Wet kinderopvang; Verslag van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28447, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

15-11-2002

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2002-2003

28447 nr. 5

12-11-2002

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Algemeen1.1 Inleiding1.2 Achtergronden van het wetsvoorstel1.3. Verhouding tot aanverwante terreinen1.4. Kinderopvang in historisch perspectief2. Reikwijdte2.1 Wat is kinderopvang in de zin van het wetsvoorstel?2.2 De verschillende vormen van kinderopvang3. Aanspraak op tegemoetkoming in de kosten van kinderopvang3.1 Wie heeft aanspraak op een inkomensafhankelijke tegemoetkoming?3.2 Nadere uitwerking van degenen die aanspraak hebben
op een tegemoetkoming4. De inkomensafhankelijke tegemoetkomingen4.1 Vraagfinanciering4.3 Tripartiete financiering in het wetsvoorstel4.4. De tegemoetkomingen5. Kwaliteit5.2 Kwaliteitseisen5.3 Betrokkenheid van ouders in de kinderopvangsector6. Toezicht op en handhaving van de kwaliteit.6.1 Gemeentelijk toezicht6.2 Handhaving6.3 Toezicht op het gemeentelijk toezicht7. Beleidsinformatie8. Financiële gevolgen van het wetsvoorstel voor
overheid, ouders en werkgevers8.1 De gewenste verdeling van de kosten en baten8.3 Wijzigingen in financiële verhoudingen8.4 Kosten van de uitvoering van het wetsvoorstel9. Wijzigingen in de rol van de bij kinderopvang betrokken
partijen9.1 Ouders9.2 Kinderopvanginstellingen9.5. Belastingdienst9.8 Implementatie10. Overgangsrecht11 Lasten voor het bedrijfsleven11.1 Administratieve lastenArtikelsgewijsArtikel 1Artikel 2Artikel 6 lid 1aArtikel 20Artikel 21Artikel 33Artikel 48 eerste lidArtikel 48 lid 2Artikel 50Artikel 54Artikel 55 lid 6Artikel 104Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28447Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 90 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 447Regeling met betrekking tot tegemoetkomingen in de kosten van kinderopvang
en waarborging van de kwaliteit van kinderopvang (Wet basisvoorziening kinderopvang)nr. 5VERSLAGOntvangen 12 november 2002De vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,1 belast met het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, heeft
de eer als volgt verslag uit te brengen. Onder het voorbehoud dat de hierin
gestelde vragen en gemaakte opmerkingen voldoende en tijdig zullen zijn beantwoord,
acht de commissie de openbare behandeling van het wetsvoorstel genoegzaam
voorbereid.1. Algemeen1.1 InleidingDe leden van de CDA-fractie hebben met gemengde gevoelens kennisgenomen
van dit wetsvoorstel. Zij steunen de kanteling van aanbodfinanciering naar
vraagfinanciering en zijn positief over het voorstel om de uitvoering van
de tegemoetkoming in de kosten naar inkomensdraagkracht door de belastingdienst
te laten uitvoeren.Bezwaren hebben deze leden tegen de inperking van de aanspraak op de tegemoetkoming
in de kosten van kinderopvang. Ook de dubbelrol van de gemeenten van uitvoerder
en toezichthouder roept bij de leden van de CDA-fractie bezwaren op.Zij constateren dat velen, ouders en allen die in de kinderopvang werkzaam
zijn, reikhalzend naar deze wet hebben uitgekeken. De kinderopvang heeft in
Nederland binnen korte tijd een enorme groei doorgemaakt: 12 jaar geleden
was er nog vrijwel geen kinderopvang, voor 2003 streeft men naar 160 000
plaatsen.Het wetsvoorstel dat nu voorligt is al een lange weg gegaan. Tot eind
vorig jaar was het streven dat de wet op 1 januari 2003 zou ingaan. In
december 2001 gaf de toenmalige staatssecretaris van VWS te kennen dat de
invoering voorlopig met een jaar zou worden uitgesteld. In het voorliggend
wetsvoorstel wordt geen inwerkingtredingsdatum genoemd. Graag vernemen deze
leden van de regering naar welke datum van inwerkingtreding wordt gestreefd.Een goede kinderopvangregeling is een belangrijke voorwaarde voor ouders
die de zorg voor hun kinderen willen combineren met werk buitenshuis. Voor
de leden van de CDA-fractie is hierbij uitgangspunt dat de ouders verantwoordelijk
blijven voor de opvoeding van hun kind. De overheid moet daarbij
garanderen dat zij de mogelijkheid hebben de keuzes te maken die zij op grond
van hun verantwoordelijkheid voor hun kind het beste vinden. Wat de leden
van de CDA-fractie betreft, staat keuzevrijheid voortdurend voorop. Zelf zorgen,
moet net zo goed mogelijk zijn als het combineren van arbeid en zorg. Een
belangrijke randvoorwaarde om arbeid en zorg te kunnen combineren, is, naast
deeltijd en zorgverlof, ook voldoende betaalbare kinderopvang van een goede
kwaliteit.De leden van de CDA-fractie nodigen de regering uit een duidelijker omschrijving
van het doel van de wet op te nemen. Daarbij denken zij aan de volgende formulering:
«het doel van de wet is de combinatie van arbeid en zorg door aanspraak
op tegemoetkoming in de kosten van de kinderopvang te bevorderen». Omdat
in het wetsvoorstel geen wettelijke aanspraken op een voorziening is opgenomen,
los van de vraag of gebruik verplicht of niet verplicht is zoals in het onderwijs,
en bovendien niet past in een vraaggestuurde kinderopvang, is er geen sprake
van een basisvoorziening. Daarom geven deze leden de regering in overweging
om artikel 104 te wijzigen in: Wet tegemoetkoming kinderopvangkosten.De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de Regeling met betrekking
tot tegemoetkomingen in de kosten van kinderopvang en waarborging van de kwaliteit
van kinderopvang. Deze leden hebben reeds bij de behandeling van de hoofdlijnennotitie
«Wet basisvoorziening kinderopvang» aangegeven het verwezenlijken
van een adequaat stelsel voor kinderopvang als één van de belangrijkste
politieke en maatschappelijke onderwerpen van dit moment te zien. Immers,
een goed werkend systeem voor kinderopvang is een belangrijke voorwaarde om
de arbeidsparticipatie te bevorderen. Vergroting van de arbeidsparticipatie
is een noodzakelijkheid gelet op – onder andere – de toekomstige
vergrijzing van de Nederlandse samenleving.In die zin onderschrijven de leden van de VVD-fractie de doelstelling
van de regering om door het vestigen van een wettelijke aanspraak op tegemoetkoming
in de kosten van kinderopvang, voor ouders en andere verzorgers, de combinatie
van arbeid en zorg te vergemakkelijken en de toegankelijkheid van de kinderopvang
te vergroten. Ook de introductie van vraagfinanciering kan op de sympathie
van deze leden rekenen. Vraagfinanciering heeft tot gevolg dat aanbieders
van kinderopvang in concurrentie tot elkaar komen te staan. Het zal aanbieders
stimuleren tot efficiëntieverbeteringen Daarnaast zien deze leden de
introductie van landelijke kwaliteitseisen als een winstpunt.De leden van de VVD-fractie hebben ook een aantal vragen over het effect
dat wordt verwacht van het wetsvoorstel in het bijzonder met betrekking tot
de arbeidsparticipatie van vrouwen. Welke indicatoren wil de regering gaan
hanteren met betrekking tot de effectiviteit en efficiency van de wet? Hoeveel
kinderopvangplaatsen zijn de komende jaren nodig om aan de vraag tegemoet
te komen? Tot hoeveel extra kinderopvangplaatsen moet het wetsvoorstel leiden?In 1999 heeft de Stichting van de Arbeid de publicatie «Aanbeveling
Kinderopvang» uitgebracht. Concrete uitwerking van deze aanbeveling
geven MKB-Nederland en de MO- groep door een gezamenlijk project met als doel
vraag naar en aanbod van kinderopvang beter op elkaar aan te laten sluiten
en afspraken over kinderopvang te stimuleren. De MO-groep en MKB-Nederland
hebben in dit kader een nota geschreven. Deze nota beschrijft de activiteiten
die de MO-groep en MKB-Nederland zelf ter hand zullen nemen om meer kinderopvang
in het mkb te verwezenlijken. De leden van de VVD-fractie zouden graag een
reactie van de kant van regering willen zien op deze nota, bezien in het licht
van onderhavig wetsvoorstel. De leden van de fractie van de PvdA ondersteunt in hoofdlijnen de door
de vorige regering ingediende voorstel van Wet Basisvoorziening Kinderopvang
(Wbk). Zowel voor de kwantiteit als de kwaliteit van de kinderopvang is het
nu noodzakelijk dat deze Wbk zo snel mogelijk wordt ingevoerd. Werkt de regering
aan een invoeringstraject en hoe krijgt dit vorm?De leden van de PvdA-fractie vinden het terecht dat de Wbk streeft naar
een basisvoorziening kinderopvang. Deelt de regering onze opvatting dat de
kinderopvang naast een economische functie ook een functie heeft voor de ontwikkeling
van kinderen? Deelt de regering onze opvatting dat er daarom een betere samenhang
tot stand moet komen met andere voorzieningen zoals het peuterspeelzaalwerk,
brede school, opstapprojecten, brede school en experimenten met dagindeling?
Hoe denkt de regering in dit verband over de voorstellen van e-Quality?De leden van de PvdA-fractie achten het denkbaar dat de Wbk naast een
financieringsmodel voor de (dag)opvang van 0–4 jarige en de BSO ook
een samenhangend kader biedt voor andere vormen van kinderopvang. Deelt de
regering deze opvatting?Tot op heden kon voor ouders de gewenste omslag van aanbod naar vraag
nauwelijks tot stand komen omdat er nog onvoldoende plaatsen waren en ouders
al blij waren als zij een plaats konden vinden. Op welk moment kan de gewenste
omslag van aanbod naar vraag gemaakt kan worden en welke eventuele overgangsperiode
is hiervoor nodig? Hoeveel kinderopvangplaatsen moeten hiervoor bijvoorbeeld
gerealiseerd worden en hoe verhoudt dit zich met de 171 000 plaatsen
uit de begroting 2003?De leden van de fractie van GroenLinks hebben met gemengde gevoelens kennisgenomen
van de Regeling met betrekking tot tegemoetkomingen in de kosten van kinderopvang
en waarborging van de kwaliteit van kinderopvang (Wet basisvoorziening kinderopvang).
De fractie is verheugd dat een zo belangrijke voorziening als kinderopvang
eindelijk een wettelijke basis krijgt waaraan ouders enige rechten kunnen
ontlenen. Kinderopvang is een belangrijke voorwaarde voor de arbeidsparticipatie
van mannen en vrouwen. Goede kinderopvang kan bovendien aanzienlijk bijdragen
aan de kwaliteit van leven van kinderen en ouders.De leden van de GroenLinksfractie zijn echter van mening dat het wetsvoorstel
op de belangrijkste punten die ze zou moeten regelen in gebreke blijft. Het
wetsvoorstel is, anders dan de naam nog doet vermoeden, geen basisvoorziening.
Het wetsvoorstel geeft immers geen recht op kinderopvang. De belangrijkste
doelen – vergemakkelijken van de combinatie van arbeid en zorg, vergroting
van de toegankelijkheid van kinderopvang, bevordering van de arbeidsdeelname
van vrouwen en versteviging van de positie van ouders – komen door dit
wetsvoorstel nauwelijks naderbij. Het wetsvoorstel vergemakkelijkt niet voor
iedereen de combinatie van arbeid en zorg en schiet tekort op het punt van
toegankelijkheid van kinderopvang, onder meer door uitsluiting van diverse
groepen zoals studenten en vrijwilligers en doordat de wet toegankelijkheid
van kinderopvang afhankelijk maakt van marktwerking en de bereidheid van werkgevers
om mee te betalen. Ook de zware administratieve belasting voor ouders (en
overigens ook van ondernemers in de kinderopvang en werkgevers) is in strijd
met het doel om de combinatie van arbeid en zorg te vergemakkelijken. Het
is mede vanwege deze factoren ook twijfelachtig of het wetsvoorstel de arbeidsdeelname
van vrouwen zal bevorderen. Ten slotte wordt ook de positie van de ouders
niet zonder meer versterkt. Het wetsvoorstel versterkt in theorie de mogelijkheid
om op te stappen naar een andere instelling, maar in de praktijk zal dat vaak
niet mogelijk of wenselijk zijn; intussen verzwakt het wetsvoorstel de mogelijkheden
voor ouders om invloed op het beleid van instellingen uit te oefenen.Ook ten aanzien twee punten die het wetsvoorstel beoogt te regelen, namelijk
kwaliteit en financiering, schiet in de ogen van GroenLinks tekort. De financiering
is een zeer complex en bureaucratiebevorderend geheel met nog
erg veel onduidelijkheden. Van waarborging van kwaliteit van kinderopvang
is weinig terug te vinden.De leden van de SP-fractie hebben kennis genomen van het wetsvoorstel.
Zij zijn voorstander van het streven van de kinderopvang een basisvoorziening
te maken. Zij vragen echter wel wat er precies onder dit begrip wordt verstaan.
Zij willen van de regering weten waarom deze basisvoorziening niet leidt tot
een recht op kinderopvang voor ouders. Voorts hebben de leden van de SP-fractie
nog enkele prangende vragen over de hoofdlijnen van dit voorstel. Waarom is
er gekozen voor vraagfinanciering in plaats van aanbodfinanciering? Levert
de markt wel de beste garanties voor voldoende betaalbaar aanbod?Het aanbod van het aantal kinderopvangplaatsen moet omhoog, zo menen de
leden van de D66-fractie. Dit is namelijk het hoofddoel van het wetsvoorstel
basisvoorziening kinderopvang. In het wetsvoorstel wordt kinderopvang gekwalificeerd
als basisvoorziening. Dit betekent dat ouders recht hebben op financiering
van het gebruik van kinderopvang. Kern van het voorstel is, dat de overheid
niet langer zorg draagt voor opvangplaatsen via subsidies (aanbodsturing),
maar de gebruikers in staat stelt via een tegemoetkoming in de kosten zelf
kinderopvang te regelen (vraagsturing).Het aanbod van het aantal kinderopvangplaatsen moet omhoog niet alleen
omdat de vraag naar plaatsen sterk is gestegen, maar ook omdat meer kinderopvangplaatsen
het overheidsbeleid ondersteunen dat meer ouders werk en zorg voor kinderen
kunnen combineren. Door de Wbk wordt een wettelijke aanspraak geregeld op
een tegemoetkoming in de kosten van kinderopvang om zo de combinatie van arbeid
en zorg te vergemakkelijken, de arbeidsdeelname te bevorderen en de toegankelijkheid
van de kinderopvang te vergroten.Kinderopvang is met name een instrument om de arbeidsparticipatie van
vrouwen te vergroten. De leden van de D66-fractie vragen of onderzocht is
of de arbeidsparticipatie van vrouwen daadwerkelijk zal stijgen als het aantal
kinderopvangplaatsen wordt uitgebreid middels dit wetsvoorstel.Zij juichen het hoofddoel van dit wetsvoorstel, nl het uitbreiden van
het aantal kinderopvangplaatsen, van harte toe. Ook zij denken dat meer plaatsen
nodig zijn om aan de vraag te kunnen voldoen en ook zij zijn voor uitbreiding
van de mogelijkheden om arbeid en zorg te kunnen combineren. Tevens delen
de leden van D66-fractie de omslag van aanbod- naar vraagsturing. Toch denken
zij dat deze nastrevenswaardige doelen niet gehaald zullen gaan worden middels
dit wetsvoorstel. Zij zien de rechten van burgers op kinderopvang liever niet
vertaald in een ingewikkeld bureaucratisch wetsvoorstel met een complexe administratie
en 3 of 4 financieringsstromen. Naar hun mening kan dit leiden tot een
onnodige explosieve kostengroei van kinderopvang en van de administratie daarvan.
De leden van D66-fractie willen ouders in staat stellen via een tegemoetkoming
in de kosten zelf kinderopvang te regelen.De leden van de fractie van de ChristenUnie hebben met belangstelling
kennisgenomen van het voorliggende wetsvoorstel. Het voorstel beoogt een ingrijpende
wijziging aan te brengen in de wijze waarop door de overheid voorwaarden worden
gecreëerd op basis waarvan ouders hun zorgtaken willen combineren met
betaald werk.Deze leden hebben in het verleden altijd benadrukt dat de primaire verantwoordelijkheid
voor de opvoeding van kinderen bij de ouders ligt en dat in het verlengde
daarvan ouders verantwoordelijk zijn voor het regelen van opvang van hun kinderen.
In onze samenleving wordt grote waarde gehecht aan economische zelfstandigheid
van beide ouders. De leden van de fractie van de ChristenUnie hechten eraan
te onderstrepen dat dat wat hen betreft geen doel op zich dient te zijn. Vanuit
die gedachte komen zij tot een fundamenteel andere beoordeling
van de taak van de overheid in het kader van kinderopvang. In het voorliggende
wetsvoorstel is uitgangspunt dat zoveel mogelijk ouders met kinderen gebruik
maken van kinderopvang. Deze leden vinden echter dat, juist ook in onze tijd
van individuele keuzevrijheid, veel meer is te zeggen voor een benadering
waarbij wordt aangesloten op de keuzevrijheid van ouders. Dat komt er concreet
op neer dat niet alleen ouders een financiële tegemoetkoming van de overheid
ontvangen die hun kinderen onderbrengen in de kinderopvang, die beantwoordt
aan de wettelijke criteria, maar ook ouders die ervoor kiezen zelf voor hun
kinderen te zorgen of voor informele opvang door hun kinderen toe te vertrouwen
aan de zorgen van familie of bekenden. De aan het woord zijnde leden constateren
dat het streven naar arbeidsparticipatie van beide ouders hogere prioriteit
heeft dan het honoreren van de keuzevrijheid van de ouders. Dat is merkwaardig,
gelet op het feit dat ouders die de zorgtaken volledig zelf op zich hebben
genomen daarmee ook een financieel offer brengen. Zij ontvangen daarvoor van
de overheid geen financiële compensatie, dit in tegenstelling tot degenen
die kiezen voor betaalde arbeid. De leden van de fractie van de ChristenUnie
verzoeken een toelichting op deze prioriteitstelling.De principiële keuze van deze leden voor het honoreren van de keuzevrijheid
van de ouders leidt ertoe dat zij de introductie van een kindgebonden budget
bepleiten. Alle beschikbare overheidsmiddelen voor kinderopvang gaan dan rechtstreeks
naar de ouders. Het kindgebonden budget kan principieel gezien ook naadloos
aansluiten bij de gekozen vraagfinanciering in het voorliggende wetsvoorstel.
De ouders bepalen zelf of zij het geld dat zij ontvangen inzetten voor formele
dan wel informele opvang door andere of als compensatie voor gederfde inkomsten
als ervoor wordt gekozen de zorgtaken volledig zelf op zich te nemen. Onderschrijft
de regering de opvatting dat deze opzet grote voordelen biedt en principieel
goed verdedigbaar is? Welke bezwaren heeft de regering hiertegen, naast het
feit dat deelname aan betaalde arbeid in deze opzet irrelevant is?Los van de hierboven gemaakte opmerkingen biedt het nieuwe wetsvoorstel
naar het oordeel van de leden van de fractie van de ChristenUnie in relatie
tot de huidige wettelijke regelgeving betreffende kinderopvang een aantal
voordelen. Het spreekt deze leden aan dat wordt gekozen voor een uniform financieringsmodel,
dat de positie van ouders wordt versterkt door uit te gaan van vraagfinanciering
en dat wordt gestreefd naar een uniform toezicht. Zij hebben nog een groot
aantal vragen over het wetsvoorstel, die zij de regering in dit stadium graag
voorleggen.De leden van de fractie van de ChristenUnie hebben geconstateerd dat de
beoogde datum van inwerkingtreding 1 januari 2004 is. Zij vragen in dit kader
aandacht voor de opmerkingen van verschillende zijden dat de implementatie
na de behandeling van het voorstel in de Tweede Kamer en na het bekend worden
van de uitvoeringsregelingen minimaal een jaar kost. Deelt de regering die
opvatting? Zo ja, dan doet dat de vraag rijzen of 1 januari 2004 wel
haalbaar is, gezien de huidige stand van zaken van de parlementaire behandeling
van het voorstel en de huidige politieke situatie na de val van het kabinet
Balkenende.Het is de leden van de fractie van de ChristenUnie opgevallen dat in de
toelichting op het wetsvoorstel betrekkelijk weinig aandacht wordt gegeven
aan de doelstellingen ervan. In de Nota Hoofdlijnen wet basisvoorzienig kinderopvang
werd naast het faciliteren van het combineren van arbeid en zorg ook het bieden
van een pedagogisch verantwoorde omgeving expliciet als doel van de wet genoemd.
Ook in de toelichting op het wetsvoorstel wordt met zoveel woorden gezegd
dat kinderopvang ook een pedagogisch doel heeft, namelijk «kinderopvang
als verbreding van het opvoedingsmilieu van kinderen, bijvoorbeeld ter stimulering
van de ontwikkeling». De leden van de fractie van de ChristenUnie menen
op grond van de toelichting te kunnen constateren dat de regering van oordeel is dat dat niet geldt voor de vormen van kinderopvang die onder
de reikwijdte van het wetsvoorstel vallen, te weten in kindercentra en formele
gastouderopvang. Kinderen brengen hun ouders daar niet naar toe uit pedagogische
overwegingen, maar omdat ze dan zelf in staat zijn te werken of zich te scholen.
Klopt het dat de regering de pedagogische doelstelling slechts van toepassing
verklaart op opvang in de peuterspeelzaal en op specifieke opvang die voortkomt
uit ontwikkelingsstimulering voor achterstandsgroepen? Deelt de regering die
opvatting?De keuze voor vraagfinanciering biedt wellicht meer mogelijkheden voor
kinderopvang op levensbeschouwelijke grondslag. Zeker als ervan wordt uitgegaan
dat kinderopvang in belangrijke mate ook neerkomt op de opvoeding van kinderen,
is het logisch dat ouders ervoor kiezen hun kinderen naar centra te brengen
die zoveel mogelijk aansluiten bij hun levensovertuiging. In de huidige situatie
zijn die initiatieven sterk afhankelijk van de politieke voorkeuren op lokaal
niveau, bijvoorbeeld voor zover het de huisvesting betreft. De leden van de
fractie van de ChristenUnie informeren of de regering verwacht dat de mogelijkheden
voor opvang op levensbeschouwelijke grondslag door het voorliggende wetsvoorstel
toenemen of zijn er wat dat betreft weinig of geen veranderingen ten opzichte
van de huidige situatie te verwachten?Ten aanzien van de doelstellingen vragen de leden van de fractie van de
ChristenUnie of kan worden aangegeven tot hoeveel kinderopvangplaatsen het
wetsvoorstel moet leiden?Kinderopvang wordt gekwalificeerd als basisvoorziening. Terecht heeft
de Raad van State gewezen op overeenkomsten en verschillen met de verantwoordelijkheid
van de overheid voor andere basisvoorzieningen, zoals het onderwijs en de
gezondheidszorg. Zaait de regering geen verwarring als hetzelfde begrip op
verschillende manieren wordt toegepast?De leden van de SGP-fractie hebben met kritische belangstelling kennis
genomen van het voorliggende wetsvoorstel en de daarbij behorende toelichting.
De aan het woord zijnde leden constateren dat het dossier kinderopvang is
overgebracht van VWS naar SZW. Kan de regering hiervoor inhoudelijke argumenten
aandragen? Is het juist dat hiermee de kinderopvang in de eerste plaats wordt
gepositioneerd als een arbeidsmarktinstrument? Deze leden vrezen dat de kinderopvang
om medische of sociale redenen ondergeschikt wordt.De leden van de SGP-fractie vinden de argumentatie die gegeven wordt om
kinderopvang te faciliteren, namelijk de bevordering van de arbeidsdeelname,
niet overtuigend. De regering stelt in paragraaf 1.2 dat de overheid
op grond van het VN-verdrag inzake de Rechten van het Kind gehouden is om
de veiligheid, gezondheid en goede opvoeding van kinderen te bevorderen. Daaruit
vloeit niet logischerwijs voort, zoals de regering suggereert, dat voor de
overheid kinderopvang van belang is voor de werkgelegenheid en de macro-economische
groei. In de visie van de leden van de SGP-fractie behoort kinderopvang niet
tot de primaire taak van de overheid, maar ligt hier per definitie een verantwoordelijkheid
van de ouders, eventueel in combinatie met hun werkgever. Kan de regering
overtuigend beargumenteren waarom de overheid een taak heeft om kinderopvang
te faciliteren?De leden van de SGP-fractie zijn van mening dat niet de wens van de ouders
om te gaan werken centraal moet staan, maar de opvoeding van en de liefde
en geborgenheid voor het kind. De aan het woord zijnde leden zijn van mening
dat niemand die liefde en geborgenheid, met name op zeer jonge leeftijd, beter
kan geven dan de eigen ouders. Zij verwijzen daarbij naar de oratie van M.
Riksen-Walraven over de effecten van kinderopvang voor de hele jonge kinderen.In het door de regering aangehaalde Verdrag van de Rechten van het Kind
staat in artikel 3, lid 1, expliciet genoemd: «Bij alle maatregelen
betreffende kinderen, (...) vormen de belangen van het kind de
eerste overweging». Kan de regering aangeven op welke wijze primair
de belangen van het kind worden gediend door het faciliteren en stimuleren
van kinderopvang?De leden van de SGP-fractie zijn van mening dat de discussie over de bevindingen
die mevrouw Riksen-Walraven in haar oratie noemt niet alleen beperkt moeten
worden tot een onderzoek naar de kwaliteit van opvang van baby's. De aan het
woord zijnde leden zijn van mening dat er een landelijke studie zou moeten
komen naar de gevolgen van kinderopvang op zeer jonge leeftijd. Is de regering
bereid ook dit aspect in haar onderzoek mee te nemen? Wat is de stand van
zaken met betrekking tot dit onderzoek?De leden van de SGP-fractie staan kritisch tegenover de financiering door
de overheid. Het werkt ongelijkheid in de hand. De financiering vanuit de
publieke middelen werkt in het nadeel van degenen die er bewust voor kiezen
om hun kinderen zèlf op te voeden. Het komt ten goede aan degenen die
er bewust voor kiezen om hun kinderen naar de kinderopvang te brengen en daardoor
in staat zijn om een dubbel gezinsinkomen te genereren. De aan het woord zijnde
leden zijn van mening dat dit dubbel gezinsinkomen en extra argument is dat
ouders de kosten van kinderopvang zelf bekostigen. Daarbij willen de aan het
woord zijnde leden benadrukken dat er naar hun mening onderscheid gemaakt
moet worden tussen alleenstaande ouders met kinderen en tweeverdieners.1.2 Achtergronden van het wetsvoorstelHet wetsvoorstel signaleert terecht een aantal knelpunten in de huidige
praktijk, zo constateren de leden van de Groenlinksfractie. Ouders spelen
momenteel geen centrale rol in kinderopvang. Het beoogde systeem van vraagfinanciering,
waarmee ouders volgens de het wetsvoorstel meer keuzevrijheid krijgen, zou
hun positie versterken. Het wetsvoorstel reproduceert hier het idee dat marktwerking
in de publieke sector voor cliënten tot meer keuzevrijheid en daarmee
meer invloed op de kwaliteit leidt. De argumentatie voor deze beredenering
laat echter te wensen over.Marktwerking leidt niet noodzakelijk tot keuzevrijheid. Deelt de regering
niet de mening dat alleen het geval wanneer er een ruime hoeveelheid aanbieders
en geschikte locaties is? Geeft de wachtlijst van 80 000 kinderen en
het tekort aan geschikte locaties aan dat niet alleen nu, maar ook op afzienbare
termijn aan die voorwaarden voor marktwerking niet voldaan zal zijn? Deelt
de regering de visie dat de het wetsvoorstel groei van aanbod slechts beperkt
zal stimuleren, namelijk slechts voor die onderdelen van kinderopvang die
bedrijfsmatig aantrekkelijk zijn (zoals de opvang van 0–4jarigen, niet
die van 4–12 jarigen), en alleen in regio's waar voldoende betaalbare
ruimtes zijn en een voldoende koopkrachtige vraag, en dat is bijvoorbeeld
niet het geval in delen van de randstad of op dunner bevolkte delen van het
platteland. Hoe kan marktwerking zijn werk doen als er geen geschikte locaties
zijn, zoals in grote steden?En zelfs als er genoeg te kiezen is, leidt keuzevrijheid niet noodzakelijk
tot een sterkere positie van ouders. Dat is alleen het geval wanneer zij «stemmen
met de voeten» en dus weggaan als het ze niet bevalt. Maar ontevreden
ouders zullen niet snel van kinderdagverblijf of naschoolse opvang wisselen,
omdat zo'n wisseling voor kinderen erg ingrijpend is en in principe ongewenst.
Kortom: op deze gemankeerde markt leidt marktwerking slechts op enkele plaatsen
en onder bijzondere voorwaarden tot versterking van de positie van ouders.Intussen wordt door de overgang naar marktwerking en vraagfinanciering
de positie van ouders binnen de instelling verzwakt, doordat de Wet Medezeggenschap
Cliënten Zorginstellingen niet meer op de kinderopvang van toepassing
zal zijn. De wet stelt daar de oudercommissie voor in de plaats,
maar deze heeft beperktere bevoegdheden. Ouders hebben er bijvoorbeeld wel
adviesrecht, maar geen medezeggenschap.De leden van de Groenlinksfractie willen weten wat in het licht van deze
problemen van gemankeerde marktwerking en verzwakte zeggenschap bedoeld wordt
met de uitspraak het wetsvoorstel de positie van ouders versterkt. Hoe wordt
de positie van ouders versterkt in onbevolkte delen van het platteland, waar
onvoldoende markt is voor kinderopvang? In die delen van de randstad waar
een gebrek aan accommodatie is? Wat is «stemmen met de voeten»
waard als men daarmee de ontwikkeling van het eigen kind in gevaar brengt?1.3. Verhouding tot aanverwante terreinenDe leden van de VVD-fractie zijn geïnteresseerd in de verhouding
tussen voorliggend wetsvoorstel en ontwikkelingen op verwante terreinen. Deze
leden zijn van mening dat zoveel mogelijk geprobeerd moet worden om verwante
terreinen op dit specifieke gebied met elkaar – waar mogelijk –
te integreren. Op deze wijze kunnen efficiencyslagen op bijvoorbeeld personeelsgebied
en huisvesting behaald worden. Onderschrijft de regering deze visie? Kan de
regering voor alle in de memorie van toelichting genoemde verwante terreinen
aangeven of zij integratie met activiteiten op het gebied van kinderopvang
mogelijk acht? Op welke wijze zou dit dan dienen te gebeuren? Op welke termijn
zou dit gerealiseerd kunnen worden? Kan de regering daarbij ook aangeven of
aanpassing van de Wet basisvoorziening kinderopvang daarvoor noodzakelijk
is?De leden van de fractie van GroenLinks vinden het een gemiste kans, dat
de peuterspeelzalen, de tussenschoolse en buitenschoolse opvang en tieneropvang
buiten het wetsvoorstel zijn gelaten. Het wetsvoorstel loopt hiermee eigenlijk
al achter de ontwikkelingen aan, nog voordat het is aangenomen. De laatste
jaren wordt op veel plaatsen gewerkt aan meer samenhang tussen onderwijs,
opvang en vrijetijdsvoorzieningen voor kinderen van 0 tot 16 jaar. De ontwikkeling
van de Brede School en de experimenten Dagindeling spelen hierin een centrale
rol. Zowel de Rijksoverheid als gemeenten stimuleren de brede schoolgedachte,
zo blijkt ook uit de Memorie van Toelichting. Ook de Onderwijsraad beval deze
keten van opvang binnen scholen onlangs aan. Naschoolse opvang transformeert
in die ontwikkeling ook van opvangvoorziening uit nood, naar kwalitatief hoogstaande
vrijetijdsvoorzieningen die geen ouder zijn kind zou willen onthouden. Ook
de tussenschoolse opvang schreeuwt om een goede wettelijke regeling en financiering.
Tussenschoolse opvang is een cruciale voorwaarde voor het verwezenlijken van
de doelen van het wetsvoorstel, zoals bevordering van de arbeidsparticipatie
van vrouwen en vergemakkelijking van de combinatie van arbeid en zorg.De leden van de Groenlinksfractie willen graag weten hoe het wetsvoorstel
gezien moet worden in het licht van deze ontwikkelingen. Ook willen zij graag
weten hoe de regering denkt over de Wbk als aanbouwwet waarbij op termijn
andere onderdelen kunnen worden opgenomen, zoals de tussenschoolse opvang,
tieneropvang, de Brede School en andere nieuwe vormen van samenwerking tussen
onderwijs, opvang en vrijetijdsvoorzieningen, of tussen kinderdagverblijven
en gastouderopvang. Ook wil zij graag een reactie op de mogelijkheid van structurele
inbedding van succesvolle projecten Dagindeling.1.4. Kinderopvang in historisch perspectiefDe leden van de fractie van GroenLinks zouden graag willen weten met welke
prognoses voor de behoefte aan kinderopvang de regering rekening houdt (bijvoorbeeld
in 2006 en 2010) en waarop zij die prognoses baseert. Graag zien zij dit uitgesplitst
naar 0–4 en 4–12 jarigen, omdat die laatste leeftijdscategorie
vaak vergeten wordt. Welke maatregelen heeft de regering in het achterhoofd
mocht de prognose niet worden gehaald?De leden van de fractie van de ChristenUnie verzoeken de regering in te
gaan op het commentaar van VNO-NCW op de genoemde aantallen op pagina 10.
Klopt het dat er aanleiding is te veronderstellen dat sprake is van een onderschatting
van het aantal bedrijven en instellingen dat een kinderopvangregeling kent?
(zie brief VNO-NCW aan de Tweede Kamer, 10 oktober 2002, pag. 2 en 3)2. Reikwijdte2.1 Wat is kinderopvang in de zin van het wetsvoorstel?Het is de leden van de fractie van de ChristenUnie opgevallen dat bij
de omschrijving van kinderopvang in de zin van het wetsvoorstel opvoeding
en verzorging in één adem worden genoemd. Deze leden vragen
of de regering het aspect van opvoeding nader wil belichten. Wat wordt daaronder
concreet verstaan in het kader van dit wetsvoorstel?2.2 De verschillende vormen van kinderopvangDe leden van de CDA-fractie constateren dat onderhavig wetsvoorstel zich
beperkt tot opvang van kinderen tot en met 12 jaar bij kinderopvanginstellingen
via gastouderbureaus en in de naschoolse opvang. In de Memorie van Toelichting
wordt enerzijds aangegeven dat «bezien zal worden of het peuterspeelzaalwerk
in de toekomst onder de reikwijdte van de Wbk wordt gebracht», maar
anderzijds dat «het peuterspeelzaalwerk met name gezien de verschillen
in doelstelling, gebruik en financiering tussen peuterspeelzaalwerk en kinderopvang
buiten de reikwijdte van het wetsvoorstel is gehouden». De leden van
de CDA-fractie onderkennen deze verschillen en zien dan ook niet in hoe het
peuterspeelzaalwerk in de toekomst een plaats kan krijgen in de Wbk.Wel willen zij bij deze gelegenheid pleiten voor een goede regeling voor
peuterspeelzalen. De regels die nu gelden zijn onduidelijk en willekeurig;
wachtlijsten van 2 jaar zijn geen uitzondering. Het gaat bij peuterspeelzalen
niet alleen om het bieden van opvang, maar ook om pedagogische kwaliteit,
waarbij het bevorderen van het welzijn en de ontwikkeling van kinderen vooropstaat.
Voor al die aspecten moet de kwaliteit, de toegankelijkheid en het toezicht
goed geregeld worden. Wanneer kan de Tweede Kamer een kaderregeling voor peuterspeelzalen
tegemoet zien?Evenals de peuterspeelzaal kan ook de tussenschoolse opvang volgens het
wetsvoorstel in de toekomst onder de werking van de wet vallen. De leden van
de CDA-fractie vragen de regering ook hier aan te geven of de regering voornemens
is om de tussenschoolse opvang beter te regelen. De laatste tijd zijn immers
de nodige vragen gesteld over de kwaliteit van de tussenschoolse opvang. Deze
betreffen onduidelijkheid over de eindverantwoordelijkheid, gebrek aan mensen,
te weinig aanbod en niet correcte betaling van overblijfouders. Wat vindt
de regering in dit verband overigens van het in juni 2002 gepresenteerde advies
van de Onderwijsraad, waarin gepleit wordt voor het op termijn samenvoegen
van alle bestaande voorzieningen in één kindercentrum, dat goed
aansluit bij de Basisschool?Ondertussen kent de praktijk vele vernieuwende initiatieven en vormen
van kinderopvang, zoals franchise ondernemingen in de kinderopvang door gastouders,
die buiten de kaders van het onderhavige wetsvoorstel vallen. Hoe oordeelt
de regering over dergelijke initiatieven?De leden van de VVD-fractie vragen aandacht voor de positie van het peuterspeelzaalwerk.
De regering geeft aan dat op dit moment het peuterspeelzaalwerk
buiten de reikwijdte van het onderhavige wetsvorstel wordt gehouden. Bezien
zal worden of het peuterspeelzaalwerk in de toekomst onder de reikwijdte van
de Wet basisvoorziening kinderopvang kan worden gebracht. Hoe gaat de regering
bekijken of het onder de reikwijdte van de Wet basisvoorziening kinderopvang
brengen van het peuterspeelzaalwerk mogelijk is? Wanneer zijn de resultaten
bekend van dit onderzoek? De Wet basisvoorziening kinderopvang voorziet niet
in kostenvergoeding voor opvang bij zelfstandige gastouders, tenzij zij aangesloten
zijn bij een gastouderbureau. Dit leidt naar de mening van de leden van de
VVD-fractie tot onnodige kosten en administratieve verplichtingen. Het wetsvoorstel
bevat wel de mogelijkheid om in de toekomst ook zelfstandige gastouders zonder
tussenkomst van een gastouderbureau onder de Wet basisvoorziening kinderopvang
te brengen. Waarom heeft de regering niet besloten om meteen – per 1 januari
2004– de kostenvergoeding voor opvang bij zelfstandige gastouders zonder
tussenkomst van een gastouderbureau te verwezenlijken?Kan de regering ook ingaan op de constatering van Hop Marjanneke dat op
dit moment gemeenten geen eenduidige regelgeving ten aanzien van het gastouderschap
hanteren. De ene gemeente ziet gastouderschap als een baan, de andere niet.
Dat heeft consequenties voor het al dan niet handhaven van, of het al dan
niet korten op, de eventuele uitkering. Zo is het gastouderschap in de ene
gemeente veel aantrekkelijker dan in de andere gemeente. Graag ontvangen zij
ook hier een reactie op van de regering.De tussenschoolse opvang valt niet onder de reikwijdte van de wet. Kunnen
de leden van de PvdA-fractie hieruit opmaken dat deze opvang integraal onderdeel
gaat uitmaken van het bestuurlijk, organisatorisch en inhoudelijk kader van
het primair onderwijs? Zo niet, op welke wijze gaat de tussenschoolse opvang
dan wel geregeld worden? De leden van de PvdA zijn van mening dat hiervoor
op korte termijn een goede voorziening moet komen. Hoe staat het met de uitwerking
van de hierover ingediende amendementen en moties bij de begrotingen Onderwijs
en VWS voor 2002?De leden van de PvdA-fractie pleitten al eerder voor een stevig wettelijk
en financieel kader voor peuterspeelzalen om zo een laagdrempelige voorziening
te maken voor alle peuters. Zij betreuren het dat het peuterspeelzaalwerk
vooralsnog niet onder de reikwijdte van de Wbk wordt geplaatst, en dat een
alternatief hiervoor ook ontbreekt. Wat is hiervan de reden? Op welke termijn
kunnen zij hierover verdere voorstellen van de regering verwachten?De leden van de PvdA-fractie pleiten voor verruiming van de mogelijkheden
voor tieneropvang. Op welke wijze worden deze experimenten in het wettelijk
regime ingebed?Kan de regering aangeven op welke wijze specifieke problemen, zoals die
voor kinderopvang bij scholing voor nieuwkomers (beperkte tijd, beperkte uren,
moeilijk te innen bijdragen van cursisten) verholpen kunnen worden?De leden van de SP-fractie vragen waarom de kinderopvang in het wetsvoorstel
zo beperkt wordt geregeld. Waarom wordt er bijvoorbeeld geen tussenschoolse
opvang geregeld? Waarom wordt er aan gastouderschap zo weinig aandacht besteed?Waar het gaat om (de kosten voor) 24-uurs opvang hechten leden van de
Christen Unie eraan op te merken dat zij er moeite mee hebben dat deze vorm
van opvang subsidiabel is. Zij verwijzen naar hun Kamervragen over de zogenaamde
nanny's in Groningen. Bij de plenaire behandeling komen zij graag op dit punt
terug. De leden van de SGP-fractie pleiten voor meer aandacht voor de positie
van informele, onderling georganiseerde vormen van gastouderopvang, waarbij
ouders, al dan niet op basis van een overeengekomen vergoeding, hun kind(eren)
in een ander gezin onderbrengen en op een ander moment zelf als gastouders
fungeren. Is de regering van mening dat ook deze vormen van onderlinge informele
kinderopvang onder het door haar voorgestane financieringssysteem moeten kunnen
vallen?3. Aanspraak op tegemoetkoming in de kosten van kinderopvang3.1 Wie heeft aanspraak op een inkomensafhankelijke tegemoetkoming?Zoals al eerder aangegeven hebben de leden van de CDA-fractie bezwaren
tegen de inperking van de aanspraak op een tegemoetkoming in de kosten van
kinderopvang.De aanspraak op een tegemoetkoming in de kinderopvangkosten wordt in het
wetsvoorstel begrensd door de combinatie arbeid en verzorging. De ouder die
niet aan de voorwaarden van «arbeid in brede zin» voldoet of nieuwkomer
is, heeft geen recht op tegemoetkoming in de kosten. Hierdoor wordt de keuzevrijheid
van ouders in de verdeling van taken in de huidige fiscale aftrek losgelaten.
De leden van de CDA-fractie wijzen de inperking in dit wetsvoorstel af. Ook
ouders die niet onder de term «arbeid in brede zin» vallen hebben
naar het oordeel van deze leden recht op een tegemoetkoming in de kosten van
kinderopvang. Het is aan de ouders om te bepalen of en wanneer zij kinderopvang
nodig hebben, ongeacht of men betaalde arbeid verricht of niet. Ook mantelzorgers
en studenten kunnen bijvoorbeeld behoefte hebben aan kinderopvang. De keuzevrijheid
van ouders moet hierbij voorop staan, zij moeten de mogelijkheid hebben de
erkende opvangsvorm te kiezen die het beste bij hen past.De leden van de CDA-fractie willen in dit verband wijzen op het Strategisch
akkoord waarin wordt aangegeven dat er een toeslagenstelsel moet komen. Een
nieuwe inkomensafhankelijke kinderkorting in de belastingen moet hiervan deel
gaan uitmaken. Doel hiervan is om de noodzakelijke voorzieningen voor gezinnen
toegankelijk te houden door een tegemoetkoming in de kosten op basis van aanvaardbare
kostprijzen. Overigens zijn deze leden tegen de voorgenomen afschaffing van
de aftrekpost voor uitgaven kinderopvang.Deze leden verzoeken de regering dringend onderhavig wetsvoorstel aan
te passen in die zin dat er maatregelen worden genomen overeenkomstig de afspraken
in het strategisch akkoord.3.2 Nadere uitwerking van degenen die aanspraak hebben
op een tegemoetkomingNaar de opvatting van leden van de CDA-fractie kan de aanspraak op een
tegemoetkoming worden beperkt tot het rijk en jegens de gemeente of jegens
het uitvoeringsinstituut werknemersverzekeringen komen te vervallen.Uitgangspunt voor hen is dat de ouder verantwoordelijk is voor de eigen
positie op arbeidsmarkt en inburgering om in het eigen inkomen te voorzien.
Gemeenten of CWI/UWV zijn verantwoordelijk voor de inzet van aanvullende publieke
faciliteiten en het nakomen van de voorwaarden. De regelingen voor specifieke
groepen kunnen blijven bestaan, evenwel rekening houdende met de tegemoetkoming
die ouders op grond van deze wet ontvangen.Deze verantwoordelijkheidverdeling leidt ertoe dat de meerkosten aan kinderopvang
voor de specifieke groepen, als ware het een werkgeversbijdrage, onderdeel
blijven uitmaken van de kosten voor trajecten van herintreden
op de arbeidsmarkt, reïntegratie, inburgering nieuwkomers of sociaal-medisch
geïndiceerde.Daarbij wijzen de leden van de CDA-fractie erop dat kinderopvang een belangrijke
voorwaarde is voor het welslagen van met name inburgeringstrajecten. Juist
daar is ruimte voor eigen initiatieven van ouders van essentieel belang.De regering heeft categorieën afgebakend voor wie zij een tegemoetkoming
in de kosten van kinderopvang beschikbaar wil stellen. De leden van de fractie
van GroenLinks zijn van mening dat deze categorieën te beperkt zijn,
en daardoor het doel van toegankelijkheid van kinderopvang en vergemakkelijking
van de combinatie van arbeid en zorg niet verwezenlijkt kan worden. Zij zijn
van mening dat ook studenten en mensen die erkend vrijwilligerswerk doen toegang
moeten hebben tot kinderopvang. Hoe kijkt de regering aan het vergoeden van
de kosten van kinderopvang voor deze groepen, gezien de bovengenoemde doelstellingen
van het wetsvoorstel?Ook zijn de leden van de Groenlinksfractie van mening dat mensen met onregelmatige
werktijden nu te weinig in beeld zijn. Wat betekent de Wbk voor hen? Wie betaalt
de hogere kosten voor kinderopvang buiten kantoortijden? En wat moet er gebeuren
als voor hen geen aanbod tot stand komt doordat er weinig vraag is naar kinderopvang
op bijvoorbeeld zaterdag? Wat voor keuzevrijheid biedt de Wbk hen? Op welke
manier hangen gastouderopvang en kinderopvang in de visie van de regering
samen voor mensen met onregelmatige werktijden?De leden van de fractie van de ChristenUnie constateren dat het nieuwe
regime een verschraling betekent voor studenten. Zij vragen waarom studenten
niet in aanmerking komen voor een inkomensonafhankelijke subsidie, mede in
het licht van de opmerkingen die hierover zijn gemaakt tijdens het nota-overleg
in december 2000.Daarnaast vragen deze leden aandacht voor de positie van de zogenaamde
oudkomers en van de herintreders. Klopt het dat zij om in aanmerking te komen
voor een tegemoetkoming afhankelijk zijn van het beleid van de gemeente waar
zij wonen respectievelijk van het CWI? Klopt het voorts dat vrijwilligers
en mantelzorgers op grond van het wetsvoorstel geen recht hebben op een tegemoetkoming?
Zo ja, welke overweging ligt daaraan ten grondslag? Hoe moet het begrip basisvoorziening
in dit licht worden geïnterpreteerd?4. De inkomensafhankelijke tegemoetkomingen4.1 VraagfinancieringDe leden van de CDA-fractie onderschrijven het uitgangspunt van vraagfinanciering
van harte. In het wetsvoorstel wordt gekozen voor een inkomensafhankelijke
kinderopvangsubsidie aan de ouders, welke regeling door de belastingdienst
wordt uitgevoerd. De introductie van vraagfinanciering kan de keuzemogelijkheden
vergroten, kinderopvang op maat produceren, een betere prijs-kwaliteit verhouding
opleveren en meer concurrentie tussen aanbieders brengen, zodat ouders echt
iets te kiezen hebben. Bovendien wordt het maatschappelijk verantwoord ondernemerschap
gestimuleerd, iets wat de leden van de CDA-fractie van groot belang achten.Uitgangspunt van het financieringsmodel van de Wbk is dat het aan de ouder(s)
is om de financiën rond te krijgen. Deelt de regering, zo vragen de leden
van de PvdA-fractie, de opvatting dat dit voor sommige ouder(s) drempelverhogend
kan werken? Op welke wijze kan dit worden verholpen? De leden van de PvdA-fractie zien een faciliterende rol voor gemeenten
weggelegd op het gebied van accommodatie- en vestigingbeleid, lokaal jeugdbeleid
en/of lokaal sociaal beleid (regiefunctie), op het gebied van doelgroepenbeleid
(«werkgevers» functie), en het stimuleren van voldoende aanbod
in achterstandswijken. Op welke wijze worden zij hiertoe ook in financiele
zin in staat gesteld? Is de regerings bereid hiervoor tijdelijke middelen
ter beschikking te stellen?Het begrip kosten is in de Wbk niet gedefinieerd. De leden van de PvdA-fractie
denken hierbij ook aan de noodzakelijke kosten voor het (taxi-)vervoer van
school naar BSO, kosten voor bemiddeling van een intermediaire organisatie,
de extra kosten voor uitstapjes en speciale activiteiten van de kinderopvang.
Kan worden voorkomen dat ouders door bijvoorbeeld vertraging bij het opstellen
in contracten vergoedingen mislopen? Het begrip kosten is ook niet verder
gedefinieerd voor de gastouderopvang. Kan de staatssecretaris dit toelichten??4.3 Tripartiete financiering in het wetsvoorstelDe leden van de CDA-fractie onderschrijven het principe van de gedeelde
verantwoordelijkheid en ook de gekozen tripartiete financiering.Deze leden zijn van mening dat de bijdrage van de ouders inkomensafhankelijk
moet zijn. Daarnaast vinden zij het van belang dat die gebaseerd wordt op
een normprijs. Voor allerlei extra 's moeten ouders zelf bijbetalen.Belangrijk is dan wel, dat er een reële normprijs wordt gehanteerd
op basis waarvan aan alle wettelijke kwaliteitseisen kan worden voldaan. Volgens
de organisaties in het veld is de huidige standaardkostprijs die door de regering
wordt gehanteerd onvoldoende. Dat zou tot gevolg kunnen hebben óf dat
extra kosten straks worden afgewenteld op de ouders óf dat niet wordt
voldaan aan de in dezelfde wet gehanteerde basiskwaliteitseisen. De leden
van de CDA-fractie willen in dit verband de regering in overweging geven om
bij het vergoeden van de kosten niet uit te gaan van de werkelijke kosten,
maar van «aanvaardbare kosten». Dit zal naar hun overtuiging leiden
tot een eenvoudiger uitvoering en tot een vermindering van administratieve
lasten.Het wetsvoorstel gaat uit van een werkgeversaandeel van eenderde van de
kosten voor kinderopvang. Bij tweeverdieners is dat 17,5% per werkgever. Uitgegaan
wordt van een vaste bijdrage per opvangplaats, onafhankelijk van het inkomen
van de werknemer. De leden van de CDA-fractie vinden het van fundamenteel
belang dat een tweedeling tussen sectoren met veel en weinig vrouwelijke en
hoog- en laagbetaalde werknemers wordt voorkomen. Het voorstel komt hieraan
tegemoet. Het is deze leden echter nog onvoldoende duidelijk wat de gevolgen
voor individuele bedrijven zullen zijn, met name met betrekking tot het midden-
en kleinbedrijf. Kan de regering aangeven in hoeverre de concurrentiepositie
van het Nederlandse bedrijfsleven door het wetsvoorstel wordt beïnvloed?
Nederland is immers een van de weinige EU-landen waarin werkgevers participeren
in de kosten van kinderopvang?Het aandeel van de overheid is afhankelijk van het inkomen van de ouders
en van de bijdrage van de werkgever: indien de werkgever niet bijdraagt, wordt
een gedeeltelijke inkomensafhankelijke compensatie geboden. Door slechts een
gedeeltelijke compensatie te geven, die ook nog inkomensafhankelijk is, wil
de regering voldoende prikkels in stand houden om de sociale partners in CAO's
tot goede afspraken te bewegen. Prikkels zijn nodig, omdat in slechts 60%
van de CAO's een regeling tot kinderopvang is opgenomen. Dat percentage is
nog ver verwijderd van de 90% die de regering voorstaat. De leden van de CDA-fractie
onderschrijven dat het primaat bij de sociale partners ligt. Het aanbod van
een gedeeltelijke compensatie als een werkgever niets doet, lijkt deze leden
echter een vreemd signaal. De kans is dan immers groot dat de werkgever als
gevolg daarvan helemaal achterover gaat leunen en geen moeite
zal doen om een (duurdere) CAO's af te sluiten. Een gedeelte van de verantwoordelijkheid
van de werkgever wordt nu door de overheid overgenomen. Zij vragen een reactie
van de regering hierop.Kan de regering tevens aangeven wanneer en onder welke voorwaarden de
overheid bijspringt als de werkgever niet bijdraagt in de kinderopvangkosten?Voor werkgevers geldt een maximale bijdrage. Deze leden vragen de regering
wat de consequenties zullen zijn als een werknemer vrijwillig de maximale
bijdrage wenst te overschrijden.De regering streeft % na dat in 90% van de CAO's en bedrijfsregelingern
afspraken over kinderopvang moety bevatten, en als dat niet «tijdig»
wordt gehaald zal de vrijwilligheid van de werkgeversbijdrage heroverwogen
worden. De leden van de VVD-fractie vragen wat de precieze termijn is voor
het behalen van de 90%-doelstelling? Wanneer blijkt dat de 90% doelstelling
blijkt niet behaald te zijn? Wat zijn dan de criteria van de regering om wellicht
alsnog te besluiten een verplichte werkgeversbijdrage in het leven te roepen?Daarnaast vragen deze leden waarom de onderzoeksresultaten «tussen
de 51% en 63%» zo'n grote bandbreedte kennen. Indien kennelijk alleen
bij benadering bekend is hoeveel mensen thans welke werkgeversbijdrage ontvangen,
dringt naar de mening van deze leden de vraag op wat dat betekent voor de
betrouwbaarheid van uitgevoerde (macro)kostenberekeningen. Daarnaast lijkt
het hen lastig om te meten of de 90%-doelstelling bereikt is, indien reeds
in de startsituatie niet eens bekend is of we op 51% of 63% betalende
werkgevers zitten. Kan de regering overigens bij beantwoording ingaan op het
feit dat volgens VNO-NCW naar alle waarschijnlijkheid aanzienlijk meer bedrijven
en instellingen een kinderopvangregeling hebben dan uit de onderzoeksresultaten
blijkt? Kan de regering daarbij ook ingaan op de grote discrepantie tussen
bovenstaande onderzoeksresultaten en de uitkomsten van onderzoek op dit gebied
door de Arbeidsinspectie?Zoals gezegd, de werkgeversbijdrage is niet verplicht. Wanneer de werkgever
niet bijdraagt ontvangt de ouder een compensatie van de overheid. Hoe denkt
de regering te voorkomen dat bedrijven hun huidige bijdragen aan kinderopvang
gaan inzetten voor andere secundaire arbeidsvoorwaarden, wetende dat de overheid
hun kinderopvangbijdragen toch zal compenseren? Daarbij aansluitend zouden
de leden van de VVD-fractie graag willen weten onder welke voorwaarden de
overheid bijspringt als de werkgever niet volledig bijspringt in de kosten
voor kinderopvang.In de kinderopvang is de ouderbijdrage inkomensafhankelijk. Voor vrouwen
met een groter inkomen kan dit een belemmering zijn om te gaan werken. Vaak
zullen zij namelijk geen aanspraak kunnen maken op kinderopvangsubsidie doordat
het inkomen van hun partner te hoog is. De leden van de VVD-fractie vragen
of de mogelijkheid bestaat om de rekening van de kinderopvang over beide partners
te verdelen en per partner dan de eigen bijdrage en dus de subsidie te berekenen.
Daardoor daalt de marginale druk van de kinderopvangkosten voor vrouwen die
een laagbetaalde baan accepteren. Graag ontvangen zij een reactie van de regering
hierover. Kan de regering overigens aangeven (met een aantal rekenvoorbeelden)
wat precies de inkomensgevolgen zijn voor vrouwen met een inkomen via de partner
wanneer zij een baan accepteren. Hoeveel gaan zij er aan inkomen op vooruit
bij het accepteren van een baan?Omdat er momenteel nog geen zicht is op de hoogte en de verdeling van
de inkomensafhankelijke tegemoetkoming voor ouders, en ook niet op de vaste
bijdrage die werkgevers verondersteld worden te betalen, is de Wbk op dit
punt volgens de leden van de PvdA-fractie niet goed te beoordelen. Kan de
regering in dit verband toezeggen dat er bij de AMvB die de tegemoetkomingen
regelt een uitgebreid overzicht komt van de inkomenseffecten, waarbij ook
apart aandacht wordt geschonken aan de kosten voor tweede en derde kinderen?De belastingdienst kent het begrip fiscale partner. In de Wbk wordt (expliciet)
een ruimere definitie aan het begrip partner gegeven. Dus ook degene die niet
de fiscale partner van de ouder is, kan in de zin van de Wbk wel als partner
aangemerkt worden. Kan dit in de praktijk geen problemen gaan opleveren? Het
wetsvoorstel geeft aan dat slechts één van de twee ouders een
tegemoetkoming kan aanvragen. Dit is problematisch in de situatie van co-ouderschap,
waarbij van twee afzonderlijke economisch zelfstandige huishoudens sprake
is. Is de regering bereid de situatie van het co-ouderschap uit te werken?Voor ouders uit een lagere inkomensgroep kan de Wbk tot gevolg hebben
dat ouders in gelijke omstandigheden verkeren en toch niet in gelijke mate
van kinderopvang gebruik kunnen maken. Hoe wil de regering dit voorkomen?
Met name ouders die nu een subsidieplaats hebben voor hun kind zullen bij
invoering van de Wbk geconfronteerd worden met een enorme stijging van hun
kosten voor kinderopvang. De toegankelijkheid komt hiermee in gevaar. Is de
regering bereid tot het treffen van overgangsmaatregelen voor deze groep?Is de regering bereid ook aan studenten een inkomensafhankelijke overheidsbijdrage
te verstrekken, evenals aan de groep oudkomers die een niet verplichte inburgeringscursus
volgen. Is de positie van herintreders in relatie tot hun verhouding met het
CWI voldoende geregeld? Is de regering bereid een regeling te treffen voor
vrijwilligers en mantelzorgers als kinderopvang noodzakelijk is voor hun werkzaamheden?De leden van de Groenlinksfractie menen dat de regering onder druk van
sociale partners gekozen heeft voor een vrijwillige bijdrage van werkgevers,
vast te leggen in de CAO. «Goede werkgevers» blijven met dit wetsvoorstel
eigenlijk de klos: zij betalen immers het meest. De vrijwillige werkgeversbijdrage
is ook een rem op de arbeidsparticipatie van vrouwen, omdat werkgevers in
een vrouw in vruchtbare leeftijd een extra risico zullen blijven zien. In
de memorie van toelichting op bladzijde 20 wordt een interessant alternatief
gepresenteerd: het Franse model. Daar storten werkgevers allemaal een bijdrage
in een kinderopvangfonds. Voordeel van zo'n systeem is dat alle werkgevers
meebetalen, en dat werkgevers een bijdrage verschuldigd zijn al naar gelang
van de grootte van het bedrijf of de loonsom. Welke argumenten heeft de regering
om niet te kiezen voor een Frans model waarin alle werkgevers naar gelang
hun bedrijfsgrootte of loonsom meebetalen aan kinderopvang?De regering hanteert de doelstelling dat op termijn 90% van de CAO's en
bedrijfsregelingen afspraken over kinderopvang moeten bevatten (p. 21). Dat
percentage is nu 77% (blijkens de tabel op p. 19), maar slechts tussen de
51 en 63% van de werknemers kan aanspraak maken op een financiële bijdrage.
De leden van de fractie van Groenlinks zijn van mening dat deze doelstellingen
te vaag en te vrijblijvend zijn. Welk percentage dient als nulpunt voor de
meting, 51 of 63%? Op welke termijn dient dat percentage gehaald te zijn?
Is de regering bereid om te besluiten dat er een verplichte bijdrage van werkgeverszijde
komt als het percentage tegen die tijd niet gehaald is?De leden van de fractie van Groenlinks vinden de doelstellingen ook te
vaag omdat de opvang voor 0–4 en 4–12 er niet in onderscheiden
is. Er zijn immers grote verschillen tussen afspraken over opvang van 0–4
en 4–12 jarigen. Daarom wil zij de doelstelling gespecificeerd zien
en uitgesplitst naar beide leeftijdscategorieën zowel wat betreft het
percentage huidige afspraken als het beoogde percentage (en wederom: wanneer
dat gehaald moet zijn). Met andere woorden: hoeveel procent van de CAO's moet
over hoeveel jaar zowel een afspraak hebben dat werkgevers minimaal
een zesde meebetalen aan kinderopvang voor 0–4 jarigen en aan kinderopvang
voor 4–12 jarigen?Er wordt gerekend met een vaste bijdrage van werkgevers van eenzesde deel.
Kan inzicht worden gegeven wat de huidige praktijk is van de financiële
bijdrage van werkgevers? Hoe reëel is het om rekening te houden met twee
betalende werkgevers, gezien het feit dat CAO's in bedrijfstakken waar veel
vrouwen werken, veel vaker een regeling hebben dan in bedrijfstakken met vooral
mannen zoals de bouw? Hoe is het uitgangspunt van onvolledige compensatie
voor het ontbrekende werkgeversaandeel te rijmen met de nagestreefde toegankelijkheid
van kinderopvang? Hoe denkt de regering te voorkomen dat werkgevers niets
regelen omdat de overheid toch grotendeels compenseert als zij niets doen?De regering heeft ervoor gekozen de sociale partners een belangrijke rol
te geven bij de kinderopvangvergoedingen. Vraag is dan waarom werkgevers zich
ook niet positief mogen onderscheiden door een hogere bijdrage dan de een
zesde aan de werknemer te bieden, zonder dat die belast wordt?De werkgeversbijdrage is niet verplicht, zo constateren de leden van de
D66-fractie. Zij vragen of kleine en niet-CAO werkgevers hierdoor niet in
een negatieve concurrentiepositie komen bij het werven van personeel. Wanneer
de overheidsbijdrage afhankelijk is van de werkgeversbijdrage is dit waarschijnlijk
geen gevaar. In dat laatste geval compenseert de overheid de kosten die anders
door de werkgever zouden zijn betaald. Dit roept tegelijkertijd de ongewenste
prikkel op om minder of zelfs niets bij te dragen als werkgever aan de kosten
van kinderopvang. De leden van D66-fractie vinden dat de overheidsbijdrage
niet afhankelijk mag zijn van de werkgeversbijdrage. De werkgeversbijdrage
moet verplicht worden. Kleine werkgevers moeten hiervoor dan via een andere
weg wel weer gecompenseerd worden.Gezien deze complicaties vragen zij dan ook of de doelen van dit wetsvoorstel
niet op alternatieve wijze kunnen worden bereikt als enkel het financieren
van plaatsen in de formele kinderopvang. De leden van de D66-fractie denken
hierbij aan uitbreiding van de mogelijkheden van de fiscale combinatiekorting
en van betaald ouderschapsverlof. Graag zouden zij een overzicht van de voor-
en nadelen van gedeeltelijke overheidsfinanciering van vraaggestuurde kinderopvang
via uitbreiding van de combinatiekorting zien. Tevens vragen zij een doorrekening
van het Zweedse model, waar ouders een jaar betaald ouderschapsverlof op kunnen
nemen, voor de Nederlandse situatie. Naar hun mening zou dit een mooie toevoeging
kunnen zijn aan het palet van opvangmogelijkheden.De uitwerking van een aantal aspecten van het financieringsmodel is de
leden van de fractie van de ChristenUnie nog niet geheel duidelijk.Gekozen wordt voor een vrijwillige werkgeversbijdrage. Deze leden hebben
begrip voor die keuze, maar zij vragen of dat niet tot onbedoelde effecten
zal leiden. Het is denkbaar dat werkgevers op grond van de geboden vrijheid
afzien van een bijdrage, bijvoorbeeld omdat ze liever investeren in andere
arbeidsvoorwaarden. In hoeverre is de regering ervan uitgegaan dat de lasten
op die manier op de overheid of op werknemers worden afgewenteld?De regering streeft na dat in 90% van de CAO's regelingen worden getroffen
betreffende kinderopvangbijdragen. Kan worden aangegeven hoe dat percentage
precies zal worden vastgesteld? Dat is kennelijk vrij lastig, gelet op het
feit dat er momenteel van uit wordt gegaan dat tussen de 51 en 63 % van de
werkgevers een regeling hebben getroffen over een bijdrage aan de werknemers. Deze leden vragen aandacht voor de positie van kleine werkgevers. Is de
verwachting gerechtvaardigd dat de nieuwe wet geen nadelige gevolgen zal hebben
voor hun concurrentiepositie?Verder vragen de leden van de fractie van de ChristenUnie of de kosten
voor bemiddeling ook vallen onder de te subsidiëren middelen. Kan meer
in het algemeen worden aangegeven welke kosten daaronder vallen; gaat het
alleen om de directe opvangkosten, of zijn bijvoorbeeld ook de kosten voor
inschrijving en vervoer subsidiabel?De leden van de fractie van de ChristenUnie verzoeken de regering nader
in te gaan op de te verwachten problematiek rond de armoedeval. De regering
stelt in de toelichting hiermee rekening te houden. Kan worden aangegeven
op welke wijze dat zal gebeuren?4.4. De tegemoetkomingenDe vast te stellen maximum uurprijs die voor vergoeding in aanmerking
komt, zal zodanig vastgesteld worden (en zo nodig aangepast worden) dat 80%
van de opvangplaatsen onder het maximum valt. De leden van de VVD-fractie
vragen waarom gekozen is voor 80% en niet een hoger of lager percentage. Graag
ontvangen zij een nadere motivering van de zijde van de regering.Daarnaast vragen deze leden of het inbouwen van een maximum in de vergoeding
een volledige oplossing is voor het risico van overconsumptie van klanten
en/of prijsopdrijving van de aanbieders. Er zou namelijk een effect kunnen
optreden dat de prijzen in de onderkant van de huidige markt gaan tenderen
naar een maximumprijsnorm (gebaseerd op de 80% norm), zeker in het segment
van ouders die een relatief klein aandeel in de kosten zelf betalen. Heeft
de regering dit soort mogelijke (gedrags-)effecten van zowel ouders als aanbieders
onderzocht en doorgerekend? Zo ja, wat zijn hiervan de resultaten? Acht de
regering het opdrijven van prijzen naar de 80% norm wenselijk? Wat denkt de
regering te gaan ondernemen om het opdrijven van prijzen tegen te gaan?Kan de regering daarbij ook ingaan op de constatering van VNO-NCW dat
de kosten voor kinderopvang bij een gelijke kwaliteit, per regio of vestigingsplaats
sterk kunnen verschillen. Dit houdt voornamelijk verband met verschillen in
vestigingskosten. VNO-NCW dringt er bij de regering op aan te dringen om met
deze soms aanzienlijke verschillen rekening te houden bij het vaststellen
van de maximumbijdrage van de overheid. Graag ontvangen de leden van de VVD-fractie
een reactie van de regering op deze constatering van VNO-NCW.De te verstrekken overheidsbijdrage in de kinderopvangkosten waarin het
wetsvoorstel voorziet zijn subsidies in de zin van artikel 4:21 van de Algemene
wet bestuursrecht. De leden van de VVD-fractie zijn van mening dat gezien
de verantwoordelijkheden voor de subsidiebedragen op de begroting SZW het
tegengaan van fraude en controleerbaarheid van de regeling van het allergrootste
belang is. Heeft de regering in dat kader een screening van de regeling op
gevoeligheid voor Misbruik en Oneigenlijk gebruik uitgevoerd? Op welke wijze
zal de regering de rechtmatigheid en doelmatigheid van de besteding van verstrekte
subsidiebedragen waarborgen en gaan controleren?De leden van de PvdA-fractie verzoeken de regering een nadere toelichting
te geven over het begrip maximumtarief waarop de overheidstegemoetkoming wordt
gebaseerd. Zo wordt bijvoorbeeld geen onderbouwing gegeven voor de in de Wbk
aangegeven 80%-grens. Als 20% van de ouders te maken heeft met extra kosten
voor kinderopvang komt ons inziens het principe van toegankelijkheid sterk
onder druk te staan. Hoe gaat de regering dit voorkomen? Kan hierbij speciale
aandacht worden besteed aan doelgroepen die afhankelijk zijn van subsidie
van gemeenten als ouders die gebruik maken van flexibele en/of verlengde opvang? Kan de regering aangeven waarom er voor gekozen is om de werkgeversbijdrage
te maximeren? Dit kan werkgevers ontmoedigen meer dan het vastgestelde maximum
bij te dragen. Is de regering bereid dit te heroverwegen? Wat zijn de gevolgen
als niet in de beoogde 80% van de CAO's in de tegemoetkoming wordt voorzien?
Zijn de eerdere bezwaren tegen een vaste verplichte werkgeversbijdrage nog
steeds actueel? Zo ja, waarom?Voor beoordeling van het wetsvoorstel is naar de mening van de Groenlinksfractie
echter een helder beeld van de inkomenseffecten noodzakelijk. Anders dan de
hoofdlijnennotitie geeft het huidige wetsvoorstel geen enkele concrete indicatie
van hoogte van de tegemoetkomingen van het Rijk. De leden van de fractie van
GroenLinks verzoeken daarom enkele rekenvoorbeelden te geven van veelvoorkomende
gevallen, zoals twee ouders met beiden een minimuminkomen, kleine anderhalfverdieners
(met een voltijds en een kleine deeltijdbaan), grote anderhalf verdieners
(met een voltijds en een grote deeltijdbaan) en voltijdswerkende tweeverdieners,
allen in de categorieën minima, modaal en bovenmodaal, met twee of drie
kinderen. Wat gaat kinderopvang deze ouders kosten? Hoeveel betaalt de overheid?
Graag zouden zij ook hier een inkomenseffectrapportage tegemoet zien, conform
de aangenomen motie Van Gent (26 447 nr. 11).Ook is niet duidelijk hoe de kosten worden berekend in het geval van gescheiden
ouders, zeker niet wanneer zij een nieuwe partner hebben die ook ouder is.
Wie tellen er nu precies als de ouders die werkgeversbijdragen moeten vragen
en mogelijk voor overheidstegemoetkoming in aanmerking komen, hoe wordt de
inkomensafhankelijke ouderbijdrage dan berekend en aan wie wordt die uitgekeerd?Ten aanzien van de maximumuurprijs is besloten dat circa 80% van de opvangplaatsen
onder dit maximum valt. Wordt dit percentage per 1 januari 2003 (of wordt
hier 2004 bedoeld?) nog definitief vastgesteld of staat nu al vast dat het
om 80% gaat zo vragen de leden van de fractie van de ChristenUnie. Waarop
is dit percentage gebaseerd? In het verlengde hiervan vragen de leden van
de fractie van de ChristenUnie of de werkgever de kosten die boven de maximumprijs
uitgaan eventueel mogen betalen. Mogen werkgevers bij eenoudergezinnen maximaal
eenderde van de opvangkosten betalen?Hebben deze leden het goed begrepen dat het de bedoeling is dat in de
nabije toekomst twee financieringsregimes naast elkaar zullen kunnen bestaan?
Lopende facilitering c.q. financiering waartoe werkgevers zich contractueel
verplicht hebben vervalt immers niet (nader rapport, pag. 4 en 5).Een punt van aandacht volgens de leden van fractie van de ChristenUnie
betreft de controle op rechtmatigheid en doelmatigheid van de subsidie. Kan
de regering in dit verband aangeven in hoeverre een adequaat toezicht daarop
mogelijk is? Is bekend in welke mate de voorgestelde regeling fraudegevoelig
is?De leden van de SGP-fractie vragen naar de fraudegevoeligheid en controleerbaarheid
van de regeling. Is een zogenaamde M&O-toets uitgevoerd? Op welke wijze
zal de regering de rechtmatigheid en doelmatigheid van de besteding van verstrekte
subsidiebedragen waarborgen en gaan controleren?5. Kwaliteit5.2 KwaliteitseisenDe leden van de CDA-fractie zijn van mening dat ieder kind in Nederland
een verantwoorde basiskwaliteit in kinderopvang geboden moet worden. Dit betekent volgens deze leden echter niet dat de garanties voor
het waarborgen van die kwaliteit tot in de details bij wet geregeld moeten
worden. De ondernemers zelf moeten daarin hun verantwoordelijkheid (kunnen)
nemen.De leden van de VVD-fractie vinden uniforme kwaliteitseisen in het hele
land een winstpunt. Nu nog verschillen per gemeente deze kwaliteitseisen,
waardoor (potentiële) landelijke aanbieders van kinderopvang met steeds
verschillende regels worden geconfronteerd. De Wet basisvoorziening kinderopvang
geeft aan dat het op termijn de bedoeling is om te volstaan met globaal geformuleerde
kwaliteitseisen. Volgens de Wet basisvoorziening kinderopvang zou dit bij
de eerste evaluatie aan de orde moeten komen. Nu kiest de regering er echter
voor om nog nadere eisen bij algemene maatregel van bestuur te stellen. De
leden van de VVD-fractie zijn van mening dat al vanaf de inwerkingtreding
van de wet met globaal geformuleerde kwaliteitseisen gewerkt zou moeten worden.
Ouders zijn naar de mening van deze leden prima in staat om zelf de kwaliteit
van de kinderopvang in de gaten te houden. Dit gesteund door minimale kwaliteitseisen
gesteld door de Rijksoverheid. Waarom heeft de regering er niet voor gekozen
om al vanaf 1 januari 2004 te gaan werken met globaal geformuleerde kwaliteitseisen?
Kan een uitvoerige motivatie worden gegeven?Kan de regering daarnaast aangeven waarom zij ervoor gekozen heeft de
aanvullende landelijke kwaliteitseisen per algemene maatregel van bestuur
te gaan regelen? Kan de regering daarbij ook ingaan op de vraagtekens die
de Raad van State stelt bij het voornemen om bij algemene maatregel van bestuur
deze nadere regels omtrent kwaliteit te stellen. Kan de regering aangeven
wanneer de algemene maatregel van bestuur, die de nadere invulling van de
kwaliteitseisen, maar ook het subsidiemodel en de tegemoetkomingstabel regelt
de Kamer zal bereiken? De leden van de VVD-fractie zijn namelijk van mening
dat dit wetsvoorstel pas afdoende door de Kamer besproken (en beoordeeld)
kan worden als ook bekend is wat er precies in de algemene maatregel van bestuur
(AMvB) opgenomen is. Op dit moment kunnen namelijk onder meer de inkomenseffecten
en kosteneffecten voor bedrijven, maar ook de extra administratiekosten voor
kinderopvang niet worden ingeschat.De leden van de VVD-fractie zien meer in door de branche zelf ontwikkelde
kwaliteitseisen. Daarvoor is een groot draagvlak bij de houders, de klanten,
de huidige financiers en andere belangrijke partijen in de kinderopvang. Wie
voldoet aan de normen krijgt een certificaat. Waarom heeft de regering er
niet voor gekozen om de ontwikkeling van kwaliteitseisen geheel aan de verantwoordelijkheid
van de branche over te laten? Dit eigen kwaliteitsstelsel blijkt in de praktijk
immers goed te functioneren. Op deze wijze kan de overheid volstaan met een
minimale hoeveelheid aan eisen die zij zelf nog aanvullend stelt.Naar aanleiding van de motie Blok, waarbij wordt verzocht om met behoud
van kwaliteit de maximale groepsgrootte voor gastouderopvang op te trekken
van 4 naar 6 en initiatieven met betrekking tot kleinschalige kinderopvang
te stimuleren, worden thans de mogelijkheden van dergelijke opvang nader onderzocht.
Zijn er al resultaten bekend van dit onderzoek? De leden van de VVD-fractie
zijn van mening dat er nu wel lang genoeg door de regering gewacht is met
het uitvoeren van deze motie. Graag zouden zij dan ook willen zien dat de
motie Blok nu per direct wordt uitgevoerd en dat deze uitvoering meegenomen
wordt in onderhavig wetsvoorstel.De leden van de PvdA-fractie hechten groot belang aan de kwaliteit. De
gewenste eisen aan kwaliteit hangen nauw samen met het type voorziening en
de beoogde doelgroep/leeftijdsgroep. Dit betekent dat er voldoende differentiatie
en maatwerk geboden moet kunnen worden en dat de kwaliteitseisen
hierop afgestemd zijn. Zo kunnen er andere eisen gesteld worden aan bijvoorbeeld
de dagopvang dan aan de buitenschoolse opvang. Is dit voldoende mogelijk binnen
de huidige kaders van het wetsvoorstel? Zijn de klachten van de instellingen
voor kinderopvang terecht dat er in de huidige praktijk een te rigide toepassing
van kwaliteitseisen dreigt te ontstaan? Is het bijvoorbeeld mogelijk in de
wet enkele basiskwaliteitseisen ten aanzien van verzorging, hygiëne en
pedagogisch klimaat vast te leggen en deze in een of meerdere AMvB's voor
de onderscheiden werksoorten uit te werken?De leden van de PvdA-fractie vinden dat de Wbk stimulerend in plaats van
afremmend moet zijn ten aanzien van nieuwe vormen van opvang die beogen een
vraag uit de markt te beantwoorden. Is de regering bereid hiervoor de nodige
voorzieningen te treffen zoals: afstemming van kwaliteitsregels op de betreffende
voorziening, afstemming tussen de diverse wet- en regelgeving? Hoe staat het
met de door de Kamer gevraagde uitwerking van de eisen aan kwaliteit en groepsgrootte
voor de informele en/of kleinschalige kinderopvang?De leden van de fractie van GroenLinks zijn verheugd met het voornemen
uniforme kwaliteitscriteria te ontwikkelen voor de opvang en aan het toezicht
daarop uniforme eisen te gaan stellen. Zij vinden het echter problematisch
dat het wetsvoorstel weinig zegt over een zo belangrijk onderwerp als kwaliteit
en dat de inhoud van de eisen in een AMvB geregeld gaan worden. Welke argumenten
heeft de regering om te kiezen voor een AMvB en tegen het opnemen van de eisen
in de wet? De kwaliteit in de kinderopvang is momenteel nog niet overal voldoende
hoog, vooral de naschoolse opvang niet, maar de kwaliteit is wel sterk in
ontwikkeling. Hoe denkt de regering met dit wetsvoorstel die ontwikkeling
te stimuleren? Is de regering bijvoorbeeld bereid om ondernemers enige (gecontroleerde)
experimenteervrijheid te geven in bijvoorbeeld de leidsterkind ratio in relatie
tot het opleidingsniveau? Welke redenen heeft de regering om niet aan te sluiten
bij de ontwikkeling van certificering van kwaliteit die de sector zelf aan
het doormaken is? Is de regering bereid om gecertificeerde bedrijven te belonen?
Zo ja, op welke wijze?Welke eisen ten aanzien van kwaliteit gaat de regering in de AMvB regelen?
Kan de regering toch in hoofdlijnen aangeven om welk soort kwaliteitseisen
het gaat en hoe gedetailleerd die zullen zijn? Aan welke opleidingseisen en
leidsterkind ratio denkt de regering? Hoe gaat ze kwaliteit van het geboden
programma en het pedagogisch klimaat beoordelen? Wanneer kan de Kamer het
onderzoek naar de kwaliteit van de opvang van baby's tegemoet zien en wordt
dit resultaat meegenomen in het opstellen van kwaliteitscriteria? (p. 27)
De regering stelt dat op termijn de kwaliteitseisen niet langer in AMvB's
hoeven te worden vastgesteld. De leden van de Groenlinksfractie zijn echter
van mening dat er op termijn, nadat de kwaliteit zich verder heeft ontwikkeld,
de kwaliteitseisen wel meer vastgelegd moeten worden, en daarom alsnog in
de wet moeten worden vastgelegd. Welke reden heeft de regering om op termijn
juist minder kwaliteitseisen te gaan stellen?Kwaliteitsgaranties zijn in de kinderopvang voor de leden van de SP-fractie
van het allergrootste belang. Waarom worden de kwaliteitsregels vastgelegd
in een tijdelijk besluit en worden deze regels niet op een meer permanente
manier geregeld?De leden van de D66-fractie constateren dat een veelomvattende AMvB in
de maak is. In deze AMvB worden onder meer de nadere invulling van de kwaliteitseisen
geregeld. De inhoud hiervan is nog niet bekend. Dit maakt het op dit moment
niet mogelijk om tot een definitieve beoordeling te komen. Is er inmiddels
al iets geregeld voor de kwaliteit van buitenschoolse en tussenschoolse opvang? De Raad van State adviseert de op te stellen basiskwaliteitsnormen een
permanent karakter te geven. De leden van de fractie van de ChristenUnie zijn
nog niet overtuigd van de voordelen om daarvan af te zien. Kan de keuze van
de regering worden onderbouwd?Deze leden hebben begrip voor pleidooien voor terughoudendheid in de regelgeving
met betrekking tot de kwaliteitseisen. Is uitgangspunt van de regering hierbij
inderdaad de grootst mogelijke terughoudendheid? Deze leden informeren waarom
de regering de kwaliteitsnormen niet in de wet zelf wil vastleggen. Gaat de
regering ervan uit dat de normen zo vaak aanpassing behoeven dat gekozen moet
worden voor een flexibeler instrument in de vorm van een AmvB?De leden van de SGP-fractie vinden het positief dat de kwaliteitseisen
van de kinderopvang hoog worden gesteld. De globale norm van verantwoorde
kinderopvang wordt aangevuld met specifieke regels in een AMvB. Een AMvB is
een flexibel instrument en kan sneller op veranderingen inspelen, maar de
aan het woord zijnde leden vragen naar het voordeel van de flexibiliteit van
een AMvB ten opzichte van het nadeel dat normen niet bij wet zijn vastgelegd.5.3 Betrokkenheid van ouders in de kinderopvangsectorIs de regering bereid het adviesrecht van oudercommissies te verbreden
naar onderwerpen als: opheffing, fusie of verhuizing van de opvang; prijsverhoging
(inclusief onderbouwing) en wachtlijstenbeleid zo vragen de leden van de PvdA-fractie?Wil een systeem van vraaggerichte kinderopvang goed kunnen functioneren,
dan moeten er voldoende kinderopvangplaatsen zijn zo menen de leden van de
D66-fractie. Hierbij is het van belang om goed in te spelen op de te verwachte
vraag naar kinderopvangplaatsen.Bij vraagsturing hoort medezeggenschap. Het is van groot belang dat de
wensen van ouders ter harte worden genomen en dat zij een bepaalde vorm van
inspraak krijgen. In hoeverre is de inspraak van ouders en werkgevers in het
huidige wetsvoorstel geregeld zo vragen de leden van de D66-fractie. Dit vragen
zij omdat uit onderzoek naar de wensen blijkt dat naast goede kwaliteit ook
een hoge prioriteit aan flexibele openingstijden, bereikbaarheid en geringe
administratieve rompslomp belangrijk zijn. Het slechts creëren van meer
plaatsen en het scheppen van financiële mogelijkheden om arbeid en zorg
te kunnen combineren lijkt dus niet voldoende om in de behoefte te voorzien.De leden van de fractie van de ChristenUnie vragen de regering in te gaan
op de opvatting van de FNV dat zolang nog sprake is van een aanbodgestuurde
markt enige invloed van de oudercommissie op het prijsbeleid van het kinderdagverblijf
van belang is.6. Toezicht op en handhaving van de kwaliteit.6.1 Gemeentelijk toezichtIn het wetsvoorstel wordt met name ingegaan op mogelijkheden om kwaliteit
te toetsen. Niets wordt er gezegd over toezicht dat als doel heeft malafide
praktijken te voorkomen. De leden van de CDA-fractie vinden dat een belangrijk
tekort in het wetsvoorstel. Hoe verhouden de kwaliteitseisen in dit wetsvoorstel
zich met het bepaalde in de CAO-kinderopvang in artikel 24 (sociaal-organisatorische
regelingen)? Wanneer deze wet van kracht is, behoort artikel 24 dan nog tot
de reikwijdte van de CAO?Tenslotte vragen deze leden de regering aan te geven of het toegestaan
blijft dat gemeenten, niet zijnde werkgever, bestuurlijk uitvoerder kinderopvang zijn en tegelijkertijd toezichthouder in de zin van deze wet.
Heeft de Nederlandse Mededingsautoriteit (NMa) de bevoegdheid om gemeenten
te verbieden aan kinderopvanginstellingen subsidie te verlenen (oneerlijke
mededinging)?De leden van de VVD-fractie onderschrijven de stelling dat toezicht zo
dicht mogelijk op uitvoeringsniveau dient plaats te vinden. Hoe denkt de regering
echter te waarborgen dat het toezicht door de gemeenten op kinderopvangcentra
overal op dezelfde wijze plaatsvindt? Is de regering niet bang dat elke gemeente
op verschillende wijze toezicht zal gaan houden, en dat hierdoor de landelijk
gestelde kwaliteitseisen toch op verschillende wijze geïnterpreteerd
gaan worden? Zijn de verschillende GGD'en wel voldoende toegerust om deze
toezichtstaak uit te voeren? Zou de regering bij de beantwoording van bovenstaande
vragen ook willen ingaan op de mening van de Raad van State dat in ieder geval
bij marktwerking voorzien moet worden in toezicht op het functioneren van
de kinderopvangmarkt? Is het reguliere mededingingstoezicht daar wel toe in
staat?De leden van de PvdA-fractie stellen vragen bij de keuze van de regering
om de inspectie bij de GGD en dus bij de gemeenten onder te brengen. De huidige
ervaring met de GGD als inspectie wordt door de branche als ineffectief, oneerlijk
en behoorlijk lastenverzwarend ervaren. Zij hebben eerder aangegeven dat zij
de ontwikkeling van een eigen inspectie voor de kinderopvang voor staan die
zowel een functie kan vervullen bij de controle op de kwaliteit als bij het
entameren van vernieuwing. Hoe staat het met de toegezegde notitie hierover,
waarin verschillende scenario's zouden worden uitgewerkt?De leden van de Groenlinksfractie constateren dat de GGD het toezicht
op alle aspecten van de kinderopvang op zich zal gaan nemen. Er zijn ook andere
toezichthouders die controles uitvoeren op kinderopvanginstellingen, zoals
de brandweer (bladzijde 32). Ondernemers in de kinderopvang zijn hier over
het algemeen niet gelukkig mee, omdat de GGD naar hun mening onuitvoerbaar
streng is op veiligheid en hygiëne en weinig oog heeft voor pedagogische
aspecten van kwaliteit. Daarbij stelt de GGD vaak eisen die strijdig zijn
met die van de brandweer. Ook ervaren landelijke instellingen de lokaal verschillende
toezichteisen als onnodig lastig en bureaucratiebevorderend. Zal bij het opstellen
van uniforme eisen van toezicht hiermee rekening gehouden worden? Waarom kiest
de regering niet voor een inspectie die meer deskundig is ten aanzien van
de pedagogische aspecten? Valt een landelijke inspectie niet te verkiezen,
omdat daar meer aandacht aan pedagogische aspecten gegeven kan worden, en
omdat landelijk opererende instellingen dan te maken hebben met uniforme toezichteisen?
Te denken valt aan het aansluiten bij de Inspectie van het Onderwijs.De leden van de D66-fractie vinden dat het belang van het kind uiteraard
voorop staat. Ouders moeten zoveel mogelijk te kiezen hebben binnen de randvoorwaarden
van de kwaliteitseisen. Kinderopvang dient te voldoen aan basiseisen van kwaliteit
die gecontroleerd moeten worden door de overheid. Zij pleiten voor een uniformering
van het toezicht. Bij voorkeur door een landelijke inspectie.De leden van de fractie van de ChristenUnie zetten vraagtekens bij de
wijze waarop het toezicht moet worden geregeld. Een belangrijke taak is weggelegd
voor de GGD'en, maar de vraag rijst of die daarvoor voldoende zijn geëquipeerd.
Waarom kiest de regering niet voor één landelijke toezichthouder?
Aansluitend vragen deze leden met betrekking tot het toezicht op de mededinging
of het reguliere mededingingstoezicht in staat moet worden geacht
adequaat te functioneren, omdat sprake is van marktwerking met a-typische
elementen.6.2 HandhavingOm een blijvende toepassing van de kwaliteitseisen te garanderen is het
volgens de leden van de PvdA-fractie van belang om naast een goed geoliede
eigen gekwalificeerde landelijke inspectie te kunnen rekenen op een breed
draagvlak bij de ondernemers en te beschikken over een niet rigide regelgeving
met ruimte voor eigen verantwoordelijkheid van ondernemers. Is de regering
bereid hiertoe nadere voorstellen te ontwikkelen? Ook het draagvlak onder
de ouders is van belang. De medezeggenschap van de ouders moet daarvoor beter
geregeld worden.6.3 Toezicht op het gemeentelijk toezichtHet ministerie van VWS zal gaan toezien op het gemeentelijke toezicht.
De leden van de Groenlinksfractie vragen of met de overheveling naar het ministerie
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid ook deze toezichtstaak overgaat. Op welke
wijze zal de toezichtstaak worden vormgegeven, als er niet gekozen wordt voor
een aparte inspectie?De leden van de Groenlinksfractie menen dat de kwaliteit zal mede worden
gestimuleerd door het openbaar maken van informatie hierover (bladzijde 35).
Op welke wijze zal dit gebeuren? Conform de openbaarheid van de rapporten
van de Onderwijsinspectie bijvoorbeeld?7. BeleidsinformatieIn het wetsvoorstel is een evaluatiebepaling opgenomen. Na drie jaar wordt
er voor het eerst geëvalueerd en vervolgens na elke volgende drie jaar.
De leden van de VVD-fractie zijn van mening dat bij een wetsvoorstel van dusdanige
omvang en reikwijdte er ook tussen inwerkingtreding van een wet en de uiteindelijke
evaluatie monitoring door de Kamer dient plaats te vinden. Kan de regering
toezeggen dat jaarlijks een voortgangsrapportage over het functioneren van
de wet naar de Kamer kan worden gezonden?In het wetsvoorstel is opgenomen een evaluatieprogramma opgenomen in artikel
102. Na drie jaar wordt er voor het eerst geëvalueerd en vervolgens na
elke volgende drie jaar. Is de regering bereid om jaarlijks een voortgangsrapportage
ten aanzien van de uitvoering aan de Kamer beschikbaar te stellen, zo vragen
de leden van de PvdA-fractie.8. Financiële gevolgen van het wetsvoorstel voor
overheid, ouders en werkgevers8.1 De gewenste verdeling van de kosten en batenHoe de totale kosten van kinderopvang zich zullen ontwikkelen is de leden
van de CDA-fractie vooralsnog onduidelijk. Kan de regering een indicatie van
de kosten geven voor zowel ouders, werkgevers als overheid?Het wetsvoorstel zal ook leiden tot een herschikking van middelen tussen
gemeenten en rijksoverheid en binnen de rijksoverheid tussen belastinguitgaven
en subsidies. Kan de regering een toelichting op deze herschikking geven?
Om hoeveel geld, en over welke instanties gaat het?Het financieringssysteem van de Wbk is erop gericht om ook weinig draagkrachtige
ouders in staat te stellen van kinderopvang gebruik te maken. Ouders met minder
inkomen krijgen immers een hogere financiële tegemoetkoming van het rijk
om hun kinderopvang te financieren. Toch vrezen de leden van de CDA-fractie
dat het risico bestaat dat ondernemers in de kinderopvang minder
geneigd zullen zijn om zich te vestigen in de armere wijken of op het platteland,
waar ze nu eenmaal minder verzekerd zijn van toeloop. Graag ontvangen zij
een reaktie van de regering op deze vrees.De leden van de VVD-fractie vinden het vreemd dat – hoewel de memorie
van toelichting een financiële paragraaf kent – op geen enkele
wijze wordt duidelijk gemaakt wat de (geraamde) gevolgen zijn voor de rijksbegroting.
Uitsluitend bij enkele posten voor uitvoeringskosten wordt aangegeven hoeveel
euro de verwachte kosten zullen zijn. De kosten van de stelselwijziging zelf
worden niet vermeld, zelfs niet bij benadering.Wel worden tal van redenen genoemd waarom de macrokosten zich moeilijk
laten ramen. Belangrijkste reden is vanzelfsprekend dat de nieuwe regeling
een klassiek voorbeeld van een zogenaamde openeinderegeling vormt. Het financieel
beslag is afhankelijk van het beroep dat op de faciliteit gedaan zal worden
waardoor de (overheids)kosten niet van te voren exact zijn te ramen. Kennelijk
zijn er wel berekeningen uitgevoerd op basis van bepaalde aannames (vraagscenario's),
maar de uitkomsten daarvan zijn niet – althans uitgedrukt in euro's –
in de wet opgenomen. Er zijn uitsluitend percentages genoemd (wie betaalt
welk aandeel) en geen euro's. Deze leden zouden graag van de regering willen
vernemen wat de uitkomsten van de (bovenstaande) uitgevoerde macroberekeningen
zijn, maar dan niet alleen uitgedrukt in percentages, maar ook in bedragen.
Welk bedrag zal er tezijnertijd op de begroting worden geraamd?De regering verwacht «door de toegenomen marktwerking geen trendmatige
prijsstijgingen» (bladzijde 37). Kan op deze uitspraak een toelichting
worden gegeven vragen de leden van de Groenlinksfractie, zeker gezien de enorme
schaarste aan kinderopvang en het feit dat werkgevers in de kinderopvang al
bij herhaling hebben aangegeven dat de kosten wel zullen stijgen?8.3 Wijzigingen in financiële verhoudingenDe leden van de VVD-fractie vragen of de regering een overzicht kan verstrekken
van de fiscale subsidieregelingen regelingen en hun budgettaire omvang. Is
het inzetten van de (fiscale) middelen die voor kinderopvang thans op de rijksbegroting
beschikbaar zijn, toereikend voor de dekking van de kosten van het nieuwe
stelsel? Deze vragen worden gesteld tegen het licht van de in de memorie van
toelichting opgenomen passage dat «de budgetten van de huidige fiscale
subsidieregelingen zullen worden aangewend ter dekking van de uitgaven in
het kader van de Wbk.»Naar de mening van de leden van de PvdA-fractie maakt de Wbk niet duidelijk
hoe omgegaan wordt met de huidige beschikbare middelen voor kinderopvang.
Een herschikking van middelen is evident. Gemeenten krijgen er nieuwe taken
bij en moeten oude taken afbouwen c.q. afronden. Hoe de herschikking er uit
zal zien is niet bekend. Het is moeilijk te beoordelen welke consequentie
een herschikking heeft op de kinderopvang, wanneer gemeenten van de een op
de andere dag niet meer over deze middelen beschikken. Kan de regering hier
meer duidelijkheid over verschaffen?8.4 Kosten van de uitvoering van het wetsvoorstelVoor de gemeenten worden de uitvoeringskosten geraamd op € 7,5
miljoen per jaar, of wel € 45 per kindplaats. Waar is dit bedrag
van € 45 per kindplaats op gebaseerd zo vragen de leden van de VVD-fractie.De uitvoeringskosten voor de Belastingdienst worden geraamd op € 23 miljoen per jaar. In de memorie van toelichting staat dat overwogen
is om voor de kinderopvangbijdrage aan te haken bij de kinderbijslag (AKW).
Hiervan is evenwel afgezien. Is overwogen om bij de uitvoering van de kinderopvangsubsidies
aan te haken bij de uitvoerder van de kinderbijslag, de Sociale Verzekeringsbank
zo vragen de leden van de VVD-fractie. Zij onderhouden immers een administratieve
relatie met alle huishoudens met kinderen en kunnen wellicht tegen (nog) lagere
uitvoeringskosten de beoogde regeling uitvoeren.9. Wijzigingen in de rol van de bij kinderopvang betrokken
partijen9.1 OudersDe regering stelt dat het systeem, waarbij in principe de vergoeding voor
kinderopvang aan de ouder wordt uitbetaald, een zeker risico met zich meebrengt
voor die ouders die kampen met een (dreigende) schuldenproblematiek. Dit risico
kan echter wel worden beperkt. Hoe denkt de regering het risico te gaan beperken
zo vragen de leden van de VVD-fractie.De leden van de Groenlinksfractie vragen welke maatregelen denkbaar zijn
om het probleem van de schuldenproblematiek het hoofd te bieden, anders dan
de genoemde rol van andere partijen. Is het ook denkbaar dat de Belastingdienst
een mandaat krijgt om direct uit te betalen bij (notoire) wanbetalers?9.2 KinderopvanginstellingenDe leden van de CDA-fractie vragen de regering hoe zij het overgangsbeleid
van aanbodsturing naar vraagsturing vorm wil geven. Overgangsbeleid lijkt
deze leden noodzakelijk voor de huidige gebruikers van subsidieplaatsen en
voor de instelling zelf. Veel organisaties die kinderopvang bieden moeten
de slag nog maken van een gesubsidieerde instelling naar een bedrijfsmatige
aanpak. Tijdens het subsidietijdperk was het immers niet mogelijk om een redelijke
bedrijfsreserve op te bouwen. Dit impliceert grote risico's voor de continuïteit
van veel instellingen die kinderopvang bieden. Deze leden hebben er grote
moeite mee als het totale aantal beschikbare plaatsen in de kinderopvang,
gerealiseerd in vele jaren van stimuleringsgelden, na invoering van de Wbk
opeens zou teruglopen, omdat een aantal organisaties de omslag (nog) niet
heeft kunnen maken en financieel niet rond kan komen. Hoe denkt de regering
hierover? Het kan toch niet zo zijn, dat bij de inwerkingtreding van deze
nieuwe wet er voorzieningen moeten sneuvelen, doordat onvoldoende aandacht
is besteed aan de overgangsproblematiek?De leden van de Groenlinksfractie zijn blij te lezen dat de regering zich
uitlaat over achterstandswijken (bladzijde 42). Toch zijn zij minder optimistisch
dan de regering dat stelt dat achterstandswijken «aantrekkelijk zijn»
voor ondernemers om zich te vestigen. Achterstandswijken hebben gemiddeld
meer «probleemkinderen» dan andere wijken en meer ouders met een
laag inkomen en mogelijke financiële problemen. Beide elementen maken
het runnen van een kinderopvanginstelling minder aantrekkelijk. Ook is er
de kans dat in dunbevolkte ondernemers zich minder snel zullen vestigen. De
leden van de fractie van GroenLinks maken zich grote zorgen over de toegankelijkheid
van kinderopvang. Hoe denkt de regering de toegankelijkheid van de opvang
te garanderen? 9.5. BelastingdienstDe Belastingdienst gaat de rijksbijdrage aan kinderopvang uitbetalen.
Daartoe dient zij diverse gegevens te hebben van ouders (bladzijde43), onder
meer de prijs van de kinderopvang. Het is voor de leden van de fractie van
GroenLinks niet helemaal duidelijk waartoe deze gegevens nodig zijn. Het is
toch niet zo dat de bijdrage afhankelijk is van de prijs van de opvang? Waarom
is voor de Belastingdienst gekozen en niet voor de Sociale Verzekeringsbank
die ook al een relatie met huishoudens met kinderen heeft?9.8 ImplementatieDe leden van de VVD-fractie vragen of de regering in het kader van de
gastouderopvang ook in kan gaan op de mening van de MO-groep en Hop Marjanneke
dat de invoering van het nieuwe belastingstelsel er toe heeft geleid dat de
inkomenspositie van gastouders achteruit ging. Ter compensatie is een tijdelijke
overgangsregeling getroffen die voorziet in een extra heffingskorting voor
gastouders. De regeling wordt in 5 jaar afgebouwd. De vorige staatssecretaris
heeft toegezegd dat door de invoering van de Wet basisvoorziening kinderopvang
het inkomensverlies van de gastouders ten gevolge van het nieuwe belastingstelsel
gecompenseerd zal worden. Het uitstel van de invoering van de Wet basisvoorziening
naar 1 januari 2004 leidt momenteel tot grote uitval bij gastouders.
Vooralsnog is in de Wet basisvoorziening kinderopvang niet aangegeven hoe
de inkomenspositie van gastouders verbeterd wordt. Graag ontvangen zij de
reactie van de regering hierop.De regering stelt dat een verantwoorde en zorgvuldige implementatie van
het wetsvoorstel van groot belang is. Dit vereist dat nu al voorbereidingen
worden getroffen die een verantwoorde invoering van de wet waarborgen. De
leden van de VVD-fractie onderschrijven vanzelfsprekend deze visie. Kan de
regering aangeven hoe het implementatietraject van dit wetsvoorstel precies
eruit zal gaan zien? Welke actoren zullen bij de implementatie betrokken worden?
Wat zijn precies de voorbereidende werkzaamheden die aan het implementatietraject
vooraf gaan?10. OvergangsrechtIn het wetsvoorstel wordt gesignaleerd dat de hoogste inkomens –
ook inclusief de werkgeversbijdrage – er op achteruit gaan. Om deze
groep voor te bereiden op de gevolgen van het wetsvoorstel komt er een overgangsrecht
van vier jaar. Een nadelig inkomenseffect kan zich ook voordoen bij ouders
die thans gebruik maken van gesubsidieerde kinderopvangplaatsen en geen werkgeversbijdrage
kennen. Ook hier geldt een overgangsrecht, zij het van drie jaar, om aan de
inkomensgevolgen te wennen. De leden van de VVD-fractie vragen waarom de ene
overgangsregeling vier jaar beslaat en de andere drie jaar? Kan de regering
aangegeven (met een aantal rekenvoorbeelden) hoe groot de inkomensgevolgen
voor betrokkenen kunnen zijn?Het is de leden van de fractie van de ChristenUnie niet duidelijk waarom
wordt gekozen voor twee verschillende overgangsregimes, één
van drie en één van vier jaar (zie bladzijde 47 memorie van
toelichting).Deze leden verzoeken de regering in te gaan op te verwachten inkomenseffecten.
Wat zal de maximale inkomensachteruitgang voor werknemers ten gevolge van
de nieuwe regeling zijn? Aansluitend informeren zij naar de inkomenspositie
van gastouders onder de werking van de nieuwe wet. 11 Lasten voor het bedrijfsleven11.1 Administratieve lastenDe leden van de CDA-fractie leiden tot hun genoegen uit de memorie van
toelichting af dat het wetsvoorstel voor houders van thans gesubsidieerde
kinderopvanginstellingen een aanzienlijke verlichting van de administratieve
lasten met zich mee zal brengen. Kan de regering hierbij een percentage aangeven?
Zit er ook een lastenverlichting voor houders van niet-gesubsidieerde instellingen
in het verschiet, zo vragen deze leden. Overigens het moge duidelijk zijn
dat het voorstel van deze leden (toeslagenmodel) naar verwachting een aanzienlijk
grotere lastenverlichting met zich mee zal brengen.De leden van de VVD-fractie hebben bij de recente Algemene Politieke Beschouwingen
aangegeven een eind te willen maken aan de bureaucratie en administratieve
lastendruk binnen de kinderopvang. De opeenstapeling van gedetailleerde regels
over opleidingseisen, huisvesting en groepsgrootte, maakt het realiseren van
kinderopvang duur en moeilijk. Onderschrijft de regering het uitgangspunt
van deze leden dat het einde maken aan de bureaucratie en het tegengaan van
administratieve lastendruk ook zaken zijn die bereikt zouden moeten worden
met onderhavig wetsvoorstel? Deze leden vragen zich namelijk af of dit tegengaan
van bureaucratie en lastendruk wel voldoende gerealiseerd kan worden met onderhavig
wetsvoorstel.In de huidige praktijk dienen kinderopvangcentra nog een vergunning te
hebben om kinderopvang te faciliteren. Dit stelsel brengt volgens de VVD-fractie
omvangrijke administratieve lasten en regeldichtheid met zich mee. De regering
geeft aan dat een vergunningsplicht niet strookt met het beleid dat erop gericht
is om administratieve lasten terug te brengen en kiest daarom voor een systeem
van een meldingsplicht in combinatie met algemeen geldende kwaliteitseisen.
De leden van de VVD-fractie zijn het eens met het afschaffen van de vergunningsplicht
voor kinderopvangcentra. Deze leden zouden echter graag door de regering verduidelijkt
willen zien wat nu precies de verschillen zijn van deze meldingsplicht ten
opzichte van het vergunningssysteem. Deze leden zien namelijk niet direct
het grote voordeel van het systeem van een meldingsplicht – zoals nu
door de regering voorgesteld – ten opzichte van de vergunningsplicht
als het gaat om het terugdringen van administratieve lasten.Daarnaast zouden de leden van de VVD-fractie graag onderbouwd willen zien
waarom de regering er voor gekozen heeft om ook verplichtingen, zoals samenwerkingsrelaties
met lokale jeugdvoorzieningen en kwaliteitsbevordering door behandeling van
klachten in het wetsvoorstel op te nemen. Deze verplichtingen leiden tot hoge
administratieve lasten voor kinderopvanginstellingen en zijn naar de mening
van deze leden volstrekt overbodig. Kinderopvangorganisaties moeten zelf kunnen
beslissen met welke andere organisaties zij contacten onderhouden ten behoeve
van het goed functioneren van hun organisatie. Dit zelfde geldt voor een verplichte
verslaggevingsprocedure voor klachten.De Wet basisvoorziening kinderopvang voorziet in adviesrecht voor een
verplichte oudercommissie in alle opvangcentra. De leden van de VVD-fractie
vinden – hierbij aansluitend bij de opvatting van VNO-NCW – dit
voor een marktsector niet logisch. Daarnaast levert dit ook weer extra administratieve
lasten op. Waarom heeft de regering er niet voor gekozen om het al dan niet
instellen van een oudercommissie over te laten aan de individuele kinderopvanginstelling?
Bijvoorbeeld als een instelling er achter komt dat er vanuit de ouders (de
klanten) de behoefte bestaat om een dergelijk orgaan op te richten kan de
kinderopvang zelf besluiten een oudercommissie in het leven te roepen. Na inwerkingtreding van het wetsvoorstel verwacht de regering dat intermediaire
organisaties hun rol uitbreiden naar ondersteuning van de ouders. Ouders kunnen
een intermediaire organisaties machtigen namens hen handelingen met betrekking
tot het regelen van kinderopvang en van het ontvangen van de overheidstegemoetkoming
te verrichten: zoals het aanvragen van de tegemoetkoming, het doorgeven van
wijzigingen aan de Belastingdienst, of het betalen van kinderopvang. Is de
regering van mening dat het in te voeren stelsel dusdanig ingewikkeld wordt
dat ouders een intermediaire organisatie nodig hebben om hun kinderopvang
te regelen? Acht de regering dit wenselijk? Is het niet zo dat uitgangspunt
dient te zijn dat ouders door middel van het nieuwe stelsel op een eenvoudige
manier zelfstandig kinderopvang moeten kunnen regelen?De ouder is het verzamelpunt van alle geldstromen. Het gevolg is dat de
ouders er een administratieve last bij krijgen. De leden van de VVD-fractie
vragen zich af of deze belasting niet in strijd is met het idee van de vermindering
van bureaucratisering voor de burger. Heeft de regering in dit kader alternatieven
overwogen? Zo ja, welke?De regering geeft aan dat – alles overziend – het wetsvoorstel
voor houders van kinderopvanginstellingen, die in de huidige situatie worden
gesubsidieerd, naar verwachting een aanzienlijke lastenverlichting. Het is
nog niet geheel duidelijk of het wetsvoorstel per saldo een lastenverlichting
of verzwaring voor niet- gesubsidieerde instellingen inhoudt. De leden van
de VVD-fractie vinden het belangrijk om inzicht te hebben in eventuele lastenverschuivingen.
Kan de regering een poging wagen om inzicht te verschaffen in wat de eventuele
lastenverlichting/ lastenverzwaring voor (gesubsidieerde) instellingen zou
kunnen zijn? Zou de regering dit dan ook kunnen aangeven voor werkgevers in
het algemeen? De leden van de fractie van de PvdA heeft twijfels of een van
de doelstellingen nl. het beperken van de administratieve lasten wel wordt
bereikt. Is de regering bereid nog eens nader naar de administratieve lasten
van de kinderopvangorganisaties te kijken en waar mogelijk verder te beperken?ArtikelsgewijsArtikel 1De leden van de SGP-fractie vragen of het eerste lid onder a moet worden
gewijzigd in: Onze minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid in verband
met de overheveling van dit dossier.Artikel 2Het is de leden van de fractie van de ChristenUnie niet duidelijk waarom
de regering voor wat betreft het partnerbegrip niet aansluit bij de fiscale
wetgeving.Artikel 6 lid 1aDe leden van de CDA-fractie vragen waarom wordt uitgegaan van de «werkelijke»
kosten (de voor de kinderopvang te betalen prijs) en niet van «aanvaardbare»
kosten. Als bij het vergoeden van de kosten uitgegaan wordt van «aanvaardbare»
kosten zal dit volgens deze leden leiden tot een vereenvoudiging van de uitvoering
en een vermindering van de administratieve lasten. Graag ontvangen zij een
beargumenteerde reactie van de regering. Artikel 20Gemeenten gaan de indicatie voor kinderopvang chronisch zieken/gehandicapten
doen. Hoe wordt voorkomen dat er gemeentelijke verschillen ontstaan, zo vragen
de leden van de Groenlinksfractie.Artikel 21Mede gelet op een vergelijkbare regeling in het voorgestelde artikel 20,
derde lid, inzake de inhoud van en door het indicatieorgaan vast te stellen
protocol, vragen de leden van de CDA-fractie de regering waarom de bevoegdheid
tot het stellen van regels niet aan de minister wordt gedelegeerd. Immers,
zelfs de memorie van toelichting (bladzijde 73) spreekt in dit kader van een
ministeriële regeling.Gemeenten gaan de indicatie doen voor kinderopvang voor kinderen voor
wiens ontwikkeling dit gunstig is. De leden van de Groenlinksfractie vragen
of een toelichting kan worden gegeven om wat voor soort kinderen het hier
gaat? Hoe wordt voorkomen dat er gemeentelijke verschillen ontstaan? Kan de
ouderbijdrage een drempel vormen voor deze groep ouders?Artikel 33In het derde lid wordt een termijn van zes maanden geïntroduceerd
waarin de opvang na beëindiging van het traject zal worden gecontinueerd.
Wat is de gemiddelde termijn dat mensen na een reïntegratietraject aan
het werk komen zo vragen de leden van de Groenlinksfractie.Artikel 48 eerste lidIn het eerste lid worden de pedagogische eisen genoemd, maar die komen
niet terug in de opsomming in het tweede lid. Is het de bedoeling van de regering
geen concrete en uitgewerkte pedagogische eisen in de AMvB op te nemen? Hoe
is dit te rijmen met de tekst van de memorie van toelichting (bladzijde 80)
waar naar de smaak van de leden van de Groenlinksfractie op goede wijze de
elementen van de pedagogische eisen genoemd worden?Artikel 48 lid 2Het tweede lid biedt de mogelijkheid om de huidige CAO-eisen wettelijk
te verankeren. De leden van de CDA-fractie vinden dit overbodig. Regels moeten
alleen gesteld worden als ze nodig zijn. Deze leden pleiten er dan ook voor
om de passages in artikel 48 lid 2, waar het gaat om groepsgrootte en opleidingseisen
te schrappen.De leden van de fractie van de ChristenUnie vragen, naar aanleiding van
het tweede of het ruimte bieden voor pedagogische vernieuwing onder de reikwijdte
van dit wetsvoorstel dient te vallen.Artikel 50Het verplicht stellen van een jaarlijkse schriftelijke vastlegging om
verantwoording af te leggen over het gevoerde beleid brengt naar het oordeel
van de leden van de CDA-fractie onnodige extra administratieve lasten met
zich mee en is strijdig met een markt- en vraaggestuurde branche. Deze leden
stellen dan ook voor dit artikel te schrappen. Artikel 54De bevoegdheden van de oudercommissie zoals vastgelegd in dit artikel
zijn ten opzichte van de huidige situatie in gesubsidieerde instellingen een
teruggang. Hoe staat de regering tegenover het geven van een instemmingsrecht
van ouders op terreinen die niet de bedrijfsvoering betreffen, maar wel zaken
zijn die voor ouders heel belangrijk zijn zoals voedingsbeleid en pedagogisch
beleid zo vragen de leden van de Groenlinksfractie.Artikel 55 lid 6Ingevolge het zesde lid van artikel 55 kunnen nadere regels worden gesteld
met betrekking tot de samenstelling en de werkwijze van de oudercommissie.
Voor de leden van de CDA-fractie geldt als uitgangspunt dat zowel de medezeggenschap
op locatieniveau c.q het niveau van de gastouder als die op het niveau van
de totale organisatie gewaarborgd moet zijn. Verdere invulling daarvan is
zaak van de ouders en de betrokken ondernemer. Derhalve pleiten deze leden
voor het schrappen van artikel 55 zesde lid.Artikel 104Het doel van de wet moet duidelijker worden omschreven. Daarom geven de
leden van de CDA-fractie de regering in overweging dit artikel te wijzigen
in: Wet tegemoetkoming kinderopvangkosten.De voorzitter van de commissieHamerDe griffier van de commssieNavaXNoot1Samenstelling: Leden: Rosenmöller (GroenLinks), Jorritsma-Lebbink
(VVD), Noorman-den Uyl (PvdA), Van Dijke (ChristenUnie), Bakker (D66), B.
M. de Vries (VVD), De Grave (VVD), Hamer (PvdA), voorzitter, Bussemaker (PvdA),
Halsema (GroenLinks), Mosterd (CDA), Blok (VVD), Bos (PvdA), Smulders (LPF),
ondervoorzitter, Jense (LN), Rambocus (CDA), Wiersma (LPF), De Ruiter (SP),
Ferrier (CDA), Smolders (LPF), Bruls (CDA), Zeroual (LPF), Eski (CDA), Verburg
(CDA) en Van Loon-Koomen (CDA).Plv. leden: Tonkens (GroenLinks), Terpstra (VVD), Adelmund (PvdA), Van
der Vlies (SGP), Van Geen (D66), Wilders (VVD), Van Hoof (VVD), Tichelaar
(PvdA), Kalsbeek (PvdA), Van Gent (GroenLinks), Smilde (CDA), Oplaat (VVD),
Verbeet (PvdA), Van Ruiten (LPF), Teeven (LN), Algra (CDA), Stuger (LPF),
De Wit (SP), Vietsch (CDA), De Jong (Groep De Jong), Hessels (CDA), Varela
(LPF), Van Oerle-van der Horst (CDA), Koopmans (CDA) en Van Dijk (CDA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28447-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl