Wijziging Infectieziektenwet en Quarantainewet ter bestrijd. gevaren van pokken, SARS en andere ernstige infectieziekten; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28868, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

19-05-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2002-2003

28868 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamALGEMEEN1. Inleiding2. Doel van de wet3. Aard van de maatregelen4. Maatregelen5. Verhouding met rampenbestrijding6. Rechtsbescherming7. Administratieve lasten8. FinanciënARTIKELSGEWIJSArtikel IABCDEFGHArtikel IIArtikel IIIOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28868Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 868Wijziging van de Infectieziektenwet en de Quarantainewet ter bestrijding
van de gevaren van pokkennr. 3MEMORIE VAN TOELICHTINGALGEMEEN1. InleidingDe Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) verklaarde op 8 maart 1980 de wereld
vrij van pokken. De World Health Assembly besloot op 20 mei 1981 om pokken
met ingang van 1 januari 1982 te schrappen uit de opsomming van quarantainabele
ziekten in de Internationale Gezondheidsregeling. Door lid te worden van de
WHO heeft Nederland zich verbonden om in WHO-kader aangenomen regelingen volgens
eigen wetgeving te aanvaarden en, eenmaal aanvaard, uit te voeren. De –
summiere – bepalingen over pokken die nog in de Quarantainewet staan
(Titel VI) zijn daarom sinds 1 januari 1982 een dode letter. Met ingang van
6 oktober 1988 (Stb. 447) werd variola, oftewel pokken, geschrapt in het koninklijk
besluit van 1 oktober 1929 ter uitvoering van de Besmettelijke-Ziektenwet.
Genoemde wet heette sinds 1 januari 1976 Wet bestrijding infectieziekten en
opsporing ziekteoorzaken (WBI). Met ingang van 1 april 1999 werd de WBI vervangen
door de Infectieziektenwet. Pokken werd niet opgenomen in de Infectieziektenwet.Officieel wordt het pokkenvirus nog bewaard in twee laboratoria, een in
de Verenigde Staten en een in Rusland. Er zijn aanwijzingen dat voormalige
Sovjetrepublieken eigen voorraden hebben aangemaakt. In de huidige ontvlambare
verhoudingen in de wereld moet rekening gehouden worden met al of niet opzettelijke
verspreiding van het pokkenvirus. Pokken is een zeer besmettelijke ziekte,
die voor ca. één derde van de onbeschermde geïnfecteerde
personen dodelijk is. De combinatie van hoge mortaliteit en hoge besmettelijkheid
geldt voor geen enkele andere infectieziekte. Volgens de richtlijnen van de
Wereld Gezondheidsorganisatie is de bestrijding van pokken gebaseerd op vaccinatie
en, bij een uitbraak, op zo snel mogelijke herkenning en isolatie van patiënten
om verspreiding van het virus tegen te gaan. Afzondering van waarschijnlijk
geïnfecteerde personen en toezicht bij personen die in contact zijn geweest
met pokkenpatiënten zijn dus noodzakelijk. Omdat het pokkenvirus alleen
de mens als gastheer gebruikt kan daarmee de verspreiding van pokken tot staan
worden gebracht. De nu voorgestelde uitbreiding van de wet verschilt
niet wezenlijk van hetgeen al in de oude Wet bestrijding infectieziekten en
opsporing ziekteoorzaken met betrekking tot pokken was opgenomen. Sedertdien
is de wijze van bestrijding niet veranderd. Met name zijn er geen minder ingrijpende
maatregelen beschikbaar om verspreiding van het virus tegen te gaan en daarmee
de volksgezondheid afdoende te beschermen.Vaccinatie tegen pokken werd in Nederland in de zeventiger jaren verminderd
en in 1976 gestaakt. Daarna geboren personen zijn dus onbeschermd. In hoeverre
gevaccineerde personen tegen een toekomstige uitbraak beschermd zijn is onbekend.De regering acht het gewenst om zodra ergens ter wereld pokken is vastgesteld,
maatregelen te kunnen nemen om de gevaren daarvan in Nederland te bestrijden.
Artikel I van dit wetsvoorstel bewerkstelligt dat de melding van gevallen
van pokken, de opneming ter isolatie en het onderzoek van pokkenpatiënten
plaatsvinden conform de Infectieziektenwet. De beroepsgroep is met deze wet
inmiddels vertrouwd. Het is noodzakelijk daarnaast specifiek voor de pokkenbestrijding
aanvullende regels te stellen. Overigens zijn verschillende andere westerse
landen op dit moment doende hun regelgeving langs vergelijkbare lijnen aan
te vullen.Nederland beschikt over voldoende entstof om de hele bevolking te vaccineren.
Vaccinatie brengt echter voor een zeker percentage personen ernstige bijwerkingen
mee, soms met dodelijke afloop. Daarnaast is vaccinatie voor enkele categorieën
personen al op voorhand ongewenst of uitgesloten. Het is dus zaak om niet
te veel, maar zeker niet te weinig te vaccineren.Om deze redenen is de bestrijding primair gebaseerd op het principe van
ringvaccinatie. Dit houdt in: patiënten met pokken zo snel mogelijk diagnosticeren,
hen afzonderen om besmetting van anderen te voorkomen en vaccinatie aanbieden
aan degenen die met patiënten of hun familieleden in nauw contact zijn
geweest. Het voornemen is om, zolang het aantal patiënten gering is,
het verloop van hun besmetting nauwkeurig waar te nemen, hen daartoe af te
zonderen van de rest van de bevolking en aan hen en aan hun eerste rings contacten
vaccinatie aan te bieden. Zieke pokkenpatiënten zullen worden geïsoleerd
in ziekenhuizen. Gekozen is voor de burgemeester als degene die maatregelen
neemt ter bestrijding van de gevaren van pokken. Vaccinatie zal niet worden
opgelegd.2. Doel van de wetHet doel van de voorgestelde wijzigingen is het bieden van een rechtsbasis
waarop maatregelen kunnen worden getroffen om de gevaren van pokken af te
wenden. Hierbij wordt beseft dat het treffen van dwingende maatregelen gehanteerd
dient te worden als een uiterste middel om de bescherming van de volksgezondheid
vorm te geven. Voor het nemen van dwangmaatregelen door de overheid bestaat
slechts aanleiding wanneer het gevaar dreigt dat de pokken ernstige schade
kan toebrengen aan de volksgezondheid, terwijl dat gevaar niet op een andere
wijze effectief kan worden afgewend.Hoeksteen van de pokkenbestrijding blijft de vrijwillige medewerking van
de bevolking. Naar verwachting zal een groot deel van de bevolking bereid
zijn zich te laten vaccineren en andere preventieve maatregelen te ondergaan
en, indien ziek, zich te laten onderzoeken en onder medische behandeling stellen.
Dwingende, op individuele personen gerichte maatregelen zullen dan dus meestal
niet nodig zijn. De in deze wet neergelegde maatregelen hebben in die zin een aanvullend
karakter, namelijk aanvullend op hetgeen op vrijwillige grondslag kan worden
bereikt.3. Aard van de maatregelenDe bestrijding van infectieziekten in het algemeen – en pokken in
het bijzonder – wordt beschouwd als een klassieke taak van de overheid.
Daarbij gelden nadrukkelijk eisen en beperkingen aan de mogelijkheden om over
te gaan tot regeling van ziektebestrijding via dwingende maatregelen. Deze
wet bevat maatregelen die kunnen worden opgelegd aan dragers, vermoedelijke
dragers en potentiële dragers van het pokkenvirus indien zij niet vrijwillig
aan het beteugelen van die ziekte meewerken.Dat in het belang van de pokkenbestrijding aan burgers zonodig verplichtingen
kunnen worden opgelegd, is als zodanig onomstreden. Een aantal voorstellen
heeft evenwel betrekking op maatregelen die als een inbreuk op de grondwettelijke
recht op persoonlijke vrijheid ingevolge artikel 15 van de Grondwet (Gr.),
alsmede artikel 5, eerste lid, aanhef en onder e, van het Europees Verdrag
van de Rechten van de Mens en de fundamentele vrijheden (EVRM) en het daarmee
vergelijkbare artikel 9 van het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten
en politieke rechten (IVBPR) moeten worden gekwalificeerd. Dergelijke inbreuken
zijn volgens de Grondwet toegestaan in bij of krachtens de wet geregelde gevallen.
Het EVRM noemt met name als detentiegrond «de vrijheidsbeneming van
personen ter voorkoming van de verspreiding van besmettelijke ziekten»1.De meest verstrekkende maatregelen die op grond van de Infectieziektenwet
genomen kunnen worden zijn de gedwongen opneming ter isolatie en het gedwongen
onderzoek in het lichaam. Deze maatregelen staan al sinds jaar en dag in de
Infectieziektenwet en kunnen worden opgelegd aan bewezen en vermoedelijke
dragers van een infectieziekte. De nieuwe maatregelen zijn enerzijds minder
verstrekkend dan de wet reeds kent, maar concentreren zich anderzijds op potentiële
dragers van het pokkenvirus, waar de reeds bestaande maatregelen gericht zijn
op personen die de ziekte al hebben, of waarschijnlijk al hebben.4. MaatregelenVoor personen van wie de burgemeester met gegronde redenen aanneemt dat
zij lijden aan een ziekte uit groep A en voor personen die lijden aan in artikel
14, tweede lid, niet uitgezonderde ziekten van groep A of groep B kent de
wet, onder voorwaarden, reeds de maatregelen opneming ter isolatie en geneeskundig
onderzoek. Onderhavig wijzigingsvoorstel voegt pokken toe aan groep A en maakt
dus deze maatregelen mogelijk voor personen die lijden aan pokken of van wie
de burgemeester zulks met gegronde redenen aanneemt. De grote mortaliteit
en besmettelijkheid van pokken brengen de regering ertoe om allen die in contact
zijn geweest met een pokkenpatiënt vaccinatie aan te bieden en om voor
deze ziekte naast de maatregelen isolatie en onderzoek de maatregelen waarneming,
afzondering en medisch toezicht te introduceren. De gedachte is deze drie
maatregelen ter beschikking te stellen voor personen van wie bekend is dat
zij in contact zijn geweest met een pokkenpatiënt, ook zonder dat bij
hen zelf symptomen van pokken bestaan of met gegronde redenen kan worden aangenomen
dat zij aan deze ziekte lijden.Zoals het zich nu laat aanzien zal het gaan om: personen in de eerste
ring (1) die later dan 4x24 uur na besmetting zijn gevaccineerd, (2) bij wie
de vaccinatie niet aanslaat (er ontstaat geen blaasje op de huid op de plaats
van vaccinatie), (3) die gevaccineerd zijn maar toch koorts krijgen (twee
opeenvolgende metingen van > 38°C om 8 uur en 20 uur), (4) met een medische contra-indicatie tegen vaccinatie en (5) die vaccinatie weigeren.
Afzondering is noodzakelijk omdat deze categorieën personen een hoog
risico lopen om zelf pokken te krijgen. De afzondering zal plaatsvinden in
een door de burgemeester aangewezen gebouw.De bewegingsvrijheid zal gedurende
de afzondering zeer gering zijn. Slechts gevaccineerde behandelaars en verzorgenden
zullen fysiek contact onderhouden met de in afzondering geplaatsten. Zodra
bij een in afzondering geplaatste persoon symptomen van pokken en koorts optreden
dient hij te worden opgenomen ter isolatie.De maatregel medisch toezicht wordt voorgesteld voor de personen in de
eerste ring die op tijd zijn gevaccineerd. Medisch toezicht is nodig om direct
tot afzondering te kunnen overgaan wanneer bij een persoon vaccinatie niet
aanslaat en betrokkene symptomen van pokken gaat vertonen. Het aantal personen
onder medisch toezicht zal veel groter zijn dan het aantal in afzondering
geplaatsten. Hun bewegingsvrijheid zal beperkt zijn tot de eigen woning of
hun toevallige verblijfplaats. Verwacht wordt dat bij 5% hunner de vaccinatie
niet zal aanslaan. Voor personen bij wie de vaccinatie niet aanslaat en die
koorts krijgen, ligt plaatsing in afzondering voor de hand.De maatregelen waarneming, afzondering en medisch toezicht zijn bedoeld
voor de situatie van een gering aantal pokkenpatiënten. Ringvaccinatie
rondom de pokkenpatiënten heeft dan nog zin. Als het aantal patiënten
groter wordt zal moeten worden overgegaan tot massavaccinatie.Indien bij een persoon de diagnose pokken bevestigd is, zullen de ruimten
waarin hij verbleef, zijn kleding en dergelijke ontsmet kunnen worden op grond
van artikel 26, eerste lid.5. Verhouding met rampenbestrijdingBij het preventief vaccineren van (delen van) de bevolking tegen het pokkenvirus,
behoeft er (nog) geen sprake te zijn van een ramp. Wel zal in dat geval naast
de inzet van medisch personeel de inzet van diverse andere hulpverlenende
diensten (denk aan gemeentelijke diensten en politie) noodzakelijk zijn om
de openbare orde en veiligheid te handhaven. De verantwoordelijkheid voor
de handhaving van de openbare orde en veiligheid ligt bij de burgemeester
van een gemeente die daarbij gebruik zal kunnen maken van elementen uit het
gemeentelijke rampenplan.Denkbaar is dat hij een inlichtingenbureau inricht, voorzieningen treft
met betrekking tot de informatieverstrekking aan de bevolking, maatregelen
treft om wanordelijkheden bij de plaatsen van inenting te voorkomen. In het
door het Landelijke coördinatiestructuur infectieziektebestrijding (LCI)
te maken draaiboek, zal aan de inzet van de aan de rampenbestrijding gelieerde
organisaties en diensten aandacht worden besteed. Daarbij dient te worden
beschreven op welke wijze de coördinatie van de infectieziektebestrijding
(de vaccinatie) is afgestemd op en aansluit bij de bestaande hulpverleningsstructuren
in het kader van de voorkoming en bestrijding van rampen en zware ongevallen.Bij een landelijke vaccinatie, zal de minister van Volksgezondheid, Welzijn
en Sport een belangrijke taak hebben, waarbij hij aan burgemeesters aanwijzingen
kan geven ten aanzien van de pokkenbestrijding. Dat is een belangrijke keuze
van het kabinet om snel de noodzakelijke beslissingen te nemen om een vaccinatie
te bewerkstelligen. Landelijke vaccinatie omvat echter meer dan slechts medische
aspecten. Het is niet ondenkbaar dat onrust of erger onder de bevolking ontstaat
en een massale (ongecontroleerde) toeloop op de vaccinatiecentra ontstaat.
Ook kan de achtergrond van een (dreigend) uitbreken van het pokkenvirus,
zoals terroristische dreiging, inzet vragen van landelijke, regionale en lokale
organisaties op velerlei terreinen. Dat betekent dat besluitvorming zal plaatsvinden
conform het Nationaal Handboek Crisisbesluitvorming, teneinde ook de niet
medische aspecten van een landelijke vaccinatie in goede banen te leiden.
Daarbij is, zoals aangegeven, een belangrijke rol voor de burgemeesters weggelegd.
De verantwoordelijkheden en bevoegdheden op het terrein van de openbare orde
en veiligheid, waaronder ook de rol van andere bewindspersonen, vloeien voort
uit diverse reeds bestaande wetten, en zijn onder meer beschreven in het genoemde
Nationaal Handboek Crisisbesluitvorming.6. RechtsbeschermingHet systeem van rechterlijke toetsing ingevolge de artikelen 19 e.v. van
de Infectieziektenwet geldt ook voor de vrijheidsbenemende en -beperkende
pokkenbestrijdingsmaatregelen op grond van § 2a. Dit systeem van
rechterlijke toetsing blijft hiermee voldoen aan de voorschriften die het
EVRM en het IVBPR stellen aan de toetsing van vrijheidsbenemende maatregelen
door de onafhankelijke rechter. Het systeem behelst kortweg dat de burgemeester
de officier van justitie terstond op de hoogte stelt van een genomen maatregel.
De officier toets of voldaan is aan de wettelijke criteria voor vrijheidsneming
of -beperking. Afhankelijk van de uitkomst van die toetsing zal de officier
van justitie aan de rechter om machtiging tot voortzetting van de maatregel
vragen of om beëindiging daarvan. De rechter zal, gehoord de betrokkene,
en na evt. consultatie van getuigen en deskundigen een beslissing nemen. De
praktisch-organisatorische aspecten verbonden aan het horen van de afgezonderde
persoon door de rechter zijn niet onaanzienlijk. De afzondering dient uit
overwegingen van volksgezondheid zo volledig mogelijk te zijn. Ook gerechtelijke
functionarissen dienen uiteraard niet onnodig aan de risico's van besmetting
te worden blootgesteld. Door het treffen van technische maatregelen zullen
deze risico's zoveel mogelijk moeten worden teruggedrongen. Men kan hierbij
denken aan het horen achter glas of het horen met visueel contact, maar buiten
de normale gehoorsafstand, een en ander met gebruikmaking van microfoons.
Tegen de uiteindelijke rechterlijke beschikking staat geen voorziening open.De regering heeft aan de Landelijke Coördinatiestructuur Infectieziektebestrijding
(LCI) de opdracht gegeven een Draaiboek Pokkenbestrijding op te stellen. Dit
is nu beschikbaar.7. Administratieve lastenDe administratieve lasten die voor artsen uit deze wetswijziging voortvloeien
zijn vooralsnog nihil. Eerst wanneer ingevolge de ministeriële regeling
ex artikel 6, vierde lid, de meldingsplicht van verdachte pokkengevallen van
kracht zou worden, zouden er administratieve lasten kunnen ontstaan. De meldingen
van artsen aan de GGD kunnen mondeling/telefonisch, elektronisch via e-mail
of schriftelijk via een fax of een telegram geschieden. De daarmee gemoeide
bedragen zullen in het algemeen verwaarloosbaar klein zijn. Het totaalbedrag
voor de gehele beroepsgroep artsen zal vermoedelijk niet meer dan enkele honderden
euro's bedragen. De voor de GGD in de Infectieziektenwet reeds bestaande administratieve
verplichtingen zouden bij inwerkingtreding van een meldingsplicht als bedoeld
in artikel 4, zesde lid, ook voor pokken gaan gelden. Het Adviescollege toetsing
administratieve lasten heeft dan ook laten weten dit wetsvoorstel niet te
selecteren voor een toets op de gevolgen voor de administratieve lasten voor
het bedrijfsleven. 8. FinanciënGemeenten, in het bijzonder de GGD'en, spelen een belangrijke rol bij
de uitvoering van een eventuele inentingscampagne. De uitvoeringskosten die
een campagne voor hen oplevert zijn begrijpelijkerwijs nu niet te overzien.
De hoogte ervan is immers afhankelijk van de omvang van de calamiteit. De
regering heeft de intentie om, met het oog op artikel 2 van de Financiële
verhoudingswet, in het geval door gemeenten/GGD'en daadwerkelijk substantiële
kosten moeten worden gemaakt, in overleg te treden met de desbetreffende besturen
van over de financiële afwikkeling daarvan.ARTIKELSGEWIJSArtikel IADe begripsomschrijvingen van dit voorstel en die van het Draaiboek Pokkenbestrijding,
bedoeld in het voorgestelde artikel 26a, zijn op elkaar afgestemd.BMet de toevoeging van pokken aan groep A van infectieziekten kunnen de
reeds langer bestaande instrumenten ingevolge de Infectieziektenwet worden
toegepast. Het gaat daarbij om de meest verstrekkende maatregelen, zoals isolatie
en geneeskundig onderzoek in het lichaam. Naast deze reeds bestaande maatregelen
kunnen specifiek bij pokken de minder verstrekkende maatregelen ingevolge
de nieuwe paragraaf 2a van hoofdstuk III (afzondering, waarneming en
medisch toezicht) worden toegepast.CHet is niet gewenst dat de meldingsplicht ten aanzien van pokken op hetzelfde
moment in werking treedt als de wijzigingswet zelve. De primaire verschijnselen
van pokken lijken namelijk sterk op die van gewone griep. Een onmiddellijke
meldingsplicht zou derhalve leiden tot een verstopping van het preventieve
gezondheidszorgsysteem met gewone griepmeldingen. De meldingsplicht ten aanzien
van pokken wordt daarom pas van kracht als er voldoende indicatoren zijn dat
er een reëel gevaar van pokken bestaat. Dat tijdstip wordt bepaald bij
ministeriële regeling.Bij gelijke regeling kan de meldingsplicht buiten werking gesteld worden,
namelijk wanneer het reële gevaar van pokken geweken is.DVoor een effectieve bestrijding van de gevaren van pokken wordt het noodzakelijk
geacht allen die in contact zijn geweest met een pokkenpatiënt vaccinatie
aan te kunnen bieden, voor de in artikel 18b genoemde categorieën personen
is afzondering noodzakelijk om hun gezondheidstoestand van uur tot uur te
kunnen doen waarnemen. Afzondering brengt uiteraard beperking mee van de bewegingsvrijheid
van betrokkenen. Daarnaast moet voor de personen in de eerste ring die op
tijd zijn gevaccineerd medisch toezicht mogelijk zijn. Medisch toezicht vergt
een geringere beperking van de bewegingsvrijheid dan afzondering. Aan deze
drie regimes zijn enerzijds organisatorische aspecten verbonden, zoals voorzien in gebouwen, verzorgend/behandelend personeel en infrastructuur;
anderzijds handhavingsaspecten. De enkeling die zich niet vrijwillig aan genoemde
regimes zou willen houden zal daar in het belang van de volksgezondheid toe
gedwongen moeten kunnen worden. Met het oog daarop wordt in artikel 18a voor
de burgemeester de bevoegdheid voorgesteld om afzondering, waarneming en medisch
toezicht als maatregel op te leggen. Om zo veel mogelijk duidelijkheid te
scheppen voor de medewerkers van de gemeentelijke gezondheidsdienst en de
aan waarneming te onderwerpen personen wordt de burgemeester in artikel 18a,
vierde lid, opgedragen in zijn beschikking aan te geven waarop bij de waarneming
in ieder geval gelet moet worden.Om te voorkomen dat een persoon langer dan nodig aan waarneming of afzondering
zou worden onderworpen is, in artikel 18b, op grond van de beste medische
kennis over pokken voor verschillende situaties de duur van de waarneming,
en dus ook de afzondering, neergelegd. Omdat die kennis echter al ruim dertig
jaar niet aan de praktijk kon worden getoetst is een tweede lid opgenomen
volgens hetwelk de in het eerste lid genoemde termijnen op aanwijzing van
de hoofdinspecteur kunnen worden verlengd.Verwacht mag worden dat een ziekenhuis dat door de burgemeester wordt
aangewezen om er pokkenpatiënten in afzondering te nemen terstond alle
maatregelen neemt die daarvoor vereist zijn. Het leek niettemin goed dit als
plicht in de wet op te nemen, in artikel 18c.Artikel 18d geeft enige basisleefregels voor onder medisch toezicht geplaatste
personen. Voor de periode van drie jaren in artikel 18d, eerste lid, onder
c, is gekozen, omdat in die periode het besmettingsgevaar van contact met
een gevaccineerd persoon zodanig klein is dat daaraan geen beperkingen behoeven
te worden gesteld. Eerst na drie jaren neemt de bescherming die vaccinatie
biedt af.Het voorgestelde artikel 18f stelt duidelijker en specifieker dan de reeds
bestaande inlichtingenbepaling van artikel 13 dat behandelend artsen van personen
uit de eerste en tweede ring gehouden zijn aan de GGD de inlichtingen te verschaffen
die nodig zijn voor effectieve pokkenbestrijding. De burgemeester kan daarnaast
in zijn in artikel 18g bedoelde beschikking aan de betrokkene zelf verdere
instructies geven.Om het risico op verspreiding van het pokkenvirus zoveel mogelijk te beperken
is in artikel 18h afgezien van een wettelijke verplichting voor de burgemeester
om overeenkomstig artikel 15, tweede lid, een raadsman toe te voegen. Om de
verspreiding van het pokkenvirus te beperken is het essentieel dat de maatregelen
van isolatie, afzondering, waarneming en medisch toezicht zonder uitstel kunnen
worden opgelegd. Uitstel kan ertoe leiden dat de GGD het zicht verliest op
personen die (mogelijk) in contact zijn geweest met een patiënt met pokken.
Direct contact leidt vrijwel zeker tot infectie en daarmee, zonder vaccinatie,
tot nieuwe gevallen van pokken. Dit leidt tot een toename van het aantal personen
dat een zeer reële kans loopt te overlijden, alsook van het aantal nieuwe
besmettingsbronnen.Dit is onacceptabel. Omdat het goed denkbaar is dat de maatregelen acuut
aan meerdere honderden personen moeten worden opgelegd (bijvoorbeeld wanneer
een geval van pokken in een ziekenhuis wordt gediagnosticeerd), zal het moeten
toewijzen van een advocaat alvorens de maatregelen kunnen worden opgelegd
tot een met het oog op de volksgezondheid onverantwoorde vertraging van de
bestrijding leiden. Het afzien van een verplichting voor de burgemeester om
een raadsman toe te voegen, laat evenwel onverlet dat de betrokkene het recht
heeft en houdt om zich door een raadsman te laten bijstaan. Eveneens om het risico op verspreiding van het pokkenvirus zoveel mogelijk
te beperken is in artikel 18h afgezien van het stellen van de eis ingevolge
artikel 16, derde lid, dat geneeskundig onderzoek in het lichaam slechts wordt
verricht nadat de rechter daartoe machtiging heeft verleend. Ook bij het afzien
van deze voorafgaande rechterlijke machtiging speelt een doorslaggevende rol
dat omwille van een juiste diagnose dergelijk onderzoek, bij wellicht honderden
personen tegelijk, geen uitstel kan dulden. Onder die omstandigheden zou een
vereiste van een rechterlijke machtiging per individu te tijdrovend kunnen
zijn en daarmee voor een aantal personen fatale gevolgen kunnen hebben. Ook
dat achten wij onacceptabel. Overigens is het goed om even stil te staan bij
de aard van het vereiste onderzoek. Dat betreft afname van een geringe hoeveelheid
bloed. Een geringe hoeveelheid is voldoende om het noodzakelijke onderzoek
te kunnen verrichten en om de juiste diagnose te kunnen stellen.EDe schakelbepaling in het ingevoegde artikel 24a regelt dat het in paragraaf 3
van de Infectieziektenwet gevolgde systeem van rechterlijke toetsing achteraf
van overeenkomstige toepassing is op de nieuwe maatregelen van afzondering,
waarneming of medisch toezicht. Een en ander is ook uiteengezet onder punt
6 van het algemeen deel van deze toelichting. Op deze hoofdregel zijn twee
kleine uitzonderingen aangebracht:– bevoegd is de rechter waar betrokkene verbijf houdt; de elders
in de Infectieziektenwet gebruikelijke hoofdregel verwijst naar het ziekenhuis
waar betrokkene ter isolatie is opgenomen; die regel is hier niet goed bruikbaar,
omdat de eerdergenoemde maatregelen ook buiten een ziekenhuis kunnen worden
ten uitvoergelegd, bijvoorbeeld de eigen woning van betrokkene;– de gebruikelijke hoofdregel dat de rechter de betrokkene hoort
te zijner verblijfplaats is hier aangevuld met het alternatief van een andere,
door de rechter aan te wijzen plaats; daarmee wordt de rechter in staat gesteld
het horen daar te laten plaatsvinden waar dat medisch gezien, mede gelet op
het besmettingsrisico voor het gerechtelijk personeel, het meest verantwoord
is.FHet uitbreken van pokken zal kunnen leiden tot onoverzichtelijke en zelfs
emotionele situaties. Het is dan ook van het grootste belang met alle deskundigen
en betrokkenen een draaiboek voor ringvaccinatie voor te bereiden met afspraken
over casusdefinities, taakverdeling en dergelijke. De Landelijke Coördinatiestructuur
Infectieziektebestrijding (LCI) is de aangewezen organisatie om zulk een draaiboek
op te stellen. De LCI heeft tot taak richtlijnen op te stellen ter beheersing
van de gevaren van verspreiding van infectieziekten. Het door de LCI reeds
voorbereide concept-draaiboek kon in de eerste weken van 2003 op enkele punten
worden aangevuld en verbeterd met behulp van inmiddels beschikbaar gekomen
Engelse en Amerikaanse draaiboeken. Om te verzekeren dat het draaiboek landelijk
gehanteerd zal worden voorziet artikel 26, tweede lid, in vaststelling van
het draaiboek door de minister en bepaalt het derde lid dat pokkenbestrijding
plaatsvindt volgens het vastgestelde draaiboek. De LCI werkt inmiddels aan
een tweede draaiboek, over de in een volgende fase mogelijk noodzakelijke
massavaccinatie.Artikel 26b is geschreven voor de – onverhoopte – situaties
waar wet en draaiboek niet afdoende in zouden voorzien: de minister kan de
burgemeester aanwijzingen geven ten aanzien van het ter zake van pokkenbestrijding
bij of krachtens deze wet bepaalde en de hoofdinspecteur kan de
directeur aanwijzingen geven ten aanzien van de hem bij of krachtens§ 2a
van hoofdstuk III en Hoofdstuk IVA gestelde taken.De wijzigingen als vervat in artikel 26c en 26d bieden mogelijkheden om
het wettelijk instrumentarium van de Infectieziektenwet ten aanzien van pokkenbestrijding
te verfijnen of zo nodig bij algemene maatregel van bestuur aan te vullen.
Bij het stellen van aanvullende of, in het geval van artikel 26d, zo nodig
zelfs afwijkende regels wordt niet beoogd om wijzigingen in het systeem van
de Infectieziektenwet aan te brengen. Het gaat veeleer om afwijkingen van
technische voorschriften als die vervat in artikel 18d vanwege wijziging in
de medische inzichten: bijv. het plaatsen onder medisch toezicht bij een andere
lichaamstemperatuur dan de in de wet genoemde 38°C of een iets langere
duur van het toezicht dan de wettelijk genoemde 18 dagen.Indien als gevolg van buitengewone omstandigheden – de volksgezondheid
betreffende – de totstandkoming van een algemene maatregel van bestuur
niet zou kunnen worden afgewacht, zouden bij wijze van spoedvoorziening regels
bij ministeriële regeling gesteld kunnen worden. De looptijd van een
dergelijke ministeriële regeling is beperkt tot ten hoogste zes maanden.
Na hun vaststelling moeten de regels, hetzij worden ingetrokken, hetzij bekrachtigd
via een algemene maatregel van bestuur. Als het gaat om van de wet afwijkende
regels moet ingevolge het vierde lid van artikel 26d een voorstel van wet
tot regeling van het betrokken onderwerp zo spoedig mogelijk bij de Staten-Generaal
worden ingediend. Deze bijzondere voorzieningen zijn noodzakelijk, omdat we
wereldwijd al ruim dertig jaar geen ervaring meer hebben met de bestrijding
van pokken en er deswege onvoorziene situaties kunnen ontstaan die per direct
om oplossingen vragen.GHet opschrift van hoofdstuk VI is aangepast aan het feit dat er na deze
wetswijziging sprake is van meerdere strafbare feiten in de Infectieziektenwet.HHet is zeker niet zo dat de regering het strafrecht als een bij uitstek
geschikt middel ziet om de handhaving van maatregelen in het kader van pokkenbestrijding
kracht bij te zetten. Goede voorlichting en een goed ontwikkeld verantwoordelijkheidsbesef
bij het publiek en de direct betrokkenen zijn wat dit betreft uiteraard veel
belangrijker. Nochtans kan naar het gevoelen van de regering het strafrecht
als ultimum remedium niet gemist worden. Voor de strafmaat van artikel 31a –
hechtenis van ten hoogste zes maanden of geldboete van de derde categorie –
in plaats van de bestraffing met de wettelijk gefixeerde bestuurlijke boete
van 90 euro ingevolge artikel 32 van de Infectieziektenwet is om navolgende
reden gekozen. Van laatstgenoemde sanctie gaat naar het oordeel van de regering
een te gering norminprentend effect uit voor de gedraging die hier voorop
moet staan, namelijk het verschaffen door een behandelend arts aan de GGD
van de inlichtingen die nodig zijn om effectief pokken te bestrijden.Voor het strafmaximum ingevolge artikel 31b van vier jaren gevangenisstraf
voor degene die in afzondering is geplaatst, maar desondanks de opgelegde
verblijfsruimte verlaat, is om twee redenen gekozen:1°. de gevaarzetting voor anderen op besmetting met deze in potentie
dodelijke ziekte rechtvaardigt een dergelijke vrij forse strafmaat; voor andere
opzettelijk gepleegde gevaarzettingsdelicten staan hogere straffen, bijvoorbeeld
voor brandstichting (artikel 157 Sr. met een maximum van 12 jaar)
of opzettelijke vernieling van een waterkering (artikel 161 Sr. met een maximum
van zes jaren);2° omdat daarmee het aanvullende instrument van de voorlopige hechtenis
ingevolge artikel 67 en 67a, onder b, ten tweede, van het Wetboek van Strafvordering
openstaat.Artikel IIZoals eerder gememoreerd in het algemeen deel van deze toelichting heeft
de WHO in 1981 besloten om pokken te schrappen uit de opsomming van quarantainabele
ziekten in de Internationale Gezondheidsregeling. In navolging daarvan heeft
Nederland hetzelfde gedaan voor zijn eigen wetgeving. De summiere bepalingen
over pokken die nog in de Quarantainewet staan (Titel VI) zijn daarom sinds
1 januari 1982 een dode letter. Met ingang van 6 oktober 1988 (Stb. 447) werd
variola, oftewel pokken, geschrapt in het koninklijk besluit van 1 oktober
1929 ter uitvoering van de toenmalige Besmettelijke-Ziektenwet. Als uitvloeisel
van de wijzigingen in de Infectieziektenwet is het geboden het verschijnsel
pokken als legislatief fenomeen in de Quarantainewet nieuw leven in te blazen
en de maatregelen die de Quarantainewet en de Internationale Gezondheidsregeling
bieden voor andere infectieziekten dan pokken ook toepasbaar te maken voor
pokken. Die maatregelen zijn met name het in quarantaine plaatsen van schepen,
vliegtuigen, treinen en andere vervoermiddelen en de afzondering en ontsmetting
van personen, die met die vervoermiddelen gereisd hebben. Aangezien deze maatregelen
getroffen moeten worden om de verbreiding van pokken in Nederland tegen te
gaan, is de reikwijdte van de maatregelen niet beperkt tot internationale
vervoer- en persoonsbewegingen naar Nederland, maar ook zodanige bewegingen
binnen Nederland.Artikel IIIHet is evident dat de onmiddellijke inwerkingtreding van deze wet geen
uitstel kan dulden. Om deze reden is onder verwijzing naar artikel 16 van
de Tijdelijke referendumwet voorzien in de onmiddellijke inwerkingtreding
ervan.De Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,C. I. J. M. Ross-van Dorp XNoot1Anders dan het EVRM bevat het IVBPR geen opsomming van detentiegronden. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28868-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl