Goedkeuring van onder meer de op 25 juni 2003 te Washington D.C. totstandgekomen Overeenkomst betreffende uitlevering tussen de EU en de VS (Trb. 2004, 297); Memorie van Toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-23 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31307, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

17-12-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

31307-(R1842) nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInleiding1. Structuur en samenhang van de verdragen2. Aanvullend karakter van de EU-VS overeenkomsten3. Tijdstip, vorm en omvang van de gevraagde goedkeuring4. Koninkrijkspositie5. Artikelsgewijze toelichting5.1 De EU-VS uitleveringsovereenkomstArtikel 1Artikel 2Artikel 3Artikelen 4 tot en met 14Artikel 5Artikel 7Artikel 8Artikel 10Artikel 13Artikel 14Artikel 15Artikel 16Artikel 17Artikel 18Artikel 19Artikel 20Artikel 21Artikel 225.2 Het KdN-VS uitleveringsverdragArtikel 1Artikel 2Artikel 3Artikelen 4 en 5Artikel 65.3 Notawisseling bij het KdN-VS uitleveringsverdrag5.4 De EU-VS rechtshulpovereenkomstArtikel 1Artikel 2Artikel 3Artikelen 4 tot en met 10Artikel 4Artikel 5Artikel 6Artikel 7Artikel 8Artikel 9Artikel 10Artikel 11Artikel 12Artikel 13Artikel 14Artikel 15Artikel 16Artikel 17Artikel 185.5 Het KdN-VS rechtshulpverdragArtikel 1Artikel 2Artikel 3Artikelen 4 en 5Artikel 65.6 Notawisseling bij het KdN-VS rechtshulpverdragOndertekeningBIJLAGE ATransponeringstabel uitleveringBIJLAGE BTransponeringstabel rechtshulp
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31307Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 53 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 307 (R1842)Goedkeuring van: de op 25 juni 2003 te Washington D.C. totstandgekomen
Overeenkomst betreffende uitlevering tussen de Europese Unie en de Verenigde
Staten van Amerika (Trb. 2004, 297); het op 29 september 2004 te ’s-Gravenhage
totstandgekomen Verdrag bevattende het instrument bedoeld in artikel 3, tweede
lid, van de Overeenkomst betreffende uitlevering tussen de Verenigde Staten
van Amerika en de Europese Unie, ondertekend te Washington op 25 juni
2003, inzake de toepassing van het uitleveringsverdrag tussen het Koninkrijk
der Nederlanden en de Verenigde Staten van Amerika, ondertekend te ’s-Gravenhage
op 24 juni 1980, met bijlagen (Trb. 2004, 299);de op 25 juni 2003
te Washington D.C. totstandgekomen Overeenkomst betreffende wederzijdse rechtshulp
in strafzaken tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten van Amerika (Trb.
2004, 298);het op 29 september 2004 te ’s-Gravenhage totstandgekomen
Verdrag bevattende het instrument bedoeld in artikel 3, tweede lid, van de
Overeenkomst betreffende wederzijdse rechtshulp in strafzaken tussen de Verenigde
Staten van Amerika en de Europese Unie, ondertekend te Washington op 25 juni
2003, inzake de toepassing van het verdrag tussen het Koninkrijk der Nederlanden
en de Verenigde Staten van Amerika aangaande wederzijdse rechtshulp in strafzaken,
ondertekend te ’s-Gravenhage op 12 juni 1981, met bijlagen (Trb.
2004, 300)nr. 3MEMORIE VAN TOELICHTINGInleidingHet voorliggende voorstel van rijkswet strekt tot goedkeuring van een
viertal verdragen op het terrein van de strafrechtelijke samenwerking. Twee
van die verdragen zijn gesloten tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten
en vinden hun rechtsbasis in artikel 38 jo. 24
van het Verdrag betreffende de Europese Unie, te weten:• de op 25 juni 2003 te Washington D.C. totstandgekomen Overeenkomst betreffende uitlevering tussen de Europese Unie en de Verenigde
Staten van Amerika, (Trb. 2004, 297), voortaan
aangeduid als EU-VS uitleveringsovereenkomst, en• de op 25 juni 2003 te Washington D.C. totstandgekomen Overeenkomst
betreffende wederzijdse rechtshulp in strafzaken tussen de Europese Unie en
de Verenigde Staten van Amerika, (Trb. 2004, 298),
voortaan aangeduid als EU-VS rechtshulpovereenkomst.Ter uitvoering van deze twee Overeenkomsten zijn vervolgens de twee eveneens
ter goedkeuring voorgelegde verdragen tussen het Koninkrijk der Nederlanden
en de Verenigde Staten van Amerika tot stand gebracht, te weten:• het op 29 september 2004 te ’s-Gravenhage totstandgekomen
Verdrag bevattende het instrument bedoeld in artikel 3, tweede lid, van de
Overeenkomst betreffende uitlevering tussen de Verenigde Staten van Amerika
en de Europese Unie, ondertekend te Washington op 25 juni 2003, inzake
de toepassing van het uitleveringsverdrag tussen het Koninkrijk der Nederlanden
en de Verenigde Staten van Amerika, ondertekend te ’s-Gravenhage op
24 juni 1980 (Trb. 2004, 299), voortaan aangeduid
als KdN-VS uitleveringsverdrag, en• het op 29 september 2004 te ’s-Gravenhage totstandgekomen
Verdrag bevattende het instrument bedoeld in artikel 3, tweede lid, van de
Overeenkomst betreffende wederzijdse rechtshulp in strafzaken tussen de Verenigde
Staten van Amerika en de Europese Unie, ondertekend te Washington op 25 juni
2003, inzake de toepassing van het verdrag tussen het Koninkrijk der Nederlanden
en de Verenigde Staten van Amerika aangaande wederzijdse rechtshulp in strafzaken,
ondertekend te ’s-Gravenhage op 12 juni 1981 (Trb. 2004, 300), voortaan aangeduid als KdN-VS rechtshulpverdrag.1. Structuur en samenhang van de verdragenDe aanslagen in de Verenigde Staten op 11 september 2001 vormden
voor de Europese Unie aanleiding om na te gaan of, en zo ja op welke wijze,
de strafrechtelijke samenwerking tussen de (toen vijftien) lidstaten van de
Europese Unie en de Verenigde Staten verbetering behoefde. Op het terrein
van de uitlevering werd geconstateerd dat weliswaar alle lidstaten een bilateraal
verdrag met de Verenigde Staten hadden gesloten, maar dat de inhoud van sommige
daarvan zeer verouderd was. Op het terrein van de rechtshulp was de situatie
EU-breed gezien slechter, omdat tussen sommige lidstaten en de Verenigde Staten
in het geheel geen bilateraal rechtshulpverdrag gold. Deze bevindingen vormden
aanleiding om op de genoemde terreinen naar modernisering van de verdragsrelaties
van de lidstaten met de Verenigde Staten te streven. Die modernisering zou
moeten bestaan uit het laten vervallen van obsolete bepalingen, maar ook uit
het meer gedetailleerd regelen van nieuwe vormen van samenwerking, opdat de
omvang en rechtsgevolgen ervan helder zijn. EU-lidstaten deden in de jaren
negentig van de vorige eeuw onderling hetzelfde door middel van aanvullende
Overeenkomsten over uitlevering en rechtshulp.In hun relatie met de Verenigde Staten leek het efficiënt om tussen
de Europese Unie en de Verenigde Staten een aanvullende Overeenkomst over
uitlevering en een over rechtshulp in strafzaken te sluiten. Beide Overeenkomsten
zouden ertoe moeten leiden dat tussen alle lidstaten en de Verenigde Staten
een vergelijkbaar niveau van verdragsverplichtingen tot stand zou komen. Met
het oog daarop verleende de Raad van de Europese Unie op 26 maart 2002
het fungerende voorzitterschap machtiging om onderhandelingen met de Verenigde
Staten te voeren over de twee bovenbedoelde Overeenkomsten. Dat mandaat is
indertijd ter vertrouwelijke kennisneming aan het parlement overgelegd. Met
het oog op die onderhandelingen werd in Brussel een begeleidingsgroep ingesteld, bestaande uit vertegenwoordigers van de lidstaten, aan wie het voorzitterschap
rapporteerde en met wie werd overlegd over vervolgstappen in de onderhandelingen.
Tijdens de onderhandelingen werd de Raad door het voorzitterschap geïnformeerd
over de stand van zaken. In dat verband werd ook het Nederlandse parlement
via de geannoteerde agenda’s en verslagen van de Raadsvergaderingen
op de hoogte gehouden, waarbij – in voorkomend geval – de ontwerpteksten
ter vertrouwelijke kennisneming werden overgelegd. De onderhandelingen tussen
de Europese Unie en de Verenigde Staten konden in juni 2003 worden afgerond
met de ondertekening van de EU-VS uitleveringsovereenkomst en de EU-VS rechtshulpovereenkomst.
Daaraan voorafgaand, in de maand mei van het jaar 2003, heeft over de inhoud
van beide ontwerpovereenkomsten zeer uitvoerig overleg plaatsgevonden met
de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Belangrijk onderdeel daarvan vormde een
schriftelijk overleg in het kader waarvan zeer veel vragen werden gesteld
en beantwoord en waarnaar hier kortheidshalve wordt verwezen (Kamerstukken
II 2002–2003, 23 490, nrs. 274, 275 en 276).Nadat de EU-VS uitleveringsovereenkomst en de EU-VS rechtshulpovereenkomst
(tezamen voortaan aangeduid als EU-VS overeenkomsten) waren gesloten, moest
uitvoering worden gegeven aan het bepaalde in artikel 3, tweede lid, in de
respectieve Overeenkomsten. Dat wil zeggen dat de Verenigde Staten en elke
lidstaat in hun onderlinge relatie in schriftelijke instrumenten moesten vastleggen
of en, zo ja, op welke wijze de materiële bepalingen uit de EU-VS overeenkomsten
in samenhang met de al bestaande bilaterale verdragen zullen worden toegepast.
De term «schriftelijk instrument» werd bewust gekozen, met het
oog op maximale flexibiliteit. In onderling overleg tussen Nederland en de
Verenigde Staten is gekozen voor een bilateraal verdrag. Zodoende zijn er
twee verdragen tot stand zijn gebracht, die er toe strekken het op 24 juni
1980 te ’s-Gravenhage totstandgekomen Uitleveringsverdrag tussen het
Koninkrijk der Nederlanden en de Verenigde Staten van Amerika, met bijlage, (Trb. 1980, 111) voortaan aangeduid als bilateraal uitleveringsverdrag
van 1980, en het op 12 juni 1981 te ’s-Gravenhage totstandgekomen
verdrag tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Verenigde Staten van Amerika
aangaande wederzijdse rechtshulp in strafzaken (Trb. 1981,
188), voortaan aangeduid als bilateraal rechtshulpverdrag van 1981,
aan te vullen.De onderhandelingen over deze verdragen hebben in het najaar van 2003
en in het voorjaar van 2004 plaats gevonden. Van de bepalingen van de EU-VS
uitleveringsovereenkomst werd vastgesteld dat er slechts enkele relevant waren
voor het bilaterale verdrag inzake uitlevering van 1980. Daarentegen behoefde
het bilaterale verdrag inzake rechtshulp van 1981 meer aanvulling. Aan het
begin van het EU-voorzitterschap van Nederland, in de tweede helft van 2004,
waren de onderhandelingen tussen de Verenigde Staten en Nederland afgerond.
Derhalve werd, bij gelegenheid van het bezoek van de US Attorney General aan
de informele vergadering van de JBZ-Raad in september in Den Haag, de twee
KdN-VS verdragen getekend. Dit was tevens bedoeld als signaal aan de andere
lidstaten dat met de opstelling van de schriftelijke instrumenten voortgang
diende te worden geboekt. Nederland was de eerste lidstaat met wie dit geschiedde.
Dat is niet geheel toevallig. Het Koninkrijk en de Verenigde Staten van Amerika
hebben al decennia een intensieve samenwerkingsrelatie op strafrechtelijk
gebied. Dit betreft veelal georganiseerde criminaliteit, waaronder veel drugszaken.
Het is daarom ook in het belang van het Koninkrijk dat de verdragsrelaties
op niveau worden gehouden.Vervolgens dienden de Verenigde Staten ook met de, inmiddels 26, andere
lidstaten schriftelijke instrumenten af te sluiten. Dit is mede het gevolg van het feit dat in onderdeel b van het tweede lid van artikel 3 van
de EU-VS overeenkomsten telkens rekening is gehouden met de uitbreiding van
de Europese Unie met nieuwe lidstaten. Dat betekent dat de Verenigde Staten
ook met de tien lidstaten die per 1 mei 2004 en met de twee lidstaten
die per 1 januari 2007 zijn toegetreden, schriftelijke instrumenten moeten
opstellen. Hieruit blijkt overigens wel, dat wat was bedoeld als een efficiënt
instrument in zijn uitwerking nogal omslachtig is geworden, althans voor de
Verenigde Staten.Inmiddels zijn met alle lidstaten, behalve Roemenië en Bulgarije,
de schriftelijke instrumenten afgerond, terwijl de onderhandelingen met die
twee lidstaten nog lopen.De inwerkingtreding van de EU-VS overeenkomsten is, in de eerste plaats,
afhankelijk van de afronding van de interne procedures die moeten zijn afgerond
voordat tot bekrachtiging kan worden overgegaan. In de Verenigde Staten is
parlementaire goedkeuring vereist. Voor de EU geldt het bepaalde in artikel
24 van het Verdrag betreffende de Europese Unie; door Nederland is dan ook
een verklaring afgelegd conform artikel 24, vijfde lid, van het Verdrag betreffende
de Europese Unie. In het merendeel van de lidstaten behoeven de EU-VS overeenkomsten
parlementaire of anderszins goedkeuring. In de Verenigde Staten dient de Senaat
er zijn goedkeuring aan te hechten. Inmiddels hebben zeven lidstaten hun interne
procedure afgerond. De EU-VS overeenkomsten kunnen, zo volgt uit de inwerkingtredingsbepaling,
bovendien alleen in werking treden tegelijkertijd met alle schriftelijke instrumenten.
De laatste behoeven in nagenoeg alle lidstaten en de Verenigde Staten eveneens
parlementaire of anderszins goedkeuring. Ook deze procedures zijn nog niet
in alle lidstaten en in de Verenigde Staten voltooid.2. Aanvullend karakter van de EU-VS overeenkomstenDe EU-VS overeenkomsten bevatten regels over respectievelijk uitlevering
en rechtshulp in strafzaken, maar zijn geen op zichzelf staande verdragen.
Zo ontbreken daarin de in een uitleverings- en rechtshulpverdrag gebruikelijke,
inleidende bepaling, waarin in algemene zin de verplichting tot uitlevering
respectievelijk het verlenen van rechtshulp wordt vastgelegd. Voor een voorbeeld
daarvan wordt verwezen naar de artikelen 1 van het bilaterale uitleveringsverdrag
van 1980 en van het bilaterale rechtshulpverdrag van 1981. Dergelijke bepalingen
zijn in de EU-VS verdragen opzettelijk achterwege gelaten wegens het aanvullende
karakter van bedoelde verdragen. Dat aanvullende karakter blijkt ook uit de
formulering van de artikelen 3 in beide EU-VS overeenkomsten. In het eerste
lid van die bepalingen is vastgelegd dat de Overeenkomst «in samenhang
met het bilaterale (uitleverings-/rechthulp) verdrag tussen de lidstaten en
de Verenigde Staten, dat op het moment van inwerkingtreding geldt» wordt
toegepast. Het feit dat in het derde lid van artikel 3 van de EU-VS rechtshulpovereenkomst
de mogelijkheid is voorzien dat verdrag ook zonder bilateraal verdrag toe
te passen, verandert niet het karakter van de regeling. Deze bepaling geldt
alleen voor lidstaten die geen rechtshulpverdrag met de Verenigde Staten hebben
gesloten en zulks ook niet behoeven, omdat zij ingevolge hun nationale wetgeving
ook zonder verdrag kunnen samenwerken. Verder blijkt het aanvullende karakter
uit de bewoording van de aanhef van artikel 1 van de beide KdN-VS verdragen,
waarop in de artikelsgewijze toelichting verder zal worden ingegaan. 3. Tijdstip, vorm en omvang van de gevraagde goedkeuringGelet op het feit dat de EU-VS overeenkomsten niet op zichzelf staan,
maar moeten worden uitgewerkt in schriftelijke instrumenten met alle lidstaten
heeft de regering de voorbereiding van de goedkeuring laten rusten, totdat
duidelijk was dat ook met de andere lidstaten de schriftelijke instrumenten
tot stand waren gekomen. Inmiddels zijn de instrumenten met 25 lidstaten gereed.Alle verdragen worden bij één wetsvoorstel voorgelegd, omdat
zij, zoals hierboven in paragraaf 1 is aangegeven, een samenhangend pakket
vormen.Ten slotte wordt nog opgemerkt dat, ondanks het feit dat de verdragen
in Nederland geen uitvoeringswetgeving behoeven, de verdragen ter uitdrukkelijke
goedkeuring worden voorgelegd, omdat mede gelet op de hierboven geschetste
voorgeschiedenis ervan de regering verwacht dat het parlement over deze verdragen
met de regering van gedachten zal willen wisselen.4. KoninkrijkspositieDe goedkeuring wordt mede in het licht van artikel 3 van het Statuut,
dat uitlevering als Koninkrijksaangelegenheid benoemt, voor het gehele Koninkrijk
gevraagd.De regering van de Nederlandse Antillen acht medegelding van de verdragen
voor haar land wenselijk. Zij acht het van belang om betrokken te blijven
bij de internationale rechtsontwikkeling op het gebied van strafrechtelijke
samenwerking, zeker na de aanslagen van september 2001. In de relatie met
de Verenigde Staten bestaat er al sinds lange tijd een intensieve samenwerking
op onder meer het gebied van de drugsbestrijding.Ook de regering van Aruba acht medegelding van de verdragen voor haar
land wenselijk. Vanwege haar gunstige ligging wordt Aruba gebruikt als tussenschakel
in de grensoverschrijdende drugscriminaliteit tussen andere landen in de regio
en de Verenigde Staten. Het percentage uitleveringen van verdachten door Aruba
aan de Verenigde Staten is hoger dan aan welk ander land dan ook. Dit benadrukt
het belang van zowel uitlevering als wederzijdse rechtshulp als instrumenten
in het arsenaal ter bestrijding van drugscriminaliteit. Door de huidige verdragen
aan te vullen wordt een duidelijk signaal gegeven dat wordt opgetreden tegen
deze vorm van criminaliteit en dat de landen elkaar zoveel mogelijk zullen
bijstaan bij de opsporing, vervolging en berechting van verdachten.Wat betreft de uitvoering van de verdragen door beide landen kan worden
opgemerkt, dat het Nederlands-Antilliaans uitleveringsbesluit geen aanvulling
behoeft. De bepalingen inzake de wederzijdse rechtshulp in strafzaken van
het Wetboek van Strafvordering van respectievelijk de Nederlandse Antillen
en Aruba zullen wel enige aanvulling behoeven. Deze uitvoeringsmaatregelen
zullen door de Nederlandse Antillen en Aruba worden meegenomen bij de reeds
aangevangen herziening van het Wetboek van Strafvordering.5. Artikelsgewijze toelichtingTer bevordering van de inzichtelijkheid wordt in de artikelsgewijze toelichting
eerst op de verdragen op het terrein van de uitlevering en daarna op de twee
verdragen inzake de rechtshulp in strafzaken, ingegaan. 5.1 De EU-VS uitleveringsovereenkomstArtikel 1Deze bepaling geeft aan dat het doel van de Overeenkomst is de samenwerking
bij uitlevering van plegers van strafbare feiten te verbeteren.Artikel 2De in deze bepaling opgenomen definities spreken voor zichzelf. Voor de
goede orde wordt opgemerkt dat het gestelde in het derde lid over de vervulling
van taken door de procureur-generaal in de relatie tussen het Koninkrijk en
de Verenigde Staten geen betekenis heeft.Artikel 3Het eerste lid van deze bepaling vormt de kern van de Overeenkomst. Het
bevat een opsomming van de wijze waarop de aanvullingen op het terrein van
uitlevering die zijn vastgelegd in de artikelen 4 tot en met 14 van de onderhavige
Overeenkomst van betekenis zijn voor de toepassing van de bilaterale uitleveringsverdragen
die tussen de lidstaten en de Verenigde Staten gelden.In het tweede lid is de verplichting van de Europese Unie opgenomen om
te waarborgen dat de lidstaten uitvoering aan het eerste lid geven. Daartoe
strekken de schriftelijke instrumenten, waarop hierboven, in paragraaf 1,
is ingegaan. Voor de goede orde wordt hier nogmaals vermeld dat het Koninkrijk
hieraan uitvoering heeft gegeven door met de Verenigde Staten het KdN-VS uitleveringsverdrag
te sluiten.Op de gevolgen van de uitbreiding van de Europese Unie, als bedoeld in
het tweede en derde lid, is eveneens in paragraaf 1 van deze memorie
al ingegaan.Artikelen 4 tot en met 14Deze bepalingen bevatten de aanvullingen op het terrein van de uitlevering.
Het zal telkens afhangen van het bilaterale uitleveringsverdrag dat tussen
een lidstaat en de Verenigde Staten geldt, of en zo ja, welke bepalingen in
concreto wijziging brengen in die bestaande bilaterale verdragsrelatie.Zoals hierboven, in paragraaf 1, al is aangegeven, behoort het bilaterale
uitleveringsverdrag van 1980, ondanks zijn leeftijd, tot de moderne verdragen.Uit artikel 1 van het KdN-VS uitleveringsverdrag blijkt dan ook, dat alleen
de artikelen 5, 7, eerste lid, 8, tweede lid, 10, 13 en 14, van de EU-VS uitleveringsovereenkomst
relevant zijn voor het KdN-VS uitleveringsverdrag. Die artikelen leiden dus
tot wijziging in de toepassing van het bilaterale uitleveringsverdrag van
1980. De overige artikelen van de EU-VS uitleveringsovereenkomst (4, 6, 7,
tweede lid, 8, eerste lid, 9, 11, 12) bevatten regelingen die al onderdeel
uitmaken van het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980. Ter bevordering
van het overzicht is in bijlage A van deze memorie een transponeringstabel
opgenomen, waaruit blijkt in welke bepalingen van het te wijzigen bilaterale
uitleveringsverdrag van 1980 de materie uit de EU-VS uitleveringsovereenkomst
is verwerkt.Tegen deze achtergrond zal hierna worden volstaan met een toelichting
op die bepalingen van de EU-VS uitleveringsovereenkomst die in artikel 1 van
het KdN-VS uitleveringsverdrag worden genoemd.Artikel 5Deze bepaling regelt de wijze van toezending van uitleveringsverzoeken.
Uit het eerste lid blijkt dat uitleveringsverzoeken langs diplomatieke weg
worden aangeboden. De wijze waarop dat kan geschieden wordt in het eerste
lid van artikel 7 van de EU-VS uitleveringsovereenkomst verder uitgewerkt.
Het tweede lid voorkomt dat aan de bij een uitleveringsverzoek
over te leggen stukken onnodig veel eisen worden gesteld op het terrein van
waarmerking.Artikel 7Het eerste lid van artikel 7 voorziet in een alternatieve, kortere routering
van stukken die via de diplomatieke weg worden toegezonden. De tot nu toe
gebruikelijke route voor aanbieding van een uitleveringsverzoek uit Nederland
loopt van het Ministerie van Justitie van de verzoekende staat naar het Ministerie
van Buitenlandse Zaken van die staat en vervolgens naar de ambassade van de
verzoekende staat in de aangezochte staat en van die ambassade naar het Ministerie
van Buitenlandse Zaken in de aangezochte staat en vandaar naar het Ministerie
van Justitie van de aangezochte staat. Uitleveringsverzoeken van de Verenigde
Staten aan Nederland worden aan de Amerikaanse ambassade in Den Haag verzonden
en vandaar rechtstreeks aan het Ministerie van Justitie. In het verkeer tussen
respectievelijk de Nederlandse Antillen en Aruba en de Verenigde Staten worden
uitleveringsverzoeken van de Verenigde Staten aan de Nederlandse ambassade
in Washington D.C. gezonden, die deze vervolgens rechtstreeks doorgeleid naar
de Nederlandse Antillen of Aruba.Artikel 8Van de regeling over het vragen en verstrekken van aanvullende informatie
is alleen het tweede lid voor het Koninkrijk relevant, omdat het bepaalde
in het eerste lid al is opgenomen in het bilaterale uitleveringsverdrag van
1980.Het tweede lid betekent een vereenvoudiging van het communicatiekanaal,
doordat aanvullende informatie over een uitleveringszaak en verzoeken daartoe
niet via het diplomatieke kanaal, maar rechtstreeks tussen de Ministeries
van Justitie wordt verzonden. Overigens is dit tussen Nederland en de Verenigde
Staten al staande praktijk.Artikel 10Deze bepaling bevat in het eerste lid de regeling van samenloop van uitleveringsverzoeken
en in het tweede lid de samenloop van een Amerikaans uitleveringsverzoek met
een Europees aanhoudingsbevel. Dat laatste zal zich overigens alleen in de
relatie tussen Nederland en de Verenigde Staten kunnen voordoen, omdat het
Kaderbesluit inzake het Europees aanhoudingsbevel niet op de Nederlandse Antillen
of Aruba van toepassing is. Het derde lid bevat een enumeratieve lijst van
criteria die bij het bepalen van de voorrang worden gehanteerd. In de bij
het EU-VS uitleveringsverdrag behorende gezamenlijke toelichting is met betrekking
tot de samenloopbepaling een belangrijke afspraak vastgelegd. Deze houdt in
dat artikel 10 op geen enkele wijze afbreuk doet aan de verplichting die de
staten partijen bij het op 17 juli 1998 te Rome totstandgekomen Statuut
van Rome inzake het Internationaal Strafhof (Trb. 2000, 120) hebben. Die toelichting
is op Nederlands initiatief tot stand gekomen. Achterliggende reden is, dat
het eerste lid van artikel 10 slechts spreekt van samenloop van uitleveringsverzoeken
van staten. Tegen de achtergrond van de houding die de Verenigde Staten tegenover
het Internationaal Strafhof innemen, leek het verstandig om voor de toekomst
mogelijke interpretatiegeschillen uit te sluiten.Het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980 bevat, in artikel 14, een
regeling over samenloop van uitleveringsverzoeken, bedoeld in het eerste lid
van de onderhavige bepaling. Aangezien daarin de criteria van de onderhavige
bepaling ontbreken, wordt artikel 14 van het bilaterale uitleveringsverdrag
van 1980 gewijzigd.Artikel 13De hoofdregel in dit artikel is, dat in een doodstrafzaak de garantie
kan worden gevraagd dat de doodstraf niet zal worden opgelegd.
Dit geldt voor alle federale strafzaken, omdat de federale Minister van Justitie
van de VS naleving van die garantie ook kan verzekeren. Bij statelijke strafzaken
ligt dat anders. De federale Minister van Justitie heeft geen bevoegdheden
met betrekking tot het statelijke strafrecht en hij kan dus ook geen garantie
geven dat de doodstraf niet zal worden opgelegd in strafzaken die in de staten
spelen. Of de bevoegde statelijke autoriteiten, in het algemeen de aanklager
een garantie kan geven voor het niet opleggen van de doodstraf zal verschillen
van staat tot staat. De wetgevingen van staten schrijven soms dwingend een
bepaalde tenlastelegging voor en/of het verplicht opleggen van de doodstraf
indien de verdachte schuldig wordt bevonden aan bepaalde strafbare feiten.
Voor die gevallen is de eveneens in artikel 13 genoemde garantie bedoeld,
dat de doodstraf indien deze wordt opgelegd niet ten uitvoer zal worden gelegd.
Een dergelijke garantie zal afkomstig moeten zijn van de bevoegde statelijke
autoriteiten, in het algemeen de gouverneur.Hoewel het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980 al een regeling inzake
de doodstraf bevat, zal artikel 13 toch bedoelde bepaling vervangen. In artikel
7 van het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980 worden ook beide types van
garanties genoemd, echter zonder voorrang en zonder onderscheid tussen federale
en statelijke strafzaken. Achtergrond hiervan is, dat ten tijde van de sluiting
van het bilaterale verdrag menige wettelijke strafbedreiging met de doodstraf
niet verenigbaar met de Amerikaanse grondwet werd geacht, waardoor de toepassing
en tenuitvoerlegging van de doodstraf in de VS nagenoeg stil lag. Artikel
7 van het bilaterale verdrag is – bij beste herinnering – in de
afgelopen 25 jaren niet aan de orde geweest.Artikel 14Vooropgesteld wordt dat de bepaling inzake gevoelige informatie uitsluitend
ziet op gegevens die in het kader van een uitleveringsverzoek voor toezending
aan de aangezochte staat in aanmerking komen, maar waarvan het niet wenselijk
is dat deze publiek worden.De reden voor onwenselijkheid van openbaarmaking kan zijn dat dit lopende
strafrechtelijke onderzoeken naar bijvoorbeeld mededaders kan schaden. Voor
dergelijke situaties bepaalt artikel 14 niet meer dan dat de verzoekende staat
kan vragen of de te verstrekken gegevens vertrouwelijk kunnen worden behandeld.
De aangezochte staat zal dat per geval moeten bezien. Indien de gewenste vertrouwelijkheid
niet kan worden gewaarborgd, zal de verzoekende staat dat moeten meewegen
in zijn beslissing om de gegevens al dan niet te verstrekken. Consequentie
van het niet verstrekken kan zijn dat de uitlevering niet wordt toegestaan.
Voor de goede orde wordt hier opgemerkt dat hier uitsluitend om externe openbaarheid
gaat. Het gaat dus niet om het onthouden van informatie aan de opgeëiste
persoon. In de Nederlandse uitleveringsprocedure zou dat ook niet kunnen,
omdat de informatieplicht aan de opgeëiste persoon en diens recht op
toegang tot het gehele uitleveringsdossier is verzekerd door artikel 23 van
de Uitleveringswet. Hieruit blijkt en uit het feit dat de beslissing op een
uitleveringsverzoek altijd wordt vastgelegd in een uitleveringsbeschikking
waarin exact wordt aangegeven voor welke feiten iemand wordt uitgeleverd,
dat niemand kan worden uitgeleverd zonder op de hoogte te zijn van de verdenking
die tegen hem bestaat. Bij uitlevering met toepassing van de verkorte procedure
volgt geen beschikking, maar wordt de opgeëiste persoon alvorens hij
zijn instemming geeft, geïnformeerd over de feiten waarvoor zijn uitlevering
wordt gevraagd.Artikel 15Het hierbedoelde overleg zal worden gevoerd door de Europese Unie, hetgeen
in de praktijk betekent het fungerende voorzitterschap. Zoals bij de
totstandkoming van de Overeenkomst zal het EU-voorzitterschap uiteraard met
medeweten van en gevoed door de Raad optreden.Artikel 16Het eerste lid bevat de voor uitleveringsverdragen gebruikelijke regeling
over de werking in de tijd. Onder de meeste uitleveringsverdragen, waaronder
het op 13 december 1957 te Parijs totstandgekomen Europees Verdrag betreffende
uitlevering (Trb. 1965, 9) van de Raad van Europa en de op 27 september
1996 te Dublin totstandgekomen Overeenkomst opgesteld op grond van artikel
K3 van het Verdrag betreffende de Europese Unie, betreffende uitlevering tussen
de Lid-Staten van de Europese Unie (Trb. 1996, 304), is het mogelijk ook de
uitlevering te verzoeken voor feiten die zijn gepleegd, voordat het desbetreffende
verdrag in werking is getreden. Dit wordt niet in strijd geacht met het lex
certa beginsel, omdat bij uitlevering niet het geldende uitleveringsrecht
op het tijdstip van het strafbare feit bepalend is, maar op het tijdstip van
het verzoek respectievelijk de beslissing daarop. De vernieuwingen zien dus
op alle verzoeken die na inwerkingtreding zijn gedaan, ongeachte het tijdstip
waarop de daaraan ten grondslag liggende strafbare feiten zijn gepleegd.Het tweede lid heeft geen betekenis voor het Koninkrijk, omdat de bepalingen
van de EU-VS uitleveringsovereenkomst waarnaar wordt verwezen, geen wijziging
brengen in het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980.Artikel 17Het eerste lid regelt de verhouding tussen de EU-VS uitleveringsovereenkomst
en het reeds geldende bilaterale uitleveringsverdrag, op de terreinen waarin
de EU-VS overeenkomst niet voorziet.De geschillenregeling in het tweede lid is met name voor Portugal opgenomen,
omdat uitlevering door die lidstaat voor strafbare feiten, waarop de levenslange
vrijheidsstraf is gesteld, wordt beperkt door grondwettelijke belemmeringen.
Het bilaterale uitleveringsverdrag tussen Portugal en de Verenigde Staten
voorziet niet in een geschillenregeling. In voorkomend geval zal Portugal
dus met een beroep op het tweede lid in overleg moeten treden met de Verenigde
Staten teneinde voor het concrete geval een oplossing te zoeken.Artikel 18Deze bepaling laat voor de lidstaten en de Verenigde Staten de mogelijkheid
open in de toekomst bilaterale uitleveringsverdragen te sluiten, mits deze
verenigbaar zijn met de EU-VS uitleveringsovereenkomst. Ook dit aspect is
opgenomen in de bij de EU-VS uitleveringsovereenkomst behorende, gezamenlijke
toelichting.Artikel 19De mededeling door de Europese Unie voor wat betreft artikel 2, derde
lid, is voor het Koninkrijk niet van belang, omdat – zoals hierboven,
in paragraaf 5.1, is aangegeven – genoemde bepaling voor het Koninkrijk
zonder betekenis blijft.De mededeling, voorzien in het tweede lid, is eveneens niet relevant,
omdat krachtens het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980 de Ministers van
Justitie van de verschillende delen van het Koninkrijk en de US Attorney General
bevoegd zijn over samenloop van verzoeken te beslissen.Artikel 20Op de territoriale reikwijdte van de EU-VS uitleveringsovereenkomst is
al hierboven, in paragraaf 4, ingegaan.Artikel 21De bepaling inzake herziening is opgenomen met het doel er voor te zorgen dat de uitleveringsrelaties tussen de lidstaten en de Verenigde
Staten op peil blijven, maar ook om rekening te kunnen houden met ontwikkelingen
die zich in de EU zouden kunnen voordoen op het terrein van de uitlevering.
De Unie wilde met deze bepaling voorkomen dat het onderhavige verdrag in de
toekomst een belemmering zou kunnen vormen voor de verdere integratie van
de lidstaten op strafrechtelijk terrein. Er bestaan in EU-kader weliswaar
geen plannen om het Europees aanhoudingsbevel te vervangen, maar desondanks
kan een evaluatie geen kwaad. De uitkomsten van de evaluatie zullen in de
Raad aan de orde komen en derhalve ook voor het parlement kenbaar zijn. Mocht
die evaluatie aanleiding geven het verdrag te herzien, dan zal daarvoor dezelfde
procedure gelden als voor de totstandkoming van de EU-VS uitleveringsovereenkomst
en zullen die wijzigingen aanleiding zijn daarvoor de goedkeuring van het
parlement te vragen.Artikel 22Deze bepaling bevat de gebruikelijke inwerkingtredings- en beëindingsclausules.
Op de inwerkingtreding is hierboven, in paragraaf 1, ingegaan.5.2 Het KdN-VS uitleveringsverdragArtikel 1Uit deze bepaling blijkt welke gevolgen artikel 3, eerste lid, van de
EU-VS uitleveringsovereenkomst exact heeft voor het bilaterale uitleveringsverdrag
van 1980. Voor een overzicht wordt verwezen naar de in bijlage A van deze
memorie bijgevoegde transponeringstabel. De toelichting op de in artikel 1
genoemde artikelen uit de EU-VS uitleveringsovereenkomst en de concrete gevolgen
daarvan voor het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980 zijn opgenomen in
paragraaf 5.1.Artikel 2Teneinde inzichtelijk te maken waartoe de in artikel 1 opgesomde wijzigingen
leiden is de tekst van het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980, zoals
gewijzigd door artikel 1 van het KdN-VS uitleveringsverdrag, in een bijlage
bij laatstgenoemd verdrag opgenomen. In Trb. 2004, 299 zijn de gewijzigde bepalingen vet gedrukt.Artikel 3Deze bepaling regelt de territoriale werking van het verdrag, waarbij
uitgangspunt is dat het bestaande bilaterale uitleveringsverdrag van 1980
onverkort blijft gelden in de relatie tussen de Nederlandse Antillen en Aruba,
enerzijds, en de Verenigde Staten, anderzijds. Dit is bevestigd in de bij
het onderhavige verdrag behorende notawisseling, waarop hierna, in paragraaf 5.3,
zal worden ingegaan. Echter, deze bepaling voorziet erin dat de werking van
het EU-VS uitleveringsverdrag tot beide koninkrijksdelen kan worden uitgebreid.
Gelet op het feit dat de Nederlandse Antillen en Aruba medegelding wensen
zal ook het KdN-VS uitleveringsverdrag voor beide koninkrijksdelen gaan gelden.Artikelen 4 en 5Zoals hierboven, in paragraaf 5.1, al is gebleken zijn de in deze
bepalingen opgenomen regelingen over de werking van het verdrag in de tijd,
voor uitleveringsverdragen gebruikelijk.Artikel 6Uit de regeling voor de inwerkingtreding en de beëindiging van het
onderhavige verdrag blijkt opnieuw het aanvullende karakter van de EU-VS uitleveringsovereenkomst.
Na beëindiging ervan zal het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980
in zijn oorspronkelijke vorm herleven. 5.3 Notawisseling bij het KdN-VS uitleveringsverdragOver het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980 zijn in de loop der jaren
diverse diplomatieke nota’s uitgewisseld tussen het Koninkrijk en de
Verenigde Staten. Teneinde onduidelijkheid over de status daarvan te vermijden,
is bij het KdN-VS uitleveringsverdrag een notawisseling tot stand gebracht
die er primair toe strekt bedoelde notawisselingen te handhaven. Het gaat
in de eerste plaats om een nota van de regering van het Koninkrijk aan de
regering van de Verenigde Staten van Amerika d.d. 31 december 1985 over
de toepasselijkheid van het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980 op de
Nederlandse Antillen en Aruba (Trb. 2004, 296). Verder een notawisseling van
11 juli 1991, met nadere afspraken, over uitlevering van onderdanen in
samenhang met artikel 8 van het bilaterale uitleveringsverdrag van 1980 (Trb.
2004, 295). Ten slotte wordt bevestigd dat de toelichting bij de EU-VS uitleveringsovereenkomst
onverkort doorwerkt bij de toepassing van het bilaterale uitleveringsverdrag
van 1980 in de gewijzigde vorm.5.4 De EU-VS rechtshulpovereenkomstArtikel 1Deze bepaling geeft aan dat het doel van de Overeenkomst is de samenwerking
bij de wederzijdse rechtshulp te verbeteren.Artikel 2Deze bepaling bevat de definities die voor zichzelf spreken.Artikel 3Het eerste lid van deze bepaling vormt de kern van de Overeenkomst. Het
bevat een opsomming van de wijze waarop de aanvullingen op het terrein van
de rechtshulp in strafzaken die zijn vastgelegd in de artikelen 4 tot en met
10 van de onderhavige Overeenkomst, van betekenis zijn voor de toepassing
van de bilaterale rechtshulpverdragen die tussen de EU-lidstaten en de Verenigde
Staten gelden.In het tweede lid is de verplichting van de Europese Unie opgenomen om
te waarborgen dat de lidstaten uitvoering aan het eerste lid gaan geven. Voor
het Koninkrijk is hieraan uitvoering gegeven door met de Verenigde Staten
het KdN-VS rechtshulpverdrag te sluiten.Zoals hierboven, in paragraaf 1, werd aangegeven, bestonden er op
het moment van het sluiten van deze Overeenkomst niet tussen alle, toenmalige
lidstaten en de Verenigde Staten verdragsrelaties op het terrein van de rechtshulp
in strafzaken. Daarmee is in het derde lid van deze bepaling rekening gehouden.Op de gevolgen van de uitbreiding, bedoeld in het vierde lid, is eveneens
in paragraaf 1 ingegaan.Het vijfde lid is opgenomen op verzoek van een aantal lidstaten en de
Verenigde Staten, in welke landen het zonder een dergelijke bepaling kennelijk
mogelijk werd geacht dat een particulier met succes zelfstandig een beroep
op het rechtshulpverdrag zou kunnen doen.Artikelen 4 tot en met 10Deze bepalingen bevatten de materiële regelingen op het terrein van
de rechtshulp in strafzaken. De op 29 mei 2000 te Brussel tot stand gekomen
Overeenkomst, door de Raad vastgesteld overeenkomstig artikel 34 van het Verdrag
betreffende de Europese Unie, betreffende de wederzijdse rechtshulp in strafzaken
tussen de Lid-Staten van de Europese Unie (Trb. 2000, 96), voortaan aangeduid als de EU-rechtshulpovereenkomst van 2000, en
het bijbehorende, op 16 oktober 2001 te Luxemburg totstandgekomen Protocol
vastgesteld overeenkomstig artikel 34 van het Verdrag betreffende de Europese
Unie, bij de Overeenkomst betreffende de wederzijdse rechtshulp
in strafzaken tussen de lidstaten van de Europese Unie (Trb. 2001, 187), voortaan aangeduid als het EU rechtshulpprotocol
van 2001, vormden voor deze bepalingen een belangrijke inspiratiebron. Beide
instrumenten zijn voor het Koninkrijk goedgekeurd, maar werken sedert mei
respectievelijk oktober 2005 alleen voor Nederland.Ook voor de EU-VS rechtshulpovereenkomst geldt dat het telkens af zal
hangen van het tussen een lidstaat en de Verenigde Staten geldende bilaterale
rechtshulpverdrag, of en zo ja, welke bepalingen daarin in concreto wijziging
brengen. Aangezien de bepalingen zijn ontleend aan zeer recente verdragen,
leiden ze allemaal tot aanvulling van het bilaterale rechtshulpverdrag van
1981. Ter bevordering van het overzicht is in bijlage B van deze memorie een
transponeringstabel opgenomen, waaruit blijkt in welke bepalingen van het
te wijzigen bilaterale rechtshulpverdrag van 1980 de materie uit de EU-VS
rechtshulpovereenkomst is verwerkt.Artikel 4Deze bepaling strekt tot de identificatie van financiële rekeningen
en transacties. Ook het EU rechtshulpprotocol van 2001 bevat in de artikelen
1 en 2 regelingen terzake. Doel van de gedetailleerde regeling is, in de eerste
plaats, het zonder twijfel te laten dat het verstrekken van dergelijke gegevens
tot de rechtshulp wordt gerekend. Het waren de EU-lidstaten die dit verzekerd
wilden zien.De onderhavige regeling biedt een helder juridisch kader voor verstrekking
van deze gegevens voor strafrechtelijke doeleinden, waarin rechten en plichten
zijn uitgeschreven.Uit het eerste lid blijkt, dat het onderzoek betrekking dient te hebben
op een natuurlijke of rechtspersoon die in de verzoekende staat verdacht wordt
van of in staat van beschuldiging is gesteld wegens een strafbaar feit. De
onderdelen a, b, c en d bevatten het soort gegevens dat kan worden gevraagd.Het tweede lid regelt welke gegevens altijd moeten worden opgenomen in
het rechtshulpverzoek.Het derde lid regelt het communicatiekanaal voor deze verzoeken. Voor
het Koninkrijk brengt deze bepaling geen wijziging met zich mee, de Ministers
van Justitie van de verschillende koninkrijksdelen zijn bevoegd. De Verenigde
Staten daarentegen zijn voornemens om naast de Attorney General ook andere
autoriteiten aan te wijzen.Onderdeel a van het vierde lid, maakt het mogelijk om aan deze vorm van
rechtshulp nadere voorwaarden te stellen. Het bepaalde in onderdeel b van
het vierde lid, is relevant voor de staten die gebruik maken van de drempel
als bedoeld in sub (iii) van onderdeel a van het vierde lid. Zoals blijkt
uit het vierde lid van artikel 9bis van het bilaterale rechtshulpverdrag,
als gewijzigd door het KdN-VS-rechtshulpverdrag hanteert het Koninkrijk in
de relatie met de Verenigde Staten dezelfde drempel te hanteren als tussen
de EU-lidstaten onderling. Dat wil zeggen, de drempel genoemd in sub (ii)
van onderdeel a, dat het strafbare feit naar het recht van de verzoekende
staat met een maximumstraf van ten minste vier jaren, en in de aangezochte
staat met een maximum van ten minste twee jaren moet zijn bedreigd. De Verenigde
Staten zullen de gevraagde gegevens verstrekken wanneer het om witwassen van
geld en terroristische activiteiten gaat die naar het recht van beide landen
strafbaar zijn en ten aanzien van andere delicten, voorzover dit nader is
aangegeven.Het vijfde lid is opgenomen vanwege Luxemburg. Het Koninkrijk hanteert
in het kader van de rechtshulp geen bankgeheim en het bilaterale rechtshulpverdrag
van 1981 voorziet evenmin een dergelijke weigeringsgrond.Het zesde lid regelt het kanaal voor de uitvoering van dit type rechtshulpverzoeken.
Hieruit blijkt dat de toezending van de gegevens die met toepassing van deze
bepaling zijn verkregen volgens het normalerechtshulpkanaal verloopt,
dat wil zeggen tussen de Ministers van Justitie van de verschillende koninkrijksdelen
en de Attorney General van de Verenigde Staten.Het zevende lid strekt ertoe te voorkomen dat dit type rechtshulpverzoeken
leidt tot overbelasting van de aangezochte staat.Artikel 5De regeling over gemeenschappelijke onderzoeksteams is ontleend aan artikel
13 van de EU-rechtshulpovereenkomst van 2000, maar is minder gedetailleerd
uitgewerkt. De detaillering is achterwege gelaten, om flexibiliteit te garanderen.
Daaraan bestond zowel bij lidstaten als bij de Verenigde Staten behoefte.Het eerste lid regelt de mogelijkheid van het instellen van een gemeenschappelijk
onderzoeksteam tussen een EU-lidstaat en de Verenigde Staten. Uit het tweede
lid volgt dat de instelling en daarbij behorende elementen onderling worden
overeengekomen tussen bevoegde, justitiële autoriteiten. Deze kunnen
ingevolge het derde lid daartoe rechtstreeks contact opnemen. De uitzondering
voor complexe zaken ligt voor de hand. Het vierde lid is overgenomen uit het
zevende lid van artikel 13 van de EU-rechtshulpovereenkomst van 2000.Als het om een gemeenschappelijk onderzoeksteam gaat waaraan Nederland
deelneemt, zal de toepassing van artikel 5 zoveel mogelijk hetzelfde patroon
dienen te volgen als bij de toepassing van voornoemd artikel 13. Het initiatief
tot instellen van een gemeenschappelijk onderzoeksteam wordt genomen door
middel van een rechtshulpverzoek van een officier van justitie. De teams hebben
geen permanent karakter, ze worden ingesteld voor een bepaald doel en voor
een beperkte duur. Het doel zal zijn het gezamenlijk uitvoeren van een onderzoek
naar feiten in Nederland en de VS gepleegd, ten aanzien waarvan op goede gronden
kan worden aangenomen dat deze in onderling verband staan. De kern van deze
samenwerking is dat de anders in verschillende landen uit te voeren (deel)onderzoeken
worden geconcentreerd bij één onderzoeksteam, dat functioneert
in overeenstemming met het nationale recht dat van toepassing is. De justitiële
autoriteiten van de betrokken landen dragen overeenkomstig het eigen recht
de verantwoordelijkheid voor het gemeenschappelijke onderzoek, zoals zij dat
ook voor een nationaal onderzoek doen. Die verantwoordelijkheid kan tot uitdrukking
worden gebracht door zelf te participeren in het team of door intensief toezicht
uit te oefenen op de werkzaamheden en gezamenlijk regelmatig met het team
overleg te plegen over de inrichting en voortgang van het onderzoek. Uit deze
structuur en opzet volgt dat een onderzoek van een gemeenschappelijk team
ook in juridisch opzicht zoveel mogelijk gelijk gesteld dient te worden met
een nationaal onderzoek. Het toezicht op het functioneren van het team zal
in de eerste plaats geschieden door de officier van justitie die bij de instelling
ervan was betrokken.De door het openbaar ministerie opgestelde aanwijzingen voor het functioneren
van en in een gemeenschappelijk onderzoeksteam zal ook gelden voor de op basis
van de onderhavige regeling ingestelde teams. Een in Nederland optredend team
zal onder leiding staan van een Nederlandse officier van justitie of politiefunctionaris
en de leden van het team zijn gehouden zijn of haar aanwijzingen op te volgen.Verder zijn de artikelen 552qa tot en met 552qd Sv van toepassing. Belangrijke
bepaling daarin is, dat alle leden van het team gebonden zijn aan het nationale
recht van Nederland. Het optreden van het onderzoeksteam kan in Nederland
alleen geschieden conform Nederlandse wetgeving, ongeacht of het Amerikaanse
recht verdergaande methoden zou toestaan. De Amerikaanse ambtenaren kunnen
in Nederland niet zelfstandig opsporingsbevoegdheden uitoefenen, behalve voorzover
het Wetboek van Strafvordering daarin voorziet. Er geldt tussen het Nederland
en de Verenigde Staten geen verdrag dat daarin voorziet. Artikel 6Voor de regeling van de videoconferentie heeft artikel 10 van het EU rechtshulpverdrag
van 2000 model gestaan, zij het dat ook hier detaillering ontbreekt. Bij de
videoconferentie houdt dit mede verband met het feit dat, zoals uit het vijfde
lid blijkt, in sommige bilaterale rechtshulpverdragen tussen de Verenigde
Staten en lidstaten al bepalingen terzake bevatten.Uit het eerste lid blijkt, dat het ook hier gaat om getuigen en deskundigen
en niet om verdachten. Het tweede lid bevat een regeling voor kostenverdeling
die eveneens overeenkomt met die tussen de EU-lidstaten. Het derde lid roept
op tot onderling overleg in het geval er bij de toepassing van de bepaling
problemen rijzen. Het optreden tegen meineed en soortgelijke gedragingen van
de te horen personen in de aangezochte staat wordt beheerst door het nationale
recht van die staat. In Nederland is in de strafbaarstelling voorzien in artikel
207b Sr.Het vijfde lid beoogt te voorkomen dat verhoor per video in de plaats
zou treden van al bestaande methoden van verhoor.Indien Nederland de aangezochte staat is, wanneer dus de getuige of deskundige
in Nederland wordt gehoord, dient ervoor gezorgd te worden dat het videoverhoor
met dezelfde waarborgen is omkleed als bij videoverhoren van justitiële
autoriteiten uit EU-lidstaten. Dit kan worden bereikt, doordat de Nederlandse
rechter-commissaris daarbij behalve artikel 552o, tweede lid, Sv en de onderhavige
bepaling de overige voorschriften van artikel 10 van de EU-rechtshulpovereenkomst
van 2000 zoveel mogelijk naar analogie toepast.Artikel 7De bepaling inzake communicatie is er vooral op gericht om het gebruik
van moderne en vooral snelle communicatiemiddelen formeel mogelijk te maken.
In de praktijk wordt tussen Nederland en de Verenigde Staten al jaren samengewerkt
op basis van rechtshulpverzoeken die via de fax worden verzonden en, sinds
enige jaren, ook met rechtshulpverzoeken, die in gescande vorm, per elektronische
post worden verzonden.Artikel 8Deze bepaling is geïnspireerd door artikel 3, eerste lid, van de
EU-rechtshulpovereenkomst van 2000 en regelt de rechtshulp aan administratieve
autoriteiten.Uit het eerste lid blijkt dat de rechtshulp wordt uitgebreid tot administratieve
onderzoeken naar gedragingen met het oog op strafvervolging of verwijzing
van dergelijke gedragingen naar autoriteiten die bevoegd zijn deze te onderzoeken
of strafrechtelijk te vervolgen. De voorwaarde dat het gaat om administratieve
onderzoeken met strafrechtelijke doeleinden rechtvaardigt deze uitbreiding
van de rechtshulp. Zoals uit het eerste lid en de toelichting bij dit verdrag
blijkt, beperkt de eerste volzin de verplichting tot het verlenen van rechtshulp
tot verzoeken van federale Amerikaanse autoriteiten en nationale autoriteiten
van de lidstaten. Uiteraard geldt deze verplichting met inachtneming van de
voorwaarden die door het verdrag worden gesteld en voorzover niet een van
de regeringsbronnen van toepassing is. De tweede zin maakt het mogelijk om
ook aan verzoeken van niet-federale Amerikaanse autoriteiten en lokale of
regionale autoriteiten van de lidstaten gehoor te geven, maar er bestaat daartoe
voor de aangezochte staat geen verplichting. In deze beperkingsmogelijkheid
is voorzien, omdat de Amerikaanse onderhandelaars geen indicatie konden geven
van statelijke autoriteiten. Het licht in het voornemen om verzoeken van statelijke
administratieve autoriteiten met bijzondere aandacht te bezien en waar nodig
ook aanvullende informatie te vragen over de taken en bevoegdheden van de
betrokken diensten teneinde te kunnen nagaan of het verzoek binnen de kaders
van deze bepaling is gedaan. Het bleek tijdens de onderhandelingen niet mogelijk om in kaart te brengen
om welke administratieve autoriteiten uit de lidstaten en de Verenigde Staten
het exact gaat. Dat is de reden waarom in de toelichting een verdere omschrijving
is opgenomen en ook is getracht om de reikwijdte van de bepaling in abstract
nader aan te geven. De uitwerking ervan zal echter in de praktijk moeten plaatsvinden.
Belangrijk is in dit verband de laatste alinea van de toelichting. Daaruit
blijkt dat de lidstaten van de EU het strafrechtelijke karakter van het verdrag
van doorslaggevende betekenis achten bij de concrete toepassing van artikel
8.Onderdeel a van het tweede lid regelt de communicatiekanalen. Op grond
van artikel 14 van het bilaterale rechtshulpverdrag van 1981 zijn de bevoegde
autoriteiten de Ministers van Justitie van de koninkrijksdelen, terwijl voor
de Verenigde Staten de US Attorney General bevoegd is. Het feit dat de verzoeken
op grond van artikel 8 via deze autoriteiten verlopen, biedt een extra mogelijkheid
om op centraal niveau toezicht uit te oefenen op de toepassing ervan. Onderdeel
b van het tweede lid is voor het Koninkrijk niet relevant.Het derde lid is op verzoek van de Verenigde Staten opgenomen en voorziet
in de mogelijkheid om overleg te voeren indien de toepassing van het onderhavige
artikel een te hoge frequentie zou krijgen, dan wel tot een onverwachte belasting
voor de aangezochte staat zou leiden.Artikel 9Deze bepaling is ontleend aan artikel 23 van de EU-rechtshulpovereenkomst
van 2000 en regelt de bescherming van persoonsgegevens. Zoals in de EU-rechtshulpovereenkomst
en de bij de EU-VS rechtshulpovereenkomst behorende gezamenlijke toepassing
blijkt, ligt aan deze bepaling een afweging ten grondslag van het belang van
het individu bij de bescherming van zijn persoonlijke levenssfeer en het algemene
belang van de strafrechtspleging, ten dienste waarvan rechtshulp immers wordt
verleend. Het is de bedoeling dat deze belangenafweging telkens plaatsvindt.Het eerste lid ziet op het gebruik dat de ontvangende staat mag maken
van gegevens die op grond van een rechtshulpverzoek zijn verstrekt. Bij onderdeel
c moet worden gedacht aan het intrekken van een vergunning of de ontzetting
uit bepaalde rechten die het gevolg is van het feit dat een strafrechtelijke
of administratiefrechtelijk onderzoek is ingesteld, in het kader waarvan de
rechtshulp is verleend.Onderdeel d is gebaseerd op de gedachte dat persoonsgegevens die in de
openbaarheid zijn gekomen daarmee in feite beschikbaar zijn voor een ieder.
Dat verklaart ook de grote reikwijdte van deze bepaling. Aan deze redenering
valt een zekere logica niet te ontzeggen en er waren ook lidstaten die hier
voorstander van zijn. Beziet men de bepaling nader dan is de reikwijdte ervan
niet of nauwelijks bepaald. Dit komt in de eerste plaats, doordat enig ander
doel niet of nauwelijks is gedefinieerd. Het kan elk doel zijn, behalve die
welke zijn genoemd in de onderdelen a tot en met c. Verder is niet duidelijk
wat onder openbaarmaking wordt verstaan. Tegen deze achtergrond lijkt het
aangewezen om aan het verdere gebruik van door het Koninkrijk geleverde persoonsgegevens
die in de VS in de openbaarheid komen, de voorwaarde te stellen dat voor elk
ander gebruik als bedoeld in onderdeel d, voorafgaande toestemming dient te
worden gevraagd en worden verkregen. Dit heeft tot gevolg dat de verstrekkende
autoriteit in het Koninkrijk is staat om telkens een belangenafweging te maken
en aan de hand daarvan te beslissen of het verdere gebruik wordt toegestaan.
Voor de praktijk betekent dit, bij de inwilliging van een rechtshulpverzoek
telkens deze voor waarde dient te worden gesteld.Die voorwaarde mag op grond van onderdeel a van het tweede lid worden
gesteld. Zij komt niet in strijd met onderdeel b van het tweede lid, omdat
de beperking er niet toe strekt bij voorbaat en/of categorisch gebruik voor «enig
ander doel» uit te sluiten. Het doel van de voorwaarde is
om een belangenafweging te kunnen uitvoeren en aan de hand daarvan tot een
beslissing over het verdere gebruik te nemen. Aldus is deze voorwaarde ook
verenigbaar met hetgeen in de gezamenlijke toelichting over onderdeel b is
opgemerkt.Het vierde lid heeft geen betekenis voor het Koninkrijk, omdat het bilaterale
rechtshulpverdrag van 1981 geen bepaling over gegevensbescherming bevat.Het vijfde lid is opgenomen omwille van Luxemburg.Artikel 10Deze bepaling bevat de regels voor de vertrouwelijke behandeling van rechtshulpverzoeken
indien daarom gevraagd wordt. Zoals bij uitlevering kan de in deze bepaling
bedoelde vertrouwelijkheid alleen worden gegarandeerd, voorzover dit verenigbaar
is met het nationale recht van de aangezochte staat. Naar Nederlands recht
zijn rechtshulpverzoeken niet openbaar. Ingevolge jurisprudentie van de Hoge
Raad (HR 15 september 1997, nr. 3207 B) is het mogelijk om bij de
afhandeling van een beslag dat is uitgevoerd naar aanleiding van een rechtshulpverzoek
vertrouwelijkheid in acht te nemen indien daarom is verzocht en dat verzoek
op een verdrag is gebaseerd.Artikel 11Het hierbedoelde overleg zal worden gevoerd door de Europese Unie, hetgeen
in de praktijk betekent het fungerende voorzitterschap. Zoals bij de totstandkoming
van de Overeenkomst zal het EU-voorzitterschap uiteraard met medeweten van
en gevoed door de Raad optreden.Artikel 12Het eerste lid bevat de voor rechtshulpverdragen gebruikelijke regeling
over de werking in de tijd. Het tweede lid bevat op die laatste regel twee
uitzonderingen. Deze hebben tot gevolg dat ook bij de op het moment van inwerkingtreding
van het verdrag al lopende rechtshulpverzoeken gebruik kan worden gemaakt
van de videoconferentie en de versnelde toezending van stukken. Dit is opgenomen
op aandringen van een aantal lidstaten, dat daaraan grote waarde hechtte.Artikel 13Het eerste lid regelt de verhouding tussen de EU-VS rechtshulpovereenkomst
en het reeds geldende bilaterale rechtshulpverdrag van 1981, in het bijzonder
wat betreft de toepasselijkheid van weigeringsgronden. Deze blijven onverkort
gelden. Zoals hierboven bij artikel 4 al werd aangegeven heeft het vijfde
lid van dat artikel geen betekenis voor het Koninkrijk. Hetzelfde geldt voor
de tweede uitzondering betreffende artikel 9, tweede lid, onder b, van de
EU-VS rechtshulpovereenkomst.Artikel 14Deze bepaling laat voor lidstaten en de Verenigde Staten de mogelijkheid
open in de toekomst bilaterale rechtshulpverdragen te sluiten, mits deze verenigbaar
zijn met de EU-VS rechtshulpovereenkomst. Ook dit aspect is opgenomen in de
bij de EU-VS rechtshulpovereenkomst behorende, gezamenlijke toelichting.Artikel 15De in het eerste lid bedoelde mededeling door de Europese Unie wat betreft
artikel 8, tweede lid, onder b, is voor het Koninkrijk niet van belang, omdat –
zoals hierboven is aangegeven genoemde bepaling voor het Koninkrijk zonder
betekenis blijft.Het tweede lid en het derde lid zijn van technische aard. Artikel 16Op de territoriale reikwijdte van de EU-VS rechtshulpovereenkomst voor
het Koninkrijk is al hierboven, in paragraaf 4, ingegaan.Artikel 17De bepaling inzake herziening is opgenomen met het doel er voor te zorgen
dat de rechtshulprelaties tussen de lidstaten en de Verenigde Staten op peil
blijven, maar ook om rekening te kunnen houden met ontwikkelingen die zich
in de EU kunnen voordoen op het terrein van de rechtshulp. De Unie wilde met
deze bepaling voorkomen dat het onderhavige verdrag in de toekomst een belemmering
zou kunnen vormen voor de verdere integratie van de lidstaten op strafrechtelijk
terrein. De uitkomsten van de evaluatie zullen in de Raad aan de orde komen
en derhalve ook voor het parlement kenbaar zijn. Mocht die evaluatie aanleiding
geven het verdrag te herzien, dan zal daarvoor dezelfde procedure gelden als
voor de totstandkoming van de EU-VS rechtshulpovereenkomst en zullen die wijzigingen
aanleiding zijn daarvoor de goedkeuring van het parlement te vragen.Artikel 18Deze bepaling bevat de gebruikelijke inwerkingtredings- en beëindingssclausules.
Op de inwerkingtreding is hierboven, in paragraaf 1, ingegaan.5.5 Het KdN-VS rechtshulpverdragArtikel 1Uit deze bepaling blijkt welke gevolgen artikel 3, tweede lid, van het
EU-VS rechtshulpverdrag exact heeft voor het bilaterale rechtshulpverdrag
van 1981.Voor een overzicht wordt verwezen naar bijlage B van deze memorie. De
toelichting op de in artikel 1 genoemde artikelen uit de EU-VS rechtshulpovereenkomst
en de concrete gevolgen daarvan voor het bilaterale rechtshulpverdrag van
1981 is opgenomen in paragraaf 5.4.Artikel 2Teneinde inzichtelijk te maken waartoe de in artikel 1 opgesomde wijzigingen
leiden is de tekst van het bilaterale rechtshulpverdrag van 1981, zoals gewijzigd
door artikel 1 van het KdN-VS rechtshulpverdrag, als een bijlage bij laatstgenoemd
verdrag opgenomen. In Trb. 2004, 300 zijn de gewijzigde
bepalingen vet gedrukt.Artikel 3Deze bepaling regelt de territoriale werking van het verdrag, waarbij
uitgangspunt is dat het bestaande bilaterale rechtshulpverdrag van 1981 onverkort
blijft gelden in de relatie tussen de Nederlandse Antillen en Aruba, enerzijds,
en de Verenigde Staten, anderzijds. Dit is bevestigd in de bij het onderhavige
verdrag behorende notawisseling, waarop hierna, in paragraaf 5.6, zal
worden ingegaan. Echter, deze bepaling voorziet erin dat de werking van het
EU-VS uitleveringsverdrag tot beide koninkrijksdelen kan worden uitgebreid.
Gelet op het feit dat de Nederlandse Antillen en Aruba medegelding wensen
zal ook het KdN-VS rechtshulpverdrag voor beide koninkrijksdelen gaan gelden.Artikelen 4 en 5Zoals hierboven, in paragraaf 5.4, al is gebleken zijn de in deze
bepalingen opgenomen regelingen over de werking van het verdrag in de tijd,
voor rechtshulpverdragen gebruikelijk.Artikel 6Uit de regeling voor de inwerkingtreding en de beëindiging van het
onderhavige verdrag blijkt opnieuw het aanvullende karakter van
de EU-VS rechtshulpovereenkomst. Na beëindiging ervan zal het bilaterale
uitleveringsverdrag van 1980 in zijn oorspronkelijke vorm herleven.5.6 Notawisseling bij het KdN-VS rechtshulpverdragOver aspecten van het bilaterale rechtshulpverdrag van 1981 zijn in de
loop der jaren een tweetal diplomatieke nota’s uitgewisseld. Teneinde
onduidelijkheid over de status daarvan te vermijden, is bij het KdN-VS rechtshulpverdrag
een notawisseling tot stand gebracht die er primair toe strekt bedoelde notawisselingen
te handhaven. Dit betreft de gedeeltelijke handhaving van een notawisseling
van 12 juni 1981 over de afspraken inzake bepaalde artikelen uit dat
verdrag (Trb. 1981, 188) en een nota van de regering van het Koninkrijk aan
de regering van de Verenigde Staten van Amerika d.d. 31 december 1985
over toepasselijkheid van het bilaterale rechtshulpverdrag van 1981 op de
Nederlandse Antillen en Aruba (Trb. 2004, 296).Ten slotte wordt bevestigd dat ook de betekenis van de toelichting bij
de EU-VS rechtshulpovereenkomst onverkort doorwerkt bij de toepassing van
het bilaterale rechtshulpverdrag van 1981 in de gewijzigde vorm.De minister van Justitie,E. M. H. Hirsch BallinDe minister van Buitenlandse Zaken,M. J. M. Verhagen BIJLAGE ATransponeringstabel uitleveringEU-VS uitleveringsovereenkomstbilateraal uitleveringsverdrag van 1980artikel 4ongewijzigd artikel 2 artikel 5, eerste lid,gewijzigd artikel
9, eerste lid, artikel 5, tweede lid,gewijzigd artikel
9, zesde lid artikel 6ongewijzigd artikel 11 artikel 7, eerste lid,artikel 9, nieuw
zevende lidartikel 7, tweede lid,geen omzetting
nodig ten gevolge van nieuw zevende lid van artikel 9 artikel 8, eerste lid,ongewijzigd
artikel 10 artikel 8, tweede lid,nieuw artikel
10, derde lid, artikel 9ongewijzigd artikel 13artikel 10gewijzigd artikel 14 artikel 11ongewijzigd artikel 16 artikel 12ongewijzigd artikel 18 artikel 13gewijzigd artikel 7, eerste
lid, artikel 14nieuw artikel 10bisBIJLAGE BTransponeringstabel rechtshulpEU-VS rechtshulpovereenkomstbilateraal rechtshulpverdrag van 1981artikel 4nieuw artikel 9bis artikel 5nieuw artikel 9ter artikel
6 nieuw artikel 9quater en artikel 17, nieuw eerste lidartikel 7artikel 14, nieuw tweede
lid artikel 8artikel 1, eerste lid, onder
nieuw bis artikel 9nieuw artikel 11 bisartikel 10artikel 11, nieuw tweede
lid 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31307-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl