DNA-onderzoek in strafzaken; Brief van de Minister van Justitie
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-23 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31415, nr. 2

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

03-07-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

31415 nr. 2

25-06-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Inleiding2. Effectevaluatie: Sporen met DNA2.1 Aanleiding, doel en opzet van het onderzoek2.2 Belangrijkste bevindingen2.3 Sterke toename DNA-onderzoeken na 2001– Sporenonderzoek– Sterke toename van afname van celmateriaal
bij verdachten– Verschillen per regio2.4 «Belang van het onderzoek» goed hanteerbaar
criterium voor de officier van justitie2.5 Uitvoeringsproblemen in de aanloopfase2.6 Invloed van DNA-onderzoek op het strafproces vooral
bij HVC-zaken2.7 ReflectieGunstige effectenVervolgstappen3. Procesevaluatie: Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden3.1 Aanleiding en doel onderzoek3.2 Proces rond de Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden3.3 Belangrijkste bevindingenDoelstelling van implementatie behaaldKnelpunten op onderdelen3.4 ReflectieAlgemeen beeld positiefTussentijdse bijsturingVerdere stappen/tweede fase van de Wet DNA-onderzoek bij
veroordeelden4. Tot slotOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Gerelateerde publicaties

Kamerstuk 31415, nr. 2 b1Gerelateerde publicatie
Kamerstuk 31415, nr. 2 b2Gerelateerde publicatie

 
 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31415Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 39 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 415DNA-onderzoek in strafzakennr. 2BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIEAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 25 juni 20081. InleidingIn de nota «DNA onderzoek in strafzaken vanuit wetgevings- en juridisch
perspectief» die ik u bij brief van 31 maart 2008 heb aangeboden1, heb ik u toegezegd op korte termijn een tweetal onderzoeksrapporten
toe te zenden die betrekking hebben op de evaluatie van twee wetten op grond
waarvan de mogelijkheden voor de toepassing van DNA-onderzoek zijn verruimd.
Het eerste rapport, Sporen met DNA geheten2, bevat
een evaluatie van de wijzigingen die in het Wetboek van Strafvordering ten
aanzien van de regeling van het DNA-onderzoek in strafzaken zijn aangebracht
en die met ingang van 1 november 20013 in
werking zijn getreden.4Het tweede onderzoek5 met de titel «Van
vonnis tot DNA-profiel: procesevaluatie van de Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden»
bevat, zoals de titel al aangeeft, een evaluatie van het proces van de eerste
fase van de Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden.6
Deze wet is op 1 februari 2005 in werking getreden.Deze brief bespreekt in paragraaf 2 het eerste rapport en in paragraaf 3
het tweede rapport. Paragraaf 4 van deze brief sluit af met de conclusies
die ik aan deze onderzoeken verbind.2. Effectevaluatie: Sporen met DNA2.1 Aanleiding, doel en opzet van het onderzoekDe belangrijkste wijzigingen die in het Wetboek van Strafvordering in
de regeling van het DNA-onderzoek in strafzaken in het voorbereidend onderzoek
zijn aangebracht, zijn:• De categorie delicten waarvoor DNA-onderzoek kan worden toegepast,
is uitgebreid tot alle delicten waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten.
Voordien was het grofweg alleen mogelijk bij misdrijven waarop acht jaar of
meer gevangenisstraf was gesteld.• Het criterium van «dringend noodzakelijk voor het aan de
dag brengen van de waarheid» is vervangen door het ruimere
criterium «in het belang van het onderzoek».• De officier van justitie heeft dezelfde bevoegdheden gekregen als
de rechter-commissaris om van verdachten celmateriaal te laten afnemen voor
DNA-onderzoek.Het rapport «Sporen met DNA» beschrijft de resultaten van
deze wijzigingen in de praktijk. Kernvragen zijn: in welke mate en in welke
gevallen wordt DNA-onderzoek ingezet, wat zijn de praktijkervaringen met dit
instrument en wat is de bijdrage van DNA-onderzoek aan (de efficiency van)
opsporing en vervolging. De beantwoording van deze vraagstelling is gebaseerd
op informatie verkregen van de diverse ketenpartners, interviews met sleutelfiguren
en dossieronderzoek. Het onderzoek is uitgevoerd in 4 regio’s, waarbij
2004 als peiljaar is genomen. Op deze wijze is in de resultaatmeting de invloed
van de Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden zoveel mogelijk buiten beschouwing
gelaten. Hoewel het onderzoek in beginsel specifiek gericht was op het effect
van de wetswijziging die op 1 november 2001 in werking trad, zijn ook
aspecten van de implementatie aan de orde gekomen.2.2 Belangrijkste bevindingenDe wetswijziging maakte het mogelijk om naast het DNA-onderzoek dat al
kon worden ingezet bij bepaalde zogenaamde kapitale misdrijven – waaronder
gewelds- en zedenmisdrijven worden begrepen – dit middel ook in te zetten
bij de andere voorlopige-hechtenis-misdrijven. Voor veel voorkomende misdrijven,
zoals woninginbraken, is er vanwege het grote aantal een aparte, gestandaardiseerde
en meer op opsporing gerichte procedure voor DNA-onderzoek overeengekomen
die inhoudt dat de politie alleen bepaalde stukken van overtuiging (wattenstaafjes
met bloed, wattenstaafjes met speeksel, peuken, kauwgom) aan het NFI aanbiedt
in een set van maximaal dertig sporen. Hierdoor is de term High Volume Crime
(HVC)-zaken in zwang gekomen. Dit in tegenstelling tot high profile-zaken,
oftewel kapitale misdrijven.Uit het onderzoek blijkt dat de invloed van DNA-onderzoek op het strafproces
zeer sterk geldt bij HVC-zaken. Maar de belangrijkste bevindingen van het
rapport zijn dat na november 2001 er aanzienlijk vaker DNA-onderzoek wordt
ingezet dan voordien, het criterium «belang van het onderzoek»
goed hanteerbaar is voor de officier van justitie en dat de uitvoeringsproblemen
die gepaard gingen met de start van de wet grotendeels overwonnen zijn. Deze
bevindingen zullen nu kort worden toegelicht.2.3 Sterke toename DNA-onderzoeken na 2001– SporenonderzoekHet rapport laat zien dat na 1 november 2001 DNA-onderzoek aanzienlijk
vaker wordt ingezet dan voordien. De toename betreft niet alleen het gebruik
bij HVC-zaken – waarvoor deze wet onder meer de mogelijkheid opende –
maar geldt ook voor de kapitale misdrijven waarvoor DNA-onderzoek al mogelijk
was. Ter illustratie: het aantal aanvragen bij het NFI voor DNA-onderzoek
nam toe van 667 in 1999 tot 10 963 in 2004. Daarbij ging het in 7918
gevallen om HVC-zaken.Verhoudingsgewijs, dat wil zeggen in relatie tot het aantal processen-verbaal,
wordt DNA-onderzoek het meest toegepast bij zedenzaken gevolgd door levensmisdrijven,
mishandeling en bedreiging. Dat gold reeds in 1999, maar het aandeel van zedenzaken
is verder toegenomen in 2004. – Sterke toename van afname van celmateriaal
bij verdachtenIn het peiljaar analyseerde het NFI 2778 referentiemonsters van verdachten
waarvan het daarvan verkregen DNA-profiel in de DNA-databank is opgeslagen,
terwijl het in 1999 nog ging om 1285 profielen van verdachten. Het aantal
onvrijwillige afnamen wordt geschat tussen de 5 en 25% en varieert
per regio. Fysieke dwang bij de afname van celmateriaal komt vrijwel niet
voor.De wetswijziging leidde dus tot een sterke groei van zowel het sporenonderzoek
als onderzoek aan celmateriaal van verdachten. Als gevolg hiervan is het aantal
DNA-profielen in de DNA-databank ook sterk gegroeid.– Verschillen per regioEr zijn tussen de onderzochte regio’s verschillen in de wijze waarop
DNA-onderzoek wordt ingezet. Dat betreft de mate waarin de forensische opsporing
wordt ingezet en de plaats delict wordt bezocht, de manier waarop biologisch
sporenmateriaal wordt gescreend en veiliggesteld op de plaats delict, en de
mate waarin uit bloedsporen een volledig profiel kan worden verkregen. Ook
is er verschil in de aard van de delicten waarbij DNA-onderzoek werd ingezet.
Zo bleek dat een regio verhoudingsgewijs twee maal zoveel sporen uit HVC-zaken
verzamelde dan een andere regio.2.4 «Belang van het onderzoek» goed hanteerbaar
criterium voor de officier van justitieHet verruimde criterium «belang van het onderzoek» vormt nagenoeg
geen belemmering voor het starten van een DNA-onderzoek, aldus de geïnterviewde
officieren van justitie. Het proportionaliteitsbeginsel zorgt ervoor dat,
als er veel ander bewijs is – uitsluitend een bekennende verklaring
is daarvoor niet voldoende – van DNA-onderzoek wordt afgezien.Na de inwerkingtreding van de wetswijziging is het geven van bevelen tot
het verrichten van een DNA-onderzoek nagenoeg volledig in handen komen te
liggen van de officier van justitie. Het komt het nog maar sporadisch voor
dat de rechter-commissaris daartoe opdracht geeft.2.5 Uitvoeringsproblemen in de aanloopfaseDe explosieve groei van het aantal DNA-onderzoeken heeft een rol gespeeld
bij het ontstaan van knelpunten in de aanvangsfase. Er waren achterstanden
bij de verwerking door het NFI van aanvragen om DNA-onderzoek, terwijl ook
het opschonen van de DNA-databank – dat wil zeggen het vernietigen van
DNA-profielen en celmateriaal bijvoorbeeld vanwege vrijspraak van de verdachte –
aanvankelijk vertraging opliep doordat bevelen daartoe van het openbaar ministerie
achterwege bleven.De destijds ontstane situatie hangt niet samen met de aard van de uitbreiding
die in gang werd gezet, maar moet, achteraf bezien, worden gezien in het licht
van de enorme toename van het aantal DNA-onderzoeken en de afwezigheid van
een adequaat automatiseringssysteem. Dat DNA-onderzoek na 2001 zo’n
grote vlucht zou nemen, werd eigenlijk door niemand verwacht, zo stelt het
rapport. Uit de evaluatie blijkt dat deze situatie intussen is verbeterd,
niet in de laatste plaats door de inzet van de instanties die direct bij de
uitvoering zijn betrokken: de politie, het openbaar ministerie en het NFI.2.6 Invloed van DNA-onderzoek op het strafproces vooral
bij HVC-zakenIn de evaluatie is bezien wat de rol is van DNA-onderzoek in de diversefasen van het strafproces, dat wil zeggen bij de opsporing, bij de
beslissing tot vervolging en bij het onderzoek ter terechtzitting. Hierbij
moet een onderscheid worden gemaakt tussen de kapitale delicten en HVC-zaken,
zoals inbraken. Bij dit laatste soort zaken is het percentage hits en matches
hoger dan bij kapitale delicten.Met name voor HVC-zaken geldt dat de uitkomst van DNA-onderzoek in de
opsporingsfase een grote, identificerende rol speelt. Op een persoon wiens
DNA-profiel matcht na vergelijking met het DNA-profiel uit het sporenmateriaal
dat na een inbraak is veilig gesteld, rust al snel een verdenking van die
inbraak. Het positieve resultaat van de profielvergelijking leidt er ook sneller
toe dat een verdachte een bekennende verklaring aflegt.Bij kapitale misdrijven ligt dat anders. Vaak is er een relatie tussen
de verdachte en het slachtoffer, zodat het enkel aantreffen van DNA-materiaal
op het slachtoffer of de plaats delict als zodanig geen uitsluitsel geeft
of hij het misdrijf gepleegd heeft. Daarnaast blijkt dat bij kapitale misdrijven
de proceshouding van verdachten anders is dan bij HVC-zaken. Omdat er voor
verdachten meer op het spel staat bij kapitale misdrijven, is een positieve
uitkomst van een DNA-onderzoek voor hen zeker niet altijd reden om te bekennen.Verder heeft bij de beslissing om te vervolgen DNA-onderzoek in circa
een vijfde van de gevallen een doorslaggevende rol gespeeld. In ruim de helft
van de gevallen was dit niet het geval, bijvoorbeeld omdat er voldoende ander
bewijs was, of omdat het DNA-onderzoek slechts betrekking had op een deel
van de feiten.Bij de behandeling ter zitting blijkt DNA-onderzoek een grotere rol te
spelen dan bij de beslissing omtrent vervolging. In ruim een derde van de
zaken gaf belastend DNA-onderzoek de doorslag. In het vonnis van de rechtbank
wordt nogal eens gerefereerd aan het belastende of ontlastende bewijs uit
DNA-onderzoek.2.7 ReflectieGunstige effectenDe centrale vraag van dit onderzoek is wat de effecten zijn van de per
1 november 2001 ingetreden wijziging van de wettelijke regeling van het
DNA-onderzoek. Deze effecten worden positief beoordeeld. Toepassing van DNA-onderzoek
is na de onderhavige wetswijziging – zoals beoogd – inderdaad
toegenomen. Er was zelfs sprake van een explosieve groei die niet was voorzien
en waardoor knelpunten bij de uitvoering ontstonden. Deze knelpunten zijn
onder meer door praktische werkafspraken goeddeels overwonnen. Voorts is het
kennisniveau over DNA-onderzoek bij zowel de staande als de zittende magistratuur
toegenomen. De inzet van forensische officieren van justitie acht ik in dit
verband ook een belangrijke factor.De toename van het aantal DNA-onderzoeken geldt niet alleen voor de kapitale
delicten, waarvoor dit reeds mogelijk was. Juist bij die categorie delicten
waarvoor de wet van 2001 de mogelijkheid opende wordt DNA-onderzoek veel toegepast
en blijkt ook zeer effectief te zijn. Het nieuw ingevoerde criterium «in
het belang van het onderzoek», blijkt in dit verband de ruimere toepassing
van DNA-onderzoek te ondersteunen.VervolgstappenHet rapport bevat nuttige informatie en aanwijzingen die ook in het licht
van eerder genoemde nota van 31 maart 2008 de praktijk van het DNA-onderzoek
verder kunnen versterken.Aan enkele punten zal specifiek aandacht worden gegeven. Het opschonen
van de databank heeft nu grote prioriteit bij het openbaar ministerie en wordt
ondersteund door het NFI met gerichte voorlichting aan medewerkers van de
parketten. De realisering van de onder punt 3.4 genoemde geautomatiseerde
aanlevering van gegevens – die wordt gekoppeld aan de implementatie
van de tweede fase van de Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden – zal
ook voor dit aspect een meer structurele oplossing betekenen.Een tweede aandachtspunt is het geconstateerde verschil tussen de diverse
regio’s wat betreft de praktijk van het DNA-onderzoek en, wat heel wezenlijk
is, de daarmee bereikte resultaten. Het is voor de kwaliteit van de opsporing
wenselijk dat het sporenonderzoek overal aan de maat is. Te dien behoeve is
in het Beleidsprogramma van dit kabinet voorzien in de aanstelling van 500
extra forensische assistenten bij de politie. Dat zal de komende jaren gebeuren,
hetgeen mede moet bijdragen tot de beoogde verbetering van het ophelderingspercentage
met 15%.3. Procesevaluatie: Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden3.1 Aanleiding en doel onderzoekOp 1 februari 2005 is de Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden in werking
getreden. De invoering van deze wet vindt gefaseerd plaats. Tijdens de eerste
fase wordt sinds februari 2005 bij de veroordeelden wegens geweld- en zedenmisdrijven
celmateriaal afgenomen. De implementatie van de tweede fase start in 2009.De wet heeft belangrijke uitvoeringsgevolgen voor diverse aan justitie
gerelateerde organisaties. Deze gevolgen zijn door het WODC in 2007 onderzocht
door middel van een zogenaamde «procesevaluatie». De centrale
vraagstelling van het onderzoek is: hoe verloopt de uitvoering van de Wet
DNA-onderzoek bij veroordeelden en wat zijn de tot nu toe behaalde resultaten
van de bij deze uitvoering betrokken organisaties? De procesevaluatie is in
2008 afgerond. In een later stadium zullen ook de beoogde effecten van deze
wetswijziging worden bezien.Ik ga nu eerst in op de procesbeschrijving van de Wet DNA-onderzoek bij
veroordeelden.3.2 Proces rond de Wet DNA-onderzoek bij veroordeeldenDeze wet is enerzijds van toepassing op alle personen die na 1 februari
2005 zijn veroordeeld voor een gewelds- of zedenmisdrijf waarvoor voorlopige
hechtenis mogelijk is en aan wie een vrijheidsbenemende straf of maatregel
is opgelegd of een taakstraf. Buiten de reikwijdte van de wet vallen personen
die wel schuldig zijn verklaard, maar aan wie geen straf is opgelegd en personen
die veroordeeld zijn tot alleen een geldboete of financiële maatregel.
De uitvoering van de wet ten aanzien van veroordelingen na 1 februari
2005 wordt het reguliere traject genoemd.Anderzijds geldt de wet ook voor veroordeelden die voor 1 februari
2005 al waren veroordeeld tot een vrijheidsbenemende straf of maatregel en
die deze op die datum nog ondergingen of nog moesten ondergaan. Dit deel van
de wetsuitvoering wordt aangeduid als de inhaalslag. Veroordeelden die voor
1 februari 2005 een andere sanctie opgelegd hebben gekregen, zoals een
taakstraf, vallen níet onder de inhaalslag en bij hen wordt in het
kader van deze wet dus ook geen celmateriaal afgenomen.De evaluatie concentreert zich op het proces rond de toepassing van de
Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden. Op hoofdlijnen omvat het reguliere traject
de volgende stappen.• Het start met het bevel van een officier van justitie tot afname
van celmateriaal van een veroordeelde. Een officier van justitie kan conform
de uitzonderingsgronden afzien van uitvaardiging van een bevel. De veroordeelde
kan geen bezwaar maken tegen afname van celmateriaal, maar tegen
de opname van zijn DNA-profiel in de DNA-databank.• De afname van celmateriaal vindt, indien de veroordeelde gedetineerd
is, plaats in een penitentiaire inrichting, en indien hij zijn straf buiten
een inrichting ondergaat, op het politiebureau tijdens de zogenaamde «DNA-spreekuren».• Het NFI maakt, indien geen bezwaar wordt gemaakt door de veroordeelde,
van het celmateriaal een DNA-profiel en voegt dit profiel toe aan de DNA-databank.• Als gevolg van profielvergelijkingen kunnen matches of hits ontstaan
met andere profielen in de DNA-databank die het NFI aan het openbaar ministerie
meldt. Deze melding kan aanleiding zijn tot een opsporingsonderzoek.3.3 Belangrijkste bevindingenDoelstelling van implementatie behaaldDe hoofdconclusie van het onderzoek is positief, namelijk dat, de omvang
van de operatie in aanmerking nemend, de uitvoering van de wet op veel punten
zonder problemen verloopt. In overeenstemming met de doelstelling van de wetgever
wordt door de officier van justitie nauwelijks gebruik gemaakt van de uitzonderingsgronden.
Wel blijkt dat in een deel van de gevallen de officier van justitie niet heeft
afgewogen of van een uitzonderingsgrond sprake was. Ook blijkt dat slechts
2% van de veroordeelden een bezwaarschrift heeft ingediend tegen verwerking
van zijn celmateriaal, 21% hiervan is gegrond verklaard. De afgelopen
jaren is bij tienduizenden veroordeelden celmateriaal afgenomen en verwerkt
tot DNA-profielen die opgenomen zijn in de DNA-databank. Tot en met half 2007
zijn er in totaal ruim 47 000 bevelen tot afname van celmateriaal bij
veroordeelden uitgevaardigd. Fysieke dwang, zo blijkt uit de evaluatie, bij
de afname van celmateriaal lijkt vrijwel nergens voor te komen. De opkomst
op de DNA-spreekuren van de politie is ongeveer 60%. Dit percentage
is veel hoger dan voor de inwerkingtreding van de wet werd ingeschat.Knelpunten op onderdelenHet NFI heeft in de eerste plaats het grote aanbod van celmateriaal van
veroordeelden niet goed kunnen verwerken en er ontstonden grote achterstanden.
Geconstateerd wordt dat de hoeveelheid veroordeelden waarop de wet van toepassing
is, veel groter is dan waarvan bij de voorbereidingen is uitgegaan. De reden
daarvan was dat tijdens de voorbereiding van de implementatie van de wet geen
rekening was gehouden met afname van celmateriaal van veroordeelden wegens
brandstichting en eenvoudige mishandeling. Deze misdrijven zijn pas op een
vrij laat moment in het traject toegevoegd aan de lijst van de gewelds- en
misdrijven waarop de wet in de eerste fase van toepassing zou zijn. Daarnaast
speelde het hoge opkomstpercentage een rol.Ook de melding en opvolging van hits is een onderdeel van de uitvoering
dat niet goed is verlopen. Uit de evaluatie blijkt dat een deel van de hits
betrekking heeft op reeds afgedane zaken en dat een deel niet is aangekomen
bij de juiste officier. Dat een deel van de hits betrekking heeft op zaken
die al eerder zijn afgedaan, hangt samen met het feit dat het openbaar ministerie
niet altijd voldoet aan zijn informatieplicht richting het NFI. Het ontbreken
van een op DNA-onderzoek toegespitste geautomatiseerde aanlevering van gegevens
maakt dat naleving van die informatieplicht een tijdrovend proces is. De invoering
van een dergelijk systeem zou vanwege de vele communicatiestromen tussen het
openbaar ministerie, het NFI en de politie, ook de efficiency en kwaliteit
van andere delen van het uitvoeringsproces ten goede komen. Verder is met
betrekking tot de inhaalslag een deel van de bevelen niet uitgevoerd omdat
de betreffendeveroordeelden voor de bemonstering al op vrije voeten
waren gesteld en er in de eerste maanden niet voldoende DNA afnamesetjes of
verpleegkundigen waren.3.4 ReflectieAlgemeen beeld positiefDe hoofdconclusie van het onderzoek is, zoals gezegd, positief. De omvang
van de operatie in aanmerking nemend verloopt de uitvoering van de wet op
veel punten zonder problemen. Ik onderschrijf deze conclusie.Van tienduizenden veroordeelden is de afgelopen jaren DNA-materiaal afgenomen
en verwerkt tot een DNA-profiel, dat vervolgens is opgenomen in de DNA-databank.
Dit alles heeft geleid tot een sterke groei van de databank. Mede door de
implementatie van de Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden zijn er anno 2008
ruim 50 000 profielen opgenomen in de DNA-databank. Sinds 1 februari
2005 is het aantal DNA-profielen verachtvoudigd. Een goed gevulde databank
is geen doel op zich zelf, maar wel een voorwaarde om strafbare feiten op
te helderen en te voorkomen. Naarmate het aantal DNA-profielen in de DNA-databank
toeneemt, zowel van verdachten als veroordeelden, heeft profielvergelijking
eerder tot gevolg dat een DNA-profiel een hit oplevert met een of meer in
de databank opgeslagen profielen. Hierdoor kunnen misdrijven opgelost worden
en daar kan de Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden in belangrijke mate toe
bijdragen.Tussentijdse bijsturingHoewel het algemene beeld van de implementatie positief is, was wel tussentijds
bijsturing nodig en wordt ook nu nog stelselmatig gewerkt aan verbetering
van de processen.De Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden heeft kwantitatief aanzienlijke
en kwalitatief complexe gevolgen voor de uitvoeringsorganisaties. Dit blijkt
ook uit de procesevaluatie. De uitvoeringsorganisaties hebben tijd nodig (gehad)
om de wet adequaat in te voeren en vervolgens te borgen in de werkprocessen.
Gedurende dit proces zijn, daar waar zaken niet goed liepen, procedures aangepast
en verbeterd.Een goed voorbeeld hiervan betreft de aanpassingen van de procedures rond
de melding en opvolging van hits die het openbaar ministerie in 2007 doorgevoerd
heeft. Het openbaar ministerie heeft hiertoe het project «Verbetering
DNA-taken» ingesteld. Doel van dit project is het verbeteren van onder
meer de afhandeling van meldingen van hits en het verbeteren van de kwaliteit
en uniformiteit van het berichtenverkeer tussen arrondissementsparketten en
ressortsparketten met betrekking tot DNA-taken. Er is een gedetailleerde procesbeschrijving «DNA
bij veroordeelden» opgesteld. Ook is het (tijdelijke) geautomatiseerde
systeem Registratie Onderzoeks Opdrachten DNA (ROOD) aangepast zodat sinds
medio oktober 2007 de hits wel in dit systeem geregistreerd kunnen worden
en dient door de parketten periodiek aan het parket-generaal te worden gerapporteerd
over de vervolgstappen die zijn genomen naar aanleiding van de ontvangen hits.
Daarnaast verstuurt het NFI vanaf 1 september 2007 alle hits naar één
daartoe aangewezen officier van justitie binnen een parket (doorgaans de forensische
officier van justitie).Verdere stappen/tweede fase van de Wet DNA-onderzoek bij
veroordeeldenDe implementatie van de eerste fase van de wet is grondig voorbereid en
begeleid door een projectgroep waaraan vertegenwoordigers hebben deelgenomen
van alle organisaties die bij de toepassing van DNA-onderzoek
bij veroordeelden betrokken zijn. Desondanks blijkt de werkelijkheid soms
anders te lopen dan vooraf kon worden ingeschat. Een constatering van het
onderzoek is dat de hoeveelheid veroordeelden waarop de wet van toepassing
is, veel groter is dan waarvan bij de voorbereidingen is uitgegaan, omdat
het aantal delicten dat onder de werking van de wet viel, werd uitgebreid.
Dit aspect en het hoge opkomstpercentage hebben geleid tot achterstanden bij
het NFI, die reeds zijn aangepakt door de verdere automatisering van de werkprocessen
van het NFI. Eind 2008 zal er sprake zijn van een acceptabele werkvoorraad.Dit is mede van belang omdat in 2009 de start van de implementatie van
de – al eerder genoemde – tweede fase van de Wet DNA-onderzoek
bij veroordeelden plaats zal vinden. Bij de voorbereidingen van deze nieuwe
fase zullen de resultaten van de procesevaluatie nadrukkelijk worden betrokken.
Het gaat hierbij om nieuwe inzichten in de opkomstpercentages op de spreekuren
van de politie, het aantal ingediende bezwaarschriften en meer in het algemeen
ook om het verbeteren van de communicatiestromen. In dit verband is dan ook
relevant dat bij de voorbereiding van de implementatie van de tweede fase
ook de ontwikkeling van het geautomatiseerd aanleveren van gegevens wordt
meegenomen.4. Tot slotDe voorgelegde twee evaluatieonderzoeken laten zien dat er bij de uitbreiding
van de wettelijke mogelijkheden tot toepassing van DNA-onderzoek bij verdachten
en veroordeelden in de aanloopfase knelpunten waren op het vlak van de uitvoering.
Tegelijkertijd kan echter worden geconstateerd dat naarmate langer met de
nieuwe toepassingsmogelijkheden voor DNA-onderzoek wordt gewerkt, de startproblemen
steeds meer zijn overwonnen. Al met al overheerst een positief beeld over
de in gang gezette verruimingen. Zoals werd beoogd, is de toepassing van DNA-onderzoek
enorm uitgebreid en is ook de DNA-databank navenant sterk gegroeid. Dit biedt
kansen voor de bestrijding van de criminaliteit, doordat er zich meer «hits»
voordoen die leiden tot de mogelijke dader van het misdrijf. De eerste ervaringen,
zoals ook blijkt uit beide onderzoeken, bevestigen de positieve effecten van
de ruimere inzet van DNA-onderzoek en leiden tot de conclusie dat dit instrument
zich heeft ontwikkeld tot een krachtig instrument in het strafproces. Om die
reden zal – zoals ik ook reeds heb aangekondigd in de in de inleiding
genoemde nota «DNA-onderzoek in strafzaken vanuit wetgevings- en juridisch
perspectief» – de toepassing van het DNA-onderzoek verder worden
geoptimaliseerd. De onderhavige evaluatieonderzoeken bieden hiervoor goede
aanknopingspunten.De minister van Justitie,E. M. H. Hirsch Ballin XNoot1Kamerstukken II 2007/08, 31 415, nr. 1, blz. 13 en 15.XNoot2Dit rapport is in 2008 opgesteld door het IVA beleidsonderzoek en advies.XNoot3Wet van 5 juli 2001 tot wijziging van de regeling van het DNA onderzoek
in strafzaken (Stb. 2001, 335)XNoot4Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot5E. W. Kruisbergen, Van vonnis tot DNA-profiel: procesevaluatie van de
Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden, WODC, 2008.XNoot6Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31415-2.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl