Tijdelijke wet aanwijzing bèta-opleidingen; Verslag van de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26339, nr. 5 h1

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

10-02-1999

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

26339 nr. 5

28-01-1999

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamAlgemeenBiologieFinanciële gevolgenArtikelenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26339Toon alle publicaties in het hoofddossier

 
 
 Heruitgave en origineel

Kamerstuk 26339, nr. 5Origineel van deze publicatie

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 40 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 339Voorschriften van tijdelijke aard, waaronder wijziging van de Wet op
het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek, in verband met de vernieuwing
van opleidingen in het wetenschappelijk onderwijs op het gebied van de natuur
(Tijdelijke wet aanwijzing bèta-opleidingen) nr. 52VERSLAGVastgesteld 28 januari 1999De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen1, belast met het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, hecht
eraan onderstaande vragen en opmerkingen ter beantwoording aan de regering
voor te leggen.Met een tijdige en afdoende beantwoording daarvan acht de commissie de
openbare behandeling van het wetsvoorstel voldoende voorbereid. AlgemeenDe leden van de PvdA-fractie hebben met belangstelling kennis genomen
van het wetsvoorstel. Zij zijn zich ervan bewust dat ons land voor een succesvolle
economische en maatschappelijke ontwikkeling, en vanwege het toenemende belang
van hoogwaardige technologische kennis voor de industriële productie
en dienstverlening een groeiende behoefte heeft aan voldoende universitair
opgeleiden in de bèta-opleidingen. Zij hebben tevens geconstateerd
dat er enerzijds sprake is van een afnemende belangstelling voor de universitaire
bèta-opleidingen, terwijl er anderzijds een toenemende behoefte bestaat
aan voldoende opgeleiden in de bèta-opleidingen. Ook zijn zij op de
hoogte van het feit dat bètastudenten een totale studielast hebben,
die hoger is dan die van studenten in opleidingen binnen andere clusters en
dat de eindtermen van bèta-opleidingen in internationaal opzicht kwalitatief
aan de maat zijn. Tot slot zijn de leden van de PvdA-fractie ervan op de hoogte
dat er stimulerende en inspirerende docenten nodig zijn om meer scholieren
te interesseren voor de keuze voor een natuurwetenschappelijke studie. Te
weinig studenten in natuurwetenschappelijke opleidingen kiezen nu voor het
beroep van leraar.Deze constateringen zijn de basis geweest voor en uitgewerkt in het Convenant
bèta-opleidingen. In dit convenant is vastgelegd dat de betrokken instellingen
voorstellen voor nieuwe initiële natuurwetenschappelijke opleidingen
kunnen voorleggen aan de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen.
Natuurwetenschappelijke opleidingen die daadwerkelijk inhoudelijk worden vernieuwd
en een studielast van 210 studiepunten omvatten, komen in aanmerking voor
goedkeuring door de minister, hetgeen betekent dat aan de studenten van deze
opleidingen extra studiefaciliteiten worden toegekend. Dit heeft
echter geen consequenties voor de studiefinancieringsaanspraken van de studenten
aan de desbetreffende instelling. De instelling is namelijk verplicht om deze
studenten voor de studieduur die normatief, in voltijdse termen, gemoeid is
met deze grotere studielast financieel te ondersteunen. Een wijziging van
de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek (WHW) moet dit
allemaal mogelijk gaan maken. De memorie van toelichting bij de nota van wijziging meldt naar aanleiding
van een aantal rapporten van visitatiecommissies, dat er een discrepantie
bestaat tussen de wettelijke en feitelijke studielast van de natuurwetenschappelijke
opleidingen aan de Nederlandse universiteiten. Zo wordt er gewezen op de wenselijkheid
van een vijfde cursusjaar voor opleidingen in de natuurwetenschappen met als
voornaamste argument dat het opleiden van bètastudenten met handhaving
van de kwaliteit op internationaal niveau niet mogelijk is met een studieduur
van minder dan vijf jaar. De leden van de PvdA-fractie ondersteunen deze stelling.
Uit vele onderzoeken is namelijk gebleken dat de studieduur van de Nederlandse
student natuurwetenschappen meer dan 5,5 jaar is, ondanks een tijdsbesteding
van meer dan norm van 1680 uur per jaar en een inzet die ruim groter is dan
die van studenten in alfa- en gamma-opleidingen. De noodzaak van bèta-opleidingen
met een studielast van meer dan 168 studiepunten en aangepaste studiefinancieringsaanspraken,
is hiermee voor de leden van de PvdA-fractie voldoende bewezen.Deze leden stellen hierbij wel de voorwaarde dat een uitbreiding van de
studieduur niet ten koste mag gaan van de bredere vorming van de opleidingen.
Het is voor deze leden namelijk van groot belang dat de samenhang tussen efficiency
en kwalitatieve inhoud voldoende in evenwicht wordt gehouden. Breder geprofileerde
opleidingen kunnen namelijk beter tegemoet komen aan de behoefte uit het bedrijfsleven
aan breed inzetbare werknemers.Het bètaconvenant geeft aan dat de instellingen in overleg moeten
treden met het afnemende veld wanneer het gaat om het vaststellen van de eindtermen
van opleidingen. De KNAW uit in haar brief van 9 november 1998 echter de vrees
dat het aanbieden van opleidingen die in sterke mate geënt zijn op de
wensen van de arbeidsmarkt, leidt tot opleidingen met een zeer beperkte waarde
op diezelfde markt. De wensen en voorkeuren van het bedrijfsleven kunnen immers
reeds zijn gewijzigd alvorens de studenten de opleiding hebben kunnen voltooien.
Deelt de minister de angst van de KNAW dat een grotere invloed van het bedrijfsleven
op het curriculum van opleidingen nadelig kan zijn voor de uiteindelijke inzetbaarheid
van afgestudeerden?In het bèta-convenant zijn concrete afspraken gemaakt over de te
realiseren studierendementen in de propaedeutische en docteraalfase van de
studie. De KNAW vreest echter dat de bèta- en technische opleidingen
niet aan deze eis kunnen voldoen, waardoor ze gedwongen worden het niveau
in sterke mate neerwaarts bij te stellen. Gaarne ontvangen de leden van de
PvdA-fractie een reactie van de minister.De leden van de VVD-fractie hebben met instemming kennis genomen van het
onderhavige wetsvoorstel. Wel hebben zij behoefte enkele vragen en opmerkingen
naar voren te brengen.In het algemeen kunnen zij de redenering van de minister volgen, waar
hij aangeeft dat verlenging van de studieduur van bèta-opleidingen
naar vijf jaar, met recht op een vijfde jaar studiefinanciering, gewenst is
vanuit het oogpunt van een volwaardige opleiding, ook in de ogen van het buitenland,
en de noodzaak de instroom tot deze studierichtingen te vergroten. Zij zijn
het eens met de minister dat het belang van de natuurwetenschappelijke
en technische opleidingen voor een succesvolle economische en maatschappelijke
ontwikkeling van ons land hier om vraagt.De leden van de VVD-fractie zijn van mening dat ook de internationale
concurrentiepositie van onze Nederlandse opleidingen een argument is om de
betreffende opleidingen te verlengen tot vijf jaar.Met belangstelling hebben de leden van de CDA-fractie kennis genomen van
het wetsvoorstel. Hoewel zij met het wetsvoorstel kunnen instemmen, hebben
zij niettegenstaande dat een aantal vragen.De aanpassingen in de curricula zijn in grote mate ingegeven door de huidige
situatie op de arbeidsmarkt. Hoe groot is het tekort aan afgestudeerde bètastudenten
over vijf tot zeven jaar? Acht de regering het verstandig om het al dan niet
verbeteren van bèta-opleidingen te laten plaatsvinden afhankelijk van
de economische conjunctuur in plaats van de zwaarte van de opleiding? Wat
doet de regering indien de situatie op de arbeidsmarkt zodanig verandert dat
de bestaande discrepantie verdwijnt of er zelfs een overschot aan afgestudeerden
met een bèta-opleiding ontstaat? Worden doorgevoerde wijzigingen dan
teruggedraaid?Het rapport «Vijf jaar voor Bèta's» van de commissie
Van der Kruit (juni 1997) toont aan, dat de studieduur van de gemiddelde Nederlandse
bètastudent meer dan 5,5 jaar behelst, ondanks een tijdsbesteding van
meer dan de norm van 1680 uur per jaar. Bestaan er alfa- of gamma-opleidingen
waarvoor hetzelfde geldt? Zo ja, in hoeverre komen deze opleidingen dan ook
in aanmerking voor uitbreiding van de studielast?Aan welke voorwaarden moet een opleiding voldoen om in een maatschappelijke
behoefte te voorzien? Wat is de visie van de regering op de verhouding tussen
toegepast onderzoek en fundamenteel onderzoek op universiteiten? Wat betekent
het onderhavige wetsvoorstel voor het onderscheid, dat er in de ogen van deze
leden moet zijn, tussen hbo- en wo-opleidingen? Hoe groot acht de regering
de kans op tussentijdse fluctuaties in arbeidsmarktprognoses over een periode
van vijf jaar en langer, gezien het grote belang dat er aan deze prognoses
wordt gehecht bij de beoordeling van een aanvraag van een universiteit tot
uitbreiding van de studielast van een bèta-opleiding?In plaats van welke opleidingsonderdelen uit het bestaande curriculum
kunnen onderdelen ter vergroting van de algemene kennis en vaardigheden in
het nieuwe curriculum worden opgenomen? Hoe beoordeelt de regering de mogelijkheid
dat universiteiten door tegemoet te komen aan de wensen van werkgevers bij
de totstandkoming van de vernieuwing en verbreding van het curriculum te weinig
aandacht besteden aan de traditionele, disciplinair gerichte opleidingsonderdelen,
ook in vergelijking met soortgelijke buitenlandse opleidingen?Hoe beoordeelt de regering het risico van niveauverlies bij het gestelde
propaedeuserendement van 70% na één jaar (excl. de studenten
die vóór 1 februari hun studie staken) en het postpropaedeuserendement
van 90% binnen vijf jaar, terwijl studenten met een redelijke studieinspanning
de studie succesvol moeten kunnen afsluiten binnen de studievoortgangnormen?
Hoe hoog zijn deze percentages thans bij de bèta-opleidingen?De leden van de fractie van D66 hebben met belangstelling kennis genomen
van de tijdelijke wet aanwijzing bèta-opleidingen. Hoewel zij blij
zijn met de erkenning dat er vijf jaar nodig is voor de bèta-opleidingen,
hebben zij op een aantal punten nog wel vragen en opmerkingen, die hieronder
zijn geformuleerd. Als doelstellingen van dit wetsvoorstel worden genoemd: 1. condities scheppen
voor een wezenlijke vernieuwing en verbetering van het natuurwetenschappelijke
onderwijs, 2. opleiden van voldoende leraren in deze sector, en 3. verbetering
van het rendement. De toetsingscriteria die hieruit voortvloeien zijn: a.
de maatschappelijke behoefte, b. vernieuwing en verbreding, c. studeerbaarheid,
en d. differentiatie in afstudeerrichtingen. Deze leden vragen of genoemde
doelstellingen en criteria alle even belangrijk worden gevonden of dat er
een rangorde met deze opsomming wordt aangegeven.Zij willen in dit verband opmerken dat zij het inhoudelijke argument om
te komen tot bredere en betere opleidingen uitdrukkelijk het meest wezenlijk
vinden. Zij vinden het opmerkelijk dat de arbeidsmarktsituatie, de maatschappelijke
behoefte en de wensen van werkgevers zo prominent worden genoemd, waar het
gaat over de inrichting van wetenschappelijk onderwijs. Zij willen, naar aanleiding
van opmerkingen hierover in de memorie van toelichting (blz. 3–4) graag
van de minister weten waar hij staat als het gaat over de vraag in welke mate
eisen van de arbeidsmarkt (het bedrijfsleven) een rol (zouden moeten) spelen
bij het vaststellen van de wetenschappelijke opleidingsprogramma's.De leden van de D66-fractie vinden het belangrijk dat er overeenstemming
is tussen feitelijke en formele duur van een opleiding, met de daarbij behorende
studiefinanciering (zal overigens naast de studiefinanciering ook de OVkaart
voor deze studenten in hun vijfde studiejaar behouden blijven?). Dat deze
overeenstemming nu voor bèta-opleidingen ontstaat, zien zij als winst.
Het moet echter niet het einde van de discussie over flexibilisering van de
opleidingsduur zijn. Idealiter moet deze situatie in zijn algemeenheid gaan
gelden, opdat er voldoende differentiatiemogelijkheden onstaan naar inhoud
en duur van opleidingen in alle sectoren van het hoger onderwijs. Deze leden
zijn blij dat de minister in navolging van het advies van de Raad van State
heeft besloten om ten behoeve van de kwaliteit van de onderwijsprogramma's
de periode waarin de nieuwe opleidingen kunnen worden aangewezen te verruimen
ten opzichte van het oorspronkelijke voorstel. Toch hebben zij ook na de geboden
verruiming tot 2001 nog hun bedenkingen bij het tempo waarin een en ander
lijkt te gaan, omdat sterk de nadruk wordt gelegd op het maatschappelijk belang
van een start van de nieuwe opleidingen «zo enigzins mogelijk nog in
1999». In het nader rapport staat iets verder tevens dat «op grond
van het gevoerde overleg met de universiteiten op dit moment te verwachten
is dat alle betrokken instellingen in staat zijn om zoveel mogelijk in 1999,
maar uiterlijk in 2000 alle voorstellen gereed te hebben.» Hiermee lijkt
de haast het toch te winnen van de zorgvuldigheid.Wordt bovendien de concurrentiepositie van een universiteit die later
met de nieuwe opleiding begint niet te zeer verkleind als anderen reeds eerder,
namelijk in 1999, beginnen? De leden zouden graag willen weten wat de huidige
stand van zaken is. Welke universiteiten zijn reeds klaar met de vernieuwing
van hun curricula? Hoeveel tijd verwacht men dat diverse te onderscheiden
fases van het vernieuwingsproces zullen kosten, zoals het toetsen van de voorstellen,
het ontwikkelen van lesmateriaal, het bijscholen van docenten?Over het criterium van de differentiatie staat beschreven (blz. 6) dat
«een van de afstudeerrichtingen in ieder geval een afstudeerrichting
moet zijn die voorbereidt op het beroep van leraar voortgezet onderwijs van
de eerste graad in een met die opleiding verwant vak, zodanig dat de afgestudeerde
direct kan worden benoemd als leraar. Om aan deze laatste eis te voldoen is
het noodzakelijk dat de voor de uitoefening van het leraarschap relevante
opleidingselementen voor het overgrote deel zijn geprogrammeerd binnen deze
initiële opleiding van 210 studiepunten.» Wat wordt hier precies
verstaan onder «voor het overgrote deel»? De leden van de fractie van D66 zouden graag de voorgestelde tijdelijkheid
van de voorschriften nader beargumenteerd zien. Welke nadelige gevolgen worden
voorzien zonder deze tijdelijkheid? Is het de minister bekend dat alle betrokken
universiteiten voor alle betrokken opleidingen voor «verlenging en verbreding»
kiezen?De leden van de fractie van GroenLinks stellen de volgende vraag. Hoe
waarborgt de minister dat een verlenging van de cursusduur bijdraagt aan een
vernieuwing en verbreding van de bèta-opleidingen, met meer aantrekkingskracht
voor (in het bijzonder vrouwelijke) studenten en met een meer studeerbaar
programma?De leden van de fracties van de RPF en het GPV hebben met belangstelling
kennis genomen van het wetsvoorstel dat de mogelijkheid wil creëren bèta-opleidingen
aan te wijzen die de studielast van hun opleidingen mogen verhogen tot 210
studiepunten. Het voorstel komt voort uit de keuzes die zijn gemaakt bij de
bespreking van het HOOP 98. Deze leden hebben er destijds mee ingestemd dat
bepaalde bèta-opleidingen de studielast kunnen veranderen en dat studenten
aan die opleidingen ook langer recht hebben op studiefinanciering. Op deze
manier sluit de studielast van de opleiding beter aan bij de vraag naar hoogwaardig
opgeleide technici en krijgen studenten meer tijd om hun studie af te ronden.De leden van de fracties van de RPF en het GPV constateren dat het om
een tijdelijke wet gaat. In dat kader vragen zij naar een nadere toelichting
van de keuze voor een tijdelijke wet. Waarom is er niet voor gekozen om instellingen
de ruimte te geven ook in de toekomst hun programma aan te passen? Waarom
is niet voor een meer flexibele regeling gekozen met een minder grote tijdsdruk?
Het is toch denkbaar dat naar aanleiding van een nieuw HOOP wordt besloten
dat bepaalde opleidingen meer tijd en ruimte nodig hebben?Daarnaast vragen deze leden of een aanwijzing van een bèta-opleiding
voor onbepaalde tijd is. Kan een opleiding zijn aanwijzing ook weer verspelen?De leden van de fracties van de RPF en het GPV gaan er van uit dat ook
bèta-opleidingen aan andere dan de technische universiteiten voor een
dergelijke aanwijzing in aanmerking komen. Zij vragen of hun veronderstelling
een juiste is.Een van de overwegingen die hebben geleid tot dit wetsvoorstel staat in
het rapport van de commissie-Van der Kruit. Het gaat dan om de constatering
dat de studieduur van de Nederlandse student natuurwetenschappen nu al meer
dan 5,5 jaar is. Deze leden vragen wat het effect is geweest van de plannen
die in het kader van kwaliteit en studeerbaarheid zijn ingediend. Moet gezien
dit wetsvoorstel de conclusie worden getrokken dat deze geen resultaat hebben
gehad?De leden van de fracties van de RPF en het GPV vragen verder of verzwaring
van het programma, zodat aan de vraag naar hoogwaardig opgeleide technici
kan worden voldaan, niet leidt tot nieuwe problemen. De tijd dat deze studenten
recht hebben op studiefinanciering wordt weliswaar vijf jaar, maar het valt
te verwachten dat bij een zwaarder programma de feitelijke studieduur nog
langer wordt dan de huidige 5,5 jaar. Creëert deze nieuwe oplossing niet
een nieuw probleem? Hoe kan dit worden voorkomen?Zij constateren dat studeerbaarheid één van de criteria
is bij de aanwijzing van nieuwe opleidingen. Echter, in hoeverre kan van verhoogde
studeerbaarheid worden gesproken als de huidige opleidingen worden verzwaard,
waarbij de feitelijke studieduur van de betreffende opleidingen nu al de vijf
jaar te boven gaat? Hoe kan de studeerbaarheid van opleidingen van te voren
worden aangetoond? Deze leden vragen voorts of het meten van «de reële behoefte
in de maatschappij» wordt geformaliseerd. In de memorie van toelichting
worden een aantal mogelijkheden genoemd waaruit die behoefte kan blijken.
Maar zijn er geen nadere regels voor deze procedure?Met betrekking tot de tijdelijke commissie vragen deze leden of al bekend
is wie tot die commissie zal toetreden. Wanneer gaat deze commissie een begin
maken met haar werkzaamheden?Het wetsvoorstel voorziet in een eerste mogelijkheid voor een aanwijzing
in september van dit jaar. De leden van de fracties van de RPF en het GPV
vragen of dit nog haalbaar is. Wat is het tijdschema voor wat betreft de implementatie
van dit wetsvoorstel? Wanneer vallen de besluiten met betrekking tot de opleidingen
die al in september 1999 van start willen gaan met een aangepast programma?
Hoe reëel is de mogelijkheid nog om al in september 1999 van start te
gaan, gezien het tijdstip van behandeling van dit wetsvoorstel?De leden van deze fracties hebben eveneens kennis genomen van de kritiek
van Onderwijsraad op het voorliggende wetsvoorstel. Naar aanleiding daarvan
vragen zij of deze kritiek is te ondervangen door in het HOOP 2000 in te gaan
op de studeerbaarheid van opleidingen, en op de studiebelasting in verhouding
tot de feitelijke studieduur. Daarbij zou het dan niet alleen moeten gaan
om de bèta-opleidingen, maar om alle academische opleidingen. Deze
leden vragen de minister om een reactie op deze suggestie. BiologieDe memorie van toelichting meldt dat het wetsvoorstel niet van toepassing
is op de bèta-opleidingen biologie en medische biologie zo constateren
de leden van de PvdA-fractie. Als reden hiervoor wordt aangemerkt dat deze
opleidingen voldoende eerstejaarsstudenten trekken (ruim een derde van het
totaal aantal studenten in de natuurwetenschappelijke opleidingen), en dat
de vraag op de arbeidsmarkt naar afgestudeerde biologen bevordering van de
instroom niet noodzakelijk maakt. De zeven betrokken universiteiten dringen
er echter op aan om deze uitzonderingspositie ongedaan te maken. Tot hun redenen
behoort ten eerste dat biologie sterk verweven is met de andere natuurwetenschappen
en een cruciale rol speelt bij technologische en medische innovaties. Ze verwijzen
daarbij naar de multidisciplinaire aanpak. Steeds meer onderzoekers met verschillende
disciplinaire achtergronden werken samen aan een probleemstelling. Hun tweede
reden is dat de situatie bij biologie in veel opzichten, zoals studieduur
en arbeidsmarktpositie, vergelijkbaar is met die van andere natuurwetenschappen.
In het convenant doet de minister het voorstel om eventueel na herziening
van de curricula door de universiteiten de conclusie omtrent de opleiding
biologie te herzien. Waarom komt de minister in het wetsvoorstel hier in het
geheel niet op terug? Kan precies aangegeven worden waarom biologie niet onder
het huidige wetsvoorstel valt?In het wetsvoorstel wordt overigens de term biologie in het algemeen gebruikt.
Biologie is echter sterk betrokken bij opleidingen als medische biologie,
biomedische wetenschappen en gezondheidswetenschappen. Zal het wetsvoorstel
wel gelden voor deze disciplines?De leden van de VVD-fractie plaatsen kanttekeningen bij de uitzondering
die de minister voor de opleiding biologie maakt. Zij hebben vragen over de
motivering van de minister van de uitsluiting van de opleiding biologie. De
minister stelt dat voor biologie een uitzondering wordt gemaakt, omdat zich
daar geen discrepantie voordoet tussen de belangstelling en de vraag van de
arbeidsmarkt. De gezamenlijke universiteiten en het Nederlands Instituut voor
Biologie hebben duidelijk andere verwachtingen hierover dan de
minister. Kan de minister hier een reactie op geven?Daarnaast vragen zij waarom de andere argumenten om tot verlenging van
de studieduur te komen voor biologie niet ter zake lijken te doen; bijvoorbeeld
de discrepantie tussen wettelijke en feitelijke studielast, de handhaving
van de kwaliteit op internationaal niveau, de negatieve gevolgen van de vierjarige
opleiding voor de internationale concurrentiepositie van de afgestudeerden,
en het nut van een extra jaar ter voorbereiding op een bepaalde beroepspraktijk.Voorts vragen de leden van de VVD-fractie waarom de uitzonderingspositie
van biologie in dit wetsvoorstel moet worden opgenomen, met als argumentatie
dat er geen maatschappelijke behoefte bestaat. Tot de criteria waaraan de
verlengde opleidingen moeten voldoen om in aanmerking te komen voor het recht
van verlengde studiefinanciering behoort immers ook de maatschappelijke behoefte.Zij vragen de minister na te gaan wat de financiële consequenties
zijn als tevens de biologiestudie naar vijf jaar gaat. Zij nodigen de minister
uit om bij nota van wijziging de uitzondering die voor biologie wordt gemaakt
alsnog te laten vallen.In tegenspraak met het convenant van 1 mei 1998 tussen de vorige minister
van OCW en de zeven universiteiten die bèta-opleidingen aanbieden,
worden de bèta-opleidingen biologie en medische biologie in het wetsvoorstel
uitgesloten van de mogelijkheid tot uitbreiding van de studielast.De leden van de CDA-fractie hebben hierover de volgende vragen. Hoe groot
schat de regering de verwevenheid tussen (medische) biologie en de andere
bèta-opleidingen ? Bestaat er een verschil in zwaarte van de opleiding
tussen (medische) biologie en de andere bèta-opleidingen? Is de regering
op de hoogte van het feit dat het aantal vacatures voor biologen in de periode
1994–1997 bijna is verdubbeld (van 700 naar 1300)?Biologie is in de ogen van de leden van de D66-fractie uitdrukkelijk ook
een bèta-opleiding. Zij vinden dan ook dat ook voor biologie een vijfjarige
studieduur mogelijk moet zijn. Zij vinden de argumentatie voor het uitsluiten
van deze opleiding veel te mager en onterecht, en verwijzen daarbij naar de
conclusies van het rapport «Vijf jaar voor bèta's» van
de commissie-Van der Kruit. Daarin wordt aangetoond dat biologie niet afwijkt
van alle andere bètastudies, en dat ook hier sprake is van een discrepantie
tussen feitelijke studieduur en de formele duur van het curriculum. Waarom
wordt aan de conclusies van dat rapport op het punt van biologie geheel voorbijgegaan?Het uitsluiten van biologie wordt beredeneerd vanuit het feit dat deze
opleiding niet voldoet aan de «centrale doelstelling van dit wetsvoorstel»,
namelijk het nemen van maatregelen gericht op het probleem van de discrepantie
tussen de belangstelling voor natuurwetenschappelijke opleidingen en de vraag
naar afgestudeerden. De instroom bij biologie wordt voldoende geacht, gerelateerd
aan de vraag op de arbeidsmarkt. De leden vinden dit echter een verkeerd argument.
Cursusduur, in algemene zin, moet volgens de leden van de fractie van D66
bepaald worden op basis van de benodigde duur voor een inhoudelijk goede opleiding
en niet op basis van het feit dat er op enig moment ergens wel of geen tekort
is aan arbeidskrachten. Het is meegenomen als de aantrekkelijkheid van een
opleiding verbeterd door noodzakelijke aanpassingen aan de inhoud en de cursusduur,
maar als de omgekeerde redenatie gevolgd wordt, namelijk studies veranderen
met als reden meer studenten te trekken omdat er vraag naar is, dan is dat
principieel de verkeerde weg. Als argument voor een langere cursusduur wordt verwezen naar overeenkomstige
opleidingen in het buitenland. Deze leden zouden graag een overzicht krijgen
van dergelijke gegevens. Zij willen vooral ook inzicht krijgen in de gemiddelde
cursusduur van een biologiestudie in internationaal vergelijkend perspectief.De leden van de fractie van GroenLinks stellen de volgende vragen.In hoeverre acht de minister de opleiding biologie inhoudelijk en organisatorisch
verweven met de andere bètawetenschappen?Op grond van welke overwegingen maakt de minister een onderscheid in studieduur
tussen de opleiding biologie en de andere bètawetenschappen?Opvallend in het wetsvoorstel achten de leden van de fracties van de RPF
en van het GPV de expliciete uitzondering voor de opleiding biologie. Zij
hebben begrepen dat de VSNU hier kritisch op heeft gereageerd, in de vorm
van een zogenaamd «position paper», en de KNAW en de BètaFederatie
hebben de inhoud daarvan onderschreven. Deze leden vragen de regering om een
reactie op dit «position paper». Financiële gevolgenDe leden van de VVD-fractie zouden graag een nadere uitleg krijgen over
de financiële gevolgen voor de universiteiten en de overheid. Indien
het wetsvoorstel niet leidt tot een verhoging van de rijksbijdrage vragen
zij hoe de universiteiten het extra jaar zullen bekostigen. Zou de minister
zijn verwachtingen willen geven of de uitbreiding en verbreding van de opleidingen
ook tot een langere studieduur zullen leiden, en of dit nog gevolgen voor
de rijksbijdrage heeft?Deze leden zouden graag van de minister vernemen waarom de financiële
gevolgen voor de studiefinanciering eerst in 2005 optreden. Indien de eerste
verlengde opleidingen in 1999 van start gaan beginnen de eerste studenten
in 2003 aan hun vijfde jaar studiefinanciering.De minister kondigt een tijdelijke commissie van deskundigen aan, die
hem met betrekking tot de door de instellingen in te dienen voorstellen zal
adviseren. Omdat de minister in zijn expliciet toetsende rol ook de maatschappelijke
behoefte betrekt, acht hij een beoordeling op de macrodoelmatigheid van de
Adviescommissie onderwijsaanbod niet nodig. Kan de minister aangeven welke
rol de ACO zou kunnen spelen?De minister stelt dat het tijdpad kort, maar haalbaar is. De leden van
de VVD-fractie zouden graag nadere informatie van de minister ontvangen over
het beoogde tijdpad. Wanneer moeten de instellingen hun plannen hebben ingediend,
wanneer zullen deze beoordeeld moeten zijn door de adviescommissie en wanneer
zal de minister het groene licht moeten geven, willen de eerste vernieuwde
opleidingen in september 1999 van start kunnen gaan?Terecht stelt de minister dat de behoefte van de arbeidsmarkt aan afgestudeerden
in de natuurwetenschappelijke opleidingen een spoedig begin van de vernieuwde
opleidingen noodzakelijk maakt. Staat de minister nog extra maatregelen voor
om het ingaan van de verlengde cursusduur bij de bèta-opleidingen te
bespoedigen?De financiële gevolgen voor de studiefinanciering treden voor het
eerst op in 2005. De leden van de CDA-fractie hebben hierover de volgende
vragen. Hoe groot worden de hiermee gemoeide bedragen geschat, ervan uitgaande
dat de instroom in de vernieuwde opleidingen voldoet aan de vraag op de arbeidsmarkt?
Indien deze bedragen worden opgevangen binnen de begroting van OC&W, kan
de regering dan aangeven ten laste waarvan? Welke kosten zou uitbreiding
van de studielast van (medische) biologie met zich meebrengen?Waarom, zo vragen de leden van de D66-fractie, treden de financiële
gevolgen voor de studiefinanciering pas voor het eerst op in 2005, als in
het nader rapport wordt beschreven dat de eerste afgestudeerden op zijn vroegst
in 2004 de arbeidsmarkt betreden? Beschreven wordt dat de gevolgen zullen
worden opgevangen binnen het totaal van de begroting van het ministerie. Over
wat voor bedrag gaat het hier bij benadering?De leden van de fractie van GroenLinks stellen een antwoord op prijs op
de volgende vragen.In hoeverre hebben de voorgestelde maatregelen gevolgen voor de bekostiging
van de instellingen? Hoe stelt de minister de instellingen in staat de extra
taken die volgen uit deze wetswijziging uit te voeren?Met betrekking tot de financiële gevolgen wordt in de memorie van
toelichting vermeld dat, naar aanleiding van dit wetsvoorstel, de rijksbijdrage
aan betrokken universiteiten niet wordt verhoogd. De leden van de fracties
van de RPF en het GPV vragen of verhoging van de rijksbijdrage niet voor de
hand ligt aangezien het aantal studiepunten wordt verhoogd en de belasting
voor de universiteiten toeneemt. Op welke manier zullen de universiteiten
de verlenging van hun opleidingen moeten bekostigen? Ten koste van wat worden
de voorgestelde wijzigingen bekostigd, aangezien de rijksbijdrage niet wordt
verhoogd? ArtikelenNaar aanleiding van artikel 3 willen de leden van de D66-fractie weten
binnen welke termijn de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State
uitspraak doet.De voorzitter van de commissie,Van der HoevenDe waarnemend griffier van de commissie,Teunissen XNoot1Samenstelling: Leden: Schutte (GPV), Van der Vlies (SGP), Van de Camp
(CDA), Reitsma (CDA), Van der Hoeven (CDA), voorzitter, Rabbae (GL), Lambrechts
(D66), Dittrich (D66), Cornielje (VVD), De Vries (VVD), Dijksma (PvdA), Van
Zuijlen (PvdA), Cherribi (VVD), Rehwinkel (PvdA), ondervoorzitter, Belinfante
(PvdA), Kortram (PvdA), Ross-van Dorp (CDA), Hamer (PvdA), Nicolaï (VVD),
Van Bommel (SP), Barth (PvdA), Remak (VVD), Halsema (GL), Örgü (VVD)
en Wijn (CDA). Plv. leden: Stellingwerf (RPF), Schimmel (D66), Mosterd (CDA),
Visser-van Doorn (CDA), Atsma (CDA), Harrewijn (GL), Bakker (D66), Ravestein
(D66), E. Meijer (VVD), Passtoors (VVD), Valk (PvdA), De Cloe (PvdA), Udo
(VVD), Van der Hoek (PvdA), Gortzak (PvdA), Middel (PvdA), Schreijer-Pierik
(CDA), Spoelman (PvdA), Brood (VVD), Poppe (SP), Arib (PvdA), Blok (VVD),
Vendrik (GL), Rijpstra (VVD) en Verhagen (CDA).XNoot2I.v.m. een verbetering in de laatste regel van blz. 2 en een toevoeging
op bozl. 6 onder «biologie». 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26339-5-h1.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl