Vaststelling begroting van het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (XIV) voor het jaar 2005; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29800-XIV, nr. 2

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

28-09-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

29800-XIV nr. 2

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInhoudsopgave blz.A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSWETSVOORSTELWetsartikel 1 (begrotingsstaat ministerie)Wetsartikel 2 (begrotingsstaat baten-lastendiensten)OndertekeningLichaamB. BEGROTINGSTOELICHTINGLEESWIJZERBaten-lastendienstenEvaluatieprogrammeringOverzichtsconstructiesFiscale instrumentenBELEIDSAGENDA1. Hoofdlijnen van het beleid in 2005AlgemeenKennis en innovatieFiscale aangelegenhedenVitale, duurzame land- en tuinbouwHerziening Gemeenschappelijke LandbouwbeleidHerziening mestbeleidToekomst veehouderijFytosanitairVisserijRuimte op het plattelandGemeenschappelijk Landbouwbeleid, onderdeel PlattelandsontwikkelingOmgevingsbeleidReconstructieGroene Hart en veenweidegebiedenVoedselkwaliteit en diergezondheidNieuwe rolverdeling tussen overheid en bedrijfslevenDierziektebestrijdingHerziening destructiebestelNatuur en landschap: samen werken aan kwaliteitRealisatie EHSAanwijzing gebiedenWaddenSoortenbescherming en faunabeheerLandschapsbeleid2. Financieel kader voor 20052.1 UitgavenToelichting1. EHS2. Gevolgen EU-beleid3. Intertemporele compensaties4. Destructie5. Loon- en prijsbijstelling6 Efficiencytaakstelling7 Overig2.2 OntvangstenToelichting1. Vogelpest2. Overig01 Versterking landelijk gebiedAlgemene beleidsdoelstellingGrafiek 2: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaatVerwerving en inrichtingOperationele doelstellingen01.11 GebiedenbeleidStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepPrestatiegegevens01.12 ReconstructieStreefwaardenReconstructie: van planvorming naar uitvoeringExperiment Verplaatsing Intensieve VeehouderijBeleidsinstrumentenPrestatiegegevens01.13 Landelijk NatuurlijkStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensToelichting01.14 De stedelijke omgevingStreefwaardenBeleidsinstrumentenRecreatiegroen in de stad:Recreatie om de stad (grootschalig groen):Recreatie om de stad (regionaal groen):DoelgroepPrestatiegegevensAfwijkende uitvoering Regionaal Groen01.15 Recreatie in het landelijk gebiedStreefwaardenNationale LandschappenUitfinanciering LNV verwervings- en inrichtingsinstrumentariumLandelijke routenetwerkenBeheer recreatieve voorzieningenBevorderen kennis en deskundigheidBeleidsinstrumentenDoelgroepPrestatiegegevens01.16 Internationaal natuurlijkStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensBudgettaire gevolgen van beleidToelichtingBudgetflexibiliteitEvaluatieToelichtingGroeiparagraafMeerjarenprogramma Vitaal Platteland (MJP)Investeringsbudget Landelijk Gebied (ILG)Uitvoeringscontracten rijk-provincies02 Realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur
(verwerving en inrichting)Algemene beleidsdoelstellingenGrafiek 3: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaatRealisatie van de Ecologische Hoofdstructuur (verwerving
en inrichting)Omvang van de ambities02.11 Verwerving droge EHSStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensToelichting02.12 Verwerving natte EHSStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensToelichting02.13 Inrichting droge EHSStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensToelichting02.14 Inrichting natte EHSStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensToelichtingBudgettaire gevolgen van beleidToelichtingGegevens inzake apparaatsuitgavenBudgetflexibiliteitVeronderstellingenVerwerving droge EHSVerwerving natte EHSInrichting droge EHSInrichting natte EHSEvaluatieToelichtingVerantwoordelijkheid LNVVerwerving droge EHSVerwerving natte EHSInrichting droge EHSInrichting natte EHS03 Realisatie van de ecologische hoofdstructuur
(Beheer)Algemene beleidsdoelstellingGrafiek 4: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat03.11 Beheer van de EHSStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensStaatsbosbeheerBudgettaire gevolgen van beleidToelichting:Gegevens inzake apparaatsuitgaven (bedragen x € 1 000)BudgetflexibiliteitEvaluatieVeronderstellingen in effectbereiking, doelmatigheid en
ramingVerantwoordelijkheid LNV04 Economisch perspectiefvolle agroketensAlgemene beleidsdoelstellingGrafiek 5: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat04.11 Versterking concurrentiekracht agrofoodcomplexStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevens04.12 Herstructurering (melk)veehouderijStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevens04.13 Herstructurering glastuinbouw en duurzaam gebruik
energieStreefwaardenToelichtingPerspectiefvol en duurzaamEnergiebesparingsbeleidBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevens04.14 Herstructurering visserijStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensBudgettaire gevolgen van beleidToelichtingBudgetflexibiliteitVeronderstellingen in effectbereiking, doelmatigheid en
raming04.1104.11 + 04.1304.1304.14Evaluatie04.1104.1204.13Verantwoordelijkheid LNV04.1104.1204.1305 Bevorderen duurzame productieAlgemene beleidsdoelstellingGrafiek 6: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat05.11 Bevorderen biologische landbouwStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevens05.12 Duurzame landbouw/vermindering milieubelasting door
gebruik van dierlijke mest en mineralen binnen milieunormenTransitie naar duurzame productieJonge agrariërsMest en MineralenStreefwaardenTransitie naar een duurzame productieJonge agrariërs:MINAS:BeleidsinstrumentenTransitie naar een duurzame productieJonge agrariërsMest en MineralenDoelgroepenPrestatiegegevensTransitie naar een duurzame productie05.13 Een duurzamer gewasbeschermingspraktijkStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevens05.14 Verbetering dierenwelzijnStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepen05.15 Ecologisch duurzame visserijStreefwaardena. Verantwoorde visserijb. Integraal visstandbeheer op de (Staats)binnenwaterenc. ViskweekBeleidsinstrumentena. Verantwoorde visserijb. Integraal visstandbeheer (Staats)binnenwateren:c. ViskweekDoelgroepenPrestatiegegevensBudgettaire gevolgen van beleidBudgetflexibiliteitVeronderstellingen in effectbereiking, doelmatigheid en
raming05.1105.1205.1305.14Evaluatie05.1205.1305.14Verantwoordelijkheid LNV05.1205.1305.1406 Voedselveiligheid, voedselkwaliteit en diergezondheidAlgemene beleidsdoelstellingGrafiek 7: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat06.11 Bewaking en verhoging van het diergezondheidsniveau
en effectieve bestrijding van dierziektenStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevens06.12 Bevorderen van de veiligheid van voedsel ten behoeve
van de consumentenbescherming en de stimulering van voedselkwaliteitStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensBudgettaire gevolgen van beleidToelichtingBudgetflexibiliteitVeronderstellingen in effectbereiking, doelmatigheid en
ramingEvaluatieVerantwoordelijkheid LNV07 Kennisontwikkeling en innovatieAlgemene beleidsdoelstellingGrafiek 8: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat07.13 KennisbasisStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevens07.14 Beleidsondersteunend onderzoekStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensVeronderstellingen in effectbereiking, doelmatigheid en
raming07.15 Wettelijke onderzoekstakenStreefwaardenBeleidsinstrumentenPrestatiegegevensBudgettaire gevolgen van beleidToelichtingBudgetflexibiliteitToelichtingEvaluatieToelichtingVerantwoordelijkheid LNV08 KennisvoorzieningAlgemene beleidsdoelstelling08.11 Voorzieningen groen onderwijsStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensBudgettaire gevolgen van beleidToelichtingBudgetflexibiliteitToelichtingEvaluatieVerantwoordelijkheid LNV09 KennisverspreidingAlgemene beleidsdoelstellingGrafiek 9: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat09.16 Vakdepartementaal onderwijsbeleidStreefwaardenA Regionale kenniscirculatieB Aangescherpte regeling praktijklerenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevens09.17 Algemeen onderwijsbeleidStreefwaardenA Vernieuwing van de vorm en inhoud van de initiële
groene opleidingenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevens09.18 VoorlichtingStreefwaardenBeleidsinstrumentenDoelgroepenPrestatiegegevensBudgettaire gevolgen van beleidToelichtingBudgetflexibiliteitEvaluatieVerantwoordelijkheid LNV10 Nominaal en onvoorzienPrijsbijstellingLoonbijstellingOnvoorzienBudgettaire gevolgenToelichting11 AlgemeenGrafiek 10: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat.Budgettaire gevolgenToelichting op de programma-uitgavenU11.11 EmancipatieU11.13 Internationale contributiesU11.14 Uitvoering van EU-maatregelenToelichting op de aparaatsuitgavenToelichting op de ontvangstenAdministratieve lastenBEDRIJFSVOERINGSPARAGRAAFAlgemeenVerandering in organisatie en besturingALGEMENE INSPECTIEDIENSTProfielBegroting van baten en lasten voor het jaar 2005 Algemene
InspectiedienstBatenOpbrengst LNVOpbrengst derdenRentebatenLastenPersonele kostenMateriële kostenRentelastenAfschrijvingskostenToelichtingGrondslagen voor de waardering van activa en passivaToelichting op de onderscheiden posten van de openingsbalansKasstroomoverzicht Algemene InspectiedienstToelichtingOverzicht vermogensontwikkeling Algemene InspectiedienstPrestatiesDoelmatigheidsgegevensDIENST LANDELIJK GEBIEDProfielBegroting van baten en lasten voor het jaar 2005BatenLastenKasstroomoverzicht 2005Overzicht vermogensontwikkelingPrestatiesDoelmatigheidsgegevensDIENST REGELINGENProfielBegroting van baten en lasten voor het jaar 2005Toelichting op de staat van baten en lastenBatenLastenKasstroomoverzicht 2005Overzicht vermogensontwikkelingDoelmatigheidsgegevensUurtariefTelefoonBezwaarschriftenBeroepschriftenPLANTENZIEKTENKUNDIGE DIENSTProfielBegroting van baten en lasten voor het jaar 2005ToelichtingBatenLastenKasstroomoverzicht 2005Overzicht vermogensontwikkelingDoelmatigheidsgegevensDoeltreffendheidKwaliteitVOEDSEL EN WAREN AUTORITEITInleidingDoelstellingenTakenVoedsel en Waren Autoriteit/Centrale Eenheid (VWA/CE)ProfielBegroting van baten en lasten voor het jaar 2005ToelichtingBatenLastenKasstroomoverzicht 2005ToelichtingOverzicht vermogensontwikkelingToelichtingVoedsel en Waren Autoriteit/Keuringsdienst van Waren (VWA/KvW)ProfielTaken1. Het bewerkstelligen van normconform gedrag door toezicht
op het naleven van wetten en opsporen van overtredingen.2. Het leveren van een bijdrage aan het adviseren en informeren
van de Ministers en decentrale overheden.AdviesOnderzoekHandhavingBegroting van baten en lasten voor het jaar 2005ToelichtingBatenLastenKasstroomoverzicht 2005ToelichtingOverzicht vermogensontwikkelingToelichtingPrestatie- en kwaliteitsindicatoren 2005KwaliteitskengetallenVoedsel en Waren Autoriteit/Rijksdienst voor de Keuring
van Vee en Vlees (VWA/RVV)ProfielProducten VWA/RVVHet verlenen, verlengen en intrekken van erkenningenControle & toezicht(Export)certificatenDierziektebestrijdingIntegratie VWAOverdracht Post Mortem-keuring RoodvleesMarktontwikkelingenBegroting van baten en lasten voor het jaar 2005ToelichtingBatenLastenKasstroomoverzicht 2005ToelichtingOverzicht vermogensontwikkelingToelichtingPrestatie-indicatoren 2005Kwaliteitsindicatoren 2005ToelichtingVERDIEPINGSBIJLAGELoonbijstellingPrijsbijstellingInvulling restant subsidietaakstellingBeleidsartikel 1 Versterking landelijk gebied1. Omslag verwerving naar beheer1. Natuur Voor Mensen2. Strategisch en regionaal groen3. Subsidieregeling jonge agrariërs5. Dienst RegelingenBeleidsartikel 2 Realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur
(verwerving en inrichting)1. Omslag verwerving naar beheer1. Omslag verwerving naar beheer2. Natuur Voor Mensen3. Strategisch en regionaal groen4. Grondaankopen via leningenBeleidsartikel 3 Realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur
(beheer)1. Omslag verwerving naar beheer2. Dienst Regelingen en AIDBeleidsartikel 4 Economisch perspectiefvolle agroketens1. Mestbeleid2. Diverse onderzoeken DLO3. Brandstofcompensatie4. Koopmansgelden5. Extensiveringsprojecten/knelgevallen intensieve veehouderij6. Baten-lastendienst AIDBeleidsartikel 5 Bevorderen duurzame productie1. Verzelfstandiging OVB2. Mestbeleid3. Subsidieregeling jonge agrariërs4. Brandstofcompensatie5 Diverse onderzoeken DLO6. Koopmansgelden7. Baten-lastendienst AID8. Baten-lastendienst DR3. Verlaging Minas-HeffingBeleidsartikel 6 Voedselveiligheid, voedselkwaliteit en
diergezondheid1. Destructiekosten2. Baten-lastendienst AIDBeleidsartikel 7 Kennisontwikkeling en innovatie1. Bekostiging onderzoek WU naar beleidsartikel 82. Diverse projecten4. Transitie Duurzame LandbouwBeleidsartikel 8 Kennisvoorziening1. Bekostiging onderzoek WU van beleidsartikel 72. Bijstelling verplichtingenbudget5. Diverse maatregelen6. Huisvesting WUBeleidsartikel 9 KennisverspreidingBeleidsartikel 10 Nominaal en onvoorzienBeleidsartikel 11 Algemeen3. Baten-lastendienst DR6. EU-verplichtingenBIJLAGE MOTIES EN TOEZEGGINGENDoor de Staten-Generaal aanvaarde motiesDoor de bewindslieden gedane toezeggingen aan de Tweede
KamerDoor de bewindslieden gedane toezeggingen aan de Eerste
KamerBIJLAGE ZBO'S EN RWT'SBIJLAGE EUROPESE GELDSTROMENInleidingHet Gemeenschappelijk Landbouw- en Visserijbeleid (GLB
en GVB) en het StructuurbeleidUitgaven en ontvangsten Europese UnieUitvoering markt en prijsbeleidDe vertaling van Europees beleid naar nationaal beleidEuropees plattelandsbeleid/tweede pijler GLBStructuurbeleidFinancieringsinstrument voor Oriëntatie van de Visserij
(FIOV)LEADER+: het stimuleren en integreren van lokale initiatieven
gericht op plattelandsontwikkelingenDe inzet van Nederland binnen de Europese UnieHervorming van de traditionele marktordeningsinstrumenten
ten behoeve van een duurzaam agrofoodcomplex en ten behoeve van de verbetering
van de kwaliteit van het platteland.Veronderstellingen die aan het nationale beleid ten grondslag
liggenLIJST MET AFKORTINGENTREFWOORDENREGISTER
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29800-XIVToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 596 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 800 XIVVaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Landbouw,
Natuur en Voedselkwaliteit (XIV) voor het jaar 2005nr. 2MEMORIE VAN TOELICHTINGInhoudsopgave blz.A.Artikelsgewijze toelichting bij de wetsartikelen2   B.Begrotingstoelichting3    Lijst met afkortingen203  Trefwoordenregister206A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSWETSVOORSTELWetsartikel 1 (begrotingsstaat ministerie)De begrotingsstaten die onderdeel uitmaken van de Rijksbegroting, worden
op grond van artikel 1, derde lid, van de Comptabiliteitswet 2001 elk afzonderlijk
bij de wet vastgesteld. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om de begrotingsstaat
van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit voor het jaar
2005 vast te stellen.Alle voor dit jaar vastgestelde begrotingswetten tezamen vormen de Rijksbegroting
voor het jaar 2005. Een toelichting bij de Rijksbegroting als geheel is opgenomen
in de Miljoenennota 2005.Met de vaststelling van dit wetsartikel worden de uitgaven, verplichtingen
en de ontvangsten voor het jaar 2005 vastgesteld. De in de begroting opgenomen
begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting
toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).Wetsartikel 2 (begrotingsstaat baten-lastendiensten)Met de vaststelling van dit wetsartikel worden de baten en lasten en de
kapitaaluitgaven en -ontvangsten van de baten-lastendiensten Algemene Inspectiedienst,
Dienst Landelijk Gebied, Dienst Regelingen, Plantenziektenkundige Dienst en
Voedsel en Waren Autoriteit voor het jaar 2005 vastgesteld. Gezien eerdere
overleggen met de Tweede Kamer is, lopende de voorhangprocedure, de Algemene
Inspectiedienst reeds als nieuwe baten-lastendienst in de LNV-begroting opgenomen.
Voor de Voedsel en Waren Autoriteit en de Dienst Regelingen geldt dat zij
per 1 januari 2005 nog de status van baten-lastendienst in oprichting kennen.De in de begroting opgenomen baten-lastendiensten worden toegelicht in
onderdeel B (Begrotingstoelichting) van deze memorie van toelichting en wel
in de paragraaf inzake de baten-lastendiensten.De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,C. P. VeermanB. BEGROTINGSTOELICHTINGInhoudsopgaveblz.   Leeswijzer4    Beleidsagenda7    1. Hoofdlijnen van het beleid in 20057 2. Financieel kader voor 200518   01Versterking landelijk gebied21 02Realisatie van de ecologische
hoofdstructuur (verwerving en inrichting)3903Realisatie van de ecologische hoofdstructuur
(Beheer)5104Economisch perspectiefvolle agroketens5705Bevorderen duurzame productie6906Voedselveiligheid, voedselkwaliteit en diergezondheid83 07Kennisontwikkelingen innovatie92 08Kennisvoorziening10209Kennisverspreiding108 10Nominaal en onvoorzien118 11Algemeen119   Bedrijfsvoeringsparagraaf123 Algemene Inspectiedienst126 Dienst Landelijk Gebied132Dienst Regelingen138 Plantenziektenkundige Dienst144 Voedsel
en Waren Autoriteit(VWA)149 Verdiepingsbijlage167 Bijlage moties en toezeggingen186 Bijlage ZBO's en RWT's194Bijlage Europese geldstromen195 Lijst met afkortingen203 Trefwoordenregister206LEESWIJZERMet het Beleidsprogramma LNV 2004–2007 heb ik vorig jaar in de begrotingstoelichting
aangegeven hoe het Hoofdlijnenakkoord van het kabinet wordt doorvertaald naar
het LNV-beleid.In het beleidsprogramma is aangegeven dat de kern van de beleidsopgave
luidt:het realiseren van een duurzame landbouw, een vitale
natuur, een vertrouwd platteland en een hoogwaardig voedselaanbod op een samenhangende
wijze combineren met de wensen van burgers op het gebied van wonen, werken
en vrije tijd.Met de verwezenlijking ervan is een voortvarende start gemaakt. Hoever
het daarmee staat, wat er nog te doen staat, welke rollen en verantwoordelijkheden
aan de orde zijn voor LNV, andere overheden en maatschappelijke groeperingen,
welke middelen en instrumenten ingezet worden komt aan de orde in dit begrotingshoofdstuk.In de Beleidsagenda gaat het om voortgang, vorderingen en verdere stappen
bij de beleidsprioriteiten. In de Beleidsartikelen wordt verder toegespitst
aangegeven wat LNV wil bereiken, wat het daarvoor gaat doen en wat dat mag
kosten.Mede in het licht van de rijksbrede VBTB-evaluatie is ten opzichte van
vorige begrotingen vooralsnog afgezien van grote wijzigingen binnen en tussen
de beleidsartikelen. De voorbereidingen daartoe zijn overigens inmiddels zover
gevorderd dat ik verwacht later dit najaar als opmaat naar 2006 een voorbeeldbegroting
te kunnen presenteren.De memorie van toelichting van de LNV-begroting 2005 kent de volgende
indeling:– de beleidsagenda– de beleidsartikelen (1 t/m 9)– de niet-beleidsartikelen (10 en 11)– de paragraaf inzake bedrijfsvoering– de paragraaf inzake baten-lastendiensten– de verdiepingsbijlage– de bijlage moties en toezeggingen– de bijlage inzake ZBO's en RWT's– de bijlage Europese geldstromenDe bijlage Europese geldstromen verschaft, voor zover relevant voor het
ministerie van LNV, inzicht in de vertaling van het Europese beleid in nationaal
beleid, onze nationale inzet binnen de Europese Unie en de Europese geldstromen
die buiten het nationale begrotingsverband lopen. Tot slot is achter de memorie
van toelichting een trefwoordenregister, een lijst met afkortingen en het
organogram van het ministerie van LNV opgenomen.Deze leeswijzer vermeldt verder een aantal aandachtspunten van algemene
aard.Baten-lastendienstenMet ingang van 1 januari 2005 zullen nagenoeg alle uitvoerende taken,
ook die op het gebied van de handhaving, binnen LNV belegd zijn in baten-lastendiensten.
Daarop inspelend en omdat in het kader van VBTB uitvoeringskosten in beginsel
toe te rekenen zijn aan (operationele) beleidsdoelstellingen, heeft in de
LNV-begroting voor 2005 een herallocatie van de middelen voor uitvoering plaatsgevonden.
Deze zijn volledig in de beleidsartikelen (onder apparaatsuitgaven) opgenomen
als «bijdrage aan baten-lastendienst» en gebaseerd
op de inzet per dienst per beleidsartikel. Bij de betreffende baten-lastendienst
komen deze bijdragen gecumuleerd terug als «bijdrage moederdepartement».EvaluatieprogrammeringOnder elk beleidsartikel is een overzicht opgenomen met de programmering
van evaluatieonderzoek ex post van 2002 tot en met 2009. Hiermee wordt een
zo compleet mogelijk beeld gegeven van afgeronde, lopende en geplande onderzoeken
per operationele doelstelling.OverzichtsconstructiesDe Homogene Groep Internationale Samenwerking (HGIS) is een aparte budgettaire
constructie binnen de rijksbegroting. In de HGIS worden de buitenlanduitgaven
van de verschillende departementen gebundeld. Zo wordt inzicht verschaft in
de belangrijkste uitgaven die Nederland jaarlijks doet in het kader van internationale
samenwerking. Belangrijke uitgangspunten van de HGIS zijn het bevorderen van
samenwerking en afstemming tussen de ministeries op het gebied van buitenlands
beleid. De coördinatie van deze overzichtsconstructie ligt bij het ministerie
van Buitenlandse Zaken. Voor wat betreft het ministerie van LNV komen de uitgaven
uit hoofde van de Agrarische Vertegenwoordiging Buitenland (inclusief de twee
centra voor training en technologieoverdracht) en de contributie aan de Food
and Agricultural Organisation (FAO) ten laste van de HGIS. De desbetreffende
uitgaven worden in beleidsartikel 11 «Algemeen» nader toegelicht.Het ministerie van LNV draagt tevens de inhoudelijke verantwoordelijkheid
voor internationale natuurprojecten die voortvloeien uit internationale verdragen.
Het betreft projecten die worden gefinancierd uit middelen die op de begroting
van LNV staan en die onderdeel uitmaken van de HGIS. De desbetreffende uitgaven
worden nader toegelicht in Beleidsartikel 1 onder de operationele doelstelling
«Internationaal natuurlijk».In de begroting 2005 is tevens een overzichtsconstructie «Milieu»
opgenomen. Deze overzichtsconstructie geeft inzicht in de beleidsvoornemens
en de daarbij behorende uitgaven voor de jaren 2005 tot en met 2009 voor het
onderwerp Milieu. De coördinatie van deze overzichtsconstructie ligt
bij het ministerie van VROM. De hiermee gemoeide LNV-uitgaven hebben betrekking
op beleidsartikel 1 «Versterking landelijk gebied», beleidsartikel
4 «Economisch perspectiefvolle agroketens» en beleidsartikel 9
«Kennisverspreiding».Fiscale instrumentenHet beleidsinstrumentarium dat LNV inzet of ter beschikking staat om zijn
doelstellingen te realiseren bestaat naast de instrumenten, die de LNV-begroting
belasten, ook uit fiscale instrumenten. Deze fiscale instrumenten worden in
de memorie van toelichting van deze begroting, voor zover ze direct betrekking
hebben op een beleidsartikel, benoemd onder de beleidsinstrumenten bij de
operationele doelstellingen van dat beleidsartikel. Er zijn ook fiscale instrumenten
die niet direct aan een beleidsartikel zijn te koppelen, omdat ze worden ingezet
ter realisering van een breder scala aan doelstellingen. Dit kunnen maatregelen
zijn die specifiek op de LNV-sector zijn gericht dan wel sectoroverstijgende
maatregelen. Het gaat hier om de volgende fiscale maatregelen:DoelgroepDirecte belastingenIndirecte belastingenLNV-sectorLandbouwvrijstellingLandbouwregeling   SectoroverstijgendO.m. zelfstandigenaftrek, doorschuiving stakingswinst, bedrijfsopvolgingsfaciliteit
uit successiewet, aftrek speur-/ontwikkelingswerk, vervroegde afschrijving
milieu-investeringen, energie- en milieu-investeringsaftrekO.m. tariefdifferentiatie accijnzen tractoren en
mobiele werktuigen, vrijstelling overdrachtsbelasting bij overdracht aan de
volgende generatieDe budgettaire gevolgen van de fiscale instrumenten zijn onder de noemer
belastinguitgaven te vinden in bijlage 5 van de Miljoenennota 2005.BELEIDSAGENDA1. Hoofdlijnen van het beleid in 2005AlgemeenVoor het ministerie van LNV ligt er de komende jaren een belangrijke opgave
om te bewerkstelligen dat regelgeving verdwijnt ten gunste van meer ruimte
voor initiatief voor de burger en dat directe overheidscontrole waar mogelijk
wordt vervangen door toezicht op controle. Hiermee geef ik uitvoering aan
het streven van het kabinet de rol en taakopvatting van de overheid waar nodig
en waar mogelijk te heroverwegen. De oplossing van maatschappelijke vraagstukken
moet niet altijd in de eerste plaats bij de (rijks)overheid worden gezocht,
maar waar mogelijk komt het initiatief bij burgers en bedrijven, andere overheden
en maatschappelijke partijen.De heroverweging van verantwoordelijkheden tussen overheid, bedrijven,
burgers en civil society is ook een essentieel onderdeel van het Programma
Andere Overheid, waaraan LNV het komende jaar de nodige prioriteit zal geven.
In het kader van ditzelfde programma zullen tevens zowel departementale als
rijksbrede takenanalyses worden uitgevoerd om na te gaan welke taken als rijksoverheidstaken
dienen te worden aangemerkt en of deze nu optimaal worden uitgevoerd. Bij
alle beleidsopgaven die in deze begroting aan de orde zijn, hecht ik er daarom
aan duidelijk te markeren waar de verantwoordelijkheid van het rijk begint
en ophoudt en waar ik verwacht dat andere overheden, ondernemers en burgers
hun rol vervullen. In Vitaal en Samen heb ik die benadering samengevat in
het credo dat de (rijks)overheid niet langer moet zorgen voor, maar moet zorgen
dat.In 2003 zijn de door LNV-beleid gegenereerde administratieve lasten reeds
met 8% verminderd. De regelgeving inzake kwaliteitseisen voor landbouwproducten
op basis van de Landbouwkwaliteitswet zal in 2005–2006 in het kader
van de vereenvoudiging van regelgeving worden aangepast. Zo zullen bovenwettelijke
eisen die uitgaan boven de EU regelgeving worden geschrapt en zullen verschillende
regelingen worden vereenvoudigd en gestroomlijnd. Een overzicht van het verwachte
verloop in de administratieve lasten in 2005 wordt gegeven in de toelichting
bij artikel 11 van deze begroting.Door «toezicht op controle» uit te oefenen kan aan de nieuwe
rolverdeling tussen overheid en bedrijfsleven vorm gegeven worden. Het bedrijfsleven
pakt daarbij zijn eigen verantwoordelijkheid voor het voldoen aan de normen
op en schept daartoe ook controlesystemen. De overheid kan in het verlengde
hiervan het directe toezicht vervangen door toezicht op deze systemen van
het bedrijfsleven. Hiermee zijn wederzijds voordelen te behalen, zoals een
vermindering van de lasten voor het bedrijfsleven en een meer gerichte inzet
van de toezichts- en controlecapaciteit door de overheid. In 2005 zal de ontwikkeling
ervan verder vormgegeven kunnen worden, waarbij ruimte aanwezig is voor maatwerk.
Ik zal de ontwikkeling van de arrangementen faciliteren. Initiatieven zullen
echter vanuit de sector zelf moeten komen.Ook wanneer op 1 januari 2005 het Nederlandse voorzitterschap van de EU
is afgesloten, zal de oriëntatie van LNV op «Brussel» sterk
blijven. Immers voor alle beleidsvelden van mijn departement geldt dat het
Europese speelveld en de Europese spelregels sterk bepalend zijn voor de (invulling
van de) nationale beleidsruimte. Daarnaast zijn de WTO en de lopende WTO-onderhandelingen
van invloed op de Europese en daarmee de nationale speelruimte. Met het bereiken
van een tussentijds raamwerkakkoord eind juli 2004 in Genève,
heeft de Doha-ronde de nodige richting gekregen. Het raamwerkakkoord bevat
specifieke afspraken over de wijze waarop landbouwsteun en -protectie zullen
worden afgebouwd en vormt de basis voor slotonderhandelingen over landbouwmodaliteiten.
Deze moeten in december 2005 leiden tot een nieuwe WTO-landbouwovereenkomst.Kennis en innovatieHet wetenschaps- en kennisbeleid van mijn ministerie is gericht op het
waarborgen van een hoogkwalitatieve kennisinfrastructuur voor de agrofoodsector
en natuur en platteland. Met de motie Van der Ham (Tweede Kamer, vergaderjaar
2003–2004, 29 200 XIV, nr. 35) is de regering opgeroepen een interdepartementale
kennisontwikkelingsvisie voor het volledige agrocluster te ontwikkelen. In
recent overleg met bedrijfsleven, kennisinstellingen en de minister van EZ
is duidelijk geworden dat er meer regie gewenst is op de kennisontwikkelingsagenda
van overheid en bedrijfsleven voor het brede terrein van voeding en gezondheid.
LNV zal zich ervoor inzetten dat die sterkere regie tot stand komt.Gelijke bekostiging is en blijft het uitgangspunt van het beleid voor
het onderwijs op het gebied van landbouw en natuurlijke omgeving. Met het
oog op de voortgaande harmonisatie tussen het groene en het overige onderwijs,
is een bekostigingsonderzoek van de AOC's gestart. Doel daarvan is onder meer
na te gaan hoe de huidige situatie met betrekking tot gelijke bekostiging
is, welke knelpunten zich eventueel voordoen en hoe daar oplossingen voor
kunnen worden gevonden.Fiscale aangelegenhedenOm de concurrentiepositie van Nederland te versterken en de werkgelegenheid
te bevorderen verlaagt het kabinet in drie stappen het tarief van de vennootschapsbelasting
van 34,5% naar 30% in 2007. Parallel hiermee zal voor zelfstandige ondernemers
de zelfstandigenaftrek worden verhoogd met in totaal € 2650.Om belemmeringen bij de bedrijfsovername te voorkomen zal per 1 januari
2005 de vrijstelling voor ondernemingsvermogen in het successie- en schenkingsrecht
worden verhoogd van 30% naar 50%. In de inkomstenbelasting wordt de bedrijfsoverdracht
aan een mede-ondernemer/werknemer aantrekkelijker gemaakt. Hiertoe wordt de
termijn van mede-ondernemerschap/werknemerschap voor de toepassing van de
zogenaamde doorschuifregeling verkort van 3 jaar naar 2 jaar.In het Hoofdlijnenakkoord is een verdere vergroening van het belastingstelsel
aangekondigd. De energiebelasting zal in 2005 worden verhoogd. Deze verhoging
maakt onderdeel uit van het pakket aan lastenverzwarende maatregelen waardoor
financiering van de tariefverlaging vennootschapsbelasting en verhoging van
de zelfstandigenaftrek mogelijk wordt gemaakt. De verhoging van de energiebelasting
op (aard)gas en electriciteit wordt voor ongeveer 80% opgebracht door bedrijven.
Ter compensatie wordt het budget van de milieu-investeringsaftrek met € 30
miljoen verhoogd.Op basis van de bevindingen van een interdepartementale werkgroep zal
een aantal andere vergroeningsmaatregelen worden ingevoerd. Zo wil het kabinet
een uiterste inspanning doen om met ingang van 2006 biobrandstoffen,
inclusief zuivere plantaardige oliën, fiscaal te stimuleren. Het kabinet
staat open voor nieuwe mogelijkheden tot vergroening van het fiscale stelsel.
Te onderzoeken mogelijkheden liggen onder andere op het terrein van transitie
duurzame landbouw en van plattelandsontwikkeling.Voor speur- en ontwikkelingswerk (WBSO) wordt in 2005 € 25 miljoen
uitgetrokken. In het Hoofdlijnenakkoord is voor de WBSO in totaal € 100
miljoen gereserveerd, waarvan € 50 miljoen al was ingevuld. Het
restant wordt in 2006 beschikbaar gesteld. De WBSO zal inhoudelijk verbreed
worden door meer werkzaamheden ten behoeve van procesinnovatie in aanmerking
te laten komen. Voor zelfstandigen zal de urennorm in de WBSO worden verlaagd.Vitale, duurzame land- en tuinbouwDuurzaam produceren betekent niet alleen milieu- en mensvriendelijk produceren,
maar zeker ook economisch duurzaam. De overheid houdt daarom rekening met
de economische consequenties van haar beleid voor ondernemers, werknemers
en andere maatschappelijke actoren. De onlangs door mij ingestelde Task Force
Economie zal hierbij een belangrijke ondersteunende rol vervullen.De noodzakelijke transitie naar meer duurzaamheid vraagt inspanningen
die voor een deel pas op langere termijn vruchten zullen afwerpen. Het in
2004 goedgekeurde en door vele partijen gedragen BSIK-programma (Besluit subsidies
investeringen kennisinfrastructuur) voor de transitie naar een duurzame landbouw
betekent een extra impuls voor deze lange termijnbenadering. In 2005 zullen
de eerste geïntegreerde projecten worden aangepakt.In het Hoofdlijnenakkoord heeft het kabinet als ambitie uitgesproken 10%
biologisch areaal in 2010. Op basis van de evaluatie van Een biologische markt
te winnen wordt het beleid voor de komende jaren bepaald. De eindrapportage
van de evaluatie zal samen met de plannen voor het beleid vanaf 2005, dit
najaar naar de Kamer worden verstuurd.Bij de andere overheidsrol die het kabinet voor ogen staat, past ook een
klantvriendelijke en op dienstverlening gerichte opstelling. Terecht krijgt
dit aspect momenteel rijksbreed de nodige aandacht binnen het Programma Andere
Overheid. Reeds enkele jaren geleden heeft LNV samen met bedrijfsleven en
andere overheden het programma CLIENT opgestart, bedoeld om bij de buitengrenscontroles
informatiestromen en inspectieprocessen zo in te richten, dat de administratieve
en logistieke processen bij zowel het bedrijfsleven als de overheid verbeteren.
In 2004 is bovendien gestart met de analyse van mogelijke verbeteringen in
processen en systemen bij de export van landbouwgoederen. Realisatie hiervan
zal waarschijnlijk doorlopen tot 2006.Herziening Gemeenschappelijke LandbouwbeleidDe Tweede Kamer is geïnformeerd over de wijze waarop het kabinet
de hervorming van het Gemeenschappelijk landbouwbeleid in Nederland gestalte
wil geven (Tweede Kamer, vergaderjaar 2003-2004, 21501-32, nr. 73). Met name
in de eerste jaren van de nieuwe ontkoppelde steunregeling zijn de uitvoeringskosten
hoog. Om de risico's van een overhaaste invoering te vermijden zal de invoering
van het nieuwe systeem met ingang van 1 januari 2006 geschieden.Herziening mestbeleidNederland staat na de veroordeling door het Europese Hof van Justitie
inzake de implementatie van de Nitraatrichtlijn voor de opgave een aan de
eisen beantwoordend mestbeleid te ontwerpen en te implementeren. Met het akkoord
dat op 1 juli jl. is bereikt met de Europese Commissie over de invulling van
het 3e actieprogramma Nitraatrichtlijn, is er nu volstrekte duidelijkheid
over de normstelling én de Europese vereisten ten aanzien van vormgeving
van het nieuwe stelsel van gebruiksnormen. Met het akkoord is tevens de steun
van de Commissie verkregen voor het indienen van een derogatievoorstel van
250 kgN/ha bij het nitraatcomité. De invoering van het stelsel van
gebruiksnormen, inclusief een derogatie, zal plaatsvinden vanaf 1 januari
2006.Ook in het mestbeleid is de eigen verantwoordelijkheid van de ondernemers
voor het kabinet een centraal uitgangspunt. De rol van de overheid is enerzijds
kaderstellend, anderzijds wil het kabinet bijdragen aan onderzoek en innovatie
en waar mogelijk ruimte bieden voor oplossingen.Toekomst veehouderijIn het najaar van 2004 krijgt de Nationale Dialoog intensieve veehouderij
een follow-up, waardoor een jaar na het afsluiten van het debat over de toekomst
van de intensieve veehouderij de balans wordt opgemaakt. De activiteiten van
LNV in 2005 zullen in belangrijke mate afhangen van de initiatieven die maatschappelijke
actoren naar aanleiding van deze dialoog nemen.De overheidsinzet met betrekking tot dierenwelzijn beschouw ik als een
belangrijke lakmoesproef voor het realiseren van de omslag naar een beleid
gericht op «zorgen dat». Fokkers, verkopers, eigenaren en maatschappelijke
organisaties wil ik nadrukkelijk op hun verantwoordelijkheden aanspreken.
Daarbij wil ik de helpende hand bieden. Uiteraard blijft de overheid zelf
handelend optreden bij excessen. Een werkconferentie in het najaar van 2004
over het welzijn van gezelschapsdieren moet aangrijpingspunten opleveren voor
verdere implementatie van de nieuw in te zetten lijn.FytosanitairGezien de kwetsbaarheid van Nederland voor de insleep van ziekten en organismen
die de gezondheid van planten kunnen schaden en de forse consequenties die
dit voor onze productie- en handelspositie kan hebben, is per 1 januari 2004
de inzet op het fytosanitaire beleidsterrein versterkt. Daar waar internationaal
voor ons land belangrijke discussies spelen, zal sterker worden ingezet op
tijdige coalitievorming en zullen relevante discussies bijtijds worden aangezwengeld.
Het noodzakelijke proces van het beter en efficiënter organiseren van
keuringen, is in gang gezet (project Slim Fruit). In 2005 zullen de eerste
verbetervoorstellen worden geïmplementeerd. Dat zal in ieder geval consequenties
hebben voor de wijze waarop nu fyto- en kwaliteitskeuringen in de groenten-
en fruitketen zijn georganiseerd. De versterkte inzet op het fytosanitaire
beleid wordt in goed overleg met het bedrijfsleven uitgevoerd, met behoud
van ieders verantwoordelijkheid.In 2005 zal de ontwikkeling van fytosanitair beleid voor de groene ruimte
worden voortgezet in overleg met relevante betrokkenen. Aandachtspunten daarbij
zijn: EU-regelgeving, risico-analyses, management van risico's inclusief preventie,
versterken van samenwerking.VisserijHet eind 2003 tot stand gekomen EU-kader voor het visserijbeheer doet
recht aan de tweezijdige opgave waarvoor het visserijbeleid zich gesteld ziet:
enerzijds moet worden gestreefd naar een biologisch verantwoord niveau voor
de visbestanden, anderzijds zal er voor de visserijsector sociaal-economisch
perspectief moeten blijven bestaan. Vanuit beide gezichtspunten zijn rigoureuze
schommelingen in de toegestane vangsthoeveelheden ongewenst. Een herstelplan
voor Noordzeeschol is in voorbereiding. Ook voor andere visbestanden die onder
druk staan, zijn herstelplannen in voorbereiding.In het nieuwe Gemeenschappelijk Visserijbeleid is niet voorzien in een
verplichte reductie van de vlootcapaciteit. Maar de verwachting is gerechtvaardigd
dat in de rondvis-, platvis- en garnalensegmenten van de vloot een aanhoudende
behoefte aan capaciteitsvermindering blijft bestaan. De mogelijkheid wordt
onderzocht om de segmenteringsgrenzen binnen de vloot meer flexibel te maken,
zodat delen van de capaciteit kunnen overgaan naar andere segmenten. De overheid
zal hierbij onnodige knelpunten en belemmeringen in de regelgeving wegnemen.Om het mariene ecosysteem te ontlasten wordt de ontwikkeling van meer
selectieve visserijtechnieken gestimuleerd. Het gaat daarbij met name om het
doorontwikkelen van de zogenaamde elektropulskor, die in 2005 op praktijkschaal
zal worden getest.De privatisering van de Organisatie ter Verbetering van de Binnenvisserij
(OVB), een zelfstandig bestuursorgaan, en de sportvisakte, zullen in 2005
verder ter hand worden genomen. Een wijziging van de Visserijwet is daartoe
in voorbereiding.Ruimte op het plattelandDe functies van het platteland voor de samenleving als geheel veranderen
door de tijd en ook ontstaat er ruimte voor nieuwe vormen van ondernemerschap,
zowel binnen als buiten de agrarische sector. Met de Agenda Vitaal Platteland
(AVP) heeft het kabinet voor het eerst een integrale visie gegeven op een
vitaal platteland in al zijn facetten: economisch, ecologisch en sociaal-cultureel.
Uitgangspunt van het plattelandsbeleid zal zijn «decentraal, wat kan;
centraal wat moet». Het kabinet wil op hoofdlijnen sturen. Daarom is
de Agenda Vitaal Platteland op hoofdlijnen geformuleerd en is het aantal doelen
waarop gestuurd wordt fors teruggebracht. Op gebiedsniveau moet de daadwerkelijke
integratie van de doelen van het plattelandsbeleid plaatsvinden. Om de provincies
in hun regisseursrol te ondersteunen komt er één investeringsbudget
voor het landelijk gebied (ILG), waarvoor eind 2004 door het kabinet –
in overleg met IPO, VNG en waterschappen – het implementatietraject
zal worden vastgesteld.Gemeenschappelijk Landbouwbeleid, onderdeel PlattelandsontwikkelingEind juli heeft de Europese Commissie voorstellen gepresenteerd voor een
nieuw plattelandskader voor de periode 2007 tot en met 2013. De Europese Commissie
wil de uitvoering van het plattelandsbeleid belangrijk vereenvoudigen, onder
meer door de vorming van een Europees Plattelandsfonds. Onder het huidige
Nederlandse EU-voorzitterschap start het besluitvormingsproces hierover.Versterking van de concurrentiekracht en herstructurering van de landbouw
in het algemeen wordt met steun vanuit Europese plattelandsgelden
bevorderd door middel van gebiedsgerichte en ondernemersgerichte maatregelen.
Tussen deze beide wil Nederland een goed evenwicht bewerkstelligen. Gelijktijdig
met de besluitvorming over de Europese plattelandskaderverordening, werkt
Nederland aan het opstellen van een nieuw plattelandsprogramma voor de periode
na 2006. Dit ontwerp-POP 2007–2013 wil het kabinet rond de jaarwisseling
2005–2006 ter goedkeuring aan de Europese Commissie aanbieden. Het nieuwe
POP zal een uitwerking bevatten van de Europese steunmogelijkheden, die zoveel
mogelijk zal aansluiten bij de nationale beleidsprioriteiten.OmgevingsbeleidOns land staat voor de wezenlijke vraag hoe we de beschikbare bronnen –
water, bodem, milieu, klimaat, ruimte & landschap – in de toekomst
in goede staat kunnen houden. De milieudruk vanuit de landbouw neemt af (zie
NMP 4), maar er ligt nog steeds een behoorlijke opgave voor de vermindering
van de milieu-effecten. Het kabinet wil haalbare doelen stellen, die in Europees
verband geharmoniseerd worden doorgevoerd.In de eerste plaats staat de overheid de komende jaren voor de opgave
om het watersysteem op orde te brengen. Voor de kwantiteitsproblemen is nieuw
beleid ingezet (Nota Waterbeleid voor de 21ste Eeuw (WB21) en Nationaal Bestuursakkoord
Water (NBW)): meer ruimte voor water, die vooral in het landelijk gebied moet
worden gevonden. Tegelijkertijd is de waterkwaliteit van grond- en oppervlaktewater
nog steeds niet aan de maat. Voor de waterkwaliteit is de Europese Kaderrichtlijn
Water leidend. Het kabinet werkt aan een grotere samenhang tussen het natuurbeleid
(verdroging en natte natuur), het landbouwbeleid (watervoorziening en groene
diensten), het mest- en gewasbeschermingsbeleid (waterkwaliteit) en het recreatiebeleid
(schoon en toegankelijk).Ook het bodembeleid is in beweging. Een gezonde bodem is de basis van
een vitaal platteland. De Europese Commissie stelt een Europese bodemstrategie
op. Vertrekpunt voor de Commissie is de systeembenadering, waarbij onder andere
gekeken wordt naar bodemverontreiniging, organische stof, bodembiodiversiteit
en erosie. Tijdens het Nederlands voorzitterschap van de EU zal een consultatie
van de lidstaten plaatsvinden. De verwachting is dat de Commissie begin 2005
met voorstellen komt.ReconstructieHet kabinet heeft ervoor gekozen de intensiveringsgelden voor de reconstructie
deze kabinetsperiode prioritair in te zetten op de drie thema's– flankerend beleid voor de Ecologische Hoofdstructuur,– duurzame landbouw en– water.Het flankerend beleid beoogt een integrale aanpak van de verdrogings-,
stikstof- en fosfaatproblematiek in en rond de grote natuurgebieden van de
EHS. Duurzame landbouw richt zich op extensivering van de melkveehouderij
(in het kader van het mestbeleid) en het concentreren van intensieve veehouderij
in landbouwontwikkelingsgebieden (Nota Ruimte). In deze gebieden heeft de
intensieve veehouderij vestigingszekerheid op de lange termijn, waardoor de
dynamiek in de sector wordt bevorderd. Via het thema water wil het rijk ertoe
bijdragen dat er voldoende schoon water voor alle functies in het landelijk
gebied beschikbaar is en blijft.De drie prioritaire rijksdoelen worden aangevuld met regionale doelen,
zodat onder regie van de provincies een integrale gebiedsgerichte aanpak wordt gerealiseerd. Deze aanpak biedt ruimte voor innovatie en regionaal
maatwerk, geeft ieder zijn eigen verantwoordelijkheid, en is vooral uitvoeringsgericht.
Het rijk beperkt zich tot de hoofdlijnen, waarbij er sprake is van een koppeling
van rijksgeld aan rijksdoelen. Een belangrijke voorwaarde voor succes is dat
mensen in het reconstructiegebied en hun organisaties ruimte krijgen en uitgedaagd
worden samen concreet aan de slag gaan. Het gaat immers om de toekomst van
hun gebied, hun werk- en leefomgeving, hun platteland. De gekozen aanpak van
de reconstructie is hier bij uitstek op gericht.In de eerste helft van 2005 worden de laatste reconstructieplannen verwacht.
Over de uitvoering van de plannen worden meerjarige afspraken gemaakt met
de provincies waarbij aansluiting zal plaats vinden bij de in ontwikkeling
zijnde ILG-systematiek.Groene Hart en veenweidegebiedenDoor het kabinet zijn vier interdepartementale ruimtelijke programma's
in gang gezet, waardoor samenhang ontstaat tussen projecten op het gebied
van ruimtelijk beleid van diverse departementen. Eén van deze programma's
betreft het Groene Hart. LNV gaat dit coördineren. Dit zal in nauwe samenwerking
met de bestuurders en betrokkenen in het Groene Hart gebeuren, temeer daar
de provincie de regierol op zich zal nemen voor de verdere ontwikkeling van
het nationale landschap het Groene Hart.Binnen het Groene Hart vraagt de problematiek van de veenweide bijzondere
aandacht. Het behoud en de ontwikkeling van de westelijke veenweidegebieden
(ook binnen nationaal landschap Laag Holland) vraagt ingrijpende keuzes voor
beheer en inrichting. Alleen door een goed samenspel met de grondgebruikers
en inzet van alle overheden kan een duurzaam landgebruik en een aantrekkelijk
landschap voor de toekomst worden gerealiseerd. De gezamenlijke overheden
(Rijk, provincies, waterschappen en gemeenten) hebben een belangrijke stap
gezet door een Agenda op te stellen waarin deze ambitie is vastgelegd.Voedselkwaliteit en diergezondheidSamen met de minister van VWS heb ik een gedeelde verantwoordelijkheid
voor voedselveiligheid; de minister van VWS vanuit zijn verantwoordelijkheid
voor de volksgezondheid, ik vanuit mijn verantwoordelijkheid voor voedselkwaliteit
en -productie. Toekomstige ontwikkelingen, zoals verdergaande internationalisering,
kunnen van invloed zijn op het te voeren voedselveiligheidsbeleid en de verantwoordelijkheidsverdeling
tussen beide ministeries. Een toelichting op de bestaande verantwoordelijkheidsverdeling
tussen LNV en VWS zal op korte termijn aan de Kamer worden gezonden. Verder
heb ik een gezamenlijke nota met de minister van VWS aangekondigd over de
toekomst van het voedselveiligheidsbeleid. Inzet is om deze nota Voedselveiligheid
in het najaar 2004 naar de Kamer te verzenden.Nieuwe rolverdeling tussen overheid en bedrijfslevenDe andere verantwoordelijkheidsverdeling tussen overheid en bedrijfsleven
die het kabinet nastreeft, heeft als consequentie dat het bedrijfsleven niet
alleen verantwoordelijk is voor de veiligheid van voedsel en voor de gezondheid
van de dieren waarmee gewerkt wordt. Het betekent ook dat het bedrijfsleven
moet aantonen en borgen dat overeenkomstig de normen geproduceerd wordt en
dat wordt voldaan aan alle nationale regelgeving die hierop van
toepassing is. Ook in de EU wordt meer en meer de nadruk gelegd op het verkrijgen
van inzicht in huidige en toekomstige risico's op vooral primaire bedrijven.
Ik wil mij dan ook gaan inzetten om een veterinair netwerk van de grond te
krijgen met als doel risicoreductie in de keten en verbetering van het toezicht
op de naleving van de veterinairrechtelijke voorschriften. In dit netwerk
van toezicht zijn de hoofdrolspelers de primaire bedrijven en de particuliere
dierenartsen.De EU-General Food Law eist van het bedrijfsleven garanties aangaande
de voortgebrachte producten. De overheid stimuleert met het oog hierop het
produceren in ketengarantiestelsels. Dit houdt in dat de ketenpartijen elkaar
onderling garanties geven, dat transparantie in de procesvoering wordt gewaarborgd,
met name in de richting van de consument, en dat het gehele productieproces
door daartoe geaccrediteerde private controle-instellingen wordt gecontroleerd.De Voedsel en Waren Autoriteit (VWA) zal vanaf 1 januari 2006 volledig
zijn geïntegreerd tot één baten-lastendienst. Hierdoor
zullen de toezichtstaken, die onder andere de gehele keten van voedselveiligheid
zullen beslaan, nog efficiënter en effectiever worden uitgevoerd. Voor
de risicobeoordelingstaken van de VWA is de Wet Onafhankelijke Risicobeoordeling
Voedsel en Waren Autoriteit in voorbereiding. Hiermee wordt de onafhankelijke
status van de risicobeoordeling en de daarmee samenhangende advisering van
de VWA vastgelegd. De VWA is voor Nederland het primaire contactpunt naar
de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA).DierziektebestrijdingDierziektebestrijding dient te zijn gebaseerd op maatschappelijke acceptatie
van bestrijdingsmethoden. In Europees verband blijft het dierziektebestrijdingsbeleid
onverminderd gericht op de gezondheid van de dierpopulatie, de vrijwaring
van (een toenemend aantal) bestrijdingsplichtige en handelsbelemmerende dierziekten
en de intrinsieke waarde van het dier. In 2005 zal de inzet op een meer maatschappelijk
verantwoorde dierziektebestrijding worden voortgezet, onder meer door aandacht
voor de gewenste aanpassing van het Europese non-vaccinatiebeleid.De bestrijding van dierziekten is en blijft de eerste verantwoordelijkheid
van het bedrijfsleven. De kosten die hieraan verbonden zijn, worden dan ook
tot een maximum bij het bedrijfsleven in rekening gebracht. Een deel van de
kosten en uitgaven, zoals de kosten van de bestrijding bij particulieren en
de kosten van opsporing en toezicht, blijft uitgezonderd van deze doorberekening
en komt volledig ten laste van de overheid.Overheid en bedrijfsleven hebben kenbaar gemaakt voor de periode van 1 januari
2005 tot 1 januari 2010 de afspraken over de financiering van de dierziektebestrijding
te willen aanpassen. Mede van invloed op deze afspraken is de geschapen mogelijkheid
om bij de bestrijding van een uitbraak van mond- en klauwzeer vaccinatie als
instrument te kunnen inzetten. Vaccinatie heeft tot gevolg dat de uitgaven
voor de uitvoering van de bestrijding en voor de schadeloosstellingen dalen.
Daarentegen neemt de gevolgschade toe. Voor vogelpest (AI) is vooralsnog geen
effectief vaccin beschikbaar en zal bij een uitbraak preventief worden geruimd.Tenslotte zullen de Nederlandse plannen voor noodvaccinatie zowel voor
wat betreft KVP als MKZ in Brussel voorgelegd moeten worden. Binnen Nederland
is de aanpassing van het beleidsdraaiboek MKZ in een ver gevorderd stadium
en staat ook de aanpassing van het beleidsdraaiboek KVP en de
opstelling van het beleidsdraaiboek AI op stapel. Daarna volgen de overige
bestrijdingsplichtige ziekten. In alle gevallen zullen de mogelijkheden van
vaccinatie zoveel mogelijk benut worden.Herziening destructiebestelMet de herziening van het destructiebestel, waarover de Tweede Kamer laatstelijk
per brief van 25 mei 2004 (Kamerstukken II, 2003-2004, 27 495, nr. 20) is
geïnformeerd, wil ik ondernemers meer ruimte geven om invulling te geven
aan hun eigen verantwoordelijkheid om dierlijke bijproducten (slachtafval
en kadavers) op een veilige, en voor hen wellicht meer kosteneffectieve manier
te verwerken. Ter uitwerking van dit uitgangspunt bezie ik de mogelijkheden
om te komen tot een versterkte marktwerking op het terrein van het verwijderen
en verwerken van dierlijke bijproducten. De huidige destructiewet- en -regelgeving
bevat nog elementen die verdergaande marktwerking in de weg kunnen staan.
Op korte termijn ontvangt u concrete voorstellen voor de herziening van het
destructiebestel, waarvan de uitvoering in 2005 ter hand zal worden genomen.Mede op basis van de uitkomst van de besluitvorming over de herziening
van het destructiebestel zal ik een lange termijnvisie op de medefinanciering
van destructiekosten door de overheid opstellen. Deze zal ik in het najaar
van 2005 aan de Tweede Kamer aanbieden. In afwachting hiervan ben ik voornemens
in 2005 een overheidsbijdrage op transport en verwerking van kadavers te handhaven.Natuur en landschap: samen werken aan kwaliteitHet versterken van de biodiversiteit en het vergroten van de kwaliteit
van de leefomgeving; dat is waar het in het natuurbeleid om draait, zowel
nationaal als internationaal. De realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur
(EHS) in 2018 is hiervoor cruciaal. Het kabinet hecht veel waarde aan de totstandkoming
van de EHS en heeft daarom extra middelen uitgetrokken voor realisatie ervan;
in deze kabinetsperiode € 700 mln. extra voor EHS én reconstructie
en vanaf 2008 € 250 mln. per jaar extra.Realisatie EHSDe EHS omvat belangrijke natuurgebieden in Nederland en robuuste verbindingen
tussen deze gebieden. Die robuuste verbindingen zijn als het ware de levensaders
van de EHS. Zij maken het mogelijk dat bepaalde soorten van het ene gebied
in het andere kunnen komen. Zonder de robuuste verbindingen is een goed functionerende
EHS onmogelijk.Behalve door verwerving zal een aanzienlijk deel van de EHS tot stand
komen via particulier beheer (ca. 40 000 ha in 2018) en agrarisch natuurbeheer
(ca. 100 000 ha in 2018). Voortzetting van de vereenvoudiging van Programma
Beheer en omvorming naar Groene Diensten spelen daarbij een belangrijke rol.
Dit mede in het licht van de ontwikkelingen in het EU-landbouw- en plattelandsbeleid.
In vervolg op de evaluatie van Programma Beheer vindt in 2005 de derde tranche
revisie plaats. De effecten van de omslag van minder verwerving naar meer
beheer worden vanaf 2004 goed zichtbaar. Inzet is in 2005 te starten met de
uitvoering van de pilots en verkenningen voor Groene Diensten.Op basis van een onderzoek door het Milieu- en Natuurplanbureau naar de
mogelijkheden voor het vergroten en optimaliseren van de samenhang van de
EHS, uit te voeren in 2004, zal het rijk in overleg treden met provincies
om hier in de komende periode verder uitwerking aan te geven. Herbegrenzing
van delen van de EHS zal hierbij een van de mogelijkheden zijn.Aanwijzing gebiedenDe komende jaren (2005–2008) zal de Vogel- en Habitatrichtlijn verder
worden geïmplementeerd. Dit gebeurt door het opstellen van de aanwijzingsbesluiten
voor de Habitatrichtlijngebieden, het concretiseren van de instandhoudingdoelstellingen
voor de Vogel- en Habitatrichtlijngebieden en het (doen) opstellen van beheerplannen.
Uitgangspunt is het voldoen aan de internationale verplichtingen. Het kabinet
staat echter wel een pragmatische aanpak voor ogen en zal de voor nationale
afwegingen beschikbare beleidsruimte benutten. Er wordt de komende periode
extra geïnvesteerd in communicatie over de implementatie van de richtlijnen
met betrokken partijen, teneinde tot gezamenlijke afspraken te komen.WaddenOp 28 juni jl. heeft het kabinet zijn reactie op het advies «Ruimte
voor de Wadden» aan de Tweede Kamer aangeboden (Tweede Kamer, vergaderjaar
2003–2004, 29 684, nr. 1). Het kabinet trekt € 500 mln.
uit voor additionele investeringen in de Waddenzee en het waddengebied. Dit
wordt in beginsel verdeeld over de categorieën natuurherstel en -ontwikkeling,
vermindering van bedreigingen, duurzame economische ontwikkeling en kennisinfrastructuur.
Het kabinet zal het investeringsplan voor het zomerreces van 2005 vaststellen.De mechanische kokkelvisserij wordt per 1 januari 2005 niet langer toegestaan
in de Waddenzee. Op korte termijn wordt een plan opgesteld voor beëindiging
van de mechanische kokkelvisserij. Een in te stellen commissie krijgt de opdracht
advies uit te brengen over de hoogte van de schadevergoeding. Met de mosselsector
streeft het kabinet naar afspraken over de ontwikkeling van alternatieve bronnen
van mosselzaad. Daarmee kan de sector zich minder afhankelijk maken van de
natuurlijke dynamiek en kunnen op een termijn van 10 tot 15 jaar delen van
het waddensysteem extra worden ontzien.Soortenbescherming en faunabeheerHet doel van het beleid voor soortenbescherming is zekerstellen dat soorten
die van nature in Nederland voorkomen in een duurzame staat van instandhouding
verkeren of komen te verkeren. Voor veruit de meeste soorten is die duurzame
staat momenteel gewaarborgd, maar circa 3% van de circa 36 000 bekende
soorten in Nederland heeft speciale aandacht nodig. In 2005 zal daarom worden
gestart met de uitvoering van het Werkprogramma Impuls Soortenbeleid, dat
naar aanleiding van het eind 2004 verwachte advies van de Task Force Impuls
Soortenbeleid wordt opgesteld. Onderdeel van dit werkprogramma zal een nieuw
Meerjarenplan Soortenbescherming zijn, waarin de samenwerking tussen en bijdrage
van verschillende partijen in concrete maatregelen en afspraken worden vertaald.Een goede gegevensvoorziening is essentieel voor de uitvoering van het
natuurbeleid. In 2004 is een aanzet gegeven om de gegevensvoorziening voor
overheden, bedrijven en organisaties te verbeteren. Dit zal in 2005 worden
voortgezet. Uitgangspunt is dat na een initiërende bijdrage van de overheid,
de gegevensvoorziening kostendekkend wordt.Op het gebied van beheer- en schadebestrijding zal in 2005 verder uitvoering
worden gegeven aan het Beleidskader Faunabeheer. Daarmee wordt een duurzame
instandhouding van ganzen en smienten én een ombuiging van de sterk
stijgende uitgaven voor schadevergoeding beoogd. De monitoring en evaluatie
van het beleid zal in 2005 worden gestart. Eveneens zal in 2005 het beleid
inzake beheer en bestrijding van niet-inheemse soorten die schadelijk (kunnen)
zijn voor de duurzame instandhouding van inheemse soorten planten en dieren
verder vorm worden gegeven. Hiermee wordt gevolg gegeven aan de internationale
ontwikkelingen en afspraken op dit gebied.LandschapsbeleidVoor behoud en versterking van (inter)nationaal waardevolle landschappen
heeft het rijk een bijzondere verantwoordelijkheid. Het rijk geeft daar prioriteit
aan. Dat betekent onder meer dat het rijk binnen het thema landschap alleen
in Nationale Landschappen de aanleg en het beheer van landschapselementen
en recreatieve voorzieningen meefinanciert. Het rijk (LNV/VROM) stelt een
bedrag van € 30 mln. in de periode 2005–2007 beschikbaar.2. Financieel kader voor 20052.1 UitgavenDe begroting van de uitgaven voor 2005 is ten opzichte van de meerjarencijfers
in de begroting 2004 bijgesteld met € 58 mln. Deze bijstelling bestaat
uit de mutaties, zoals opgenomen in onderstaande tabel.Bedragen
x € 1 mln. 2004 20042005 2006 2007 20082009 Stand begroting 2004 1 915 1 918 2 1072 098 2 078 2 078 1EHS – 25– 22 – 54 – 50 – 36 – 342Gevolgen EU-beleid 18 50 96 71 4743 3Intertemporele compensaties – 5– 12 – 54 14 18 18 4Destructie– 515– 8– 1 – 1 0 5Loon en prijsbijstelling 24 25 27 27 27 276Efficiencytaakstelling – 2– 4– 6– 6– 67Overig114 4 – 21 – 7 – 6 1 Stand begroting 2005 2 036 1 976 2 089 2 146 2 1212 127Toelichting1. EHSDe neerwaartse bijstelling is enerzijds het gevolg van een daling van
de gemiddelde (agrarische) grondprijs in 2003. Anderzijds wordt bespaard door
grondverwerving ten behoeve van de EHS niet rechtstreeks uit de begroting
te financieren maar gebruik te maken van leningen met een looptijd van 30
jaar. Deze leningen worden aangegaan en afgelost door particuliere terreinbeherende
organisaties als Natuurmonumenten. De uitgaven voor rente en aflossing worden
door het Rijk vergoed.2. Gevolgen EU-beleidDe meerjarige verhoging heeft betrekking op:– het opzetten en invoeren van een nieuw systeem voor het mestbeleid
om te voldoen aan de Nitraatrichtlijn van de EU;– ICT-investeringen, ontwikkelingskosten, extra handhavingskosten
en bezwaarschriften ten behoeve van de uitvoering van het hervormde gemeenschappelijke
landbouwbeleid;– Apparaatskosten (met name VWA en AID) voor de verplichte uitvoering
en handhaving van diverse nieuwe EU-verordeningen.3. Intertemporele compensatiesBij voorjaarsnota 2004 heeft op een tweetal beleidsterreinen (intensieve
veehouderij en kwaliteit EHS) fasering van de budgetten plaatsgevonden.4. DestructieVoor de extra destructie-uitgaven in 2005 vindt binnen de LNV-begroting
een horizontale budgetverschuiving plaats.5. Loon- en prijsbijstellingDe loon- en prijsbijstellingstranche 2004 is structureel over de diverse
artikelen verdeeld. Met de toedeling van de loonbijstelling is de meerjarige doorwerking van algemene salarismaatregelen en de overige specifieke
maatregelen op het gebied van arbeidsvoorwaarden en premies sociale zekerheid
verwerkt. De toewijzing vindt plaats conform de voorschriften van het ministerie
van Financiën.6 EfficiencytaakstellingDit betreft de nog nader in te vullen efficiencytaakstelling voor LNV
als gevolg van de besluitvorming over de uitgaventaakstelling van € 750
mln. m.i.v. 2005.7 OverigHet budget in 2004 is met € 21 mln. opgehoogd voor de laatste
uitgaven in verband met de Vogelpestcrisis in 2003 (uitvoeringskosten, schadeloosstellingen,
bijdrage Noodfonds) en de MKZ-crisis in 2001 (slachtpremie). Voorts is het
budget met € 49 mln. verhoogd ten behoeve van de uitfinanciering
van de laatste tranche Regeling Beëindiging Veehouderijtakken (RBV),
beleidsvoorbereidende activiteiten voor het nieuwe mestbeleid en de evaluatie
van de meststoffenwet 2004. De overige € 44 mln. verhoging is het
gevolg van enkele technische wijzigingen, onder meer met betrekking tot uitvoerings-
en handhavingskosten in het kader van het mestbeleid.De verlaging in 2006 wordt met name veroorzaakt door een overboeking naar
V&W in het kader van natte natuur (- € 10 mln.), de verzelfstandiging
van de OVB (- € 6 mln.) en de genomen maatregelen bij het hoger
onderwijs (- € 4 mln.) in het kader van de uitgaventaakstelling
van € 750 mln. m.i.v. 2005.2.2 OntvangstenDe begroting van de ontvangsten voor 2005 is ten opzichte van de meerjarencijfers
in de begroting 2004 technisch neerwaarts bijgesteld met € 24 mln.Bedragen
x € 1 mln. 2004 200420052006 2007 2008 2009 Stand begroting 2004432 443 405 361 358 3581Vogelpest 41 – 41    2Overig 96 17 – 9– 9 – 10 – 6 Stand begroting 2005 569 419396 352 348 352Toelichting1. VogelpestIn 2004 komen de voor 2005 geraamde EU-ontvangsten vogelpest vervroegd
binnen.2. OverigDe verhoging van de ontvangsten in 2004 heeft voor het merendeel (€ 49
mln.) betrekking op een onttrekking aan het O&S-fonds voor de Landbouw
ten behoeve van de uitfinanciering van de RBV (zie verder toelichting onder
2.1 uitgaven). Daarnaast is de raming voor ontvangsten aan landbouwheffingen
verhoogd met € 15 mln. als gevolg van een volume-effect. Verder
is de raming per saldo met € 32 mln. verhoogd als gevolg van enkele
technische wijzigingen, onder meer met betrekking tot de uitfinanciering van
de 2e tranche RBV en uitvoerings- en handhavingskosten in het kader
van het mestbeleid.01 Versterking landelijk gebiedAlgemene beleidsdoelstellingVersterking van het landelijk gebied is gericht op kwaliteitsverbetering
en het in onderlinge samenhang versterken van de verschillende functies in
het landelijk gebied. Deze doelstelling valt uiteen in de volgende operationele
doelen (OD):• Gebiedenbeleid (1.11): een verbetering van de fysieke leefomgeving
en de ruimtelijke structuur;• Reconstructie (1.12): een integrale aanpak van specifieke problemen
in concentratiegebieden van landbouw en natuur;• Landelijk Natuurlijk (1.13): de verbetering van de kwaliteit van
natuur- en landschap in het landelijk gebied;• De stedelijke omgeving (1.14): bevorderen van recreatie in en om
de stad;• Recreatie (1.15): het verder ontwikkelen van gevarieerde recreatiemogelijkheden
op het platteland.• Internationaal natuurlijk (1.16): een structurele ombuiging van
het wereldwijde verlies aan biodiversiteit.Daarnaast zijn in dit beleidsartikel de uitvoeringskosten opgenomen voor
de realisatie van de versterking van het landelijk gebied, alsmede de bijdrage
voor de baten lastendiensten Dienst Landelijk Gebied (DLG) en Dienst Regelingen
(DR). De grafiek geeft een procentuele verdeling van alle posten.Grafiek 2: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaatVerwerving en inrichtingDe uitvoering van dit beleidsartikel steunt voor een groot deel op de
verwervings- en inrichtingactiviteiten van DLG. Daarnaast komen deze beide
activiteiten terug in beleidsartikel 2 (Ecologische Hoofdstructuur). Het overzicht
van inrichting is opgenomen onder beleidsartikel 1, het overzicht van grondverwerving
staat onder beleidsartikel 2.De realisatie van inrichting vindt plaats in het kader van meerjarige
programma's. Dit betekent dat de hier opgenomen kasuitgaven in eerste plaats
betrekking hebben op het onderhanden werk en niet op de geraamde afgeronde
taakstellingen. Afgeronde hectares zijn gedurende de voorgaande jaren ingericht
en worden in 2005 opgeleverd.Tabel Verwachte prestaties voor inrichting voor 2005 (in ha)Prestaties in ha (tenzij anders vermeld)Taakstellingen a) – GIOS t/m 2013 –
EHS t/m 2018 Restant taakstelling per 1 jan 2004 Begroting 2005 prestaties
(in ha)    Afgerond Onderhanden01 Versterking Landelijk Gebied    1.11 Gebiedenbeleid    – Ruimtelijke structuur (inrichting) –– 35 000 560 000 – Ruimtelijke structuur (kavelruil) – – 5 000 1 300 1.13 Landelijk Natuurlijk    – Bos & landschap 26 830 22 986 180 2 100– Groene lijnelementen landschap – – 2001 600 – Blauwe lijnelementen landschap –– 100 520 1.14 Stedelijke omgeving    – Recreatie in de stad pm – pmpm – Recreatie om de stad; grootschalig groen 15 8919 690 220 2 190 – Recreatie om de stad; regionaal groen 492 – 35 – 1.15 Recreatie op het platteland    – Nationaal landschappm – pm pm – Toegankelijkheid in km (uitfinanciering) 2 090 km 1 389 km 50 450– Toegankelijkheid in ha (uitfinanciering) – – 15300      02 Realisatie EHS    2.13 Inrichting droge EHS    – Reservaat 100 000 63 549 80013 000 – Natuurontwikkeling 50 000 41 793 6009 300 – Robuuste verbindingen 27 000 27 000 08 – Inrichting Nieuwe Natuur – – 250 3 300– Inpassing Bestaande Natuur – – 120 2 800– Inrichting Ecologische Verb. Zone – – 2002 900 2.14 Inrichting natte EHS    – Natte natuur b)7 000 6 486 400 3 700a) Taakstellingen m.b.t. onderdelen Reconstructie en SGB zullen uitgewerkt
worden aan de hand van de reconstructieplannen en de uitvoeringsprogramma's
hiervan.b) Inclusief bijdrage van V&WOperationele doelstellingen01.11 GebiedenbeleidHet programma betreft de verbetering van de kwaliteit van de fysieke leefomgeving
en de ruimtelijke structuur in gebieden die perspectiefvol en/of waardevol
en/of kwetsbaar zijn bezien vanuit landbouw, natuur, bos, landschap, recreatie,
cultuurhistorie, water en milieu. StreefwaardenVersterking van het landelijk gebied krijgt vorm door:• Verbetering van de ruimtelijke structuur van de landbouw en van
het landelijk gebied in zijn totaliteit, die (mede) worden gerealiseerd met
het landinrichtingsinstrumentarium (o.a. aanpassing van de verkavelingstructuur
en aanpassing van wegen en waterlopen). Een inrichtingsbehoefte
bezien vanuit de landbouw resteert van ongeveer 560 000 ha. In 2005 wordt
35 000 ha ingericht.• Verbetering van de ruimtelijke structuur van het platteland, de
landbouw en de natuur, gerealiseerd met het instrument «vrijwillige
kavelruil». In 2005 wordt 5 000 ha via vrijwillige kavelruil heringericht.• Verbetering van de kwaliteit van de fysieke leefomgeving en de
ruimtelijke structuur worden mede gerealiseerd met de Subsidieregeling Gebiedsgericht
Beleid (SGB). Gericht wordt op bestrijding van de verdroging en verbetering
van milieu- en watercondities. Afspraken over de met SGB te realiseren doelen
zijn vastgelegd in de tussen rijk en provincies afgesloten Bestuursovereenkomst
2002–2005. Verantwoording over de gerealiseerde doelen vindt achteraf
(2006) plaats. Deze verantwoording is deels opgebouwd uit doelen van het Meerjarenprogramma
(MJP) van de Agenda Vitaal Platteland. Er zijn daarnaast tussentijdse rapportages,
maar deze bestaan uitsluitend uit het aantal projecten (zie prestatietabel).• Tot slot zullen in 2005 specifieke, externe projecten worden uitgevoerd
onder auspiciën van het Ministerie van LNV (voorheen Stimuleringskaders
of SMK). Merendeels betreft het hier de uitwerking van duurzaam beleid voor
de omgevingsfactoren water, bodem, milieu, klimaat, ruimte en landschap.Streefwaarden
ruimtelijke structuur 2005 Landinrichting 35 000 haKavelruil 5 000 haBeleidsinstrumenten• Uitvoeringscontracten tussen rijk en provincies over de gebiedsgerichte
inrichting van het landelijk gebied.• Landinrichtingsinstrumentarium.• Vrijwillige kavelruil.• Subsidieregeling Gebiedsgericht Beleid (SGB)DoelgroepDe verbetering van de ruimtelijke structuur en de kwaliteit van de fysieke
leefomgeving is bedoeld voor alle gebruikers van het landelijk gebied.PrestatiegegevensInstrumentAantal prestaties Totale uitgaven (x € 1000) 1.LandinrichtingAfronding: 35 000 ha 41 574  Onderhanden: 560 000 ha 2.Vrijwillige kavelruil Afronding kavelruil 5 000 ha 1 654  Onderhanden kavelruil 1 300 ha 3.SGB 300
projecten afgerond 18 370 750 projecten onderhanden  4.Specifieke projecten 30 projecten 3 3185.Uitfinanciering NUBL  – 18201.12 ReconstructieOogmerk van de reconstructie van grote zandgebieden in de provincies Utrecht,
Limburg, Noord Brabant, Gelderland en Overijssel is een integrale aanpak van
verdrogings-, stikstof- en fosfaatproblematiek in en rond de grote natuurgebieden,
verbetering van de milieukwaliteit en extensivering van de melkveehouderij.
Ook de realisering van de Ecologische Hoofdstructuur (EHS), de ruimtelijke
kwaliteit van het landschap en uitbreidingsmogelijkheden van de recreatie
zijn beleidsthema's in de reconstructie. Gedifferentieerde gebiedsgerichte
oplossingen staan daarbij voorop.In maart 2003 hebben Rijk, reconstructieprovincies en VNG een bestuurlijke
afspraak (Krokusakkoord) over de reconstructie ondertekend. Het akkoord bevat
onder andere afspraken over financiële inspanningen van genoemde partijen
in de reconstructie. Gelijktijdig is een start gemaakt met de uitvoering van
de reconstructie in de vorm van een aantal urgente projecten (urgentieprogramma
2003), gevolgd door het urgentieprogramma 2004–2005.Streefwaarden Omschrijving 2005Uitvoering reconstructie (inclusief
voorbereiding)12 uitvoeringsprogramma's Experiment verplaatsing intensieve veehouderij (urgente knelgevallen) 16 bedrijvenReconstructie: van planvorming naar uitvoeringSinds de inwerkingtreding van de Reconstructiewet Concentratiegebieden
op 1 april 2002 is gewerkt aan de planvorming. Onder regie van de provincies
worden twaalf reconstructieplannen uitgewerkt. In april 2004 is het eerste
reconstructieplan (Limburg) goedgekeurd.In juli 2004 is over het bijbehorende uitvoeringsprogramma een 4-jarige
bestuursovereenkomst aangaande de uitvoering afgesloten. Hierin is naast de
inzet van rijksmiddelen ter realisatie van de rijksdoelen ook de financiële
inzet van de provincie en andere partijen geregeld conform het Krokusakkoord.
Met het opstellen van deze bestuursovereenkomst is samen met Limburg tevens
de slag gemaakt, vooruitlopend op het ILG, om meer te sturen op doelen. Voor
het Rijk is hierbij het Meerjarenprogramma Agenda Vitaal Platteland het vertrekpunt.In de loop van 2004 en de eerste helft van 2005 zullen de overige reconstructieplannen
aan het rijk ter goedkeuring worden voorgelegd. Het rijk zal daarbij alle
plannen toetsen aan het rijkskader voor reconstructie. De uitvoering van deze
plannen zal in 2005 en 2006 geregeld worden middels een voorloper van het
ILG-contract.Experiment Verplaatsing Intensieve VeehouderijDit betreft een experiment in het kader van het urgentieprogramma 2003
voor het oplossen van urgente knelgevallen in de intensieve veehouderij. Aan
16 bedrijven met investeringsplannen op korte termijn op een vanuit reconstructieoogpunt
ongewenste plek wordt financiële ondersteuning geboden bij
de verplaatsing naar een planologisch betere en duurzame locatie. Dit programma
loopt medio 2006 ten einde.Beleidsinstrumenten• Reconstructiewet concentratiegebieden• Uitvoeringscontracten gebiedsgerichte inrichting landelijk gebied
rijk-provincies• Het LNV verwervings- en (land)inrichtingsinstrumentarium• Subsidieregeling Gebiedsgericht Beleid (SGB)• Experiment verplaatsing intensieve veehouderijPrestatiegegevensInstrumentAantal prestatiesTotale uitgaven (x € 1 000) Voorbereiding en uitvoering reconstructie 12 programma's 9 206Experiment verplaatsing intensieve veehouderij a)16 bedrijven 4 800a) Raming is inclusief VROM-aandeel.01.13 Landelijk NatuurlijkIn 2020 is de landschappelijke, ecologische, cultuurhistorische en recreatieve
kwaliteit van het landelijk gebied aanzienlijk versterkt. Voor de 20 Nationale
Landschappen geldt een ontwikkelingsgericht ruimtelijk regime en cofinanciert
het rijk beheer, herstel en aanleg van landschappelijke netwerken.Buiten de Nationale Landschappen dienen provincies en gemeenten ontwikkelingen
te koppelen aan kwaliteitsverbetering. Het rijk stimuleert en faciliteert
dit met o.a.:• landschapsontwikkelingsplannen• uitwerken kwaliteitsagenda• werkzaamheden rijkslandschapsarchitectMet de Agenda voor een Vitaal Platteland zijn enkele operationele doelen
vervallen of ondergebracht bij andere operationele doelen. De rijksmiddelen
voor bosuitbreidingslocaties zijn alleen nog beschikbaar voor de uitfinanciering
van reeds aangegane verplichtingen. De rijksmiddelen voor aanleg van bos en
landschap worden geconcentreerd ingezet binnen de EHS en de Nationale Landschappen.De inzet van middelen voor landschap in landinrichtingsprojecten zal op
termijn worden afgebouwd en deze middelen zullen worden ingezet voor landschapsontwikkeling
in Nationale Landschappen.Buiten de nationale landschappen en de GIOS gebieden is inzet van Rijksmiddelen
voor aanleg van landschapselementen en recreatieve ontsluiting uitsluitend
aan de orde in het kader van behoud en ontwikkeling van de basiskwaliteit
voor landschap en ruimte bij mede door het Rijk gefinancierde ruimtelijke
ontwikkelingen.Streefwaarden OmschrijvingStreefwaarde 2005 Opgestelde landschapsontwikkelingsplannen
door gemeenten 8Start implementatie nationale landschappen 20Opstellen kwaliteitsagenda Landschap 1Verkenningen groene diensten in uitvoering 2 Aantal opgestelde Soortenbeschermingsplannen 5BeleidsinstrumentenHet belangrijkste instrument voor het beheer in het landelijk gebied is
het gereviseerde Programma Beheer. Dit wordt verder uitgebouwd tot het vernieuwde
beheersinstrumentarium Groene Diensten. De ambitie is om dit uitgebouwde instrument
per 2007 in te kunnen zetten, in aansluiting op zowel de nieuwe Europese Kaderverordening
Plattelandsontwikkeling als het hierop gebaseerde nieuwe Plattelands Ontwikkelingsprogramma
(POP), die beide per 2007 van kracht worden.Ten behoeve van de ontwikkeling van het nieuwe instrumentarium vinden
Verkenningen Groene Diensten plaats, onder andere in twee voormalige Proeftuinen.
Momenteel is ook een pilot Groene Diensten in uitvoering, die mede is geïnitieerd
door de Europese Commissie. Het doel hiervan is ervaringen op te doen die
gebruikt zullen worden bij het opstellen van de nieuwe Kaderverordening Plattelandsontwikkeling.Een ander instrument betreft de fiscale vrijstelling voor vergoeding van
bos- en natuurbeheer. Het betreft (gedeeltelijke) vrijstelling van inkomstenbelasting
over ontvangen subsidies voor functiewijziging en beheer op grond van de subsidieregeling
Natuurbeheer 2000 en de regeling Stimulering bosuitbreiding op landbouwgronden.
De vrijstelling met betrekking tot de Subsidieregeling Natuur (SN) wordt ingevoerd
onder voorbehoud van goedkeuring van zowel de regeling als de vrijstelling
door de Europese Commissie. De regeling voor SN-functieverandering is onlangs
goedgekeurd.DoelgroepenSBB, particuliere terreinbeherende organisaties, particuliere beheerders
van natuur, bos en landschap en hun koepelorganisaties, agrariërs en
agrarische verenigingen, provincies, gemeenten, waterschappen, Rijkswaterstaat
en Defensie.PrestatiegegevensInstrumentAantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatie Totale uitgaven x € 1 000 1Verwerving overig bos/landschap in landinrichting 79 ha35 000 2 780 2Inrichting bos uitbreidingslocaties
in landinrichting, waarvan:   3 458 – afronding 60
ha   – onderhanden 520 ha  3Inrichting overig bos/landschap in landinrichting,
waarvan:   4 060 Groene vlakelementen:    – afronding 180
ha   – onderhanden 2 100 ha   Groene lijnelementen:    – afronding 200
km   – onderhanden 1 600 km   Blauwe lijnelementen:    – afronding 100
km   – onderhanden 520 km  4Opstellen landschapsontwikkelingsplannen 8 105 000839 5Verkenningen groene diensten 2 2000 6Beheer bestaand bos, natuurterreinen
en landschap, waarvan:    6a– beheerd door SBB   10 719 6b– waarvan beheerd door PNB's 47 000 ha 108 5 0987Bosaanleg op landbouwgrond 1. 700 ha 2 500 8Weidevogelbeheer   1 7509Beheer wintergasten en natuurbraak 16 491 ha1692 78010Landschapbeherende
stichtingen 12 stichtingen  4 47711Inkomenscompensatie bos op landbouwgrond 1 869 ha 8561 600 12Belvedèresubsidieregeling   2 722 13Faunafonds  5 701 14Regeling draagvlak natuur  1 350 15Soortenbeschermingsplannen 9202 000 1 820ToelichtingAd. 2 Betreft uitfinanciering. Taakstelling is geschrapt in het meerjarenprogramma
van de Agenda Vitaal Platteland.Ad. 3 Betreft uitfinanciering bestaande verplichtingen in landinrichting.Ad. 6a Het areaal beheerd door SBB dat vanuit 01.13 gefinancierd wordt,
maakt deel uit van het areaal genoemd in artikel 3 (216 813 ha).Ad. 7 Betreft uitfinanciering. Taakstelling is geschrapt in het Meerjarenprogramma
van de Agenda Vitaal Platteland.Ad. 8 Het aantal ha weidevogelbeheer dat vanuit 01.13 gefinancierd wordt,
maakt deel uit van het areaal agrarisch natuurbeheer genoemd in artikel 3
(214 487 ha).Ad. 10 Betreft een bijdrage aan de twaalf landschapbeherende stichtingen.Ad. 11 Betreft uitfinanciering.01.14 De stedelijke omgevingIn het MJP Vitaal Platteland is als beleidsopgave voor het recreatiebeleid
in de stedelijke omgeving opgenomen «de realisatie van recreatiegebieden
ter opheffing van de nog bestaande tekorten aan dagrecreatiemogelijkheden».
LNV draagt hiertoe financieel bij aan de realisatie van recreatiegebieden
in en om de stad. Recreatiegebieden om de stad dienen een gemiddelde opvangcapaciteit
van ten minste 20 personen per dag per ha te hebben en bereikbaar te zijn
vanuit de woonomgeving via met name wandel- en fietspaden.• Recreatiegroen in de Stad: Gemeenten bepalen eind 2004 in de Meerjarenontwikkelingsprogramma's
ISV 2 welke projecten worden gerealiseerd in de periode 2005–2009. Het
rijk stuurt gemeenten aan via convenanten Investeringsbudget Stedelijke Vernieuwing
(ISV) en Grote Steden Beleid (GSB);• Recreatie om de Stad (Grootschalig Groen): aanleg van 15 891
ha recreatiegebied nabij de steden in de periode 1994–2013;• Recreatie om de Stad (Regionaal Groen): aanleg van 492 ha recreatiegebied
nabij nieuwe woonwijken met meer dan 5 000 woningen in de periode 2004–2010.De regeling Kwaliteitsimpuls Groene Hart biedt aanvullend mogelijkheden
om projecten te ondersteunen die mede zijn gericht op het vergroten van de
recreatieve gebruiksmogelijkheden en de bereikbaarheid van het Groene Hart
vanuit de stedelijke gebieden.Streefwaarden Omschrijving 20051.Recreatiegroen in de stad p.m.2.Recreatie om de stad (grootschalig
groen)  • verwerven grond 360 ha • inrichting 220
ha 3.Recreatie om de stad (regionaal groen) 35 haDe streefwaarde Recreatiegroen in de stad voor 2005 is afhankelijk van
nadere invulling van het beleid (Agenda Vitaal Platteland)Een belangrijk deel van taakstelling voor Recreatie om de Stad is reeds
als ruilgrond verworven en onderdeel van het BBL bezit.BeleidsinstrumentenRecreatiegroen in de stad:• Convenanten rijk-individuele steden gebaseerd op het Grote Steden
Beleid, Wet Stedelijke Vernieuwing en Investeringsbudget Stedelijke Vernieuwing.
De steden realiseren recreatiegroen in de Stad op basis van Stedelijke Meerjarenontwikkelingsprogramma's.
Na 5 jaar beoordeelt het rijk de gerealiseerde prestaties.Recreatie om de stad (grootschalig groen):• Bufferzoneconvenant VROM-LNV (1996); VROM en LNV zijn overeengekomen
de verwervingstermijn te verruimen naar 2011.• Uitvoeringscontracten gebiedsgerichte inrichting landelijk gebied
rijk-provincies.• Verstedelijkingsafspraken 2010 tussen rijk-provincies en stedelijke
regio's. Dit houdt in dat recreatiegroen op basis van deze afspraken integraal
wordt uitgewerkt in relatie tot wonen, werken, infrastructuur en milieu. In
de Nota Ruimte is opgenomen dat vanaf 2005 bij nieuwe woningbouw sprake is
van een integrale planvorming, uitvoering en financiering van «rood»
en «groen».• Verwerving en (land)inrichting, inclusief flankerende instrumenten
zoals de Regeling Bedrijfsverplaatsingen en Bedrijfsbeëindiging, de inzet
van onteigening en voorkeursrecht.• Het Innovatieprogramma Stedelijke Vernieuwing (IPSV). Het IPSV
is bedoeld om de stedelijke vernieuwing te stimuleren bij de gemeenten en
marktpartijen. LNV draagt niet financieel bij, maar beslist wel mee m.b.t.
de inzet van dit instrument.• Het Investeringsbudget Stedelijke Vernieuwing (ISV). Dit betreft
subsidie aan gemeenten ter bevordering van de stedelijke vernieuwing; het
ISV 1 loopt tot en met 2004, gevolgd door het ISV 2 (2005–2009).• Regeling Kwaliteitsimpuls Groene Hart.• Anticiperende aankopen; instrument dat in samenhang met de centrale
leenfaciliteit van het Ministerie van Financiën incidenteel wordt ingezet
op het moment dat er behoefte is aan flexibele inzet van middelen op het moment
dat er zich strategische aankoopmogelijkheden voordoen.Recreatie om de stad (regionaal groen):• Kaderwet LNV-subsidiesDoelgroep• Recreatiegroen in de stad: recreanten
in de nabijheid van de woning voor de burgers van de G30 steden.• Recreatie om de stad: recreanten in
de stedelijke omgeving.PrestatiegegevensInstrumentAantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatieTotale Uitgaven (x € 1 000) 1.Recreatiegroen in de stad (ISV-2)p.m. a) 1 500 b)    2a.Grootschalig groen;    • Verwerving 360
ha 70 000 €25 045 • Inrichting220 ha afgerond 2 190 ha onderhanden  17 653    2b.Regionaal groen;    • Kaderwet LNV projectbijdragen 35 ha 2 922     3.Groene Hart Impuls 35 Projecten  2 663     4.Bosaanleg buiten de randstad (PPS) –  460a) Eind 2004 is een Convenant voorzien met de grote steden
(G-30) en daarin zullen de prestaties verder worden uitgewerkt.b) Bijdrage van Ministerie van LNV aan de begroting van Ministerie
van VROM.De kosten voor verwerving t.b.v. Recreatie om de Stad zijn gestegen. Kon
de afgelopen jaren volstaan worden met een gemiddeld bedrag van € 59 000
per hectare, vanaf 2005 moet worden uitgegaan van € 70 000
per hectare. Tevens heeft LNV de normkosten en normbijdrage voor inrichting
geactualiseerd.De belangrijkste kritische factoren voor het realiseren van Recreatie
om de Stad zijn:• Een tijdige beschikbaarheid van voldoende grond tegen een prijs
die niet leidt tot verstoring van de grondmarkt. Het rijk heeft provincies
en gemeenten verzocht om zo snel mogelijk planologische helderheid te bieden
en, waar nodig, onteigeningsprocedures in te zetten;• De grondprijs in de betreffende locaties is in 2003 sterk gestegen.
Er zal de komende jaren sprake zijn van een blijvend hogere grondprijs dan
voorzien in 2003;• Gelijktijdig met de vereenvoudiging van operationele doelen zijn
de normkosten voor LNV doelen herzien. Gezien de grote kostenstijging vraagt
het Rijk aan de provincies om zorg te gaan dragen voor een substantieel regionaal
en Europees aandeel in de inrichtingskosten van Recreatie om de stad: 40%
(bron: Meerjarenplan AVP);• «Rood» en «groen» moeten beter aansluiten
bij de uitvoering en er moet, mede gezien de concurrentie om de nog beschikbare
ruimte, meer worden samengewerkt met marktpartijen om te kunnen komen tot
een grotere wederzijdse meerwaarde wat betreft zowel het behaalde inhoudelijke
eindresultaat als de financiering daarvan.Afwijkende uitvoering Regionaal GroenVoor het programma Recreatie om de Stad zijn de provincies opdrachtgever
voor de verdere uitwerking en realisatie. Hiertoe leggen rijk en provincies
afspraken vast in het uitvoeringscontract gebiedsgerichte ontwikkeling landelijk
gebied en stelt het rijk instrumenten als landinrichting beschikbaar.Omdat de projectuitvoerders voor Regionaal Groen individuele gemeenten
en/of kaderwetgebieden Bestuur in verandering (straks WGR plus) betreft en
er geen sprake is van provinciale programmering en uitvoering wordt voor Regionaal
Groen een aparte voorziening getroffen. Tussen de Minister van LNV en de betrokken
subsidieontvangers, te weten Regionaal Overlegorgaan Amsterdam, Bestuur Regio
Utrecht, Haaglanden, Stads Regio Rijnmond, Heerhugowaard/Alkmaar, Stads Regio
Eindhoven, Breda, Den Bosch, Tilburg, Knooppunt Arnhem-Nijmegen, Oegstgeest,
worden individuele afspraken gemaakt over de uitvoering en de financiering.
Het rijk stelt in de periode 2004 tot en met 2010 in totaal maximaal € 20,42
mln. beschikbaar. Op basis van de woningbouwtaakstelling is per project de
maximale rijksbijdrage vastgesteld.01.15 Recreatie in het landelijk gebiedIn het Meerjarenprogramma Vitaal Platteland is als beleidsopgave voor
het recreatiebeleid in het landelijk gebied opgenomen «het vergroten
van de toegankelijkheid van het landschap» t.b.v. recreatief medegebruik.
LNV draagt hiertoe financieel bij aan recreatieve voorzieningen in de EHS
(02.13), Recreatie om de Stad (01.14), de reconstructiegebieden (01.12) en in Nationale Landschappen. Tevens wordt de realisatie van een landelijk,
aaneengesloten routenetwerk voor wandelen, fietsen en varen gesubsidieerd.Op 01.15 is het beschikbaar budget en de te realiseren prestatie van de
Landelijke Routenetwerken en van het vergroten van de toegankelijkheid in
Nationale Landschappen aan de orde. Tevens is hier de financiering opgenomen
van het beheer van recreatiegebieden door SBB en van de recreatiegebieden
Grevelingen en Midden-Delfland alsmede de financiering van projecten ter bevordering
van kennis en deskundigheid op het gebied van de recreatie.StreefwaardenOmschrijving 20051.Verbeteren toegankelijkheid Nationale Landschappen p.m. 2.Toegankelijkheid buiten Nationale Landschappen a) •verwerven grond 85 ha•inrichting (aanleg paden) 50 km•inrichting (vlakelementen) 15 ha3.Landelijke routenetwerken (RVR) 1 000 km4.Beheer recreatieve voorzieningen 221 302 ha5.Versterking recreatieve sector (overig
RVR) 75 projecten •Bevorderen kennis en deskundigheid
(KIC) •Overige projecten (niet KIC)  De streefwaarde Verbeteren toegankelijkheid Nationale Landschappen voor
2005 afhankelijk van deze invulling van het beleid (Agenda Vitaal Plattelad)a) Uitfinanciering van oude verplichtingen.RVR = Regeling Versterking Recreatie; KIC = Kennis en innovatiecentrum
Stichting Recreatie.Nationale LandschappenHet programma omvat het verbeteren van de toegankelijkheid in Nationale
Landschappen door de aanleg van recreatieve voorzieningen (wandel- en fietspaden,
parkeervoorzieningen, speelweiden etc.). Dit onderdeel is nieuw en komt voort
uit het Meerjarenprogramma Vitaal Platteland. Het is in ontwikkeling (zie
groeiparagraaf) en daarom vooralsnog niet ingevuld voor middelen en prestaties.Uitfinanciering LNV verwervings- en inrichtingsinstrumentariumBuiten de Nationale Landschappen zijn in landinrichtingsverband al eerder
verplichtingen aangegaan voor de aanleg van recreatieve voorzieningen. Deze
oude verplichtingen zullen worden uitgefinancierd. Het gaat om de verwerving
en inrichting van recreatieve paden en vlakelementen (bos) in het landelijk
gebied.Landelijke routenetwerkenRealisering van landelijke, aaneengesloten routenetwerken voor wandelen,
fietsen en varen. De lengte van het totaalnetwerk bedraagt ca. 13 000
km en is bijna geheel gerealiseerd. Voor een groot deel van de Landelijke
Routenetwerken is een kwaliteitsimpuls noodzakelijk. Deze dient in de periode
2010 (wandelen, fietsen) tot 2012 (varen) te worden uitgevoerd. Per 1 januari
2004 is 6 370 km routenetwerk gerealiseerd (d.w.z. van voldoende kwaliteit).Voor 2005 is voorzien in een bijdrage voor ruim 1 000 km, verdeeld
over:• Routenetwerk wandelen: 260 km kwaliteitsimpuls;• Routenetwerk fietsen: 434 km kwaliteitsimpuls en 30 km uitbreiding;• Routenetwerk varen: 283 km kwaliteitsimpuls.Beheer recreatieve voorzieningenLNV financiert het beheer van recreatiegebieden door Staatsbosbeheer en
draagt bij aan de financiering van het beheer door rijksrecreatieschappen
van de recreatiegebieden Midden-Delfland en Grevelingen.In 2005 bedraagt de gemiddelde oppervlakte in beheer:• 217 015 ha (Staatsbosbeheer);• 4 287 ha (recreatieschappen)Het rijk zal de bijdrage voor het beheer van het recreatiegebied Grevelingen
in de toekomst afkopen en overweegt dezelfde actie voor het beheer van recreatiegebied
Midden Delfland.Bevorderen kennis en deskundigheid• Het KIC voert voor LNV jaarlijks projecten uit ter bevordering
van kennis en deskundigheid m.b.t. recreatie. Deze kennis is toegankelijk
en bruikbaar voor derden.Beleidsinstrumenten• Uitvoeringscontracten gebiedsgerichte inrichting landelijk gebied
rijk-provincies;• Het verwervings- en (land)inrichtingsinstrumentarium;• Subsidieregeling Gebiedsgericht Beleid (SGB);• Regeling versterking recreatie (RVR);• Subsidieregeling netwerk landelijke wandelpaden (SNLW);• Rijksbijdrage Staatsbosbeheer;• Deelname Wet gemeenschappelijke regelingen m.b.t. Recreatieschappen
Midden-Delfland en Grevelingen.DoelgroepRecreanten en ondernemersPrestatiegegevensInstrumentAantal prestatiesGemiddelde kosten per haTotale uitgaven (x € 1 000) 1.Toegankelijkheid nationale
landschappen p.m.– p.m.    2.Toegankelijkheid buiten nationale
landschappen (uitfinanciering)    a. Verwerving 80 ha verwerving€ 35 000 2 739 b. Inrichting  4 125 • Inrichting recreatieve
paden50 km afgerond450 km onderhanden    • Inrichting vlakelementen 15 ha afgerond300 ha onderhanden       3.Landelijke routenetwerken
(RVR)     • Wandelen260 km  1 610 a) • Fietsen 464 km   • Varen 283 km      4.Beheer recreatieve voorzieningen
natuur- en bosgebieden   23 172 • Staatsbosbeheer217 015 ha    • Midden-Delfland
& Grevelingen4 287 ha       5.Versterking recreatie
sector (overig RVR) Projecten  2 040 • Bevorderen kennis-
en deskundigheid (KIC)45    • Overige projecten 30  De prestaties Toegankelijkheid nationale landschappen zijn afhankelijk
van nadere invulling van het beleid (Agenda Vitaal Platteland)a) Exclusief Bijdrage V&W voor vaarroutes01.16 Internationaal natuurlijkIn internationaal verband is het streven gericht op een structurele ombuiging
van het wereldwijde verlies aan biodiversiteit. Voorts is het streven gericht
op behoud en ontwikkeling van het werelderfgoed en de diversiteit van cultuurlandschappen.
Dit beleid krijgt vorm door:1. het nakomen door Nederland van internationale verplichtingen;2. het actief bijdragen van Nederland in internationaal verband aan het
behoud en het duurzaam gebruik van biodiversiteit en de billijke verdeling
van de opbrengsten van het gebruik van genetische bronnen en het behoud van
landschappelijke diversiteit.In het kader van het Beleidsprogramma Biodiversiteit Internationaal (BBI)
(2002–2006) wordt aan de volgende drie programma onderdelen prioriteit
gegeven:• Het wereldwijd versterken van beschermde gebieden, bufferzones
en andere elementen van ecologische netwerken;• Het verduurzamen van het gebruik van biodiversiteit in de economische
sectoren, agrobiodiversiteit in het bijzonder;• Het verminderen van negatieve effecten van Nederlands handelen
op de biodiversiteit in het buitenlandEind 2004 begin 2005 is de ratificatie van de Europese Landschapsconventie
(ECL) voorzien.Streefwaarden OmschrijvingStreefwaarde 2005 Het aantal Memorandums Of Understanding 2Het aantal in 2005 startende internationale natuurprojecten 75Grensoverschrijdende landschappen 5Uitvoeringsprogramma ELC 1 UNESCO werelderfgoed cultuurlandschap 1De internationale natuurprojecten worden gefinancierd uit middelen die
op de begroting staan van LNV en uit middelen die onderdeel uitmaken van de
Homogene Groep Internationale Samenwerking (HGIS). De HGIS is een gezamenlijk
rijksbreed budget.De internationale natuurprojecten worden gerealiseerd in samenwerking
met de departementen BUZA/OS, V&W, VROM, EZ en OCW. Van de projecten binnen
Nederland die voortvloeien uit internationale verdragen wordt de LNV-bijdrage
verantwoord op beleidsartikel 03: Realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur
(beheer).Beleidsinstrumenten• internationale verdragen en richtlijnen binnen de EU op het gebied
van natuur- en landschapsbescherming: Biodiversiteitsverdrag, Ramsar Conventie,
Bern Conventie, Bon Conventie (inclusief Agreement), CITES, UNESCO Werelderfgoedverdrag,
OSPAR, Pan-Europese Biologische en Landschapsdiversiteitsstrategie (PEBLDS),
Europese Landschap Conventie, EU-Vogelrichtlijn, EU-Habitatrichtlijn, EU-Biodiversiteitsstrategie,
EU-Kaderrichtlijn Water.• Overeenkomsten met internationale organisaties (IUCN, Birdlife
International, Eeconet Action Fund, Plantlife International, Wetlands International,
UNEP), pre-accessie landen en Memorandums of Understanding (MoU's, overeenkomsten
met landen);• Projectsubsidies in het kader van:– de ontwikkeling van het Europese biodiversiteitsbeleid, w.o. de
ontwikkeling van een Pan-Europees Ecologisch Netwerk;– natuur in Oost Europa;– natuur buiten Europa in het kader van ontwikkelingssamenwerking;• Concept Besluit Natuur Oost Europa;• Contributies aan internationale organisaties en secretariaten van
internationale verdragen op het gebied van natuurbescherming;• Vertegenwoordiging in en bijdragen aan internationale gremia.DoelgroepenPartners bij de uitvoering van BBI zijn onder meer de doellanden, multilaterale
organisaties, non-gouvernementele organisaties.PrestatiegegevensInstrumentTotale uitgaven
x € 1 000 Internationale natuurprojecten en contributies2 214Budgettaire gevolgen van beleidBedragen
in € 1 00001Versterking
landelijk gebied2003 2004 2005 2006 2007 20082009 VERPLICHTINGEN 275 250 289 480 220 834234 223 318 756 307 333 313 862 UITGAVEN320 914 270 700 279 881 279 366 359 571350 362 356 891 Programma-uitgaven 245 902212 996 218 719 218 744 296 780 287 342293 871 U0111 Gebiedenbeleid 93 375 67 95164 916 56 199 45 889 44 789 42 789–Landinrichting 67 885 48 10141 574 36 671 35 479 37 479 40 479–Kavelruil 1 885 1 702 1 654 1 6541 654 1 654 1 654 –SGB a)15 509 13 630 18 370 14 713 6 000 3 000– 2000 –Specifieke projecten 6 126 4 2363 318 3 161 2 756 2 656 2 656–Uitfinanciering NUBL 1 970 282      U0112 kwaliteitsimpuls zandgebieden/        reconstructie 4 3716 480 14 006 19 869 106 401 96 643 99 643–Reconstructie pilots 1 311      –Reconstructievoorbereiding/uitvoering 2 060 1 212 9 206 19 869106 401 96 643 99 643 –Experiment intensieve veehouderij – 3 200 4 800 – –– – –Uitfinanciering NUBL 1 000 2 068     U0113 Landelijk Natuurlijk 65 36854 722 53 654 52 149 52 560 53 020 56 549–Rijksbijdrage SBB 10 771 10 804 10 71910 605 10 773 11 133 11 133–Verwerving 6 638 2 749 2 780 2 7802 780 2 780 2 780–Landinrichting 11 661 7 59810 357 6 933 9 341 9 341 9 341–Programma
Beheer 6 892 8 89612 128 13 219 13 218 13 218 13 218–Overig beheer 26 365 20 794 14 50015 442 13 278 13 378 16 907 –Overige regelingen 3 041 3 881 3 170 3 170 3 1703 170 3 170 U0114 De stedelijke omgeving «Groen in en om de stad» 45 299 46 592 50 243 56 059 57 44757 447 57 447 –Recreatiegroen in de stad (ISV)4 243 2 754 1 500 2000 2 500 2 5002 500 –Grootschalig groen; verwerving 28 79923 071 25 045 27 004 27 690 27 690 27 690–Grootschalig groen; inrichting 9 325 14 57017 653 20 729 20 887 20 887 20 887–Regionaal groen – 2 922 2 922 2 9222 921 2 921 2 921 –Groene Hart Impuls2 932 2 655 2 663 2 889 2 967 2 9672 967 –Bosaanleg buiten de randstad (PPS) –620 460 515 482 482 482 U0115 Realisering gevarieerde recreatiemogelijkheden in het landelijk
gebied 35 53535 032 33 686 32 259 32 274 33 234 35 234–Verwerving 3 175 2 298 2 739 2 9363 005 3 005 3 005 –Inrichting 3 8044 982 4 125 3 454 3 563 4 563 6 563–Landelijke routenetwerken b)2 4072 678 1 610 1 714 1 751 1 751 1 751–Rijksbijdrage SBB 20 657 21 308 21 76520 554 20 293 20 293 20 293 –Beheer recreatieschappen 1 407 1 407 1 407 1 4071 407 1 407 1 407 –Versterking sector4 085 2 359 2 040 2 194 2 255 2 2152 215 U0116 Internationaal natuurlijk 1 954 2 2192 214 2 209 2 209 2 209 2 209–Internationale natuurprojecten
en contributies 1 9542 219 2 214 2 209 2 209 2 209 2 209Apparaatsuitgaven 75 012 57 704 61 162 60 62262 791 63 020 63 020 U0121 Apparaat 71 58010 104 5 908 5 627 5 626 5 626 5 626U0122 Baten-lastendiensten 3 432 47 600 55 25454 995 57 165 57 394 57 394 ONTVANGSTEN90 091 76 644 76 299 75 418 66 088 66 08866 088a) Exclusief mogelijke bijdrage VROM (2007 t/m 2009) en V&W (2004
t/m 2009).b) Exclusief mogelijke bijdrage V&W (2005 t/m 2009).ToelichtingDe budgetten voor het verwervings- en landinrichtingsinstrumentarium zijn
in onderhavige begroting verdeeld over de beleidsartikelen 1 en 2. De programma-uitgaven
zijn bij vorenstaande operationele doelstellingen toegelicht aan de hand van
prestatiegegevens.De apparaatsuitgaven betreffen de beleidsdirecties Platteland (inclusief
Raad voor Landelijk Gebied) en Natuur. De uitgaven voor de baten-lastendiensten
hebben betrekking op de Dienst Regelingen, de Dienst Landelijk Gebied en de
Algemene Inspectiedienst.De ontvangsten hebben met name betrekking op landinrichting (landinrichtingsrente
en bijdragen derden) en verder op EU-ontvangsten voor inrichting en op diverse
overige ontvangsten. Soortgelijke ontvangsten komen ook terug in de beleidsartikelen
2 en 3. Gegevens inzake apparaatsuitgaven
(bedragen x € 1 000) Gemiddelde sterkteGemiddelde prijsRaming 2005
Totaal Personeel DP/RLG 63,5 62,43 960 Personeel DN 21,5 57,4 1 234 Materieel  593 Overig apparaat*   121 Bijdrage aan DR   175 Bijdrage aan DLG   51 808Bijdrage aan AID   3 271 Totaal apparaatsuitgaven  61 162* Dit betreft uitgaven voor overig personeel en post-actieven.Ontvangsten (x € 1 000) Totaal 76 299Landinrichtingsrente 40 161 Bijdragen van derden 22 553 EU-ontvangsten 10 496 Overige ontvangsten 3 089Budgetflexibiliteit Bedragen in € 1000   2005  2006  2007 2008  2009 1.Totaal geraamde kasuitgaven 279 881 279 366 359 571 350 362 356 8912.Waarvan apparaatuitgaven 61 162 60 622 62 791 63 020 63 0203.Dus programma-uitgaven 218 719 218 744 296 780 287 342  293 871 Waarvan op 1 januari 2005:          4.juridisch verplicht 19% 41 557 18% 39 374 10%29 678 5% 14 367 5% 14 6945.complementair noodzakelijk 19% 41 5578% 17 500 7% 20 755 7% 20 114 5%14 694 6.bestuurlijk gebonden (maar niet juridisch) 55% 120 295 59% 129 058 68%201 810 73% 209 760 75% 220 4027.beleidsmatig gereserveerd (o.g.v. een
wettelijke regeling of beleidsprogramma) 6% 13 123 13% 28 43710% 29 678 10% 28 734 10% 29 3878.beleidsmatig nog niet ingevuld 1% 2 1872% 4 375 5% 14 839 5% 14 367 5%14 694 9.Totaal (=3) 100% 218 719100% 218 744 100% 296 780 100% 287 342100% 293 871EvaluatieOperationele doelstellingEvaluatieonderzoeka)20022003 2004 2005 2006 2007 2008 200901.11 SGB    X    01.11 ILGb)    X   01.12 Reconstructiewet  X  X    01.13 Landschapbeherende
stichtingen    X     01.13Programma
Beheer  X    X  01.13 Realisatie EHS    X    01.13 Regelingen Landschapsontwikkelingsplannen
(BOL)     X   01.13 FF-wet      X  01.13/15 Verzelfstandiging
SBB  X      01.13/16 Natuurbalans X X XX X X X X 01.13/16 Nota Natuur
voor Mensen  X      01.14 GSB, ISV   X     01.15 Openstelling landelijk
gebied (deel I en II)  X X      a) Evaluatie van de interdepartementale Architectuurnota (gepland
2006) is komen te vervallen.b) Ex ante evaluatie van ILG (gepland 2004) is komen te vervallen.Toelichting• SGB. In 2005 komt er een evaluatie van de stimuleringsregeling
Gebiedsgericht beleid.• ILG. Voor 2005–2006 zal er een overgangscontract zijn voor
het ILG, dat aansluitend wordt geëvalueerd.• Reconstructie. Na de eerdere evaluatie van pilots volgt in 2006
een evaluatie gericht op onder andere de uitwerking en de verplaatsing van
intensieve veehouderij.• GSB ISV (Grote Steden Beleid, Investeringsbudget Stedelijke Vernieuwing):
de resultaten van deze evaluatie worden verwacht in het najaar van 2005.• De werking van het Programma Beheer is in 2003 geëvalueerd.
Dit betrof een onderzoek naar de doelmatigheid van de bedrijfsvoering.
In 2007 zal de effectiviteit van het Programma Beheer in het veld worden geëvalueerd.• Met betrekking tot de realisatie van de EHS is in 2005 vooralsnog een doelmatigheidsonderzoek gepland dat de
Algemene Rekenkamer gaat uitvoeren (verwachte start in 2004). Ten tijde van
de opstelling van deze begroting was nog niet bekend of dit onderzoek daadwerkelijk
gaat plaatsvinden.GroeiparagraafMeerjarenprogramma Vitaal Platteland (MJP)Het Meerjarenprogramma Vitaal Platteland 2004 geeft een overzicht van
het rijksbeleid en de rijksinzet van met name de Ministeries van LNV, VROM
en V&W voor het platteland en omvat de thema's natuur, recreatie, landschap,
landbouw, sociaal-economische vitalisering, milieu, water en reconstructie
zandgebieden. Per thema zijn operationele doelen geformuleerd, die in de periode
tot en met 2018 moeten worden gerealiseerd. Het MJP is derhalve het rijkskader
voor het maken van afspraken over de uitvoering van het rijksbeleid. De gefinancierde
rijksdoelen MJP zullen hun volledige weerslag krijgen in de begroting 2006,
aan de hand van een nieuwe indeling van beleidsartikelen en operationele doelen.Investeringsbudget Landelijk Gebied (ILG)Voor de rijksdoelen, die via een gebiedsgerichte aanpak zullen worden
gerealiseerd gaat het rijk in het vervolg sturen via meerjarige prestatieafspraken
met de individuele provincies. Het rijk formuleert daartoe op hoofdlijnen
beleidsdoelen, stelt prioriteiten en geeft daarbij aan met welke voorwaarden,
kwaliteitseisen en taakstellingen rekening moet worden gehouden bij de verdere
uitwerking en realisatie ervan (zie MJP). Het rijk geeft tevens aan wat de
concrete meerjarige rijksbijdrage is voor de realisatie van de betreffende
rijksdoelen. Het rijk zal zijn bijdrage gebundeld en meerjarig toezeggen aan
de provincies in een investeringsbudget landelijk gebied.Uitvoeringscontracten rijk-provinciesOp grond van het rijksbeleidskader (MJP) zullen meerjarige prestatieafspraken
(5 of 7 jaar) worden gesloten tussen het rijk en de individuele provincies.
Provincies maken daartoe een «provinciaal beleidskader». Dat wordt
voor de periode van het eerstkomende ILG-contract geconcretiseerd in een provinciale
gebiedsgerichte programmering. Provincies maken hun keuzen in nauw overleg
met de betreffende gemeenten, waterschappen en regionale maatschappelijke
actoren.02 Realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur
(verwerving en inrichting)Algemene beleidsdoelstellingenEr wordt een samenhangend netwerk gerealiseerd van kwalitatief hoogwaardige
natuurterreinen, de Ecologische Hoofdstructuur (EHS), met de volgende doelstellingen:• Biodiversiteit: voor alle in 1982 in Nederland voorkomende soorten
en populaties zijn in 2020 duurzame condities voor hun voortbestaan gegarandeerd;• Milieu: productie van schoon water en CO2-vastlegging;• Bescherming: bescherming van landschappelijke, cultuurhistorische,
archeologische en aardkundige waarden;• Recreatie: het voldoen aan de recreatieve behoeften in de samenleving;• Wonen en werken: het creëren van een aantrekkelijk leefklimaat
en vestigingsklimaat.De EHS is onderdeel van een Europees ecologisch netwerk (Natura 2000)
en vindt zijn grondslag in het Natuurbeleidsplan (1990) en het Structuurschema
Groene Ruimte (1992). Aanvullende ambities (robuuste verbindingen) zijn geformuleerd
in de regeringsnota Natuur voor Mensen, Mensen voor Natuur (2000). In 2004
is de betekenis van de EHS nogmaals bevestigd in de Agenda Vitaal Platteland
(AVP) en is ruimtelijk verankerd in de Nota Ruimte.De EHS bestaat uit verschillende soorten terreinen: bestaande natuurterreinen,
nieuw aan te leggen natuurterreinen, beheersgebieden, de Noordzee, grote wateren
en rivieren en robuuste verbindingen.Grafiek 3: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaatRealisatie van de Ecologische Hoofdstructuur (verwerving
en inrichting)Omvang van de ambitiesTerreinsoort Totale oppervlakteGrondslag Realisatietermijn Bestaande natuurterreinen453 500 ha AVP en Nota Ruimte 2 018 Reservaten en natuurontwikkelingsgebieden 151 500
ha AVP en Nota Ruimte2 018 Beheersgebieden binnen EHS 90 000 ha AVP en Nota Ruimte 2 018 Noordzee, grote wateren en rivieren6 300 000
ha AVP en Nota Ruimte 2 018 Robuuste verbindingen* 27 000 ha AVP en Nota Ruimte 2 018Uitbreiding natte natuur 6 500 ha AVP en Nota Ruimte 2 018 TOTAAL 7 028 500 ha   * 2e tranche robuuste verbindingen wordt deels na 2018 gerealiseerdIn 2018 zal de EHS zijn afgerond, inclusief de nieuwe robuuste verbindingen.
Wat betreft de kwaliteit van de EHS stuurt het Kabinet op het realiseren van
27 soorten natuur (natuurdoelen). Op de landelijke natuurdoelenkaart is aangegeven
waar in Nederland de realisatie van de verschillende natuurdoelen wordt nagestreefd.
Een voorlopige versie van deze kaart is in 2003 vastgesteld. Het doel is om,
in overleg met provincies en beheerders, de kaart eind 2005 definitief vast
te stellen. Ook na 2005 zullen nieuwe (beleids)ontwikkelingen in de kaart
opgenomen kunnen worden.Om de maatschappelijke betrokkenheid bij en de verantwoordelijkheid voor
de natuur te vergroten is het beleid er thans op gericht om minder grond aan
te kopen en in te richten voor de grote terreinbeherende organisaties. Er
wordt nu gestimuleerd dat meer natuur wordt beheerd door agrariërs en
andere particulieren.Van de uitgavenintensivering op grond van het Hoofdlijnenakkoord komen
in de laatste twee jaren van de kabinetsperiode ruimere budgetten beschikbaar
dan in de eerste twee jaren. Omdat het wenselijk is dat reeds vanaf 2004 de
realisatie van de EHS met kracht ter hand wordt genomen, is met de provincies
afgesproken dat zij voor zowel grondverwerving als voor inrichting uitgaven
met eigen middelen voorfinancieren. Hierdoor ontstaat bovendien een meer gelijkmatige
inzet van de verwervings- en inrichtingsmiddelen. Een dergelijke gelijkmatige
inzet is beter te programmeren en leidt bovendien niet tot marktverstoringen.Dit voorjaar heeft het kabinet besloten de benodigde verwervingsbudgetten
voor de particuliere terreinbeherende nb-organisaties beschikbaar te stellen
door middel van langlopende leningen van het rijk aan de Vereniging tot behoud
van Natuurmonumenten. Het Rijk vergoedt de vereniging de kosten van rente
en aflossing.Op rijksniveau is de realisatie van de EHS niet alleen een verantwoordelijkheid
van LNV. Voor specifieke programma's dragen ook andere departementen bij.
Voor het bufferzoneprogramma in de EHS vindt financiering plaats door VROM.
Bij het samengaan van veiligheidsaspecten en natuurontwikkeling in de grote
rivieren financiert V&W mee. Maar de uitvoering van de EHS is niet alleen
een zaak van het Rijk. Bij de uitvoering hebben de provincies een nadrukkelijke
verantwoordelijkheid. Deze komt enerzijds tot uitdrukking in hun regie- en
programmeringsrol en anderzijds in een financiële bijdrage. De provincies
dragen jaarlijks bij in de kosten van grondverwerving uit hun autonome middelen.
De financiële middelen van VROM, V&W en de provincies zijn niet verwerkt
in het budgettaire beeld van LNV. Wel komt de medeverantwoordelijkheid tot
uitdrukking in de prestatiecijfers voor de EHS.In onderstaande tabel worden per EHS-categorie de restanttaakstellingen
en het te verwerven areaal weergegeven. Het in 2004 te verwerven areaal voor
de EHS-categorieën (nieuwe natuur, robuuste verbindingen en natte EHS)
is gebaseerd op het beschikbare verwervingsbudget. In de restanttaakstellingen
is het beleid van de verschuiving van minder grondaankopen naar meer agrarisch
en particulier natuurbeheer reeds doorgevoerd.Taakstellingen en prestaties in ha.Restant-taakstelling per 01-01-2004 Realisatie 2004Restant-taakstelling per 01-01-2005 Raming 2005Restant-taakstelling
2006 e.v.j. Nieuwe natuur31 016
ha 2 058 ha 29 003
ha 2 277 ha 26 726
ha Robuuste verbindingen 15 808 ha 405 ha 15 403 ha439 ha 14 964 ha Natte EHS 2 126 ha 288 ha1 838 ha304 ha 1 534 ha02.11 Verwerving droge EHS1. In 2018 is het functioneren van de EHS als een ecologisch netwerk aanzienlijk
versterkt door vergroting van de ruimtelijke en ecologische samenhang, mede
door het tot stand komen van 27 000 ha robuuste verbindingen.2. In de Nota Ruimte is de begrenzing van de EHS opgenomen alsmede het
aantal en de globale begrenzing van de robuuste verbindingen.3. In 2015 worden de laatste grondaankopen uitgevoerd om in 2018 de EHS
te kunnen realiseren. Voor de 2e tranche robuuste verbindingen wordt ook na
2018 grond aangekocht.4. De verschuiving van minder verwerving naar meer agrarisch en particulier
natuurbeheer heeft ook betrekking op de robuuste verbindingen.5. Bij de grondaankopen wordt voorrang gegeven aan grondaanbieders die
een beroep doen op de koopplicht.6. In 2018 omvat de EHS op het land 728 500 ha bos en natuurterreinen,
waarvan 453 500 ha bestaand bos en andere natuurterreinen, 178 500
ha dat een functiewijziging (151 500 ha nieuwe natuur en 27 000
ha robuuste verbindingen) heeft ondergaan.Streefwaarden OmschrijvingStreefwaarde 2005 Robuuste verbindingen te verwerven 415 haUitbreiding EHS met functiewijziging (excl. Robuuste verbindingen)
te verwerven 2 479 haDe streefwaarden voor de verwerving van nieuwe natuur en robuuste verbindingen
zijn gebaseerd op het beschikbare budget voor verwerving en de medefinanciering
door andere ministeries en de provincies.Voorfinanciering door de provincies kan leiden tot hogere prestaties dan
hierboven is aangegeven. Terugbetaling aan de provincies vindt plaats in de
jaren 2006, 2007 en 2008 wanneer ruimere verwervingsbudgetten beschikbaar
zijn.Het met de leningen van de Staat voor aankopen beschikbare volume (€ 20,7
mln. in 2005) is meegenomen in de streefwaarden en de prestatiecijfers. Verder
zijn in de streefwaarden en de prestatiecijfers de garantielening (€ 9,076
mln.) medefinanciering van V&W (€ 4,0 mln. NURG), VROM (€ 2,9
mln. bufferzones) en de provincies (€ 10,4 mln.) autonome middelen)
meegenomen.In de voor grondverwerving beschikbare budgetten is rekening gehouden
met een grondprijsdaling van gemiddeld 8%.Beleidsinstrumenten• Voor SBB door middel van directe rijksfinanciering via aankopen
door DLG.• Voor de aankopen van de particuliere natuurbeschermingsorganisaties
wordt het aandeel van het Rijk gefinancierd door middel van jaarlijkse leningen
van de Staat aan Natuurmonumenten. Deze vereniging ontvangt van het Rijk voor
de jaarlijks te betalen bedragen voor rente en aflossing een subsidie op grond
van de Regeling particuliere nb-organisaties.• Voor de aankopen voor de particuliere nb-organisaties wordt het
aandeel van de provincies gefinancierd met autonome provinciemiddelen via
provinciale subsidieregelingen.DoelgroepenSBB, Natuurmonumenten en Provinciale Landschappen.PrestatiegegevensInstrument Aantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatie x € 1 000 Totale uitgaven x € 1 000 Verwerving robuuste verbindingen 415 ha 35 14 518 Verwerving nieuwe natuur 1 160 ha 3540 602 –waarvan NURG 228
ha 35 –waarvan Maaswerken 285 ha 35 Verwerving nieuwe natuur overig   18 884Toelichting• In vergelijking met vorig jaar zijn thans ook de prestaties voor
verwerving in NURG en Maaswerken zichtbaar gemaakt.• De laatste aankopen voor de NURG vinden in 2012 plaats.• In verband met de opgetreden grondprijsdaling zijn de gemiddelde
kosten voor het verwerven van grond voor de EHS aangepast.• Het budget voor de verwerving van nieuwe natuur zal prioritair
worden ingezet voor grondaanbieders die een beroep doen op de koopplicht.02.12 Verwerving natte EHS1. Deze operationele doelstelling heeft samen met artikel 02.14 betrekking
op het in oppervlakte en kwaliteit versterken van de voor Nederland karakteristieke
natte natuur in 2010 en het waarborgen van een duurzaam gebruik.2. In 2010 is de voor Nederland karakteristieke natte natuur met 6 500
ha toegenomen. Hiervan wordt 3 000 ha hectare verworven in de Zuid-Hollandse
Delta. Het resterend areaal is reeds in overheidsbezit.3. In 2007 en 2008 worden de laatste grondaankopen uitgevoerd om in 2010
de natte natuur doelstelling gerealiseerd te kunnen hebben.4. In de Nota Ruimte is opgenomen dat de natte natuur als onderdeel van
de netto begrensde EHS in 2008 in de bestemmingsplannen opgenomen moet zijn.5. Realisering van deze doelstelling vindt plaats middels financiering
met ICES2-middelen en vormt onderdeel van de Samenwerkingsafspraak Veiligheid
& Natte Natuur tussen LNV en V&W (maart 2000).6. De realisatie van natte natuur betekent enerzijds een kwaliteitsverbetering
van het landelijk gebied en anderzijds veiligheid tegen het water. Voor die
veiligheid is V&W primair verantwoordelijk. Door op het terrein van natte
natuur goed samen te werken, realiseren LNV en V&W op een optimale manier
hun doelen.7. De verschuiving van minder verwerving naar meer agrarisch en particulier
natuurbeheer heeft geen betrekking op natte natuur.Streefwaarden OmschrijvingStreefwaarde 2005 Verwerving terreinen natte natuur304 haBeleidsinstrumentenVoor Staatsbosbeheer en particuliere natuurbeschermingsorganisaties vindt
directe rijksfinanciering plaats via aankopen door DLG/BBL.DoelgroepenSBB, Natuurmonumenten en Provinciale LandschappenPrestatiegegevensInstrument Aantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatie x € 1 000 Totale uitgaven x € 1 000 Verwerving terreinen natte natuur 304 ha 38 11 563ToelichtingHet budget voor de verwerving van natte natuur zal worden ingezet voor
aankopen in de Zuid-Hollandse Delta.02.13 Inrichting droge EHS1. In 2018 zijn de belangrijkste barrières voor de EHS (inclusief
de Robuuste Verbindingen) opgeheven (ontsnippering), voor zover veroorzaakt
door rijkswegen, spoorwegen en rijkswaterwegen. Deze geactualiseerde doelstelling
is opgenomen in het Meerjarenprogramma Ontsnippering (MJPO). In het uitvoeringsprogramma
MJPO staan deze belangrijkste barrières beschreven.2. In 2018 zijn, via agrarisch of particulier natuurbeheer dan wel door
verwerving en inrichting, tussen grote eenheden van de EHS robuuste verbindingen
gerealiseerd met een oppervlakte van 27 000 ha.3. In 2018 zijn in de EHS de fysieke condities gerealiseerd, die passen
bij de voor de EHS geldende kwalitatieve natuurdoelen, zodat een effectief
op de natuurdoelen gericht beheer mogelijk is. In het bijzonder zullen de
gronden in de EHS, die een functiewijziging moeten ondergaan, zijn ingericht.
Het te hanteren instrumentarium wordt afgestemd op de verschuiving van minder
verwerving naar meer agrarisch en particulier natuurbeheer.4. De inrichting van de EHS dient mede te geschieden op basis van de eisen
die ter plaatse voorkomende bedreigde soorten (met name doelsoorten Meerjarenprogramma
Soortenbescherming) aan hun habitat/leefgebied stellen.Streefwaarden OmschrijvingStreefwaarde 2005 Percentage taakstelling ontsnippering gerealiseerd 8 Inrichting robuuste verbindingen 102 haUitbreiding EHS met functiewijziging (exclusief robuuste verbindingen)
ingericht 1 650 haIn 2005 zal het Meerjarenprogramma Ontsnippering in uitvoering komen.
In het MJPO zijn ten opzichte van het oude ontsnipperingsbeleid nieuwe knelpunten
geïdentificeerd. Het bepalen van de streefwaarde voor het percentage
in 2005 te ontsnipperen knelpunten dient nog plaats te vinden.De streefwaarden voor de inrichting van nieuwe natuur en robuuste verbindingen
zijn gebaseerd op het beschikbare inrichtingsbudget. Door de voorfinanciering
van de provincies kunnen de prestaties voor 2005 feitelijk hoger komen te
liggen dan hierboven is aangegeven.In het kader van de realisatie van natuur in de uiterwaarden in combinatie
met veiligheidsaspecten (NURG) vindt medefinanciering ( € 4,0 per
jaar) door V&W plaats.Beleidsinstrumenten• Landinrichting, SGB, reconstructie• Inrichting buiten landinrichting• Inrichtingsmaatregelen via Programma Beheer• De voorlopige landelijke natuurdoelenkaart• Inrichting van de NURG en Maaswerken verlopen via V&WDoelgroepenSBB, Natuurmonumenten, Provinciale Landschappen, Agrarische en andere
particuliere beheerders van natuurterreinen, Provinciale wegbeheerders, Rijkswaterstaat,
ProRail.PrestatiegegevensInstrument Aantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatie x € 1 000 Totale uitgaven x € 1 000 Inrichting robuuste verbindingen:   – onderhanden 102 ha  1 360Inrichting nieuwe natuur, waarvan:   30 857– afronding 1 650 ha   – onderhanden 27 747 ha   ToelichtingHet Rijk heeft voor de EHS inmiddels veel grond aangekocht. Een groot
deel van die grond is nog niet ingericht. In veel gevallen gaat het hierbij
om zogenaamde ruilgronden die bij de verwerving reeds aan de EHS worden toegerekend.
Deze ruilgronden worden in landinrichtingsprojecten ingebracht. Het systeem
van landinrichting brengt echter met zich mee dat het enkele jaren duurt voordat
een project wordt afgerond. Gedurende die jaren worden er wel inrichtingskosten
gemaakt (het «onderhanden werk»), maar het wordt pas natuur als
het gehele project gereed («afgerond») is en de ruilgronden worden
doorgeleverd aan een particuliere natuurbeschermingsorganisatie of SBB. Dit
leidt er toe dat er pas sprake is van gerealiseerde natuur als het landinrichtingsproject
in zijn geheel wordt opgeleverd.02.14 Inrichting natte EHS1. In 2010 is de voor Nederland karakteristieke natte natuur in oppervlakte
en kwaliteit versterkt en is duurzaam gebruik gewaarborgd. Dit omvat versterken
van natte natuur, in combinatie met maatregelen die de veerkracht van watersystemen
vergroten (meegroeien met water, gedeeltelijk herstel van zoet-zoutovergangen),
recreatiemogelijkheden vergroten en de identiteit van Nederland als waterland
versterken.2. Realisering van deze doelstelling vindt plaats door middel van financiering
met ICES2-middelen en vormt onderdeel van de Samenwerkingsafspraak Veiligheid
& Natte Natuur tussen LNV en V&W (maart 2000).• Er wordt circa 6500 ha natte natuur ingericht in en langs de grote
wateren: 3 000 ha grootschalige, kenmerkende natte natuur in de Zuid-Hollandse
Delta met mogelijkheden voor recreatief medegebruik.• 3 000 ha grootschalige, kenmerkende natte natuur in het IJsselmeergebied
met mogelijkheden voor recreatief medegebruik.• Realisatie van beekherstel en natte oeverlanden van totaal circa
500 ha in de drie noordelijke provincies (herstel van reeds bestaande natuur).• Daarnaast krijgt het reguliere programma Herstel en inrichting
rijkswateren van V&W een impuls. Dit programma betreft fysieke herstel-
en inrichtingsmaatregelen ter verbetering van de ecologische kwaliteit van
de rijkswateren.3. In de Nota Ruimte is opgenomen dat de natte natuur als onderdeel van
de netto begrensde EHS in 2008 in de bestemmingsplannen opgenomen moet zijn.4. Doelen van de natte onderdelen van de EHS zijn verdeeld over onderstaande
partijen en in het verlengde daarvan zijn met deze partijen afspraken gemaakt
(Rijkswaterstaat, provincies, waterschappen, VEWIN, SBB en particuliere terreinbeherende
organisaties).5. De verschuiving van minder verwerving naar meer agrarisch en particulier
natuurbeheer heeft geen betrekking op natte natuur.Streefwaarden OmschrijvingStreefwaarde 2005 Natte natuur ingericht 255 haDe streefwaarde voor de inrichting van natte natuur is gebaseerd op het
beschikbare rijksbudget, inclusief de projecten die worden uitgevoerd door
Rijkswaterstaat en derden, waarvoor budgetoverheveling respectievelijk subsidieverlening
heeft plaatsgevonden.Beleidsinstrumenten• Inrichting vindt plaats op projectbasis (individuele planvorming);• De kwaliteit van natte natuur wordt gestuurd door gebruik te maken
van de natte bouwstenen van de landelijke Natuurdoelenkaart (december 2003).
In afspraken met beheerders (o.a. met Staatsbosbeheer en Rijkswaterstaat)
worden natte natuurwensen verwerkt.DoelgroepenSBB, Vereniging Natuurmonumenten, Provinciale landschappen, Rijkswaterstaat
en Waterschappen.PrestatiegegevensInstrument Aantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatie x € 1 000 Totale uitgaven x € 1 000 Inrichting terreinen natte natuur:    –afronding 255 ha  –onderhanden 1 905
ha 13 281** Na mutaties VJN 2004 overheveling naar V&W.ToelichtingDe inrichting van natte natuurprojecten heeft een meerjarig karakter.
Hierdoor duurt het aantal jaren voordat een project wordt afgerond. Gedurende
die jaren worden er wel inrichtingskosten gemaakt (het «onderhanden
werk»). Het project is pas afgerond als het klaar is om doorgeleverd
te worden aan Staatsbosbeheer of een particuliere natuurbeschermingsorganisatie.Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen in € 1 000 02 Realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur
(verwerving en inrichting)2003 20042005 2006 2007 2008 2009 VERPLICHTINGEN184 672 118 593 136 313 202 037 215 308222 805 219 805 Waarvan garanties 9 0769 076 9 076 9 076 9 076 9 076 9 076UITGAVEN 195 530 119 458 149 154 215 837229 108 236 605 233 605 Programma-uitgaven174 239 101 300 131 065 196 605 210 952217 927 214 927 U0211 Verwerving droge EHS 135 23258 931 74 004 124 107 129 326 109 304106 304 –Verwerving 135 232 58 93174 004 124 107 129 326 109 304 106 304U0212 Verwerving natte EHS 5 360 9 550 11 56311 563 11 563 11 563 11 563–Verwerving 5 360 9 550 11 563 11 56311 563 11 563 11 563 U0213 Inrichting droge EHS27 386 23 874 32 217 47 353 46 481 73 47873 478 –Landinrichting 27 38623 874 32 217 47 353 46 481 73 478 73 478U0214 Inrichting natte EHS 6 261 8 945 13 28113 582 23 582 23 582 23 582–Landinrichting 6 261 8 94513 281 13 582 23 582 23 582 23 582Apparaatsuitgaven 21 291 18 158 18 089 19 23218 156 18 678 18 678 U0221 Apparaat 19 2263 244 2 949 2 763 2. 763 2 763 2 763U0222 Baten-lastendienst 2 065 14 914 15 14016 469 15 393 15 915 15 915 ONTVANGSTEN41 004 4 757 10 568 12 788 3 338 3 3383 338ToelichtingDe programma-uitgaven zijn bij vorenstaande operationele doelstellingen
toegelicht aan de hand van prestatiegegevens.De apparaatsuitgaven betreffen de directie Natuur. De uitgaven voor de
baten-lastendiensten hebben betrekking op de Dienst Landelijk Gebied.De ontvangsten hebben betrekking op EU-bijdragen in het kader van POP
voor verwerving en inrichting en op bijdragen van derden (gemeenten en waterschappen)
voor inrichting.Gegevens inzake apparaatsuitgaven (bedragen x € 1 000)  Gemiddelde sterkteGemiddelde prijsRaming 2005 Totaal Personeel DN 43,6 57,42 505 Materieel   338 Overig apparaat*  106 Bijdrage aan DLG   15 140 Totaal apparaatsuitgaven   18 089* Dit betreft uitgaven voor overig personeel en post-actieven. Ontvangsten 2005 (x € 1 000) Totaal 10 568 EU-ontvangsten7 230 Bijdragen van derden 3 175 Overige ontvangsten163Budgetflexibiliteit Bedragen in € 1000   2005  2006  2007 2008  2009 1.Totaal geraamde kasuitgaven  149 154  215 837  229 108 236 605  233 605 2.Waarvan apparaatuitgaven  18 089  19 232  18 156 18 678  18 678 3.Dus programma-uitgaven  131 065  196 605 210 952  217 927  214 927 Waarvan op 1 januari 2005:          4.juridisch verplicht 65% 85 192 38% 74 710 32%67 505 29% 63 199 28% 60 1805.complementair noodzakelijk 0% – 0%– 0% – 0% – 0% –6.bestuurlijk gebonden (maar niet juridisch) 0%– 0% – 0% – 0% – 0% –7.beleidsmatig gereserveerd (o.g.v. een
wettelijke regeling of beleidsprogramma) 35% 45 873 62% 121 89568% 143 447 71% 154 728 72% 154 7478.beleidsmatig nog niet ingevuld 0% –0% – 0% – 0% – 0% –9.Totaal (=3) 100% 131 065 100%196 605 100% 210 952 100% 217 927 100%214 927VeronderstellingenVerwerving droge EHS• Voor 2005 is rekening gehouden met een gemiddelde grondprijsdaling
van 8%. Het budget is in verband hiermede meerjarig naar beneden bijgesteld.• De grondverwerving is zeer afhankelijk van het aanbod van grond.
Is het grondaanbod laag of is er sprake van een lage grondmobiliteit in een
bepaalde regio, dan kan dit leiden tot het niet behalen van de begrote prestaties.Verwerving natte EHSDe grondverwerving vindt plaats in één specifieke regio
ten behoeve van de Zuid-Hollandse Delta. De te behalen prestaties zijn zeer
afhankelijk van het grondaanbod en de grondmobiliteit. In de provincie Zuid-Holland
zijn grondaanbod en grondmobiliteit over het algemeen laag.Inrichting droge EHS• Inrichting van de EHS vindt plaats door de uitvoering van projecten
zowel binnen als buiten landinrichting.• Door de verschuiving van verwerving naar meer agrarisch en particulier
natuurbeheer wordt ook meer inrichting gerealiseerd door agrariërs en
andere particulieren.• De inrichting van de EHS vindt plaats op basis van de natuurdoelen
op de landelijke Natuurdoelenkaart.Inrichting natte EHS• Het realiseren van de prestaties is mede afhankelijk van de realisatie
grondverwerving. Indien er minder gronden zijn verworven, zullen er minder
inrichtingsprojecten kunnen starten.• De inrichting van natte natuur vindt plaats op basis van de natuurdoelen
op de landelijke natuurdoelenkaart.EvaluatieOperationele doelstellingEvaluatieonderzoek 2002 20032004 2005 2006 2007 2008 200902.11/12/13/14 Natuurbalans X X X X XX X X 02.11/12/13/14 Nota Natuur voor Mensen  X      02.11/12/13/14 Realisatie EHS   X     ToelichtingMet betrekking tot de realisatie van de EHS is in 2005 vooralsnog een doelmatigheidsonderzoek gepland dat de Algemene Rekenkamer
gaat uitvoeren (verwachte start in 2004). Ten tijde van de opstelling van
deze begroting was nog niet bekend of dit onderzoek daadwerkelijk gaat plaatsvinden.Verantwoordelijkheid LNVVerwerving droge EHSDe minister van LNV is direct verantwoordelijk voor de te behalen resultaten.
De provincies programmeren de te realiseren hectares. Daartoe
wordt jaarlijks een uitvoeringscontract afgesloten tussen de minister van
LNV en de provincies. Voor de jaren 2005 en 2006 is met de provincies een
tweejarig uitvoeringscontract gesloten, dat anticipeert op het ILG.Verwerving natte EHSDe minister van LNV is direct verantwoordelijk voor de te behalen resultaten.
Planvorming en uitvoering vindt in samenspraak en samenwerking met andere
overheden en maatschappelijke organisaties plaats. In het kader van de Samenwerkingsafspraak
Veiligheid & Natte Natuur is de regionale stuurgroepen een programmering-
en uitvoeringbevoegdheid toegekend.Inrichting droge EHSDe minister van LNV is direct verantwoordelijk voor de te behalen resultaten.
De provincies programmeren de te realiseren hectares. Daartoe wordt jaarlijks
een uitvoeringscontract afgesloten tussen de minister van LNV en de provincies.
Voor de jaren 2005 en 2006 is met de provincies een tweejarig uitvoeringscontract
gesloten, dat anticipeert op het ILG.De verantwoordelijkheid voor NURG en ontsnippering ligt mede bij V&W.Inrichting natte EHSDe minister van LNV is direct verantwoordelijk voor de te behalen resultaten.
De doelen waar de natuurinrichting op is gericht worden landelijk bepaald
op basis van de natuurdoelen op de landelijke Natuurdoelenkaart en de regionale
stuurgroepen helpen de concrete invulling mede te bepalen. In het kader van
de Samenwerkingsafspraak Veiligheid & Natte Natuur is aan de regionale
stuurgroepen een programmering- en uitvoeringbevoegdheid toegekend.03 Realisatie van de ecologische hoofdstructuur
(Beheer)Algemene beleidsdoelstellingEr wordt een samenhangend netwerk beheerd van kwalitatief hoogwaardige
natuurgebieden, de Ecologische Hoofdstructuur (EHS). De omvang van de EHS
zal in 2018 ca. 728 500 ha zijn. Een belangrijke kern hiervoor wordt
gevormd door de 17 Nationale Parken en 1 grensoverschrijdend park. Ook historische
buitenplaatsen, multifunctioneel bos en gebieden met agrarisch en particulier
natuurbeheer vormen een onderdeel van de EHS. Beheer van bezoekerscentra,
educatie en voorlichting vormen een onderdeel van het beheer.Wat betreft de kwaliteit van de EHS stuurt het Kabinet op het realiseren
van 27 soorten natuur (natuurdoelen) volgens de taakstellingen voor natuurkwaliteit
uit NvM. Op de landelijke natuurdoelenkaart is aangegeven waar de realisatie
van de verschillende natuurdoelen wordt nagestreefd. De landelijke natuurdoelenkaart
zal met de onderliggende provinciale natuurdoeltypekaarten en met het Handboek
Natuurdoeltypen, waarin de voor een bepaalde natuurkwaliteit benodigde milieu-
en watercondities zijn aangegeven, de komende jaren richtinggevend zijn voor
het milieu- en waterbeleid van rijk en provincie en voor de inzet van instrumenten
voor het beheer (Programma Beheer).Met de EHS wordt in belangrijke mate invulling gegeven aan een aantal
internationale verplichtingen zoals het Biodiversiteitsverdrag, de Wetlands-conventie
en de Europese Vogel- en Habitatrichtlijn. De EHS is onderdeel van het te
ontwikkelen pan-Europese ecologische netwerk (Natura 2000). Het beheer van
droge natuur vindt vooral plaats door Staatsbosbeheer, gemeenten, particuliere
terreinbeherende organisaties en overige particulieren. Voor het beheer van
de natte natuur is vooral Rijkswaterstaat verantwoordelijk.In de realisatie van de EHS vormt beheer een onmisbare schakel. Naast
verwerving en inrichting van gronden, worden door middel van beheer de noodzakelijke
condities voor het bereiken van de gewenste natuurdoelen gerealiseerd. Habitats
voor flora en fauna worden beschermd of ontwikkeld, waardoor de (o.a. in internationaal
verband afgesproken) biodiversiteitsdoelstellingen gerealiseerd kunnen worden.
Tot beheer behoort ook invulling van herstelbeleid, bijvoorbeeld door maatregelen
te nemen tegen de effecten van verzuring, verdroging en vermesting. Programma
Beheer is het belangrijkste instrument om het beheer tot uitvoering te brengen.Om de maatschappelijke betrokkenheid bij en verantwoordelijkheid voor
de natuur te vergroten blijft LNV de komende jaren inzetten op meer beheer.
Het streven is om van de totale taakstelling 60% via verwerving te realiseren
en 40% via beheer. Van die 40% dient 75% gerealiseerd te worden via particulier
natuurbeheer en 25% via agrarisch natuurbeheer. In 2006 zal het Kabinet evalueren
hoe deze nieuwe koers in de praktijk uitpakt.Het beheer van de EHS is niet alleen gericht op het behoud en herstel
van ecosystemen (grootschalig systeembeheer), maar ook op kleinschalig beheer
ter behoud van bedreigde soorten die binnen de EHS voorkomen. Dit komt tot
uitdrukking in de Rijksbijdrage aan SBB, het Programma Beheer, het beheer
van de Nationale Parken en het Overlevingsplan Bos en Natuur. In de programmering
van deze onderdelen zal hier expliciet aandacht aan worden gegeven.Grafiek 4: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat03.11 Beheer van de EHSDeze operationele doelstelling bevat -binnen de door internationale verdragen
vastgestelde voorwaarden- het realiseren van de natuurdoelen, zoals vastgelegd
op de natuurdoelenkaart, het beheer van bos en andere natuur, het beheer van
natte natuur en het nakomen van internationale verdragen.Streefwaarden OmschrijvingStreefwaarde 2005 Uitbreiding beheer droge natuur exclusief particulier natuurbeheer 3 000 ha Uitbreiding particulier natuurbeheer 800 ha Uitbreiding beheer natte natuur850 ha Uitbreiding agrarisch natuur beheer 22000 ha• De streefwaarden zijn een prognose voor de groei in 2005 op basis
van het aantal ingediende aanvragen in 2004.• In 2005 worden verwervingsmiddelen ingezet voor de recente overschrijding
van de budgetplafonds voor agrarisch en particulier natuurbeheer.Beleidsinstrumenten• Internationale afspraken vastgelegd in de Wetlands-conventie, de
Vogelrichtlijn en de Habitatrichtlijn;• Wettelijke verankering van de Vogel- en Habitatrichtlijn in de
Natuurbeschermingswet en de vigerende ruimtelijke plannen;• Programma Beheer: Subsidieregeling natuurbeheer 2000, Subsidieregeling
agrarisch natuurbeheer, Regeling Organisatiekosten Samenwerkingsverbanden;• Natuurdoelenkaart, onderliggende provinciale natuurdoelenkaarten
en Handboek Natuurdoeltypen;• Convenanten met terreinbeherende organisaties;• Besluit versterking natuur- en bosbeheer bij bosen landgoedeigenaren
(VNBBL);• Regeling effectgerichte maatregelen in bossen en natuurterreinen;• Subsidieregeling nationale en grensoverschrijdende parken;• Besluit behoud historische buitenplaatsen;• Fiscale vrijstelling vergoeding bos- en natuurbeheer: (gedeeltelijke)
vrijstelling van inkomstenbelasting over ontvangen subsidies voor functiewijziging
en beheer op grond van de subsidieregeling Natuurbeheer 2000 en de regeling
Stimulering bosuitbreiding op landbouwgronden. De vrijstelling met betrekking
tot de subsidie SN wordt ingevoerd onder voorbehoud van goedkeuring van zowel
de regeling als de vrijstelling door de Europese Commissie. De regeling SN-functieverandering
is onlangs goedgekeurd.• Fiscale vrijstelling bos- en natuurterreinen (forfaitair rendement):
een vrijstelling voor de grondslag van het forfaitaire rendement in de inkomstenbelasting
voor bos- en natuurterreinen en NSW-landgoederen (met uitzondering van gebouwde
eigendommen).Voorts vindt een klein deel van de doelrealisatie nog plaats via oude
subsidieregelingen (waarvan de meeste inmiddels zijn opgegaan in Programma
Beheer), waarbij nog slechts uitfinanciering plaatsvindt van lopende verplichtingen.DoelgroepenStaatsbosbeheer, Particuliere terreinbeherende organisaties, particuliere
beheerders van natuur, bos en landschap en hun koepelorganisaties, agrariërs
en agrarische verenigingen, provincies, gemeenten, waterschappen, Rijkswaterstaat
en Defensie.PrestatiegegevensInstrumentAantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatie Totale uitgaven x € 1 000 1Beheer bestaand bos, natuurterreinen
en landschap   –waarvan beheerd door SBB 216 813 ha 49 827 –waarvan beheerd door PNB's 224 000 ha 100 22 500 2Particulier natuurbeheer (functieverandering) 2 074 ha 2 000 3 5003Agrarisch natuurbeheer en landschapsbeheer
(SAN)85 500 ha 760 56 6684Bijdrage nationale
parken  5 563 5Overlevingsplan bos en natuur300 projecten  9 348 6Behoud historische buitenplaatsen* 260 buitenplaatsen  1 8007Herstel historische buitenplaatsen** 35 buitenplaatsen  2778Natuurbeschermingswet 175 gebieden 1 277 9Specifieke thema's  3 208* voorheen genaamd: Onderhoud historische parken en tuinen.** voorheen genaamd: Herstel historische parken en tuinen.Ad. 2 Deelname aan particulier natuurbeheer groeit nog steeds, maar minder
dan per jaar nodig is om de totale taakstelling voor particulier natuurbeheer
te realiseren.Ad. 3 Er is veel animo voor deelname aan agrarisch natuurbeheer, waardoor
de totale taakstelling sneller gerealiseerd wordt dan voorzien.Ad 2/3 In 2005 zullen verwervingsmiddelen worden vrijgemaakt voor de recente
budgetoverschrijdingen voor agrarisch en particulier beheer. Dit wordt verwerkt
in de Voorjaarsnota 2005. Als gevolg hiervan zijn de totale uitgaven
niet in overeenstemming met het aantal prestaties x de gemiddelde kosten per
prestatie.Staatsbosbeheer Bedragen x € 1 000  Aantal prestatiesTotale uitgaven 1Terreinbeheer  1aDoeltypebeheer Natuur, Bos en Landschap 216 813 ha 31 1491bDoeltypebeheer Recreatie 217 785 ha 22 4591cBijzondere kosten  8 8492Voorlichting, Educatie en Vermaatschappelijking 18 301 3Overige Producten en Bedrijfsonderdelen  2 913 Efficiency taakstelling – 900 totaal  82 771* De contractbesprekingen met Staatsbosbeheer zijn nog niet afgerond.Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen in € 1 000 03 Realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur
(beheer)2003 2004 2005 20062007 2008 2009 VERPLICHTINGEN 174 662332 157 142 075 149 889 140 381 150 342158 532 UITGAVEN 135 269 168 407 173 293180 633 170 841 181 231 189 421Programma-uitgaven 120 169 149 981 153 968161 192 151 404 161 664 169 835 U0311 Beheer van de EHS 120 169 149 981 153 968 161 192151 404 161 664 169 835 –Rijksbijdrage SBB43 602 53 081 49 827 46 494 46 641 47 07747 077 –Programma
Beheer 55 34665 460 79 168 89 783 79 233 89 057 97 228–Beheer nationale
parken 4 889 5 3725 563 5 522 5 522 5 522 5 522–Overlevingsplan Bos en Natuur 5 556 10 2839 348 9 331 9 331 9 331 9 331–Overige beheersregelingen 10 776 15 78510 062 10 062 10 677 10 677 10 677Apparaatsuitgaven 15 100 18 426 19 325 19 44119 437 19 567 19 586 U0321 Apparaat 5 7912 146 2 155 2 022 2 022 2 022 2 022U0322 Baten-lastendienst 9 309 16 280 17 17017 419 17 415 17 545 17 564 ONTVANGSTEN8 146 16 605 14 163 18 433 103 103103Toelichting:De programma-uitgaven zijn bij de vorenstaande operationele doelstelling
toegelicht aan de hand van prestatiegegevens.De apparaatsuitgaven betreffen de directie Natuur. De uitgaven voor baten-lastendiensten
hebben betrekking op de Dienst Regelingen en de Dienst Landelijk Gebied.De ontvangsten hebben met name betrekking op EU-bijdragen in het kader
van cofinanciering van het Programma Beheer en de regeling beheersovereenkomsten
natuurontwikkeling RBON.Gegevens inzake apparaatsuitgaven (bedragen x € 1 000) Gemiddelde sterkteGemiddelde prijsRaming 2005 TotaalPersoneel DN 31,8 57,4 1 825 Materieel  256 Overig apparaat*   74 Bijdrage aan DR  11 073 Bijdrage aan DLG   6 097 Totaal apparaatsuitgaven   19 325* Dit betreft uitgaven voor overige personeel en post-actieven.Budgetflexibiliteit Bedragen in € 1000   2005  2006  2007 2008  2009 1.Totaal geraamde kasuitgaven  173 293  180 633  170 841 181 231  189 421 2.Waarvan apparaatuitgaven  19 325  19 441  19 437 19 567  19 586 3.Dus programma-uitgaven  153 968  161 192 151 404  161 664  169 835 Waarvan op 1 januari 2005:          4.juridisch verplicht 81% 124 714 44% 70 924 24%36 337 26% 42 033 26% 44 1575.complementair noodzakelijk 2% 3 07938% 61 253 45% 68 132 43% 69 515 43%73 029 6.bestuurlijk gebonden (maar niet juridisch) 0% – 0% – 0% – 0%– 0% – 7.beleidsmatig gereserveerd (o.g.v. een
wettelijke regeling of beleidsprogramma) 14% 21 55615% 24 179 28% 42 393 28% 45 266 28%47 554 8.beleidsmatig nog niet ingevuld 3%4 619 3% 4 836 3% 4 542 3% 4 8503% 5 095 9.Totaal (=3) 100%153 968 100% 161 192 100% 151 404 100%161 664 100% 169 835EvaluatieOperationele doelstelling Evaluatieonderzoek 20022003 2004 2005 2006 2007 2008 200903.11 Verzelfstandiging SBB  X      03.11 Natuurbalans X X XX X X X X 03.11 Nota Natuur voor
Mensen  X      03.11 Programma
Beheer  X    X   03.11Realisatie EHS    X     03.11Nederlandse voorbereiding
op EU-evaluatie Vogel- en Habitatrichtlijnen
2007    X    Veronderstellingen in effectbereiking, doelmatigheid en
ramingDe realisatie is grotendeels afhankelijk van vrijwillige deelname (met
name bij particulier natuurbeheer) die niet exact te prognosticeren is. Verondersteld
wordt dat de restanttaakstellingen jaarlijks in gelijke stappen (lineair)
gerealiseerd worden in de periode 2005-2018. De provincies zijn verantwoordelijk
voor de begrenzing van EHS gebieden en voorts voor het opstellen van gebiedsplannen,
op basis waarvan de meeste subsidies in het kader van Programma Beheer worden
toegekend. Gemeentelijke bestemmingsplannen spelen een belangrijke rol bij
de realisatie van Particulier natuurbeheer Voor het behalen van de kwaliteit
van de rijks-natuurdoelen vormen de milieucondities een randvoorwaarde.De werking van het Programma Beheer is in 2003 geëvalueerd. Dit betrof
een onderzoek naar de doelmatigheid van de bedrijfsvoering. In 2007 zal de
effectiviteit van het Programma Beheer in het veld worden geëvalueerd.Met betrekking tot de realisatie van de EHS is in 2005 vooralsnog een doelmatigheidsonderzoek gepland dat de Algemene Rekenkamer
gaat uitvoeren (verwachte start in 2004). Ten tijde van de opstelling van
deze begroting was nog niet bekend of dit onderzoek daadwerkelijk gaat plaatsvinden.Verantwoordelijkheid LNVDe Minister van LNV is verantwoordelijk voor het vastleggen van natuurdoelen,
voor het formuleren van hectaretaakstellingen en voor het vormgeven van instrumenten.
Deze verantwoordelijkheid kan niet geheel tot zijn recht komen zonder de inzet
van de volgende actoren:– provincies (begrenzen gebiedsplannen)– beheerders (voeren het beheer uit).LNV faciliteert beheerders van natuur in het behalen van de gewenste natuurkwaliteit
op regionaal en lokaal niveau. De provincies zijn verantwoordelijk voor de
begrenzing van EHS gebieden en voorts voor het opstellen van gebiedsplannen,
op basis waarvan de meeste subsidies in het kader van Programma Beheer worden
toegekend.04 Economisch perspectiefvolle agroketensAlgemene beleidsdoelstellingDe algemene beleidsdoelstelling is de bevordering van duurzame en vitale
agroketens. Het rijk ziet zich geplaatst voor de uitdaging om de condities
te scheppen waaronder de agrosector zich duurzaam kan ontwikkelen en rekening
houdt met maatschappelijke wensen. Dit doet het rijk onder meer door:• het stimuleren en faciliteren van maatschappelijk verantwoord ondernemen;• het stimuleren van vernieuwing in de keten op het gebied van duurzaamheid,
marketing, kwaliteit, garantiesystemen en differentiatie in niche markten
zoals streek- en biologische producten;• de inzet van het internationaliseringinstrumentarium (inclusief
de instrumenten van Economische Zaken en Buitenlandse Zaken);• het ondersteunen van belangrijke processen van herstructurering
in de veehouderij, de glastuinbouw en de visserij.Op deze wijze draagt het rijk bij aan (her)nieuw(d) perspectief voor de
agrosector en blijft de Nederlandse agrosector internationaal concurrerend
op vooral hoog ontwikkelde markten.Grafiek 5: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat04.11 Versterking concurrentiekracht agrofoodcomplexHet kabinet heeft een duurzaam werkend, op eigen kracht internationaal
concurrerend agro-foodcomplex voor ogen, dat midden in de samenleving staat
en toonaangevend is binnen Europa. Een agrobedrijfsleven dat, ondanks afnemende
marktondersteuning door de overheid, nieuwe strategieën ontwikkelt en
zich richt op technologische en innovatieve ontwikkelingen die zich –
deels buiten de agrosector – voltrekken en op de mogelijkheden in internationale
markten.De verantwoordelijkheid voor de concurrentiekracht ligt primair bij de
sectoren c.q. bedrijven zelf. LNV streeft naar een effectieve bijdrage aan
de gewenste ontwikkeling, met name bij het MKB, met de volgende subdoelstellingen:• Het bevorderen van een zo groot mogelijke participatie en presentatie
van Nederlandse bedrijven en agrarische producten op buitenlandse markten.• Verbeteren van de energie-efficiency in bedrijven die gebaseerd
is op reële en wettelijk voorgeschreven besparingsmogelijkheden.• Agrologistieke systeeminnovaties richting meer duurzame, innoverende
en vervoersefficiënte agrologistiek.• Verbeteren van informatiesystemen in ketens waardoor keteninformatie
transparant en snel beschikbaar komt voor overheid, consument en bedrijfsleven.StreefwaardenOmschrijving 2005 2007 Gerealiseerde bilaterale (agro-)economische samenwerkingsactiviteiten
(BES) 75% Geactualiseerde energiebesparingsplannen en meerjarenplannen 2005–2008
van het totaal aantal toegetreden bedrijven en sectoren80%  Succesvolle agrologistieke
pilotprojecten 25%Een belangrijke indicator voor het effect van het programma Bilaterale
Economische Samenwerking (BES) vormt de mate van realisatie van BES-activiteiten.
Aangezien deelname aan activiteiten grotendeels voor rekening van de deelnemers
komt, indiceert de mate van realisatie de aansluiting op de behoeften van
de doelgroep.De streefwaarde voor energie-efficiency vloeit voort uit de verantwoordelijkheid
die de overheid heeft ten aanzien van het programma: namelijk het bedrijfsleven
faciliteren bij het nemen van energiebesparende maatregelen en toetsen en
monitoren van de voortgang van de afspraken. Concrete afspraken zijn vastgelegd
in energiebesparingsplannen op bedrijfsniveau en in meerjarenplannen op sectorniveau.
In de meerjarenplannen bepalen de sectoren zelf de energie-efficiency doelstelling
van de sector. In 2005 worden de energiebesparingsplannen en meerjarenafspraken
geactualiseerd.In 2003 is gerapporteerd welke innovatieve agrologistieke pilotprojecten
uitgevoerd zullen worden. LNV streeft ernaar dat in 2007 minimaal 25% van
deze projecten succesvol zal zijn en een bijdrage zal leveren aan doelen als
transportbesparing, filebestrijding, dierenwelzijn, ruimtelijke kwaliteit
en voedselveiligheid.Het instrument Transparantie en ICT wordt na consultatie bij de Europese
Commissie in gewijzigde vorm voortgezet. Een streefwaarde is nog niet vastgesteld.BeleidsinstrumentenDe uitvoering van de beleidsinstrumenten wordt voor een belangrijk deel
bepaald door de inzet van het bedrijfsleven zelf. De agrosector in Nederland
is internationaal van aard, waarbij het niet alleen om export, import en re-export
van producten gaat, maar ook om langdurige relaties in de vorm van investeringen
en participatie in productie en logistiek in andere landen, en om kennisoverdracht.
In nauwe samenspraak met de LNV-vertegenwoordiging in het buitenland en het
agrobedrijfsleven wordt jaarlijks een breed spectrum van activiteiten ontwikkeld
en uitgevoerd om de bilaterale economische samenwerking (BES) te bevorderen.
Onderdeel daarvan is onderhandelingen over de vermindering van handelsbelemmeringen, vooral op veterinair en fytosanitair terrein. De biologische
landbouw wordt bij alle daartoe geëigende BES-instrumenten als een volwaardige
sector meegenomen. Het accent van het programma ligt op de nieuwe EU-lidstaten,
kandidaat EU-lidstaten en«Nieuwe Buren» van de EU.De meerjarenafspraken energie-efficiency tussen overheid en voedings-
en genotmiddelenindustrie lopen tot 2012. De afspraken zijn bedoeld om bedrijven
te faciliteren bij het nemen van energiebesparende maatregelen, het opzetten
van energiezorg, het monitoren van besparingsresultaten en het onderzoeken
van nieuwe besparingsmogelijkheden in de keten.Agrologistiek beoogt systeeminnovaties richting duurzaamheid en vervoersefficiëntie
te bewerkstelligen door het uitvoeren van pilotprojecten. De projecten hebben
een sterke voorbeeldwerking voor alle agrosectoren. Voor de ondersteuning
van de pilots op bestuurlijk en ruimtelijk vlak is een platform opgericht.
Het bedrijfsleven betaalt de kosten van de pilotprojecten, LNV financiert
aanvullend onderzoek zoals planontwikkeling op overkoepelend niveau en de
facilitatie van het proces.Het Platform voor Transparantie is een partnerschap tussen de overheid
(LNV/VWA) en het bedrijfsleven. Het totale project heeft een looptijd van
4 jaar, waarin 6 pilots worden uitgevoerd. De pilots hebben tot doel
de transparantie van de betrokken ketens te vergroten door de informatie-uitwisseling
tussen alle betrokken partijen in de keten beter op de behoefte af te stemmen.
Hiermee wordt de transparantie ten behoeve van voedselveiligheid, ketenbrede
tracing en tracking en de uitwisselbaarheid en kwaliteit van informatie verbeterd.
Dit project is in 2002 Brussel aangemeld als steunmaatregel maar heeft tot
op heden nog geen goedkeuring gekregen. De goedkeuring wordt eind 2004 verwacht.DoelgroepenNederlandse productie-, verwerkings-, distributie- en handelsbedrijven
van agrarische (food en non-food) producten, met name het MKB. Buitenlandse
overheden, instituties en bedrijven. Maatschappelijke organisaties.PrestatiegegevensInstrument Aantal projectenGemiddelde kosten per project (x € 1 000) Totale uitgaven (x € 1 000) Bilaterale Economische Samenwerking120  3 378 Energie   1 552Agrologistieke pilotprojecten 9  1 000Overig (projecten) 13  489De activiteiten in het kader van BES, Energie en Agrologistiek zijn stimulerend
en faciliterend van aard. Door de aard van de projecten en de moeilijke onderlinge
vergelijkbaarheid is het niet zinvol te spreken over gemiddelde kosten per
project.04.12 Herstructurering (melk)veehouderijDe beleidsopgave voor de grondgebonden landbouw richt zich in het algemeen
op de verbetering van de functionele en fysieke inrichting van landbouwbedrijven
en de verduurzaming van de landbouwproductie. Uitgangspunt voor de grondgebonden
melkveehouderij bij een toekomstgerichte bedrijfsvoering is het bieden van
de mogelijkheid voor weidegang dat gewenst is uit oogpunt van dierenwelzijn
en milieu (beperking ammoniakvervluchting). Voor een deel van de melkveehouderij
is tot 2010 een apart rijksbudget beschikbaar (zogenoemde Koopmansgelden)
ten behoeve van het extensiveren van melkveehouderijbedrijven in nader aan
te wijzen gebieden.Een gemengde werkgroep waarin behalve LNV, ook VROM, IPO en LTO zitting
hebben, onderzoekt momenteel vanuit een algemene schets van de ontwikkeling
van de melkveehouderij voor de komende 10 á 20 jaar welke problemen
door deze ontwikkeling kunnen bestaan. Het gaat daarbij vooral om de ontwikkeling
naar grootschaligheid waarbij de verkaveling niet meegroeit én naar
intensievere bedrijfsvoering terwijl dat niet past bij de kwetsbaarheid van
een aantal gebieden.StreefwaardenOmdat de werkzaamheden van eerdergenoemde werkgroep nog niet zijn afgerond,
is het momenteel niet mogelijk al streefwaarden te noemen. Het beleid richt
zich echter op het volgende.In gebieden waarin sprake is van een stapeling van problemen, zoals nitraat
-en ammoniakproblemen en verdroging, en waarin de functie van het gebied specifieke
eisen stelt (bijv. natuur of bijzondere landschappelijke kwaliteit), wordt
gestreefd naar extensivering van de melkveehouderij. Ten behoeve van deze
extensivering wordt gestreefd naar een huiskavel van tenminste 0,5 hectare
per melkkoe.In 2005 zullen enkele pilotprojecten in uitvoering zijn. Eén hiervan
is het pilotproject «Inplaatsing melkveehouderij in de Veenkoloniën».
Voorzien is dat in de periode 2004–2006 zes melkveebedrijven zullen
worden ingeplaatst (á 60 hectare) en dat enkele akkerbouwbedrijven
zullen zijn vergroot. Hiernaast worden drie pilotprojecten gestart, gericht
op de extensivering van de bestaande melkveehouderij in drie verschillende
gebieden.Beleidsinstrumenten• Stimuleren van kavelruil (door plus op de regeling of door gerichte
inzet van kavelruilcoördinatoren, eventueel aangevuld met infrastructurele
werken als bijvoorbeeld een veetunnel);• Inzet grondbank voor een extensief graslandbeheer in kwetsbare
gebieden;• Inzet vergoedingsregeling voor extensief graslandbeheer in kwetsbare
gebieden.DoelgroepenMelkveehouders en beheerders van landelijk gebied in kwetsbare gebieden.PrestatiegegevensIn verband met de nog niet afgeronde werkzaamheden van de werkgroep extensivering
melkveehouderij, zijn nog geen prestatiegegevens beschikbaar.04.13 Herstructurering glastuinbouw en duurzaam gebruik
energieHet algemene operationele doel is het bevorderen van een perspectiefvolle
en duurzame glastuinbouw. Om perspectiefvol te zijn moet economisch en vraaggericht
worden geproduceerd met aandacht voor kwaliteit en innovatie van producten
en productieprocessen. Duurzaam houdt in dat de productie plaatsvindt binnen
de (wettelijke) randvoorwaarden voor energie, milieu en ruimtelijke kwaliteit,
dan wel op een vrijwillig gekozen hoger niveau. Subdoelen daarbij zijn:• een perspectiefvolle en duurzame glastuinbouw in economische en
milieutechnische zin;• een perspectiefvolle en duurzame glastuinbouw qua ruimtelijke kwaliteit.Deze subdoelen zijn onderling/wederzijds afhankelijk. Duurzaam gebruik
van energie past in de context van het energiebesparingsbeleid en het klimaatbeleid.Een tweede operationeel doel is de implementatie van het energiebesparingsbeleid
voor de primaire productie. Dit beleid is geconcretiseerd in afspraken met
de sector. Deze afspraken hebben betrekking op vermindering van het gebruik
van gewasbeschermingsmiddelen, mineralen en energie (de Integrale Milieutaakstelling
IMT). In het Aanvullend Convenant Glastuinbouw en Milieu (2002), is met de
sector voorts overeengekomen dat betrokken partijen (overheid en bedrijfsleven)
zich ten doel stellen de (ruimtelijke) herstructurering zodanig te bevorderen
en te faciliteren, dat de haalbaarheid van de IMT wordt vergroot, duurzame
ontwikkeling en inrichting van nieuwe glastuinbouwlocaties is gewaarborgd,
de ruimtelijke en milieuhygiënische kwaliteit van bestaande concentratiegebieden
belangrijk verbetert en de sociaal-economische positie en de concurrentiekracht
van de sector verbetert.StreefwaardenOmschrijving Realisatie
t/m 2004Streefwaarde 2005 Streefwaarde 2006 (tot.) Streefwaarde 2010 (tot.) Herstructurering glastuinbouwareaal
(RSG)750 ha 115 ha 1 000
ha  Ontwikkeling nieuwe duurzame vestigingsgebieden (STIDUG) 1 247 ha   2 700
ha Verbetering infrastructuur (IRG)  3 projecten  ToelichtingHerstructurering wordt gerealiseerd via de Regeling Structuurverbetering
Glastuinbouw (RSG). De stimuleringsregeling duurzame glastuingebieden (Stidug)
stimuleert de ontwikkeling van nieuwe duurzame vestigingsgebieden. Een volgende
openstelling vindt plaats nadat de Raad voor het Landelijk (RLG) advies heeft
uitgebracht en een tussentijdse evaluatie is afgerond.De verbetering van de infrastructuur vindt plaats onder de Infrastructuurregeling
Glastuinbouw (IRG). In de komende jaren zullen een aantal nieuwe infrastructuurprojecten
worden opgestart.Perspectiefvol en duurzaamIn de periode 1997 tot en met 2006 wordt de (achterhaalde) bedrijfsstructuur
op 25% van het glastuinbouwareaal verbeterd. Tot en met 2004 is circa 750
ha nieuw glas gerealiseerd. In de periode tot en met 2006 zal nog ca. 250
ha nieuw glas worden gerealiseerd op bedrijven die hun bedrijfsstructuur hebben
verbeterd.In de periode 2000–2010 wordt de omslag gemaakt van (nu merendeels)
autonome vestiging van nieuwe glastuinbouwbedrijven naar landbouwontwikkelingsgebieden
met een omvang van 2 700 ha netto glas. Naast de reeds eerder aangewezen
en in de Nota Ruimte herbevestigde 10 gebieden, gaat het ook om hervestiging
van glastuinbouwbedrijven in door provincies aan te wijzen regionale landbouwontwikkelingsgebieden.Tenslotte wordt de basisinrichting van de infrastructuur in het Westland
en Aalsmeer en omstreken verbeterd. Ongeveer de helft van de infrastructuurplannen
is inmiddels gerealiseerd. Vanaf 2005 worden tenminste zeven nieuwe infrastructuurprojecten
opgezet in de omgeving Westland.EnergiebesparingsbeleidMet betrekking tot energie is vastgelegd: SectorEfficiencyverbetering Aandeel duurzame energie 2005 2010 2005 2010Glastuinbouw t.o.v.
1980  65%  4%Paddestoelen t.o.v. 1995 20%  5%  Bloembollen t.o.v. 1995 22%  4%  In het Glami/IMT zijn voorts de volgende doelstellingen voor 2010 opgenomen
(alle ten opzichte van 1984–1988, behalve stikstof en fosfaat).Gewasbeschermingsmiddelen 2010 Vermindering van het verbruik 72% Emissiereductie (lucht) 88–72%Emissiereductie (bodem en grondwater) >75%Emissiereductie (oppervlaktewater) 95% Vermesting: Emissiereductie stikstof en fosfaat t.o.v. 198595%Het Besluit glastuinbouw (een bundeling van regels op grond van de Bestrijdingsmiddelenwet,
Wet Milieubeheer en Wet verontreiniging oppervlaktewater), regelt dat een
glastuinder jaarlijks uiterlijk 1 mei zijn gebruik van energie, gewasbeschermingsmiddelen
en meststoffen over het voorafgaande jaar rapporteert aan LNV, gemeenten en
waterschappen. Op basis van deze registraties zal de Stuurgroep Glastuinbouw
en Milieu jaarlijks een voortgangsrapport uitbrengen over het voorafgaande
jaar, waarin voor de onderscheiden milieuvelden wordt ingegaan op de mate
van doelbereiking.BeleidsinstrumentenHet beleid voor een perspectiefvolle en duurzame glastuinbouwsector en
energiebesparing kent diverse instrumenten: regelgeving, subsidies/fiscaal,
onderzoek, communicatie/voorlichting. Specifieke belastinguitgaven ten behoeve
van de glastuinbouw zijn de regulerende energiebelasting en het verlaagde
BTW-tarief sierteelt.Perspectiefvolle en duurzame glastuinbouw:• Regeling Structuurverbetering Glastuinbouw (RSG): subsidie voor
vernieuwende investeringen op bedrijven of clusters van bedrijven, die hun
bedrijfsstructuur verbeteren en subsidie voor afbraak van glas op beëindigende
bedrijven.• Infrastructuurregeling Glastuinbouw (IRG): ter verbetering van
de infrastructuur in de glastuinbouwgebieden Westland en Aalsmeer.• Stimuleringsregeling Inrichting Duurzame Glastuinbouwgebieden (Stidug):
bevordert de ontwikkeling van landbouwontwikkelingsgebieden en de hoogwaardige
en duurzame inrichting ervan.• Stallingsbedrijf glastuinbouw Nederland: dit bedrijf is in 2001
opgericht als stimuleringsinstrument om de herstructurering van de glastuinbouw
op gang te brengen.Energiebesparingsbeleid:• Het Besluit glastuinbouw vertaalt de Integrale Milieutaakstelling
2000–2010 op sectorniveau naar de individuele glastuinbouwbedrijven.• LNV draagt bij aan energieonderzoek in de glastuinbouw, bloembollen
en paddestoelensector.• Communicatie/voorlichting, inclusief demonstratieen bestaande innovatieprojecten.• Certificering: LNV sluit met registratie voor regelgeving aan bij
certificeringsystemen in de markt, gericht op kwaliteit, milieu en de consument.• Voorlichtingsproject, gericht op de verbetering van het energiemanagement
in de glastuinbouw, bloembollen en paddestoelenteelt met het oog op de liberalisering
van de energiemarkt.• Stimulering van demonstratieprojecten in de glastuinbouw, bloembollen
en paddestoelensector.DoelgroepenDoelgroep is de Nederlandse glastuinbouwsector bestaande uit 9 876
bedrijven (2002) met een totaal glasareaal van 10 538 ha (in 2002; bron
land- en tuinbouwcijfers 2003).PrestatiegegevensInstrumentAantal prestaties Gemiddelde kosten per prestatie x € 1 000 Totale uitgaven x € 1 000RSG-investeringen* 115 ha 50 5 734RSG glasafbraak* 40 ha 45 1 815Stidug* 6 projecten  12 385IRG* 3 projecten Westland, Aalsmeer
e.o.   Energie en demoregeling Voorlichting,
demo en onderzoek  2 986 Diverse   481* Dit betreft uitfinanciering van voorgaande openstellingen. T.a.v. de
RSG betreft het ook al de uitgaven van geplande openstelling. De IRG wordt
uitgefinancierd vanuit de Brandstofcompensatiegelden.04.14 Herstructurering visserijDuurzaamheid krijgt in het visserijbeleid o.a. invulling door te streven
naar biologisch verantwoorde visserij door een sector die vanuit een gezond
sociaal-economisch perspectief de gevolgen voor het ecosysteem beperkt. Dit
maakt in een aantal situaties vermindering van de vangstcapaciteit via herstructurering
noodzakelijk. StreefwaardenEvenwicht tussen de te vangen hoeveelheden vis en de vangstcapaciteit
van de visserijvloot. Om dit te bewerkstelligen:• heeft de overheid middelen gereserveerd om de capaciteit van de
kottervloot met 2 400 Bruto Ton te verminderen.• wordt de visserijcapaciteit op het IJsselmeer in 2005 met ten minste
35% gereduceerd.BeleidsinstrumentenVoor het realiseren van deze doelstelling zijn de volgende instrumenten
beschikbaar:• openstelling van subsidieregelingen met bijdrage vanuit de Europese
begrotingen (Europese Financieringsinstrument voor de Oriëntatie van
de Visserij, FIOV) voor vrijwillige sanering van vaartuigen;• beheersing van de visserij-inspanning op zee door middel van een
regime van zeedagen. De aantallen uitgegeven zeedagen zijn gerelateerd aan
de toegestane hoeveelheden te vangen vis;• Een combinatie van warme sanering en beheersmaatregelen in de IJsselmeervisserij.DoelgroepenSchippereigenaren, reders en opvarenden van vissersvaartuigen.PrestatiegegevensBeleidsinstrument PrestatieUitgaven (x € 1 mln.) Vrijwillige sanering zeevisserij capaciteitsvermindering 5Vrijwillige sanering IJsselmeervisserijcapaciteitsvermindering 1,9Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1 000 04 Economisch perspectiefvolle agroketens2003 2004 2005 2006 2007 20082009 VERPLICHTINGEN 99 220 75 989 52 09758 024 51 032 55 032 49 789 UITGAVEN82 619 72 230 66 475 74 572 66 080 70 05064 882 Programma-uitgaven 52 491 45 400 41 60651 156 43 117 47 087 41 919 U0411 versterking concurrentiekracht       agrofoodcomplex 6 6778 479 6 419 8 042 6 154 6 154 5 911–Bilaterale
economische samenwerking 2 9703 406 3 378 3 450 3 522 3 522 3 522–Energie 1 465 1 665 1 552 1 5851 617 1 617 1 617 –Agrologistiek360 1 000 1 000 1 000 400 400 400–Client 1 286 225     –Overig 596 2 183 4892007 615 615 372 U0412 Herstructurering veehouderij18 451 8 221 4 857 10 429 20 673 24 67319 673 –RBV-1 4 088 246     –SEP Veehouderij/IOZV 3 464100      –Herstructurering veehouderij10 899 721 3 191 8 781 19 034 23 03418 034–Overig 7 1541 6661 6481 6391 6391 639U0413 Herstructurering glastuinbouw en
duurzaam gebruik energie 16 846 23 376 23 401 27 061 16 29016 260 16 335 –RSG 4 01610 128 7 549 10 874   –Stidug 6 197 10 47512 385 12 255 12 198 12 198 12 198–Energie en demoregeling 1 784 2 153 2 9863 147 3 291 3 261 3 336 –Inrichting4 064 420 429 438 447 447 447–Overig 785 200 52 347 354 354354 U0414 Herstructurering Visserij 10 5175 324 6 929 5 624   –Vlootstructuurbeleid 10 517 5 3246 929 5 624    Apparaatsuitgaven 30 12826 830 24 869 23 416 22 963 22 963 22 963U0421 Apparaat 19 625 21 526 5 167 5 1865 184 5 184 5 184 U0422 Baten-lastendienst10 503 5 304 19 702 18 230 17 779 17 77917 779 ONTVANGSTEN 16 695 10 816 12 8424 737 2 507 1 107 1 107ToelichtingDe programma-uitgaven zijn bij vorenstaande operationele doelstellingen
toegelicht aan de hand van prestatiegegevens. De uitgaven voor het apparaat
hebben betrekking op de beleidsdirecties Landbouw en Industrie en Handel.
De uitgaven voor de baten-lastendiensten hebben betrekking op Dienst Regelingen,
AID en de Dienst Landelijk Gebied.De ontvangsten hebben onder meer betrekking op inkomsten afkomstig uit
het Europese Structuurfonds FIOV in het kader van de Regeling capaciteitsvermindering
en andere maatregelen uit hoofde van het Enkelvoudig Programmerings
Document (EPD). Verder worden inkomsten van de Europese Unie geraamd voor
de Regeling Structuurverbetering Glastuinbouw. Daarnaast worden ontvangsten
geraamd uit het O&S-fonds voor de Visserijen en het O&S-fonds voor
de Landbouw ten behoeve van vlootstructuurbeleid en capaciteitsvermindering
resp. extensiveringsprojecten en experimenten knelgevallen intensieve veehouderij.Gegevens inzake apparaatsuitgaven
(bedragen x € 1 000) Gemiddelde sterkteGemiddelde prijsRaming 2005
Totaal Personeel DL 41,7 60,52 525 Personeel I&H 40,7 57,2 2 330 Materieel  198 Overig apparaat*   114 Bijdrage aan DR   5 097 Bijdrage aan DLG   47 Bijdrage aan AID   14 558 Totaal apparaatsuitgaven  24 869* Dit betreft uitgaven voor overig personeel en post-actieven.Ontvangsten
2005 (x € 1 000)Totaal 12 842 EU-ontvangsten Regeling Structuurverbetering Glastuinbouw 2 852Ontvangsten Visserij (o.a.FIOV) 1 700Overige ontvangsten 8 290Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1 000   2005  2006  2007 2008  2009 1.Totaal geraamde kasuitgaven  66 475  74 572  66 080 70 050  64 882 2.Waarvan apparaatsuitgaven  24 869  23 416  22 963 22 963  22 963 3.Dus programma-uitgaven  41 606  51 156  43 117 47 087  41 919 Waarvan op 1 januari 2005:          4.juridisch verplicht 59% 24 741 50% 25 738 18%7 609 16% 7 277 5% 2 1215.complementair noodzakelijk          6.bestuurlijk gebonden (maar niet juridisch) 6% 2 422 7%3 494 4% 1 926 3% 1 617 4% 1 6177.beleidsmatig gereserveerd 35% 14 44336% 18 486 69% 29 832 72% 33 993 82%34 224 8.beleidsmatig nog niet ingevuld  7% 3 438 9% 3 750 9% 4 2009% 3 957 9.Totaal (=3) 100% 41 606100% 51 156 100% 43 117 100% 47 087100% 41 919Veronderstellingen in effectbereiking, doelmatigheid en
raming04.11Bij de beleidsinzet inzake de versterking van de concurrentiekracht van
het agrofoodcomplex is uitgangspunt dat met relatief weinig financiële
middelen een maximaal beleidseffect gerealiseerd kan worden door gebruik te
maken van stimulering en facilitering. In het komende decennium zal de Nederlandse
agrosector zich zodanig aan moeten passen dat tenminste gelijke
tred wordt gehouden met eisen op het gebied van milieu, voedselveiligheid
en markt en maatschappij. Bovendien zal de Nederlandse agrosector haar weg
moeten weten te vinden in een wereld waarin sprake is van een voortgaand proces
van handelsliberalisatie, verschillen in cultuur over non-trade concerns,
relatief hoge kostprijzen in het eigen land en toenemende concurrentie uit
nieuwe productiegebieden.04.11 + 04.13De beleidsinzet bij het verbeteren van energie-efficiency is gebaseerd
op het commitment dat Nederland en de Europese Unie zijn aangegaan in Kyoto
(1997) voor het terugdringen van de uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen.04.13Voor het behalen van de beleidsdoelen glastuinbouw is de economische situatie
op het tijdstip en de mate waarin ondernemers investeren in beleidsmatig en
op duurzaamheid gewenste voorzieningen van belang. Daarnaast zullen de bedrijven
in regio's met een herstructureringsopgave, zelf prioriteit moeten geven aan
de investeringsinhaalslag. Tenslotte is het stoppen van verspreide nieuwvestiging
afhankelijk van de medewerking van ondernemers en het actualiseren van (streek-
en) bestemmingsplannen.04.14Sanering zeevisserij: te verwachten is dat in de rondvis-, platvis- en
garnalenonderdelen van de zeevarende vloot behoefte aan capaciteitsvermindering
blijft bestaan. Als aanvullend instrument wordt een onderzoek gedaan om de
segmenteringgrenzen binnen de vloot minder rigide te maken of deels op te
heffen om mobiliteit van capaciteit mogelijk te maken.EvaluatieOperationele doelstelling Evaluatieonderzoek 20022003 2004 2005 2006 2007 2008 200904.11 Bilaterale Agro Economische Samenwerking   X   X  04.11 Energie   X   X  04.11 Transparantie en
ICT     X   04.11Agrologistiek    X   X 04.11 Client   X      04.12Regeling Bedrijfsbeëindiging
Veehouderij (RBV)  X      04.13 Ruimtelijke herstructurering
glastuinbouw     X   04.13 Herstructurering
bedrijfsstructuur glastuinbouw      X   04.13Duurzaam gebruik
energie glastuinbouw    X    04.13 Meerjarenafspraken
energie (bloembollen en paddestoelen)    X     04.14 Uitvoering EPD   X   X   04.11In 2005 zal het BES programma worden geëvalueerd. In 2008 zullen
de meerjarenafspraken energie-efficiency worden geëvalueerd conform art.
22 van de MJA. Over de voortgang van de uitvoering van agrologistiek ontvangt
de 2e Kamer elk jaar een rapportage. In 2005 zal een tussentijdse
evaluatie worden gehouden, in 2008 zal de totale uitvoering worden geëvalueerd.
Het project Transparantie zal na afloop in 2007 worden geëvalueerd.04.12De toekomstige evaluatieprogrammering is afhankelijk van de te kiezen
richting en de daaraan te koppelen streefwaarden.04.13In 2005 zal een evaluatie plaatsvinden inzake Duurzaam gebruik van energie
in de glastuinbouw. In 2006 vindt de evaluatie Ruimtelijke herstructurering
plaats, gericht op de projectvestigingslocaties en de bestaande gebieden Westland
en Aalsmeer. In 2007 zal de eindevaluatie plaatsvinden van de Herstructurering
bedrijfsstructuur glastuinbouw, nadat in 2006 de RSG zal zijn beëindigd.Verantwoordelijkheid LNV04.11Het agrofoodcomplex is zelf primair verantwoordelijk voor zijn concurrentiekracht.
Desalniettemin zal het bedrijfsleven oplopen tegen handels-, vervoers- en
bedrijfseconomische belemmeringen en sterke maatschappelijke eisen (voedselveiligheid,
dierenwelzijn en duurzaamheid) over de wijze van produceren. Ter verbetering
en behoud van de concurrentiekracht streeft LNV naar een vitaal agrofoodcomplex.
Samen met het bedrijfsleven voelt LNV zich verantwoordelijk om bedrijfseconomische
belemmeringen weg te nemen en een duurzame wijze van produceren te stimuleren.Op het gebied van energie-efficiency zijn deelnemende bedrijven zelf verantwoordelijk
voor de inhoud en uitvoering van de Energiebesparingsplannen en Meerjarenplannen.
De overheid toetst en monitort de voortgang van deze plannen.04.12De Minister van LNV is, samen met de staatssecretaris van VROM, verantwoordelijk
voor de te behalen resultaten.04.13LNV is verantwoordelijk voor de doelstellingen en streefwaarden met betrekking
tot de economisch perspectiefvolle agroketens en voor de inzet van beleidsinstrumenten
die gericht zijn op een effectieve bijdrage aan de ontwikkeling van de concurrentiekracht
van de sectoren en bedrijven.05 Bevorderen duurzame productieAlgemene beleidsdoelstellingAlgemene doelstelling is de bevordering van duurzame productie door sectoren
in land-, tuinbouw en visserij. Voor de laatstgenoemde sector betekent dit
specifiek het bevorderen van een visserij die rekening houdt met de draagkracht
van het ecosysteem in het water.De productiesectoren staan de komende jaren voor een forse opgave om te
kunnen voldoen aan de verwachtingen van de samenleving ten aanzien van product
en productiewijze. Deze verwachtingen – bijvoorbeeld ten aanzien van
voedselveiligheid, dierenwelzijn, natuur en milieu – ontwikkelen zich
snel en vormen de «licence to produce» voor het bedrijfsleven
waarbij de op Europees niveau afgesproken normen, in principe richtinggevend
zijn. Het is primair aan het bedrijfsleven zelf om daarop in te spelen en
«tekorten» tussen dat wat de samenleving verlangt en dat wat het
bedrijfsleven biedt, weg te werken.De overheid ondersteunt dit proces door enerzijds heldere randvoorwaarden
te stellen en anderzijds ontwikkelingen in de richting van duurzame productie
te stimuleren. Een voorbeeld van deze procesondersteuning is het maatschappelijk
debat dat eind 2003 is gevoerd over de intensieve veehouderij in ons land.Grafiek 6: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat05.11 Bevorderen biologische landbouwDe doelstelling van de Beleidsnota biologische landbouw 2001–2004
was de ontwikkeling naar een op eigen kracht internationaal concurrerende
duurzame sector, die midden in de samenleving staat en toonaangevend is in
Europa. In de beleidsnota was gekozen voor het centraal stellen van de vraaggerichte
ketenbenadering met als doel zo voldoende aanzuigende werking
te genereren om primaire producenten om te laten schakelen naar de biologische
productiemethode. De evaluatie van deze nota is nagenoeg afgerond. In het
najaar zal een nota naar de Tweede Kamer worden gezonden waarin het vervolgbeleid
voor 2005–2007 wordt uiteengezet.StreefwaardenIn het Hoofdlijnenakkoord heeft het kabinet bevestigd dat het streven
blijft om 10% van de landbouwproductie in 2010 bestemd te hebben voor biologische
landbouw.Omschrijving Realisatie
2003Begroting 2004 Streefwaarde 2005Streefwaarde 2007Streefwaarde 2010 % biologische landbouw (ha)
op totale areaal landbouw2,2% 3% – 3,5% PM 10%Aandeel biologisch in consumentenbestedingen1,6%5%PM5% Bron: LEI i.s.m. Stichting Skal.* De streefwaarden voor 2005 en verder zijn afhankelijk van besluitvorming
over het vervolgbeleid.BeleidsinstrumentenDe inzet van beleidsinstrumenten is afhankelijk van het te kiezen vervolgbeleid.
Eventuele nieuwe instrumenten worden gepresenteerd in de nota die in het najaar
uitkomt.Uit het beleid van de beleidsnota 2001–2004 resteren nog:• Regeling Stimulering Biologische Productie (RSBP);• Investeringsregeling Biologische Varkenshouderij (IBV);• Kaderregeling Kennis en Advies.DoelgroepenAlle actoren die een bijdrage kunnen leveren aan de groei en professionaliteit
van de keten: primaire sector (zowel gangbare als biologische producenten),
de relevante partijen in de keten en de consument.PrestatiegegevensInstrument Aantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatie (x € 1 000) Totale uitgaven (x € 1 000) RSBP*   2 534IBV*   330 Kaderregeling Kennis en Advies*  350 Vervolgbeleid PM PM 3 500* Betreft uitfinanciering van reeds aangegane verplichtingen in voorgaande
jaren.05.12 Duurzame landbouw/vermindering milieubelasting door
gebruik van dierlijke mest en mineralen binnen milieunormenDoelstelling van de overheid is dat er transitie plaatsvindt naar een
duurzame productie in de landbouw, waarbij een omslag wordt bewerkstelligd
van «zorgen voor» naar «zorgen dat». De transitie
naar een duurzame productie zal de komende jaren in het teken staan van het
op gang brengen van veranderingsprocessen bij ondernemers en ketens, bij burgers
en consumenten. Na het maatschappelijk debat over de intensieve veehouderij
in 2003, de vaststelling van het kabinetsstandpunt ter zake en de behandeling
in het parlement in 2004, zijn op dit vlak diverse initiatieven aan de orde,
deels ook met betrokkenheid van de overheid.Transitie naar duurzame productieAandachtsvelden bij een marktgerichte en duurzame landbouw zijn versterking
van het ondernemerschap en innovatie/communicatie en transparantie/initiatieven
in het kader van een toekomstgerichte intensieve veehouderij en initiatieven
in het kader van de ontwikkeling van een duurzame glastuinbouw (o.m. energieleverende
kassen).De beleidsmatige inspanning met betrekking tot de transitie naar een duurzame
landbouw is niet alleen aan deze operationele doelstelling verbonden. Projectmatige
en thematische inspanningen worden in diverse onderdelen van de beleidsartikelen
4 en 5 beschreven. Jonge agrariërsEen specifieke doelgroep waar de overheid stimulansen aan wil geven, betreft
de jonge boeren. De overname en de ontwikkeling van het bedrijf is een moeilijke
stap voor jonge boeren: er zijn veel onzekerheden bij de bedrijfsovername
en de hoge lasten na de overname leggen een groot beslag op de financiële
ruimte. Het is van groot belang dat jongeren in deze situatie zich goed voorbereiden
op de overname en bewust kiezen voor overname van levensvatbare, op duurzaamheid
gerichte bedrijven. LNV wil bevorderen dat jongeren zich optimaal voorbereiden
op het starten of overnemen van een bedrijf en een bewuste keuze maken. Door
jonge boeren een steun in de rug geven om vernieuwingen door te voeren, leggen
ze een goede basis voor hun toekomst en kunnen ze ook bijdragen aan een meer
duurzame landbouw.Mest en MineralenBij een duurzame productie vindt het gebruik van mineralen in de land-
en tuinbouw op bedrijfsniveau plaats binnen de milieurandvoorwaarden. Het
mineralengebruik dient beperkt te worden tot een hoeveelheid waarbij de milieunormen
(fosfaat en stikstof) voor grond- en oppervlaktewater niet worden overschreden.
Daarnaast is uitgangspunt om landelijk evenwicht op de mestmarkt te bereiken.
Daarvoor dient het landelijk mestoverschot tot een verantwoord niveau te worden
gereduceerd. 2005 is het laatste jaar dat het huidige stelsel van verliesnormen
(MINAS) van kracht zal zijn. De uitspraak van het Europese Hof van Justitie
inzake de inbreukprocedure Nitraatrichtlijn op 2 oktober 2003, betekent dat
het huidige MINAS wordt vervangen door een stelsel dat is gebaseerd op gebruiksnormen.
Aangezien hiervoor een wetswijziging nodig is, zal het nieuwe beleid niet
eerder dan in 2006 van kracht zal kunnen zijn. Medio 2004 is het nieuwe beleid,
in de vorm van een voorstel voor een nieuwe meststoffenwet, in procedure gebracht.Met de Europese Commissie is overeenstemming bereikt over het nieuwe stelsel
met gebruiksnormen vanaf 2006. De Europese Commissie staat tevens achter het
Nederlandse derogatieverzoek. Dit verzoek zal pas definitief
door de Commissie worden gehonoreerd nadat het Nitraatcomité een positief
oordeel heeft gegeven en de desbetreffende wet- en regelgeving door het Nederlandse
parlement is aangenomen.In 2003 is tevens gestart met de (wettelijk verplichte) 2-jaarlijkse evaluatie
van de (huidige) meststoffenwet. Deze evaluatie is inmiddels afgerond. In
het onderdeel over de evaluatie van mestafzetovereenkomsten versus (dier)rechten,
is geconcludeerd dat het stelsel van (dier)rechten adequater is dan het stelsel
van mestafzetovereenkomsten (MAO) als het gaat om het beperken van het landelijk
mestoverschot. Op basis hiervan heeft het kabinet besloten het MAO-stelsel
reeds per 1 januari 2005 af te schaffen en het rechtenstelsel te behouden.StreefwaardenOmschrijving Streefwaarde
2005Jonge agrariërs:  Overnames middels BF-faciliteiten*60   Mest en mineralen:  MINAS: percentage
bedrijven dat voldoet aan de verliesnormen 100%* Hiervoor zijn in 2004 vanuit de LNV begroting middelen beschikbaar gesteld
aan het Borgstellingsfonds voor de landbouw.Transitie naar een duurzame productieHet uiteindelijke streven is het bereiken van een duurzaam en maatschappelijk
geaccepteerd landbouwcomplex in 2030. De op verduurzaming gerichte concrete
projecten en maatregelen van de overheid staan in de diverse beleidsartikelen
weergegeven. Meer op het totale proces en de randvoorwaarden gerichte inspanningen
alsmede enkele bijzondere activiteiten tot en met 2006 zijn:• De transitie-ontwikkeling en de inspanningen van de diverse maatschappelijke
actoren waaronder ook de overheid, zijn zichtbaar geworden door een adequate
brede monitoring en door thematische verkenningen en berichten.• Het LNV-instrumentarium ten behoeve van innovatie en kennisverspreiding
vormt een helder en samenhangend pakket; alle ondernemers zijn bekend met
de mogelijkheden voor kennisbenutting, bedrijfsontwikkeling, advies en ondersteuning.• Vernieuwende ondernemers, met name samenwerkingsverbanden, kunnen
aanspraak maken op overheidssteun in de vorm van processteun en gericht maatwerkonderzoek.• De transitiebelemmerende of conflicterende onderdelen in de LNV-regelgeving
en voorzieningen zijn in beeld gebracht en er zijn gerichte acties ten behoeve
van uitzonderingen, integratie, vereenvoudiging of afschaffingen gestart.• Enkele brede en ambitieuze projecten in het kader van intensivering
veehouderij en glastuinbouw, worden actief gesteund of gestimuleerd.Jonge agrariërs:De positie van starters en bedrijfsondernemers wordt door de overheid
versterkt. De overheid streeft er naar dat jonge boeren een ondernemingsplan
maken alvorens het bedrijf over te nemen.Ook streeft de overheid er naar dat na de overname er financiële
ruimte is om het bedrijf in duurzame richting te ontwikkelen.MINAS:De streefwaarden voor het mestbeleid in 2005 beperken zich tot het voldoen
aan de verliesnormen in het kader van MINAS. Over het jaar 2005 moet uiterlijk
op 1 september 2006 MINAS-aangifte zijn gedaan. De realisatie van de streefwaarden
kan pas in 2007 worden beoordeeld.BeleidsinstrumentenIn 2005 zullen de volgende instrumenten worden ingezet:Transitie naar een duurzame productie• Programma facilitering ondernemersgroepen: een programma om uiteenlopende
groepen ondernemers op vraagbasis te faciliteren met procesondersteuning en/of
gericht onderzoek bij vernieuwende, toekomstgerichte bedrijfsontwikkeling.• Versterking maatschappelijk draagvlak duurzame landbouw: subsidies
voor projecten van maatschappelijke organisaties inzake het bevorderen van
duurzaam consumeren en het verkleinen van de kloof tussen producenten en consumenten.• Steun/medefinanciering brede projecten/programma's: LNV steunt/stimuleert
brede vernieuwende initiatieven in met name de intensieve veehouderij en de
glastuinbouw financieel en/of door het geven van ruimte, bekendheid, processteun
of onderzoekssteun. In dit kader moet ook de inzet van het BSIK-programma
Kennisnetwerk Transitie Duurzame landbouw worden gezien.Jonge agrariërs• Voorbereiding bedrijfsovername door het maken van bedrijfsontwikkelingsplannen
(middels Kaderregeling Kennis en Advies).• Overname perspectiefvol bedrijf middels faciliteit vanuit het Borgstellingsfonds
voor de Landbouw. Het beleid is er op gericht dat jaarlijks ca. zestig jongeren
een bedrijf overnemen met behulp van deze faciliteit.• Investeringen met het oog op duurzame ontwikkeling. Hiervoor is
een investeringsstimuleringsregeling voorzien. In deze kabinetsperiode is € 10
miljoen beschikbaar.Mest en Mineralen• Dierrechten: Het stelsel van dierrechten (varkens en pluimvee)
en mestproductierechten (onder andere rundvee) blijft in 2005 nog ongewijzigd
bestaan. In het kader van het nieuwe mestbeleid komt er een vereenvoudiging
van dit stelsel.• Mineralenheffing: MINAS reguleert, via een heffing, de mineralenstromen
op bedrijfsniveau. Hierbij wordt achteraf vastgesteld
of sprake is van evenwicht op bedrijfsniveau.• Handhaving en controle: De controle-inspanning richt zich met name
op bedrijven met een potentieel milieurisico. De groep van intermediaire bedrijven
vormt daarvan een belangrijk onderdeel. Met behulp van integrale controles
van de mestregelgeving en met een lik-op-stuk aanpak kan gerichter en met
minder capaciteit naar verwachting een betere naleving van de regelgeving
worden bewerkstelligd.• De Regeling Beëindiging Veehouderijtakken (RBV). In 2005 zal
het restant van de tweede tranche RBV worden uitbetaald. Het zal hierbij gaan om uitbetaling van rechten die reeds in voorafgaande jaren uit
de markt zijn gehaald. Dit zal derhalve geen invloed meer hebben op de mestproductie
in 2005.DoelgroepenAlle maatschappelijke actoren van producent tot consument alsmede milieuorganisaties
en waterbeheerders.Innovatieve agrarische ondernemers, met name in de intensieve veehouderij
en jonge bedrijfsopvolgers.Voor het mestbeleid betreft het in principe alle veehouderijen en akkerbouwbedrijven,
intermediairs (met name mestvervoerders), mestverwerkende bedrijven en mestexporteurs.PrestatiegegevensTransitie naar een duurzame productieFaciliteren vernieuwende ondernemersgroepen. Het steunen van 50 groepen,
met waar mogelijk accent op intensieve veehouderijen.Instrument Aantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatie (x € 1 000) Totale uitgaven (x € 1 000) Kaderregeling Kennis en Advies (bedrijfsontwikkelingsplannen)  1 749 Stimuleren van jonge boeren na bedrijfsovername door investeringssteun.  2 00005.13 Een duurzamer gewasbeschermingspraktijkBij gewasbescherming staat het kabinet voor een lastige opdracht: enerzijds
bewaken dat mens en milieu worden beschermd, anderzijds zorgen dat de land-
en tuinbouw kan beschikken over middelen en mogelijkheden om op een concurrerende
wijze te blijven produceren.Aan deze ambitie heeft het kabinet concrete doelen verbonden inzake verlagen
van de milieubelasting, verbeteren van de kwaliteit van oppervlaktewater bestemd
voor drinkwaterbereiding, overschrijding van residunormen en de arbeidsbescherming.Begin 2003 hebben de overheid en enkele relevante maatschappelijke organisaties
afgesproken gezamenlijk een programma uit te voeren dat moet leiden tot een
meer duurzame gewasbeschermingspraktijk. Dit kader vormt een belangrijk onderdeel
in het actieprogramma van de nota Duurzame gewasbescherming die het kabinet
voorjaar 2004 aan de Tweede Kamer heeft aangeboden. Duidelijker dan voorheen
zijn in het nieuwe beleid rollen en verantwoordelijkheden van onderscheiden
partijen vastgelegd. Gemarkeerd is dat noodzakelijke veranderingen niet kunnen
worden bereikt als niet ook maatschappelijke organisaties zich er mede voor
verantwoordelijk voelen dat gewenste resultaten worden bereikt.Streefwaarden• In 2010 is de milieubelasting t.o.v. 1998 met 95% verminderd; in
2005 met 75%.• In 2010 is het aantal knelpunten voor drinkwaterwinning uit oppervlaktewater
t.o.v. 1998 met 95% verminderd; in 2005 met 50%.• In 2010 is de overschrijding van residunormen t.o.v. 2003 verminderd
met 50%.• In 2010 voeren alle teeltbedrijven hun gewasbescherming en werkzaamheden
in behandeld gewas uit conform een goedgekeurde Risico-inventarisatie en -evaluatie.BeleidsinstrumentenRegelgeving voor gebruik van gewasbeschermingsmiddelen: ten aanzien van milieudoelen, residunormen, harmonisatie communautaire
regels, toezicht en handhaving.Ontwikkelen en verspreiden van kennis: via
het stimuleren van het bedrijfsleven, investeren in bredere toepassing van
geïntegreerde gewasbescherming en kennisoverdrachtsprojecten.Effectief middelenpakket: aansturing College
voor de Toelating van Bestrijdingsmiddelen, versnelling EU-procedures, stimuleren
natuurlijke beschermingsmiddelen met een kleine toepassing.DoelgroepenDoelgroepen zijn gebruikers van gewasbeschermingsmiddelen. Dat zijn vooral
agrarische ondernemers, loonwerkers, hoveniers, beheerders van openbaar groen,
beheerders van bedrijfsterreinen en niet-professionele gebruikers, zoals hobbytuinders.PrestatiegegevensInstrumentAantal Prestaties*Gemiddelde kosten per prestatie (x € 1 000) Totale uitgaven (x € 1 000) Bevorderen innovatie en verbeteren management  995    Bevorderen effectief en duurzaam middelenpakket   Kleine toepassingen 17 50850 Gewasbeschermingsmiddelen van
natuurlijke oorsprong (GNO's) 8,5 100 850     Intensivering handhaving, monitoring en verantwoording  1 325    Stimuleren duurzaam produceren en consumeren   Diverse projecten   100    Bijdrage aan KCB en CTB  395* Het aantal prestaties is gebaseerd op de volledige periode tot en met
2007 o.b.v. het te verwachten aantal aanvragen.05.14 Verbetering dierenwelzijnDierenwelzijn is een belangrijk thema bij duurzaamheid. Daarbij is en
blijft op termijn het streven dat de gehouden dieren hun natuurlijk gedrag
vertonen en de houderijsystemen zijn aangepast aan het dier in plaats van
het dier aan het houderijsysteem. De overheid kan die omslag nadrukkelijk
niet alleen bewerkstelligen. Andere partijen als veehouders, retail, ketenpartijen
en de consument zijn hierbij van cruciaal belang.De normstelling voor dierenwelzijn komt op EU-niveau tot stand. Ik pleit
daar voor een scherpe normstelling en zal in principe geen beleid maken dat
stringenter is dan de Europese normen.StreefwaardenOp langere termijn wordt gestreefd naar natuurlijk gedrag bij door de
mens gehouden dieren. Voor de korte termijn gaat het om de volgende streefwaarden:• Een verhoging van het niveau van dierenwelzijn in de op handen
zijnde (en te wijzigen) Europese richtlijnen;• Ontwikkelen van een welzijnsindex;• Alle dierentuinen zijn in het bezit van een vergunning conform
de Europese richtlijn Dierentuinen;• Afbouw Honden- en Kattenbesluit;• Uitwerking resultaten conferentie gezelschapsdieren inclusief discussie
over bedrijfsmatig gehouden honden en katten.Beleidsinstrumenten• Nationale regelgeving op basis van EU-richtlijnen (o.a. GWWD);• Regeling In Beslaggenomen Goederen (IBG);• Onderzoek uitvoeren en beschikbaar stellen;• Bevorderen van transparantie in de keten (o.a. welzijnsindex);• Uitvoering en afbouw Honden- en Kattenbesluit;• Medefinanciering Landelijke Inspectiedienst voor Dieren (LID).DoelgroepenPartijen uit de keten, waaronder veehouders, retail en consumenten en
houders van gezelschapsdieren.05.15 Ecologisch duurzame visserijHet visserijbeleid is gericht op duurzaamheid. Doelen daarbij zijn:• Gezonde visbestanden door een verantwoorde visserij, die is gebaseerd
op de voorzorgsbenadering, die de gevolgen voor het ecosysteem beperkt en
daar maatschappelijke verantwoordelijkheid voor neemt.• Integraal visstandbeheer op de (Staats)binnenwateren.• Duurzame ontwikkeling van de aquacultuur, met specifieke aandacht
voor welzijnsvriendelijke productie en doding van kweekvis.• Een zelfstandige economisch rendabele visserijketen, die in sociaal-economische
en culturele zin als waardevol wordt erkend.Streefwaardena. Verantwoorde visserij• De Nederlandse zeevisserij vist in Europese wateren binnen de quota.• Stimulering van visserijtechnieken die het mariene ecosysteem ontlasten.
Het gaat daarbij met name om het doorontwikkelen van de zogenaamde elektropulskor,
waarvan in 2005 de 1 jaar durende proef op praktijkschaal zal worden afgerond.• Stimulering van innovatieve aquacultuurprojecten in lijn met het
actieplan van de Europese Commissie voor een duurzame ontwikkeling van de
Europese aquacultuur.• Duurzaam beheer van bestanden, die de Nederlandse zeevisserijvloot
buiten de Europese wateren mag bevissen.• Implementatie nieuw beleidskader voor de schelpdiervisserij in
de kustwateren.b. Integraal visstandbeheer op de (Staats)binnenwateren• Privatisering van de Organisatie ter Verbetering van de Binnenvisserij
en fusie met de Nederlandse Vereniging van Sportvisfederaties (NVVS) tot het
Nationaal Centrum voor Visstand en Sportvisserij (NCVS).• Bevordering van beheers- en inrichtingsmaatregelen ten behoeve
van de migratie van geslachtrijpe aal.c. Viskweek• Stimulering van de Nederlandse viskweeksector. LNV stelt hierbij
de randvoorwaarden. Het accent zal hierbij liggen op onder meer welzijnsvriendelijke
productie- en dodingsmethoden.Beleidsinstrumentena. Verantwoorde visserij• Bestandsonderzoek. Monitoring van visbestanden levert indicatoren
voor het behoud en herstel van visbestanden.• Vaststelling door de EU, in december van elk kalenderjaar, van
maximale vangsthoeveelheden vis (TAC's en quota).• Bijstandsprogramma's in het kader van de Europese Structuurfondsen
(FIOV).• Het beheer van de individuele vangsthoeveelheden door groepen vissers
(co-management).• Afgifte van publieke en privaatrechtelijke vergunningen.• Controles op zee, bij aanlanding en in de keten.• Onderzoek ter voorkoming van visserij op ondermaatse vis en ter
voorkoming van ongewenste bijvangsten van zeezoogdieren in niet EU-wateren.• Inventarisatie van de schelpdierbestanden in de kustwateren. b. Integraal visstandbeheer (Staats)binnenwateren:• Visstandbeheercommissies.• Bestrijding van illegale visserij.• Monitoring van beperkende visserijmaatregelen op het IJsselmeer.c. Viskweek• Onderzoek naar het natuurlijke gedrag van paling en meerval.• Uitbreiding van de «lijst voor productie te houden diersoorten»
met een aantal kansrijke vissoorten.• Plaatsing van een aantal noodzakelijke diergeneesmiddelen op de
vrijstellingslijst. DoelgroepenVisserijbedrijfsleven en zijn organisaties, visstandbeheercommissies,
niet gouvernementele organisaties, EU.PrestatiegegevensBeleidsinstrumentOnderdelenPrestatie Uitgaven (x € 1 mln.)Samenwerkingsovereenkomst Onderzoeken visserijniet-Europese
wateren in het kader van de samenwerkingsovereenkomst met Mauritanië Bestandsinzichten; selectievere vistechnieken2,8     Verbetering Binnenvisserij Omvorming OVBProcesbegeleiding 0,15  Monitoringsprogramma
aalBestandsinzichten + Aanpak aalmigratie 0,3     ViskweekHouderij- en welzijnsdossiers t.b.v. uitbreiding «lijst voor productie
te houden diersoorten» Aanbevelingen
kweekvis 0,1    Innovatie Innovatieprojecten
pelagische visserij Vermindering milieubelasting 1,0 Kustvisserij en
viskweek  1,2 Mosselsector  0,15     EU-verplichtingWaarnemers walvisachtigen Onderzoek
ongewenste bijvang zeezoogdieren 0,4  Opbouw gegevensbestand
diergeneesmiddelenBepaling wachttijden 0,1     Technische maatregelen en Onderzoek (FIOV) Selectieve vistechniekenPraktijkproef pulskor 1,2  «F-project» Verbetering bestandsbeoordeling 1  Overig  0,15    Voedselveiligheid,
veterinair en welzijn Evaluatie sanitair 0,1   Welzijn0,1Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1 000 05 Bevorderen duurzame productie2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009VERPLICHTINGEN 156 916 202 371 197 046224 182 198 889 165 976 162 176 UITGAVEN211 480 215 036 182 792 220 033 195 540160 827 155 027 Programma-uitgaven 113 143111 045 37 568 40 926 33 416 21 11919 119 U0511 Bevorderen biologische landbouw10 057 8 695 6 714 12 060 14 127 6 6274 627 –Stimulering van de biologische
primaire productie 4 097 2 613 2 534 4 510 4 6274 6274 627 –Professionalisering van de ketens2 404 2 115      –Platform biologica 475 460     –Publieksvoorlichting 1 857726      –Investeringsregeling Biologische
Varkens (IBV) 1 026 2 635 33050    –Intensivering   3 5007 500 9 500 2 000  –Overig 198146 350     U0512 Vermindering milieubelasting door gebruik van dierlijke
mest en mineralen binnen milieunormen83 823 69 519 17 274 19 683 9 882 7 1637 163 –Duurzame landbouw 3 833 3 8214 345 3 847 4 458 5 464 5 464–Vestigings-/investeringssteun
jonge agrariërs 3 233 3 749 5 000 3 000  –RBV-2 59 847 56 000     –Overig (w.o. intensivering mest)20 143 6 465 9 180 10 836 2 424 1 6991 699 U0513 Een duurzamer gewasbeschermingspraktijk2 788 5 278 4 515 4 036 4 202 4 3894 389–Bevorderen innovatie en verbeteren
management 1 158995521 0441 2311 231–Bevorderen effectief en duurzaam
middelenpakket 1 700 1 7001 700850850850–Bijdrage aan KCB en CTB1 607 395 395 509 533 533 533–Intensivering handhaving, monitoring
en verantwoording 1 925 1 325 1 675 1 6751 6751 675–Stimuleringsprojecten 100100100100100100–Overig1 181       U0514 Verbetering dierenwelzijn 7 19212 088 342 842 842 842 842–Vogelpest (noodfonds
en sociaal) 5 15511 000      –LID/IBG/Overig 2 0371 088 342 842 842 842 842 U0515 Ecologisch duurzame visserij 9 283 15 465 8 7234 305 4 363 2 098 2 098–Samenwerkingsovereenkomst 2 864 2 8462 800     –Verbetering van de binnenvisserij 938 967 828 909 909909 909 –Technische maatregelen en onderzoek5 481 6 152 2 545 3 396 3 454 1 1891 189 –Innovatie visserij 5 000 2 350     –Overig 500 200             Apparaatsuitgaven98 337 103 991 145 224 179 107 162 124139 708 135 908 U0521 Apparaat 32 172 36 68612 822 11 251 11 251 11 251 11 251U0522 Baten-lastendienst 66 165 67 305 132 402167 856 150 873 128 457 124 657 ONTVANGSTEN80 624 91 244 30 660 16 512 11 226 10 37810 378De programma-uitgaven zijn bij vorenstaande operationele doelstellingen
toegelicht aan de hand van prestatiegegevens. De uitgaven voor het apparaat
hebben betrekking op de beleidsdirecties Landbouw en Visserij. De uitgaven
voor de baten-lastendiensten hebben betrekking op Dienst Regelingen, de Plantenziektenkundige
Dienst en de AID.De ontvangsten betreffen Minas-heffing, diverse EU-ontvangsten voor o.a.
biologische landbouw, en EU-demoregeling. Daarnaast worden ontvangsten geraamd
uit het O&S-fonds voor de Visserijen uit hoofde van vergunningverlening
en verhuur van percelen en visrechten.Gegevens inzake apparaatsuitgaven
(bedragen x € 1 000)Raming 2005 Gemiddelde
sterkteGemiddelde prijs Totaal Personeel DL 47,6 64,53 070 Personeel Visserij 103,4 54,15 594 Materieel   3 854 Overig apparaat*  341 Bijdrage aan Dienst Regelingen   96 064Bijdrage aan de Plantenziektenkundige Dienst   12 081Bijdrage aan de AID   24 220 Totaal apparaatsuitgaven   145 224* Dit betreft uitgaven voor overig personeel en post-actieven.Ontvangsten 2005 (bedragen
x € 1 000) Totaal 30 660Mineralenheffing 7 261 Duurzame Visserij 14 638 Overige (w.o. EU-ontvangsten)8 761Budgetflexibiliteit Bedragen in EUR 1 000   2005  2006  2007 2008  2009 1.Totaal geraamde kasuitgaven  182 792  220 033  195 540 160 827  155 027 2.Waarvan apparaatsuitgaven  145 224  179 107 162 124  139 708  135 908 3.Dus programma-uitgaven  37 568  40 926  33 416 21 119  19 119 Waarvan op 1 januari 2005:          4.juridisch verplicht 23% 8 531 17% 6 828 7%2 550 8% 1 738 9% 1 7385.complementair noodzakelijk          6.bestuurlijk gebonden (maar niet juridisch) 27% 10 250 22%9 000       7.beleidsmatig gereserveerd 42% 15 684 47% 19 132 58%19 298 25% 5 342 18% 3 3428.beleidsmatig nog niet ingevuld 8% 3 10314% 5 966 35% 11 568 67% 14 039 73%14 039 9.Totaal (=3) 100% 37 568100% 40 926 100% 33 416 100% 21 119100% 19 119Veronderstellingen in effectbereiking, doelmatigheid en
raming05.11Is afhankelijk van besluitvorming over het vervolgbeleid.05.12Mest en Mineralen:Voor de beleidsuitvoering tot 2006 is gekozen voor een lik-op-stuk aanpak
van risicovolle bedrijven. De veronderstelling die hieraan ten grondslag ligt,
is dat bij deze bedrijven de grootste kans bestaat op overtreding van de regels.
Deze aanpak zal een preventieve werking naar de andere bedrijven hebben. In
2005 zal het evenwicht op de mestmarkt door het rechtenstelsel moeten worden
gerealiseerd.De effectiviteit van de uitvoering zal in belangrijke mate worden bepaald
door het effect van de lik-op-stuk aanpak. De ervaringen hiermee zullen van
wezenlijk belang zijn voor de controle en handhaving van het nieuwe beleid.Een belangrijk risico is dat bedrijven zich niet zullen houden aan de
milieunormen bij de afvoer van mest. Ingevolge de systematiek van verrekening
binnen MINAS kunnen bedrijven een overschrijding van de verliesnorm en de
daaruit voortvloeiende heffing, in enig jaar compenseren met saldo's die zijn
ontstaan door onderschrijding van de normen in daaraan voorgaande jaren. Dit
betekent dat bedrijven in het verleden opgebouwde saldo's, kunnen gebruiken
om minder mest af te voeren.05.13Met betrekking tot gewasbescherming wordt verondersteld dat:• Het communautaire harmonisatieproces voor werkzame stoffen geen
verdere vertraging ondergaat.• Het Convenant gewasbescherming in stand blijft.05.14Met betrekking tot dierenwelzijn wordt verondersteld dat Europese richtlijnen
worden ontwikkeld en waarbij ook andere partijen dan de overheid, zoals de
veehouders, retail, ketenpartijen en consumenten, meewerken in het streven
naar een veehouderij waarbij de dieren hun natuurlijk gedrag kunnen vertonen.EvaluatieOperationele doelstellingEvaluatieonderzoek 2002 20032004 2005 2006 2007 2008 2009 05.11Biologische
landbouw   X     05.12 Programma Nitraatprojecten  X      05.12 Meststoffenwet X X  X    05.12 Duurzame landbouw   X     05.13Gewasbeschermingsbeleid     X   05.15 Vaste vistuigen X     X  05.15 Beleidsbesluit binnenvisserij  X      05.15 Uitvoering EPD  X   X   05.12De 2-jaarlijkse evaluatie van de meststoffenwet is in het voorjaar van
2004 afgerond. De eerstvolgende evaluatie zou in 2006 moeten plaatsvinden.
In het voorstel voor een nieuwe meststoffenwet, zal ook een voorstel worden
gedaan voor de evaluatie van de wet.05.13De beleidsperiode loopt tot 2010. Direct daarna wordt geëvalueerd.
Tussentijdse evaluatie geschiedt in 2006. De Tweede Kamer ontvangt jaarlijks
bericht over de voortgang in de uitvoering van het beleid.05.14Er wordt vooralsnog geen evaluatie voorzien.Verantwoordelijkheid LNV05.12De minister van LNV is direct verantwoordelijk voor het oplossen van het
mest- en mineralenoverschot. Daarvoor zijn instrumenten ontwikkeld die landelijk
voor evenwicht op de mestmarkt moeten zorgen (dierrechten) en op bedrijfsniveau
voor evenwicht in de mineralenstromen (MINAS). Daarnaast hebben diverse opkoopregelingen
(o.a. RBV), afroming en kortingen, de mestproductie de afgelopen jaren sterk
gereduceerd.05.13LNV (en deels ook de medebetrokken departementen) is verantwoordelijk
voor:• De aansturing van het onderzoek.• De implementatie van de EU-gewasbeschermingsrichtlijn in doelmatige
nationale regelgeving.• Adequate uitvoering van de Bestrijdingsmiddelenwet door het CTB.• Monitoring, procesbewaking en handhaving.05.14LNV is medeverantwoordelijk voor onderzoek naar verbetering van dierenwelzijn
en de verspreiding van de uitkomsten daarvan. Gekozen is voor level-playing
field waarbij LNV ten aanzien van dierenwelzijn kiest voor een stevige inzet
op Europees niveau.06 Voedselveiligheid, voedselkwaliteit en diergezondheidAlgemene beleidsdoelstellingDoelstelling is het ten behoeve van de consument bevorderen van de veiligheid
en de kwaliteit van voedsel alsmede het handhaven van een hoog diergezondheidsniveau.Het beleid op het gebied van voedselkwaliteit (inclusief voedselveiligheid)
en diergezondheid wordt in hoge mate in internationaal verband vormgegeven.
Vooral de rol van de Europese Unie en de VN-organisaties is groot. Inzet in
Europees en multilateraal verband (Codex Alimentarius, OIE) is gericht op
harmonisatie van normen. Harmonisatie levert een bijdrage aan een wereldwijde
transparante handel en productie van levensmiddelen.Binnen de internationale kaders wordt – vanuit een integrale benadering –
gewerkt aan het beheersen en reduceren van risico's bij het houden van dieren
en het produceren van voedsel. Dit krijgt invulling door de belangrijkste
risico's in de keten te identificeren (o.a. microbiële contaminaties
en voedselinfecties). De Voedsel en Waren Autoriteit vervult hierbij een belangrijke
rol.De overheid draagt niet de totale verantwoordelijkheid. Zij verschaft
de randvoorwaarden, waarbinnen burgers en bedrijven problemen kunnen oplossen.
LNV zal blijven investeren in heldere randvoorwaarden. Als onderdeel daarvan
herijkt LNV de grenzen tussen de eigen verantwoordelijkheid en die van maatschappelijke
actoren, om hen daarmee de maatschappelijk aanvaardbare en gewenste ruimte
voor eigen handelen en innovatie te bieden.Onverkort wordt ingezet op het eenduidig en transparant aansturen van
de met uitvoeringstaken belaste instanties op het gebied van voedselveiligheid
en diergezondheid binnen een heldere verantwoordelijkheidsverdeling. Dit betreft
de verdeling tussen diverse betrokken overheidsinstanties onderling enerzijds
en die tussen overheid en bedrijfsleven anderzijds. Uitgangspunt blijft dat
de overheid eindverantwoordelijk is voor controle en handhaving, maar –
binnen een stevig kader van gedeelde verantwoordelijkheden – steeds
meer de rol van toezichthouder op zich zal nemen. De overheid faciliteert
daartoe de ontwikkeling van ketengarantiestelsels en zelfcontrole door het
bedrijfsleven. Waar dergelijke stelsels door het bedrijfsleven zelf worden
ontwikkeld, kan de overheid mogelijk overgaan van direct toezicht naar toezicht
op toezicht. Daarin zal de overheid maatwerk bieden om de verantwoordelijkheidsverdeling
zo optimaal en transparant mogelijk te maken.De overheid richt zich op vermindering van de administratieve lasten,
een grotere verantwoordelijkheid van het bedrijfsleven en vermindering van
de regelgeving. LNV streeft ernaar dat (inter)nationale normstelling is gebaseerd
op wetenschappelijke onderbouwing, maar daarnaast ook op maatschappelijke
en economische aspecten en technische haalbaarheid.Grafiek 7: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat06.11 Bewaking en verhoging van het diergezondheidsniveau
en effectieve bestrijding van dierziektenIn de afgelopen tijd is een ontwikkeling in gang gezet, die tot doel heeft
de verantwoordelijkheid van het bedrijfsleven voor de preventie van dierziekten
meer aandacht te geven. Het preventiebeleid is gericht op het verminderen
van de kans op een uitbraak van een bestrijdingsplichtige dierziekte en de
gevolgen daarvan. De implementatie van het met het bedrijfsleven overeengekomen
beleid is in 2004 grotendeels afgerond. In 2005 wordt met name geïnvesteerd
in de voorlichting aan dierhouders om deze te stimuleren zich te blijven inzetten
voor een gezonde veestapel.LNV is primair verantwoordelijk voor de bestrijding van de zogeheten lijst
A-dierziekten en een aantal voor de mens (levens)bedreigende zoönosen.
Een van de belangrijkste risicofactoren in de bestrijding van een dierziekte
uitbraak is een lange periode tussen besmetting en ontdekking. In het kader
van de preventieve aanpak is adequate en actieve monitoring, bewaking en early
warning van groot belang voor het zo vroeg mogelijk kunnen signaleren van
een (potentiële) uitbraak.Ten behoeve van een effectieve en doelmatige bestrijding van dierziekte-uitbraken
werkt LNV verder aan het optimaliseren van de crisisorganisatie op het terrein
van diergezondheid en voedselveiligheid. Heldere meldstructuren en sluitende
systemen voor identificatie en registratie van runderen, schapen en geiten,
alsmede voor varkens leveren daaraan een belangrijke bijdrage. De maatschappelijke
inbedding van methoden van dierziektebestrijding is een voortdurend punt van
aandacht.Streefwaarden• In 2005 zullen diverse voorlichtingsacties over de regelgeving
voortvloeiend uit het plan van aanpak preventieve diergezondheid ertoe bijdragen
dat dierhouders zich inzetten voor een gezonde veestapel.• Door herinrichting en integratie van bestaande monitoringsystematiek
vordert de ontwikkeling van monitoring en early warningsystemen t.b.v. vroegtijdige
signalering van potentiële risico's voor de volks- of diergezondheid.• In 2005 vindt de oplevering plaats van het nieuwe operationele
I&R systeem voor runderen. De huidige meldingsdiscipline
(ca. 97%) wordt voortgezet. Het aantal zwevende runderen vermindert tot onder
de 10 000 per eind 2005. Per 1 juli 2005 zijn de nieuwe I&R voorschriften
voor schapen en geiten geïmplementeerd. Eind 2005 hebben houders van
schapen en geiten voldoende bekendheid met de nieuwe verplichtingen.• Continuering van de door de EU verleende status officieel vrij
te zijn van OIE lijst A-ziekten en een belangrijk aantal OIE lijst B-ziekten.
Voortzetting en verbetering van algemene en specifieke monitoring en early
warning m.b.t. de bestrijdingsplichtige ziekten. In het kader van de Aviaire
Influenza status worden alle bedrijven met AI gevoelige (hobby)dieren in 2005
minstens 1 maal bemonsterd. In 2005 maakt 90% van de pluimveepraktijken minstens
1 maal per maand melding in het Early Warning Systeem.• In het kader van het landelijk scrapie fokkerijprogramma is de
fokkerijpopulatie eind 2005 grotendeels ongevoelig. Dit blijkt uit een afname
van het aantal geruimde gevoelige dieren.• De LNV crisisorganisatie met betrekking tot dierziekten en voedselveiligheid
wordt in 2005 verder geoptimaliseerd. Voor de belangrijkste bestrijdingsplichtige
ziekten is het beleidsdraaiboek eind 2005 geoptimaliseerd en de draaiboeken
van de uitvoerende diensten sluiten hier goed op aan. Signalen van (ernstige)
incidenten worden snel gemeld en adequaat opgepakt en er worden oefeningen
gehouden.• De kans op insleep van dierziekten via reizigers en dierlijke producten
uit derde landen wordt gereduceerd.Beleidsinstrumenten• Europese wet- en regelgeving;• Gezondheids- en Welzijnswet voor Dieren;• Voorlichting over preventie van dierziekten;• Identificatie & Registratiesystemen voor runderen, varkens,
schapen en geiten;• Monitoring- en early warningsystemen t.b.v. vroegtijdige signalering
van risico's voor de volks- en diergezondheid;• Monitoring- en bewakingsprogramma's dierziekten: basismonitoring,
specifieke monitoring- en early warningprogramma's voor bestrijdingsplichtige
ziekten, scrapie-programma schapen, TSE bij schapen en Brucella melitensis
bij schapen;• Crisisorganisatie: draaiboeken crisisbeheersing, crisisoefening,
aanhouden voorraden vaccin;• Veterinaire buitengrenscontroles op reizigersbagage;• Onderzoek dierziekten en zoönosen.DoelgroepenAlle professionele en particuliere dierhouders, partijen in de productieketen
en controlerende organisaties.PrestatiegegevensInstrumentPrestatie AantalVoorlichting, communicatie Voorlichtingsprogramma preventie en bestrijding
van dierziekten 1Identificatie & Registratie Oplevering operationeel I&R systeem rund 1  Implementatie
I&R schapen en geiten  Controle
en Handhaving I&R rund 5% van de houderijenBasismonitoring Bedrijfsbezoeken 1 000 Telefonische
consulten 11 000  Secties 8 500Monitoring KVP Secties 5 000 Monitoring WildOnderzoek wilde zwijnen 300 ScrapieprogrammaErfelijkheidstesten 35 000  Geruimde
bedrijven 75Monitoring TSE's Monitoring BSE 500 000 runderen  Monitoring
TSE schapen en geiten 24 000 schapen en geiten Bewakingprogramma's Prevalentieonderzoek Leucose en Brucella melitensis 5 200 bedrijven Crisisorganisatie dierziektebestrijding Beheer voorraad markervaccin KVP  High Containment
Unit   Oefening
crisisorganisatie 1  Optimaliseren
draaiboeken bestrijdingsplichtige ziekten 506.12 Bevorderen van de veiligheid van voedsel ten behoeve
van de consumentenbescherming en de stimulering van voedselkwaliteitOok in 2005 zal het beleid gericht zijn op het waarborgen van productieprocessen
in ketens van de primaire en secundaire sector, met als doel:• veilige voedselproducten en ketens,• handhaven (herstel) van consumentenvertrouwen, en• verbeteren van de keuzemogelijkheden voor consumenten met betrekking
tot de kwaliteit van voedingsmiddelen.Dit gebeurt door implementatie en controle en handhaving van (meest Europese)
wet- en regelgeving die voedselveiligheid en eerlijkheid in de handel beogen.
Op grond van het Nationaal Plan Residuen heeft de wering van illegale groeibevorderaars
daarbij speciale aandacht. In het kader van de nieuwe rolopvatting waarbij
het «zorgen voor» plaats maakt voor «zorgen dat» faciliteert
de overheid het proces van verdergaande samenwerking in de keten, bijvoorbeeld
in de vorm van ketengarantiesystemen.Transparante ketens zullen eveneens bijdragen aan een betere bewustwording
van de consument met betrekking tot voedselkwaliteit. Het Consumentenplatform
zal ook in 2005 worden ingezet om hieraan een bijdrage te leveren. Een pilotproject
zal de essentiële elementen in kaart brengen om te komen tot vraaggestuurde
ketens.Streefwaarden• LNV streeft ernaar in 2005 met twee ketens afspraken te maken over
de voorwaarden waaronder op een ketengarantiesysteem kan worden overgestapt
en de overheid «toezicht op controle» kan toepassen. Het initiatief
hiervoor ligt bij de betrokken private partijen.• Vergroting van het vertrouwen van de consument in de voedselproductie door vergrote betrokkenheid en bewustwording van de consument
m.b.t. voedselkwaliteit en – veiligheid.• Het huidige niveau van voedselveiligheid wordt gewaarborgd door
(afspraken over) doeltreffend en doelmatig toezicht en controle op (meest
Europese) wet- en regelgeving:– de Europese kaderrichtlijn voedselveiligheid, de General Food
Law.– de (nieuwe) Europese diervoederregelgeving.– de regelgeving met betrekking tot veilige en verantwoorde verwerking
van destructiemateriaal;– Europese verordeningen met betrekking tot de etikettering en traceerbaarheid
van genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders.• In het kader van het Programma Alternatieve verwerking slachtafvallen
wordt gestreefd naar de realisering van drie praktisch toepasbare alternatieven.• De registratiekosten van diergeneesmiddelen worden in 2005 volledig
door de aanvragers opgebracht.• De continuïteit en zorgvuldigheid van de vergunningverlening
voor het biotechnologisch handelen bij dieren wordt geborgd door verdere professionalisering
van de vergunningverlening. In 2005 worden alle vergunningen binnen de wettelijke
termijnen afgehandeld. Door verbreding en verdieping van de discussie over
biotechnologisch handelen bij dieren wordt beter inzicht verkregen in de ethische
aanvaardbaarheid.Beleidsinstrumenten• Europese wet- en regelgeving op het gebied van voedsel- en diervoederveiligheid
en diergeneesmiddelen;• Destructiewet;• Kaderwet diervoeders;• Gezondheids -en Welzijnswet voor Dieren;• Landbouwwet;• Diergeneesmiddelenwet;• Hygiënecodes en wet- en regelgeving op het gebied van traceerbaarheid
en HACPP;• Controle en handhaving;• Keuring dierlijke (bij)producten;• Overeenkomsten met ketens over de implementatie van private controle
-en ketengarantiesystemen;• Voorlichting en communicatie;• Consumentenplatform;• Pilotprojecten m.b.t. transparantie van de voedselproductie;• Pilots in het kader van het stimuleringsprogramma Alternatieve
verwerking slachtafvallen;• Onderzoek naar (gebruik van) illegale groeibevorderaars;• Discussiebijeenkomsten over de ethische aanvaardbaarheid van biotechnologisch
handelen bij dieren.DoelgroepenVoedselproducenten (primaire sector én andere partijen in de keten)
en certificerende organisaties, burgers en consumenten. De vergunningverlening
voor biotechnologisch handelen bij dieren is zowel gericht op vergunninghouders
(onderzoek) als maatschappelijke en koepelorganisaties die belang hebben bij
de ethische aanvaardbaarheid van het biotechnologisch handelen bij dieren.PrestatiegegevensInstrumentPrestaties AantalKetengarantiesystemen Visie op de voorwaarden waaronder een ketengarantiesysteem
kan gaan werken en de rol van de overheid  Overeenkomst
met keten voor de toepassing van ketengarantiesystemen en overschakelen naar
«toezicht op controle»2 Traceerbaarheid en HACCP Plan van aanpak stimulering met beschrijving van verantwoordelijkheid
overheid en bedrijfsleven General Food and Feed Law Implementatie diverse onderdelen Onderzoek Onderzoeksproject vraagsturing 1Consumentenplatform Bijeenkomsten Consumentenplatform 3 Consumentenpanels 9  Consumentenenquêtes 3Bestrijding en beheersing zoönosen Salmonellaruiming,
beheersing campylobacter  Transparantie product en productieprocessen Pilotprojecten 2 Communicatie en voorlichting Consumentenonderzoek, informatievoorziening via internet, telefoon,
media en lesmateriaal  Handhaving en toezicht Inspecties, analyses, erkenningsverplichtingen en (overige) toezichtstaken
overeenkomstig regelingsafspraken met de VWA/RVV, AID, COKZ, etc. 12 rapportages  Handhaving
verbod illegale groeibevorderaars door inzet AID 4 rapportagesVerwerking dierlijke bijproducten Pilots alternatieve verwerking slachtafvallen 3Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1 000 06 Voedselveiligheid, voedselkwaliteit en diergezondheid20032004 2005 2006 2007 2008 2009VERPLICHTINGEN 424 698 107 076 90 64771 333 70 745 70 745 71 745 UITGAVEN419 356 107 071 93 108 71 333 70 74570 745 71 745 Programma-uitgaven 360 097 66 30150 077 28 713 27 917 27 917 28 917 U0611 Bewaking en verhoging van       diergezondheidsniveau en
effectieve        bestrijding van dierziekten 304 262 33 567 18 207 15 61415 039 15 039 16 039 –Preventieve diergezondheid 796 1 061 607 694 839839 839 –Identificatie &Registratiesystemen3 688 6 163 4 000 2 820 2 000 2 0003 000 –Monitoringsprogramma's 7 256 7 4256 000 5 800 5 800 5 800 5 800–Handhaving EU dierziektevrije
status 3 5483 534 1 000 700 700 700 700–Crisisorganisatie dierziekte bestrijding 4 4833 207 6 600 5 600 5 700 5 700 5 700–Vogelpest (Aviaire
Influenza)259 919 7 600 0 0 0 0 0–Overig 24 572 4 577 0 0 0 00 U0612 Bevorderen van de veiligheid van voedsel ten behoeve van
de consumentenbescherming en de stimulering van Voedselkwaliteit 55 835 32 734 31 87013 099 12 878 12 878 12 878–Ketengarantiesystemen 800 1 618 8001 000 1 000 1 000 1 000–Risicomanagement 6 331 5 733 3 0003 000 3 000 3 000 3 000 –Destructie33 569 14 00019 000    –Handhaving niveau van voedselveiligheid 13 141 11 213 8 5008 500 8 500 8 500 8 500 –Overig1 994 170 570 599 378 378 378Apparaatsuitgaven 59 259 40 770 43 031 42 62042 828 42 828 42 828 U0621 Apparaat 33 85618 899 12 312 12 196 12 695 12 695 12 695U0622 Baten-lastendiensten 25 403 21 871 30 71930 424 30 133 30 133 30 133 ONTVANGSTEN49 912 82 800      ToelichtingIn 2005 blijft een overheidsbijdrage op transport en verwerking van kadavers
gehandhaafd. Mede op basis van de uitkomst van de besluitvorming over de herziening
van het destructiebestel zal ik een lange termijnvisie op de medefinanciering
van destructiekosten door de overheid opstellen. Deze zal ik in het najaar
van 2005 aan de Tweede Kamer presenteren.De apparaatsuitgaven hebben betrekking op de beleidsdirectie Voedselkwaliteit
en Diergezondheid (VD). De uitgaven voor de baten-lastendiensten hebben betrekking
op de VWA/CE, VWA/RVV, de Algemene Inspectiedienst (AID) en de Dienst Regelingen
(DR).Er zijn voor 2005 op dit artikel geen ontvangsten geraamd. Reden daarvoor
is dat de eindafrekening van de EU-bijdrage aan de bestrijding van de AI-uitbraak
in 2003, naar verwachting nog in 2004 plaatsvindt. Eerder was die afrekening
voor 2005 voorzien.Gegevens inzake apparaatsuitgaven
(bedragen x € 1 000)Raming 2005Gemiddelde
sterkteGemiddelde prijsTotaal Personeel VD 77,268,2 5 264 Personeel BRD 11,6 55,3 642Personeel RDA 1,8 71,1 128 Materieel  9 105 Overig apparaat *   344 Bijdrage aan VWA   16 856 Bijdrage aan AID   9 492Bijdrage aan DR   1 200 Totaal apparaatsuitgaven  43 031* Dit betreft uitgaven voor overig personeel en post-actieven.Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1 000   2005  2006  2007 2008  2009 1.Totaal geraamde kasuitgaven  93 108  71 333  70 745 70 745  71 745 2.Waarvan apparaatsuitgaven  43 031  42 620  42 828 42 828  42 828 3.Dus programma-uitgaven  50 077  28 713  27 917 27 917  28 917 Waarvan op 1 januari 2005:          4.juridisch verplicht 70% 35 056 70% 20 262 70%19 544 70% 19 544 70% 20 2445.complementair noodzakelijk 30% 15 02130% 8 451 30% 8 373 30% 8 373 30%8 673 6.bestuurlijk gebonden (maar niet juridisch) %  %  %  %  % 7.beleidsmatig gereserveerd %  % %  %  %  8.beleidsmatig nog niet ingevuld %  %  %  %  % 9.Totaal (=3) 100% 50 077 100%28 713 100% 27 917 100% 27 917 100%28 917Veronderstellingen in effectbereiking, doelmatigheid en
ramingEr ligt een aantal veronderstellingen ten grondslag aan het kunnen realiseren
van de doelstellingen van beleid. Zo moet er sprake zijn van betrokkenheid
en inzet van voedselproducerende sectoren bij het opzetten van private ketengarantiesystemen.
Een afbreukrisico is gelegen in het niet realiseren van beleidsdoelstellingen
en posities in internationale onderhandelingen. Dit geldt in het bijzonder
voor posities die Nederland inneemt in discussies rond veterinaire en voedselveiligheidsnormen
in de Europese Unie. Ook moet de Europese regelgeving voldoende ruimte bieden
voor de beoogde verantwoordelijkheidsverdeling ten aanzien van controle en
toezicht: primair door de keten zelf en «toezicht op controle»
door de overheid.Naast het Europese speelveld is ook de nationale politieke haalbaarheid
van een aantal beleidsstappen essentieel. Voor zowel de handhaving van het
veterinaire beleid als voor de crisisorganisatie dierziektebestrijding geldt
dat het realiseren van de gestelde doelen afhankelijk is van het al dan niet
optreden van een (zeer) besmettelijke dierziekte.EvaluatieOperationele doelstelling Evaluatieonderzoek 20022003 2004 2005 2006 2007 2008 200906.11 Biotechnologie bij
dieren   X     06.11 Crisisorganisatie voedselveiligheid en
dierziekte bestrijding   X     06.11 Diergezondheid    X    06.12 Verordening genetisch
gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders    X    06.12 Destructiewet   X     06.12 Dierlijke bijproducten   X     06.12Voedselveiligheid     X   Per 2006 is de (ex post) evaluatie voorzien van de verschillende operationele
doelstellingen per beleidsveld. Daarnaast wordt in 2005 nog een aantal deelevaluaties
uitgevoerd:• De evaluatie van de uitvoering verordening Dierlijke bijproducten.• De werking, inclusief administratieve lasten en uitvoeringslasten,
van de twee nieuwe Europese verordeningen die betrekking hebben op de etikettering
en traceerbaarheid van genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoerders.• De evaluatie van oefeningen van de crisisorganisatie op het gebied
van voedselveiligheid en dierziektebestrijding.Verantwoordelijkheid LNVOp het gebied van diergezondheid is de houder van (landbouw)huisdieren
primair verantwoordelijk voor de gezondheid van zijn dieren en de preventie
van dierziekten. In geval van een uitbraak van een bestrijdingsplichtige besmettelijke
dierziekte is LNV verantwoordelijk voor een zo snel en effectief mogelijke
bestrijding van de ziekte.Op het gebied van voedselkwaliteit is LNV -voor wat betreft de voedselveiligheid
samen met VWS- verantwoordelijk voor het vaststellen van de eisen waaraan
moet worden voldaan en voor de controle op de naleving van deze eisen. Waar
mogelijk wordt gestreefd naar toezicht door de overheid op eigen controlesystemen
van het bedrijfsleven. In dat geval houdt de overheid toezicht op de inrichting
en werking van zo'n controlesysteem.07 Kennisontwikkeling en innovatieAlgemene beleidsdoelstellingDe algemene beleidsdoelstelling is het ontwikkelen van kennis die van
meerwaarde is voor de ontwikkelingsmogelijkheden van de agrofoodsector en
een duurzaam gebruik van de groene ruimte door alle actoren.Om inzicht te hebben in de effecten van kennisontwikkeling worden, op
regelmatige basis, de bruikbaarheid en het gebruik van onderzoek door verschillende
belanghebbenden beoordeeld. De volgende belanghebbenden worden onderscheiden:
overheid, wetenschap, onderwijs, maatschappelijke groeperingen en bedrijfsleven.Het doel wordt gerealiseerd langs de volgende drie beleidslijnen:• Kennisbasisonderzoek: het instandhouden van een (onderzoeks)kennisinfrastructuur
(7.13).• Beleidsondersteunend onderzoek: onderzoek gericht op de beantwoording
van kennisvragen (7.14).• Wettelijke onderzoekstaken (7.15).Enkele kenmerken van kennisbasis (KB), Beleidsondersteunend onderzoek
(BO) en Wettelijke onderzoekstaken (WOT) zijn: DoelstellingTermijn tot realisatie doelstellingSturingVerantwoording in VBTB-termenKBKennisinfrastructuur5–15 jaarWageningen UR binnen
kader strategische conferentiesOp hoofdlijnen BOKennis
voor beleid1–4 jaarLNV-beleidOp beleidsrelevante resultatenWOTOnderzoek
t.b.v. wettelijke takendoorlopendLNV wettelijke verplichtingenOp resultaatHet onderzoeksprogramma sluit aan op de 4 thema's uit het beleidsprogramma
LNV 2004–2007. De onderzoeksmiddelen voor de stichting DLO (87% van
de totale onderzoeksuitgaven op dit artikel) worden in 2005 als volgt per
thema ingezet: KennisbasisBeleidsondersteunend OnderzoekWettelijke
onderzoekstakenTotaal Vitale, duurzame land- en tuinbouw€ 8 mln.€ 67 mln.€ 14 mln.€ 89 mln. Natuur en landschap€ 5 mln.€ 17 mln.€ 5 mln.€ 27 mln. Ruimte op het platteland€ 4 mln.€ 5 mln.€ 0 mln.€ 9 mln.Voedselkwaliteit/diergezondheid€ 10 mln.€ 5 mln.€ 32 mln.€ 47 mln.     Totaal€ 27 mln.€ 94
mln.€ 51 mln.€ 172 mln.Onderzoek binnen het thema vitale, duurzame land- en tuinbouw is niet
alleen gericht op productie maar ook op milieu. Voorbeelden zijn onderzoek
in het kader van biologische landbouw en het mest- en mineralenonderzoek.Nadere info over het DLO-onderzoeksprogramma is beschikbaar via http://www.kennisonline.wur.nl/.Grafiek 8: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat07.13 KennisbasisDoel is het instandhouden van een (onderzoeks)kennisinfrastructuur voor
de agrofoodsector en de groene ruimte door middel van het ontwikkelen van
strategische expertise.Nieuwe wetenschappelijke inzichten en vaardigheden als uitkomst van fundamenteel
onderzoek zijn onontbeerlijk voor vernieuwingen en innovatie in een duurzame
agrofoodsector en een duurzaam gebruik van de groene ruimte. De kans op succes
wordt vergroot door gunstige voorwaarden te creëren voor (fundamenteel)
onderzoek. Daarom investeert LNV in een solide kennisbasis op het terrein
van voedsel en groen. Ook ontwikkelen en uitbouwen van wetenschappelijke en
technologische kennis met als doel om op langere termijn een doorbraak te
bewerkstelligen en innovatie te bevorderen op dit terrein behoort tot de kennisbasis.
LNV kiest voor het ontwikkelen en uitbouwen van dergelijke kennis door structurele
financiering van de Stichting Dienst Landbouwkundig Onderzoek (DLO) als onderdeel
van Wageningen UR. Daarnaast wordt gekozen voor financiering van strategische
speerpuntprogramma's bij andere kennisinstellingen en samenwerkingsverbanden.
De ontwikkeling van de kennisbasis komt onder meer tot uitdrukking in aantallen
en inhoud van proefschriften, wetenschappelijke artikelen en literatuur, octrooien/licenties,
(internationale) onderzoeksnetwerken, innovatieve toepassingen, inzichten
en verkenningen. De doelmatigheid en doeltreffendheid van het beleid op dit
terrein worden bevorderd door de organisatie van een doorlopende discussie
met vertegenwoordigers vanuit het beleid, de wetenschap, het bedrijfsleven
en maatschappelijke organisaties over de strategische thema's waarop de kennisbasis
wordt gericht. Daarnaast is het van groot belang te onderkennen dat uitkomsten
en resultaten van onderzoek niet op voorhand zijn vast te leggen, waarmee
het doen van onderzoek als een risicovolle onderneming moet worden beschouwd.Streefwaarden A Aanwezigheid goedgekeurd
strategisch plan en rapportage resultaten programma's kennisbasisOmschrijvingStreefwaarde
2005Goedgekeurd strategisch planaanwezig Rapportage over de behaalde resultaten per kennisbasisprogramma.aanwezig• De toekenning van middelen voor de kennisbasis bij DLO vindt plaats
op basis van een strategisch plan van Wageningen Universiteit en Research
en aan de hand daarvan opgestelde strategische agenda.• Ten behoeve van beoordeling van de resultaten van kennisbasisonderzoek
stelt DLO een rapportage op over de behaalde resultaten per kennisbasisprogramma
over het voorafgaande jaar. B Positieve beoordeling wetenschappelijke
kwaliteit DLOOmschrijvingStreefwaarde
2005Positieve beoordeling door visitatie100%De onderzoeksinstellingen van DLO worden afzonderlijk één
maal per vier jaar gevisiteerd door een (internationaal) panel van deskundigen.
Er wordt gestreefd naar een positieve beoordeling van de 9 onderzoeksinstellingen
van DLO. Deze norm geldt voor alle uitgevoerde visitaties. C Beoordeling DLO als «gezonde
organisatie»OmschrijvingStreefwaarde
2005Adequate verantwoording (periodieke managementrapportage en jaarverslag)aanwezigTen behoeve van een beoordeling vanuit de optiek van LNV als verantwoordelijke
(«eigenaarsrol») voor de (onderzoeks)kennisinfrastructuur verantwoordt
DLO jaarlijks over kwaliteit van bedrijfsprocessen, weerstandsvermogen, rendement,
ISO-certificering, en waarborgen op het terrein van scheiding van publieke
en private activiteiten. Verantwoording vindt plaats in de periodieke managementrapportage
(CCS-rapportage) en het jaarverslag van de Stichting DLO aan LNV. De indicatoren
die bij deze beoordeling worden gehanteerd zijn in 2004 op bruikbaarheid geëvalueerd
en waar nodig aangepast en/of aangevuld. De evaluatie van de verantwoording
zal in 2006 opnieuw worden uitgevoerd.Beleidsinstrumenten• Regeling Subsidie Stichting DLO.• Beoordeling van Strategische Plannen van Wageningen UR vastgelegd
in de Regeling subsidie Stichting DLO.• Visitatieprogramma DLO.DoelgroepenDoelgroepen zijn overheid, wetenschap, onderwijs, maatschappelijke groeperingen
en bedrijfsleven.PrestatiegegevensInstrumentAantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatiex € 1 000Totale uitgavenx € 1 000 DLO kennisbasisonderzoek  26 551De kennisbasis is gericht op expertise-ontwikkeling voor het (middel-)lange
termijn beleid van LNV. Het kennisbasisonderzoek is geënt op het Strategisch
Plan van Wageningen UR. LNV oefent op de invulling van de kennisbasis invloed
uit door op hoofdlijnen gewenste accenten aan te geven. Jaarlijks legt Wageningen
UR op hoofdlijnen verantwoording af aan LNV over de besteding van de kennisbasismiddelen.Medio 2003 hebben LNV en Wageningen UR besloten de kennisbasis in 2004
van start te laten gaan met een omvang van 17 miljoen euro. In 2005 wordt
dit verhoogd met 4,1 miljoen euro (excl. BTW). De uiteindelijke omvang van
de kennisbasis zal 35 miljoen euro (excl. BTW) gaan bedragen in 2007. Er zijn
9 thema's gekozen en per thema zijn kennisleemten benoemd die relevant zijn
voor het middellange termijnbeleid van LNV en andere maatschappelijke stakeholders.De thema's zijn:1. Inrichting en gebruik van groene en blauwe ruimte2. Klimaatverandering3. Ketens en logistiek4. Duurzame landbouw5. Plant en dier voor de gezonde mens6. Voedselveiligheid7. Transitieprocessen, instituties en bestuur en beleid8. Diergezondheid9. Wetenschappelijke infrastructuur07.14 Beleidsondersteunend onderzoekHet genereren van nieuwe kennis ter beantwoording van (kennis)vragen van
overheid, maatschappelijke organisaties en het bedrijfsleven.Voor beleid en innovatie is kennis nodig. LNV verstrekt daartoe opdrachten
aan publieke en private instellingen. Opdrachten komen tot stand door het
formuleren van kennisvragen uit het beleidsproces (zie de algemene en
operationele doelstellingen in deze begroting). Bijna altijd in interactie
met belanghebbenden en op basis van beleidsambities, verkenningen en maatschappelijke
signalen. Kennisontwikkeling is een proces waarbij beleid, maatschappij en
wetenschap bij voortduring met elkaar in gesprek moeten zijn om de behoefte
en het aanbod goed met elkaar te kunnen verbinden. Uitgaande van een breed
gedragen kennisvraag worden daarmee op voorhand de mogelijkheden tot benutting
vergroot. Met de voorgenomen fusie tussen de LNV-organisatieonderdelen Directie
Wetenschap en Kennisoverdracht en Expertisecentrum wordt nagestreefd de benutting
van onderzoeksresultaten te verbeteren.De opdrachten worden langs twee lijnen uitgezet. Er wordt gewerkt met
programmering van DLO-activiteiten op basis van de regeling subsidie Stichting
DLO. Om de scope van het beleidsondersteunende onderzoek te verbreden en daar
kennis te halen die voor LNV relevant is worden daarnaast opdrachten aanbesteed
in een open kennismarkt. Het kan bij beide lijnen gaan om korte termijn (bijvoorbeeld
6 maanden) en middellange termijn (bijvoorbeeld 4 jaar) onderzoek. Kennis
die voorziet in de behoefte vanuit maatschappij en beleid vormt een essentiële
bijdrage aan het oplossen van maatschappelijke problemen.StreefwaardenBeleidsondersteunend onderzoek levert verkenningen, oorzaak- en gevolganalyses,
methodiekontwikkeling en evaluaties op, veelal in de vorm van rapporten en
publicaties. Het genereert conceptontwikkeling of onderbouwt beleid en uitvoering
zowel in de publieke als in de private arena. Deze producten lenen zich voor
beoordeling van de mate waarin is beantwoord aan vooraf gestelde vragen en
bepaling van de kennisdoorwerking en -benutting bij gebruikers.Beoordeling beleidsondersteunend
onderzoek vanuit het beleidsdomein voedsel en groen OmschrijvingStreefwaarde 2005 Percentage positief beoordeelde programma's=>90%Het percentage positieve oordelen van het totaal aantal oordelen geeft
de score. Er wordt gestreefd naar een score van minimaal 90%. Gezien de resultaten
van de beoordeling van projecten op basis van de gehanteerde beoordelingsmethode,
is het streefgetal voor 2005 en de ontwikkeling daarin t.o.v. 2004 naar boven
bijgesteld.Beleidsinstrumenten• Regeling subsidie Stichting DLO, voor (routine)onderzoek, verkenningen
en beleidsstudies.• Open programmering: beleidsondersteunend onderzoek aanbesteed in
een open kennismarkt.• Innovatienetwerk Groene Ruimte en Agrocluster.• Stimuleringsprogramma's beleidsondersteunend onderzoek.DoelgroepenDoelgroepen zijn overheid, wetenschap, onderwijs, maatschappelijke groeperingen
en bedrijfsleven.PrestatiegegevensInstrumentAantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatiex € 1 000Totale uitgavenx € 1 000 DLO onderzoeksprogramma's  94 407 DLO bouwtaken en integratievergoeding*  4 878 Innovatienetwerk Groene ruimte en agrocluster**  3 514 Open programmering onderzoek  9 074Stimuleringsprogramma's  11 715* Het betreft meerjarige afspraken in het kader van de verzelfstandiging
DLO, met name vergoedingen aan DLO voor aflossing van leningen, overige vaste
lasten ten behoeve van bedrijfsgebouwen en een compensatie voor vraaguitval
derden.** Het Innovatienetwerk is een arrangement op afstand dat zich richt op
het ontwikkelen van systeeminnovaties.Veronderstellingen in effectbereiking, doelmatigheid en
raming• De beleidsmatige veronderstelling die aan de realisering van de
operationele doelstelling ten grondslag ligt is dat de kennisbehoefte en de
daaraan gekoppelde kennisleemte op de gerelateerde beleidsterreinen in een
vrijwel continu proces van overleg kan worden vastgesteld. Op basis hiervan
kunnen in overleg met en door de betrokken kennisinstituten de onderzoeksplannen
worden aangeboden.• Hiermee wordt de belangrijkste variabele voor het welslagen van
het beleid en daarmee de legitimering van de besteding van het budget neergelegd
bij de mogelijkheden van benutting van de resultaten van (beleids)ondersteunend
onderzoek in beleid, maatschappelijke organisatie en het bedrijfsleven.• De belangrijkste risico's liggen op het terrein van fasering, de
tijd benodigd om adequaat onderzoek uit te voeren en het feit dat op voorhand
niet vast staat dat de kennis die benodigd is ook daadwerkelijk ontwikkeld
of gerealiseerd kan worden. Ook is het niet ondenkbaar dat uitkomsten van
onderzoek er toe leiden dat bepaalde maatschappelijke problemen niet gekoppeld
kunnen worden aan de meest voor de hand liggende oplossingen omdat die oplossingen
op termijn leiden tot nieuwe problemen.07.15 Wettelijke onderzoekstakenHet nakomen van wettelijke verplichtingen en geratificeerde internationale
verdragen voor zover daarin onderzoeksverplichtingen voor LNV zijn opgenomen.Dit betreft met name onderzoek naar diergezondheid, voedselveiligheid,
visserij, natuur en milieu, genetische bronnen en economische informatievoorziening.
De minister stelt deze taken veilig door structurele financiering
van faciliteiten en de uitvoering van dit onderzoek. Deze taken worden vastgelegd
in uitvoeringsovereenkomsten.Streefwaarden Rapportage over behaalde
resultaten OmschrijvingStreefwaarde 2005Percentage jaarprogramma's WOT met positieve beoordeling100%Ten behoeve van de beoordeling van de werking rapporteert DLO per jaarprogramma
over behaalde resultaten, in het licht van de gestelde doelen. De streefwaarde
is dat voor 100% van het onderzoek uitgevoerd binnen de uitvoeringsovereenkomsten
een positieve beoordeling kan worden afgegeven.De kwaliteit van de betrokken kennisinstellingen wordt getoetst door middel
van visitaties en audits. Op de beoordeling door middel van visitaties is
ingegaan in onderdeel 7.13.BeleidsinstrumentenWOT-uitvoeringsovereenkomsten gebaseerd op de Regeling Subsidie Stichting
DLO.PrestatiegegevensInstrumentAantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatiex € 1 000Totale uitgavenx € 1 000 DLO clusters WOT77 35051 450Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1 000 07 Kennisontwikkeling en innovatie2003200420052006200720082009VERPLICHTINGEN343 756220 487201 931202 726203 104199 957203 657UITGAVEN316 098311 488205 997204 164204 541201 394205 094Programma-uitgaven309 869306 868201 589199 883200 261197 114200 814 U0713 Kennisbasis118 067119 69026 55132 78037 48937 48937 489–Bekostiging WU97 77996 189     –DLO, strategisch onderzoek20 28823 50126 55132 78037 48937 48937 489U0714 Beleidsondersteunend onderzoek158 552144 684123 588115 379110 986107 839111 539–Stimuleringsprogramma's17 77113 67611 71514 51814 56113 60117 301–Bijdrage Innovatienetwerk3 2803 4383 5142 2202 2642 2642 264–Bijdrage DLO136 101120 77299 28589 36584 68282 49582 495–Open programmeringonderzoek1 4006 7989 0749 2769 4799 4799 479U0715 Wettelijke onderzoekstaken33 25042 49451 45051 72451 78651 78651 786Apparaatsuitgaven6 2294 6204 4084 2814 2804 2804 280U0721 Apparaat6 2294 6204 4084 2814 2804 2804 280ONTVANGSTEN16 17121 93415 15813 97513 87512 87516 575ToelichtingDe programma-uitgaven zijn bij vorenstaande operationele doelstellingen
toegelicht aan de hand van prestatiegegevens.De apparaatsuitgaven van de beleidsartikelen 7 (Kennisontwikkeling en
innovatie), 8 (kennisvoorziening) en 9 (kennisverspreiding) zijn onder dit
beleidsartikel (7) gebracht en hebben betrekking op de beleidsdirectie Wetenschap
en Kennisoverdracht en het Innovatienetwerk Groene Ruimte en Agrocluster.In 2005 gaan directie Wetenschap en Kennisoverdracht en het Expertisecentrum
LNV volgens planning op in een te vormen beleidsdirectie Kennis. De apparaatsuitgaven
van het Expertisecentrum LNV zijn voor 2005 nog opgenomen binnen artikel 11
Algemeen.Gegevens inzake apparaatsuitgaven
(bedragen x € 1 000)Raming 2005Gemiddelde
sterkteGemiddelde prijsTotaal Personeel DWK49,159,82 936Personeel Innovatienetwerk10,581,6857Materieel DWK  95 Materieel Innovatienetwerk  208 Overig apparaat  312 Totaal apparaatsuitgaven  4 408Ontvangsten 2005 (x € 1 000) Totaal15 158 Rente en aflossing over de verstrekte lening aan de Stichting
DLO inzake aankoop van grond en gebouwen11 141 FES ontvangsten4 000Apparaat DWK17Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000  2005 2006 2007 2008 20091.Totaal geraamde kasuitgaven 205 997 204 164 204 541 201 394 205 0942.Waarvan apparaatsuitgaven 4 408 4 281 4 280 4 280 4 2803.Dus programma-uitgaven 201 589 199 883 200 261 197 114 200 814Waarvan op 1 januari 2004:          4.juridisch verplicht3%5 0361%1 5520%803    5.complementair noodzakelijk          6.bestuurlijk gebonden (maar niet juridisch)93%187 80592%184 06992%183 80091%179 00191%181 734 7.beleidsmatig gereserveerd4%8 7487%14 2628%15 6589%18 1139%19 0808.beleidsmatig nog niet ingevuld          9.Totaal (=3)100%201 589100%199 883100%200 261100%197 114100%200 814ToelichtingDe apparaatsuitgaven zijn naar hun aard op korte termijn niet flexibel.
Dit zelfde geldt voor de bijdragen aan DLO, waar LNV een structurele subsidierelatie
mee onderhoudt. DLO verricht structurele werkzaamheden in het kader van de
subsidieregeling waaronder wettelijke onderzoekstaken, strategische expertise
ontwikkeling en meerjarige onderzoeksprogramma's. Ook onderzoekscontracten
in het kader van de open programmering kunnen meerjarig zijn.De bekostiging van het universitair onderzoek uitgevoerd door Wageningen
Universiteit vindt vanaf het bekostigingsjaar 2005 plaats binnen artikel 8.
Tot en met 2004 vond bekostiging plaats binnen artikel 7.Reden voor de aanpassing is het feit dat bij OCW universitair onderzoek
en universitair onderwijs ook gezamenlijk in één begrotingsonderdeel
worden gepresenteerd.EvaluatieOperationele doelstellingEvaluatieonderzoek2002200320042005200620072008200907.13Kennisbasis     X  07.14Beleidsondersteunend
onderzoek    X   07.14Innovatienetwerk
Groene Ruimte en Agrocluster   X    07.14Open programmering
onderzoek      X 07.15Waarborgen wettelijke
onderzoekstaken     XXXToelichting• Wetenschappelijke kwaliteit wordt beoordeeld door interne en externe
visitaties van de instellingen.• In 2003 zijn nadere afspraken gemaakt over de uitvoering van de
regeling subsidie Stichting DLO. In 2006 zal een evaluatie van de regeling
plaatsvinden.• Het Innovatienetwerk Groene Ruimte en Agrocluster wordt in 2005
geëvalueerd. Op basis van de evaluatie wordt bepaald hoe de activiteiten
van het Innovatienetwerk na 2005 worden voortgezet.• In het kader van de vernieuwing van het aansturen van het onderzoek
ten behoeve van LNV is in 2001 begonnen met een verbreding van de scope van
het onderzoek via een systeem van open programmering. De ervaringen met de
eerste tenders open programmering zijn in 2003 geëvalueerd ten behoeve
van de verdere ontwikkeling en bijstelling.• Evaluatie van wettelijke onderzoekstaken vindt per uitvoeringsovereenkomst
plaats. Het jaar waarin wordt geëvalueerd is afhankelijk van het startjaar
van de uitvoeringsovereenkomst. Eind 2009 zijn alle overeenkomsten geëvalueerd.Verantwoordelijkheid LNVLNV is direct verantwoordelijk voor het doen instandhouden en het ontwikkelen
van de kennisbasis (infrastructuur). Organisaties die daar deel van uitmaken
zijn verantwoordelijk voor de resultaten.LNV is direct verantwoordelijk voor het doen beantwoorden van de kennisvragen
die beantwoording behoeven in het kader van het beleidsproces. Opdrachtnemers
van onderzoekopdrachten zijn resultaatverantwoordelijk.LNV is direct verantwoordelijk voor het doen uitvoeren van wettelijke
onderzoekstaken. Opdrachtnemers zijn resultaatverantwoordelijk.08 KennisvoorzieningAlgemene beleidsdoelstellingDe algemene beleidsdoelstelling is het waarborgen van een kwalitatief
hoogwaardig stelsel van groen voorbereidend, middelbaar en hoger beroepsonderwijs,
alsmede universitair onderwijs dat goed toegankelijk is en doelmatig functioneert.08.11 Voorzieningen groen onderwijsHet bevorderen en waarborgen van aanbod en kwaliteit van voorzieningen
van groen voorbereidend middelbaar en hoger beroepsonderwijs alsmede universitair
onderwijs door adequate bekostiging, toezicht en monitoring van financiële
en inhoudelijke kengetallen.Streefwaarden A Kwaliteit van onderwijs
en wetenschappelijk onderzoek LNV-instellingenOmschrijving Streefwaarde
2005Positieve beoordeling Onderzoekscholen (erkenning KNAW)gerealiseerd Positieve beoordeling WO en HBO onderwijs (accreditatie NVAO) gerealiseerd Positieve beoordeling MBO onderwijs (volgens kwaliteitsonderzoek
inspectie) gerealiseerdPositieve beoordeling VMBO onderwijs (volgens kwaliteitsonderzoek
inspectie/kwaliteitskaart) gerealiseerd Het aanbod van voorbereidend, middelbaar en hoger onderwijs en universitair
onderzoek wordt verzorgd door bij de wet erkende instellingen. Daarom moeten
instellingen een systeem voor kwaliteitszorg hebben. Kwaliteitszorg- en accreditatiesystemen
worden steeds meer als basis voor het waarborgen van algemene kwaliteit van
instellingen en hun opleidingen benut. LNV kiest er voor als norm aan te houden
dat de kwaliteit bij alle instellingen voldoet. Bij onvoldoende kwaliteit
op één of meer punten worden naar de betreffende instelling
maatregelen genomen. De kwaliteitsoordelen worden verkregen van de onafhankelijke
instanties aan wie de beoordeling is opgedragen:• De onderzoeksscholen van Wageningen Universiteit, waarbinnen alle
onderzoek is georganiseerd, worden eenmaal per 6 jaar beoordeeld door de KNAW
op thematische organisatie van onderzoek en de kwaliteit van opleiding van
jonge onderzoekers. Uitgangspunt van het systeem is (openbare) zelfevaluatie
door de onderzoekscholen; deze dient ten minste twee maal per vijf jaar te
worden uitgevoerd. De zelfevaluatie dient als basis voor de beoordeling door
de KNAW. De beoordeling leidt bij een positieve uitkomst tot de status van
formeel erkend instituut. Alle 6 onderzoekscholen zijn erkend. LNV streeft
naar een positieve beoordeling van alle zes onderzoekscholen.• De kwaliteit van opleidingen van het universitair en hoger beroeps
onderwijs wordt gewaarborgd via accreditatie van opleidingen door de Nederlands
Vlaamse Accreditatie Organisatie (NVAO). De basis voor de accreditatie door
de NVAO zijn visitatierapporten, opgesteld door een visiterende
en beoordelende instantie die wordt erkend door de NVAO. De visitaties van
de opleidingen vinden binnen een cyclus van 6 jaar plaats volgens de systematiek
van de NVAO.• De Wet op het Onderwijstoezicht bepaalt dat de Inspectie van het
Onderwijs periodiek de instellingen binnen de BVE-sector (waaronder MBO) beoordeelt
op kwaliteit. Zowel jaarlijks (beperkt) als minimaal eens per 4 jaar (uitgebreid)
voert de inspectie onderzoek uit. Jaarlijks rapporteert de inspectie over
de kwaliteit van de instellingen. Het gaat daarbij over drie domeinen: de
kwaliteitszorg, het proces van onderwijs en leren én de resultaten.
Aan de hand van de drie domeinen wordt vervolgens beoordeeld of de instellingen
onderwijs van voldoende kwaliteit bieden.• Beoordeling van het VMBO-onderwijs vindt jaarlijks plaats door
de Inspectie van het Onderwijs op drie onderdelen: kwaliteitszorg, onderwijs
en leren, en resultaten. Het resultaat van de kwaliteit bij het VMBO wordt
uitgedrukt in de kwaliteitskaart. De beoordeling geschiedt hetzelfde als bij
het MBO-onderwijs. B Alle instellingen voor
«groene opleidingen» hebben hun solvabiliteit, liquiditeit en
rentabiliteit (ten behoeve van continuïteit van de instellingen) op orde OmschrijvingTotaal aantal
Instellingen Streefwaarde 2005 Aantal WO-groen instellingen 1 1 Aantal HBO-groen instellingen6 6 aantal MBO/VMBO-groen instellingen (inclusief IPC's en Aequor) 15 15Solvabiliteit, liquiditeit en rentabiliteit worden bepaald aan de hand
van de meest recente jaarrekening:• De solvabiliteit wordt als acceptabel beoordeeld indien het eigen
vermogen (inclusief egalisatierekening, exclusief voorzieningen) groter is
dan 10% van het totaal vermogen.• De liquiditeit wordt als acceptabel beoordeeld indien de vlottende
activa groter zijn dan 60% van de kortlopende schulden.• De rentabiliteit wordt als acceptabel beoordeeld indien het resultaat
groter is dan – 1% van de totale baten (uit gewone bedrijfsvoering).C Er is sprake van een geslaagde
instroom binnen het groen onderwijs Omschrijving Streefwaarde 2005 Geslaagde instroom WO-groen => 90% Geslaagde instroom HBO-groen => 90% Geslaagde instroom MBO-groen  VMBO-groen instellingen=> 90% Geslaagde instroom VMBO-groen  VMBO-groen instellingen => 90%De niet geslaagde instroom wordt gemeten aan de hand van het aantal voortijdige
schoolverlaters, dat in het 1e jaar van inschrijving de instelling
verlaat. De instroom per onderwijssector wordt als geslaagd beschouwd als het aantal voortijdige schoolverlaters niet groter is dan 10%. D Alle instellingen voor
«groene opleidingen» realiseren een acceptabel diplomarendement OmschrijvingTotaal aantal
Instellingen Streefwaarde 2005 WO-groen 11 HBO-groen 6 6 MBO-groen 12 12VMBO-groen 12 12Het diplomarendement van een WO-, HBO- of MBO-instelling wordt acceptabel
geacht als minimaal 75% van de uitstroom een diploma behaalt. Voor het VMBO
bedraagt dit percentage 85% E Alle instellingen voor
«groene opleidingen» realiseren een acceptabele gemiddelde verblijfsduur OmschrijvingTotaal aantal
Instellingen Streefwaarde 2005 WO-groen 11 HBO-groen 6 6 MBO-groen 12 12VMBO-groen 12 12De gemiddelde verblijfsduur van ingeschreven deelnemers aan een instelling
wordt acceptabel geacht indien de gemiddelde duur waarin het einddiploma wordt
behaald minder dan 15% boven het landelijk gemiddelde ligt.In het kader van harmonisatie groen onderwijs wordt er naar gestreefd
probleempunten (harmonisatiepunten) tussen het groen en overig onderwijsstelsel
op te lossen (in uitwerking op de beleidsbrief Groen onderwijs 2010, maart
2002). Als onderdeel hiervan is een bekostigingsonderzoek AOC's gestart met
doel na te gaan hoe de huidige situatie met betrekking tot gelijke bekostiging
is, welke knelpunten zich eventueel voordoen (ongelijke bekostiging bij vergelijkbare
taken) en hoe daar oplossingen voor kunnen worden gevonden.Beleidsinstrumenten• Wet op het Hoger Onderwijs en Wetenschappelijk Onderzoek (WHW)
op basis waarvan het hoger en wetenschappelijk onderwijs en onderzoek worden
bekostigd, alsmede het hierop gebaseerde Bekostigingsbesluit.• Wet Educatie en Beroepsonderwijs (WEB) op basis waarvan AOC's (VBO
en MBO), IPC's en Aequor worden bekostigd.• Wet op het Voortgezet Onderwijs (WVO) op basis waarvan categoriale
scholen VBO, mavo's, scholengemeenschappen, en afdelingen praktijkonderwijs
worden bekostigd.• Wet op het Onderwijs Toezicht op basis waarvan het toezicht wordt
uitgevoerd.• Afspraken met betrekking tot (gelijke) bekostiging van onderwijs
LNV t.o.v. OCW. Het betreft overeenkomstige behandeling bij mutaties in onderwijsvraag
en als gevolg van beleidsintensiveringen of ombuigingen.• Maatregelen ter verbetering van verantwoording, toezicht en controle.• Kaders van KNAW en NVAO voor visitatie en beoordeling.Doelgroepen• Onderwijsinstellingen.• Diegenen die onderwijs genieten binnen door LNV bekostigde onderwijsinstellingen.PrestatiegegevensInstellingAantalPrijs/eenheidx € 1 000Totale uitgavenx € 1 000 Wageningen Universiteit basisvoorziening/SOC/investeringen   85 704Wageningen Universiteit component 1e jaars 1 144 3,884 441 Wageningen Universiteit getuigschriften ongedeeld523 38,00 19 872 Wageningen Universiteit getuigschriften bachelor 32 21,32 682 Wageningen Universiteit getuigschriften master 90 16,68 1 501Wageningen Universiteit promoties 179 83,39 14 926Wageningen Universiteit Onderzoekscholen 6 998,325 990 ISRIC (International Soil Reference and Information Centre)   1 097 KNAW-fellows   599HBO-groen (aantal studenten) 8 436 6,56 55 367AOC's (niet gebaseerd op leerlingaantallen)   21 860AOC's BOL (aantal deelnemers) 15 060 5,16 77 692AOC's BBL (aantal deelnemers) 8 761 3,01 26 375AOC's VMBO/LWOO (aantal leerlingen) 13 600 8,26112 363 AOC's overig VMBO (aantal leerlingen) 22 2005,49 121 789 IPC's (aantal leerling cursistweken)19 441 0,54 10 579 ASC-subsidie (Afrika Studie Centrum)   664Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1 000 08 Kennisvoorziening2003 20042005 2006 2007 2008 2009 VERPLICHTINGEN513 614 571 885 573 758 580 457 579 810577 586 577 096 UITGAVEN 423 230 455 107561 501 571 516 578 521 579 146 577 586Programma-uitgaven 423 230 455 107 561 501571 516 578 521 579 146 577 586U0811Voorzieningen groen onderwijs 423 230 455 107561 501 571 516 578 521 579 146 577 586–Bekostiging WU 35 244 39 450 134 812135 365 135 460 135 540 134 470–Bekostiging HBO-groen 52 600 55 271 55 36755 010 54 351 54 434 53 944–Bekostiging VMBO/MBO groen 334 717 348 543360 079 370 161 377 730 378 192 378 192–IPC's  11 179 10 579 10 31610 316 10 316 10 316–ASC-subsidie 669 664 664 664664 664 664 ONTVANGSTEN 339 30 30 3030 30 30ToelichtingVanaf 2006 zal, in uiterking op het Hoger Onderwijs en Onderzoekplan (HOOP)
2004, een nieuw bekostigingsmodel voor het hoger onderwijs in werking treden.
De primaire verantwoordelijkheid hiervoor ligt bij het Ministerie van OCW.Kern van het nieuwe model is dat de instellingen voor hoger onderwijs
op basis van de volgende uitgangspunten worden bekostigd:• afgebakend leerrecht van één bachelor en één
masteropleiding per student;• alleen EU-studenten;• er moet voor het 30e levensjaar gestart zijn met de studie;• verlaging van de publieke bekostiging in combinatie met een verhoging
van het collegegeld.Op basis van de bovenstaande uitgangspunten is een besparing op de bekostiging
van het groen hoger onderwijs ingeboekt oplopend tot ongeveer € 3,5
mln. in 2007.Het niet meer generiek bekostigen van niet EU-studenten gaat gepaard met
de introductie van een nieuw beurzenarrangement en een impuls voor centres
of excellence.Ontvangsten 2005 (x € 1 000) Totaal30 Vergoeding dyslexie 30Budgetflexibiliteit Bedragen x € 1000   2005  2006  2007  2008 2009 1.Totaal geraamde kasuitgaven 561 501  571 516  578 521  579 146 577 586 2.Waarvan apparaatsuitgaven          3.Dus programma-uitgaven  561 501  571 516 578 521  579 146  577 586 Waarvan op 1 januari 2004: %  %  %  %   4.juridisch verplicht 100%561 501 100% 571 516 100% 578 521 100%579 146 100% 577 586 5.complementair noodzakelijk          6.bestuurlijk gebonden (maar niet juridisch)          7.beleidsmatig gereserveerd          8.beleidsmatig nog niet ingevuld          9.Totaal (=3)100% 561 501 100% 571 516 100% 578 521100% 579 146 100% 577 586ToelichtingDe bekostiging van het universitair onderzoek uitgevoerd door Wageningen
Universiteit vindt vanaf het bekostigingsjaar 2005 plaats binnen artikel 8.
Tot en met 2004 vond bekostiging plaats binnen artikel 7.Reden voor de aanpassing is het feit dat bij OCW universitair onderzoek
en universitair onderwijs ook gezamenlijk in een begrotingsonderdeel worden
gepresenteerd.EvaluatieOperationele doelstellingEvaluatieonderzoek 2004 20052006 2007 2008 2009 08.11 Kennisvoorziening (evaluatie
CFI)  X     • Evaluaties met betrekking tot algemeen onderwijsbeleid worden uitgevoerd
door OCW (OCW-volgend beleid).• Voor het algemeen onderwijsbeleid zijn de kaders voor toezicht
wettelijk vastgelegd. De resultaten van toezicht worden in het jaarlijkse
(landbouw-)onderwijsverslag opgenomen. LNV kan de inspectie opdrachten geven
voor een aantal specifieke evaluaties.• Met inachtneming van de eigen verantwoordelijkheid van de instellingen
worden door het Ministerie van LNV (in samenwerking met de baten-lastendienst
CFI van OCW) analyses van de financieel economische positie van groene onderwijsinstellingen
als totaal uitgevoerd welke kunnen fungeren als benchmark voor afzonderlijke
instellingen.Verantwoordelijkheid LNVLNV is direct verantwoordelijk voor het waarborgen van het stelsel van
LNV-onderwijs en voor de bekostiging van de bij wet erkende instellingen van
het groene onderwijs. De instellingen zijn zelf verantwoordelijk voor het
geven van goed onderwijs.09 KennisverspreidingAlgemene beleidsdoelstellingDe algemene beleidsdoelstelling is het bevorderen van kennisbenutting
ter ondersteuning van het LNV-beleid met het zwaartepunt op de volgende actuele
hoofdthema's:• Vitale, duurzame land- en tuinbouw.• Natuur en Landschap.• Ruimte op het platteland.• Voedselkwaliteit.De ontwikkelingen in de LNV-sectoren en de veranderende arbeidsmarkt vragen
om voortdurende inhoudelijke aanpassing van het curriculum van het groene
onderwijs. Het curriculum zal steeds meer de vorm krijgen van een competentiegerichte
leeromgeving met doorlopende leerlijnen. Deze richt zich op de individuele
wensen en mogelijkheden van de leerling/student en op leren in een praktische
context. Daarmee zullen initieel en postinitieel onderwijs gaan convergeren.
Onderwijsinstellingen kunnen zich op deze wijze ontwikkelen tot kenniscentra
met een schakelfunctie tussen enerzijds (praktijk)onderzoek en LNV en anderzijds
bedrijfsleven en maatschappij als geheel. Het groene onderwijs kan een belangrijke,
centrale rol vervullen bij kennisverspreiding (scholing/voorlichting) ter
ondersteuning van LNV-beleid. LNV wil daarnaast ook aandacht besteden aan
een betere ontsluiting en beheer van publieke kennis in het LNV-domein.Het groene onderwijs is relatief homogeen en overzichtelijk. Binnen het
groene onderwijs zijn, anders dan bij het overige onderwijs, VMBO en MBO via
de AOC's institutioneel verbonden. AOC's vormen samen met het HAO de groene
beroepskolom. De netwerken met het bedrijfsleven en de overheid zijn van oudsher
goed ontwikkeld. Dit biedt bij uitstek kansen voor het groene onderwijs om
zich, als voorloper, te onderscheiden bij herontwerp van het onderwijs (inhoud
en vorm) en bij kenniscirculatie aansluitend bij de urgentie vanuit de LNV-sectoren.
De groene instellingen zijn relatief klein. Voorwaarde voor welslagen met
het gewenste behoud van de bestaande regionale spreiding is dat het groene
onderwijs «de kleinschaligheid grootschalig organiseert». Maximale
synergie is wenselijk tussen de groene instellingen en het overig onderwijs,
onderzoek en bedrijfsleven. Een adequate infrastructuur dient deze ontwikkeling
te ondersteunen.Het doel wordt gerealiseerd langs de volgende drie beleidslijnen:• Vakdepartementaal onderwijsbeleid (9.16)– Bevorderen van verspreiding en benutting van kennis ten behoeve
van LNV-beleid in het onderwijs.– Instandhouding en ontwikkeling van de ondersteuningsstructuur
van het groene onderwijs.• Algemeen onderwijsbeleid: vernieuwing van het groene onderwijsstelsel
(9.17).• Voorlichting gericht op specifieke doelgroepen (9.18).LNV wil meer samenhang brengen in deze drie beleidslijnen en geeft hiertoe
in 2004 de aanzet. LNV maakt in 2004 met de groene kennisinstellingen (AOC's,
HAO en WUR) afspraken over een meerjarenprogramma voor de periode 2004–2007,
alsmede over een hierop toegesneden overleg- en uitvoeringsstructuur. Realisatie
(voortgang en resultaten) van de vernieuwing zullen gevolgd worden door middel
van een jaarlijkse monitor. In 2004 wordt een nulmeting uitgevoerd,
waarna in 2005 de eerste meting kan plaatsvinden.Grafiek 9: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat09.16 Vakdepartementaal onderwijsbeleid1. Bevorderen van kenniscirculatie en netwerken tussen onderwijsinstellingen,
(praktijk)onderzoek en/of bedrijfsleven ter ondersteuning van de realisatie
van LNV-beleid (de eerdergenoemde thema's). De resultaten dienen verankerd
te worden in het initiële en postinitiële onderwijs (scholing, voorlichting).2. Instandhouden en verdere ontwikkeling van een hoogwaardige ondersteuningsstructuur
voor het groene onderwijs c.q. kennissysteem in aanvulling op de algemene
infrastructuur (OCW).De LNV-sectoren hebben te maken met ingrijpende veranderingen. Huidige
en toekomstige beroepsbeoefenaren in de agrosector en groene ruimte zullen
hierop moeten inspelen. Ontwikkeling en afzet van nieuwe producten, diensten
en processen vereisen innovatievermogen en creativiteit. Voor het verwerven
en de synthese van de noodzakelijke kennis zijn netwerken essentieel. De overheid
ziet een sleutelrol voor het onderwijs met name in regionale netwerken met
het midden- en kleinbedrijf. De van oudsher goede sectorale netwerken en relatief
grote investeringen in publieke kennis bieden het groene onderwijs in principe
een goede uitgangspositie. Hierop voortbouwend wil LNV het onderwijs meer
benutten als schakel tussen enerzijds (praktijk)onderzoek en LNV en anderzijds
de regionale ontwikkelingen (bedrijfsleven, maatschappelijke organisaties,
e.d.). LNV zal daartoe regionale innovatieprojecten van het groene onderwijs
subsidiëren die een concrete bijdrage leveren aan realisatie van het
LNV-beleid. LNV zal voorts bevorderen dat waar mogelijk en zinvol studenten
en docenten uit het groene onderwijs worden betrokken bij de uitvoering van
LNV-opdrachten voor onderzoek en voorlichting.De ondersteuningsstructuur van het groene onderwijs behoeft aanpassing
vanwege onderwijskundige ontwikkelingen (maatwerk, buitenschools leren, doorlopende
leerlijnen, ICT). LNV wil samen met de instellingen investeren in een functionele,
efficiënte en samenhangende ondersteuningsstructuur. Dit betreft o.a.
een hoogwaardige sectorale informatie- en ICT-infrastructuur
voor publieke kennis (Kennisplatform, Groen Kennisnet). Hiermee worden samenwerkingsprojecten
van onderwijs, onderzoek, praktijk en LNV ondersteund. Via portals worden
de kennisontsluiting en -circulatie bevorderd naar/met doelgroepen, zoals
(groen) onderwijs, ondernemers, burgers/consumenten, internationaal.StreefwaardenA Regionale kenniscirculatieIn 2004 is een nieuwe kaderbrief voor de vernieuwing van het groene onderwijs
verschenen. In deze kaderbrief wordt voorzien in stimulering van projecten
voor regionale innovatie/kenniscirculatie tussen onderwijs, praktijk en onderzoek.
De procedure voor het aanvragen van subsidie door groene onderwijsinstellingen
wordt in een meerjarige regeling vastgelegd. Op basis van de beschikbare middelen
tranche 2004 zullen tot en met 2006 ongeveer 50 regionale projecten, ter ondersteuning
van LNV-beleid, starten. Er worden tenminste 1000 leerlingen bereikt. Voor
volgende jaren wordt dit doorgezet. Thema's en prioriteiten zullen in samenspraak
met instellingen jaarlijks worden vastgesteld. Er wordt gestreefd naar spreiding
over regio's, beleidsthema's en onderwijsniveaus.In 2005 zullen in overleg met de instellingen streefwaarden voor de regionale
kenniscirculatie worden vastgesteld. Hierbij zullen de ervaringen van de eerste
tranche projecten die in 2004 start als basis dienen.B Aangescherpte regeling praktijklerenHet betreft specifieke bekostiging van de LNV-instellingen ten behoeve
van leren in de praktijk in gesimuleerde situaties met dure en bijzondere
apparatuur (deels centraal bij innovatieve praktijkcentra, IPC's).In 2005 zullen streefwaarden voor het praktijkleren worden vastgesteld
nadat herijking van de regeling heeft plaatsgevonden waarbij de inzet van
praktijkleren wordt gekoppeld aan de nieuwe exameneisen. Op basis van dit
onderzoek wordt bepaald welke vormen van praktijkleren, voor welke beroepsopleidingen
en bij welke instellingen door LNV (mede) gefinancierd worden.C Vernieuwing van vorm en
inhoud van de groene infrastructuurOmschrijving Streefwaarde
2005Aantal beleidsthema's vastgelegd en ontsloten in Virtueel kennisplatform 5 beleidsthema's Aantal gerealiseerde aansluitingen Groen kennisnet 32 000• Er wordt een beleidskader ondersteuningsstructuur groen onderwijs
opgesteld dat zich richt zich op de realisatie van een functionele, efficiënte
en samenhangende ondersteuningsstructuur voor het groene onderwijs.• In 2007 moet een virtueel kennisplatform gerealiseerd zijn. Hierin
worden kennisthema's en uitvoeringsinstrumenten (bijvoorbeeld DLO-programma's,
onderwijsregelingen, voorlichtingsprojecten) vastgelegd en ontsloten voor
groene instellingen. In 2004 is een pilot gestart. In 2005 moet de formele
start plaatsvinden. Eind 2005 zijn 5 beleidsthema's (waaronder gewasbescherming,
energie, voedselveiligheid en regionale kennisvernieuwing groene
opleidingen) van in totaal ongeveer 20 beleidsthema's vastgelegd.• Eind 2005 zijn ruim 30 000 aansluitingen op Groen Kennisnet
gerealiseerd. Hieronder wordt een specificatie gegeven van de aansluitingen:doelgroep 2005 2007 Leerlingen25 000 65 000 Docenten 5 000 7 500Onderzoek 500 1 000 Leerbedrijven 1 00010 000 overheid 500 500Beleidsinstrumenten• Regeling innovatie groen onderwijs: een nieuwe regeling waarmee
jaarlijks subsidiemiddelen ter beschikking komen van groene onderwijsinstellingen
voor innovatieve projecten in samenwerking met regionaal bedrijfsleven. Deze
regeling vervangt de huidige regelingen Cursusonderwijs en VIA (Versterking
Innovatie Agrarisch Onderwijs).• Regeling praktijkleren ten behoeve van opleidingen voor de agrofoodsector
en de groene ruimte. Met dit instrument wordt het leren in gesimuleerde praktijksituaties
met specifieke en dure apparatuur en faciliteiten gestimuleerd. Het gaat om
instructie met machinerie dan wel apparatuur die niet in de beroepspraktijk
op bedrijven kan plaatsvinden vanwege bedrijfsen/of gezondheidsrisico's.• Ondersteunende projecten voor het groene onderwijs. Dit betreft
onderzoek ten behoeve van kenniscirculatie. Voorts gaat het om financiering
van organisaties die een functie (incl. ICT) hebben in het netwerk van onderwijs,
onderzoek, bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties.DoelgroepenZij die onderwijs genieten en zij die betrokken zijn (o.a. werkzaam) bij
maatschappelijke activiteiten op de aandachtsgebieden van LNV.PrestatiegegevensInstrument Aantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatiex € 1 000 Totale uitgavenx € 1 000 VIA-regeling*   2 201Regeling cursusonderwijs*   1 759 Regeling praktijkleren**   15 960 Overig vakdepartementaal***  8 974 Innovatie groen onderwijs  800* VIA-regeling en regeling cursusonderwijs lopen af. Middelen die niet
meer aan deze aflopende regelingen worden besteed zijn bestemd voor de regeling
innovatie groen onderwijs.** Het aantal deelnemers wordt bepaald op basis van onderzoek naar de
vormen van praktijkleren (voor welke beroepsopleidingen en bij welke instellingen)
die door LNV (mede) gefinancierd worden.*** Het betreft ongeveer 20 projecten met doel onderzoek ter ondersteuning
van beleid voor groen onderwijs.09.17 Algemeen onderwijsbeleidBevorderen van algemene onderwijskundige vernieuwingen van het onderwijs
in de LNV-instellingen in lijn met het OCW-beleid ter zake, rekening houdend
met de specifieke situatie van het groene onderwijs.LNV volgt voor de algemene onderwijskundige vernieuwing het beleid van
OCW. LNV en OCW geven daarnaast gezamenlijk prioriteit aan de aanpak van knelpunten
in de wet- en regelgeving en aan een verdere integratie van het algemene onderwijsbeleid
met als doel: gelijke ontwikkelingsmogelijkheden en integrale regelingen voor
LNV en OCW-instellingen (ICT, impulsregelingen, kenniskringen) en meer ruimte
voor samenwerking met OCW-instellingen.Het curriculum van het initiële groene onderwijs zal net als in het
niet-groene onderwijs steeds meer de vorm krijgen van een competentiegerichte
leeromgeving met doorlopende leerlijnen. Thema's als «Minimaal bereiken
van de startkwalificatie», «Vermindering van uitval«, «Doorstroom»,
«Elders en eerder verworven competenties» en «Kwaliteitsverbetering
van examens» krijgen prioriteit. Een en ander vraagt hechte(re) samenwerking
en kenniscirculatie tussen bedrijfsleven en het (beroeps)onderwijs. ICT wordt
«state-of-the-art» gebruikt met het oog op een goede aansluiting
van het onderwijs op de maatschappij én ondersteuning (van innovatie)
van het onderwijs.StreefwaardenA Vernieuwing van de vorm en inhoud van de initiële
groene opleidingenDe onder 9.16 vermelde kaderbrief voor de vernieuwing van het groene onderwijs
voorziet in de realisatie van projecten voor onderwijskundige thema's (competentiegericht
leren en benutting ICT). De procedure voor het aanvragen van subsidie wordt
in een meerjarige regeling vastgelegd. Op basis van de beschikbare middelen
starten in 2004 ongeveer 13 nieuwe meerjarige projecten. Thema's, prioriteiten
en studiebelastingsuren worden in samenspraak met instellingen jaarlijks vastgesteld.
Er wordt gestreefd naar spreiding over onderwijsniveaus en beleidsthema's.
De streefwaarden voor de periode tot en met 2007 moeten nog worden vastgesteld.
Dit gebeurt eind 2004/begin 2005. De nulmeting uit 2004 dient hiervoor als
basis.Streefwaarden voor Virtueel kennisplatform en Groen kennisnet (waarvoor
de middelen binnen dit onderdeel zijn opgenomen) komen bij vakdepartementaal
onderwijsbeleid (9.16) aan de orde.B Competentiegerichte kwalificatiestructuurOmschrijving Streefwaarde
2005Aantal wettelijke beroepsvereisten LNV in de competentiegerichte
kwalificatiestructuur 1 Aantal gestarte pilots op het gebied van landbouw en natuurlijke
omgeving 1• Ten behoeve van de invoering van de competentiegerichte kwalificatiestructuur
in 2006 worden met ingang van het schooljaar 2005 één of meer
pilots (gericht op nieuwe exameneisen en eerder verworven competenties) gestart.• De 7 wettelijke beroepsvereisten moeten voor eind 2007 worden opgenomen
in de competentiegerichte kwalificatiestructuur. In 2005 wordt gewasbescherming
opgenomen. Met betrekking tot licenties gewasbescherming, paraveterinaire
beroepen, mestmonsternemer etc. wordt waar nodig een wetswijziging voor LNV
wet- en regelgeving in gang gezet voor opname in de competentiegerichte kwalificatiestructuur.C Doorlopende leerlijnen OmschrijvingStreefwaarde
2005 Pilot starten in het kader van vermindering van het aantal soorten
diploma's vmbo en mbo gerealiseerdHaalbaarheid bekend om in 4 jaar vmbo + niveau 1 mbo en in 7 jaar
vmbo + niveau 4 mbo te halen gerealiseerd Geslaagde doorstroom van groen VMBO naar groen MBO => 40%1Geslaagde doorstroom van groen MBO naar groen HBO => 15%1 Daarnaast stroomt 35% door naar het niet groen MBO.• In 2005 worden de curricula van vmbo en mbo verder op elkaar afgestemd.
Streefwaarde voor 2007 is een vermindering ten opzichte van 2004 van het aantal
soorten diploma's vmbo en mbo met 50%. In 2005 wordt een pilot gestart.• Tevens zal worden bezien of en waar verkorte leertrajecten kunnen
worden ontwikkeld. Streefwaarde is het bieden van de mogelijkheid om in 2007
in 4 jaar het vmbo en een niveau 1 mbo-diploma te halen en in 7 jaar een vmbo
en niveau 4 mbo-diploma te halen. De haalbaarheidsvraag zal in 2005 worden
beantwoord.• Er start een project om doorlopende leerlijnen te ontwikkelen van
vmbo tot en met mbo. Dit project moet leiden tot een verbeterde doorstroom.• Ook de doorstroom groen MBO naar HBO wordt gestimuleerd.D Kenniskringen/lectoren OmschrijvingStreefwaarde
2005 Aantal kenniskringen/lectoren HBO-groen15Lectoren en kenniskringen zijn bedoeld als meerjarige impuls voor het
(hoger) beroepsonderwijs om de kenniscirculatie te verbeteren met onderzoek
en praktijk. LNV neemt deel in deze OCW-regeling. De komende jaren is intensivering
voorzien, in lijn met OCW.Beleidsinstrumenten• Regeling innovatie groen onderwijs (ook opgenomen als instrument
in onderdeel 9.16). De groene onderwijsinstellingen kunnen projectaanvragen
indienen o.a. voor landelijke projecten gericht op vernieuwing van de vorm
van het initiële groene onderwijs (herontwerp van opleidingen).• Overige subsidies die zijn aangegeven bij het onderdeel prestatiegegevens.• Ontheffingen van wet- en regelgeving bij pilots (ook bij doorlopende
leerlijnen).DoelgroepenZij die onderwijs genieten binnen door LNV bekostigde onderwijsinstellingen.PrestatiegegevensInstrumentAantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatiex € 1 000Totale uitgavenx € 1 000 ICT*   7 181Overige regelingen (OCW-conforme regelingen t.b.v. onderwijskundige
vernieuwing)**   17 619* € 3,7 mln. is bestemd voor een ICT-vergoeding (inclusief internet)
per leerling (VMBO en MBO, ongeveer 55 000 leerlingen). Het resterende
bedrag wordt besteed aan projecten waaronder innovatie groen onderwijs tranche
2005. De ICT-middelen voor de regeling innovatie groen onderwijs tranche 2004
zijn opgenomen bij 9.16 onderdeel innovatie groen onderwijs.** Het betreft ongeveer 35 projecten (OCW-conform) gericht op (onder andere)
het realiseren van een competentiegerichte kwalificatiestructuur, doorlopende
leerlijnen, en verbetering kenniscirculatie.09.18 VoorlichtingHet realiseren van een optimale kennisdoorstroming over beleidsmatige
ontwikkelingen met betrekking tot de thema's van LNV-beleid.Betrokkenen moeten de juiste maatregelen kunnen treffen om aan doelstellingen
van LNV-beleid te voldoen. Voor het communiceren met diverse doelgroepen worden
voorlichtingsopdrachten verstrekt. De opdrachten zijn afgeleid van beleidsnota's
van LNV en worden, indien mogelijk c.q. wettelijk vereist, openbaar aanbesteed.StreefwaardenA Afgeronde voorlichtingsprojecten
die een positief effect laten zien ten opzichte van de nulmeting Omschrijving Streefwaarde 2005Positieve effecten van in 2005 afgeronde voorlichtingsprojecten
ten opzichte van de nulmeting nulmetingafgeronde gerealiseerdBurgers, bedrijven en maatschappelijke organisaties handelen zoveel mogelijk
met LNV-kennis die efficiënt wordt gedeeld en doorgegeven. Gemeten worden
de effecten van voorlichtingsprojecten op het handelen van de doelgroepen.BeleidsinstrumentenVoorlichtingsopdrachten: met de opdrachten worden voorlichtingsopdrachten
voor het domein voedsel en groen gefinancierd. De nota's van het ministerie
van LNV zijn hierbij leidend.DoelgroepenActoren binnen het LNV-beleidsdomein (producenten, consumenten en kenniswerkers
op het gebied van voedselvoorziening en groene ruimte).PrestatiegegevensInstrument Aantal prestatiesGemiddelde kosten per prestatiex € 1 000 Totale uitgavenx € 1 000 Voorlichting   8 400Er zijn 10 projecten in uitvoering die doorlopen in 2005. Het aantal nieuwe
projecten met uitgaven in 2005 is nog niet bekend.Budgettaire gevolgen van beleid Bedragen x € 1 000 09 Kennisverspreiding2003 20042005 2006 2007 2008 2009 VERPLICHTINGEN71 649 62 418 62 246 66 935 70 513 70 77370 773 UITGAVEN 62 419 64 049 63 50668 481 71 915 72 205 72 130 Programma-uitgaven62 011 63 684 62 894 67 870 71 304 71 58371 508 U0916 Vakdepartementaal onderwijsbeleid36 001 29 794 29 694 29 286 30 056 30 20030 200 –VIA-regeling 1 105 890 2 2011 961 2 440 2 452 2 452 –Regeling cursusonderwijs 153 389 1 759 1 884 1 9461 956 1 956 –Regeling praktijkleren 25 83314 795 15 960 16 785 17 434 17 512 17 512–Overig vakdepartementaal 8 910 7 320 8 9747 856 8 236 8 280 8 280–Innovatie groen
onderwijs  6 400800 800    U0917 Algemeen onderwijsbeleid 19 583 22 844 24 80028 223 30 633 30 738 30 738 –Overige regel. WU, Alg. 0 267 371 382 107 111 111–Overige regel. HBO-groen, Alg. 1 781 3 5413 794 4 118 4 734 4 748 4 748–Overige regel. VMBO/MBO-groen,
Alg. 9 05512 171 13 454 15 774 17 474 17 539 17 539–Regelingen ICT 8 747 6 865 7 1817 949 8 318 8 340 8 340 U0918 Voorlichting6 427 11 046 8 400 10 361 10 615 10 64510 570 Apparaatsuitgaven 408 365 612 611611 622 622 U09.22 Baten-lastendienst 408365 612 611 611 622 622 ONTVANGSTEN 940937 45 45 45 45 45Toelichting• De programma-uitgaven zijn bij vorenstaande operationele doelstellingen
toegelicht aan de hand van prestatiegegevens.• Voor normatieve uitgaven ten behoeve van agrarische innovatie-
en praktijkcentra (IPC's) is vanaf 2004 meerjarig budget overgeheveld ten
laste van het artikelonderdeel vakdepartementaal onderwijsbeleid (U09.16).• De uitgaven baten-lastendienst hebben betrekking op DR.De ontvangsten betreffen diverse ontvangsten in het kader van het vakdepartementaal
onderwijsbeleid.Budgetflexibiliteit Bedragen in € 1 000   2005  2006  2007 2008  2009 1.Totaal geraamde kasuitgaven  63 506  68 481  71 915 72 205  72 130 2.Waarvan apparaatsuitgaven  612  611  611  622 622 3.Dus programma-uitgaven  62 894 67 870  71 304  71 583  71 508Waarvan op 1 januari 2004: %  %  %  %   4.juridisch verplicht 10% 6 4314% 2 947 2% 1 761 1% 750  5.complementair noodzakelijk          6.bestuurlijk gebonden (maar niet juridisch) 62% 38 627 58%38 931 56% 39 929 55% 39 676 57%40 426 7.beleidsmatig gereserveerd 28%17 836 38% 25 992 42% 29 614 44%31 157 43% 31 082 8.beleidsmatig nog niet ingevuld          9.Totaal (=3)100% 62 894 100% 67 870 100% 71 304100% 71 583 100% 71 508EvaluatieOperationele doelstellingEvaluatieonderzoek 2002 20032004 2005 2006 2007 2008 2009 09.16VIA-regeling   X      09.16Regeling cursusonderwijs   X     09.16 Regeling praktijkleren   X    X 09.16 Kaderbrief groen onderwijs   X     09.16 Regeling innovatie groen
onderwijs        X09.17 Algemeen onderwijsbeleid (Evaluatie
CFI)   X     09.18 Voorlichting  X     XEvaluaties met betrekking tot algemeen onderwijsbeleid worden uitgevoerd
door OCW (OCW-volgend beleid).Verantwoordelijkheid LNVLNV is direct verantwoordelijk voor vakdepartementaal onderwijsbeleid.
De begunstigden zijn verantwoordelijk voor het daadwerkelijk te behalen resultaat.De minister van LNV is systeemverantwoordelijk voor algemene onderwijskundige
vernieuwing voor het groen onderwijs. LNV volgt het algemene
onderwijsbeleid van OCW. De begunstigde instellingen zijn verantwoordelijk
voor resultaten. Op basis van resultaten vindt eventueel aanpassing van beleid
plaats.LNV is direct verantwoordelijk voor kennisverspreiding. De begunstigden
zijn verantwoordelijk voor het daadwerkelijk te behalen resultaat.10 Nominaal en onvoorzienDit niet-beleidsartikel heeft een bijzonder karakter. Vanuit dit artikel
vinden overboekingen naar de overige beleidsartikelen plaats. Daarnaast worden
onvoorziene uitgaven op het artikel geraamd. Het artikel bevat de posten prijsbijstelling,
loonbijstelling en onvoorzien.PrijsbijstellingOp dit onderdeel worden de uit de aanvullende post prijsbijstelling ontvangen
bedragen geboekt tot toerekening plaatsvindt aan prijsgevoelige begrotingsartikelen.LoonbijstellingOp dit onderdeel wordt de loonbijstelling verwerkt in het kader van algemene
salarismaatregelen en de overige specifieke maatregelen op het gebied van
arbeidsvoorwaarden en premies sociale zekerheid. Vanuit dit artikel wordt
de loonbijstelling toegedeeld aan de loongevoelige beleidsartikelen.OnvoorzienDe grondslag van deze post ligt in de Comptabiliteitswet 2001, waarin
de mogelijkheid is opgenomen om een artikel voor onvoorziene uitgaven op te
nemen.Budgettaire gevolgenBedragen x € 1 000 10 Nominaal en onvoorzien2003 2004 2005 2006 2007 20082009 VERPLICHTINGEN 0 1 754 – 2 262– 4 224 – 6 187 – 6 187 – 6 187UITGAVEN 0 1 754 – 2 262 – 4 224– 6 187 – 6 187 – 6 187 U1021 Prijsbijstelling0 0 0 0 0 0 0 U1022 Loonbijstelling0 1 754 69 69 69 69 69 U1023 Onvoorzien 0 0 – 2 331 – 4 293 – 6 256– 6 256 – 6 256 ONTVANGSTEN 0 0 0 00 0 0ToelichtingDe loonbijstelling 2004 wordt in het najaar 2004 over de relevante artikelen
verdeeld.Op onvoorzien is opgenomen de nog nader in te vullen LNV-efficiencytaakstelling
in het kader van de uitgaventaakstelling van € 750 mln. m.i.v. 2005.11 AlgemeenOp dit artikel worden de uitgaven, zowel apparaat als programma, toegelicht
die niet vallen onder de voorgaande beleidsartikelen. Dit betreft de apparaatsuitgaven
van een aantal algemene onderdelen van het kerndepartement, uitgaven in het
kader van het actieplan emancipatie, internationale contributies en de uitvoering
van EU maatregelen door onder meer de productschappen.Grafiek 10: Procentuele verdeling uitgaven 2005 over operationele
doelstellingen en apparaat.Budgettaire gevolgen Bedragen x €1 00011 Algemeen2003 2004 2005 2006 20072008 2009 VERPLICHTINGEN 287 051 251 064202 851 207 609 204 892 204 662 206 443UITGAVEN 287 320 251 059 202 847 207 605204 888 204 658 206 439 Programma-uitgaven48 944 43 645 43 161 42 734 42 338 42 33842 338 U1111 Emancipatie 60 203 204 206209 209 209 U1113 Internationale contributies7 471 7 417 7 419 7 420 7 421 7 4217 421 U1114 Uitvoering van EU-maatregelen 41 41336 025 35 538 35 108 34 708 34 708 34 708        Apparaatsuitgaven 238 376 207 414 159 686164 871 162 550 162 320 164 101 U1121 Apparaat204 863 170 572 159 686 164 871 162 550162 320 164 101 U1122 Baten-lastendienst 33 51336 842 0 0 0 0 0 ONTVANGSTEN 389 150263 618 259 534 254 534 254 334 254 334254 334Toelichting op de programma-uitgavenU11.11 EmancipatieIn het kader van emancipatie subsidieert LNV projecten waar aandacht is
voor het voorkomen van uitsluiting en het versterken van verscheidenheid.U11.13 Internationale contributiesHet ministerie van LNV voldoet jaarlijks aan de contributieverplichtingen
uit hoofde van het Nederlands lidmaatschap van internationale organisaties
die zich bewegen op het beleidsterrein van LNV. De contributie aan de FAO
(Food and Agricultural Organisation) van de Verenigde Naties is veruit de
grootste en behelst ca. 80 procent van het budget voor internationale contributies.
De FAO-contributie wordt toegerekend aan de Homogene Groep Internationale
Samenwerking (HGIS), het cluster van buitenlanduitgaven en -ontvangsten op
de rijksbegroting.U11.14 Uitvoering van EU-maatregelenOp dit artikel worden uitgaven geraamd die samenhangen met de uitvoering
van het markt- en prijsbeleid van de Europese Unie. Concreet gaat het hier
om de interventiekosten, de medebewindskosten, de uitgaven uit hoofde van
de apurementprocedure en de kosten van schikkingen die samenhangen met de
uitvoering van de Regeling Superheffing. Onder «interventiekosten»
worden de kosten van in-, op- en uitslag verstaan van de marktordeningsproducten
zuivel, rundvlees en granen.De medebewindskosten betreffen de vergoedingen voor taken die door de
productschappen in medebewind worden verricht. Deze taken omvatten de uitvoering
van maatregelen in het kader van het markt- en prijsbeleid van de Europese
Unie en hebben in hoofdzaak betrekking op het opleggen van heffingen, het
verlenen van exportrestituties, alsmede de administratie hiervan. Een nadere
toelichting betreffende de uitvoering door de productschappen uit hoofde van
medebewind wordt in de EU-bijlage gegeven.Ten behoeve van de afwikkeling van declaraties over afgesloten jaren met
het EOGFL, afdeling Garantie, door middel van de zogenaamde apurement-procedure
is op dit artikel een stelpost opgenomen.Toelichting op de aparaatsuitgaven Gegevens inzake apparaatsuitgaven
(bedragen x € 1 000)Raming 2005Gemiddelde
sterkteGemiddelde prijs Totaal Personeel algemene leiding en stafdirecties1648 51,7 33 491 Personeel overige directies2635 67,8 43 067    Materieel   24 753 Materieel Ministerie algemeen en huisvesting   33 489 Overig personeel en post-actieven   24 886     Totaal apparaatsuitgaven  159 6861 Dit betreffen de personele uitgaven van de algemene leiding
en de stafdirecties Bureau Bestuursraad, Personeel en Organisatie, Financieel
Economische Zaken, Informatiemanagement en Facilitaire Aangelegenheden, de
Auditdienst en de directie Voorlichting.2 Dit betreffen de personele uitgaven voor de directies Juridische
Zaken, Internationale Zaken (incl. LNV-VB) en Regionale Zaken, de (tijdelijke)
projectdirecties en het Expertisecentrum LNV.Op dit artikel worden tevens de materiële uitgaven ministerie algemeen
geraamd, zoals huisvestings- en automatiseringsuitgaven, die niet zijn toe
te rekenen aan de beleidsartikelen.Met ingang van 2005 worden op dit artikel niet langer apparaatsuitgaven
baten-lastendiensten geraamd. Dit budget is overgeheveld naar de relevante
beleidsartikelen die betrekking hebben op de activiteiten van deze baten-lastendiensten.Toelichting op de ontvangstenOntvangsten 2005 (x € 1 000) Totaal259 534 Landbouwheffingen 245 000 EU-ontvangsten5 684 Overige ontvangsten 8 850De ontvangsten hebben met name betrekking op de landbouwheffingen. In
de bijlage Europese geldstromen worden de ontvangsten uit hoofde van de landbouwheffingen
per landbouwproduct weergegeven. Daarnaast worden op dit artikel ontvangsten
geraamd voor de uitvoering van EU-landbouwmaatregelen. Tot slot is sprake
van diverse overige ontvangsten, met name apparaatsontvangsten.Administratieve lastenDe administratieve lastenverlichting voor 2005 wordt voorzien op 4%. In
onderstaande tabel worden de acties weergegeven die in 2005 worden ondernomen
en de gevolgen daarvan voor de administratieve lasten. Na een goede start
in 2003, waarin 8% lastenverlichting werd gerealiseerd uit relatief gemakkelijke
ingrepen, nemen de maatregelen zoals voorzien voor 2004 en 2005 meer (beleids-
en juridische) incubatietijd in beslag. De voorziene reducties voor deze jaren
bedragen respectievelijk 1% en 4%. In 2006 wordt vervolgens een reductie voorzien
van 11%, waarmee cumulatief een nettoreductie voor de periode 2003–2006
van 25% in zicht blijft.RegelingActieRaming
mutatie AL in 2005 x € 1 mln.Landbouwwet• landbouwtellingcombineren met inwinning voor basisregistratie– 2,7Kwaliteitswet  • COKZ regelingen• opheffen
rijkskeurmerken– 1,6• controle KCB• combineren met PD-inspectie– 0,8Diergezondheid  • regeling aanvullende voorschriften besmettelijke dierziekten• afschaffen bezoekersregister– 13,0• I&R rund• toepassingen ICT– 3,6Gewasbescherming• convenant AMvBVormvrije invulling voor bedrijfsleven+ 4,0Totaal geraamde afname administratieve
lasten – 17,7Percentage wijziging t.o.v. de stand van 31/12/2002 (€ 430
miljoen) Minus 4,1%BEDRIJFSVOERINGSPARAGRAAFAlgemeenMet de zogenaamde Houtskoolschets is twee jaar geleden onder het motto
«minder beleid, minder inzet, minder regels» een traject gestart
waarmee LNV slank, maar slagvaardig de agenda voor de toekomst tegemoet kon
treden. Daaraan lag niet alleen de forse financiële en personele taakstelling
ten grondslag. Ook gewijzigde opvattingen over de rol van de overheid en de
daarmee verbonden zich wijzigende verhoudingen tussen overheden en maatschappelijke
groeperingen gaven daartoe aanleiding.Het pad dat LNV is ingeslagen had en heeft voor het ministerie grote operationele,
organisatorische en personele gevolgen. De financiële en personele taakstelling,
die het hoofd moest worden geboden, leidt in amper 4 jaar tijd tot een afname
van het personeelsbestand met ruim 20% (ca. 1 200 fte). Een dergelijke
majeure operatie kon en kan niet uitsluitend gerealiseerd worden met -interne-
organisatorische maatregelen, zoals de samenvoeging van een viertal uitvoerende
diensten in de Dienst Regelingen, het bundelen van de regiodirecties in één
directie Regionale Zaken en de clustering van ICT-activiteiten in een Dienst
ICT-Uitvoering (DICTU). Bijna alle onderdelen van het departement hebben een
formele reorganisatie moeten doorvoeren om de krimptaakstelling te kunnen
realiseren. Daarnaast is een versterkte uitstroom slechts mogelijk gebleken
met behulp van de zogenaamde FPU-regeling.Deze interne maatregelen stonden niet op zichzelf. Een integrale beleidsdoorlichting
van het LNV-domein leidt tot het beëindigen van activiteiten, afschaffing
van regelgeving en aanmerkelijke verlaging van administratieve lasten, zoals
neergelegd in de zogenaamde Pakketbrief. Deze actie liep vooruit op de doorlichting
die rijksbreed aan de orde is in het Programma Andere Overheid. De omslag
van zorgen voor naar zorgen
dat is in dit verband een belangrijk vertrekpunt. Primair heeft dit
betrekking op de rol van de overheid richting doelgroepen en maatschappelijke
groeperingen. Daarnaast werkt het ook door in de rolverdeling tussen overheden
(bijv. de ILG-constructie).Bij dit alles blijft een waakzaam oog geboden voor de eisen die de ministeriële
verantwoordelijkheid – ook vanuit de relatie met de EU – stelt.In onderstaande grafiek is het verloop van de personeelsbezetting vanaf
31 december 2002 in beeld gebracht, afgezet tegen de streefbezetting
te bereiken in 2004. De cijfers zijn gericht op de krimptaakstelling in het
kader van de houtskoolschets dus nog exclusief de VWA. In het eerste halfjaar
van 2004 is ook een afname van de bezetting van de VWA waar te nemen met in
totaal 77,3 fte.Verandering in organisatie en besturingIn 2004 zijn op het vlak van bedrijfsvoering vervolgstappen gezet, die
er op zijn gericht het sturingsvermogen van LNV verder te versterken. Scherpere
processturing en toenemende verzakelijking tussen beleid en uitvoering staan
centraal bij het laten doorwerken van de VBTB-criteria. Gebleken is dat het
werken met uitvoeringsorganisaties die een baten-lastenstelsel voeren, in
dat verband belangrijke prikkels oplevert.Met ingang van 1 januari 2005 wordt ook de AID baten-lastendienst. Daarmee
zijn dan nagenoeg alle uitvoeringstaken binnen LNV ondergebracht in baten-lastendiensten.
Het aantal baten-lastendiensten binnen LNV neemt overigens nog wel af, omdat
bij de Voedsel en Waren Autoriteit en bij de Dienst Regelingen fusietrajecten
gaande zijn. Dit heeft ook organisatorische gevolgen. Zo zal bij de VWA 2005
in het teken staan van de integratie van de Keuringsdienst van Waren (KvW)
en de Rijksdienst voor de keuring van vee en vlees (RVV).Als baten-lastendienst, beheersmatig ressorterend onder BZK, zal P-direkt
vanaf 1 januari 2006 voor 12 departementen de personeelsregistratie en salarisadministratie
gaan verzorgen. De wijzigingen die dat voor LNV met zich meebrengt worden
geïmplementeerd door een speciaal daarvoor opgerichte programmaorganisatie.
De grootste veranderingen betreffen de manier van werken, de ICT-architectuur
en het digitaliseren van de P-dossiers. Voor de introductie ervan wordt gebruik
gemaakt van een tijdelijk systeem: «Emplaza». Het is de bedoeling
dat Emplaza per 1 januari 2005 voor geheel LNV beschikbaar is.Eind 2004 zal duidelijk worden of de oprichting zal plaatsvinden van een
interdepartementaal HRM-Ontwikkel- en/of Expertisecentrum (OC/EC). Dit zal
consequenties hebben voor het P&O-werk binnen LNV.Bij de herinrichting van de ICT-functie binnen LNV zal sprake zijn van
een scheiding tussen uitvoering en beleid. De nieuw te vormen
directie Informatiebeleid en Facilitaire Zaken (IFZ) zal zich richten op het
beleid van ICT voor het concern en de inbedding van ICT-investeringen in de
planning- en controlcyclus. De nieuw te vormen Dienst ICT-Uitvoering (DICTU)
wordt verantwoordelijk voor de ontwikkeling van applicaties, het technisch
beheer daarvan en levert de ICT-services zoals infrastructuur en helpdesk.
Op deze wijze kan binnen LNV beter gebruik worden gemaakt van schaalvoordelen,
gedeelde inkoop en standaarden. Bovendien is LNV zo ook beter toegerust voor
eventuele verdere aansluiting bij interdepartementale ontwikkelingen zoals
shared services ICT.ALGEMENE INSPECTIEDIENSTProfielDe Algemene Inspectiedienst (AID) is de controle- en opsporingsdienst
van het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. De kerntaak van
de AID is handhaving van de wet- en regelgeving op de beleidsterreinen van
LNV. De daarbij benoemde producten zijn controle, verificatie, opsporing,
handhavingcommunicatie en beleidsadvisering. Onder handhaving wordt «het
geheel van activiteiten gericht op de bevordering van naleving van wet- en
regelgeving» verstaan. In het kader van de uitvoering van deze taak
beschikken de ambtenaren AID over toezichthoudende en opsporingsbevoegdheden.
Deze bevoegdheden worden in onderlinge samenhang ingezet.Toezicht betreft enerzijds verificatie (waarbij de juistheid van een opgave
gedaan in het kader (financiële) EU-regelgeving wordt vastgesteld) en
anderzijds controle (waarbij naleving van ge- of verbodsbepalingen aan de
orde is). Bij de opsporingstaak staat het gericht het zoeken van strafbare
feiten voorop. Bij de uitvoering van de handhavingstaak verkrijgt de AID informatie
over de naleving van regelgeving.De producten/diensten van de AID zijn weergegeven in onderstaande figuur
en bestaan uit productgroepen: een productief uur controle, opsporing, verificatie,
beleidsadvisering en/of handhavingscommunicatie in combinatie met doelgroepen,
handhavingsaspecten (wet- en regelgeving) en regio's.Binnen deze productgroepen wordt afgesproken met de opdrachtgever op welke
beleidsonderwerpen de inspanning van de AID zich specifiek moet richten, eventueel
aangevuld met een nadere afbakening naar doelgroep en/of regio. Op deze wijze
ontstaan de individuele producten, gerangschikt naar productgroepen, die elk
worden gekwantificeerd in (bestede) productieve uren.De producten van de AID vormen een bijdrage aan het realiseren van operationele
doelen van de volgende resultaatgebieden van het ministerie van LNV. In de
onderstaande tabel wordt de verdeling over de jaren 2004 en 2005 weergegeven.Inzet in % verdeeld over resultaatgebieden Beleidsartikel2004 2005 1.Versterking landelijk gebied6,5 6,3 4.Economisch perspectiefvolle agroketens 32,9 28,3 5.Bevorderen duurzame productie 44,5 47,06.Voedselveiligheid etc. 16,1 18,4Totaal 100 100Begroting van baten en lasten voor het jaar 2005 Algemene
InspectiedienstBedragen x € 1 000  2005 2006 20072008 2009 Baten     opbrengst moederdepartement (meerjaren begroting) 51 541 55 495 54 488 51 643 51 643opbrengst derden 400 400 400 400 400rentebaten 2 8 15 19 19       Totaal baten51 94355 90354 90352 06252 062      Lasten     apparaatskosten     *personeel 34 568 37 40536 757 34 421 34 409 *materieel12 799 13 848 13 595 12 731 12 727rentelasten 289 318 320 316 283afschrijvingskosten      *materieel2 935 2 759 2 859 3 222 3 271*immaterieel 1 102 1 323 1 1221 122 1 122 dotaties voorzieningen –    buitengewone lasten 250 250 250 250250       Totaal lasten51 94355 90354 90352 06252 062      Saldo van baten en lasten00000BatenOpbrengst LNVVan het moederdepartement worden jaarlijks opdrachten ontvangen, zoals
afgesproken in het aansturingprotocol AID. De opbrengst van de AID wordt gevormd
door te leveren diensten in aantallen productieve uren te vermenigvuldigen
met de vastgestelde prijs en de parameter voor de kwaliteit. Voor de omzet
van de AID wordt uitgegaan van de bedragen zoals opgenomen in de meerjarenbegroting
LNV.Opbrengst derdenDe opbrengsten derden hebben voornamelijk betrekking op subsidies voor
investeringen in handhavinginstrumentarium door de Europese Commissie en dienstverlening
aan andere handhavingorganisaties.RentebatenDe rentebaten worden verkregen uit het positieve saldo op de rekening
courant. Er is gerekend met 3,2% rente.LastenPersonele kostenDe personele kosten hebben betrekking op de salariskosten van zowel vast
als tijdelijk personeel.De gemiddelde prijs in 2005 bedraagt € 51 900 per fte.
De personele kosten komen dan uit op zo'n € 34,6 mln.Materiële kostenDe materiële kosten bestaan uit beleidsondersteunende kosten (circa € 1,5
mln.), de directe kosten voor de operationele uitvoering (€ 6,8
mln.) en indirecte kosten (€ 6 mln.).RentelastenDe rentelasten vloeien voort uit de financiering van de investeringen
van de AID via de leen- en depositofaciliteit van het Ministerie van Financiën.
In het overzicht van baten en lasten wordt voorlopig uitgegaan van een rentepercentage
van 3,2%.AfschrijvingskostenDe afschrijvingskosten hebben betrekking op de materiële en immateriële
vaste activa zoals opgenomen in de indicatieve openingsbalans. De afschrijvingskosten
volgen uit de geraamde boekwaarde van de activa per 1 januari 2005 en uit
het investeringsprogramma van de AID. De afschrijvingen vinden lineair plaats.
De afschrijvingstermijn van de activa varieert afhankelijke van het type activa
van 3 tot 10 jaar. In de definitieve openingsbalans worden de gegevens uit
de complete inventarisatie en de daarop gebaseerde waardering opgenomen. Deze
zal bij 1e suppletore begroting 2005 worden opgenomen.Indicatieve openingsbalans
per 1 januari 2005 Bedragen x € 1 000 Activa Passiva  01-01-05 01-01-05 Immateriële vaste activa 2 066 Eigen vermogen  materiele vaste activa  exploitatie reserve– grond – verplichte
reserve – installaties + inventarissen 2 293 onverdeeld resultaat –overige materiele vaste activa 3 918 Leningen bij Financiën8 277Voorraden – Voorzieningen Debiteuren 20 Crediteuren 0nog te ontvangen 1 770 Nog te betalen kosten 1 791liquide middelen 1   Totaal activa10 068Totaal passiva10 068ToelichtingDe indicatieve openingsbalans geeft een prognose van de stand van zaken
per 1 januari 2005. De definitieve openingsbalans zal begin 2005 worden opgesteld
als onderdeel van de verantwoording over 2004 en worden voorzien van een accountantsverklaring
en worden opgenomen in de 1e suppletore begroting 2005.Grondslagen voor de waardering van activa en passiva– De activa en passiva zijn opgenomen tegen nominale waarde.– De waarde van de vaste activa is gebaseerd op een inventarisatie
van de aanwezige activa. Van de activa is op basis van de historische aanschaf
de aanschafwaarde en cumulatieve afschrijvingen de boekwaarde per 1 januari
2005 bepaald. Hierbij is ook rekening gehouden met investeringen die in 2004
plaatsvinden.Toelichting op de onderscheiden posten van de openingsbalans– De immateriële vaste activa bestaan
voornamelijk uit het bedrijfsinformatiesysteem SPIN en de softwarepakketten
voor de kantoorautomatisering. De gehanteerde afschrijvingstermijn bedraagt
5 jaar; er is geen restwaarde.Waardeverloop van de activa
in 2005  Materiële vaste
activa Immateriële vaste activa Totaal vaste activaBoekwaarde 1/1/20056 2112 0668 277    Investeringen 3 295 420 3 715 Afschrijvingen– 2 935 – 1 102 – 4 037     Saldo mutaties360 – 682 – 322     Boekwaarde 31/12/20056 5711 3847 955– De post debiteuren wordt gevormd door
nog te ontvangen bedragen voor het privé gebruik van de dienstauto's.– Nog te ontvangen bestaat uit gereserveerd
vakantiegeld van de medewerkers op het moment van baten-lastendienstvorming.– Eigen vermogen. Voorlopig wordt er
van uit gegaan dat er zich een beperkt eigen vermogen zal ontwikkelen. Bij
de toekomstige vermogensontwikkeling wordt uitgegaan van een geleidelijke
opbouw van de exploitatiereserve op basis van het risicobeleid. De exploitatiereserve
groeit tot maximaal 5% van de gemiddelde omzet.– De uitstaande leningen bij het ministerie van
Financiën zijn rentedragend met een looptijd langer dan een
jaar, te weten:Bedragen x € 1 000  1-1-2005 Leningen uit hoofde overdracht vaste activa 8 277 Lening tbv nieuwe investeringen in 2005 5 465 Totaal 13 742– De post Nog te betalen kosten is als
volgt gespecificeerd:Bedragen x 1000 euro  1-1-2005 Nog te betalen vakantiegeld 1 350 Nog te betalen interim-uitkering420 Diversen 21 Totaal 1 791Kasstroomoverzicht Algemene Inspectiedienst Bedragen x € 1 000  2005 2006 2007 2008 20091.Rekening-courant
RHB 1 januari0111123      2.Totaal operationele kasstroom 4 037 4 082 3 981 4 3444 393       3a.-/- totaal investeringen– 3 715 – 3 180 – 3 180 – 3 180– 3 180 3b.+ totaal boekwaarde desinvesteringen     3.Totaal investeringskasstroom– 3 715 – 3 180 – 3 180 – 3 180 3 180      4a.-/- uitkering aan moederdepartement– 8 277 0 0 0 0 4b.+ storting door moederdepartement 0 0 0 0 0 4c.-/- aflossingen op leningen – 4 036 – 4 082– 3 981 – 4 222 4 271 4d.+ beroep op leenfaciliteit 11 992 3 180 3 180 3 1803 180 4.Totaal financieringskasstroom – 321– 902 – 801 – 1 042 – 1 091      5.Rekening-courant
RHB 31 december (incl. deposito) (=1+2+3+4)111123245ToelichtingHet beginsaldo op de rekening courant per startdatum van de baten-lastendienst
is 0.Het saldo van de vermogensstromen met betrekking tot de uitkering naar
het moederdepartement, aflossing op lening, en lening bij het Ministerie van
Financiën, aangevuld met de operationele kasstroom is voldoende om de
investeringen te dekken.Overzicht vermogensontwikkeling Algemene Inspectiedienst Bedragen x € 1 000  2005 2006 2007 2008 20091.Eigen vermogen per
1 januari00000      2.Saldo van baten en lasten 0 0 0 0 0       3a.Uitkering aan moederdepartement 0 0 0 0 03b.Bijdrage moederdepartement ter versterking
eigen vermogen 0 0 0 0 0 3c.Overige mutaties 0 0 0 0 03Totaal directe mutaties in eigen vermogen00000      4.Eigen vermogen per
31 december (=1+2+3)00000De AID start per 1-1-2005 met een eigen vermogen van 0. In principe zal
een mogelijk positief resultaat over 2005 worden toegevoegd aan het eigen
vermogen.PrestatiesDe prestaties van de AID bestaan uit het aantal directe uren per product/dienst
waartoe de AID een opdracht heeft verkregen en de daarmee bereikte resultaten.
In 2004 vindt de nulmeting plaats van de prestatie-indicatoren.Onderstaande tabel geeft per productgroep het aandeel in de verwachte
omzet van de AID in 2005 weer. Deze verdeling is gebaseerd op de verdeling
2004.Prestaties per productgroep productgroepprestaties
(in uren) aandeel(in %) controle425 600 58,5 verificatie 179 900 24,7opsporing 102 620 14,1 beleidsadvisering 16 5202,3 communicatie 2 800 0,4 Totaal727 440 100In verband met EU regelgeving (cross compliance) wordt verwacht dat er
de komende jaren een verschuiving zal optreden van controle naar verificatie.
Bij de overige productgroepen wordt geen ingrijpende verschuiving verwacht.DoelmatigheidsgegevensDe AID onderscheidt een mix van indicatoren en prikkels met betrekking
tot de doelmatigheid. De kengetallen zijn opgenomen in het meetplan dat moet
dienen om de verbetering van de doelmatigheid bij de AID aan te geven. Dit
meetplan is opgenomen in de bundel «Instellingsproducten kandidaat-baten-lastendienst
AID».In 2004 vindt de nulmeting plaats van de doelmatigheidsindicatoren. De
gegevens zullen worden geleverd bij eerste suppletore begroting 2005.DIENST LANDELIJK GEBIEDProfielDe Dienst Landelijk Gebied is een uitvoerende dienst van LNV die in opdracht
van het rijk, provincies en andere overheden beleid voor het inrichten van
groene gebieden voor natuur, recreatie, water en landbouw, vertaalt naar uitvoering
in concrete projecten. DLG verwerft hiervoor gronden, richt die gronden opnieuw
in en draagt gebieden vervolgens over aan gebiedsbeherende instanties en agrariërs.
Daarnaast worden geldstromen bij elkaar gebracht. DLG zoekt naar samenwerking
en oplossingen die passen bij de (bestuurlijke) wensen en de eigenschappen
van het gebied. Als EU-betaalorgaan is DLG verantwoordelijk voor het uitbetalen
van een breed scala aan POP-regelingen.De producten van DLG ten behoeve van LNV zijn gericht op uitvoeren van
beleid dat is vastgelegd in de LNV-begroting in de artikelen Versterking landelijk
gebied, Realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur en Economisch perspectiefvolle
agroketens;DLG werkt binnen één opdracht voor meerdere overheden, gericht
op publieke doelen en vanuit een unieke positie tussen verschillende publieke
domeinen waarvoor werk wordt uitgevoerd. De kracht van DLG ligt in de combinatie
van het kennen van het gebied, het kennen van de mensen in het gebied en het
kennen van het beleid van verschillende overheden.Het werkgebied van DLG is zeer divers. DLG werkt aan ruim 150 gebiedsgerichte
projecten in het landelijk gebied. Waar voorheen projecten een lange looptijd
hadden, zijn de landinrichtingsprojecten tegenwoordig opgeknipt in termijnen
met kortere doorlooptijden. Daarbij worden steeds vaker nieuwe media als internet
en GIS-visualisaties ingezet. In navolging van het project Groningen Meerstad
wordt samen met diverse internationale universiteiten een GIS-viewer verder
ontwikkeld.DLG stimuleert en begeleidt grondeigenaren zoveel mogelijk om gronden
vrijwillig te ruilen, zoals in het Zeeuwse Ponthe. Eén derde van de
groenprojecten van DLG ligt binnen een straal van 10 km van de grote steden.
DLG helpt steden (zoals Rotterdam en Breda) met ontwikkelingsgericht werken,
PPS-constructies en anticiperend aankopen, de groenprojecten in de stadsranden
te realiseren. DLG koopt daarnaast grond aan voor de realisatie van de EHS.
De producten/diensten van DLG zijn weergegeven in onderstaande tabel. Overzicht bedrijfsprocessen
en producten/dienstenBedrijfsprocesProduct/Dienst 1. Omzetten grond1.1 Verwerving grond 1.2 Vervreemding grond 1.3 Exploitatie grond 2. Inrichten landelijk gebied 2.1 Planvorming 2.2 Planuitvoering 3. Uitvoeren subsidieregelingen 3.1 Adviezen aanvragen 3.2 Uitvoering subsidieregelingen 4. Adviseren4.1 Advisering algemeen en beleid 4.2 InformatieverstrekkingDe grondverwervingtransacties die plaatsvinden in het bedrijfsproces omzetten
grond (1.) worden verricht door het Bureau Beheer Landbouwgronden (BBL). De
medewerkers van DLG voeren de werkzaamheden uit voor BBL.Begroting van baten en lasten voor het jaar 2005 Dienst Landelijk Gebied Bedragen x € 1 000 2004 2005 20062007 2008 2009 Baten      Opbrengst moederdepartement67 141 73 093 74 527 75 721 76 469 76 469Opbrengst overige departementen 1 745 1 919 1 9191 919 1 919 1 919 Opbrengst derden 7 9478 740 8 740 8 740 8 740 8 740 Rentebaten122 88 88 88 88 88 Buitengewone baten 00 0 0 0 0 Exploitatiebijdrage 0 0 00 0 0 Verborgen opbrengsten 6 721 6 7216 721 6 721 6 721 6 721        Totale baten83 676 90 561 91 995 93 189 93 93793 937        Lasten      Apparaatskosten      *personeel 54 59658 281 58 281 58 281 58 281 58 281*materieel 16 872 18 629 18 63118 630 18 630 18 630 Rentelasten 499 459663 834 875 875 Afschrijvingskosten      *materieel 2 9333 452 4 000 4 434 4 665 4 665*immaterieel 1 485 1 769 2 4493 039 3 515 3 515 Dotaties aan voorzieningen 570450 450 450 450 450 Buitengewone lasten 00 0 0 0 0 Verborgen lasten 6 7216 721 6 721 6 721 6 721 6 721       Totale lasten83 676 89 761 91 19592 389 93 137 93 137        Saldo van baten en lasten0800800800800800BatenHet moederdepartement geeft jaarlijks een
opdracht aan DLG, zoals afgesproken in het aansturingprotocol DLG. In die
opdracht wordt het vastgesteld welke werkzaamheden DLG verricht en welke bijdrage
hiervoor wordt ontvangen. De raming van 2005 is gebaseerd op de opdracht van
2004 en de afgesproken krimp ingevolge het Hoofdlijnenakkoord 2002 met betrekking
tot de volumetaakstelling. Voor de raming van 2006 en verder is deze lijn
doorgezet.De opbrengsten overige departementen hebben
voornamelijk betrekking op het ministerie van Verkeer en Waterstaat en samenwerkingsverbanden
tussen diverse departementen.De opbrengsten derden hebben voornamelijk
betrekking op provincies en samenwerkingsverbanden waarin ook gemeenten en
waterschappen participeren.De opbrengsten zijn als volgt verdeeld over de producten: Bedragen x € 1 000 Producten 2005Moederdepartement Tweeden Derden verwerving grond7 724 114 2 378 vervreemding grond 1 894 044 exploitatie grond 2 093 0 9 inrichting: planvorming 10 933 586 1 920 inrichting: planuitvoering 27 869 421 2 654 adviezen aanvragen Programma Beheer 5 366 0 0 uitvoeren subsidieregelingen 10 248 0 435 adviezen 5 172798 1 097 informatieverstrekking 1 794 0204Rentebaten: gerekend is met 1% rente.De verborgen opbrengsten hebben een fictief
karakter en betreffen huisvestingskosten. Voor de bepaling van de integrale
kosten is het namelijk noodzakelijk dat de kosten die andere diensten c.q.
directies van LNV verantwoorden, voor de voortbrenging van DLG-producten en
diensten worden meegenomen.Deze diensten berekenen deze kosten echter niet door aan DLG.LastenDe personele kosten hebben betrekking op de
salariskosten van zowel vast als tijdelijk personeel. De gemiddelde sterkte
ambtelijk personeel is geraamd op 1032 fte tegen een gemiddelde prijs van € 52 463.Daarnaast zijn er kosten geraamd voor de inhuur van derden om werk te
kunnen uitvoeren. Het betreft o.a. kosten verband houdend met het onderhoud
van de geautomatiseerde systemen.De materiële kosten bestaan uit personeelsgerelateerde
kosten (reis- en verblijfskosten, opleidingskosten) 22%, bureaukosten 10%,
huisvestingskosten 29%, automatiseringsuitgaven 13% en overige kosten (waaronder
diensten derden) 15%. Onder de materiële kosten vallen ook de uitvoeringskosten
voor opdrachten van het moederdepartement en voor opdrachten voor tweeden
en derden, 11%.De rentelasten vloeien voort uit de financiering
van de investeringen van DLG via de leen- en depositofaciliteit van het Ministerie
van Financiën. De gehanteerde rentepercentages zijn:3 jaar: 2,51%4 jaar: 2,82%7 jaar: 3,62%De afschrijvingskosten hebben betrekking op
materiële en immateriële vaste activa die volgen uit de boekwaarde
van de activa en uit het investeringsprogramma van DLG. De afschrijvingen
vinden lineair plaats met een afschrijvingstermijn van 3 tot 7 jaar.Onder de materiële activa vallen onder andere kantoorverbouwingen
en kantoorinventaris, beide met een afschrijvingstermijn van 7 jaar, en computerhardware
met een afschrijvingstermijn van 4 jaar. De immateriële vaste activa
betreffen voor het grootste deel software uit eigen ontwikkeling
met een afschrijvingstermijn van 4 jaar en softwarelicenties die in 3 jaar
worden afgeschreven. Deze sofware is ontwikkeld door extern personeel.Als Dotaties aan voorzieningen zijn opgenomen:
wachtgeld en dubieuze debiteuren. Een voorziening voor de reorganisatie per
1-1-2005 is als pm opgenomen.De verborgen lasten betreffen kosten die voortvloeien
uit de bedrijfsvoering van DLG, maar door andere directies en diensten van
LNV worden verantwoord. Het betreft hier de kosten van huisvesting.Het saldo van baten en lasten is bestemd voor
geleidelijke opbouw van een exploitatiereserve om risico's te kunnen opvangen.
De exploitatiereserve groeit tot maximaal 5% van de gemiddelde omzet.Kasstroomoverzicht 2005Dienst Landelijk GebiedBedragen x € 1 000 2004 20052006 2007 2008 20091.Rekening-courant
RHB 1 januari 0 2 120 2 921 3 720 4 5205 320        2.Totaal operationele kasstroom6 538 6 021 7 249 8 273 8 980 8 980       3a.-/- totaal investeringen 4 900 10 06010 040 11 640 5 830 5 338 3b.+ totaal boekwaarde desinvesteringen 0 0 0 0 0 03.Totaal investeringskasstroom – 4 900– 10 060 – 10 040 – 11 640 – 5 830– 5 338        4a.-/- uitkering aan moederdepartement 10 380 0 0 0 0 04b.+ storting door moederdepartement 0 0 00 0 0 4c.-/- aflossingen op leningen4 418 5 220 6 450 7 473 8 180 8 1804d.+ beroep op leenfaciliteit 15 280 10 06010 040 11 640 5 830 5 338 4.Totaal financieringskasstroom 482 4 840 3 590 4 167– 2 350 – 2 842        5.Rekening-courant
RHB 31 december (incl. deposito) (=1+2+3+4)2 1202 9213 7204 5205 3206 120Stijging van de operationele kasstroom wordt veroorzaakt door stijging
van de afschrijvingskosten als gevolg van investeringen. De daling van de
operationele kasstroom in 2005 wordt veroorzaakt door de post nog te ontvangen
van het moederdepartement uit de openingsbalans van de per 1-1-2004 ingestelde
baten-lastendienst.De investeringen betreffen vervangingsinvesteringen van bestaande materiële
en immateriële vaste activa. Het bedrag voor 2005 is als volgt opgebouwd:– Verbouwingen € 4,50 mln.– Hard- en software, inventaris, overige materiële vaste activa € 2,01
mln.– Immateriële vaste activa (software uit eigen ontwikkeling) € 3,55
mln.Overzicht vermogensontwikkeling Dienst Landelijk Gebied Bedragen x € 1 0002004 2005 2006 2007 2008 20091.Eigen
vermogen per 1 januari0 0 800 1 600 2 400 3 200       2.Saldo van baten en lasten 0 800 800800 800 800        3a.Uitkering aan moederdepartement 0 0 0 0 0 03b.Bijdrage moederdepartement aan versterking
eigen vermogen 0 0 0 0 0 03c.Overige mutaties 0 0 0 0 00        4.Eigen vermogen per
31 december0 800 1 600 2 400 3 200 4 000Het eigen vermogen wordt opgebouwd door middel van een exploitatieresultaat
van 1% tot maximaal 5% van de gemiddelde omzet. De reserve is bestemd voor
het opvangen van risico's.PrestatiesDe prestaties die DLG levert bestaan uit het aantal directe uren per product/dienst
waartoe DLG een opdracht heeft verkregen en de daarmee bereikte resultaten.
In 2003 heeft de nulmeting plaatsgevonden van de prestatie-indicatoren. Uren en % van totaal uren  aantallenProducten 2003 % Raming 2004 % Raming 2005% Prestatie 2003 Raming 2004Raming 2005 Verwerving grond 81 817 9% 83 85211% 83 852 11% Ha verworven 6 600 6 7006 700 Vervreemding grond 16 461 2% 20 5633% 20 563 3% Ha vervreemd 4 600 5 8005 800 Exploitatie grond 21 609 3% 22 7223% 22 722 3% Ha gemiddeld in bezit 43 60043 600 43 600            Planvorming 143 449 17%118 698 15% 118 698 15% Ha onderhanden360 000 364 000 364 000 Planuitvoering 312 68636% 302 558 38% 302 558 38% Ha onderhanden627 110 587 110 587 110            Adviezen aanvragen46 135 5% 58 256 7% 58 256 7%Geleverde adviezen aanvragen 8 686 7 100 7 100Uitvoering subsidieregelingen 100 062 12% 111 26114% 111 261 14% N.v.t.               Advisering algemeen en beleid 120 668 14% 56 147 7%56 147 7% Schriftelijke Adviesopdrachten
1e, 2e en 3e109 152 152           Informatieverstrekking 19 243 2% 19 474 2%19 474 2% N.v.t.               Totaal 862 130100% 793 531 100% 793 531 100%    De cijfers geven het resultaat weer van de nulmeting die is uitgevoerd
over 2003 alsmede een raming van de indicatoren over 2004 en 2005. Omdat de
opdracht 2005 nog niet bekend is, is uitgegaan van eenzelfde niveau
als 2004. De prestatie-indicatoren geven een beeld van wat DLG realiseert
met de inzet van uren op de verschillende producten van DLG.De cijfers m.b.t. grond hebben betrekking op opdrachten 1e, 2e en 3e en
zijn excl. toedeling en inbreng van het Bureau Beheer Landbouwgronden in landinrichtingsprojecten.
De cijfers voor 2003 zijn voorlopig, in afwachting van de rekening en verantwoording
Bureau Beheer Landbouwgronden.De stijging van het aantal uren t.b.v. adviezen aanvragen is bijna in
zijn geheel te verklaren door aanvraagbegeleiding Programma Beheer die in
2004 voor het eerst plaatsvindt. De daling van het aantal geleverde adviezen
komt door de intensivering van de werkwijze m.b.t. afhandeling van aanvragen
en een verwachte groei van de inrichtingssubsidies.Projecten die DLG uitvoert dragen veelal bij aan realisatie van meerdere
beleidsartikelen. Producten zijn daarom niet rechtstreeks aan één
artikel te koppelen. De beleidsdoelen zijn hieronder genoemd met daarbij het
percentage van de geraamde tijdbesteding:– Versterking landelijk gebied (55%)– Realisatie ecologische hoofdstructuur (32%)– Economisch perspectiefvolle agroketens (1%)– Overige (12%)Doelmatigheidsgegevens 2003 Raming 2004 Raming 2005Gemiddeld aantal direct productieve uren per fte werkzaam in de
projecten 1 043 1 050 pm Verhouding tussen directe en indirecte uren 61%:39% 62%:38% 63,9%:36,1%Verhouding tussen directe en indirecte uren (waarbij financiële
toeslag is toegerekend aan directe uren 64%:36% 66%:34%68%:32% Gemiddelde prijs per uur (LNV tarief) * –€ 86,92 Pm* Incl. opslag voor financiële dienstenIn 2003 en 2004 is de doelmatigheid van DLG flink toegenomen. Door efficiencywinst
is de formatie in deze jaren met circa 100 fte gekrompen. Verdere efficiencywinst
moet worden bereikt met een toename van het werkpakket en een verbetering
van de ICT-voorzieningen. Daarnaast biedt stroomlijning van de aansturing
kansen voor verhoging van de efficiency.De set doelmatigheidsindicatoren zal de komende jaren worden uitgebreid
met kwaliteitsindicatoren, zoals de doorlooptijd van subsidieaanvragen en
klanttevredenheid. Deze aanvullende kwaliteitsindicatoren worden ontwikkeld
in 2005. In 2006 zal hiermee worden gestart.DIENST REGELINGENProfielDe Dienst Regelingen (DR) is een (beoogde) baten-lastendienst van het
Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. Per 1 januari 2004 heeft
de Dienst Regelingen een tijdelijke baten-lastendienststatus. Het is de bedoeling
dat de voorhangprocedure in mei 2005 start, zodat DR op 1 januari 2006
volwaardig kan opereren als baten-lastendienst.De begroting 2005 is nog gebaseerd op de verschillende productenkaders
en waarderingsgrondslagen van de baten-lastendiensten waaruit DR is samengesteld:
Front Office (Loket, Dienst Basisregistraties), LASER en Bureau Heffingen.
Het definiëren van producten en diensten, tarieven en doelmatigheidsindicatoren
is nog in volle gang. In de ontwerpbegroting 2006 kan een compleet beeld worden
gegeven.Tezamen met enkele andere uitvoerende organisaties van het Ministerie
is de DR «huisuitvoerder» van LNV regelingen. De DR streeft er
daarnaast naar om – op niet-commerciële basis – ook andere
(overheids)opdrachtgevers te verwerven. De DR streeft er naar partner in beleid voor opdrachtgevers te zijn vanuit een transparante
en zakelijke verhouding. De belangrijkste opdrachtgever van DR is het moederdepartement
LNV. Het betreft ondermeer regelingen op het terrein van:• De uitvoering van EU-regelingen, verordeningen en verplichtingen;• Identificatie en Registratie van dieren, percelen en bedrijven;• Vergunningen en ontheffingen;• Subsidieregelingen en financieringsregelingen;• Het plattelandsontwikkelingsbeleid;• Het mestbeleid;• De crisisbestrijding.Het gaat hierbij enerzijds om het uitvoeren van subsidieregelingen (bijvoorbeeld:
ooipremieregeling), waarbij de subsidieverkrijger «voordeel» heeft
bij de uitvoering. Maar anderzijds gaat het om het uitvoeren van «regulerende
regelingen» (bijvoorbeeld in het mestbeleid, dat gericht is op het bereiken
van milieudoelstellingen). Doelgroepen zijn met name agrarische ondernemers,
maar ook bijv. organisaties als bijvoorbeeld natuurbeschermingsorganisties.Naar verwachting zal het takenpakket van de dienst in de toekomst aanzienlijk
wijzigen. LNV streeft vereenvoudiging van regelgeving na, in het bijzonder
van het mestbeleid, en beperking van het aantal subsidies. Andere tendensen
zijn:• Internationale ontwikkelingen: er is binnen de EU sprake van een
trend naar «cross compliance» («koppeling van onderling
niet direct gerelateerde regelingen»), hetgeen o.a. een uitbreiding
van controlepunten tot gevolg zal hebben.• Nationale omgevingsontwikkelingen: er is al geruime tijd sprake
van een afnemend aantal agrarisch ondernemers, waarbij enerzijds sprake is
van grotere bedrijven en verdere professionalisering, anderzijds van toenemende
diversificatie binnen bedrijven. Daarnaast blijft de aandacht voor natuurbeleid
en -ontwikkeling hoog, waardoor de taken van DR op dit terrein mogelijk verder
toe zullen nemen.• Ontwikkelingen binnen de Rijksoverheid: Streven naar meer klantgerichtheid van de uitvoering en verlaging van de administratieve
lastendruk. Hierbij wordt ondermeer gestreefd naar éénmalig
inwinnen van gegevens en meervoudig gebruik daarvan.De fusie van LASER, Bureau Heffingen, Dienst Basisregistraties en Het
LNV-Loket tot één Dienst Regelingen maakt de invoering van één
generiek bedrijfsprocesmodel mogelijk. Naar verwachting leidt dit ook tot
efficiencyvoordelen.Begroting van baten en lasten voor het jaar 2005 Dienst RegelingenBedragen x € 1 000 2003* 20042005 2006 2007 2008 2009 Baten       Opbrengst moederdepartement101 696 103 644 114 222 143 870 127 051107 661 103 861 Overige financiering  10 1121 972     Opbrengst tweeden/derden 10 9238 680 9 753 9 548 9 298 9 217 9 217Leges/Opbrengst I&R 776 11 200 11 200 6 9006 900 6 900 6 900 Rentebaten 135 170 254256 261 238 238 Buitengewone baten 91 00 0 0 0 0 Verborgen baten 5 353 5 2900 0 0 0 0         Totaal baten118 974139 096137 401160 574143 510124 016120 216        Lasten       Apparaatskosten       Personeel 57 340 69 82275 192 83 718 74 050 64 344 62 496Materieel 42 313 52 834 52 245 56 28151 188 42 649 40 726 Afschrijvingskosten 9 14611 516 12 812 17 004 17 379 16 287 15 105materieel3 7544 4163 3263 7223 4863 0482 863immaterieel5 3927 1009 48613 28213 89313 23912 242Rentelasten 861 900 977 1 1041 103 1 071 1 019 Dotatie voorzieningen– 1 536 0 0 0 0 0 0 Buitengewone lasten 6 309 0 0 0 0 0 0 Verborgen lasten 5 159 4 024 0 0 0 0 0        Totaal lasten119 592139 096141 226158 107143 720124 351119 346        Saldo van baten en lasten– 6180– 3 8252 467– 210– 335870* 2003 is in de som van de realisatie LASER en Bureau Heffingen (exclusief
Front Office).Toelichting op de staat van baten en lastenUit bovenstaande blijkt dat de baten en lasten nog niet volledig met elkaar
in evenwicht zijn. In het najaar van 2004 zullen er nadere besprekingen tussen
opdrachtgevers en DR plaatsvinden over omvang werkpakket 2005 en financiering
daarvoor.BatenDe opbrengsten LNV bestaan naast het reguliere
werkpakket uit het opstarten van het nieuwe mestbeleid en de implementatie
van het vernieuwde GLB. Een nadere specificatie is gegeven onder het productenkader.Overige financiering betreft incidentele overloop
van werkzaamheden en de daarmee gemoeide lasten. Na de conversie vervalt deze
post. In het bedrag 2004 zit o.m. een bijdrage vanuit het eigen vermogen ad € 1,940 mln. inbegrepen (zijnde het positieve resultaat, dat Bureau Heffingen
in 2003 heeft gerealiseerd en dat ultimo 2003 aan het eigen vermogen is toegevoegd).De opbrengsten tweeden/derden hebben betrekking
op de uitvoering van regelingen in opdracht van VROM en BZK.De post leges/I&R-opbrengsten heeft betrekking
op de vergoedingen voor de behandeling van overdracht van mestproductierechten
dan wel varkens- en pluimveerechten en voor de registratie van dieren.De rentebaten hebben betrekking op de rentevergoeding
over het saldo van de rekening-courant bij het Ministerie van Financiën.De verborgen baten (opgenomen in 2003 en 2004)
hebben een fictief karakter. Voor de bepaling van de integrale kosten is het
noodzakelijk dat de kosten die andere LNV diensten verantwoorden voor de voortbrenging
van LASER producten en diensten worden meegenomen. Desbetreffende diensten
berekenen deze kosten echter niet door aan LASER. LASER brengt deze kosten
dan ook niet in rekening bij de LNV-opdrachtgevers. Deze kosten worden aan
opdrachtgevers buiten LNV wel in rekening gebracht. De fusiepartners Bureau
Heffingen en Front Office kennen een dergelijke systematiek niet waardoor
besloten is om vanaf 2005 deze systematiek op te heffen vanwege het gecompliceerde
en moeilijk communiceerbare karakter. Vanaf 2005 wordt gewerkt met de eenvoudiger
systematiek van een minimumtarief voor opdrachten van tweeden en derden.LastenDe personele kosten hebben betrekking op de
salariskosten van zowel de vaste als tijdelijke formatie.De materiële kosten hebben betrekking
op huisvestingskosten, automatiseringskosten, logistieke kosten, diensten
derden en overig personeelsgebonden kosten (opleiding, reis- en verblijfkosten
e.d.).De rentelasten hebben betrekking op de financiering
van de vast activa d.m.v. leningen bij het Ministerie van Financiën.De afschrijvingskosten hebben betrekking op
de materiële en immateriële vaste activa. Onder de materiële
activa vallen o.a. de kantoorinventaris, kantoormachines en hardware. De immateriële
vaste activa betreft de inzet van Informatie Technologie voor de uitvoering
van de regelingen. De afschrijvingskosten volgen uit de boekwaarde van de
activa en uit het investeringsprogramma van Dienst Regelingen. De afschrijvingen
vinden lineair plaats met afschrijvingstermijnen van 3 tot 30 jaar.De afschrijvingslasten zijn berekend op basis van verschillende waarderingsgrondslagen
bij de fusiepartners. Dit heeft als gevolg dat bij het vaststellen van de
te hanteren waarderingsgrondslagen ten tijde van de openingsbalans DR er een
correctie dient plaats te vinden op de afschrijvingslasten.De verborgen lasten betreffen voor 2003 en
2004 kosten die voortvloeien uit de bedrijfsvoering van LASER. Deze kosten
worden echter elders op de LNV-begroting verantwoord. Het betreft o.a. de
gecalculeerde huur voor de regionale vestigingen, en de calculatorische afschrijvingen.
Voorts worden hieronder kosten geraamd voor verrichte werkzaamheden van interne
LNV-diensten. Vanaf 2005 wordt deze systematiek opgeheven (zie de toelichting
bij de verborgen baten.)Kasstroomoverzicht 2005Dienst Regelingen Bedragen x € 1 000 20032004 2005 2006 2007 2008 20091.Rekening-courant
RHB 1 januari 7 730 28 016 29 065 11 19211 862 12 198 11 917        2.Totaal operationele kasstroom 26 107 11 184 – 4 21117 650 17 639 16 966 16 272         3a.-/- totaal investeringen – 4 842 – 22 212– 21 215 14 530 12 400 11 900 17 6513b.+ totaal boekwaarde desinvesteringen 4 9150 0 0 0 0 0 3.Totaal investeringskasstroom 73 – 22 212 – 21 215– 14 530 – 12 400 – 11 900 – 17 651        4a.-/- uitkering aan moederdepartement 1 6630 0 0 0 0 0 4b.+ storting door moederdepartement 0 0 0 0 0 0 04c.-/- aflossingen op leningen – 8 096– 10 135 – 13 662 – 16 980 – 17 303– 17 247 – 14 548 4d.+ Beroep op leenfaciliteit 3 865 22 212 21 215 14 53012 400 11 900 17 651         4.Totaal financieringskasstroom – 5 894 12 077 7 553– 2 450 – 4 903 – 5 347 3 103        5.Rekening-courant
RHB 31 december (incl. deposito) (=1+2+3+4) 28 016 29 065 11 19211 862 12 198 11 917 13 641De operationele kasstroom in 2005 toont een negatief saldo. Dit komt voort
uit een aflossing van kortlopende schulden. De operationele kasstroom bestaat
verder uit de afschrijvingen en het saldo van baten en lasten.Overzicht vermogensontwikkeling Dienst RegelingenBedragen x € 1 000 2003 2004 2005 2006 20072008 2009 1.Eigen
vermogen per 1 januari 6 715 4 434 2 494 – 1 3311 136 926 591         2.Saldo van baten en lasten – 618 0 – 3 825 2 467 – 210– 335 870         3a.Uitkering aan moederdepartement – 1 663 0 0 0 0 00 3b.Bijdrage moederdepartement ter versterking
van eigen vermogen 0 0 0 0 0 0 03c.Overige mutaties 0 – 1 940 0 00 0 03Totaal directe mutaties in eigen vermogen– 1 663– 1 94000000        4.Eigen vermogen per
31 december (=1+2+3)4 4342 494– 1 3311 1369265911 461Het verschil in baten en lasten veroorzaakt een schommelende lijn in het
eigen vermogen van de Dienst Regelingen. In de loop van 2004 zullen er nadere
besprekingen plaatsvinden tussen opdrachtgevers en DR over omvang werkpakket
en financiering daarvoor.De daling in het eigen vermogen in 2004 (overige mutaties) wordt verklaard
doordat € 1 940 mln. wordt aangewend ter financiering van het
werkpakket 2004. ProductenkaderBeleidsartikel Integrale
kosten (x € mln.) Subsidie omvang
(x € mln.)  2004 2005 2006 20042005 2006 Artikel 1 Versterking Landelijk gebied 1,62,2 2,2 7 7 7 Artikel 3 Beheer EHS 10,29,3 9,3 0 0 0 Artikel 4 Economisch perspectiefvolle agroketens 1,1 0,8 0,8 132 132132 Artikel 5 Bevorderen Duurzame Productie 57,7 105,5126,9 16 348 348 Artikel 6 Voedselveilgheid, -kwaliteit en diergezondheid 2,0 1,8 1,8 1313 13 Artikel 9 Kennisverspreiding 0,4 0,4 0,48 8 8 Artikel 11 Algemeen 40,7   332  Totaal 113,7 120,0 141,4 508 508508Bovenstaande tabel toont het productenpakket van de Dienst Regelingen,
dat wordt afgenomen door LNV, onderverdeeld naar beleidsartikel. Vanaf 2005
wordt onder artikel 5 rekening gehouden met de lasten van het vernieuwde GLB
en van het nieuwe mestbeleid. In 2005 betreft dit, inclusief lasten Front
Office, in totaal € 41 mln.DoelmatigheidsgegevensUurtariefBij het streven naar één integraal tarief voor DR als geheel
is gebleken dat de fusiepartners op verschillende wijze het uurtarief hebben
opgebouwd. Zo wordt er verschillend met overhead en productiviteit omgegaan.
Dit maakt het vooralsnog onmogelijk de uurtarieven onderling te vergelijken
en een gemiddelde voor DR als totaal te berekenen. De fusiewerkzaamheden zijn
er op gericht dat in de ontwerpbegroting 2006 inzicht kan worden geboden in
de kosten per product/dienst.Telefoon Aantal af te handelen telefoongesprekken   20042005  650 000 650 000Het betreft de 1ste en 2de lijns telefoon. De norm
is dat 70% van de binnenkomende telefoongesprekken (servicelevel) binnen 30
seconden wordt opgenomen. Voor de bereikbaarheid geldt een norm van 95%.BezwaarschriftenAantal af te handelen bezwaarschriften  20032004 2005Minas9 84318 6008 000% toegewezen18%20%30%% afgewezen82%80%70%    Overige5 8777 0186 230% toegewezen33%30%30%% afgewezen67%70%70%Het verschil in aantal af te handelen bezwaarschriften in 2004 ten opzichte
van 2003 en 2005 wordt veroorzaakt door de doelstelling van DR om ten aanzien
van de bezwaarschriften MINAS de voorraad op 31 december 2004 terug te brengen
tot maximaal 3 000.BeroepschriftenAantal af te handelen beroepschriften  200320042005Minas188500300Overig175787726PLANTENZIEKTENKUNDIGE DIENSTProfielDe kerntaak van de Plantenziektenkundige Dienst (PD) is het weren, bestrijden
en beheersen van ziekten en plagen. Hiermee wordt beoogd een duurzame, concurrerende
en veilige land- en tuinbouw te bevorderen, de handel zoveel mogelijk ongestoord
te laten plaatsvinden en het Nederlandse landschap in stand te houden. Een
duurzame, veilige en concurrerende land- en tuinbouw betekent onder andere
minder gebruik en minder afhankelijkheid van chemische bestrijdingsmiddelen.
Het voorkómen, dan wel beperken van ziekten en plagen levert daaraan
een belangrijke bijdrage. Hiertoe levert de PD de volgende producten: inspecties,
diagnoses, beschikkingen, audits, adviezen aan beleidsdirecties en adviezen
in opdracht van derden.De wettelijke basis van de werkzaamheden van de PD ligt besloten in de
Plantenziektenwet, de Bestrijdingsmiddelenwet, Europese regelgeving en internationale
verdragen.Producten en diensten worden in beginsel in rekening gebracht bij de bedrijven
waar de werkzaamheden worden uitgevoerd. Indien het wettelijk niet mogelijk
is de tarieven door te berekenen aan het bedrijfsleven of indien de tarieven
om beleidsmatige redenen onder de kostprijs worden vastgesteld, zijn de kosten
voor de opdrachtgevers, doorgaans LNV.De financiering van werkzaamheden in opdracht van derden komt voor diens
rekening. Hierbij geldt het uitgangspunt dat de PD niet concurreert met derden.Begroting van baten en lasten voor het jaar 2005 Plantenziektenkundige Dienst Bedragen x € 1 0002003 2004 2005 2006 2007 2008 2009Baten       Opbrengst moederdepartement 15 017 16 137 12 081 12 04912 048 12 048 12 048 Opbrengst derden 13 51013 930 15 012 15 360 15 361 15 361 15 361        Totaal baten28 52730 06727 09327 40927 40927 40927 409        Lasten       Apparaatskosten       *personeel 16 84617 014 17 011 17 011 17 011 17 011 17 011*materieel 5 928 5 852 5 676 5 5525 552 5 552 5 552 *huisvesting2 995 3 166 3 221 3 221 3 221 3 2213 221 Rentelasten 146 200 220 220 220220 220 Afschrijvingskosten       *materieel 664 750897 897 897 897 897 *immaterieel362 360 478 478 478 478 478 Dotaties voorzieningen 1 023 225 30 30 30 30 30Buitengewone lasten 0 2 500 1 000 0 0 00         Totaal lasten27 96430 06728 53327 40927 40927 40927 409        Saldo van baten en lasten5630– 1 4400000ToelichtingBatenDe opbrengst moederdepartement van € 12,1
mln. betreft een vergoeding voor het uitvoeren van fytosanitaire en kwaliteitsregelgeving.
Het betreft activiteiten gericht op uitroeien, beheersen en monitoring van
quarantaine of quarantaine waardige organismen (q-organismen). Daarnaast levert
de PD fytosanitaire beleidsondersteuning en beleidsondersteuning gericht op
geïntegreerde gewasbescherming. Naast deze algemene beleidsondersteuning
is ook sprake van concrete opdrachten zoals bijvoorbeeld ondersteuning op
het gebied van het biodiversiteit en genetisch gemanipuleerde organismen of
de ontwikkeling van een systeem dat de afhandeling van im- en exportprocedures
efficiënter en effectiever zal doen verlopen.De opbrengsten derden bestaan uit retributies
ten behoeve van inspecties, diagnoses, toezicht, beschikkingen en adviezen
derden.In het meerjarig budgettair kader is rekening gehouden met een structurele
stijging van de baten vanaf 2005 met € 1,5 mln. (ten opzichte van
2003). Het uitgangspunt daarvoor is de reeds aangekondigde tariefverhogingen
per 1 januari 2005, welke al deels medio 2004 zijn doorgevoerd.LastenDe personele kosten van € 17 mln.
zijn gebaseerd op een formatie van 375 fte en een middensom van € 45 365.
De personeelskosten betreffen zowel het vast personeel als uitzendkrachten/detachering
en opleidingskosten. Externe inhuur wordt verantwoord onder materiële
kosten.De materiële kosten bedragen in 2005 € 5,7
mln. Het betreffen hoofdzakelijk reis- en verblijfsvergoedingen, bureauen
laboratoriumbenodigdheden en dienstverlening door derden. Daarnaast zullen
in 2005 onder andere de volgende kosten gemaakt worden: het gebruiksrecht
TOP-vector, onderhoud van het afvalwatersterilisatiesysteem en kosten met
betrekking tot de herhuisvesting van Diagnostiek.De huisvestingskosten hebben betrekking op
het hoofdkantoor te Wageningen, de buitenlocaties, kassen en garages. In 2005
wordt de buitendienst geconcentreerd in een viertal districtskantoren met
bijbehorende steunpunten. In de huisvestingslasten is rekening gehouden met
een gemiddelde huurstijging van 5% ten opzichte van 2004.De rentelasten van € 0,2 mln. hebben
betrekking op de lening bij het ministerie van Financiën voor het doen
van nieuwe investeringen.De afschrijvingskosten bedragen voor 2005 € 1,4
mln. De afschrijvingstermijn voor investeringen in automatiseringsapparatuur
en datacommunicatie bedraagt 3 jaar. De afschrijvingstermijn voor investeringen
in installaties laboratorium is 5 jaar en afschrijvingen op inventaris is
10 jaar.Er is een vast bedrag aan dotaties voorzieningen
voor met name dubieuze debiteuren en wachtgelden. Ervaring leert dat een dotatie
per jaar van € 0,03 mln. voldoende is om de voorzieningenstand op
peil te houden.De buitengewone lasten betreffen de aanpassingen
nodig om te blijven voldoen aan de instellingseisen baten-lastendiensten.Het saldo van baten en lasten in deze begroting
bedraagt – € 1,44 mln. Dit is met name toe te rekenen aan
de buitengewone lasten. Gedurende 2005 zal er dekking worden gezocht voor
dit tekort. Het streven is dat de PD met een neutraal saldo het jaar 2005
zal afsluiten.Kasstroomoverzicht 2005Plantenziektenkundige DienstBedragen x € 1 000 2003 20042005 2006 2007 2008 20091.Rekening-courant
RHB 1 januari 391 4 536 6 613 5 082 4 6174 050 3 226         2.Totaal operationele kasstroom 2 871 1 335 – 35 1 405 1 4051 405 1 405         3a.-/- totaal investeringen– 1 497 – 2 286 – 2 700 – 2 700– 2 700 – 2 700 – 2 700 3b.+ totaal boekwaarde desinvesteringen       3.Totaal investeringskasstroom – 1 497 – 2 286 – 2 700– 2 700 – 2 700 – 2 700 – 2 700        4a.-/- eenmalige uitkering aan moederdepartement       4b.+ eenmalige storting door moederdepartement 700 2000     4c.-/- aflossingen op leningen– 760 – 1 258 – 1 496 – 1 870 – 1 972– 2 229 – 2 274 4d.+ beroep op leenfaciliteit 2 831 2 286 2 700 2 7002 700 2 700 2 700 4.Totaal financieringskasstroom 2 771 3 028 1 204 830728 471 426        5.Rekening-courant
RHB 31 december (incl. deposito) (=1+2+3+4) 4 536 6 613 5 0824 617 4 050 3 226 2 357De investeringen hebben betrekking op: het ontwikkelen van automatiseringssystemen,
herhuisvesting laboratorium, laboratoriumbenodigdheden en vervanging van computers
en het ontwikkelen van een garantiesysteem zodat het erkennen van exportbedrijven
mogelijk wordt en vervanging elektra. Overzicht vermogensontwikkeling Plantenziektenkundige Dienst Bedragen x € 1 0002003 2004 2005 2006 2007 2008 20091.Eigen
vermogen per 1 januari– 594 669 2 669 1 229 1 229 1 2291 229         2.Saldo van baten en lasten563 0 – 1 440 0 0 0 0        3a.Uitkering aan moederdepartement       3b.Bijdrage moederdepartement ter versterking
van eigen vermogen 7002 000*     3c.Overige mutaties       3.Totaal directe mutaties in eigen vermogen 700              4.Eigen vermogen per
31 december (1+2+3)6692 6691 2291 2291 2291 2291 229* Zie 4b kasstroomoverzicht.Prestaties Producten (in aantallen) Productgroep 2004 2005 Inspectiebezoeken weren (fytosanitair en
kwaliteit) Weren 27 37727 377 Inspectiebezoeken vrijwaren (fytosanitair en
kwaliteit) Vrijwaren 96 447 96 447 Inspectiebezoeken uitroeien Uitroeien PM PM Inspectiebezoeken beheersenBeheersen PM PM Inspectiebezoeken monitoringMonitoring 20 187 21 187 Inspectiebezoeken toezichtToezicht 70 70 Mutaties besmetverklaringen Fytosan. Opsporing 500 500 Monstername bruinrot/ringrot Fytosan. Opsporing 85 000 85 000 Monsters detectie en identificatie Detectie en
identificatie 40 700 40 700Adviesuren landbouwkundige deugdelijkheid Duurzaam
gebruik van gewasbeschermings-middelen 1 600 1 600Verstrekte vergunningen Duurzaam gebruik van gewasbeschermings-middelen 10 475 2000In de begroting zijn de prestaties opgenomen conform voorgaande jaren.
In het programma «instellingseisen baten-lastendiensten» wordt
de output van de PD opnieuw gedefinieerd. De juiste omschrijving is thans
nog niet vastgesteld.DoelmatigheidsgegevensInzet arbeidscapaciteit (%)  2003 (%)2004 (%) 2005(%) Bruto capaciteit 100 100100 Bezettingsgraad (= netto capaciteit) 82 83 83Afwezigheid (verlof en ziekte) 18 17 17 Netto capaciteit 100 100 100 Primair proces 61 6969 Management en beheer 39 31 31In verband met het programma «instellingseisen baten-lastendiensten»
wordt de output omschrijving van de PD gerelateerd aan het te bereiken effect.
Dit leidt tot een herziening van de doelmatigheidsgegevens en de onderstaande
doeltreffendheid -en kwaliteitsgegevens. Om die reden zijn de aantallen van
2004 ook opgenomen voor 2005.DoeltreffendheidWering schadelijke organismen 20032004 2005 Aantal geïnspecteerde zendingen 113 34775 000 75 000 Aantal geweerde zendingen 345 200200 Percentage geweerde zendingen 0,3 0,270,27KwaliteitKwaliteit 2003 2004 2005Klachten 8 10 10 Aantal afgehandeld 7 88 Aantal gegrond verklaard 0 0 0 Beroeps- en bezwaarschriften    Aantal uitspraken 37 11 11Afgewezen (%) 100 100 100 Toegekend (%) 00 0De beroepschriften worden afgehandeld door een rechtbank, de bezwaarschriften
door DR en klachten door de PD zelf.VOEDSEL EN WAREN AUTORITEITInleidingDe Voedsel en Waren Autoriteit werkt aan zichtbare
risicoreductie op het gebied van voedsel en consumentenproducten
in relatie tot volksgezondheid, diergezondheid en dierenwelzijn. De VWA is
opgericht om het vertrouwen van de consumenten en burgers op een hoog niveau
te houden c.q. te verbeteren.Het werkterrein van de VWA betreft de gezondheidsbescherming van mens
en dier en de veiligheid van (zowel voedselgerelateerde als niet-voedselgerelateerde)
producten. Het werkterrein beslaat complete productieketens, van grondstof
en hulpstof tot aan de consumptie, het gebruik van het eindproduct en alle
processen die daarbij een rol spelen. Dit omvat overigens mede de zorg voor
gezondheidsbescherming op het vlak van alcohol en tabak. De VWA maakt deel
uit van het Staatstoezicht op de Volksgezondheid.De VWA als geheel heeft de status van «tijdelijke baten-lastendienst».
Er is een project gestart met als doel om per 1 januari 2006 aan de instellingsvoorwaarden
voor een baten-lastendienst te kunnen voldoen. Het jaar 2005 is daarmee een
proefjaar.Op dit moment bestaat de VWA-organisatie (nog) uit drie onderdelen: de
Centrale Eenheid (CE), de Rijksdienst voor Keuring van Vee en Vlees (VWA/RVV)
en de Keuringsdienst van Waren (VWA/KvW). De begroting van de VWA bestaat
daarom nog uit drie afzonderlijke (deel)begrotingen.Het reorganisatieproject VWA 2006 zal leiden tot een nieuwe organisatiestructuur.
De fusie van de VWA/KvW en VWA/RVV zal dan zijn gerealiseerd. Daarnaast zullen
andere organisatie-onderdelen opnieuw vorm krijgen. Hierbij wordt o.a. gestreefd
naar een verbetering van de doelmatigheid. Op dit moment is nog niet duidelijk
hoe e.e.a. exact zal uitwerken. Daarom is er van afgezien om rekening te houden
met de gevolgen van dit reorganisatieproces in de gepresenteerde begrotingscijfers
voor de jaren ná 2005. In de begroting 2006 zal sprake zijn van één
begroting voor de hele VWA.DoelstellingenDe doelstellingen van de VWA zijn:a. het concreet en aantoonbaar bijdragen aan het verminderen, dan wel
pro-actief beheersen van gezondheids- en veiligheidsrisico's.b. het bijdragen aan c.q. herstellen van het vertrouwen van burgers en
consumenten in veilig voedsel en veilige producten.TakenDe VWA voert de volgende taken uit:a. Toezicht: het zorgdragen voor een ketenbreed
en ketendekkend toezicht dat professioneel en effectief wordt uitgeoefend.b. Risicobeoordeling: de VWA zorgt voor onafhankelijke,
deskundige en eenduidige risicobeoordelingen.c. Risicocommunicatie: bedrijfsleven, consumenten
en burgers worden in een vroeg stadium betrokken bij (proactieve) risicobeoordeling.
Bij een mogelijk nieuw gevaar of incident zorgt de VWA voor een eenduidig,
helder en betrouwbaar oordeel dat publiek bekend en toegankelijk wordt gemaakt
(o.a. op de VWA-website).d. Incidenten- en calamiteitenmanagement:
de VWA beheert één centraal meldpunt voor meldingen
van incidenten en calamiteiten op het hele terrein van voedsel en waren, inclusief
dierziekten. Hierdoor kan alert op signalen van consumenten, bedrijven, laboratoria,
de Europese Commissie of andere landen worden gereageerd.e. Beleidsadvisering: de VWA adviseert de
Ministers van LNV en VWS gevraagd en ongevraagd over:– de kwaliteit, uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid van wet- en
regelgeving en normstellingen op het gebied van de veiligheid van voedsel
en waren (inclusief dierziekten);– beleidsmatige aspecten van het bevorderen van de veiligheid van
voedsel en waren (inclusief dierziekten);– de Nederlandse inbreng in internationale fora;– de beoordeling van signalen, incidenten en calamiteiten;– te nemen maatregelen in een crisissituatie en bij situaties van
grote politieke gevoeligheid;– de evaluatie van crises;– onderzoeksprogrammering m.b.t. risicobeoordeling;– publieksvoorlichting.f. Internationale contacten: de VWA coördineert
internationale contacten op het gebied van toezicht, risicobeoordeling en
risicocommunicatie, o.a. met de EFSA en FVO.Voedsel en Waren Autoriteit/Centrale Eenheid (VWA/CE)ProfielDe belangrijkste taken van de Centrale Eenheid VWA zijn:• strategieontwikkeling op het gebied van toezicht, risicobeoordeling
en risicocommunicatie;• hoofdinspectietaken (toezichtbeleid, risicobeoordeling, signalering
en advisering);• onderzoeksprogrammering;• communicatie naar de media, maatschappelijk veld en publiek;• incidenten- en calamiteitenmanagement;• beleidsadvisering ministers LNV en VWS;• (coördinatie van) internationale contacten en inbreng;• metatoezicht/auditfunctie;• strategische bedrijfsvoering;• aansturing en contractering met de opdrachtgevers resp. de werkmaatschappijen;• (concernbrede) bestuurlijke juridische zaken;• strategische interne communicatie alsmede strategische communicatiemiddelen
(internet/intranet).De Centrale Eenheid van de VWA bestaat uit vier directies: Toezicht, Onderzoek
en Risicobeoordeling, Communicatie en Voorlichting en Bedrijfsvoering en Bestuursondersteuning.Begroting van baten en lasten voor het jaar 2005 VWA/CEBedragen x € 1 000 2003 2004 2005 2006 2007 20082009 Baten       Opbrengst moederdepartement/LNV 14 257 9 175 9 175 9 1759 175 9 175 9 175 Opbrengst overige departementen/VWS  7 363 7 059 6 918 6 8016 801 6 801 Opbrengsten VWA/KvW en VWA/RVV  5 2845 284 5 284 5 284 5 284 5 284 Opbrengst derden 39       Rentebaten 17      Buitengewone baten 108      Exploitatiebijdrage       Totaal baten14 42121 82221 51821 37721 26021 26021 260        Lasten       Apparaatskosten       *personele kosten5 191 6 135 6 360 6 360 6 360 6 3606 360 *materiële kosten 7 883 14 25013 742 13 778 13 842 13 885 13 915Rentelasten  311 297 264 220 177 147Afschrijvingskosten       *materieel 4871 126 1 119 975 838 838 838*immaterieel        Dotaties voorzieningen        Buitengewone lasten32       Totaal lasten13 59321 82221 51821 37721 26021 26021 260        Saldo van baten en lasten828000000ToelichtingBatenDe opbrengst moederdepartement betreft de
bijdrage in de kosten van de activiteiten van de Centrale Eenheid van de VWA.
Deze activiteiten vloeien hoofdzakelijk voort uit de nieuwe taken van de VWA,
te weten: onderzoek, risicobeoordeling, toezicht en risicocommunicatie.De VWA/CE ontvangt een opbrengst overige departementen van het ministerie van VWS voor het (laten) doen van onderzoek bij
het RIVM. Dit is een aflopende reeks in verband met de taakstelling vanuit
het Hoofdlijnenakkoord.De opbrengsten VWA/KvW en VWA/RVV hebben betrekking
op bijdragen van de VWA/KvW en de VWA/RVV voor diensten die van de VWA/CE
worden afgenomen. De bijdragen hebben onder meer betrekking op diensten/adviezen
van de centrale directie Toezicht over toezichtarrangementen. Vooruitlopend
op de integratie van de begrotingen vindt in 2005 interne doorbelasting plaats.LastenDe personele kosten betreffen de salariskosten.
Het totaal aantal fte in 2005 wordt geraamd op 87 en de gemiddelde loonkosten
per fte komen uit op ruim € 73 000.De materiële kosten bestaan uit huurkosten
voor het Centre Court (€ 2,3 mln.), exploitatiekosten Centre Court
(€ 1,6 mln.), onderzoekskosten (o.a. RIVM) (€ 7,9 mln.),
bureau-, reis- en verblijfkosten (€ 1,3 mln.) en inhuur derden (€ 0,6
mln.).De rentelasten hebben volledig betrekking
op lasten als gevolg van het afsluiten van leningen bij het ministerie van
Financiën. Het rentepercentage dat van toepassing is op de leningen varieert
tussen de 2,69% en de 4,67%. Dit percentage is afhankelijk van de looptijd
van de lening en het moment van afsluiten.Voor de afschrijvingskosten is de gehanteerde
afschrijvingstermijn voor investeringen in inventaris/inrichting gebouw 10
jaar. De gehanteerde afschrijvingstermijn voor investeringen in hard -en software
is 3 jaar.Voor de afschrijvingen geldt dat in het jaar van aanschaf een half jaar
aan afschrijvingen wordt berekend ongeacht het werkelijke moment van aanschaf.
Vervolgens wordt elk jaar volledig afgeschreven, in het laatste jaar wordt
dan wederom een halfjaar aan afschrijvingen berekend. Door te kiezen voor
deze methode is het tijdstip van aanschaf gedurende het jaar niet relevant.Kasstroomoverzicht 2005VWA/CE Bedragen x € 1 000 20032004 2005 2006 2007 2008 20091.Rekening-courant
RHB 1 januari212 8132 3232 4082 4302 3152 232        2.Totaal operationele kasstroom 12 999– 9 222 1 119 975 838 837 837        3a.-/- totaal investeringen – 8 295– 500   – 293  – 293 3b.+ totaal
boekwaarde desinvesteringen             3.Totaal investeringskasstroom– 8 295 – 500   – 293  – 293        4a.-/- uitkering aan moederdepartement – 142      4b.+ storting door moederdepartement        4c.-/- aflossingen op leningen  – 1 126 – 1 034– 953 – 953 – 920 – 920 4d.+ beroep op leenfaciliteit 8 107 500   293  293        4.Totaal financieringskasstroom 8 107– 768 – 1 034 – 953 – 660 – 920– 627         5.Rekening-courant
RHB 31 december (incl. deposito) (=1+2+3+4)12 8132 3232 4082 4302 3152 2322 149ToelichtingOverzicht vermogensontwikkelingVWA/CEBedragen x €1 000 2003 2004 2005 20062007 2008 2009 1.Eigen
vermogen per 1 januari 35 863 721 721 721721 721         2.Saldo van baten en lasten828 0 0 0 0 0 0        3a.Uitkering aan moederdepartement  – 142     3b.Bijdrage moederdepartement ter versterking
van eigen vermogen       3c.Overige mutaties       3.Totaal directe mutaties in eigen vermogen 0 – 142 0 0 0 0 0        4.Eigen vermogen per
31 december (1+2+3)863721721721721721721ToelichtingDe uitkering aan het moederdepartement is het gevolg van het overschrijden
van het maximaal toelaatbare eigen vermogen. Het eigen vermogen is gemaximeerd
op 5% van de gemiddelde omzet over de afgelopen 3 jaren. Op basis van de omzet
over 2003, € 14,4 mln., zou het eigen vermogen maximaal € 721 000
mogen bedragen. Het meerdere, ad € 142 000, wordt uitgekeerd
aan het moederdepartement.Voedsel en Waren Autoriteit/Keuringsdienst van Waren (VWA/KvW)ProfielDe VWA bewaakt de veiligheid van voedsel en consumentenartikelen in de
gehele productieketen; van grondstof tot eindproduct. De belangrijkste taak
van de VWA/KvW is het toezicht houden op en bevorderen van de naleving van
voorschriften voor eet- en drinkwaren, consumentenartikelen en veterinaire
zaken. Het werkterrein is vastgelegd in verschillende wetten en verordeningen.
De belangrijkste wetten en voorschriften zijn:• Warenwet• Gezondheidswet• Vleeskeuringswet• Veewet• Destructiewet• Wet op de dierproeven• Bestrijdingsmiddelenwet• Wet Milieugevaarlijke stoffen• Drank- en Horecawet• Tabakswet• PBO-voorschriften• Diergeneesmiddelenwet• Gezondheids- en welzijnswet voor Dieren• Besluit Veiligheid attractie- en speeltoestellenDe aandacht van de VWA/KvW richt zich primair op de volksgezondheid en
daarnaast op consumentenbescherming. De Minister van VWS is hoofdopdrachtgever
van de VWA/KvW en heeft op grond van artikel 38 van de Gezondheidswet een
aanwijzingsbevoegdheid. Daarnaast bestaat in het kader van de opsporing een
duidelijke lijn naar het Openbaar Ministerie.TakenDe belangrijkste taken van de VWA/KvW zijn handhaving en signalering/advisering.
Hoewel beide taken hier separaat zijn genoemd, is er een duidelijke relatie.
Alleen gezamenlijk kunnen deze activiteiten de invulling van de missie op
een kwalitatief goed niveau garanderen. Naast deze twee kerntaken draagt de
VWA/KvW bij aan consumentenvoorlichting en handhavingscommunicatie van de
VWA en worden klachten en vragen van burgers behandeld. Voor de uitoefening
van zijn taken kan de VWA/KvW een aantal middelen inzetten. De belangrijkste
daarvan zijn plaatsen voor onderzoek betreden, ter plekke onderzoeken of monsters
nemen, zakelijke bescheiden inzien en kopiëren, proces-verbaal opmaken
en ondeugdelijke goederen in beslag nemen. Daarnaast heeft de minister de
bevoegdheid om bestuurlijke boeten op te leggen aan overtreders van de Warenwet.
Met dit middel is de VWA/KvW beter in staat een lik-op-stukbeleid te voeren
bij deze overtredingen.Gekoppeld aan de hoofdtaken handhaving en signalering worden twee doelstellingen
gehanteerd:1. Het bewerkstelligen van normconform gedrag door toezicht
op het naleven van wetten en opsporen van overtredingen.De beleidsintensivering die het opdrachtgevende departement VWS heeft
ingezet in 2004, zet zich in 2005 als volgt door:Met prioriteit zal aandacht worden geschonken aan:• importproducten en grondstoffen van niet-veterinaire herkomst,
die als zodanig of door besmetting of verontreiniging potentieel schadelijk
kunnen zijn voor de volksgezondheid;• veiligheid van producten (mede dan wel vooral) bestemd voor kinderen;• consumenteninformatie, met name ten aanzien van aspecten van eerlijkheid
in de handel en de etikettering en aanprijzing van bijzondere eet- en drinkwaren;• genotmiddelen, in het bijzonder de leeftijdsgrenzen bij verstrekking;• effectiviteit van de handhavingsinspanningen.Relatief minder capaciteit zal worden ingezet op:• het toezicht op filialen van ketenbedrijven met een adequaat georganiseerd
en ingezet intern voedselveiligheidsbeleid;• de specifieke productcontrole in de detailhandel, wanneer het toezicht
in een eerdere verhandelingsfase effectiever is;• die delen van de horecasector waar het hygiëne-aspect niet
prominent aan de orde is, dan wel adequaat wordt beheerst;• traditionele ambachtelijke levensmiddelenbedrijven, zoals slagers,
bakkers en poeliers.Per saldo worden in 2005 in vergelijking met de jaren vóór
2004 aanmerkelijke verschuivingen gerealiseerd in de capaciteitsverdeling
over de vier veiligheidsthema's binnen het werkterrein van de KvW. Als uitgangspunt
voor de herprioritering wordt de planning 2003 genomen. Herprioritering gebeurt
in deze fase vooralsnog richtinggevend op basis van outputgegevens, het aantal
geplande inspecties.Er vindt binnen voedselveiligheid een verschuiving naar import plaats
zoals aangegeven in de VWS-koers.Als tijdens een inspectie geen uitspraak gedaan kan worden over het betreffende
product, worden er monsters genomen. Laboratoriumonderzoek biedt dan uitkomst.
Ook in het kader van algehele surveillance wordt monsteronderzoek uitgevoerd.
De raming van de aantallen inspecties en monsteronderzoeken 2005 en verder
is in tabel 1 weergegeven. De productie-aantallen zijn van 2000 tot 2005 jaarlijks
(lineair) met ca. 5% toegenomen (bij gelijkblijvende kosten) als gevolg van
efficiencyverbetering. Vanaf 2005 is sprake van een daling van de totale aantallen
inspecties en monsteronderzoeken, vanwege de dalende financiële middelen
in 2005 en verder en het verschuiven van inspecties met verschillende kostprijs
tussen de veiligheidsthema's.De VWA/KvW houdt toezicht op keuringsinstanties van zowel privaatrechtelijke
als publiekrechtelijke aard (tweedelijnstoezicht). Tot de taken van de VWA/KvW
behoort ook voorlichting om de handhavingstaak te ondersteunen. Tabel 1: Realisatie (2003)
en raming aantallen inspecties en monsteronderzoeken  20032004* 2005 2006 2007 2008 2009 Inspecties155 615 156 488 149 700 148 100 145 500145 500 145 500 Monsteronderzoek 127 878127 850 127 850 126 500 124 300 124 300124 300CIPI: 2 * In de ontwerpbegroting 2004 werd uitgegaan van resp. 127 976
inspecties en 106 141 monsteronderzoeken.In 2004 is een onderzoek gestart naar de inzet van het instrument monsteronderzoek.
Naar verwachting zal de productie op dit terrein minimaal op het aangegeven
niveau gehandhaafd kunnen worden.2. Het leveren van een bijdrage aan het adviseren en informeren
van de Ministers en decentrale overheden.De VWA/KvW levert deze bijdrage o.a. door: het stellen van diagnoses (op
grond van handhaven, surveillance en monitoren) en het aangeven van mogelijke
oplossingen. Signalering moet inzicht geven in de mate van gezondheidsbedreiging
van een categorie producten, een proces of een bepaalde sector bedrijven.
De activiteiten van de VWA/KvW bestaan voor ca. 20% uit signaleringsprojecten
in het kader van Staatstoezicht. Het effect dat met signaleren en adviseren
wordt beoogd is een risicoreductie van levensmiddelen en producten op de volgende
terreinen: chemische productveiligheid; primaire land- en tuinbouwproducten
en veterinaire producten; samengestelde levensmiddelen en mechanische productveiligheid.AdviesDe VWA kan de Minister van LNV en VWS en lagere overheden ongevraagd adviseren
als het gaat om aanwezige gezondheidsrisico's. Behalve adviezen over de staat
van de volksgezondheid, kan de VWA ook adviseren over de mate waarin de regelgeving
te handhaven is voordat deze van kracht wordt en over effecten van nieuwe
wetgeving op de volksgezondheid. De VWA/KvW draagt bij aan het opstellen van
de adviezen van de Centrale Eenheid.OnderzoekDe VWA/KvW verricht onderzoek naar de staat van de volksgezondheid en
de determinanten daarvan. Via internet worden periodieke rapportages gepubliceerd
en up-to-date gehouden. Er wordt een overzicht gegeven van waarnemingen, onderzoeksresultaten
en effecten van het handelen op de diverse deelterreinen van de VWA/KvW. Dergelijke
rapportages sluiten aan bij de VolksgezondheidsToekomstVerkenningen en Het
Nationaal Kompas Volksgezondheid op de website van het RIVM.HandhavingDe handhavingspraktijk draagt niet alleen bij aan de eerste doelstelling,
ten dele vormt het ook een instrument voor advisering en signalering: de signaleringsafdelingen
sturen inhoudelijk de handhavingspraktijk. De VWA/KvW besteedt voor zijn wettelijke,
reguliere, handhavings- en signaleringstaak onder meer aandacht aan:• import: producten die als zodanig of door besmetting of verontreiniging
potentieel schadelijk kunnen zijn voor de volksgezondheid;• productveiligheid: producten voor kinderen;• voedselveiligheid: bijzondere eet- en drinkwaren;• consumenteninformatie: etikettering over onder meer genetisch gemodificeerde
organismen (ggo's), virale besmettingen en parasitaire zoönosen;• genotmiddelen: verstrekking van alcoholhoudende dranken en tabak;Begroting van baten en lasten voor het jaar 2005VWA/KvWBedragen x €1 000 2003 20042005 2006 2007 2008 2009 Baten       Opbrengst moederdepartement/LNV       Opbrengst overige departementen/VWS72 572 67 748 69 939 69 087 68 303 68 30368 303 Opbrengst derden 1 383 1 000 1 0001 000 1 000 1 000 1 000 Rentebaten 44      Buitengewone baten 1 385              Totaal baten75 38468 74870 93970 08769 30369 30369 303        Lasten       Apparaatskosten       *personele kosten50 128 45 660 45 310 44 626 43 550 43 18644 507 *materiële kosten 21 38917 402 19 486 19 979 20 924 21 260 20 286Rentelasten 645 881 938 840 812 784 464Afschrijvingskosten       *materieel 3 5534 705 5 105 4 542 3 917 3 973 3 946*immaterieel        Dotaties voorzieningen 196 100 100 100 100 100 100Buitengewone lasten 1 133              Totaal lasten77 04468 74870 93970 08769 30369 30369 303        Saldo van baten en lasten– 1 660000000ToelichtingBatenEr is geen opbrengst moederdepartement geraamd.
LNV verstrekt geen opdrachten.De opbrengst overige departementen bestaat
uit de vergoeding van het ministerie van VWS voor inspecties, monsternames
en signaleringsactiviteiten die door de VWA/KvW worden uitgevoerd en is inclusief
een vergoeding voor de uitvoering van de Drank- en Horecawet. De VWS-bijdrage
aan de VWA/KvW wordt geraamd op artikel 21 van de begroting VWS.De opbrengst derden bestaan bij de VWA/KvW
uit opbrengsten voor laboratoriumwerk t.b.v. aanverwante Rijksdiensten, het
organiseren van ringonderzoeken en het vervaardigen van standaard referentie
materialen (SRM) en uit het verstrekken van exportverklaringen. Onder exportverklaringen
verstaat men een zogenaamde «no doubt» verklaring. Hierin verklaart
de VWA/KvW dat op basis van zijn bevindingen geen reden bestaat te twijfelen
aan de door het bedrijf zelf opgestelde verklaring m.b.t. de te exporteren
producten. Ook is opgenomen in de verklaring dat het bedrijf onder regelmatige
controle van de VWA/KvW staat. Door uitbreiding van de Europese
Unie zullen de inkomsten uit het verstrekken van exportverklaringen in de
komende jaren wellicht afnemen.LastenDe personele kosten worden voor 2005 geraamd
op € 45,3 mln. De salariskosten worden geraamd op € 43,0
mln. op basis van een verwachte bezetting van 937 fte. Verder zijn er andere
directe personeelskosten zoals opleidings- en reiskosten. Deze zijn begroot
op een bedrag van € 2,3 mln.Onder de materiële kosten zijn ook de
huisvestingskosten begrepen. Voor 2005 betreft dit € 6,4 mln. Een
bedrag van € 0,7 mln. voor het aandeel van VWA/KvW in de kosten
van de gezamenlijke huisvesting van de centrale staven van de VWA is hierin
inbegrepen. Voor de volgende jaren zijn de huren met 2,5% per jaar geïndexeerd.
De overige huisvestingskosten bedragen € 1,8 mln.De overige materiële kosten bestaan uit bureaukosten (€ 2,0
mln.), overige bedrijfskosten (€ 2,8 mln.), analyse- (€ 3,4
mln.) en inspectiekosten (€ 3,0 mln.). Hierin zijn de diensten die
van de VWA/CE worden afgenomen en de kosten voor de uit te voeren taken van
het Bureau Bestuurlijke Boetes opgenomen.De rentelasten zijn het gevolg van het aantrekken
van vreemd vermogen ten behoeve van investeringen. Dit vreemd vermogen is
via de leenfaciliteit bij het Ministerie van Financiën aangetrokken.Voor leningen afgesloten met een looptijd van 10 jaar geldt een gemiddeld
percentage van ongeveer 5%, voor leningen met een looptijd van 5 jaar geldt
een percentage van ongeveer 4% en voor leningen met een looptijd van 3 jaar
geldt een gemiddeld percentage van ongeveer 3,5%.Voor de afschrijvingskosten is de gehanteerde
afschrijvingstermijn voor investeringen in laboratoriumapparatuur en inventaris
10 jaar. De gehanteerde afschrijvingstermijn voor investeringen in hulpapparatuur
en dienstauto's is 5 jaar en voor investeringen in hard- en software 3 jaar.
Hierbij is zoals te doen gebruikelijk bij de VWA/KvW, de helft van de normale
afschrijvingen berekend in het jaar van aanschaf.De dotatie is bestemd voor de voorzieningen
wachtgelders en claimrisico.Kasstroomoverzicht 2005VWA/KvWBedragen x €1 000 2003 20042005 2006 2007 2008 20091.Rekening-courant
RHB 1 januari 6 237 2 119 4 084 6 3418 152 9 344 10 490         2.Totaal operationele kasstroom 686 4 704 5 105 4 5433 917 3 973 3 946         3a.-/- totaal investeringen – 9 849 – 3 400 – 5 179– 2 269 – 2 269 – 2 269 – 2 2693b.+ totaal
boekwaarde desinvesteringen 349  0 0 0 0 0 0 3.Totaal investeringskasstroom – 9 500 – 3 400 – 5 179– 2 269 – 2 269 – 2 269 – 2 269        4a.-/- uitkering aan moederdepartement 0 00 0 0 0 0 4b.+ storting door moederdepartement 0 0 0 0 0 0 04c.-/- aflossingen op leningen – 2 606– 2 739 – 2 848 – 2 732 – 2 725– 2 827 – 3 123 4d.+ beroep op leenfaciliteit 7 302 3 400 5 179 2 2692 269 2 269 2 269 4.Totaal financieringskasstroom 4 696 661 2 331 – 463– 456 – 558 – 854        5.Rekening-courant
RHB 31 december (incl. deposito) (=1+2+3+4)2 1194 0846 3418 1529 34410 49011 313ToelichtingDe investeringen hebben met name betrekking op het aanschaffen van inventaris
en installaties (€ 2,878 mln.), hard- en software (€ 1,051
mln.) en vervoermiddelen (€ 1,085 mln.).Overzicht vermogensontwikkeling VWA/KvWBedragen x €1 000 2003 2004 2005 2006 2007 20082009 1.Eigen
vermogen per 1 januari 3 116 1 456 1 456 1 4561 456 1 456 1 456         2.Saldo van baten en lasten – 1 660 0 0 0 0 0 0        3a.Uitkering aan moederdepartement       3b.Bijdrage moederdepartement ter versterking
van eigen vermogen       3c.Overige mutaties       3.Totaal directe mutaties in eigen vermogen 0 0 0 0 0 0 0        4.Eigen vermogen per
31 december (1+2+3)1 4561 4561 4561 4561 4561 4561 456ToelichtingNaar verwachting zal er geen verandering in het eigen vermogen optreden.Prestatie- en kwaliteitsindicatoren 2005De prestaties worden uitgedrukt in kengetallen en hebben betrekking op
de doelmatigheid en de kwaliteit van de uitgevoerde taken.Product Aantallen KostprijsOpbrengst Inspecties levensmiddelen 87 189 19116 653 099 Inspecties niet-levensmiddelen 12 649 3584 528 342 Inspecties vet.-technologisch 13 026 5867 633 236 Inspecties Drank, Horeca, Tabak 32 536 1856 019 160 Inspecties import 4 300 3461 487 800 Monsteronderzoek microbiologisch 51 890123 6 382 470 Monsteronderzoek chemisch 63 360139 8 807 040 Monsteronderzoek (centrale handh.)12 600 415 5 229 000De kwaliteitskengetallen en de voor 2005 geldende prognoses zijn opgenomen
in de onderstaande tabel.KwaliteitskengetallenKwaliteitskengetalPrognose Doorlooptijd monsters van monsterneming tot monsterafhandeling 90% < 10 weken Doorlooptijd proces-verbaal90% < 1 jaar Doorlooptijd bestuurlijke boete 90% < 20 weken Percentage te bezoeken bedrijven 60% Percentage herinspecties 20% Percentage maatregelen n.a.v. inspecties20% Percentage maatregelen n.a.v. monsteronderzoek 20%Realisatie geïncasseerde t.o.v. opgelegde bestuurlijke
boeten96%Voedsel en Waren Autoriteit/Rijksdienst voor de Keuring
van Vee en Vlees (VWA/RVV)ProfielDe VWA bewaakt de veiligheid van voedsel en consumentenartikelen in de
gehele productieketen; van grondstof tot eindproduct. In dit proces ziet de
VWA/RVV erop toe dat bij de productie en afzet van dieren en producten van
dierlijke oorsprong voldaan wordt aan de eisen ten aanzien van diergezondheid,
volksgezondheid en het welzijn van dieren. Daarnaast draagt de VWA/RVV zorg
voor de bestrijding van dierziekten. De werkzaamheden zijn vastgelegd in o.m.
de volgende wetten en verordeningen:• Warenwet• Gezondheids- en welzijnswet voor Dieren• Destructiewet• Diergeneesmiddelenwet• Vleeskeuringswet• Veewet• Kaderwet diervoeders• Landbouwwet• Landbouwkwaliteitswet• PBO-verordeningen• Wet op de uitoefening van de diergeneeskunde 1990• Vogelziektenwet• Wet tot wering van besmettelijke ziekten bij knaagdieren• Nertsen-ZiektenwetProducten VWA/RVVHet producten- en dienstenpakket van de VWA/RVV bestaat uit het verrichten
van keuringswerkzaamheden, controle & audit, dierziektebestrijding en
beleidsondersteunende werkzaamheden. Deze producten en diensten vinden hun
oorsprong in de Nederlandse wetgeving en in een aantal Europese richtlijnen
en verordeningen. De VWA/RVV onderscheidt vier hoofdproducten, te weten: (1)
het verlenen, verlengen of intrekken van erkenningen, (2) controle en toezicht,
(3) het verstrekken van (export-)certificaten en (4) dierziektebestrijding.
In onderstaande vier paragrafen worden de producten kort toegelicht.Het verlenen, verlengen en intrekken van erkenningenDe VWA/RVV toetst in het kader van de zgn. toelating of inrichtingen (bijvoorbeeld
slachterijen) voldoen aan de wettelijke eisen. Indien dit het geval is wordt
de inrichting erkend. Periodiek vinden checks plaats en periodiek –
meestal 1 keer per kwartaal – wordt een grondige systematische inspectie
verricht. Als blijkt dat niet aan de eisen wordt voldaan, kan een procedure
tot intrekken van de erkenning worden gestart. Vergelijkbaar met het erkennen
van inrichtingen zijn de erkenningen van schepen, bedrijfsprocessen (HACCP),
de registratie van handelaren, de afgifte van kentekenplaten aan houders van
veewagens/voertuigen, enz.Controle & toezichtDe VWA/RVV neemt tevens keuringsbeslissingen met betrekking tot partijen
dieren en dierlijke producten. Hierbij wordt getoetst of aan de gestelde eisen
wordt voldaan. Indien dit het geval is volgt een goedkeuring in de vorm van
bijvoorbeeld een stempel of certificaat. De keuring wordt zowel verricht op
basis van een verplichte melding als op basis van initiatief van de VWA/RVV.
De keuring, controle en toezichtwerkzaamheden door de VWA/RVV zijn voorwaarde
om de dieren of de dierlijke producten in het handelsverkeer te brengen.(Export)certificatenIn verband met de export van dieren en dierlijke producten kunnen de ontvangende
landen (al of niet op basis van een bilaterale overeenkomst) eisen dat de
zending vergezeld gaat van een door de VWA/RVV afgegeven certificaat. Uit
dit certificaat moet blijken dat voldaan is aan de eisen die worden gesteld.DierziektebestrijdingDe VWA/RVV heeft op grond van de Gezondheids- en Welzijnswet voor Dieren
(GWWD) taken op het gebied van dierziektebestrijding. Het gaat hierbij om
preventie, monitoring, het afhandelen van verdenkingen en het bestrijden van
uitbraken (crisis).Integratie VWAOp 1 januari 2006 zal de totale samenvoeging van de VWA/CE, VWA/KvW en
de VWA/RVV zijn beslag krijgen. Dit houdt in dat gedurende 2005 de nieuwe
organisatie vorm gaat krijgen. Zo zullen de vaststelling van het Voorgenomen
Organisatiebesluit en de plaatsingsprocedure een groot deel van het komend
jaar gaan beheersen. Verder zal intensief gewerkt worden aan de invoering
van de nieuwe General Food Law, Feed to Food 2006 en de nieuwe Hygiënerichtlijn
en zal de Post Mortem-keuring Roodvlees buiten de VWA worden gepositioneerd.Overdracht Post Mortem-keuring RoodvleesDoordat met het bedrijfsleven lange tijd geen overeenstemming bereikt
kon worden over de wijze van inning van de bijdrage in de transitiekosten,
kan de voorgenomen aanvangsdatum van de overdracht van 1 januari 2005 niet
meer bereikt worden. De overdrachtsdatum zal nu tegelijk met de vorming van
de VWA op 1 januari 2006 komen te liggen.MarktontwikkelingenBij het opstellen van de opbrengstbegroting is rekening gehouden met een
daling van de bedrijfsdrukte. Hierbij is rekening gehouden met ontwikkelingen
in de diverse sectoren, zowel in de vraag naar producten en diensten als in
de tarieven. Zo zal de vraag naar levend vee naar verwachting met 10% dalen
en is de vraag naar producten en diensten inhet cluster invoer
derde landen gehandhaafd op het niveau 2004. Overall is rekening gehouden
met een daling van 4% in de vraag naar fee-earners van de VWA/RVV.Begroting van baten en lasten voor het jaar 2005 VWA/RVVBedragen x €1 000 2003 2004 2005 2006 2007 20082009 Baten       Opbrengst LNV 14 947 8 631 7 681 7 565 7 449 7 4497 449 Opbrengsten DGF 7 266 3 100 2 5002 500 2 500 2 500 2 500 Opbrengst VWS6 095 1 170 450     Opbrengst derden78 465 87 565 78 500 68 000 68 000 68 00068 000 Rentebaten        Overige opbrengsten 1 720 1 000 750 382 382 382382 Buitengewone baten       Exploitatiebijdrage LNV/VWS 8 200      Buitengewone baten LNV/bedrijfsleven 4 000      Totaal baten116 693105 46689 88178 44778 33178 33178 331        Lasten       Apparaatskosten       *personele kosten86 507 70 056 66 745 57 104 56 418 55 92855 768 *materiële kosten 29 98428 160 22 613 18 913 18 913 18 913 18 313Rentelasten 447 350 400 400 400 400 400Afschrijvingskosten       *materieel 5041 250 888 1 430 2000 2 490 3 250*immaterieel  650     Dotaties voorzieningen 677 1 000780 600 600 600 600 Buitengewone lasten 1574 000      Totaal lasten118 276105 46691 42678 44778 33178 33178 331        Saldo van baten en lasten– 1 5830– 1 5450000ToelichtingBatenAlle producten en diensten van de VWA/RVV worden in rekening gebracht
bij de afnemers. In beginsel betreft dit de bedrijven waar de werkzaamheden
worden uitgevoerd. Indien het wettelijk niet mogelijk is om tarieven in rekening
te brengen of indien de tarieven om beleidsmatige reden beneden kostprijs
worden vastgesteld, worden de kosten in rekening gebracht bij de opdrachtgevende
beleidsdirecties van LNV en VWS. Voor alle activiteiten zijn regelingsafspraken
gemaakt die zijn verankerd in protocollen.De opbrengst LNV heeft betrekking op de lopende
regelingafspraken in 2005.RegelingsafspraakOmschrijvingOpdrachtgeverOpbrengsten 2005 (x € 1 000) C01Roodvlees LNV/VD 960 L02 Levende dieren LNV/VD1 271 L03 Export dierlijke producten LNV/VD 140L04 Welzijn LNV/DL 40 L05 DiervoedersLNV/VD 1 300 L06 Dierlijke bijproducten LNV/VD960 L07 Aquacultuur LNV/VISS 45 L10Dierziekten LNV/VD 2 500 L11 Toezicht op Toezicht LNV/VD 140 L12 Watergehalte pluimveevleesLNV/I&H 5 L13 Restactiviteiten
LNV LNV/VD320 Totaal   7 681De opbrengst VWS heeft betrekking op de lopende
regelingsafspraken in 2005. De opbrengsten VWS bestaan voor circa € 0,33
mln. uit een financieringstekort in verband met de 5% tariefsverlaging in
de roodvleessector, € 0,1 mln. inzake TSE monsterneming en € 35 000
voor begeleiding van buitenlandse bezoeken.Voor de opbrengsten derden wordt aangenomen
dat het werkaanbod overall 4% daalt t.o.v. 2004. De extra opgeleide keuringsassistenten
zullen het gat opvullen dat de met FPU gaande keurmeesters achterlaten. Verder
is in de opbrengstenraming rekening gehouden met extra inkomsten als gevolg
van de invoering van tarieven voor onder meer Nationale Plan zuivel en Diervoeders
alsmede 3% loon- en prijsbijstelling. Ook is rekening gehouden met de nieuwe
tarieven voor de bijzondere slachtplaatsen, het levend vee cluster en de aanpassingen
in de tarieven van de Post Mortem-keuring Roodvlees (geen loon- en prijsbijstelling
en de tariefsverlaging per 1 juli 2005).De overige opbrengsten zijn conform de verwachte
realisatie van 2004 neerwaarts bijgesteld naar € 0,75 mln. Dit heeft
onder andere te maken met de afschaffing van de Rabiëscertificering.LastenDe personele kosten zijn geraamd op grond
van de werkelijke bezetting rekening houdend met de zekere mutaties: in de
lonen en salarissen is rekening gehouden met een uitstroom van circa 95 keurmeesters,
circa 13 dierenartsen en circa 13 niet-fee-earners aan het eind van 2004.
De opengevallen plaatsen door het vertrek van deze keurmeesters zullen waar
nodig opgevuld worden door de keuringsassistenten die dit jaar worden opgeleid.
In deze begroting is rekening gehouden met de 164 aanwezige keuringsassistenten
en een instroom van 20 fte begin 2005. Daarnaast is bij de dierenartsen rekening
gehouden met instroom van 25 fte keuringsdierenartsen.Ten opzichte van de gemiddelde bezetting van eigen personeel in 2003 (1 471
fte) zal de verwachte bezetting voor 2005 (1 117 fte) flink afgenomen
zijn, hetgeen de oorzaak is van de aanzienlijke daling in de personeelskosten
ten opzichte van 2003.Bij de raming van de materiële kosten
is rekening gehouden met de forse daling in het eigen personeelsbestand. De
materiële kosten kunnen als volgt worden gespecificeerd:OmschrijvingKosten 2005
(x € 1 000) Kosten inhuur derden 2 000 Huisvestingskosten4 000 Reis, verblijf, representatiekosten 5 300Opleidingskosten 1 000 Kantoorkosten 5 100Specifieke kosten RVV 5 000 Algemene kosten 213Totaal 22 613De rentelasten hebben te maken met de leningen
voor materiële vaste activa van de VWA/RVV. Voor 2005 wordt een beroep
op de leenfaciliteit voor nieuwe investeringen verwacht van € 2,7
mln. De rente, ad € 0,4 mln., is berekend op basis van de Regeling
Leen- en Depositofaciliteit agentschappen 2003 van de Minister van Financiën.Voor de afschrijvingskosten is de gehanteerde
afschrijvingstermijn voor investeringen in automatiseringsapparatuur en datacommunicatie
3 jaar. De gehanteerde afschrijvingstermijn voor investeringen in inventaris,
installaties laboratorium en telecommunicatieapparatuur is 5 jaar.De dotaties aan de voorzieningen dubieuze
debiteuren betreft een bedrag van circa 1% van de begrote opbrengsten. Verder
zijn er geen dotaties aan voorzieningen opgenomen.Het saldo van baten en lasten bedraagt € 1,545
mln. negatief en wordt veroorzaakt door boventalligheid in de overhead. Dit
wordt veroorzaakt door de onevenredige afbouw van overhead fte ten opzichte
van fee-earner fte, waardoor de kosten van overhead niet geheel gedekt zijn.Kasstroomoverzicht 2005VWA/RVVBedragen x € 1 000 2003 20042005 2006 2007 2008 20091.Rekening-courant
RHB 1 januari 0 – 38 – 38 1 252 1 2521 252 1 252         2.Totaal operationele kasstroom 32 750 645 1 430 2 000 2 4903 250         3a.-/- totaal investeringen – 664– 750 – 2 700 – 3 900 – 3 900 – 3 900– 3 900 3b.+ totaal
boekwaarde desinvesteringen 0   0 0 0 0 0 03.Totaal investeringskasstroom – 664 – 750– 2 700 – 3 900 – 3 900 – 3 900– 3 900         4a.-/- uitkering aan moederdepartement 0 0 0 0 0 0 04b.+ storting door moederdepartement 0 01 545 0 0 0 0 4c.-/- aflossingen op leningen – 246 – 750 – 900 – 1 430– 2 000 – 2 490 – 3 250 4d.+ beroep op leenfaciliteit 840 750 2 700 3 900 3 9003 900 3 900 4.Totaal financieringskasstroom594 0 3 345 2 470 1 900 1 410 650        5.Rekening-courant
RHB 31 december (incl. deposito) (=1+2+3+4) – 38 – 38 1 2521 252 1 252 1 252 1 252ToelichtingVooruitlopend op de overdracht van de Post Mortem-keuring Roodvlees en
de integratie van de VWA zijn de investeringen in 2005 op een lager niveau
begroot.Overzicht vermogensontwikkeling VWA/RVVBedragen x € 1 000 2003 2004 2005 2006 2007 20082009 1.Eigen
vermogen per 1 januari 0 1 217 1 217 1 217 1 2171 217 1 217         2.Saldo van baten en lasten – 1 583 0 – 1 545 0 0 0 0        3a.Uitkering aan moederdepartement       3b.Bijdrage moederdepartement ter versterking
van eigen vermogen2 800 1 545    3c.Overige mutaties        3.Totaal directe mutaties in eigen vermogen 2 8000 1 545 0 00 0         4.Eigen
vermogen per 31 december (1+2+3) 1 217 1 217 1 217 1 2171 217 1 217 1 217ToelichtingHet eigen vermogen per 1 januari 2005 bedraagt € 1,217 mln.
Het negatieve exploitatieresultaat, ad € 1,545 mln., wordt in beginsel
verrekend met de schuld van de VWA/RVV aan het moederdepartement. De restant
schuld aan het moederdepartement is dan nihil. Het eigen vermogen blijft ruim
onder het gestelde plafond.Prestatie-indicatoren 2005 Aantal directe uren fee-earners
(x 1 000) Prijs per direct uur (x €) Opbrengst (x € 1 000) Artikel 10 slachterijen runderen 70,75 75,245 323 Artikel 10 slachterijen kalveren 63,75 71,204 538 Artikel 10 slachterijen varkens 352,5 77,9627 480 Artikel 10 slachterijen schapen/geiten 15 86,41 297 Artikel 10 slachterijen eenhoevigen 0,15 119,118 Artikel 4 roodvlees slachterijen 18,75 133,832 509 Bijzonder slachtplaatsen 15 107,88 1 618Vleesverwerkende bedrijven e.d. 107,5 74,02 7 957Pluimvee- en wildslachterijen 74,5 91,44 6 812Levend vee e.d. 29,5 163,36 4 923 Invoer 3e landen 46,25 160,57 7 426 Werkzaamheden op verzoek 17,5 263,79 4 616 Erkenningverlening en onderhoud 22 80 1 743 Diervoeders 15,9 84,21 340 Overige primaire activiteiten* diversdivers 900 Totaal   78 500* De opbrengsten uit de overige primaire activiteiten bestaan uit een
grote hoeveelheid verschillende producten en diensten zoals entrepots, analyses
Laboratorium RVV etc., met diverse tariefeenheden.Kwaliteitsindicatoren 2005Omschrijving RegelgevingRealisatie 2003 Begroot
2005 Aantal bezwaarschriftenLNV 97 90  VWS 8 10 Dierziekten 138 P.M. Aantal schadeclaimsLNV/VWS 135 100  Schadebedrag € 331 220P.M. Aantal klachten Algemeen 135 130 Diertransport (Animo) 209 200ToelichtingAls indicatoren van kwaliteit zijn de bezwaarschriften, schadeclaims en
het aantal klachten opgenomen. Het betreft het aantal ingediende bezwaarschriften,
schadeclaims en klachten. De klachten over diertransporten betreft met name
de onjuiste invulling van certificaten. Bezwaarschriften zijn onder andere
gericht op het intrekken van erkenningen, in rekening gebrachte keurlonen
en tegen besluiten bijvoorbeeld in kader van dierziektebestrijding.VERDIEPINGSBIJLAGEIn deze verdiepingsbijlage zijn de begrotingsmutaties opgenomen, na de
vaststelling van de 1e suppletore begroting 2004.LoonbijstellingDe loonbijstellingstranche 2004 is structureel over de diverse artikelen
verdeeld. De toewijzing heeft plaatsgevonden conform de voorschriften van
het ministerie van Financiën.PrijsbijstellingDit betreft de meerjarige doorwerking van de 2004. Voor zover juridische
verplichtingen daartoe aanleiding geven heeft toewijzing plaatsgevonden conform
de voorschriften van het ministerie van Financiën.Invulling restant subsidietaakstellingDit betreft de invulling van het restant subsidietaakstelling uit het
Hoofdlijnenakkoord. De restant taakstelling was gestationeerd op artikel 10
en is thans over de diverse beleidsartikelen verdeeld. De hiermee gemoeide
bedragen zijn:2004: – 8,5 mln.2005: – 17,8 mln.2006: – 5,8 mln.2007 en volgende jaren: – 3,8 mln.Hiervoor zijn de volgende maatregelen genomen:• De regeling Natuurbraak en twee regelingen in het kader van de
particuliere historische buitenplaatsen worden afgebouwd (beleidsartikel 1).• Op beleidsartikelen 4 en 5 wordt compensatie geboden door het toepassen
van enkele kasschuiven (transparantie van ketens en biologische landbouw),
en eenmalige kortingen op de uitgaven voor de glastuinbouw en dierenwelzijn.• De uitvoeringskosten van de Regeling Varkensleveringen (RVL) worden
vanaf 2005 doorbelast aan het bedrijfsleven. Daarnaast wordt de voorzieningenstructuur
van de crisisorganisatie doorgelicht en wordt op monitoringsprogramma's voor
dierziekten structureel een besparing gerealiseerd met name door het stopzetten
van de programma's voor brucellose (beleidsartikel 6).• Taakstellende kortingen zijn opgelegd op de openprogrammering en
voorlichting in het kader van het kennisbeleid (artikelen 8 en 9) en een deel
van de in 2004 toegekende prijsbijstelling (art. 11).De verdeling over de verschillende operationele doelstellingen is als
volgt: 2004 20052006 2007 2008 2009 U01.13 Landelijk natuurlijk  – 1 300 – 2 300 – 2 889– 2 889 – 646 U04.11 Versterking concurrentiekracht – 1 366 – 1 166 1 652243 243  U04.13 Herstructurering glastuinbouw – 2 000     U05.11 Bevordering biologische landbouw  – 4 000  2 0002 000  U05.14 Verbetering dierenwelzijn – 500     U05.15 Ecologisch duurzame visserij  – 100     U06.11 Diergezondheid  – 3 000 – 4 000– 2 000 – 2 000 – 2 000 U07.14 Kennisbasis – 1 000 – 1 000 – 1 000 – 1 000– 1 000 M07.13 Rente en aflossing DLO 7 000 2 100    U09.18 Voorlichting  – 1 000    U10.23 Onvoorzien 8 545 17 845 5 8253 825 3 825 3 825 U10.23 Onvoorzien – 179– 179 – 177 – 179 – 179 – 179 U11.21 Apparaat  – 1 500     Beleidsartikel 1 Versterking landelijk gebied A. Opbouw verplichtingen
beleidsartikel x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  195 473 223 577 281 413 285 254270 108  Mutatie 1e suppletore begroting 2004 35 243 – 14 084 – 63 518 4 533 8 287 Nieuwe mutaties        1Omslag verwerving naar beheer  51 000     2Natuur Voor Mensen  11 239 11 239 24 478 24 478 3Strategisch en regionaal groen  7 0297 029 7 029 7 029 7 029 4Subsidieregeling jonge agrariërs  – 6 000     5Invulling restant subsidietaakstelling   – 1 300 – 2 300– 2 889 –  2 889  6Baten-lastendienst DR   – 1 247 – 1 245 – 1 244– 1 241  7Loonbijstelling  1 1061 169 1 173 1 172 1 176 8Prijsbijstelling  187 188 181180 182  9Overige  – 558263 251 243 203  Stand ontwerpbegroting 2005275 250 289 480 220 834 234 223 318 756307 333 313 8621. Omslag verwerving naar beheerDe omslag van verwerving naar beheer leidt tot een groot aantal aanvragen
voor de Subsidieregelingen Natuurbeheer en Agrarisch natuurbeheer. Daartoe
dient het verplichtingenbudget te worden verhoogd met € 60 mln.
waarvan € 51 mln. op het onderhavige artikel wordt verwerkt en € 9
mln. op artikel 3. Deze verplichtingenverhoging buiten de EHS op artikel 1
is éénmalig voor 2004 en wordt gecompenseerd uit de meerjarige
verplichtingenbudgetten van verwerving (artikel 2). Op dit moment is nog niet
bekend hoe het effect op het kasritme exact zal zijn. Die begrotingswijziging
zal daarom bij Voorjaarsnota 2005 worden verwerkt. B. Opbouw uitgaven beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  256 357 265 069 322 804 326 645311 499  Mutatie 1e suppletore begroting 2004 6 626 – 1 329 – 56 766 5 757 9 925 Nieuwe mutaties        1Natuur Voor Mensen   11 239 11 239 24 47824 478  2Strategisch en regionaal groen 7 029 7 029 7 029 7 029 7 029 3Subsidieregeling jonge agrariërs  – 1 200 – 3 000 – 1 800  4Invulling restant subsidietaakstelling  – 1 300 – 2 300 – 2 889 – 2 889 5Baten-lastendienst DR   – 1 247– 1 245 – 1 244 – 1 241 6Loonbijstelling  1 106 1 1691 173 1 172 1 176  7Prijsbijstelling 187 188 181 180 182 8Overige  – 605 263 251243 203  Stand ontwerpbegroting 2005 320 914270 700 279 881 279 366 359 571 350 362356 8911. Natuur Voor MensenIn het kader van de nota Natuur Voor Mensen (NVM) zijn in de begroting
2001 middelen beschikbaar gesteld op artikel 2. Een deel van deze middelen
is niet voor de EHS bestemd maar voor verwerving en inrichting van gronden
behorend bij doelstelling Landelijk natuurlijk, ressorterend onder het onderhavige
beleidsartikel. Dit leidt tot een budgetoverheveling vanaf 2005 van € 11,2
mln. vanuit artikel 2. Voorts is in de begroting 2003 een deel van de middelen
voor Natuur voor Mensen (NVM), geraamd op doelstellingen Verwerving- en inrichting
droge EHS (artikel 2) ten gunste gekomen van de categorie Kwaliteitsimpuls
Landschap en verantwoord op het onderhavige beleidsartikel. Horizontale compensatie
is verwerkt op het jaar 2007. Om het budget voor NVM voor 2007 en verder meerjarig
op peil te houden vindt vanaf 2007 een budgetoverheveling plaats van € 13,2
mln. vanuit artikel 2.2. Strategisch en regionaal groenOp grond van de Vierde Nota Ruimtelijke Ordening Actualisatie (VINAC)
zijn voor de jaren 2004 t/m 2010 middelen vrij gemaakt voor de inrichting
en verwerving van strategisch en regionaal groen. De uitgaven ter zake worden
verantwoord op doelstelling Groen in- en om de stad, ressorterend onder het
onderhavige beleidsartikel. Compensatie vindt plaats vanuit artikel 2.3. Subsidieregeling jonge agrariërsTijdens de begrotingsbehandeling 2004 is toegezegd om binnen de LNV-begroting € 10
miljoen te reserveren ten behoeve van een subsidieregeling voor investeringen
door jonge boeren. Binnen artikel 5 Bevorderen duurzame productie is hiervoor € 4
mln. vrijgemaakt. Uit de reconstructiemiddelen, die in het kader van de intensiveringen
uit het Hoofdlijnenakkoord in de begroting 2004 zijn geplaatst op het onderhavige
artikel, wordt in de periode 2004 t/m 2006 in totaal € 6 mln. beschikbaar
gesteld. Het verplichtingenbedrag wordt in 2005 in zijn geheel overgeheveld.5. Dienst RegelingenVanuit dit artikel vindt vanaf 2005 compensatie plaats ten behoeve van
artikel 5 van € 1,2 mln. Deze mutatie is noodzakelijk in verband
met een correcte verdeling tussen de beleidsartikelen van waaruit op grond
van opdrachten een bijdrage aan de Dienst Regelingen plaats vindt.C. Opbouw ontvangsten beleidsartikel
x (€ 1 000) 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009Stand ontwerpbegroting 2004/2005 90 091 76 64476 299 75 418 66 088 66 088 66 088Beleidsartikel 2 Realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur
(verwerving en inrichting) A. Opbouw verplichtingen
beleidsartikel x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  174 998 201 103 303 337 306 749300 249  Mutatie 1e suppletore begroting 2004 – 44 440 – 32 568 – 64 596 – 50 338– 36 341  Nieuwe mutaties       1Omslag verwerving naar beheer   – 10 000 – 10 000 – 10 000– 10 000  2Natuur Voor Mensen  – 11 239 – 11 239 – 24 478 – 24 478 3Strategisch en regionaal groen  – 7 029– 7 029 – 7 029 – 7 029 – 7 029 4Grondaankopen via leningen – 5 100– 3 600– 8 300   5Overige 164 – 354 – 136 404 404  Stand ontwerpbegroting 2005 184 672 118 593 136 313202 037 215 308 222 805 219 8051. Omslag verwerving naar beheerDeze mutatie is toegelicht onder Beleidsartikel 1. B. Opbouw uitgaven beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  176 490 204 245 307 137 310 549304 049  Mutatie 1e suppletore begroting 2004 – 45 067 – 32 869 – 64 596 – 50 338– 36 341  Nieuwe mutaties       1Omslag verwerving naar beheer   PM PM PM PM  2Natuur Voor Mensen   – 11 239 – 11 239– 24 478 – 24 478  3Strategisch en regionaal groen  – 7 029 – 7 029 – 7 029– 7 029 – 7 029  4Grondaankopen via leningen – 5 100– 3 600– 8 300   5Overige 164 – 354 – 136 404 404  Stand ontwerpbegroting 2005 195 530 119 458 149 154215 837 229 108 236 605 233 6051. Omslag verwerving naar beheerOp dit moment is nog niet bekend hoe het effect op het kasritme exact
zal zijn. Die begrotingswijziging zal daarom bij Voorjaarsnota 2005 worden
verwerkt.2. Natuur Voor MensenDeze mutatie is toegelicht onder Beleidsartikel 1.3. Strategisch en regionaal groenDeze mutatie is toegelicht onder Beleidsartikel 1.4. Grondaankopen via leningenIn de 1e suppletore begroting is een structurele budgetverlaging
verwerkt als gevolg van het besluit om grondverwerving door particuliere terreinbeherende
organisaties ten behoeve van de EHS niet rechtstreeks uit de begroting te
financieren maar gebruik te maken van leningen met een lange looptijd. In
dit kader vindt thans een verdere verlaging plaats voor 2004 t/m 2006. De
vrijvallende middelen worden ingezet ten behoeve van financiering van destructieuitgaven.
Zie hiervoor de toelichting bij artikel 6 Voedselveiligheid, voedselkwaliteit
en diergezondheid. C. Opbouw ontvangsten beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004/2005 41 004 4 757 10 568 12 788 3 3383 338 3 338Beleidsartikel 3 Realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur
(beheer)A. Opbouw verplichtingen beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  157 907 166 164 173 468 163 646174 617  Mutatie 1e suppletore begroting 2004 163 712 – 24 579 – 24 106 – 23 822– 24 251  Nieuwe mutaties       1Omslag verwerving naar beheer  9 000     2Baten-lastendiensten DR en AID  – 1 304 – 1 301 – 1 301 – 1 980 3Loonbijstelling  1 255 1 5121 548 1 577 1 672 4Prijsbijstelling  283 282 280281 284  Stand ontwerpbegroting 2005 174 662332 157 142 075 149 889 140 381 150 342158 5321. Omslag verwerving naar beheerDe omslag van verwerving naar beheer leidt tot een groot aantal aanvragen
voor de Subsidieregelingen Natuurbeheer en Agrarisch natuurbeheer. Daartoe
dient het verplichtingenbudget te worden verhoogd met € 60 mln.
waarvan € 51 mln. op artikel 1 wordt verwerkt en € 9 mln.
op het onderhavige artikel. Zie toelichting bij artikel 1. B. Opbouw uitgaven beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  164 280 172 829 180 132 170 310181 281  Mutatie 1e suppletore begroting 2004 2 589 – 26 – 26 – 26 – 26 Nieuwe mutaties       2Baten-lastendiensten DR en AID   – 1 304 – 1 301 – 1 301– 1 980  3Loonbijstelling  1 2551 512 1 548 1 577 1 672 4Prijsbijstelling  283 282 280281 284  Stand ontwerpbegroting 2005 135 269168 407 173 293 180 633 170 841 181 231189 4212. Dienst Regelingen en AIDDeze mutatie is noodzakelijk om te komen tot een correcte verdeling tussen
de beleidsartikelen van waaruit op grond van opdrachten een bijdrage aan de
Dienst Regelingen en de Algemene Inspectiedienst plaats vindt.C. Opbouw ontvangsten beleidsartikel
x (€ 1 000) 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009Stand ontwerpbegroting 2004/2005 8 146 16 605 14 16318 433 103 103 103Beleidsartikel 4 Economisch perspectiefvolle agroketens A. Opbouw verplichtingen
beleidsartikel x (€ 1 000)  20032004 2005 2006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  75 047 55 910 56 28440 328 40 328  Mutatie 1e suppletore begroting 2004  – 336 – 1 242 7 158 7 1587 158  Nieuwe mutaties       1Mestbeleid 3 924      2Diverse onderzoeken DLO  – 1 214     3Brandstofcompensatie  1 305     4Koopmansgelden  – 5 471 – 5 084 5 254 9 254 5Extensiveringsprojecten/knelgevallen
intensieve veehouderij   6 800    6Baten-lastendienst AID  – 2 294 – 2 241 – 2 177 – 2 177 7Invulling restant subsidietaakstelling – 1 366 – 3 166 1 652 243 243 8Loonbijstelling  287 304 304275 275  9Overige  – 353– 49 – 49 – 49 – 49  Stand ontwerpbegroting 2005 99 220 75 989 52 097 58 02451 032 55 032 49 789 B. Opbouw uitgaven beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  70 950 70 400 72 881 55 421 55 421 Mutatie 1e suppletore begroting 2004  – 279– 1 242 7 158 7 158 7 158  Nieuwe mutaties       1Mestbeleid 3 924      2Diverse onderzoeken DLO  – 933 – 112 – 49 – 45 – 75 3Brandstofcompensatie  1 305     4Koopmansgelden  – 5 471 – 5 084 5 254 9 254 5Extensiveringsprojecten/knelgevallen
intensieve veehouderij   6 800    6Baten-lastendienst AID  – 2 294 – 2 241 – 2 177 – 2 177 7Invulling restant subsidietaakstelling – 1 366 – 3 166 1 652 243 243 8Loonbijstelling  287 304 304275 275  9Overig  – 353– 49 – 49 – 49 – 49  Stand ontwerpbegroting 2005 82 619 72 230 66 475 74 57266 080 70 050 64 8821. MestbeleidVanuit het O&S-fonds voor de Landbouw worden middelen overgeheveld
naar de LNV-begroting, ter financiering van de kosten van het mestbeleid.2. Diverse onderzoeken DLOTen behoeve van de uitvoering van diverse onderzoeken en projecten door
DLO wordt budget overgeboekt naar de beleidsartikelen 7 en 9.3. BrandstofcompensatieVanuit het O&S-fonds voor de Visserij worden middelen overgeheveld
naar de LNV-begroting, welke worden ingezet voor vlootstructuurbeleid en capaciteitsvermindering.4. KoopmansgeldenTer verhoging van de transparantie worden met ingang van 2005 de Koopmansgelden
volledig op beleidsartikel 4 verantwoord. Daarnaast wordt voor de invoering
van het nieuwe mestbeleid een verlaging en een kasschuif doorgevoerd.5. Extensiveringsprojecten/knelgevallen intensieve veehouderijVoor de betaling van de extensiveringsprojecten en de experimenten knelgevallen
intensieve veehouderij worden middelen uit het O&S-fonds voor de Landbouw
overgeheveld.6. Baten-lastendienst AIDDeze mutatie is noodzakelijk om te komen tot een correcte verdeling tussen
de beleidsartikelen van waaruit op grond van opdrachten een bijdrage aan de
baten-lastendienst AID plaatsvindt. C. Opbouw ontvangsten beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  4 465 4 737 4 737 2 507 1 107 Mutatie 1e suppletore begroting 2004  2 427     Nieuwe mutaties       1Mestbeleid 3 924     2Extensiveringsprojecten/knelgevallen
intensieve veehouderij   6 800    3Brandstofcompensatie  1 305     Stand ontwerpbegroting 200516 695 10 816 12 842 4 737 2 507 1 1071 107Beleidsartikel 5 Bevorderen duurzame productie A. Opbouw verplichtingen
beleidsartikel x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  117 889 116 142 113 725 113 408101 660  Mutatie 1e suppletore begroting 2004 75 946 31 072 43 878 31 478 22 078 Nieuwe mutaties       1Verzelfstandiging OVB  – 5 600 – 5 600 – 5 600 – 5 600 2Mestbeleid  10 651 1 200    3Subsidieregeling jonge agrariërs  6 000    4Brandstofcompensatie  3 453     5Diverse onderzoeken DLO  – 2 109 – 1 666 – 2 099– 2 187   6Koopmansgelden  – 3 529 – 3 916 – 4 254 – 4 254 7Baten-lastendienst AID   1 3584 618 4 357 2 357  8Baten-lastendienst DR   48 954 73 387 61 475 49 540 9Invulling restant subsidietaakstelling  – 600     10Loonbijstelling 767 746 673 696 679 11Overig  – 773 – 484– 484 – 484 – 484  Stand ontwerpbegroting 2005156 916 202 371 197 046 224 182 198 889165 976 162 176B. Opbouw uitgaven beleidsartikel
x (€ 1 000) 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009Stand ontwerpbegroting 2004  121 837 110 338106 576 106 259 94 511  Mutatie 1e suppletore begroting 2004  75 616 31 422 43 87831 478 22 078  Nieuwe mutaties       1Verzelfstandiging OVB  – 5 600 – 5 600 – 5 600 – 5 600 2Mestbeleid  19 651 1 200    3Subsidieregeling jonge agrariërs  1 200 3 000 1 800  4Brandstofcompensatie  3 453     5Diverse onderzoeken DLO  – 2 109 – 1 666 – 2 099– 2 187   6Koopmansgelden  – 3 529 – 3 916 – 4 254 – 4 254 7Baten-lastendienst AID   1 3584 618 4 357 2 357  8Baten-lastendienst DR   48 954 73 387 61 475 49 540 9Invulling restant subsidietaakstelling  – 4 600  2 000 2 000 10Loonbijstelling  767 746 673696 679  11Overig  – 726– 484 – 484 – 484 – 484  Stand ontwerpbegroting 2005 211 480 215 036 182 792220 033 195 540 160 827 155 0271. Verzelfstandiging OVBDoor de verzelfstandiging van de Organisatie ter Verbetering van de Binnenvisserij
(OVB) worden de uitgaven en ontvangsten met betrekking tot visakten niet langer
op de begroting van LNV geraamd.2. MestbeleidZie de toelichting beleidsartikel 4.3. Subsidieregeling jonge agrariërsZie de toelichting bij beleidsartikel 1.4. BrandstofcompensatieZie de toelichting bij beleidsartikel 4.5 Diverse onderzoeken DLOZie de toelichting bij beleidsartikel 4.6. KoopmansgeldenZie de toelichting bij beleidsartikel 4.7. Baten-lastendienst AIDZie de toelichting bij beleidsartikel 4.8. Baten-lastendienst DRDeze mutatie is noodzakelijk om te komen tot een correcte verdeling tussen
de beleidsartikelen van waaruit op grond van opdrachten een bijdrage aan Dienst
Regelingen plaatsvindt C. Opbouw ontvangsten beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  24 715 32 441 30 206 24 920 24 072 Mutatie 1e suppletore begroting 2004  47 157     1Verzelfstandiging OVB  – 5 600 – 5 600 – 5 600 – 5 600 2Mestbeleid  19 651 1 200    3Verlaging Minas-heffing   – 7 260 – 7 260 – 7 260 4Brandstofcompensatiemiddelen  3 453     5Overig – 279 – 834 – 834 – 834 – 834 Stand ontwerpbegroting 2005 80 624 91 244 30 66016 512 11 226 10 378 10 3783. Verlaging Minas-HeffingMet ingang van 2006 verdwijnt het stelsel van regulerende Mineralenheffingen
(MINAS). De ontvangsten uit hoofde van deze heffingen ad. € 7,3
mln. zullen vanaf 2006 niet meer worden gerealiseerd.Beleidsartikel 6 Voedselveiligheid, voedselkwaliteit en
diergezondheid A. Opbouw verplichtingen
beleidsartikel x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  90 374 67 358 68 261 66 884 66 884 Mutatie 1e suppletore begroting 2004 15 144 4 907 4 907 4 907 4 907 Nieuwe mutaties       1Destructiekosten  19 000 – 1 000– 1 000 2Baten-lastendienst AID   2 669 2 570 2 475 2 475 3Invulling restant subsidietaakstelling  – 3 000 – 4 000 – 2 000 – 2 000 4Loonbijstelling  349 368 366366 366  5Overig  1 209– 655 – 771 – 887 – 887  Stand ontwerpbegroting 2005 424 698 107 076 90 647 71 33370 745 70 745 71 745 B. Opbouw uitgaven beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  90 369 69 819 68 261 66 884 66 884 Mutatie 1e suppletore begroting 2004 15 144 4 907 4 907 4 907 4 907 Nieuwe mutaties       1Destructiekosten  19 000 – 1 000– 1 000 2Baten-lastendienst AID   2 669 2 570 2 475 2 475 3Invulling restant subsidietaakstelling  – 3 000 – 4 000 – 2 000 – 2 000 4Loonbijstelling  349 368 366366 366  5Overig  1 209– 655 – 771 – 887 – 887  Stand ontwerpbegroting 2005 419 356 107 071 93 108 71 33370 745 70 745 71 7451. DestructiekostenOm de tarieven voor het ophalen en verwerken van kadavers in 2005 op hetzelfde
niveau te kunnen handhaven, wordt een rijksbijdrage van € 19 mln.
beschikbaar gesteld. Hiervoor wordt binnen beleidsartikel 6 in totaal € 2
mln. compensatie geboden (zie ook beleidsartikel 2).2. Baten-lastendienst AIDZie de toelichting bij beleidsartikel 4. C. Opbouw ontvangsten beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  50 700 50 700 9 700 9 700 9 700 Mutatie 1e suppletore begroting 2004 32 100 – 50 700 – 9 700 – 9 700– 9 700  Stand ontwerpbegroting 2005 49 91282 800 0 0 0 0 0Beleidsartikel 7 Kennisontwikkeling en innovatieA. Opbouw verplichtingen beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 2005 2006 20072008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  292 544288 687 284 423 285 095 285 338 Mutatie Nota van Wijziging       Mutatie 1e suppletore begroting 2004  10 152 5 448 4 949 4 9484 948  Nieuwe mutaties:       1Bekostiging onderzoek WU naar beleidsartikel
8  – 93 869 – 99 487– 95 472 – 95 760 – 96 003 2Diverse projecten  2 936 1 7962 229 2 317 130  3Invulling restant subsidietaakstelling   – 1 000 – 1 000– 1 000 – 1 000  4TransitieDuurzame
Landbouw  4 200 4 000 5 100 5 0004 000  5Loonbijstelling  5 9243 187 3 197 3 204 3 204 6Overig  – 1 400 – 700– 700 – 700 – 660  Stand ontwerpbegroting 2005343 756 220 487 201 931 202 726 203 104199 957 203 6571. Bekostiging onderzoek WU naar beleidsartikel 8De bekostiging van het universitair onderzoek uitgevoerd door Wageningen
Universiteit vindt vanaf het bekostigingsjaar 2005 plaats binnen beleidsartikel
8 (Kennisvoorziening). Tot en met 2004 vindt bekostiging plaats binnen beleidsartikel
7 (Kennisontwikkeling en innovatie). Deze aanpassing vindt plaats omdat bij
OCW universitair onderzoek en universitair onderwijs ook gezamenlijk in één
begrotingsonderdeel worden gepresenteerd.2. Diverse projectenVoor de uitvoering van diverse projecten, o.a. op het gebied van energiebesparende
maatregelen en mestbeleid door de Stichting DLO, is budget overgeheveld vanuit
de beleidsartikelen 4 en 5.4. Transitie Duurzame LandbouwVoor het Kennisnetwerk Transitie Duurzame Landbouw is op grond van het
Besluit subsidies investering in de kennisinfrastructuur (Bsik) en ten laste van het Fonds Economische Structuurversterking (FES) een rijksbijdrage
vastgesteld van € 30 mln. voor de periode 2004–2009. B. Opbouw uitgaven beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 20042005 2006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  294 770 288 903 285 860286 532 286 775  Mutatie Nota van Wijziging       Mutatie 1e suppletore begroting 2004  10 448 5 448 4 949 4 9484 948  Nieuwe mutaties:       1Bekostiging onderzoek WU naar beleidsartikel
8   – 95 675 – 95 467– 95 758 – 96 003  2Dekking tekort WU – 3 073      1Diverse projecten  2 806 1 796 2 229 2 317 130 2Invulling restant subsidietaakstelling  – 1 000 – 1 000 – 1 000 – 1 000 4Transitie Duurzame
Landbouw 4 200 4 000 5 100 5 000 4 000 4Loonbijstelling  3 037 3 2253 193 3 202 3 204  5Overig – 700 – 700 – 700 – 700 – 660 Stand ontwerpbegroting 2005 316 098 311 488205 997 204 164 204 541 201 394205 094 C. Opbouw ontvangsten beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 20042005 2006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  9 984 9 758 9 575 9 5759 575  Mutatie 1e suppletore begroting 2004  1 450      Nieuwe mutaties:       1Invulling restant subsidietaakstelling  7 000 2 100    2Transitie Duurzame
Landbouw  4 200 4 000 5 100 5 0004 000  3Overig  – 700– 700 – 700 – 700 – 700  Stand ontwerpbegroting 2005 16 171 21 934 15 158 13 97513 875 12 875 16 575Beleidsartikel 8 Kennisvoorziening A. Opbouw verplichtingen
beleidsartikel x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  440 946 453 618 465 917 475 732477 799  Mutatie amendement 28 600-XIV, nr.37       Mutatie 1e suppletore begroting 2004  5 981 5 881 6 282 5 707 5 702 Nieuwe mutaties:       1Bekostiging onderzoek WU van beleidsartikel
7  95 675 95 467 95 75896 003 96 003  2Bijstelling verplichtingenbudget  17 379 11 477 8 6532 062   3Loonbijstelling  9 7845 305 5 412 5 434 5 434  4ILO tranche 2006–2008    – 1 495 – 3 018– 3 682  5Diverse maatregelen  – 470 – 2 440 – 3 440 – 3 440 6Huisvesting WU  1 600 2 2202 110 1 070   7Overig  520260 260 260 – 230  Stand ontwerpbegroting 2005513 614 571 885 573 758 580 457 579 810577 586 577 0961. Bekostiging onderzoek WU van beleidsartikel 7Zie de toelichting onder beleidsartikel 72. Bijstelling verplichtingenbudgetUitgangspunt is dat het kaseffect plaatsvindt, volgend op het jaar waarin
verplichtingen worden aangegaan. Deze bijstelling is het gevolg van een analyse
om dit uitgangspunt meerjarig in de begroting te actualiseren. Met name de
leerlingen- en studentenstijging bij de Wageningen Universiteit, het Hoger
Beroepsonderwijs en het VMBO geven aanleiding deze aanpassing door te voeren.5. Diverse maatregelenIn de bekostiging hoger onderwijs wordt een leeftijdsgrens van dertig
jaar ingevoerd en wordt het collegegeld verhoogd. Daarnaast zullen de instellingen
van hoger onderwijs geen bijdrage meer ontvangen voor studenten van buiten
de Europese Unie.6. Huisvesting WUVoor het aandeel Wageningen Universiteit in de enveloppemiddelen «Huisvesting
in het Wetenschappelijk Onderwijs» worden door OCW middelen overgeheveld
naar de LNV-begroting. B. Opbouw uitgaven beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  440 946 453 618 465 917 475 732477 799  Mutatie amendement 28 600-XIV, nr. 37       Mutatie 1e suppletore begroting 2004  5 981 5 881 6 282 5 707 5 702 Nieuwe mutaties:       1Bekostiging onderzoek WU van beleidsartikel
7   95 675 95 467 95 75896 003  2Loonbijstelling  4 6075 177 5 305 5 412 5 434  3Dekking tekort WU  3 073      4ILO tranche 2006–2008    – 1 495 – 3 018– 3 682  5Diverse maatregelen  – 470 – 2 440 – 3 440 – 3 440 6Huisvesting WU  240 1 360 2 2202 110 1 070  7Overig  260260 260 260 260  Stand ontwerpbegroting 2005423 230 455 107 561 501 571 516 578 521579 146 577 586 C. Opbouw ontvangsten beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 20042005 2006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  30 30 30 30 30 Mutatie 1e suppletore begroting 2004       Nieuwe mutaties:       1Overig       Stand ontwerpbegroting 2005 33930 30 30 30 30 30Beleidsartikel 9 Kennisverspreiding A. Opbouw verplichtingen
beleidsartikel x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  60 564 59 522 61 096 62 940 63 184 Mutatie Nota van Wijziging       Mutatie amendement       Mutatie 1e suppletore begroting 2004  375 2 588 4 680 6 392 6 392 Nieuwe mutaties:       1Invulling restant subsidietaakstelling   – 1 000    2Loonbijstelling  803 851874 896 901  3Overig  676285 285 285 296  Stand ontwerpbegroting 200571 649 62 418 62 246 66 935 70 513 70 77370 773 B. Opbouw uitgaven beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  62 126 61 020 62 593 64 297 64 541 Mutatie Nota van Wijziging       Mutatie amendement       Mutatie 1e suppletore begroting 2004  725 2 238 4 680 6 392 6 392 Nieuwe mutaties:       1Invulling restant subsidietaakstelling   – 1 000    2Loonbijstelling  803 851874 896 901  3Overig  395397 334 330 371  Stand ontwerpbegroting 200562 419 64 049 63 506 68 481 71 915 72 20572 130 C. Opbouw ontvangsten beleidsartikel
x (€ 1 000)  2003 20042005 2006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  45 45 45 45 45 45Mutatie 1e suppletore begroting 2004  892     Stand ontwerpbegroting 2005 940 93745 45 45 45 45Beleidsartikel 10 Nominaal en onvoorzien A. Opbouw uitgaven en verplichtingen
beleidsartikel (x € 1 000)  20032004 2005 2006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  – 8 366 – 17 666 – 5 648– 3 646 – 3 646  Mutatie 1e suppletore begroting 2004  23 196 24 264 26 168 26 54726 433  Nieuwe mutaties       1HLA 2003 uitgavenbeperking  8 366 17 666 5 648 3 6463 646  2Loonbijstelling  – 11 621– 14 471 – 14 498 – 14 659 – 14 771 3Prijsbijstelling  – 9 821– 9 724 – 11 601 – 11 819 – 11 593 4Efficiencytaakstelling 2004  – 2 331– 4 293– 6 256– 6 256         Stand ontwerpbegroting 2005 0 1 754 – 2 262 – 4 224– 6 187 – 6 187 – 6 187De loonbijstellings- en prijsbijstellingstranche 2004 zijn bij Voorjaarnota
2004 aan de LNV-begroting toegevoegd en op onderstaande wijze verdeeld over
de diverse artikelen. LoonbijstellingK=V 2004 2005 2006 2007 2008 2009Totaal U0111 Gebiedenbeleid 86 86 86 86 8686 Totaal U0113 Landelijk Natuurlijk 341 328 339340 344 344 Totaal U0115 Real.recr. In land.gebied215 232 224 222 222 222 Totaal U0116 Internationaal natuurlijk 8 8 8 8 8 8Totaal U0121 Apparaatsuitgaven 98 95 92 92 9292 Totaal U0122 Baten-lastendienst 387 420 424424 424 424 Totaal U0213 Inrichting droge EHS 77 7 7 7 7 Totaal U0221 Apparaatsuitgaven 3635 33 33 33 33 Totaal U0222 Baten-lastendienst121 114 96 96 96 96 Totaal U0311 Beheer droge EHS 1 132 1 378 1 414 1 443 1 5311 531 Totaal U0321 Apparaatsuitgaven 23 25 2323 23 23 Totaal U0322 Baten-lastendienst 100109 111 111 118 118 Totaal U0414 Herstructurering Visserij 27 29 29 0 00 Totaal U0421 Apparaatsuitgaven 217 230 230230 230 230 Totaal U0422 Baten-lastendienst 4345 45 45 45 45 Totaal U0515 ecologisch duurzame viss. 96 73 70 93 76 76 Totaal U0521 Apparaatsuitgaven 315 331 313 313 313 313Totaal U0522 Baten-lastendienst 356 342 290 290290 290 Totaal U0611 Bewaking en verhoging diergezondheid en
bestrijding dierziekten 4343 43 43 43 43 Totaal U0612 Voorlichting en Voeding 34 33 34 34 34 34 Totaal U0621 Apparaatsuitgaven 137 145 143 143 143 143Totaal U0622 Baten-lastendienst 135 147 146 146146 146 Totaal U0713 Kennisbasis 2 490(V)1 284(V) 1 288(V) 1 290(V) 1 290(V) 1 290(V)Totaal U0713 Kennisbasis 1 196(K) 1 294(K) 1 284(K)1 288(K) 1 290(K) 1 290(K) Totaal U0714 Beleidsonderst.onder. 2 625(V) 1 450(V) 1 457(V)1 462(V) 1 462(V) 1 462(V) Totaal U0714 Beleidsonderst.onder. 1 423(K) 1 478(K) 1 457(K)1 462(K) 1 462(K) 1 462(K) Totaal U0715 Wett.onderz.taken 750(V) 391(V) 391(V) 391(V)391(V) 391(V) Totaal U0715 Wett.onderz.taken 359(K)391(K) 391(K) 391(K) 391(K) 391(K) Totaal U0721 Apparaatsuitgaven 59 62 61 61 61 61 Totaal U0811 Voorzien.groen onderw.9 784(V) 5 305(V) 5 412(V)5 434(V) 5 434(V) 5 434(V) Totaal U0811 Voorzien.groen onderw.4 607(K) 5 177(K) 5 305(K)5 412(K) 5 434(K) 5 434(K) Totaal U0916 Vakdep.onderwijsbeleid 367 397 400 413415 415 Totaal U0917 Alg. onderwijsbeleid279 312 322 327 330 330 Totaal U0918 Voorlichting 154 139 149 153 153 153 Totaal U0922 Baten-lastendienst 3 3 3 3 3 3 Totaal U1022 Loonbijstelling – 13 799 – 14 964 – 14 991– 15 152 – 15 264 – 15 264 Totaal U1114 Uitvoering EU maatr. 321 318 315 315 315 315Totaal U1121 Apparaatsuitgaven 864 914 881 882883 883 Totaal U1122 Baten-lastendienst 210 224223 223 223 223PrijsbijstellingK=V 2004 2005 2006 2007 2008/9 U0113 Landelijk Natuurlijk 58 57 57 58 60 U0115 Recreatie landelijk gebied 129 131 124 122 122U0311 Beheer van de EHS 283 282 280 281 284U1021 Prijsbijstelling – 9 821 – 9 724– 11 601 – 11 819 – 11 593 U11.21 Apparaat9 351 9 254 11 140 11 358 11 127Beleidsartikel 11 Algemeen A. Opbouw verplichtingen
beleidsartikel (x € 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  245 338 239 251 240 842 239 035239 035  Mutatie Nota van Wijziging       Mutatie 1e suppletore begroting 2004  – 4 192 4 151 31 845 19 245 4 645 Nieuwe mutaties:        1HLA 2003 apparaatstaakstellingen  – 1 293 – 1 445– 1 445 – 1 445 – 1 445  2Invulling restant subsidietaakstelling   – 1 500    3Baten-lastendienst DR  – 25 077 – 25 018 – 25 007 – 25 007 4Loonbijstelling  1 390 1 4511 414 1 415 1 416  5Prijsbijstelling 9 351 8 923 10 574 10 252 10 021 6EU-verplichtingen   – 23 300– 51 000 – 38 800 – 24 200 7Overig  470 397 397 197197  Stand ontwerpbegroting 2005 287 051 251 064202 851 207 609 204 892 204 662206 443 B. Opbouw uitgaven beleidsartikel
(x € 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  245 333 239 247 240 838 239 031239 031  Mutatie Nota van Wijziging       Mutatie 1e suppletore begroting 2004  – 4 192 4 151 31 845 19 245 4 645 Nieuwe mutaties:        1HLA 2003 apparaatstaakstellingen  – 1 293 – 1 445– 1 445 – 1 445 – 1 445  2Invulling restant subsidietaakstelling   – 1 500    3Baten-lastendienst DR  – 25 077 – 25 018 – 25 007 – 25 007 4Loonbijstelling  1 390 1 4511 414 1 415 1 416  5Prijsbijstelling 9 351 8 923 10 574 10 252 10 021 6EU-verplichtingen   – 23 300– 51 000 – 38 800 – 24 200 7Overig  470 397 397 197197  Stand ontwerpbegroting 2005 287 320 251 059202 847 207 605 204 888 204 658206 4393. Baten-lastendienst DRDeze mutatie is noodzakelijk om te komen tot een correcte verdeling tussen
de beleidsartikelen van waaruit op grond van opdrachten een bijdrage aan de
Dienst Regelingen plaatsvindt.6. EU-verplichtingenDe voor uitvoering van het vernieuwde GLB en implementatie Nitraatrichtlijn
(mest) gereserveerde middelen worden toegevoegd aan beleidsartikel 5 (Bevorderen
duurzame productie). C. Opbouw ontvangsten beleidsartikel
(x € 1 000)  2003 2004 20052006 2007 2008 2009 Stand ontwerpbegroting 2004  244 435 244 435 244 435 244 435244 435  Mutatie 1e suppletore begroting 2004 18 910 15 000 10 000 10 000 10 000 Nieuwe mutaties:  273 99 99 – 101– 101  Stand ontwerpbegroting 2005 389 150263 618 259 534 254 534 254 334 254 334254 334BIJLAGE MOTIES EN TOEZEGGINGENDoor de Staten-Generaal aanvaarde motiesOmschrijving motieVindplaatsStand van zakenSpreekt uit dat in Europees verband gekomen
moet worden tot een substantiële verbetering van de vervoersomstandigheden
voor vee.21 501,
nr. 32, Motie Vos c.s. Zie brief aan TK d.d. 06-05-2004    Verzoekt de regering Richtlijn EU 91/414 zodanig
te wijzigen dat optimale toepassing van aflever- en opgebruiktermijnen wettelijk
geregeld kan worden tot een maximum van twee teeltseizoenen.27 858, nr. 25, Motie Van Ardenne-Van der Hoeven
c.s. Zie brief aan TK d.d. 25-05-2004    Verzoekt de regering te onderzoeken in hoeverre nieuwe
vormen van pacht geïntroduceerd kunnen worden om zo tegemoet te komen
aan de rechtvaardige wensen van betrokken partijen. 27 924, nr. 12, Motie Waalkens c.s.Onderzoek wordt binnenkort afgerond.    Verzoekt de regering bij de modernisering van de
huidige pachtwet een prijsbeheersingsmechanisme te ontwikkelen in samenspraak
met maatschappelijke organisaties met daarbij meer aandacht voor onder meer
het opbrengend vermogen van de grond. 27 924, nr. 14, Motie Koomen c.s. Wordt binnenkort afgerond.    Verzoekt de regering te komen tot een gewijzigde
waardeverdeling bij verkoop van het melkquotum die meer recht doet aan de
pachter als producent. 27 924,
nr. 15, Motie Slob c.s. Zie brief
aan TK d.d. 28-06-2004    Verzoekt de regering de Kamer voor de zomer te informeren
over de voortgang van aanpassing van de pachtwet. 27 924, nr. 16, Motie Snijder-Hazelhoff c.s. Zie brief aan de TK d.d. 25-06-2004   Roept het kabinet op daar waar knelpunten worden
ervaren over de grootte van habitatrichtlijngebieden
in overleg te treden met de betrokkenen in die gebieden en te zoeken naar
een oplossing, de Kamer hierover te informeren en tevens bij de Europese Commissie
de mogelijke oplossingen vanuit Nederland neer te leggen. 28 171, nr. 41, Motie Jager Wordt aan gewerkt.    Roept het kabinet op zo spoedig mogelijk in overleg
te treden met betrokken partijen en te inventariseren in hoeverre het opnemen
van begrippen in de wet tot meer duidelijkheid kan leiden en daarover de Kamer
binnen vier maanden te informeren. 28 171, nr. 42, Motie Jager Wordt uitgevoerd.   Verzoekt de regering in samenspraak met de eigenaren,
gebruikers, belanghebbenden en andere overheden over te gaan tot het opstellen
van duidelijke kaders voor de beheersplannen om zo zekerheid te bieden en
de Kamer hierover te informeren. 28 171, nr. 45, Motie Snijder-Hazelhoff en Jager Wordt uitgevoerd.    Verzoekt de regering in het kader van de Wet Ammoniak
en Veehouderij (zonering maximaal 250 meter) alleen de voor ammoniak gevoelige
HR-gebieden aan te wijzen en vervolgens voor de andere natuurgebieden de WAV
te heroverwegen. 28 171, nr.
58, Motie Snijder-Hazelhoff c.s.Wordt meegenomen.    Verzoekt de regering een beleidskader te ontwikkelen
waardoor onder meer het begrip «significante gevolgen» zo strikt
mogelijk geduid wordt en tevens een helder afwegingskader inzake een balans
tussen economie en ecologie te ontwikkelen, teneinde de economische ontwikkelingsmogelijkheden
niet onnodig in te perken en dit kader voor het zomerreces aan de Kamer voor
te leggen. 28 171, nr. 62, Motie
Jager Wordt uitgevoerd.    Verzoekt de regering, in samenwerking met de Raad
voor de Dierenaangelegenheden (RDA), aan te geven hoe de wettelijke basis
voor het welzijn en het houden van gezelschapsdieren nader kan worden ingevuld
en de Kamer hierover voor 1 januari 2005 te informeren. 28 286, nr. 7, Motie Ormel c.s.Komt tijdens Werkconferentie Gezelschapsdieren in oktober aan
de orde.    Verzoekt de regering, bij de aanstaande nadere invulling
van artikel 56 van de Gezondheids- en Welzijnswet voor Dieren (GWWD) deze
toetsing en certificering van de verkoop van huisdieren een wettelijk kader
te geven. 28 286, nr. 10, Motie
Waalkens c.s.Certificering komt tijdens
Werkconferentie Gezelschapsdieren in oktober aan de orde. Verzoekt de regering te streven naar een verbod op
het castreren van biggen in de Europese Unie. 28 286, nr. 12, Motie-Oplaat/Ormel Op basis van de bevindingen van het EFSA onderzoek zal de minister
de EU-commissie verzoeken een castratieverbod in te stellen. Verzoekt de regering, stappen te ondernemen om te
komen met algemene regels voor groepen van huisdieren hoe men deze dient te
houden, waarbij een voorbeeld wordt genomen aan het systeem zoals dat in Duitsland
wordt gehanteerd. 28 286, nr.
13, Motie Snijder-Hazelhoff c.s. Komt tijdens Werkconferentie Gezelschapsdieren in oktober aan de orde.    Verzoekt de regering, actie te ondernemen en ervoor
te zorgen dat er zo spoedig mogelijk een algemeen keuringspunt zal komen op
Schiphol zodat lange vervoerstijden worden vermeden in het belang van dierenwelzijn en
er een betere controle is op welke dieren er ons land binnenkomen.28 286, nr. 14, Motie Snijder-Hazelhoff
c.s. Zie brief aan TK d.d. 22-06-2004    Verzoekt de regering om binnen het ESFA-onderzoek
aan te dringen op specifiek onderzoek naar de mogelijkheden tot een eenvoudige
vorm van verdoving bij castratie van biggen, eventueel door varkenshouders
zelf. 28 286, nr. 16, Motie
Van der Ham c.s. Zie brief aan TK
d.d. 22-06-2004    Verzoekt de regering zich in te spannen om te komen
tot Europese regelgeving betreffende het houden en verzorgen van gezelschapsdieren. 28 286, nr. 19, Motie Van den
Brink c.s. Zie brief aan TK d.d.
22-06-2004   Verzoekt de regering mogelijkheden te verkennen om
in EU-verband, waar het gaat om landen die qua klimaat en overige teeltomstandigheden
vergelijkbaar zijn, te komen tot afstemming van toelatingsbeleid en tot bundeling
van toelatingsinstituten.28 358,
nr. 12, Motie van Mastwijk en Van den Brink Zie brief aan TK d.d. 25-05-2004    Verzoekt de regering om informatie over de werkwijzen
van met het CTB vergelijkbare colleges in andere EU-lidstaten, specifiek als
het gaat over de contra-expertise en beroepsmogelijkheden. 28 358, nr. 16, Motie Teeven Zie brief aan TK d.d. 25-05-2004    Verzoekt de regering in het najaar van 2004 met voorstellen
te komen om mestbewerking en mestverwerking te stimuleren en tevens voorstellen
te doen om de belemmeringen zo veel mogelijk weg te nemen. 28 385, nr. 31, Motie van der Vlies c.s.Wordt uitgevoerd.    Schrappen van artikel 46, lid 3, volgens welke jacht
in beschermde natuurmonumenten, wetlands en vogelrichtlijngebieden
is verboden. 28 600, XIV, nr.
18, Motie Schreijer c.s. Over de
uitwerking van de motie wordt overlegd met betrokken partijen in het kader
van Beleidskader faunabeheer.    Verzoekt de regering de WRR een rapport uit te laten
brengen over de perspectieven voor de landelijke gebieden in de EU na de uitbreiding. 28 600, XIV, nr. 41, Motie Tichelaar Motie wordt uitgevoerd. Onderzoeksresultaten
worden najaar 2004 verwacht.    Verzoekt de regering de herstructurering van de Veenkoloniën
als prioriteit te handhaven, de Veenkoloniën als pilot aan de te wijzen
voor een experiment met een gebiedsgerichte aanpak en met voorrang aan te
wijzen t.b.v. het ILG. 28 600,
XIV, nr. 42, Motie Tichelaar c.s. Zie brieven aan de TK d.d. 27-10-2003 & 27-04-2004    Verzoekt de regering te komen tot randvoorwaarden
voor viskweek met betrekking tot milieu en dierenwelzijn 28 600, XIV, nr. 74, Motie Van
den Brand c.s. Zie brieven aan de
TK d.d. 18-07-2003 & 20-01-2004.   Verzoekt de regering op korte termijn visgeleidingssystemen
verplicht te stellen voor zowel bestaande als nieuwe waterkrachtcentrales. 28 600, XIV, nr. 79, Motie Van
der Vlies & Buijs Kamer wordt
eind 2004 geïnformeerd over voortgang (AO Duurzame Visserij d.d.
30-06-2004) Zie ook brief d.d. 25-04-2003, brief d.d. 25-06-2003 & brief
d.d. 11-11-2003.    De regering wordt verzocht binnen een half jaar de
natuurdoelenkaart met uitvoeringsprogramma's vast te leggen en aan de Kamer
te rapporteren.28 600, XIV,
nr. 83, Motie Dijsselbloem Zie brief
aan TK d.d. 12-12-2003    De regering wordt verzocht om provincies en gemeenten
maximale ruimte te geven om natuurontwikkeling en woningbouw te combineren. 28 600, XIV, nr. 94, Motie Geluk
en Van den BrinkZie brief aan TK
d.d. 27-04-2004    De regering wordt verzocht op korte termijn voorstellen
te doen voor een duidelijke overzichtelijke structuur binnen een beheersgebied. 28 600, XIV, nr. 97, Motie Van
der Vlies c.s. Zie WGO NB-wet d.d.
08-12-2003   Roept het kabinet op de beschikbare middelen flexibel
in te zetten voor agrarisch en particulier natuurbeheer, EHS en reconstructie en
niet nu al precies en definitief voor de komende jaren te verdelen en vast
te leggen. 29 200, XIV, nr.
26, Motie Schreijer-Pierik en Koopmans Zie brief aan de TK d.d. 20-01-2004    Verzoekt de regering om het importeren van en de
handel in honden- en kattenbont en van producten waarin dit is verwerkt, te
verbieden. 29 200, XIV, nr.
29, Motie Van Velzen c.s.Zie brieven
aan de TK d.d. 09-12-2003, d.d. 20-01-2004 en d.d. 08-04-2004    Verzoekt de regering, met handhaven van het coupeerverbod
een algemene ontheffingsmaatregel te maken onder de navolgende voorwaarden:
1. een praktiserend dierenarts dient vast te stellen dat ontheffing uit overwegingen
van gezondheid en welzijn noodzakelijk is; 2. het couperen dient te geschieden
binnen zeven dagen na de geboorte; 3. een praktiserend dierenarts dient de
handeling te verrichten. 29 200,
XIV, nr. 33, Motie Van den Brink (LPF) c.s. Zie brieven d.d. 17-12-2003, d.d. 19-01-2004 en 20-01-2004    Roept de regering op om een interdepartementale kennisontwikkelingsvisie
voor het volledige agrocluster te
ontwikkelen 29 200, XIV, nr.
35, Motie Van der Ham c.s. Zie brief
aan de TK d.d. 20-01-2004.   Verzoekt de minister alles in het werk te stellen
om te bereiken dat de visserijdruk
op de Oosterscheldekreeft in overeenstemming wordt gebracht met de draagkracht
van de Oosterschelde.29 200,
XIV nr. 48, Motie Geluk c.s. Zie
brief aan TK d.d. 20-01-2004    Verzoekt de regering, naast de extensiveringsgebieden
met primaat wonen, ook de niet-concentratiegebieden volledig onder de werkingssfeer
van de Wet stankemissie veehouderijen in landbouwontwikkelings- en verwevingsgebieden
te brengen. 29 200 XIV, nr.
55, Motie Koopmans c.s. Zie brief
staatssecretaris VROM d.d. 23–07-2004Door de bewindslieden gedane toezeggingen aan de Tweede
KamerToezeggingVindplaats Stand van zakenAlgemeen     Tijdens het EU-voorzitterschap in 2004 zal Nederland
expliciet aandacht besteden aan de gevolgen van regelgeving voor agrariërs
en het terugdringen van administratieve lasten. Brief d.d. 02-07-2003 en Begrotings-behandeling
d.d. 29/30 okt. 2003 Zie brief aan
TK d.d. 08-04-2004    Op basis van de nulmeting en de voorstellen van die
gemengde commissie zal ik de Kamer in het voorjaar van 2004 melden hoe wij
deze lastenvermindering met ca. 25% denken te realiseren. Ik zal de consequenties
van die beleidskeuzes zo transparant mogelijk aan de Kamer voorleggen, o.a.
op het gebied van handhaving, wat bij benadering de kostenbesparing zal zijn
en wat anderen zouden kunnen doen zonder reëel gevaar van uitholling
van de handhaving. Ik zal de consequenties van grofmazige regelgeving duidelijk
maken.Begrotingsbehandeling d.d.
29/30 okt. 2003 Zie brief d.d. 08-04-2004    Voor 31 oktober 2004 zullen alle bezwaarschriften
op de aanvraag zoogkoeienpremie 2002 zijn afgehandeld. AO Laser d.d. 17-06-2004 In uitvoering.    Vitaal platteland, natuur en recreatie     Het beleid inzake de ombuigingen op het budget natuuraankopen
wordt in 2005 geëvalueerd. Brief aan TK d.d. 09-10-2002 Zal
gebeuren.    Op korte termijn zal de minister de Kamer een wetsvoorstel
voorleggen waarin (o.a.) in artikel 65 de mogelijkheid wordt toegevoegd vrijstelling
te verlenen op grond van het belang van duurzame instandhouding van de fauna. Brieven aan TK d.d. 09-10-2003 en
27-02-2004 en Begrotings-behandeling d.d. 29/30 okt. 2003 Wetsvoorstel is bij brief van Hare Majesteit aan de TK verzonden,
d.d. 02-03-2004    De minister zal de Kamer in het kader van de voorhangprocedure
op korte termijn een AMvB voorleggen om de kauw en de kraai op de landelijke
vrijstellingslijst te plaatsen (wijziging van het Besluit beheer en schadebestrijding
dieren).Brief aan de TK d.d. 09-10-2003 Zie brief aan TK d.d. 23-01-2004    De Agenda Vitaal Platteland wordt begin 2004 naar
de Kamer verzonden. Schriftelijke
voorbereiding Begroting LNV, d.d. 10-10-2003 Zie brief aan TK d.d. 27-04-2004   Uitvoeringsprogramma Vitaal Platteland naar Kamer. 28 600 XIV, LNV Begroting 2003 Zie brief aan de TK d.d. 27-04-2004   De Kamer ontvangt een overzicht van de netto-positie
van Europese LNV-uitgaven en ontvangsten, inclusief de geldstromen die buiten
de begroting om lopen. WGO Begrotingsonderzoek
d.d. 23-10-2003 Zie brief aan TK
d.d. 22-01-2004    De minister organiseert deze winter een «LNV-landdag»,
bedoeld om het draagvlak voor het beleid voor agrarisch- en particulier natuurbeheer
te versterken. AO Programma
Beheer en Groene Diensten d.d. 23-10-2003 Zie brief aan TK d.d. 27-04-2004   Een task force van Rijk en provincies gaat na hoeveel
geld wij kunnen vrijspelen door oude en gedateerde landinrichtingsprojecten
te beëindigen of af te slanken. Als wij op die manier een impuls kunnen
geven aan de inrichting in 2004, eventueel met terugbetaling in 2006 en 2007,
wordt de intentie van het amendement van mevrouw Snijder geëerbiedigd.
Ik zal de Kamer hier te zijner tijd over informeren. Begrotings-behandeling d.d. 29/30 oktober 2003 Zie brieven aan TK d.d. 20-01-2004, d.d. 02-06-2004,
en brief aan TK d.d. 01-07-2004 T.b.v. populatiebeheer van de diersoorten edelhert,
ree, damhert en wild zwijn wordt artikel 4 van het besluit beheer en schadebestrijding
dieren gewijzigd. Het besluit wordt binnen afzienbare tijd aan de TK voorgelegd
(voorhangprocedure). Brief d.d. 28-11-2003 Zie brief aan de TK d.d. 23-01-2004    De Kamer ontvangt voor 1 mei 2004 de reactie van
de minister op het rapport van de commissie evaluatie Staatsbosbeheer. Brief d.d. 30-01-2004 Zie brief aan TK d.d. 11-06-2004    Ik ben voornemens een nota van wijziging t.a.v. het
wetsvoorstel in te dienen strekkende tot wijziging van «belangrijke
schade aan de fauna» in «schade aan de fauna». Brief aan de TK d.d. 31-03-2004 Nota van wijziging wordt najaar 2004 ingediend.   Zodra ik afspraken heb gemaakt met de provincies
over voorfinanciering zal ik de Tweede Kamer daarover informeren. Brief aan de TK d.d. 05-04-2004 & Verzamel
AO d.d. 17 maart 2004 Zie brief aan
TK d.d. 05-07-2004    Gelet op de toenemende aandacht voor het internationale
waterdossier zullen de FAO en
Nederland begin februari 2005 een conferentie organiseren (Dutch Conference
on Water for Food and Ecosystems). Hierover zal ik u dit najaar nader informeren. Brief aan TK d.d. 03-06-2004 Nadere informatie volgt dit najaar.    Minister zegt toe de Kamer bij brief te informeren
over de mogelijke juridische implicaties van het schrappen van de varkensvrije
zones. NO toekomst intensieve veehouderij
d.d. 07-06-2004 Brief volgt najaar
2004.   Duurzaam ondernemen     De minister zal op grond van de resultaten van het
debat over de toekomst intensieve veehouderij eind 2003 een vervolgbrief aan
de TK zenden, met zijn visie, de voorgestelde maatregelen, en de inzet die
van andere partijen mag worden verwacht of wordt overeengekomen. Brief d.d. 20-06-2003Zie brief aan TK d.d. 19-12-2003    Uit de tussentijdse evaluatie van de RSBP is
gebleken dat een vorm van ondersteuning voor de omschakeling wenselijk is.
Op dit moment is dat de RSBP en
daarom stel ik deze in 2004 nogmaals open.Brief aan de TK d.d. 29-10-2003 (LNV-begrotingsbehandeling) Zie brief aan TK d.d. 01-06-2004    In december zal naar de Kamer een brief worden verzonden
over de inhoud van het actieprogramma 2004-2007, dat mede dient ter uitvoering
van het Hofarrest. Zie brief aan
TK d.d. 03-11-2003 Zie brief aan
TK d.d. 19-12-2003    Onderdeel van de evaluatie van de MSW 2004 is een
analyse van het mestoverschot. AO Nitraatrichtlijn d.d.
09-12-2003 Zie brief aan TK d.d.
28-04-2004    Over enkele maanden zal er een positieve lijst worden
gepubliceerd van producten die met mest vergist mogen worden. Brief aan de TK d.d. 11-12-2003 Zie brief aan TK d.d. 25-06-2004    De kamer ontvangt een brief met een nadere uitleg
over belemmeringen voor deelnemers die gebruik maken van forfaitaire spoor. Plenair debat wijziging Meststoffenwet en
expiratie dierrechten d.d. 12-02-2004 Zie brief aan de TK d.d. 25-02-2004    De kamer zal worden geïnformeerd over de aanpak
van de problematiek rondom zwarte mest. Plenair debat wijziging Meststoffenwet en
expiratie dierrechten d.d. 12-02-2004 Zie brief aan de TK d.d. 19-03-2004    De minister zal er naar streven om de behandeling
van het Actieplan Biologische Landbouw tijdens het voorzitterschap af te ronden
met conclusies van de Raad. Brief
aan TK d.d. 15-6-2004Naar verwachting
najaar 2004.    Minister informeert Kamer over consequenties van
verhandelbare toeslagrechten, specifiek waar het gaat om successie- en schenkingsrechten
in relatie tot de problematiek van jonge boeren en starters. AO Implementatie Hervorming GLB d.d. 24-06-2004 Naar verwachting najaar 2004.    De huidige beleidsnota biologische
landbouw zal begin 2004 in zijn geheel worden geëvalueerd.
Op basis van deze evaluatie zal het vervolgbeleid voor na 2004 worden vorm
gegeven. De Kamer zal hierover in september worden geïnformeerd. Brieven aan TK d.d. 16-10-2002, d.d. 21-10-2003
& brief aan TK d.d. 01-06-2004 Naar verwachting verschijnt de eindevaluatie in september 2004.   Visserij     Zodra het EVA II eindrapport (Evaluatieprogramma
Schelpdiervisserij in de kustwateren
1999-2003) gereed is, zal de Kamer daarover worden geïnformeerd. Brieven aan de TK d.d. 09-10-2003 en 04-11-2003Zie brieven aan de TK d.d. 11-12-2003
en 14-01-2004    Ik zal de uitkomsten van de tussentijdse evaluatie
van het FIOV-programma meenemen
bij een eventuele aanpassing van het Programma. Schriftelijke voorbereiding Begroting LNV, d.d. 10-10-2003 Zie brief aan TK d.d. 17-06-2004    De Kamer wordt geïnformeerd over de opvolgerproblematiek
in de visserij.WGO Visserij d.d.
10-11-2003 Zie brieven aan TK d.d.
20-01-2004 en 16-02-2004    Op langere termijn zal de minister kijken naar eventuele
mogelijkheden voor een compensatieregeling voor de visserijsector
(met EU middelen & cofinanciering). AO LB&VR d.d. 09-12-2003 Zie
brief aan TK d.d. 17-06-2004    De Kamer wordt op korte termijn nader geïnformeerd
over de wijze waarop de vergunningaanvragen voor de schelpdiervisserij in
de fase tussen oud en nieuw beleid afgehandeld zullen worden in het licht
van de nu beschikbare informatie. Brief aan de TK d.d. 11-12-2003Zie
brief aan TK d.d. 11-02-2004    Medio 2004 zal de Stuurgroep Nijpels in haar eindrapportage
verslag uitbrengen van de vorderingen. Brief d.d. 18-12-2003 Eindrapportage
verschijnt naar alle waarschijnlijkheid in november 2004.    De minister is voornemens om in het najaar een aantal
discussies te organiseren over de toekomst van een duurzaam visserijcluster
met sector en maatschappelijke organisaties. Zie brief d.d. 17-06-2004 Wordt uitgevoerd.    De minister zal overleg voeren met sector en gemeentes
over financiële deelname bij de sanering van de IJsselmeervisserij. AO Duurzame Visserij d.d.
30-06-2004 Wordt uitgevoerd.    Minister zegt toe een onderzoek uit te voeren naar
het afhaken van vissers als gevolg van stroperij en de kamer over de uitkomsten
te zullen informeren. AO Duurzame Visserij d.d.
30-06-2004Nadere informatie volgt
t.z.t.   Voedselveiligheid, voedselkwaliteiten diergezondheid     Bekijken mogelijkheden voor preventieve vaccinatie
m.b.t. monitoring AI. AO L&VR
d.d. 18-03-2004 Loopt momenteel.    De Minister is bereid om na te gaan in hoeverre de
bevoegde mededingingsautoriteiten van mening zijn of onderzoek gewenst is
naar de machtspositie van de integratiebedrijven in de kalverhouderij. Brief d.d. 15-04-2004Zie brief aan TK d.d. 13-05-2004    De minister zal tijdens de rondvraag van de Landbouwraad
het punt van de ethische toets voor biotechnologie bij
dieren opbrengen. AO LB&VR d.d.
20-04-2004 Zie brief aan TK d.d.
06-05-2004    De minister zegt toe op korte termijn een brief naar
de TK te zenden over de precieze verantwoordelijkheidsverdeling tussen VWS
en LNV inzake de VWA. Vragenuurtje
TK d.d. 08-06-2004 Wordt naar verwachting
in september 2004 aan de TK verzonden.    De minister deelt de conclusie dat het gewenst is
de mogelijkheid voor vaccineren tegen bestrijdingsplichtige ziekten uit te
breiden en hij richt zich dan ook op een verder aanpassing van het EU-beleid.
NL organiseert een internationale conferentie over maatschappelijk verantwoorde
dierziektebestrijding. Brief d.d.
25-06-2004 Internationale conferentie
vindt in december 2004 plaats.    De minister zal het beleidsdraaiboek AI naar de TK
zenden. AO Evaluatie AI d.d. 29-06-2004 Volgt t.z.t.    De Minister zegt 1,5 miljoen euro toe als cofinanciering
voor vermeerderaars (mits PVE ook 1,5 miljoen euro geeft). AO Evaluatie AI d.d. 29-06-2004 Wordt uitgevoerd.   Kennisontwikkeling en innovatie     Uitwerking Mansholtleerstoel (& brief aan dochter/zoon
van Mansholt) AO Veenkoloniën
d.d. 16-02-2004Wordt aan gewerkt.    Over de in gang gezette activiteiten rondom de financiële
perikelen bij STOAS zal de Kamer te zijner tijd worden geïnformeerd. Brief aan de TK d.d. 09-02-2004. Wordt aan gewerkt.Door de bewindslieden gedane toezeggingen aan de Eerste
KamerToezeggingVindplaats Stand van zakenIndiening novelle reconstructiewet
in MR voor het zomerreces. Behandeling Wijziging Reconstructiewet
EK d.d. 08-06-2004 Naar
verwachting behandeling novelle in MR kort na het zomerreces.    De minister zal dhr Holdijk schriftelijk informeren
over de stand van zaken m.b.t. tot de aanwending van gelden van het Enkelvoudig
Programmerings Document (EPD) Oost-Nederland.EK Beleidsdebat d.d. 18-05-2004 Zie brief aan EK d.d. 05-07-2004    De minister zal dhr Pormes informeren hoe andere
landen modulatie hebben vormgegeven en of die aanwending nadelig uitwerkt
voor Nederlandse bedrijven. EK Beleidsdebat
d.d. 18-05-2004 De Eerste Kamer wordt
geïnformeerd.    De minister zegt toe de onderzoeken naar een ecotax
op gangbaar vlees en een verhoging dan wel verlaging van het BTW tarief aan
de EK toe te zenden. EK Beleidsdebat
d.d. 18-05-2004 Zie brief aan EK
d.d. 15-07-2004BIJLAGE ZBO'S EN RWT'SInstelling RWT ZBO Bijdrage LNV 2005 (x € 1 000) (Beleids-)artikel(en)1.Hogere Agrarische Onderwijsinstellingen(HAS)
(6) j n 55 367 8 2.Wageningen Universiteit j j 134 812 83.Agrarische Opleidingscentra (AOC's)
(13) jn 360 079 8 4.Stichting Nederlandse Algemene Keuringsdienst
Tuinbouw j j –  5.Stichting Nederlandse Algemene Keuringsdiensten
(Zaaizaad en Pootgoed Landbouwgewassen) (NAK) j j – 6.Stichting Bloembollenkeuringsdienst
(BKD) jj –  7.Stichting Centraal Orgaan voor Kwaliteitsaangelegenheden
in de Zuivel (COKZ) j j2 200 6 8.Stichting Controlebureau voor Pluimvee,
Eieren en eiproducten(CPE) j j – 9.Stichting Kwaliteitscontrolebureau
voor Groente en Fruit (KCB) j j 135 5 10.Stichting Kwaliteitscontrole Alternatieve
Landbouwproductiemethoden (SKAL)j j –  11.Staatsbosbeheer j n82 311 1, 2 en 3 12.Faunafonds j j5 701 1 13.Bureau Beheer landbouwgrondenj n 38 338 1 en 214.Commissie Beheer Landbouwgronden n j Pm  15.Centrale Grondkamer n j 156 11 16.Regionale Grondkamers Z, ZW, NW, N,
O n j – 17.Reconstructiecommissie
Grevelingen-Midden Delfland n j 1 407 1 18.Commissies voor de samenstelling van
de Rassenlijst voor Landbouw-, Groente-, Fruit-, Sier- en Bosbouwgewassen n j – 19.College voor de Toelating van Bestrijdingsmiddelen
(CTB) j j 260 5 20.Stichting Landelijke Inspectie Dienst
voor Dieren (LID) n j 1825 21.Inspectiedienst Gezelschapsdieren n j–  22.Raad voor het Kwekersrecht n j485 11 23.Voedselvoorzienings in- en verkoopbureau n j Pm  24.Stichting Borgstellingsfonds voor
de Landbouw (BF) j j – 25.Stichting Ontwikkelings- en saneringsfonds
voor de Landbouw j j –  26.Stichting Ontwikkelings- en Saneringsfonds
voor de Visserij jj –  27.Kamer voor de Binnenvisserij n j – 28.Stichting examens vakbekwaamheid honden
en kattenbesluit (SEV) j j – 29.Organisatie ter Verbetering van de
Binnenvisserij (OVB) n j – 30.Erkende stamboekverenigingen (28x) n j–  31.Stichting DLO j n 177 2867 32.Rendac j n 0 6BIJLAGE EUROPESE GELDSTROMENInleidingHet nationale beleid op de terreinen van LNV hangt nauw samen met het
Europese beleid. In deze bijlage wordt een samenhangend overzicht geboden
tussen de nationale doelstellingen van LNV, zoals weergegeven in de diverse
beleidsartikelen, en het Europese beleid. Op deze wijze wordt inzicht verschaft
in de vertaling van het Europese beleid in nationaal beleid, onze nationale
inzet binnen de Europese Unie en de Europese geldstromen die buiten het nationale
begrotingsverband lopen.Het Gemeenschappelijk Landbouw- en Visserijbeleid (GLB
en GVB) en het StructuurbeleidIn juni 2003 heeft de EU besloten tot een ingrijpende hervorming van het
gemeenschappelijk landbouwbeleid. Belangrijke kenmerken van deze hervorming
zijn:– de steun wordt ontkoppeld van productie en gebaseerd op ontvangsten
in het verleden;– de agrarische producent moet voldoen aan maatschappelijke randvoorwaarden
(ten aanzien van dierenwelzijn, voedselveiligheid, milieu, arbeidsomstandigheden
etc.), de zogeheten cross-compliance, om voor deze inkomenssteun in aanmerking
te komen. Bij onvoldoende naleving wordt de producent gekort op zijn inkomenssteun.Verder zijn besluiten genomen over het financiële kader van het GLB
en een verschuiving van middelen van de eerste (markt- en prijsbeleid) naar
de tweede pijler (plattelandsbeleid) van het Gemeenschappelijke Landbouwbeleid.
Afgesproken is dat er vanaf 2005 een verplichte verlaging komt van de rechtstreekse
betalingen aan grotere landbouwbedrijven met 3%, oplopend tot 5% in 2007 en
volgende jaren (modulatie). De hiermee vrijkomende gelden zijn beschikbaar
voor de versterking van het plattelandsbeleid. Dat is in lijn met de Nederlandse
positie dat versterking van het plattelandsbeleid moet plaatsvinden via modulatie
(geen extra uitgaven) De zuivelsector heeft al in 2004 te maken gekregen met
de hervormingen. In akkerbouwsector gaat het nieuwe beleid in per 2006. De
premies in de rundvleessector zullen in eerste instantie voor vier jaar worden
gehandhaafd.Naast bovenstaande 2 pijlers van het GLB voert de Europese Unie ook het
zogenaamde structuurbeleid. Het structuurbeleid is gericht op versterking
van de sociale en economische cohesie tussen de regio's in de EU. Vanaf 2000
kent het EU-structuurbeleid nog slechts drie doelstellingsgebieden, het visserijstructuurbeleid
en een beperkt aantal Communautaire Initiatieven, zoals Leader+ en Interreg.In Nederland is er sprake van een zekere samenhang tussen het plattelandsbeleid
van het GLB zoals dat is uitgewerkt in het plattelandsontwikkelingsprogramma
(POP, opgesteld op grond van Verordening 1257/99) en het regionale beleid
dat gevoerd wordt in het kader van de Doelstelling 2 (voor zover dit betrekking
heeft op plattelandsontwikkeling) en Leader+ (Verordening 1260/99). De acties
in het kader van Doelstelling 2 (agrarisch luik) en Leader+ hebben een aanvullend
karakter t.a.v. de acties in het kader van het POP.Sinds januari 2003 is een nieuw Gemeenschappelijk Visserijbeleid (GVB)
van kracht, gericht op duurzaamheid op ecologisch en sociaal-economisch gebied.
Hierbij wordt uitgegaan van:– verantwoorde en duurzame visserij- en aquacultuuractiviteiten,
die bijdragen aan gezonde mariene ecosystemen. De situatie van de visbestanden
en de daaruit voortvloeiende maatregelen zullen bepalen of er voor de visser
economisch perspectief is om zijn beroep uit te blijven oefenen dan wel een
beroep te doen op saneringsmogelijkheden;– een economisch levensvatbare en concurrerende visserij- en aquacultuursector,
met een redelijke levensstandaard voor wie van de visserij afhankelijk is,
waarbij rekening wordt gehouden met de belangen van de consument.Uitgaven en ontvangsten Europese UnieIn tabel 1 zijn de financieringsstromen voor het jaar 2005 weergegeven
die samenhangen met het plattelandsbeleid, het structuurbeleid en het markt-
en prijsbeleid. In deze tabel zijn de programma-uitgaven gepresenteerd. De
ontvangsten uit hoofde van de landbouwheffingen zijn in tabel 2 weergegeven.De uitgaven uit hoofde van markt- en prijsbeleid worden buiten begrotingsverband
verantwoord. Het betreft voornamelijk betalingen wegens exportrestituties,
hectaresteun en dierpremies. Uitgaven en ontvangsten voor plattelandsbeleid
die zijn ondergebracht in het Plattelandsontwikkelingsplan (POP) worden voor
wat betreft de uitgaven door LNV en de bijbehorende financiering door de EU
uit EOGFL-Garantie (ontvangsten) op de LNV-begroting verantwoord.Ten aanzien van de Structuurfondsen draagt LNV coördinerende primaire
verantwoordelijkheid voor het Enkelvoudig Programmerings Document (EPD) Oost-Nederland
uit Doelstelling 2 en primaire verantwoordelijkheid voor Leader+. Voor EPD-Zuid-Nederland
uit Doelstelling 2 heeft LNV gebiedsverantwoordelijkheid, maar is EZ het eerste
aanspreekpunt voor de EU. De structuurprogramma's D2 en Leader+ ontvangen
vanuit de EU bijdragen uit respectievelijk het Europees Fonds voor de Regionale
Ontwikkeling (EFRO) en EOGFL-Oriëntatie. Rijk, provinciale en lokale
overheden en private partijen nemen het Nederlandse deel van de financiering
voor hun rekening. De ramingen voor 2005 zijn gebaseerd op prognoses uit de
regio. Tot slot is LNV ook verantwoordelijk voor het Financierings Instrument
voor de Oriëntatie van de Visserij (FIOV). Tabel 1: geraamde programma-uitgaven
voor het jaar 2005 (bedragen x €1 mln.)Financieringsbron BeleidLNVOverig*TotaalWaarvan gedekt door EU bijdragePlattelandsbeleid    Duurzame landbouw 51,72 46,9798,69 19,62 Natuur en landschap 42,9822,32 65,30 24,09 Waterbeheer 14,20 15,2729,47 8,30 Diversificatie 0,52 3,55 4,071,31 Recreatie en toerisme – 10,35 10,35 3,62Leefbaarheid – 14,46 14,46 5,06Totaal109,42112,92222,3462,00 EU LNV Overig* TotaalStructuurbeleid    D2 Oost -en Zuid-Nederland 68,3 p.m.** p.m.** 148,7FIOV (inclusief FIOV-Flevoland) 5,67,1 – 12,7 Leader+ 12,3 – 18,9 31,2Totaal86,2p.m.p.m.192,6     Markt en prijsbeleid    Premieregelingen 545n.v.t.n.v.t.545 Interventies en restituties 555n.v.t.n.v.t.555 Totaal1 100n.v.t.n.v.t.1 100* Overig, zijnde provincies, gemeenten, waterschappen en private partijen.** De verhouding tussen rijks- en overige cofinanciering is voor een belangrijk
deel afhankelijk van de projecten die de provincies in het kader van de reconstructie
(Urgentieprogramma 2005) zullen indienen bij het Rijk.In tabel 2 is een overzicht van de Eigen Middelen van de Europese Unie
opgenomen voor zover het de douanerechten op landbouwproducten en productieheffingen
betreft. Een overzicht van alle bijdragen van de lidstaat Nederland aan de
Europese Unie is ten behoeve van de integrale presentatie op de begroting
van het ministerie van Buitenlandse Zaken opgenomen.Tabel 2: Geraamde bijdragen
aan de EU (bedragen x € 1 mln.)   2005 1.Douanerechten op
landbouwproducten  –Hoofdproductschap Akkerbouw 7  –Productschap Zuivel  –Productschap Vee, Vlees en Eieren 2 –Productschap Tuinbouw  –Douane 213  –Subtotaal douanerechten  2222.Productieheffingen  –Bijdrage in de opslagkosten suiker  –Productieheffing suiker 22 –Productieheffing isoglucose en
insuline 1 –Subtotaal productieheffingen  23Totaal douanerechten en productieheffingen 245Uitvoering markt en prijsbeleidTen aanzien van het markt- en prijsbeleid is LNV verantwoordelijk voor
een recht- en doelmatige uitvoering. De programma-uitgaven (zie ook tabel
1 met de geraamde programma-uitgaven voor het jaar 2005) worden ten laste
van het EOGFL-garantie gebracht en worden buiten begrotingsverband verantwoord.De nationale uitvoering van het markt- en prijsbeleid is aan stringente
Europese voorwaarden verbonden die met name de rechtmatigheid van de uitvoering
moeten waarborgen. Het aantal en de omvang van financiële correcties
geven een indicatie van de mate van rechtmatigheid van de uitvoering. Daarnaast
wordt ingezet op een doelmatige uitvoering van het markt- en prijsbeleid.
In tabel 3 is een aantal prestatiegegevens m.b.t. de uitvoering van het markt-
en prijsbeleid opgenomen. Tabel 3: Aanvragen voor exportrestituties/productiesteun/certificaten
invoerLandbouwproducten/superheffingmuta ties 2003 aantal gerealiseerde aanvragen (x 1000) 2004 aantal aanvragen (x 1000) 2005
aantal aanvragen (x 1000) 2005 Geraamde uitgaven
(x € 1 mln.) 2005 Gemiddeld financieel
belang per aanvraag (x € 1) Akkerbouw     Restituties, productiesteun en invoer van akkerbouwproducten 68 57 59 170 2 883Restituties voor verwerkte grondstoffen in voedselproducten 123108 107 67 630 Zuivelproducten en melk     Restituties en veredeling van zuivelproducten 57 58 58 275 4 741Productiesteun   0,5 75 150 000Uitvoercertificaten 5 7 9  Invoercertificaten 17 12 6  Superheffing 51 45 40   Vlees en eieren     Exportrestituties 30 2526   Invoerformulieren 18 20 14  Certificaten 13 12 11   Slachtpremies kalveren 2 2 2 40 20 000 (aantal premiabele kalveren) (675) (720) (800)   Groenten en fruit     Exportrestituties en 5 104 0,75 18,75 marktordening    674 785 714 Certificaten 2 9 2,5  Margarine, vetten en oliën      In- en uitvoerformulieren/certificaten      Totaal aantal aanvragen (x 1000) 391 364 339   Uitgaven medebewind (x € 1 mln.) 31,4 31,2 29,8  Totale personeelsinzet medebewind in mensjaren 416428 404   Berekend gemiddeld aantal aanvragen per mensjaar 940 850 839   Berekende gemiddelde uitvoeringskosten per aanvraag (x € 1,–) 80 85 88  Berekend gemiddeld uitgaven per mensjaar (x € 1000)75 73 74   Apurement (x € 1 mln.) 02,3 2,3   De vertaling van Europees beleid naar nationaal beleidEuropees plattelandsbeleid/tweede pijler GLBNa de hervorming van het GLB in juni 2003, is een verbreed pakket aan
Europese plattelandsmaatregelen beschikbaar gekomen voor de lidstaten (tweede
pijler GLB). Lidstaten kunnen ervoor kiezen om deze maatregelenin
de plattelandsontwikkelingsprogramma's op te nemen. Tevens zijn in juni 2003
afspraken gemaakt over afroming (modulatie) van gelden uit de eerste pijler
van het GLB ten behoeve van het Europese plattelandsbeleid. Deze gelden komen
vanaf 2006 beschikbaar.In juni 2004 is de Tweede Kamer geïnformeerd over de manier waarop
Nederland nu in het huidige POP invulling geeft aan de hervormingsbesluiten
van het GLB (TK 2003–2004, 21 501-32, nr. 73).Het huidige Europese plattelandsbeleid loopt tot en met 2006. Het POP
is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van het rijk en de provincies. De
afspraken tussen rijk en provincie worden vastgelegd in een bestuursovereenkomst
op hoofdlijnen en provinciale uitvoeringsprogramma's. Hiervoor is een juridisch
kader gecreëerd op grond waarvan de uitvoering van de provinciale programma's
plaatsvindt. Niettemin is het rijk eindverantwoordelijk voor de uitvoering
van het POP.Met het POP wordt Europese financiering verkregen van gemiddeld ca € 60
mln. per jaar. Rijk en provincie zullen naar verwachting € 150 mln.
per jaar bijdragen. Jaarlijks wordt voor 30 juni gerapporteerd aan de Europese
Commissie over de voortgang van de uitvoering. Dit gebeurt op basis van communautair
voorgeschreven criteria. Tabel 4: Verdeling van de POP-uitgaven
en de EU-bijdrage POP over de
beleidsartikelen (x € 1 mln.) in 2005 POP-uitgaven EU-bijdrage Beleidsartikel 135,36 9,24 Beleidsartikel 2 18,74 7,23Beleidsartikel 3 36,45 14,06 Beleidsartikel 4 8,742,85 Beleidsartikel 5 10,13 3,79 Totaal 109,4237,17Op 14 juli 2004 heeft de Europese Commissie voorstellen gepresenteerd
voor een nieuw plattelandskader voor de periode 2007 tot en met 2013. Onder
Nederlands EU-voorzitterschap wordt een begin gemaakt met de besluitvorming
hierover door de 25 lidstaten van de EU. In lijn met de Europese conferentie
over het plattelandsbeleid in Salzburg in november 2003, zal het Europese
plattelandsbeleid zich op drie doelstellingen richten, te weten verbetering
van de concurrentiekracht van de landbouw, verbetering van de kwaliteit van
milieu, natuur en landschap op het plattelands en een verbrede plattelandsontwikkeling.
Deze doelstellingen sluiten op hoofdlijnen goed aan bij de prioriteiten van
Nederland.De Europese Commissie wil een belangrijke slag maken in de vereenvoudiging
van de uitvoering, onder meer door de vorming van een Europees Plattelandsfonds.
Dit streven past bij het Nederlandse kabinetsbeleid met betrekking tot vereenvoudiging
en vermindering van de administratieve lasten.Gelijktijdig met de besluitvorming over de Europese plattelandskaderverordening,
werkt Nederland ook aan het opstellen van een nieuw plattelandsprogramma voor
de periode na 2006. Dit ontwerp-POP 2007–2013 zal een uitwerking bevatten
van de Europese steunmogelijkheden in relatie tot nationale beleidsprioriteiten.
Een belangrijke basis hiervoor vormen de Agenda Vitaal Platteland, de toekomst
van het beleid inzake de biologische landbouw, naast de verdere ontwikkeling
van het concept «groene diensten» en een vereenvoudiging
in de uitvoering door middel van het inrichten van een ondernemersprogramma.StructuurbeleidDoelstelling 2: Enkelvoudig Programmerings Documenten (EPD) voor Oost
en Zuid-Nederland, reconstructie van de regio's. Via de uitvoering van de
EPD's Oost en Zuid beoogt het kabinet onder meer een impuls te geven aan de
noodzakelijke reconstructie van delen van Overijssel, Gelderland, Utrecht,
Noord-Brabant en Limburg door hier ruimtelijke, economische en sociale ontwikkelingen
te stimuleren. Voor LNV van belang zijn met name de 2 maatregelen onder prioriteit
1, «ruimtelijke ontwikkeling»:• Maatregel 1.1 herschikking functies buitengebied: duurzaam herschikken
van de functies middels een ruimtelijke zonering, zodat de ruimtelijke structuur
geen barrière vormt voor en perspectief biedt aan verdere duurzame
ontwikkeling van het landelijk gebied.• Maatregel 1.2 natuur-, water- en milieuontwikkeling: het vergroten
van de attractiviteit van het landelijk gebied, het behouden en versterken
van de kwaliteit van de natuurlijke omgeving, het verbeteren van de ecologische
basis ten behoeve van de landbouw en andere (economische) activiteiten en
het realiseren van duurzaam waterbeheer.De nationale vertaling van de Europese structuurfondsen naar de reconstructie
van de zuidelijke en oostelijke zandgebieden, is nader uitgewerkt in de operationele
doelstelling Gebiedenbeleid» dat onder het beleidsartikel «Versterking
landelijk gebied» (beleidsartikel 1) valt. Rijk en provincies zorgen
voor de nationale financiering.Mede doordoor de vertraging in het reconstructie proces heeft nog geen
optimale benutting van de Doelstelling 2 gelden ten behoeve van Reconstructie
plaatsgevonden. Om te voorkomen dat door onderuitputting middelen terug zouden
vloeien naar Brussel is eind 2003 besloten om een substantieel deel van de
programma's in Oost en Zuid, met name de maatregel gericht op herschikking
van functies in het buitengebied (maatregel 1.1) over te hevelen naar de beter
presterende maatregelen: 1.3 (revitalisering bedrijventerreinen) en 1.5 (versterking
toeristische infrastructuur). Defacto is hiermee een bedrag van 11,6 mln.
voor reconstructie doelen verloren gegaan. De verwachting is dat een groot
deel van de achterstanden aan het begin van het programma in 2005 deels wordt
ingelopen.De verdeling van formele verantwoordelijkheden voor een rechtmatig en
doelmatig beheer van en controle en toezicht op de Europese Structuurfondsen
in de landsdelen Oost en Zuid is door het Rijk (LNV en EZ) en de provincies
vastgelegd in convenanten. De provincies Gelderland en Noord-Brabant zijn
daarin aangewezen als beheers -en betaalautoriteit voor de uitvoering van
de EPD's in respectievelijk Oost- en Zuid-Nederland. Daarbij vervult de minister
van LNV naar de Europese Commissie en de betrokken provincies de rol van coördinerende
verantwoordelijke op het niveau van de lidstaat voor het EPD van Oost-Nederland
(met betrokkenheid van EZ). Tegelijkertijd is de staatssecretaris van EZ voor
Brussel het eerste aanspreekpunt voor het EPD van Zuid-Nederland (met betrokkenheid
van LNV).In de verordening voor de structuurfondsen (Vo 1260/99) wordt de evaluatie
van alle structuurprogramma's geregeld (dus inclusief Leader+ en FIOV). Ter
beoordeling van de doeltreffendheid van de structurele bijstandsverlening
worden de programma's aan een evaluatie vooraf, een evaluatie
halverwege de looptijd en een evaluatie achteraf onderworpen, teneinde het
effect op de specifieke structurele problemen te analyseren. De tussentijdse
evaluatie is eind 2003 afgerond. Mede op basis hiervan hebben overhevelingen
plaatsgevonden in Zuid en Oost en hebben met name in Oost-Nederland programma
wijzigingen plaatsgevonden om de maatregel 1.1 (herschikking functies buitengebied)
beter aan te laten sluiten bij de projectmogelijkheden in Oost-Nederland.Financieringsinstrument voor Oriëntatie van de Visserij
(FIOV)Vanuit dit Europese structuurfonds worden middelen beschikbaar gesteld
voor structuurmaatregelen in de visserijsector. Nederland kent twee programma's
voor de periode 2000–2006, die zijn vastgelegd in twee Enkelvoudige
Programmeringsdocumenten (EPD's). Doelstellingen van het FIOV zijn 1) de ontwikkeling
van de visserij-inspanning die aansluit bij de duurzame exploitatie van de
visbestanden en 2) het stimuleren van modern ondernemerschap. Voor de Provincie
Flevoland is via het EPD Flevoland een Europese bijdrage voor de visserijsector
beschikbaar. Het ministerie van Economische Zaken is voor de uitvoering van
dat programma de eerstverantwoordelijke. De minister van LNV blijft echter
eindverantwoordelijk voor het FIOV-gedeelte. Voor het programma van Nederland,
exclusief Flevoland, kan ook een beroep worden gedaan op een FIOV-bijdrage.
De nationale uitgaven voor de structuurmaatregelen in de visserijsector die
onder het EPD vallen, komen ten laste van de beleidsartikelen «Economisch
perspectiefvolle agroketens» (beleidsartikel 4) en «Bevorderen
duurzame productie» (beleidsartikel 5).LEADER+: het stimuleren en integreren van lokale initiatieven
gericht op plattelandsontwikkelingenHet communautair initiatief LEADER+ richt zich op plattelandsontwikkeling
en heeft als belangrijkste doel «het stimuleren en integreren van innovatieve
bottom-up initiatieven gericht op het ontwikkelen van een duurzaam en multifunctioneel
platteland waar sociale en economische ontwikkeling samengaan met een behoud
en versterking van natuurlijke, landschappelijke en milieuwaarden».
Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen steun voor gebiedsgebonden, geïntegreerde
en experimentele strategieën voor plattelandsontwikkeling, steun voor
samenwerkingsverbanden tussen gebieden en op transnationaal niveau en de vorming
van een netwerk voor plattelandsgebieden binnen de Gemeenschap. In totaal
is in de periode 2000–2006 ongeveer € 82,9 mln. beschikbaar
aan Europese middelen. Per landsdeel (Noord, West, Oost en Zuid) is een programmeringsdocument
opgesteld. De provincies hebben hierbij het initiatief en zijn beheers -en
betaalautoriteit. Het nationale deel van de financiering (€ 121,6
mln.) is vooral afkomstig van provincies, gemeenten en private partijen.LNV heeft de uitvoering en de beleidsmatige verantwoordelijkheid van de
Leader+ programma's gedecentraliseerd naar de provincies. LNV houdt wel toezicht
op de uitvoering en op de financiële en inhoudelijke voortgang van de
Leader+ programma's. De indicatoren en streefwaarden zijn op regionaal niveau
ingevuld en verschillen per regio. Om deze redenen worden in deze bijlage
geen streefwaarden en indicatoren voor Leader+ opgenomen.De inzet van Nederland binnen de Europese UnieHervorming van de traditionele marktordeningsinstrumenten
ten behoeve van een duurzaam agrofoodcomplex en ten behoeve van de verbetering
van de kwaliteit van het platteland.De inzet van Nederland in de Europese Unie is tweeledig: enerzijds wordt
er op ingezet dat de marktwerking moet toenemen en dat aanpassingen van het
beleid moeten passen in de trend van liberalisatie van de wereldhandel. Deze
inzet volgt uit de overtuiging dat vermindering van de bescherming en vergroting
van de marktwerking op termijn de beste garanties bieden voor de ontwikkeling
van een duurzaam en gezond agrofoodcomplex. In dat licht heeft Nederland ingestemd
met de hervorming van het GLB medio 2003.Daarnaast vindt Nederland dat de bestaande ondersteuning in de landbouw
sterker gekoppeld moet worden aan de maatschappelijke functies die de landbouw
vervult. Deze functies hebben o.a. te maken met het feit dat landbouw plaatsvindt
in de open ruimte en daarmee sterk bepalend is voor het aanzien van het landelijk
gebied. Voorts speelt mee dat landbouwproductie bijzondere kenmerken heeft
als gevolg van het feit dat gewerkt wordt met levend materiaal en dat een
basisproduct (voedsel) wordt voortgebracht. Aspecten als dierenwelzijn, voedselveiligheid,
natuur en landschap hebben ook daarom een belangrijke plaats in het landbouwbeleid.
Deze specifieke kenmerken verklaren voor een deel de nog steeds vrij grote
overheidsbemoeienis in Nederland en de EU, voor de landbouw.Veronderstellingen die aan het nationale beleid ten grondslag
liggenHet Europese landbouwbeleid komt tot stand in samenspel tussen de Europese
Commissie, de lidstaten in de Raad van Ministers en het Europese parlement.
Het Europees parlement heeft overigens slechts adviesrecht waar het klassieke
landbouwonderwerpen betreft. Op terreinen als voedselveiligheid, dierenwelzijn
en milieu heeft het Europees Parlement medebeslissingsbevoegdheid. De nationale
vertaling is dus enerzijds zeer sterk afhankelijk van de wettelijke communautaire
kaders waarbinnen men dient te opereren. Anderzijds is ook onze inzet binnen
de Europese Unie sterk afhankelijk van het samen- dan wel tegenspel tussen
Commissie, Raad en Parlement. Kortom, het nationale speelveld dient bezien
te worden binnen het institutionele communautaire kader.Daarnaast zijn er nog diverse andere factoren die ons handelen binnen
de Europese Unie bepalen. De belangrijkste factor is ongetwijfeld de ontwikkeling
van de internationale markt. Driekwart van de productie in het Nederlandse
agro-foodcomplex wordt afgezet buiten de eigen grenzen. Voor de agrosector
geldt net als voor andere economische sectoren: de (internationale) markt
wordt sturend en de marktbescherming door de overheid neemt af.LIJST MET AFKORTINGENAI Aviaire
InfluenzaAID Algemene Inspectiedienst AO Administratieve Organisatie AOC Agrarisch Opleidingscentrum ASC Afrika studie centrum AVP Agenda Vitaal Platteland AwbAlgemene wet bestuursrecht B&B Bedrijfsvoering
en Bestuursondersteuning BBI Beleidsprogramma Biodiversiteit Internationaal
Natuurbeheer BBLBeroepsbegeleidende
Leerweg BBL Bureau Beheer landbouwgronden BES Bilaterale (agro-)economische
samenwerkingsactiviteiten BOL Beroeps Opleidende
LeerwegBSE Bovine Spongiform Encephalopathy BSIKBesluit Subsidies
Investeringen KennisinfrastructuurBUZA Buitenlandse Zaken CCS Concern- en Control
SysteemCE Centrale Eenheid CFI Centrale Financiën
Instellingen CTB College Toelating
Bestrijdingsmiddelen DBRDienst Basisregistratie DL Directie Landbouw DLGDienst Landelijk Gebied DLO Stichting Dienst
Landbouwkundig Onderzoek DN Directie Natuurbeheer DP Directie Platteland DR Dienst Regelingen DWK Directie Wetenschap
en Kennisoverdracht EFSA European Food Safety
Authority EGMEffect Gerichte Maatregelen EHS Ecologische
Hoofd Structuur ERP Enterprise Resource
Planning EUEuropese Unie EZ Economische Zaken FAOFood and Agricultural Organisation FIOVFinancieringsinstrument voor de oriëntatie van de Visserij FVO Food en Veterinary
Office GIOSGroen in en om de
stad Glami Convenant
Glastuinbouw en Milieu GLB Gemeenschappelijke
Landbouwbeleid GNOGewasbeschermingsmiddelen van
natuurlijke oorsprongGSB Grote Steden Beleid GVB Gemeenschappelijke Visserijbeleid GWWD Gezondheids- en
Welzijnswet Dieren HACCP Hazards Analysis
of -Critical Control PointsHAO Hoger Agrarisch Onderwijs HBO Hoger Beroeps Onderwijs HGIS Homogene Groep International Samenwerking I&H Directie Industrie
en Handel I&RIdentificatie
en Registratie IBG In Beslaggenomen
GoederenIBV Investeringsregeling
Biologische Varkenshouderij ICES Interdepartementale
Commissie Economische Structuurversterking ICT Informatie Communicatie
TechnologieILG Inrichting landelijk
gebied IMT Integrale Milieutaakstelling IOZV Inkomensvoorziening
voor oudere gewezen zelfstandigen in de veehouderij IPC Innovatiepraktijkcentra IPO Interprovinciaal
overleg IPSVInnovatieprogramma
Stedelijke Vernieuwing IRGInfrastructuurregeling Glastuinbouw ISOInternationale Organisatie
voor Standaardisatie ISRICInternational Soil
Referende and information Centre ISVInvesteringsbudget
Stedelijke Vernieuwing KCBKwaliteits Controlebureau
Groenten en Fruit KIC Kennis en innovatiecentrum
voor de recreatie KLPD Korps Landelijke
Politiedienst KNAW Koninklijke Nederlandse
Agrarische Wetenschappen KVP Klassieke varkenspest KvWVWA/Keuringsdienst
van Waren LASER Dienst Landelijke
Service Regelingen LID Landelijke Inspectiedienst
voor DierenLMO Living Modified Organism LNV Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit LTO Land- en Tuinbouw
OrganisatieLWOO Leerweg Ondersteunend
Onderwijs MAOMestafzetovereenkomsten MBO Middelbaar beroepsonderwijs Minas Mineralenaangiftesysteem MJAMeerjaren afspraken MJP Meerjarenprogramma
Vitaal Platteland MJPO Meerjarenprogramma
Ontsnippering MKBMidden- en Kleinbedrijf MKZ Mond- en KlauwzeerMoU Memorandum of Understanding NCD Newcastle DiseaseNCVS Nationaal Centrum
voor Visstand en Sportvisserij NSW Natuurschoonwet NURGNadere Uitwerking
Rivierengebied NVAO Nederlandse Vlaamse
Accreditatie Organisatie NvM Natuur
voor Mensen, Mensen voor Natuur NVVS Nederlandse Vereniging
van Sportvissersfederaties OCW Onderwijs, Cultuur
en WetenschappenOD Operationele Doelstelling OIE Office Internationale
des Epizoöties OVB Organisatie ter Verbetering
van de Binnenvisserij PD Plantenziektenkundige
DienstPEBLDS Pan-Europese biologische
en landschaps diversiteits strategie PNB Particulier NatuurbeheerPOP PlattelandsontwikkelingsprogrammaPRA Pest Risk Analyses RBV Regeling Beëindiging Veehouderijtakken RIVM Rijksinstituut voor
Volksgezondheid en Milieuhygiëne RSBP Regeling Stimulering Biologische Productie RSG Regeling Structuurverbetering Glastuinbouw RVR Regeling versterking
recreatie RVV VWA/Rijksdienst voor
de keuring van Vee en Vlees RWT Rechtspersoon met
een wettelijke taak SAN Subsidieregeling
Agrarisch NatuurbeheerSBB Staatsbosbeheer SEP Sociaal Economisch
Plan SGBSubsidie gebiedsgericht
beleid SGRStructuurschema Groene Ruimte SMK Stimuleringskader SNSubsidieregeling Natuurbeheer SNLW Subsidieregeling
netwerk landelijke wandelpaden SNN Samenwerkingsverband
Noord-NederlandSPIN Systeem Platform
Integratie StidugStimulering Inrichting Duurzame GlastuinbouwgebiedenTAC Total allowable catches UNESCO United Nations
Educational, Scientific and Cultural Organization URUniversiteit en Researchcentrum V&W Verkeer en WaterstaatVBC Visstandbeheercommissies VCN Stichting Voedingscentrum
Nederland VEWIN Vereniging van
Waterbedrijven in Nederland VIA Versterking InnovatieAgrarisch
onderwijs VINAC Vierde Nota Ruimtelijke
Ordening Extra – Actualisering VJN Voorjaarsnota VMBOVoortgezet Middelbaar
Beroepsonderwijs VNBBL Versterking natuur-
en bosbeheer bij bos- en landgoedeigenaren VROMVolkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieu VWAVoedsel
en Waren Autoriteit WEB Wet Educatie en Beroepsonderwijs WHW Wet Hoger Onderwijs
en Wetenschappelijk Onderzoek WO Wetenschappelijk onderwijsWOT Wettelijke
onderzoekstaken WU Wageningen Universiteit WUR Wageningen Universiteit
en Research centrumWVO Wet op het voortgezet
onderwijs ZBO Zelfstandig bestuursorgaan ZOGT Zicht
op gezonde teeltTREFWOORDENREGISTERAdministratieve lasten 7, 83, 91, 121, 122, 189, 199Agrarisch onderwijs 205Agrobiodiversiteit 33Agrocluster 8, 188Agrofoodcomplex 57, 65, 66, 68, 202Agrologistiek 58, 59, 65, 67, 68Aviaire Influenza 85, 89, 203Beleidsnota Biologische Landbouw 2001–2004 69Belvedère 27Bestrijdingsmiddelenwet 63, 82, 144, 154Bilaterale economische samenwerking 58, 65Biodiversiteit 12, 15, 21, 33, 34, 39, 51, 145, 203Biologische landbouw 59, 69, 70, 79, 81, 92, 167, 168, 191, 199Biologische Varkens (IBV) 70, 79Biotechnologie 91, 192Brandstofcompensatie 64, 173, 174, 175, 176BSE 86, 203Concurrentiekracht 11, 57, 61, 65, 66, 68, 168, 199Convenant Glastuinbouw en Milieu 61, 203Dierenwelzijn 10, 58, 60, 68, 69, 76, 79, 81, 82, 167, 168, 187, 188,
195, 202Diergezondheid 3, 13, 83, 84, 85, 89, 91, 92, 95, 97, 142, 149, 160, 168,
177, 183, 192Diergezondheidsniveau 83, 84, 89Dierziekten 14, 84, 85, 86, 89, 91, 150, 160, 163, 167, 183Duurzame ontwikkeling 61, 73, 76, 77, 200EHS Ecologische Hoofdstructuur 3, 12, 15, 21, 24, 34, 39, 40, 51, 132,
170, 171, 203Energiebesparingsbeleid 61, 62, 63EOGFL-Garantie 196Europese non-vaccinatiebeleid 14Evaluatieprogrammering 5, 68FAO 5, 120, 190, 203FIOV 64, 65, 66, 77, 78, 191, 196, 197, 200, 201, 203Fytosanitair 10, 59, 145, 147Gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) 9, 11, 195Gewasbescherming 12, 74, 75, 79, 81, 82, 110, 113, 145, 147Gewasbeschermingsmiddelen 61, 62, 63, 75, 203Glastuinbouw 57, 61, 62, 63, 66, 67, 68, 71, 72, 73, 167, 204, 205Habitatrichtlijn 16, 34, 51, 52, 55, 186Herstructurering glastuinbouw 61, 65, 67, 168Herstructurering (melk)veehouderij 60Herstructurering visserij 64HGIS 5, 34, 120, 203Hoofdlijnenakkoord 4, 8, 9, 41, 70, 133, 152, 167, 169Innovatienetwerk Groene Ruimte en Agrocluster. 96, 97,99, 100, 101Innovatieprogramma Stedelijke Vernieuwing 29, 204Innovatie 3, 8, 9, 10, 13, 31, 57, 58, 59, 61, 63, 71, 72, 74, 77, 78,
79, 83, 92, 93, 95, 97, 99, 101, 109, 110, 111, 112, 113, 114, 115, 116, 178,
192, 201, 204, 205Investeringsbudget Stedelijke Vernieuwing 28, 29, 37, 204I&R-systeem 84, 86Kennisinfrastructuur 8, 9, 16, 92, 93, 94, 178, 203Kennisontwikkeling 3, 8, 92, 96, 99, 178, 188, 192Ketenbenadering 69Klimaatbeleid 61Landinrichting 22, 23, 25, 27, 30, 31, 35, 36, 45, 47, 49, 132, 137, 190Landschap 12, 13, 15, 17, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 30, 31, 33, 34,
37, 38, 39, 42, 44, 45, 47, 53, 54, 60, 92, 108, 144, 169, 197, 199, 201,
202, 204Meerjarenafspraken energie 59, 68Melkveehouderij 12, 24, 60, 61Mestafzetovereenkomsten (MAO) 72, 204Mestbeleid 10, 12, 18, 19, 20, 73, 74, 138, 139, 142, 173, 174, 175, 176,
178Mestoverschot 71, 72, 190Meststoffenwet 19, 71, 72, 81, 191MINAS 71, 72, 73, 81, 82, 143, 176Mineralenheffing 73, 80, 176MKZ 14, 19, 204Nationale landschappen 25, 26, 32Nationale Parken 51, 53, 54Natte natuur 12, 19, 22, 40, 43, 44, 46, 47, 49, 51, 52Natuur voor Mensen, Mensen voor Natuur 39, 204Natuurbeschermingswet 52, 53Nitraatrichtlijn 10, 18, 71, 184, 190Onderwijsbeleid 107, 108, 109, 112, 115, 116, 117, 183Plattelandsbeleid 11, 15, 195, 196, 197, 198, 199Plattelandsontwikkeling 11, 26, 138, 195, 196, 199, 201, 204POP 12, 26, 48, 132, 195, 196, 199, 204Programma Beheer 15, 26, 35, 37, 38, 45, 51, 52, 53, 54, 55, 56, 134,
137, 190RBV 19, 20, 65, 67, 73, 79, 82, 204Reconstructie 12, 13, 15, 21, 22, 24, 25, 30, 35, 37, 38, 45, 169, 188,
193, 194, 197, 200RSBP 70, 190, 204RSG 63, 64, 65, 68, 204Salmonella 88Scrapie 85, 86SGR 205Stidug 63, 64, 65, 205Transitie 9, 71, 72, 73, 74, 95, 161, 178, 179Visserij 11, 16, 57, 64, 65, 66, 67, 69, 76, 77, 78, 79, 80, 81, 97, 168,
173, 175, 183, 188, 191, 192, 194, 195, 196, 201, 203, 204Voedsel en groen 93, 96, 115Voedsel en Warenautoriteit 2, 3, 14, 83, 124, 149, 151, 154, 160, 205Voedselkwaliteit 1, 2, 3, 13, 83, 86, 87, 89, 91, 92, 108, 126, 138, 177,
192, 204Voedselveiligheid 3, 13, 14, 58, 59, 67, 68, 69, 78, 83, 84, 85, 86, 87,
89, 90, 91, 95, 97, 110, 127, 155, 157, 177, 192, 195, 202Vogelpest 14, 19, 79, 89Vogelrichtlijn 34, 52, 188Wageningen UR 92, 93, 95WEB 104, 205(WOT) Wettelijke onderzoekstaken 92, 205WTO 7, 8Zicht op gezonde teelt 205 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29800-XIV-2.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl