Voortgezet Onderwijs; Brief staatssecretaris met het antwoord op de vragen van de vaste commissie voor OCW over de brief van 22 juni 2009 van de Aloysius stichting Onderwijs Jeugdzorg (ASOJ)
Staten-Generaal — Kamerstuk Brief regering
Datum: 2014-07-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST135027
 2009-2010
 
 31 289
 Voortgezet Onderwijs
 
 
 
 
 Nr. 
 68
 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP
 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 
 Den Haag, 23 september 2009
 
 Hierbij doe ik u – mede namens staatssecretaris Dijksma en de staatssecretaris
van Justitie – het antwoord toekomen op de vragen van de vaste commissie
Onderwijs, Cultuur en Wetenschap over de brief die ik 22 juni 2009 heb
ontvangen van de Aloysius stichting Onderwijs Jeugdzorg.
 
 De vragen zijn mij toegezonden op 2 juli 2009 met kenmerk 2009Z13 005/2009D34514.
 
 De staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
 J. M. van Bijsterveldt-Vliegenthart
 
 
 De ASOJ stelt dat «Vanwege de bijzondere omstandigheid
van een VO-school verbonden aan een justitiële jeugdinrichting, zijn
er met regelmaat binnen de instelling geplaatste jongeren geweest die buiten
de regelgeving van de WVO vallen. Daar zijn in het verleden altijd oplossingen
voor gevonden om ook voor die leerlingen passend onderwijs te kunnen verzorgen
dat vervolgens ook VO bekostigd werd. Bijvoorbeeld voor te jonge leerlingen
werd een ontheffing aangevraagd en afgegeven. De leerlingen kunnen immers
niet naar een externe school. In de brief van 20 april 2009 van staatssecretaris
Van Bijsterveldt aan de Aloysius Stichting zijn aanvragen voor ontheffingen
niet gehonoreerd en werd gesteld dat we de betreffende leerlingen niet mogen
inschrijven en er dus ook geen bekostiging voor deze leerlingen zal plaatsvinden.
Dit is blijkbaar een beleidswijziging met betrekking tot de bijzondere positie
van Scholengemeenschap Harreveld.»
 
 
 De leden wensen te vernemen of er inderdaad sprake
van een beleidswijziging? Zo ja, welke wijziging houdt dat in? Daarnaast willen
zij weten waarom de ontheffing nu niet meer verleend worden?
 
 De scholengemeenschap (SG) Harreveld is een school voor voorbereidend
beroepsonderwijs (vbo) die in het kader van de Wet op het voortgezet onderwijs
(WVO) onderwijs kan bieden aan VO leerlingen die verblijven in het Jongerenhuis
Harreveld. Jongerenhuis Harreveld bestaat uit drie sectoren, twee voor open
en gesloten jeugdzorg en één justitiële sector. De SG Harreveld
is een reguliere VO school die wordt bekostigd op grond van de WVO en heeft
daarmee de examenbevoegdheid met de mogelijkheid tot het verstrekken van vbo-diploma’s.
Juridisch gezien kan ik de SG Harreveld alleen rechtmatige bekostiging verstrekken
voor leerlingen die daarvoor volgens de wet- en regelgeving in aanmerking
komen. Na een onderzoek door de Auditdienst OCW is gebleken dat de school
ook onderwijs aan andere leerlingen gaf. Het betrof mavo/havo/vwo, mbo en
primair onderwijs. Voor deze schoolsoorten beschikt de scholengemeenschap
niet over de benodigde licenties en er is nimmer een ontheffing gegeven. Voor
de leerlingen die onderwijs volgen waarvoor de school niet over de benodigde
licenties beschikt, kan ik geen bekostiging verstrekken.
 
 Door de plaatsing (of inschrijving) van jongeren afkomstig uit een JJI
of jeugdzorginstelling, voor wie het vbo niet het geëigende onderwijs
is, is de situatie ontstaan dat de SG Harreveld geen bekostigd onderwijs kan
aanbieden aan die jongeren. De WVO biedt mij geen mogelijkheid om daarvoor
een structurele oplossing te bieden. Ik onderzoek daarom op welke wijze de
geschetste problematiek kan worden opgelost, zodat alle jongeren die in Jongerenhuis
Harreveld worden geplaatst ook onderwijs kunnen volgen.
 
 
 Voorts schrijft de ASOJ: «Het bestuur is nu genoodzaakt
om leerlingen die niet onder de regelgeving van WVO vallen uit te schrijven
en nieuwe jongeren die in de inrichting worden geplaatst en die niet passen
binnen de kaders niet meer in te schrijven. Het gevolg is dat deze kinderen
geen onderwijs meer zullen krijgen, daar ze vanwege de justitiële plaatsing
niet naar een externe school mogen.»
 
 
 De leden willen weten of deze constatering juist is.
Waar kunnen/moeten deze jongeren nu naartoe?
 
 
 Voor zover jongeren die in de JJI worden geplaatst onder de Leerplichtwet
1969 vallen, zijn zij verplicht onderwijs te volgen. Daarnaast stelt de Beginselenwet
justitiële jeugdinrichtingen dat de directeur van de inrichting zorg
draagt voor de beschikbaarheid van onderwijs en andere activiteiten in het
kader van pedagogische vorming aan leerplichtige en niet-leerplichtige jeugdigen.
Zoals vermeld in het antwoord op vraag 1 zoek ik in samenwerking
met de SG Harreveld naar een structurele oplossing om passend onderwijs aan alle jeugdigen van de inrichting mogelijk te maken. Ik
bezie daarbij de constructie die andere JJI’s hebben voor het onderwijsaanbod.
Aan alle andere JJI’s is een school voor voortgezet speciaal onderwijs
(vso) cluster 4 – voor leerlingen met ernstige gedragsproblemen –
verbonden, waardoor een bredere mogelijkheid aanwezig is om verschillende
soorten (voortgezet) onderwijs aan te bieden.
 
 
 De ASOJ stelt vervolgens dat «De school zoekt
steeds naar oplossingen om binnen de regels van de WVO passend onderwijs te
bieden en heeft daarbij bijvoorbeeld een aanvraag gedaan om te kunnen participeren
in het experiment vmbo/mbo2. Deze aanvraag is afgewezen, vanwege juist het
feit dat SG Harreveld een justitieschool is en er instroom van leerlingen
het hele jaar plaatsvindt. Dat valt dan weer buiten de wettelijke kaders van
het experiment.»
 
 
 De leden willen weten of dit klopt, en zo ja, waarom
kan hier geen uitzondering voor worden gemaakt?
 
 
 VM2 is een experiment dat een onderwijsinhoudelijk concept toetst, namelijk
een geïntegreerd traject van de bovenbouw van de basisberoepsgerichte
leerweg van het vmbo naar een opleiding MBO niveau 2. Daarbij wordt nagegaan
of deze aanpak een moeilijke groep leerlingen op weg helpt naar een startkwalificatie
(MBO 2). Met de afwijzende beschikkingen is uiteraard niet het signaal afgegeven
dat een startkwalificatie voor leerlingen in een justitiële inrichting
onnodig is. De aanvragen voldeden niet aan de gestelde voorwaarden. Tegen
de afwijzingen heeft het ASOJ bezwaar aangetekend. In de gevolgde bezwaarschriftenprocedure
is – nadat nogmaals is vastgesteld dat de aanvragen op de juiste wijze
zijn beoordeeld – dit bezwaar ongegrond verklaard.
 
 Voor de SG Harreveld kan geen uitzondering worden gemaakt. SG Harreveld
wijkt te veel af van de voorwaarden van de regeling, waarmee het doel van
de regeling door de school niet gehaald kan worden. VM2 is nadrukkelijk géén
experiment om een bekostigingof licentieproblematiek op te lossen.
 
 
 Vervolgens stelt de ASOJ: «Het grootste gedeelte
van de leerlingen van SG Harreveld valt binnen het VMBO-kader. Voor die leerlingen
die daarbuiten vallen kunnen wij passend onderwijs bieden en zijn daar ook
toe ingericht. Wij willen daarvoor dan ook de mogelijkheid behouden, zoals
in het verleden, binnen de status van een VO-school.»
 
 
 U geeft in uw brief aan dat u wel in gesprek wil om
over een eventuele oplossing te praten. Wat is uw inzet in dit gesprek? Bent
u bereid om samen met staatssecretaris Dijksma en de minister/staatssecretaris
van Justitie in het kader van Passend Onderwijs te kijken naar een slimme,
ontschottende oplossing? Is er in het kader van het traject Passend Onderwijs
een mogelijkheid tot een experiment? Ook willen de leden weten of de indruk
correct is dat u liever wil dat deze school een cluster-4 school wordt en
zo ja, wat zijn daarvan de voor- en nadelen?
 
 
 De bedoeling van het gesprek is het probleem gezamenlijk te inventariseren
en oplossingsrichtingen voor de huidige situatie alsook voor de lange termijn
te verkennen. De verkenning moet leiden tot een concreet voorstel om tot structurele
oplossing van de problematiek te komen. Uitgangspunt is dat SG Harreveld onderwijs
kan bieden aan alle jongeren die in de inrichting geplaatst worden. Vanuit
het perspectief van de school en de leerlingen is de huidige mogelijkheid
tot diplomering van belang en daarnaast dat de bekostiging minder afhankelijk
wordt van schommelingen in het leerlingenaantal, zodat sprake
kan zijn van een stabiele bedrijfsvoering.
 
 Ik onderzoek of een oplossing kan worden gevonden door de school, net
als alle andere scholen in de jji’s, als vso school/nevenvestiging onder
de WEC aan te wijzen. Daarbij worden ook de nadelen die hieraan verbonden
zijn, betrokken. Zo is het bijvoorbeeld niet mogelijk om in een vso school
examens af te nemen. Aangezien dit elders binnen het vso ook als nadeel wordt
ervaren, wordt in het kader van Passend onderwijs bezien of hiervoor een structurele
oplossing kan worden gevonden.
 Bij het onderzoek naar de oplossingsrichtingen voor SG Harreveld worden
ook staatssecretaris Dijksma en de staatssecretaris van Justitie betrokken.
 De mogelijkheid tot deelname aan het experiment in het kader van Passend
onderwijs is naar verwachting niet mogelijk, omdat deze betrekking hebben
op een regionaal netwerk. Ook een zogenaamd smal experiment lijkt niet aan
de orde. Er is immers geen sprake van een onderwijskundige vernieuwing.
 
 
 Voorts lezen de leden het volgende verzoek in de brief
van ASOJ:
 
 «Ik verzoek u de staatssecretaris te vragen om
voor Scholengemeenschap Harreveld een regeling op te stellen binnen de WVO
om de hierboven geschetste problematiek op te lossen. Te denken valt aan de
plaatsbekostigingssystematiek, zoals ook voor de andere justitie- en gesloten
jeugdzorg scholen geldt.»
 
 De leden willen weten of dit een mogelijke oplossingsrichting
voor u is.
 
 
 Plaatsbekostiging is niet mogelijk onder de WVO waardoor dit geen structurele
oplossingsrichting kan zijn.
 
 
 Bent u bereid om zich in te zetten om zo snel mogelijk
tot een oplossing te komen, het liefst voor het begin van het nieuwe schooljaar
of de nieuwe teldatum?
 
 
 Ja, dat gebeurt ook al. Naar verwachting zal ik uiterlijk in het najaar
met de school tot een structurele oplossing kunnen komen.
 
 
 Bent u bereid om de school zo spoedig mogelijk te informeren
over het Auditrapport naar de leerlingtelling van 1 oktober 2007, omdat
de school nog steeds in grote onzekerheid verkeert over de nu al slechte financiële
positie en de mogelijke gevolgen voor het onderwijsaanbod, de kwaliteit van
het onderwijs en het behoud van personeel?
 
 
 Ja.
 
 
 Tot slot willen de leden van u weten of u kunt garanderen
dat alle jongeren die geplaatst worden in justitiële jeugdinrichting
Harreveld onderwijs kunnen blijven genieten? Indien dit niet het geval is,
dan vernemen de leden graag waarom niet.
 
 
 Ik span mij maximaal in om dit mogelijk te maken en werk samen met alle
betrokkenen aan een oplossing met de inzet dat alle jongeren die in het JJI
worden geplaatst onderwijs kunnen volgen binnen de scholengemeenschap Harreveld.
Daarbij staat het belang van de leerlingen voorop. Zoals de school op dit
moment is georganiseerd is dat op grond van de WVO niet mogelijk.