Tweede nota van wijziging
Staten-Generaal — Kamerstuk Nota van wijziging
Datum: 2024-11-27 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2024-2025
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 36 600
 VIII
 
 Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2025
 
 
 Nr. 55
 TWEEDE NOTA VAN WIJZIGING
 Ontvangen 20 november 2024
 
 
 
 Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd:
 A
 
 Tabel 1 Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2025 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Art.
 
 
 Omschrijving
 
 
 Vastgestelde begroting
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 Uitgaven
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 56.069.305
 
 
 
 
 57.657.793
 
 
 
 
 2.274.012
 
 
 
 
 
 
 
 Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsartikelen
 
 
 
 
 55.649.226
 
 
 
 
 57.237.714
 
 
 
 
 2.273.473
 
 
 
 
 
 01
 
 
 Primair onderwijs
 
 
 15.855.046
 
 
 16.288.940
 
 
 9.208
 
 
 
 
 03
 
 
 Voortgezet onderwijs
 
 
 11.603.618
 
 
 11.821.379
 
 
 7.391
 
 
 
 
 04
 
 
 Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie
 
 
 6.007.627
 
 
 5.955.558
 
 
 4.700
 
 
 
 
 06
 
 
 Hoger beroepsonderwijs
 
 
 4.247.609
 
 
 4.490.736
 
 
 17
 
 
 
 
 07
 
 
 Wetenschappelijk onderwijs
 
 
 7.040.673
 
 
 7.074.209
 
 
 16
 
 
 
 
 08
 
 
 Internationaal beleid
 
 
 27.310
 
 
 27.311
 
 
 99
 
 
 
 
 09
 
 
 Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid
 
 
 400.235
 
 
 410.735
 
 
 7.000
 
 
 
 
 11
 
 
 Studiefinanciering
 
 
 6.663.060
 
 
 6.663.060
 
 
 1.804.068
 
 
 
 
 12
 
 
 Tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten
 
 
 71.158
 
 
 71.158
 
 
 1.985
 
 
 
 
 13
 
 
 Lesgelden
 
 
 18.680
 
 
 18.680
 
 
 265.994
 
 
 
 
 14
 
 
 Cultuur
 
 
 759.919
 
 
 1.407.232
 
 
 494
 
 
 
 
 15
 
 
 Media
 
 
 1.276.334
 
 
 1.272.025
 
 
 172.400
 
 
 
 
 16
 
 
 Onderzoek en wetenschapsbeleid
 
 
 1.670.345
 
 
 1.714.914
 
 
 101
 
 
 
 
 25
 
 
 Emancipatie
 
 
 7.612
 
 
 21.777
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Niet-beleidsartikelen
 
 
 
 
 420.079
 
 
 
 
 420.079
 
 
 
 
 539
 
 
 
 
 
 91
 
 
 Nog onverdeeld
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 95
 
 
 Apparaat Kerndepartement
 
 
 420.079
 
 
 420.079
 
 
 539
 
 
 
 
 
 TOELICHTING
 Algemeen
 Nationaal Versterkingsplan Microchip-talent
 De microchipindustrie is een van de belangrijkste pijlers van het huidige en het toekomstige verdienvermogen van Nederland. Het kabinet investeert in totaal € 1,7 miljard ter verbetering van het ondernemingsklimaat voor de microchipindustrie in Nederland. Dit is afgesproken in het Convenant Rijk en regio investeringen in ondernemingsklimaat microchipsector. Onderdeel daarvan is het Nationaal Versterkingsplan van Microchip-talent dat als doel heeft het zo spoedig mogelijk opleiden van extra technisch talent, dat hun werkkring daadwerkelijk kiest in de microchipindustrie. Hiervoor is vanuit de rijksoverheid incidenteel € 450,0 miljoen tot en met 2030 en vanaf 2031 structureel € 80,0 miljoen per jaar beschikbaar. Er wordt gerekend op minimaal € 225,0 miljoen cofinanciering.
 Het doel van dit versterkingsplan is om te zorgen voor een groei van het aantal technici voor de microchipindustrie. Voor deze sector wordt op korte termijn – tot en met 2030 – een groeiende talentvraag verwacht van 38.000 extra technisch opgeleide mensen, waarvan 26.000 in de Brainportregio. Aan het versterkingsplan dragen de regio’s Brainport, Twente, Delft en Groningen bij. Daarvoor is gekozen omdat in deze regio’s opleidingen zijn die opleiden voor de microchipindustrie en in deze regio's een groot deel van de microchipindustrie is gevestigd.
 De groei van extra personeel is op mbo, hbo en wo niveau nodig. Daarom zijn in de plannen die door de regio’s zijn gemaakt deze drie onderwijssectoren vertegenwoordigd. Eerder is het Advies Nationaal Versterkingsplan van Microchip-talent aan de Kamer gestuurd. De vier regio’s hebben hun plannen uitgewerkt. De eerste tranche die aan de regio’s zal worden toegekend wordt middels deze nota van wijziging van de aanvullende post aan de departementale begroting toegevoegd.
 Compensatie controle uitwonendenbeurs
 In maart van dit jaar heeft de toenmalige Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) geconstateerd dat sprake was van indirecte discriminatie bij de voormalige risicogerichte controlewerkwijze van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) bij de uitwonendenbeurs. Hierdoor hadden bepaalde groepen studenten, waaronder studenten met een migratieachtergrond, een onevenredig verhoogde kans op een controle. In de Kamerbrief «Vervolgstappen controle uitwonendenbeurs» wordt ingegaan op de vervolgstappen die namens het huidige kabinet worden gezet richting gecontroleerde (oud)-studenten. Deze vervolgstappen worden middels deze nota van wijziging verwerkt op de OCW-begroting. Alle financiële maatregelen, die tussen 2012 en juni 2023 genomen zijn op grond van de risicogerichte controlewerkwijze, worden teruggedraaid. Dat betekent dat alle boetes en terugvorderingen die tussen 2012 en juni 2023 zijn opgelegd aan studenten die op basis van het voormalige selectieproces zijn geselecteerd, door DUO worden teruggedraaid. Studenten die hierdoor de uitwonendenbeurs zijn misgelopen terwijl ze wel ingeschreven zijn gebleven op het adres waar ze gecontroleerd zijn, krijgen die uitwonendenbeurs alsnog. Dit betreft naar verwachting 10.000 studenten. De totale kosten bedragen € 60,8 miljoen.
 Artikelsgewijze toelichting verwerking subsidietaakstelling op de begrotingsartikelen
 Art. 11 Studiefinanciering
 Als gevolg van het Nationaal Versterkingsplan Microchip-talent zullen extra studenten instromen in het mbo en in het hbo en wo. Een deel van deze studenten zal recht krijgen op studiefinanciering en deze rechten gebruiken. Artikel 11 wordt om die reden in 2025 met € 0,3 miljoen opwaarts bijgesteld en in 2026 met € 0,9 miljoen.
 Als gevolg van het terugdraaien van alle besluiten vanaf 2012 naar aanleiding van de controles op de uitwonende beurs worden er kosten van € 47,2 miljoen gemaakt. Voor de uitvoeringskosten wordt op dit moment € 13,6 miljoen gereserveerd. De dekking voor deze gehele hersteloperatie wordt voorzien vanuit de middelen die op de aanvullende post waren gereserveerd.
 Art. 91 Onverdeeld
 Voor de eerste twee jaren worden er middelen aan de vier regio’s Brainport, Twente, Delft en Groningen overgeboekt naar de departementale begroting. Deze middelen worden ingezet om meer studenten op te leiden voor de microchipindustrie. De middelen worden gefaseerd toegekend, waarbij nu een eerste tranche wordt toegekend. In 2025 wordt het budget met € 30,7 miljoen, in 2026 met € 42,2 miljoen en in 2027 met € 8,7 miljoen opgehoogd. De middelen worden in hetzelfde ritme overgeboekt naar de begroting van Economische Zaken, aangezien de middelen via deze begroting als subsidies aan de regio’s zullen worden beschikt.
 
 Tabel 2 Meerjarige doorwerking uitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 
 
 2025
 
 
 2026
 
 
 2027
 
 
 2028
 
 
 2029
 
 
 
 
 
 
 11
 
 
 Studiefinanciering
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand vóór nota van wijziging
 
 
 
 
 6.601.936
 
 
 
 
 6.123.627
 
 
 
 
 7.349.059
 
 
 
 
 6.026.926
 
 
 
 
 5.962.076
 
 
 
 
 
 
 
 Nationaal versterkingsplan Microchip-talent
 
 
 
 300
 
 
 900
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Controle uitwonendenbeurs
 
 
 
 60.824
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Stand na nota van wijziging
 
 
 
 
 6.663.060
 
 
 
 
 6.124.527
 
 
 
 
 7.349.059
 
 
 
 
 6.026.926
 
 
 
 
 5.962.076
 
 
 
 
 
 91
 
 
 Nog Onverdeeld
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand vóór nota van wijziging
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 11.166
 
 
 
 
 11.166
 
 
 
 
 
 
 
 Nationaal versterkingsplan Microchip-talent AP
 
 
 
 30.398
 
 
 42.235
 
 
 8.659
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nationaal versterkingsplan Microchip-talent EZK
 
 
 
 – 30.398
 
 
 – 42.235
 
 
 – 8.659
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Stand na nota van wijziging
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 11.166
 
 
 
 
 11.166
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand voor nota van wijziging
 
 
 
 
 57.596.669
 
 
 
 
 56.093.844
 
 
 
 
 56.963.137
 
 
 
 
 54.936.041
 
 
 
 
 54.606.112
 
 
 
 
 
 
 
 Nationaal versterkingsplan Microchip-talent
 
 
 
 300
 
 
 900
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Controle uitwonendenbeurs
 
 
 
 60.824
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Stand na nota van wijziging
 
 
 
 
 57.657.793
 
 
 
 
 56.094.744
 
 
 
 
 56.963.137
 
 
 
 
 54.936.041
 
 
 
 
 54.606.112
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 3 Meerjarige doorwerking verplichtingen (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 
 
 2025
 
 
 2026
 
 
 2027
 
 
 2028
 
 
 2029
 
 
 
 
 
 
 11
 
 
 Studiefinanciering
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand vóór nota van wijziging
 
 
 
 
 6.601.936
 
 
 
 
 6.123.627
 
 
 
 
 7.349.059
 
 
 
 
 6.026.926
 
 
 
 
 5.962.076
 
 
 
 
 
 
 
 Nationaal versterkingsplan Microchip-talent
 
 
 
 300
 
 
 900
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Controle uitwonendenbeurs
 
 
 
 60.824
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Stand na nota van wijziging
 
 
 
 
 6.663.060
 
 
 
 
 6.124.527
 
 
 
 
 7.349.059
 
 
 
 
 6.026.926
 
 
 
 
 5.962.076
 
 
 
 
 
 91
 
 
 Nog Onverdeeld
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand vóór nota van wijziging
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 11.166
 
 
 
 
 11.166
 
 
 
 
 
 
 
 Nationaal versterkingsplan Microchip-talent AP
 
 
 
 81.292
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nationaal versterkingsplan Microchip-talent EZK
 
 
 
 – 81.292
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Stand na nota van wijziging
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 11.166
 
 
 
 
 11.166
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand voor nota van wijziging
 
 
 
 
 56.008.181
 
 
 
 
 54.708.354
 
 
 
 
 55.855.327
 
 
 
 
 54.082.268
 
 
 
 
 54.613.711
 
 
 
 
 
 
 
 Nationaal versterkingsplan Microchip-talent
 
 
 
 300
 
 
 900
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Controle uitwonendenbeurs
 
 
 
 60.824
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Stand na nota van wijziging
 
 
 
 
 56.069.305
 
 
 
 
 54.709.254
 
 
 
 
 55.855.327
 
 
 
 
 54.082.268
 
 
 
 
 54.613.711
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
 
 E.E.W.
 Bruins