Rapport Herijking landinrichting tweede fase; Verslag algemeen overleg op 29 oktober 1998
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25940, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

09-12-1998

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

25940 nr. 3

01-12-1998

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de regeringOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25940Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 36 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 940Rapport Herijking landinrichting tweede fasenr. 3VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 1 december 1998De vaste commissie voor Landbouw, Natuurbeheer en Visserij1 heeft op 29 oktober 1998 overleg gevoerd met minister Apotheker van
Landbouw, Natuurbeheer en Visserij over:– het rapport Herijking landinrichting tweede fase (25 940,
 nr. 1);– de brief van de minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij
met een reactie op de adviezen van de Raad voor het landelijk gebied (25 600-XIV,
nr. 56);– de brief van de minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij
inzake de cijfers van het CPB, betreffende een tekort bij de aankoop van gronden
ter realisering van het structuurschema groene ruimte (25 600-XIV, nr.
58).Van het gevoerde overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag
uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Rietkerk (CDA) memoreerde dat de herijking van de landinrichting
in 1995 in de nota Dynamiek en vernieuwing is aangekondigd. Om landinrichting
eigentijdser te maken, goed te laten aansluiten bij maatschappelijke ontwikkelingen
en te laten bijdragen aan plattelandsvernieuwing, is een goed instrumentarium
noodzakelijk. Om de herijking te laten slagen, moet echter wel de verplichtingenstand
van 1,4 mld. weggewerkt worden. Tijdens de vorige kabinetsperiode is in dit
verband tevergeefs verzet aangetekend tegen de oplopende bezuinigingen op
landinrichting. De bezuinigingen ingevolge het regeerakkoord van het tweede
kabinet-Kok komen daar nu nog bovenop. In het licht van de bezuinigingen en
de verplichtingenstand is het de vraag hoe de in het rapport Herijking landinrichting
tweede fase geformuleerde ambities gerealiseerd kunnen worden. Door verbreding
wordt landinrichting van belang voor infrastructuur en grootschalige woningbouw,
maar ook voor landbouw en natuur. Via landinrichting wordt overigens zo'n
60% van de ecologische hoofdstructuur (EHS) gerealiseerd, ook al is er sprake
van ruilverkavelingen met administratief karakter. Wat is de waarde van de
landinrichting in de toekomst?De heer Rietkerk memoreerde dat de reconstructie van de varkenshouderij gestart kan worden, zonder daarvoor de Reconstructiewet in te zetten.
Hoe kan de 80 mln. voor reconstructie zo snel mogelijk ingezet worden middels
landinrichting? Lopen deze gelden overigens via het groenfonds? Hoe verhoudt
het versnellen zich tot het verbreden? Is er al overeenstemming bereikt met
de departementen van Verkeer en Waterstaat en van VROM over de gedachte om
ook infrastructurele en andere projecten via landinrichting te realiseren?
In het kader van verbreding moet overigens voldoende ruimte behouden worden
voor kavelruil.De heer Rietkerk kon instemmen met de voorstellen op het punt van versnelling,
flexibilisering en vereenvoudiging. De Landinrichtingswet dient hier echter
wel toe gewijzigd te worden. Bijkomend voordeel is dat communicatie met de
omgeving een groter accent zal krijgen voor de landinrichtingscommissies en
voor de provincies. Grondverwerving is van belang voor structuurversterking
van de landbouw en voor het realiseren van de EHS. Hoe zijn de actiepunten
uit het rapport Mobiliteit van grond en functies uit 1997 zijn opgepakt? Waarom
moet nog gewacht worden op een wetsvoorstel inzake financiering, programmering,
inrichting, beheer en grondverwerving in het kader van landinrichting? Om
de benodigde beleidsruimte voor gebiedsgericht maatwerk te realiseren, dienen
de desbetreffende subsidieregelingen overigens gewijzigd te worden.De verplichtingenstand vormt een belangrijk financieel probleem. Hoe kijkt
de minister in dit verband aan tegen de extra middelen die de provincies claimen
voor de benodigde sanering? De ingeboekte bezuinigingen voor 1999 en latere
jaren staan haaks op de herijking. De overheid moet echter wel juridische
overeenkomsten nakomen, tenzij betrokken partijen een overeenkomst uit eigen
wil openbreken. In het kader van de door LNV geclaimde ICES-gelden moet extra
geld beschikbaar komen voor herijking van de landinrichting en daarmee voor
plattelandsvernieuwing.De Raad voor het landelijk gebied (RLG) heeft geadviseerd om naar nieuwe
economische dragers te zoeken, met name op regionaal niveau. Kan de sturing
dan op hetzelfde niveau plaatsvinden? Wat betekent een compacte stad overigens
voor het groen in een stad? In het verlengde hiervan is het de vraag of de
stad-landprojecten «Binnentuin-buitenhof» en «Sallandschouw»
niet uit de ICES-gelden voor agrarisch natuur- en landschapsbeheer gefinancierd
kunnen worden.De heer Geluk (VVD) stelde dat vernieuwing van het landinrichtingsinstrumentarium
inderdaad noodzakelijk is, maar dat de financiën daarbij een probleem
vormen. De verplichtingenstand bedraagt 1,4 mld. en er is voor 1,7 mld. aan
projecten voorzien, terwijl er per jaar nog slechts 110 mln. beschikbaar is
voor landinrichting. Met de provincies zijn afspraken gemaakt hoe deze «financiële
molensteen» gedragen moet worden. Het is een nobel streven om de verplichtingenstand
omlaag te brengen, maar de overheid moet wel betrouwbaar blijven overkomen
en haar afspraken nakomen. Ook al zijn de omstandigheden en inzichten gewijzigd
gedurende de lange voorbereidingstijd, het gaat te ver om de planvorming voor
projecten in de verplichtingenstand plotsklaps te herzien. Met behoud van
draagvlak kan hiervoor alleen een oplossing gevonden worden door iets anders
aan te bieden of projecten af te kopen. Een verkorting van de procedures zonder
een goede financiële onderbouwing van de verplichtingen biedt geen perspectief.
Het ontbreken van een financiële paragraaf wekt dan ook verbazing. Wie
gaat bepalen welke oude verplichtingen wel en welke niet uitgevoerd zullen
worden? Uit wat voor kosten bestaat de verplichtingenstand? De heer Geluk
ging ervan uit dat de 1 mld. extra tot 2010 voor grondverwerving ook bestemd
kan worden voor landinrichtingsprojecten.Landinrichtingsinstrumenten moeten gebruikt kunnen worden voor realisering
van de EHS en voor reconstructie. Het is evenwel de vraag of realisering van
de EHS afhankelijk is van de landinrichting. Gelden die oorspronkelijk
voor de Reconstructiewet gereserveerd waren, mogen nu breder ingezet worden
voor het nitraatbeleid en de EHS. Analoog daaraan zouden gelden bestemd voor
de EHS en natuur, ook breder ingezet moeten worden voor bijvoorbeeld plattelandsontwikkeling,
het tegengaan van verdroging en recreatie. De heer Geluk sprak in dit verband
de hoop uit dat de minister echt werk maakt van het stapelen of ontschotten
van instrumenten. Landinrichting houdt nadrukkelijk verband met vitaal platteland
en een gebiedsgerichte aanpak. Landbouw beslaat 2,3 miljoen hectare grond,
terwijl bos en natuurlijk terrein samen slechts 0,5 miljoen hectare innemen.
Daarom is draagvlak bij de agrarische sector ook onmisbaar voor een goede
uitvoering van de landinrichting. Vanwege de te verwachten veranderingen is
grootschaligheid onvermijdelijk, waarbij ruilverkaveling een onmisbaar instrument
is.Modulaire opbouw en de daarmee gepaard gaande besluitvorming dragen het
risico in zich dat de planvorming niet meer integraal overzien kan worden.
Wie vervult hierbij een leidende rol? Hoe kan de bevolking haar inbreng op
dit punt leveren? Ingevolge het decentralisatieakkoord krijgen de provincies
meer bevoegdheden. De heer Geluk vroeg om een nadere toelichting op de verantwoordelijkheidsverdeling
tussen de provincies, de Dienst landelijk gebied (DLG) en het ministerie.
Als de plannen voor gebiedscontracten en gebiedsgericht beleid doorgaan, wordt
de DLG dan niet slechts uitvoerder van de klassieke landinrichting, maar ook
coördinator of procesmanager van de uitwerking daarvan? Worden er niet
weer schotten gecreëerd door te spreken van een regiovisie, een gebiedsvisie,
een raamplan, een projectnota en een landinrichtingsplan?De heer Geluk was van mening dat bij de wijziging van de Landinrichtingswet
expliciet moet worden vastgelegd dat er in lijn met de Wet openbaarheid van
bestuur sprake is van openbaarheid van bestuur. Ook moet bepaald worden dat
een landinrichtingscommissie een overheidsorgaan is in de zin van de wet.
Voorts moeten andere representatieve organisaties op dit vlak genoemd worden
als organisaties waarmee overleg wordt gepleegd. Om het draagvlak te vergroten,
zouden die organisaties deel moeten kunnen uitmaken van een landinrichtingscommissie.
Belangenverstrengeling moet hierbij uitgesloten worden.Als gevolg van de verbreding van het landinrichtingsbeleid naar infrastructuur,
milieu, water en stad en land worden ook de ministeries van Verkeer en Waterstaat
en van VROM hierbij betrokken. Dragen zij ook bij aan de financiële verplichtingen?
Om het landinrichtingsbeleid te versnellen, zou wellicht ook geld verkregen
kunnen worden uit andere fondsen, zoals dat voor natuurontwikkeling. Desgevraagd
verklaarde de heer Geluk dat hij niet gelukkig was met de in het regeerakkoord
overeengekomen bezuinigingen op landinrichting. Hoe ziet de minister in de
relatie stad-land overigens de invulling van publiek-private samenwerking?
Hoe denkt hij over afschaffing of flexibilisering van het landinrichtingsrentesysteem?
Door een afkoopsysteem toe te passen kan op de korte termijn meer geld vrijgemaakt
worden voor landinrichting.Mevrouw Swildens-Rozendaal (PvdA) benadrukte de doelstellingen
van landinrichting. Middels landinrichtingsprojecten moet bijvoorbeeld 60%
van de EHS gerealiseerd worden. De herijkingsoperatie moet leiden tot verbreding
van de inzet van landinrichting en vereenvoudiging, versnelling en flexibilisering
van het instrumentarium. Voor welke modules daarbij gekozen zal worden, hangt
af van de analyse van de problematiek in het gebied en van de gewenste oplossing.
Daarmee kan worden ingestemd, mits de doelstelling maar duidelijk is. Zowel
particulieren als overheden kunnen het initiatief tot projecten nemen. Door
van onderaf te werken kan het draagvlak voor deelprojecten vergroot worden,
maar bij uitvoering zonder projectnota is het wel voorwaarde dat alle betrokkenen
hier vrijwillig aan meewerken. Om dit mogelijke knelpunt te omzeilen,
kan de provincie een projectnota of raamplan vaststellen. Het moet overigens
mogelijk blijven om een ontwerplandinrichtingsplan op te stellen voor omvangrijker
projecten. Door gefaseerde besluitvorming kan versnelling van de uitvoering
van een ingewikkeld landinrichtingsplan bereikt worden. Mevrouw Swildens pleitte
er wel voor om de eerste schatting niet zonder meer af te schaffen. Als in
kleine gebieden de grond op basis van de bodemgeschiktheidskaart ongeveer
evenveel waard blijkt, kan die schatting natuurlijk achterwege blijven. Gedeputeerde
Staten geven in een projectnota aan of een schatting plaatsvindt.Mevrouw Swildens stemde in met de voorgestelde wijzigingen in de beroep-
en bezwaarprocedure, omdat die leiden tot versnelling van landinrichtingsprojecten
en daarmee ook tot een groter draagvlak daarvoor. Zij ging ook akkoord met
de voorgestelde procesmatige aanpak. Deze mag echter niet tot gevolg hebben
dat bij eerdere uitvoering alleen gemakkelijk uitvoerbare onderdelen van een
landinrichtingsproject worden uitgevoerd. Dat kan alleen als álle belangen
instemmen en integratie niet in gevaar wordt gebracht. De provincies dienen
daarbij uiteraard de planologische duidelijkheid te bewaken, omdat er in dat
stadium nog geen sprake is van een concreet, voor de rijksoverheid richtinggevend
landinrichtingsplan. Kan met een projectnota overigens ook dezelfde procedure
gevolgd worden? In ieder geval moet duidelijk zijn op welk moment de Landinrichtingswet
precies ingezet wordt. In dit licht vroeg mevrouw Swildens om de evaluatie
van experimenten met landinrichtingsprocessen op basis van vrijwilligheid.
De MER-plicht moet in het kader van landinrichting trouwens niet alleen aan
functiewijziging gekoppeld worden, maar ook aan bijvoorbeeld verbetering van
een functie.De budgettaire consequenties van versnelling, vereenvoudiging en verbreding
moeten in samenhang met het budget voor landinrichting en het oplossen van
de verplichtingenstand van 1,4 mld. voor bestaande projecten bekeken worden.
Mevrouw Swildens wees erop dat de 2,5 mld. aan ICES-gelden voor inpassing
niet rechtstreeks aan infrastructuur besteed mogen worden. Zij was dan ook
van mening dat de Kamer voor 1 januari 1999 duidelijkheid moet krijgen over
de financiële paragraaf van de herijking van de landinrichting. Provincies
en Rijk moeten gezamenlijk een financieel plan voor de komende tien jaar opstellen.
Dit mag de betrouwbaarheid van de overheid niet aantasten; het draagvlak is
immers voorwaarde voor onder meer plattelandsvernieuwing en realisering van
de EHS. In dit licht zou het imago van landinrichting in eerste instantie
best wat opgepoetst mogen worden. In de houtskoolschets moet overigens ook
veel aandacht besteed worden aan het platteland.De heer Van der Vlies (SGP) memoreerde dat de herijking van
de landinrichting in de nota Dynamiek en vernieuwing is aangekondigd. Het
gaat om verbreding, vereenvoudiging, slagkracht, versnelling, kracht en kwaliteit.
Met verbreding wordt vooral gedoeld op versterking van de economische structuur
onder gelijktijdige versterking van de ruimtelijke kwaliteit en de leefbaarheid
van de omgeving. Vereenvoudiging wordt gezocht in het vervangen van de bestaande
vier vormen van landinrichting door een modulaire opbouw van de wet en de
instrumenten. In het rapport Herijking landinrichting tweede fase wordt de
problematiek helder uiteengezet en worden de keuzemomenten aangegeven. Daarin
ontbreekt echter een heldere planning van het op de herijking volgende implementatietraject.
Om bestaande ontwikkelingen en verplichtingen niet te frustreren, moet een
en ander duidelijk beschreven worden met taakstellende termijnen en een navenante
inspanningsverplichting. Bij versnelling past geen onduidelijkheid over de
financiële taakstelling die daaraan verbonden is. De minister moet dan
ook zo snel mogelijk met een helder financieel flankerend beleid komen. Bij
de waardebepaling van gronden kunnen bodemgeschiktheidskaarten duidelijkheid
verschaffen, maar vooral in gebieden met heterogene gronden zal
toch een eerste schatting nodig zijn als uitgangspunt voor grondruil. Bij
vereenvoudiging mag de zorgvuldigheid niet in het geding raken. Het gaat hierbij
immers ook om rechtsbescherming van degenen die betrokken zijn bij herverkaveling,
vernieuwing en dergelijke. De verbrede inzet van het landinrichtingsinstrumentarium
moet op voorhand positief bejegend worden. Afstemming van verantwoordelijkheden
en taken en de snelheid van handelen van de diverse daarbij in het geding
zijnde autoriteiten zijn in dit verband belangrijke elementen.Uit de rapportages van de Raad voor het landelijk gebied maakte de heer
Van der Vlies op dat de agrarische ondernemer op bedrijfsniveau een zekere
vrijheid heeft om een eigen mix van bedrijfsactiviteiten te kiezen, en dat
het dus de vraag is in hoeverre de overheid een en ander kan sturen. De keuze
van de agrarische ondernemer wordt echter ook sterk bepaald door voornemens
die voor zijn gebied bij de overheid leven, en door planontwikkeling. In bijvoorbeeld
de houtskoolschets en de Reconstructiewet zou dan ook een omslag bewerkstelligd
moeten worden, in die zin dat de agrarische bedrijvigheid, als die eenmaal
helder is, als randvoorwaarde gaat gelden voor andere activiteiten. In dit
verband memoreerde de heer Van der Vlies dat er naar zijn mening naast de
EHS wellicht ook een «agrarische hoofdstructuur» moet komen. In reactie op de suggesties van het CPB om in het kader van de aankoop
van gronden ter realisering van het structuurschema groene ruimte de grondprijsstijging
zoveel mogelijk te beperken, noemt de regering als mogelijke alternatieven
voor aankopen voor natuur onder meer particulier natuurbeheer en publiek-private
samenwerking. Particulier natuurbeheer is een goed instrument, maar dat moet
wel voorzien worden van een financiële taakstelling.De heer Stellingwerf (RPF) constateerde dat de basisprincipes
van het rapport Herijking landinrichting tweede fase breed worden gedragen.
De redenen voor wijziging waren dan ook duidelijk. Verder lijkt er consensus
te bestaan over de basis voor landinrichting, namelijk ruimte en vorm geven
aan landbouw, natuur, recreatie en landschap. Bovendien wegen functies als
milieu, agrarisch natuurbeheer en landschap zwaarder dan vroeger. De vraag
is nu hoe aan dit alles vormgegeven kan worden, terwijl het budget al te krap
is voor de huidige uitvoerings- en voorbereidingsprojecten. Als dit financiële
probleem kan worden opgelost, kan dan werkelijk worden voorkomen dat van nieuwe
vormen van bureaucratisering sprake zal zijn? Verbetering van het imago van
landinrichting is hard nodig, maar voorkomen moet worden dat men in oude fouten
vervalt. Er is al veel gedaan, maar de duur van landinrichtingsprojecten moet
nog verder bekort worden. Er is echter een chronisch geldgebrek. Bovendien
moet de overheid zorgvuldig blijven werken. In het rapport wordt dan ook terecht
gepleit voor bestuurlijke duidelijkheid en voldoende middelen. De heer Stellingwerf
plaatste wel vraagtekens bij de door het IPO aangedragen ideeën om in
het kader van de financiën voorbereidingstrajecten te screenen en projecten
die uitvoeringsgereed zijn, te heroverwegen. Er is uiteraard niets op tegen,
wanneer bepaalde zaken op vrijwillige basis afgehandeld worden.Met de verbrede inzet van landinrichting voor bijvoorbeeld grootschalige
infrastructuur kan veel voordeel behaald worden. Bij grondruil zou een kostendoorrekening
kunnen plaatsvinden aan degenen die voordeel hebben van de inrichting. In
dit verband vroeg de heer Stellingwerf aandacht voor het rapport «Geld
uit grond» van prof. Bomhoff. De overheid moet vaak schadevergoeding
betalen aan grondeigenaren die geschaad worden door bestemmingsplanwijzigingen,
maar zij ziet nooit iets terug, als er voordeel wordt genoten door bestemmingsplanwijzigingen.
Prof. Bomhoff suggereert vormen van afroming waarmee financiering gevonden
kan worden voor infrastructuur. De heer Stellingwerf dacht hierbij
ook aan financiering van herstructurering of herinrichtingsbeleid. De Federatie
particulier grondbezit heeft in dit verband gesteld dat nieuwe landgoederen
een bijdrage zouden kunnen leveren aan leniging van de financiële nood
en dat dit tevens privatisering van beleid met zich zou brengen.De heer Stellingwerf sprak de vrees uit dat het werken met modules ertoe
kan leiden dat de gemakkelijke onderdelen snel worden uitgevoerd, terwijl
de moeilijke zaken blijven liggen. Tot slot wees hij op de mogelijke spanning
tussen een procesmatige benadering en gewenste doelen.De heer Ter Veer (D66) sprak zijn verbazing erover uit dat
het project «Hollands bloementuin» in Anna Paulowna en het project
«De blauwe stad» bij Winschoten niet als vanzelfsprekend onderdeel
zijn geworden van het instrument landinrichting.Het is niet eenvoudig om de verplichtingenstand terug te brengen. Daarbij
is er ook nog sprake van een zeer ambitieus voorbereidingsschema ten opzichte
van de beschikbare middelen. In dit verband heeft de D66-fractie reeds bij
de begrotingsbehandeling bepleit om radicaal te stoppen met ruilverkaveling.
De minister heeft toen gezegd dat hij dit idee voortvarend met het IPO zou
onderzoeken. Kan er op 1 januari 1999 echt al een concrete rapportage liggen?
Wie zal de onafhankelijk voorzitter worden van de terzake in te stellen commissie?
Desgevraagd gaf de heer Ter Veer te kennen dat een instrument als ruilverkaveling
nooit alleen maar positief kan zijn en dat op zijn minst de vraag beantwoord
moet worden of de maatschappelijke kosten zich ook vertalen in maatschappelijk
nut. De politieke keuzes die indertijd gemaakt zijn, komen inderdaad in het
geding, omdat eenieder vindt dat de verplichtingenstand teruggebracht moet
worden. In dit verband sloot de heer Ter Veer zich wel aan bij de vragen van
de heer Geluk over rechtszekerheid en geloofwaardigheid van bestuur. Ruilverkaveling
en ruilverkaveling met administratief karakter voldoen per definitie echter
zeer slecht aan de criteria die de Kamer voor landinrichting heeft omarmd.
Ter illustratie verwees de heer Ter Veer naar de manier waarop deze instrumenten
in de Beemster zijn gehanteerd. De overige landinrichtingsinstrumenten hadden
zijn instemming, al moet ervoor gewaakt worden dat zij goed gebruikt worden.Momenteel is 70% van het platteland nog een witte vlek, waar het gaat
om planologie, aanpak en processen van landinrichting. De EHS moet natuurlijk
onverkort worden uitgevoerd. Er kan nu gewerkt worden met modules. Voornemens
op het punt van de EHS en plattelandsontwikkeling kunnen gerealiseerd worden
met de faciliteiten van de DLG. Zal de DLG overigens uiteindelijk niet veel
geld kwijt zijn door de verruiming van taken en zal hierdoor geen strijdigheid
ontstaan met het landschapsbeheer? In het kader van ICES is er extra geld
beschikbaar voor uitvoering van de Reconstructiewet. In dit licht is het evenwel
de vraag wat er overeind blijft van het axioma dat er geen nieuw geld voor
oud beleid ingezet mag worden. Hoe denkt de minister van Financiën hierover?
Tot slot stelde de heer Ter Veer dat de decentralisatie-impuls niet goed uit
de verf komt bij de herijking van de landinrichting. Hij pleitte voor een
grotere politieke bemoeienis van de minister op dit punt met elk van de twaalf
provincies, buiten het IPO om. Het antwoord van de regeringDe minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij stelde dat
de keuze van een vorm van landinrichting minder belangrijk is, wanneer bij
het ministerie van LNV als hoofdlijn en bij verwante departementen als zijlijn
gekozen wordt voor een brede kwaliteitsimpuls voor het landelijk gebied en
voor het inzetten van alle middelen in de diverse categorieën. Daarbij
moet ook vertrouwen gegeven worden aan de provincies. Vervolgens is het de
vraag welk instrument aan de provincies gegeven moet worden om
tot goede planvorming en -uitvoering te komen. De dienst landelijk gebied
houdt daarbij met instemming van Rijk en provincies de vinger aan de pols
bij de besteding van de financiën. Departementen als Verkeer en Waterstaat
en VROM kunnen vanuit hun eigen verantwoordelijkheid besluiten om bij te dragen
aan bepaalde onderdelen van een gebiedsgerichte aanpak. De provincies vervullen
op dat punt een centrale rol. De minister verwees in dit verband naar de gelden
die het ministerie van VROM in het kader van de Reconstructiewet wil inzetten
voor het aanvullende beleid inzake de nitraatrichtlijn. Het ministerie van
LNV zal de koppeling van gelden van LNV en andere departementen blijven stimuleren.Sanering van de financiën is een moeilijke zaak. De in het regeerakkoord
opgenomen ombuigingen op het terrein van de landinrichting zijn evenwel door
de Kamer vastgesteld in de begroting van LNV. Met de provincies zal nu geprobeerd
worden om de opschoning van bestaande verplichtingen te koppelen aan het mogelijk
insluizen van beleidsintensiveringsgelden. Half december zal met de provincies
bekeken worden hoe de komende jaren vormgegeven kan worden aan bijvoorbeeld
versobering, opschoning, herijking en vervroeging van de terugbetaling van
landinrichtingsgelden. Zonder deze inzet zal het waarschijnlijk heel lang
duren, voordat er ruimte ontstaat voor nieuwe projecten. Juridische verplichtingen
van de overheid moeten natuurlijk worden nagekomen. Door gedurende vier jaar
gelden voor reconstructie en gelden voor natte natuur en de EHS te koppelen,
kunnen er gelden beschikbaar komen voor gebiedsgerichte contracten. Het traditionele
kasgeldritme voor landinrichting zal alleen nog gebruikt worden voor modules
binnen een projectplan of een generaal plan voor eenvoudige landbouwstructuurverbeteringen.
Bij de uitvoering van plannen blijkt echter bijna altijd een samenhang te
bestaan tussen de verschillende elementen van landinrichting. Daarom had de
minister er vertrouwen in dat de koppeling van de inzet van verschillende
soorten gelden in een gebied een voordeel oplevert, niet alleen financieel,
maar ook qua uitvoering. Desgevraagd zei hij dat er enthousiasme voor nodig
is om ook het probleem van de bij de verwerving van gronden opgelopen achterstand
op te lossen, ondanks het feit dat de daarvoor gelabelde ICES-gelden te krap
zijn. Bij de begrotingsbehandeling is in het kader van betrouwbaarheid en
zorgvuldigheid van de overheid over de grondprijsontwikkeling gesproken. Afgesproken
is om hier later aan de hand van rapporten terzake op terug te komen.De provincies hebben in de Reconstructiewet een belangrijke regisserende
rol toebedeeld gekregen en moeten dan ook bereid zijn om mee te doen aan de
uitgezette ideeën. Gemeenten zouden hetzelfde moeten doen met bijvoorbeeld
gedecentraliseerde stads- en dorpsvernieuwingsgelden. Voorts moeten de waterschappen
door de provincies aangespoord worden om uit zichzelf mee te doen aan projecten
op het gebied van waterbeheersing. Bij landinrichtingsprojecten wordt dus
het een en ander van de betrokken gebieden verwacht, maar zij moeten daar
dan wel een kans toe krijgen.In de verplichtingenstand zijn drie categorieën te onderscheiden.
Aan de lopende verplichtingen zal waarschijnlijk weinig te doen zijn. In dit
verband kan alleen gedacht worden aan vervroeging van de terugbetaling van
landinrichtingsgelden, opdat dit geld versneld weer ingezet kan worden. Dan
zijn er de plannen die reeds in uitvoering zijn genomen, maar die bij nader
inzien best vereenvoudigd kunnen worden. Dat behoeft niet te betekenen dat
er individuele privaatrechtelijke belangen worden geschaad. Tot slot zijn
er de nieuwe projecten. Deze moeten leiden tot een moderne gebiedsverbetering.
Traditionele gelden zijn daarbij ondergeschikt aan nieuwe intensiveringsgelden
die overigens niet alleen van het ministerie van LNV afkomstig behoeven te
zijn. De eerste geluiden wijzen erop dat in december met de provincies tot
een gezamenlijke aanpak van een en ander gekomen kan worden. Dit
moet in 1999 leiden tot het instellen van een compacte regisserende commissie
van het ministerie van LNV en de provincies. Het is de bedoeling dat die commissie
onder leiding van een onafhankelijk voorzitter vorm geeft aan dat traject
en een taakstellend financieel kader schetst voor oplossing van de verplichtingenstand.
Het zou hierbij moeten gaan om de periode tot 2010. Door in december een stevige
bestuurlijke afspraak te maken, zal er al enig licht kunnen schijnen op de
nieuwe financiële situatie. Bovendien zijn de beleidsintensiveringen
tot 2010 reeds duidelijk. Wellicht is dan ook zichtbaar hoeveel geld van andere
departementen te verwachten is voor landinrichting. Door deze financiële
aspecten te stapelen, kan een macrodoorkijk geboden worden tot 2010. De provincies
bekijken een en ander niet alleen als mede-eigenaar, maar ook vanuit eigenbelang.
Zij zullen dus streven naar verdelende rechtvaardigheid en beleidsmatige afspraken
om trajecten tot uitvoering te kunnen brengen.Voor een goede wettelijke uitwerking van de herijking van de landinrichting
moet eerst de Reconstructiewet vastgesteld zijn. Anders kan niet bepaald worden
wat de herijking in juridische zin precies betekent. Het departement van LNV
probeert de kans die er thans is om zaken te koppelen, te benutten, opdat
nog voor de zomer duidelijkheid geboden kan worden. Er bestaat ook overeenstemming
met andere departementen over de herijking. Desgevraagd gaf de minister aan
dat er voorstellen bij de EU zijn ingediend voor de besteding in 1999 van
de eerste tranche van 80 mln. voor reconstructie. Als het voorstel terzake
is goedgekeurd, kunnen bijvoorbeeld varkenshouderijen snel verplaatst worden
zonder wettelijke regeling. De provincies zullen in dit verband binnenkort
melden in welke gebieden in 1999 sprake zal zijn van reconstructie. Uit de
eerste pilotprojecten moet blijken in hoeverre er geschoven kan worden met
middelen tussen landinrichting en reconstructie. Op dit punt is sprake van
een decentralisatie-impuls, waarbij het ministerie van LNV positief zal meedenken
met het IPO.Kavelruil moet een onderdeel van de landinrichting blijven. Dit kan op
vrijwillige basis gebeuren, en kan ook een van de modules zijn. De minister
verwachtte niet dat door het werken met modules de krenten uit de pap gehaald
worden. Modules kunnen namelijk alleen maar vastgesteld worden met de nodige
kennis van het geheel. Het werken met modules dient juist de versnelling.
Mogelijk kan dit weer leiden tot efficiency op het financiële vlak. De
actoren in een gebied weten heel goed wat de financiële consequenties
zijn van het naar voren halen van bepaalde projecten. Desgevraagd sprak de
minister zijn vertrouwen uit in het handelen van moderne landinrichters bij
ruilverkaveling.Een projectnota kan dienen als juridische basis voor het uitvoeren van
modules, mits alle betrokkenen het over het raamwerk eens zijn. In het kader
van de Landinrichtingswet moet bij vergunningverlening echter eerst sprake
zijn van een vastgesteld landinrichtingsplan. Overigens wordt gepoogd om de
provincies met de Reconstructiewet meer mogelijkheden te geven voor geïntegreerde
vergunningverlening. Bij de wijziging van de Landinrichtingswet zullen er
op dit punt keuzes gemaakt moeten worden, ook met betrekking tot de rechtszekerheid.
De pro's en contra's van afschaffing van de eerste schatting zullen ook nader
bekeken worden bij de wijziging van de Landinrichtingswet. Hetzelfde geldt
voor de belangen van grondeigenaren en gebruikers. De rechtsbescherming zal
bij de wetswijziging een prominente plaats krijgen.De dienst landelijk gebied is van groot belang voor het slagen van het
instrument van de moderne landinrichting. Immers, zowel het Rijk als de provincies
zijn bezig met een kwaliteitsimpuls voor het landelijke gebied. De huidige
Landinrichtingswet verzet zich overigens niet tegen openbaarheid van bestuur
en de nieuwe wet zal dat zeker niet doen. Wellicht is het verstandig om de
openbaarheid van bestuur inhoudelijk in de wet te regelen. Wanneer een burgemeester
voorzitter is van een landinrichtingscommissie, behoeft er trouwens
absoluut geen belangenverstrengeling op te treden. Ook hieraan zal expliciet
aandacht worden besteed bij de wijziging van de Landinrichtingswet. De minister
zegde toe schriftelijk in te gaan op de actiepunten die in het kader van de
grondmobiliteit zijn opgepakt, en met name aandacht te besteden aan de fiscale
maatregelen.De Raad voor het landelijk gebied zal in november adviseren over de ontwerpbeleidsagenda
voor het landelijk gebied in de komende jaren. In de beleidsagenda moet precies
omschreven worden wat plattelandsvernieuwing is. Op basis van geïntegreerd
kabinetsbeleid zal bepaald worden hoe de witte vlek op de kaart van de open
ruimte ingevuld moet worden met het oog op een vitaal platteland. Het ministerie
van LNV speelt hierbij een belangrijke rol met de voorbereiding van de houtskoolschets.
Een compacte stad moet een complete stad worden, dus een stedelijk gebied
met een groenstructuur. Daarnaast moet duidelijk gemaakt worden dat Nederland
ook een groene en een blauwe functie heeft. Wat die functies betreft, moet
er sprake zijn van robuuste gebieden, zowel landbouwproductietechnisch als
natuurtechnisch. Als een en ander gerealiseerd kan worden, komt dat ten goede
aan de dynamiek van gebieden en kan er gewerkt worden aan de kritische massa
die nodig is voor natuur- en plattelandsontwikkeling. Het is semantisch dat
men denkt dat de ruimtelijke ordening in Nederland alleen te maken heeft met
stadsvernieuwing, stadsontwikkeling en dergelijke. Nederland bestaat voor
70% uit landbouwareaal in producerende zin. Daarnaast is er sprake van natuur
en infrastructuur en vervolgens van steden. De Raad voor het landelijk gebied
heeft dan ook gesteld dat het noodzakelijk is om duidelijke uitspraken te
doen over de ruimtelijke ordening. Overigens kan de Kamer binnenkort nieuwe
adviezen van de RLG tegemoetzien.De voorzitter van de commissie,Ter VeerDe griffier van de commissie,Van Overbeeke XNoot1Samenstelling: Leden: Van der Vlies (SGP), ondervoorzitter, Swildens-Rozendaal
(PvdA), Ter Veer (D66), voorzitter, Witteveen-Hevinga (PvdA), Feenstra (PvdA),
Poppe (SP), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA), Duivesteijn (PvdA), Stellingwerf
(RPF), M. B. Vos (GroenLinks), Augusteijn-Esser (D66), Klein Molekamp
(VVD), O. P. G. Vos (VVD), Passtoors (VVD), Eisses-Timmerman (CDA),
Th. A. M. Meijer (CDA), Hermann (GroenLinks), Geluk (VVD), Schreijer-Pierik
(CDA), Atsma (CDA), Oplaat (VVD), Schoenmakers (PvdA), Waalkens (PvdA), Udo
(VVD) en Herrebrugh (PvdA).Plv. leden: Van Vliet (D66), Van Zuijlen (PvdA), Ravestein (D66), Zijlstra
(PvdA), Albayrak (PvdA), Kant (SP), Mosterd (CDA), Bos (PvdA), Van Middelkoop
(GPV), Van der Steenhoven (GroenLinks), Scheltema-de Nie (D66), Verbugt (VVD),
Te Veldhuis (VVD), Cornielje (VVD), Buijs (CDA), Rietkerk (CDA), Karimi (GroenLinks),
Kamp (VVD), Reitsma (CDA), Van Wijmen (CDA), Patijn (VVD), Dijksma (PvdA),
Belinfante (PvdA), Voorhoeve (VVD) en De Boer (PvdA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25940-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl