Zorgnota 2002; Verslag schriftelijk overleg over de brief van 30 november 2001 inzake het plan van aanpak Interculturalisatie van de gezondheidszorg (VWS-01-1716)
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28008, nr. 44

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

16-04-2002

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

28008 nr. 44

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen PvdA-fractie1234.56789 en 101112Vragen VVD-fractie1314151617181920212223Vragen CDA-fractie2425 en 262728 en 293031323334353637383940Vragen D66-fractie4142434445464748Vragen GroenLinks-fractie49515349 t/m 54555657585960Vragen SP-fractie6162636465 en 666768, 69 en 70717273747576777879Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28008Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 59 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 008Zorgnota 2002nr. 44VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEGVastgesteld 10 april 2002In de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport1 bestond er bij enkele fracties behoefte een aantal vragen ter beantwoording
voor te leggen aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over
haar brief van 30 november 2001 inzake het plan van aanpak Interculturalisatie
van de gezondheidszorg (VWS-01-1716).De vragen zijn met de door de minister bij brief van 10 april 2002
toegezonden antwoorden hieronder afgedrukt.Vragen PvdA-fractie1Dienen de voorgestelde maatregelen en acties gelezen
te worden als aanbevelingen aan de minister, of worden de maatregelen en activiteiten
ook daadwerkelijk in gang gezet, gezien de zinsnede in de aanbiedingsbrief
«Het is een eerste aanzet ... hoe ... aan de aanbevelingen van de RVZ
uitvoering kan worden gegeven»?Een aantal van de voorgestelde maatregelen in het plan van aanpak is al
in uitvoering genomen. Bijvoorbeeld doet het instituut Beleid en Management
Gezondheidszorg (iBMG) onderzoek naar de financiering van zorgconsulenten.
De meeste activiteiten moeten in de komende tijd – samen met betrokken
partijen – nog verder worden uitgewerkt. Verder zullen – in de
loop van het project – onderdelen van het plan van aanpak worden aangepast
aan de hand van uitkomsten van onderzoeken en pilots en nieuwe ontwikkelingen.De projectorganisatie stond tot voor kort onder leiding van een VWS-projectdirecteur.
Onlangs is – mede op verzoek van de kerngroepleden – besloten
voor een extern voorzitterschap. Hiermee ontstaat een duidelijkere verantwoordelijkheidsverdeling
tussen het departement en de projectorganisatie. De externe projectorganisatie
zal het plan van aanpak verder uitwerken en concrete voorstellen doen voor
de implementatie van de aanbevelingen van het RVZ-advies.2In het debat heeft de minister toegezegd het plan in
juni 2001 aan de Kamer toe te zenden. Het heeft tot eind november 2001 geduurd.
Waardoor is deze vertraging ontstaan De aanbevelingen van de RVZ zijn veel omvattend. Om hieraan een gedegen
uitwerking te geven, was meer tijd nodig. Ik heb u hierover met mijn brief
van 22 augustus 2001 geïnformeerd.3In het debat heeft de minister tevens aangegeven dat
de voorstellen van een financiële paragraaf zouden worden voorzien. Waarom
zijn de financiële gevolgen van de voorstellen niet opgenomen? Kunt u
alsnog een financieel overzicht bij het plan van aanpak opstellen? Zo nee,
waarom niet?Om de maatregelen in het plan van aanpak te realiseren wordt zowel van
het rijk als van de betrokken organisaties een financiële inzet gevraagd.
Gezien dit feit en de korte termijn waarin het plan van aanpak moest worden
gerealiseerd, was er onvoldoende tijd om tot een adequate weergave van de
financiële consequenties te komen. In de komende tijd zal hieraan nadere
uitwerking worden gegeven.4.De minister heeft in het algemeen overleg aangegeven
de «sense of urgency» daadwerkelijk te voelen. Waarom heeft de
minister niet direct uitvoerende maatregelen getroffen?Een aantal maatregelen is reeds in uitvoering genomen. Zo is bijvoorbeeld
aan het iBMG van de Erasmus Universiteit opdracht gegeven te adviseren over
de financiering van zorgconsulenten. Verder is aan ZonMw gevraagd om onderzoeken
op terrein van interculturalisatie te inventariseren. Het doel is een structurele
inbedding van de interculturalisatie in de gezondheidszorg. Voordat wordt
overgegaan tot uitvoering is een gedegen (en door betrokken partijen gedragen)
uitwerking van de maatregelen van groot belang.5Wanneer wordt het landelijk en onafhankelijk steunpunt
opgericht?Dit is nog niet aan te geven. Voordat overgegaan kan worden tot het inrichten
van een dergelijk steunpunt, is een verdere (financiële) uitwerking van
de opdracht en een zorgvuldige selectieprocedure van organisaties, die het
steunpunt in uitvoering willen nemen, nodig.6Waar ligt het zwaartepunt van interculturalisatie?
Op de individuele zorgvrager met een etnische achtergrond (klantgerichte,
vraaggestuurde zorgverlening), zoals de projectorganisatie het beleid omschrijft,
of met het gegeven dat allochtonen een mindere gezondheidstoestand en gezondheidsbeleving
hebben dan autochtonen (lagere levensverwachting en hogere kindersterfte),
zoals ook is aangegeven in het eindverslag van programmacommissie SEGV-II?
Waaruit blijkt dit?Het zwaartepunt van interculturalisatie in het RVZ-advies en in het Plan
van Aanpak ligt op het aanbod en organisatie van de zorg. Zie ook mijn antwoord
op vraag 24.Omdat groepen allochtonen een gezondheidsachterstand hebben, en derhalve
meer gebruik (zouden moeten) maken van de gezondheidszorg, is interculturalisatie
van de organisatie en het aanbod van de zorg van belang. De rol van de gezondheidszorg
bij het verkleinen van de sociaal-economische gezondheidsverschillen is betrekkelijk
gering. Arbeidsomstandigheden bijvoorbeeld spelen hier een grotere rol. Om
die reden adviseerde de commissie Albeda om de gezondheidsbevordering aan
te haken bij het grotestedenbeleid. 7Is de minister voornemens per 1-1-2003 de structurele
inbedding van voorlichting in eigen taal, zorgconsulenten en ouderenadviseurs
voor allochtone doelgroepen rond te hebben? Zo ja, op welke wijze? Zo nee,
waarom niet?Momenteel laat ik het iBMG een advies uitbrengen over nadere financiering
van zorgconsulenten. Het advies bestaat uit een onderzoek waarbij de diverse
alternatieven voor organisatorische en financiële inbedding in kaart
worden gebracht. Het advies spitst zich toe op allochtone zorgconsulenten.
Daarmee wordt aangesloten bij de aanbeveling van de RVZ, waarin voor structurele
inbedding en financiering voor deze intermediairs wordt gepleit. Het advies
zal uiterlijk in mei 2002 beschikbaar zijn. Op basis hiervan zal ik bezien
op welke wijze zorgconsulenten het beste structureel gefinancierd en georganiseerd
kunnen worden.Voor wat betreft de ouderenadviseurs ligt de verantwoordelijkheid bij
de gemeenten. Het NIZW wordt gesubsidieerd voor het stimuleringsprogramma
ouderenadvisering. Dit programma schenkt speciale aandacht aan ouderenadviseurs
voor allochtonen. Eind 2002 zijn de functieprofielen op vrijwilligers-, MBO-
en HBO-niveau beschikbaar. Een registratie- en informatiesysteem voor ouderenadvisering
zal medio 2003 gereed zijn. Verder kunnen gemeenten voor eind 2002 beschikken
over praktische handvatten om ouderenadvisering op lokaal niveau te organiseren.8Op welke wijze worden allochtone patiëntenorganisaties
inhoudelijk betrokken bij het plan van aanpak? Welke organisaties zijn dit?In het plan van aanpak staat bij verschillende activiteiten (o.a. 3.2.2,
3.2.3, 7.2.1, 7.2.2., 7.2.3) aangegeven dat patiëntenorganisaties betrokken
worden bij de uitvoering van activiteiten. In het overleg met het Landelijk
Overleg Minderheden (LOM) van 7 februari jongstleden is afgesproken dat het
LOM behulpzaam zal zijn bij het identificeren van allochtone patiëntenorganisaties.9 en 10Op welke wijze worden patiëntenorganisaties voor
en van migranten financieel ondersteund?Op welke wijze worden patiëntenorganisaties voor
migranten vanuit het ministerie van VWS ondersteund? Kunt u aangeven om welke
organisaties het gaat?Sinds 1996 heeft VWS de subsidiëring van patiëntenorganisaties
overgedragen aan de Stichting Patiëntenfonds. Dit fonds ondersteunt op
dit moment geen patiëntenorganisaties van en voor migranten. In een brief
die ik op 11 maart naar uw Kamer gezonden heb, heb ik aangegeven dat ik met
het bestuur van het fonds hierover heb gesproken. Afgesproken is dat het fonds
in de toekomst een aantal activiteiten zal ontplooien om de positie van allochtone
patiënten te versterken. Daarbij zal ook de rol van allochtone zelforganisaties
aan de orde komen. In zijn notitie Voor een sterke zorggebruiker.
Een bijdrage aan het patiëntenbeleid (bijlage bij de brief van
11 maart) doet het fonds hiertoe een aantal concrete voorstellen. Dit zijn:– het stimuleren en in staat stellen van patiënten/consumentenorganisaties
om activiteiten ten behoeve van allochtonen te organiseren;– het bevorderen van de bestuurlijke participatie van allochtonen
aan patiënten/consumentenorganisaties;– het bevorderen van de internationale oriëntatie van patiënten/consumentenorganisaties
met als specifiek aandachtpunt kennis nemen van de gezondheidsbeleving
van binnen ons land aanwezige grotere allochtone groepen;– het instellen van een bijzondere leerstoel om de theorievorming
over het patiëntenperspectief te stimuleren met als bijzonder aandachtspunt
de wijze waarop de positie van de allochtone patiënt kan worden verbeterd.Zoals ik u in de brief van 11 maart heb medegedeeld, zal het fonds twee
nieuwe functies gaan vervullen waaronder een monitoringsfunctie. Het fonds
zal in het kader van deze functie geobjectiveerde informatie verzamelen over
de ontwikkelingen in en de effecten van activiteiten van patiënten/consumentenorganisaties
voor allochtone patiënten. Op basis van deze gegevens kan het fonds op
dit aandachtsgebied in de toekomst nog gerichter investeren.Mijn departement subsidieert wel de Nederlandse Islamitische Bond voor
Ouderen (NISBO, voor 2002 EUR 249 476). Deze is lid van het Coördinatieorgaan
van de Samenwerkende Ouderenorganisaties, Ouderenbonden en CSO. Zij behartigen
belangen van ouderen op allerlei terreinen, ook op het gebied van de zorg.
De ouderenbonden verzorgen op toerbeurt het secretariaat van het Ronde Tafeloverleg
Oudere Medelanders (RTOM), dat een platform biedt voor overleg tussen organisaties
van oudere medelanders en de ouderenbonden. Hiervoor is EUR 15 000
per jaar beschikbaar. Het is de bedoeling dat de financiering van NISBO en
RTOM per 1 januari 2003 met de financiering van de andere ouderenorganisaties
wordt overgedragen aan het Patiëntenfonds. Hierover heb ik u ook in de
brief van 11 maart geïnformeerd.11In het RVZ-rapport worden conclusies getrokken met
betrekking tot de toegankelijkheid van de gehandicaptensector voor allochtone
ouders. Welke concrete maatregelen gaat u op welke termijn nemen om deze toegankelijkheid
te verbeteren?Het plan van aanpak bevat diverse maatregelen om alle sectoren, waaronder
ook de gehandicaptensector, toegankelijk te maken voor allochtone cliënten
en voor zover van toepassing ook voor de ouders van cliënten.12Uit eerder onderzoek blijkt dat de kindersterfte onder
allochtonen hoger ligt dan onder autochtonen. Welke concrete maatregelen gaat
u nemen om de kindersterfte te verlagen? Wat is hierbij de doelstelling in
cijfers en op welke termijn dienen deze streefcijfers gehaald te worden?Uit onderzoek blijkt dat de oorzaak van een verhoogde kindersterfte onder
allochtonen niet eenduidig verklaard kan worden. Het is van belang om binnen
deze doelgroep te differentiëren naar leeftijdsgroepen en etnische afkomst.
Zo wordt de zuigelingensterfte (eerstejaarssterfte) in belangrijke mate bepaald
door de perinatale sterfte. Belangrijke oorzaken zijn aangeboren erfelijke
afwijkingen en infectieziekten, met name tijdens de vakantie in eigen land.De perinatale sterfte wordt afhankelijk van etnische afkomst verklaard
uit vroeggeboorte, tienerzwangerschappen (Suriname en Caraïbisch gebied),
consanguïene huwelijken, oudere moeders of grande multipariteit (mediterrane
landen). Uit onderzoek en signalen van consultatiebureaus blijkt ook dat de
vaccinatiegraad onder allochtone kinderen niet lager is dan onder autochtone
kinderen. Allochtone ouders staan zeer positief tegenover vaccineren. Bij
oudere kinderen zijn veeleer ongevallen en verdrinking doodsoorzaak. Complicerende factor is dat binnen de jeugdgezondheidszorg het begrip
«allochtoon» niet eenduidig wordt gehanteerd. In het kader van
de voorbereiding van een landelijk registratie- en monitoringssysteem wordt
echter momenteel een eenduidig begrippenkader voorbereid. Daarnaast wordt
in het per 1 januari 2003 van kracht wordende basistakenpakket jeugdgezondheidszorg
gerichte aandacht gegeven aan risicokinderen. Gezien de reeds geëntameerde
beleidsmaatregelen en de geschetste multicausaliteit van mogelijke doodsoorzaken
acht ik de formulering van een cijfermatige doelstelling tot het (doen) terugdringen
van de kindersterfte onder allochtonen op dit moment niet haalbaar.Zie verder mijn antwoord bij vraag 6.Vragen VVD-fractie13De rode lijn door de interculturalisatie in de zorg
ligt in het verschil van culturen van allochtonen en autochtonen en in de
problemen met de taal. Waarom wordt in het plan van aanpak geen aandacht besteed
aan de noodzaak van het aanleren, zo snel en volledig mogelijk, van de Nederlandse
taal?Uiteraard is het leren van de Nederlandse taal van belang. Dit valt echter
niet onder de reikwijdte van het plan van aanpak. Het RVZ-advies en dus ook
het plan van aanpak bevat aanbevelingen/maatregelen die direct te maken hebben
met gezondheidszorg.14Waarom worden, zoals een aantal keren gebeurt, Surinamers
in een adem genoemd met andere groepen, zoals bijvoorbeeld Antillianen? Bij
Surinamers speelt toch in het algemeen het probleem van de taal niet?Interculturalisatie van de zorg is meer dan het oplossen van het taalprobleem.
Goede communicatie is een voorwaarde voor goede, klantgerichte hulpverlening,
en is daarmee een belangrijk aandachtspunt bij interculturalisatie. Communicatieproblemen
ontstaan door culturele verschillen en niet alleen door taalproblemen. Surinamers
hebben een andere culturele achtergrond dan Nederlanders. Hierdoor vallen
zij onder de reikwijdte van het plan van aanpak.15Hebben organisaties als Forum een centrale rol in de
begeleiding van de uitvoering van het plan van aanpak? Zijn er ook andere
koepelorganisaties bij betrokken en zo ja, welke?Forum neemt deel aan de adviesgroep Interculturalisatie van de Gezondheidszorg.
Aan deze adviesgroep nemen diverse organisaties deel, zoals Pharos en Federatie
AVON. De adviesgroep zal in de komende tijd nog worden uitgebreid.16Stichting Pandora heeft een nota interculturalisatie
uitgebracht op 12 december 2001. Hoe worden organisaties als Pandora
betrokken bij de uitvoering van het plan van aanpak; in hun specifieke sector?Stichting Pandora zal worden gevraagd deel te nemen aan de adviesgroep
van de projectorganisatie en/of uitvoeringsprojecten. 17Bij de toelichting bij activiteit 3.1.3 wordt vermeld
dat VWS bij alle opdrachten die ze verleent, enz. de multiculturele samenleving
expliciet als referentie neemt. Moeten wij dit letterlijk nemen?De uitwerking en mogelijke uitvoering hiervan zullen binnenkort nader
worden geconcretiseerd.18Welke koepel- en patiëntenorganisaties zijn betrokken
bij het ontwikkelen van een meetinstrumentarium interculturele kwaliteitszorg?Alle koepelorganisaties van de betrokken sectoren zoals de VNZ en GGZ-Nederland.
Ook met de NPCP zal overleg plaatsvinden. Zij zullen worden verzocht om voor
de ontwikkeling van het instrumentarium personen met interculturele expertise
uit eigen kring voor te dragen.19PaceMaker is een organisatie met een uitgebreid kennisinfrastructuur
voor de interculturalisatie van de gezondheidszorg. Zou PaceMaker als belangrijk
uitvoeringsorgaan een partner van de projectorganisatie kunnen zijn in algemene
zin? Is de minister bereid deze kennisinfrastructuur structureel te ondersteunen?De RVZ beveelt aan om een infrastructuur te ontwikkelen om aanwezige kennis
en expertise inzake interculturele zorgverlening toegankelijk te maken voor
het gehele veld van de gezondheidszorg. Kennis en expertise zijn momenteel
zeker al aanwezig, maar, zoals de RVZ al constateerde, zijn deze nogal verbrokkeld
en daardoor niet gemakkelijk toegankelijk. De eerste activiteit is dan ook
om de bestaande kennis en expertise in kaart te brengen. Zo kunnen ook organisaties
die minder bekend zijn in beeld gebracht worden. Daarna zal met deze organisaties
overlegd worden over mogelijke afstemming en/of samenwerking. Inmiddels hebben
zich bij de projectorganisatie al organisaties spontaan gemeld en hun medewerking
aangeboden. De projectorganisatie zal samen met alle relevante organisaties,
waaronder ook het NCB en Pacemaker, bekijken wie welke inzet kan en wil leveren.Ook de uitwerking van de «spin-in-het-web»-functie, het landelijk
centraal en onafhankelijk steunpunt (COS) is dan onderwerp van bespreking.Zoals uit het plan van aanpak blijkt is het niet de bedoeling dat het
COS zelf uitvoerend werk gaat doen. Het COS brengt in kaart, bundelt, wijst
de weg, signaleert leemtes en onderneemt actie om in deze leemtes te (doen)
voorzien.Het COS zal zelf geen netwerk opbouwen om «good practices»
in het veld te brengen. Daar zijn de organisaties binnen de infrastructuur
al mee bezig. Op dit moment zijn bijvoorbeeld Mikado en het Tolk- en Vertaalcentrum
Nederland al bezig met zulke practices. Het steunpunt moet deze activiteiten
in kaart brengen en belanghebbenden informeren; het signaleert leemten en
bevordert dat onderzoeksinstituten, kenniscentra of relevante andere instellingen
daarin gaan voorzien.20Vallen onder de intermediaire functies voor allochtone
doelgroepen ook de allochtone gezondheidsvoorlichters en wordt ook voor hen
een investeringstraject uitgezet?Zie mijn antwoord bij vraag 7. 21In het kader van het onderzoek wordt voorgesteld gegevens
over etniciteit en etnische identiteit beschikbaar te hebben. Hoe verhoudt
zich dit tot de privacywetgeving? Is vrijwilligheid hierbij niet van groot
belang?Artikel 18 en artikel 23 lid 2 van de Wet Bescherming Persoonsgegevens
regelen de mogelijkheid om persoonsgegevens over etniciteit te verwerken.
De daarbij vermelde doelstellingen van algemeen belang richt zich op het opsporen
en, indien van toepassing, het inlopen van achterstanden. In de betreffende
artikelen is ook duidelijk geregeld tot hoever de vrijwilligheid van de betrokken
persoon in het registratieproces strekt.Ook in mijn toespraak op het KNMG-congres op 8 maart 2002 heb ik aangegeven
dat het gaat om het verzamelen van objectieve gegevens. Dit gebeurt nu al
in de GGZ waar etnische herkomst is opgenomen in de standaardgegevensset van
het registratiesysteem.22Worden bij het genoemde onderzoek en onderwijs alleen
zorgonderwerpen betrokken, of moet dit breed geïnterpreteerd worden?Het plan van aanpak richt zich op de interculturalisatie van de zorg.
In eerste instantie richt het onderzoek en onderwijs zich op de zorg zelf.
Waar nodig wordt echter ook gekeken naar de randvoorwaarden die hiervoor belang
zijn zoals intercultureel management.23Voor tolkendiensten wordt verwezen naar het kwaliteits-
en certificeringstraject van het ministerie van justitie. Moeten niet aan
zorgtolken andere eisen gesteld worden dan aan justitietolken? Kunnen informele
tolken op eigen verzoek nog steeds meegenomen worden?Door de staatssecretaris van Justitie zijn op 8 november 2001 een
aantal wijzigingen in het kwaliteitsbeleid voor tolken aangebracht (Kamerstuk
2001–2002, 28 000 VI, nr. 36). Deze zijn erop gericht de afnemers
van tolkdiensten een sterkere positie te geven bij beslissingen over het specifieke
kwaliteitsniveau waarop in de eigen sector diensten dienen te worden verricht
en de vergoeding die men daarvoor wil betalen. Door Justitie is per 1 januari
2002 de inschrijving in een tolkenregister opengesteld. Dit betreft de inschrijving
van tolken die een basiscertificaat behaald hebben. Deze inschrijving moet
per 2005 leiden tot een register van gecertificeerde tolken. Het beheer van
dit register zal in handen van een onafhankelijk kwaliteitsinstituut worden
gelegd. Dit kwaliteitsinstituut zal tevens een eenduidige klachtenregeling –
waarbij gegrond bevonden klachten tot schrapping uit het register kunnen leiden –
en een vorm van kwaliteitsborging – permanente educatie en intercollegiale
toetsing – gaan verzorgen.Aansluitend op dit traject van basiscertificatie wordt nu bezien welke
specifieke eisen aan tolken in de gezondheidszorg gesteld moeten worden. Ook
het Tolk en Vertaal Centrum Nederland is reeds een kwaliteitstraject voor
tolken in de gezondheidszorg gestart. Informele tolken kunnen nog steeds meegenomen
worden. In een aantal situaties heeft de inzet van professionele tolken de
voorkeur. Activiteit 10.2.1. voorziet in het bevorderen van een juiste inzet
van tolken in de gezondheidszorg.Vragen CDA-fractie24Kan precies worden aangegeven wat wordt bedoeld met
interculturalisatie in de gezondheidszorg? Welke concrete doelen worden daarbij
gesteld? In het plan van aanpak wordt de term interculturalisatie beschreven. Daarbij
is onderscheid gemaakt tussen drie aspecten. Allereerst wordt interculturalisatie
geduid als het proces gericht op ontwikkeling van een vraaggestuurde, klantgerichte
zorg in een multiculturele omgeving. Vervolgens wordt het geduid als voortdurend
beleidsproces voor instellingen en zorgverleners. Ten slotte wordt aangegeven
dat het voor iedere instelling een uniek, cyclisch proces is.Verder verwijs ik naar het antwoord bij de vragen 25 en 26.25 en 26Kunt u, gelet op het feit dat in het plan van aanpak
over verschillende termijnen wordt gesproken, aangeven welk doel op welke
termijn moet zijn verwezenlijkt?Is het plan van aanpak VBTB getoetst en VBTB-proof
gebleken, en waaruit valt dit op te maken?Het plan van aanpak is niet VBTB-getoetst. Wel is getracht de plannen
zo concreet mogelijk te maken inclusief specifieke doelen en termijnen. In
de komende tijd wordt het plan van aanpak nog verder uitgewerkt en geconcretiseerd.
Hierbij komen ook VBTB-aspecten aan bod. Daarbij wordt ook nadere uitwerking
gegeven aan welke doelen op welke termijn moeten zijn verwezenlijkt.Zie ook mijn antwoord bij de vragen 28 en 29.27Waarom is, in tegenstelling tot de toezegging van de
minister tijdens het algemeen overleg, niet aangegeven welke budgetten voor
dit jaar precies zijn uitgetrokken en wat de budgetten voor de volgende jaren
van het project jaar zullen zijn? Kunt u die alsnog invullen, ook naar de
diverse onderdelen van het project, inclusief de financiering van inzet en
activiteiten die u van derden verwacht?Zie mijn antwoord bij vraag 3.28 en 29In het plan van aanpak wordt gesproken over een project.
Hoe lang zal dit project duren en op welke wijze is op voorhand geborgd dat
na afloop van het project de resultaten duurzaam zullen zijn?Welke resultaten moeten zijn bereikt wil het project
als geslaagd worden beschouwd?De projectperiode loopt per 1 mei 2005 af. Gelet op de aard van een aantal
uit te voeren activiteiten, zoals bijvoorbeeld het interculturaliseren van
kwaliteitssystemen en het personeelsbeleid, mag er vanuit gegaan worden dat
de resultaten duurzaam zijn. Een aantal andere activiteiten hebben een meer
stimulerend karakter, er mag verwacht worden dat deze stimulans doorwerkt.
De projectorganisatie zal nog specifieke resultaten benoemen die aan het einde
van de projectperiode bereikt moeten zijn. Deze zullen vervolgens worden gemonitord.
Zie ook mijn antwoorden bij vragen 25 en 26.30Is gekeken en geleerd van voorbeelden in andere EU-lidstaten?
Zo ja, van welke? Zo nee, wil dat zeggen dat in geen enkele andere lidstaat
vormen van interculturalisatie in de gezondheidszorg worden ontwikkeld en
toegepast?Wat de interculturalisatie van de gezondheidszorg betreft, loopt Nederland
binnen de EU voorop. In de andere lidstaten is hiervoor nauwelijks aandacht
of staat het nog in de kinderschoenen. 31Hoe verhoudt zich dit plan met een centrale coördinatie
vanuit het ministerie met de ontwikkelingen van decentralisatie en het stimuleren
van vraagsturing?De centrale coördinatie vanuit het ministerie en de ontwikkelingen
van decentralisatie en stimulering van vraagsturing verhouden zich goed in
dit plan van aanpak. De rol van het ministerie is niet uitvoerend, maar inderdaad
coördinerend. Het is de bedoeling dat diverse organisaties worden ingeschakeld
bij de uitvoering van het plan. Een belangrijk doel van het plan van aanpak
is dat er in de gezondheidszorg vraaggestuurd wordt gewerkt.32Op welke wijze wordt een representatieve betrokkenheid
verwezenlijkt vanuit allochtone cliënten en patiënten?Zie mijn antwoord bij vraag 8.33Wie worden precies onder allochtonen verstaan? Is dit
de groep die erkend wordt in het kader van het minderhedenbeleid van minister
Van Boxtel? Zo ja, is hier geen sprake van willekeur? Zo nee, hoe wordt dan
precies aan het representativiteits-criterium inhoud en vorm gegeven? Hoe
wordt getoetst of de vertegenwoordiging wel representatief is en blijft voor
de doelgroep?Uitgangspunt is de omschrijving zoals staat vermeld in het RVZ-advies.
Een exacte omschrijving vind ik niet zo van belang. Belangrijkste doelstelling
van het plan van aanpak is verbetering van de kwaliteit van gezondheidszorg
en het stimuleren van vraaggericht werken door middel van interculturalisatie.
Dit maakt de zorg beter voor alle allochtonen. De vraag naar representativiteit
van de groep is hierbij niet van belang.34Welke verbanden worden gelegd en afstemming zal plaats
vinden met andere ontwikkelingen en adviestrajecten binnen de gezondheidszorg
in het licht van de majeure veranderingen die de sector tegemoet gaat? Hoe
krijgt dit zijn neerslag in het project?Verbanden worden gelegd met bijvoorbeeld de modernisering van de AWBZ.Het gaat daarbij onder meer om aansluiting bij de vraaggestuurde vraag. 35Is interculturalisatie reeds een van de ijkpunten van
het algemene beleid? Zo ja, waaruit blijkt dit? Zo nee, waarvan is dit afhankelijk?Nee, interculturalisatie wordt ad hoc gebruikt als ijkpunt van het beleid.
Dit geldt zowel voor het rijksbeleid als het beleid van de betrokken zorgsectoren.
Het doel van dit project is juist ervoor te zorgen dat interculturalisatie
structureel onderdeel wordt van beleid en de zorg.36Welke lessen worden getrokken uit eerdere initiatieven
van bijv. SZW op het gebied van arbeidsmarktbeleid etnische minderheden en
interculturalisatie van het management?Binnen Sectorfondsen Zorg en Welzijn is een Kenniscentrum Doelgroepen
in oprichting. Dit kenniscentrum is een verzamelpunt van kennis over instroom, doorstroom en behoud van doelgroepen binnen de zorg- en
welzijnssectoren. Naast ervaringen van SZW in het kader van het MKB convenant
zijn dit vooral de ervaringen van de zorg en welzijnssector zèlf uit
de projecten Topaz, Pit.NL en JeWel. Het project Pit.NL (Project Implementatie
Topaz in Nederland) was de opvolger van Topaz (Tijdelijk ondersteuningspunt
allochtonen in de zorgsector) en is in 1999 afgerond. In de totale periode
(1994–1999) zijn in totaal 12 000 allochtonen in de zorgsector
ingestroomd. Het project JeWel is een project van 1998 tot en met 2001 binnen
het CAWJ (Convenant Arbeidsmarktbeleid Welzijn en Jeugdhulpverlening). Men
streeft ernaar een evenredige arbeidsdeelname te realiseren van allochtonen.Topaz is inmiddels ingepast op regionaal niveau en biedt zorginstellingen
ondersteuning via de formele TSO/RAP-Vstructuur (Tripartiet Sector Overleg/Regionale
Aanpak Personeelsvoorziening Verzorgingshuizen) bij de verbetering van de
instroom en het behoud van allochtoon personeel. De zorginstellingen kunnen
via de landelijke helpdesk van het Kenniscentrum Doelgroepen een beroep doen
op de opgedane kennis en expertise van Topaz, Pit.nl en JeWel.37Zullen in het convenant arbeidsmarktbeleid percentage
extra instroom van allochtonen worden afgesproken? Welke lessen worden daarbij
getrokken uit de werking van de wet SAMEN?In het Jaarplan 2002 van het CAZ (Convenant Arbeidsmarktbeleid Zorgsector)
is de doelstelling opgenomen om in 2002 4 000 allochtonen als zorgpersoneel
(netto) in te laten stromen. Netto houdt in; boven op de vervangingsvraag.In september 2001 is in opdracht van het CAZ (Convenant Arbeidsmarktbeleid
Zorgsector) een OSA-rapportage (Organisatie voor Strategisch Arbeidsmarktonderzoek)
verschenen over de stand van zaken rond de instroom en (de ontwikkeling van)
het aantal allochtone medewerkers in de zorg en multicultureel personeelsbeleid.Uit de OSA-rapportage blijkt onder meer dat in 1999 in totaal 7 000
allochtonen zijn ingestroomd in de zorg. In hetzelfde jaar hebben echter 4 000
allochtonen de zorg weer verlaten. Per saldo (netto) zijn 3 000 allochtonen
ingestroomd in 1999.Van het totale personeelsbestand in de zorg is 4,2% allochtoon. Dit haalt
nog niet het evenredigheidspercentage van 7,4% zoals gesteld in de Wet SAMEN.
Van de zorginstellingen haalt slechts 25% de evenredigheidsnorm. Dit komt
vooral doordat het vereiste opleidingsniveau in de zorg hoger is dan gemiddeld.Verder meldt de OSA-rapportage dat in 1999 bijna 75% van de zorginstellingen
een registratiesysteem bijhoudt zoals wordt geëist in de wet SAMEN. In
vergelijking met Nederland als geheel waar dit percentage in 1999 60% was,
komt de zorgsector hier goed naar voren.De OSA doet de aanbeveling dat beleid voor allochtonen vooral moet worden
gericht op het behoud en voorkomen van uitstroom. Daarnaast moet de doorstroom
naar hogere functies worden gestimuleerd. Deze aanbevelingen zijn door VWS
verwerkt in de door haar te nemen maatregelen in het Plan van Aanpak Interculturalisatie
van de Gezondheidszorg.38Worden jaarlijks doelen geformuleerd in het kader van
VBTB?Zie mijn antwoord bij vraag 26.39Is er een monitoringsysteem ontwikkeld? Zo ja, is die
ontwikkeld op basis van een nulmeting? Kan de Kamer die nulmeting toegezonden
krijgen? Op welke wijze wordt op dit punt het risico van ongelijke
behandeling van allochtonen en autochtonen voorkomen?Er is geen nulmeting gedaan; wel is er op deelterreinen informatie beschikbaar
over de stand van zaken. Over de voortgang van de uitvoering van het plan
van aanpak zal aan de Kamer jaarlijks verslag worden uitgebracht. Ik zie hierbij
geen risico van ongelijke behandeling van allochtonen en autochtonen.40Op welke wijze worden de doelen in kleinere gemeenten
verwezenlijkt? (blz. 28)De resultaten van de verschillende pilotprojecten worden beschreven en
zullen overdraagbaar worden gemaakt.Vragen D66-fractie41Zou het feit dat momenteel de multiculturele samenleving
in Nederland ter discussie lijkt komen te staan, gevolgen voor de uitvoering
van het plan van aanpak interculturalisatie van de gezondheidszorg kunnen
hebben?Nee, goede zorg voor alle groepen in onze samenleving is zo elementair
dat ik ervan uit ga dat een discussie over de multiculturele samenleving geen
invloed heeft op de uitvoering van het plan van aanpak.42Uit het NIVEL-onderzoek onder huisartsen en Spoedeisende
Hulpafdelingen blijkt dat de gezondheidsklachten van illegalen vaker levensbedreigend
zijn. Omvat de definitie van interculturalisatie in het plan van aanpak ook
de gezondheidsklachten van illegalen?Interculturalisatie van de zorg is een ontwikkeling naar vraaggestuurde,
klantgerichte zorg voor cliënten, die vanwege hun diverse culturele achtergrond
een multiculturele omgeving vormen. Illegalen worden niet apart vermeld maar
hebben toegang tot medisch noodzakelijke zorg en zijn als multiculturele groep
betrokken bij dit proces.43Hoeveel structurele en incidentele financiële
middelen worden genoemd voor de in het plan genoemde maatregelen? (bijlage
1, blz 5)Zie mijn antwoord bij vraag 3.44Moet de Kwaliteitswet worden aangepast bij uitvoering
van het plan? Zo ja hoe, en wanneer wordt hiermee begonnen?In de toelichting bij activiteit 3.1.2. is aangegeven dat dit afhankelijk
is van de mate waarin veldnormen tot stand gebracht worden. De Inspectie zal
adviseren over de noodzaak om gebruik te maken van de bevoegdheid van artikel
6 van de Kwaliteitswet.45De Kwaliteitswet gaat er van uit dat instellingen kwaliteitssystemen
ontwikkelen waarmee zij de eigen kwaliteit kunnen meten. Met de koepel- en
patiëntenorganisaties zal overlegd worden over de ontwikkeling van een
al dan niet aanvullend meetinstrumentarium interculturele kwaliteitszorg.
Wordt hier een uniform meetinstrument bedoeld? Zo ja, hoe wordt ervoor zorg
gedragen dat ruimte blijft bestaan voor diversiteit, verscheidenheid binnen
sectoren, verschillende fasen van ontwikkeling en regionale verschillen? (bijlage
1, blz. 17)Zie mijn antwoord bij vraag 18.46In 2002 zal het verwijspunt van buitenlands gediplomeerden
van start gaan. Is het de minister bekend dat erkenning van een buitenlands
diploma soms wel twee jaar kan duren? Welke maatregelen zijn inmiddels genomen
om deze procedure sneller te laten verlopen?Een persoon met een nationaliteit en een diploma van buiten de Europese
Economische Ruimte (EER) krijgt te maken met verschillende procedures, te
weten:– het verkrijgen van een verblijfsvergunning,– het verkrijgen van een verklaring van vakbekwaamheid en– het verkrijgen van een tewerkstellingsvergunning dan wel een vergunning
tot het volgen van een opleiding.Daarnaast spelen het inburgeringstraject, het leren van de Nederlandse
taal op voldoende hoog niveau en het opdoen van kennis met betrekking tot
het Nederlandse zorgstelsel. Deze deskundigheid is nodig teneinde een opleiding
te kunnen volgen of om binnen de gezondheidszorg onder supervisie werkzaam
te zijn.De procedure voor het afhandelen van een aanvraag voor een verklaring
van vakbekwaamheid is bij en krachtens de Wet BIG geregeld. Ook degenen die
met een buitenlands diploma of getuigschrift in de Nederlandse gezondheidszorg
willen werken, moeten voldoen aan de kwaliteitseisen die onder andere de Nederlandse
overheid stelt.Een groot deel van de tijd die een aanvrager aan de procedure besteedt,
is gemoeid met het op de juiste wijze aanleveren van de gevraagde gegevens.
Pas nadat de aanvraag compleet is, kan met de procedure voor het afhandelen
van de aanvraag worden begonnen. Het aanleveren van de gegevens is noodzakelijk
om te kunnen nagaan welke opleiding betrokkene heeft gevolgd, hoe de inhoud
van die opleiding zich verhoudt tot een Nederlandse opleiding en welke activiteiten
eventueel tot compensatie kunnen leiden van een geconstateerd tekort in de
opleiding. Het zorgvuldig afhandelen van de procedure is ook noodzakelijk
om bijvoorbeeld na te gaan of betrokkene daadwerkelijk de door hem opgegeven
opleiding heeft gevolgd en daadwerkelijk beschikt over relevante beroepservaring.De laatste jaren is het aantal aanvragen voor erkenning aanzienlijk toegenomen.
Hierdoor is vertraging ontstaan. Inmiddels is de procedure gewijzigd in die
zin dat niet meer alle aanvragen voor advies aan de Commissie Buitenslands
Gediplomeerden Volksgezondheid worden voorgelegd. Wanneer over vergelijkbare
aanvragen adviezen zijn uitgebracht, worden nieuwe aanvragen conform deze
adviezen en besluiten afgehandeld. Dit levert tijdwinst op. Momenteel wordt
onderzocht op welke wijze een toelatingstoets voor buitenslands gediplomeerden
ingevoerd kan worden. Ook hiermee krijgen betrokkenen sneller duidelijkheid
en kunnen ze eerder beginnen met het invullen van geconstateerde leemten in
kennis, vaardigheden en attitude. Hierbij wordt voorzien in een begeleidingstraject.
Pacemaker zou hieraan een bijdrage kunnen leveren. Het gaat hierbij om hulpverleners
die zich voor registratie melden; het is niet de bedoeling deze hulpverleners
met gerichte acties te werven.47Is de zorg aan allochtonen opgenomen in de richtlijnen
voor de gemeentelijk op te stellen nota gezondheidsbeleid zoals wordt omschreven
in de wetswijziging WCPV? (bijlage 1, blz. 28) Nee; het zal wel onderdeel van de landelijke nota gezondheidsbeleid zijn
die voor het eind van 2002 verschijnt. Deze nota geeft de rijksvisie op het
(lokale en landelijke) gezondheidsbeleid en kan als basis dienen voor de lokale
gezondheidsplannen.48Wat is het standpunt van het kabinet over de toelaatbaarheid
van het bestaan van registratiesystemen van gegevens over etniciteit en etnische
identiteit als randvoorwaarde voor monitoring? (bijlage 1, blz. 30)In de geest van het minderhedenbeleid staat het kabinet achter doeltreffende
en doelmatige maatregelen om achterstanden in gezondheid en welzijn van groepen
uit de bevolking op te sporen en tegen te gaan. Daarvoor is passende informatie
nodig waarbij onderzoek en zorgregistraties onontbeerlijk zijn. Dit geldt
ook voor achterstanden die lopen volgens lijnen van etniciteit. Uiteraard
gelden onverkort de wettelijke bepalingen van privacybescherming en rechten
van de patiënt.Vragen GroenLinks-fractie49De inleiding van het plan noemt het een eerste opzet
op meer systematische wijze. In de praktijk kennen wij reeds een aantal personen
met en bundelingen van kennis, inzicht en ervaring op het gebied van interculturalisatie.
Op welke wijze is bij de opzet van het plan gebruik gemaakt van deze personen
en bundelingen? Hoe is ervoor gezorgd dat de nieuwe opzet geen doublure van
reeds aanwezige inzichten wordt? Op welke wijze worden de bovengenoemde personen
en bundelingen betrokken bij de projectorganisatie?Wat is uw opvatting in dit verband van het feit dat er sinds bijna een
jaar al een kennisinfrastructuur voor de interculturalisatie van de gezondheidszorg
functioneert onder de naam PaceMaker in global health?51Wat is uw opvatting in dit verband van het feit dat
deze organisatie door Zorg Onderzoek Nederland is opgezet en van ZON-MW een
startsubsidie heeft gekregen?Vindt u het niet doelmatiger de huidige kennisinfrastructuur van PaceMaker
zoals die nu functioneert en die door ZON wordt gefinancierd in het kader
van VWS beleid structureel te ondersteunen aangezien PaceMaker reeds de door
de projectorganisatie voorgestelde acties zoals het verspreiden van best practices,
een interactieve website, multidisciplinaire samenwerking met zorginstellingen
reeds uitvoert in nauw contact met het veld?53Bent u het eens met de stelling dat de projectorganisatie
beleid in bredere zin moet formuleren en dat PaceMaker als belangrijke uitvoeringsorgaan
een partner van de projectorganisatie kan zijn om de beleidsdoelen van het
ministerie te implementeren?Het schema van de beoogde infrastructuur noemt wel een groot aantal instellingen
maar laat niet zien wat de verhoudingen zijn. Kan dit worden toegelicht?49 t/m 54Zie mijn antwoord bij vraag 19. 55Diverse aanbevelingen en de erbij voorgestelde maatregelen
zijn op hoog abstractieniveau geformuleerd. Verdient een «bottom-up»
benadering niet de voorkeur boven deze «top-down» aanpak?Een abstracte formulering sluit een «bottom up» benadering
niet uit. De activiteiten die bij de diverse maatregelen aangegeven zijn wijzen
daar ook op. Bij de verdere uitwerking wordt steeds bezien welke benaderingswijze
adequaat is.56Bij maatregel 3.1.1 staat dat de zorg doeltreffend,
doelmatig en patiëntgericht verleend dient te worden. Sluiten deze begrippen
uit de standaard Nederlandse context voldoende aan bij het vaak geheel andere
verwachtingspatroon van mensen uit andere culturen? Denk aan voorbeelden als
«zinnig en zuinig» met zorg omgaan versus de gedachte dat iedere
aandoening door de arts medicamenteus of anderszins behandeld dient te worden,
verschillende instelling ten opzicht van seksualiteit en voortplanting etc,
etc.De kernbegrippen uit de Kwaliteitswet «doeltreffend, doelmatig en
patiëntgericht» moeten geïnterpreteerd worden in de interculturele
context. Dit is zeer wel mogelijk. Zo is enige jaren geleden al een «raamwerk
kwaliteitszorg voor allochtonen» gepubliceerd. Ook is inmiddels een
intercultureel toetsingskader voor de verslavingszorg en de GGZ ontwikkeld.57Bij maatregel 4.1 wordt gezegd dat opleidingen worden
getoetst op interculturele uitgangspunten. Wat wordt hiermee bedoeld? Hoe
luidt de formulering van interculturele uitgangspunten?Het beleid is erop gericht dat in alle zorgopleidingen aandacht gegeven
wordt aan de etnisch-culturele diversiteit van de zorgvragers en dat deze
oriëntatie op de multiculturele samenleving tot uiting komt in de eindtermen.
Deze aandacht kan zowel integraal als in de vorm van een vak interculturele
zorgverlening vorm krijgen. Bovendien is het beleid erop gericht dat in de
instroom en studiebegeleiding van leerlingen/studenten expliciet aandacht
wordt besteed aan allochtonen, in het bijzonder aan elders opgeleide zij-instromers
met een vluchtelingenachtergrond. Het kwaliteitsbeleid op de opleidingen wordt
uitgewerkt in samenhang met de beoogde kwaliteitstrajecten in aanbevelingen
2 en 3.Daarnaast is het van belang om (het beschikbare potentieel aan) allochtone
èn autochtone mensen met interculturele competentie optimaal te benutten.Rekening gehouden met het bovenstaande worden, in nauw overleg met Zon/Mw,
het ministerie van OC&W en vanzelfsprekend de onderwijssector zelf trajecten
opgesteld, zonodig eerst als proefprojecten, om na te gaan op welke wijze
de interculturalisatie van de opleidingen in de gezondheidszorg kan worden
gerealiseerd.58Aanbeveling 5 richt zich op de inschakeling van allochtone
zorgconsulenten. Uit sommige berichten komt naar voren dat het rendement inde
zin van betere toegang tot en gebruik van zorg beperkt is. Kan hierop worden
ingegaan?Uit de procesevaluaties van zes experimenten met de inzet van allochtone
zorgconsulenten blijkt dat in alle steden de huisartsen de aanwezigheid van
de consulent positief waarderen. De belangrijkste gepercipieerde effecten
zijn de verbeterde communicatie, duidelijker beeld van de klachten, de vergrote
kennis over ziekte en gezondheid bij de patiënt en de deskundigheidsbevordering
bij de huisartsen over de culturele achtergrond van de patiënt. Er wordt
een aantal minpunten genoemd, zoals het gevaar dat de zorgconsulent wordt
geconfronteerd met zware psychische en sociale problemen.In Rotterdam is het effect beoordeeld van een etnisch-specifiek diabetes
educatieprogramma dat door vrouwelijke zorgconsulenten is aangeboden aan Turkse
diabetespatiënten. Hier bleek dat het programma met name effect had bij
de vrouwelijke patiënten. Mogelijk is de overeenkomst in geslacht van
zorgconsulent en patiënt een belangrijke factor in de verklaring van
het succes.De hier genoemde gegevens zijn afkomstig uit procesevaluaties die meestal
zijn gebaseerd op interviews met huisartsen en consulenten. Met uitzondering
van het onderzoek naar de inzet van zorgconsulenten bij diabetespatiënten
in Rotterdam bestaat helaas geen inzicht in de effecten van de functie. Uit
deze gegevens blijkt dat vooral de communicatie tussen huisarts en patiënt
wordt verbeterd en de patiënt extra voorlichting krijgt. Het kan zelfs
leiden tot daadwerkelijke gezondheidswinst, zoals bij de Turkse vrouwen met
diabetes. Ook is duidelijk geworden dat door deze functionaris de moeilijkst
te bereiken groep allochtonen (eerste generatie met veel communicatieproblemen)
wordt bereikt.Geconcludeerd kan worden dat de inzet van allochtone zorgconsulent een
belangrijke meerwaarde kan hebben en, door het wegnemen van communicatieproblemen,
een daadwerkelijke bijdrage kan leveren aan een betere toegang tot en gebruik
van de zorg.59Aanbeveling 9 richt zich op cultuurspecifieke en categorale
voorzieningen. Welke criteria zullen worden gehanteerd bij het ruimte geven
aan dit soort voorzieningen versus de algemene toegankelijkheid voor de bevolking?De AWBZ-zorg is altijd algemeen toegankelijk, maar er wordt gestreefd
naar een geschakeerd en gedifferentieerd aanbod van zorg, dat tegemoet komt
aan de wensen en behoeften van de bevolking, ook wat betreft de culturele
en levensbeschouwelijke achtergronden van de patiënten en cliënten.60De financiering van de maatregelen wordt niet besproken.
Kan hier nader op worden ingegaan? Bij het algemeen overleg over het RVZ-rapport
is reeds gesteld dat het specifiek aandacht geven aan de interculturele aspecten
soms met zich meebrengt dat het cliëntcontact meer tijd van de hulpverleners
vraagt. Hoe wordt hierin voorzien?Hierin wordt voorzien door huisartsen op basis van hun postcode (grote
steden) een toeslag te geven op het abonnementstarief voor de ziekenfondsverzekerden.
Tevens is er een achterstandswijkenfonds die projecten in die wijken financieel
ondersteunt. Het NIVEL heeft onlangs de opdracht gekregen deze maatregelen
te evalueren. In 2003 zullen de resultaten van deze evaluatie beschikbaar
komen.Daarnaast kan gemeld worden dat met de brief modernisering huisartsenzorg
van 30 november 2001 de financiering van de huisartsenzorg in zijn algemeenheid
flexibeler zal worden gemaakt, waardoor de mogelijkheid wordt geboden aan
zorgverzekeraars en aanbieders te differentiëren. Dit kan met name van
belang zijn voor steden met wijken waar problematiek rond interculturalisatie
speelt. Ook zou ik willen wijzen op de invoering van de praktijkondersteuning/verpleegkundige
die in deze gebieden een belangrijke rol kan spelen. Vragen SP-fractie61Het plan van aanpak is slechts een middel om een doel
te bereiken. Onderschrijft de regering de doelstelling van PaceMaker namelijk
«het ondernemen van activiteiten om de kwaliteit en toegankelijkheid
van de zorg- en dienstverlening aan allochtonen te verbeteren ten einde de
gezondheid van allochtonen te verbeteren»?Zie mijn antwoord bij vraag 19.62Waarom zijn in het plan van aanpak geen concrete gezondheidsdoelen
opgenomen bijvoorbeeld wat betreft kinder- en vrouwensterfte?Zie antwoord bij vraag 12.63Welke doelgroep betreft het plan van aanpak? Is dit
plan ook gericht op nieuwe etnische groepen zoals vluchtelingen, statushouders
en asielzoekers? Op welke manier wordt uitwerking gegeven aan de aanpak van
hun specifieke gezondheidsklachten door traumatische ervaringen als geweld,
burgeroorlog, gedwongen vertrek, het verblijf in een asielzoekerscentrum enz.?Het advies van de Raad voor Volksgezondheid en Zorg en het plan van aanpak
betreffen de interculturalisatie van de zorg. Centraal staat daarbij de ontwikkeling
van vraaggestuurde, klantgerichte zorg die rekening houdt met de culturele
beleving van de cliënt. De vraag van de cliënt vormt het vertrekpunt.
Ook voor leden van nieuwe etnische groepen verbetert hierdoor de zorg. Personen
met specifieke medische klachten als gevolg van traumatische ervaringen hebben
op indicatie toegang tot specialistische geestelijke gezondheidszorg.64Is de beschikbaarheid en de kwaliteit van huisartsenzorg
en tandheelkundige zorg momenteel in alle asielzoekerscentra gegarandeerd
ofwel zijn alle knelpunten opgelost?Asielzoekers ontvangen een pakket preventieve en curatieve zorg dat voor
huisarts- en tandartszorg het ziekenfondspakket volgt. Dit aanbod is in alle
asielzoekerscentra gegarandeerd. De ziektekostenverzekeraar die de ziektekostenregeling
asielzoekers uitvoert, koopt deze zorg in.65 en 66De projectgroep kiest voor structurele geldstromen.
Hoeveel middelen zullen er globaal nodig zijn en waarom ontbreekt een financiële
onderbouwing in het plan van aanpak?Het voorgestelde pakket van maatregelen is deels al
in ontwikkeling en moet deels nog worden uitgevoerd. Hoeveel structurele middelen
zijn er thans beschikbaar en is de regering voornemens extra middelen vrij
te maken bijvoorbeeld in de Voorjaarsnota?Zie mijn antwoord bij vraag 3.67Hoe zit het momenteel met het draagvlak in het veld?
Bestaat bij veel werkers in de zorg niet het besef dat het beter moet maar
het ontbreekt het veeleer aan kennis hoe? Het veld bestaat uit verschillende onderdelen, niet overal is het draagvlak
even groot. De activiteiten van het project zullen zeker effect hebben op
dit draagvlak, ook al gelet op het feit dat veel organisaties zich nu al spontaan
gemeld hebben.68, 69 en 70De projectgroep gaat een steunpunt ontwikkelingen als
uitwerking van aanbeveling 1 van de RVZ. In hoeverre voldoet het PaceMaker,
dat is voortgekomen uit het ZON-programma Allochtonen (in opdracht van VWS)
en de klankbordgroep interculturalisatie hieraan, kan zij de rol van zo'n
steunpunt vervullen of in elk geval hier een bijdrage aan leveren en zo ja,
hoe? Zo nee, wat is de regering van mening op een goede manier werkt als aanjaagcentrum,
hoe kan deze taak behouden blijven en gefinancierd worden?Naast Pacemaker heeft het NCB een helpdesk opgezet
om zorginstellingen te ondersteunen bij interculturalisatie. Op welke manier
wordt deze in het plan van aanpak betrokken?Het steunpunt is bedoeld als aanjaagpunt. Op welke
manier gaat een netwerk worden opgebouwd om «good practices» ook
in het veld te brengen? Wat vindt de regering van het een constructie zoals
Pacemaker ontwikkelt namelijk het vormen van PaceMakerCenra rond bepaalde
sectoren of thema's zoals huisartsenzorg, kinderzorg, ziekenhuiszorg, gehandicaptenzorg,
ouderenzorg, preventieve en openbare gezondheidszorg, patienten/consumenten,
voorlichting en ziektekostenverzekeringen?Zie mijn antwoord bij vraag 19.71In hoeverre kan het door het NCB bij het ministerie
van VWS ingediende voorstel voor een landelijk Transferpunt Multicultureel
Kwaliteitsbeleid in de gezondheidszorg, een rol spelen in de uitvoering van
aanbeveling 3, het ontwikkelen van kwaliteitsbeleid?Dit zal bij de verdere uitwerking van de activiteiten bezien worden. 72Hoe gaat de regering er zorg voor dragen dat patiëntenorganisaties
en zelforganisaties betrokken worden in de ontwikkeling van veldnormen?Bij de ontwikkeling van intercultureel kwaliteitsbeleid (zie o.a. activiteiten
3.2.2 en 3.2.3) worden patiëntenorganisaties betrokken. Deze organisaties
worden op hun beurt weer gestimuleerd om zich te interculturaliseren. Ook
worden provinciale en grootstedelijke steunfuncties geactiveerd om allochtone
patiënten/cliënten te mobiliseren (activiteit 7.2.3).73Er worden maatregelen genomen om de instroom van hulpverleners
met niet-Nederlandse diploma's te vergroten. Gaat het hierbij uitdrukkelijk
om hier al aanwezige buitenlandse gediplomeerden en bijvoorbeeld asielzoekers
en dus uitdrukkelijk niet om werving in bijv. Polen? Betekenen de voorgestelde
maatregelen ook dat overbodige bureaucratische rompslomp zal worden beëindigd
en dat duidelijker ingespeeld gaat worden om ontbrekende kennis en ervaring
aan te vullen? Op welke manier kan PaceMaker hier een bijdrage leveren?Zie mijn antwoord bij vraag 46.74Het NIGZ heeft samen met de GGD Rotterdam en in samenspraak
met het netwerk van Vetc steunpunten een toekomstscenario opgesteld. In vijf
jaar tijd zou het aantal voorlichters en zorgconsulenten moeten
verdubbelen, de Vetc opleiding moet worden ingepast in het reguliere MBO-onderwijs,
de kosten nemen daarbij toe van 6,5 miljoen nu per jaar tot 23 miljoen in
2006. Neemt de regering dit concrete voorstel over en zo ja, wie gaat dit
bekostigen? Zo nee, waarom niet? (blz. 24).Het genoemde voorstel van NIGZ richt zich VETC-ers en allochtone zorgconsulenten.
Ik heb iBMG gevraagd om een nader onderzoek te doen naar de financiering van
allochtone zorgconsulenten. Zie verdermijn antwoord bij vraag 7.75Hoe staat het met de deelname van allochtonen aan preventie
zoals de ouder- en kindzorg en bevolkingsonderzoeken zoals baarmoederhalskanker-
en borstkankerscreening? Zijn er verschillen in deelnamepercentages? Zo ja,
welke? Op welke manier kan de deelname van allochtonen worden vergoot?Wat betreft de bevolkingsonderzoeken: hier ontbreken evaluatiegegevens
over deelname en etniciteit. Deze zouden door koppeling aan het GBA-bestand
in principe wel te verkrijgen zijn. Het College voor zorgverzekeringen is
voornemens het onderwerp deelname en etniciteit in de evaluatie van bevolkingsonderzoeken
mee te nemen.De voorlichtingsbrochures voor de cervix-screening zijn in mede in Turkse
en Marokkaanse versies uitgevoerd. Op regionaal niveau (Integraal Kankercentrum
West) worden methodieken ontwikkeld ter verhoging van de opkomst van allochtone
vrouwen. Hierbij speelt de inschakeling van intermediairen een belangrijke
rol.Uit onderzoek blijkt dat alle allochtone groepen over het algemeen sterk
betrokken zijn bij de gezondheid van hun kinderen. Met name hebben zij belangstelling
voor vaccinaties. Er zijn geen landelijk vergelijkbare gegevens beschikbaar
van deelname van allochtonen aan de ouder- en kindzorg.76Gestart wordt met een invitational conference voor
zelforganisaties, plaatselijke groepen e.d., daarna zullen vier pilotprojecten
worden uitgevoerd om een model te ontwerpen voor activering van migranten.
Is al niet een flink aantal zelforganisaties actief, en is het niet veel meer
de vraag of zij hier voldoende voor zijn toegerust en hoe zijn aan middelen
moeten komen? Heeft de minister overleg gehad met het Patiëntenfonds
om ervoor te zorgen dat allochtone zelfhulporganisaties toegang krijgen tot
middelen uit het patiëntenfonds en zo ja, met welk resultaat?Zie mijn antwoorden bij vraag 9 en 10.77Welke onderzoeken zijn er behalve het onderzoek van
Schulpen nog meer uitgevoerd naar verschillen in gezondheid tussen allochtonen
en autochtonen, en met welke resultaten?Momenteel maakt Zon/Mw een overzicht van alle bestaande onderzoeken. 78Is er in grote onderzoeken zoals het Globe-onderzoek
in Eindhoven en het recent gestarte longitudinale onderzoek in Rotterdam voldoende
aandacht voor allochtonen? Wordt er voldoende moeite gedaan om allochtonen
op te nemen in deze onderzoeken, of vallen zij er al snel buiten aan de hand
van de in- en exclusiecriteria? Het Globe-onderzoek is gestart in 1991, toen de belangstelling voor gezondheidsproblemen
van allochtonen nog veel geringer was dan anno 2002. Omdat voor de uitvoering
van het Globe-onderzoek slechts een beperkt budget beschikbaar was, en dataverzameling
daarom onder andere door middel van schriftelijke vragenlijsten moest plaatsvinden,
is ervoor gekozen het onderzoek te beperken tot mensen met de Nederlandse
nationaliteit. Dit houdt in dat bepaalde groepen allochtonen, met name Turken
en Marokkanen die hun oorspronkelijke nationaliteit hebben behouden, niet
in dit onderzoek zijn vertegenwoordigd. Vergelijkbare exclusies gelden wel
voor meer onderzoeken naar determinanten van gezondheid die al enige tijd
geleden zijn gestart.In het recent in Rotterdam gestarte GenerationR-onderzoek zijn allochtonen
nadrukkelijk wel vertegenwoordigd. Eén van de doelstellingen van dit
onderzoek is een beter zicht te krijgen op de determinanten van de achterstanden
in lichamelijke en geestelijke gezondheid die onder allochtone kinderen worden
gesignaleerd. Naar verwachting zal ruim de helft van alle kinderen in dit
onderzoek van niet-Nederlandse origine zijn. Ook in het geplande vervolg op
het Globe-onderzoek zullen allochtonen wel zijn vertegenwoordigd. Dankzij
de toegenomen aandacht voor gezondheidsproblemen van allochtonen zijn de benodigde
instrumenten (zoals aangepaste vragenlijsten) hiervoor inmiddels ook beschikbaar.79Op elke manier zal gebruik gaan worden van de beleidsnota
interculturalisatie van Pandora bij verbeteringen in de GGZ?Zie mijn antwoord bij vraag 16.De voorzitter van de commissie,Van LenteDe wnd. griffier van de commissieClemensXNoot1Samenstelling: Leden: Van der Vlies (SGP), Swildens-Rozendaal (PvdA),
ondervoorzitter, Middel (PvdA), Van Lente (VVD), voorzitter, Dankers (CDA),
Oudkerk (PvdA), Bakker (D66), Rouvoet (ChristenUnie), Van Vliet (D66), Van
Blerck-Woerdman (VVD), Passtoors (VVD), Gortzak (PvdA), Hermann (GroenLinks),
Buijs (CDA), Atsma (CDA), Arib (PvdA), Spoelman (PvdA), Kant (SP), E. Meijer
(VVD), Van der Hoek (PvdA), Blok (VVD), Mosterd (CDA), Rijpstra (VVD), T Pitstra
(GroenLinks) en C. Cörüz (CDA).Plv. leden: Lambrechts (D66), Rehwinkel (PvdA), Apostolou (PvdA), Örgü
(VVD), Verburg (CDA), Noorman-den Uyl (PvdA), Ravestein (D66), Slob (ChristenUnie),
Van 't Riet (D66), Terpstra (VVD), Udo (VVD), Belinfante (PvdA), Harrewijn
(GroenLinks), Ross-van Dorp (CDA), Th. A. M. Meijer (CDA),
Duijkers (PvdA), Smits (PvdA), Marijnissen (SP), O. P. G. Vos
(VVD), Hamer (PvdA), Cherribi (VVD), Rietkerk (CDA), Weekers (VVD), Van Gent
(GroenLinks) en Visser-van Doorn (CDA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28008-44.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl