Wet herziening vrijwillige verzekering AOW en ANW; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27468, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

06-11-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

27468 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamAlgemeen1. Inleiding2. Knelpunten in het Besluit vrijwillige verzekering AOW
en Anw2.1. Principiële knelpunten– Onderscheid naar nationaliteit in verband met
de premievaststelling– Verhouding tussen de totaal verschuldigde premie
en de uiteindelijke pensioenaanspraken– Verhouding verplichte-vrijwillige verzekering2.2. Uitvoeringstechnische knelpunten– Aanmeldingstermijn vrijwillige verzekering AOW/ANW– Premieberekening indien een van beide echtgenoten
niet de Nederlandse nationaliteit bezit– Controle van de inkomensopgaven3. Kabinetsvoorstellen conform de beleidsnotitie d.d.
13 juli 19914. Advies van de SVr5. Wetsvoorstel inzake herziening vrijwillige verzekering
AOW en ANW– Loskoppeling van de vrijwillige AOW- en ANW-verzekering– Beperking van de duur van de vrijwillige verzekering– Beëindiging huidige AOW-inkoopregeling– Toetreding voor iedereen/aanmeldingstermijn– Verhoging minimumpremie– Beëindiging van het onderscheid naar nationaliteit
ter zake van de premievaststelling– Controle van de inkomensopgaven6. Overgangsrecht7. Financiële consequentiesARTIKELSGEWIJSArtikel I. Wijziging van de Algemene OuderdomswetArtikel 34Artikel 35Artikel 36Artikel 37Artikel 38Artikel 39Artikel II. Wijziging van de Algemene nabestaandenwetArtikel 63Artikel 63aArtikel III. Wijziging van de Wet financiering volksverzekeringenArtikel IV. Wijziging van de Invoeringswet nieuwe en gewijzigde
arbeidsongeschiktheidsregelingenArtikel V. OvergangsbepalingArtikel VI. InwerkingtredingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27468Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 63 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 468Wijziging van de Algemene Ouderdomswet en de Algemene nabestaandenwet
inzake de vrijwillige verzekering en wijziging van artikel X van de Invoeringswet
nieuwe en gewijzigde arbeidsongeschiktheidsregelingen (Wet herziening vrijwillige
verzekering AOW en ANW)nr. 3MEMORIE VAN TOELICHTINGAlgemeen1. InleidingIedereen die in Nederland woont is in beginsel verplicht verzekerd voor
de volksverzekeringen. Daaronder worden verstaan de Algemene Ouderdomswet
(AOW), de Algemene nabestaandenwet (ANW), de Algemene Kinderbijslagwet (AKW)
en de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ).Verplicht verzekerd is bovendien degene die niet in Nederland woont maar
die hier te lande in dienstbetrekking werkt en aan de loonbelasting is onderworpen.Overigens kan bij algemene maatregel van bestuur uitbreiding dan wel beperking
aan de kring van verzekerden worden gegeven. Dit heeft plaatsgevonden in het
Besluit uitbreiding en beperking kring verzekerden volksverzekeringen 1999
(hierna: KB 746).Degene wiens verplichte verzekering voor de volksverzekeringen eindigt –
bijvoorbeeld omdat hij of zij niet langer in Nederland woont – kan de
AOW- en de ANW-verzekering op vrijwillige basis continueren.Voortzetting op vrijwillige basis van de verzekering op grond van de AOW
kan uitsluitend in combinatie met de vrijwillige verzekering op grond van
de ANW en omgekeerd plaatsvinden. (Deze koppeling is overigens, voor een beperkte
groep niet langer verplicht verzekerden, vooruitlopend op dit wetsvoorstel
verbroken; zie de wet van 9 december 1999, houdende wijziging van de Algemene
nabestaandenwet ter ontkoppeling van de vrijwillige verzekering Algemene nabestaandenwet
van de vrijwillige verzekering Algemene Ouderdomswet voor gewezen verzekerden
ouder dan 65 jaar (Stb. 543).Bovendien kent de AOW, als opbouwverzekering, nog de mogelijkheid om de
verzekering, over de periode voorafgaand aan het moment waarop voor het eerst
verzekeringsplicht ontstaat, vrijwillig in te kopen.Vrijwillige verzekering op grond van de ANW achteraf is uitgesloten omdat
het hier gaat om een risicoverzekering. De mogelijkheid tot vrijwillige verzekering
is geregeld in de huidige artikelen 45 van de AOW en 63 van de
ANW, terwijl de voorwaarden waaronder men zich vrijwillige kan verzekeren
zijn opgenomen in het Besluit vrijwillige verzekering AOW en Anw.Vanaf de eerste totstandkoming van deze algemene maatregel van bestuur
op het terrein van de vrijwillige verzekering in 1961, heeft dit besluit in
materiële zin veel wijzigingen ondergaan die het directe gevolg waren
van veranderingen in de verplichte verzekering. Hierdoor kan men zich afvragen
of de vrijwillige verzekering nog strookt met de uitgangspunten die oorspronkelijk
aan deze verzekering ten grondslag lagen. Beslissingen die hebben geleid tot
aanpassing van het verplichte verzekeringsregiem zijn namelijk, indien zij
doorwerkten naar de vrijwillige verzekering, nimmer aan die uitgangspunten
getoetst. Het belangrijkste uitgangspunt van de vrijwillige verzekering op
grond van de AOW is dat deze gaten in de verzekeringsopbouw moest voorkomen
van degenen die slechts gedurende korte tijd buitenslands woonden zonder dat
zij de bedoeling hadden zich duurzaam in het buitenland te vestigen.Ook in uitvoeringstechnische zin zijn er bij de wettelijke regeling van
de vrijwillige verzekering AOW en ANW enkele kanttekeningen te plaatsen.De conclusie moet dan ook zijn dat de vrijwillige verzekering AOW en ANW
aan herziening toe is.Op 13 juli 1991 bood de toenmalige Staatssecretaris van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid een beleidsnotitie over de vrijwillige verzekering AOW/AWW
(Algemene Weduwen- en Wezenwet) en AAW (Algemene Arbeidsongeschiktheidswet)
aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal aan (Kamerstukken
II 1990/91, 22 188, nr. 2).De Sociale Verzekeringsraad (SVr) werd bij brief van 20 september 1991
om advies gevraagd over de desbetreffende beleidsnotitie. In zijn vergadering
van 17 juni 1993 stelde de SVr zijn advies terzake vast. In het voorliggende
wetsvoorstel is met deze advisering rekening gehouden.Tot 1999 hebben de werkzaamheden om tot nieuwe wet- en regelgeving te
komen voor de vrijwillige verzekering AOW en ANW stil gelegen. De overwegingen
die ten grondslag lagen aan de beleidsnotitie van destijds zijn door de jaren
heen valide gebleven. Bij de inwerkingtreding van het KB 746, met ingang van
1 januari 1999, is besloten het betreffende dossier weer op te pakken.Dat kwam met name door het feit dat dat besluit een wezenlijke verandering
te weeg heeft gebracht in de verzekeringspositie van postactieven die ons
land hebben verlaten en in het buitenland een langlopende, wettelijke, Nederlandse
uitkering ontvangen. Tot 1 januari 2000 waren deze personen verplicht verzekerd
voor de volksverzekeringen, vanaf die datum echter – behoudens enkele
uitzonderingen – niet meer. Personen die niet langer verplicht verzekerd
zijn, kunnen zich voor wat betreft de AOW en ANW aansluitend vrijwillig verzekeren.
Tot nu toe is zulks mogelijk zonder dat daaraan een tijdslimiet is verbonden.
Door middel van dit wetsvoorstel kan men zich nog slechts vijf jaar onafgebroken
vrijwillig verzekeren. Dat betekent in de praktijk voor onder meer een WAO-gerechtigde
van bijvoorbeeld 53 jaar die in Duitsland woont en die niet langer verplicht
verzekerd is voor de volksverzekeringen, dat hij zijn AOW-verzekering niet
langer tot aan z'n 65e zou kunnen opbouwen. Vanuit het parlement rees daartegen
verzet (Herbezinning Besluit uitbreiding en beperking kring verzekerden volksverzekeringen,
Kamerstukken II 1996/97, 24 754, nr. 5). De regering heeft naar aanleiding
van deze discussie gemeend de beperking ten aanzien van de termijn waarover
men zich vrijwillig kan verzekeren niet voor de categorie postactieven van
50 jaar en ouder te moeten invoeren. Mede met inachtneming van het kabinetsstandpunt
zoals verwoord in het rapport «leeftijdsgrenzen in wet- en regelgeving»,
is de regering van mening dat het hanteren van deze leeftijdsgrens voor betrokken groep uitkeringsgerechtigden als volgt kan worden gerechtvaardigd.
De uitkeringsgerechtigden als hier bedoeld zullen de periode gedurende welke
zij aan het arbeidsproces hebben deel genomen veelal grotendeels in Nederland
hebben doorgebracht. Over dat deel hebben zij hier te lande pensioen opgebouwd.
Op grond van de meeste buitenlandse sociale zekerheidssystemen is alleen degene
die als zelfstandige of als werknemer aan het arbeidsproces deelneemt, verzekerd.
Het is niet waarschijnlijk dat een oudere postactieve uitkeringsgerechtigde
in zijn woonland nog zal gaan werken en daarmee kan bijdragen aan het verbeteren
van zijn oudedagsvoorziening.Op grond van deze overwegingen is in dit wetsvoorstel dan ook voor de
groep uitkeringsgerechtigden van 50 jaar en ouder een uitzonderingsregel opgenomen
die het mogelijk maakt de AOW tot aan het bereiken van de 65-jarige leeftijd
op vrijwillige basis voort te zetten. Overigens geldt deze uitzondering straks
eveneens voor de ANW.Het algemeen deel van deze toelichting is als volgt opgebouwd.In paragraaf 2 worden de knelpunten in het Besluit vrijwillige verzekering
AOW en Anw uiteengezet. Daarbij is een onderscheid gemaakt tussen principiële
en uitvoeringstechnische knelpunten. In de reeds eerder genoemde beleidsnotitie
(Kamerstukken II 1990/91, 22 188, nr. 2) wordt hieraan uitvoerig aandacht
besteed.Paragraaf 3 vermeldt in het kort de kabinetsvoorstellen, waarover
de SVr destijds heeft geadviseerd.In paragraaf 4 is het advies van de SVr samengevat weergegeven.In paragraaf 5 wordt het regeringsvoorstel om te komen tot een nieuwe
regeling voor de vrijwillige verzekering AOW en ANW uiteengezet. Voor een
groot deel zijn deze voorstellen in een meer uitgebreide zin terug te vinden
in de zo-even aangehaalde beleidsnotitie. Uiteraard gaat het in die notitie
nog om de voorloper van de ANW, namelijk de AWW.Paragraaf 6 gaat in op de vraag waarom naar de mening van de regering
voor bepaalde categorieën overgangsrecht noodzakelijk is.Paragraaf 7 laat de financiële consequenties van dit wetsvoorstel
zien.2. Knelpunten in het Besluit vrijwillige verzekering AOW
en Anw2.1. Principiële knelpunten– Onderscheid naar nationaliteit in verband met
de premievaststellingDegene die zich vrijwillig verzekert is elk jaar over het maximum premie-inkomen
premie verschuldigd. Dat maximum is gelijk aan het bedrag van de eerste plus
de tweede schijf (voor het jaar 2000 komt dat overeen met f 15 255,–
+ f 33 739,– = f 48 994,–). Dit ongeacht
de vraag of de betrokkene over eigen inkomsten beschikt en zo ja hoe hoog
die inkomsten zijn. Een afwijkende regel geldt voor degenen die de Nederlandse
nationaliteit bezitten en die kunnen aantonen dat hun inkomen lager is dan
de bovengrens van de eerste plus de tweede tariefschijf. Zij betalen premie
over het werkelijk verdiende inkomen (de zogenaamde berekende premie). Ontbreekt
enig inkomen dan is een premie verschuldigd, gelijk aan 5% van het jaarlijks
maximaal verschuldigde bedrag.Deze voor niet-Nederlanders minder gunstige regeling is in het verleden
in het besluit opgenomen teneinde een toestroom van buitenlanders naar ons
land te voorkomen, die, na enkele maanden in Nederland verplicht verzekerd
te zijn geweest, op een relatief goedkope wijze hun oudedagsvoorziening na
vertrek naar het buitenland zouden kunnen veilig stellen door middel van de
vrijwillige verzekering. Overigens geldt deze minder gunstige regeling niet
voor personen die onder de personele werkingssfeer van Verordening (EEG) nr.
1408/71 van de Raad van de Europese Gemeenschappen van 14 juni 1971 betreffende
de toepassing van de sociale-zekerheidheidsregelingen op werknemers en zelfstandigen, alsmede op hun gezinsleden, die zich binnen de Gemeenschap verplaatsen
(PbEG 1971, L149) zoals laatstelijk bijgewerkt bij Verordening (EG) nr. 118/97
van de Raad van de Europese Gemeenschappen van 2 december 1996 tot wijziging
en bijwerking van Verordening (EEG) nr. 1408/71 van de Raad van de Europese
Gemeenschappen van 14 juni 1971 betreffende de toepassing van de sociale-zekerheidsregelingen
op werknemers en zelfstandigen, alsmede op hun gezinsleden, die zich binnen
de Gemeenschap verplaatsen, en van Verordening (EEG) nr. 574/72 tot vaststelling
van de wijze van toepassing van Verordening (EEG) nr. 1408/71 (PbEG 1997,
L28) (verder te noemen: Verordening (EEG) nr. 1408/71) vallen. Ook in de meeste
bi- en multilaterale verdragen inzake sociale zekerheid, die Nederland met
andere landen heeft afgesloten, is het maken van een dergelijk onderscheid
niet toegestaan. De praktijk wijst niet uit, dat de opheffing van deze nationaliteitsvoorwaarde
jegens zowel EU-onderdanen als verdragsonderdanen tot de eerder verwachte
toevloed van buitenlanders naar Nederland heeft geleid.– Verhouding tussen de totaal verschuldigde premie
en de uiteindelijke pensioenaansprakenTot de invoering van de gelijke behandeling van mannen en vrouwen in de
AOW per 1 april 1985 was de gehuwde vrouw automatisch meeverzekerd wanneer
haar echtgenoot besloot om zich vrijwillig te verzekeren. Deze vorm van medeverzekering
gold ook in de omgekeerde situatie.Vanaf eerder genoemde datum bepaalt ieder voor zich of hij of zij van
de vrijwillige verzekering AOW en AWW (nu ANW) gebruik wil maken. De premielasten
kunnen door de invoering van de verzelfstandiging voor een echtpaar aanzienlijk
hoger uitvallen. De gehuwde man en vrouw betalen sindsdien namelijk premie
op basis van hun eigen inkomen, terwijl de premieberekening tot dan toe aan
de hand van het gezinsinkomen werd vastgesteld.Door deze wijziging in de premieberekening in 1985 is de vrijwillige AOW-
en ANW-verzekering minder aantrekkelijk geworden. Vooral degenen die ieder
afzonderlijk een inkomen hebben dat het maximum van de eerste belastingschijf
ruim overschrijdt, zijn sedertdien al gauw geneigd onderdak te zoeken bij
een particuliere verzekeringsmaatschappij in plaats van bij de wettelijk geregelde
vrijwillige AOW- en ANW-verzekering. Voor de partners die niet
over eigen inkomsten beschikken, blijft daarentegen deze laatste verzekeringsvorm
onder de huidige voorwaarden nog altijd dè oplossing om met ingang
van de 65-jarige leeftijd over een eigen ouderdomspensioen te kunnen beschikken.
Zij betalen daarvoor op jaarbasis namelijk slechts 5% van het bedrag dat een
vrijwillig verzekerde in enig jaar aan premie ten hoogste verschuldigd kan
zijn.De afnemende belangstelling voor de vrijwillige verzekering is eveneens
te verklaren uit het feit dat het aantal gratis verzekerde jaren waarop AOW-gerechtigden
op 65-jarige leeftijd uit hoofde van de overgangsvoordelen recht hebben, elk
jaar kleiner wordt. De AOW trad op 1 januari 1957 in werking. Zonder nadere
regeling zouden personen die op die datum ouder waren dan 15 jaar en dus geen
volledig pensioen meer konden opbouwen, op hun 65ste een gekort ouderdomsuitkering
ontvangen. Om dat te voorkomen is in de AOW geregeld dat die personen –
uiteraard onder bepaalde voorwaarden – de jaren vanaf de datum dat zij
de leeftijd van 15 jaar bereikten tot 1 januari 1957 «gratis»
worden meegeteld voor het vaststellen van de hoogte van de uitkering.Samenvattend kan worden geconcludeerd dat:– de vrijwillige AOW/ANW-verzekering voor degenen met hogere inkomens,
in vergelijking met particuliere verzekeringsvormen, te duur is;– voornamelijk degenen die geen of een laag eigen inkomen hebben
nog van de vrijwillige AOW/ANW-verzekering gebruik willen maken;– de omvang van het «gratis AOW-pensioendeel», gebaseerd
op de overgangsvoordelen, elk jaar kleiner wordt, waardoor de
interesse voor de vrijwillige verzekering zeker als het gaat om de hogere
inkomensgroepen afneemt.– Verhouding verplichte-vrijwillige verzekeringIn de memorie van toelichting op de AOW werd over de doelstelling van
de vrijwillige verzekering opgemerkt dat «de regeling bedoeld is voor
personen, die slechts gedurende korte tijd buitenslands wonen, zonder daarbij
de intentie te hebben zich duurzaam in het buitenland te vestigen».
De vrijwillige verzekering zou met andere woorden (korte) onderbrekingen van
de verplichte verzekering, als gevolg van verblijf buitenslands, moeten opvullen.De praktijk wijst uit dat in de loop der jaren nogal wat personen van
de regeling gebruik zijn gaan maken van wie bij voorbaat vaststond dat zij
niet meer naar Nederland (zouden) terugkeren (bijvoorbeeld emigranten en,
zij het in aanmerkelijk mindere mate, remigranten).Ook de Nederlandse overheid zelf heeft er de afgelopen decennia door middel
van beleidsmaatregelen voor gezorgd dat van de vrijwillige verzekering slechts
ten dele gebruik wordt gemaakt door personen voor wie die regeling oorspronkelijk
ook daadwerkelijk was bedoeld. Zo zijn enkele groepen van personen voor wie
de vrijwillige verzekering oorspronkelijk bedoeld was, onder de verplichte
verzekering gekomen (transportarbeiders, zeevarenden en binnenschippers; zie
hiertoe KB 746).Draagt de verplichte verzekering duidelijk de kenmerken in zich van zorgverantwoordelijkheid
van de Nederlandse overheid jegens haar onderdanen, de vrijwillige verzekering
daarentegen heeft zich ontwikkeld tot een serviceverzekering ten behoeve van
personen die ons land (definitief) hebben verlaten.Waar het kabinet stelt – met name sedert de invoering van het Besluit
uitbreiding en beperking kring verzekerden volksverzekeringen 1989 (hierna:
KB 164) en daarna het KB 746 – dat strikter zal worden vastgehouden
aan het uitgangspunt om de verzekeringsplicht te beëindigen zodra men
Nederland definitief heeft verlaten, ligt het op de weg om ook de vrijwillige
verzekering terzake te bezien.2.2. Uitvoeringstechnische knelpunten– Aanmeldingstermijn vrijwillige verzekering AOW/ANWVoor zowel de vrijwillige voortzetting (AOW en ANW) als voor de vrijwillige
inkoop (AOW) geldt een aanmeldingstermijn van maximaal één jaar
te rekenen vanaf de eerste dag waarop men voor het eerst niet langer verplicht
verzekerd is, respectievelijk waarop men voor het eerst verplicht verzekerd
wordt. Deze beperking tot één jaar heeft tot doel de vrijwillig
verzekerden niet te bevoordelen boven de verplicht verzekerden. Het gaat daarbij
met name om het voorkomen van risicoselectie. Naar de mening van de SVB kan
strikte toepassing van deze termijn soms onredelijk uitvallen, bijvoorbeeld
wanneer de belanghebbende niet of onvoldoende op de hoogte kon zijn van de
mogelijkheid tot vrijwillige verzekering.– Premieberekening indien een van beide echtgenoten
niet de Nederlandse nationaliteit bezitWanneer een van beide partners niet de Nederlandse of een daarmee gelijkgestelde
nationaliteit bezit, is het niet denkbeeldig dat zij, teneinde het totaal
aan vrijwillige verzekeringspremies die zij jaarlijks moeten opbrengen zo
laag mogelijk te houden, zullen besluiten tot inkomenstoedeling. Zo kunnen
zij bijvoorbeeld onderling afspreken het inkomen van degene die een berekende
premie verschuldigd is zo laag mogelijk te houden ten laste van degene die
(als niet-Nederlander) zonder meer de maximale premie moet betalen. – Controle van de inkomensopgavenOm de hoogte van de premie te berekenen moet de vrijwillig verzekerde
vanuit het buitenland inkomensgegevens aan de SVB overleggen. Op basis van
die informatie wordt het premie-inkomen bepaald. Of de betreffende inkomensopgave
waarheidsgetrouw is verstrekt, kan door het uitvoeringsorgaan in veel gevallen
niet worden gecontroleerd. Overigens geldt dat ten aanzien van de landen waarmee
in het kader van de Wet beperking export uitkeringen handhavingsverdragen
worden gesloten, de mogelijkheid van verificatie van het inkomen, althans
waar het uitkeringsgerechtigden betreft, wordt gecreëerd.3. Kabinetsvoorstellen conform de beleidsnotitie d.d.
13 juli 1991De voorstellen zoals het kabinet die aan de Voorzitter van de Tweede Kamer
deed toekomen en die destijds ter advisering zijn voorgelegd aan de SVr, luidden
samengevat als volgt:– gedeeltelijke loskoppeling van de vrijwillige AOW/ANW (destijds
uiteraard nog de AWW)-verzekering. Er kan in de toekomst worden gekozen voor
hetzij de bestaande combinatie van AOW/ANW-verzekering, hetzij uitsluitend
een vrijwillige AOW-verzekering;– de duur van de vrijwillige verzekering wordt beperkt tot een periode
van maximaal 5 jaar. Na een verplicht verzekeringstijdvak van ten minste één
jaar treedt een nieuwe vrijwillige verzekeringsperiode van 5 jaar in werking;– de bestaande inkoopregeling zoals de vrijwillige AOW-verzekering
die kent, wordt vervangen door de mogelijkheid om achterliggende niet-verzekerde
AOW-jaren in te kopen ten behoeve van personen van wie de verzekeringsplicht
krachtens de volksverzekeringen tijdelijk (maximaal 5 jaar) is onderbroken;– handhaving van de aanmeldingsperiode voor de vrijwillige AOW/ANW-verzekering
van één jaar zonder hardheidsclausule;– de minimaal verschuldigde premie voor de vrijwillige verzekering
wordt verhoogd van 5% naar 25% van de premie die men in enig jaar ten hoogste
verschuldigd kan zijn;– afschaffen van het onderscheid naar nationaliteit bij het vaststellen
van de premie;– invoering van een overgangsrecht zodanig, dat de beperking in
de duur van de vrijwillige verzekering niet geldt voor degenen die reeds vrijwillig
verzekerd waren op het moment waarop de nieuwe regeling ingang vindt. De verhoging
van de minimumpremie dient voor de bestaande gevallen geleidelijk te geschieden.4. Advies van de SVrDe SVr stelde het advies over een nieuwe regeling vrijwillige verzekering
volksverzekeringen vast in zijn vergadering van 17 juni 1993.Samengevat kwam de SVr in zijn advisering tot de volgende standpunten:– de belangrijkste voorwaarden en bepalingen van de vrijwillige
verzekering (bijvoorbeeld een verzekeringstermijn van 5 jaar) zouden in de
betreffende wetten zèlf en de nadere regelgeving in een ministeriële
regeling moeten worden opgenomen;– de SVr pleitte voor een complete loskoppeling van de vrijwillige
verzekering AOW en de vrijwillige verzekering ANW. Een vermeend oneigenlijk
gebruik zou door zo'n loskoppeling naar de mening van de SVr niet of nauwelijks
worden beïnvloed;– de SVr was verdeeld over het voorstel om de mogelijkheid tot voortzetting
van de vrijwillige verzekering te beperken tot 5 jaar. Een deel wilde geen
beperking in de duur maar handhaving van de bestaande situatie. Het achtte
de voorgestelde beperking ongewenst vanwege de ingrijpende gevolgen daarvan.
Een ander deel ging akkoord met de voorgestelde 5-jaarstermijn.
Deze beperking zou echter niet moeten gelden voor een aantal nader omschreven
groepen. Gedoeld werd in dit verband op ontwikkelingswerkers alsmede hun partners
en overige gezinsleden, geestelijken, missionarissen, zendelingen en kloosterlingen;– de SVr stemde in met het voorstel om de huidige inkoopregeling
af te schaffen en deze te vervangen door een nieuwe inkoopregeling op grond
waarvan men binnen één jaar na aanvang van de verplichte verzekering
krachtens de volksverzekeringen, de vijf achterliggende niet-verzekerde jaren
kan inkopen. Ook kinderen die vòòr hun 15de verjaardag Nederland
verlieten en nà het 15de jaar weer terugkeren, moesten volgens de SVr
de mogelijkheid hebben om tot maximaal 5 achterliggende jaren in te kopen,
te rekenen vanaf het tijdstip dat zij 15 jaar zijn geworden. Het voordeel
dat verkregen werd door betaling achteraf zou moeten worden geneutraliseerd
door invoering van een rentevergoeding. Zo'n regeling zou niet moeten gelden
voor kinderen;– de SVr was verdeeld over het voorstel tot verhoging van de minimumpremie
van 5% naar 25% Een deel ging akkoord met dit voorstel en kon bovendien instemmen
met een geleidelijke ophoging van de minimumpremie, namelijk met 5% per jaar.
Een ander deel wenste de bestaande minimumpremie van 5% echter te handhaven;– de SVr ging akkoord met het voorstel om het onderscheid in nationaliteit
bij de vaststelling van de hoogte van de premie ongedaan te maken. Ook stemde
de SVr in met de handhaving van de aanmeldingsperiode van één
jaar (zonder invoering van een hardheidsclausule) en het voorstel tot handhaving
van de huidige wijze van vaststelling van de grondslag voor de berekening
van de verschuldigde premie.5. Wetsvoorstel inzake herziening vrijwillige verzekering
AOW en ANWArtikel 45 van de AOW en artikel 63 van de ANW bepalen wie zich vrijwillig
kan verzekeren. Op grond van deze bepalingen is voortzetting van de verzekering
op vrijwillige basis uitsluitend voor beide wetten tegelijk mogelijk.De Wet financiering volksverzekeringen regelt in de artikelen 25 tot en
met 27 de financiering van de vrijwillige verzekeringen AOW en ANW.De voorwaarden zoals die worden gesteld met betrekking tot de vrijwillige
verzekering zijn opgenomen in het Besluit vrijwillige verzekering AOW en Anw.Overeenkomstig het SVr-advies van destijds is de regering nu ook voorstander
van een volledige loskoppeling van de vrijwillige AOW- en ANW-verzekering.
Een dergelijke verandering maakt wijziging van de twee eerder genoemde artikelen
in de AOW en de ANW noodzakelijk.De regering is, evenals de SVr dat destijds al was, voorts van mening
dat het aanbeveling verdient om in het kader van een nieuw te formuleren vrijwillige-verzekeringsregeling
de hoofdelementen van die regeling in beide wetten zelf op te nemen en hetgeen
noodzakelijk is voor de uitvoering van de wet in een algemene maatregel van
bestuur. Een dergelijke uitsplitsing zal de helderheid van de vrijwillige
verzekering ten goede komen. Deze uitsplitsing heeft ertoe geleid dat zowel
in de AOW als in de ANW een nieuw hoofdstuk inzake vrijwillige verzekering
wordt voorgesteld.– Loskoppeling van de vrijwillige AOW- en ANW-verzekeringVoortzetting van de verzekering op vrijwillige basis kan op dit moment
alleen voor zowel de AOW als de ANW samen.In het verleden is voor deze koppeling gekozen teneinde daarmee, evenals
in de verplichte verzekering, het solidariteitsbeginsel tot uitdrukking te
brengen. Dit beginsel houdt in dat een verzekeringsplichtige in principe verzekerd is voor alle volksverzekeringswetten, ongeacht de vraag of
zo'n persoon ook daadwerkelijk van al die verzekeringen profijt zal kunnen
hebben. Een keuzemogelijkheid kan ongewenste risicoselectie in de hand werken.Mede naar aanleiding van het advies van de SVr meent de regering thans
dat een volledige loskoppeling wenselijk is.Het is zeer de vraag of de redenering als zou het ontkoppelen van de vrijwillige
AOW- en ANW-verzekering risicoselectie in de hand werken, ook in de toekomst
nog wel als een steekhoudend argument kan worden aangemerkt tegen het invoeren
van een dergelijk plan. Immers, door het voorstel van de regering om de vrijwillige
verzekering in beginsel te beperken tot een periode van maximaal vijf jaar
wordt de aantrekkelijkheid om te kunnen kiezen tussen de een of de andere
verzekering vanzelfsprekend kleiner. Uiteraard zal een alleenstaande in geval
van ontkoppeling zich niet langer vrijwillig willen verzekeren voor de ANW.
Daar staat tegenover dat de premies die het Nabestaandenfonds in dat geval
zal mislopen zich veelal zal beperken tot een periode van vijf jaar.De SVr merkte destijds in dit verband nog op, dat «de vrijwillige
verzekering AOW/AWW uitsluitend kan worden voortgezet in aansluiting op een
periode van verplichte verzekering. Door de aanmeldingstermijn van één
jaar zou betrokkene theoretisch eerst aan het einde van die periode kunnen
besluiten tot het afsluiten van een vrijwillige verzekering AOW/AWW, indien
dan is gebleken dat hij nog maar kort te leven zal hebben. Op die manier kan
hij dan alsnog de rechten van zijn nabestaanden zeker stellen. Het feit dat
nu, en indien geen complete loskoppeling wordt gerealiseerd ook in de toekomst,
tevens premie dient te worden betaald voor de AOW, zal niet verhinderen dat
de betrokkene in een dergelijke situatie een vrijwillige verzekering afsluit.
Immers ook de te betalen premie voor de gecombineerde AOW/AWW staat in geen
enkele verhouding tot de rechten die de nabestaanden van de betrokkene aan
de AWW kan ontlenen. De SVr komt dan ook tot de conclusie dat vermeend oneigenlijk
gebruik niet of nauwelijks zal worden beïnvloed door een complete loskoppeling
van de vrijwillige verzekering AOW/AWW.» Hoewel de voorwaarden waaronder
aanspraak op ANW-uitkering kan worden gemaakt veel strikter zijn dan in de
AWW, gaat dit argument naar de mening van de regering nog steeds op.Ook om een andere reden was de SVr van mening dat een volledige ontkoppeling
van beide vrijwillige verzekeringen de voorkeur verdient. De SVr doelde in
dit verband op de mogelijkheid dat «de particulier reeds heeft voorzien
in een oudedagsvoorziening, dan wel geen problemen heeft met een korting in
de pensioenopbouw, terwijl hij voor zijn nabestaanden wel een bescherming
wil hebben tegen het risico van overlijden (AWW-verzekering)».– Beperking van de duur van de vrijwillige verzekeringIn het kader van een algehele herziening van het besluit uitbreiding en
beperking kring verzekerden volksverzekeringen dat uiteindelijk resulteerde
in het KB 164 , stelde het toenmalige kabinet onder meer de vraag aan de orde
waar de grenzen van verantwoordelijkheid liggen die de overheid in acht dient
te nemen jegens degenen die Nederland definitief hebben verlaten. Toen in
de beleidsnotitie Herbezinning van het Besluit uitbreiding en beperking kring
verzekerden volksverzekeringen 1989 – dat uiteindelijk leidde tot het
KB 746 – werd gesteld dat het kabinet in de toekomst strakker vast wilde
houden aan het uitgangspunt dat wie Nederland verlaat niet langer verplicht
verzekerd is, kwam die vraag wederom aan de orde.Maar ook in het kader van de vrijwillige verzekering is deze vraag actueel.
De verzekeringsplicht krachtens de volksverzekeringen strekt zich in beginsel
niet tot over de Nederlandse grenzen uit. In dat licht moet ook het
standpunt van de regering worden gezien, dat de vrijwillige verzekering in
haar doelstelling zou moeten terugkeren naar het uitgangspunt zoals dat in
de tweede helft van de jaren vijftig in de memorie van toelichting in de AOW
was geformuleerd: een regeling bedoeld voor personen, die slechts gedurende
korte tijd in het buitenland wonen, zonder daarbij de intentie te hebben zich
duurzaam in het buitenland te vestigen.Invoering van een wettelijke regeling, die de mogelijkheid opent om in
de toekomst uitsluitend nog kortstondige onderbrekingen van de verplichte
verzekering door middel van een verzekering op vrijwillige basis op te vullen,
roept de vraag op wat in dit verband onder een kortstondige onderbreking moet
worden verstaan. Met andere woorden: hoe lang mag maximaal de aaneengesloten
periode zijn gedurende welke men zich vrijwillig kan verzekeren? Voor het
beantwoorden van die vraag is aansluiting gezocht bij de gedragslijn die Nederland
ter zake van de verplichte verzekering volgt bij langdurige detacheringen
naar een EU-land dan wel een land waarmee Nederland een verdrag inzake sociale
zekerheid heeft gesloten. In dergelijke gevallen kunnen de bevoegde autoriteiten
van de verdragsstaten beslissen dat de gedetacheerde verzekerd blijft op grond
van het sociale verzekeringsstelsel van de zendstaat. Hier wordt met andere
woorden afgeweken van het internationaal algemeen aanvaarde standpunt dat
men verzekerd is in het land waar men werkt.Ons land houdt, evenals de meeste andere EU- en verdragsstaten, hierbij
een termijn aan van maximaal 5 jaar. Deze beleidslijn steunt op de opvatting,
dat langduriger tewerkstelling elders aansluiting tot gevolg dient te hebben
bij het socialezekerheidsstelsel van de staat waar men werkzaam is. Een dergelijk
standpunt acht de regering ook reëel als het gaat om het bepalen van
een maximale vrijwilligeverzekeringsperiode voor zowel de AOW als de ANW.
Bovendien sluit deze termijn volledig aan bij de termijn in de vrijwillige
verzekering werknemersverzekeringen.De 5 jaarstermijn behoeft niet een aaneengesloten periode te zijn. Periodes,
onderbroken door verplichte verzekeringstijdvakken van korter dan één
jaar, worden bij elkaar geteld. Duurt de onderbreking langer dan één
jaar, dan begint een nieuwe vrijwilligeverzekeringstermijn van 5 jaar.Voor sommige groepen van personen zou het invoeren van een 5-jaarstermijn
onredelijk kunnen uitvallen. Gedoeld wordt hier op degenen die uitsluitend
buiten Nederland hun werkzaamheden kunnen verrichten maar die hun band met
Nederland, bijvoorbeeld via hun werkgever, blijven behouden. Het gaat hierbij
in de eerste plaats om ontwikkelingswerkers, alsmede om personen die in de
missie of zending werkzaam zijn, maar ook om degenen die anderszins werkzaamheden
verrichten in het algemeen belang. Dit kunnen zijn personen die werken in
dienst van de Nederlandse overheid, waarbij moet worden gedacht aan ambtenaren
in dienst van het Rijk, de provincie, de gemeente en het waterschap. Ook degene
die wordt uitgezonden om werkzaamheden te verrichten voor een volkenrechtelijke
organisatie, waarvan Nederland lid is dan wel waarvan de werkzaamheden door
Nederland worden ondersteund, wordt geacht werkzaamheden in het algemeen belang
te verrichten. Deze organisaties zijn opgenomen in de regeling van de Staatssecretaris
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de Staatssecretaris van Welzijn, Volksgezondheid
en Cultuur en de Minister van Binnenlandse Zaken, van 6 juni 1989, houdende
aanwijzing volkenrechtelijke organisaties in het buitenland (Stcrt. 121).Als laatste groep die geacht wordt werkzaamheden te verrichten in het
algemeen belang, zijn aan te merken degenen die niet rechtstreeks in dienst
van de Nederlandse overheid zijn, maar in dienst van een privaatrechtelijke
rechtspersoon, indien die werkzaamheden (grotendeels) worden gefinancierd
door het Rijk. Aangezien in het Besluit afwijkende regels beperking export uitkeringen
deze werkzaamheden zijn aangewezen zodat bij de hiervoor genoemde personen
rechten op uitkeringen kunnen ontstaan dan wel dat zij deze dienen te behouden,
acht de regering het wenselijk dat hen de mogelijkheid wordt geboden zich,
indien zij niet verplicht verzekerd zijn, vrijwillig te kunnen verzekeren.
Dit dient niet beperkt in de tijd te zijn.De 5-jaarstermijn zal overigens ook niet gaan gelden voor postactieven
die een langlopende Nederlandse wettelijke sociale verzekeringsuitkering ontvangen,
in het buitenland wonen en die op het moment dat de verplichte verzekering
eindigt, vijftig jaar of ouder zijn. Ten aanzien van hen vindt de regering
een beperking tot vijf jaar niet wenselijk. Op grond van het vervallen van
artikel 26 van KB 746 zijn deze personen met ingang van 1 januari 2000 niet
langer verplicht verzekerd. De ouderen onder hen – in dit kader worden
daaronder verstaan personen van vijftig jaar of ouder – zullen tot aan
de datum waarop zij uitkeringsgerechtigd werden, veelal jaren achtereen in
Nederland verzekerd zijn geweest. Zij zullen voor wat betreft hun oudedagsvoorziening
dan ook voor een belangrijk deel van de Nederlandse AOW afhankelijk zijn.
Het ligt daarom voor de hand dat de oudere postactieve uitkeringsgerechtigde
de opbouw van dat pensioen wil voortzetten tot aan de 65-jarige leeftijd.
Door het invoeren van de 5-jaarstermijn zou hen deze mogelijkheid in veel
gevallen worden ontnomen. Teneinde die ongewenste situatie te voorkomen, heeft
de regering besloten om op deze groep de beperkte termijn van vrijwillige
verzekering niet van toepassing te verklaren.– Beëindiging huidige AOW-inkoopregelingDe AOW-inkoopregeling voorziet in de mogelijkheid om de achterliggende
periode gedurende welke men niet verplicht verzekerd is geweest, met behulp
van de vrijwillige verzekering alsnog in te kopen. De huidige regeling is
uitsluitend bedoeld voor degenen die gedurende de periode voorafgaand aan
het moment waarop zij – vòòr het bereiken van de 65-jarige
leeftijd – verplicht verzekerd worden, hetzij nimmer verzekerd zijn
geweest, hetzij wèl verzekerd zijn geweest doch niet na het bereiken
van de 15-jarige leeftijd. Van de inkoopregeling wordt weinig gebruik gemaakt
omdat, als gevolg van de lange verzekeringsperiodes die moeten worden ingekocht,
het totaal verschuldigde premiebedrag nogal kan oplopen. Sinds 1 januari 1990
kunnen ook kinderen, die nà hun 15de naar Nederland terugkeren en die
tot het moment waarop zij ons land verlieten vòòr het bereiken
van de 15-jarige leeftijd weliswaar verzekeringsplichtig waren maar geen AOW-pensioenjaren
opbouwden, de jaren vanaf hun 15e tot het moment van terugkeer op vrijwillige
basis inkopen.Deze mogelijkheid is destijds geopend omdat per die datum de leeftijdsgrenzen
voor verzekering in de volksverzekeringen wijzigden. Was men voor die datum
pas met ingang van de 15-jarige leeftijd verzekerd ingevolge de AOW, vanaf 1
januari 1990 ging het moment van verzekering direct bij de geboorte in.Op 16 december 1999 heeft de Tweede Kamer aan de Sociaal Economische Raad
(SER) advies gevraagd over de financiële positie van ouderen met een
onvolledig opgebouwde uitkering op grond van de AOW. Volgens de Tweede Kamer
zou de inkomenspositie van deze groep ouderen vanuit een oogpunt van sociaal
beleid moeten worden verbeterd. De Tweede Kamer heeft de regering om een standpunt
gevraagd over het advies van de SER, dat op 19 mei jl. is vastgesteld. In
afwachting van dat standpunt blijft de bestaande mogelijkheid tot vrijwillige
AOW-verzekering over verstreken tijdvakken ten behoeve van ingezetenen die
in het verleden nimmer verzekerde AOW-jaren hebben opgebouwd, onverkort gehandhaafd. – Toetreding voor iedereen/aanmeldingstermijnHoewel de regering zich op het standpunt stelt dat in de toekomst de vrijwillige
verzekering er nog uitsluitend zou moeten zijn voor degenen die kortstondige
onderbrekingen van de verplichte verzekering op vrijwillige basis wensen op
te vullen, staat de voorgestelde nieuwe regeling in principe voor iedereen
open, dus ongeacht de duur of de reden van verblijf in het buitenland. Hieraan
liggen uitvoeringstechnische redenen ten grondslag. Niet altijd is van te
voren aan te geven hoe lang men in het buitenland denkt te blijven, zodat
het op het moment van vertrek niet goed mogelijk is een selectie toe te passen
tussen personen die wel en die niet van de vrijwillige verzekering gebruik
mogen maken.In afwachting van het standpunt van de regering naar aanleiding van het
SER-advies over de financiële positie van ouderen die een onvolledige
AOW-opbouw hebben, blijft de aanmeldingstermijn van één jaar
zowel bij de voortzetting van de verzekering op vrijwillige basis als bij
de huidige inkoopregeling gehandhaafd.Ook ziet de regering geen redenen die het invoeren van een hardheidsclausule
zouden rechtvaardigen. De SVr stelde zich destijds trouwens op het standpunt
dat het ontbreken van een hardheidsclausule ten aanzien van de aanmeldingstermijn
niet als een knelpunt is aan te merken.– Verhoging minimumpremieDegene die niet over eigen inkomsten beschikt, dient thans als vrijwillig
AOW/ANW-verzekerde ieder jaar 5% aan premie te betalen van het bedrag dat
een verplicht verzekerde jaarlijks ten hoogste verschuldigd kan zijn. Voor
2000 komt dit bedrag voor beide wetten neer op in totaal f 469,–.
Dit geringe bedrag staat naar de mening van de regering in geen enkele verhouding
tot de uitkeringen die op dit moment aan beide wetten kunnen worden ontleend.
Het kan bovendien niet zo zijn dat de verplicht verzekerde ter financiering
van het AOW-pensioen van degene die een (groot) aantal jaren vrijwillig verzekerd
is geweest, verhoudingsgewijs zodanig veel moet betalen dat daardoor de solidariteitsgedachte
een overspannen karakter krijgt.Het wordt daarom redelijk geacht het huidige minimumpercentage op te trekken
naar 25.Het deel van de SVr dat destijds pleitte voor handhaving van het minimumpercentage
van 5 onderbouwde dit standpunt door op te merken dat ook de minst draagkrachtigen
in de gelegenheid moeten blijven om aan de vrijwillige verzekering te kunnen
deelnemen. Volgens de regering kan de solidariteitsgedachte die ten grondslag
ligt aan de verplichte verzekering en waarbij degene met een eigen inkomen
voor een niet onaanzienlijk deel meebetaalt aan de uitkering van degene die
geen eigen inkomsten heeft (gehad), niet zonder meer ook als basis dienen
voor de vrijwillige verzekering. Tegenover service-verlening, en daar gaat
het bij het aanbieden van de mogelijkheid tot vrijwillige verzekering om,
mag een redelijke vergoeding als voorwaarde worden gesteld. Van dat laatste
is op grond van de huidige bepalingen echter geen sprake meer. Door een minimumpercentage
van 25 in te voeren wordt hieraan naar de mening van de regering wèl
recht gedaan.De voorgestelde verhoging zou volgens de regering, ongeacht de status
van de vrijwillig verzekerde voor iedereen moeten gelden die niet of over
zeer geringe eigen inkomsten beschikt, tenzij de nationale wetgeving wordt
«overruled» door internationale regelgeving. Voor wat betreft
dit laatste verwijst de regering naar Hoofdstuk 5 (Internationale aspecten)
van de eerder genoemde beleidsnotitie. Het 25%-tarief is niet van toepassing
op de in een andere EU-lidstaat dan Nederland wonende huwelijkspartner van
de eveneens buiten ons land woonachtige grensarbeider, die uit hoofde van
zijn werkzaamheden in Nederland reeds vòòr 2 augustus 1989 verplicht
verzekerd was op grond van de AOW en de AWW. Op grond van Bijlage
VI van Verordening (EEG) nr. 1408/71 kunnen deze personen zich vrijwillig
verzekeren op grond van beide wetten, zolang de partner op basis van de te
verrichten werkzaamheden in Nederland verplicht verzekerd is. De premieberekening
vindt in dat geval plaats conform de bepalingen welke gelden voor de verplichte
verzekering. Met andere woorden: de reeds vòòr 1 augustus 1989
vrijwillig verzekerde huisvrouw, die geen eigen inkomen heeft, betaalt geen
premie. In deze situatie zal door de in dit kader voorgestelde wijzigingen
geen verandering komen.De situatie ligt anders voor de huwelijkspartner van degene die op of
na 2 augustus 1989 verplicht verzekerd is geworden. Besluit die partner om
zich vrijwillig te verzekeren dan wordt in dat geval de premie vastgesteld
overeenkomstig de bepalingen conform de vrijwillige AOW/ANW-verzekering. Met
andere woorden: ontbreken eigen inkomsten dan is op grond van de huidige regeling
toch op jaarbasis 5% van de maximale som voor de premieheffing verschuldigd.
Voor deze laatste groep vrijwillig verzekerden werken wijzigingen in het Besluit
vrijwillige verzekering AOW en Anw wel degelijk door. Een verhoging van de
minimumpremie van 5% naar 25% geldt derhalve wel voor hen.– Beëindiging van het onderscheid naar nationaliteit
ter zake van de premievaststellingIn paragraaf 2.1. heeft de regering er reeds op gewezen dat niet
is aangetoond dat het beginsel van non-discriminatie naar nationaliteit, zoals
is neergelegd in Verordening (EEG) nr. 1408/71, er toe zou hebben geleid,
dat EU-onderdanen van een andere nationaliteit dan de Nederlandse, de afgelopen
decennia in ruime mate gebruik hebben gemaakt van de vrijwillige AOW/ANW-verzekering
tegen een berekende premie. Het wordt derhalve niet zinvol geacht om in de
toekomst het onderscheid in behandeling tussen Nederlanders en niet-Nederlanders
te handhaven als het gaat om het vaststellen van de hoogte van de premies
voor de vrijwillige verzekering ingevolge de AOW en de ANW. De premievoorwaarden
zullen met andere woorden straks voor iedereen, ongeacht zijn of haar nationaliteit,
gelijk dienen te zijn.Met dit voorstel wordt bovendien het door de SVB naar voren gebrachte
probleem over de premievaststelling opgeheven dat ontstaat indien van een
vrijwillig verzekerd echtpaar de ene partner wèl en de andere partner
niet de Nederlandse nationaliteit bezit. De SVr merkte in dit verband op dat
de problematiek met betrekking tot de inkomenstoedeling nog wel blijft bestaan
indien slechts één van beide partners vrijwillig verzekerd is.
Hoewel niet nader gepreciseerd doelde de SVr hierbij waarschijnlijk op de
situatie waarbij beide personen naar het buitenland vertrekken, vervolgens
de ene zich vrijwillig verzekert, terwijl de ander verplicht verzekerd is
op grond van een buitenlands stelsel. In dat geval kan de vrijwillig verzekerde
proberen het inkomen zo laag mogelijk te houden ten laste van die ander indien
dat stelsel een gunstig premieregiem kent. Er zijn geen aanwijzingen om te
veronderstellen dat een situatie als hiervoor bedoeld en waarbij een der partners
verzekeringsplichtig is krachtens een buitenlands socialezekerheidsstelsel,
zich in de praktijk zal voordoen. Daar komt nog bij dat invoering van een
ondergrens ter hoogte van 25% van de maximale belastbare som, inkomenstoedeling
onaantrekkelijker maakt.– Controle van de inkomensopgavenDe problemen die de SVB ondervindt bij het controleren van buitenlandse
inkomensopgaven zullen naar de mening van de regering afnemen door de nieuwe
vrijwillige verzekering AOW en ANW.Invoering van een 5-jaarstermijn en een verhoging van de minimaal verschuldigde jaarpremie zullen leiden tot een vermindering van het
aantal personen dat gebruik kan of wil maken van de vrijwillige verzekering.De inkoopregeling levert voor de SVB aanzienlijk minder problemen op waar
het gaat om het controleren van de inkomensopgaven. Indien degene die zich
wil inkopen een eigen inkomen heeft in het jaar dat de verplichte verzekering
een aanvang neemt, geldt de premie van dat jaar ook voor alle voorgaande jaren
waarover hij of zij zich wil inkopen.6. OvergangsrechtIn de afgelopen decennia zijn enkele malen wijzigingen in de volksverzekeringen
aangebracht die voor de verzekerden een aanscherping van de voorwaarden betekenden.
In geen van die gevallen werd destijds besloten om een onderscheid in behandeling
te maken tussen zogenaamde oude en nieuwe gevallen in die zin dat de gewijzigde
voorwaarden uitsluitend van toepassing zouden moeten zijn op personen van
wie de verzekering voor het eerst een aanvang nam na invoering van de betreffende
wijzigingen.Ook in het kader van de tenuitvoerlegging van de voorstellen inzake de
vrijwillige verzekering AOW en ANW is de regering van mening dat oude en nieuwe
gevallen in beginsel gelijk moeten worden behandeld. Dit betekent met andere
woorden dat de betreffende voorstellen ten behoeve van iedere vrijwillig verzekerde
gelijkelijk voor beide groepen dienen in te gaan op het moment dat zij rechtskracht
hebben gekregen.De regering meent van dit uitgangspunt te moeten afwijken met betrekking
tot de invoering van een maximale vrijwillige AOW/ANW-verzekeringsduur van
5 jaar. Degenen die reeds vrijwillig verzekerd zijn, hebben in het verleden
veelal die stap genomen, in de overtuiging dat de AOW-opbouw tot aan het bereiken
van de leeftijd van 65 jaar kan worden voortgezet. Door deze groep de vrijwillige
verzekering in het vervolg te ontzeggen zullen velen van hen niet in staat
zijn bijtijds op deze plotseling ontstane nieuwe situatie te anticiperen teneinde
de oudedagsvoorziening alsnog veilig te stellen.Daarom wordt aan degenen die op het moment waarop de nieuwe vrijwillige
verzekeringsregeling in werking zal treden, reeds vrijwillig verzekerd zijn
op grond van de AOW en de ANW, de mogelijkheid gegeven deze verzekeringsvorm
onverminderd voort te zetten tot aan het moment waarop de 65-jarige leeftijd
is bereikt. Bovendien worden zij ook in de gelegenheid gesteld, zo zij dit
wensen, slechts één van beide verzekeringsvormen op vrijwillige
basis voort te zetten.De regering is voorts van mening dat de verhoging van het minimumpremiepercentage
van 5 naar 25 voor bestaande gevallen geleidelijk aan dient te geschieden.
Het deel van de SVr dat destijds akkoord ging met invoering van het 25%-tarief,
adviseerde toen om de betreffende verhoging te laten plaatsvinden in jaarlijkse
stapjes van 5%, zodat eerst 4 jaar na invoering van de nieuwe regeling de
maximale minimumpremie verschuldigd is. De regering kan zich in dit voorstel
vinden. Een en ander zal worden gerealiseerd bij algemene maatregel van bestuur.7. Financiële consequentiesDe inhoud van de nieuwe vrijwillige verzekering AOW en ANW rechtvaardigt
de conclusie dat in de toekomst minder van deze regeling gebruik zal worden
gemaakt dan tot dan toe het geval is geweest. Onder andere door de verkorting
van de maximale verzekeringsduur en de stijging van de minimumpremie zal de
animo voor de regeling afnemen. Hierdoor zullen de premie-inkomsten en uitkeringslasten
dalen. De uitkeringslasten zullen evenredig aan de premie-inkomsten dalen,
maar de daling van de uitkeringslasten zal pas na enkele jaren merkbaar zijn. De gemiddelde premie per verzekerde zal stijgen, door de verhoging van
de minimumpremie van 5% naar 25%. Dat betekent dat tegenover de uitkeringslasten
naar verhouding hogere premie-inkomsten zullen staan.De totale effecten zijn sterk afhankelijk van de gedragseffecten van de
voorgenomen wijziging. Het is dan ook moeilijk precies aan te geven hoe groot
de effecten zullen zijn.Op dit moment zijn er bij de SVB 13 000 klanten opgenomen in het
financiële systeem van vrijwillige verzekering met een «lopende»
verzekering. Van dit aantal betalen 3500 klanten de minimum premie, 8000 klanten
een premie berekend naar het inkomen en 1500 klanten de maximum premie.In 1999 is voor de AOW een bedrag van 21 miljoen gulden aan vrijwillige
verzekeringspremie afgedragen en voor de vrijwillige ANW 2 miljoen gulden.
De totale premiebaten voor beide wetten in dat jaar bedroegen 46 miljard gulden.ARTIKELSGEWIJSArtikel I. Wijziging van de Algemene OuderdomswetIn dit artikel wordt het hoofdstuk IV in de AOW inzake de huidige vrijwillige
verzekering in zijn geheel vervangen door een nieuw hoofdstuk. Dit hoofdstuk
omvat in dit voorstel een zestal artikelen (te weten de artikelen 34 tot en
met 39).Artikel 34In dit artikel is een definitiebepaling opgenomen van het begrip «gewezen
verzekerde». Deze definitie heeft uitsluitend betrekking op de in hoofdstuk
IV van de AOW geformuleerde artikelen. Het gebruik hiervan bevordert de leesbaarheid
van de artikelen 35 en volgende.Artikel 35In het eerste lid van dit artikel is de kern
van de vrijwillige verzekering voor de AOW neergelegd. De persoon die niet
langer verplicht verzekerd is (veelal degene die Nederland verlaten heeft)
kan zich vanaf zijn 15e levensjaar tot zijn 65e levensjaar vrijwillig verzekeren
voor de AOW. Weliswaar is men als gevolg van de wetgeving tot vereenvoudiging
van de loonbelasting en de inkomstenbelasting (commissie Oort) met ingang
van 1 januari 1990 verzekerd vanaf de geboorte, de opbouw van het ouderdomspensioen
begint pas vanaf het moment dat de 15-jarige leeftijd is bereikt. Op 65-jarige
leeftijd eindigt de verzekering en derhalve ook de verplichting om premie
te betalen; vanaf dat moment bestaat in beginsel recht op ouderdomspensioen
op grond van de AOW.De gewezen verzekerde kan zich (in beginsel) uitsluitend over een periode
van maximaal vijf jaar vrijwillig verzekeren. Deze periode van vrijwillige
verzekering sluit direct aan op de periode van verplichte verzekering en gaat
derhalve in op de dag na de dag waarop de verplichte verzekering is geëindigd.De huidige populatie vrijwillig verzekerden wordt echter op grond van
overgangsrecht, geformuleerd in artikel IV van deze wet, niet geconfronteerd
met deze beperking van vijf jaar.Van de vrijwillige verzekering kan alleen gebruik worden gemaakt door
degene die gedurende een periode van tenminste een jaar, voorafgaande aan
de eerste dag waarop de vrijwillige verzekering een aanvang zou moeten
nemen, onafgebroken verplicht verzekerd is geweest. Zie daartoe de tweede
zin van het eerste lid. Is deze periode minder dan een jaar, dan betekent
dit dat betrokkene zich niet vrijwillig kan verzekeren. Tevens impliceert
deze voorwaarde dat, indien men eenmaal gebruik heeft gemaakt van de maximale
periode van vrijwillige verzekering van vijf jaar, men op grond van het eerste
lid, tweede zin, nogmaals in aanmerking kan komen voor een periode van vrijwillige
verzekering van vijf jaar, indien men (weer) ten minste een jaar verplicht
verzekerd is geweest. Dit zal het geval kunnen zijn indien men een jaar lang
ingezetene is dan wel ter zake van in Nederland in dienstbetrekking en aan
de loonbelasting onderworpen arbeid verricht. Naar het oordeel van de regering
zal de situatie dat betrokkenen zich nogmaals voor een periode van vijf jaar
vrijwillig verzekeren, in de praktijk, niet vaak voordoen.In het tweede lid is een voorziening ten gunste
van de gewezen verzekerde getroffen indien zich tijdens de periode van vrijwillige
verzekering kortstondige onderbrekingen plaatsvinden in de vorm van perioden
van verplichte verzekering. Dit doet zich voor in situaties waarin betrokkene
zich (weer) tijdelijk in Nederland vestigt dan wel tijdelijk in Nederland
gaat werken (en als gevolg van dit laatste onderworpen is aan de loonbelasting).
Vinden dergelijke onderbrekingen plaats dan kan betrokkene zich voor de resterende
periode van vijf jaar vrijwillig verzekeren. Aldus wordt bereikt, dat juist
die personen van wie de verplichte verzekering regelmatig kortstondig wordt
onderbroken de mogelijkheid krijgen om niet-verzekerde jaren door middel van
de vrijwillige verzekering op te vullen.De regering gaat er van uit dat met deze regeling die vorm van oneigenlijk
gebruik kan worden voorkomen, waarbij de vrijwillig verzekerde naar Nederland
terugkeert, om vervolgens na bijvoorbeeld één maand van verplichte
verzekering wederom als vrijwillig verzekerde naar het buitenland te vertrekken,
onder gelijktijdige inwerkingtreding van een nieuwe vijfjaarstermijn.In het derde lid van dit artikel is de beperking
van de vrijwilligeverzekeringsperiode van maximaal vijf jaar, voor de aldaar
genoemde categorieën van personen, niet van toepassing. Het gaat hierbij
kortweg om de volgende categorieën van personen: gewezen verzekerden
die als overheidswerknemer in het buitenland werkzaam zijn (in dienstbetrekking
staan tot een Nederlandse publiekrechtelijke rechtspersoon), gewezen verzekerden
die ontwikkelingswerk verrichten (werkzaamheden verrichten bij organisaties
voor ontwikkelingssamenwerking (zie hiertoe de Regeling aanwijzing ontwikkelingsorganisaties
BEU (Stcrt. 1999, 246)), gewezen verzekerden die werkzaam zijn bij volkenrechtelijke
organisaties en gewezen verzekerden die werkzaamheden verrichten die bekostigd
worden door het Rijk c.a.Met deze formulering is aansluiting gezocht bij de vrijwillige verzekering
zoals die is geregeld voor de werknemersverzekeringen (zie bijvoorbeeld artikel
81, tweede lid, van de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering). Tevens
is hiermee een verband gelegd met de in het Besluit afwijkende regels beperking
export uitkeringen genoemde personen die werkzaamheden in het algemeen belang
verrichten. Op grond van dat besluit behouden de aldaar nader omschreven categorieën
van personen het recht op een uitkering (aangezien zij in dat besluit zijn
aangemerkt als degenen die werkzaamheden in het algemeen belang verrichten).
Indien zij langs deze weg het recht op een uitkering behouden dienen zij,
naar de mening van de regering, ook de mogelijkheid te hebben dat dit recht
op een uitkering kan ontstaan. Dit laatste kan immers uitsluitend het geval
zijn indien betrokkenen verzekerd zijn. In veel gevallen zullen betrokkenen
verplicht verzekerd zijn voor de volksverzekeringen. Is dit niet het geval
dan hebben zij na de totstandkoming van deze wet op grond van het derde lid
van dit artikel de mogelijkheid zich vrijwillig te verzekeren. In het derde lid, onderdeel e, wordt voor
gewezen verzekerden ouder dan vijftig jaar, die recht hebben op een in dat
onderdeel genoemde langlopende uitkering, de beperking in de vrijwilligeverzekeringsperiode
van maximaal vijf jaar opgeheven. Ook zij dienen zich, in de tijd gezien,
onbeperkt vrijwillig te kunnen verzekeren voor de AOW. Bij de opsomming van
de genoemde uitkeringen is, daar waar nog relevant, aangesloten bij de redactie
van het (oude) artikel 26 van KB 746. Dat artikel is met ingang van 1 januari
2000 vervallen.De regering acht het wenselijk dat ook de echtgenoot en inwonende kinderen
van de gewezen verzekerde en de echtgenoot genoemd in het derde lid zich onder
dezelfde voorwaarden kunnen verzekeren als de gewezen verzekerde zelf. Een
en ander is vormgegeven in het vierde lid.In het vijfde lid is de mogelijkheid opgenomen
om bij of krachtens een algemene maatregel van bestuur (hierna: amvb) nadere
regels te stellen. In hoofdstuk III van de Wet financiering volksverzekeringen
(de artikelen 25 tot en met 27) bestaat deze mogelijkheid op het gebied van
de vrijwillige algemene ouderdomsverzekering en de vrijwillige algemene nabestaandenverzekering
reeds inzake de tariefsbepaling, de vaststelling van de in rekening te brengen
premie en de inning. Ook op grond van het huidige artikel 45 van de AOW zijn
de voorwaarden waaronder de vrijwillige verzekering kan plaatsvinden vastgelegd
in een amvb (Besluit vrijwillige verzekering AOW en Anw). In deze nieuwe opzet
van de rechtsfiguur vrijwillige verzekeringen volksverzekeringen is er voor
gekozen deze voorwaarden in de wet zelf op te nemen.Als gevolg van dit wetsvoorstel zal het Besluit vrijwillige verzekering
AOW en Anw dan ook worden vervangen door een nog te ontwerpen nieuwe amvb.Artikel 36In dit artikel is bepaald binnen welke termijn de gewezen verzekerde bij
de SVB een aanvraag moet indienen wil hij zich nog vrijwillig kunnen verzekeren
voor de AOW. Deze termijn beslaat een jaar. De periode van vrijwillige verzekering
dient aan te sluiten aan de periode van verplichte verzekering. Betrokkene
heeft een jaar de tijd zich te beraden op de vraag of hij zich vrijwillig
wil verzekeren. Wil betrokkene dit, dan dient hij zich bij de SVB aan te melden.
Na ontvangst van de aanvraag stelt de SVB vast of de gewezen verzekerde voldoet
aan de toelatingsvoorwaarden voor de vrijwillige verzekering. Betrokkene zal
in verband hiermee een beschikking van de SVB ontvangen. Tegen deze beschikking
staat, zo nodig, bezwaar en beroep open op grond van de Algemene wet bestuursrecht.
Voldoet betrokkene aan de voorwaarden dan wordt hij toegelaten tot de vrijwillige
verzekering.Artikel 37Gezien het karakter van de AOW kan de gewezen verzekerde zich slechts
vrijwillig verzekeren tot het moment dat betrokkene 65 jaar wordt: de periode
waarin de vrijwillige verzekering kan ontstaan dan wel de periode van vrijwillige
verzekering eindigt op dat moment. Heeft betrokkene deze leeftijd bereikt
dan kan de vrijwillige verzekering niet voortgezet worden.Daarnaast zijn er nog andere wijzen waarop de vrijwillige verzekering
kan eindigen. De gewezen verzekerde kan immers op elk moment zelf besluiten
de vrijwillige verzekering te willen beëindigen. Hij dient dit dan schriftelijk
aan de SVB te kennen te geven. De vrijwillige verzekering eindigt voorts bij
het bereiken van de vijfjaarstermijn, bij het niet of niet geheel betalen
van de verschuldigde premie en bij het niet verstrekken van de,
in verband met de vaststelling van de bevoegdheid tot deelname aan de vrijwillige
verzekering, verlangde inlichtingen binnen de door de SVB gestelde termijn.Artikel 38Naast de vrijwillige verzekering genoemd in artikel 35 waarin de gewezen verzekerde als belanghebbende wordt aangewezen
is in artikel 38 de verzekerde de belanghebbende
voor de vrijwillige verzekering. De verzekerde wordt de mogelijkheid geboden
niet verzekerde jaren die achter hem liggen «in te kopen» en langs
deze weg niet zozeer het recht op ouderdomspensioen maar de hoogte van dat
pensioen, dat op zijn 65e tot uitbetaling kan komen, te beïnvloeden.De «inkoopregeling» gaat uit van een alles-of-nietssysteem.
Wanneer iemand bijvoorbeeld op zijn 60e voor het eerst naar Nederland komt
en verplicht verzekerd wordt, zal hij, indien hij zich wil inkopen, alle achterliggende
jaren vanaf zijn 15e tot de datum waarop hij voor het eerst verplicht verzekerd
is geworden, vrijwillig moeten verzekeren. Artikel 38 is in dit voorstel,
voor wat betreft het inkopen van niet-verzekerde jaren, de opvolger van de
huidige artikelen 45 van de AOW en 8 van het Besluit vrijwillige verzekering
AOW en Anw.Artikel 39De termijn waarbinnen de verzekerde een besluit dient te nemen of hij
zich vrijwillig wil verzekeren over de achterliggende periode is een jaar
(te rekenen vanaf de dag waarop de verplichte verzekering is ontstaan). Hij
dient hiertoe een aanvraag in te dienen bij de SVB.Degene die na zijn 64e maar voor zijn 65e verplicht verzekerd wordt op
grond van de AOW heeft, afhankelijk van het exacte tijdstip waarop dit geschiedt,
uiterlijk tot en met de dag voorafgaand aan de dag waarop betrokkene 66 jaar
wordt, de mogelijkheid een aanvraag bij de SVB in te dienen, wil hij zich
nog op grond van dit artikel vrijwillig kunnen verzekeren over een achterliggende
periode.Artikel II. Wijziging van de Algemene nabestaandenwetIn dit artikel wordt het hoofdstuk in de ANW inzake de huidige vrijwillige
verzekering in zijn geheel vervangen door een nieuw hoofdstuk. Dit hoofdstuk
omvat in dit voorstel een vijftal artikelen (te weten de artikelen 63 tot
en met 63d).Artikel 63In dit artikel wordt een begripsomschrijving gegeven van het begrip gewezen
verzekerde.Artikel 63aDit artikel is nagenoeg gelijkluidend aan het in de AOW voorgestelde artikel
35. Aangezien de ANW echter uitsluitend een risicoverzekering is en geen opbouwelementen
kent zoals de AOW verschilt dit artikel op enkele aspecten.Het eerste lid brengt tot uitdrukking dat de vrijwillige verzekering niet
beperkt wordt door de leeftijd van betrokkene. Kon bij de AOW de gewezen verzekerde
zich slechts verzekeren over de periode vanaf zijn 15e tot zijn 65e levensjaar,
bij de ANW is van deze beperking geen sprake. Ook 65-plussers (gewezen verzekerden
jonger dan 15 jaar zullen naar verwachting van de regering niet snel tot het
instrument van de vrijwillige verzekering grijpen) komen langs deze weg in
aanmerking om zich uitsluitend voor de ANW vrijwillig te verzekeren.
Voor het jaar 2000 voorziet het huidige artikel 63a van de ANW reeds in deze
mogelijkheid.Artikel 63a, tweede tot en met vijfde lid, van de ANW komt vrijwel geheel
overeen met artikel 35, tweede tot en met vijfde lid, van de AOW. Voor een
toelichting wordt verwezen naar de toelichting op artikel 35 van de AOW. Voor
een toelichting op artikel 63b van de ANW wordt verwezen naar de toelichting
op artikel 36 van de AOW (zie beiden onder artikel I).Artikel 63a, derde lid, onderdeel e, subonderdeel 8o, (een nabestaandenuitkering
op grond van deze wet) ziet er op toe dat ook degene die recht heeft op een
nabestaandenuitkering niet wordt getroffen door de beperking in de vrijwillige
verzekering van vijf jaar. Komt betrokkene te overlijden, dan kan voor eventuele
achterblijvende kinderen langs deze weg alsnog recht op een wezenuitkering
ontstaan.Ten aanzien van artikel 63d kan het volgende
worden opgemerkt. De regering acht het niet gewenst dat degenen die als gevolg
van het verliezen van de verplichte verzekering (door het vervallen van artikel
26 van KB 746) en na 1 januari 2000 65 jaar worden alsnog getroffen worden
door de verplichte koppeling van de vrijwillige verzekering AOW met die van
de vrijwillige verzekering ANW. Zij kunnen zich immers niet separaat vrijwillig
verzekeren voor de ANW. Het huidige artikel 63a (inzake de tijdelijke ontkoppeling)
raakt hen niet aangezien zij op het moment van inwerkingtreding van dat artikel
nog geen 65 jaar waren. Om hen tegemoet te komen zullen zij zich, op grond
van artikel 63d, onderdeel a, met ingang van de dag van inwerkingtreding van
deze wet vrijwillig kunnen verzekeren voor de ANW, met dien verstande dat
voor de toepassing van artikel 63b, eerste lid, de verzekering geacht wordt
geëindigd te zijn, op de dag voor inwerkingtreding van de Wet herziening
vrijwillige verzekering AOW en ANW. Voor de toepassing van de vrijwillige
verzekering ANW wordt hun verzekering geacht te zijn geëindigd op de
dag voor de inwerkingtreding van deze wet. Zij hebben vervolgens een jaar
de tijd zich opnieuw bij de SVB aan te melden als vrijwillig verzekerden,
maar nu op grond van de nieuwe wettelijke regeling.Op grond van onderdeel b van artikel 63d geldt eenzelfde regeling voor
degenen wier vrijwillige verzekering, op grond van artikel 63 van de ANW,
in de loop van 2000 is geëindigd in verband met het bereiken van de leeftijd
van 65 jaar.In de periode vanaf de dag dat betrokkene 65 jaar wordt tot de dag van
inwerkingtreding van deze wet is hij echter niet verzekerd voor de ANW. Indien
belanghebbende in die periode komt te overlijden bestaan voor eventuele nabestaanden
derhalve geen recht op een uitkering op grond van de ANW.Is betrokkene op grond van artikel 63d opnieuw vrijwillig verzekerd, dan
kan hij dit blijven tot het tijdstip dat hij komt te overlijden, aangezien
hij als 50-plusser niet wordt getroffen door de beperking in de verzekeringsduur
van vijf jaar.Artikel III. Wijziging van de Wet financiering volksverzekeringenIn de vormgeving van de artikelen in Hoofdstuk III van de Wet financiering
volksverzekeringen (hierna: WFV) is de nog bestaande koppeling neergelegd
tussen de vrijwillige verzekering voor de algemene ouderdomsverzekering met
die van de vrijwillige verzekering voor de nabestaandenverzekering. Aangezien
de koppeling tussen beide verzekeringsvormen met dit wetsvoorstel wordt verbroken
is de redactie van de artikelen 25, 26 en 27 van de WFV aangepast. Tevens
is de verwijzing in artikel 2 van de WFV naar artikelen in de
AOW en de ANW, inzake de vrijwillige verzekering, aangepast.Artikel IV. Wijziging van de Invoeringswet nieuwe en gewijzigde
arbeidsongeschiktheidsregelingenOp grond van artikel XV van de Wet beperking export uitkeringen (Wet BEU)
is artikel X van de Invoeringswet Pemba vervangen door een nieuw artikel X,
dat bepaalt dat artikel 17, eerste lid, onderdeel c, van de Wajong gedurende
drie jaren na inwerkingtreding van de Wet BEU niet van toepassing is ten aanzien
van de jonggehandicapte die op de dag vóór inwerkingtreding
van de Wajong recht had op arbeidsongeschiktheids-uitkering op grond van de
AAW en woont buiten Nederland, zolang laatstgenoemde omstandigheid voortduurt.Artikel XV van de Wet BEU heeft tot doel het overgangsrecht ten behoeve
van Wajong-uitkeringsgerechtigden die niet in Nederland wonen in overeenstemming
te brengen met het overgangsrecht van de Wet BEU zoals dat geldt voor de overige
socialeverzekeringswetten.Vanwege het absolute exportverbod in de Wajong is het echter niet mogelijk
om, gelijk de overige socialeverzekeringsuitkeringen, in een land waarmee
Nederland een handhavingsverdrag heeft gesloten een Wajong-uitkering te ontvangen.
De in de Wet BEU gerealiseerde aanpassing van het overgangsrecht ten behoeve
van Wajong-uitkeringsgerechtigden heeft dan ook tot gevolg dat het recht op
een Wajonguitkering na 1 januari 2003 wordt beëindigd. De regering acht
dit onwenselijk en heeft besloten dit overgangsrecht, zoals dit voor de inwerkingtreding
van de Wet BEU op betrokkenen van toepassing was in ere te herstellen. Degene
die op de dag vóór 1 januari 1998 recht had op een AAW-uitkering
en op die dag buiten Nederland woonde, behoudt zijn recht op een Wajong-uitkering,
zolang die omstandigheid voortduurt.Artikel V. OvergangsbepalingDeze bepaling ziet er op toe dat de periode waarover de gewezen verzekerde
en de verzekerde zich maximaal vrijwillig kan verzekeren (vijf jaar) niet
van toepassing is op de huidige populatie vrijwillig verzekerden maar uitsluitend
op diegenen die zich na de inwerkingtreding van dit wetsvoorstel vrijwillig
willen verzekeren voor de AOW dan wel de ANW. Zij die voor de datum van inwerkingtreding
van deze wet reeds vrijwillig verzekerd waren kunnen deze verzekering ook
in de toekomst dus voor onbepaalde tijd blijven voortzetten. Dat geldt zowel
voor de AOW als voor de ANW. De regering acht het niet wenselijk dat zij door
deze wetswijziging benadeeld worden.Indien zich echter een wijziging voordoet in hun verzekeringspositie doordat
zij tijdelijk weer verplicht verzekerd worden, is het overgangsrecht op hen
niet meer van toepassing indien zij zich nadien opnieuw wensen aan te melden
voor de vrijwillige verzekering.Artikel VI. InwerkingtredingDe regering acht het wenselijk dat dit wetsvoorstel met ingang van 1 januari
2001 in werking treedt. Dit mede in het licht van het feit dat het huidige
artikel 63a van de ANW van rechtswege op die datum komt te vervallen.De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,J. F. Hoogervorst 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27468-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl