Elfde Protocol bij het Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, 11-5-1994; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 23936, nr. 7

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

23-05-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1994-1995

23936-(R1523) nr. 7

18-05-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInleidingArtikelsgewijze toelichting Artikel 19Artikel 23Artikel 25Artikel 27Artikel 29Artikel 33Artikel 35Artikel 36Artikel 43Artikel 44Artikel 45Artikel 46Artikel 50Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 23936Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 33 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
23 936 (R 1523)Goedkeuring van het op 11 mei 1994 te Straatsburg tot stand gekomen
Elfde Protocol bij het Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens
en de fundamentele vrijheden, betreffende herstructurering van het bij dat
Verdrag ingestelde controlemechanisme, met Bijlage (Trb. 1994, 141 en 165)nr. 7NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 18 mei 1995Ondergetekenden hebben met belangstelling kennis genomen van de bijdragen
van de diverse fracties aan het verslag en constateerden met genoegen de positieve
belangstelling voor het Elfde Protocol.Hieronder zal op de in het verslag gestelde vragen worden ingegaan, waarbij
de indeling van het verslag zal worden aangehouden. InleidingDe leden van de fractie van de PvdA wensen nader geïnformeerd te
worden over een aantal ontwikkelingen met betrekking tot het Straatsburgse
toezichtmechanisme in de afgelopen vijf jaar. Daartoe moge het volgende dienen.
De toename van het aantal klachten als gevolg van het groeiend aantal lidstaten
van de Raad van Europa deed zich gevoelen vanaf het moment dat de nieuw toegetreden
leden ook partij werden bij het Verdrag tot bescherming van de rechten van
de mens en de fundamentele vrijheden (Trb. 1951, 154; zie ook Trb. 1990, 156),
hierna te noemen het EVRM-verdrag, en daarbij tevens het individuele klachtrecht
erkenden. Dat was het geval vanaf 1992 toen het EVRM-verdrag werd bekrachtigd
door het toenmalige Tsjechoslowakije, Bulgarije en Hongarije. Polen werd partij
in 1993, alsmede de Tsjechische Republiek en Slowakije (beide in plaats van
Tsjechoslowakije). In 1994 bekrachtigden Roemenië en Slovenië. Andorra,
Estland, Letland en Litouwen, die inmiddels ook lid zijn van de Raad van Europa,
hebben het EVRM-verdrag ondertekend, doch zijn nog geen partij bij het verdrag.In de laatste jaren voorafgaand aan 1992 werden jaarlijks ongeveer 5 000
klachten ingediend. Vanaf 1992 nam dit aantal sterk toe; in dat jaar waren
het er 5 875. In 1993 steeg het aantal klachten zelfs naar 9 323
en in 1994 bedroeg het totaal aantal voorlopige dossiers 9 968. Het aantal
klachten uit de nieuwe lidstaten van Midden- en Oost-Europa bedroeg in 1992:
381 ; in 1993: 1 037; en in 1994: 1 868. Voor landen waar het EVRM-verdrag
toch bepaald nog niet is ingeburgerd, was dit een relatief groot aantal. De
indicaties uit de eerste maanden van 1995 lijken een drastischer beeld te
geven: ten opzichte van dezelfde periode in 1994 is er een stijging van het
aantal voorlopige dossiers met 25 procent waarneembaar, die voor een belangrijk
deel is toe te schrijven aan klachten uit Oost-Europa. De cijfers over de afgelopen vijf jaar van het totaal aantal tegen Nederland
ingediende klachten, alsmede van de afhandeling van deze klachten, luiden
als volgt: JaarIngediend
bij CommissieGeregistreerdNiet-ontvankelijkOntvankelijkCommissie-
rapportHofuitspraak 19901781095833519911659811620122 1992174759720911993171938610133 1994192104102865In het totaal zijn op dit moment ongeveer 180 Nederlandse klachten aanhangig
bij de Commissie, waarvan er ongeveer 100 nog wachten op een eerste behandeling.
Bij het Hof zijn vijf Nederlandse zaken in behandeling.Op de vraag van genoemde leden naar een exact overzicht per rechtsgebied
van tegen Nederland ingediende klachten zij geantwoord dat zulks moeilijk
valt aan te geven. De grootste groep klachten betreft vermeende ongerechtigdheden
in strafrechtelijke procedures, maar daarnaast bereiken Straatsburg klachten
met betrekking tot de toepassing van ondermeer het vreemdelingenrecht, kinderrecht,
familierecht, administratief recht, burgerlijk recht en belastingrecht. Naar aanleiding van de vraag van deze leden naar de bedragen aan billijke
genoegdoening waartoe Nederland in de afgelopen vijf jaar op grond van zowel
artikel 32 (Commissie/Comité van Ministers), als artikel 50 (Hof) werd
veroordeeld, diene dat deze sterk uiteenliepen. Tot nog toe werden bedragen
toegekend voor geleden immateriële schade die varieerden van een paar
honderd gulden tot 20 000 gulden. Tot toekenning van materiële schadevergoeding
gingen Commissie en Hof alleen over indien er een duidelijk causaal verband
was aan te wijzen tussen de geconstateerde schending en de schade; dat was
slechts zelden het geval. In veel gevallen wordt overigens gesteld dat de
constatering van de schending van het EVRM-verdrag een voldoende genoegdoening
voor de klager met zich meebrengt. Aan advocatenkosten dienden meestal de
werkelijke, althans naar redelijkheid gemaakte kosten met betrekking tot de
procedure voor Commissie en Hof, te worden vergoed. De hoogste vergoeding,
tot nog toe, aan advocatenkosten bedroeg 60 000 gulden.De indruk bij de leden van de PvdA-fractie dat het aantal staten-klachten
niet dezelfde groei heeft beleefd als de individuele klachten, is geheel juist.Het recht van staten om elkaar voor een internationale gerecht te dagen
is van geheel andere orde dan het individuele klachtrecht, dat in het verlengde
ligt van een reeds nationaal gevoerde procedure. Het spaarzame gebruik van
het statenklachtrecht wil echter niet zeggen dat het een niet-effectief rechtsmiddel
zou zijn. In de eerste plaats heeft het bestaan ervan een zekere corrigerende
werking. Staten die jegens elkaar een dergelijk recht hebben erkend, hebben
over het algemeen een wat groter onderling plichtsbesef. In de tweede plaats
heeft in die gevallen waarin staten elkaar voor de Straatsburgse instanties
hebben gedaagd dit wel enig effect gehad. In het totaal zijn er tot op heden
12 statenklachten ingediend. Te denken valt aan de klachten tegen Griekenland
in respectievelijk 1967 en 1970, alsmede de klacht tegen Turkije in 1982.
Het betreft gevallen waarin Nederland tot de aanklagende staten behoorde.De regering betreurt het met genoemde leden, dat geen overeenstemming
kon worden bereikt over een zuiver rechterlijk systeem in twee instanties. Wij wijzen er echter op dat onder sterke druk van ondermeer de fractie
van de PvdA in de Parlementaire Vergadering van de Raad van Europa, alsmede
in de Tweede Kamer, de toenmalige Ministers van Buitenlandse Zaken en van
Justitie hebben afgezien van het nastreven van een dergelijk systeem, dat
zijn weerslag had gevonden in de Nederlands-Zweedse voorstellen.De vraag van de leden van voornoemde fractie of het nu ontworpen systeem
ook werkelijk soelaas zal bieden, zal pas beantwoord kunnen worden nadat het
nieuwe systeem een of meer jaren functioneert. De «winst» zal
met name moeten komen uit het permanentekarakter van het nieuwe
Hof. Hierboven werden reeds enige cijfers gegeven betreffende de toestroom
van klachten uit Midden- en Oost-Europa. Daarbij moet bedacht worden dat gezien
de nog slechts rudimentair ontwikkelde bescherming van mensenrechten in die
landen, zeker in het licht van het EVRM-verdrag en de jurisprudentie van Commissie
en Hof, en het feit dat de werkelijke bekendheid van het EVRM-verdrag nog
moet komen, in de toekomst met een zeer groot aantal klachten rekening moet
worden gehouden.Op de vraag van de leden van de fractie van het CDA over de kanttekeningen
van de Adviescommissie Mensenrechten en Buitenlands Beleid antwoorden wij
dat de regering zich in haar aanvankelijke opstelling in sterke mate had georiënteerd
op het advies van genoemde commissie dat een hoog analytisch gehalte had en
een innovatieve benaderingswijze bevatte.Wat het functioneren van het Hof betreft na de toetreding van de Russische
Federatie, mogen wij verwijzen naar de hiervoor gemaakte opmerkingen over
de ontwikkelingen in de toekomst.Over het tijdschema voor de inwerkingtreding van het onderhavige Protocol,
waar genoemde leden naar vragen, valt nog weinig met zekerheid te zeggen.
Tijdens de Weense Top, in oktober 1993, spraken de aanwezige staatshoofden
en regeringsleiders af dat zij ervoor zouden zorgdragen dat het Protocol zo
spoedig mogelijk ter goedkeuring zou worden voorgelegd.Onlangs bleek, in een bijeenkomst van het Steering Committee Mensenrechten
van de Raad van Europa, dat de meeste lidstaten bekrachtiging in de loop van
1995 verwachten. Het is niet ondenkbaar dat het nog tot 1997 duurt voordat
alle vereiste bekrachtigingen, dat wil zeggen van alle landen die
partij zijn bij het EVRM-verdrag, binnen zullen zijn. Pas als de laatste akte
van bekrachtiging is gedeponeerd gaat de termijn van een jaar lopen, waarna
het Protocol in werking treedt. De werklast die het nieuwe Hof bij inwerkingtreding
van het Protocol zal aantreffen is grosso modode totale werklast
die tot die tijd voor rekening komt van de Commissie en het huidige Hof, inclusief
de dan bestaande achterstanden. In antwoord op een vraag van de leden van de fractie van de RPF daaromtrent
delen wij mede dat op 1 januari 1995 de volgende landen het Protocol reeds
hadden bekrachtigd: Bulgarije, Slovenië, Slowakije en het Verenigd Koninkrijk.
Andorra ondertekende het Protocol later omdat het pas in 1994 als lid toetrad
tot de Raad van Europa vanwege de enigszins verlate democratische ontwikkeling
in de nogal bijzondere bestuurlijke structuur van het land. Voor zover een
kwantitatieve onderbouwing van de herstructurering, waar de leden van de fractie
van de RPF naar vragen, kan worden gegeven, verwijzen wij naar hetgeen hiervoor
reeds is gesteld omtrent de toename van het aantal klachten. De aanzet tot
de hervormingen in Straatsburg, die dateert uit het midden van de jaren tachtig,
was aanvankelijk niet zozeer een te grote aanwas van klachten, alswel de structurele
achterstand in behandeling bij met name de Commissie en de lange termijn die
Commissie en Hof tezamen nodig hadden om een klacht af te handelen.
De achterstand in behandeling bij de Commissie bedroeg begin 1995 ongeveer
2000 klachten.Bij het Hof wachten nog 90 zaken op een uitspraak. De gemiddelde tijd
die gemoeid is met de behandeling van een klacht door Commissie en Hof bedraagt
op dit moment ongeveer vijf jaar.Naast de eerder genoemde, recentelijk tot de Raad van Europa toegetreden
lidstaten hebben, zo melden wij naar aanleiding van de vraag van de leden
van de fractie van de RPF, de volgende landen een verzoek tot toetreding ingediend,
te weten: Albanië, Kroatië, Letland, Macedonië, Moldavië,
Oekraïne, de Russische Federatie, en Wit-Rusland. Als genoemde landen
worden toegelaten, dan zullen zij te zijner tijd ook partij worden bij het
EVRM-verdrag. Sinds 1989 is het aantal leden van de Raad van Europa gestegen
van 23 staten (met 430 miljoen inwoners) naar 34 staten (met 528 miljoen inwoners).
In de nabije toekomst zal de organisatie naar verwachting ruim 40 lidstaten
tellen met een totaal inwonertal van ongeveer 748 miljoen.De vraag van genoemde leden, waarom de toename van het aantal klachten
met behulp van enige aanpassingen niet is op te vangen binnen de huidige organisatiestructuur,
valt moeilijk te beantwoorden. De regering heeft lang op het standpunt gestaan
dat dit wel degelijk mogelijk zou moeten zijn en heeft daarvoor gedetailleerde
voorstellen gedaan. De Nederlands-Zweedse voorstellen kwamen hierboven reeds
ter sprake.Tenslotte informeren genoemde leden naar de bevoegdheden en taken die
de bestaande Commissie heeft en welke de bevoegdheden zijn die worden overgenomen
door het nieuwe Hof. Wij verwijzen in dit verband naar hetgeen is vastgelegd
in de artikelen 24 oud e.v. van het EVRM-verdrag. De Commissie ontvangt alle
klachten, legt voorlopige dossiers aan, stelt de feiten vast in een schriftelijke
cq. mondelinge procedure, beoordeelt klachten op hun ontvankelijkheid, is
behulpzaam bij het bewerkstelligen van minnelijke schikkingen, doet een eerste
uitspraak en stelt schadevergoedingen vast. Al deze taken worden, zonder uitzondering,
overgenomen door het nieuwe Hof. Artikelsgewijze toelichting Artikel 19Ondergetekenden onderkennen, evenals de leden van de fractie van D66,
dat jarenlange afwezigheid van rechters uit de nationale rechtssfeer zou kunnen
leiden tot een zekere verwijdering ten opzichte van de eigen, nationale rechtsontwikkelingen.
Gesteld voor dat mogelijke probleem hebben de onderhandelaars van het Elfde
Protocol de benoemingstermijn, die op dit moment nog negen jaar bedraagt,
teruggebracht tot zes jaar. De mogelijkheid van herbenoeming werd echter van
belang geacht met het oog op het op kunnen bouwen van de nodige expertise
van de rechters en de noodzakelijke continuïteit en consistentie van
het Hof en zijn jurisprudentie. Artikel 23Wij zijn met de leden van de PvdA-fractie van mening dat er een zekere
spanning bestaat tussen de onafhankelijkheid van de rechter en zijn herbenoeming.
Die spanning zou worden opgeheven door niet te herbenoemen, hetgeen zou stuiten
op bezwaren zoals hiervoor vermeld onder artikel 19, of door te kiezen voor
één langere benoemingsperiode. Dat laatste brengt echter het
nadeel met zich mee dat daarmee de rechterskeuze wordt beperkt, aangezien
in de meeste landen een rechter pas voor benoeming in aanmerking zal komen,
wanneer hij of zij op een grote staat van dienst kan bogen. Dat is in het algemeen pas het geval op latere leeftijd. Nu er voor gekozen
is de ambtstermijn van rechters in het nieuwe Hof te beëindigen op 70-jarige
leeftijd zou een te lange benoemingstermijn mogelijkerwijs de rechterskeuze
te zeer beperken. Overigens heeft de herbenoeming van Commissie-leden en rechters
in het huidige Hof nimmer tot problemen geleid. Het feit dat de formele benoeming
geschiedt door de Parlementaire Vergadering impliceert bovendien de nodige
«checks and balances». Artikel 25De benoeming van gerechtsreferendarissen wordt overgelaten aan het Hof
zelf. De rechters kunnen kiezen voor een«pool» van referendarissen,
waaruit – naar gelang de nationaliteit van de zaak – geput kan
worden, of voor een systeem van persoonlijke assistenten, zoals dit bij het
Hof in Luxemburg het geval is.Tijdens de onderhandeling konden, m.n. als gevolg van de grote tijdsdruk
waaronder het Protocol diende te worden afgerond, geen duidelijke afspraken
omtrent de bekostiging van het systeem waarnaar de leden van de PvdA-fractie
informeren – worden gemaakt. Uitgangspunt wat betreft de financiering
van de griffie van het nieuwe Hof is, dat de kosten verhoudingsgewijs ongeveer
gelijk zullen blijven aan de kosten die nu verbonden zijn aan het secretariaat
van de Commissie en de griffie van het huidige Hof tezamen. Verhoudingsgewijs,
want een en ander hangt samen met de toename van het aantal lidstaten. Die
kosten bedragen op dit moment ongeveer 74 miljoen Franse francs. Daarbij zijn
de financiële tegemoetkomingen voor de huidige semi-permanente Commissie-leden
en rechters, ter grootte van 29 miljoen francs, buiten beschouwing gelaten.
Een permanente staf van rechters en referendarissen, met eigen secretaressen,
chauffeurs, etc. zal deze laatste post aanmerkelijk verhogen. Uit een ruwe
schatting van het secretariaat van de Raad van Europa, op basis van 35 lidstaten
en het prijsniveau van 1994, blijkt dat rekening moet worden gehouden met
een totaal bedrag voor deze post van ongeveer 79 miljoen francs. Dat zou betekenen
dat de hervorming een jaarlijkse extra uitgave van ongeveer 50 miljoen francs
met zich mee zou brengen. Artikel 27De dubbelfuncties van de president van de kamer die de zaak in eerste
instantie heeft beoordeeld en van de nationale rechter, waar de leden van
de PvdA-fractie de aandacht op vestigen, verdienen inderdaad geen schoonheidsprijs,
zeker niet in het licht van de eisen die het EVRM-verdrag zelf stelt aan nationale
gerechtelijke procedures. De Nederlandse delegatie heeft uitdrukkelijk gepleit
voor het instituut van ad hoc nationale rechters in de Grote Kamer,
doch hiervoor bestond onvoldoende steun. Ondergetekenden kunnen niet anders
dan verwijzen naar hetgeen zij reeds hebben gesteld ten aanzien van dit punt
in de toelichtende nota. Artikel 29De leden van de D66-fractie wijzen er terecht op dat de nieuwe procedure
belangrijke consequenties met zich mee zal brengen. Hoewel de uiteindelijke
werking van het permanente rechterlijke systeem nog veel onzekere kanten heeft,
ligt het wel voor de hand dat het aantal hoorzittingen aanmerkelijk zal toenemen.
Welke werklast dit voor het nieuwe Hof met zich mee zal brengen en welke voorzieningen
daarvoor noodzakelijk zijn, teneinde de kwantiteit en kwaliteit van de rechtspraak
niet negatief te beïnvloeden, valt niet nu reeds te voorzien. Over precieze aantallen hoorzittingen kan alleen nog maar worden gespeculeerd.
In antwoord op een vraag daaromtrent van de leden van de PvdA-fractie merken
ondergetekenden op dat in beginsel alle zittingen die zijn gecommuniceerd
aan regeringen, en derhalve in de procedure van hoor en wederhoor terecht
zijn gekomen, in aanmerking kunnen komen voor een hoorzitting. De houding
van partijen en de overredingskracht van de griffie, c.q. het Hof om partijen
zo ver te krijgen zulks niet te eisen, zullen daarbij van belang zijn. Tevens
zal het Hof kunnen trachten beperkingen aan te brengen in de procedureregels.
Als indicatie voor het te verwachten aantal hoorzittingen kan gewezen worden
op het aantal gecommuniceerde klachten in 1994, dat 841 bedroeg. Ter gedachtebepaling:
in 1994 hield de Commissie 29 hoorzittingen en het Hof 43. Artikel 33In antwoord op een verdere vraag van voornoemde leden diene dat ondergetekenden
niet verwachten dat als gevolg van het enkele feit dat het statenklachtrecht
mandatoir wordt het aantal statenklachten zal toenemen. In ieder geval verandert
er materieel niets voor die staten die reeds partij zijn bij het EVRM-verdrag.
Staten-partijen kunnen ook nu al klachten tegen elkaar indienen bij de Commissie,
o.g.v. artikel 24 oud. Nu bovendien alle statenpartijen de rechtsmacht van
het huidige Hof hebben erkend (artikel 46 oud) zouden dergelijke klachten
ook tot Hofprocedures kunnen leiden. Het zuiver rechterlijke systeem van het
Protocol zal veeleer een hogere drempel vormen voor het indienen van Statenklachten;
men stevent daarmee immers rechtstreeks af op een bindende rechterlijke uitspraak.
Het karakter van de huidige Commissie-procedure is wat dat betreft toch veeleer
semi-rechterlijk, terwijl bovendien de mogelijkheid bestaat dat een klacht
uiteindelijk politiek wordt afgehandeld door het Comité van Ministers. Artikel 35Terecht wijzen de leden van de D66-fractie erop dat de laatste volzin
van het vierde lid van artikel 35 niet zo goed strookt met een zuiver rechterlijke
procedure. Het explanatory report bij het Protocol betrekt dit
onderdeel van het artikel met name op de mogelijkheid voor het Hof om ook
voordat er een hoorzitting heeft plaatsgevonden een eerder in behandeling
genomen klacht alsnog af te wijzen (paragraaf 88). Een dergelijke afwijzing
zou derhalve een bekorting van de procedure betekenen. Zoals hiervoor gesteld,
hoort een openbare hoorzitting tot het wezen van een zuiver rechterlijke procedure,
zeker nu de ontvankelijkheidsvereisten in het EVRM-verdrag (i.h.b. de kennelijke
ongegrondheid) zo verweven zijn met de inhoud van de klacht. Bovendien heeft
de Nederlandse delegatie er, tijdens de onderhandelingen, bij herhaling op
gewezen dat een rechter toch moeilijk terug kan komen op een eerder gegeven,
gemotiveerde ontvankelijkheidsbeslissing.Ook dit is namelijk een mogelijkheid die in dit artikel wordt geschapen
en werd bedoeld door de voorstanders ervan die altijd hebben verwezen naar
artikel 29 oud. Vooralsnog mag er echter van worden uitgegaan, dat het nieuwe
Hof zeer behoedzaam met deze bevoegdheid zal omspringen. Artikel 36Van de mogelijkheid om als derde te interveniëren in een procedure
voor het Hof, waarnaar de leden van de PvdA-fractie verwijzen een mogelijkheid
die ook nu reeds bestaat – is tot op heden weinig of geen gebruik gemaakt.
De aard van de aan Straatsburg voorgelegde zaken, die veelal uiterst nationaal
van karakter zijn, en de casuïstische benadering van het Hof geven daartoe
ook geen aanleiding. De meest gerede aanleiding voor een eventuele
tussenkomst is het feit dat de klager onderdaan is van een derde verdragspartij.
Tot nog toe heeft de Nederlandse regering in zulke gevallen geen aanleiding
gezien in enigerlei in Straatsburg gevoerde procedure te interveniëren. Artikel 43Teneinde de werklast van het Hof te beperken is er voor gekozen alleen
beslissingen inzake (niet)ontvankelijkheid en uitspraken ten gronde te doen
motiveren. Hoewel de leden van de PvdA-fractie terecht opmerken dat ook beslissingen
omtrent verwijzing naar de Grote Kamer jurisprudentie van algemeen belang
kunnen opleveren, werd toch van een motiveringsvereiste afgezien. Verwacht
mag namelijk worden dat een groot deel van door Kamers in het ongelijk gestelde
klagers een verzoek zullen indienen voor behandeling door de Grote Kamer.
Een plicht tot motivering zou, uitgaande van die verwachting, een te zware
werklast voor het Hof en de Griffie betekenen. In gevallen die behandeld zouden
worden door de Grote Kamer zou een zaak aanleiding kunnen geven tot maar liefst
vier gemotiveerde beslissingen, respectievelijk uitspraken, te weten: een
ontvankelijkheidsbeslissing, een uitspraak van een Kamer, een besluit van
het college van vijf rechters, en tot slot de uitspraak van de Grote Kamer.
Op basis van het nu ontworpen systeem krijgen partijen in alle gevallen, of
het college nu negatief of positief beslist, een bindende, gemotiveerde uitspraak
van een Kamer of de Grote Kamer. Artikel 44Alleen einduitspraken van Kamers en de Grote Kamer, d.w.z. uitspraken
die in kracht van gewijsde zijn gegaan, worden, op grond van het derde lid
van artikel 44, gepubliceerd. Voor zover de leden van de PvdA-fractie deze
conclusie trekken, is zij juist. Alle andere uitspraken (d.w.z. die uitspraken
van Kamers die met succes ter behandeling zijn voorgelegd aan de Grote Kamer)
worden niet gepubliceerd, maar zijn wel toegangkelijk voor het publiek. Zo
staat het ook uitdrukkelijk in het explanatory report (paragraaf
104). Artikel 45Ondergetekenden achten de mogelijkheid van dissenting opinionsin
het kader van internationale rechtspraak een nuttig element in de internationale
rechtsvorming. Voor het Hof in Straatsburg zijn veelal elementen van rechtsontwikkeling
aan de orde, waarover in de verschillende verdragspartijen verschillend wordt
gedacht, hetgeen met name duidelijk wordt in uitspraken over (controversiële)
onderwerpen waarover nog geen eenduidige internationale normen zijn opgesteld.
In die gevallen kunnen dissenting opinions, als nauwgezette juridische
optekening van een toch vaak nationaal bepaald rechtsgevoel (ook de Straatsburgse
rechter ontkomt niet aan zijn «Vorverständnis»), een bijdrage
leveren aan met name het proces van internationale regelgeving.Voor de Nederlandse rechterlijke organisatie gelden deze argumenten niet
of in veel mindere mate. Op het nationale vlak moet men uitgaan van één
rechtssysteem, dat door Grondwet en wetten is vastgelegd. Ook dan kunnen wel
verschillende inzichten bij de leden van een rechterlijk college inzake interpretatie
en rechtsbeginselen blijven bestaan, die aanleiding kunnen geven tot dissenting opinions, maar gelet op het bovenstaande is het nut toch
aanzienlijk kleiner dan bij een internationaal hof het geval is. Dissenting
opinions mogen voor de wetenschap voordelen hebben, de nadelen zijn
niet te verwaarlozen. Vooral de werklast die het instituut ten gevolge zou
hebben voor de rechterlijke macht en het tijdverlies dat het uitbrengen van
de afwijkende meningen voor de uitspraken zou betekenen, brengen
mee dat het thans naar het inzicht van de regering geen voorkeur verdient
een stelsel van dissenting opinions in Nederland te overwegen. Artikel 46Aan uitspraken van de Commissie en het Hof wordt in de praktijk altijd
gevolg gegeven. Daartoe is Nederland als verdragspartij verplicht. De onmiddellijke
gevolgen van de uitspraken ondervinden diegenen die hun klacht indienen en
door Commissie (en Comité van Ministers) of door het Hof in het gelijk
worden gesteld. In die gevallen moet de regering in het algemeen, binnen drie
maanden nadat de uitspraak is gedaan, een financiële genoegdoening verschaffen.
Het Comité van Ministers ziet erop toe dat aan die verplichting wordt
voldaan. De Nederlandse permanente vertegenwoordiger bij de Raad van Europa
moet zich, tijdens de bijeenkomsten van het Comité, verantwoorden en
een zaak wordt pas van de agenda afgevoerd als aan alle opgelegde verplichtingen
is voldaan.Vaak verbindt de regering echter verdergaande conclusies aan de uitspraken
en treft meer algemene maatregelen om schendingen in de toekomst te voorkomen.
Die maatregelen kunnen bestaan uit wetswijziging maar ook uit het geven van
richtlijnen aan en bevorderen van afspraken tussen de overheidsinstellingen
die verantwoordelijk zijn voor de geconstateerde schending.Met gebruikmaking van artikel 94 van de Grondwet past in het algemeen
ook de Nederlandse rechter zo spoedig mogelijk na het bekend worden van een
uitspraak van Commissie en Comité van Ministers of van het Hof, de
nieuw te volgen gedragslijn in de praktijk toe, waarbij hij de wettelijke
regeling die in strijd bleek met het EVRM-verdrag, buiten toepassing laat.De regering streeft er naar om, vooral bij rechterlijke macht en openbaar
ministerie, een zo groot mogelijke bekendheid aan de uitspraken te geven opdat
in de nationale procedures reeds zoveel als mogelijk in overeenstemming met
het EVRM-verdrag wordt gehandeld. Artikel 50Wat betreft de mogelijk te verwachten extra kosten die de verdragswijziging
met zich mee zal brengen, zij – in antwoord op een vraag van de leden
van de PvdA-fractie – verwezen naar hetgeen hierboven, bij wijze van
schatting, naar voren is gebracht. Het daar genoemde bedrag van 50 miljoen
Franse francs zou worden omgeslagen over alle lidstaten van de Raad van Europa,
naar rato van hun contributiesleutel. Nederland draagt op basis van deze sleutel
op dit moment 2,78 procent bij aan het budget van de organisatie.De Minister van Buitenlandse Zaken,H. A. F. M. O. van MierloDe Minister van Justitie,W. Sorgdrager 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-23936-7.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl