Vaststelling begroting Koninkrijksrelaties (IV) voor het jaar 2010; Memorie van Toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-02 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST132820B
 2009-2010
 
 32 123 IV
 Vaststelling van de begrotingsstaat van Koninkrijksrelaties (IV) voor
het jaar 2010
 
 
 
 
 Nr. 
 2
 MEMORIE VAN TOELICHTING
 Inhoudsopgave blz. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 A.
 
 
 Artikelsgewijze toelichting bij het begrotingswetsvoorstel
 
 
 2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 B.
 
 
 Begrotingstoelichting
 
 
 3
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Leeswijzer
 
 
 3
 
 
 
 
 2.
 
 
 Beleidsagenda
 
 
 4
 
 
 
 
 3.
 
 
 Beleidsartikelen
 
 
 7
 
 
 
 
 4.
 
 
 De niet beleidsartikelen
 
 
 21
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 Het verdiepingshoofdstuk
 
 
 22
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6.
 
 
 Bijlage moties en toezeggingen
 
 
 26
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7.
 
 
 Lijst van afkortingen en trefwoordenregister
 
 
 30
 
 
 
 
 
 A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSWETVOORSTEL
 Wetsartikel 1
 De begrotingsstaten die onderdeel uitmaken van de Rijksbegroting, worden
op grond van artikel 1, derde lid, van de Comptabiliteitswet 2001 elk afzonderlijk
bij de wet vastgesteld. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om de begrotingsstaat
van Koninkrijksrelaties (IV) voor het jaar 2010 vast te stellen.
 
 Alle voor dit jaar vastgestelde begrotingswetten tezamen vormen de Rijksbegroting
voor het jaar 2010. Een toelichting bij de Rijksbegroting als geheel is opgenomen
in de Miljoenennota 2010.
 
 Met de vaststelling van dit wetsartikel worden de uitgaven, verplichtingen
en de ontvangsten voor het jaar 2010 vastgesteld. De in de begroting opgenomen
begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting
toegelicht. (de zgn. begrotingstoelichting).
 
 De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
 G. ter Horst
 De staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
 A. Th. B. Bijleveld-Schouten
 
 B. BEGROTINGSTOELICHTING
 1. LEESWIJZER
 Opbouw begroting 2010
 De begroting Koninkrijksrelaties is opgebouwd uit twee beleidsartikelen
en één niet-beleidsartikel.
 In de beleidsagenda, hoofdstuk 2, wordt op hoofdlijnen het beleid voor
het komende jaar uitgezet. In hoofdstuk 3 «Beleidsartikelen» van
de begrotingstoelichting worden de beleidsartikelen toegelicht. In hoofdstuk
4 «De niet-beleidsartikelen» wordt het niet-beleidsartikel van
de begroting toegelicht. De nadere verdieping en de financiële onderbouwing
vinden plaats per beleidsartikel in het verdiepingshoofdstuk 5.
 
 Het onderstaande schema geeft de opbouw van de beleidsartikelen weer. 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw
(beleids)artikelen
 
 
 
 
 Algemene beleidsdoelstelling
 
 
 Omschrijving van de samenhang in het
beleid
 
 
 Verantwoordelijkheden bewindslieden
 
 
 Externe factoren
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Operationele doelstellingen
 
 
 – Motivering
 
 
 – Instrumenten
 
 
 – Meetbare gegevens
 
 
 
 
 Het verdiepingshoofdstuk
 In het verdiepingshoofdstuk wordt (in de vorm van tabellen) gedetailleerd
weergegeven hoe de meerjarenramingen zijn opgebouwd sinds de vorige ontwerpbegroting.
 De bijlage moties en toezeggingen
 In de begroting is een bijlage opgenomen met moties en toezeggingen aan
de Tweede Kamer. Per motie en toezegging wordt aangegeven wat de stand van
zaken is met betrekking tot de uitvoering ervan.
 2. BELEIDSAGENDA
 2010: jaar van de overgang
 Eind 2010 dienen de gemaakte afspraken om te komen tot een verbetering
van de bestuursstructuur van de Nederlandse Antillen te zijn uitgevoerd. Curaçao,
Sint Maarten, Bonaire, Sint Eustatius en Saba zetten dan de laatste stappen
naar hun nieuwe status als land dan wel openbaar lichaam binnen het Nederlands
staatsbestel. Het staatkundig proces is geen doel op zich: met het opheffen
van het land Nederlandse Antillen verdwijnt een bestuurslaag. Hierdoor kan
de overheid effectiever zijn in de publieke dienstverlening en in het verzekeren
van een goede rechtsbescherming voor haar bevolking. In 2009 is de aandacht
geheel gericht op de uitvoering van de gemaakte afspraken. In 2010 wordt dit
proces verder voortgezet, zodat de toekomstige landen Curaçao en Sint
Maarten in de loop van dit jaar klaar zijn om invulling te geven aan de status
van land, zoals Aruba dat in 1986 heeft bereikt. Ook de toekomstige openbare
lichamen Saba, Sint Eustatius en Bonaire zullen in de loop van 2010 klaar
zijn om invulling te geven aan hun nieuwe status.
 
 De ontmanteling van het Land Nederlandse Antillen, de inrichting van de
openbare lichamen en de opbouw van de nieuwe landen is het resultaat van een
lang, intensief en gezamenlijk proces. Ook in deze laatste fase van het staatkundig
proces die zich vooral richt op het gereed maken van de instituties, is deze
gezamenlijke inspanning cruciaal. Het proces van ontmanteling en opbouw van
entiteiten zijn in deze fase immers sterk met elkaar verweven. Zo worden in
de aanloop naar deze transitie mogelijk al in 2009 taken van het land Nederlandse
Antillen overgeheveld naar de nieuwe landen en Nederland. In 2010 zal deze
gefaseerde overdracht van taken zich in toenemende mate voortzetten, danwel
aanvangen. De gewenste verbeteringen op sociaal, economisch en bestuurlijk
gebied en daarmee de verbetering van het welzijn van de bevolking wordt daarmee
steeds zichtbaarder.
 Sint Maarten en Curaçao
 Sint Maarten en Curaçao zijn bezig de noodzakelijke voorbereidingen
te treffen om te kunnen voldoen aan de criteria voor het worden van land.
Voor dit proces zijn zij zelf verantwoordelijk. Op 15 december 2008 heeft
een rondetafelconferentie plaatsgevonden waarin de organieke wetten en staatregelingen
van de toekomstige landen Curaçao en Sint Maarten zijn getoetst. Ook
over de gezamenlijke consensusrijkswetgeving is overeenstemming bereikt. De
rijkswetten zijn in 2009 voor parlementaire besluitvorming voorgelegd, de
behandeling ervan zal een deel van 2010 in beslag nemen. Voor de parlementaire
goedkeuring van de eigen regelgeving voor de toekomstige landen Curaçao
en Sint Maarten zijn de eilanden zelf verantwoordelijk.
 
 Bij de start van het staatkundig proces is ook afgesproken dat vóór
de inwerkingtreding van de nieuwe status een institutionele toets plaatsvindt.
Daaruit moet blijken dat de nieuwe entiteiten aan de in 2006 afgesproken criteria
van het staatkundig proces voldoen. Ze moeten kunnen aantonen niet alleen
op papier, maar ook in praktijk klaar te zijn om hun verantwoordelijkheden
te kunnen nemen. Deze omvangrijke en grotendeels institutionele toets is gestart
in 2009 en zal conform afspraak resulteren in een slot Rondetafelconferentie
welke is voorzien in 2010.
 Bonaire, Sint Eustatius en Saba
 Gelijktijdig met de parlementaire behandeling van de noodzakelijke regelgeving
voor de openbare lichamen Bonaire, Saba en Sint Eustatius, wordt de uitvoering
van de regelgeving voorbereid zodat de eilanden en de departementen uiterlijk
per transitiedatum, maar in veel gevallen al eerder, gereed zijn om hun nieuwe
verantwoordelijkheden te nemen. Deze voorbereiding vindt voor een groot deel
plaats op en met de eilanden zelf. Veel departementen hebben daartoe kwartiermakers
aangesteld, die hun werkzaamheden verrichten vanuit een van de Regionale Service
Centra op Bonaire, Saba of Sint Eustatius. Ook is ter begeleiding en bevordering
van de samenwerking tussen de eilandbesturen van de BES-eilanden en de departementen
eind 2008 een commissaris voor de BES benoemd.
 Schuldsanering
 De schuldsanering die in 2009 is gestart moet een belangrijke bijdrage
leveren aan het bereiken van een gezonde financiële startpositie van
de eilanden. Deze schuldsanering zal ook in 2010 worden voortgezet zolang
de entiteiten blijven voldoen aan de daaraan gestelde voorwaarden. De belangrijkste
daarvan is blijvende medewerking met het College financieel toezicht (Cft)
en in het geval van het Land Nederlandse Antillen en Curaçao een positief
advies van het Cft bij de begrotingen. Ook naleving van de afspraken met het
Cft die nodig zijn om een positief advies te krijgen behoort tot de voorwaarden.
Een gezonde financiële startpositie wordt immers bewerkstelligd door
zowel een draagbare schuldenlast bij de start van de nieuwe staatkundige verhoudingen
als door een blijvend gezond begrotingsbeleid en een verbeterd financieel
beheer. Dit laatste is belangrijk om te voorkomen dat de nieuwe entiteiten
opnieuw wegglijden in een onbeheersbare schuldenlast.
 Bestuurskracht en rechtshandhaving
 De bestuurlijke slagkracht van de eilanden is ook in 2010 een belangrijk
aandachtspunt. Het waarborgen van een goed functionerend bestuur is immers
een van de belangrijkste doelstellingen van het staatkundig proces. Via het
samenwerkingsprogramma Institutionele Versterking en Bestuurskracht zijn alle
eilanden ondersteund bij het versterken van hun bestuurlijk en ambtelijk apparaat
in de aanloop naar hun nieuwe status. Deze verbetertrajecten duren voort tot
in 2010. Ook de samenwerking met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten wordt
met dit doel in 2010 gecontinueerd. Daarnaast heeft Nederland in 2009 gezorgd
voor personele ondersteuning van de kabinetten van de gezaghebbers, welke
in 2010 wordt voortgezet.
 
 De samenwerking en ondersteuning op het terrein van de rechtspleging en
rechtshandhaving wordt zowel door de consensusrijkswetten als door andere
samenwerkingsregelingen ingevuld. In de toekomst zal deze ondersteuning niet
langer plaatsvinden op basis van het samenwerkingsbeleid, maar zal de grondslag
liggen in de waarborgfunctie. De schaalgrootte van de eilanden noopt ook na
transitie tot samenwerking om voldoende kwaliteit en kwantiteit te kunnen
waarborgen. De Kustwacht voor de Nederlandse Antillen en Aruba is hiervoor
een goed voorbeeld. In 2010 wordt de implementatie van de consensusrijkswet
politie en de benodigde verbeteringen van de politieorganisaties doorgevoerd
met ondersteuning vanuit Nederland. Een goede implementatie van alle consensusrijkswetten
op het terrein van de rechtspleging en rechtshandhaving is van
groot belang. Zo wordt voor een kwaliteitstraject voor een periode van ongeveer
drie jaar ondersteuning geleverd aan de drie toekomstige politiekorpsen en
de Gemeenschappelijke Voorziening Politie. Met het oog op de implementatie
van de Rijkswet politie zullen nadere afspraken gemaakt moeten worden tussen
de regeringen van Nederland en de Nederlandse Antillen en de bestuurscolleges
van Curaçao en Sint Maarten over de feitelijke overgang naar de korpsen
van de werkzaamheden waarmee thans het recherchesamenwerkingsteam (RST) is
belast. Alhoewel er voor het Plan Veiligheid Nederlandse Antillen in 2010
geen aanvullende middelen beschikbaar zijn gesteld, zal de uitrol van de lopende
trajecten nog de nodige aandacht vergen. Ook wordt in 2010 bezien hoe de succesvolle
inzet van de Koninklijke Marechaussee kan worden bestendigd.
 Aruba
 In 2010 zal naar verwachting het onderzoek naar de staat van het bestuur
op Aruba worden afgerond. Op basis van de resultaten van het onderzoek zal
worden beoordeeld of er aanleiding is om nadere maatregelen te nemen en op
welk niveau dat zou moeten gebeuren. Dit neemt niet weg dat de verbetering
van de vreemdelingenketen en het Korps Politie Aruba met kracht moeten worden
voortgezet. Hier ligt de eerste verantwoordelijkheid bij het land Aruba. De
financiering komt uit de resterende middelen van het samenwerkingsprogramma
tussen Nederland en Aruba. In 2009 heeft Nederland zijn laatste bijdrage aan
het ontwikkelingsfonds Fundo Desaroyo Aruba (FDA) gestort.
 Net als op de andere eilanden zal de financiële crisis niet geheel
aan Aruba voorbij gaan. Het feit dat Aruba de overheidsfinanciën redelijk
op orde heeft, geeft de hoop dat Aruba de gevolgen van de crisis redelijk
zal doorstaan.
 Visie op de toekomst van het Koninkrijk
 Tot slot zal 2010 in het teken staan van de toekomst van het Koninkrijk.
De huidige staatkundige verhoudingen vormen een logische aanleiding om deze
toekomst opnieuw te beschouwen. Welke gevolgen hebben de huidige ontwikkelingen
voor de toekomst en wat betekent dat voor de inrichting van en verhoudingen
binnen het Koninkrijk? Heeft de nieuwe staatkundige structuur gevolgen voor
de wijze waarop invulling gegeven wordt aan de waarborgfunctie en wat betekent
dat in de praktijk? Wat betekent de nieuwe structuur voor de wijze waarop
met elkaar wordt omgegaan in het Koninkrijk? Veranderen de recente ontwikkelingen
hoe de burgers tegen het Koninkrijk aankijken? Delen de burgers van het Europese
deel en het Caribische deel van het Koninkrijk dezelfde ambities ten aanzien
van het Koninkrijk? Over deze en andere vragen zal een aantal symposia worden
georganiseerd. De resultaten van deze symposiumreeks leveren een belangrijke
bijdrage aan de te formuleren «visie op de toekomst van het Koninkrijk».
 3. DE BELEIDSARTIKELEN
 Artikel 1. Waarborgfunctie
 1. Algemene doelstelling
 
 Het waarborgen van de rechtszekerheid en de mensenrechten
in de Nederlandse Antillen en Aruba.
 
 2. Omschrijving van de samenhang in het beleid
 Het waarborgen van de fundamentele mensenrechten en vrijheden, de rechtszekerheid
en de deugdelijkheid van bestuur is een aangelegenheid van het Koninkrijk
(artikel 43 van het Statuut voor het Koninkrijk der Nederlanden). Er zijn
factoren die het vervullen van deze waarborgfunctie beïnvloeden. Globalisering
en internationalisering zorgen ervoor dat landsgrenzen steeds minder praktische
betekenis hebben. Dit verlies kan in belangrijke mate worden gecompenseerd
door het versterken van de structurele samenwerking binnen het Koninkrijk.
De onderwerpen grensoverschrijdende criminaliteit, mensensmokkel, grensbewaking
en terrorisme hebben daarbij een hoge prioriteit. Binnen het Koninkrijk wordt
hieraan praktisch invulling gegeven met geïnstitutionaliseerde samenwerkingsverbanden.
Zo draagt Nederland bijvoorbeeld bij aan de instandhouding van de Kustwacht
voor de Nederlandse Antillen en Aruba en het recherchesamenwerkingsteam (RST).
Hiermee geeft het Koninkrijk tevens invulling aan internationale verplichtingen
op terrein van het tegengaan van georganiseerde criminaliteit. Daarnaast ondersteunt
Nederland vanuit de waarborggedachte structureel de Rechterlijke Macht in
de Nederlandse Antillen en Aruba.
 Consensusrijkswetten
 In het kader van de staatkundige hervormingen wordt gewerkt aan de totstandkoming
van een aantal consensusrijkswetten. Deze rijkswetten hebben als bijzonder
kenmerk dat is afgesproken dat gedurende het gehele proces consensus moet
blijven bestaan tussen de verschillende partijen over de inhoud van de concepten.
Er zijn momenteel vijf consensusrijkswetten in voorbereiding. Het betreft
naast de consensusrijkswet ten aanzien van financieel toezicht, vier consensusrijkswetten
op het gebied van rechtshandhaving, namelijk de politie, het gemeenschappelijk
hof, het openbaar ministerie, en de raad voor de rechtshandhaving. Tot slot
is ook de rijkswet wijziging Statuut in voorbereiding. De concept consensusrijkswetten
zijn in 2009 aangeboden aan de Tweede Kamer. Tot slot is ook de rijkswet wijziging
Statuut in voorbereiding.
 3. Verantwoordelijkheid bewindslieden
 Bij de uitwerking van de staatkundige veranderingen binnen het Koninkrijk
zijn verschillende bewindslieden betrokken vanuit hun eigen specifieke verantwoordelijkheid.
De Tweede Kamer is hierover geïnformeerd bij brief van 30 maart 2007
(Tweede Kamer, 2006–2007, 30 800 IV, nr. 24).
 De minister van BZK is eerstverantwoordelijk voor de Nederlandse inhoudelijke
inbreng bij de consensusrijkswet voor de organisatie van de politie.
 De staatssecretaris van BZK is samen met de minister van Financiën
verantwoordelijk voor de uitwerking van de afspraken die gemaakt zijn over
de financiën (schuldsanering, financieel toezicht, monetaire zaken, de
consensusrijkswet financiële normering enz.).
 4. Externe factoren
 Primair dient elk der landen zorg te dragen voor de verwezenlijking van
de fundamentele mensenrechten en vrijheden, de rechtszekerheid en de deugdelijkheid
van bestuur. Nederland ondersteunt de overheden van Aruba en de Nederlandse
Antillen bij het invullen van de statutair bepaalde autonomie. Het resultaat
van deze inspanning is echter afhankelijk van de mate waarin overeenstemming
bestaat tussen de landen over de te volgen aanpak in het bereiken van de beleidsdoelstellingen.
 Meetbare gegevens bij de algemene doelstelling 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kengetallen
 Waarde 2006
 Waarde 2007
 Waarde 2008
 Waarde 2009
 
 
 
 
 Tactische opsporingsonderzoeken
 28
 32
 43
 Pas bekend bij jaarverslag 2009
 
 
 
 
 Bron: Jaarverslag RST.
 5. Budgettaire gevolgen van beleid 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgettaire
gevolgen van beleid (x € 1 000)
 
 
 
 
 
 Artikel 1: Waarborgfunctie
 
 2009
 2010
 2011
 2012
 2013
 2014
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 58 511
 
 
 60 097
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 58 511
 
 
 60 097
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Rechterlijke macht en samenwerkingsmiddelen
 58 511
 60 097
 59 907
 59 907
 59 907
 59 907
 
 
 
 * Bijdrage baten-lastendiensten KLPD
 
 
 14 731
 
 
 17 781
 
 
 17 779
 
 
 17 779
 
 
 17 779
 
 
 17 779
 
 
 
 
 waarvan juridisch verplicht
 
 
 1 038
 
 
 42 316
 
 
 42 128
 
 
 42 128
 
 
 42 128
 
 
 42 128
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 4 464
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 
 
 
 6. Operationele doelstelling
 Het versterken en waarborgen van rechtszekerheid en de mensenrechten door
het bevorderen en in stand houden van structurele samenwerking tussen de landen
van het Koninkrijk.
 Motivering
 Door hun geografische ligging en goede infrastructuur zijn de eilanden
van de Nederlandse Antillen en Aruba kwetsbaar voor grensoverschrijdende criminaliteit.
In het kader van de waarborgfunctie wordt daarom ingezet op duurzame ondersteuning
van de structurele samenwerkingsverbanden op het terrein van de Kustwacht
en het RST. Zowel Kustwacht als RST spelen, ook in internationaal verband,
een essentiële rol op het terrein van de bestrijding van de (georganiseerde)
criminaliteit. Daarnaast is het voor een adequaat niveau van rechtshandhaving
en rechtspleging in de landen van belang dat het Gemeenschappelijk Hof van
Justitie en het Openbaar Ministerie volledig zijn bezet. Op structurele basis
wordt daarom de zittende en staande magistratuur vanuit Nederland ondersteund. Ook in de nieuwe staatkundige structuur zal de samenwerking
binnen de Kustwacht en het RST en de ondersteuning van de rechterlijke macht
een belangrijk element van het Nederlandse beleid blijven.
 Instrumenten
 
 Bijdragen aan het functioneren van de Kustwacht
 
 De Kustwacht verzorgt de maritieme rechtshandhaving. Daarmee is het voor
de eilanden een onmisbare schakel in de rechtshandhavingsketen. Daarnaast
levert de Kustwacht een belangrijke bijdrage aan de veiligheid op het water
door het uitvoeren van zoek- en reddingsoperaties. De Kustwacht functioneert
op basis van het jaarlijks door de Rijksministerraad (RMR) vast te stellen
activiteiten- en beleidsplan. Exclusief de inzet van Defensiemiddelen wordt
de exploitatie van de Kustwacht voor 2/3 deel gefinancierd vanuit de begroting
Koninkrijksrelaties. De Nederlandse Antillen en Aruba dragen respectievelijk
2/9 en 1/9 deel bij.
 
 De staatkundige veranderingen zullen voor de Kustwacht beperkte gevolgen
hebben. Het takenpakket en het verantwoordelijkheidsgebied van de Kustwacht
zullen immers niet veranderen. Ook de beleidsmatige aansturing via de Rijksministerraad
en de justitiële aansturing via de ministers van Justitie blijven in
tact.
 In stand houden van het recherchesamenwerkingsteam (RST)
 Het RST is een in de Nederlandse Antillen en Aruba functionerend rechercheteam,
waaraan Nederland 77 (van de 102) rechercheurs levert. Het team wordt georganiseerd
en beheerd door het Korps Landelijke Politie Diensten (KLPD). De hoofdtaak
van het RST is de bestrijding van zware, georganiseerde en grensoverschrijdende
criminaliteit.
 Het RST houdt zich ook bezig met de afhandeling van rechtshulpverzoeken
en ondersteunt de recherchediensten van de eilandelijke politiekorpsen. De
samenwerking van de landen in het RST is gebaseerd op het Protocol inzake
gespecialiseerde recherchesamenwerking tussen de landen van het Koninkrijk
van 30 november 2001.
 
 In het staatkundig proces is afgesproken dat de uitvoering van de RST-taken
in de toekomst wordt ingebed binnen de te vormen politiekorpsen. De korpsen
kunnen de RST-taken op een adequate wijze uitvoeren doordat zij kunnen beschikken
over politiepersoneel dat afkomstig is van de gemeenschappelijke voorziening
politie. De feitelijke overgang van de uitvoering van deze taken zal in 2010
zijn beslag moeten krijgen. Het is hierbij van belang dat de bestrijding van
de zware, georganiseerde en grensoverschrijdende criminaliteit onverminderd
voortgang vindt. De formele overdracht van de RST-taken zal dan plaatsvinden
met ingang van de nieuwe staatkundige verhoudingen en de inwerkingtreding
van de Rijkswet politie.
 Leveren van ondersteuning aan de rechterlijke macht
 De Nederlandse Antillen en Aruba beschikken zelf niet over voldoende officieren
van justitie en rechters. Daarnaast is het in kleine gemeenschappen als de
Nederlandse Antillen en Aruba van belang dat rechters en officieren enige
afstand hebben tot de gemeenschap. Nederland stelt daarom op verzoek van de
Nederlandse Antillen en Aruba rechters (jaarlijks gemiddeld 22) en officieren
van Justitie (jaarlijks gemiddeld 10) ter beschikking. Deze treden in lokale
dienst, waarbij de uitzendkosten vergoed worden ten laste van deze begroting.
De voorgenomen veranderingen in de structuur van het Openbaar Ministerie en
het Gemeenschappelijk Hof als gevolg van het wijzigen van de
staatkundige structuur zal in het ter beschikking stellen van rechters en
officieren van Justitie geen verandering brengen.
 Overzicht onderzoek naar de doelmatigheid en de doeltreffendheid
van beleid 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Onderzoek onderwerp
 AD of OD
 A. Start B. Afgerond
 Vindplaats
 
 
 
 
 Beleidsdoorlichting
 Bijdragen aan het waarborgen van de rechtszekerheid en de mensenrechten op
de Nederlandse Antillen en Aruba
 AD
 A: 2010 B: 2010
  
 
 
 
 
 Artikel 2. Bevorderen autonomie Koninkrijkspartners
 1. Algemene doelstelling
 
 Het ondersteunen van de Nederlandse Antillen en Aruba
bij het verbeteren van het bestuur, de rechtszekerheid, de economische ontwikkeling,
het onderwijs en de overheidsfinanciën.
 
 2. Omschrijving van de samenhang in het beleid
 Het doel is een grotere effectiviteit van het eigen beleid van de Nederlandse
Antillen en Aruba op de genoemde beleidsterreinen en goed functionerende «checks
en balances» op bestuurlijk gebied. De belangen van de burgers staan
hierin centraal. Zij moeten de overheid kunnen aanspreken op een goede uitoefening
van haar taken.
 
 In de nieuwe staatkundige verhoudingen zullen de Antilliaanse eilanden
mede door de sanering van de schulden een sterk verbeterde financiële
en bestuurlijke startpositie hebben. De eilandelijke overheid krijgt een gezonde
financiële basis en kan efficiënter opereren indien de dubbele bestuurslaag
van het Land verdwijnt. Dit bevordert werkgelegenheid, zorgt voor betere publieke
dienstverlening en goede rechtsbescherming. Op die manier werken de eilanden
en Nederland samen aan betere sociale omstandigheden voor de mensen op de
eilanden.
 3. Verantwoordelijkheid bewindslieden
 Zie hiervoor beleidsartikel 1.
 4. Externe factoren
 De Nederlandse Antillen en Aruba zijn op basis van het Statuut zelf verantwoordelijk
voor goed bestuur, rechtszekerheid, economische ontwikkeling, onderwijs en
overheidsfinanciën. Er is sprake van een spanningsveld tussen de wens
van grote autonomie van de Koninkrijkspartners en de wens van Nederland om
de waarborgtaak van het Koninkrijk te concretiseren. Er wordt steeds gezocht
naar een voor alle partijen aanvaardbare balans tussen de mate van autonomie
en de verantwoordelijkheid van het Koninkrijk.
 Meetbare gegevens bij de algemene doelstelling 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kengetallen
 Waarde2006
 Waarde 2007
 Waarde2008
 
 
 
 
 Economische groei Nederlandse Antillen (reële
groei in % BBP)
 2,3%
 3,8%
 2,0%
 
 
 Bron: CBS Nederlandse Antillen
 
 
 
 
 
 Werkloosheid Nederlandse Antillen (% beroepsbevolking)
 13,2%
 11,5%
 9,7%
 
 
 Bron: Bank Nederlandse Antillen
 
 
 
 
 
 Schuldquote Antillen (in % BBP)
 83,3%
 84,5%
 82,1%
 
 
 Bron: Bank Nederlandse Antillen
 
 
 
 
 
 Economische groei Aruba (reële groei in %
BBP)
 0,6%
 – 0,1%
 – 1,6%
 
 
 Bron: Centrale Bank van Aruba
 
 
 
 
 
 Schuldquote Aruba (in % BBP)
 46,4%
 46,6%
 42,0%
 
 
 Bron: Centrale Bank Aruba
 
 
 
 
 
 
 
 5. Budgettaire gevolgen van beleid 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgettaire
gevolgen van beleid (x € 1 000)
 
 
 
 
 
 Artikel 2: Bevorderen autonomie Koninkrijkspartners
 
 2009
 2010
 2011
 2012
 2013
 2014
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 594 996
 
 
 252 100
 
 
 79 424
 
 
 93 291
 
 
 93 225
 
 
 93 225
 
 
 
 (waarvan garantieverplichting)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 604 837
 
 
 261 941
 
 
 89 265
 
 
 93 291
 
 
 93 225
 
 
 93 225
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Apparaat
 11 856
 12 555
 4 743
 4 685
 4 613
 4 613
 
 
 2. Bevorderen autonomie koninkrijkspartners
 139 156
 103 875
 84 007
 88 084
 88 090
 88 090
 
 
 
 waarvan juridisch verplicht
 
 
 24 127
 
 
 75 685
 
 
 53 695
 
 
 53 525
 
 
 53 525
 
 
 53 525
 
 
 
 3. Bevorderen staatskundige relaties
 4 832
 8 711
 515
 522
 522
 522
 
 
 
 waarvan juridisch verplicht
 
 
 651
 
 
 880
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 4. Schuldsanering
 448 993
 136 800
 0
 0
 0
 0
 
 
 
 waarvan juridisch verplicht
 
 
 10 205
 
 
 136 800*
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 80 800
 
 
 11 238
 
 
 10 613
 
 
 10 613
 
 
 10 613
 
 
 10 613
 
 
 
 
 
 * Het bedrag voor 2010 is niet juridisch verplicht, maar bestuurlijk
gebonden.
 6. Operationele doelstellingen
 Operationele doelstelling 1
 
 Samenwerken met de Nederlandse Antillen en Aruba om
daar de bestuurskracht, de rechtsorde, de economie en het onderwijs te versterken.
 
 Motivering
 De bestuurskracht op de Nederlandse Antillen en Aruba is onvoldoende.
Dit leidt tot problemen op beleidsterreinen die kerntaken van Arubaanse en
Antilliaanse overheid vormen. Door het samenwerkingsbeleid wordt getracht
op een effectieve en efficiënte manier geld, kennis en menskracht in
te zetten om dit tekort te verminderen.
 De samenwerking heeft tot doel de bestuurskracht van de Nederlandse Antillen
en Aruba te versterken opdat de landen hun verantwoordelijkheden ten aanzien
van de economie, rechtsorde en het onderwijs kunnen waarmaken.
 
 De samenwerking geschiedt in de vorm van samenwerkingsprogramma’s
gefinancierd via de Stichting Ontwikkeling Nederlandse Antillen (SONA) en
het Fondo Desaroyo Aruba (FDA). Naast programmatische samenwerking zal ook
samengewerkt worden om actuele knelpunten op te lossen, zoals bij de vreemdelingenketen
op Aruba het geval is. Met Aruba is daarvoor in 2006 een protocol gesloten
waarin de activiteiten zijn vastgelegd. Deze moeten leiden tot de beoogde
versterking.
 Instrumenten
 
 Samenwerkingsbeleid Nederlandse Antillen
 
 In het samenwerkingsbeleid met Bonaire, Sint Eustatius en Saba wordt vooruitgelopen
op de status van openbaar lichaam binnen het Nederlandse staatsbestel. Een
deel van de samenwerkingsmiddelen is toegevoegd aan de eilandelijke begrotingen
ten behoeve van het sociaal vangnet en versterking van het financieel beheer.
De voor het programma Onderwijs en Jongeren beschikbare middelen zijn toegevoegd
aan de begroting van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen.
Met ingang van 2009 ligt de verantwoordelijkheid voor de verbetering van het
onderwijs op de BES-eilanden namelijk bij dit ministerie.
 
 De samenwerkingsmiddelen voor Curaçao en Sint Maarten worden geleidelijk
afgebouwd; 2012 is het laatste jaar waarin een bijdrage aan SONA zal worden
verstrekt. Dit is mogelijk, omdat beide eilanden dan voldoende economische
omvang hebben om eigen middelen te genereren voor de noodzakelijke investeringen
in onder meer economische ontwikkeling, veiligheid, onderwijs en armoedebestrijding.
De met de nieuwe staatkundige structuur samenhangende gedeeltelijke schuldsanering
geeft de eilanden een gunstige startpositie. Bovendien voorkomt financieel
toezicht ook in de nieuwe staatkundige situatie dat er opnieuw onhoudbare
schulden worden opgebouwd.
 
 Ieder halfjaar vindt er met Curaçao en Sint Maarten een voortgangsoverleg
plaats waarin verslag wordt gedaan en verantwoording wordt afgelegd over de
voortgang van de samenwerkingsprogramma’s. De Uitvoeringsorganisatie
SONA (USONA) neemt ook deel aan dit overleg.
 Onderwijs en Jongerenproblematiek
 De verantwoordelijkheid voor de uitvoering van het programma Onderwijs
en Jongeren ligt voor wat betreft Curaçao en Sint Maarten nog bij het
ministerie van BZK. De hoofddoelstelling van dit samenwerkingsprogramma is
de jeugd van de eilanden zodanig toe te rusten dat deze na voltooiing van
hun schoolloopbaan in staat is deel te nemen aan de arbeidsmarkt en volwaardig
te participeren in een voortdurend veranderende samenleving, op lokaal niveau,
maar ook op regionaal en mondiaal niveau. De doelstellingen van het programma
zijn:
 • terugdringen van schooluitval;
 • terugdringen van het aantal zittenblijvers;
 • vergroten van het aantal leerlingen dat een diploma haalt;
 • vergroten van het aantal leerlingen dat na school een baan vindt;
 • het vergroten van de maatschappelijke participatie en arbeidsparticipatie
van sociaal vormingsplichtigen;
 • het terugdringen van de jeugdwerkeloosheid;
 • (voor Sint Maarten) verbetering van de onderwijssituatie van ongedocumenteerde
kinderen (verschuiving van illegaal naar legaal onderwijs).
 
 Het bereiken van deze doelstellingen zal in 2010 nadrukkelijk worden gemonitord
door middel van de in 2009 ontwikkelde systematiek die is opgezet op basis
van de in 2008 uitgevoerde éénmeting. De begeleidingscommissie
van het programma, waarin het ministerie van OCW namens Nederland zitting
neemt, adviseert bij de uitvoering. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kengetallen
 Waarde2007
 Waarde 2008
 Streefwaarde2009
 
 
 
 
 Jeugdwerkeloosheid Curaçao (%) 
 24,2%
 26,3%
 14,2%
 
 
 
 Bron: SEI Curaçao
 Bron: website Bank Neder-landse Antillen
 Bron: SEI Curaçao
 
 
 Geslaagde eindexamen kandidaten
 70,7%
 PM1
 PM2
 
 
 VSBO Curaçao 
 Bron: Eén-meting OJSP
 
 
 
 
 Geslaagde eindexamen kandidaten
 77,1%
 PM1
 PM2
 
 
 SBO Curaçao 
 Bron: Eén-meting OJSP 
 
 
 
 
 
 
 
 1 In 2008 is een één-meting uitgevoerd om
te inventariseren wat de stand van zaken is op het gebied van o.a. schooluitval,
het aantal zittenblijvers en het aantal leerlingen dat een diploma haalt.
Begin 2009 zijn de voorbereidingen getroffen voor het uitvoeren van een structurele
monitor om deze en andere relevante gegevens voor het onderwijsveld te verzamelen,
voor de duur van het samenwerkingsprogramma (t/m 2012).2 Eind
2009 zullen zowel de gerealiseerde waarden van 2009 als de streefwaarden tot
en met 2012 bekend zijn. Deze monitor zal alleen van toepassing zijn op Curaçao
en Sint Maarten, aangezien de samenwerkingsprogramma’s met BES-eilanden
vanaf 2009, vooruitlopend op de Transitie, onderdeel zijn van de reguliere
samenwerking tussen het ministerie van OCW en de BES-eilanden.
 
 Ter verbetering van de positie van Antilliaanse jongeren draagt BZK financieel
bij aan het project Toekomst Antilliaanse Militie (TAM) dat door het ministerie
van Defensie wordt uitgevoerd. In overleg met de toekomstige landen zal gekeken
worden naar de mogelijkheden om dit project voort te zetten na de transitie.
 Sociaal Economische Ontwikkeling
 Na een moeizame opstartfase is in 2009 een inhaalslag gemaakt met de uitvoering
van de Sociaal Economische Initiatieven (SEI’s). Eind 2010 moeten de
SEI’s in beginsel zijn afgerond. Dat wil zeggen dat alle structurele
maatregelen moeten zijn opgepakt en de gelden in verplichtingen moeten zijn
vastgelegd. Door de opgelopen vertraging bij de start zal dit geen eenvoudige
taak zijn en er bestaat een reëel risico dat de eilandgebieden hier niet
geheel in zullen slagen. Met de eilandsbesturen is afgesproken dat eind 2010
zal worden besloten hoe eventueel overgebleven middelen worden aangewend.
Een belangrijke overweging bij de beslissing over de aanwending zal de reden
van de onderbesteding zijn.
 
 Over de uitvoering van de SEI’s wordt door de eilanden inhoudelijk
gerapporteerd. Dit komt naast de periodieke uitvoeringsrapportage van (U)SONA.
Ieder halfjaar vindt per eiland een voortgangsoverleg plaats waarin
verslag wordt gedaan en verantwoording wordt afgelegd over de voortgang. Bij
vertraging in de uitvoering wordt in gezamenlijkheid besloten welke maatregelen
worden genomen om de voortgang te verbeteren.
 
 Volledige uitvoering van de SEI’s is van groot belang voor de opbouw
van de nieuwe landen en het inlopen van achterstanden op de BES-eilanden.
Niet alleen omdat dit één van de zaken is waarvan de burgers
ook daadwerkelijk iets merken, maar ook omdat economische groei van de eilanden
van belang is om de eilandelijke begrotingen in evenwicht te brengen. Om dit
te kunnen bereiken, is in de SEI’s een aantal belangrijke structurele
hervormingen opgenomen die tot doel hebben het investeringsklimaat te verbeteren.
Voorbeelden van dergelijke maatregelen zijn het aanpassen van arbeidswetgeving
en arbeidsmarktbeleid, het terugdringen van administratieve lasten en, bij
de relatief grote economieën van Curaçao en Sint Maarten, het
invoeren van mededingingswetgeving en een mededingingsautoriteit. Daarnaast
bevatten de SEI’s flankerend beleid om de gevolgen van de hervormingen
te verzachten en de maatschappelijke samenhang op de eilanden te borgen. Ook
omvatten de SEI’s een flink aantal investeringen, die moeten bijdragen
aan structurele economische groei. Zo wordt geïnvesteerd in infrastructuur,
werkgelegenheid, toerisme, midden- en kleinbedrijf en diversificatie van de
economie.
 Institutionele versterking en bestuurskracht
 De versterking van het bestuur en de bestuurskracht in de Nederlandse
Antillen is één van de doelstellingen van het samenwerkingsbeleid
in 2010. Via de programma’s Institutionele Versterking en Bestuurskracht
van Curaçao, Sint Maarten, Bonaire, Saba en Sint Eustatius biedt Nederland
onder meer ondersteuning aan de verbetering van het financieel beheer, de
versterking van het ambtelijk apparaat en goed functionerende «checks
en balances». Het gaat om meerjarige samenwerkingsprogramma’s
(2008–2012) waarmee Curaçao en Sint Maarten worden ondersteund
in hun ontwikkeling naar goed functionerende landen binnen het Koninkrijk.
Saba, Sint Eustatius en Bonaire worden ondersteund in hun ontwikkeling naar
goed functionerende openbare lichamen binnen het Nederlandse staatsbestel.
Het is aan de bestuurders om binnen dit thema keuzes te maken die bijdragen
aan een sterker bestuur. Voordeel hiervan is mede dat de eilandbesturen zelf
achter de veranderingen staan.
 Veiligheid
 Het Plan Veiligheid Nederlandse Antillen (PVNA) heeft als doelstelling
het duurzaam verbeteren en versterken van de bedrijfsvoering van organisaties
binnen de rechtshandhavingketen. Sinds 2007 ligt hierbij, gelet op de staatkundige
veranderingen, de nadruk op het Gemeenschappelijk Hof van Justitie, het Openbaar
Ministerie, de politie, het gevangeniswezen en de vreemdelingenketen.
 In 2009 is ingestemd met een nieuwe opzet van het PVNA, waarbij de toekomstige
landen Curaçao en Sint Maarten, en Nederland voor wat betreft de openbare
lichamen Bonaire, Saba en Sint Eustatius, hun afzonderlijke plannen kunnen
indienen bij USONA na fiattering door de Nederlandse coördinator van
het PVNA. De verantwoordelijkheid voor de uitvoering van het PVNA blijft formeel
bij de minister van Justitie van de Nederlandse Antillen, maar de toekomstige
landen krijgen zo meer zeggenschap over de indiening en de uitvoering van
de plannen. Voor 2010 zijn geen aanvullende middelen voor het PVNA voorzien.
Wel zullen de dan nog beschikbare middelen worden ingezet binnen de afgesproken kaders waaronder de verbetering van de politieorganisatie en zullen
de nog lopende projecten worden voortgezet.
 Bon Futuro
 Nederland zal op een meer dwingende manier gaan samenwerken met het land
Nederlandse Antillen om de kwaliteit van het gevangeniswezen te verbeteren
voor nu en in de toekomst. De Bon Futuro gevangenis te Curaçao heeft
hierbij prioriteit gekregen (2008–2009, 31 700 hoofdstuk IV, nr. 31 en34). De Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) heeft een integraal
plan van aanpak opgesteld om de situatie in deze inrichting te verbeteren.
De uitvoering van het plan van aanpak wordt bekostigd door herschikking van
reeds beschikbare middelen.
 Samenwerkingsbeleid Aruba
 Het samenwerkingsbeleid met Aruba beperkt zich in 2010 tot de rechtshandhaving.
Besloten is de vrijgevallen schuldsaneringsmiddelen over de periode 2003–2007
te gebruiken voor een bijdrage aan het National Security Plan Aruba 2008–2012.
Bij dit programma ligt de nadruk op de verbetering van het Korps Politie Aruba
en de noodzakelijke versterking van de vreemdelingenketen.
 
 Hoewel Nederland na het aflopen van de Arubadeal in 2009 geen geld meer
ter beschikking stelt voor een breed samenwerkingsprogramma met Aruba, blijft
Nederland vanwege de doorloop van het meerjarenprogramma 2006–2009 betrokken
bij de uitvoering van dit programma. Aruba verschaft voortgangsrapportages
over de resultaten en via het lidmaatschap van het bestuur van de FDA is gewaarborgd
dat de projecten die onder dit programma vallen, voldoen aan de gestelde eisen.
 Overheidsfinanciën
 In 2006 zijn door Aruba en Nederland afspraken gemaakt over versterking
van de samenwerking op het gebied van de overheidsfinanciën, waarbij
Nederland Aruba zal ondersteunen in zijn doelstelling te komen tot duurzaam
gezonde overheidsfinanciën. De gevolgen van de financiële crisis,
waarvan de exacte impact op de Arubaanse economie nog niet bekend is, maken
gezonde overheidsfinanciën des te belangrijker. Op basis van deze nog
steeds geldende afspraken met Aruba vindt geregeld overleg plaats tussen Nederland
en Aruba over de voortgang.
 Bijdragen aan sociale ontwikkeling via subsidiëring
van non-gouvernementele organisaties
 Met het aflopen van de Arubadeal in 2009 is ook een einde gekomen aan
de bijdrage van € 1,5 miljoen die Nederland via het FDA gaf aan
de Arubaanse non-gouvernementele organisaties (NGO’s). De Arubaanse
overheid moet in staat worden geacht zelf voor de subsidieverlening van de
activiteiten van deze NGO’s zorg te dragen in 2010 en de jaren daarna.
 
 Het beleid ten aanzien van de Nederlandse Antillen is gericht op een duurzame
verbetering van de eilandeconomieën. Hierdoor zullen de begrotingen van
de eilanden meer ruimte bieden om de taken op te pakken die thans door de
NGO’s worden uitgevoerd, met gebruikmaking van de middelen van de Antilliaanse
Medefinancieringsorganisatie (AMFO). Ook voor AMFO geldt dat 2012 het laatste
jaar zal zijn dat Nederland bijdraagt aan het fonds.
 
 In 2010 stelt Nederland nog het volledige bedrag van € 9,5 miljoen
via AMFO beschikbaar aan de Antilliaanse NGO’s. Met AMFO is afgesproken dat over de financiering van de NGO’s die actief zijn op de
BES-eilanden overleg plaatsvindt met de ministeries van OCW, Jeugd en Gezin
en VWS. Geconstateerd is dat de NGO’s op de Nederlandse Antillen taken
uitvoeren die in Nederland tot het domein van de overheid worden gerekend.
Na de transitie zullen de BES-eilanden samen met de betrokken ministeries
verantwoordelijk zijn voor de financiering van de NGO’s die deze taken
uitvoeren dan wel deze taken zelf oppakken. Er is dan geen rol meer voor AMFO
weggelegd op deze eilanden.
 
 Voor de financiering van de NGO’s op Sint Maarten en Curaçao
is het beleidskader aangepast. De hoofddoelstelling blijft het bereiken van
tastbare resultaten op het gebied van sociaal-maatschappelijke ontwikkeling.
Voor Curaçao is aansluiting gezocht bij de wijkenaanpak die onderdeel
uitmaakt van het SEI en een extra stimulans krijgt door de interventie van
het ministerie van WWI.
 Versterking vreemdelingenketen
 Verbetering van de vreemdelingenketen Nederlandse Antillen maakt onderdeel
uit van het Plan Veiligheid Nederlandse Antillen (PVNA). Daarnaast is de vreemdelingenketen
een belangrijk onderwerp in het programma rechtshandhaving van Aruba.
 
 In het kader van het PVNA heeft het verbetertraject dat in 2006 is gestart
een vervolg gekregen bij de start van PVNA II. Dit verbetertraject speelt
in op de toekomstige staatkundige verhoudingen. Het project loopt tot in 2010
door.
 
 Ter uitvoering van de slotverklaring zijn de toekomstige landen en Nederland
een onderlinge regeling overeengekomen. Onderwerpen zoals informatie-uitwisseling,
ICT, grenstoezicht, toelating, toezicht en terugkeer en bevolkingsadministratie
maken deel uit van deze regeling. Op basis van een implementatieplan zal deze
regeling in 2010 worden uitgevoerd.
 
 De afspraken die in 2006 met Aruba zijn gemaakt over de vreemdelingenketen
hebben in juli 2007 vervolg gekregen in de vorm van een memorandum of understanding.
De afgesproken verbeteracties bij de verschillende ketenpartners betreffen
onder andere het verhelderen en aanscherpen van de taken en bevoegdheden en
het doen van aanpassingen op het gebied van automatisering om de uitvoering
op een hoger niveau te krijgen.
 In het kader van het memorandum of understanding is een ketenbreed verbeterplan
opgesteld dat in 2009 door de Arubaanse regering is vastgesteld. Het verbeterplan
is onderdeel van het National Security Plan Aruba 2008–2012.
 In 2010 staan binnen het verbeterplan ondermeer de volgende projecten
gepland:
 – Censo, de organisatie die belast is met de bevolkingsadministratie,
zal de bestandsvergelijkingen met andere Arubaanse overheden, zoals DIMAS
en de belastingdienst, uitbreiden. Dit komt de betrouwbaarheid van gegevens
ten goede;
 – de toelatingsorganisatie DIMAS zal in 2010 de verblijfsvergunningen
verbeteren, om mogelijke vervalsingen tegen te gaan.
 Operationele doelstelling 2
 
 Het bevorderen van werkbare staatkundige relaties binnen
het Koninkrijk.
 
 Motivering
 Werkbare staatkundige relaties binnen het Koninkrijk vloeien mede voort
uit de beoogde staatkundige veranderingen van de vijf Nederlands-Antilliaanse
eilandgebieden. In dat licht zijn in de slotakkoorden van 11 oktober
2006 en 2 november 2006 afspraken gemaakt over financieel toezicht, goed bestuur,
adequate rechtshandhaving en investeringen in de economie van de eilanden
Deze afspraken zijn voorwaarden om te komen tot de nieuwe staatkundige verhoudingen.
 
 Het doel van de staatkundige veranderingen is de situatie voor de bevolking
op de eilanden te verbeteren. De nieuwe staatkundige verhoudingen zullen echter
niet van vandaag op morgen geregeld zijn. Het ontmantelen van het huidige
land Nederlandse Antillen, het vormen van twee nieuwe landen en het creëren
van een nieuwe bestuursvorm binnen Nederland voor de drie kleine eilanden
is een exercitie die niet alleen zeer complex is, maar waar ook weinig ervaring
mee bestaat. Een belangrijke mijlpaal in dit proces is de Ronde Tafel Conferentie
van 15 december 2008. Tijdens deze conferentie is een aantal belangrijke wetsontwerpen
bestuurlijk geaccordeerd. Hiermee is een belangrijke stap gezet in het staatkundig
veranderingsproces. In 2010 zal de nadruk liggen op de implementatie van de
gemaakte afspraken en de parlementaire goedkeuring van de wetsontwerpen.
 
 In het kader van de toekomstige verantwoordelijkheid van Nederland voor
Bonaire, Sint Eustatius en Saba (de BES-eilanden) worden door Nederlandse
departementen beleidsmaatregelen genomen om al vóór de transitiedatum
concrete verbeteringen te realiseren op de eilanden. Daarnaast wordt momenteel
nagedacht over de toekomstige taakverdeling tussen de rijksoverheid en de
eilandgebieden. Hierover zal nader bestuurlijk overleg plaatsvinden. Op basis
van een heldere taakverdeling kunnen betrokkenen zich voorbereiden op de uitvoering
van die taken.
 
 Het Land Nederlandse Antillen heeft met Curaçao en Sint Maarten
afspraken gemaakt om het Land gefaseerd te ontmantelen door geleidelijk taken
aan Curaçao en Sint Maarten over te dragen. Nederlandse departementen
bereiden zich ook voor op de taken die over zullen komen vanuit het Land voor
wat betreft de BES-eilanden. Waar mogelijk zullen departementen meedraaien
in de uitvoering van taken of (delen van) de uitvoering overnemen. Zo kunnen
zij een goed beeld krijgen van de stand van zaken met betrekking tot hun beleidsterrein
op de eilanden en zonodig achterstanden wegwerken of investeren in opleiding
en training.
 Instrumenten
 Ter uitwerking van de slotakkoorden van oktober en november 2006 is een
programmaorganisatie ingesteld en twee projectgroepen.
 Programma Organisatie Transitieproces (POT)
 Het Programma Organisatie Transitieproces fungeert als schakel tussen
de Nederlandse departementen en de bestuurders van de eilandgebieden. In deze
rol coördineert het programma de rijksbrede activiteiten die Nederland
ontplooit op de BES-eilanden. Dit doet zij in nauw contact met de per 1 januari
2009 aangestelde commissaris voor Bonaire, Sint Eustatius en Saba, de heer
H.G.J. Kamp. Daarnaast coördineert het programma de werkzaamheden die
Nederland verricht in het kader van de opbouw van de landen Curaçao
en Sint Maarten en de ontmanteling van het land Nederlandse Antillen.
 
 Zoals hierboven wordt genoemd, nemen Nederlandse departementen al vóór
de transitiedatum beleidsmaatregelen op de BES-eilanden. Het betreft beleidsterreinen
waaraan de BES eilanden en Nederland in deze fase prioriteit geven, zodat
per transitiedatum goed van start kan worden gegaan. De departementen sturen
kwartiermakers naar de eilanden om de uitvoering van beleidsmaatregelen op
zich te nemen. Op die manier zijn departementen tevens betrokken bij de activiteiten
van het land Nederlandse Antillen en de bestuurscolleges op de BES-eilanden.
Zo wordt bereikt dat op het moment van statuswijziging de departementen en
eilandgebieden goed voorbereid en operationeel zijn. Bovendien wordt voorkomen
dat lokaal zaken in gang worden gezet waarmee Nederlandse bewindspersonen
het niet eens zijn, zodat deze niet op de transitiedatum met ongewilde (lang
doorlopende) praktijken geconfronteerd worden.
 
 Op zowel Bonaire, Sint Eustatius als Saba is in december 2008 een zogenaamd
Regionaal Service Centrum (RSC) geopend. Deze centra zullen dienen als kantoor
van de rijksoverheid op de BES-eilanden. Tijdens de transitiefase dienen de
centra als uitvalsbasis voor de kwartiermakers van departementen.
 
 In 2010 zal verder worden gewerkt aan de voorbereiding van de implementatie
van de wetgeving voor de BES-eilanden. Het gaat hierbij om vijf wetsvoorstellen:
de Wet openbare lichamen BES, de Wet financiën BES, de Invoeringswet
BES, de Aanpassingswet BES en een wijziging van de Kieswet voor de BES-eilanden.
 
 De gezaghebbers van de vijf eilandgebieden, Curaçao, Sint Maarten,
Bonaire, Sint Eustatius en Saba, krijgen vanuit Nederland (personele) ondersteuning.
Door deze extra ondersteuning kunnen de gezaghebbers tijdens het staatkundig
hervormingsproces hun (toezichthoudende) taken naar behoren blijven uitoefenen.
Vanaf de aanvang van dit project in 2007 tot eind 2010, worden de gezaghebbers
van deze eilandgebieden ondersteund door in totaal 10 technische bijstanders.
Het gaat voornamelijk om juridische ondersteuning op het gebied van bestuursrecht,
politiële zaken, vreemdelingenzaken en politiezaken. Daarnaast vindt
ondersteuning plaats op het gebied van bedrijfseconomische zaken en ruimtelijke
ordening. Voor dit project (2007–2010) is in totaal € 3,4
miljoen beschikbaar gesteld.
 Projectgroep rechtspleging, rechtshandhaving en constitutionele
zaken
 Deze projectgroep is belast met de voorbereiding van wet- en regelgeving
en de implementatie van de afspraken in de slotverklaring van 2 november 2006
over rechtspleging en rechtshandhaving (Rijkswet Openbaar Ministerie, de politie,
Raad voor de rechtshandhaving en het Gemeenschappelijke Hof en daaruit voortvloeiende
lagere wetgeving) en over constitutionele zaken (zoals de wijziging van het
Statuut en de grensafbakening). Nederland, het land Nederlandse Antillen,
Sint Maarten, Curaçao en Aruba zijn lid van deze projectgroep.
 Projectgroep Financiën
 Deze projectgroep coördineert de financiële en economische trajecten
van de staatkundige veranderingen. Het gaat hierbij onder andere om de schuldsanering
en het financieel toezicht voor het Land, Curaçao en Sint Maarten.
De Landen en de betrokken eilandgebieden zijn in deze projectgroep vertegenwoordigd.
 
 In de akkoorden van oktober en november 2006 is afgesproken dat er in
de transitiefase bij algemene maatregel van rijksbestuur financieel toezicht
wordt ingesteld op de verschillende bestuurlijke entiteiten in de Nederlandse
Antillen. Doel is een gezonde financiële positie bij de start van de
nieuwe staatkundige verhoudingen. In 2008 is dit tijdelijke financieel toezicht
op alle entiteiten in werking getreden. Naar verwachting zal het financieel
toezicht krachtens consensus rijkswet na de transitiedatum in werking treden.
 
 Het College financieel toezicht (Cft) is belast met de uitvoering van
het financieel toezicht. Het financieel toezicht kent twee regimes: één
voor het land, Curaçao en Sint Maarten, en één voor de
BES-eilanden. In het Cft nemen vertegenwoordigers van Nederland, het Land
en de eilandgebieden zitting. Naast het toezicht op het gehele begrotingsproces,
monitort het Cft ook de verbetertrajecten van het financieel beheer.
 Operationele doelstelling 3
 
 Het binnen de gemaakte afspraken saneren van de schuldtitels
en betalingsachterstanden van de Nederlandse Antillen.
 
 Motivering
 Het doel van het saneren van de schulden is het bereiken van een gezonde
financiële uitgangspositie voor de nieuwe landen Curaçao en Sint
Maarten en de BES-eilanden die onderdeel van Nederland worden. De schuldsanering
vindt plaats volgens de voorwaarden die zijn vastgelegd in de slotverklaring
van 2 november 2006. Het betreft het aanwezig zijn van financieel toezicht
door middel van een college financieel toezicht (Cft) en het goedkeuren van
de (ei)landelijke begrotingen (in het geval van het Land Nederlandse Antillen
en Curaçao) door het Cft. Aan deze voorwaarden is voldaan. Bij de schuldsanering
gaat het bij het land Nederlandse Antillen en het eilandgebied Curaçao
om sanering van zowel de schuldtitels als de betalingsachterstanden. De overige
entiteiten hebben alleen betalingsachterstanden. In het slotakkoord is afgesproken
de schulden die open stonden per 31 december 2005 en thans nog open staan
te saneren. Daarbij worden de schuldtitels van Curaçao en Sint Maarten,
inclusief herfinanciering van rente en aflossingen, gesaneerd tot aan het
punt waarop de rentelast maximaal gelijk is aan 5% van de gemiddelde
overheidsinkomsten van 3 voorafgaande jaren (de rentelastnorm). Voor de BES-eilanden
geldt een rentelastnorm van 0%. Tijdens het bestuurlijk overleg met
de BES-eilanden op 18 juni 2008 is daaraan toegevoegd dat Nederland ook de
betalingsachterstanden over 2006 en 2007 zal saneren tot een maximum van 50
miljoen NAF.
 
 Tijdens de transitiefase wordt de schuldsanering via begrotingshoofdstuk
IV Koninkrijksrelaties uitgevoerd. Na de staatkundige vernieuwing gaat de
restschuld naar begrotingshoofdstuk IX-A Nationale Schuld.
 Instrumenten
 Voor de betalingsachterstanden zijn het Land en de eilandgebieden zelf
verantwoordelijk voor het aanleveren van de volledige en juiste gegevens.
Zij dienen dit gepaard te laten gaan van een accountantsverklaring. De staatssecretaris
van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties kan besluiten betalingsachterstanden
die niet voorzien zijn van een goedkeurende accountantsverklaring toch te
betalen, indien voldoende aannemelijk is gemaakt dat deze betalingsachterstanden
bestonden op 31 december 2005 en in relatie staan tot de taken en verantwoordelijkheden
van het bestuur van het Land en de eilanden (de zogenaamde «kan-bepaling»).
 
 Ook voor het aanleveren van de juiste gegevens met betrekking tot de schuldtitels
zijn het Land en Curaçao zelf verantwoordelijk. Indiening van deze
gegevens dient vergezeld te gaan van een goedkeurende accountantsverklaring.
Hier is geen «kan-bepaling» van toepassing. De definitieve accountantsrapporten
zijn inmiddels ontvangen. Daarnaast is het uitstaande schuldpapier ook in
kaart gebracht door het Agentschap van Financiën in nauwe samenwerking
met de Bank Nederlandse Antillen (BNA). Bij de uitvoering zijn beide organisaties
immers nauw betrokken.
 Nu de toezichthouder Cft voor het Land, Curaçao en Sint Maarten
operationeel is en het Land en Curaçao een positief advies hebben ontvangen
van het Cft bij hun begrotingen voor 2009, zal Nederland de schuldendiensten
(70% van de rente en 100% van de aflossingen in de transitiefase)
overnemen van het deel van de schulden dat voor sanering in aanmerking komt
(de schulden boven de rentelastnorm). Betaling door het ministerie van BZK
geschiedt via de Bank Nederlandse Antillen op basis van adviezen van het Agentschap
van Financiën van het ministerie van Financiën. Het Agentschap van
Financiën zal een parallelle boekhouding bijhouden van de sanering van
de schuldtitels.
 
 Met de BES-eilanden is afgesproken dat de begroting 2008 tot en met 2010
een aflopend tekort mag hebben. In 2011 dienen de BES-eilanden een sluitende
begroting te presenteren. Het Cft is daar intensief bij betrokken. Nederland
heeft zich onder voorwaarden bereid verklaard om dit tekort te financieren.
 Overzicht onderzoek naar de doelmatigheid en de doeltreffendheid
van beleid 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Onderzoek onderwerp
 AD of OD
 A. Start B. Afgerond
 Vindplaats
 
 
 
 
 Beleidsdoorlichting
 Het stimuleren van de zelfstandigheid van de Nederlandse Antillen en Aruba
op het gebied van bestuur, economie, rechtszekerheid en veiligheid
 OD2
 A: 2011B: 2011
 
 
 
 
 
 4. DE NIET-BELEIDSARTIKELEN 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budgettaire
gevolgen van beleid (x € 1 000)
 
 
 
 
 
 Artikel 3: Nominaal en onvoorzien
 
 
 2009
 
 
 2010
 
 
 2011
 
 
 2012
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 1 350
 
 
 1 344
 
 
 1 315
 
 
 1 307
 
 
 1 307
 
 
 1 307
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 1 350
 
 
 1 344
 
 
 1 315
 
 
 1 307
 
 
 1 307
 
 
 1 307
 
 
 
 1. Loonbijstelling
 241
 234
 199
 191
 191
 191
 
 
 2. Prijsbijstelling
 498
 502
 502
 502
 502
 502
 
 
 3. Onvoorzien
 611
 608
 614
 614
 614
 614
 
 
 
 
 5. VERDIEPINGSHOOFDSTUK
 1. Waarborgfunctie 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw
uitgaven (in € 1 000)
 
 
 
 
 
 1: Waarborgfunctie
 
 2009
 2010
 2011
 2012
 2013
 2014
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2009
 
 
 57 487
 
 
 58 055
 
 
 57 871
 
 
 57 871
 
 
 57 871
 
 
 57 871
 
 
 
 
 1.1: Rechterlijke macht en samenwerkingsmiddelen
 
 
 57 487
 
 
 58 055
 
 
 57 871
 
 
 57 871
 
 
 57 871
 
 
 57 871
 
 
 
 
 Mutaties 1e suppletore begroting
2009
 
 
 – 1 000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 1.1: Rechterlijke
macht en samenwerkingsmiddelen
 
 
 – 1 000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nog niet opgenomen in een begrotingshoofdstuk
 
 
 2 024
 
 
 2 042
 
 
 2 036
 
 
 2 036
 
 
 2 036
 
 
 2 036
 
 
 
 
 1.1: Rechterlijke
macht en samenwerkingsmiddelen
 
 
 2 024
 
 
 2 042
 
 
 2 036
 
 
 2 036
 
 
 2 036
 
 
 2 036
 
 
 
 a. Verdeling loonbijstelling 2009
 1 673
 1 685
 1 681
 1 681
 1 681
 1 681
 
 
 b. Verdeling prijsbijstelling 2009
 351
 357
 355
 355
 355
 355
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2010
 
 
 58 511
 
 
 60 097
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 
 
 1.1: Rechterlijke
macht en samenwerkingsmiddelen
 
 
 58 511
 
 
 60 097
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 59 907
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw
ontvangsten (in € 1 000)
 
 
 
 
 
 1: Waarborgfunctie
 
 2009
 2010
 2011
 2012
 2013
 2014
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2009
 
 
 4 464
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 
 Mutaties 1e suppletore begroting 2009
 0
 0
 0
 0
 0
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nog niet opgenomen in een begrotingshoofdstuk:
 0
 0
 0
 0
 0
 0
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2010
 
 
 4 464
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 4 857
 
 
 
 
 
 2. Bevorderen autonomie koninkrijkspartners 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw
uitgaven (in € 1 000)
 
 
 
 
 
 2: Bevorderen autonomie Koninkrijkspartners
 
 2009
 2 010
 2 011
 2 012
 2 013
 2 014
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2009
 
 
 289 758
 
 
 116 764
 
 
 89 382
 
 
 93 366
 
 
 93 372
 
 
 88 231
 
 
 
 
 2.1: Apparaat
 
 
 9 597
 
 
 10 174
 
 
 4 627
 
 
 4 627
 
 
 4 627
 
 
 4 627
 
 
 
 
 2.2: Bevordering autonomie koninkrijkspartners
 
 
 120 392
 
 
 91 276
 
 
 84 241
 
 
 88 225
 
 
 88 231
 
 
 88 231
 
 
 
 
 2.3: Bevorderen staatskundige relaties
 
 
 15 269
 
 
 14 814
 
 
 514
 
 
 514
 
 
 514
 
 
 514
 
 
 
 
 2.4: Schuldsanering
 
 
 144 500
 
 
 500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nota van Wijziging: subsidietaakstelling en inhuur externen
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.2 Bevorderen autonomie koninkrijkspartners
 – 92
 – 94
 – 96
 – 96
 – 96
 – 96
 
 
 
 Mutaties 1e suppletore begroting
2009
 
 
 295 980
 
 
 128 710
 
 
 – 950
 
 
 – 950
 
 
 – 950
 
 
 – 950
 
 
 
 
 2.1: Apparaat
 
 
 700
 
 
 2000
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.2: Bevordering autonomie koninkrijkspartners
 
 
 17 288
 
 
 – 3 230
 
 
 – 950
 
 
 – 950
 
 
 – 950
 
 
 – 950
 
 
 
 
 2.3: Bevorderen staatskundige relaties
 
 
 – 8
 
 
 – 6 060
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.4: Schuldsanering
 
 
 278 000
 
 
 136 000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nog niet opgenomen in een begrotingshoofdstuk
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.1: Apparaat
 
 
 1 559
 
 
 381
 
 
 116
 
 
 58
 
 
 – 14
 
 
 – 14
 
 
 
 
 a. Verdeling loonbijstelling 2009
 
 
 318
 
 
 337
 
 
 153
 
 
 153
 
 
 153
 
 
 153
 
 
 
 
 b. Verdeling prijsbijstelling 2009
 
 
 41
 
 
 44
 
 
 20
 
 
 20
 
 
 20
 
 
 20
 
 
 
 
 c. Commissaris BES
 
 
 500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 d. Budget RSC apparaat
 
 
 700
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 e. Invulling taakstellingen
 
 
 
 
 – 57
 
 
 – 115
 
 
 – 187
 
 
 187
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.2: Bevorderen autonomie koninkrijkspartners
 
 
 1 568
 
 
 15 923
 
 
 812
 
 
 905
 
 
 905
 
 
 905
 
 
 
 a. Verdeling loonbijstelling 2009
 142
 142
 142
 142
 142
 142
 
 
 b. Verdeling prijsbijstelling 2009
 2 126
 1 481
 1 570
 1 663
 1 663
 1 663
 
 
 c. SEI-middelen
 
 15 000
 
 
 
 
 
 
 d. Maatregelen Koninkrijk
 
 – 700
 – 900
 – 900
 – 900
 – 900
 
 
 e. Budget RSC apparaat
 – 700
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.3: Bevorderen staatskundige relaties
 
 
 – 10 429
 
 
 – 43
 
 
 1
 
 
 8
 
 
 8
 
 
 8
 
 
 
 a. Verdeling prijsbijstelling 2009
 265
 257
 1
 8
 8
 8
 
 
 b. Commissaris BES
 – 500
 
 
 
 
 
 
 
 c. Voorschot APNA
 – 10 194
 
 
 
 
 
 
 
 d. Tekortreeks BES
 
 – 300
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.4: Schuldsanering
 
 
 26 493
 
 
 300
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 a. Voorschot APNA
 10 194
 
 
 
 
 
 
 
 b. Betalingsachterstanden BES
 16 299
 
 
 
 
 
 
 
 c. Tekortreeks BES
 
 300
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2010
 
 
 604 837
 
 
 261 941
 
 
 89 265
 
 
 93 291
 
 
 93 225
 
 
 93 225
 
 
 
 
 2.1: Apparaat
 
 
 11 856
 
 
 12 555
 
 
 4 743
 
 
 4 685
 
 
 4 613
 
 
 4 613
 
 
 
 
 2.2: Bevordering autonomie koninkrijkspartners
 
 
 139 156
 
 
 103 875
 
 
 84 007
 
 
 88 084
 
 
 88 090
 
 
 88 090
 
 
 
 
 2.3: Bevorderen staatskundige relaties
 
 
 4 832
 
 
 8 711
 
 
 515
 
 
 522
 
 
 522
 
 
 522
 
 
 
 
 2.4: Schuldsanering
 
 
 448 993
 
 
 136 800
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw
ontvangsten (in € 1 000)
 
 
 
 
 
 2: Bevorderen autonomie Koninkrijkspartners
 
 2009
 2010
 2011
 2012
 2013
 2014
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2009
 
 
 11 807
 
 
 11 238
 
 
 10 613
 
 
 10 613
 
 
 10 613
 
 
 10 613
 
 
 
 Mutaties 1e suppletore begroting 2009
 52 694
 0
 0
 0
 0
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nog niet opgenomen in een begrotingshoofdstuk:
 0
 0
 0
 0
 0
 0
 
 
 a. Betalingsachterstanden
 16 299
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2010
 
 
 80 800
 
 
 11 238
 
 
 10 613
 
 
 10 613
 
 
 10 613
 
 
 10 613
 
 
 
 
 
 2.1.c. Commissaris BES
 Overheveling apparaatsbudget commissaris BES.
 2.1.d. Budget RSC
 Overheveling apparaatsbudget Regionaal Service Centrum.
 2.2.c. SEI-middelen
 Niet alle middelen in het kader van de Sociaal Economisch Initiatieven
(SEI) zijn in 2008 en 2009 tot besteding gekomen. In 2010 worden deze uitgaven
alsnog gedaan. De SEI’s zijn gericht op een structurele aanpak van sociaal-economische
problemen. Het betreft maatregelen op het gebied van overheidsfinanciën,
hervorming economische structuur, reorganisatie overheidsapparaat, investeringsimpulsen
en een sociaal vangnet.
 2.2.d. Maatregelen Koninkrijk
 Ombuigingen ter dekking van de generale problematiek (macro-problematiek).
 2.3.b. Commissaris BES
 Voor toelichting zie 2.1.c.
 2.3.c. Voorschot APNA
 Voorschotbetaling van het APNA (betalingsachterstanden Bonaire).
 2.4.a. Voorschot APNA
 Voor toelichting zie 2.3.c.
 2.4.b. Betalingsachterstanden BES
 Betalingsachterstanden Bonaire (o.a. voorschotbetaling APNA), Saba en
Sint Eustatius. Hiervoor had Nederland eind 2007 reeds middelen gestort op
een bestemmingsrekening bij de Bank Nederlandse Antillen.
 2.4.c.Tekortreeks BES
 Voor toelichting zie 2.3.d.
 3. Nominaal en Onvoorzien 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbouw
uitgaven (in € 1 000)
 
 
 
 
 
 3: Nominaal en onvoorzien
 
 2009
 2010
 2011
 2012
 2013
 2014
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2009
 
 
 1 350
 
 
 1 344
 
 
 1 315
 
 
 1 307
 
 
 1 307
 
 
 1 307
 
 
 
 
 3.1: Loonbijstelling
 
 
 241
 
 
 234
 
 
 199
 
 
 191
 
 
 191
 
 
 191
 
 
 
 
 3.2: Prijsbijstelling
 
 
 498
 
 
 502
 
 
 502
 
 
 502
 
 
 502
 
 
 502
 
 
 
 
 3.3: Onvoorzien
 
 
 611
 
 
 608
 
 
 614
 
 
 614
 
 
 614
 
 
 614
 
 
 
 
 Mutaties 1e suppletore begroting
2008
 
 
 4 916
 
 
 4 303
 
 
 3 922
 
 
 4 022
 
 
 4 022
 
 
 4 022
 
 
 
 
 3.1: Loonbijstelling
 
 
 2 133
 
 
 2 164
 
 
 1 976
 
 
 1 976
 
 
 1 976
 
 
 1 976
 
 
 
 
 3.2: Prijsbijstelling
 
 
 2 783
 
 
 2 139
 
 
 1 946
 
 
 2 046
 
 
 2 046
 
 
 2 046
 
 
 
 
 3.3: Onvoorzien
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nog niet opgenomen in een begrotingshoofdstuk
 
 
 – 4 916
 
 
 – 4 303
 
 
 – 3 922
 
 
 – 4 022
 
 
 – 4 022
 
 
 – 4 022
 
 
 
 
 3.1: Loonbijstelling
 
 
 – 2 133
 
 
 – 2 164
 
 
 – 1 976
 
 
 – 1 976
 
 
 – 1 976
 
 
 – 1 976
 
 
 
 a. Verdeling loonbijstelling 2009
 – 2 133
 – 2 164
 – 1 976
 – 1 976
 – 1 976
 – 1 976
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.2: Prijsbijstelling
 
 
 – 2 783
 
 
 – 2 139
 
 
 – 1 946
 
 
 – 2 046
 
 
 – 2 046
 
 
 – 2 046
 
 
 
 a. Verdeling prijsbijstelling 2009
 – 2 783
 – 2 139
 – 1 946
 – 2 046
 – 2 046
 – 2 046
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2010
 
 
 1 350
 
 
 1 344
 
 
 1 315
 
 
 1 307
 
 
 1 307
 
 
 1 307
 
 
 
 
 3.1: Loonbijstelling
 
 
 241
 
 
 234
 
 
 199
 
 
 191
 
 
 191
 
 
 191
 
 
 
 
 3.2: Prijsbijstelling
 
 
 498
 
 
 502
 
 
 502
 
 
 502
 
 
 502
 
 
 502
 
 
 
 
 3.3: Onvoorzien
 
 
 611
 
 
 608
 
 
 614
 
 
 614
 
 
 614
 
 
 614
 
 
 
 
 
 6. BIJLAGE MOTIES EN TOEZEGGINGEN
 A.1. In behandeling zijnde moties 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
motie
 Vindplaats
 Stand van Zaken
 
 
 
 
 Motie van Bas Jan van (CDA) Bochove verzoekt
de regering niet eerder akkoord te gaan met de zelfstandigheid van Sint Maarten
dan nadat aan de voorwaarden voor adequate rechtshandhaving en
rechtspleging is voldaan.
 23-10-2008 Begroting Koninkrijksrelaties (31 700 IV, nr. 9)
 Wordt gezien als ondersteuning
van het gevoerde beleid.
 
 
 
 
 
 
 
 Motie van Van Gent Verzoekt de regering om te voorzien
in een Sportfonds Nederlandse Antillen en Aruba die Antilliaanse jongeren
in de ruimste zin van het woord in staat stelt een sport te beoefenen en topsporters
in hun sportieve prestaties ondersteunt.
 23-10-2008 Begroting Koninkrijksrelaties (31 700 IV, nr. 20)
 Door de stichting Doen en het Startbureau
op Curaçao wordt een haalbaarheidsonderzoek gedaan naar hoe een eventueel
sportfonds vorm gegeven kan worden. Eerst worden de resultaten van het onderzoek
afgewacht. Naar verwachting is het rapport in juli 2009 gereed. Met de minister
van VWS wordt dan bezien of er een impuls kan worden gegeven bijvoorbeeld
in de zin van een startsubsidie. De Kamer wordt hierover na het zomerreces
geïnformeerd.
 
 
 
 
 A.2 Afgedane moties 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
motie
 Vindplaats
 Stand van Zaken
 
 
 
 
 Motie Leerdam: verzoekt de regering het
initiatief te nemen om in samenwerking met
alle betrokken partners binnen het Koninkrijk vóór 15 december
2008 te komen tot een voorlichtingsplan, dat zich richt op het benutten van
alle moderne communicatiekanalen.
 23-10-08 Begroting Koninkrijksrelaties (31 700IV, nr. 16)
 Afgehandeld TK 31 568, nr. 18
 
 
 
 
 
 
 
 Motie Leerdam: Verzoekt de regering de uitvoeringskantoren
op de BES-eilanden zo in te richten
dat deze ook een informatiefunctie kunnen vervullen voor de burgers van die
eilanden. Het doel hierbij is om burgers te informeren over alle consequenties
van hun nieuwe positie binnen het beoogde openbaar lichaam van het land Nederland.
 23-10-08 Begroting Koninkrijksrelaties
(31 700 IV, nr. 17)
 Afgehandeld
TK 31 568, nr. 18
 
 
 
 
 B.1 In behandeling zijnde toezeggingen 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
toezegging
 Vindplaats
 Stand van Zaken
 
 
 
 
 De staatssecretaris laat een onderzoek
naar de staat van bestuur van Aruba uitvoeren met looptijd van een half jaar.
 19-05-2009 Het Staatkundig
proces Nederlandse Antillen
 Wordt op het moment ambtelijk voorbereid. Bekeken zal worden of het onderzoek
samen met Aruba kan worden uitgevoerd of dat de RMR een
opdracht daartoe geeft.
 
 
 
 
 
 
 
 Het onderwerp leerplicht zal tijdens dienstreis op
Aruba in juni besproken worden.
 19-05-2009
 Het Staatkundig proces Nederlandse Antillen
 Bezien zal worden in welke vorm voldaan kan worden aan de toezegging. Tijdens
de dienst- reis van juni is door commotie over het onderzoek naar de rechtstaat
van Aruba, geen gelegenheid geweest om het onderwerp leerplicht op Aruba te
bespreken.
 
 
 
 
 
 
 
 In het voorjaar 2010 zal de visie op het Koninkrijk
verschijnen, inclusief de effectuering van de waarborgfunctie.
 19-05-2009 Het Staatkundig proces
Nederlandse Antillen
 Eerste symposium «Visie
op het Koninkrijk» wordt op 15 oktober 2009 in Den Haag gehouden.
 
 
 
 
 
 
 
 Na het presidium van de VRTC in juni 2009 zal de
Kamer voor 1 juli worden geïnformeerd hoe de toetsing wordt ingericht.
 27-05-2009 Staat van het bestuur
Nederlandse Antillen en Aruba
 Presidiumvergadering
v/d V-RTC op 16 juni 2009 is uitgesteld omdat Curaçao en St. Maarten
de benodigde informatie niet hebben aangeleverd. Tijdens de politieke stuurgroep
is besloten dat binnen twee weken beide entiteiten alsnog de informatie bij
het presidium moeten inleveren. Na de eerst volgende presidium-vergadering,
welke voorzien is in september 2009, zal de Kamer worden geïnformeerd.
 
 
 
 
 
 
 
 De rapportage van de gemengde commissie (afgesproken
in de politieke stuurgroep van 24 juni) zal naar de Tweede Kamer worden verzonden,
zodat deze betrokken kan worden bij de behandeling van de CRW’s.
 1-07-2009 Staatkundige hervorming
 De gemengde commissie komt in de laatste
week van juli 2009 bijeen. Rapportage zal pas in september 2009 worden opgeleverd.
 
 
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris zal de recente rapportage van De
Vegter en De Lange inzake gevangenissen/cpt aan de Tweede Kamer sturen.
 1-07-2009 Staatkundige hervorming
 De rapportages zijn verstuurd aan de ministers
van justitie van NA en Aruba voor een reactie. Zij zijn gevraagd voor 1 augustus
te reageren. Daarna zullen de rapportages aan de Tweede Kamer worden verzonden
(toezegging is voor het einde van het reces).
 
 
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris zal bij komende bezoek aan Curaçao
hulp aanbieden aan Antillen bij de onderhandelingen met de farmaceutische
industrie over de levering van HIV/AIDS medicijnen.
 1-07-2009 Staatkundige hervorming
 Zal meegenomen worden bij de dienstreis eind september 2009 v/d
staatssecretaris.
 
 
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris zal reactie vragen aan NA en Aruba
op de natuur- en milieurapporten.
 1-07-2009 Staatkundige hervorming
 De Kamer zal hier na het zomerreces over worden geïnformeerd.
 
 
 
 
 
 
 
 Zodra duidelijk is, wat de formatie van de rsc’s
zal zijn, zal de Staatssecretaris hiervan een overzicht (organisatierapport)
aan TK sturen.
 1-07-2009 Staatkundige
hervorming
 Zeer recentelijk is de
directeur RSC aangesteld. Hij zal het concept organisatierapport formaliseren
waarna het naar de Kamer gestuurd zal worden.
 
 
 
 
 
 
 
 N.a.v. ontraden motie instellen onderzoeken naar
staat van bestuur op Curaçao en Sint Maarten, heeft staatssecretaris
toegezegd de update van WODC-rapport mee te nemen bij toetsing van de eilanden.
 3-6-2009 Staat van het Bestuur Nederlandse
Antillen en Aruba Kamerstukken II 2009–2010, 31 568, nr. 41
 Zal inzet zijn in de eerst volgende presidium-vergadering
V-RTC over de toetsing Overheidsapparaten Land Curaçao & Sint Maarten.
 
 
 
 
 
 
 
 Staatssecretaris zal met minDef overleg voeren over
de continuering van de TAM (Toekomst
Antilliaanse Militie).
 19-5-2009 
Het Staatkundig proces Nederlandse Antillen Kamerstukken I 2009–2010
 Continuering TAM (Toekomst
Antilliaanse Militie) tot 1 februari 2011 Nadat bekend is geworden dat de transitiedatum
van 15 december 2008 verschoven is naar een later moment, heeft de Staatssecretaris BZK besloten
om de uitvoeringsregeling TAM in
gewijzigde opzet (dus exclusief het Stagehuis) te continueren. Besloten is
de regeling TAMoude stijl tot
1 februari 2011 te verlen- gen. Hiermee is in elk geval de continuering van
de TAM gewaarborgd tot de transitiedatum. Overleg met Defensie over toekomst TAM na
2011. In juni 2009 is met Defensie overleg gevoerd over de toekomst
van de TAM na de transitiefase.
Tijdens het overleg gaf Defensie aan dat er in juli 2008 (vorig jaar) twee
brieven zijn ontvangen van onder andere Minister Duncan en het BC Curaçao.
In beide brieven wordt de wens uitgesproken de TAM te
vervolgen. Defensie is momenteel bezig met de voorbereiding van de conceptbrieven.
Defensie gaf voorts aan bezig te zijn met de voorbereiding van een brief aan
de Tweede Kamer over het project TAM en
de toekomst hiervan. De onderhavige conceptbrief is onlangs voorgelegd aan BZK.
Aan BZK is gevraagd haar visie
te geven op deze brief en een drietal zaken te onderzoeken: 1. de financiering
van de TAM na 1 februari 2011;
2. of USONA hierin een rol
krijgt; 3.wat NL wil t.a.v. de BESeilanden.
Binnenkort zal over deze onderwerpen opnieuw overleg worden gevoerd met Defensie.
 
 
 
 
 B.2 Afgedane toezegging 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
toezegging
 Vindplaats
 Stand van Zaken
 
 
 
 
 De staatssecretaris zal de
rapporten van de SP over asbest toezenden aan de regering van de Nederlandse
Antillen. De staatssecretaris zegt toe met de minister van VROM de asbestproblematiek
op de BES te bespreken, teneinde
te komen tot een asbestinven- tarisatie op de BES-eilanden
en een concept plan van aanpak. Dit geldt overigens niet voor Curaçao
en Sint Maarten. De staatssecretaris zal ook laten onderzoeken wat de mogelijkheden
zijn inzake de compensatie voor slachtoffers.
 23-10-2008 Begroting Koninkrijksrelaties (31 700 IV)
 Onderzoek naar toepasbaarheid
van compen- satieregeling voor asbestslachtoffers voor de BES is
opgenomen in het plan van aanpak VROM.
 
 
 
 
 
 
 
 Kamer vraagt naar update financiële verantwoording CFT.
De commissie wil dit voor het POK van 5–9 januari ontvangen.
 23-10-2008 Voortgang staatkundig proces
Nederlandse Antillen
 Het CFT heeft
op Aruba in een presentatie aan de informatiebehoefte voldaan. De presentatie
is tijdens de POK gehouden (5–9 januari 2009).
 
 
 
 
 
 
 
 Toesturen voorstel consensusrijkswet OM na ommekomst
van de Raad van State.
 11-06-08 De
voortgang van het staatkundig proces Nederlandse Antillen
 Afgedaan TK 31 568, nr. 18
 
 
 
 
 
 
 
 Toezenden voorlichtingsbrief Raad van State over
de versnelling van het proces.
 11-06-08
De voortgang van het staatkundig proces Nederlandse Antillen
 Afgedaan TK 31 568, nr. 18
 
 
 
 
 
 
 
 Toezenden het halfjaarverslag van het Cft.
 11-06-08 De voortgang van het staatkundig
proces Nederlandse Antillen
 Afgedaan
TK 31 568, nr. 18
 
 
 
 
 
 
 
 Toesturen uitslag belevingsonderzoek staatkundige
vernieuwing BES.
 11-06-08 De voortgang van het staatkundig proces
Nederlandse Antillen
 Afgedaan TK 31 568,
nr. 18
 
 
 
 
 
 
 
 Toezenden AMvRB Financieel toezicht, vastgestelde
versie.
 11-06-08 De voortgang van
het staatkundig proces Nederlandse Antillen
 Afgedaan TK 31 568, nr. 18
 
 
 
 
 
 
 
 Rapport naar aanleiding van CPT-rapportage aan de
Kamer verzenden.
 04-03-2009 Voortgang
staatkundig proces Nederlandse Antillen
 Afgedaan TK 31 568, nr. 38
 
 
 
 
 
 
 
 De kamer informeren over de staat van de rechtsstaat
Aruba.
 04-03-2009 Voortgang staatkundig
proces Nederlandse Antillen 31 568, nr. 20
 Afgedaan TK 31 568, nr. 38
 
 
 
 
 
 
 
 In de voortgangsrapportages zal uitgebreider worden
gerapporteerd over de BES.
 27-05-2009 Staat van het bestuur Nederlandse
Antillen en Aruba
 Is reeds gebeurd
in de laatste voortgangsrapportage staatkundig proces.
 
 
 
 
 
 
 
 Na het bezoek van eind juni zal de Kamer voor 1 juli
worden geïnformeerd over de stand van zaken met betrekking tot Bon Futuro.
 27-05-2009 Staat van het bestuur
Nederlandse Antillen en Aruba
 Afgedaan
TK 31 568, nr. 47
 
 
 
 
 
 
 
 De staatssecretaris van Financiën zal mede namens
de staatssecretaris van BZK,
de visie over de E-zones aan de Kamer zenden.
 27-05-2009 Staat van het bestuur Nederlandse Antillen en Aruba
 Afgedaan TK 31 568, nr. 48
 
 
 
 
 
 
 
 In de voortgangsrapportages aan de kamer zullen de
stappen in het BES-traject specifieker
worden benoemd.
 23-10-2008 Voortgang
staatkundig proces Nederlandse Antillen
 Afgedaan TK 31 568, nr. 18
 
 
 
 
 
 
 
 Leveren van een eenmalig extracomptabel overzicht
van de belangrijkste uitgaven (op hoofdlijnen dus) van Nederland naar de Nederlandse
Antillen en Aruba die buiten H IV om lopen (dus een overzicht van de uitgaven
voor 2009).
 23-10-2008 Begroting
Koninkrijksrelaties (31 700 IV)
 Afgedaan TK 31 700 IV nr. 28
 
 
 
 
 7. LIJST VAN AFKORTINGEN EN TREFWOORDENREGISTER
 Lijst van afkortingen 
 
 
 
 
 
 
 AMFO
 Antilliaanse Medefinancierings Organisatie
 
 
 BES
 Bonaire, Sint Eustatius en Saba
 
 
 BNA
 Bank Nederlandse Antillen
 
 
 BZK
 Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
 
 
 CFT
 College Financieel Toezicht
 
 
 EU
 Europese Unie
 
 
 FDA
 Fondo Desaroyo Aruba
 
 
 IVB
 Institutionele Versterking Bestuur
 
 
 KLPD
 Korps Landelijke Politiediensten
 
 
 LGO
 Land en Gebied Overzee
 
 
 NGO
 Non-gouvernementele Organisatie
 
 
 POT
 Programma Organisatie Transitieproces
 
 
 PVNA
 Plan Veiligheid Nederlandse Antillen
 
 
 RMR
 Rijks Ministerraad
 
 
 RST
 Recherche Samenwerkingsteam
 
 
 SEI
 Sociaal-Economisch Initiatief
 
 
 TAM
 Toekomst Antilliaanse Militie
 
 
 UPG
 Ultra Perifeer Gebied
 
 
 USONA
 Uitvoeringsorganisatie Stichting Ontwikkeling Nederlandse
Antillen
 
 
 WolBES
 Wet Openbare Lichamen Bonaire Sint Eustatius en Saba
 
 
 
 
 Trefwoordenregister
 AMFO 15
 Armoedebestrijding 12
 Arubadeal 15
 BES 5, 12, 13, 15, 17, 18, 19, 20, 23, 24, 26, 28, 29, 30
 Bestuurskracht 5, 11, 12, 14
 BNA 19, 30
 BZK 7, 12, 13, 19, 28, 29, 30
 CFT 28, 30
 EU 30
 FDA 6, 12, 15, 30
 IVB 30
 KLPD 8, 9, 30
 Kustwacht 5, 7, 8, 9
 LGO 30
 NGO 15, 30
 Overheidsfinanciën 6, 10, 15, 24
 POT 17, 30
 PVNA 14, 16, 30
 Rechtshandhaving 5, 6, 7, 8, 9, 14, 15, 16, 18, 26
 RMR 9, 26, 30
 RST 6, 7, 8, 9, 30
 Samenwerking 5, 6, 7, 8, 9, 11, 12, 14, 15, 19, 22, 26, 30
 Schuldsanering 5, 7, 11, 12, 15, 18, 19, 23
 SEI 13, 14, 16, 23, 24, 30
 Staatkundige veranderingen 7, 9, 14, 16, 18
 TAM 13, 28, 30
 Transitie 4, 5, 13, 15, 17, 18, 19, 28, 30
 UPG 30
 USONA 12, 14, 28, 30
 Vreemdelingenketen 6, 12, 14, 15, 16
 Waarborgfunctie 5, 6, 7, 8, 22, 27
 WolBES 30