Ruimtelijk-economisch beleid tot 2000; Verslag algemeen overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24060, nr. 13

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

15-12-1997

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

24060 nr. 13

20-11-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de regeringNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24060Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 54 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 060Ruimtelijk-economisch beleid tot 2000nr. 13VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 20 november 1997De vaste commissie voor Economische Zaken1
heeft op 6 november 1997 overleg gevoerd met staatssecretaris Van Dok-van
Weele van Economische Zaken over ruimtelijk-economisch beleid tot 2000
(Kamerstuk 24 060, nr. 11), Jaarverslag en evaluatie van het Integraal
structuurplan noorden des lands (ISP), rapport van de commissie-Langman en
voorlopige kabinetsreactie hierop (Kamerstuk 24 060, nr. 12), Structuurfondsen
in relatie tot het regionaal beleid vanaf het jaar 2000 en rapportage ontwikkeling
vraag en aanbod bedrijfslocaties tot 2015 (EZ-97–500).Van het overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Witteveen-Hevinga (PvdA) stelde dat gegeven de sluiting
van een fabriek in Emmen waardoor 300 mensen hun werk en inkomen verliezen,
de noodzaak van extra aandacht voor het noorden buiten kijf is, ook al heeft
de extra aandacht van de afgelopen decennia bijgedragen aan verbetering van
de economische structuur van Noord-Nederland. Bij de algemene beschouwingen
in 1996 heeft fractievoorzitter Wallage een motie ingediend over het tegengaan
van de congestie in de Randstad, o.a. door selectief om te gaan met de functies
van de Randstad, en over het toedelen van nationale functies aan regio's op
afstand van de Randstad. De PvdA-fractie heeft er waardering voor dat de bewindspersonen
De Boer en Van Dok slagvaardig op die motie hebben gereageerd door een aparte
adviescommissie in te stellen inzake de ruimtelijk-economische perspectieven
van Noord-Nederland. De fractie heeft er alle vertrouwen in dat het noorden
de uitdaging in het rapport-Langman met beide handen zal aanpakken, en met
resultaat. Dat mag ook worden afgeleid uit het jaarverslag ISP.Het verslag getuigt van een zeer gevarieerde dynamiek van economische
activiteiten in het ISP-gebied, waarmee daadwerkelijk de innovaties ondersteund
worden die noodzakelijk zijn om te kunnen concurreren op de nationale markt
en vooral op de wereldmarkt. In het rapport-Langman staat dat het noorden
er de laatste tien jaar in is geslaagd een werkgelegenheidsgroei te realiseren
die vergelijkbaar is met die in de rest van Nederland. In 1996 ging de exportprijs
naar een bedrijf in Noord-Nederland. Er is een bloeiende scheepsbouw aan het Winschoter Diep. Als
spin-off van de zuivelindustrie concurreert een bedrijf in het noorden op
de wereldmarkt van waterzuiveringstechnologie. Zo'n twintig jaar geleden is
iemand een innovatief geneesmiddelenbedrijf begonnen dat nu een paar honderd
medewerkers telt.Het jaarverslag en het evaluatierapport geven een goed beeld van het regionaal
beleid en evalueren de vier instrumenten die ten behoeve van het noordelijk
regionaal stimuleringsbeleid zijn ingevoerd: het Integraal structuurplan noorden
des lands, de Investeringspremieregeling, de willekeurige afschrijving en
de Noordelijke ontwikkelingsmaatschappij. Daarnaast is er het Europees regionaal
beleid. Volgens het kabinet blijkt uit de evaluatie van het ISP dat het beleid
in de afgelopen jaren additioneel en succesvol is geweest. Die conclusie dient
nader verduidelijkt te worden, omdat nogal wat mensen zeggen dat het noorden
sigaren uit eigen doos krijgt en dat andere regio's extra geld krijgen uit
gewone potjes.Het jaarverslag biedt helder inzicht in de wijze waarop de extra middelen
zijn besteed. De creatie van arbeidsplaatsen is een belangrijke doelstelling
van het extra beleid voor Noord-Nederland, en moet dat ook blijven. Mevrouw
Witteveen miste informatie over de te verwachten en de gerealiseerde arbeidsplaatsen.
Is dat een punt van overleg met het noorden geweest en, zo ja, waarom ontbreken
de gegevens dan? De stukken die bij het jaarverslag zijn gepresenteerd, geven
een eerste visie van het samenwerkingsverband Noord-Nederland op het toekomstige
regionaal beleid voor het noorden. Eigenlijk maakt deze visie op hoofdlijnen
al deel uit van het traject-Langman. De overgelegde stukken bieden voldoende
grondslag om tot 2010 extra beleid voor het noorden te bepleiten. In de stukken
over de ruimtelijk-economische structuur van Noord-Nederland kiest het samenwerkingsverband
voor een tweesporenontwikkeling: beleid voor economische kerngebieden én
beleid voor het landelijk gebied om het unieke karakter van Noord-Nederland
met z'n groene ruimte en hoge landschappelijke waarde veilig te stellen. Mevrouw
Witteveen onderschreef deze benadering en vond het ook positief dat de besturen
van drie provincies, die toch ieder een heel eigen karakter hebben, in staat
zijn samen een visie te presenteren, waarbij het maken van moeilijke keuzes
niet uit de weg is gegaan.Bij de behandeling van de begroting van Verkeer en Waterstaat heeft de
fractie van de PvdA al in de vorm van de motie-Van Gijzel een schot voor de
boeg gegeven wat betreft de aanpak van een heel belangrijk infrastructuurproject,
namelijk een hoogwaardige treinverbinding tussen de Randstad en het noorden.
Die treinverbinding zal versneld moeten worden gerealiseerd. De fractie ondersteunt
de door de commissie-Langman voorgestelde aanpak: nieuwe impulsen voor het
noorden, clustervorming van economische activiteiten, versterking van de kwaliteit
van het landelijk gebied en verbetering van de positie van de steden. Mag
uit het feit dat de inhoudelijke eerste reactie van het kabinet op het rapport-Langman
kort en globaal is, worden geconcludeerd dat de verschillende ministeries
hard bezig zijn een gedegen inhoudelijke reactie te formuleren? Naast het
ministerie van Economische Zaken nemen in dezen met name de ministeries van
Verkeer en Waterstaat, Landbouw, Natuurbeheer en Visserij, Onderwijs, Cultuur
en Wetenschappen en Sociale Zaken en Werkgelegenheid een belangrijke plaats
in. Kan ervan uitgegaan worden dat de voorbereidingen van het kabinet zodanig
zijn dat het noorden in februari 1998 kan rekenen op een gelijkwaardige gesprekspartner?
De medewerking van de ministeries is cruciaal voor de uitvoering van het rapport-Langman.
Mevrouw Witteveen vroeg de toezegging dat de Kamer vóór eind
december zal worden geïnformeerd in het onverhoopte geval dat er door
welke oorzaak ook stagnatie optreedt in het proces van concrete medewerking
van ministeries. Haar motto is in dezen: geen bericht, goed bericht. Desgevraagd
verklaarde zij ervan uit te gaan dat wanneer de staatssecretaris
vóór eind december niets van zich laat horen, er in februari
een volwaardig kabinetsstandpunt zal liggen, gebaseerd op overleg met het
noorden des lands. Met de drie provincies zal immers nog worden overlegd.
Hoe verloopt het overleg met de gemeenten?Mevrouw Witteveen wilde de toezegging dat het kabinet er zorg voor zal
dragen, dat de resultaten van het afrondende overleg met het noorden in februari
1998 van dien aard zijn, dat er een concreet pakket van maatregelen aan de
Kamer kan worden overgelegd, voorzien van een financiële paragraaf. Een
deel van de financiële gevolgen zal wellicht kunnen worden verwerkt in
de begroting voor 1998, maar de rest zal onderdeel moeten uitmaken van het
volgende regeerakkoord.De PvdA-fractie zal de gemaakte afspraken toetsen aan de bijdrage die
het pakket maatregelen levert aan een duurzame economische ontwikkeling en
aan de realisering van de tot en met 2010 in Noord-Nederland noodzakelijk
geachte extra 43 000 arbeidsplaatsen. De financiering zal een gemeenschappelijke
verantwoordelijkheid zijn van de rijksoverheid, de provinciale en de gemeentelijke
overheden, de Europese Unie en het bedrijfsleven. Wellicht zouden bijvoorbeeld
ook de waterschappen een financiële bijdrage kunnen leveren. Er leven
in de waterschapswereld namelijk ideeën over zeer geavanceerde projecten
in het kader van watermanagement.Het kabinet koppelt het rapport-Langman aan de zogenaamde missiebrief
die op 3 december a.s. aan de orde zal komen in een algemeen overleg over
een eerste inventarisatie van investeringsprojecten voor de toekomst. Deelt
de staatssecretaris de mening dat er dan voor het noorden een voorbehoud moet
worden gemaakt, met alle gevolgen van dien voor de andere projecten?Mevrouw Witteveen betoogde dat de uitvoering van het pakket aan maatregelen
zo decentraal mogelijk dient te geschieden. De democratische controle op de
besteding van de middelen is heel belangrijk. Die controle stelt eisen aan
de informatievoorziening aan de Kamer en de staten.Uit de op 5 november ontvangen wat informeel aandoende notitie over de
structuurfondsen concludeerde zij, dat te verwachten is dat na 2000 het beschikbaar
stellen van middelen uit de structuurfondsen zal worden voortgezet. Voor welke
gebieden gaat het kabinet zich sterk maken? Welke criteria worden daarbij
gehanteerd?De heer Remkes (VVD) had zich bij de instelling van de commissie-Langman
afgevraagd wie de eerstverantwoordelijke voor het regionaal beleid was, omdat
de minister van VROM de eerste ondertekenaar van de instellingsbrief was.
Hij had nu met genoegen geconstateerd dat de staatssecretaris weer in beeld
is wat de coördinatie van het proces betreft.Het getuigt zijns inziens op zich van een uitstekende aanpak, dat het
kabinet een commissie heeft ingesteld om zich bezig te houden met de problemen
van Noord-Nederland. Echter, dit roept verwachtingen op en schept een zware
verantwoordelijkheid voor het waarmaken van de aanbevelingen. In dat opzicht
houdt het kabinet te veel slagen om de arm in zijn voorlopige reactie, ook
al is het begrijpelijk dat die voornamelijk procedureel van aard is. Hij voelde
zich hierin bevestigd door de column van de staatssecretaris in het blad van
het ministerie waarin zij naar zijn gevoel minder positief reageerde ten aanzien
van zware projecten in de infrastructurele sfeer.Ruim voor de verkiezingen moet er een kabinetsstandpunt voorgelegd worden,
waarin concreet per project wordt aangegeven hoe het wordt gefinancierd en
over welke periode het zal worden gerealiseerd. Dat zou in wezen het resultaat
moeten zijn van de onderhandelingen tussen het kabinet en Noord-Nederland.
De heer Remkes zou het op prijs stellen, wanneer in het kabinetsstandpunt
tevens werd ingegaan op de punten waarop de commissie-Langman
afwijkt van tot dusver gebruikelijk gedachtegoed in Noord-Nederland zelf.
De commissie neemt bijvoorbeeld in wezen afstand van de corridorgedachte en
van de gedachte aan Noord-Nederland als «economisch overloopgebied»
voor de Randstad. Welk instrumentarium is er om het laatste te bevorderen?
Hoe zou het IPR-instrumentarium kunnen worden gecompleteerd om de vestiging
van nieuwe bedrijven te bevorderen? Zou bijvoorbeeld een regionaal gedifferentieerde
loonkostenfaciliteit zinvol kunnen zijn? Sommige infrastructurele knelpunten
ontbreken. De N33 is nog op geen enkele wijze verwerkt in de nota's van het
ministerie van Verkeer en Waterstaat, terwijl dat toch niet bepaald een nieuw
project is. Dergelijke zaken zullen op een goede wijze moeten doorklinken
in de onderscheiden begrotingen.De redenering van de commissie-Langman, dat de Randstad niet in staat
zou zijn de eigen groei te financieren en daarvoor de aardgasbaten nodig zou
hebben, maakte weinig indruk op de heer Remkes, omdat er ook als er in Noord-Nederland
geen aardgas was, het een en ander zou moeten gebeuren. De aardgasdiscussie
is eerder psychologisch van betekenis dan in financieringstermen.Mocht de discussie met Brussel over de structuurfondsen tot gevolg hebben,
dat deze worden afgeschaft, dan zal dit moeten leiden tot renationalisering
van het Europees beleid en zal compensatie geboden moeten worden. Mochten
de structuurfondsen niet afgeschaft worden, dan is het de vraag welke prioriteitsgebieden
door Nederland zullen worden voorgedragen en wanneer. Blijkens de structuurfondsenbrief
zijn er voorstellen van de Europese Commissie – zijn die neergelegd
in Agenda 2000? – die zouden betekenen «dat Noord-Nederland de
eerste jaren na 2000 nog structuurfondsmiddelen zal ontvangen, hetzij op basis
van het overgangsregime hetzij op basis van »nieuwe« doelstelling-2-gebieden,
of in een combinatie daarvan». De heer Remkes vond zo'n combinatie prima,
evenals beperking van het aantal doelstellingsgebieden waardoor de overzichtelijkheid
wordt vergroot. Hij kon zich niet voorstellen dat bij voortgezet structuurfondsenbeleid
dit gebied in Nederland, dat er op grond van regionale kenmerken als eerste
voor in aanmerking zou moeten komen, niet de allerhoogste prioriteit zou moeten
hebben. Hij ging ervan uit dat het kabinet in Brussel zal proberen die prioriteit
te bereiken. Wat hem betreft, mag er tegen de achtergrond van de samenballing
van doelstellingen, een poging worden gedaan om het hele noorden onder het
structuurfondsenbeleid te brengen. Op zichzelf is het stedelijk gebied overigens
een interessant nieuw aandachtspunt in het kader van de structuurfondsen.Wat de evaluatie van het ISP betreft, vond de heer Remkes het belangrijk
dat het accent blijft liggen op de marktsector en dat de decentralisatie gehandhaafd
blijft. Terecht is het aantal marktsectorcommissies ingekrompen. In het kader
van de cofinanciering is het van belang, dat er een goede afstemming is tussen
de Brusselse criteria en het beleid in ISP-verband. Mede in dat kader was
hij ook voor een poging tot grotere decentralisatie ten aanzien van de Brusselse
fondsen.Hoe stelt het kabinet zich inzake de bedrijfslocaties de vertaalslag voor
van plannen naar beleid? Die vertaalslag zal moeten worden gemaakt samen met
de betreffende provincies en gemeenten. Welk tijdschema wordt daarbij gehanteerd?Op het STIREA-lijstje dat in juni is toegezonden, stond maar één
project in het noorden (de haven in Smallingerland). Hoe wordt de afweging
in STIREA-kader gemaakt? Op de lange termijn moet er toch sprake zijn van
een evenwichtige verdeling van de STIREA-gelden over het land. Hoe springt
de staatssecretaris om met enerzijds haar verantwoordelijkheid voor STIREA
en anderzijds haar verantwoordelijkheid voor het regionaal beleid? Laat zij
zich bij de verdeling van STIREA-gelden door de laatste verantwoordelijkheid
inspireren? In de onlangs ontvangen effectrapportage over Den Helder is sprake van
de mogelijke vestiging van een gevangenis, waarmee veel werkgelegenheid gemoeid
kan zijn. Hoe denkt de staatssecretaris daarover? Wat zijn haar inspanningen
richting haar collega van Justitie? Wat is de stand van zaken ten aanzien
van de N9?Enkele maanden geleden was er sprake van Brusselse bezwaren tegen en een
onderzoek naar grondverkopen in Noord-Nederland. Wat zijn de criteria die
Brussel op dat punt hanteert? Gemeenten en andere grondbeheerders hadden toch
een zekere vrijheid bij grondbeleid?Wat is de stand van zaken ten aanzien van het door Groningen realiseren
van een buitendijkse werf?De heer Van Walsem (D66) was verheugd over de instelling van
de commissie-Langman en over het feit dat het noorden van het land expliciet
op de agenda komt te staan door het rapport van deze commissie. Op dit moment
gaat het meer om de procedurele behandeling van het rapport dan om de inhoud
ervan. Half december zal het Samenwerkingsverband Noord-Nederland er een reactie
op geven. Bij het stellen van de prioriteiten speelt ook de Missiebrief een
rol. In februari moet er inderdaad een kabinetsstandpunt komen met prioriteiten
en financiering tot 2010. Gelukkig heeft het noorden de gemiddelde economische
groei van Nederland sinds 1985 kunnen bijhouden, maar voor die tijd had het
een forse achterstand opgelopen waardoor er nu extra 43 000 arbeidsplaatsen
gecreëerd moeten worden. Het noorden van het land heeft een goede uitgangspositie
en sterke punten. Er is ruimte om de overloop van de overvolle Randstad op
te vangen en om er tuinderijen uit het Westland naartoe te verplaatsen. Het
noorden is schoon en het is er prettig en ruim wonen. In het noordelijke deel
van het noorden zijn geweldige landbouwgebieden en er is ook veeteelt. Leeuwarden
zou kunnen worden versterkt als centrum van landbouw- en veeteeltkennis. Groningen
zou z'n functie van technologiecentrum verder kunnen uitbouwen. Zolang er
evenwel geen goede infrastructuur is, blijft het behelpen. Vandaar dat de
infrastructuur en de aansluiting op de Duitse infrastructuur prioriteit zullen
moeten krijgen. Al deze zaken zullen op een ander moment uitgebreid aan de
orde komen.De heer Van Walsem was geschrokken van het rapport over de evaluatie van
het Integraal structuurplan noorden des lands. Het is weinig positief over
de werkwijze en de resultaten van het ISP-beleid. Hoe denkt de staatssecretaris
hierover en welke stappen wil zij samen met het noorden nemen om tot verbeteringen
te komen? Het rapport rept onder meer van te weinig samenhangend beleid, missing
links in de doelenhiërarchie, vaagheden over de bevoegdheden van de marktsectorcommissies,
weinig effectieve samenwerking tussen het SNM en deze commissies, de noodzaak
de instrumenten meer in te zetten voor structuurversterking en de noodzaak
om die inzet te controleren. Het geld voor het noorden moet natuurlijk wel
efficiënt en doeltreffend worden gebruikt.De heer Van Walsem zou het vervelend vinden als het noorden niet meer
in aanmerking kwam voor structuurfondsgelden, maar kon zich wel voorstellen
dat het toch zover zal komen, omdat er in Europa gebieden aan te wijzen zijn
die er veel slechter aan toe zijn. Wel zal de rijksoverheid, los van de structuurfondsen,
haar verantwoordelijkheid moeten nemen, wanneer zij constateert dat er in
het noorden van het land sprake is van een reële achterstand.De heer De Jong (CDA) had met veel genoegen het rapport-Langman
gelezen en sprak de hoop uit dat het leidt tot een plan voor het noorden tot
2010. In de voorlopige kabinetsreactie had zeer wel al enige indicatie gegeven
kunnen worden van wat de bedoeling is. Het is een gedurfd rapport en het «Ten
geleide» van de heer Langman had hem aangesproken. Hij was het ermee
eens dat er een link is gelegd tussen het oppompen van het aardgas
in het noorden, de congestieproblemen in de Randstad en de economische structuur
van het noorden zelf. De psychologische waarde hiervan is niet te onderschatten.
Het leek de heer De Jong niet overtrokken dat het programma tot 2010 1 mld.
per jaar zal kosten. Hij riep de bestuurders in het noorden dan ook op om,
gezien de bijdrage van dit gebied via de bodemschatten aan de rest van Nederland,
die 10 mld. niet overdreven te noemen. Bij interruptie werd eraan herinnerd
dat in het rapport-Goudzwaard over het industriële elan van het noorden
ook een verbinding was gelegd met de financiering uit aardgasbaten, maar dat
het toenmalige kabinet waarin het CDA ook zitting had, daarop niet positief
heeft gereageerd. De heer De Jong zei dit rapport niet te kennen.Zijns inziens wordt de positie van het noorden zelf onvoldoende uitgewerkt
in het rapport-Langman. Er wordt wel gezegd, dat Nederland bestaat uit een
kerngebied – globaal gezien het westen, oosten en zuiden – en
de rest, waar wat problemen zijn. De minister-president heeft evenwel terecht
gezegd: Nederland is te klein voor regio's, want het is zelf een regio. De
problemen liggen in het westen, en het noorden kan daarvoor een oplossing
betekenen (het scenario Oosterhaven).Terecht staat er in het rapport dat verdeeldheid van het noorden over
de aanbevelingen de zekerste garantie is voor niet-uitvoering van het rapport.
Als het noorden 19 december uno sono reageert, dan is de kans dat er iets
van de aanbevelingen terechtkomt maximaal. Het ziet ernaar uit dat de CDA-statenfracties
van de noordelijke provincies met een eensluidend standpunt zullen komen.
En nu de VVD nog, aldus de heer De Jong, die van harte hoopte dat de staatssecretaris
het in het rapport geopperde idee van één centraal fonds zal
weten te verwezenlijken.Hij vond het een gemiste kans dat de Zuiderzeelijn niet tot de aanbevelingen
behoort. Bij de stemming over de daarover ingediende motie kunnen de fracties
laten zien waar zij staan. De heer De Jong sprak de hoop uit dat het comité
ter ondersteuning van de Zuiderzeelijn zich krachtig zal laten horen. Zijns
inziens zal de Zuiderzeelijn zeer gunstig zijn voor het noorden. Wat er nu
in Rijssel gebeurt, zou er niet gebeuren als er niet een HSL-baan langs was
gelegd.Ook hij drong erop aan, dat het kabinetsstandpunt over de aanbevelingen
in het rapport-Langman zo snel mogelijk na het afrondende overleg in februari
aan de Kamer wordt voorgelegd, inclusief financiële paragraaf en tijdpad
voor de realisatie tot 2010. Dan zou dit onderwerp niet over de verkiezingen
heengetild worden. Mocht de staatssecretaris er niet in slagen, dan zal het
CDA dit punt sterk naar voren brengen in de verkiezingsstrijd.Wie is er eigenlijk verantwoordelijk voor de coördinatie van de voorbereiding
van het kabinetsstandpunt en de uitvoering? Wie dat ook is, de heer De Jong
wenste de betrokken bewindspersoon daarbij veel succes toe.Het CDA-standpunt over de structuurfondsen is bekend. Het leek hem beter
dat Nederland zelf z'n prioriteiten bepaalt. Mochten de fondsen worden afgeschaft,
dan zal het geld dat niet langer aan Brussel behoeft te worden afgedragen,
bestemd moeten worden voor het nationale regionaal beleid, zodat de uitvoering
van bijvoorbeeld het rapport-Langman niet in gevaar komt.Ook mevrouw Vos (GroenLinks) had een meer inhoudelijke kabinetsreactie
op het rapport-Langman logisch gevonden. Zij achtte een koppeling van de discussie
over de aanbevelingen voor de langere termijn aan de discussie over de ICES-gelden
juister dan koppeling aan de «Nederland 2030»-discussie. Bij de
behandeling van de begroting van milieu heeft de GroenLinksfractie uitdrukkelijk
gesteld, dat voordat daarover een behoorlijke discussie mogelijk is, de minister
van VROM – dat zij een coördinerende rol in dezen speelt, is juist
goed – een duidelijker ruimtelijke visie op ontwikkelingen in Nederland
op tafel zal moeten leggen als toetsingskader voor de ICES-gelden.
In dat kader is er zelfs sprake van een mogelijke vijfde nota over de ruimtelijke
ordening. Het is evenwel de vraag of men daarop moet wachten. In februari
zal er meer zicht komen op de richting die men op wil met ICES. Op dat moment
zal een aantal beslissingen genomen kunnen worden. Ook mevrouw Vos achtte
het een gemis, dat de Zuiderzeespoorlijn niet in de aanbevelingen van de commissie-Langman
voorkomt. Moties over (versnelde) aanleg van deze spoorlijn zullen door haar
fractie worden ondersteund. De ruimtelijke visie op Nederland had al veel
verder ontwikkeld moeten zijn. Dan was er nu een goed beslissingskader geweest.Mevrouw Vos wees op het boek «Hoe God verdween uit Jorwerd»,
dat de tragiek van de vooruitgang schetst. Het rapport-Langman bevat ouderwetse
opvattingen over regionaal beleid. Het roept het beeld op dat het een soort
Brabantse structuurversterking wordt, te veel ingezet op asfalt, infrastructuur
en industrieterreinen, terwijl GroenLinks het noorden juist zou willen versterken
op basis van de sterke punten van dit gebied, zoals de open ruimte en het
landschap. De Groningse statenfractie heeft ideeën daarover uitgewerkt
op basis van de drie R's: rust, ruimte en reinheid. Bij het laatste gaat het
vooral om investeren in een schone economie.De stelling dat de opbrengst van het aardgas in het noorden moet worden
besteed, sprak mevrouw Vos niet aan. Want hoe moet het dan als het aardgas
op is? Het is wel waar dat er meer geld in het noorden moet worden geïnvesteerd.
De in het rapport genoemde bedragen leken haar reëel. Zij pleitte ervoor
om de versterking van land- en tuinbouw en de inrichting van een nieuw centrum
voor product- en procesvernieuwing op duurzame leest te schoeien. Deze randvoorwaarden
voor investeringen moeten overigens natuurlijk niet alleen voor het noorden,
maar voor geheel Nederland gelden. Haars inziens mag de landelijke overheid
daar richtlijnen voor geven. Gevraagd of zij bereid zou zijn positief te reageren
op een verzoek van het noorden om de N33 om te bouwen tot autosnelweg, antwoordde
mevrouw Vos dat de discussie over de N33 eenzelfde is als die over andere
wegen. Overal in den lande heeft men behoefte aan uitbreiding van wegen, terwijl
GroenLinks vindt dat er langzamerhand genoeg asfalt is in het land, een aantal
dringende ontsluitingswegen uitgezonderd. GroenLinks geeft de voorkeur aan
railverbindingen en waterwegen. Mevrouw Vos beaamde dat zij de keuze in het
rapport-Langman voor bepaalde wegverbindingen niet juist achtte. Zij zou liever
zien dat er in railverbindingen werd geïnvesteerd, bijvoorbeeld in de
Zuiderzeelijn, de spoorlijn tussen Groningen en Duitsland en de spoorlijn
Eemshaven-Emmen. Ook de vaarweg tussen Lemmer en Delfzijl zou versneld kunnen
worden aangepakt. Als wordt gesproken over de toekomst van Nederland en de
investeringen daarin, dan mag er volgens haar wel degelijk in Den Haag een
afwegingskader worden gehanteerd.Mevrouw Vos achtte het belangrijk om te investeren in duurzame landbouw
en in de natuur als economische drager (recreatie en toerisme) en om kleinschalige
diensten en communicatie te stimuleren. Zij pleitte voorts voor investeringen
in de naoorlogse wijken in de grote steden met meer geld dan nu beschikbaar
wordt gesteld. Zij noemde het ontbreken van het vliegveld Eelde en van de
verlenging van de landingsbaan in het rapport opmerkelijk en positief. Bij
interruptie werd gemeld dat de commissie dit staand beleid acht. Mevrouw Vos
was van mening dat het verstandig zou zijn dat beleid niet voort te zetten. Zij betoogde tot slot dat de commissie-Langman een te sterk pleidooi heeft
gehouden voor versoepeling van de milieuwetgeving, ook als het om agrarische
bedrijven gaat. Het leek haar niet gewenst grootschalige intensieve veehouderij
naar deze streken over te brengen. Het zou misschien geen gek idee zijn om
die op industrieterreinen onder te brengen, zoals D66 heeft gesuggereerd,
maar dan niet in het noorden. Met de oproep «Zorg dat het
noorden schoon blijft» besloot mevrouw Vos haar betoog. Antwoord van de regeringDe staatssecretaris memoreerde de belangrijkste vragen en betoogde
dat het mede gaat om activiteiten in andere delen van Nederland die van fundamenteel
belang zijn voor de kansen van het noorden, zonder dat er sprake is van een
tegenstelling tussen het westen en het noorden. In de praktijk blijkt dat
de economische dynamiek die ontwikkeld wordt in de zogenaamde corridors, nieuwe
impulsen geeft voor een breder gebied. Het rapport-Langman schildert niet
met brede gebaren nieuwe corridors en een gouden toekomst voor de strategische
positie van het noorden des lands ten opzichte van de rest van de wereld.
In het rapport is bekeken wat gezien de ontwikkeling van de economie in Nederland,
haalbare realistische beleidsdoelstellingen voor het noorden zouden kunnen
zijn. Gekeken is naar de intrinsieke waarde van de provincies zelf en naar
de verbinding tussen de economische kerngebieden en de gebieden die kansrijk
kunnen zijn als het gaat om de opbouw van clusters en ketens, afgeleid van
de verbeterde economische dynamiek in oostelijke richting. Een belangrijke
element daarbij is onder meer het aanpassen van de infrastructuur aan die
verbinding. Als gedacht wordt aan nieuwe corridors, wordt veelal gekeken naar
versterking van de Oost-Westcorridor, terwijl als er wordt uitgegaan van afgeleiden
een veel betere logistiek zal worden bereikt tussen de plaats van de actie
en de plaats waar wordt geprofiteerd van de economische kernpunten (de haarvatenbenadering).
Vandaar dat de staatssecretaris in haar column heeft geschreven dat het rapport-Langman
minder goed uitgewerkt is als het gaat om de infrastructuur en vandaar dat
zij krachtig zal pleiten voor goede aansluitingen op de hoofdcorridor in de
Randstad.Zij beaamde dat het noorden een grotere invloed moet krijgen op de invulling.
Vandaar de terughoudende opstelling van het kabinet. Echter, processen in
een regio kunnen natuurlijk niet losgekoppeld worden van beleid dat voor Nederland
als geheel wordt ontwikkeld. De koppeling aan ICES is dan ook van groot belang.
Natuurlijk is het goed om in de aanloop tot de verkiezingen te proberen de
politieke agenda vast te houden en om in februari zo concreet mogelijke uitspraken
te verkrijgen over wat, wanneer, op welke wijze en voor welke kosten zal worden
gedaan, maar het is tevens ondenkbaar dat na de verkiezingen het in Kamer
en kabinet besprokene niet in het regeerakkoord en ICES wordt ingebouwd. Het
is de bedoeling dat er in februari uitspraken worden gedaan over de weg die
verder moet worden gevolgd en dat daarvan een vertaling wordt gegeven in het
nieuwe regeerakkoord en de nieuwe begroting. Derhalve is er geen bezwaar tegen
het incorporeren in de ICES-discussie. Integendeel, want dit is hét
proces waarop het kabinet zich richt als het gaat om het vrijmaken van middelen.
De staatssecretaris bestreed dat het gesprek in februari uitsluitend een procedureel
karakter heeft. Wanneer het noorden een in de ogen van het kabinet goede suggestie
heeft, zal die worden overgenomen. Het verschil met vroeger is, dat het kabinet
nu werkt aan een integrale visie op bereikbaarheid, economische ontwikkeling
en goed gebruik van de ruimte in Nederland. Die wordt ontwikkeld in vervolg
op de missiebrief en zal het Leitmotiv zijn, uiteraard rekening houdend met
de politieke invalshoeken in verband met de verkiezingen. Het is ondenkbaar –
en zou een slechte zaak zijn – dat de aanbevelingen van dit rapport,
dat op initiatief van het kabinet is opgesteld, niet zullen worden geïntegreerd
in zo'n belangrijke beleidsoperatie die de ruggengraat vormt voor het vrijmaken
van middelen.Waar is aangekondigd dat het kabinet in februari met een eindreactie zal
komen op het rapport-Langman en die aan de Kamer zal toesturen, zal er op
dat moment een standpunt moeten zijn bepaald over het geheel aan maatregelen.
Dat wil niet zeggen dat er in februari een wijziging wordt voorgesteld op
de begroting voor 1998 of het MIT.De in het rapport genoemde cluster- en ketenwerking vergt een selectief
beleid. En dat is bepaald niet eenvoudig. De staatssecretaris steunde in dat
kader de oproep aan het noorden om solidair te zijn. Zij was het met mevrouw
Vos eens dat ter versterking van een aantal kansrijke gebieden ook moet worden
gekeken naar de potenties van die gebieden, zoals de ruimte en de traditionele
sterke punten met toekomstperspectief. Dat betekent het benutten van de intrinsieke
mogelijkheden van het noorden van het land. De staatssecretaris was er voor
dat het noorden tracht glastuinbouw aan te trekken, maar vond dat daarnaast
op grond van de clustergedachte ook activiteiten moeten worden ontwikkeld
in het kader van landbouwtechnologie en agri-industrie. Dat betekent wel wat
voor haar coördinerende taak richting LNV.Het noorden van het land is een aantrekkelijk woongebied, maar de ijle
economische structuur wordt in belangrijke mate veroorzaakt door de samenstelling
van de bevolking. Er is een aantal geavanceerde kennisinstituten, maar na
hun studie verlaten de studenten het gebied om elders werk te vinden, terwijl
de kennisstructuur in een gebied ook kan worden benut voor het ontwikkelen
van nieuwe ondernemingen. De staatssecretaris was voornemens zich zeker op
dit moeilijke terrein in te zetten om de daar liggende kansen te benutten.Desgevraagd benadrukte zij dat er nog geen ICES-gelden beschikbaar zijn
en dat voor het vrijmaken van middelen in deze omvang prioriteit moet worden
gegeven aan de betreffende voorstellen. In februari zal aangegeven moeten
worden welke projecten door reallocatie van middelen op korte termijn binnen
bestaande programma's gerealiseerd kunnen worden. Daarmee is men al bezig.
Voorts moet worden aangegeven op welke manier de omvangrijker projecten een
plaats krijgen in de totale operatie. Daarbij moeten dan ook de middelen worden
gevonden. In februari krijgt de Kamer een zo helder mogelijk standpunt van
het kabinet met een reactie op de inbreng van het noorden en met een heldere
uiteenzetting over de wijze waarop het kabinet uitvoering wenst te geven aan
de voorgestelde projecten.Bij interruptie werd verondersteld dat de middelen dan wel vastgelegd
zijn voor het noorden. De bewindsvrouwe antwoordde dat men kan uitrekenen
wat iets kost en ook de politieke wil kan uitspreken om het te realiseren,
maar dat dit iets anders is dan het begrotingstechnisch beschikken over de
nodige middelen. Hier ligt een belangrijke taak voor het huidige kabinet.
Dat het zelf de commissie-Langman heeft ingesteld, veronderstelt een ingaan
op het rapport, maar wat het kabinet in februari zal uitspreken, kon zij nog
niet zeggen. Haars inziens heeft het huidige kabinet wel de verantwoordelijkheid
uitzicht te bieden op uitvoering van de maatregelen die de komende maanden
in overleg met het noorden zullen worden besproken. Dat kan inhouden, dat
zaken worden verwezen naar MIT en ICES. Uiteraard zal er altijd sprake zijn
van concurrerende projecten, maar het belang van het opnemen in de ICES-operatie
is dat dan ook voor de langere termijn verzekerd is dat het noorden aandacht
krijgt in het geheel. Bestaande PM-posten op de onderscheiden begrotingen
zouden kunnen worden belegd met een bedrag. De ICES-operatie is er juist op
gericht overbodig asfalt te voorkomen en slimme nieuwe antwoorden te geven
op problemen van bereikbaarheid. Het lijkt interessant voor het noorden om
juist in het licht van die nieuwe gedachtegang mee te profiteren van deze
inspanning.De staatssecretaris kon niet zeggen wat het rechtstreekse werkgelegenheidseffect
is van het ISP, omdat vele projecten pas na enkele jaren multipliereffecten
kennen. Of de verwachte werkgelegenheidseffecten zijn gerealiseerd, zal bij
de volgende evaluatie kunnen worden bezien. Van de IPR zijn de werkgelegenheidseffecten
wel bekend. Verleden jaar is het succes van het noorden bij de acquisitie
van buitenlandse investeringen markant geweest. Dat wil niet
zeggen dat dit succes ieder jaar kan worden geboekt.Hoe de ook door haar gewenste snelletreinverbinding eruit moet zien, moet
nog samen met het noorden worden besproken. Naar aanleiding van de N33 wees
de staatssecretaris op de suggestie van de commissie-Langman om na te gaan
of het niet mogelijk is gebruik te maken van bestaande verbindingen, zoals
de Duitse A31.Het is haars inziens normaal om als een planning niet wordt gehaald, de
Kamer daarvan op de hoogte te stellen. In het onverhoopte geval dat er in
dezen sprake is van stagnatie, zal de Kamer daarover uiteraard worden geïnformeerd.Dat zij wat het pakket betreft een slag om de arm houdt, heeft geen politieke,
maar feitelijke redenen. Zij was voornemens de coördinatie op dit terrein
krachtig aan te pakken. Het economische succes in Nederland moet ook z'n vertaling
vinden in het noorden. Daarover heeft zij al voordat minister De Boer de instelling
van de commissie-Langman suggereerde, met de gedeputeerden van de drie noordelijke
provincies overlegd. In de reactie van het samenwerkingsverband Noord-Nederland
is een groot aantal elementen terug te vinden die ook in het rapport-Langman
voorkomen. In feite zijn de bouwstenen voor de reactie van het noorden op
dit rapport er dus al. VROM heeft het initiatief genomen tot instelling van
de commissie-Langman; EZ heeft het estafettestokje overgenomen en fungeert
als coördinator.De staatssecretaris beaamde dat zij primair de taak heeft om de VVD-bewindslieden
in het kabinet te overtuigen in dezen, maar zij hoopte wel op steun van de
heer Remkes.Zij verontschuldigde zich voor de weinig formele vorm van het stuk over
de structuurfondsen, maar dit was door haar ambtenaren puur bedoeld als service
aan de leden.Een van de voorstellen van de heer Remkes tot aanvulling van bestaand
beleid betrof het instellen van een regionaal gedifferentieerde loonkostenfaciliteit.
Brussel wijst evenwel alle voorstellen af die uitgaan van een extra bovenop
de toegestane 20%. Wanneer men het noorden als één geheel wil
zien, maakt men in feite de spoeling dunner en zullen de middelen niet alleen
terechtkomen in de gebieden die deze het hardste nodig hebben.Ten aanzien van de structuurfondsen spelen inderdaad verschillende ambities
een rol. In de eerste plaats de uitbreiding van Europa en de middelen om de
toetreding van de nieuwe landen mogelijk te maken, waarbij niet alleen de
specifiek op toetreding gerichte subsidies een rol spelen, maar ook bijvoorbeeld
het landbouwbeleid. Verder is aan de orde het verbeteren van de nettopositie,
wat kan door renationalisatie en het verlagen van de financiële bijdrage
of door het zoeken van een balans tussen de bijdrage en de mate waarin wordt
meegeprofiteerd van Europese middelen. Nederland moet ervoor zorgen dat zijn
positie ten opzichte van andere landen relatief niet verslechtert. Dat betekent
dat bij de geschetste doelstellingen de eigen positie goed in het oog gehouden
moet worden en dat voor de prioriteitsgebieden, geënt op nationale verhoudingen,
een substantiële bijdrage in het kader van structuurbeleid moet worden
verworven. Ook de staatssecretaris had wel gedacht over de mogelijkheid om
te komen tot volledige renationalisatie en vervolgens tot een centraal fonds
met eigen middelen en regels, maar zij was van die gedachte afgestapt vanwege
de Europese criteria voor steun aan regio's.Op de Top in december zal op hoofdlijnen worden besloten, wellicht ook
over het financieel kader. Daarbij speelt de opbouw van de toename van Europese
middelen voor Nederland een belangrijke rol. In de eerste helft van 1998 zullen
waarschijnlijk de conceptverordeningen totstandkomen en vervolgens zal erover
worden onderhandeld. De start van de programma's is gepland in 2000. Het kabinet
zal zich moeten inzetten voor structuurbeleid voor onder meer het noorden
van het land, zij het in een iets andere vorm, omdat er sprake
is van samenvoeging van een aantal doelstellingsgebieden. Daarbij zal waarschijnlijk
meer beleidsruimte mogelijk worden. De gedachte aan een centraal fonds met
decentrale uitvoering sprak de staatssecretaris aan. Bezien zal moeten worden
hoe dit zich verhoudt tot comptabliteitvoorschriften in Nederland en Europa.
Dit is wel het juiste moment om over dit soort zaken van gedachten te wisselen.De afstemming van de cofinanciering wordt er meteen bij betrokken. De
problemen van verleden jaar met de cofinanciering zijn verholpen. Die problemen
hadden geen betrekking op het noorden, maar op andere doelstellingsgebieden.
Bij nieuwe programma's zal meer aandacht moeten worden geschonken aan een
onmiddellijk commitment van alle ministeries bij de cofinanciering.Landelijk scoort ongeveer 20% van de ingediende projecten voor STIREA.
Dat percentage geldt ook voor het noorden. Dit instrument is overigens niet
bedoeld om het pondspondsgewijs verdeeld over Nederland te gebruiken. Het
is bedoeld om aan de hand van objectieve criteria te komen tot de oplossing
van knelpunten, met als gevolg dat er het eerste jaar bijvoorbeeld twee projecten
in Zeeland zijn gehonoreerd en geen enkel project in Noord-Holland en het
noorden. In het tweede jaar is er één Fries project gehonoreerd.
Tijdens de begrotingsbehandeling van hedenmiddag heeft de staatssecretaris
al gezegd het jammer te vinden dat er van de vele ingediende projecten slechts
zeven kunnen worden gehonoreerd. Daarom zal worden nagegaan of er meer kan
worden gedaan met het bestaande instrument, of ook kwalitatieve aspecten een
rol kunnen spelen naast de ruimtelijke, of andere criteria moeten worden gehanteerd
en of er meer geld voor ter beschikking kan worden gesteld.De staatssecretaris laat zich bij de verdeling van STIREA-gelden niet
inspireren door haar verantwoordelijkheid voor het regionaal beleid. Dat wil
niet zeggen dat zij niet langs andere wegen iets voor het noorden doet. Zij
noemde in dit verband de 25 mln. voor het internationale bedrijvenpark Friesland.
STIREA is bedoeld voor het opheffen van knelpunten met bedrijventerreinen
in geheel Nederland. Het gaat er daarbij om wie het beste een knelpunt oplost
met een zo hoog mogelijke toegevoegde waarde, bijvoorbeeld in de vorm van
arbeidsplaatsen of van een bijdrage aan de totale dynamiek in Nederland. Regionaal
beleid wordt uitgevoerd met geld dat ook bedoeld is voor regionaal beleid.Naar aanleiding van het evaluatierapport ISP zijn er met het noorden afspraken
gemaakt om door te gaan met het ISP, maar tevens de vinger aan de pols te
houden wat de zwakke elementen betreft en om te kijken naar de wat langere
termijn.Op het aardgassuggestie zal het kabinet nog reageren. Het noorden krijgt
overigens per jaar 72 mln. aan ISP-gelden.De vragen over Den Helder, de N9 en de buitendijkse werf zullen schriftelijk
worden beantwoord. Nadere gedachtewisselingMevrouw Witteveen-Hevinga (PvdA) vroeg om een schriftelijke
reactie op haar in eerste termijn gestelde vraag, of er voor het noorden werkelijk
sprake is van additionele gelden en niet van sigaren uit eigen doos.Zij was er niet gerust op dat er in februari werkelijk een substantieel
pakket aan maatregelen voor het noorden ligt en besefte dat het wel moeilijk
zal zijn om precies aan te geven hoe het traject er vanaf februari uit zal
moeten zien. Er behoeven geen problemen te zijn met betrekking tot bijvoorbeeld
de door haar fractie bij motie voorgestelde start met de werkzaamheden voor
een hoogwaardige treinverbinding. Die motie komt binnenkort in stemming. Er
zouden ook concrete afspraken kunnen worden gemaakt over bijvoorbeeld extra
Melkertbanen als het noorden daarom vraagt in het kader van de
noodzakelijke extra 43 000 arbeidsplaatsen.Mevrouw Witteveen zei plaatsing van het verslag van dit overleg op de
plenaire agenda wenselijk te achten om dit eerste overleg tussen Kamer en
kabinet over het rapport-Langman op een juiste wijze af te ronden.De heer Remkes (VVD) sloot zich hierbij aan.In het rapport-Langman staat een aantal zaken die Noord-Nederland zonder
grote financiële consequenties autonoom kan oppakken. Een fonds van 10
mld. waaruit naar believen kan worden geput, is niet reëel. De meerjarenraming
van EZ bevat de ISP-gelden en de IPR-gelden. Daarom zou volgend voorjaar in
overleg met bestuurlijk Noord-Nederland kunnen worden afgesproken dat het
regionaal beleid ook na 1999 voor een periode van bijvoorbeeld zes jaar wordt
gecontinueerd, toegespitst op ISP en IPR. Dat zou mede het financieringskader
kunnen zijn voor de realisering van een aantal aanbevelingen uit het rapport-Langman.
Het gaat gekapitaliseerd dan om grote bedragen. De heer Remkes pleitte ervoor
een dergelijke afspraak vóór de verkiezingen te maken. Hij deed
dat, omdat regionaal beleid altijd een tamelijk moeizaam bevochten traject
is geweest. Hij veronderstelde dat als het vorige kabinet deze afspraken met
het noorden niet gemaakt had, dit kabinet ook op het regionaal beleid zou
hebben bezuinigd. Die afspraak zal niet gemaakt kunnen worden voor een aantal
grote projecten die veel geld vragen, omdat daarbij de ICES-gelden in beeld
komen die nog gevonden moeten worden. In die situatie zou het kabinet kunnen
volstaan met een inhoudelijk oordeel en een inspanningsverplichting.De heer Remkes kon zich voorstellen dat de uitvoering van sommige projecten
die in de verschillende programma's zijn opgenomen, in de tijd naar voren
gehaald wordt.De reactie van de staatssecretaris over de Brusselse fondsen heeft hem
teleurgesteld. Ook als de systematiek van de structuurfondsen in stand blijft,
zullen de omstandigheden totaal wijzigen. Toch is de argumentatie niet gewijzigd.
Wat is de inzet van het kabinet? Aangenomen mag worden dat als op de Top wordt
besloten de structuurfondsen te handhaven, het Nederlandse kabinet erop inzet
er zoveel mogelijk van te profiteren. En om dan iets te vragen te hebben,
zou het heel Noord-Nederland onder dat programma moeten brengen. Het ging
de heer Remkes om de samenhang van Noord-Nederland als economisch gebied.Tijdens de begrotingsbehandeling zijn drie moties ingediend over de Zuiderzeespoorlijn
in combinatie met de Hanzelijn. Het is niet de eerste keer dat er in de Kamer
is gesproken over de Zuiderzeespoorlijn en de Hanzelijn. Waarom heeft de staatssecretaris
het rapport-Langman nodig gehad om kennelijk nu pas activiteiten in gang te
zetten richting minister van Verkeer en Waterstaat?De heer Remkes kon zich vinden in het verzoek om een brief over STIREA.
Hij had de indruk dat er bij de beoordeling van voorgelegde projecten een
zwaarder accent op Noord-Nederland zou moeten worden gelegd, zonder dat men
in het achterhoofd heeft dat daarop ook het regionaal beleid van toepassing
is.De heer Van Walsem (D66) betoogde dat in de optiek van D66
de EEG niet is opgericht om zoveel mogelijk uit de structuurfondsen te halen.
D66 heeft een idealistischer beeld van Europa.Hij was niet gerustgesteld door het antwoord over het evaluatierapport
waarin een aantal kritische vragen is gesteld. Hoe zit het met de kwaliteit
van de NOM? Het effect van de 8 mln. van SNO wordt in het rapport nihil geacht.
Voorgesteld wordt dat te gebruiken voor een professionele ondersteuning van
nieuwe RBS-projecten.Volgens hem staan er geen ISP-gelden op de meerjarenbegroting van Economische
Zaken voor na 2000. De evaluatie van de vijfde periode tot en
met 1999 is bedoeld om te bepalen of dit beleid moet worden voortgezet.De heer De Jong (CDA) was het wat STIREA betreft eens met de
heer Remkes en mevrouw Witteveen. Het was oorspronkelijk regionaal geld, maar
lijkt nu voornamelijk naar de Randstad te gaan.Ook hij wilde plenair klaarheid over wat er in het voorjaar te verwachten
is. Hij herhaalde dat hij de door de commissie-Langman voor het noorden tot
2010 gevraagde 10 mld. niet overdreven achtte. Hij wenste een concrete uitspraak
van het kabinet over het al dan niet ter beschikking stellen van dit geld,
inclusief tijdpad.De staatssecretaris was van mening dat het noorden geen medelijden
nodig heeft. Zij betoogde dat zij weinig anders doet dan wat de commissie-Langman
voorstelt. Over het verbeteren van het spoorwegnet heeft zij uitvoerig contact
gehad met de minister van Verkeer en Waterstaat, die een rationele conclusie
trok. In het rapport-Langman is in het kader van Railnetwerk 2010 sprake van
«versnelling aanleg Hanzespoorlijn» en in het kader van Railnetwerk
2030 van: verkenning ontsluiting Betuweroute door goederenroute enz. en verkenning
aanleg Zuiderzeespoorlijn.De staatssecretaris was van mening dat de wensenanalyse van de heer Remkes –
op korte termijn doen wat kan, uitspraken doen over wat voor de daarop volgende
termijn de bedoeling is en over de daarna volgende termijn – spoort
met haar antwoord. Zij kon alleen niet uitwerken in welke mate dat allemaal
zal gebeuren, omdat het kabinet ruimte heeft gevraagd om een gefundeerde reactie
te kunnen geven op reallocatiekwesties en andere voorstellen in het rapport-Langman.
Het is de bedoeling de Kamer goed te informeren over de manier waarop in februari
een zover mogelijk gaande besluitvorming kan worden gerealiseerd.De staatssecretaris zegde in dit verband een brief hierover toe, inclusief
een goed overzicht van de toepassing van STIREA-gelden en andere middelen
die voor het noorden zijn gereserveerd of worden uitgegeven. Een actieve houding
van het kabinet is niet alleen gewenst, maar ook logisch, gezien de aanzet
die door EZ is gegeven om te komen tot een visie op het beleid in de volgende
periode en gegeven de instelling van de commissie-Langman.Op zich klinkt het aantrekkelijk om in de nieuwe periode het noorden als
één geheel aan te merken in het kader van de nieuwe structuurfondsgelden,
maar in het rapport-Langman wordt een pleidooi gehouden voor concentratie-
en clustergebieden binnen het noorden van het land. Het is wel waar dat het
aan de orde kan komen bij de discussies over de vraag of er een nieuwe IPR
en een nieuw ISP moeten komen en, zo ja, hoe. Onderhandelingstechnisch is
het gewenst te zorgen voor een optimale gebiedskeuze. Vervolgens zal binnen
de opzet van een mogelijk centraal fonds gekozen kunnen worden voor een beleidsinzet
op concentratiegebieden. Nagegaan zal worden of deze optie haalbaar is.De staatssecretaris was het eens met de schets die de heer Van Walsem
heeft gegeven van de consequenties van de evaluatie. Vooral de beleidsuitvoerders
in de noordelijke provincies zullen er lessen uit moeten trekken, maar dat
zal natuurlijk ook ten departemente moeten gebeuren. De conclusies van de
evaluatie waren overigens over het algemeen vrij positief.STIREA-geld is geen sigaar uit eigen doos en is niet voor het noorden
verboden, omdat daar ook het regionaal beleid van toepassing is. In STIREA-kader
heeft het noorden net zoveel kans als andere delen van het land om voor dit
geld in aanmerking te komen. En dat blijkt in de praktijk ook het geval. Dat
is een constatering, geen doelstelling, want als de commissie die op basis
van objectieve criteria de toewijzing regelt, volgend jaar geen
project in het noorden aanwijst, dan zal de staatssecretaris zich daar niet
tegen verzetten.De voorzitter van de commissie,H. VosDe griffier van de commissie,Tielens-Tripels XNoot1Samenstelling: Leden: Mateman (CDA), Blaauw (VVD), Van der Vlies (SGP),
H. Vos (PvdA), voorzitter, Van Gelder (PvdA), Smits (CDA), Ter Veer (D66),
G. de Jong (CDA), Leers (CDA), Van der Hoeven (CDA), Remkes (VVD), Voûte-Droste
(VVD), ondervoorzitter, Van Wingerden (AOV), Rabbae (GroenLinks), Jorritsma-van
Oosten (D66), De Koning (D66), Hessing (VVD), Crone (PvdA), Zonneveld (CD),
Van Dijke (RPF), Van der Ploeg (PvdA), Van Zuijlen (PvdA), Van Walsem (D66)
en Hofstra (VVD).Plv. leden: Ten Hoopen (CDA), Van Rey (VVD), Van Middelkoop (GPV), Woltjer
(PvdA), Sterk (PvdA), De Haan (CDA), Ybema (D66), Wolters (CDA), Lansink (CDA),
Terpstra (CDA), Weisglas (VVD), Verbugt (VVD), Meyer (groep-Nijpels), M.B.
Vos (GroenLinks), Bakker (D66), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA), Klein Molekamp
(VVD), Witteveen-Hevinga (PvdA), Poppe (SP), Leerkes (Unie 55+), Verspaget
(PvdA), Adelmund (PvdA), Roethof (D66), Passtoors (VVD) en Feenstra (PvdA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24060-13.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl