Vaststelling begroting van het Ministerie van Algemene Zaken (III) voor het jaar 2001; Advies en nader rapport
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27400-III, nr. A

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

22-09-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

27400-III nr. A

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamAlgemeenMinisteriële verantwoordelijkheid en koninklijke
onschendbaarheidMinisteriële verantwoordelijkheid voor leden Koninklijk
HuisBetekenis van de ministeriële verantwoordelijkheidTen slotteOndertekeningLichaamOndertekeningBijlage bij Nader Rapport inzake de begroting 2001
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27400-IIIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 30 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 400 IIIVaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van
het Ministerie van Algemene Zaken (III) voor het jaar 2001AADVIES RAAD VAN STATE EN NADER RAPPORTHieronder zijn opgenomen het advies van de Raad van State d.d. 13 september
2000 en het nader rapport d.d. 19 september 2000, aangeboden aan de Koningin
door de minister van Financiën. Op de opmerkingen van de Raad van State
wordt door de betrokken bewindslieden gereageerd in de bij het nader rapport
gevoegde bijlage. Het advies van de Raad van State is cursief afgedrukt.Bij Kabinetsmissive van 8 september 2000, no. 00.005030, heeft Uwe Majesteit,
op voordracht van de Minister van Financiën, mede namens de Minister
van Algemene Zaken, bij de Raad van State ter overweging aanhangig gemaakt
het voorstel van wet met memorie van toelichting en bijlagen tot vaststelling
van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van
Algemene Zaken (III) voor het jaar 2001.Blijkens de mededelingen van de directeur van uw kabinet machtigde Uwe
Majesteit de Raad van State zijn adviezen inzake de voorstellen van wet tot
vaststelling van de begroting 2001 rechtstreeks aan mij te doen toekomen.
Het betreft de mededelingen van 8 september 2000, de no. 00.005030.De toelichting op de begroting van het Ministerie van Algemene Zaken gaat
vergezeld van een beschouwing over het koningschap. Het komt de Raad van State
dienstig voor deze zijnerzijds aan te vullen met een beschouwing die vooral
betrekking heeft op inhoud en vormgeving van de ministeriële verantwoordelijkheid
voor de Koning en de andere leden van het Koninklijk Huis.1 De Raad beoogt aldus bij te dragen aan de eenheid van opvatting over
dit onderwerp.Voorafgaand maakt de Raad enige algemene kanttekeningen.Algemeen1. De Raad onderschrijft het uitgangspunt van de beschouwing dat één
van de kenmerken van het Nederlandse constitutionele bestel is het vermogen
om «zonder dramatische schokken ingrijpende veranderingen in de maatschappij,
tussen staat en maatschappij en in de staat zelf» op te vangen.Het koningschap is niet alleen een onderdeel van dat bestel, maar heeft
ook belangrijk bijgedragen aan dat vermogen, mede dankzij een brede instemming
van de bevolking. Dat geldt niet alleen voor Nederland, maar ook voor het
Koninkrijk als geheel. Het is de Raad opgevallen dat de beschouwing aan dat
laatste nauwelijks aandacht besteedt. 2. In de beschouwing constateert de regering terecht dat binnen dezelfde
staatsrechtelijke regel van de koninklijke onschendbaarheid en de ministeriële
verantwoordelijkheid het koningschap sinds 1848 steeds een andere invulling
heeft gekregen, aangepast aan de staatkundige en maatschappelijke ontwikkelingen.
Ook naar het oordeel van de Raad is er tot nu toe geen enkel argument aangevoerd
waarom de mogelijkheid daartoe er nu niet meer zou zijn. De Raad deelt de
conclusies in de beschouwing over de deelname van de Koning aan de regering,
zijn positie als voorzitter van de Raad van State en zijn rol bij kabinetsformaties.
Bij de kabinetsformaties is het primair de verantwoordelijkheid van de Tweede
Kamer der Staten-Generaal eventueel een regeling te treffen dan wel haar rol
daarbij nader te bepalen.13. De beschouwing formuleert als vraagstelling: welke ruimte wordt de
Koning door politici en publiek geboden en hoe wordt die ruimte door de Koning
ingevuld. Alle politieke participanten in de publieke discussie hebben nadrukkelijk
onderstreept dat de invulling die de huidige Koning aan de functie geeft niet
het probleem is. Toch beperkt de beschouwing zich niet tot het eerste deel
van de vraagstelling. Naar het oordeel van de Raad terecht. Ook de huidige
Koning krijgt te maken met nieuwe staatkundige en maatschappelijke ontwikkelingen
en de vaak tegenstrijdige eisen en verwachtingen die daarvan het gevolg zijn.
De beschouwing noemt een aantal van die tegenstrijdigheden. In aanvulling
daarop wijst de Raad nog op een enkel ander aspect, dat voor het functioneren
van het koningschap van belang is en dat in de gedachtewisseling – al
was het maar impliciet – een rol kan gaan spelen.4. Allereerst is de staat minder centraal komen te staan, meer afhankelijk
geworden van anderen (andere overheden, markt, burgers). De verhoudingen worden
horizontaler. Daarmee groeit de noodzaak om in het Haagse beleid beter aan
te sluiten bij ontwikkelingen van onderop, hetgeen past in de traditie van
ons land. De maatschappelijke betekenis van het Huis van Oranje ligt in het
bijzonder in de bijdrage aan die traditie.Daarbij voegt zich thans echter nog iets anders: naarmate de macht van
de staat meer verspreid raakt, Nederland meer een deel van Europa wordt en
de maatschappelijke veelvormigheid toeneemt, groeit de behoefte aan een persoon
die de eenheid zichtbaar maakt en de continuïteit waarborgt.De beschouwing constateert in algemene zin: «De invulling (van het
koningschap) verandert met de tijd en reflecteert de veranderingen in de samenleving.»
Probleem is echter dat de concrete betekenis van de veranderingen vaak niet
duidelijk is en dat opvattingen daarover dikwijls uiteenlopen.Door deze complicaties wordt meer gevergd van een koningschap dat, in
de woorden van de beschouwing, «op bijzondere wijze uitdrukking geeft
aan de eenheid van het land – en van het Koninkrijk zo voegt de Raad
daaraan toe – en de samenhang van en in de samenleving symboliseert».Naast publieke aandacht voor afzonderlijke groepen en nieuwe ontwikkelingen
moet de Koning ook aandacht schenken aan juist datgene wat in onze op verandering
gerichte samenleving vaak wordt vergeten: het gemeenschappelijke en het blijvende.Naar het oordeel van de Raad zijn het deze, slechts heel summier aangeduide
ontwikkelingen, die de bijzondere aandacht vragen in een gedachtewisseling
rond het koningschap en die tevens als sterke motivering kunnen worden gezien
voor handhaving van de eenheid van Koning en ministers. De ministeriële
verantwoordelijkheid is daartoe het instrument.Ministeriële verantwoordelijkheid en koninklijke
onschendbaarheid5. De staatkundige en maatschappelijke ontwikkelingen dwingen bij de vervulling
van het koningschap meer nog dan vroeger tot afwegingen bij het nakomen van
staatkundige en protocollaire verplichtingen en meer maatschappelijk georiënteerde
activiteiten, tussen zichtbaarheid (en hoorbaarheid) en vertrouwelijkheid,
tussen functie en privé. Gegeven een open en betrokken koningschap
in een mondige samenleving zal er voor het resultaat van die afwegingen meer
belangstelling zijn en daarmee groeit de kans dat er discussie over de Koning
ontstaat. Dat is op zichzelf geen probleem, zolang de eenheid van de regering intact
blijft. De koninklijke onschendbaarheid is niet bedoeld om de vervulling van
het koningschap buiten elke discussie te plaatsen; evenmin overigens om ministers
en leden van de Staten-Generaal de mogelijkheid te bieden zich achter de koninklijke
onschendbaarheid te verschuilen.De onschendbaarheid gaat op in de ministeriële verantwoordelijkheid.
Juist dáárom is het verstrekken van informatie over de eventuele
bijdrage van de Koning aan ministeriële beleidsopvattingen strijdig met
de ministeriële verantwoordelijkheid. Ook juist dáárom
moet een discussie over het koningschap worden gevoerd op de plaats waar ministeriële
verantwoording pleegt te worden afgelegd (de beide kamers der Staten-Generaal)
en met de minister-president als eerstverantwoordelijke.Door de toenemende aandacht van de pers – kranten, tijdschriften,
radio, televisie en internet – wordt meer en sneller bekendheid gegeven
aan hetgeen de leden van het Koninklijk Huis doen, verondersteld worden te
doen of zouden moeten doen. Daardoor komt de minister-president, als eerstverantwoordelijke
voor het Koninklijk Huis, steeds vaker voor de vraag te staan op welke wijze
hij zijn verantwoordelijkheid inhoud geeft, anticiperend of reagerend. Verantwoordelijkheid
krijgt naast de strikte betekenis van dat begrip – het afleggen van
verantwoording jegens de Staten-Generaal – meer en meer de betekenis
van aanspreekbaarheid, het «uitleg geven» en «verklaren»,
ook tegenover publiek en media. Het collectieve geheugen is nu eenmaal gebrekkig.
Kennis van oorsprong en betekenis van de regels die het functioneren van het
koningschap bepalen is niet vanzelfsprekend.6. Het voorgaande betekent in de eerste plaats dat de minister-president
en de beide Kamers een duidelijk beeld dienen te hebben van de inhoud en de
omvang van de ministeriële verantwoordelijkheid jegens de Staten-Generaal.
In het bijzonder bij de voortdurende aandacht van de pers is een eensluidende
interpretatie van het staatsrecht op dit terrein door Staten-Generaal en regering
noodzakelijk. Voorts is het nodig dat bij parlement, media en publiek duidelijkheid
bestaat over de aanspreekbaarheid van de minister-president en daarmee ook
over de rol van de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) in het geven van verklaring
en uitleg.7. De Raad deelt het standpunt in de beschouwing dat op grond van artikel
42 van de Grondwet voor het doen en laten van de Koning volledige ministeriële
verantwoordelijkheid bestaat. In dat artikel is de ministeriële verantwoordelijkheid
als onmisbaar staatsrechtelijk complement van de onschendbaarheid van de Koning
vastgelegd. Ministeriële verantwoordelijkheid en aanspreekbaarheid vallen
hier samen. De Raad acht het van belang dat deze verantwoordelijkheid in beginsel,
schriftelijk en mondeling, wordt geëffectueerd door de minister-president
tegenover de Staten-Generaal. De taak van de RVD daarnaast en daarover naar
buiten verklaring en uitleg te geven doet daaraan niet af. Zaken met betrekking
tot het Koninklijk Huis behoren deel uit te maken van het gemeen overleg tussen
Staten-Generaal en minister-president. Vermeden moet worden dat een publiek
debat over het koningschap zich wel in de media maar buiten dat overleg afspeelt.
Voorlichting is nu eenmaal niet hetzelfde als verantwoording, zoals verantwoording
niet hetzelfde is als voorlichting. Het is de Raad opgevallen dat deze gulden
regel van de parlementaire democratie wat aan betekenis lijkt te hebben ingeboet.
De handhaving ervan verdient meer zorg en aandacht. Een moderne invulling
van de ministeriële verantwoordelijkheid voor een open en betrokken koningschap
is anders niet goed te effectueren.8. De ministeriële verantwoordelijkheid omvat naar het oordeel van
de Raad het gehele koninklijke optreden. Kritiek daarop, ook als het gaat
om privé-optreden, moet zich richten tot de minister-president. Deze
is gehouden aan te geven of, en in hoeverre, het privé-optreden naar
zijn mening het openbaar belang raakt. Indien dit het geval is of bij nader
inzien achteraf het geval blijkt te zijn, neemt hij het optreden voor zijn
verantwoording. Indien dit naar zijn mening niet het geval is, geeft hij niet
alleen aan dat het een privé-aangelegenheid betreft, maar ook waarom
zulks naar zijn mening het geval is.1 Een actieve
ministeriële verantwoordelijkheid is meer dan ooit nodig. Waar de media
steeds meer op de persoon en het incident zijn gericht wordt de kwetsbaarheid
van de Koning groter. Die kwetsbaarheid ligt minder in de eigen mening van
de Koning dan in de toegeschreven mening, minder in de werkelijke invloed
dan in de veronderstelde invloed.De ministeriële verantwoordelijkheid voor de Koning houdt naar het
oordeel van de Raad daarom tevens in dat niet alleen desgevraagd, maar ook
uit eigen beweging door of namens de minister-president verklaring en uitleg
wordt gegeven over de functie en het functioneren van het koningschap in Nederland;
over de functie van de Koning als deel van de regering, over de bevoegdheden
die daaraan verbonden zijn (advies, aansporing en vermaan) en over de rol
van de Koning bij kabinetsformaties.Ministeriële verantwoordelijkheid voor leden Koninklijk
Huis9. De Raad deelt het standpunt in de beschouwing met betrekking tot de
invulling van de ministeriële verantwoordelijkheid voor de verschillende
leden van het Koninklijk Huis. In aanvulling daarop wijst hij op het volgende.10. In de Grondwet is de erfopvolging geregeld. De Wet lidmaatschap Koninklijk
Huis rekent onder meer alle potentiële erfopvolgers tot leden van het
Koninklijk Huis. Het aantal leden van het Koninklijk Huis wordt daardoor beperkter
wanneer een nieuwe Koning aantreedt.Is er formeel geen verschil tussen de verschillende leden, feitelijk is
dat verschil er wel. Sommigen zijn meer bij de uitoefening van de koninklijke
functie betrokken dan anderen. In de praktijk van de ministeriële verantwoordelijkheid
kan dit verschil dan ook tot uitdrukking komen.Dit onderscheid acht de Raad staatsrechtelijk volstrekt verantwoord. Voordeel
van het hanteren van dit onderscheid is dat de ministeriële verantwoording
zich kan toespitsen op die aspecten welke de koninklijke functie raken. Het
onderscheid tussen de leden is niet van principiële aard; het betreft
een gradueel verschil. Telkens weer zal moeten worden nagegaan of een bepaald
handelen of nalaten van een lid van het Koninklijk Huis het openbaar belang
raakt of kan raken.11. De leden van het Koninklijk Huis die in het bijzonder bij de uitoefening
van de koninklijke functie zijn betrokken, zijn de echtgenoot van de Koning,
de vermoedelijke opvolger en diens echtgenoot. Het is mede om deze reden dat
artikel 1 van de Wet financieel statuut van het Koninklijk Huis aan deze drie
personen recht op een uitkering verleent.1In de regel zal dan ook het optreden van deze drie personen het openbaar
belang raken («ja tenzij ...»). Consequentie daarvan is dat in
de regel voor hun optreden ministeriële verantwoordelijkheid bestaat
die niet gelijk is aan maar in de praktijk wel vergelijkbaar is met die voor
het handelen van de Koning; anders gezegd, de minister-president draagt verantwoordelijkheid
voor hun optreden tenzij naar zijn mening het openbaar belang daardoor niet
wordt geraakt.12. De overige leden van het Koninklijk Huis worden minder regelmatig
betrokken bij de uitoefening van de koninklijke functie. Als vuistregel kan
hier dan ook worden geformuleerd dat er slechts dan ministeriële verantwoordelijkheid
voor hun doen en laten geldt als het openbaar belang daardoor wordt geraakt
(«nee tenzij ...»). Dit is altijd het geval wanneer zij activiteiten
ontplooien ten behoeve van de koninklijke functie. Voor het overige geldt
de mogelijkheid van optreden voor- of achteraf wanneer het openbaar belang
in het geding is of komt. Er bestaat daarom bijvoorbeeld naar de mening van
de Raad wel ministeriële verantwoordelijkheid voor de aanvaarding van
een maatschappelijke functie door deze leden van het Koninklijk Huis, maar
niet voor de uitoefening daarvan, tenzij – het geldt ook hier –
het openbaar belang hierdoor zou worden geraakt. Betekenis van de ministeriële verantwoordelijkheid13. Naar het oordeel van de Raad is een gedeelte van de discussie over
het koningschap toe te schrijven aan de onduidelijkheid over de betekenis
van de ministeriële verantwoordelijkheid. Daarom heeft de Raad nagegaan
wat de voorgestelde gedifferentieerde ministeriële verantwoordelijkheid
voor Koning en leden van het Koninklijk Huis in de praktijk zou kunnen betekenen.Of er ministeriële verantwoordelijkheid voor het optreden van Koning
en leden van het Koninklijk Huis bestaat, is van belang voor de plicht van
de minister-president tegenover de Staten-Generaal inlichtingen te verschaffen,
vragen te beantwoorden en zo nodig bepaald handelen of nalaten te verantwoorden.
Daarnaast heeft de ministeriële verantwoordelijkheid consequenties voor
het voorlichtingsbeleid in het algemeen.1 Onderscheid
is nodig tussen inlichtingen en voorlichting voorafgaand aan het externe optreden
waarmee het openbaar belang wordt geraakt en inlichtingen en voorlichting
achteraf.14. Daar voor het optreden van de Koning volledige ministeriële verantwoordelijkheid
bestaat, dienen in beginsel over alle doen en laten van de Koning inlichtingen
en voorlichting te worden verschaft. Waar dit optreden voorzienbaar is, ligt,
naar het oordeel van de Raad, actieve betrokkenheid vooraf van de minister-president
voor de hand. De ministeriële verantwoordelijkheid voor het privé-domein
is echter passief en leidt pas tot actie indien blijkt dat door het optreden
van de Koning – anders dan voorzien – het openbaar belang wordt
geraakt. Dit kan het geval zijn als een handeling van de Koning, die aanvankelijk
als privé-handeling was aangemerkt, een politieke lading krijgt. Dit
betekent dat steeds weer vooraf moet worden afgewogen of een handeling al
dan niet in de privé-sfeer ligt en waarom. Daarom is regelmatig overleg
tussen betrokkenen (wekelijks overleg met de minister-president; wekelijks
secretariaatsoverleg waarbij een medewerker van de minister-president is betrokken;
regelmatig familieberaad waarbij de minister-president aanwezig is) noodzakelijk.
Daar de minister-president de volledige verantwoordelijkheid draagt, beslist
hij of hijzelf dan wel de onder zijn verantwoordelijkheid staande RVD actie
zal ondernemen en zo ja, welke.15. Voor de echtgenoot van de Koning, de vermoedelijke opvolger en diens
echtgenoot, zal in de praktijk vrijwel hetzelfde gelden zoals ook de beschouwing
van de regering aangeeft. Het verschil ligt hier in de ruimere privé-sfeer
dan die welke voor de Koning geldt. Ook hier is anticiperend beleid van de
minister-president vereist waar handelingen van deze personen het openbaar
belang zullen raken. Daarbij moet steeds weer vooraf worden afgewogen of een
activiteit in de privé-sfeer ligt. Is dat het geval dan is er geen
reden voor verdere ministeriële betrokkenheid.Mocht achteraf blijken dat een gedraging toch het openbaar belang raakt,
dan is optreden nadien van de minister-president nodig en moet hij zorgen
dat in het vervolg een andere afweging wordt gemaakt.Uiteraard hebben ook deze leden behoefte aan een privé-leven. Een
algemene regel ter bepaling van de grens tussen dit privé-leven en
het openbaar belang is niet te geven. Het betreft een beleidskeuze van de
regering in het licht van de omstandigheden. Daarom is regelmatig overleg
tussen de minister-president en deze leden van groot belang.2 Ondanks het ontbreken van een (grond)wettelijke bepaling als artikel
42, tweede lid, van de Grondwet wijst de Raad erop dat ook hier de minister-president
verantwoordelijk is voor de beoordeling van de vraag of sprake is van optreden
in de privé-sfeer of niet. Hij beslist of hijzelf of namens hem de
RVD voorlichting geeft of niet. Dit geschiedt uiteraard na ruggenspraak met
betrokkenen.16. Voor de overige leden van het Koninklijk Huis kan in de regel anticiperend
optreden van de minister-president achterwege blijven, omdat doen en laten
van deze leden het openbaar belang in de regel niet raakt. Als hun activiteiten,
naar achteraf blijkt, het openbaar belang wel raken, verplicht de ministeriële
verantwoordelijkheid tot alsnog reageren en het geven van toelichting en inlichtingen.
Voor de praktijk betekent dit dat raadzaam is dat betrokken leden bij twijfel
of het openbaar belang in het geding kan komen, vooraf overleg plegen met
de minister-president, bijvoorbeeld bij verzoeken om interviews. Waar in geval van de Koning de minister-president elke activiteit desgevraagd
zal moeten verantwoorden ligt dat voor de drie andere leden iets anders. Daar
kan niet worden uitgesloten dat de minister-president niet tevoren van een
activiteit op de hoogte was. Indien door die activiteit het openbaar belang
in het geding komt of is gekomen, dan kan hij daarop in de Staten-Generaal
worden aangesproken. Hij dient er zorg voor te dragen dat hij in het vervolg
tijdig kan optreden om zijn verantwoordelijkheid te effectueren. In het geval
van de overige leden behoeft de minister-president niet tevoren op de hoogte
te zijn van een activiteit. Mocht door die activiteit het openbaar belang
toch zijn geraakt, dan zal de minister-president betrokkene duidelijk moeten
maken dat hij in het vervolg wel geïnformeerd dient te worden.17. De ministeriële verantwoordelijkheid heeft ook betekenis voor
de vraag of, en zo ja, hoe en door wie, moet of kan worden gereageerd op een
publicatie in de media. Dat de Koning niet zelf reageert, spreekt voor zich.
Hier ligt naar inhoud en moment een onmiddellijke taak voor de minister-president.
De Raad is van oordeel dat de minister-president, bij een publicatie over
één van de overige leden van het Koninklijk Huis, dient te overwegen
of de publicatie het openbaar belang raakt. Komt hij tot de conclusie dat
het openbaar belang is of wordt geraakt, dan is hij verantwoordelijk voor
de beoordeling van de vraag of actie wordt ondernomen en zo ja, hoe. Gezien
het voorgaande ligt het in de rede te veronderstellen dat de meeste publicaties
over leden van het Koninklijk Huis, vooral die welke niet behoren tot de drie
rond de Koning, niet aan het openbaar belang raken. Voor de minister-president
ligt daar derhalve in de regel geen taak en het is aan het betrokken lid zelf
te beslissen of hij zal reageren. In het geval de publicatie één
van de drie personen betreft die nauw bij de uitoefening van de koninklijke
functie zijn betrokken, is de minister-president verantwoordelijk voor het
antwoord op de vraag of reageren nodig is en wie dat dan zal doen.Ten slotte18. Een staatkundig en maatschappelijk bestel kan niet bestaan zonder
noties van eenheid, van eigen identiteit en van staatkundig verleden. Het
Nederlandse koningschap is in sterke mate de belichaming van die noties.Daarbij voegt zich de historische waarheid dat hedendaags koningschap
alleen maar daar goed kan functioneren waar het zich heeft verbonden met de
gemeenschappelijke waarden van de moderne democratie. In het Koninkrijk bestaat
die verbondenheid in sterke mate.Het behoeft nauwelijks betoog dat we hier meer te maken hebben met gevoelens
en minder met rationele overwegingen, meer met moeilijk te omschrijven kwaliteiten
dan met kwantiteiten.Een staatkundige ambiance die voldoet, laat zich nu eenmaal niet construeren
via abstracte redeneringen. Een ambiance die voldoet is veeleer gegroeid dan
bedacht.Tot dusver konden veranderingen zich steeds binnen de geldende regels
realiseren. De Raad heeft geen reden om aan te nemen dat het in de naaste
toekomst anders zal zijn.Blijkens het bijgaande advies van 13 september 2000, no: W01.00.0347/l:
Algemene Zaken (III);heeft het daarin voorgedragen voorstel van wet inzake de begroting 2001
de Raad van State aanleiding gegeven tot het maken van opmerkingen (z.g. niet-blanco
advies). Deze opmerkingen hebben de betrokken bewindspersonen aanleiding gegeven
tot de in de bijlage bij dit nader rapport weergegeven reactie.Inmiddels is het noodzakelijk gebleken in een aantal wetsvoorstel(len)
enige wijzigingen aan te brengen.Deze wijzigingen zijn in de bijlage(n) vermeld en toegelicht. De memories
van toelichting bij de desbetreffende wetsvoorstel(len) zijn, voor zover noodzakelijk,
met deze wijzigingen in overeenstemming gebracht. De Raad van State geeft U in overweging het voorstel van wet te zenden
aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal, nadat aan het vorenstaande aandacht
zal zijn geschonken.De Vice-President van de Raad van State,H. D. Tjeenk WillinkTen behoeve van de Raad van State doe ik Uwe Majesteit een afschrift toekomen
van dit nader rapport en van de daarbij behorende bijlage(n).Overeenkomstig de door u verleende machtiging van 6 maart 1992, no. 92.002038
zal de ondergetekende de begrotingsstukken voor het jaar 2001 heden bij de
Tweede Kamer der Staten-Generaal indienen.De Minister van Financiën,G. Zalm Bijlage bij Nader Rapport inzake de begroting 2001In bijgaand advies is door de Raad van State omtrent bovenvermelde begroting
ingegaan op de beschouwing over het koningschap die als bijlage bij de toelichting
is opgenomen. Ondergetekende heeft met waardering en instemming kennisgenomen
van dit advies en ziet dit als een ondersteuning van en aanvulling op de beschouwing
die goed aansluit bij inhoud en strekking ervan.De Minister-President, Minister van Algemene Zaken,W. KokXNoot1De Raad heeft in zijn advies van 15 september 1999 bij de begroting van
het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties voor het jaar
2000 de algemene aspecten van de ministeriële verantwoordelijkheid besproken
(kamerstukken II 1999/2000, 26 800, VII, A).XNoot1Zie motie-Kolfschoten (Handelingen II 1970/71, 3058).XNoot1Zie bijvoorbeeld de in de Tweede Kamer gestelde vragen (12 februari 1981)
en antwoorden van 4 maart 1981 inzake het bijwonen van de begrafenis van de
voormalige Koningin Frederika van Griekenland door Prinses Juliana.XNoot1Voor Prinses Juliana en haar echtgenoot, Prins Bernhard, is – na
de troonsafstand – een speciale regeling in dezelfde wet opgenomen,
die veeleer als een pensioenregeling is te duiden.XNoot1Zie het (koninklijk) besluit van 13 december 1965, houdende regeling van
de berichtgeving betreffende het Koninklijk Huis, waar de coördinatie
van de berichtgeving over het Koninklijk Huis en de berichtgeving van de regering
wordt geregeld. De RVD en haar Directeur krijgen hierin een belangrijke adviserende
respectievelijk uitvoerende taak. In de Beschikking van 21 december 1965,
houdende instructie voor de RVD inzake de berichtgeving betreffende het Koninklijk
Huis wordt de taak van de Directeur RVD verder uitgewerkt en wordt vastgelegd
dat hij zijn taak uitoefent onder verantwoordelijkheid van de Minister van
Algemene Zaken.XNoot2Hiervoor werd al gewezen op de periodieke overleggen. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27400-III-A.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl