Arbeidsomstandigheden; Verslag algemeen overleg van 15 april 2004 over o.a. ongeval DSM-melaminefabriek 2 te Geleen en projectrapport Arbeidsinspectie MHC-onderzoek
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25883, nr. 27

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

25-05-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

25883 nr. 27

14-05-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de staatssecretarisNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25883Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 29239Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 46 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 883Arbeidsomstandigheden29 239Ongeval Amercentralenr. 27VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 14 mei 2004De vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid1 heeft op 15 april 2004 overleg gevoerd met staatssecretaris Rutte
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over:– de bevindingen van het bestuurlijk onderzoek
naar het ongeval op 1 april 2003 in de DSM-melaminefabriek 2 te Geleen
(SOZA-03-904);– het projectrapport van de Arbeidsinspectie
inzake het MHC Onderzoek Onderhouds- en Inspectiesystemen bij BRZO-bedrijven
(MOOIS) (SZW-04-66);– het rapport Kleine bedrijven en arbo (SOZA-03-886);– de brief van de staatssecretaris van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid d.d. 15 december 2003 inzake beroepsziektemeldingen
door arbodiensten (25 883, nr. 20);– het jaarplan Arbeidsinspectie (SZW-04-48);– de Arbobalans 2003 (SZW-04-129);– de brief van de minister van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid met de reactie op het persbericht van zijn ministerie over
het AI-project Land- en tuinbouw 2002 (28 442, nr. 10);– de brief van de staatssecretaris van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid d.d. 15 maart 2004 inzake de stand van zaken
van het overleg tussen de Arbeidsinspectie, LTO en het College voor de Toelating
van Bestrijdingsmiddelen (CTB) over de voorschriften bij de toepassing van
gewasbeschermingsmiddelen in de land- en tuinbouw (25 883, nr. 22);– het rapport «Inventariserend onderzoek
naar gebruik van en blootstelling aan cytostatica buiten het ziekenhuis»
(29 200-XV, nr. 75);– het projectverslag Inspectieproject Intramurale
zorg 2003 (SZW-04-253);– het verslag van het onderzoek van de Inspectie
Openbare Orde en Veiligheid bij de Amercentrale (29 239, nr. 4).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit.Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Rambocus (CDA) vraagt of mede op basis
van het projectrapport van de Arbeidsinspectie inzake het MHC Onderzoek Onderhouds
en Inspectiesystemen bij BRZO-bedrijven (MOOIS) kan worden geconcludeerd dat
de kans op herhaling aanwezig is. Zo ja, hoe groot is die kans? Slechts 12%
van de bedrijven heeft een goed werkend onderhouds- en inspectiesysteem (O&I-systeem).
In de aanbevelingen van het genoemde rapport dringt de Arbeidsinspectie erop
aan om bij het opzetten van een O&I-systeem elementen, zoals inventarisatie
en registratie, op te nemen. Welke stappen is de staatssecretaris van plan
te ondernemen om ervoor te zorgen dat het aantal bedrijven met een O&I-systeem
stijgt? Uit het rapport Kleine bedrijven en arbo blijkt dat een groot aantal
ondernemers moeite heeft met verstrekken van arbogegevens aan de overheid.
De Arbeidsinspectie zou naar aanleiding van die gegevens en naar aanleiding
van verzoeken om meer informatie controles uitvoeren. Dit is schrikwekkend;
kennelijk ervaren kleine bedrijven het informatieloket als last en niet als
steun in de rug. Bij 300 000 bedrijven ontbreekt de benodigde arbeidsdeskundigheid.
Daarom is het goed dat in het rapport een vijftal aanbevelingen is gedaan
ter verbetering. Wat doet de staatssecretaris met de aanbevelingen?In de Arbobalans 2003 worden de belangrijkste ontwikkelingen op het terrein
van de arbeidsomstandigheden in Nederland geschetst. Het is positief om te
constateren dat op de meeste punten een verbetering is opgetreden ten opzichte
van de voorgaande jaren. In hoofdstuk 2 staat dat vrouwen een grotere kans
hebben dan mannen om in de WAO te komen. De typische WAO'er die tegenwoordig
instroomt, is een vrouw die werkzaam is in de dienstensector en psychische
klachten heeft. Wat doet de staatssecretaris met deze constatering? Op pagina
9 staat een onduidelijke passage. Er staat dat de omzet van de arbodiensten
is gestegen van 789 mln naar 932 mln euro, maar dat het aantal arbodiensten
is gehalveerd ten opzichte van het midden van de jaren negentig. Het inkopen
van diensten buiten het contract met de eigen arbodienst is meer dan verdubbeld,
namelijk van zeven procent in 1999 tot vijftien procent in 2002. Kan de minister
de passage toelichten?Mevrouw Stuurman (PvdA) onderschrijft de conclusie
uit de brief over de gewasbeschermingsmiddelen. Onduidelijk is welke sancties
worden opgelegd bij overtredingen. De bijsluiter waarover in het stuk wordt
geschreven, moet voortaan eenduidige informatie bevatten, waardoor veel problemen
kunnen worden voorkomen. De resultaten van het project wacht mevrouw Stuurman
af. Hoe ziet de staatssecretaris de verhouding tussen illegale arbeid en arbeidsomstandigheden?
Uit het onderzoek bij de Amercentrale is gebleken dat tijdens het werk betere
communicatiemiddelen beschikbaar moeten zijn. Met die conclusie kan mevrouw
Stuurman leven. Wanneer wordt de rest van het onderzoek openbaar? Het is heel
belangrijk dat bij DSM werknemers beter worden betrokken bij het verbeteren
van de veiligheid. Is het mogelijk om schriftelijk vragen te stellen over
het projectrapport MOOIS en het jaarplan Arbeidsinspectie? In de begeleidende
brief bij de arbobalans merkt de staatssecretaris op dat bij het beheersen
van risico's veel gebruik wordt gemaakt van persoonlijke beschermingsmiddelen.
Wat doet hij echter om de risicobronnen aan te pakken?Uit het projectverslag inzake intramurale zorg blijkt dat in de zorgsector
onvoldoende aandacht is voor arbeidsomstandigheden. Onduidelijk is of bij
de Arbeidsinspectie anonieme meldingen kunnen worden gedaan. Als dat mogelijk
is, dan moet dat beter worden gecommuniceerd. Agressie, geweld en seksuele
intimidatie vormen een zeer groot probleem, hoewel de staatssecretaris ze
in zijn brief niet apart noemt. De Arbeidsinspectie constateert dat men zich
redelijk bewust is van de problematiek, maar dat te weinig wordt
gedaan aan preventie. De sector heeft het afgelopen jaar eigen instrumenten
ontwikkeld om op verantwoorde wijze te kunnen omgaan met de genoemde onderwerpen.
De inspecteurs hebben echter in een groot aantal gevallen geconstateerd dat
die instrumenten niet bekend waren of niet waren gekoppeld aan het zorgsysteem.
Wat is de stand van zaken bij de risico inventarisatie & evaluatie (RI&E)
in de verzorgings- en verpleegtehuizen? Op welke manier pakt de staatssecretaris
het probleem van de afwezigheid van BHV'ers in de nacht en in de weekenden
aan? Wat is de stand van zaken van de arboconvenanten in de zorg? Voldoen
de beleidsregels van ziekenhuizen inzake de blootstelling aan cytostatica?Het rapport over kleine bedrijven en arbo was vrij duidelijk. Voor de
waardering van de arbowetgeving is het nodig dat ondernemers worden gewezen
op het nut ervan. Dat geldt voor zowel werkgevers als werknemers. De laatsten
weten vaak niet waar zij informatie over arbo kunnen opzoeken. Als zij stappen
willen ondernemen, zijn zij er bovendien bang voor dat zij daarop worden afgerekend.
De staatssecretaris moet aan dat fenomeen aandacht besteden. Mevrouw Stuurman
onderschrijft de aanbevelingen zeer, maar wenst dat ook een telefonische helpdesk
wordt ingesteld. Uit een rondgang langs ondernemers blijkt dat zij vaak wel
het nut van de arbowetgeving zien. Verscheidene regels zijn evenwel te uitvoerig,
overbodig of zorgen voor hoge administratieve lasten en hoge kosten. Vooral
de kleinere bedrijven vinden dat. De grootste lasten zijn volgens ondernemers
tegenstrijdige regels, de kosten voor verplichte aansluiting bij een arbodienst
en de RI&E en alles wat daarbij hoort.Verminderen van arboregels is mogelijk zonder dat dit ten koste gaat van
de arbo en zonder dat het leidt tot een hogere ziekte-uitval en een hoger
WAO-risico. Dat kan door werkgevers zelf meer verantwoordelijkheid te geven.
Sectorale afspraken of afspraken met de ondernemingsraad kunnen in de plaats
komen van een deel van de arbowetgeving. Er zijn echter EU-regels waarvan
absoluut niet mag worden afgeweken. De poortwachterwet moet eveneens worden
gehandhaafd. Kunnen de regels worden aangepast door bijvoorbeeld driekwartdwingende
regels op te nemen? Uit het oog mag evenwel niet worden verloren dat het loslaten
van regelgeving kan leiden tot ongewenste situaties. Wettelijke regels of
dreiging met regels moeten daarom soms blijven bestaan om de werkgevers tot
iets te dwingen. Maatwerk staat evenwel voorop. Is de staatssecretaris bereid
zich in te zetten voor het optimaliseren van de maatwerkgedachte? Gebleken
is dat arboconvenanten leiden tot maatwerk in de sector en tot beperking van
de administratieve lasten. Als arboconvenanten aflopen, is het echter bijna
onmogelijk om ze voort te zetten. Kan bekeken worden of arboconvenanten kunnen
worden omgezet in cao's? Daardoor kan in ieder geval een duur van vijf jaar
worden afgesproken en is het makkelijker om ze zonder veel gedoe voort te
zetten. Tussen ondernemingen die serieus werk maken van arbo en bedrijven
die er geen aandacht aan besteden, moet differentiatie worden aangebracht.Tegenstrijdigheid van arboregels moet in eerste instantie worden opgelost
door opheffing ervan. Bij nieuwe wetgeving moet Actal bovendien helpen de
tegenstrijdigheid te voorkomen. In tweede instantie moet beter worden samengewerkt
tussen de inspecties en moeten gezamenlijke inspectieteams worden gevormd.
De Arbeidsinspectie kondigt in haar jaarplan aan dat zij in 2004 daadwerkelijk
zal proberen de samenwerking te vergroten. In resterende gevallen kan in de
wet worden bepaald dat van wettelijke voorschriften kan worden afgeweken als
succesvol overleg heeft plaatsgevonden met vakverenigingen en ondernemingsraden.Mevrouw Van Egerschot (VVD) herinnert eraan
dat uit bestuurlijk onderzoek naar het ongeval bij DSM is gebleken dat de
organisatiecultuur onvoldoende in overeenstemming is met de complexiteit en
de grote risico's die aan de bedrijfsvoering van dat bedrijf zijn verbonden.
De staatssecretaris heeft gemeld dat deze conclusie met daaruit volgende acties geheel in lijn is met de resultaten van een recent uitgevoerde,
beknopte analyse van de Arbeidsinspectie van negentien zware ongevallen bij
verschillende bedrijven die vallen onder het Besluit risico's zware ongevallen
(BRZO). In vijftien gevallen was eveneens sprake van een aantoonbaar verband
tussen het ongeval en het bedrijfsintern toezicht. Het laatste is een element
van het veiligheid beheersysteem. Slechts 12% van de bedrijven beschikt volgens
het MOOIS over een functioneel O&I-systeem. Uit de arbobalans blijkt dat
bijna eenderde van de bedrijven waarbij gevaarlijke stoffen een risico vormen,
onvoldoende maatregelen nemen om blootstelling aan die stoffen tegen te gaan.
Het verhoogd risico dat werknemers lopen lijkt vooral samen te hangen met
de cultuur inzake handhaving van regelgeving door bedrijven. Kan de staatssecretaris
in dit licht concreet aangeven hoe hij erop toeziet dat bedrijven ervan bewust
worden gemaakt dat zij veranderingen moeten aanbrengen om de veiligheid van
werknemers te garanderen? De aanbevelingen uit het genoemde DSM-onderzoek
dienen derhalve in de hele sector te worden doorgevoerd. Is de staatssecretaris
van mening dat de inzet van de Arbeidsinspectie, die is verwoord in het jaarplan,
bijstelling behoeft naar aanleiding van de genoemde onderzoeksconclusies?
Wil hij de Kamer periodiek informeren over de voortgang bij de implementatie
van de aanbevelingen uit het bestuurlijk onderzoek binnen de sector?Uit het rapport Kleine bedrijven en arbo blijkt dat de kleine ondernemer
nauwelijks de steun en toegevoegde waarde van het arbobeleid ziet, maar wel
de lasten. Bij zo'n 300 000 kleine bedrijven ontbreekt de nodige arbodeskundigheid.
Kan de staatssecretaris ingaan op de conclusies en aanbevelingen van het rapport?
Is hij van mening dat het beleid moet worden ingezet om arbo voor kleine bedrijven
beter toegankelijk te maken? Moeten de conclusies volgens hem ook op grote
bedrijven worden toegepast? Vindt hij dat hij zich moet inzetten voor terugdringing
van de administratieve lasten? Het laatste punt is belangrijk. Welke middelen
zijn beschikbaar voor het verlagen van die lasten? Gesproken is over een éénloketgedachte.
Kan de staatssecretaris daarop verder ingaan? Is het gezamenlijk aanpakken
van arbeidstijden en arbo in dat verband mogelijk? De nieuwe regels inzake
het werken op ladders zijn van invloed op het terugdringen van de administratieve
lasten op dat punt. Is de regelgeving in dat verband een voorbeeld van een
onnodige last?Mevrouw Van Velzen (SP) vindt het interessant
om te kijken naar parallellen tussen incidenten in de chemische industrie
in de regio Rijnmond en Zeeland, en het ongeval bij DSM in Geleen. Men moet
zich volgens haar realiseren dat mensenlevens in het geding zijn. Door te
achterhalen wat de structurele oorzaken van de voortdurende onveiligheid zijn,
kan aan langetermijnoplossingen worden gewerkt. Uit de analyse van de genoemde
incidenten in de regio Rijnmond en Zeeland vorig jaar, blijkt dat het gebrek
aan kostbaar onderhoud de oorzaak is driekwart van de gerapporteerde incidenten.
In 80% van de gevallen was bovendien sprake van een gebrekkig toezicht. Financiën
worden dus belangrijker geacht dan veiligheid. Verder is het inhuren van zogenaamd
contractorpersoneel van belang. Weet de staatssecretaris wat de verhouding
is tussen enerzijds het inhuren van personeel en anderzijds het inschakelen
van deskundig, zelf opgeleid personeel? Dit gebeurt vooral bij het opstarten
en het onderhouden van chemische installaties. In de studie over de regio
Rijnmond en Zeeland wordt gesteld dat onvoldoende bewustzijn van veiligheid
bij het management de belangrijkste oorzaak is van de ongevallen waarvan een
oorzaak aan te wijzen is. De Arbeidsinspectie vreest in haar rapport over
DSM dat gevaren bij meer bedrijven voorkomen. Verder bestaat blijkens dit
rapport het gevaar dat wordt afgeweken van veiligheidsprocedures indien de
werknemers het overzicht niet meer hebben, zeker als er voordeel bij te behalen
valt. In het rapport wordt feilloos aangetoond dat sprake is van ernstige
tekortkomingen in het veiligheidstoezicht bij DSM. Heeft het veiligheidstoezicht
zodanig gefaald, dat kan worden gesproken over dood door schuld?Nog maar twee jaar geleden is in de Kamer gesproken over een ernstig ongeval
met lekkend blauwzuur, eveneens bij DSM. Uit het onderzoek bleek ernstige
twijfel over de veiligheid elders binnen DSM. De staatssecretaris voor Milieu
heeft de conclusies overgenomen. Hij heeft bovendien gezegd dat hij niet instaat
voor de veiligheid bij de fabriek als de politiek en de media hun aandacht
ervoor laten verslappen. Nu heeft opnieuw een ernstig ongeval plaatsgevonden.
Dat de situatie onveilig is, is bekend, maar toch blijven soortgelijke ongevallen
plaatsvinden. In 2003 zijn de veiligheidsvoorschriften 42 maal overschreden.
Telkens blijkt een schikking te worden getroffen tussen het openbaar ministerie,
de verschillende rechtbanken en het bedrijf. Omdat bij DSM steeds weer ongevallen
plaatsvinden, moet een einde komen aan het schikken en moet adequaat worden
opgetreden. Wat is de stand van zaken bij de vier veiligheidsonderzoeken die
staatssecretaris Van Geel uitvoert naar aanleiding van de motie-Poppe over
dit onderwerp?Het laatste ongeval had voorkomen kunnen worden als het management de
veiligheidsvoorschriften beter had gehandhaafd. Momenteel zit DSM in een financieel
zeer penibele situatie. 500 à 1000 man worden mogelijk ontslagen. Betreffen
de ontslagen technisch personeel? Een groot deel daarvan is al vervangen door
ingehuurd personeel. Dat is geen verbetering van de veiligheid. Wat zijn de
verdere gevolgen van de financiële problemen voor het groot onderhoud
en daarmee ook voor de veiligheid? Bij het management van het onderhavige
bedrijf moet, evenals waarschijnlijk bij vele andere bedrijven, een cultuuromslag
plaatsvinden. Omdat het bedrijf vele jaren heeft gehad om zo'n omslag te bewerkstelligen
maar daarvan geen gebruik heeft gemaakt, moet de overheid ingrijpen. De provincie
ziet in eerste instantie toe op de veiligheid. Zij moet niet langer zowel
vergunningverlener als handhaver van de veiligheidsvoorschriften zijn. Wil
de staatssecretaris via de VROM-inspectie en de Arbeidsinspectie onderzoeken
op welke manier de provinciale handhaving kan worden verbeterd? In het verleden
zijn bij bedrijven in de Rijnmond convenanten gesloten die hebben geleid tot
minder gedetailleerde vergunningen en minder frequente en minder gedetailleerde
inspectie. Is dat bij DSM ook het geval? Zo ja, is het dan niet tijd om de
convenanten af te schaffen en wettelijk en stringent toe te zien op handhaving
van de voorschriften?Mevrouw Van Gent (GroenLinks) wijst erop dat
de 6 miljoen werknemers in Nederland te maken hebben met veel arbeidsrisico's.
Bovendien zijn er veel wantoestanden bij illegale arbeid en worden de arbeidstijden
versoepeld. Door het laatste zal de werkdruk enorm toenemen en worden de risico's
vergroot. Veel werkgevers hebben er om uiteenlopende redenen belang bij om
de regels zodanig te interpreteren dat het ten koste gaat van de veiligheid
en arbeidsomstandigheden van de werknemers. Inzake de arbo lijkt sprake te
zijn van een kosten-batenanalyse die ten koste gaat van de werknemers en ten
gunste van de werkgevers. Voordat sprake is van goede arbeidsomstandigheden,
moet dan ook nog veel gebeuren. Vooral de houding van werkgevers en de controle
zijn voor verbetering vatbaar. Er moet daarom heldere regelgeving komen; bij
overtreding daarvan moet de pakkans worden vergroot en moeten fikse boetes
worden opgelegd. Dat is de beste manier om te voorkomen dat mensen langdurig
ziek worden.De bedrijfsongevallen in de DSM-melaminefabriek en in de Amercentrale
zijn heel ernstig. De conclusie van het bestuurlijk onderzoek in het eerste
voorbeeld is dat men te nonchalant is omgesprongen met de veiligheid van werknemers,
gezien de grote risico's van de bedrijfsvoering. DSM heeft in een brief die
de Kamer 13 april jl. heeft ontvangen, geschreven dat het de aanbevelingen
uit het bestuurlijk onderzoek heeft uitgevoerd. Blijkbaar moeten
mensen omkomen, voordat bedrijven als DSM of de Amercentrale zich aan de regels
houden. De staatssecretaris heeft in een eerder overleg gezegd dat bedrijven
in 63% van de gevallen pas maatregelen nemen na een ernstig ongeval. Dan is
het al te laat. Provincie en gemeente houden zich vaker niet dan wel aan de
arboregels als het om geld gaat. Dat de provincie zowel vergunningverlening
als handhaving tot taak heeft, is zeer ongelukkig. Berust de staatssecretaris
erin dat hij enigszins achter de feiten aanlopen en dat bedrijven pas na ernstige
calamiteiten bereid zijn zich aan de regels te houden? De bewindsman moet
de bedrijven aanspreken op hun verantwoordelijkheden in dit verband.In de kwestie van de Amercentrale blijkt alles te draaien om geld. Essent
heeft Hertel ingehuurd, dat op zijn beurt een goedkoop Belgisch bedrijf heeft
ingeschakeld. In dit geval is Essent verantwoordelijk, maar Hertel aansprakelijk.
Werkgevers hanteren dit soort constructies aan de lopende band om wet- en
regelgeving te omzeilen en goedkoop en zonder eigen risico van het werk af
te zijn. Is de staatssecretaris het ermee eens dat dit niet kan worden geaccepteerd
en dat tegen dergelijke constructies moet worden opgetreden? Om de veiligheid
van de werknemer te waarborgen, is een adequate, niet-bureaucratische arboregelgeving
is nodig. Daarmee is het voor werkgevers namelijk glashelder op welke manier
zij de bedrijfsvoering moeten inrichten. Uitbreiding van de aanpak van illegale
arbeid is goed. Wil de staatssecretaris expliciet ingaan op die uitbreiding?Met de bestrijdingsmiddelen in de glastuinbouw wordt enorm slecht omgegaan:
werknemers worden eraan blootgesteld. Dat de etiketten onleesbaar zijn is
een slappe smoes, omdat de werkgevers wél weten op welke manier zij
de middelen moeten gebruiken. Cytostatica zijn kankerremmende middelen die
kankerverwekkend kunnen zijn als men ermee werkt. In de verzorging en verpleging
kunnen 240 000 mensen ermee te maken krijgen. Volstrekt onduidelijk is
of zij op de meest adequate manier tegen de middelen worden beschermd. In
de brief van de staatssecretaris staat dat de beroepsziektealertheid zal toenemen.
Uit de stukken blijkt echter dat de alertheid nog onvoldoende is. Zij moet
daarom topprioriteit krijgen. Het gaat hierbij om zeer ernstige aandoeningen
die mensen voor het leven kunnen tekenen en zelfs arbeidsongeschikt kunnen
maken. Het is uitermate belangrijk dat een soort levensloopbestendig werken
mogelijk wordt, waardoor mensen onder normale omstandigheden kunnen blijven
werken.Het antwoord van de staatssecretarisDe staatssecretaris vindt dat de administratieve
lasten moeten worden aangepakt, omdat ze in de verschillende sectoren als
zeer demotiverend worden ervaren. Om die lasten terug te dringen is al veel
gedaan, zoals met betrekking tot terugdringing van regels. Aan de informatievoorziening
inzake arbo is eveneens al veel gedaan: Arbo.nl wordt dit najaar vernieuwd
beschikbaar en de basisapplicatie voor de digitale RI&E wordt 17 april
op de website gezet. De inspecties hebben de efficiency in de uitvoering verregaand
verbeterd. De arbo-eisen worden overigens vaak aan het ministerie van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid toegeschreven, maar wat bedrijven zelf regelen valt
er ook onder. Zo zijn van de zeventig pagina's tellende RI&E in de horeca,
twintig pagina's afkomstig van het ministerie en vijftig van de sector zelf.
De convenanten zijn enorm van belang om niet al tevoren met allerlei regels
te komen. In die overeenkomsten worden namelijk arbo-eisen binnen de sectoren
zelf vastgesteld op basis van «best proven practises». Recentelijk
is verder een aanvullende RI&E gepubliceerd voor bedrijven met grote hoeveelheden
gevaarlijke stoffen. Daardoor wordt de lastendruk van de circa 400 betrokken
bedrijven 1,8 mln euro verlaagd.De staatssecretaris vindt het bovenstaande nog niet voldoende. Hij wil
de evaluatie van de Arbowet 1998 aangrijpen om de administratieve lastendruk
inzake de arbeidsomstandigheden in Nederland verder te verlagen. Die evaluatie
wordt momenteel uitgevoerd. Een kabinetsstandpunt wordt in november aan de
SER voor advies voorgelegd en aan de Kamer gestuurd. In een vernieuwde arbowet
moet een scherp onderscheid worden gemaakt tussen hoge en lage risico's. Een
ander uitgangspunt moet zijn dat werkgevers en werknemers in alle gevallen
primair verantwoordelijk zijn. De overheid zou zich daarbij vooral moeten
richten op de hoge risico's, oftewel de risico's op calamiteiten, ziekte en
arbeidsuitval. Wat betreft de lage risico's moet veel meer dan nu worden overgelaten
aan de producenten en de betrokken werkgevers en werknemers. De sociale partners
moeten hun verantwoordelijkheid op branche- en werkvloerniveau bovendien zelf
waarmaken. Gedetailleerde regelgeving die verdergaat dan wat strikt noodzakelijk
is vanwege Europese verplichtingen, is niet nodig. De regering moet echter
in Europa stevige lobbyen tegen een aantal nieuwe regels en om een aantal
bestaande regelingen te doen verdwijnen. De afspraken inzake hoge risico's
zullen strikt worden gehandhaafd. Dit zijn voorlopige gedachten waarover de
komende maanden wordt overlegd met sociale partners. Op het opleggen van boetes
bij overtreding van de arboregels komt de staatssecretaris terug in de evaluatie
van de Arbowet. Parallel aan de voorbereiding van de adviesaanvraag worden
voorbereidingen getroffen voor het treffen van maatregelen. De bewindsman
betrekt het punt van het contractorpersoneel bij de evaluatie.Grote bedrijven hebben de deskundigheid inzake arbo meestal wel in huis.
Zij hebben juist meer behoefte aan ruimte voor eigen invulling. Bij de arbodienstverlening
is een duidelijk onderscheid waar te nemen tussen grote, middelgrote en kleine
ondernemingen. De vorming van één loket wordt momenteel bestudeerd
binnen het project Andere overheid. Dit jaar leggen rijksinspectiediensten
in een aantal pilots gezamenlijk inspectiebezoeken af. Een van die pilots
betreft het gezamenlijk inspecteren van een achttal chemische BRZO-bedrijven
in de regio Delfzijl. Bekeken wordt of de administratieve lasten van die bedrijven
hierdoor worden verlaagd. Bij het ministerie van Economische Zaken is het
Meldpunt Strijdige Regels ingericht. De top van de betrokken inspecties, werkgevers,
beleidsdirecties en gemeenten hebben een convenant getekend waarin is afgesproken
dat zij de tegenstrijdige regels hard zullen aanpakken. Het kabinet wil daarmee
veel vordering mee maken. Een voorbeeld in dat verband zijn de vijf branche-gemeentetrajecten
die in verscheidene plaatsen zijn ingezet. Bij die trajecten zitten alle partijen
aan tafel om de knelpunten in de desbetreffende branches te identificeren
en op te lossen. Vervolgens wordt afgesproken op welke manier over de oplossing
en de landelijke verspreiding ervan wordt gecommuniceerd.Illegale uitzendbureaus zijn in de meeste gevallen onderdelen van criminele
netwerken, zo blijkt uit vele aanwijzingen. Ondernemers die gebruik maken
van die uitzendbureaus lopen daardoor persoonlijk grote risico's. Het vergroten
van de inspectiecapaciteit is wel een belangrijk, maar niet het enige middel
om illegale arbeid aan te pakken. De inspectie is verdriedubbeld; op 1 januari
aanstaande is zij op volledige sterkte. Het wetsvoorstel inzake de invoering
van een hoge bestuurlijke boete ontvangt de Kamer een dezer dagen. Het gevolg
hiervan is dat een bedrijf dat wordt betrapt op het illegaal in dienst hebben
van personen, de boete daarvoor ter plekke moet betalen. De rechter komt er
daarbij niet meer aan te pas. Voorts is de Sociale Inlichtingen- en Opsporingsdienst
volledig op sterkte. Het netwerk van interventieteams zal naar verwachting
binnenkort landelijke dekking hebben. Mede dankzij de uitbreiding van de inspectiecapaciteit
zijn repeterende, en daardoor verlammende onderzoeken mogelijk. Daarbij worden
een paar bedrijven gedurende enige tijd intensief gevolgd. Eind deze maand
stuurt de staatssecretaris de Kamer samen met zijn collega van Financiën
een brief over een tweede fase van maatregelen.Het proces-verbaal voor de aanvraag van een gerechtelijk vooronderzoek
naar de kwestie van de Amercentrale zal eind april, begin mei gereed zijn.
Tot de bekendmaking van het proces-verbaal kan de staatssecretaris geen mededelingen
doen over de inhoud ervan. De Arbeidsinspectie is voornemens om aansluitend
aan de resultaten van het strafrechtelijk onderzoek een eigen rapport te publiceren.
Dit zal in het najaar gebeuren. De inspectie heeft op dit punt inmiddels behoorlijk
wat kennis verzameld. Het ministerie is volledig betrokken bij het onderzoek.
De kwestie van de onderaannemers wordt bij het onderzoek betrokken.De omzet van de arbodiensten stijgt, terwijl hun aantal afneemt. De SER
heeft een advies uitgebracht teneinde de marktwerking van die diensten te
verbeteren en in samenhang daarmee de administratieve lasten te verlichten.
De branche heeft onder meer zelf behoefte aan verbetering van de marktwerking.
Over het jaarplan Arbeidsinspectie kunnen schriftelijke vragen worden gesteld.
Om het aantal bedrijven met een werkend O&I-systeem te doen stijgen, zijn
de resultaten van het onderzoek gedeeld met alle BRZO-bedrijven en met de
collega-overheden. Op die manier kan er snel lering uit worden getrokken.
De ontwikkelde methodiek wordt standaardonderdeel van het werkpakket van de
inspecties van de Arbeidsinspectie.De kern van het probleem van de bestrijdingsmiddelen is dat toelating
van gewasbeschermingsmiddelen door het College voor de Toelating van Beschermingsmiddelen
(CTB) iets anders is dan vrijwaring van de eisen in de Bestrijdingsmiddelenwet
en van het optreden van de Arbeidsinspectie. Het CTB bekijkt vooral of een
middel als zodanig mag worden toegepast. In de Bestrijdingsmiddelenwet worden
eisen gesteld aan de wijze van toepassing van de middelen en het voorkomen
van blootstelling. De Arbeidsinspectie ziet daarop toe. SZW ontwikkelt een
RI&E-instrument op basis van de arbowet, zodat voor de tuinder zo eenvoudig
mogelijk te begrijpen is hoe hij dient te handelen in een specifieke situatie.
Verder wordt een soort model-RI&E ontwikkeld, waaraan LTO Nederland meewerkt.
Tot en met 30 april 2004 loopt daarnaast een project van inspecties in
de glastuinbouw. De toelating van bestrijdingsmiddelen geschiedt buitengewoon
strikt. Via risicobeoordeling inzake gebruik en voorlichting wordt geprobeerd
problemen te voorkomen. In overleg met het CTB zullen instructies op de etiketten
worden geplaatst over de juiste arbomaatregelen bij toepassing van de middelen.
Zo wordt er op een bureaucratisch simpele manier voor gezorgd dat arbomaatregelen
en andere aspecten worden gecombineerd. Deze aanpak geschiedt voornamelijk
via de producenten. De staatssecretaris zegt toe schriftelijk uiteen te zetten
op welke manier de bescherming tegen de middelen wordt bevorderd, voordat
de etiketinstructie gereed is. Er zal in worden aangegeven wat al kan worden
gedaan en wat nog niet kan omdat een aantal kaders nog moet worden geschapen.
De aanpak van de problemen met bestrijdingsmiddelen is voorts opgenomen in
het programma Versterking Arbeidsomstandigheden Stoffen (VASt). Dit programma
is opgezet voor de bewustwording van gevaarlijke stoffen. Naast het project
Arbeidsveiligheid is het een speerpuntproject van SZW. De staatssecretaris
is in samenwerking met het veld actieplannen aan het opstellen om de risico's
van gevaarlijke stoffen veel beter te beheersen. Hij verleent daarbij een
fikse subsidie. In juni ontvangt de Kamer daarover een tussenrapportage.Wat betreft de cytostatica gebeurt in ziekenhuizen al veel via beleidsregels
en voorlichting door arboconvenanten. Men zet zich er bovendien in om naleving
van de regels te verzekeren. De gezondheidsrisico's van cytostatica en narcosegassen
zijn verschillend, zodat ook de regels verschillen. Bij narcosegassen is namelijk
sprake van een drempelwaarde, maar bij cytostatica kan elke blootstelling
grote risico's meebrengen. Uit de arboregelgeving blijkt dat de bronaanpak
overal centraal moet worden gesteld. De staatssecretaris is niet blij met
het Europese besluit inzake ladders. Het is echter niet gelukt om die richtlijn
in Brussel tegen te houden. De implementatie vindt plaats zonder
dat Nederland er extra regels aan toevoegt. De bewindsman maakt voorts gebruik
van de maximale overgangstermijn van twee jaar. In de bepaling voor het nemen
van maatregelen tegen valgevaar wordt de Europese richtlijn minimaal geïmplementeerd.Het strafrechtelijk onderzoek naar het ongeval bij DSM, dat onder regie
van het openbaar ministerie wordt uitgevoerd, is in een afrondende fase. Het
OM moet nog beslissen over de vervolgstappen in het onderzoek. De algemene
conclusie van het inmiddels afgeronde bestuurlijk onderzoek is dat de organisatie
en de cultuur onvoldoende overeenstemmen met de risico's van het werk. Arbeidsinspectie,
provincie en gemeente hebben een projectplan gemaakt, waarin het toezicht
van de overheden wordt beschreven op vooral het bedrijfsinterne toezicht.
Het project start morgen. In het MOOIS-rapport staat niet wat de kans is op
meer ongevallen zoals bij DSM. In praktijk blijkt echter dat dergelijke ongevallen
zeer weinig plaatsvinden. Inmiddels heeft ook SZW samen met het ministerie
van VROM en de sector een project opgezet waarbinnen verder onderzoek wordt
gedaan naar organisatorische veranderingen en hun invloed op veiligheid. Onderhoud
wordt in het project meegenomen.De resultaten van het DSM-onderzoek naar de veiligheid van de gasgestookte
installaties zijn onderwerp van bespreking met de Gasunie. De voorschriften
voor Veiligheid van Installaties voor Stoken met Aardgas worden er bovendien
bij betrokken. De gasoven van DSM is inmiddels aangepast. De andere gasovens
op de site zijn geïnspecteerd. De resultaten van dat DSM-onderzoek worden
verder snel gedeeld met andere bedrijven. Alle zaken van O&I en van bedrijfsintern
toezicht zijn onderdeel van de reguliere inspectie, want ze vormen een hoog
risico. Bij dergelijke inspecties moet de Arbeidsinspectie naar andere punten
kijken dan in het verleden. Over elk ernstig ongeval pleegt de Arbeidsinspectie
overleg met het OM. De officier van justitie bepaalt of dood door schuld ten
laste wordt gelegd.DSM heeft TNO Milieu, Energie en Procesinnovatie opdracht gegeven de cultuur
binnen het bedrijf te onderzoeken. Het bedrijfsintern toezicht is daarvan
een onderdeel. De resultaten worden de komende weken verwacht. DSM zal de
aanbevelingen bekijken. Het bedrijf krijgt momenteel het voordeel van de twijfel,
maar wordt kritisch gevolgd. Het heeft een probleem met de staatssecretaris
als de afspraken niet worden nagekomen. Bedrijven als DSM hebben er voor hun
maatschappelijke positie overigens belang bij om ongevallen te voorkomen.
De vraag over de veiligheidsonderzoeken bij DSM wordt doorgespeeld aan de
het ministerie van VROM. Als er reden voor is, zal de desbetreffende bewindspersoon
daarover contact opnemen met de Kamer.Het probleem dat provincie en gemeente zowel vergunningen verlenen als
controleren of ze worden nageleefd, is betrokken bij de evaluatie van het
BRZO. De staatssecretaris heeft bovendien contact met de collega's van VROM
en BZK om er gezamenlijk een standpunt over in te nemen. Dat standpunt wordt
nog dit jaar aan de Kamer gestuurd. Over de arboconvenanten wordt de Kamer
binnenkort een tussenrapportage gestuurd. Door de bezuinigingen in de zorg
lijken de werkzaamheden voor die convenanten onder druk te staan. Tegelijkertijd
beseft de sector dat het bizar zou zijn ermee te stoppen: met de convenanten
wordt veel geld bespaard en worden de arbeidsomstandigheden in belangrijke
mate bevoordeeld. Er is dan ook veel draagvlak voor.De aanpak van beroepsziekten heeft absoluut prioriteit. Het aantal meldingen
die binnenkomen bij het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten (NCvB) neemt
steeds toe. De stijging in 2003 is zelfs fors te noemen. 84% van de meldingen
is opgesteld overeenkomstig de richtlijn van het NCvB. Een belangrijk onderdeel
van het VASt-programma is het bekijken van de beroepsziekteaspecten van gevaarlijke
stoffen. In de ambulancezorg, een branche met veel beroepsziekten, is het
vijftigste arboconvenant getekend. Het preventiebeleid inzake het organisch
psycho syndroom (OPS) is belangrijk. Verder nemen de arbodiensten
hun onderzoeks- en ontwikkelingstaken serieus. Dit is onderdeel van de afspraken
die de staatssecretaris met partijen heeft gemaakt in het project Sociale
zekerheid en zorg.Er bestaat geen beleid om bedrijven actief of actiever te inspecteren
als zij zich met een vraag over arbobeleid hebben gemeld. Bij ernstige ongevallen
of bij klachten van werknemers wordt echter wel geïnspecteerd. In antwoord
op de vraag naar de instroom van jonge vrouwen in de WAO verwijst de staatssecretaris
naar het algemeen overleg over de instroom in de WAO, dat eerder heeft plaatsgevonden.
De aanbevelingen uit het rapport Kleine bedrijven en arbo worden nauw betrokken
bij de aanpak van de administratieve lasten.Via de arboconvenanten geeft de staatssecretaris samen met werkgevers
en werknemers een stimulans aan het arbobeleid in de sectoren. De convenanten,
die overigens vooral een zaak zijn van sociale partners, waren bedoeld om
te eindigen. Over een manier waarop de afspraken kunnen voortgezet, wordt
nagedacht. Een van de mogelijkheden is het overnemen van afspraken in cao's.
Dat is al enige malen gebeurd. De staatssecretaris heeft een brochure gemaakt
over de mogelijkheden van dergelijke afspraken. De Stichting van de Arbeid
adviseert bovendien over enerzijds preventie en verzuim en anderzijds cao's.
Het opnemen van delen van convenantafspraken in cao's wordt daarbij betrokken.
Het inbedden van regels in cao's wordt bekeken in het kader van de evaluatie
van de Arbowet.Nadere gedachtewisselingMevrouw Stuurman (PvdA) ziet uit naar de evaluatie
van de Arbowet en de gevolgen daarvan. Zij is verheugd over de extra boetes
en de verhoging van de boetes.Mevrouw Van Egerschot (VVD) vindt dat op korte
termijn te weinig oplossingen worden geboden voor de arboproblemen. Wil de
staatssecretaris schriftelijk uiteenzetten hoe de risico's kunnen worden verkleind?Mevrouw Van Velzen (SP) is er verheugd over
dat de positie van de provincie wordt meegenomen in de evaluatie van de BRZO-regelgeving.
Wil de staatssecretaris het aspect van de convenanten daarbij betrekken?Mevrouw Van Gent (GroenLinks) is tevreden
over de daadkrachtige aanpak van de staatssecretaris. Het is verheugend dat
hij nu al een verhoging van de boetes en de pakkansen voorbereid. De werkgevers
kunnen daarmee rekening houden. Wordt een voorstel hieromtrent tegelijkertijd
met de evaluatie gepresenteerd? Bestrijding van bureaucratie mag niet ten
koste gaan van veiligheid en preventie. Over het wegnemen van regels mag daarom
niet te gemakkelijk worden gedaan. Sommige zaken zullen op zichzelf een laag
risico zijn, maar kunnen op langere termijn een groter risico vormen. Dat
sociale partners zelf verantwoordelijkheid nemen, betekent bovendien niet
dat niets hoeft te worden geregeld. De aanpak van illegale arbeid moet zowel
gelden voor degenen die dergelijke arbeid aanbieden als voor degenen die ervan
gebruik maken. De praktijken vinden namelijk alleen maar plaats omdat werkgevers
ervan gebruik maken. Het is heel goed dat wordt gekeken naar de rol van de
onderaannemers in de constructie die onder meer werd gebruikt bij de Amercentrale.
Zo'n constructie komt steeds vaker voor en vormt een methode om te sjoemelen
met de regels. Wil de staatssecretaris in zijn evaluatie het gegeven betrekken
dat in 63% van de gevallen pas achteraf wordt ingegrepen?De staatssecretaris vindt dat er veel gebeurt
op het gebied van arbeidsomstandigheden. Na de afronding van de evaluatie
is dus niet ineens sprake van een ander beleid. Inzake de terugdringing van
de administratieve lasten en het cultuuraspect moet evenwel een grote versnelling
plaatsvinden. Maar ook op dat punt zijn er al veel ontwikkelingen. De vermindering
van het aantal regels komt later nog aan de orde. De staatssecretaris vindt
de samenvatting van zijn woorden over het DSM-ongeval door mevrouw Van Gent
ongenuanceerd.De voorzitter van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,HamerAdjunct-griffier van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,EsmeijerXNoot1Samenstelling:Leden: Noorman-den Uyl (PvdA), Bakker (D66), Bibi de Vries (VVD), De Wit
(SP), Van Gent (GroenLinks), Verburg (CDA), Hamer (PvdA), voorzitter, Bussemaker
(PvdA), Vendrik (GroenLinks), Mosterd (CDA), Smits (PvdA), Örgü
(VVD), Weekers (VVD), Rambocus (CDA), De Ruiter (SP), Ferrier (CDA), ondervoorzitter,
Huizinga-Heringa (ChristenUnie), Bruls (CDA), Varela (LPF), Eski (CDA), Koomen
(CDA), Aptroot (VVD), Smeets (PvdA), Douma (PvdA), Stuurman (PvdA), Kraneveldt
(LPF) en Hirsi Ali (VVD).Plv. leden: Depla (PvdA), Dittrich (D66), Blok (VVD), Kant (SP), Halsema
(GroenLinks), Smilde (CDA), Verbeet (PvdA), Timmer (PvdA), Tonkens (GroenLinks),
Omtzigt (CDA), Adelmund (PvdA), Van Miltenburg (VVD), Visser (VVD), Algra
(CDA), Lazrak (Groep Lazrak), Vietsch (CDA), Van der Vlies (SGP), Hessels
(CDA), Hermans (LPF), Van Oerle-van der Horst (CDA), Van Dijk (CDA), Van Egerschot
(VVD), Van Dijken (PvdA), Blom (PvdA), Kalsbeek (PvdA), Van As (LPF) en Schippers
(VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25883-27.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl