Jaarverslagen over het jaar 2002; Verslag wetgevingsoverleg van 24 juni 2003 over het Jaarverslag 2002 van het ministerie van Buitenlandse Zaken
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28880, nr. 106

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

09-07-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2002-2003

28880 nr. 106

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningStenografisch verslag van een wetgevingsoverleg van de vaste commissie
voor Buitenlandse Zaken en de vaste commissie voor Europese Zaken
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28880Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 54 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 880Jaarverslagen over het jaar 2002nr. 106VERSLAG VAN EEN WETGEVINGSOVERLEGVastgesteld 30 juni 2003De vaste commissie voor Buitenlandse Zaken1
en de vaste commissie voor Europese Zaken2 hebben
op 24 juni 2003 overleg gevoerd met de minister van Buitenlandse Zaken, de
minister voor Ontwikkelingssamenwerking en de staatssecretaris van Buitenlandse
Zaken over het Jaarverslag 2002 van het ministerie van
Buitenlandse Zaken.Van het overleg brengen de commissies bijgaand stenografisch verslag uit.De voorzitter van de vaste commissie voor Buitenlandse Zaken,De HaanDe voorzitter van de vaste commissie voor Europese Zaken,DijksmaDe griffier van de vaste commissie voor Buitenlandse Zaken,Van OortStenografisch verslag van een wetgevingsoverleg van de vaste commissie
voor Buitenlandse Zaken en de vaste commissie voor Europese ZakenDinsdag 16.00 uurDe voorzitter: De HaanAanwezig zijn 4 leden der Kamer, te weten:De Haan, Eurlings, Tjon-A-Ten en Wilders,en de heer De Hoop Scheffer, minister van Buitenlandse Zaken, mevrouw
Van Ardenne-van der Hoeven, minister voor Ontwikkelingssamenwerking, en de
heer Nicolaï, staatssecretaris van Buitenlandse Zaken.Aan de orde is de behandeling van:het Jaarverslag
2002 van het ministerie van Buitenlandse Zaken (V) (28880, nr. 10);het Rapport van de Algemene Rekenkamer bij het Jaarverslag 2002 van
het ministerie van Buitenlandse Zaken (28 880, nr. 11);het wetsvoorstel Wijziging van de begroting van uitgaven en ontvangsten van
het ministerie van Buitenlandse Zaken (V) voor het jaar 2002 (slotwet) (28895);het Jaarverslag 2002 van de Homogene Groep Internationale Samenwerking
(HGIS) (28 880, nr. 48);de antwoorden op feitelijke vragen
over bovenstaande stukken (brief van de minister van Buitenlandse Zaken d.d.
11 juni 2003).Hierbij kan tevens worden betrokken:de brief
van de staatssecretaris voor Ontwikkelingssamenwerking d.d. 16 april 2003
houdende een overzicht van het door Nederland in 2002 gevoerde beleid op het
gebied van programmahulp (Buza 03-145).De heerWilders(VVD)Ik zal maar meteen met de deur in huis vallen. Als mijn fractie kijkt
naar de totaliteit, is mijn fractie niet echt tevreden met het jaarverslag
van het departement van Buitenlandse Zaken. Ik heb daar een aantal argumenten
en voorbeelden voor. Wij vinden dat er op onderdelen onvoldoende raakvlak
is met de begroting voor 2002. In de begroting wordt bijvoorbeeld aangegeven
wat prioritair is. Ook worden andere bewoordingen gebruikt. Dan verwachten
wij dat wij vervolgens in het jaarverslag kunnen terugvinden welke prestaties
precies zijn geleverd. Dat lijkt alleen het geval te zijn als er concrete
resultaten zijn bereikt. Dat wordt niet gedaan als die resultaten niet zijn
bereikt. Dat is jammer. Ik heb meer voorbeelden, maar zal er nu één
geven. Onder het kopje bij de begroting "Bijdragen aan de modernisering en
de aanpassing van de NAVO" staat dat Nederland zich zal blijven inspannen
voor een tijdige en volledige uitvoering van de defence capability initiative
(DCI), terwijl onder hetzelfde kopje in het jaarverslag de DCI helemaal niet
voorkomt. Dat is toch verbazingwekkend. Nogmaals, er zijn meer voorbeelden.Je zou kunnen zeggen dat het totaal van het verslag eigenlijk meer een
reclamepraatje is. Ik wil niet zo ver gaan, want dat zou iets te kort door
de bocht zijn, maar de resultaten worden wel gemeld, terwijl nergens staat
wat niet is gerealiseerd, wat niet is gehaald. Dat hoort ook bij de verantwoording.
In een eerlijk jaarverslag horen naar mijn mening zowel de goede als de slechte
resultaten te worden gemeld. Ik denk dat een bedrijf met zo'n jaarverslag
niet echt weg zou komen bij de belegger. Ik geef ook hiervan een voorbeeld.
De regering geeft wel wat resultaten aan bij de hoofddoelstelling "bevordering
van de internationale rechtsorde", maar wij moeten wel eerst vragen stellen
in de schriftelijke voorbereiding om van de minister te horen welke gebeurtenissen
die internationale rechtsorde hebben aangetast. Ook dan blijft het opvallend
dat de resultaten erg aan het eigen optreden worden toegeschreven, maar dat
geen oordeel wordt gegeven over het eigen optreden bij negatieve resultaten.
Nogmaals, dat eerlijke beeld hoort er ook bij.Ik vind ook dat het jaarverslag enigszins weinig politiek is. Het zou
de regering hebben gesierd als zij wat meer was ingegaan op de specifieke
punten die door het parlement naar voren zijn gebracht, bijvoorbeeld bij de
behandeling van de begroting. Dat geldt zeker voor aangenomen moties. Ik geef
ook hier weer een voorbeeld. Wij zijn echt ontevreden over de getoonde terughoudendheid
bij de uitvoering van de door de Kamer aangenomen motie-Hessing om aan onderwijs
15% van het budget te geven. Tijdens de behandeling van de begroting voor
Ontwikkelingssamenwerking heeft mijn collega Erica Terpstra er nog eens uitgebreid
over gesproken. Er wordt nu 8,4% uitgegeven aan basic education en internationaal
onderwijs – als wij het MPF-programma erbij rekenen, is dat 9,4% –
terwijl het percentage in de motie toch echt hoger lag. Waarom is dat gebeurd?
Waarom wordt er niet wat meer over gezegd in de stukken? Kunnen wij van de
minister voor Ontwikkelingssamenwerking nu reeds een toezegging krijgen dat
wij over het verslag over 2003 op dit punt wel tevreden zouden
kunnen zijn?Wij krijgen uit het stuk iets te veel een indruk van wat er is gedaan,
en te weinig van wat er is bereikt. Volgens Buitenlandse Zaken – en
voor een deel wordt dat ook door de Rekenkamer gehonoreerd – komt dat
voort uit het specifieke karakter van het beleidsterrein buitenlandse Zaken.
Volgens mij is er echter toch meer mogelijk. Nogmaals, de Rekenkamer is op
dat punt ingegaan, maar zij heeft zich beperkt tot de kritiek dat niet op
alle punten is aangegeven welke factoren van invloed zijn op het behalen van
de beleidsresultaten. Vorig jaar is de heer De Haan op hetzelfde punt ingegaan.
Collega De Haan zei toen dat hij de stelling dat ontwikkelingssamenwerking
moeilijk meetbaar zou zijn, niet kon onderschrijven. Wij waren en zijn dat
nog steeds met hem eens. Het is ook mogelijk om met concrete meetbare resultaten
te komen. Immers, wij hebben in de schriftelijke voorbereiding gevraagd welk
aantoonbaar resultaat is gehaald op de doelstelling "vermindering van kwantitatieve
en kwalitatieve tekorten aan geschoold personeel in ontwikkelingslanden" en
hebben in het antwoord ook concrete getallen gekregen: 1760 professionals
uit ontwikkelingslanden hebben een beurs ontvangen en volgen een opleiding.
Wij hebben er dus toch weer vragen voor nodig om daar antwoord op te krijgen.
Het zou mooi zijn als dat er gewoon meteen concreet in zou staan. Kortom,
meer informatie over de doelen en over de negatieve resultaten, naast de positieve,
zou de bewindslieden sieren.Er is nog een punt met betrekking tot het terrein van ontwikkelingssamenwerking.
De medefinancieringsorganisaties en twee vakbondsorganisaties hebben in 2002
van de minister voor Ontwikkelingssamenwerking – toen nog staatssecretaris –
toestemming gekregen om 5% van het toegewezen budget aan beleidsbeïnvloeding
in Nederland te besteden. In het antwoord op vraag 23 – ook daar moeten
wij er eerst om vragen – wordt een opsomming gegeven van de activiteiten
die door elk van die organisaties zijn opgepakt. De vraag is natuurlijk interessant
of dat geld ook effectief is ingezet. Het is toch ook overheidsgeld. Waar
is dat geld gebleven, waar heeft dat toe geleid? Hoe heeft die beleidsbeïnvloeding
vorm gekregen. Wij vinden dat die met ontwikkelingsgelden gefinancierde activiteiten
ook beter meetbaar moeten zijn. Dat zouden wij dus graag wat meer over horen
van het kabinet.Een nieuw punt is de controles op ambassades. Gebleken is dat de prestaties
op Nederlandse posten in het buitenland erg verschillen. Het heeft vaak ook
te maken met personen. Wij zouden de informatie over de prestaties van ambassades,
die tenslotte niet alleen de regering maar het hele Koninkrijk vertegenwoordigen,
moeten kunnen inzien. Wij zouden die prestaties moeten kunnen meten. Ik realiseer
mij dat dit heel moeilijk is, maar wij zouden toch iets meer inzicht willen
hebben in de vraag hoe wij de prestaties van niet alleen ambassadeurs maar
ook van andere diplomaten op de verschillende taken – politiek, economisch
en anderszins – kunnen meten. Kan de minister daar ideeën over
ontwikkelen? Wij hebben vaak een discussie in de Kamer op het moment dat er
ergens een consulaat gesloten moet worden of een ambassade geopend, maar het
zou voor ons ook handzaam kunnen zijn om te kunnen beoordelen welke ambassades
wel goed presteren en welke niet. Voorts is interessant om te weten welke
redenen er zijn voor het niet goed presteren van een bepaalde ambassade. Nogmaals,
ik heb daar heel veel vragen over. Er staat ook wel iets over aangegeven onder
de verschillende posten met tijdschattingsformulieren in de begroting, maar
het is nog een beetje vaag. Ik doe de suggestie dus en hoop dat het kabinet
daar op een positieve manier op ingaat.MevrouwTjon-A-Ten(PvdA)Voorzitter. De ministers hebben hun best gedaan, maar er valt zeker heel
veel te verbeteren aan de verslaglegging. Ik sluit mij op dat punt aan bij
collega Wilders. Ik heb nog heel veel vragen.De minister stelt dat de instrumenten om een goede afweging te maken,
pas in 2003 worden ingevoerd. Dat betekent dat er in 2002 geen criteria aanwezig
waren om te bepalen of er sectorale programma- dan wel macrohulp werd verstrekt.
Ik wil aanvullend de volgende vragen stellen. Hoe beoordeelt de minister het
verweer dat er wel instrumenten beschikbaar zijn voor de afweging van vormen
van programmahulp tegenover de constatering van de accountantsdienst dat er
onduidelijkheid bestaat over de toepassing van macrohulp dan wel sectorale
hulp? Kan de minister garanderen dat de criteria in 2003 wel goed toegepast
worden?Een volgende kwestie betreft de fondsen voor de Europese Unie. In het
jaarverslag meldt de minister dat de geoperationaliseerde doelstelling voor
beleidsartikel 7, wat betreft coherentie reorganisatie Commissie, niet tot
het gewenste resultaat heeft geleid. In het jaarverslag worden met betrekking
tot de resultaten van de tweede geoperationaliseerde doelstelling "duurzame
armoedebestrijding" voorwaarden aangegeven om de geoperationaliseerde doelstelling
te bereiken. Concreet is dit echter geen garantie dat er door inzet van EU-fondsen
in 2002 vooruitgang is gemaakt op het punt van de doelstelling "duurzame armoedebestrijding".
Kan de minister meer concreet aangeven welke resultaten bereikt zijn met het
programma en de fondsen van de Europese Unie? Op welke wijze kan de minister
de Kamer meer concreet informeren over de resultaten van het gevoerde beleid
in het jaarverslag over 2003?Een andere kwestie betreft beleidsartikel 14. De minister stelt in de
beantwoording van de vragen dat het nieuwe geautomatiseerde visuminformatiesysteem
is vertraagd. De Kamer heeft er herhaaldelijk op gewezen dat de wettelijke
termijnen ten aanzien van de aangevraagde visa moeten worden gehaald. Uit
het jaarverslag 2002 wordt niet duidelijk of dit resultaat behaald is. Ik
wil de volgende vragen stellen. Zijn in 2002 de visa binnen de wettelijke
termijnen verstrekt? Zo niet, waarom niet? Waarom is in het jaarverslag niet
gerapporteerd over het al dan niet behalen van de wettelijke termijnen? Wordt
de Kamer in het jaarverslag over 2003 wel over het al dan niet behalen van
de wettelijke termijnen geïnformeerd?Ik wil het volgende opmerken over het jaarverslag 2002 van de HGIS. De
minister geeft als antwoord op vragen met betrekking tot de kwijtschelding
van exportkredieten dat expliciete toetsing op OS-relevantie heeft plaatsgevonden.
Kan de minister meer concreet aangegeven hoe de toetsing op OS-relevantie
plaatsvindt, welke criteria hierbij gebruikt wordt en wie deze toetsing uitvoert?
Bij welk percentage van kwijtschelding heeft de toetsing op OS-relevantie
plaatsgevonden? Kan de minister de Kamer een overzicht geven van exportkredieten
die kwijtgescholden zijn en welke OS-relevante criteria hierbij een rol hebben
gespeeld?De minister stelt dat actief sturen haaks staat op de vraaggerichte benadering.
Is het gevaar van deze insteek niet dat de bureaucratie aan betekenis wint
ten opzichte van de politiek? Staat dit niet op gespannen voet met het primaat
van de politiek? Kan de minister aangeven of zij de kwantitatieve doelstellingen
nog steeds een goed instrument vindt en of zij dat instrument in de toekomst
wil blijven hanteren?Wij constateren ook dat de beoogde uitgaven voor onderwijs nog steeds
niet zijn gehaald. Wij zijn hierover zeer teleurgesteld. Ik vraag de minister
naar aanleiding daarvan om aan te geven of er sprake is van een stijgende
lijn, dat wil zeggen: een verbetering. Kan zij voorts garanderen dat de zevende
doelstelling in 2003 gehaald wordt? Een andere vraag die in dit verband kan
worden gesteld, luidt: is de minister van plan deze doelstelling terzijde
te schuiven? De minister geeft aan dat de verrekening van de kosten voor de
opvang van asielzoekers gebaseerd is op een raming van de gemiddelde kosten
per asielzoeker. Hierbij worden cijfers van 2001 gebruikt. In het regeerakkoord
van het eerste kabinet-Balkenende is afgesproken dat de reële kosten
in rekening zouden worden gebracht. Er is echter nog steeds sprake van een
raming van de gemiddeld gemaakte kosten per asielzoeker in 2001 die geïndexeerd
is voor de loon- en prijsontwikkeling. Klopt het dat de gemaakte kosten per
asielzoeker per jaar € 5000 bedragen?Een volgend punt is het jaarverslag van de Algemene Rekenkamer. De Rekenkamer
constateert met betrekking tot beleidsartikel 6 veel fouten en onzekerheden.
Op de door mijn fractie gestelde vraag antwoordt de minister dat 4,6 mln betrekking
heeft op fouten die zijn gemaakt op de posten in relatie tot de uitgaven voor
landenspecifieke sectorale samenwerking. De minister stelt dat bij sommige
budgethouders onvoldoende kennis van systemen en regelgeving aanwezig is.
Kan de minister aangeven welke acties ondernomen zullen worden, zodat budgethouders
kennis van systemen en regelgeving verwerven of dat zij gewezen worden op
de verplichtingen die zij hebben? Kan de minister garanderen dat het foutenpercentage
in 2003 teruggebracht wordt naar het door de Rekenkamer acceptabel geachte
niveau van 0,5? Indien niet, waarom niet? Kan de minister aangeven, wat de
oorzaak is voor het relatief grote aandeel fouten en onzekerheden op artikel
18, in het bijzonder de onzekerheden bij afdrachten van belastingen voor lokaal
personeel ten bedrage van 15 mln euro?Ik ga over naar de Slotwet 2002 van Buitenlandse Zaken. De minister stelt
dat er bij de Slotwet wel sprake is van een saldo van mee- en tegenvallers,
maar dat die tegen elkaar zijn weggevallen en dat daarbij niet beleidsmatig
is ingegrepen. De minister stelt ook dat er geen kasgevolgen waren in 2001
waarover de Kamer kon worden geïnformeerd per decemberbrief. Opvallend
is wel dat de Rekenkamer in haar rapport stelt dat aanvullende verplichtingen
na de tweede suppletoire begroting zijn aangegaan voor een bedrag van 537
mln euro. Deze reactie stelt de Kamer voor een voldongen feit. De Kamer is
immers medewetgever en heeft hierbij het budgetrecht. Kan de minister de Kamer
voortaan in de decemberbrief informeren over alle mutaties, dat wil zeggen
uitgaven en verplichtingen, ongeacht het feit of er wel of niet beleidsmatig
wordt ingegrepen en ongeacht het feit of er wel of geen kasgevolgen zijn?De heerEurlings(CDA)Voorzitter. Er is al het nodige gezegd. Ik zal me met het oog op de tijd
beperken tot een aantal aspecten die nog niet aan de orde zijn geweest.Door de verschuiving van een financieel-technische verantwoording naar
een meer beleidsmatige verantwoording krijgt de hele begrotingscyclus een
meer beleidsmatig karakter. De begroting voor 2002 was de eerste begroting
die qua opzet en indeel echt gebaseerd zou moeten zijn op de uitgangspunten
van het VBTB (van beleidsbegroting tot beleidsverantwoording). Als wij nu
kijken naar de toepassing van de VBTB-uitgangspunten, moeten wij constateren
dat wij nu al meer zicht krijgen op bereikte doelen en geleverde prestaties
inzake het buitenlandse beleid en het ontwikkelingsbeleid. Onze fractie heeft
altijd gepleit voor meer nadruk op een effectieve besteding van geld. Zij
heeft daarom ook het belang van het meten van die effectiviteit van beleid
onderstreept. Het meten van de effectiviteit van ontwikkelingsprojecten is
echter niet altijd gemakkelijk. Het meten van de effectiviteit van buitenlands
beleid is dat nog minder. Het CDA zet grote vraagtekens bij de effectiviteit
van de besteding van Europees ontwikkelingsgeld. De controle op deze uitgaven
zou dringend verbeterd moeten worden. Welke maatregelen denkt de minister
te nemen om de effectiviteit van Europese OS-bestedingen beter in zicht te
krijgen en welke invloed kunnen wij daartoe doen gelden?Er is in het hele proces van VBTB ook sprake van een aantal zorgpunten
bij het meten van die effectiviteit. Bij het goede streven naar een beter
inzicht in de effectiviteit van beleidsdoelen en prestaties in relatie tot
de input dreigt al snel het gevaar van bureaucratisering. Op welke wijze denken
de ministers en de staatssecretaris bij dat goede streven die bureaucratisering
te beteugelen en tegen te gaan? Een ander zorgpunt bij deze hele ontwikkeling
is het meten van langetermijnontwikkelingen en langetermijnprestaties. Dat
is niet altijd eenvoudig. Maar dat langetermijnbeeld en die langetermijndoelen
zijn vaak juist wel essentieel. Immers, je kunt op korte termijn een kort
succesje halen, maar het gaat toch uiteindelijk om het teweegbrengen van langetermijnverbeteringen.
Wij moeten daarom waakzaam zijn dat wij ons beleid niet steeds meer gaan baseren
op die kortetermijnvisies, kortetermijnprojecten en kortetermijnresultaten,
omdat die nu eenmaal eenvoudiger te meten zijn. Kan worden aangegeven hoe
met de overgang naar de VBTB-uitgangspunten met name ook de langetermijnontwikkelingen
en de langetermijndoelen bij het buitenlands beleid, het ontwikkelingsbeleid
en ook het Europees beleid toch leidend kunnen blijven?Ik heb nog een aantal concrete punten. Ik kom allereerst te spreken over
asiel, migratie en consulaire dienstverlening. Voor de afgifte van paspoorten
in het buitenland geldt een termijn van vijf dagen. De minister heeft tijdens
het begrotingsonderzoek toegezegd dat het behalen van die termijn
van vijf dagen zou worden gemeten en dat de resultaten daarvan in het jaarverslag
2002 zullen worden gerapporteerd. Kan worden aangegeven in welke mate wel
en in welke mate niet aan de termijn van vijf dagen is voldaan bij het aanvragen
van paspoorten? Bij welke diplomatieke posten kan die termijn nu echt worden
gehanteerd en afgedwongen en waar is dat moeilijker?Met betrekking tot de begeleiding van gedetineerden wordt aangegeven dat
per 1 januari nieuwe normen voor de begeleiding van Nederlandse gedetineerden
in het buitenland van kracht zijn. Kan worden aangegeven of de normen met
betrekking tot de begeleiding van gedetineerden daadwerkelijk worden gehaald?Ik wil gaarne volledig aansluiten bij de opmerkingen van mijn collega
van de Partij van de Arbeid over de termijnen die gelden voor de verstrekking
van visa.Ik kom te spreken over de multilaterale ontwikkelingssamenwerking, een
programma en fonds van de EU. In het jaarverslag wordt aangegeven dat de voornemens
met betrekking tot coherentie 2002 nog niet het gewenste resultaat hebben
opgeleverd. Er wordt echter geen duidelijk beeld gegeven van de concrete resultaten
op het terrein van duurzame armoedebestrijding. Kan de minister hier nader
op ingaan en kan tevens worden aangegeven welke resultaten tot nu toe eigenlijk
zijn bereikt met de programma's en de fondsen van de EU? Ik heb overigens
al eerder een aantal opmerkingen ter zake gemaakt. Wat is de stand van zaken
met betrekking tot een onafhankelijke evaluatiedienst ten behoeve van de Europese
ontwikkelingssamenwerking?In het jaarverslag wordt aangegeven dat de Nederlandse inzet met betrekking
tot de beleidsdoelstellingen "op korte termijn niet tot resultaten leidt".
Kan nader worden ingegaan op deze opmerking?MinisterDe Hoop SchefferVoorzitter. Ik wil allereerst opmerken dat ik de analyse van de heer Wilders
deel over de aard en het karakter van Buitenlandse Zaken en van de verantwoording
van Buitenlandse Zaken. Hij gebruikte daarbij een citaat van u. Ik was dat
vorig jaar ook met u eens, zoals u zich ongetwijfeld zult herinneren. De heer
Eurlings heeft terecht opgemerkt dat in het kader van de verdere ontwikkeling
van het VBTB-proces begrotingsbeleid en inhoudelijk beleid steeds dichter
bij elkaar worden gebracht. Ik was en blijf van opvatting dat Buitenlandse
Zaken altijd zal worden geconfronteerd met actoren op wiens gedragen men geen
invloed heeft. Ik heb het dan over het buitenlands beleid, en dus niet direct
over financiële verantwoording, controle en dat soort elementen. Dat
is een aanzienlijk verschil met binnenlands beleid, waar de regering en ook
de Kamer invloed hebben op actoren. Als die invloed niet voldoende wordt geacht,
kan de regering optreden. Als de regering dat onvoldoende doet, roept de Kamer
die actoren direct ter verantwoording. Wij hebben daar in het verleden vele
voorbeelden van gezien. Met andere woorden: waar het echt mis gaat in de Nederlandse
samenleving, heeft de Kamer beleidsinhoudelijk – en ook de regering
per definitie – meer macht en mogelijkheden dan op buitenlandspolitiek
beleid. Dat wil uiteraard niet zeggen dat Buitenlandse Zaken, wat betreft
transparantie, degelijkheid van financieel beheer en degelijkheid van verantwoording,
niet aan exact dezelfde maatstaven dient onderworpen te worden als alle departementen.
De heer De Haan maakte vorig jaar ook een opmerking in deze richting.De heer Wilders heeft wel een punt als hij met betrekking tot het ambitieniveau
met betrekking tot de resultaten binnen en buiten de NAVO opmerkt dat bepaalde
doelen van vorig jaar niet zijn gehaald. Ik denk dat hij gelijk heeft dat
scherper zou kunnen worden toegezien op de relatie tussen het jaarverslag
en het ambitieniveau dat vorig jaar is aangegeven. Ik merk daarbij wel het
volgende op. Hij heeft gezegd dat Buitenlandse Zaken als bedrijf de toets
der kritiek niet zou hebben doorstaan. Ik ben dat niet met hem eens en wijs
op de analyse van de Rekenkamer, al zijn er uiteraard een aantal ambities
die niet zijn gehaald. Natuurlijk zijn die er. Ik zal straks bij de specifieke
vragen op een aantal punten terugkomen en proberen aan te geven waarom die
niet zijn gehaald.De heer Wilders heeft een meer fundamenteel betoog gehouden en heeft gezegd
dat hij het jaarverslag zo weinig politiek vindt. Dat moge zo zijn, maar wij
moeten natuurlijk de hele procedure van memorie van toelichting, begroting
en behandeling door de Kamer niet geheel vermengen met datgene waarover ex
post verantwoording wordt afgelegd in financiële zin en in de zin van
integriteit en transparantie. Ik denk dat de heer Eurlings hierop doelde toen
hij vroeg of wij niet totaal aan het bureaucratiseren zijn.Wat de bedrijfsvoering betreft, moest Buitenlandse Zaken een inhaalslag
maken en dat heeft het ministerie de laatste jaren ook gedaan. De financiële
functie is op peil gebracht en de concerncontrolling is aanmerkelijk versterkt.
De bedrijfsvoering is daarmee op een aanzienlijk hoger niveau gekomen, ondanks
de complexe context waarbinnen het departement werkt. Ik constateer dat de
Algemene Rekenkamer over het geheel genomen positief is, dat Buitenlandse
Zaken de vergelijking met andere departementen wel degelijk kan doorstaan
en dat wij wat het signaleren van zwakke plekken betreft naast de accountantsdienst
en naast de concerncontroller twee zeer goed functionerende inspectiediensten
hebben, namelijk IOB en ISB. Dat is meer dan andere departementen hebben.
Verder is er in 2002 nog een audit committee-nieuwe-stijl opgericht dat hier
de regie voert. Dit jaarverslag is een goede inzet wat VBTB betreft. Ik zeg
meteen tegen de heer Wilders en mevrouw Tjon-A-Ten dat er uiteraard altijd
op een aantal punten ruimte is voor verbetering, soms zelfs grote verbetering.
Ik erken dat de Algemene Rekenkamer opmerkingen heeft gemaakt over doelen,
prestatiegegevens en tijdshorizon. Waar mogelijk zullen wij aan verbetering
werken. Maar ik herhaal dat VBTB als zodanig lastig is voor een departement
als Buitenlandse Zaken vanwege het enorme aantal actoren en de onvoorspelbaarheid
van ontwikkelingen.Ik zeg tegen de heer Eurlings dat het niet zo gemakkelijk is voor het
buitenlands beleid om de lange termijn te definiëren gemeten aan VBTB-doelstellingen.
Het is niet gemakkelijk om te zeggen wat er wel en wat er niet is gehaald.
De heer Wilders heeft bepaald een punt als hij de DCI noemt. Als wij ambitie
A formuleren, moeten wij ook het resultaat formuleren. Ik heb hem al toegezegd
dat dit zal gebeuren. Over het geheel genomen kunnen volgens mij
de resultaten als goed of meer dan goed worden gekwalificeerd.De heerEurlings(CDA)Het was juist vanuit de idee dat het definiëren en controleren van
die langeretermijndoelstellingen zo moeilijk is, dat ik mijn opmerking maakte.
Mijn vraag was met name hoe wordt voorkomen dat steeds meer wordt gefocust
op de kortetermijndoelen die wel inzichtelijk kunnen worden gemaakt en waarop
men wel kan worden afgerekend, met als gevolg dat de langetermijndoelen die
inhoudelijk zo belangrijk zijn door het VBTB-proces steeds meer onder druk
komen.MinisterDe Hoop SchefferTot op zekere hoogte is sprake van dat onder druk komen. Uiteraard bestaat
de neiging om te vluchten in de korte termijn. Ik wil dat niet. Het Defense
Capabilities Initiative is natuurlijk niet iets van een of twee jaar. Dat
is een langetermijnexcercitie waarbij 19 NAVO-partners betrokken zijn. Misschien
heeft de heer Wilders gelijk dat wij hadden moeten zeggen dat er weinig is
terechtgekomen van de ambitie om te komen tot het volledig realiseren van
het DCI. Dat is een feitelijk juiste constatering. Alleen, ik kan beleidsinhoudelijk
een zeer groot aantal argumenten van politieke aard aanvoeren om duidelijk
te maken waarom dat niet is gelukt. Ik zal die argumenten niet allemaal noemen,
want die horen niet in dit overleg thuis. Als je dat allemaal in een jaarverslag
moet neerleggen, wordt het ontzettend moeilijk om dat te vrijwaren van politieke
punten die naar mijn opvatting thuishoren in een begroting, de toelichting
daarop en de behandeling ervan in de Kamer, en niet in eerste instantie hier.
Dat is een moeilijk punt. Ik ben het dus niet eens met de inzet van de heer
Wilders op dat punt, maar ik ben het wel met hem eens dat een aantal dingen
niet is gelukt en dat je dat ook moet melden als het om de langere termijn
gaat.De heer Wilders heeft gesproken over controle op ambassades. Ik blijf
bij datgene waarover wij het hier hebben, samengevat: financiële transparantie,
het kunnen verantwoorden van wat er met de centen gebeurt. De heer Wilders
weet dat ambassades buitengewoon stevig aan de teugels worden gehouden wat
dit aspect betreft. Ieder jaar moeten ze in oktober een jaarplan inleveren.
De ambassades werken op basis van de jaarplannen. Die moeten worden goedgekeurd
en daarvoor worden de ambassades gedechargeerd. Volgens mij is dit een goed
systeem. Er wordt, zo zeg ik tegen de heer Wilders, soms geen decharge verleend,
maar om aanvullende informatie gevraagd. In 2001 is dat tien keer gebeurd
en in 2002 drie keer. Wij houden dat dus buitengewoon scherp in de gaten.Een ander element dat door de heer Wilders is opgebracht, is gecompliceerder,
omdat, zoals hij zelf al zei, hier moet worden voorkomen dat de Kamer op de
stoel van de regering gaat zitten, aangezien het beoordelen van het personeel
aan de regering in casu de bewindslieden van Buitenlandse Zaken is. Ambassadeurs
en ambassademedewerkers zijn net mensen. Er zijn goede, minder goede en nog
minder goede. Dat vind je in de hele rijksoverheid en overal in het bedrijfsleven,
dus ook op ambassades. Het is bovendien oneigenlijk om ambassades één
op één te willen vergelijken met diensten in Nederland.De bemensing van een ambassade komt op stand op grond van een heleboel
factoren. Wat is het belang van het land voor Nederland? Hoe is onze ontwikkelingsinspanning
in het betreffende land? Zijn er verkeers- en waterstaatsbelangen? Zijn er
landbouwbelangen? Worden er veel mensen opgepakt? Is er een vertegenwoordiger
van de AIVD nodig? De heer Wilders weet dat de samenstelling van ambassades
buitengewoon wisselend is. Een ambassade of een medewerker ervan die niet
functioneert, wordt daarop buitengewoon scherp beoordeeld. Dat geldt ook voor
de ambassadeur zelf. De heer Wilders zei het zelf al en zal mij dus vergeven
als ik zeg dat dit een verantwoordelijkheid van de regering is en dat de Kamer
dat niet moet willen overnemen. Ik hoor als minister graag complimenten voor
ambassades, maar ik hoor ook graag wanneer er iets misgaat, want dan kan ik
naar de secretaris-generaal of zijn hier aanwezige plaatsvervanger de heer
De Beer met de mededeling dat het op ambassade X niet deugt. Ik onderscheid
dat dus zeer nadrukkelijk van de financiële prestatie die buitengewoon
scherp in de gaten wordt gehouden. Gaat het mis, wat niet mag, maar weleens
voorkomt, dan gaan wij erop af. Ik heb er de pee over in als het mis blijkt
te zijn gegaan en ik dat in de krant lees. Wie niet presteert, hoort dat.
Het maakt niet uit welke rang betrokkene heeft. Wie niet presteert, kan worden
teruggehaald of overgeplaatst.Voor het geval dat men mocht denken dat ik met dit antwoord aan de heer
Wilders aangeef dat Buitenlandse Zaken een slecht ambtenarenapparaat heeft,
wijs ik erop dat Buitenlandse Zaken een voortreffelijk ambtenarenapparaat
heeft, zowel op het departement als op de posten. Ik sta zonder reserve voor
al mijn mensen. Zij weten van mij en de andere bewindslieden dat zij het wel
te horen krijgen als er iets misgaat.De heerWilders(VVD)De minister dwingt mij te zeggen dat ik niet heb willen insinueren dat
hij geen voortreffelijk apparaat heeft. Toch vraag ik hem wat erop tegen is
om het functioneren van de ambassades transparanter te maken voor de Kamer.
In het verleden hebben wij vaak gediscussieerd over de vraag of er een consulaat
in Australië of een ambassade in plaats X moest worden gesloten of geopend.
Ambassades vertegenwoordigen meer dan alleen de regering. Wil de minister
erover nadenken in hoeverre de Kamer meer transparantie kan worden geboden?
Uiteraard moet de Kamer daarbij niet op de stoel van de regering gaan zitten.MinisterDe Hoop SchefferDe heer Wilders en ik zijn het volstrekt eens. Hij heeft op geen enkel
moment de suggestie gewekt dat het apparaat van Buitenlandse Zaken niet deugt.
Ik heb niets toe te voegen of af te doen aan wat ik hem heb geantwoord. Buitenlandse
Zaken is een goede club. Op de punten die hier door de verschillende sprekers
zijn genoemd is de Kamer net als wij heel goed in staat om te beoordelen wat
de ambassades doen. Ik ben best bereid over de vraag van de heer Wilders na
te denken. Hij weet dat aan het openen of sluiten van een post ingewikkelde
afwegingen voorafgaan. Gezien de plannen waarvoor dit kabinet politiek heeft
getekend op het terrein van mijn verantwoordelijkheid kan ik hem voorspellen
dat wij die discussie binnenkort met de Kamer zullen voeren.Wanneer moet worden besloten een post te sluiten, speelt een complex van
politieke argumenten een rol. Je moet dan precies weten wat er op die post
wordt gedaan, hoeveel visa er worden afgegeven, of er veel Nederlandse gedetineerden
in dat land zitten, of het consulaire werk aldaar kan worden overgenomen door
een honoraire consul en dergelijke. Ik wil er dus best eens over nadenken,
maar ik vind de vraag van de heer Wilders geen gemakkelijke, want de Kamer
heeft recht op transparantie, maar op dit moment is de transparantie van het
apparaat zeer adequaat. Als ik het heb over het apparaat heb ik het per definitie
over het departement en de posten die ten slotte in nauw overleg en op instructie
van het departement werken. Ik zeg toe dat ik zal kijken of er nog meer te
doen is aan de transparantie voor de Kamer, met de aantekening dat de verantwoordelijkheden
van regering en Kamer op dit punt uiteraard strikt gescheiden moeten blijven,
maar daarover zijn de heer Wilders en ik het eens.Mevrouw Tjon-A-Ten heeft mij bevraagd op het punt van de visa-informatie
en de wettelijke termijn. Van de 400.000 visumaanvragen per jaar worden er
ongeveer 300.000 binnen enkele dagen zelfstandig afgehandeld door de posten.
Er komen 100.000 aanvragen naar Buitenlandse Zaken, omdat de posten op grond
van de daarvoor geldende regels vinden dat zij die niet kunnen of mogen beoordelen.
In de meeste gevallen worden die visumaanvragen binnen zes weken afgehandeld.
Mevrouw Tjon-A-Ten mag hieruit afleiden dat de visa in overgrote meerderheid
binnen de wettelijke termijn worden verstrekt. Het nieuwe visuminformatiesysteem
zal in 2005 beschikbaar zijn. Tot die tijd heb ik niet de beschikking over
de exacte en objectieve gegevens waarmee ik datgene wat ik nu zeg cijfermatig
kan onderbouwen. Ik geef toe dat dit een gemis is, maar wij hebben dat systeem
op dit moment eenvoudigweg niet. Dat is de reden dat er niet over wordt gerapporteerd
in het jaarverslag. Als het nieuwe visuminformatiesysteem er is, kunnen wij
exact alle doorlooptijden vaststellen, omdat daarbij ook verzuim- en hersteltermijnen
worden vastgelegd. Mevrouw Tjon-A-Ten krijgt dan het antwoord op haar vraag
over de wettelijke termijn. Ik geef toe dat dit antwoord niet geheel bevredigend
is. De overige vragen van mevrouw Tjon-A-Ten betroffen het terrein van mijn
collega voor Ontwikkelingssamenwerking.Ik denk dat ik de heer Eurlings al heb geantwoord op het punt van de beleidsmatige
verantwoording. Wij moeten als regering ervoor oppassen niet een zodanige
bureaucratie te scheppen dat wij zelf door de bomen het bos niet meer zien.
Transparantie moet, integriteit moet. Er zitten hier mensen die permanent
iedere dag daarmee bezig zijn, en terecht, want wij hebben het niet over ons
eigen geld, maar over het geld van de Nederlandse belastingbetaler. Dat geldt
op mijn terrein net zozeer als op het terrein van mijn collega voor Ontwikkelingssamenwerking
en dat van de staatssecretaris voor Europese Zaken, die weer een apart probleem
heeft, omdat hij ook te maken heeft met Europese ontwikkelingen. Wij kunnen
daarvoor wel hard op de deur rammen, maar wij moeten hopen dat de andere 14
en straks 24 landen hetzelfde doen om te dingen te bereiken die wij willen
bereiken.Met de heer Eurlings zeg ik dat het meten van de effectiviteit van buitenlands
beleid razend moeilijk is en dat de lange termijn niet volstrekt duidelijk
is. Hij heeft vragen gesteld over consulaire taken en de begeleiding van gedetineerden,
een buitengewoon belangrijk onderwerp. Het consulaire element van de verantwoordelijkheden
van Buitenlandse Zaken mag nooit worden onderschat. Ik zeg erbij dat het voor
posten af en toe een zware belasting is, maar wij moeten voldoen aan datgene
wat van ons wordt gevraagd. De heer Eurlings heeft gevraagd of de normen voor
de begeleiding worden gehaald. Ik kan hem antwoorden dat die normen over het
algemeen worden gehaald. Aan de normen waarin de financiële regelingen
voor Nederlandse gedetineerden in buitenlandse gevangenissen zijn vastgelegd,
wordt volledig de hand gehouden. De heer Eurlings moet daarbij bedenken dat
het verlenen van consulaire bijstand en begeleiding van gedetineerden in het
bijzonder maatwerk is en dat er grote verschillen zijn in de lokale omstandigheden,
in de omvang van de bezetting van vertegenwoordigingen en de behoeften van
de individuele Nederlandse gedetineerden. Je kunt niet zeggen wat dé
exacte begeleiding is. Van veel posten, bijvoorbeeld in Thailand waar op dit
moment veel Nederlanders gevangen zitten in erbarmelijke en kommervolle omstandigheden,
wordt veel gevraagd op dat punt, en terecht. Wij hebben normen voor gedetineerdenbegeleiding
en zien erop toe dat de posten er buitengewoon zorgvuldig mee omgaan en die
normen ook halen. Het is niet meest sexy onderdeel van het werk, maar het
moet gebeuren. Wij houden buitengewoon stevig de vinger aan de pols, erkennend
dat die mensen er over het algemeen niet voor niks zitten. Desalniettemin
moeten zij, omdat zij een Nederlands paspoort hebben, te allen tijde op volledige
medewerking van de Nederlandse regering kunnen rekenen.De heer Eurlings heeft gesproken over de vijfdagentermijn voor de afgifte
van paspoorten. Op de meeste posten wordt voldaan aan die inspanningsverplichting.
De uitzonderingen zijn Wellington en Canberra vanwege de enorme omvang van
Australië, Kigali vanwege logistieke problemen en Lagos vanwege veiligheidskwesties.MinisterVan Ardenne-van der HoevenVoorzitter. Ik dank de leden voor hun opmerkingen, die getuigen van de
wens en wil om in een ingewikkeld proces als dat van VBTB te duiken en niet
alleen naar de cijfers te kijken, maar vooral naar de beleidsmatige verantwoording.
Daar moeten wij uiteindelijk uitkomen, maar ook wij zijn er nog niet tevreden
over. Het is een ingewikkeld proces en er moet heel veel georganiseerd worden,
zeker op een ministerie als dat van Buitenlandse Zaken, waar je niet alleen
te maken hebt met je eigen input, met je eigen doelstellingen, maar ook nog
met doelstellingen van multilaterale instellingen en van particuliere organisaties.
Zeer veel verschillende instanties spelen dus alle een rol in het buitenlands
beleid en in het ontwikkelingsbeleid. Wij willen veel effectiever gaan werken,
wij willen veel meer zichtbaar maken wat wij van plan waren, op welke manier
wij dat willen bereiken en wat wij hebben bereikt, maar wij hebben nu eenmaal
met nogal wat spelers te maken. Ook werken wij in een internationale setting;
wij hebben ook te maken met de overheid en de civil society in de betrokken
landen.Een relatie van 1:1 aanbrengen is dan ook niet simpel. De heer Wilders
noemde het voorbeeld van de beurzen; die behoren tot de performance indicators
en die kun je gebruiken, maar dat zegt nog helemaal niets over het niveau
van ontwikkeling van een land. Wij kunnen prestaties wel meetbaar maken en
daar moeten wij ook heen, maar dan hebben wij de kwalitatieve output nog niet
vastgesteld en opgeschreven. Het is steeds een kwestie van learning by doing
en de instrumenten om zichtbaar te maken wat wij doen, krijgen wij steeds
meer in de vingers. Wij hebben een jaarplancyclus waarbij wij de directies
en de posten elk jaar exact aangeven wat wij verwachten. De begroting gaat
er ook steeds beter uitzien, en daar begint het natuurlijk mee. Eigenlijk
moet je de begroting ook volgens VBTB beoordelen en zie je daar de te meten
resultaten al in. Als je ze daar niet in opschrijft, kun je ook niet verwachten
dat er later nog iets van terug te vinden is. De heer Wilders heeft een aantal
gevallen ontdekt waarin het wel was opgeschreven, maar niet meer terug te
vinden was. Ik denk dat wij daarmee veel nauwkeuriger aan de slag moeten.Niettemin beoordelen zowel wij zelf als de Algemene Rekenkamer de mate
waarin het jaarverslag VBTB-proof is, als redelijk. Wij zijn erin geslaagd
om goede uitspraken te doen over het gevoerde beleid en om de daarbij behorende
doeleinden te benoemen. Natuurlijk kan het allemaal nog beter en wij zijn
dan ook nog niet tevreden. Wij hebben de instrumenten steeds beter in beeld
en wij hebben ook een nieuw piramidesysteem voor de financiële verantwoording.
Dat is nu eenmaal nodig voor een adequate verantwoording. De heer Wilders
vroeg of het nog politieker kan; ik denk van wel. Dat is misschien ook wel
interessant, maar je kunt een verantwoording, een jaarverslag alleen maar
terugvoeren op de begroting, op de indertijd vastgestelde doelstellingen.
Binnen die kaders moet je blijven en ik denk dat ons jaarverslag de toets
van een bedrijfsmatig jaarverslag wel kan doorstaan. De leden van de Kamer
zijn eigenlijk onze aandeelhouders en ik proef nu in de bijdragen een kritische
ondertoon, maar ik maak er ook uit op dat zij vinden dat wij wel op de goede
weg zijn. Ik zal nu ingaan op een aantal specifieke vragen. Er is al vaker gediscussieerd
over de motie-Hessing. Er geldt voor ons nog steeds een resultaatsverplichting
om de uitgaven voor het basisonderwijs, waaronder ook het beroepsonderwijs
en de alfabetisering wordt begrepen, op te trekken tot 15% van ons budget,
maar dit resultaat hoeft pas in 2005 bereikt te zijn. Het is niet zeker of
wij dit halen; wij proberen het wel, maar het is mogelijk dat wij vanwege
de tegenvallende economische groei op verschillende fronten wat voorzichtiger
zullen moeten zijn, dus ook op het terrein van onderwijs. Maar het blijft
voor ons een van de hoofdinspanningen van het beleid. Het niveau is nu 9,4%
en er is nog steeds sprake van een stijgende lijn, want het was 8,4%. Maar
ik moet er wel bij zeggen dat het internationale onderwijs hierbij inbegrepen
is. Dat zou eruit gehaald moeten worden en dat zullen wij ook doen, opdat
basic education als een van de acht millenniumdoelstellingen overblijft.Beleidsbeïnvloeding is een al langer bestaande activiteit van de
vakbonden en de medefinancieringsorganisaties. Het percentage van 5 is ooit
afgesproken en in het antwoord op vraag 23 is wat uitgebreider beschreven
wat hieraan door de onderscheiden organisaties wordt gedaan. Ik denk dat beleidsbeïnvloeding
niet helemaal meetbaar te maken is, want dit proces is veelal afhankelijk
van de situatie ter plaatse en het is niet te plannen. Wellicht kunnen wij
er nog eens met de medefinancieringsorganisaties over spreken hoe er wat concretere
meetpunten zouden kunnen worden aangegeven, vooruitlopend op een begroting.
Op dit moment hebben wij deze instrumenten nog niet, zodat wij dit ook nog
niet in onze verantwoording hebben kunnen opnemen.De heerWilders(VVD)Maar u vindt wel dat die meetpunten er moeten komen?MinisterVan Ardenne-van der HoevenJa, want beleidsbeïnvloeding is een wezenlijk onderdeel van het beleid
van de particuliere sector. Het heeft ook met het draagvlak te maken, met
de wijze van beleidsbeïnvloeding en de beoogde effecten. Die zouden nader
omschreven kunnen worden, maar voor zover ik het kan bekijken, hebben wij
daarvoor nog niet de juiste instrumenten.Mevrouw Tjon-A-Ten heeft gevraagd naar het voorschottenbeheer. Er was
wel een kritische conclusie van de Rekenkamer op het punt van de verbetering
van dit beheer. Wij hebben in 2002 een voorschottenregeling ingevoerd en het
is van belang om onze medewerkers hierin te trainen, want het beheer is tamelijk
ingewikkeld en tijdrovend. De Rekenkamer vindt dat wij goede begeleiding bij
de regelgeving geven en dat wij voor een goede basis voor verbetering van
het beheer hebben gezorgd. Zo zullen wij het aantal fouten in 2003 beter in
de hand kunnen houden. Wij zullen voor het komende jaar moeten streven naar
een foutenpercentage van 0,5, maar of wij daarop of zelfs op nul zullen kunnen
uitkomen, weet ik niet. Het lijkt mij wel een goede inspanningsverplichting.Jaarlijks brengen wij in de brief over de programmahulp verslag uit van
de schuldkwijtschelding in relatie tot de armoededoelstelling, de ontwikkelingscriteria.
De ontwikkelingscriteria komen impliciet aan bod in de discussie over de schuldkwijtschelding.
Het gaat uiteindelijk om het armoedecriterium; een DAC 1-land kan in aanmerking
komen voor dit type schuldkwijtschelding. Het mag natuurlijk geen lening betreffen
die te maken heeft met de aankoop van wapens en tegenfondsen zullen in elk
geval besteed moeten worden aan armoedebestrijding in het land zelf of aan
nieuwe leningen. Dat kan natuurlijk ook, een land kwalificeert zich wat beter
voor een nieuwe lening als dit type schulden wordt kwijtgescholden. Ik denk
dat wij hiermee de Kamer op dit punt volledig informeren.De kosten die verband houden met asielzoekers, worden niet door Buitenlandse
Zaken berekend, maar wel betaald. Wij rekenen uiteraard wel na of het allemaal
klopt. De kosten die het ministerie van Justitie ons in rekening brengt, bedragen € 10.000
tot € 11.000 per asielzoeker voor de eerstejaarsopvang. Als de kosten
hoger zijn, dan is het aan Justitie om die hogere kosten bij Buitenlandse
Zaken in rekening te brengen. Sinds kort betaalt ons ministerie de volledige
kosten; dit verklaart ook de fluctuatie in de bedragen.Mevrouw Tjon-A-Ten heeft nog gevraagd waarom wij de overschrijding van
de verplichtingenraming op artikel 6, een post van 537 mln, niet in de tweede
suppletoire begroting bij de najaarsnota hebben vermeld. Er is een delegatiemodel
voor de zelfstandige positie van de ambassades. Het aangaan van verplichtingen
is dan ook een zaak van de ambassades, het gaat niet altijd alleen maar via
het ministerie. Ze werken met een meerjarig kasbudget en het aangaan van verplichtingen
is uiteraard een afgeleide daarvan. Ambassades mogen verplichtingen aangaan
voor zover die passen in hun jaarplan en in hun meerjarige kasbudgetten. Daarover
maken wij jaarlijks afspraken. Door het delegatiemodel is het moeilijker om
de verplichtingen te ramen en daarom kon deze overschrijding nog niet gemeld
worden bij de tweede suppletoire begroting. Als wij er volledig inzicht in
hadden, zouden wij dat uiteraard wel gedaan hebben. Wij zullen proberen om
een dergelijke overschrijding in het vervolg wel bij de tweede suppletoire
begroting te melden. Het gaat overigens om harde verplichtingen, wij zijn
er juridisch aan gebonden. Ze kunnen dan ook alleen teruggedraaid worden met
medewerking van de ontvangende partij. Maar er is op zichzelf dus niets mis
met het aangaan van verplichtingen, het past ook in het sectorbeleid van het
betrokken land.Aan de keuze tussen macrohulp en sectorhulp liggen altijd beleidsmatige
en beheersmatige criteria ten grondslag. Wij gaan daar dus niet zo maar toe
over. Er is een track record van het betrokken land en er behoren goede toetsen
bij, die wij stelselmatig toepassen. Verder stemmen wij de hulp af op de instrumenten
van de Wereldbank en wij proberen ook het public finance-management van de
landen zelf te verbeteren, want wij leggen bij macrohulp en sectorhulp natuurlijk
wel heel veel verantwoordelijkheid bij de overheid van die landen, maar tot
nu toe werkt het instrumentarium uitstekend.Bij de onregelmatigheden bij de afdrachten van de belastingen voor lokaal
personeel zijn er drie onzekerheden in het geding: ten aanzien van de rechtmatigheid,
de wachtgelden en de salarisverhogingen en de afdrachten van de belastingen
voor lokaal personeel. Bij de afdrachten van de belastingen zijn de onregelmatigheden
het omvangrijkst. Of er bij de posten belastingen en premies moeten worden
afgedragen, hangt af van het belastingverdrag, de toepasselijkheid van het
reciprociteitsprincipe en de nationaliteit van de betreffende medewerker.
Dit vergt een zeer complex administratief proces. Onze interne controle hierop
moet verbeterd worden, zo hebben wij vastgesteld. Een betaling van 10 mln
ligt wel in lijn met de afdrachten in de afgelopen jaren; het is geen opvallend
bedrag dat wij niet zouden herkennen, maar wij moeten nog wel even goed naar
de verantwoording kijken.MevrouwTjon-A-Ten(PvdA)Voorzitter. Ik denk dat mijn vraag over de criteria voor de keuze tussen
het sectorale programma en macrohulp niet helemaal goed bij de minister overgekomen
is. Ik heb geprobeerd aan te geven dat zij zich aan de ene kant verweert door
aan te geven dat er wél instrumenten beschikbaar zijn voor de afweging
van vormen van programmahulp, terwijl de accountantsdienst stelt dat er onduidelijkheid
bestaat over de toepassing van macrohulp dan wel sectorale hulp. Hoe kan de
minister dan zeggen dat het met de criteria uitstekend lukt, terwijl de accountantsdienst
aangeeft dat dit niet zo is? Waar zit het verschil van mening in?MinisterVan Ardenne-van der HoevenIk denk dat het veel meer zit in de wijze van verantwoording dan in het
instrumentarium en de criteria. Er is geen verschil van mening over dat wij
het juiste instrumentarium hebben, maar de verantwoording is nog niet transparant
genoeg. Dat moeten wij ons aantrekken, wij moeten veel beter zichtbaar maken
hoe wij de ons ter beschikking staande instrumenten gebruiken.StaatssecretarisNicolaïVoorzitter. Wij bespreken hier de begroting op een VBTB-manier, maar wij
moeten goed beseffen dat de EU-gelden volgens de EU-normen worden verdeeld
en verantwoord. Dit geldt dus ook voor de toetsing op rechtmatigheid en doelmatigheid
van besteding van EU-middelen. Wij kunnen eigenlijk niet veel meer dan nagaan
of de doelen die zijn gesteld, sporen met de inzet en de wensen van Nederland.
De zorgvuldigheid waarmee in Nederland de begroting wordt behandeld, zie ik
niet in Europa. Ik voeg er eerlijk aan toe dat aan de benadering op Europees
niveau het nodige verbeterd kan worden, mede gelet op de uitbreiding met tien
lidstaten. Nederland probeert overigens steeds op de geschikte plaatsen hierop
te wijzen. Als de toetsbaarheid van de instrumenten in de beheerscomités
aan de orde is, is het een vast aandachtspunt van ons om aan te dringen op
een betere verantwoording en toetsbaarheid.De heer Eurlings en mevrouw Tjon-A-Ten hebben naar de resultaten van het
EOF gevraagd. Zij willen ook weten op welke wijze de Kamer in het volgende
jaarverslag hier meer concreet over geïnformeerd kan worden. In het beleidsverslag
worden de resultaten over 2002 al aangegeven. Nog concretere informatie kan
alleen op landenspecifiek niveau gegeven worden. Dat zouden wij niet moeten
willen, want dat strookt niet met het sturen op hoofdlijnen. Overigens levert
dit ook niet het gewenste inzicht op. Ik wijs erop dat de country strategy
papers in 2004 door de Commissie worden geëvalueerd. De resultaten daarvan
zal ik naar de Kamer sturen.Er is een evaluatie-eenheid bij het directoraat-generaal dat zich met
de implementatie van externe hulp van de EU bezighoudt. Deze eenheid rapporteert
aan de betrokken commissaris, de heer Patten. Daarnaast komen de nationale
evaluatoren op ad-hocbasis bij elkaar. Deze bijeenkomsten handelen vaak over
bredere thema's. In de schriftelijke beantwoording van de vragen is ten aanzien
van het EOF melding gemaakt van de conclusies van de Europese Rekenkamer.
Er is onderstreept dat Nederland en de Europese Rekenkamer op dit punt op
dezelfde lijn zitten.De heerWilders(VVD)Voorzitter. Ik dank de bewindslieden voor de beantwoording. Zij zijn serieus
op onze vragen ingegaan. Overigens behoren zij dat ook te doen. De minister
voor Ontwikkelingssamenwerking heeft gezegd dat de Kamerleden optreden als
een soort aandeelhouders van de regering. Het is inderdaad onze taak om zo
kritisch mogelijk te zijn. Eigenlijk zouden bewindslieden ieder
jaar zwetend naar de Kamer moeten komen.Het is natuurlijk waar dat er in het buitenlands beleid – in tegenstelling
tot het binnenlands beleid – actoren zijn waar wij geen invloed op hebben.
Gezien het doel van de VBTB-operatie moeten wij BuZa zoveel mogelijk als een
"normaal" departement beschouwen. De uitzonderingen mogen nooit als excuus
gebruikt worden. De minister heeft dat terecht niet gedaan.Ik dank de minister van Buitenlandse Zaken voor zijn toezegging dat hij
na wil denken over het meer transparant rapporteren over de werkzaamheden,
doelstellingen en effecten van ambassades, uiteraard met inachtneming van
de gescheiden verantwoordelijkheden van Kamer en regering. Ik hoop dat wij
in de begroting voor 2004 iets van zijn bevindingen terug kunnen vinden.Ik dank ook de minister voor Ontwikkelingssamenwerking voor haar beantwoording.
Over de motie-Hessing komen wij later nog te spreken. Zij heeft toegegeven
dat de meetpunten inzake beleidsbeïnvloeding bij MFO's er nog niet zijn.
Ik vraag haar om hier bij de begroting 2004 meer concreet op in te gaan.MinisterDe Hoop SchefferVoorzitter. De heer Wilders heeft gelijk. Bewindslieden horen misschien
niet zwetend maar toch wel met een behoorlijke adrenalineproductie naar de
Kamer te komen. Dat geldt niet alleen voor dit overleg, maar voor alle discussies
met de Kamer.Er zijn inderdaad duidelijke verschillen tussen Buitenlandse Zaken en
andere departementen. Bij de onderwerpen die in het kader van de VBTB-operatie
aan de orde komen, moeten deze verschillen inderdaad zo klein mogelijk zijn.
Op grond van de erkenning van de algemene regel dat ieder departement door
de Kamer op dezelfde wijze moet worden gecontroleerd, ben ik dat met de heer
Wilders eens. Ik ben er echter van overtuigd dat de heer Wilders er begrip
voor zal hebben, dat het ons soms niet lukt om de externe actoren zo in de
hand te houden als wij willen. Als dat altijd zou lukken, was het Nederlands
buitenlands beleid nog effectiever dan nu.Ik weet niet of wij er al in slagen om in het kader van de begroting 2004
meer transparante informatie over de ambassades te geven. Ik stel mij voor
dat wij bij de behandeling van de begroting van Buitenlandse Zaken in december
hierop terugkomen. Ik vraag mij overigens af of al voor de memorie van toelichting
het denkproces hierover afgerond kan zijn. Wij zijn snel, zoals de heer Wilders
weet, maar dat kan ik hem niet toezeggen.De heerWilders(VVD)Ik heb daar alle begrip voor. Als wij de informatie in november ontvangen,
kunnen wij er bij de begrotingsbehandeling op terugkomen.MinisterDe Hoop SchefferVoorzitter. Wij zullen deze toezegging gestand doen.MinisterVan Ardenne-van der HoevenVoorzitter. Ik dank de leden voor hun kritische opstelling. Zo moet het
gaan bij dit soort ingewikkelde processen. Ik weet nog hoe wij begonnen zijn.
Er was geen andere beleidsverantwoording dan een cijfermatige. Niemand keek
ooit naar het jaarverslag. Dat gebeurt nu gelukkig wel. Dat is van belang
voor de verantwoording van de uitgaven, maar het is nog belangrijker voor
het realiseren van onze doelen. Wij willen op een duurzame wijze de armoede
bestrijden. Wij willen een beter buitenlandse beleid. Deze doelen moet je
zichtbaar kunnen maken. Ik blij dat regering en Kamer op dit punt gezamenlijk
optrekken en elkaar scherp houden.Ik ben al voldoende ingegaan op de motie-Hessing. Ik moet met de MFO's
overleggen of het mogelijk is om voor de volgende jaarcyclus meetpunten voor
beleidsbeïnvloeding in te voeren. Ik weet niet of deze meetpunten al
ontwikkeld zijn. Ik zal de Kamer daarover informeren, maar ik weet niet of
dit al bij de volgende begroting gerealiseerd kan zijn.De heerWilders(VVD)Kan dit wel voor de begrotingsbehandeling?MinisterVan Ardenne-van der HoevenDat zal wel lukken, want wij spreken binnenkort met de MFO's. Een betere
verantwoording is trouwens ook in hun belang.De voorzitter:Ik dank de bewindslieden en hun medewerkers voor de beantwoording. Ik
dank ook mijn collega's die hier aanwezig zijn. Mijn dank gaat niet uit naar
de collega's die er niet zijn. Normaal voeren wij een dergelijk overleg met
negen partijen. Nu weet ik dat de zeer kleine fracties dit werk onmogelijk
kunnen doen, maar ik mis wel een aantal andere fracties. Gegeven het belang
dat de Kamer zelf aan het VBTB-proces hecht, is het mijn taak om als voorzitter
van deze commissie mijn teleurstelling erover uit te spreken dat een aantal
collega's niet is verschenen.Sluiting 17.14 uur.XNoot1Samenstelling:Leden: Terpstra (VVD), Rijpstra (VVD), Dijksma (PvdA), De Haan (CDA),
voorzitter, Koenders (PvdA), Karimi (GroenLinks), Timmermans (PvdA), ondervoorzitter,
Van Bommel (SP), Albayrak (PvdA), Eurlings (CDA), Wilders (VVD), Van Baalen
(VVD), Van Winsen (CDA), Van As (LPF), Herben (LPF), Ormel (CDA), Ferrier
(CDA), Duyvendak (GroenLinks), Huizinga-Heringa (ChristenUnie), Van Velzen
(SP), De Nerée tot Babberich (CDA), Haverkamp (CDA), Fierens (PvdA),
Tjon-A-Ten (PvdA), Eijsink (PvdA), Szabó (VVD)Plv. leden: Oplaat (VVD), Snijder-Hazelhoff (VVD), Dubbelboer (PvdA),
Hessels (CDA), Stuurman (PvdA), Vos (GroenLinks), Arib (PvdA), De Wit (SP),
Leerdam (PvdA), Sterk (CDA), Hirsi Ali (VVD), Van Miltenburg (VVD), Varela
(LPF), Van den Brink (LPF), Rambocus (CDA), Halsema (GroenLinks), Van der
Staaij (SGP), Kant (SP), Çörüz (CDA), Wolfsen (PvdA), Van
Nieuwenhoven (PvdA), Waalkens (PvdA), Geluk (VVD), Dittrich (D66).XNoot2Samenstelling:Leden: Terpstra (VVD), Van Nieuwenhoven (PvdA), Dijksma (PvdA), voorzitter,
De Haan (CDA), Koenders (PvdA), Buijs (CDA), Atsma (CDA), Karimi (GroenLinks),
Timmermans (PvdA), Van Bommel (SP), Albayrak (PvdA), Van der Staaij (SGP),
Waalkens (PvdA), Weekers (VVD), Balemans (VVD), Van Baalen (VVD), Van Winsen
(CDA), Van den Brink (LPF), Van den Brand (GroenLinks), Hessels (CDA), Spies
(CDA), Eerdmans (LPF), ondervoorzitter, Van Velzen (SP), De Nerée tot
Babberich (CDA), Dubbelboer (PvdA), Szabó (VVD)Plv. leden: Hirsi Ali (VVD), Duivesteijn (PvdA), Kruijsen (PvdA), Bruls
(CDA), Van Heteren (PvdA), Van Haersma Buma (CDA), Duyvendak (GroenLinks),
Bussemaker (PvdA), De Wit (SP), Eijsink (PvdA), Rouvoet (ChristenUnie), Douma
(PvdA), Wilders (VVD), Griffith (VVD), Geluk (VVD), Algra (CDA), Vos (GroenLinks),
Varela (LPF), Vergeer-Mudde (SP), Mastwijk (CDA), Fierens (PvdA), Dezentjé
Hamming-Bluemink (VVD), Van der Laan (D66). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28880-106.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl