Rechtspositie van politieke ambtsdragers; Rapport 'Beloning van hogere ambtenaren bij het Rijk' van de Algemene Rekenkamer
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28479, nr. 18

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

16-06-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

28479 nr. 18

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamBELONING VAN HOGERE AMBTENAREN BIJ HET RIJKOnderzoeksteam:INHOUD SAMENVATTINGAanstellingSalarisBewust belonenToelagen en toeslagenDrie specifieke regelingenRepresentatiekosten en onkostendeclaratiesBeheerConclusies en aanbevelingen van de Algemene RekenkamerReactie ministers en nawoord Algemene Rekenkamer1 Inleiding1.1 Algemeen1.2 Normen- en wegingskader1.3 Onderzoeksaanpak1.4 Leeswijzer2 Aanstelling en salaris2.1 Inleiding2.2 Bevindingen2.2.1 AanstellingKoninklijke BesluitenTabel 1. Koninklijke BesluitenAanstellingsaktenTabel 2. Aanstellingsakten2.2.2 SalarisJuistheid salarisSalaris en functieniveauAfwijkende arbeidsduur2.3 ConclusiesTabel 3. Rechtmatigheidsoordeel over KB's, aanstellingsakten
en salaris3 Bewust belonen3.1 Inleiding3.2 Bevindingen3.2.1 Eenmalige toeslagTabel 4. Eenmalige toeslagen3.2.2 Periodieke toeslagTabel 5. Periodieke toeslagen3.2.3 Extra periodiekenArtikel 7 BBRAArtikel 8 BBRATabel 6. Extra periodieken op grond van artikel 8 BBRA3.3 ConclusiesTabel 7. Rechtmatigheidsoordeel maatregelen bewust belonen4 Overige toelagen en toeslagen4.1 Inleiding4.2 Bevindingen4.2.1 Toelage secretaris-generaal4.2.2 Waarnemingstoelage4.2.3 Buitenlandtoelage4.2.4 Bereikbaarheids- en beschikbaarheidstoelage4.2.5 Mobiliteitstoeslag4.3 ConclusiesTabel 8. Rechtmatigheidsoordeel overige toelagen en toeslagen5 Drie specifieke regelingen5.1 Inleiding5.2 Bevindingen5.2.1 Afkoop verlof5.2.2 Schadeloosstelling en overige vergoedingen5.2.3 Gratificatie ambtsjubileum en diensttijdgratificatieTabel 9. Gratificaties ambtsjubileum5.3 ConclusiesTabel 10. Rechtmatigheidsoordeel specifieke regelingen6 Vergoeding representatiekosten en onkostendeclaraties6.1 Inleiding6.2 Bevindingen6.2.1 RepresentatiekostenTabel 11. Vergoeding representatiekosten6.2.2 OnkostendeclaratiesTabel 12. Onkostendeclaraties6.3 ConclusiesTabel 13. Rechtmatigheidsoordeel vergoeding representatiekosten7 Beheer7.1 Inleiding7.2 Bevindingen7.2.1 Dossiervorming7.2.2 Gebruik salariscodes7.3 Conclusies8 Conclusies en aanbevelingenTabel 14. Totaaloverzicht van onrechtmatigheden en onvolkomenheden9 Reactie minister en nawoord Algemene Rekenkamer9.1 Reactie van de minister9.2 Nawoord Algemene RekenkamerBIJLAGE 1Belangrijkste conclusies, aanbevelingen en toezeggingenBIJLAGE 2Wet- regelgevingBIJLAGE 3Lijst van gebruikte afkortingen
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28479Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 126 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 479Rechtspositie van politieke ambtsdragersnr. 18RAPPORTBELONING VAN HOGERE AMBTENAREN BIJ HET RIJKOnderzoeksteam:drs. J. H. Velthoven (projectleider)E. C. B. van EttingerJ. A. KonstMevrouw drs. M. de RijkeP. van PolanenINHOUD  Samenvatting5   1Inleiding101.1Algemeen10 1.2Normen- en wegingskader111.3Onderzoeksaanpak13 1.4Leeswijzer13   2Aanstelling en salaris142.1Inleiding14 2.2Bevindingen142.2.1Aanstelling14 2.2.2Salaris162.3Conclusies18    3Bewust belonen203.1Inleiding203.2Bevindingen20 3.2.1Eenmalige toeslag203.2.2Periodieke toeslag21 3.2.3Extra periodieken22 3.3Conclusies24   4Overige toelagen en toeslagen254.1Inleiding25 4.2Bevindingen264.2.1Toelage secretaris-generaal264.2.2Waarnemingstoelage264.2.3Buitenlandtoelage26 4.2.4Bereikbaarheids- en beschikbaarheidstoelage27 4.2.5Mobiliteitstoeslag274.3Conclusies27    5Drie specifieke regelingen285.1Inleiding285.2Bevindingen28 5.2.1Afkoop verlof285.2.2Schadeloosstelling en overige
vergoedingen295.2.3Gratificatie ambtsjubileum en
diensttijdgratificatie295.3Conclusies30    6Vergoeding representatiekosten en onkostendeclaraties316.1Inleiding31 6.2Bevindingen316.2.1Representatiekosten316.2.2Onkostendeclaraties33 6.3Conclusies34   7Beheer367.1Inleiding367.2Bevindingen36 7.2.1Dossiervorming367.2.2Gebruik salariscodes36 7.3Conclusies37   8Conclusies en aanbevelingen38   9Reactie minister en nawoord Algemene Rekenkamer409.1Reactie van de minister409.2Nawoord Algemene Rekenkamer40    Bijlage
1 Belangrijkste conclusies, aanbevelingen en toezeggingen42   Bijlage
2 Wet- regelgeving43   Bijlage
3 Lijst van gebruikte afkortingen44SAMENVATTINGDe Algemene Rekenkamer heeft naar aanleiding van een verzoek van de minister
van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) onderzoek gedaan naar
de beloning van hogere ambtenaren in het begrotingsjaar 2004. Daarbij heeft
zij zich gericht op alle ambtenaren die benoemd zijn in schaal 16 en hoger
van het Bezoldigingsbesluit Burgerlijke Rijksambtenaren 1984 (BBRA) of, als
het militairen betreft, de rang van brigade-generaal of hoger bekleden. In
het onderzoek ging het totaal om 1 510 gevallen.De belangrijkste conclusie van het onderzoek is dat de beloning van hogere
ambtenaren over het algemeen volgens de regels gebeurt. Er is dus –
op enkele uitzonderingen na – geen sprake van materiëleonrechtmatigheid van de beloningen en vergoedingen. Er zijn wel onrechtmatigheden
van formele aard geconstateerd. Ook komen onvolkomenheden
voor in het beheer van de personeelsuitgaven. De ministeries gaan op dit gebied
niet altijd voldoende zorgvuldig te werk. De materiële omvang van fouten
en onvolkomenheden beloopt ruim € 90 000 op een loonsom voor
hogere ambtenaren van circa € 140 miljoen in 2004.De uitkomsten van het onderzoek van de Algemene Rekenkamer vertonen overeenkomst
met die van de departementale auditdiensten.Naast de aanstelling en het salaris heeft de Algemene Rekenkamer de volgende
beloningsaspecten onderzocht:– bewust belonen (eenmalige toeslag, periodieke toeslag, extra periodieken);– toelage secretaris-generaal;– waarnemingstoelage;– buitenlandtoelage;– bereikbaarheids- en beschikbaarheidstoelage;– mobiliteitstoeslag;– afkoop verlof;– schadeloosstelling;– gratificatie ambtsjubileum en diensttijdgratificatie;– vergoeding representatiekosten.Het onderzoek heeft zich tevens op de onkostendeclaraties van 117 ambtenaren
gericht.Het verlenen van ontslag en de daarvoor gebruikte vertrekregelingen is
niet onderzocht. De Algemene Rekenkamer gaat onderzoek naar deze materie doen
in het kader van haar rechtmatigheidsonderzoek 2005. Daarbij zal – onder
meer om redenen van privacybescherming – ook het jaar 2004 en wellicht
ook nog 2003 worden betrokken. Zij zal voorts in 2005/2006 de hogere ambtenaren
behorend tot de sector Rechterlijke Macht aan een onderzoek onderwerpen.AanstellingDe aanstelling van een ambtenaar in schaal 15 en hoger vindt plaats met
een Koninklijk Besluit (KB). Tevens krijgt de ambtenaar een aanstellingsakte,
waarin staat bij welk ministerie of Hoog College van Staat hij werkzaam zal
zijn, met ingang van welke datum en volgens welke schaal en periodiek. Ontbreekt
een KB of een aanstellingsakte, dan is dat in strijd met de regels en zijn
de uitgaven onrechtmatig.De Algemene Rekenkamer constateert dat er nog veel KB's ontbreken bij
de ministeries. Totaal gaat het om 128 ontbrekende KB's, waarvan 72 bij het Ministerie van Justitie, 14 bij het Ministerie van Verkeer en Waterstaat
(VenW) en 14 bij het Ministerie van Defensie. Maar ook bij de andere ministeries
komt het incidenteel voor dat er geen KB in het personeelsdossier zit. Gunstige
uitzonderingen zijn de Ministeries van Algemene Zaken (AZ), Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit (LNV) en Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) en de
Hoge Colleges van Staat. Daar waren alle KB's in afschrift in het personeelsdossier
aanwezig.Van de aanstellingsakten ontbreken er totaal 30, waarvan 16 bij het Ministerie
van Justitie.De Algemene Rekenkamer acht zowel het ontbreken van een KB als een aanstellingsakte
onrechtmatig. Zij merkt op dat herstel hiervan de onrechtmatigheid wegneemt.SalarisDe Algemene Rekenkamer heeft op basis van de beschikbare informatie in
de personeelsdossiers bij het Ministerie van Defensie de juistheid van het
salaris van 123 militairen niet kunnen vaststellen. Zij is daardoor onzeker
over de rechtmatigheid van die uitgaven. Omdat de bij het Ministerie van Defensie
gebruikelijke aanpak voor al het militair personeel geldt, zal de Algemene
Rekenkamer in haar rechtmatigheidsonderzoek 2005 verder op deze problematiek
ingaan.Ten aanzien van drie ministeries concludeert de Algemene Rekenkamer dat
sprake is van onrechtmatige uitgaven door in totaal elf gevallen een hoger
salaris te verstrekken dan het niveau van de functie toestaat. Het betreft
de Ministeries van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (VROM) en Volksgezondheid, Welzijn en
Sport (VWS).Bij het Ministerie van Economische Zaken (EZ) is in 27 gevallen sprake
van een onvolkomenheid in het beheer door onjuiste verwerking van het salaris
in de administratie.Bewust belonenMinisteries kunnen goed functionerende ambtenaren jaarlijks een of meer
keren extra belonen. Dit kan met een eenmalige toeslag, een periodieke toeslag
of extra periodieken. Voor het toekennen van een beloning dient een afzonderlijk
besluit te worden genomen, voorzien van een motivering.De Algemene Rekenkamer heeft geconstateerd dat de voor het toekennen van
eenmalige en periodieke toeslagen en extra periodieken benodigde besluiten
incidenteel ontbreken; zij acht de hiermee gemoeide uitgaven onrechtmatig.
Voorts is sprake van onrechtmatigheden, omdat ministeries in bijna 14% van
de gevallen artikel 8 BBRA (beloning in de naast hogere schaal vanwege uitstekend
functioneren) niet goed toepassen. Ook komen in de verwerking en uitbetaling
van toelagen en extra periodieken fouten voor, die de Algemene Rekenkamer
als onvolkomenheden in het beheer kwalificeert. Totaal gaat het om 35 onrechtmatigheden
en vijf onvolkomenheden in het beheer op in totaal 996 toekenningen.Toelagen en toeslagenDe Algemene Rekenkamer heeft de wijze waarop departementen omgaan met
enkele regelingen voor het verstrekken van toelagen en toeslagen onderzocht.
Zij heeft zich daarbij gericht op de:• toelage secretaris-generaal;• waarnemingstoelage;• buitenlandtoelage;• bereikbaarheids- en beschikbaarheidstoelage;• mobiliteitstoeslag.De Algemene Rekenkamer komt tot de conclusie dat op het gebied van de
vijf onderzochte toelagen en toeslagen sprake is van enkele incidentele situaties
die als onrechtmatig zijn te kwalificeren. Het opvallendst is de situatie
bij het Ministerie van Defensie, waar in vijftien gevallen de aanwijzing voor
een verstrekte buitenlandtoelage niet werd aangetroffen. Het ministerie liet
weten dat de auditdienst vijf gevallen wel heeft aangetroffen. Voorts heeft
de Algemene Rekenkamer incidenteel fouten vastgesteld in de verwerking van
de toelagen/toeslagen in de salarisadministratie. Zij kwalificeert deze fouten
als onvolkomenheden in het beheer van de uitgaven. Het gaat hierbij in totaliteit
om 296 toekenningen, waarbij 24 onrechtmatigheden en twee onvolkomenheden
in het beheer voorkomen.Drie specifieke regelingenIn 2004 is in 150 gevallen verlof afgekocht. In nagenoeg alle gevallen
hebben ministeries hierbij conform de regels gehandeld. Dat geldt op hoofdlijnen
ook voor de 24 schadeloosstellingen die zijn toegekend en de 92 gratificaties
ambtsjubileum die zijn verstrekt. In totaal gaat het bij deze drie regelingen
om 266 toekenningen, waarvan er zeventien onrechtmatig zijn en vier een onvolkomenheid
in het beheer bevatten. De Algemene Rekenkamer vraagt in het bijzonder aandacht
voor de afkoop van verlof. Dit niet alleen in verband met een onjuiste toepassing
van artikel 22 van het Algemeen Rijksambtenarenreglement (ARAR), maar ook
door het in strijd met de regels afkopen van verlof op grond van artikel 22a
BBRA of artikel 69 ARAR.Representatiekosten en onkostendeclaratiesIn 2004 is aan 764 van de 1 501 onderzochte ambtenaren (negen dossiers
waren niet aanwezig) een vaste vergoeding van kosten voor representatie verstrekt.
Alle ministeries hebben een eigen regeling waarin de functies zijn vermeld
die voor vergoeding van representatiekosten in aanmerking komen, met de daarbij
behorende bedragen. De status van de regeling is nogal verschillend en loopt
uiteen van een «echte» regeling tot een lijstje met functies en
bedragen. De Algemene Rekenkamer beschouwt deze regelingen bij de departementen
als een ministeriële regeling, gebaseerd op artikel 2, lid 2, van het
Besluit representatiekostenvergoeding rijkspersoneel. Het niet juist naleven
daarvan is dan een onrechtmatigheid.De Algemene Rekenkamer heeft 96 onrechtmatigheden en acht onvolkomenheden
in het beheer vastgesteld. Het merendeel van de onrechtmatigheden wordt veroorzaakt
doordat departementen hun regeling voor de vergoeding van representatiekosten
niet juist toepassen.Ten aanzien van de vergoeding van representatiekosten is geconstateerd
dat netto uitbetaling plaatsvindt. Dat gebeurt structureel (Buiza, Defensie
en EZ) of incidenteel. Netto uitbetaling van de vergoeding is fiscaal mogelijk,
maar dan moet de vergoeding redelijk overeenkomen met de gedane uitgaven.
Structurele netto uitbetaling van de vergoeding voor representatiekosten is
daarmee volgens de Algemene Rekenkamer niet in overeenstemming. De Ministeries
van BuiZa en Defensie zijn niet voornemens hun werkwijze aan te passen; de
andere ministeries wel. Uit de reactie van de minister van BZK blijkt dat
het op één lijn brengen van een aantal regels zijn aandacht
heeft.De onkostendeclaraties worden lang niet altijd op de juiste wijze voor
akkoord getekend. Bij de soorten gedeclareerde onkosten doet zich een overlap
voor met de representatiekosten. De uitgaven die hiermee zijn gemoeid zouden
(deels) onrechtmatig genoemd kunnen worden, maar de slecht toetsbare regelgeving
weerhoudt de Algemene Rekenkamer ervan om over deze uitgaven een rechtmatigheidsoordeel
te geven.BeheerDe dossiervorming is niet bij alle ministeries even goed. Met name bij
de Ministeries van Defensie en VenW zijn de dossiers niet op orde. Voor het
Ministerie van Justitie geldt dit voor de Dienst Justitiële Inrichtingen
(DJI). Dat geldt zowel voor de papieren personeelsdossiers als voor de dossiers
die in het kader van het interdepartementale project P-direct1 worden of zijn geschoond. Ook bij de digitale dossiers constateerde
de Algemene Rekenkamer dat het traceren van de noodzakelijke documenten niet
altijd eenvoudig is. Een en ander hangt samen met het lopende proces van digitalisering
van personeelsdossiers.De Algemene Rekenkamer beschouwt een niet-ordelijke dossiervorming als
een onvolkomenheid in het beheer.Een onjuist gebruik van de voorgeschreven salariscodes in de salarisadministratie
komt incidenteel bij verschillende ministeries voor. Meer structureel is dit
het geval bij de administratieve verwerking van de eenmalige toeslagen door
de Ministeries van BuiZa en OCW. Ook dit ziet de Algemene Rekenkamer als een
onvolkomenheid in het (financieel) beheer. Overigens heeft het verkeerde gebruik
van de salariscodes niet geleid tot onjuiste betalingen.Conclusies en aanbevelingen van de Algemene RekenkamerBij de onderzochte gevallen is sprake van 330 onrechtmatigheden en 95
onvolkomenheden in het beheer. Twee ministeries (Defensie en Justitie) springen
er daarbij met tamelijk veel fouten uit. Bij de Ministeries van VROM, VenW
en VWS is vooral het aantal onrechtmatigheden betrekkelijk hoog. Verreweg
het grootste aantal fouten is van formele aard. Slechts een klein deel is
materieel, in de zin dat daarmee uitgaven zijn gemoeid: uitgaven die bij een
juiste beslissing niet zouden zijn gedaan. Het bedrag dat hiermee blijkens
het onderzoek is gemoeid bedraagt ruim € 90 000 op een salarispost
in 2004 van circa € 140 miljoen. Er is hier geen sprake van materieel
belang wat betreft het begrotingsartikel personele en materiële uitgaven.
Dit geldt voor het totaal aan uitgaven, maar ook voor elk begrotingshoofdstuk
afzonderlijk.Een aanzienlijk deel van de onrechtmatigheden kan worden hersteld door
het opstellen van de benodigde documenten, zoals KB's, aanstellingsakten en
besluiten voor het toekennen van toelagen en vergoedingen. Nog niet alle ministeries
hebben daarvoor voldoende actie ondernomen. De Algemene Rekenkamer vraagt
dit voortvarend ter hand te nemen. Zij heeft geconstateerd dat de ministeries
naar aanleiding van het onderzoek van hun auditdienst al de nodige herstelacties
hebben ondernomen. Hetzelfde geldt voor het Ministerie van OCW, dat reeds
veel in gang heeft gezet in reactie op het eerdere onderzoek van de Algemene
Rekenkamer. Het project P-direct zal volgens de Algemene Rekenkamer na implementatie
kunnen bijdragen aan een beter tot stand komen van beloningsbeslissingen en
dus aan het voorkomen van onrechtmatigheden en onvolkomenheden in het beheer.
Dit vergt volgens de Algemene Rekenkamer extra alertheid bij de omzetting
in 2005 van de papieren naar digitale dossiers.De Algemene Rekenkamer vindt dat de regels voor beloning en vergoeding –
zolang zij zijn zoals ze zijn – strikt in acht moeten worden genomen.
Zij roept op de procedures op personeelsgebied beter na te leven en meer interne
controle op de naleving uit te oefenen. Zij acht de maatregelen die het kabinet
daartoe heeft aangekondigd een goede zaak.De Algemene Rekenkamer beveelt voorts aan de regels nog eens tegen het
licht te houden en waar nodig tot uniformering en harmonisatie ervan te komen. Het lopende project Harmonisatie arbeidsvoorwaarden rijkspersoneel
(HARP) biedt daarvoor een goede mogelijkheid.De Algemene Rekenkamer vraagt tot slot bijzondere aandacht voor de nogal
«open» – en mede daardoor lastig te controleren –
regels voor het bewust belonen en voor de vergoeding van representatiekosten.Reactie ministers en nawoord Algemene RekenkamerDe minister van BZK laat, mede namens de andere ministers, weten de conclusie
van de Algemene Rekenkamer te delen dat de beloning van de hogere ambtenaren
in het algemeen volgens de regels gebeurt. Hij onderschrijft de conclusie
van de Algemene Rekenkamer dat er een aantal foutieve beslissingen genomen
is, samenhangend met gebreken op administratief-organisatorisch gebied.De minister constateert dat de Algemene Rekenkamer geen toets heeft gedaan
op het onderzoek van de auditdiensten, maar eigen onderzoek heeft uitgevoerd.
Hij betreurt het dat het onderzoek van de auditdiensten daardoor onvoldoende
is benut en ziet gaarne dat dit punt geëvalueerd wordt.De minister is het eens met de aanbevelingen van de Algemene Rekenkamer.
Hij ziet deze als een ondersteuning van de maatregelen die ministeries reeds
getroffen hebben. Tevens ziet hij het als een stimulans voor het verder gaan
op de ingeslagen weg van harmonisatie en uniformering van de regelgeving op
personeelsgebied.De Algemene Rekenkamer heeft kennis genomen van het feit dat de minister
haar aanbevelingen ter harte neemt en de reeds genomen maatregelen verder
zal uitwerken. De Algemene Rekenkamer wijst erop dat haar benadering een andere
is dan die van de departementale auditdiensten. Het onderzoek van de Algemene
Rekenkamer beslaat het gehele jaar 2004. Het onderzoek van de auditdiensten
gaat over 2003 en de eerste vijf maanden van 2004. Desondanks ontlopen de
eindconclusies van de onderzoeken elkaar niet veel. De Algemene Rekenkamer
is, als zij daarvoor uitgenodigd wordt, bereid het onderzoek met betrokken
partijen te evalueren.1 Inleiding1.1 AlgemeenDe Algemene Rekenkamer heeft vorig jaar in haar rapport bij het Jaarverslag
2003 van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW)1 opmerkingen gemaakt over de beloning van hogere ambtenaren –
dat wil zeggen: ambtenaren bezoldigd in schaal 16 en hoger van het Bezoldigingsbesluit
Burgerlijke Rijksambtenaren 1984 (BBRA). Bij het ministerie bleek sprake te
zijn van tekortkomingen in de personeelsadministratie. Zo bleken de dossiers
van hoge ambtenaren onvolledig (Koninklijke Besluiten ontbraken), werden vergoedingen
niet stopgezet bij het veranderen van functie en waren declaraties onvolledig
ingevuld en door onbevoegden geautoriseerd.In reactie op dit onderzoek, dat op 19 mei 2004 verscheen, liet de
minister van OCW weten dat de afspraken die niet volgens de regels waren zouden
worden aangepast of stopgezet, dat de vergoedingen extra zouden worden gecontroleerd
en dat de dossiers op orde gebracht zouden worden. Met dit laatste was het
ministerie reeds begonnen.Op 22 mei 2004, drie dagen na de publicatie van het rapport bij het
jaarverslag, ontvingen de voorzitters van de Tweede-Kamerfracties van de Partij
van de Arbeid, de Socialistische Partij en GroenLinks een anonieme brief van
«verontruste ambtenaren van OCW», waarin zij vroegen om een extern
onderzoek naar de misstanden rond het apparaatsbudget. Zij wezen daarbij naar
het onderzoek van de Algemene Rekenkamer.Op 2 juni 2004 verzocht de minister van OCW de Algemene Rekenkamer
een inventarisatie te maken en de rechtmatigheid te beoordelen van de mate
waarin haar ministerie gebruik had gemaakt van toeslagen. Verder verzocht
de minister om een beoordeling van het financieel beheer van de personele
uitgaven. Dit leidde tot een publicatie op 9 september 20042. De Algemene Rekenkamer concludeerde in dit rapport dat de besluitvorming
rond aanstelling, bezoldiging en ontslag van hogere ambtenaren niet altijd
zorgvuldig en weinig transparant was geweest. Zij achtte het financieel beheer
van de personele uitgaven aan de hogere ambtenaren over de hele linie onvolkomen.Ongeveer tegelijkertijd met het verzoek van de minister van OCW aan de
Algemene Rekenkamer, namelijk op 28 mei 2004, besloot de ministerraad
om de departementale auditdiensten een onderzoek te laten uitvoeren naar de
bezoldiging van het hogere personeel bij alle ministeries en bij de Hoge Colleges
van Staat. De auditdiensten voerden deze onderzoeken in de zomer van 2004
uit. De ministers zonden de rapporten op 30 september 2004 aan de minister
van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), die de Tweede Kamer bij
brief van 13 oktober 2004 op de hoogte stelde van de uitkomsten3.Vervolgens verzocht de minister van BZK namens het kabinet de Algemene
Rekenkamer om de bevindingen van de onderzoeken van de auditdiensten te beoordelen.
De Algemene Rekenkamer liet de minister bij brief van 3 november 2004
weten gaarne te voldoen aan het verzoek in het kader van haar onderzoek naar
de jaarverslagen 2004 van de ministeries4. Zij
gaf daarbij aan dat ze ook aandacht zou besteden aan het onderzoek van de
auditdiensten en de maatregelen die de minister van BZK inmiddels had genomen
naar aanleiding van deze onderzoeken.De Algemene Rekenkamer heeft tijdens de uitvoering van het onderzoek nader
met de minister van BZK gecorrespondeerd over de aanpak van haar
onderzoek1. De minister van BZK meende dat er
sprake was van een gewijzigde onderzoeksopzet. Volgens de Algemene Rekenkamer
is dit echter niet het geval. Afgezien van voortschrijdend inzicht is de insteek
van het onderzoek van meet af aan geweest: rechtmatigheidsbeoordeling over
het begrotingsjaar 2004, waaronder begrepen de door het kabinet genomen maatregelen
waarvan de neerslag in de tweede helft van 2004 zichtbaar zou moeten kunnen
worden. Tot slot was ook de onderzoeksperiode afwijkend. De auditdiensten
hebben de periode 1 januari 2003 tot 1 juni 2004 onderzocht en de
Algemene Rekenkamer het begrotingsjaar 2004.Het onderzoek dat is verricht heeft betrekking op 1 510 ambtenaren.
Van 1 501 van hen heeft de Algemene Rekenkamer de dossiers kunnen onderzoeken2. Het betreft ambtenaren behorend tot de arbeidsmarktsectoren
Rijk en Defensie. Ambtenaren behorend tot de sector Rechterlijke Macht zijn
niet in het onderzoek betrokken3.Naast de aanstelling en het salaris heeft de Algemene Rekenkamer enkele
beloningsaspecten onderzocht, te weten:– bewust belonen (eenmalige toeslag, periodieke toeslag, extra periodieken);– toelage secretaris-generaal;– waarnemingstoelage;– buitenlandtoelage;– bereikbaarheids- en beschikbaarheidstoelage;– mobiliteitstoeslag;– afkoop verlof;– schadeloosstelling;– gratificatie ambtsjubileum en diensttijdgratificatie;– vergoeding representatiekosten.Het onderzoek heeft zich tevens op de onkostendeclaraties gericht. De
Algemene Rekenkamer heeft de declaraties onderzocht van zogeheten voorbeeldfunctionarissen
(secretarissen-generaal, directeuren-generaal en daarmee vergelijkbare functionarissen),
aangevuld met de declaraties van enkele andere hogere ambtenaren. In totaal
zijn van 117 hogere ambtenaren de declaraties onderzocht.Het verlenen van ontslag en de daarvoor gebruikte vertrekregelingen is
niet onderzocht. De Algemene Rekenkamer gaat onderzoek naar deze materie doen
in het kader van haar rechtmatigheidsonderzoek over 2005. Daarbij zal –
onder meer om redenen van privacybescherming – ook het jaar 2004 en
wellicht ook nog 2003 worden betrokken. Zij zal voorts de ambtenaren behorend
tot de sector Rechterlijke Macht in 2005/2006 aan een onderzoek onderwerpen.1.2 Normen- en wegingskaderUitgangspunt van de Algemene Rekenkamer is dat beloningsbeslissingen moeten
worden genomen conform de begrotingswetten en de van kracht zijnde wet- en
regelgeving. Indien dat niet het geval is, spreekt de Algemene Rekenkamer
over onrechtmatige uitgaven4. Naast de Ambtenarenwet
zijn de belangrijkste regelingen het Algemeen Rijksambtenaren Reglement (ARAR)
en het Bezoldigingsbesluit Burgerlijke Rijksambtenaren 1984 (BBRA)5. Voor bepaalde beloningen en vergoedingen zijn voorts
specifieke regelingen van kracht, zoals het Besluit vergoeding representatiekosten
rijkspersoneel (Stb. 1993, 452), de Regeling gratificatie bij ambtsjubileum
(Stb. 1993, 143) en het Reglement Dienst Buitenlandse Zaken (Stb. 1986, nr.
612). Daarnaast bestaat op sommige terreinen ministeriële regelgeving,
zoals voor bewust belonen en de vergoeding van representatiekosten.
De Algemene Rekenkamer heeft die regelgeving ook in haar onderzoek betrokken.De Algemene Rekenkamer kan verschillende oordelen uitspreken over fouten
die zij constateert in beloningsbesluiten en de daarmee samenhangende uitgaven
en het beheer ervan. Zo kan sprake zijn van:– onrechtmatige uitgaven;– onvolkomenheden in het (financieel) beheer;– een combinatie van «onrechtmatigheid» en «onvolkomenheid».Daarnaast kan zich soms «onzekerheid» over de rechtmatigheid
van de uitgaven voordoen. Hiervan is sprake indien de Algemene Rekenkamer
bepaalde zaken niet kan controleren, omdat de noodzakelijke informatie daarvoor
ontbreekt.De Algemene Rekenkamer kwalificeert een besluit en de daarmee samenhangende
uitgaven als onrechtmatig, indien:1• het besluit niet tot stand is gekomen in overeenstemming met de
geldende wettelijke regelingen (wetten, algemene maatregelen van bestuur en
ministeriële regelingen);2• de uitvoering niet in overeenstemming is met de bepalingen in het
relevante besluit.Dit betekent dat beloningsbeslissingen in de praktijk aan de volgende
(formele) eisen moeten voldoen:• Er moet een besluit zijn opgesteld: dit is de beschikking, akte
of brief die wordt opgemaakt naar aanleiding van een beloningsbeslissing.• Het besluit moet door een bevoegde functionaris zijn ondertekend.• Het besluit moet de juiste ingangsdatum bevatten.• In het besluit moet het juiste bedrag zijn opgenomen.• In het besluit moeten – bij een aanstelling of herinschaling –
de juiste schaal en trede van de schaal zijn vermeld.• In het besluit moet worden verwezen naar de juridische grondslag.• De bepalingen van de regelingen voor bezoldiging en vergoedingen
moeten, zonder uitzondering, worden nageleefd. Deze bepalingen zijn verschillend
voor elk van de in het onderzoek betrokken regelingen.De Algemene Rekenkamer spreekt van onvolkomenheid als de noodzakelijke maatregelen van administratieve organisatie
van het financieel beheer ontbreken dan wel niet worden nageleefd. In het
onderhavige onderzoek betreft dit onder meer de volgende situaties:• Departementen lichten besluiten niet of onvoldoende toe (gebrek
aan transparantie).• Departementen leven interne departementale regelgeving, niet zijnde
een ministeriële regeling, niet na.• Departementen verrichten onjuiste betalingen vanwege administratieve
tekortkomingen.• Departementen passen in hun salarisadministratie onjuiste salariscodes
toe.• De personeelsdossiers bij de departementen zijn niet volledig en
niet goed toegankelijk.De combinatie van «onrechtmatigheid» en «onvolkomenheid»
doet zich voor indien aan de onrechtmatigheid een falende administratieve
organisatie ten grondslag ligt.De systematiek die de Algemene Rekenkamer in haar onderzoek hanteert is
die van het vaststellen van fouten, zijnde onrechtmatigheden of onvolkomenheden
in het beheer. Als gevolg daarvan is het mogelijk dat in een beloningsbeslissing
meer dan één fout wordt geconstateerd en deze dus ook meer dan
één keer meetelt in de (totaal)telling.Het oordeel van de Algemene Rekenkamer is gebaseerd op de situatie per
ultimo december 2004. Als ministeries geconstateerde fouten nog voor eind
2004 hebben hersteld, heeft de Algemene Rekenkamer deze fouten niet laten
doorwegen in haar oordeel. Indien het herstel later heeft plaatsgevonden,
heeft zij dat wel gedaan. Zij maakt daarbij dan wel de kanttekening dat inmiddels
herstel heeft plaatsgevonden. Het maakt voor het rechtmatigheidsoordeel van
de Algemene Rekenkamer niet uit of departementen de in strijd met de regels
of onjuist verstrekte beloningen en vergoedingen terugvorderen of niet.1.3 OnderzoeksaanpakDe Algemene Rekenkamer heeft haar onderzoek uitgevoerd door voor alle
1 501 betrokken ambtenaren het personeelsdossier door te nemen en vast
te stellen of de volgens haar noodzakelijke documenten aanwezig zijn. Daarnaast
heeft zij gebruikgemaakt van de individuele salarisoverzichten per ultimo
december 2004, waarop voor de ambtenaar de personele uitgaven 2004 zijn verantwoord.
Voorts heeft zij gebruikgemaakt van de toelichting van departementen en van
de in dat kader verstrekte informatie.Het gehanteerde normenkader en de weging van fouten zijn afgestemd met
het directoraat-generaal Management Openbare Sector (MOS) van het Ministerie
van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.1.4 LeeswijzerIn dit rapport wordt per hoofdstuk eerst het gehanteerde normenkader weergegeven,
gevolgd door de bevindingen (geconstateerde fouten). Daarna wordt per hoofdstuk
aangegeven tot welke kwalificatie de Algemene Rekenkamer komt. Het ontbreken
van een besluit of akte van aanstelling leidt tot de kwalificatie «onrechtmatig».
Bij de overige fouten is de kwalificatie afhankelijk van de aard van de fout.
Dat oordeel kan onrechtmatig zijn, maar ook een onvolkomenheid in het (financieel)
beheer.In de nu volgende hoofdstukken wordt achtereenvolgens ingegaan op aanstelling
en salaris (hoofdstuk 2), bewust belonen (hoofdstuk 3), overige toe(s)lagen
(hoofdstuk 4), drie specifieke regelingen (hoofdstuk 5), vergoeding representatiekosten
en onkostendeclaraties (hoofdstuk 6) en beheer (hoofdstuk 7). Aansluitend
worden de (rijksbrede) conclusies en aanbevelingen van het onderzoek besproken
(hoofdstuk 8).De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft bij brief
met bijlage van 25 april 2005 op het onderzoek gereageerd. Een weergave
van zijn reactie is samen met het nawoord van de Algemene Rekenkamer opgenomen
in het slothoofdstuk van dit rapport (hoofdstuk 9). De reactie in de bijlage
bij de brief is waar nodig in het rapport verwerkt.2 Aanstelling en salaris2.1 InleidingDe voorschriften voor het aanstellen van ambtenaren zijn vastgelegd in
het ARAR, in het bijzonder in de artikelen 5 tot en met 7. Voor het salaris
van de ambtenaar gelden de bepalingen en schalen van het BBRA.De aanstelling – en voorzover nodig de vaststelling van de salarisschaal –
van een ambtenaar in schaal 15 en hoger vindt op grond van het ARAR (artikel
7, lid 1) plaats met een Koninklijk Besluit (KB). Tevens wordt aan de ambtenaar
een aanstellingsakte uitgereikt, waarin is vermeld bij welk ministerie of
Hoog College van Staat betrokkene werkzaam zal zijn, met ingang van welke
datum de ambtenaar is aangesteld en volgens welke schaal en periodiek van
het BBRA betrokkene zal worden bezoldigd. De salarisschaal is gekoppeld aan
de zwaarte van de functie, vastgesteld via de systematiek van functiewaardering.Voor ambtenaren behorend tot de Algemene Bestuursdienst (ABD) vindt de
aanstelling plaats op voordracht van de vakminister, in overeenstemming met
de minister van BZK1. De kopie van het KB is
voor deze groep ambtenaren de aanstellingsakte. Voor de ABD-leden die behoren
tot de Top Management Groep (TMG) geldt een uitzondering: de voordracht tot
aanstelling is voorbehouden aan de minister van BZK2. De leden van de TMG ontvangen na hun aanstelling een benoemingsbesluit
van de minister van BZK, in overeenstemming met de vakminister. Vervolgens
ontvangen zij van de vakminister een besluit of een brief met de overige arbeidsvoorwaarden.
Ambtenaren bezoldigd naar schaal 15 en 16, die niet behoren tot de ABD, worden
door de vakminister aangesteld en ontvangen daartoe een kopie van het KB,
vergezeld van een besluit of brief met de arbeidsvoorwaarden.Het salaris dat aan de ambtenaar wordt betaald, moet voorkomen in de salarisschaal
zoals die is vermeld op het KB dan wel in de aanstellingakte (beschikking)
of de brief met arbeidsvoorwaarden. Voor de leden van de TMG geldt geen salarisschaal:
zij ontvangen op grond van het BBRA een vast bedrag aan salaris.Het salaris van de ambtenaar dient overeen te komen met het niveau van
de functie, behalve in die gevallen waarin artikel 5, lid 5, BBRA toegepast
wordt. Daarin is namelijk limitatief opgesomd in welke gevallen voor een ambtenaar
een salarisschaal kan gaan gelden met een lager maximum dan de salarisschaal
die voor betrokkene geldt.Indien voor een ambtenaar een afwijkende arbeidsduur van de reguliere
36 uur per week geldt, moet daarvoor een afzonderlijk besluit zijn genomen.2.2 Bevindingen2.2.1 AanstellingKoninklijke BesluitenVoor de 1 501 ambtenaren is nagegaan hoe de departementen en de Hoge
Colleges van Staat (HCvS) handelen bij het laten slaan van een KB bij aanstelling
of herinschaling. De resultaten zijn als volgt (zie tabel 1).Tabel 1. Koninklijke Besluiten  Aantal ambtenarenGeen KB op 31-12-04In voorbereiding op 28-02-05Hersteld op 28-02-05 1HCvS23 ––  2AZ20 ––– 3BuiZa220 22– 4Justitie148 72–2 5BZK59 2–– 6OCW55 44– 7Financiën182 5–– 8Defensie159*14–– 9VROM84 54–10VenW135 1410–11EZ140 66–12LNV85 –––13SZW56 –––14VWS135 421Totaal1 501128283* Bij het Ministerie van Defensie bestaat hierenboven over negen niet-onderzoekbare
personeelsdossiers onzekerheid.Het Ministerie van Justitie heeft voor 40 gevallen herstelacties in gang
gezet en men beoordeelt voor 32 gevallen of herstel opportuun is.De Algemene Rekenkamer constateert dat zich bij enkele ministeries gevallen
hebben voorgedaan waarbij, vanwege de tijdelijkheid van de aanstelling of
een zeer bijzondere situatie (benoeming op grond van artikel 6a ARAR), geen
KB is opgesteld. Het gaat hierbij om de Ministeries van Financiën (1),
EZ (1) en VWS (1). Het ARAR kent sinds december 2000 geen uitzondering meer
voor tijdelijke aanstellingen, zij het dat de uitwerking van dit punt niet
helder is. De Algemene Rekenkamer heeft het ontbreken van KB's bij tijdelijke
aanstellingen en in bijzondere situaties dan ook niet als fout aangemerkt
en als zodanig niet in de tabel opgenomen. Het Ministerie van Defensie (twee
tijdelijke aanstellingen) heeft conform zijn eigen bepaling, dat alleen bij
vast dienstverband aanstelling bij KB plaatsvindt, geen KB voor de betrokkenen
opgesteld.Voor 8,5% van de ambtenaren die de Algemene Rekenkamer in haar onderzoek
betrok is ultimo 2004 geen KB van aanstelling of herinschaling aanwezig. Met
name het Ministerie van Justitie springt hier met 72 gevallen (49%) uit. Maar
ook bij de Ministeries van Defensie (14) en VenW (14) ontbreken tamelijk veel
KB's.AanstellingsaktenDe Algemene Rekenkamer heeft voorts onderzocht hoe de departementen en
de Hoge Colleges van Staat te werk gaan bij het opmaken van akten van aanstelling.
De resultaten zijn als volgt (zie tabel 2).Tabel 2. Aanstellingsakten  Aantal ambtenarenGeen akte opgesteldOverige fouten 1HCvS23 –– 2AZ20 –– 3BuiZa220 –– 4Justitie148 16– 5BZK59 –– 6OCW55 –– 7Financiën182 4– 8Defensie159*3– 9VROM84 –4 10VenW135 2111EZ140 2– 12LNV85 ––13SZW56 ––14VWS135 3–Totaal1 501305* Bij het Ministerie van Defensie bestaat hierenboven over negen niet-onderzoekbare
personeelsdossiers onzekerheid.Voor de onderzochte ambtenaren is in dertig gevallen (2%) geen akte van
aanstelling of herinschaling aanwezig. Bij het Ministerie van Defensie ontvangen
militairen – conform de regelgeving (AMAR, artikel 31) – bij bevordering
in beginsel geen afzonderlijke akte van bevordering, maar een brief waarmee
het KB of een uittreksel daarvan aan de militair wordt aangeboden. In 47 gevallen
dat een militair was bevorderd, werd die aanbiedingsbrief in het dossier aangetroffen.
De Algemene Rekenkamer stelt vast dat in verreweg de meeste gevallen het salarisbedrag
en het salarisnummer in de betreffende documenten ontbreken. Dit komt de controleerbaarheid
van de personeelsdossier niet ten goede.Het Ministerie van VWS heeft inmiddels twee van de drie ontbrekende akten
in voorbereiding.De overige fouten die de Algemene Rekenkamer constateert betreffen een
niet-getekende akte (Ministerie van VenW) en viermaal een onjuiste datum van
ingang op de akte (Ministerie van VROM). Het Ministerie van VenW heeft inmiddels
hierop actie ondernomen.De Algemene Rekenkamer constateert dat voor de ambtenaren behorend tot
de ABD – niet zijnde leden van de TMG – veelal niet is na te gaan
op welke wijze de overeenstemming met het Ministerie van BZK vorm heeft gekregen.
Zo wordt het besluit tot aanstelling niet medeondertekend door de minister
van BZK. In sommige gevallen is op de onderliggende stukken een paraaf van
een medewerker van het Ministerie van BZK te vinden. Meestal komt, zo stellen
de ministeries, de overeenstemming telefonisch tot stand.2.2.2 SalarisJuistheid salarisIn geen enkel geval is in 2004 aan ambtenaren een salaris uitbetaald dat
niet voorkomt in de salarisschaal zoals die is vermeld in het KB of de aanstellingsakte
dan wel arbeidsvoorwaardenbrief.Bij het Ministerie van Defensie is het voor militairen – op basis
van in het personeelsdossier aanwezige documenten – niet zonder meer
mogelijk de juistheid van het salaris dat wordt betaald vast te stellen. Daarvoor
moet aan de hand van de salarisadministratie een specifiek onderzoek worden
verricht naar het salarisnummer van de militair. Dit in tegenstelling tot
de situatie voor de burgerambtenaren van Defensie en alle overige rijksambtenaren.
Daar is een schriftelijk brondocument aanwezig, waarmee door vergelijking
van gegevens controle op de juistheid van het betaalde salaris mogelijk is.
De Algemene Rekenkamer is op grond hiervan onzeker of het salaris dat de militair
wordt betaald het juiste salaris is. Zij is zich er hierbij van bewust dat
deze controleproblematiek van toepassing is op alle militairen. In het rechtmatigheidsonderzoek
2005 voor het Ministerie van Defensie zal de Algemene Rekenkamer
hieraan nader aandacht besteden.Bij het Ministerie van Defensie heeft de Algemene Rekenkamer voorts geconstateerd
dat het salaris dat exclusief toebehoort aan de secretaris-generaal/bevelhebber
ook aan drie anderen is toegekend. Zij heeft bij dat ministerie voorts vastgesteld
dat in één geval aan een ambtenaar, die per 1 december
2004 gebruik had gemaakt van de FPU-regeling, in december ten onrechte het
salaris is uitbetaald. Deze fout is veroorzaakt doordat de ontslagdatum niet
tijdig in het personeelsinformatiesysteem is ingevoerd. Het ministerie zal
het bedrag (€ 7 187) terugvorderen.Salaris en functieniveauDe Algemene Rekenkamer heeft onderzocht of ministeries aan ambtenaren
een salaris verstrekken dat hoger is dan het functieniveau. Hoewel bedoelde
verschillen met regelmaat voorkomen, is er in de meeste gevallen geen sprake
van strijdigheid met de regels. Met name als gevolg van reorganisatie vervullen
ambtenaren met behoud van hun salaris een lagere functie. Ook bij overname
van personeel van externe organisaties doet dit verschijnsel zich geregeld
voor.Bij drie ministeries constateert de Algemene Rekenkamer echter dat wel
in strijd met de regels het salarisniveau hoger is dan het niveau van de functie.
Dat doet zich voor bij de Ministeries van OCW (4), VROM (3) en VWS (4). Daar
stelt zij het volgende vast:• Bij het Ministerie van OCW, zo stelde de Algemene Rekenkamer in
haar eerdere onderzoek vast, ontvingen negen ambtenaren een hoger salaris
dan op basis van hun functieniveau was toegestaan1.
De Algemene Rekenkamer achtte dit onrechtmatig. De salarisafspraken waren
echter volgens het ministerie bij de aanstelling van de betrokkenen gemaakt
en konden daarom niet worden teruggedraaid. In het onderhavige onderzoek constateert
de Algemene Rekenkamer dat «het verlenen van een hoger salaris dan het
functieniveau» is opgenomen als onderdeel van de checklist aanstelling
die het ministerie thans hanteert. Van de negen gevallen zijn er inmiddels
vijf komen te vervallen (drie personen zijn inmiddels met ontslag en twee
gevallen zijn anderszins opgelost in 2004), zodat er eind 2004 vier resteerden.
Van nieuwe onjuiste toepassingen is in het onderhavige onderzoek niet gebleken.• Bij het Ministerie van VROM gaat het om drie gevallen. In twee
daarvan gaat het om een probleem van het functieniveau, waarmee het Ministerie
van BZK bekend is en waarvoor een oplossing wordt gezocht. In het andere geval
heeft het ministerie uit «doelmatigheidsoverwegingen» gekozen
voor een afwijkende schaalindeling. De doelmatigheid zit hierbij in het terugbrengen
van verschillende emolumenten, wat in totaliteit tot een lagere loonsom heeft
geleid.• Bij het Ministerie van VWS gaat het om vier ambtenaren. Het betreft
hier vier van de zeven medewerkers die zijn aangesteld in de periode 2002–2004.
De te hoge salarisschalen in relatie tot het functieniveau worden gemotiveerd
op basis van arbeidsmarktomstandigheden en gemaakte afspraken bij de indiensttreding.
Inmiddels is op 15 oktober 2004 bij het ministerie een brief van de directeur
Personeel en Organisatie uitgegaan dat het niet is toegestaan om medewerkers
een zogenoemde persoonlijke schaal toe te kennen, die uitgaat boven de salarisschaal
die op grond van functiewaardering voor hen moet gelden.De Algemene Rekenkamer constateert bij het Ministerie van EZ nog het volgende.
Voor 27 ambtenaren, afkomstig van een organisatie die deel is gaan uitmaken
van het ministerie, gaat de bezoldiging op basis van de wettelijke rechten
bij de overgang het functieniveau waarop zij zijn aangesteld
te boven. Het deel dat boven de functieschaal uitstijgt wordt volgens het
ministerie verstrekt op basis van artikel 22a BBRA, maar is als zodanig niet
in de salarisadministratie opgenomen. Het ministerie zal deze aangelegenheid
onderzoeken.Afwijkende arbeidsduurDe Algemene Rekenkamer heeft tot slot onderzocht of in gevallen waarin
voor de ambtenaar een afwijkende arbeidsduur geldt, een besluit is opgesteld.
Voor één ambtenaar van het Ministerie van Justitie ontbreekt
het besluit. Voor 48 van de 87 militairen met een afwijkende arbeidsduur trof
de Algemene Rekenkamer in de centrale dossiers bij het Ministerie van Defensie
geen besluit aan. Goedkeuringsbesluiten bevinden zich volgens het ministerie
in decentrale dossiers bij de krijgsmachtdelen, welke ook deel uitmaken van
het personeelsdossier van de militair. Daarin zouden volgens het ministerie
40 van de 48 noodzakelijke besluiten aanwezig zijn. De Algemene Rekenkamer
heeft zich beperkt tot de centrale dossiers, waarin vanuit controle-optiek
volgens haar afschriften van alle belangrijke beslissingen op beloningsgebied
aanwezig zouden moeten zijn. Zij beschouwt het ontbreken van dergelijke documenten
in het centrale dossier als een onvolkomenheid in het beheer. Het ontbreken
van de acht besluiten acht zij onrechtmatig. Omdat zij dit feit niet zelf
heeft kunnen vaststellen, heeft zij dit niet in haar oordeel betrokken.2.3 ConclusiesDe Algemene Rekenkamer concludeert op grond van de bevindingen dat er
wat het opstellen van KB's en aanstellingsakten betreft sprake is van onrechtmatigheid
bij de ministeries, met uitzondering van de Ministeries van AZ, LNV en SZW.
Gespecificeerd ziet het oordeel er als volgt uit (zie tabel 3).Tabel 3. Rechtmatigheidsoordeel over KB's, aanstellingsakten
en salaris Aantal
ambtenarenKoninklijk
BesluitAanstellings-akteSalaris  Onrecht-matigOnrecht-matigOnrecht-matigOnvol-komenHCvS23 ––––AZ20 ––––BuiZa220 2–––Justitie148 72161–BZK59 2–––OCW55 4–4–Financiën182 54––Defensie159*143349VROM84 543–VenW135 143––EZ140 62–27LNV85 ––––SZW56 ––––VWS135 434–Totaal1 501128351576* Bij het Ministerie van Defensie bestaat hierenboven over negen niet-onderzoekbare
personeelsdossiers onzekerheid.In totaal ontbreekt dus voor 128 van de 1 501 onderzochte ambtenaren
het vereiste KB. Weliswaar waren er eind 2004 bij de ministeries 31 KB's in
voorbereiding of bij het Kabinet der Koningin in aanvraag en zijn er inmiddels
in 2005 drie tot stand gekomen, de Algemene Rekenkamer vindt het aantal dat
nog ontbreekt te groot. Met name de Ministeries van Justitie (72), VenW (14)
en Defensie (14) springen in het oog. Maar ook de andere ministeries
hebben nog activiteiten te ontplooien. Door een KB te laten slaan is de onrechtmatigheid
alsnog weg te nemen. Bij het Ministerie van Defensie is voorts in negen gevallen
sprake van onzekerheid.De Algemene Rekenkamer stelt vast dat in 35 gevallen de akte van aanstelling
of herinschaling ontbreekt, waarvan er zestien voor rekening komen van het
Ministerie van Justitie. Vijfmaal komt voorts een formeel niet juiste akte
voor. Het ontbreken van een (juiste) akte is in strijd met de regels en dus
onrechtmatig. Deze onrechtmatigheid is weg te nemen door een (juiste) akte
op te maken.Bij drie ministeries (OCW, VROM en VWS) stelt de Algemene Rekenkamer vast
dat door het verstrekken van een hoger salaris dan het functieniveau sprake
is van onrechtmatige uitgaven. In 27 gevallen (Ministerie van EZ) is sprake
van een onvolkomenheid in het (financieel) beheer door onjuiste verwerking
van het salaris in de salarisadministratie. Bij het Ministerie van Defensie
ontbreekt in 48 gevallen in het centrale dossier een besluit over de wijziging
van de arbeidsduur, wat de Algemene Rekenkamer als een onvolkomenheid in het
beheer ziet.Het Ministerie van Defensie heeft in één geval voor het
salaris een onvolkomenheid in het beheer. Tot slot verstrekt het Ministerie
van Defensie onrechtmatig aan drie ambtenaren, niet zijnde de secretaris-generaal/bevelhebber,
ook het salaris dat exclusief toebehoort aan de secretaris-generaal/bevelhebber.3 Bewust belonen3.1 InleidingDe Algemene Rekenkamer heeft onderzocht hoe de ministeries en de Hoge
Colleges van Staat invulling geven aan het «bewust belonen». De
systematiek van bewust belonen omvat de volgende beloningsmaatregelen:• eenmalige toeslag;• periodieke toeslag;• extra periodieken.Deze mogelijkheden om goed functionerende ambtenaren jaarlijks een of
meer keren extra te belonen vinden alle drie hun basis in het BBRA: de eenmalige
en periodieke toeslagen in artikel 22a en de extra periodieken in artikel
7 (binnen de schaal) en artikel 8 (boven de schaal).Voor het toekennen van een eenmalige of een periodieke toeslag dient een
afzonderlijk besluit te worden genomen, waarin wordt verwezen naar artikel
22a BBRA. Het besluit dient te zijn voorzien van een motivering, zij het dat
daar van kan worden afgeweken «in geval daar redelijkerwijs geen behoefte
aan is» (Algemene Wet Bestuursrecht, artikel 3.48). Lid 4 van artikel
22a BBRA biedt de minister de mogelijkheid een regeling te treffen die dit
artikel aanvult.Voor het toekennen van een of meer periodieken binnen de schaal en boven
de schaal moet een afzonderlijk besluit worden genomen, waarin wordt verwezen
naar het toepasselijke artikel en dat is voorzien van een motivering. Voor
een toekenning op grond van artikel 7 BBRA heeft dit betrekking op «meer
dan in voldoende mate functioneren», maar ook andere gronden zijn mogelijk.
Een toekenning op grond van artikel 8 is uitsluitend mogelijk bij «uitstekend
functioneren» en kan dus niet direct bij aanstelling worden toegekend.
Als de ambtenaar niet langer uitstekend functioneert, kan het bevoegd gezag
de toekenning geheel of gedeeltelijk beëindigen.3.2 Bevindingen3.2.1 Eenmalige toeslagBij alle ministeries en de Hoge Colleges van Staat zijn in 2004 eenmalige
toeslagen verstrekt; deze waren als volgt verdeeld (zie tabel 4).Tabel 4. Eenmalige toeslagen  Aantal ambtenarenAantal toeslagenGeen besluitAndere fouten 1HCvS23 1–  2AZ20 14–– 3BuiZa220 269–– 4Justitie148 343– 5BZK59 2412 6OCW55 4–– 7Financiën182 77–– 8Defensie159*1841 9VROM84 17––10VenW135 65––11EZ140 67–212LNV85 37–– 13SZW56 13––14VWS135 30–2Totaal1 50167087* Bij het Ministerie van Defensie bestaat hierenboven over negen niet-onderzoekbare
personeelsdossiers onzekerheid.In totaal is 670 keer een eenmalige toeslag uitgekeerd. Dit aantal is
sterk naar boven beïnvloed doordat het Ministerie van BuiZa al zijn ambtenaren
in december 2004 een gratificatie van € 300 toekende.In verreweg de meeste gevallen is de eenmalige toeslag conform de geldende
regelgeving verstrekt. In acht gevallen is echter geen besluit aanwezig (Defensie
4, Justitie 3 en BZK 1).De Algemene Rekenkamer merkt ten aanzien van de geconstateerde overige
fouten het volgende op:• Bij het Ministerie van BZK is vooruitlopend op het formele besluit
om een eenmalige toeslag toe te kennen (zie hiervoor) tot uitbetaling overgegaan,
zodat de toeslag nog in december 2004 zou kunnen worden uitbetaald. Op 19 januari
2005 is alsnog een juist besluit genomen. Daaruit blijkt echter dat het ministerie
een te hoog bedrag heeft uitbetaald. Het teveel betaalde zal met het salaris
van april 2005 worden verrekend (€ 1 100).• In twee gevallen zijn met gebruikmaking van artikel 22a BBRA verlofuren
afgekocht. Volgens de regels is het afkopen van verlofuren alleen en dan nog
in beperkte mate mogelijk op grond van artikel 22, lid 12 of artikel 24, lid
1 ARAR of via de IKAP-regeling. Artikel 22a BBRA is hiervoor niet bedoeld.
Compensatie-uren kunnen bovendien niet worden afgekocht. De afkoop bij het
Ministerie van BZK heeft betrekking op niet genoten vakantieverlof over 2003
(€ 7 379) en is gebaseerd op een schriftelijke afspraak met
betrokkene uit 2001. Het betreft hier een onherstelbare beheersbehandeling
uit het verleden, die ook nog in 2004 tot uitgaven leidt. De afkoop bij het
Ministerie van VWS betreft een compensatie voor niet-genoten vakantie- en
compensatie-uren in 2002, 2003 en het op te bouwen tegoed aan compensatie-uren
in 2004 (€ 30 000).• Het Ministerie van Defensie heeft in één geval –
in strijd met artikel 12a van het Inkomstenbesluit Militairen – direct
bij indiensttreding een eenmalige toeslag verstrekt (€ 10 000).• Bij het Ministerie van EZ is in één geval niet verwezen
naar artikel 22a BBRA. In een ander geval ontbreekt de datum op het besluit.• Het Ministerie van VWS heeft bij één eenmalige toeslag
een onjuist bedrag uitgekeerd. Het teveel betaalde zal worden teruggevorderd
(€ 2 264).3.2.2 Periodieke toeslagBij alle ministeries en de Hoge Colleges van Staat zijn in 2004 periodieke
toeslagen verstrekt; deze waren als volgt verdeeld (zie tabel 5).Tabel 5. Periodieke toeslagen  Aantal ambtenarenAantal toeslagenGeen besluitOverige fouten 1HCvS23 5–– 2AZ20 7–– 3BuiZa220 3–– 4Justitie148 3331 5BZK59 25–2 6OCW55 17–– 7Financiën182 1–– 8Defensie159*1011 9VROM84 24––10VenW135 241–11EZ140 20–212LNV85 9––13SZW56 11––14VWS135 431–Totaal1 50123266* Bij het Ministerie van Defensie bestaat hierenboven over negen niet-onderzoekbare
personeelsdossiers onzekerheid.In totaal zijn 232 periodieke toeslagen uitgekeerd. In verreweg de meeste
gevallen is de periodieke toeslag conform de geldende regelgeving verstrekt.
In zes gevallen is geen besluit aanwezig (Justitie 3, Defensie 1, VenW 1 en
VWS 1). De ministeries zeggen toe deze fouten te herstellen.De Algemene Rekenkamer merkt over de geconstateerde overige fouten het
volgende op:• Het Ministerie van Justitie heeft in één geval de
toeslag als een percentage van het brutosalaris verstrekt. De toeslag is echter
niet meegegaan met de algemene salarisverhogingen. Het ministerie heeft toegezegd
dit te corrigeren.• Het Ministerie van BZK heeft tweemaal een periodieke toeslag verstrekt
die deels diende als compensatie voor het feit dat de betrokken ambtenaar
volgens de departementale regels geen representatiekostenvergoeding kon verkrijgen,
dan wel voor het feit dat de betrokken ambtenaar alleen een lagere vergoeding
kon verkrijgen dan hij tot nu toe bij een ander ministerie had. In beide gevallen
wordt in strijd met de voorschriften voor representatiekosten een (hogere)
vergoeding verstrekt.• Het Ministerie van Defensie heeft in één geval direct
bij aanstelling een functioneringstoelage toegekend van 10%. Deze toelage
kan in principe alleen worden toegekend indien de wijze van functioneren daartoe
aanleiding geeft. Dit dient dan eerst in de praktijk te zijn gebleken.• Het Ministerie van EZ heeft in één geval een periodieke
toeslag ter hoogte van € 1 600 netto toegekend. Dit is bruto € 3 333.
Per maand is evenwel € 3 539 uitbetaald. Deze onjuiste verwerking
zal het ministerie corrigeren. Aan een andere ambtenaar heeft het Ministerie
van EZ nog de standaard periodieke toeslag voor TMG-leden verstrekt, terwijl
betrokkene volgens het ARAR – waarin de leden van de TMG limitatief
worden opgesomd – niet meer tot deze groep behoort. Deze toeslag (€ 691
per maand) is op jaarbasis gelijk aan een maandsalaris.3.2.3 Extra periodiekenArtikel 7 BBRAIn totaal hebben tien ambtenaren één of meer extra periodieken
in de schaal ontvangen (HCvS 1, BuiZa 1, VenW 2, LNV 4 en VWS 2). In alle
gevallen is dit geschied conform de geldende regelgeving.Artikel 8 BBRAOp twee ministeries na (AZ en Defensie) hebben alle ministeries en een
van de Hoge Colleges van Staat in 2004 één of meer periodieken
boven de schaal toegekend; deze waren als volgt verdeeld (zie tabel 6).Tabel 6. Extra periodieken op grond van artikel 8 BBRA  Aantal ambtenarenAantal extra periodiekenGeen besluitOverige fouten 1HCvS23 1–1 2AZ20 0–– 3BuiZa220 1–– 4Justitie148 9–4 5BZK59 1–– 6OCW55 6–5 7Financiën182 11–– 8Defensie159*0–– 9VROM84 2––10VenW135 28– 11EZ140 101112LNV85 9––13SZW56 3––14VWS135 3–1Totaal1 50184112* Bij het Ministerie van Defensie bestaat hierenboven over negen niet-onderzoekbare
personeelsdossiers onzekerheid.In totaal zijn aan 84 ambtenaren één of meer extra periodieken
op grond van artikel 8 BBRA toegekend. In nagenoeg alle gevallen zijn deze
periodieken conform de geldende regelgeving verstrekt. Bij het Ministerie
van EZ ontbreekt evenwel in één geval de beschikking. Dit betreft
een ambtenaar die voordien bij een ander ministerie werkzaam was geweest,
alwaar hem deze toeslag voor onbepaalde tijd was toegekend. Bij zijn indiensttreding
behield betrokkene zijn recht op de toeslag.De Algemene Rekenkamer constateert voorts het volgende:• Bij een van de Hoge Colleges van Staat ontbreekt in één
geval de motivering. Bedoeld college heeft begin 2005 een motivering voor
het uitstekend functioneren op schrift gesteld en aan het personeelsdossier
van de ambtenaar toegevoegd.• In tien gevallen (Justitie 4, OCW 5 en EZ 1) zijn de extra periodieken
direct bij indiensttreding toegekend, wat – behoudens in geval van overplaatsing –
in strijd is met artikel 8 BBRA. Het Ministerie van Justitie heeft dit voor
één geval nog in 2004 hersteld door de toelage om te zetten
in een periodieke toeslag ex artikel 22a BBRA. Aan één van de
ambtenaren, aan wie het Ministerie van Justitie direct bij indiensttreding
een extra periodiek heeft toegekend, is tevens toegezegd de periodiek te verhogen
(per 1 oktober 2001 en per 1 oktober 2002), zonder hieraan de voorwaarde
te koppelen van «uitstekend functioneren». In een ander geval
heeft het Ministerie van Justitie artikel 8 BBRA gebruikt voor het verstrekken
van een arbeidsmarkttoelage. Hiervoor dient echter artikel 22a BBRA. Het Ministerie
van OCW heeft er voor gekozen de oorspronkelijk in zes gevallen ten onrechte
direct bij indiensttreding verstrekte periodieken ex artikel 8 BBRA om te
zetten in periodieke toeslagen ex artikel 22a BBRA. Alle betrokkenen hebben
in 2004 een brief gekregen waarin dit is uiteengezet. In één
geval werd de wijziging per 1 december 2004 doorgevoerd. De overige vijf
gevallen zijn per 1 januari 2005 gewijzigd.• Het Ministerie van VWS heeft in één geval ten onrechte
een periodiek boven het maximum van de schaal verstrekt. De motivering is
dat betrokkene gecompenseerd moest worden voor het intrekken van zijn arbeidsmarktknelpuntentoeslag ex artikel 22a BBRA. Artikel 8 BBRA
is evenwel uitsluitend bedoeld voor gebleken uitstekend functioneren.3.3 ConclusiesDe Algemene Rekenkamer concludeert dat bij zowel het toekennen van de
eenmalige toeslag als van de periodieke toeslag zich op beperkte schaal onrechtmatigheden
en onvolkomenheden in het beheer voordoen. Meer onrechtmatigheden doen zich
voor bij het toekennen van extra periodieken boven de schaal op basis van
artikel 8 BBRA. Het gaat voor deze vier vormen van bewust belonen totaal om
996 toekenningen, waarvan 220 dezelfde kerstgratificatie bij het Ministerie
van Buitenlandse Zaken. Gespecificeerd ziet dat er als volgt uit (zie tabel
7).Tabel 7. Rechtmatigheidsoordeel maatregelen bewust belonen Eenmalige toeslagPeriodieke toeslagExtra periodieken* Aantal toeslagenOnrechtmatigOnvol-komenAantal toeslagenOnrechtmatigOnvol-komenAantal gevallenOnrechtmatigOnvol-komenHCvS1––5––1–1AZ14––7––0––BuiZa269––3––1––Justitie343–333194–BZK2421252–1––OCW4––17––65–Financiën77––1––11––Defensie185–102–0––VROM17––24––2––VenW65––241–28––EZ672–2011102–LNV37––9––9––SZW13––11––3––VWS3011431–31–Totaal67013223210284121* Betreft alleen extra periodieken boven de schaal (artikel 8 BBRA).Gezien deze uitkomsten vraagt de Algemene Rekenkamer aandacht voor het
toekennen van extra periodieken op grond van artikel 8 BBRA, waar in bijna
14% van de gevallen onjuiste toepassing van de regeling heeft plaatsgevonden.
Dit betreft met name het ten onrechte direct toekennen van extra periodieken
bij indiensttreding.4 Overige toelagen en toeslagen4.1 InleidingDe Algemene Rekenkamer heeft de wijze waarop departementen omgaan met
enkele regelingen voor het verstrekken van toe(s)lagen onderzocht. Zij heeft
zich daarbij gericht op:• de toelage secretaris-generaal;• de waarnemingstoelage;• de buitenlandtoelage;• de bereikbaarheids- en beschikbaarheidstoelage;• de mobiliteitstoeslag.De toelage voor de secretarissen-generaal
is geregeld in artikel 22b BBRA en bestaat uit een maandelijkse toeslag van
5% van het salaris. Voor deze toelage is geen afzonderlijk besluit nodig,
daar de aanspraak direct uit de bepaling voortvloeit.De waarnemingstoelage is geregeld in artikel
14 BBRA. Daarin is bepaald dat bij waarneming van een functie waarvoor een
hogere salarisschaal geldt een toelage kan worden verkregen. Deze toelage
wordt slechts toegekend als de waarneming ten minste dertig dagen heeft geduurd,
behoudens in bijzondere omstandigheden. Het bedrag van deze toelage is gelijk
aan het verschil van het salaris van betrokkene en het salaris behorend bij
de hogere functie.De buitenlandtoelage is geregeld in het Reglement
Dienst Buitenlandse Zaken (RDBZ). Voor de toekenning van deze toelage is een
afzonderlijk besluit nodig, waarin naar het RDBZ wordt verwezen. Aan dit besluit
dient een door het bevoegd gezag getekend plaatsingsbesluit (of aanwijzing)
ten grondslag te liggen. De toelage moet worden beëindigd wanneer het
verblijf in het buitenland ten einde loopt en – indien nodig –
worden aangepast bij verandering van de standplaats in het buitenland.De bereikbaarheids- en beschikbaarheidstoelage
is geregeld in artikel 18a BBRA. Bepaald is dat de ambtenaar een toelage krijgt
toegekend op grond van een schriftelijke aanwijzing van het bevoegd gezag
wanneer hij zich regelmatig of vrij regelmatig bereikbaar en beschikbaar moet
houden voor het bij oproep verrichten van arbeid buiten de werktijden die
voor hem gelden. De toekenning dient te gebeuren met een afzonderlijk besluit,
met verwijzing naar het betreffende artikel. De toelage bedraagt per uur een
percentage van het voor de ambtenaar geldende salaris per uur (met als maximum
het maximumsalaris van schaal 7) en wel 5% voor de uren op doordeweekse dagen
en 10% voor de uren in het weekend en op feestdagen.De grondslag voor de mobiliteitstoeslag is
gelegen in artikel 22c BBRA. In geval deze toeslag wordt toegekend, moet daarvoor
een afzonderlijk besluit worden genomen, verwijzend naar genoemd artikel.
De toekenning is alleen mogelijk in het dienstbelang, moet eenmalig zijn en
bedraagt 50% van het salaris. De toekenning mag niet gepaard gaan met een
verhoging van het salaris bij de aanvaarding van de functie.4.2 Bevindingen4.2.1 Toelage secretaris-generaalBij alle ministeries ontvangt de secretaris-generaal een toelage krachtens
artikel 22b van het BBRA1. Sommige ministeries
stellen een afzonderlijk besluit voor deze toelage op, andere laten de toekenning
rechtstreeks voortvloeien uit genoemd artikel.Ten aanzien van twee departementen zijn kanttekeningen te maken.Bij het Ministerie van Justitie ontvangt de secretaris-generaal de toelage
als onderdeel van zijn totale toelage op grond van artikel 22a van het BBRA
en niet als een afzonderlijk verantwoorde toelage. Het ministerie zegt toe
zijn handelwijze aan te passen.De SG-toelage is bij het Ministerie van Defensie gedurende het gehele
jaar 2004, behalve aan de secretaris-generaal, ook uitgekeerd aan een andere
ambtenaar. Dit gebeurt op basis van een regeling die het ministerie voor betrokkene
heeft opgesteld. Betrokkene zal in 2005 met ontslag gaan. Volgens de Algemene
Rekenkamer staat de regelgeving het niet toe dat de SG-toelage wordt toegekend
aan een andere ambtenaar dan degene die de functie van secretaris-generaal
vervult.4.2.2 WaarnemingstoelageIn 2004 hebben totaal 33 van de 1 501 onderzochte ambtenaren een
waarnemingstoelage gekregen. In vrijwel alle gevallen zijn besluiten opgemaakt
met een verwijzing naar artikel 14 BBRA. De hoogte van de toelagen is in overeenstemming
met de waardering van de functie.De Algemene Rekenkamer constateert het volgende:• Een Hoog College van Staat heeft op onjuiste wijze uitwerking gegeven
aan een waarnemingstoelage. Deze onjuistheid is in november 2004 hersteld
door de waarnemingstoelage om te zetten in een periodieke toeslag op grond
van artikel 22a BBRA.• Het Ministerie van Justitie heeft een waarnemingstoelage (€ 591
per maand) ten onrechte niet beëindigd. De auditdienst concludeerde op
grond van haar onderzoek in 2004 dat de toelage al per april 1997 had moeten
vervallen, zoals de dienst ook eerder had opgemerkt. Het ministerie heeft
inmiddels maatregelen getroffen.• Het Ministerie van Defensie heeft aan één ambtenaar
een toelage voor waarneming toegekend. Het besluit is echter niet correct
omdat het geen rangsverschil of toelagebedrag bevat.4.2.3 BuitenlandtoelageIn totaal zijn er 187 buitenlandtoelagen toegekend. Het grootste deel
daarvan (125) is voor rekening gekomen van ambtenaren werkzaam bij het Ministerie
van BuiZa. Maar ook andere ministeries kennen een dergelijke toelage toe aan
ambtenaren die in het buitenland verblijven.In verreweg de meeste gevallen ligt er een besluit aan ten grondslag,
met verwijzing naar artikel 8 RDBZ. Ook is bijna altijd een plaatsingsbesluit
(of een aanwijzing) voorhanden dat getekend is door het bevoegd gezag.De Algemene Rekenkamer stelt nog het volgende vast:• Bij het Ministerie van EZ is in één geval geen besluit
aanwezig.• Het Ministerie van LNV heeft in één geval de toelage
een maand te lang doorbetaald (€ 2 450). Het ministerie heeft
in februari 2005 bij brief het bedrag bij de ambtenaar teruggevorderd.• Bij het Ministerie van Defensie heeft de Algemene Rekenkamer in
de dossiers de aanwijzing voor het toekennen van een buitenlandtoelage in
vijftien gevallen niet aangetroffen.4.2.4 Bereikbaarheids- en beschikbaarheidstoelageIn 2004 zijn totaal 21 bereikbaarheids- en beschikbaarheidstoelagen aan
de onderzochte ambtenaren uitgekeerd. Deze toelagen komen alleen voor bij
de Ministeries van BZK, VROM, VenW en VWS.• De Algemene Rekenkamer constateert dat bij het Ministerie van VWS
in vier gevallen de aanwijzing ontbreekt.4.2.5 MobiliteitstoeslagIn 2004 ontvingen 41 onderzochte ambtenaren een mobiliteitstoeslag. In
alle gevallen zijn daarvoor juiste beschikkingen opgemaakt met verwijzing
naar artikel 22c BBRA of – voor het Ministerie van BuiZa – artikel
8 RDBZ. De toekenningen zijn gemotiveerd vanuit het dienstbelang, eenmalig
en bedroegen de helft van het salaris van de ambtenaar die wordt verplaatst.
Het salaris van de betrokken ambtenaren werd – op één
geval na – niet tegelijkertijd verhoogd. Het Ministerie van OCW heeft
dat in strijd met de regels in één geval wel gedaan, door extra
periodieken toe te kennen op grond van artikel 8 BBRA (€ 3 889).4.3 ConclusiesDe Algemene Rekenkamer komt tot de conclusie dat bij de vijf onderzochte
toelagen/toeslagen sprake is van enkele incidentele situaties die zij onrechtmatig
acht. Het opvallendst is de situatie bij het Ministerie van Defensie, waar
in vijftien gevallen de aanwijzing voor een verstrekte buitenlandtoelage ontbreekt.
Voorts komen incidenteel fouten voor in de verwerking van de toelagen/toeslagen
in de salarisadministratie, die de Algemene Rekenkamer als onvolkomenheden
in het beheer van de uitgaven kwalificeert. In totaal gaat het bij deze vijf
regelingen om 296 toekenningen. Gespecificeerd naar regeling is het beeld
als volgt (zie tabel 8).Tabel 8. Rechtmatigheidsoordeel overige toelagen en toeslagen SG-toelageWaarnemingstoelageBuitenlandtoelageBereikbaarheids- en beschikbaarheids-
 toelageMobiliteitstoeslag Onrecht-matigOnvol-komenOnrecht-matigOnrecht-matigOnvol-komenOnrechtmatigOnrecht-matigHCvS–––––––AZ–––––––BuiZa–––––––Justitie–11––––BZK–––––––OCW––––––1Fin–––––––Def1–115–––VROM–––––––VenW–––––––EZ–––1–––LNV––––1––SZW–––––––VWS–––––4–Totaal112161415 Drie specifieke regelingen5.1 InleidingDe Algemene Rekenkamer heeft onderzocht hoe de Hoge Colleges van Staat
en de ministeries omgaan met drie specifieke regelingen, te weten:• afkoop verlof;• schadeloosstelling en overige vergoedingen;• gratificatie ambtsjubileum en diensttijdgratificatie.De mogelijkheid tot afkoop van verlof is voor
de afkoop tijdens actieve dienst vastgelegd in artikel 22, lid 12, ARAR1. Voor afkoop bij ontslag is dat artikel 24, lid 1, ARAR.
Om verlof te kunnen afkopen dient een afzonderlijk besluit te worden genomen,
met verwijzing naar het hiervoor genoemde artikel. Bij afkoop tijdens actieve
dienst mag het aantal afgekochte uren het daarvoor vastgestelde maximum niet
overschrijden. Dit maximumaantal is afhankelijk van de leeftijd van de ambtenaar
en het aantal uren waarvoor hij is aangesteld. Bovendien mag slechts één
keer per jaar verlof worden afgekocht. Voor afkoop bij ontslag geldt dat ten
hoogste tweemaal de jaaraanspraak op verlof mag worden afgekocht. Afkoop van
verlof tijdens actieve dienst als ware het afkoop bij ontslag is in strijd
met de regelgeving.Het toekennen van een schadeloosstelling vindt,
samen met het vergoeden van kosten en het anderszins verlenen van geldelijke
tegemoetkomingen, zijn grondslag in artikel 69 ARAR. Het toekennen van een
schadeloosstelling of anderszins vereist een afzonderlijk besluit, met verwijzing
naar dit artikel. Het besluit dient te zijn gemotiveerd en de soort schade
of vergoeding moet erin zijn vermeld.Gratificaties ambtsjubileum en diensttijdgratificatiesvinden hun grond in artikel 79 ARAR en de Regeling gratificatie bij
ambtsjubileum. Toekenning van deze gratificaties dient te geschieden met een
afzonderlijk besluit, waarin wordt verwezen naar beide rechtsgronden. De toekenning
vereist dat een berekening van de relevante diensttijd is opgesteld.5.2 Bevindingen5.2.1 Afkoop verlofIn 2004 is in 150 gevallen verlof afgekocht gedurende actieve dienst,
met verwijzing naar artikel 22, lid 12, van het ARAR of – bij het Ministerie
van BuiZa – artikel 41 RDBZ. In nagenoeg alle gevallen hebben departementen
hierbij conform de regels gehandeld.De Algemene Rekenkamer constateert nog wel het volgende:• Een ambtenaar bij een Hoog College van Staat heeft verlof afgekocht,
waarvoor de uitbetaling ten onrechte tweemaal heeft plaatsgevonden. Het teveel
uitgekeerde bedrag is begin 2005 teruggevorderd (€ 3 369 bruto).• Bij het Ministerie van Defensie ontbreekt voor drie gevallen het
besluit waarmee de afkoop wordt toegestaan.• Bij het Ministerie van OCW is één keer te veel verlof
afgekocht (€ 1 619). Het ministerie zegt niet terug te vorderen.• Bij het Ministerie van VenW is één keer te veel verlof
afgekocht (€ 478).• Het Ministerie van VROM heeft in één geval een te
hoog uurloon gehanteerd voor de berekening. Hierdoor is te veel uitbetaald
(€ 234).Om het grote aantal verlofstuwmeren te verminderen heeft het Ministerie
van BuiZa eind oktober 2004 de «Regeling afkoop vakantiestuwmeren BZ» opgesteld1. Hiermee is een grondslag
gegeven om het maximaal aantal verlofuren te verhogen dat kan worden afgekocht.
Op grond van artikel 41d van het RDBZ mag de minister van BuiZa bij ministeriële
regeling met betrekking tot de artikelen 41 tot en met 41c RDBZ nadere en
zonodig afwijkende regels opstellen. Deze regeling verviel weer met ingang
van 1 januari 2005. In 82 gevallen is, met gebruikmaking van deze regeling,
verlof afgekocht op basis van artikel 41d RDBZ. Een dergelijke extra afkoopmogelijkheid
is uitzonderlijk, daar alleen het RDBZ hiertoe de minister een mogelijkheid
geeft. Het ARAR sluit ministeriële regelgeving op dit gebied uit.5.2.2 Schadeloosstelling en overige vergoedingenIn 24 gevallen is een ambtenaar een schadeloosstelling of een andere vergoeding
op grond van artikel 69 ARAR verstrekt. Deze vergoedingen zijn in vrijwel
de meeste gevallen conform de geldende regelgeving uitgekeerd.Vier ministeries geven de Algemene Rekenkamer aanleiding tot het maken
van opmerkingen:• Het Ministerie van Justitie heeft in vier gevallen bij beschikking
een vergoeding verstrekt op grond van artikel 69 ARAR, die in feite een vergoeding
is voor representatiekosten.• Het Ministerie van Defensie heeft in één geval aan
betrokkene vanaf zijn functieaanvaarding per maand een vergoeding toegekend.
Dit met het oog op te maken kosten van huisvesting in de nabijheid van zijn
standplaats. Betrokkene heeft wel recht op een vergoeding van kosten voor
huisvesting, maar op basis van de vigerende regelgeving voor militair personeel.
Dat zou tot een lagere vergoeding leiden dan het verstrekte bedrag.• Het Ministerie van VenW kan op grond van artikel 69 ARAR vergoedingen
verstrekken ten behoeve van de «Regeling vergoeding dienstautogebruik».
In één geval werd zo'n vergoeding verstrekt. Het ministerie
heeft het bedrag netto uitgekeerd, terwijl dat bruto had moeten gebeuren.• Het Ministerie van VWS heeft in één geval een vergoeding
verstrekt op basis van een ongedateerde en niet getekende brief. Het ministerie
zal deze omissie alsnog wegnemen.5.2.3 Gratificatie ambtsjubileum en diensttijdgratificatieBij de ministeries en Hoge Colleges van Staat zijn in 2004 gratificaties
ambtsjubileum en diensttijdgratificaties uitgekeerd; deze waren als volgt
verdeeld.Tabel 9. Gratificaties ambtsjubileum  Aantal ambtenarenAantal gratificatiesGeen besluitOverige fouten 1HCvS23 3–– 2AZ20 1–– 3BuiZa220 10–– 4Justitie148 7–1 5BZK59 3–– 6OCW55 2–– 7Financiën182 14–– 8Defensie159*155– 9VROM84 6–– 10V en W135 7–– 11EZ140 2––12LNV85 8–1 13SZW56 2––14VWS135 12––Totaal1 5019252* Bij het Ministerie van Defensie bestaat hierenboven over negen niet-onderzoekbare
personeelsdossiers onzekerheid.In 87 gevallen ligt aan de toegekende gratificatie een besluit ten grondslag,
waarin wordt verwezen naar de toepasselijke regelingen. Bij het Ministerie
van Defensie ontbreken in vijf gevallen de besluiten tot toekenning.De Algemene Rekenkamer constateert verder nog het volgende:• Bij het Ministerie van Justitie is één besluit niet
door het bevoegd gezag ondertekend.• Het Ministerie van LNV heeft in één geval een te
laag bedrag uitgekeerd. Het ministerie heeft toegezegd voor nabetaling te
zorgen (€ 135).• Bij vrijwel alle ministeries is in de personeelsdossiers geen berekening
aanwezig van de relevante diensttijd. Het is bij sommige ministeries standaard
procedure om de diensttijd bij aanvang van het dienstverband te verifiëren
en vast te stellen en deze vervolgens in te brengen in het salarissysteem.
Bij andere ministeries wordt zo nodig wel een separate berekening gemaakt,
maar die wordt veelal niet aan het personeelsdossier toegevoegd. Het Ministerie
van VWS zal er in één geval voor zorgen dat het dossier met
de berekening van de diensttijd wordt gecompleteerd.5.3 ConclusiesDe Algemene Rekenkamer heeft met betrekking tot de drie onderzochte specifieke
regelingen vastgesteld dat bij de toepassing incidenteel fouten worden gemaakt.
Voor een deel zijn die te kwalificeren als onrechtmatig (17 maal) en voor
een ander deel als onvolkomenheden in het (financieel) beheer (vier maal).
Dit op een totaal van 266 toekenningen.Gespecificeerd ziet het oordeel er als volgt uit (zie tabel 10).Tabel 10. Rechtmatigheidsoordeel specifieke regelingen Afkoop verlofSchadeloosstelling en overige vergoedingenGratificaties ambtsjubileum OnrechtmatigOnvol-komenOnrechtmatigOnvol-komenOnrechtmatigOnvol-komenHCvS–1––––AZ––––––BuiZa––––––Justitie––4–1–BZK––––––OCW1–––––Financiën––––––Defensie3–1–5–VROM–1––––VenW1––1––EZ––––––LNV–––––1SZW––––––VWS––1–––Totaal5261616 Vergoeding representatiekosten en onkostendeclaraties6.1 InleidingHet Besluit vergoeding representatiekosten rijkspersoneel 1993 bevat de
bepalingen inzake de vergoeding van externe kosten voor representatie. Het
gaat daarbij om de zogeheten niet-declarabele kosten, dat wil zeggen kosten
die ambtenaren niet door middel van een onkostendeclaratie kunnen declareren.
De vergoeding moet bruto worden uitbetaald. Netto uitbetaling is mogelijk,
maar alleen indien de vaste vergoeding redelijk overeenkomt met de gedane
uitgaven. De vergoeding mag niet meer zijn dan € 6 400 per
jaar. Als de minister gebruikmaakt van de bevoegdheid in artikel 2, lid 2,
van het besluit om nadere regels te stellen, dienen die regels te worden nageleefd.Ambtenaren kunnen de onkosten die zij maken declareren. De declarant moet
de declaratie ondertekenen, waarna een bevoegde bovengeschikte voor akkoord
dient te tekenen. De declaratie moet vergezeld gaan van de originele bewijsstukken
en zijn voorzien van een doelomschrijving. De onkosten die worden gedeclareerd,
mogen niet zijn de niet-declarabele onkosten als bedoeld in het Besluit vergoeding
representatiekosten rijkspersoneel 1993.6.2 Bevindingen6.2.1 RepresentatiekostenIn 2004 is aan 764 van de 1 501 onderzochte ambtenaren een vaste
vergoeding van kosten voor representatie verstrekt; deze vergoedingen zijn
als volgt over de departementen verdeeld (zie tabel 11).Tabel 11. Vergoeding representatiekosten  Aantal ambtenarenAantal vergoedingenGeen besluitOverige fouten 1HCvS23 21–7 2AZ20 20–– 3BuiZa220 496– 4Justitie148 62–19 5BZK59 45–3 6OCW55 45–– 7Financiën182 63–2 8Defensie159*10444 9VROM84 72–1410VenW135 594–11EZ140 54–512LNV85 471913SZW56 46–314VWS135 77–23Totaal1 5017641589* Bij het Ministerie van Defensie bestaat hierenboven over negen niet-onderzoekbare
personeelsdossiers onzekerheid.Alle ministeries beschikken over een eigen regeling, waarin de functies
zijn vermeld die voor een representatiekostenvergoeding in aanmerking komen,
met de daarbij behorende bedragen. De status van de regeling is nogal verschillend,
variërend van een «echte» regeling tot een lijstje met functies
en bedragen. De Algemene Rekenkamer beschouwt al deze regelingen als «ministeriële
regelingen», daar zij deze ziet als uitvloeisel van het bepaalde in
artikel 2, lid 2, van het Besluit vergoeding representatiekosten
rijkspersoneel 1993. Zij merkt op dat het voornemen van de minister van BZK
om een aantal regels op één lijn te brengen of zonodig aan te
scherpen, een bijdrage kan leveren aan meer uniformiteit op dit punt.Bij vier ministeries (BZK, VROM, EZ en VWS) is het geen beleid om nog
separate besluiten te nemen. Zodra een ambtenaar een functie vervult die voorkomt
op de lijst van functies die in aanmerking komen voor een representatiekostenvergoeding,
krijgt deze de vergoeding verstrekt. Het Ministerie van Defensie maakt voor
militair personeel geen afzonderlijke beschikkingen op. De vergoeding wordt
op basis van functiepunten toegekend aan die functies waaraan representatieve
verplichtingen zijn verbonden en vervolgens aan de militair verstrekt die
de functie vervult. Het Ministerie van OCW huldigt het standpunt dat als de
vergoeding voor representatiekosten in de aanstellingsbrief wordt genoemd
er geen apart besluit meer nodig is. Het Ministerie van Defensie hanteert
voor militairen voor vergoeding van representatiekosten een systeem van functiepunten.Bij vier departementen heeft de Algemene Rekenkamer een of meer besluiten
(BuiZa 6, Defensie 4, VenW 4 en LNV 1) niet aangetroffen. Het Ministerie van
BuiZa zal deze besluiten alsnog opstellen. De auditdienst van het Ministerie
van Defensie heeft er volgens de minister drie getraceerd.De Algemene Rekenkamer merkt ten aanzien van de overige door haar vastgestelde
fouten het volgende op:• Eén van de Hoge Colleges van Staat heeft in zeven gevallen
de vergoeding voor representatiekosten in strijd met de regels verstrekt op
basis van artikel 22a BBRA.• Bij het Ministerie van Defensie is in één geval de
vergoeding dubbel betaald. Het ministerie zal het bedrag terugvorderen (€ 244).• Het Ministerie van EZ heeft in één geval het maximum
van € 6 400 per jaar overschreden. Hiermee is € 1 000
gemoeid. Het ministerie heeft de vergoeding inmiddels verlaagd.• Het Ministerie van SZW heeft in drie besluiten niet verwezen naar
de rechtsgrond.• Bij de Ministeries van Financiën (twee maal) en Defensie (twee
maal) is een vergoeding verstrekt aan ambtenaren die een functie zijn gaan
vervullen waaraan geen representatiekostenvergoeding is verbonden. Het Ministerie
van Financiën zegt in één geval het bedrag (€ 710)
te zullen terugvorderen. In het andere geval zal de vergoeding worden beëindigd
bij het ontslag van betrokkene op 1 mei 2005. Bij het Ministerie van
Defensie is de ambtenaar in één geval al met ontslag (€ 357);
in het andere geval zal de vergoeding worden voortgezet (€ 496 sinds
medio 2004).• Drie ministeries (BZK, Defensie en EZ) hebben elk in één
geval een vergoeding toegekend aan een ambtenaar die op non-actief staat.
Het Ministerie van BZK zal het bedrag deels terugvorderen. Bij de twee andere
ministeries loopt de vergoeding door.• Vier ministeries (Justitie, BZK, VROM en VWS) hebben een vergoeding
toegekend aan ambtenaren waarvan de functie niet op de lijst met in aanmerking
komende functies voorkomt. Het Ministerie van Justitie (9) zal de vergoedingen
die strijdig zijn met de departementale regels corrigeren. Bij het Ministerie
van BZK (2) is de toekenning in één geval gebaseerd op een individuele
vertrekregeling en in het ander geval op bij de aanstelling gemaakte afspraken.
Het Ministerie van VROM (14) heeft inmiddels drie van de vergoedingen stopgezet.
Het Ministerie van VWS (19) wijst erop dat de lijst geen statisch geheel is.
Wanneer aan ambtenaren die niet op de lijst voorkomen toch een vergoeding
is verstrekt, heeft de secretaris-generaal daarmee ingestemd. Daarmee is de lijst impliciet aangepast. De Algemene Rekenkamer constateert dat
de laatste officiële aanpassing van de lijst van 23 december 1997
is.• Vier ministeries (Justitie, EZ, LNV en VWS) hebben bedragen voor
representatiekostenvergoedingen toegekend die afwijken van de bedragen die
in de departementale lijst met functies staan. Het Ministerie van Justitie
(10) zal de vergoedingen die in strijd zijn met de departementale regels corrigeren.
Bij het Ministerie van EZ (3) betreft het ambtenaren die zijn overgekomen
van een ministerie waar een hogere vergoeding geldt. Bij het Ministerie van
LNV (9) is de situatie in twee gevallen hersteld. De overige zeven gevallen
zijn het gevolg van een convenant dat is gesloten bij de overgang van een
onderdeel van een ander ministerie naar het Ministerie van LNV. Per 1 januari
2005 zullen de bedragen aan de LNV-regeling worden aangepast. Volgens het
Ministerie van VWS (4) is het toegestaan om, zoals bij dit departement het
geval is, lagere bedragen toe te kennen, aangezien hogere bedragen volgens
de departementale regeling óók zijn toegestaan.De Algemene Rekenkamer heeft voorts ten aanzien van de vergoeding van
representatiekosten geconstateerd dat netto uitbetaling plaatsvindt. Dat gebeurt
structureel (Buiza, Defensie en EZ) of incidenteel (Justitie 6 en VWS 1).
Netto uitbetaling van de vergoeding is weliswaar mogelijk, maar dan moet volgens
de fiscus de vergoeding redelijk overeenkomen met de gedane uitgaven. Structurele
netto uitbetaling van de vergoeding voor representatiekosten is daarmee volgens
de Algemene Rekenkamer niet in overeenstemming. De Ministeries van EZ (per
1 januari 2005) en van Justitie zullen de vergoedingen in een bruto betaling
omzetten. Bij het Ministerie van VWS is betrokkene inmiddels met ontslag.
De Ministeries van BuiZa en Defensie zijn niet voornemens hun werkwijze aan
te passen. Uit de reactie van de minister van BZK blijkt dat het op één
lijn brengen van een aantal regels zijn aandacht heeft.6.2.2 OnkostendeclaratiesVan 117 van de 1 501 onderzochte ambtenaren heeft de Algemene Rekenkamer
onderzocht of zij onkosten hebben gedeclareerd in 2004 en zo ja, of de declaraties
voldoen aan de hiervoor gestelde eisen. Zij heeft de declaraties voor reis-
en verblijfkosten buiten beschouwing gelaten. Tabel 12. Onkostendeclaraties  Aantal ambtenarenAantal onderzochtFouten in goed-keuringFouten m.b.t. doelomschrijving/aantal personenAndere fouten 1HCvS23 6––– 2AZ20 3––– 3BuiZa220 10Ja–Ja 4Justitie148 7Ja–Ja 5BZK59 10JaJa– 6OCW55 7Ja–– 7Financiën182 9JaJaJa 8Defensie159*6––– 9VROM84 10––– 10V en W135 10Ja––11EZ140 11JaJa–12LNV85 9JaJa–13SZW56 8Ja––14VWS135 11Ja––Totaal1 501117   * Bij het Ministerie van Defensie bestaat hierenboven over negen niet-onderzoekbare
personeelsdossiers onzekerheid.Bij alle ministeries, met uitzondering van de Ministeries van AZ, Defensie
en VROM, trof de Algemene Rekenkamer fouten aan in de goedkeuring van de declaraties.
Bij de Hoge Colleges van Staat zijn geen fouten vastgesteld.De meest voorkomende fout is dat declaraties niet voor akkoord worden
getekend door een bovengeschikte bevoegde functionaris, maar door een lagere
functionaris of door de declarant zelf of dat hiervoor geheel niet wordt getekend.
Enkele ministeries (Justitie, EZ, LNV en VWS) zeggen toe de procedures op
dit punt strikter te zullen naleven. Een bijzonder punt van aandacht is de
akkoordverklaring van de declaraties van de secretaris-generaal. De procedure
daarvoor verschilt per ministerie. Op één departement (het Ministerie
van AZ) tekent de minister deze akkoordverklaring, maar bij de meeste ministeries
is het de plaatsvervangend secretaris-generaal. Bij het Ministerie van SZW
tekent de directeur van de departementale auditdienst de betreffende akkoordverklaring.De Algemene Rekenkamer stelt voorts vast dat de originele bewijsstukken
bij de declaraties aanwezig zijn. De aard van de bijeenkomst en het aantal
deelnemers bij lunches en diners wordt echter niet altijd op de declaratie
vermeld. Hier vallen de Ministeries van Financiën en LNV in negatieve
zin op.Tot slot constateert de Algemene Rekenkamer dat het Ministerie van Financiën
in één geval een beperkte fout heeft gemaakt bij een declaratie
(€ 51; het ministerie zal het bedrag terugvorderen) en dat het Ministerie
van BuiZa inmiddels een eind heeft gemaakt aan het niet terechte gebruik door
een ambtenaar van een creditcard van het ministerie.De Algemene Rekenkamer constateert dat de gedeclareerde onkosten met name
betrekking hebben op lunches en diners, cadeaus en cadeaubonnen, bloemen,
boeken, taxikosten, telefoon- en faxkosten, pc-hulpmiddelen en fooien. Een
gedeelte van deze soorten onkosten maakt ook deel uit van de niet-declarabele
onkosten zoals bedoeld in het Besluit vergoeding representatiekosten rijkspersoneel.
Deze onkosten zouden als zodanig niet door middel van een declaratie mogen
worden vergoed. Fooien (Ministeries van BuiZa en Justitie) worden bovendien
geacht niet te kunnen worden vergoed.6.3 ConclusiesTen aanzien van de vergoeding van representatiekosten concludeert de Algemene
Rekenkamer dat er op beperkte schaal onrechtmatigheden en onvolkomenheden
voorkomen. Gespecificeerd ziet dit er als volgt uit:Tabel 13. Rechtmatigheidsoordeel vergoeding representatiekosten Representatiekostenvergoeding Aantal vergoedingenOnrechtmatigOnvolkomenHCvS217– AZ20––BuiZa496–Justitie6219–BZK453–OCW45–– Financiën632–Defensie10471 VROM7214–VenW594– EZ545–LNV4737 SZW463– VWS7723–Totaal764968Het merendeel van de onrechtmatigheden wordt veroorzaakt door de wijze
waarop de ministeries hun regeling voor de vergoeding van representatiekosten
uitvoeren, met name de toepassing van de lijst met functies die voor vergoeding
in aanmerking komen. Daarnaast hebben vier ministeries (BuiZa, Defensie, VenW
en LNV) in enkele gevallen geen besluiten opgesteld (totaal 15).Ten aanzien van de vergoeding van representatiekosten heeft de Algemene
Rekenkamer geconstateerd dat netto uitbetaling plaatsvindt. Dat gebeurt structureel
(Buiza, Defensie en EZ) of incidenteel (Justitie 6 en VWS 1). Netto uitbetaling
van de vergoeding is fiscaal mogelijk, maar dan moet de vergoeding redelijk
overeenkomen met de gedane uitgaven. Structurele netto uitbetaling van de
vergoeding voor representatiekosten is daarmee volgens de Algemene Rekenkamer
niet in overeenstemming. Bovendien waarborgt deze handelwijze niet de uniformiteit.
De Ministeries van BuiZa en Defensie zijn niet voornemens hun werkwijze aan
te passen; de andere ministeries wel.De Algemene Rekenkamer heeft ten aanzien van de declaraties van onkosten
vastgesteld dat de ondertekening voor akkoord lang niet altijd op de juiste
wijze, dat wil zeggen door een bovengeschikte, geschiedt en dus sprake is
van onvolkomenheden in het beheer. In dit verband vraagt zij aandacht voor
de ondertekening van de declaraties van de secretaris-generaal en vraagt zij
om een eenduidige oplossing voor alle ministeries. Ook de omschrijving van
het doel en het aantal deelnemende personen is niet altijd na te gaan op de
documenten. Ook hiervoor meent de Algemene Rekenkamer aandacht te moeten vragen.Over het soort gedeclareerde onkosten merkt de Algemene Rekenkamer op
dat zich een overlap voordoet met de onkosten waarop het Besluit vergoeding
representatiekosten rijkspersoneel van toepassing is. Hoewel de uitgaven die
met de onkostendeclaraties samenhangen (deels) als onrechtmatig zouden kunnen
worden gekwalificeerd, kan de Algemene Rekenkamer door de slecht toetsbare
regelgeving geen oordeel geven over de rechtmatigheid van deze uitgaven. De
toelichting op het Besluit vergoeding representatiekosten rijkspersoneel bevat
namelijk alleen een niet-limitatieve en «open» opsomming van enkele
soorten niet-declarabele onkosten. Hiermee is niet duidelijk welke onkosten
wel en welke onkosten niet separaat mogen worden gedeclareerd.7 Beheer7.1 InleidingDe Algemene Rekenkamer heeft in relatie tot de beloning van hogere ambtenaren
ook twee beheersaspecten onderzocht: (1) de dossiervorming en (2) het gebruik
van de salariscodes bij de verwerking van de beloningen en vergoedingen in
de salarisadministratie.Wat de dossiervorming betreft gaat zij uit van de norm dat de stukken
die het bewijs vormen voor de juistheid van de besluiten, in het personeelsdossier
van de ambtenaar moeten zijn opgenomen. Dat dossier moet vervolgens ordelijk
zijn, zodat controle van de besluiten mogelijk is. Ingeval sprake is van digitale
personeelsdossiers, dient dat dossier dezelfde of daarmee vergelijkbare informatie
te bevatten als het papieren dossier.Het gebruik van de salariscodes moet volgens de Algemene Rekenkamer gebeuren
op de wijze als voorgeschreven in de codelijsten. Deze zijn voor de ministeries
gelijk, met uitzondering van de Ministeries van Defensie en Financiën,
die een eigen systematiek hebben.7.2 Bevindingen7.2.1 DossiervormingDe wijze waarop de personeelsdossiers zijn ingericht heeft de Algemene
Rekenkamer in haar onderzoek kunnen vaststellen tijdens het doornemen van
de dossiers bij de ministeries en de Hoge Colleges van Staat. Bij de Hoge
Colleges van Staat en de Ministeries van AZ, BuiZa, OCW, Financiën, VROM,
LNV en SZW zijn de papieren personeelsdossiers van goede kwaliteit. Bij de
Ministeries van Justitie (onderdeel DJI), Defensie en VenW zijn de dossiers
niet ordelijk. Bijzonder is de situatie bij de ministeries die, in het kader
van het interdepartementale project P-direct, inmiddels hun papieren dossiers
aan het opschonen zijn of dat reeds hebben laten uitvoeren1. Daar bevinden zich in het – voorlopig – geschoonde dossier
niet altijd (meer) de voor de controle noodzakelijke documenten of zijn deze
alleen met de nodige moeite te traceren. Een deel van de benodigde documenten
blijkt aanwezig in dat deel van het dossier dat in principe niet naar het
digitale dossier zal worden overgebracht. Bij het Ministerie van Justitie,
waar het onderzoek voor een groot deel plaatsvond door gebruik te maken van
de digitale personeelsdossiers, zijn niet alle benodigde documenten eenvoudig
te vinden. De papieren dossiers waren in een aantal gevallen wel beschikbaar.
Dit heeft te maken met de digitalisering van de personeelsdossiers ten tijde
van het onderzoek. Inmiddels heeft het ministerie een traject ingezet om personeelsdossiers
consistent in te richten, waardoor besluitvorming over de rechtspositie transparant
kan worden vastgelegd.7.2.2 Gebruik salariscodesHet gebruik van de salariscodes (IPA-codes) voor de verwerking van de
personele uitgaven in de salarisadministratie van de ministeries geeft de
Algemene Rekenkamer aanleiding op te merken dat daarmee niet altijd goed wordt
omgegaan, zonder dat onjuiste betalingen plaatsvinden. Bij bijna alle ministeries,
met uitzondering van de Ministeries van AZ, BZK, Defensie, Financiën
en SZW, wordt incidenteel een onjuist gebruik aangetroffen. Soms worden verkeerde
codes gebruikt, soms reeds vervallen codes. De Algemene Rekenkamer heeft een
meer structurele fout aangetroffen bij de Ministeries van BuiZa en OCW, die
beide de codering voor eenmalige toelagen verkeerd uitvoeren. Het Ministerie
van BuiZa heeft toegezegd de juiste codering te zullen gaan toepassen.7.3 ConclusiesDe Algemene Rekenkamer constateert over de dossiervorming dat die niet
bij alle ministeries even goed is. Dat geldt zowel voor de papieren personeelsdossiers
als voor de dossiers die in het kader van het projectP-direct worden of zijn geschoond. Met name bij de Ministeries van Justitie
(onderdeel DJI), Defensie en VenW zijn de personeelsdossiers niet op orde.
Zij ziet dit als een onvolkomenheid in het beheer, die de controleerbaarheid
van de beloningsbeslissingen niet ten goede komt.Het onzorgvuldig gebruik van de salariscodes in de salarisadministratie,
dat incidenteel voorkomt bij verschillende ministeries en meer structureel
voor de eenmalige toeslag bij de Ministeries van BuiZa en OCW, ziet zij eveneens
als een onvolkomenheid in het (financieel) beheer. Overigens heeft dit niet
tot onjuiste betalingen geleid.8 Conclusies en aanbevelingenDe belangrijkste conclusie van het onderzoek is dat de beloning van hogere
ambtenaren over het algemeen volgens de regels gebeurt. Er is dus –
op enkele uitzonderingen na – geen sprake van materiëleonrechtmatigheid van de beloningen en vergoedingen. Er zijn wel onrechtmatigheden
van formele aard geconstateerd. Ook komen onvolkomenheden
voor in het beheer van de personeelsuitgaven. De ministeries gaan op dit gebied
niet altijd voldoende zorgvuldig te werk. De materiële omvang van fouten
en onvolkomenheden beloopt ruim € 90 000 op een loonsom voor
hogere ambtenaren van circa € 140 miljoen in 2004.De Algemene Rekenkamer heeft de door haar geconstateerde fouten als volgt
gekwalificeerd (zie tabel 14).Tabel 14. Totaaloverzicht van onrechtmatigheden en onvolkomenheden  Aantal ambtenarenOnrechtmatigOnvolkomen 1HCvS23 72 2AZ20 –– 3BuiZa220 82 4Justitie148 1241 5BZK59 91 6OCW55 15– 7Financiën182 11– 8Defensie159*6050 9VROM84 261 10VenW135 23111EZ140 1928 12LNV85 3913SZW56 3–14VWS135 421Totaal1 50133095* Bij het Ministerie van Defensie bestaat hierenboven over negen niet-onderzoekbare
personeelsdossiers onzekerheid.Verreweg het grootste deel van de onrechtmatigheden is formeel van aard.
Dat wil zeggen dat stukken bijvoorbeeld niet door de juiste persoon zijn ondertekend
of dat de ingangsdatum van een besluit onjuist is. Slechts een klein deel
is materieel, in de zin dat daarmee uitgaven zijn gemoeid: uitgaven die bij
een juiste beslissing niet zouden zijn gedaan.Het bedrag dat hiermee is gemoeid bedraagt circa € 65 000.
Gezien de omvang van de personele uitgaven voor de hogere ambtenaren (totaal
circa € 140 miljoen) is hier geen sprake van materieel belang1 als het gaat om het begrotingsartikel personele en materiële
uitgaven. Dit geldt voor het totaal aan uitgaven, maar ook voor elk begrotingshoofdstuk
afzonderlijk.Ook van de onvolkomenheden is een groot deel formeel van aard en heeft
slechts een heel beperkt deel directe financiële gevolgen. Het bedrag
dat hiermee is gemoeid bedraagt circa € 28 000.Over de fouten die zij als onzekerheden kwalificeert merkt de Algemene
Rekenkamer op dat daarmee weliswaar onzekerheid bestaat over de rechtmatigheid
van de uitgaven, maar dat niet zonder meer sprake is van ten onrechte gedane
uitgaven. De ambtenaren die het betreft hebben in 2004 de werkzaamheden verricht
waarvoor zij zijn aangesteld en daarmee is dus hun arbeidsprestatie –
waar tegenover de bezoldiging staat – geleverd. Wel zou er incidenteel
iets fout kunnen zijn, zoals in dit onderzoek ook bij de onderzochte gevallen
is gebleken.Wat de onrechtmatigheden betreft is het voorts zo dat een aanzienlijk
deel daarvan kan worden hersteld door het opstellen van de benodigde documenten:
KB's, aanstellingsakten en besluiten waarmee toelagen en vergoedingen worden
toegekend. De Algemene Rekenkamer stelt vast dat, zeker bij het opstellen
van KB's, de ministeries die het aangaat nog veel werk hebben te verrichten.
Slechts voor een klein deel van de KB's die per 31 december 2004 nog
ontbreken hebben de ministeries actie ondernomen. Dat geldt ook, zij het in
mindere mate, voor de akten en besluiten.Op dit punt vraagt de Algemene Rekenkamer om voortvarendheid, zodat in
2005 de nog bestaande onrechtmatigheden zullen zijn weggenomen. Zij vindt
het dan ook positief dat verscheidene ministeries in reactie op het onderzoek
van hun auditdienst hebben toegezegd tot herstel te komen. Hetzelfde geldt
voor het Ministerie van OCW, waar in reactie op het eerdere onderzoek van
de Algemene Rekenkamer al veel in gang is gezet. De eerste positieve effecten
daarvan heeft de Algemene Rekenkamer in het onderhavige onderzoek kunnen vaststellen.Het project P-direct kan volgens de Algemene Rekenkamer een bijdrage leveren
aan het voorkomen van onrechtmatigheden en onvolkomenheden in het beheer,
wanneer door de ingebruikname van een geautomatiseerd uniform systeem de borging
van de formele juistheid van beloningsbeslissingen zal worden ondersteund.
Hiermee zullen in opzet beslissingen procedureel juist en foutloos kunnen
worden genomen. Aldus zullen volgens de Algemene Rekenkamer de door haar geconstateerde
onrechtmatigheden en onvolkomenheden van formele aard in belangrijke mate
kunnen worden voorkomen. Dit vereist wel extra zorgvuldigheid en interne controle
in 2005 bij de overbrenging van papieren naar digitale dossiers.De Algemene Rekenkamer vindt voorts dat de regels die voor beloning en
vergoeding gelden- zolang deze zijn zoals ze zijn – strikt moeten worden
nageleefd. Daartoe zullen de ministeries en de Hoge Colleges van Staat hun
procedures op personeelsgebied beter moeten naleven en waar nodig moeten aanscherpen.
Ook een betere interne controle en meer aandacht van de auditdiensten voor
de beloning van het hogere personeel acht de Algemene Rekenkamer nodig. Zij
juicht de maatregelen die het kabinet daarvoor heeft aangekondigd toe1.De onvolkomenheden in het beheer die de Algemene Rekenkamer heeft vastgesteld
doen haar concluderen dat de ministeries op het gebied van de personele uitgaven
niet altijd voldoende zorgvuldig te werk gaan. Ook hier is een goede interne
controle noodzakelijk, zodat incidentele fouten minder zullen voorkomen. Voor
de structurele fouten is naleving van de voorschriften en controle daarop
de panacee.Tot slot beveelt de Algemene Rekenkamer aan de regels nog eens tegen het
licht te houden en waar nodig tot uniformering en harmonisatie ervan te komen.
Op dit punt kunnen de uitkomsten van het in uitvoering zijnde project Harmonisatie
Arbeidsvoorwaarden Rijkspersoneel (HARP) van het Ministerie van BZK van nut
zijn2. Zij vraagt in het bijzonder aandacht voor
de regels voor bewust belonen en voor de vergoeding van representatiekosten,
die beide nogal «open» zijn geformuleerd. Ze worden dan ook per
departement sterk verschillend ingevuld. Hierbij zou ook aandacht kunnen worden
besteed aan de status van de regelingen die per departement door de minister
zijn opgesteld, onder meer voor het bewust belonen en de vergoeding van representatiekosten.
Dit omdat de hogere regelgeving (artikel 22a BBRA en Besluit representatiekostenvergoeding
rijkspersoneel) op dit punt niet voldoende helder is geformuleerd.9 Reactie minister en nawoord Algemene Rekenkamer9.1 Reactie van de ministerDe minister van BZK heeft, mede namens alle andere ministers, bij brief
met bijlage van 25 april 2005 op het onderzoek gereageerd. De minister
deelt de conclusie van de Algemene Rekenkamer dat de beloning van hogere ambtenaren
in het algemeen volgens de regels gebeurt en dat het materieel belang van
de aangetroffen fouten gering is. Deze conclusie bevestigt volgens de minister
het beeld dat eerder naar voren is gekomen in het rijksbrede onderzoek naar
de beloning van het hogere personeel dat de departementale auditdiensten in
opdracht van het kabinet in 2004 hebben uitgevoerd. Van structurele misstanden
is in de beloningspraktijk bij het Rijk geen sprake. Evenals in dat onderzoek
komt in het onderzoek van de Algemene Rekenkamer naar voren dat er bij de
ministeries en de Hoge Colleges van Staat een aantal foutieve beslissingen
is genomen. Deze hangen volgens de minister samen met gebreken op administratief
organisatorisch gebied. De, wat de minister noemt, «herbevestiging van
de relevante feiten» komt voor het kabinet niet onverwacht.De minister constateert dat de Algemene Rekenkamer geen toets heeft gedaan
op het onderzoek van de auditdiensten, maar eigen onderzoek heeft uitgevoerd.
Hij betreurt het dat daarmee het onderzoek van de auditdiensten onvoldoende
is benut en zou graag zien dat dit punt tussen de betrokken partijen wordt
geëvalueerd.Ten aanzien van de aanbevelingen stelt de minister het volgende. Hij ondersteunt
van harte de oproep van de Algemene Rekenkamer aan de ministeries om met voortvarendheid
dit jaar de nog bestaande onrechtmatigheden weg te nemen. Dit is in het algemeen
eenvoudig te realiseren door de benodigde documenten op te stellen. Het belang
van het toekomstige beheerssysteem P-direkt in dit opzicht onderschrijft de
minister door erop te wijzen dat dit systeem inderdaad zo zal worden ingericht,
dat beloningsbeslissingen in opzet procedureel juist en foutloos kunnen worden
genomen.De minister is positief over de aanbeveling van de Algemene Rekenkamer
aan de ministeries en de Hoge Colleges van Staat om de regels voor beloning
en vergoeding strikt in acht te nemen. Hij ziet het als een stimulans voor
verdere uitvoering van de maatregelen die het kabinet eerder nam en die de
Algemene Rekenkamer in haar onderzoek positief heeft beoordeeld.Tot slot laat de minister weten dat het kabinet streeft naar meer eenheid
bij het Rijk in de regels voor beloning en vergoeding. Met oog hierop is al
enige tijd terug het programma Harmonisatie Arbeidsvoorwaarden Rijkspersoneel
(HARP) gestart. Inzet van het kabinet is om de bestaande centrale en decentrale
regelgeving – na overeenstemming met de centrales voor overheidspersoneel –
uiteindelijk te laten opgaan in een nieuw Arbeidsvoorwaardenbesluit Rijkspersoneel.
Daarmee zal dan invulling zijn gegeven aan de aanbeveling van de Algemene
Rekenkamer om de regels nog eens tegen het licht te houden.9.2 Nawoord Algemene RekenkamerDe Algemene Rekenkamer heeft kennis genomen van het feit dat de minister
haar aanbevelingen ter harte neemt en deze ziet als stimulans om de maatregelen
verder uit te werken en tot nieuwe heldere en controleerbare regelgeving op
personeelsgebied te komen. Zij wijst erop dat de benadering van de Algemene
Rekenkamer een andere is dan die van de departementale auditdiensten. Het
onderzoek van de Algemene Rekenkamer beslaat het hele jaar 2004. Het onderzoek
van de auditdiensten gaat over 2003 en de eerste vijf maanden
van 2004. Desondanks ontlopen de eindconclusies van de onderzoeken elkaar
niet veel. De Algemene Rekenkamer is, als zij daarvoor uitgenodigd wordt,
bereid het onderzoek met betrokken partijen te evalueren.BIJLAGE 1Belangrijkste conclusies, aanbevelingen en toezeggingenConclusieAanbevelingToezegging ministerNawoord Algemene RekenkamerBeloning van hogere ambtenaren (16 plus)
verloopt in het algemeen volgens de regels. Het grootste deel van de fouten
is niet materieel van aard. Het financieel belang is ruim € 90 000
op een loonsom van € 140 miljoen in 2004.   Onrechtmatigheden van formele aard vormen
het merendeel van de geconstateerde fouten.Herstel zo spoedig mogelijk de formele onrechtmatigheden en neem hiermee de
onrechtmatigheden weg.De minister ondersteunt
deze aanbeveling van harte en geeft aan dat herstel meestal voor de departementen
eenvoudig is te realiseren.De Algemene
Rekenkamer is verheugd dat de minister haar aanbeveling ter harte neemt. Incidenteel zijn onvolkomenheden aangetroffen
in het beheer van de uitgaven. De ministeries gaan op het gebied van de personele
uitgaven niet altijd voldoende zorgvuldig te werk.Procedures op personeelsgebied beter naleven en die waar nodig
aanscherpen. Betere interne controle en meer aandacht van de auditdiensten
voor de beloning van het personeel.De minister ziet de aanbeveling als een stimulans voor de uitwerking van de
maatregelen die eerder al op dit gebied door het kabinet zijn genomen.Idem. Personeelsdossiers zijn niet altijd ordelijk
en controleerbaar, zowel papieren als digitale dossiers die voor het beheerssysteem
P-direkt worden of reeds zijn geschoond.Extra zorgvuldigheid is vereist bij de omzetting van papieren naar digitale
personeelsdossiers, ook vanwege de mogelijkheid om controle uit te voeren.De minister laat weten dat het kabinet
streeft naar meer eenheid bij het Rijk op personeelsgebied. Hij wijst op het
programma Harmonisatie Arbeidsvoorwaarden Rijkspersoneel (HARP), waarin de
bestaande regelgeving moet opgaan in een nieuw besluit voor arbeidsvoorwaarden
bij het Rijk. Idem. De regels voor «bewust belonen» en voor
de vergoeding van kosten voor representatie zijn nogal «open»
geformuleerd. Ze worden dan ook per ministerie anders ingevuld. Houd de regels voor beloning nog eens tegen het licht en kom
waar nodig tot uniformering en harmonisatie daarvan.Idem.Idem.BIJLAGE 2Wet- regelgevingDe onderstaande wetten en algemeen maatregelen van bestuur zijn voor de
beloningsbeslissingen en de personele uitgaven van belang:• Ambtenarenwet van 12 december 1929 (Stb. 1929, nr. 530)• Militaire ambtenarenwet van 19 december 1931 (Stb. 1931, nr.
519)• Algemeen rijksambtenarenreglement van 12 juni 1931 (Stb. 1931,
nr. 248)• Bezoldigingsbesluit burgerlijke rijksambtenaren 1984 van 1 november
1983 (Stb. 1983, nr. 571)• Burgerlijk ambtenarenreglement defensie van 13 juni 1993 (Stb.
1993, nr. 350)• Bezoldigingsbesluit burgerlijke ambtenaren defensie van 25 juni
1993 (Stb. 1993, nr. 345)• Algemeen militair ambtenarenreglement van 13 december 1982
(Stb. 1982, nr. 691)• Inkomstenbesluit militairen van 22 december 1995 (Stb. 1996,
nr. 27)• Reglement dienst buitenlandse zaken van 24 november 1986 (Stb.
1986, nr. 612)• Besluit waarnemingstoelagen 1987 van 6 november 1987 (Stcrt.
1987, nr. 236)• Regeling gratificatie bij ambtsjubileum van 24 februari 1993
(Stb. 1993, nr. 143)• Besluit representatiekostenvergoeding rijkspersoneel van 30 juli
1993 (Stb. 1993, nr. 452) BIJLAGE 3Lijst van gebruikte afkortingenABDAlgemene BestuursdienstARARAlgemeen Rijksambtenarenreglement AZ(Ministerie van) Algemene
Zaken BBRABezoldigingsbesluit
Burgerlijke Rijksambtenaren BuiZa(Ministerie van)
Buitenlandse ZakenBZK(Ministerie van) Binnenlandse
Zaken en KoninkrijksrelatiesDJIDienst Justitiële
Inrichtingen EZ(Ministerie van) Economische
Zaken FPU(Regeling) Flexibel
Pensioen en UittredenHARPHarmonisatie arbeidsvoorwaarden
rijkspersoneelHCvSHoge Colleges van
Staat IKAPIndividuele keuzen
in het arbeidsvoorwaardenpakket IPAInterdepartementale
Personeelsadministratie KBKoninklijk BesluitLNV(Ministerie van) Landbouw,
Natuur en VoedselkwaliteitOCW(Ministerie van) Onderwijs,
Cultuur en WetenschapRDBZReglement Dienst
Buitenlandse Zaken SZW(Ministerie van) Sociale
Zaken en Werkgelegenheid TMGTop Management GroepVenWVerkeer en Waterstaat VROM(Ministerie van)
Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en MilieubeheerVWS(Ministerie van) Volksgezondheid,
Welzijn en SportXNoot1Het project P-direct behelst de voorgenomen samenvoeging per 1 januari
2006 van alle personeels- en salarisadministraties van de rijksoverheid. De
ministeries dienen hiertoe onder meer de personeelsdossiers – na opschoning –
in digitale vorm om te zetten.XNoot1Rapport bij het Jaarverslag 2003 van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschap (VIII). Tweede Kamer, vergaderjaar 2003–2004, 29 540,
nr. 17.XNoot2Personele uitgaven aan hogere ambtenaren van het Ministerie van OCW. Tweede
Kamer, vergaderjaar 2003–2004, 29 740, nrs. 1–2.XNoot3Tweede Kamer, vergaderjaar 2004–2005, 28 479, nr. 11.XNoot4De Algemene Rekenkamer liet het onderzoek bij haar eigen organisatie uitvoeren
door een extern accountantskantoor.XNoot1Brief van de minister van BZK van 9 maart 2005 (kenmerk 2005–0000031663)
en een reactie van de Algemene Rekenkamer van 25 maart 2005, kenmerk
5001587 R.XNoot2Bij het Ministerie van Defensie was ten tijde van het onderzoek in acht
gevallen het personeelsdossier van een ambtenaar niet beschikbaar en in één
geval het salarisoverzicht.XNoot3Dat ambtenaren behorend tot de sector Rechterlijke Macht niet in het onderzoek
zijn betrokken verklaart voor een groot deel het verschil met het aantal ambtenaren
(1 941) dat de auditdiensten hebben onderzocht.XNoot4Zie de brief van de minister van Financiën van 9 maart 2005,
waarin de rechtmatigheid en de positie van de Algemene Rekenkamer daarbij
ter sprake komen (Tweede Kamer, vergaderjaar 2004–2005, 29 949
en 29 950, nr. 5).XNoot5Het ARAR van 12 juni 1931 (Stb. 248) en het BBRA van 1 november
1983 (Stb. 571). Voor de ambtenaren van de Ministeries van Buitenlandse Zaken
en Defensie gaat het om de met deze wettelijke regelingen vergelijkbare eigen
regelingen (Reglement Dienst Buitenlandse Zaken, Stb. 1986, nr. 612, Burgerlijk
Ambtenarenreglement Defensie, Stb. 1993, nr. 350 en het Algemeen Militair
Ambtenarenreglement, Stb. 1982, nr. 691).XNoot1Als de Algemene Rekenkamer spreekt over onrechtmatigheid betekent dit
dat wetten en regels niet (goed) gevolgd zijn. Het duidt dus niet per definitie
op wat in de volksmond «fraude» of «corruptie» wordt
genoemd. Artikel 82, lid 2, van de Comptabiliteitswet 2001 geeft daarvoor
de norm. Als er sprake van fraude of corruptie is of lijkt te zijn, wordt
dat expliciet vermeld.XNoot2Ministeriële regelingen zijn regelingen die de minister heeft vastgesteld,
gebruikmakend van de hem in hogere regelgeving verleende bevoegdheid dat te
doen.XNoot1Welke ambtenaren tot de ABD behoren is bepaald in artikel 7, lid 1, ARAR.XNoot2Welke ambtenaren tot de TMG behoren is omschreven in artikel 7, lid 4,
ARAR.XNoot1Tweede Kamer, vergaderjaar 2003–2004, 29 740, nrs. 1–2.XNoot1Bij de Hoge Colleges van Staat bestaat geen met de SG-toelage vergelijkbare
toelage.XNoot1De mogelijkheid om verlof af te kopen via de regeling IKAP is niet onderzocht.XNoot1Ministeriële regeling van 29 oktober 2004, nr. HDPO/RR/AR-832/04,
houdende regels inzake afkoop vakantiestuwmeren.XNoot1Het project P-direct behelst de voorgenomen samenvoeging per 1 januari
2006 van alle personeels- en salarisadministraties van de rijksoverheid. De
ministeries dienen hiertoe onder meer de personeelsdossiers – na opschoning –
in digitale vorm om te zetten.XNoot1Van materieel belang is sprake als de fout de tolerantiegrens van 1% van
het begrotingsartikel overschrijdt.XNoot1Brief van de minister van BZK van 13 oktober 2004 (Tweede Kamer,
vergaderjaar 2004–2005, 28 479, nr. 11).XNoot2Brief van de minister van BZK van 31 januari 2005 (Tweede Kamer,
vergaderjaar 2004–2005, 28 479, nr. 15). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28479-18.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl