Verdrag oprichting van organisatie voor gemeenschappelijke samenwerking op het gebied van bewapening; 9 september 1998; Verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27653, nr. 6

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

28-06-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

27653 nr. 6

21-06-2001

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI ALGEMEEN1. Inleiding2. Inhoud wetsvoorstelHet principe van global balanceOverige aspecten van het wetsvoorstelOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27653Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 653Goedkeuring van het op 9 september 1998 te Farnborough totstandgekomen
Verdrag tussen de Regering van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië
en Noord-Ierland, de Regering van de Franse Republiek, de Regering van de
Bondsrepubliek Duitsland en de Regering van de Italiaanse Republiek tot oprichting
van een Gezamenlijke Organisatie voor Samenwerking op Defensie-materieelgebied
(Organisation Conjointe de Coopération en matière d'Armement)
OCCAR (Trb. 1999, 174)nr. 6VERSLAGVastgesteld 21 juni 2001De vaste commissie voor Defensie1, belast
met het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, brengt als volgt verslag
uit van haar bevindingen.Onder het voorbehoud dat de regering de gestelde vragen tijdig zal hebben
beantwoord, acht de commissie de openbare handeling van dit wetsvoorstel voldoende
voorbereid.I ALGEMEEN1. InleidingDe leden van de PvdA-fractie hebben met belangstelling kennis genomen
van het wetsvoorstel waarmee goedkeuring van het OCCAR-verdrag voor Nederland
wordt beoogd. Deze leden zijn met de regering van mening dat toetreding tot
OCCAR gezien kan worden als een waardevolle aanvulling op de instrumenten
die kunnen worden gehanteerd om in de Nederlandse defensie-materieelbehoefte
te voorzien. Daarnaast menen deze leden dat samenwerking op het gebied van
materieelprojecten een positieve bijdrage kan leveren aan de afstemming op
het gebied van materieelaankoop en -inzet, die ook in het kader van de Europese
defensiesamenwerking (Europees Veiligheids- en Defensie Beleid; EVDB) gewenst
is.De leden van de PvdA-fractie hebben nog wel een enkele vraag. Deze leden
vragen of in het kader van het OCCAR-verdrag op één op andere
manier kan worden veiliggesteld dat, waar kleinere landen wellicht minder
vaak deelnemen aan projecten in OCCAR-verband, later een vorm van verevening
kan plaatsvinden. Dat er wordt uitgegaan van een principe van global balance is helder uiteengezet maar naarmate meer kleinere
landen, die wellicht vaker van deelname aan een OCCAR-project zullen afzien,
partij zijn bij het verdrag zou onbalans kunnen ontstaan. De leden van de VVD-fractie hebben kennis genomen van het voorliggende
wetsvoorstel. Deze leden hadden verwacht dat de regering dit verdrag niet
zou aanbieden gezien de grote reserves die er bij de Kamer bestaan met betrekking
tot de toetreding van Nederland tot OCCAR.De bezwaren van de leden van de VVD-fractie zijn vooral gelegen in het
feit dat OCCAR oorspronkelijk is opgericht om de belangen van de defensie-industrie
in Frankrijk, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en Italië te bundelen
en te versterken. Een exclusieve club, waarbij andere landen in eerste instantie
niet welkom waren. Dit staat haaks op de Europese militaire samenwerking en
doet afbreuk aan de doelstellingen van het EVDB-proces waar ook de Nederlandse
regering zich zo voor inzet. OCCAR lijkt eerder te zijn ingesteld uit protectionistische
overwegingen dan om de vrije markt van defensiegoederen te bevorderen. Dat
Nederland bij de oprichting van OCCAR niet werd uitgenodigd om toe te treden
moet een extra reden voor de regering zijn om zich af te vragen waarom dat
niet is gebeurd.De leden van de VVD-fractie vinden dat de regering onvoldoende heeft onderbouwd
wat de voordelen zijn voor Nederland om tot OCCAR toe te treden. Zo kunnen
Nederlandse bedrijven hooguit orders verkrijgen in programma's waar Nederland
zelf in participeert (artikel 15, lid 2). Met andere woorden, een OCCAR-materieelproject
waarin Nederland niet actief participeert betekent automatisch ook geen deelname
van de Nederlandse industrie. Dat wekt verbazing omdat het in eerste instantie
toch zou moeten gaan om het beste tegen de goedkoopste prijs, ongeacht of
dit in Frankrijk of Nederland wordt gemaakt. Dat is toch ook in het belang
van de Europese veiligheid en de schaarse middelen waaruit moet worden geput?
Deze leden vragen de regering of zij dit standpunt delen? Instemming met artikel
15, lid 2 betekent eigenlijk dat Nederland protectie accepteert binnen een closed shop.Tevens verzoeken de leden van de VVD-fractie de regering om in te gaan
op het stemmenaantal zoals dat in het verdrag is vastgelegd. Gezien de stemverhouding
zal Nederland, op die punten waar het meerderheidsbesluiten betreft, het altijd
moeten afleggen tegen de grotere landen. Is de regering het met deze leden
eens dat toetreding tot OCCAR niet het Nederlands belang dient, gezien de
nadelen die hieraan verbonden zijn voor de Nederlandse industrie? Deze leden
verbazen zich over de wijze waarop de regering zo gemakkelijk afstapt van
het principe van de evenredige participatie van de Nederlandse industrie in
projecten, het zogenaamde costshare-workshare principe. Deelt de regering de zorgen van deze leden dat Nederland op dit
punt aan het kortste eind zal trekken, mede gezien het feit dat de hoofdaannemer
zelf bepaald welke toeleveranciers deze kiest? Ook verbazen deze leden zich
over het feit dat het uitgangspunt van het ministerie van Defensie, te weten
«kopen van de plank» zoals vastgelegd in de Defensienota 2000,
blijkbaar wordt verlaten.De leden van de CDA-fractie hebben kennisgenomen van voorliggend wetsvoorstel.Het Nederlandse veiligheids- en defensiebeleid berust op samenwerking
met bondgenoten in NAVO- en Europees verband. De transatlantische band blijft
onverminderd van belang. De leden van de CDA-fractie constateren evenwel een
nieuwe dynamiek in de veiligheidspolitieke samenwerking binnen Europa. De
recente voorstellen voor een EVDB leiden tot samenwerking tussen de verschillende
Europese krijgsmachten. Dit houdt in dat samenwerking op materieelgebied onvermijdelijk
wordt. Maar er is ook een andere noodzaak. De stijgende kosten van modern
defensiematerieel en de toenemende stuksprijs vragen om doelmatige aanschaf.
Juist vanwege het feit dat de defensiebudgetten in de verschillende Europese
landen verhoogd dienen te worden, met name om aan de Head Line Goals ten behoeve
van het Europese Defensiebeleid en om aan de Defense Capabilities Initiative
van de NAVO te voldoen, is efficiënt aanschaffen van hoogwaardig
defensiematerieel noodzakelijk. Daarnaast is het versterken van de Europese
defensietechnologie en -industrie van belang voor zowel de industrie als voor
de krijgsmachten. Het streven naar één Europees Materieel Agentschap
en één interne markt voor de Europese defensietechnologie en
-industrie zal daarom onverminderd moeten worden voortgezet. Helaas worden
op beide terreinen weinig vorderingen gemaakt. Al in het Verdrag van Maastricht
in 1991 is het initiatief gelanceerd om tot een Europees Materieel Agentschap
te komen. Het rapport Bangemann wees in 1997 op de gefragmenteerde defensiemarkt
in Europa als kern van de oorzaak van de beperkte concurrentiekracht van de
Europese defensie-industrie. Eén en ander was voor de leden van de
CDA-fractie aanleiding om de afgelopen jaren te pleiten voor een interne markt
voor de Europese defensie-industrie. Hierover is met de PvdA-fractie een motie
ingediend. De leden van de CDA-fractie vragen welke initiatieven de regering
hierop ondernomen heeft en welke resultaten zij inmiddels geboekt heeft. Deze
leden vragen wat de actuele stand van zaken is?Ten aanzien van materiaalsamenwerking kunnen de leden van de CDA-fractie
constateren dat de enkele initiatieven die er zijn weinig voortgang lijken
te maken. De vraag is dan ook wat de Research Cell van de Western European
Armaments Group (WEAG) thans nog precies inhoudt. Kan de regering hierover
informatie verschaffen? Staat het voortbestaan van deze Research Cell alsmede
de WEAG zelf onder druk, gelet op de ontwikkelingen van het EVDB? Is het WEAG
of het WEAO nog steeds de voorloper voor het Europees materieelagentschap?
Zo ja, welke initiatieven worden thans ondernomen om tot een Europees Materieel
Agentschap te komen en wat is de tijdsplanning?De leden van de D66-fractie hebben kennisgenomen van het voorliggende
wetsvoorstel. Deze leden kunnen echter niet stilzwijgend hiermee instemmen.
Zij hebben dan ook een aantal kritische vragen.Deze leden merken op dat bij grote projecten op het gebied van defensiematerieel
internationale samenwerking reeds sinds jaar en dag aan de orde is. Dit zal
in de toekomst naar verwachting ook in de regel zo blijven, bovendien worden
de producten steeds duurder en de techniek steeds ingewikkelder. De ervaringen
met Europese samenwerking tot nu toe zijn, zo menen deze leden, echter niet
positief; het duurt te lang, de kosten worden vaak hoger en het is de vraag
of de produkten technisch optimaal zijn. Door de toenemende complexiteit van
wapensystemen is de behoefte aan een brede kennisinfrastructuur noodzakelijk.
Door de Europese samenwerking tussen landen zal steeds meer gewerkt gaan worden
met modules en zal het beschikbare materieel op elkaar afgestemd moeten worden.
Op dit moment heeft het EVDB (nog) geen betrekking op materieelaanschafbeleid;
dat zal in de toekomst wellicht moeten veranderen. In deze zin zijn de leden
van de D66-fractie voorstander van Europese samenwerking op materieelgebied.Om succesvol te kunnen opereren staan in het onlangs verschenen AIV advies
«Europese militair-industriële samenwerking» een aantal voorwaarden,
te weten de noodzaak van het beheer van een groot aantal projecten, duidelijke
afspraken over toeleveringsgaranties, de timing van materieelverwerving en
het op elkaar afstemmen van materieel (AIV-advies, pagina 13). De leden van
de D66-fractie willen graag een reactie van de regering op deze voorwaarden.
Verder stelt het AIV dat de praktijk zal moeten uitwijzen of een OCCAR-lidmaatschap
aan de Nederlandse verwachtingen beantwoordt, wat mede afhankelijk is van
de vraag of andere lidstaten bereid zijn de belangen van de toeleverende defensie-industrie
te behartigen. Dit zou niet pleiten voor toetreding op dit moment, maar voor
eventuele latere deelname als OCCAR een succeswordt. Zijn er voordelen
te behalen wanneer Nederland nu toetreedt in plaats van later? Als het EVDB
ook betekent dat materieelbeleid daar een onderdeel van zal uitmaken is het
dan niet nadelig dat binnen OCCAR niet alle lidstaten die ook deelnemen aan
de Europese samenwerking vertegenwoordigd zijn? Wat betekent deelname aan
OCCAR voor de verhouding met de VS? Is het de bedoeling dat er geen materieel
meer aangekocht wordt uit de VS?De leden van de GroenLinks-fractie hebben met belangstelling kennis genomen
van het verdrag inzake OCCAR. Deze leden staan in principe positief tegenover
de redenen van toetreding tot dit verdrag. Nederland kan baat hebben bij een
professioneel internationaal management dat materieelprojecten kan coördineren
en meer zakelijke verwerving kan organiseren en door een global balance benadering in de richting van industrieën van
participerende landen meer kwalitatief en goedkoper kan aanbesteden. Daarvoor
moet wel voldaan worden aan enkele randvoorwaarden. Zoals de voorwaarde dat
er voldoende projecten door OCCAR gerealiseerd moeten worden om de global balance te laten functioneren en de wil van nationale
regeringen om die te veel te interfereren in concrete projecten in de vorm
van uitzonderingen op de afspraken. Is de regering het eens met de leden van
de GroenLinks-fractie en met de AIV (zie het recente rapport «Europese
militair-industriële samenwerking») dat er naast de afspraken in
het onderhavige verdrag nog enkele randvoorwaarden zijn die vervuld moeten
zijn wil deelname aan projecten via OCCAR datgene brengen wat de regering
ervan hoopt? Welke zijn naar de mening van de regering die randvoorwaarden?De leden van de ChristenUnie hebben met belangstelling kennisgenomen van
het onderhavige wetsvoorstel. Zij missen een goede argumentatie om tot het
verdrag toe te treden. Zij hebben de indruk dat de uitgangspunten van OCCAR
vooral zijn toegespitst op de belangen van de defensie-industrieën in
de grotere landen, terwijl de Nederlandse bedrijven meer baat hebben bij een
structurering van de contacten tussen hoofdcontractanten en de toeleveranciers.
Kan de regering deze indruk bevestigen? Zo ja, welke voordelen heeft toetreding
voor de Nederlandse defensie-industrie? Moet worden gevreesd dat, gelet op
de stemverhouding, er sprake is van een dominantie van de grote landen, waardoor
de kleine landen het onderspit delven? De besluitvorming binnen OCCAR is gebaseerd
op consensus maar bij enkele uitzonderingen is een gekwalificeerde besluitvorming
vereist. Deze leden vragen zich af of de verwachtingen van de regering niet
te hoog zijn gespannen omdat onduidelijk is in hoeverre de andere lidstaten
bereid zijn de belangen van de toeleverende defensie-industrie te behartigen.Voorts vragen de leden van de ChristenUnie naar een voorlopige reactie
op het gedeelte van het rapport van de AIV dat betrekking heeft op OCCAR.
Zij begrijpen dat de AIV meent dat OCCAR pas werkelijk goed zijn uitgangspunten
kan invullen als wordt voldaan als OCCAR veel projecten weet te beheren en
er binnen OCCAR duidelijke afspraken zijn gemaakt met betrekking tot de toeleveringsgaranties – security of supply – . Hoe stelt de Stichting
Nederlandse Industriële Inschakeling Defensie-opdrachten zich op ten
aanzien van de toetreding tot OCCAR? Tenslotte vragen de leden van de ChristenUnie
naar de stand van zaken betrekking tot de relatie OCCAR en WEAG.2. Inhoud wetsvoorstelHet principe van global balanceDe terughoudendheid van de leden van de VVD-fractie wordt versterkt door
het door OCCAR gehanteerde systeem van global balance.
Deze voor Nederland ongunstige condities werden onderkend door
de staatssecretaris van Defensie (kamerstuk 26 636, nr. 1). Het is deze
leden nog steeds niet duidelijk wat onder global balance verstaan moet worden. Zij blijkt niet alleen te staan in deze twijfel.
Zelfs binnen OCCAR gaan er stemmen op om dit systeem te vervangen door iets
dat TRENDS genoemd wordt. Het is deze leden evenmin
duidelijk wat hier onder verstaan moet worden. Kan de regering op de voor-
en nadelen van costshare-workshare, global balance en TRENDS ingaan? Als
vergelijking kunnen hiervoor dienen de afspraken zoals die zijn gemaakt voor
het GTK-project. Daarnaast vragen deze leden zich af op welke wijze zeker
wordt gesteld dat de hoofdaannemer in projecten op volwaardige wijze het Nederlandse
bedrijfsleven laten mee participeren. Welke voorwaarden zijn hiervoor geschapen?Het OCCAR-verband bestaat al sinds 1996. De resultaten van het samenwerkingsverband
zijn, naar de mening van de leden van de VVD-fractie zeer beperkt. De twijfel
over het functioneren van OCCAR wordt versterkt door diens onduidelijke elementaire
financiële basisstructuur (global balance/trends). Binnen OCCAR zelf
blijken er nog meer onduidelijkheden te bestaan. Hierbij verwijzen deze naar
het rapport van de Britse conventie over OCCAR uit december 1999.De leden van de CDA-fractie constateren dat de Nederlandse regering er
te gemakkelijk van uitgaat dat de Nederlandse industrie via het global balance principe uiteindelijk voldoende zal worden ingeschakeld
door compensatie of participatie bij OCCAR-projecten. Kan de regering aangeven
waarop die veronderstelling gebaseerd is? Zijn er garanties afgegeven en via
welke procedure kan Nederland alsnog evenredige deelname afdwingen? Voorts
vragen zij of het mogelijk is om binnen OCCAR afspraken te maken opdat hoofdcontractanten
niet geheel vrij meer zijn bij hun keuze van toeleveranciers. Kan een bepaalde
vorm van het aloude principe van «juste retour» en «costshare
is workshare» blijven bestaan? Welke afspraken zijn hierover vastgelegd?
De kans bestaat dat de invulling van het global balance
principe voor Nederland op problemen zal stuiten, temeer daar Nederland
niet aan alle OCCAR-projecten zal deelnemen. Hoe ziet de regering dit? Kan
zij hier nader op ingaan? Zijn er nadere afspraken mogelijk zonder dat dit
leidt tot wijziging van het OCCAR verdrag?De leden van de CDA-fractie vragen of zij het goed zien dat volgens het
verdrag offerte-aanvragen wel richtlijnen en aanwijzingen dienen te bevatten
omtrent de bevordering van concurrentie op het niveau van onderleveranciers
en vervolgens op de selectie ervan. De wijze waarop de hoofdcontractanten
met deze richtlijnen omgaan kan een grote rol spelen bij de gunning van de
contracten. Wordt op deze wijze toch een vorm van costshare is workshare mogelijk?
Welke positie heeft Nederland in de toekomst als inderdaad blijkt dat de invulling
van het global balance principe voor ons land op problemen stuit?De leden van de D66-fractie merken op dat met betrekking tot de programma's
die onder de verantwoordelijkheid van OCCAR vallen er sprake is van competitieve
verwerving. De lidstaten houden echter een systeem van global balancing achter de hand. Dit houdt in dat de werkverdeling
onder de industrieën van de lidstaten over een periode van meerdere jaren
en over meerdere programma's zal moeten plaatsvinden. Dit kan adequaat functioneren
als strikt de hand wordt gehouden aan een uiteindelijke redelijke uitruil
tussen de afname van materieel via OCCAR en industriële deelname aan
programma's. De redelijkheid van die uitruil dient zich te vertalen in het
technologisch niveau waarop global balance wordt afgerekend. Hiermee wordt
het principe van «costshare en workshare»
verlaten. Nederland zal nooit hoofdaannemer (prime contractor) worden en is afhankelijk van de keuze van onderaannemers.
Hoe verkrijgen de verschillende industriële partijen een level playing field? De leden van de D66-fractie vragen of Nederland
hiermee niet in een nadelige positie komt. Zijn er over de regelingen voor
onderaannemers binnen OCCAR afspraken gemaakt? Zal de regering zich optimaal
inzetten voor een spoedige en transparante oplossing van de inschakeling van
onderaannemers in OCCAR-progamma's?De leden van de GroenLinks-fractie zien een discrepantie tussen het principe
van global balance, waardoor een betrokkenheid
van onze industrie mogelijk is bij projecten waar Nederland niet in participeert
en de mogelijkheden in het verdrag om bij projecten de concurrentiestelling
te beperken tot een beperkte groep van OCCAR-landen of zelfs tot alleen de
deelnemende landen aan een project als er sprake zou zijn van noodzakelijke
defensie- en veiligheidsbelangen. Deze laatste inperkingen maken het in de
praktijk moeilijker om de global balance te realiseren.
Hoe denkt de regering hiertegen te waken? Is de positie in de Raad van bestuur
van OCCAR en de jaarlijkse rapportage over de global balance voldoende om daadwerkelijk bij te sturen?Overige aspecten van het wetsvoorstelDe leden van de VVD-fractie menen dat het OCCAR-samenwerkingsverband onvoldoende
transparant is. Het verdrag legt de basis voor exclusief optreden waarbij
de invloed van de Nederlandse regering minimaal is en de invloed van het parlement
te verwaarlozen. Immers, de archieven en de besluiten van OCCAR zijn niet
openbaar en vallen dan ook niet door het parlement te controleren. OCCAR is
«onschendbaar». Als OCCAR slecht functioneert, projecten uit de
hand lopen en termijnen en kosten overschreden worden, dan blijft uiteraard
de regering verantwoordelijk maar instemming met het verdrag door de Kamer
betekent wel dat de Kamer daarbij de beperkingen accepteert die de regering
heeft om invloed uit te oefenen op de gang van zaken. Het is te vergelijken
met de Staat die opdrachtgever en aandeelhouder is maar tegelijkertijd zijn
bevoegdheden om direct in te kunnen grijpen als het mis gaat, uit handen heeft
gegeven. Gaarne zouden de leden van de VVD-fractie zien dat de regering op
deze vragen expliciet ingaat.Graag zouden de leden van de VVD-fractie eveneens vernemen op basis van
welk artikel van het OCCAR-verdrag Frankrijk destijds uit het GTK-project
is gestapt. Geeft deze Franse opstelling tegelijkertijd ook niet de vrijblijvendheid
aan van grote landen ten aanzien van het verdrag? Hoe verhoudt de Franse opstelling
zich tot artikel 6 van het verdrag? Kan de regering ook bevestigen dat toetreding
van Nederland gekoppeld is aan de overname van het Franse aandeel in het GTK-project?
Indien Nederland niet zou deelnemen aan het GTK project zou toetreding op
dit moment dan wel mogelijk zijn geweest?De twijfel over het «volwaardig partner» zijn van Nederland
is hier tweeledig. Ten eerste houdt deze in dat Nederland niet in staat is
om op financiële wijze in een zelfde mate als de overige verdragspartners
te kunnen profiteren van het samenwerkingsverband. Ten tweede zal Nederland
niet volwaardig lid zijn in de zin dat zij geen evenredige invloed kan uitoefenen
op de besluitvorming binnen OCCAR.Tot slot vragen de leden van de VVD-fractie de regering waarom zij niet
eerst afwacht hoe OCCAR zich ontwikkelt alvorens te bezien al dan niet toe
te treden. Immers aansluiting bij een verdrag is een forse stap. Voor het
opzeggen van een verdrag zullen immers zeer zwaarwegende argumenten moeten
zijn. Bovendien streeft de regering er toch ook naar om het artikel 223 (oud)
/ 296 (nieuw) uit het EG-verdrag te wijzigen, zodanig dat de defensie-aanschaf
deel gaat uitmaken van de regels voor de interne markt? Aansluiting
bij een organisatie die het tegendeel beoogt valt dan niet te rijmen met het
huidige beleid.Deze leden vragen welke gevolgen overigens aan opzegging van het OCCAR-verdrag
verbonden zijn? Kan de regering artikel 56, lid 3 van het verdrag nader toelichten?
Wat moet onder de zinsnede «settlement of damages» worden verstaan?Vanaf 1998 is OCCAR een feit, vier landen waren initiatiefnemers.
De leden van de CDA-fractie vragen zich af of de oprichting van het OCCAR
vertragend dan wel bevorderend zal zijn voor de vorming van een Europees materieel
agentschap. Wat is de zienswijze van de regering hierop?Door middel van OCCAR trachten deelnemende landen doelmatiger dan voorheen
gezamenlijk nieuw materieel te ontwikkelen en te produceren. De samenwerking
zal stimulerend werken op de clustering van Europese defensie gerelateerde
bedrijven en biedt de deelnemende landen de gelegenheid te profiteren van
schaalvoordelen, hetgeen tot kostenbesparingen zal leiden. Deelname van Nederland
aan OCCAR is dus aantrekkelijk voor het ministerie van Defensie. Voor de leden
van de CDA-fractie is het de vraag of dat ook geldt voor de Nederlandse defensie-industrie?
Immers, Nederlandse bedrijven zullen zelden optreden als hoofdcontractant
voor een project binnen OCCAR. Grote bedrijven als DASA of British Aerospace
komen hiervoor eerder in aanmerking. De keuze van toeleveranciers berust bij
de hoofdcontractant. Als er sprake is van een onbalans in de toedeling van
werk naar de verschillende deelnemende landen kan OCCAR hierop wijzen. Het
is naar de mening van deze leden dus hoogst onzeker of de Nederlandse industrie
bij OCCAR-projecten evenredig zal worden ingeschakeld.De leden van de CDA-fractie merken op dat naast Nederland ook België
Zweden en Spanje te kennen hebben gegeven toe te willen treden tot OCCAR.
Het Nederlandse verzoek is met prioriteit behandeld. Waarom heeft Nederland
niet gezamenlijk met genoemde landen en de huidige vier OCCAR-verdragsstaten
onderhandeld over toetreding? Zou dit, zo vragen de leden van de CDA-fractie,
de positie van Nederland in de onderhandelingen niet hebben versterkt? Zouden
in dat geval wel wijzigingen van het verdrag mogelijk zijn geweest?Deze leden vragen of de regering per kandidaat-lidstaat aan kan geven
over welke onderwerpen de andere toetredende landen met de vier OCCAR lidstaten
momenteel onderhandelen. Voorziet de regering problemen bij de toetreding
van deze kandidaat-lidstaten tot het OCCAR-verdrag en zo ja, welke? Welke
is de actuele stand van zaken?Kan de regering aangeven in hoeverre de Stichting Nederlandse Industriële
Inschakeling Defensieopdrachten (NIID) betrokken is bij het voornemen toe
te treden tot OCCAR? Wat is de mening van het NIID ten aanzien van deze toetreding?
Zijn er van de zijde van het NIID bezwaren gemeld, zo ja welke en kon de regering
aan deze bezwaren tegemoet komen?De leden van de CDA-fractie vragen de regering voorts of zij kan garanderen
dat de Kamer op dezelfde wijze wordt betrokken bij de aanschaf van materieel
in OCCAR verband zoals dat bij het afgesproken DMP-proces gebeurt? Deze leden
vragen zich bovendien af of dat ook geldt ook voor OCCAR-projecten waaraan
Nederland niet deelneemt. In hoeverre wordt de Kamer in dat geval geïnformeerd?
In hoeverre is hierbij een rol weggelegd voor de in ruime mate aanwezige onderzoekscapaciteit
in Nederland en in het buitenland voor een «second opinion» door
middel van onderzoek naar produktvergelijking, kansen voor de Nederlandse
industrie of vergelijkend onderzoek naar eisen die andere landen aan materieel
stellen? De leden van de CDA-fractie hebben de indruk dat toetreding tot OCCAR
voorwaarde is voor de Letter of Intent. Zien zij
dit goed? De Nederlandse defensie-industrie draagt het karakter van een toeleverancier;
Nederland heeft een bescheiden defensie-industrie. Bij de leden van de D66-fractie
doemt de vraag dan op in hoeverre Nederland behandeld zal worden als een volwaardige
partner als zij lid is van OCCAR. De signalen zijn tot nu toe niet positief:
Frankrijk is uit het GTK-project gestapt en had een aandeel van 33,3%, Nederland
kan een beroep doen op 10 tot 15%. Deze leden vragen waarom Nederland niet
op een groter aandeel een beroep kan doen. Duitsland en Engeland hebben ieder
tien stemmen in het geval van een gekwalificeerde meerderheid, Nederland slechts
vijf. Nederland heeft in de beginfase geprobeerd het verdrag te wijzigen maar
dat is niet gelukt.De leden van de D66-fractie menen dat de Kamer onvoldoende inzicht heeft
in en controle op de voortgang van de programma's die Nederland inbrengt in
OCCAR. Daarnaast heeft Nederland de kleinste krijgsmacht van de deelnemende
landen. Dit betekent dat het niet aan alle OCCAR programma's zal meedoen.
Deze leden vragen of dit geen bezwaar is tegen toetreding. Kan de regering
verzekeren dat met betrekking tot OCCAR-progamma's binnen de kaders van het
Defensie Materieel Proces (DMP) dezelfde openheid als met nationaal uitgevoerde
materieelprogamma's betracht wordt? Wordt voorafgaande aan belangrijke beslissingen
in de Raad van Bestuur van OCCAR het door de Nederlandse regering nagestreefde
beleid aan de Kamer voorgelegd? De jaarlijkse bijdrage is vastgesteld op een
tot anderhalf miljoen gulden per jaar. De lidstaat kan opzeggen en dit gaat
na zes maanden van kracht na overleg met de andere lidstaten, de lidstaat
moet echter aan zijn aangegane verplichtingen voldoen tot het moment waarop
de opzegging van kracht wordt. Is er echter ook sprake van een boetebepaling
bij uittreding?De leden van de GroenLinks-fractie merken op dat de regering heeft uitdrukkelijk
aangegeven dat deelname aan OCCAR geen verplichting inhoudt om aan projecten
mee te doen. Behalve dan het project GTK, waarmee Nederland zich kwalificeert
voor OCCAR. In alle toekomstige gevallen beslist Nederland aan de hand van
het DMP-proces of een materieelproject wordt gerealiseerd binnen OCCAR of
op andere wijze. De leden van de GroenLinks-fractie zijn benieuwd of de regering
voor een dergelijke beslissing een lijst van aandachtspunten (een soort toetsingskader)
wil gaan hanteren, die een dergelijke beslissing ordenen en beter toetsbaar
maakt. Te denken valt aan een algemeen uitgangspunt dat primair «van
de plank gekocht» wordt als daar goede uitontwikkelde producten te verkrijgen
zijn. Als er redenen zijn om in plaats van «te kopen van de plank»
deel te nemen in de ontwikkeling van een product, dan zou zo'n lijst van aandachtspunten
een beslissing kunnen ondersteunen. Factoren die daarbij gewogen zouden moeten
worden zijn volgens de leden van de GroenLinks-fractie welke mogelijke deelnemende
landen er bij een project zijn (als er voornamelijk niet-OCCAR landen zijn
dan is onderbrenging bij OCCAR minder logisch), op welke wijze het management
van de verschillende mogelijkheden georganiseerd is, hoe contractueel tussentijdse
veranderingen en vertragingen zoveel mogelijk kunnen worden uitgesloten, de
hardheid van prijsafspraken en dergelijke. Deze leden vragen of de regering
wat ziet in een dergelijke lijst van aandachtpunten die bij ieder beslissing
moet worden nagelopen? Zo ja, wat zijn dan de elementen die dat lijstje volgens
de regering moet bevatten?De leden van de GroenLinks-fractie vragen zich ook af wat er gebeurt als
Nederland diverse jaren achtereen niet deelneemt aan een van de OCCAR-projecten.
Ontstaat er dan geen impliciete of expliciete druk op de Nederlandse regering
om, ondanks andere overwegingen die pleiten tegen onderbrenging van een projecten
bij OCCAR, toch maar te kiezen voor OCCAR? Hoe ziet de regering
deze mogelijke druk vanuit OCCAR-partners? Deze leden vragen de regering of
het klopt dat vertegenwoordigers van de Nederlandse defensie-industrie nu
positiever staan tegenover OCCAR dan oorspronkelijk het geval was. Is de regering
bekend wat de achtergrond van deze verandering in standpunt is?De regering schrijft (lijst van vragen en antwoorden, kamerstuk 26 636,
nr. 2) dat OCCAR geen directe partij is bij veel internationale verdragen
over wapenproductie, wapenhandel en (non)proliferatie. Maar blijkbaar zijn
er ook verdragen waartoe OCCAR toe kan treden, zo maken de leden van de GroenLinks-fractie
op uit het antwoord op vraag 47. Welke verdragen zijn dat mogelijkerwijs?
Is de regering voornemens hier actief werk van de te maken?In het antwoord op vraag 48 schrijft de regering dat OCCAR geen gedragsregels
kent die de terughoudende rol van oud-politici en oud-militairen in materieelverwerkingsprocessen
voorschrijven. De regering zou het goed vinden om de gedragscode die Nederland
wel kent bij Defensie ook in OCCAR toe te passen. De leden van de GroenLinks-fractie
willen weten hoe de regering dat bij OCCAR wil toepassen. Via overname van
de gedragscode door de Raad van Bestuur van OCCAR? Door de gedragscode toe
te passen op projecten waarbij Nederland betrokken is of anderszins?Wat betreft restricties op de export van defensiematerieel merkt de regering
op dat alle deelnemende landen aan OCCAR zich verbonden hebben aan het EU-wapenexportbeleid.
De leden van de GroenLinks-fractie vragen zich af of dat niet minder vergaand
is dan de regels die Nederland zelf hanteert voor de verstrekking van exportvergunningen.
Klopt dat? En hoe te handelen als bijvoorbeeld Turkije in het geding is terwijl
de strijd met de Koerden oplaait? Verbieden dan zowel de Europese als Nederlandse
regels export van wapens naar dat gebied? Wat gebeurt er wanneer Turkije wil
toetreden tot OCCAR, hetgeen volgens antwoord op vraag 43 mag (als NAVO-partner)?
Acht de regering zo'n ontwikkeling wenselijk? Zo nee, hoe is dat tegen te
gaan als dat aan de orde is?De voorzitter van de commissie,ValkDe griffier voor dit verslag,KokXNoot1Samenstelling: Leden: Van den Berg (SGP), Valk (PvdA), voorzitter, Zijlstra
(PvdA), Apostolou (PvdA), Hillen (CDA), Hessing (VVD), Van Ardenne-van der
Hoeven (CDA), Hoekema (D66), Stellingwerf (ChristenUnie), ondervoorzitter,
Van Lente (VVD), Verhagen (CDA), M.B. Vos (GroenLinks), Van 't Riet (D66),
Van den Doel (VVD), De Haan (CDA), Koenders (PvdA), Van der Knaap (CDA), Harrewijn
(GroenLinks), Niederer (VVD), Timmermans (PvdA), Van Bommel (SP), Oplaat (VVD),
Albayrak (PvdA), Balemans (VVD), Herrebrugh (PvdA).Plv. leden: Dittrich (D66), Van Oven (PvdA), Swildens-Rozendaal (PvdA),
Arib (PvdA), Leers (CDA), Weisglas (VVD), Eurlings (CDA), Ter Veer (D66),
Van Middelkoop (ChristenUnie), De Swart (VVD), Van der Hoeven (CDA), Vendrik
(GroenLinks), Bakker (D66), Blaauw (VVD), vacature (CDA), Hindriks (PvdA),
De Pater-van der Meer (CDA), Karimi (GroenLinks), E. Meijer (VVD), Dijksma
(PvdA), Marijnissen (SP), Van Baalen (VVD), Van Gijzel (PvdA), Wilders (VVD),
Duivesteijn (PvdA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27653-6.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl