Cultuurnota 1997-2000; Lijst van vragen en antwoorden
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25013, nr. 2

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

13-11-1996

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

25013 nr. 2

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamblz. 5 123456blz. 6 7blz. 9 89blz. 10 10 en 11 en 121314151617blz. 11 1819202122blz. 12 232425blz. 13 26blz. 14 2728blz. 15 29blz. 17 30blz. 19 31blz. 21 323334353637blz. 23 383940blz. 24 41blz. 25 42blz. 26 434445blz. 27 46blz. 30 47484950blz. 31 5152blz. 32 535455blz. 33 56blz. 34 575859blz. 35 60616263blz. 39 64 en 65blz. 40 66676869blz. 41 7071blz. 42 72blz. 43 73blz. 44 74757677787980blz. 45 8182blz. 46 8384blz. 47 858687blz. 51 88blz. 52 89blz. 55 90blz. 56 91929394959697blz. 57 9899blz. 58 100blz. 60 101 en 102103blz. 61 104blz. 65 105106107108blz. 66 109blz. 69 110111112113blz. 70 114115blz. 71 116117118119120blz. 72 121122blz. 73 123blz. 74 124125blz. 79 126blz. 89 127128blz. 85 129blz. 89 130 en 131blz. 96 132blz. 100 e.v 133134135136137138blz. 101 139blz. 102 140141blz. 103 142143144145blz. 104 146blz. 108 147148blz. 110 149blz. 114 150151blz. 115 152blz. 117 153blz. 118 154blz. 121 155blz. 126 156157blz. 132 158 en 159blz. 141 160161
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25013Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 142 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 013Cultuurnota 1997–2000nr. 2LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDENVastgesteld 5 november 1996De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen1 heeft ter voorbereiding van een nota-overleg de volgende
vragen over de Cultuurnota 1997–2000 «Pantser of ruggengraat»
aan de regering voorgelegd. Deze vragen zijn beantwoord bij brief van 31 oktober
1996.Vragen en antwoorden zijn hierna afgedrukt.De ondervoorzitter van de commissie,Van GelderDe griffier van de commissie,Roovers blz. 5 1De Cultuurnota behandelt per hoofdstuk één van de verschillende
beleidsuitgangspunten of criteria die het accent in het cultuurbeleid hebben
bepaald. Kan een overzicht worden gegeven van het per beleidsuitgangspunt/hoofdstuk
uitgegeven totaalbedrag, het verstrekte bedrag aan subsidies aan instellingen
en het bedrag uitgegeven aan overig beleid? Kan een opsomming worden gegeven
van de instellingen waaraan in het kader van elk beleidsuitgangspunt geld
wordt verstrekt?De in de cultuurnota vermelde uitgangspunten zijn de leidraad voor de
verstrekking van de subsidies. Deze leidraad kan echter niet worden gebruikt
als meetlat. Er is immers geen eenduidige relatie tussen de uitgangspunten
en de beschikbaarstellingen van gelden. Bovendien zijn op een groot aantal
gesubsidieerde culturele instellingen verscheidene uitgangspunten van toepassing. 2Is de achtergrond van de veel voorkomende zinsnede dat «extra
middelen gereserveerd zullen worden» dat er de komende jaren nog volop
vrije ruimte beschikbaar zal zijn voor cultuurbeleid? Zo ja, welke verplichtingen
vloeien voort uit de voornemens uit de Cultuurnota en welke financiële
ruimte is er vervolgens dan nog «vrij» beschikbaar?De formulering waarnaar u verwijst, mag geen misverstand wekken. Alle
extra middelen voor cultuur ad f 32 mln. hebben een concrete bestemming
gekregen. Ik verwijs hiervoor naar Bijlage I en II van de cultuurnota. Er
is derhalve geen «vrije ruimte» meer beschikbaar. 3Kan tevens een overzicht worden verstrekt van de bijdragen van andere
ministeries, uitgesplitst naar omvang van bedragen en aard van projecten?Meerjarige bijdragen van andere ministeries na 1996 op het terrein van
de kunsten1 zijn:VROMBerlage Instituut 175 000,-Europan 100 000,-Stimuleringsfonds Architectuur 3 200 000,-Architectuur Lokaal 250 000,-Nederlands Architectuur Instituut 200 000,-LNVNederlands Architectuur Instituut 50 000,- 4Bestaat er naar het oordeel van het kabinet een richtlijn voor het
werken met projectsubsidiëring? In hoeverre heeft het langdurig verstrekken
van louter projectsubsidies een negatief effect op de prestatie van een instelling
of gezelschap?Wie niet in aanmerking komt voor een meerjarige subsidie is veelal aangewezen
op projectsubsidies. Met ingang van de nieuwe cultuurnotaperiode is het mogelijk
zo'n projectsubsidie voor telkens twee jaar toe te zeggen. De vraag of het
langdurig verstrekken van louter projectsubsidies op den duur schadelijk is
voor een gezelschap, is naar mijn mening niet in het algemeen te beantwoorden.
Dat hangt sterk af van de specifieke omstandigheden waarin het
verkeert. In de individuele gezelschapsadvisering van de Raad voor cultuur
speelt de artistieke noodzaak van een meerjarige subsidie dan ook een belangrijke
rol. 5Kan de Kamer de beschikking krijgen over de volgende documenten:– de instellingsbesluiten van de (cultuur)fondsen;– de volledige tekst van de tot nu toe gesloten convenanten?Artikel 9, eerste lid, van de Wet op het specifiek cultuurbeleid geeft
een machtiging om tot oprichting of mede-oprichting over te gaan van «privaatrechtelijke
rechtspersonen met volledige rechtsbevoegdheid die tot doel hebben het instandhouden,
ontwikkelen, sociaal en geografisch spreiden of anderszins verbreiden van
cultuuruitingen te bevorderen door daartoe financiële bijdragen ter beschikking
te stellen». De genoemde rechtspersonen, fondsen genoemd, hebben de
vorm van een stichting en worden opgericht bij notariële akte. Overigens
gebeurt dat pas een maand nadat het voornemen tot hun oprichting alsmede hun
concept-statuten schriftelijk aan beide Kamers van de Staten-Generaal zijn
medegedeeld (artikel 9 van dezelfde wet, tweede lid). De beschreven systematiek
leidt ertoe dat er geen instellingsbesluiten van fondsen bestaan. De statuten
en de reglementen van fondsen worden gepubliceerd in de Staatscourant.Een overzicht ervan is te vinden in deel 216 van de Schuurman & Jordens-editie
van Nederlandse Staatswetten.Zoals tijdens de hoorzitting al door enkele convenantpartners naar voren
is gebracht, zijn er nog geen cultuurconvenanten afgesloten. Pas na de kamerbehandeling
van de Cultuurnota en de afronding van de provinciale en gemeentelijke besluitvorming
ter zake, zullen deze convenanten worden ondertekend. Ik wijs erop dat in
Bijlage III van de Cultuurnota per convenant de implicaties van de door mij
genomen subsidiebeslissingen zijn beschreven. 6Is de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen van
mening dat de advisering door de Raad voor cultuur ten aanzien van instellingen
die nu met opheffing worden bedreigd voldoende diepgaand is voorbereid om
een zo verstrekkende beslissing te kunnen dragen? Zo ja, waarom?Anders dan de meeste adviescolleges – nieuwe stijl heeft de Raad
voor cultuur uitdrukkelijk ook tot taak te adviseren over inhoudelijke aangelegenheden,
in dit geval de artistieke of cultuur-historische betekenis van instellingen
of activiteiten. De Raad voor cultuur is met de grootst mogelijke zorgvuldigheid
tot stand gebracht, zowel waar het gaat om de wettelijk geregelde onafhankelijkheid
als wat betreft de samenstelling. Bij het afschrift van het koninklijk besluit
waarmee 24 leden van de Raad voor cultuur zijn benoemd, heeft de Kamer indertijd
een uitvoerige verantwoording ontvangen (brief DGCZ/SCB-U-96 599 van
7 februari 1996).Met het oog op de gewenste continuïteit in de advisering zijn juist
met het oog op de Cultuurnota tijdelijke commissieleden van de oude, opgeheven
adviesraden voor de kunst, het cultuurbeheer en media nog voor een half jaar
herbenoemd. Raad en commissies hebben hun oordeel kunnen baseren op zorgvuldig
voorbereide beleidsplannen met inachtneming van een uitgebreide adviesaanvrage.
Nadat de Raad zijn advies had uitgebracht, heeft hij zich op een aantal punten
en ten aanzien van bepaalde instellingen nader beraden. Ook de gevolgde procedure
voldoet dus aan alle eisen van zorgvuldigheid. blz. 6 7Hoe komt het dat de BTW-verlaging voor toegangskaartjes voor theaters
nog steeds niet zijn beslag heeft gekregen? Is de staatssecretaris voornemens
om alsnog te proberen een BTW-verlaging voor culturele instellingen, in het
bijzonder theaters, schouwburgen en concertgebouwen te bewerkstelligen?In het kader van het wetsvoorstel terugsluis opbrengst reparatievoorstel
BTW1 is door de staatssecretaris van Financiën
ondermeer voorgesteld het BTW-tarief voor podiumkunsten te verlagen van 17,5
naar 6%.Bij de mondelinge behandeling van dit wetsvoorstel is door de leden Giskes,
Van Zuylen en Van Rey een amendement ingediend2
. Overeenkomstig de in de toelichting bij dit amendement weergegeven strekking,
is de ingangsdatum van de BTW-verlaging voor podiumkunsten afhankelijk gesteld
van het moment waarop naar de mening van het kabinet de als wenselijk beoordeelde
voorgenomen afspraken tussen de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en
Wetenschappen en de onderscheiden cultuursectoren, inhoudende het afdragen
van de helft van het voordeel als gevolg van de BTW-verlaging van 17,5 naar
6% aan de cultuurfondsen, in voldoende mate zou zijn geëffectueerd.Daar waar in de filmsector eind 1995 een overeenkomst kon worden afgesloten,
werd de totstandkoming van een soortgelijk contract voor de podiumkunstensector
bemoeilijkt door de complexiteit van het veld en het grote aantal potentiële
contractpartners. De overeenkomst moest een zeer hoge dekkingsgraad hebben
in termen van participerende bedrijven, omdat een onvolledige deelname een
concurrentieverstoring zou hebben veroorzaakt binnen de sector. Deze dekkingsgraad
werd juist niet bereikt in dat deel van de sector waar de dreiging van concurrentieverstoring
het grootst is.Om de gevolgen van het niet doorgaan van de overeenkomst met de sector
podiumkunsten te compenseren, is een structurele oplossing gecreëerd.
Verwezen zij naar de toelichting op het beleidsterrein cultuur van de ontwerpbegroting
voor begrotingshoofdstuk VIII (Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen) voor het
jaar 1997.Omdat de met de BTW-tariefverlaging voor de sector podiumkunsten gemoeide
budgettaire middelen zijn aangewend in het kader van de begroting voor 1997
is er binnen de daarin vastgestelde budgettaire kaders geen ruimte meer voor
een tariefverlaging. Overigens zou een dergelijke tariefverlaging ook niet
in lijn zijn met het aangehaalde amendement van de leden Giskes, Van Zuylen
en Van Rey.2blz. 9 8Volgens welke verdelingsmaatstaf wordt de extra financiële impuls
voor educatieve activiteiten beschikbaar gesteld? Aan wie worden deze middelen
ter beschikking gesteld en welke criteria worden hierbij gehanteerd?Voor de besteding van de middelen wordt op decentraal niveau een plan
gemaakt. De betrokken overheden (inclusief het Rijk) beslissen.Op 27 september jl. is met de betrokken convenantpartners gesproken over
de inhoud en de procedures. Over de opzet was men overwegend positief. Aangedrongen
werd op meer aansluiting bij bestaande initiatieven en instellingen. Ten aanzien van de werkwijze hadden de convenantpartners uiteenlopende
ideeën. Het door mij geïntroduceerde idee van regiegroepen moet
worden aangepast. Er zal maatwerk per convenantgebied worden geleverd. Van
nieuwe instituties die geld kosten, zal geen sprake zijn. Integendeel, door
de decentrale opzet kunnen de kosten juist beperkt blijven. Afhankelijk van
de wensen op decentraal gebied kan het gaan om projecten van scholen, van
cultuurinstellingen of bemiddelaars.Afgesproken is hoe we verder gaan met de uitvoering; wat ook nader overleg
impliceert over de te hanteren criteria. Het Rijk moet zorgen voor de uitwisseling
van ervaringen: goede voorbeelden, geslaagde aanpak en van mislukkingen. 9Er is sprake van activiteiten gericht op migranten. Waarom wordt
er niet gekozen voor interculturele activiteiten?Het bereiken van groepen jonge migranten is een van mijn prioriteiten.
Interculturele activiteiten zijn daarvoor een middel. Het is zeker mijn bedoeling
dat dergelijke activiteiten bijzondere aandacht krijgen. blz. 10 10 en 11 en 12Hoe staat de staatssecretaris tegenover de suggestie om de f 12
miljoen bestemd voor cultuureducatie te bundelen op het niveau van de gemeenten
en scholen?Het is de bedoeling dat de educatieve middelen van het Rijk gematched
worden door gemeenten en provincie. Is de staatssecretaris van oordeel dat
het expliciet om extra middelen moet gaan bovenop de middelen die op dit moment
al worden ingezet door gemeenten en provincie?Wat zijn de overwegingen geweest om af te zien van het door de Raad
voor cultuur voorgestelde stimuleringsfonds voor kunst- en cultuureducatie?
Is een regionale of lokale aanpak middels een dergelijk fonds onmogelijk?Het gaat hier om stimuleringsbeleid, niet om bekostigingsbeleid, en dus
om het initiëren of uitbouwen van interessante initiatieven en projecten,
waarin scholen initiatiefnemers zijn of in ieder geval een belangrijke rol
vervullen. Als het budget verdeeld zou worden over de scholen, dan zou er
een zeer gering bedrag per school beschikbaar komen. Datzelfde geldt in feite
voor decentralisatie naar de gemeenten. Bovendien geschiedt de bekostiging van scholen zonder oormerk; er is daarom
geen garantie dat de middelen ook voor dit doel worden gebruikt. De overwegingen om af te zien van het door de Raad voor cultuur voorgestelde
fonds zijn de volgende. Cultuureducatie speelt zich af op regionaal/lokaal
niveau.Het niveau van de cultuureducatie en met name van de kunsteducatie is
op de verschillende plekken in ons land heel verschillend. Zo kennen sommige
regio's bijvoorbeeld hele krachtige steunfunctieinstellingen die een kunst-
en cultuurprogramma voor scholen verzorgen. Van een echte versterking van
de cultuureducatie kan pas sprake zijn als er op lokaal of regionaal niveau
wordt samengewerkt door culturele instellingen, scholen, jongerencentra etc.,
kortom als er een basis is en medeverantwoordelijkheid. Zinvolle en blijvende
impulsen kunnen dan ook alleen gegeven worden in samenspraak met de betrokkenen,en
kunnen gelet op de uiteenlopende omstandigheden erg verschillen. Daarom heb
ik gekozen voor een decentrale aanpak, en niet voor een landelijk fonds. Een landelijk fonds sluit een decentrale aanpak weliswaar technisch niet
uit, maar maakt het wel moeilijker maatwerk te leveren en aan te sluiten op
bestaande infrastructuren zoals de convenantpartners wensen. Bovendien gaat
het hier om een nieuw stimuleringsbeleid dat deels nog in de praktijk moet
worden ontwikkeld. Dan ligt het, tegen de achtergrond van de algemene principes
van fondsvorming, minder voor de hand om aan een landelijk fonds te denken.Bovendien past de gezamenlijke beleidsontwikkeling bij uitstek in het
model van bestuurlijke samenwerking zoals dat met het convenantentraject wordt
beoogd.Tot slot is het minder goed denkbaar dat in het geval van een landelijk
fonds de overheden bereid zouden zijn tot matching van de ingezette bedragen. 13Waarom is, in het kader van cultuur en school, niet gekozen voor
versterking van de lopende en vaak succesvolle projecten, maar wordt een geheel
nieuwe organisatie opgetuigd? Wat zijn de organisatorische kosten van deze
nieuwe organisatie voor 1997 en volgende jaren?In de door mij gekozen aanpak is het ondersteunen van reeds lopende en
succesvolle projecten zeker niet uitgesloten. Wanneer een project aan de landelijk
te formuleren criteria voldoet, is ondersteuning in principe mogelijk.Wat evenwel niet kan, is dat substitutie plaatsvindt van subsidiegeld
waardoor de extra investering van het Rijk geheel of gedeeltelijk teniet gedaan
wordt. Daarom is gekozen voor de matchingconstructie die garandeert dat de
extra inspanningen van het Rijk voor de cultuureducatie gepaard gaan met extra
investeringen van de andere overheden. Wat de kosten van organisatie betreft,
ga ik ervan uit dat die juist vanwege de gekozen decentrale opzet minimaal
kunnen blijven. Er zal worden aangesloten bij bestaande infrastructuren in
de betrokken regio's. Dat betekent ook dat maatwerk per regio mogelijk zal
zijn. 14Op welke wijze is het bedrag van f 6 miljoen uit de cultuurbegroting
voor cultuur en school beschikbaar gekomen, met andere woorden: welk deel
van dit bedrag komt uit de beleidsimpulsen en welk deel uit herschikking van
de bestaande begroting? Welk deel van de beleidsimpulsen wordt aan cultuureducatie
in brede zin uitgegeven?Het is niet mogelijk om exact aan te geven waar nu juist deze f 6
mln. vandaan komt. De totale middelen voor nieuw beleid vormen immers een
optelsom van de posterioriteiten en nieuw beschikbaar geld. 15Kan een toelichting worden gegeven op de bedragen die respectievelijk
vanuit de onderwijspoot en cultuurpoot ten behoeve van cultuur en school beschikbaar
worden gesteld, te weten f 3 mln vanuit de onderwijspoot op een totaalbegroting
van f 37 mld en f 6 mln vanuit de cultuurpoot op een totaalbegroting
van amper f 2,5 miljard?Voor «Cultuur en school» is totaal f 18,9 mln. beschikbaar.
Daarvan vloeit f 6,9 mln. voort uit de meerjarige financiering van de
nota «Kunsteducatie in het Voortgezet Onderwijs» (1993) die in
het kader van «Cultuur en school» wordt doorgetrokken, en f 12
mln. is nieuw. Dat wil zeggen f 3 mln. van onderwijs, f 6 mln. van
cultuur en f 3 mln. van inspanningsverplichtingen van andere overheden.
Aangezien bij «Cultuur en school» het zwaartepunt ligt op activiteiten
van culturele instellingen, die ook de meeste kosten met zich
meebrengen, ligt het in de rede dat uit het cultuurbudget een substantiële
bijdrage wordt gegeven. 16Waarop is de conclusie gebaseerd dat «de vele informatiepakketten
en museumkoffers die jaarlijks worden aangeboden slechts ten dele aan de verwachtingen
voldoen»?Die conclusie is gebaseerd op de uitkomsten van onderzoek en op signalen
uit het veld. De problematiek van niet voldoende op elkaar aansluiten van
vraag en aanbod is een vast thema wanneer over de relatie tussen musea en
het onderwijs gesproken wordt, zoals bijvoorbeeld tijdens themadagen van de
Nederlandse Museumvereniging (in 1993 en 1994 werden er discussiedagen aan
de relatie tussen musea en onderwijs gehouden). Het onderzoek dat door het
Archeologisch Informatie Centrum (AIC) in 1994 werd gedaan (Archeologie op
school, Cahier 6) gaf aan dat er verrassend veel educatief materiaal werd
geproduceerd. Echter: « Wat de samenstellers opviel was dat de onderwijswereld
en de archeologische vakwereld vrijwel niet structureel communiceren. Dat
leidt tot vaak redelijk correct maar niet altijd op de eisen van het onderwijs
afgestemd educatief materiaal in musea». In het Trendrapport museumeducatie
(SCO, 1996) zijn activiteiten voor het onderwijs bij musea geïnventariseerd.
Het bereik van diverse materialen, pakketten en koffers bij het onderwijs
bleek zo'n 1100 basisscholen en 500 scholen van voortgezet onderwijs. In het
onderzoek wordt een geïnterviewde geciteerd: « Musea spannen zich
met allerlei materialen en activiteiten voor scholen in, en vaak niet van
slechte kwaliteit, maar ze gaan uit van wat ze zelf belangrijk vinden of op
dat moment in de aanbieding hebben. Het is aanbodsmarketing en het rendement
is niet hoog». Daarmee is niet gezegd dat er niet veel goeds en zinvols
door musea wordt geproduceerd. Wel, dat de effectiviteit door een meer op
de vraag gericht aanbod zou kunnen worden verhoogd. 17Uit welk budget wordt de Jan Kassiesprijs 1997–2000 gefinancierd
en welke middelen zijn hiervoor beschikbaar? Waarom is hierover geen overleg
gevoerd met de Stichting Fonds kunst en educatie en het Procesmanagement voor
voortgezet onderwijs (in reactie op het advies van de Raad voor cultuur)?
Is het juist dat deze prijs de komende jaren beperkt wordt tot het domein
van het voortgezet onderwijs?De Jan Kassiesprijs wordt gefinancierd uit het budget voor Amateurkunst
en Kunsteducatie. Het gaat om een bedrag van f 47 000,–. Het
onderzoek inzake het onderbrengen van deze prijs bij het procesmanagement
Voortgezet Onderwijs is gestart maar nog niet afgerond.De prijs is het afgelopen jaar toegekend aan een initiatief in het Voortgezet
Onderwijs. Het is inderdaad de bedoeling om de prijs gedurende nog een paar
jaar toe te kennen aan een school voor Voortgezet Onderwijs. blz. 11 18De staatssecretaris stelt met betrekking tot cultuur en school dat
de op het aanbod gerichte aanpak plaats moet maken voor een benadering waarbij
de wensen van het onderwijs meer tot hun recht komen. Waarom is daartoe de
aanbodfinanciering niet eenvoudigweg vervangen door vraagfinanciering, waarbij
de scholen een eigen cultureel budget krijgen waaruit ze op maat toegesneden
diensten van culturele instellingen kunnen kopen? Doel van de notitie «Cultuur en School» is vooral om de relatie
tussen scholen en culturele instellingen te versterken. Dat betekent dat aan
beide zijden impulsen gegeven moeten worden.De financiering van scholen vindt plaats zonder oormerk, omdat scholen
vrij zijn in de besteding van hun middelen. Dat betekent dat het beschikbaar
stellen van een eigen cultuurbudget, afgezien van het feit dat het altijd
om kleine bedragen zou gaan, geen garantie biedt dat het daar ook werkelijk
aan wordt besteed.Het gaat hier om stimuleringsbeleid, niet om bekostigingsbeleid, en dus
om het initiëren of uitbouwen van interessante initiatieven en projecten,
waarin scholen initiatiefnemers zijn of in ieder geval een belangrijke rol
vervullen. Daarvoor lijkt mij de aanpak per convenantgebied het meest geschikt. 19Wat ligt inhoudelijk ten grondslag aan het voornemen om f 800 000
beschikbaar te stellen voor de verbetering van de relatie tussen school en
musea? Is in dit geval het oormerken van gelden binnen de fondsenstructuur
niet een doorbreking van de structuur zelf?Aan het voornemen om via de Mondriaan Stichting f 800 000 beschikbaar
te stellen voor verbetering van de relatie tussen school en musea ligt de
volgende inhoudelijke overweging ten grondslag. In het kader van het zogenaamde
participatie-artikel verstrekt deze Stichting thans reeds subsidies aan musea
o.a. voor samenwerkingsprojecten met scholen. Aangezien in het kader van «Cultuur
en school» een integraal stimuleringsbeleid gevoerd zal worden voor
het verbeteren van de relatie tussen onderwijs en culturele instellingen,
heb ik besloten de Mondriaan Stichting daar op deze wijze bij te betrekken.De vraag of het oormerken van gelden niet een doorbreking van de structuur
zelf betekent, kan mijns inziens dan ook zeker in dit geval ontkennend worden
beantwoord. 20Welke plannen bestaan er om de deskundigheid van leraren bij omgevingseducatie
te bevorderen?Het onderwijs heeft de taak leerlingen wegwijs te maken in hun omgeving.
Dat staat in de kerndoelen basisonderwijs en basisvorming. Zoals bekend, heeft
dat echter in de onderwijspraktijk nog nauwelijks vaste vorm gekregen. Wel
zijn er inmiddels enkele aardige voorbeelden. In het kader van de notitie
«Cultuur en school» wordt het initiatief genomen tot een aantal
proefprojecten die de samenwerking tussen scholen en de culturele omgeving
bevorderen. Onder andere bestaat het voornemen een proefproject omgevingsonderwijs
voor de basisvorming te starten in de kop van Noord-Holland, waarin scholen,
het instituut voor de lerarenopleiding (ILO) in Amsterdam, het Zuiderzeemuseum,
en andere culturele instellingen in de regio participeren. De bedoeling is
dat mede door deze projecten een algemene, overdraagbare methode ontwikkeld
kan worden, die ook kan bijdragen aan de deskundigheid van leraren en van
de lerarenopleidingen. Ook zal worden bezien of het mogelijk is de deskundigheid
op dit terrein te stimuleren door samenwerking met NOT/Teleac.Incidentele projecten op het gebied van omgevingseducatie, architectuur
en stedenbouw zijn veelal gericht op het onderwijs en derhalve impliciet op
leraren. Van afzonderlijke programma's voor de bevordering van deskundigheid
van leraren op dit gebied is voor zover ik kan nagaan vooralsnog geen sprake.
Ik zal deze mogelijkheid onder de aandacht brengen van het Stimuleringsfonds
voor Architectuur. 21Kan de staatssecretaris toelichten waarom de entreeprijs van musea
voor scholieren geen wezenlijk probleem vormt?De noot op pag. 11 van de nota betrof een verwijzing naar het Trendrapport
museumeducatie (SCO, 1996). In dit rapport is ook de relatie met het onderwijs
onderzocht, door middel van een representatieve enquête onder musea
en een klein, niet representatief onderzoek bij scholen. Museumbezoek in het
onderwijs is facultatief, het hoeft niet. Uit het onderzoek blijkt dat er
nogal wat belemmeringen zijn bij museumbezoek. Met name organisatorische aangelegenheden
(roosterproblematiek) en vervoerskosten worden als hindernis aangevoerd. Voor
het voortgezet onderwijs zijn de organisatorische problemen groter dan voor
het basisonderwijs, waar een leerkracht flexibeler met zijn tijd kan omgaan.
De entreeprijs komt niet als bijzonder probleem naar voren. Uit praktijkvoorbeelden
van geslaagde volgeboekte museum/onderwijsprojecten (zoals het Kindermuseum,
het Reispaleis in Rotterdam) blijkt dat het heffen van een beperkte entreeprijs
niet als drempel wordt ervaren. In het onderzoek wordt gesteld dat wanneer
museumbezoek eenmaal schoolbeleid is, en men er ook prioriteit aan wil geven
binnen het budget dat de school ter beschikking staat, voor al deze hobbels
in de praktijk een oplossing wordt gevonden. 22Welke plannen bestaan er om de deskundigheid van leraren bij museumeducatie
te bevorderen?Genoemd is het voornemen prof.H.W van Os instructiebijeenkomsten te laten
verzorgen voor onderwijsgevenden in Leiden, dit in relatie tot Beeldenstormuitzendingen
op de televisie. Het gaat hier om een incidenteel initiatief met een landelijke
uitstraling.Het is duidelijk dat er meer zal moeten gebeuren. De basis voor een goede
cultuureducatie wordt immers gevormd door de deskundigheid en de motivatie
van leerkrachten. Daarom zal cultuur een sterkere positie krijgen in het curriculum
voor de lerarenopleidingen. Ook via de eerder genoemde proefprojecten kan
een bijdrage worden geleverd aan deskundigheid van leraren.Over de wijze waarop dat gestalte zal krijgen, verwijs ik naar mijn antwoord
op de vraag over omgevingseducatie. blz. 12 23Bestaat er een afspraak tussen Rijk en lagere overheden betreffende
de financiering van jeugdtheaters? Wordt in het geval van Teneeter van deze
afspraak afgeweken?De afspraak is dat jeugdtheatergezelschappen worden gesubsidieerd in een
tentatieve verhouding van 60% provincies en gemeenten, 40% Rijk.Het raadsadvies geeft geen aanleiding om de subsidie aan Teneeter te wijzigen.
Mochten de andere overheden besluiten hun subsidie te verhogen, dan staat
dit hen vrij. Het leidt echter niet tot een automatische aanpassing van de
rijkssubsidie. 24Kan worden aangegeven hoe de amateurkunst betrokken wordt bij de
kunsteducatie?Amateurkunst en kunsteducatie zijn sectoren die dicht tegen elkaar aan
liggen. Personen die niet beroepshalve aan kunstbeoefening doen buiten lesverband, worden beschouwd als amateurs. Amateurs kunnen zich uiteraard
ook scholen. Die scholing is een vorm van kunsteducatie.Op rijksniveau bestaat afstemming tussen de landelijke instellingen voor
amateurkunst en het Nederlands Instituut voor Kunsteducatie, LOKV. 25Op welke wijze draagt «Pop against racism» bij aan cultuureducatie?Pop against Racism wil racisme onder jongeren bestrijden. De Raad voor
cultuur geeft aan dat kunst daarbij een middel is en geen doel op zich. Naast
de organisatie van een popconcert verzorgt de stichting activiteiten voor
het onderwijs zoals het lespakket Ratjetoe voor het vak muziek in het voortgezet
onderwijs en het project Klerenbende over de interculturele invloeden op mode
en kleding. Daarmee wordt een bijdrage geleverd aan cultuureducatie en intercultureel
onderwijs. blz. 13 26De Raad voor cultuur signaleert dat het Nederlands Instituut voor
kunsteducatie (LOKV) niet tot volle tevredenheid van de klantenkring functioneert.
Op welke wijze wordt hier verbetering in aangebracht?Allereerst door meer samenhang aan te brengen in de wensen van de klanten.
De VKV, Vereniging voor Kunstzinnige Vorming, waarin vrijwel alle muziekscholen
en centra voor kunstzinnige vorming verenigd zijn, zal samen met de LOS, het
platform voor de bemiddelingsinstellingen voor kunsteducatie, een aanvraag
bij het LOKV indienen. Daarmee zijn de wensen van het veld gebundeld. Daarnaast
gaat het LOKV werken met klantenpanels. blz. 14 27In hoeverre is er nog (landelijke) greep op de – lokale –
instellingen voor kunsteducatie en muziekscholen die «soms enigszins
in het nauw dreigen te raken»? Is het niet zo dat juist deze instellingen
als eerste de dupe worden van de krappere financiële middelen?Van een «landelijke greep» op de lokale instellingen voor
kunsteducatie is geen sprake meer. Het beleid is in belangrijke mate gedecentraliseerd.Op landelijk niveau ziet de Landelijke Stichting Kwaliteitsbewaking toe
op de kwaliteit van de voorzieningen. Het LOKV, Nederlands Instituut voor
de Kunsteducatie, verzorgt onder meer de vakinhoudelijke ondersteuning van
deze sector.Met de beoogde decentrale aanpak voor de intensivering van de cultuureducatie
wordt ook aan de relatie tussen de door het Rijk gesubsidieerde instellingen
en de lokale instellingen opnieuw inhoud gegeven.Bezuinigingen of financiële herschikkingen op lokaal niveau treffen
vaak culturele of welzijnsvoorzieningen. Muziekscholen en in mindere mate
Centra voor Kunsteducatie worden daardoor ook getroffen, evenals andere voorzieningen. 28Is het Ministerie van Economische Zaken eveneens bereid tot meerjarige
medefinanciering van projecten op het gebied van architectuur wanneer deze
succesvol blijken te zijn? Zo ja, wat is de (verwachte) bijdrage van EZ? Met het ministerie van Economische Zaken zal worden overlegd over het
voortzetten van de gezamenlijke betrokkenheid bij voorbeeldprojecten ter stimulering
van het architectuurtoerisme in het kader van een evaluatie van de ervaringen
van de lokale steunpunten die in de afgelopen jaren met financiële steun
van OCenW en EZ tot stand zijn gekomen. Naar verwachting zal deze evaluatie
in 1997 kunnen plaatsvinden. blz. 15 29Is er inmiddels een positief resultaat te melden inzake het overleg
met de ministers van VROM en LNV over hun bijdrage aan het Natuur informatie
centrum van het Nationaal natuurhistorisch museum? Zo ja, welke bijdrage mag
worden verwacht?Met deze Cultuurnota ben ik er in geslaagd mijn eigen deel van de financiering
van de inrichting van het nieuwe NNM rond te krijgen. Ik zal nu met gezwinde
spoed mijn collega's van LNV en VROM benaderen en u binnenkort nader berichten
over het resultaat. blz. 17 30Waarom is bij cultuureducatie geen aandacht besteed aan het vak beeldkijken,
met andere woorden: waarom wordt naast het belang van leren lezen niet ook
het belang van leren kijken onderkend?Het leesbevorderingsbeleid is mede gericht op een competent gebruik van
de media, waarin lezen, luisteren en kijken in een evenwichtige verhouding
verweven zijn. Onder competent versta ik tevens een kritisch en selectief
gebruik van de verschillende media. Het is onjuist de televisie te beschouwen
als grote boosdoener. De televisie is geen verderfelijk medium evenmin als
het boek alléén zaligmakend is. Dit is al benadrukt in de Letterenbrief
van 1990, waarin het onderwerp aan de orde werd gesteld.Overigens ben ik van mening dat media-educatie in zijn algemeenheid kan
bijdragen aan een competent media-gebruik. Hierover verwacht ik binnenkort
een advies van de Raad voor cultuur. Volledigheidshalve merk ik op dat het
vak «beeld kijken» niet bestaat. blz. 19 31Wanneer denkt de staatssecretaris het voorstel van de Raad voor cultuur
om elke omroep te verplichten een vast percentage van het programmabudget
aan cultuur uit te geven op zijn merites te hebben bezien?Zeer recent is een wetsvoorstel ter versterking van de organisatie van
de publieke omroep voor spoedadvies naar de Raad van State gezonden. In dit
wetsvoorstel is ook het financiële instrumentarium aangevuld. Bij de
openbare behandeling van het wetsvoorstel, die naar verwachting begin volgend
jaar zal kunnen plaatsvinden, kan ook dit onderwerp worden besproken. blz. 21 32Wat wordt precies bedoeld met intercultureel onderwijs en interculturele
leerstof? Gaat het hierbij om onderwijs in verschillende culturen? Kan
de staatssecretaris concrete voorbeelden geven? Dat deelname van migranten
aan kunstvakonderwijs en museumbezoek van belang is kan onderschreven worden,
maar waarom is dat intercultureel onderwijs?De doelen van intercultureel onderwijs (ICO) zijn: jongeren voorbereiden
op de uit verschillende culturen opgebouwde samenleving, respect meegeven
voor culturele verscheidenheid en het tegengaan van vooroordelen, discriminatie
en racisme.In de leerstof, in de materialen en in de onderwijsprogramma's hoort ICO
op een geïntegreerde manier aan bod te komen. Dat betekent bijvoorbeeld
dat in verwijzingen naar personen ook wordt gekozen voor een Marokkaanse of
Turkse naam en dat teksten uit onderwijsmethodes aangepast zijn aan de interculturele
maatschappij van nu. Daarbij gaat het ook om onderwijs in verschillende culturen.
Bijvoorbeeld: in het basisonderwijs wordt het vak geestelijke stromingen gegeven,
waarbij leerlingen inzicht verwerven in de diverse geestelijke stromingen
in onze samenleving. Ook in de kerndoelen basisvorming is het interculturele
aspect opgenomen, zoals in het kerndoel dans: «leerlingen kunnen bestaande
dansen uit verschillende landen en culturen uitvoeren». 33Wat is het verschil tussen een multiculturele en een interculturele
samenleving? Welk onderscheid wordt daarmee tot uitdrukking gebracht?Een interculturele en een multiculturele samenleving hebben gemeen dat
de personen en groepen die er deel van uitmaken, verschillende culturele achtergronden
hebben.In een multiculturele samenleving bestaan die verschillende culturen naast
elkaar. Onder die omstandigheden schrijft een gevluchte Iraanse schrijver
in zijn moedertaal voor een publiek van medevluchtelingen.Uit zo'n multiculturele samenleving kan een interculturele maatschappij
ontstaan als mensen met andere culturele achtergronden zich respectvol met
elkaars cultuur inlaten en bereid zijn van elkaar te leren. Dan komt een dynamisch
proces op gang, waaruit een gemeenschappelijke hybridische cultuur naar voren
komt met talloze mengvormen. Men bouwt met en voor elkaar een flatgebouw dat
vele woningen bevat, onderling verbonden door gangen van nieuwsgierigheid
en bereidheid tot begrip. In zo'n culturele omgeving richt de hier verblijvende
Iraanse auteur zich niet alleen tot landgenoten maar ook tot andere geïnteresseerde
lezers. In een Nederlands dat zich onderscheidt door trefzekerheid, spaarzaamheid
en gebruik van nieuwe beelden. En daar worden we uiteindelijk allemaal rijker
van. 34Is het juist dat een aantal instellingen dat heeft bijgedragen aan
de ontwikkeling van de interculturele infrastructuur in Nederland als gevolg
van deze Cultuurnota zal verdwijnen?Op grond van het advies van de Raad voor cultuur zal het structureel subsidie
aan Cosmic Illusion worden beëindigd.Voor de stichting Skarabes geldt dat het eind reeds in de vorige Cultuurnota
voorzien was. De activiteiten van deze stichting hebben te zeer aan effectiviteit
ingeboet. Tegenover deze subsidie-beëindigingen staat dat een reeks van
andere initiatieven in het interculturele vlak voor het eerst meerjarig subsidie
zullen ontvangen. 35Wordt met het intercultureel curriculum schoolmuziek de zogenaamde
wereldmuziek bedoeld? Met het intercultureel curriculum schoolmuziek wordt gedoeld op wereldmuziek.
Het curriculum zal aangepast worden. De westerse muziek blijft een belangrijke
component. 36Zijn er gegevens beschikbaar over de deelname van jonge migranten
aan het kunstvakonderwijs?Er zijn thans geen representatieve gegevens beschikbaar over de deelname
van jonge migranten in het HBO in het algemeen en het kunstvakonderwijs in
het bijzonder. In het hoger onderwijs vindt nog geen uniforme registratie
plaats. Op een aantal hogescholen wordt sinds kort geregistreerd naar herkomst.
Dit onder meer als gevolg van projectgelden die hogescholen van het Expertisecentrum
Allochtonen Hoger Onderwijs (ECHO) krijgen. Van de instellingen voor kunstvakonderwijs
ontvangt de Hogeschool voor de Kunsten Amsterdam projectgelden.Wel is op basis van het inspectierapport «De positie van allochtonen
in het hoger beroepsonderwijs» uit 1993 een indicatie te geven van het
totaal aantal allochtone ingeschrevenen in 1991 en de totale instroom allochtonen
in 1991. Hoewel het inspectie-onderzoek enige jaren oud is, geeft het wel
een indicatie van de relatieve omvang van ondervertegenwoordiging. In het
onderzoek zijn studenten betrokken van Surinaamse, Antilliaanse, Turkse, Marokkaanse
en Molukse afkomst.Uit het inspectierapport «De positie van allochtonen in het hoger
beroepsonderwijs» blijkt dat in september 1991 ongeveer 2,1% van het
totaal aantal ingeschrevenen in het HBO van allochtone afkomst was. In het
kunstvakonderwijs was van het aantal ingeschrevenen 0,9% van allochtone afkomst.
Op dezelfde peildatum was van de totale nieuwe instroom in het HBO 2,3% en
in het kunstvakonderwijs 1,6% van allochtone afkomst.De verwachting is dat de informatievoorziening over de deelname van allochtonen
in het hoger onderwijs verbetert. Via de Centrale Registratie Instellingen
Hoger Onderwijs vindt thans een landelijke registratie plaats. En via de projectgelden
van ECHO zijn instellingen verplicht een instellings-specifiek registratiesysteem
op te zetten. 37Wordt met de zinsnede dat «vanzelfsprekend jaarlijks wordt
bezien hoe hun voortgang is» bedoeld dat de theateropleiding van De
Nieuw Amsterdam en de dansopleiding van Five o'clock class steeds gedurende
één jaar gesubsidieerd zullen worden?Met de zinsnede dat «vanzelfsprekend jaarlijks wordt bezien hoe
hun voortgang is» wordt niet bedoeld dat de theateropleiding van De
Nieuw Amsterdam en de dansopleiding van Five O'Clock Class steeds gedurende
één jaar gesubsidieerd zullen worden. DNA krijgt een beschikking
voor vier jaar. De Five O'clock Class heeft geen meerjarige subsidie aangevraagd,
en zal een incidentele subsidie ontvangen. Wat jaarlijks wordt nagegaan, is
het effect op de instroom bij de kunstvakopleidingen. blz. 23 38Kan worden toegelicht waarom de instellingen Cosmic Illusion en De
Nieuw Amsterdam, die beide bij uitstek een bijdrage leveren aan versterking
van het interculturele klimaat in Nederland, niet meer voor subsidie in aanmerking
komen terwijl tegelijkertijd nieuwe initiatieven gehonoreerd
worden? Op welke wijze wordt het van belang geacht ook op dit terrein continuïteit
te waarborgen?Cosmic Illusion ontving in de afgelopen periode een meerjarige subsidie.
Op grond van een negatief advies van de Raad voor cultuur over de prestaties
heb ik besloten de subsidie te beëindigen. Het kwaliteitsuitgangspunt
geldt t.a.v. interculturele activiteiten niet anders dan bij alle andere activiteiten.
Dus niet de vraag naar continuïteit heeft voorop gestaan, maar de kwaliteit
van de producties. Dat neemt niet weg dat er wel bijzondere aandacht moet
zijn voor kwaliteitsvolle initiatieven die het interculturele klimaat kunnen
versterken.Ik heb de Raad dan ook gevolgd in zijn opvatting dat ruimte moet worden
geboden aan nieuwe en – naar het oordeel van de Raad – meer perspectiefrijke
initiatieven.Daartoe behoort ook het vooropleidingstraject van DNA, dat in het verleden
slechts op incidentele basis door mijn ministerie werd gesubsidieerd. Nu is
een meerjarige subsidie toegezegd, voor dat vooropleidingstraject, voor zover
het zich richt op doorstroming voor het reguliere kunstvakonderwijs.De vraag wekt de suggestie dat ik mijn subsidie aan DNA zou hebben beëindigd.
Dit is, zoals uit het voorgaande blijkt, niet het geval. De Gemeente Amsterdam,
die DNA tot dusverre subsidieerde, heeft op grond van een negatief advies
van de Amsterdamse Kunstraad besloten dit gezelschap niet langer te steunen. 39Zijn er naast artistiek-inhoudelijke overwegingen geen interculturele/multiculturele
overwegingen die een subsidie aan Cosmic Illusion rechtvaardigen?Besloten is prioriteit te geven aan die initiatieven op dit terrein die
naar het oordeel van de Raad het meest perspectiefrijk zijn. Dit heeft geleid
tot honorering van een ruim aantal interculturele aanvragen. Daarbij gaat
het om producenten en bemiddelaars. De omstandigheid dat Cosmic Illusion een
intercultureel podium- en productiehuis is, doet niet af aan het gegeven dat
het inhoudelijk te licht is bevonden. 40Zijn er gegevens beschikbaar over de vertegenwoordiging van minderheden
in besturen van culturele instituties? Welke instrumenten zijn er denkbaar
om te bewerkstelligen dat deze deelname toeneemt?Over de vertegenwoordiging van minderheden in besturen zijn geen concrete
gegevens bekend. Dat ontslaat mij niet van de plicht erop toe te zien en,
voor zover dat aan mij is, te bewerkstelligen dat minderheden ook vertegenwoordigd
zijn in de besturen van culturele instituties. blz. 24 41Is de verwachting dat de activiteiten van Kindermuseum en Transit
zodanige landelijke effecten zullen hebben dat initiatieven van andere musea
zullen volgen, gebaseerd op concrete aanwijzingen van deze andere musea? Zou
het niet meer voor de hand liggen om daadwerkelijke stimulansen aan te bieden?Van de niet-rijksmusea waren het Tropenmuseum (Kindermuseum en afdeling
Islamitisch cultuurgebied) en het Museum voor Volkenkunde Rotterdam de enige
die een uitgewerkt programma met doelgroepenbereik op intercultureel terrein
indienden. De plannen van beide instellingen, waren, ook volgens
de Raad, «voorbeeldig» in hun benadering op dit terrein.Niet alle musea in Nederland zijn zich evenzeer bewust van het belang
van een beleid op intercultureel terrein. Wel is er een toenemende belangstelling
te constateren voor de relatie «nieuwe Nederlanders en musea»,
zoals ook de titel luidt van een zeer recent gehouden en goed bezochte studiedag
in het Rijksmuseum te Amsterdam, georganiseerd door de Nederlandse Museumvereniging
en de Mondriaan Stichting. Ook daarbij bleek weer dat het uitwisselen van
informatie en deskundigheid en het uitdragen van praktijkvoorbeelden in een
duidelijke behoefte voorzien.Aan de subsidie aan het Kindermuseum en Transit wordt dan ook de voorwaarde
verbonden dat afspraken worden gemaakt over de wijze waarop zij in de cultuurnotaperiode
hun kennis, ervaringen en werkwijze ten goede zullen laten komen en zullen
overdragen aan het hele museale veld. Studiedagen en discussiebijeenkomsten
zijn daarvoor mogelijkheden.Naast deze twee projecten zal overigens ook via subsidies van de Mondriaan
Stichting de deskundigheid op intercultureel terrein bevorderd worden, door
activiteiten als workshops, internationale uitwisselingen of door subsidies
voor voorbeeldstellende projecten. blz. 25 42Hoe groot is het bedrag dat binnen het budget van de Stichting Lezen
vrijgemaakt wordt voor migranten?Het gaat om een bedrag van f 750 000,-. blz. 26 43Als regel is subsidiëring van werk in een buitenlandse taal
geschreven niet mogelijk. Indien een uitzondering wordt gemaakt, worden dan
zowel de schrijver als de vertaler gesubsidieerd?Het antwoord luidt bevestigend. Met de uitzondering wordt juist beoogd
het in dit geval mogelijk te maken dat zowel de schrijver als de vertaler
van een literair werk wordt gesubsidieerd. 44Welke consequenties verbindt de staatssecretaris aan het feit dat
de uitzendingen van de Nederlandse Programma stichting (NPS) over de multiculturele
samenleving weinig belangstelling trekken van migranten?De NPS heeft ervoor gekozen om de dagelijkse nieuwsvoorziening voor minderheden
in de eigen taal via Radio 5 te verzorgen. Dit medium leent zich hiervoor
het best en deze uitzendingen kennen een groot bereik onder de doelgroep.
Voor wat betreft de televisie streeft de NPS ernaar minderhedenprogramma's
een geïntegreerd onderdeel te laten uitmaken van de programmering. Vanuit
de gedachte dat dit medium zich meer leent voor de confrontatie tussen allochtone
en autochtone culturen, en zo kan bijdragen aan het ontstaan van een interculturele
samenleving, is deze beleidskeuze te begrijpen. De minder grote belangstelling
van migranten voor dit programma-aanbod zal zeker samenhangen met grote aantal
satellietzenders uit de landen van herkomst waarmee inmiddels geconcurreerd
moet worden. Vanzelfsprekend kan ik geen programmatische consequenties uit
het voorgaande trekken. Het lijkt mij wenselijk dat de NOS in de toekomst
in het Meerjarenplan nadrukkelijker aandacht schenkt aan de interculturele
programmering en het bereik hiervan. Overigens vindt over deze materie geregeld
overleg plaats tussen mijn ministerie en de door mij gesubsidieerde Stichting
Omroep Allochtonen. 45Is het nodig een onderzoek te laten verrichten naar de motieven van
migranten die per satelliet TV-aanbod uit het land van herkomst wensen te
ontvangen, terwijl dat ook zo wel duidelijk is? Worden in het «media-onderzoek
etnische groepen» cijfers gegeven over het aantal allochtonen dat het
kabelabonnement opzegt ten behoeve van het satelliet-aanbod uit de landen
van herkomst en zo ja, welke? Kan de staatssecretaris dit onderzoek voor de
behandeling van de Cultuurnota aan de Kamer doen toekomen? Wanneer worden
de bevindingen van het vervolgonderzoek gepresenteerd?Bij de begrotingshandeling-1996 heb ik de Kamer toegezegd nader onderzoek
te laten verrichten naar de schaal van het verschijnsel van opzegging van
kabelabonnementen door allochtone huishoudens, en op basis van de uitkomsten
te bezien hoe hierop gereageerd zou kunnen worden. Vrij kort daarna verscheen
het in de Cultuurnota aangehaalde media-onderzoek etnische groepen dat een
indicatie van de omvang van dit verschijnsel gaf. Hoewel het niet zozeer tot
de vraagstelling van dit onderzoek behoorde, leek dit onderzoek inderdaad
een dergelijk verschijnsel te bevestigen. Het onderzoeksbureau heeft in mijn
opdracht de reeds beschikbare gegevens aan een tweede analyse onderworpen.
Tevens is aanvullend kwalitatief onderzoek verricht om meer inzicht te krijgen
in de motieven van aanschaf van een schotelantenne, in hoeverre men het kabelabonnement
heeft opgezegd of wil opzeggen, in hoeverre dit een gevolg is van onvrede
over het Nederlandse aanbod en wat de gevolgen zijn voor het kijkgedrag en
de wijze waarop men informatie verkrijgt over de Nederlandse samenleving.
Dit onderzoek wordt binnenkort afgerond en biedt een aanzienlijk gedetailleerder
inzicht dan het media-onderzoek etnische groepen 1995. blz. 27 46Kan uit het gegeven dat uitvoering van de motie-Wallage, waarin de
regering wordt uitgenodigd te komen met een plan van aanpak gericht op Nederlandse
lessen voor nieuwkomers via de massamedia, pas in 1997 effectief zijn beslag
krijgt worden afgeleid dat de beschikbare gelden die hiervoor in 1996 gereserveerd
waren, slechts gedeeltelijk zijn uitgegeven? Wat was voor 1996 gereserveerd
en wat is er ten behoeve van de voorbereiding van de programma's uitgegeven?De uitzending van de radio- en TV-programma's ter uitvoering van de motie-Wallage
zal inderdaad starten in het voorjaar van 1997. Het gaat om twee soorten programma's.
In 1996 is een bedrag van f 1 534 500 besteed aan de ontwikkeling
en productie van het eerste programma en de ontwikkeling van het tweede. Er
was een bedrag gereserveerd van f 1.5. miljoen. Voor het jaar 1997 is
een bedrag van f 1 465 500 voorzien voor de productie van het
tweede programma. blz. 30 47Wat zijn de effecten tot nu toe van de maatregelen die het kabinet
heeft genomen om het architectuurklimaat te verbeteren? In de nota Ruimte voor architectuur, nota architectuurbeleid 1997–2000,
geven mijn ambtgenoten van VROM, LNV en V&W en ik in hoofdstuk 2 een terugblik
op de eerste beleidsperiode (1992–1996) en de wijze waarop is ingezet
op de verbetering van het architectuurklimaat. Daarbij wijzen wij er tevens
op dat het architectuurbeleid pas na langere tijd zijn vruchten zal afwerpen;
dat is nu eenmaal inherent aan de aard (en het tempo) van de architectuur
als langzame kunst. Het ligt in mijn voornemen om tegen het eind van de komende
beleidsperiode zo mogelijk een eerste onderzoek naar de effecten te doen uitvoeren. 48De ministeries van onder andere OCW en VROM hebben in de tweede architectuurnota
het Nederlands Architectuurinstituut (NAi) meerdere extra taken toebedeeld,
met name op het vlak van de grote inrichtingsvraagstukken in Nederland. De
Raad voor cultuur heeft positief advies gegeven over toekenning van een bedrag
van f 900 000 die voor de uitvoering van deze extra taken kan worden
aangewend. Hoe denkt het kabinet dat het NAi de haar toebedachte extra taken
kan vervullen nu slechts een derde deel van genoemd bedrag wordt toegekend?
Hoe verhoudt zich dit tot de incidentele bijdrage die door het Ministerie
van VROM wordt toegekend? Is de staatssecretaris bereid actie richting VROM
te ondernemen?De bijdrage van het ministerie van VROM is bestemd voor incidentele projecten
op het vlak van de grote inrichtingsvraagstukken van Nederland. In het kader
van de Cultuurnota is dezerzijds meer geld beschikbaar gesteld ten behoeve
van de collectie en de presentaties in het buitenland. Voor het overige zal
het NAi zijn takenpakket moeten afstemmen op de gegeven begroting. 49In welke mate is aan de Ministeries van VROM en LNV gevraagd bij
te dragen aan het NAi? Met welk resultaat? Wordt de opvatting gedeeld dat
het rijkssubsidie op een zodanig peil zal blijven zodat de bij de bouw van
het NAi aangegane verplichtingen kunnen worden nagekomen en de daarmee samenhangende
exploitatie kan worden gegarandeerd?In het interdepartementale Platform Architectuurbeleid, waarin ook de
ministeries van VROM en LNV zitting hebben, is een verdeling gemaakt van de
voor het architectuurbeleid beschikbare middelen over de instellingen die
aansluit bij de betrokkenheid van de verschillende departementen. Het resultaat
daarvan is weergegeven in hoofdstuk 5 (Financieel overzicht) van de nota Ruimte
voor architectuur, nota architectuurbeleid 1997–2000. Concreet betekent
dat een incidentele bijdrage op projectbasis van VROM (in 1997 f 200 000)
en een jaarlijkse bijdrage van LNV van f 50 000 ten behoeve van
de archivering van landschapsplannen.Het in het kader van de Cultuurnota toegekende budget is bestemd voor
dekking van het exploitatietekort. De huisvestingskosten maken daar deel van
uit. Daarenboven is een budget gereserveerd ten behoeve van rente en aflossing
van een lening bij de gemeente Rotterdam ten behoeve van de nieuwbouw. In
totaal komt nu een bedrag van f 7 055 000 uit de cultuurbegroting
ten goede aan het NAi. 50De ministeries van OCW en VROM hebben het Berlage instituut Amsterdam
(BiA) gevraagd meer te gaan functioneren als centrale voorziening voor de
ontwerpende vakgemeenschap, studies te verrichten in het kader van het stimuleringsprogramma
en een ontwikkelende rol te hebben in functionele scenario's. Hoe denkt het
kabinet dat de beoogde werking van het BiA gestalte kan worden
gegeven als de daartoe benodigde f 200 000 niet wordt toegekend?
Heeft overleg met het Ministerie van VROM plaatsgevonden over een mogelijk
aandeel in de bijdrage vanuit dit ministerie? Is het ook mogelijk de zgn.
«bonus»-subsidie van VROM van f 175 000 structureel
te maken en te doen aanvullen tot f 200 000 waardoor het probleem
opgelost kan worden?Het Berlage Instituut functioneert reeds als een centrale voorziening
voor de ontwerpende vakgemeenschap. Deze functie kan binnen het gegeven budget
de komende jaren verder worden versterkt. De bijdrage van het ministerie van
VROM is structureel, maar gekoppeld aan het niveau van de inkomsten van het
BI uit studieopdrachten. Dezerzijds bestaat het voornemen om het BI in te
schakelen bij studies, ontwikkelingsscenario's en dergelijke in het kader
van het Stimuleringsprogramma voor meervoudig en intensief ruimtegebruik,
waarvoor jaarlijks een bedrag van f 200 000 is gereserveerd. blz. 31 51Levert het Ministerie van Economische Zaken ook een financiële
bijdrage aan het Vormgevingsinstituut?In 1995 heeft EZ een projectsubsidie verleend aan het Vormgevingsinstituut
ten behoeve van het congres Doors of Perception. Bovendien heeft EZ een kleine
bijdrage verleend aan de inrichting van het Garden Cafe in het Museum of Modern
Art in New York door Nederlandse ontwerpers en met Nederlandse meubels en
verlichting. Het Vormgevingsinstituut had hierbij een coördinerende rol.In 1996 financiert EZ geen projecten van het Vormgevingsinstituut. Er
is evenmin sprake van structurele financiering. Hoewel er wel contacten tussen
Vormgevingsinstituut en EZ zijn, en tussen OCenW en EZ, heeft dit niet geleid
tot financiële afspraken. 52Kan de staatssecretaris al resultaten melden van het overleg met
het Ministerie van Economische Zaken en enkele musea? Betreft dit overleg
ook de kwaliteit in ruime zin van deze grootschalige evenementen?Uit een eerste gespreksronde met een aantal grote musea, waarbij ook het
ministerie van Economische Zaken betrokken was, is gebleken dat zowel de musea
als het ministerie geïnteresseerd zijn in de totstandkoming van een meer
planmatige aanpak van grootschalige museale evenementen met een internationale
uitstraling. Momenteel wordt op ambtelijk niveau een tweede gespreksronde
gehouden over de voorwaarden waaraan volgens de verschillende partijen moet
worden voldaan. Van mijn kant houd ik daarbij de kwaliteit in cultureel opzicht
scherp in het oog. Dergelijke evenementen moeten overigens niet alleen uit
culturele, maar ook uit toeristische overwegingen voldoen aan hoge eisen van
kwaliteit. De internationale concurrentie op dit terrein is zeer groot en
alleen kwalitatief hoogwaardige evenementen hebben kans van slagen. blz. 32 53Hoe hoog bedragen de ver boven de meerjarenramingen 1997–2000
van de Rijksgebouwendienst uitstijgende kosten voor investeringen bij Rijksmuseum
en Van Goghmuseum? Zijn de besprekingen met het Ministerie van
VROM inmiddels afgerond? Zo ja, wat is het resultaat?De investeringen bij Rijksmuseum en Van Goghmuseum waarvoor geen dekking
bestaat in de Rijksgebouwendienst-begroting, worden geraamd op ca. f 74
mln, gebaseerd op een kostenraming voor de investeringen aan het Rijksmuseum
ad f 60 mln, en een gedetailleerder berekening voor die aan het Van Goghmuseum,
ad f 14 mln. De besprekingen met VROM zijn nog niet afgerond. Duidelijk
is wel dat in het zgn. Cultuurcompartiment van de begroting van de Rijksgebouwendienst
tot het jaar 2000 geen ruimte is. 54Wat is de achtergrond van de voorgenomen gewijzigde aanpak ten aanzien
van de uitvoering van de subsidieregeling voor filmfestivals en filmmanifestaties?Een gewijzigde aanpak is in eerste aanleg nodig omdat de Raad voor cultuur
zich toelegt op advisering op hoofdlijnen. Advisering over aanvragen voor
projectsubsidies valt daar buiten. Ter verduidelijking: de Memorie van Toelichting
op de Wet op de Raad voor cultuur spreekt uitdrukkelijk van advisering over
de subsidiëring van instellingen en niet van projecten.De jaarlijkse projectronde heeft de afgelopen jaren interessante programma's
opgeleverd. De inhoudelijke afstemming en coördinatie tussen de beschikbare
vertoningsplaatsen zouden beter kunnen. Het is voorstelbaar dat de deskundigheid
van het International Filmfestival Rotterdam (IFFR) hiervoor wordt benut,
zowel bij de voorbereiding als in de dienstverlenende sfeer bij de uitvoering.
Daarbij moet worden gestreefd naar een efficiëntere aanvraag- en afhandelingsprocedure.
Ik wil het IFFR en de Associatie van Nederlandse Filmtheaters vragen hiervoor
een plan uit te werken. 55Is er reden om aan te nemen dat bibliotheken zich op dit moment niet
profileren als inhoudelijk georiënteerde culturele, educatieve en informatieve
voorzieningen, die midden in het leven staan? Waar ontbreekt het nu aan en
welke omschakeling wordt bebedoeld?Bibliotheken hebben een lange traditie van informatieverzorging door middel
van geschreven teksten. Veranderingen in de samenleving die doorwerken in
leesgedrag, in de vrijetijdsbesteding en in een andere wijze van informatieverwerving
en -verwerking, beïnvloeden de functie van bibliotheken als culturele
en informatieve instellingen sterk.De heroriëntatie die de landelijke vereniging van openbare bibliotheken
NBLC de afgelopen periode in gang heeft gezet, heeft aangetoond dat de openbare
bibliotheken zich daarvan bewust waren. Deze bezinning op taak en functie
heeft geleid tot een duidelijke positiebepaling door de landelijke vereniging,
die tot uitdrukking komt in de notitie Bibliotheken op weg naar 2005. De hoofdlijn
van deze notitie onderschrijf ik. Het komt er nu op aan dat de lokale bibliotheken
niet alleen in woorden, maar ook in daden dit proces van verandering tot uitvoering
brengen. Ik wil dit proces ondersteunen, waardoor de bibliotheken hun traditionele
rol in de lokale culturele infrastructuur nieuwe inhoud kunnen geven. blz. 33 56Is wel eens overwogen dat stimulering van filmdistributie ook bekostigd
zou kunnen worden door het Ministerie van Economische Zaken gezien het
belang van de economische aspecten die deze sector betreft? Is er bereidheid
om met het Ministerie van Economische Zaken in overleg te treden?De subsidies die OCenW verstrekt voor de distributie van kwaliteitsfilms
zijn vooral bedoeld om een gevarieerd en kwalitatief hoogwaardig filmaanbod
te garanderen.Het is voorstelbaar dat in de bredere context van de interdepartementale
besprekingen die worden gevoerd tussen de ministeries van Economische Zaken
en OCenW over de economische positie van de Nederlandse film ook de problematische
distributie van deze producties aan de orde wordt gesteld.Gezien de voorstellen uit de filmbranche zelf (in het KPMG-rapport «Economisch
beleid voor de filmindustrie») ligt de prioriteit in de interdepartementale
besprekingen bij de filmproductie en de economische levensvatbaarheid van
de filmproductiesector. Distributie is weliswaar een belangrijke component
in de verdeling van de revenuen, maar het is niet op voorhand duidelijk dat
met een apart stimuleringscircuit voor de distributiesector de Nederlandse
film, of de film in Nederland, geholpen zou zijn. Vanuit het perspectief van
cultuuraanbod is de stimulering van de distributie van cultureel interessante
films wel een optie, maar dat is in de eerste plaats een zaak van OCenW. blz. 34 57Waarom is het nodig om nog eens extra geld toe te kennen voor voorstellingen
en kan dit niet uit het «normale» budget worden gefinancierd?Het rapport Berenschot signaleerde een toenemende verstoring van de verhouding
tussen vraag en aanbod. Daardoor komt een evenwichtige en kwalitatief hoogwaardige
programmering in tal van schouwburgen in de knel. Met een financiële
ondersteuning van deze distributeurs, gericht op goede producties zowel in
het gesubsidieerde als het vrije circuit wil ik stimuleren dat het rijke en
gedifferentieerde aanbod ook werkelijk de podia en daarmee het publiek bereikt.
Met het introduceren van een programmeringsfonds wordt een bescheiden verschuiving
gerealiseerd van aanbod naar vraag. Daardoor wordt een betere marktwerking
bereikt voor zowel in de gesubsidieerde als in de niet gesubsidieerde sector.
De eenzijdige werking van de gebruikelijk aanbodsubsidiëring wordt aldus
in zekere mate gecorrigeerd. In het geval van het ook in de Cultuurnota genoemde
VNT-reisproject zal dit instrument ertoe kunnen leiden dat er een breder bereik
tot stand komt dan op grond van de normale spreidingseisen het geval is. 58Hoe gaat het programmeringsfonds voor de podiumkunsten er uit zien?
Wie zal het initiatief moeten nemen voor zo'n fonds? Hoe stelt de staatssecretaris
zich de werking van zo'n fonds voor? Waarom wordt er alleen gedacht aan stimuleringssubsidies
en niet aan risicodekking?Zoals reeds aangegeven, gaat het om een bescheiden start van een beleidsinstrument
dat beoogt de grote en middelgrote zalen van de Nederlandse theaters te steunen
bij de programmering van cultureel waardevol podiumkunstenaanbod. Eventuele
premies zullen rechtstreeks ten goede komen aan de theaters en niet aan de
aanbiedende gezelschappen of orkesten. Wat betreft de werking is het zogeheten VNT-reisproject waarover in de
Cultuurnota wordt gerapporteerd, een goed voorbeeld. Doorgaans wordt een toneelproductie
van een gesubsidieerd gezelschap vooral gespeeld in de zogeheten A-schouwburgen
en slechts in een beperkt deel van de B-schouwburgen. In het project van de
VNT zullen nu jaarlijks vijf producties worden geselecteerd die een langere
looptijd zullen krijgen, waardoor een veel groter deel van de B-schouwburgen
kan worden bediend. Aangezien het publiek in deze zalen weer opnieuw zal moeten worden opgebouwd,
zijn extra aanloopverliezen in de eerste jaren onvermijdelijk. Dit terwijl
de programmeringsbudgetten, zo die er al zijn, vooral bij deze categorie schouwburgen
ernstig onder druk staan. Hier kan het programmeringsfonds soelaas bieden
door een deel van de zogeheten uitkoopsom te garanderen of aan te vullen.
De keuze of er sprake zal zijn van premiëring of risicodekking, zal naar
mijn mening moeten afhangen van de specifieke exploitatiemogelijkheden.Het VNT-reisproject is in overleg tussen VNT en VSCD tot stand gekomen.
Het kost weinig fantasie dit voorbeeld door te trekken naar de grotere muziekensembles,
het muziektheater en ander, ook ongesubsidieerd, cultuuraanbod. De bedoeling
is het programmeringsfonds in ieder geval administratief onder te brengen
bij het Fonds Podiumkunsten. Daarbij moet verzekerd zijn dat de schouwburgwereld
een belangrijke stem krijgt bij de selectie. 59Hoe vallen de instelling van een programmeringsfonds voor de podiumkunsten
en de premiëring van bepaalde producties in overeenstemming te brengen
met de voorstellen van Berenschot om de publieksfactor zwaarder te laten meewegen
en meer vraagsturing tot stand te brengen?Zie antwoord op vraag 57. blz. 35 60Rechtvaardigt het dominante aandeel in het totale reisaanbod van
de Nationale Reisopera het grote verschil in subsidie met Opera Zuid? Welke
andere instanties dragen bij aan het financiële draagvlak van de Nationale
Reisopera? Hoe verloopt de samenwerking tussen de Nationale Reisopera en Opera
Zuid?Wat kan en zal van de kant van het kabinet worden ondernomen om de
samenwerking van Nationale Reisopera en Opera Zuid, die op dit moment kennelijk
stagneert, zodanig te versterken dat er één samenhangende productiestructuur
komt? Beschouwt de staatssecretaris Opera Zuid inmiddels als een landelijke
voorziening en zo nee, waarom niet?De verschillen in subsidiëring tussen de Nationale Reisopera en Opera
Zuid zijn terug te voeren tot een verschil in omvang van zowel aantallen producties
en voorstellingen, alsook tot een verschil in omvang en werkwijze van het
operabedrijf. De Nationale Reisopera beschikt over eigen ateliers (kap/grime/decor)
en een eigen operakoor. Opera Zuid is een productiekern zonder eigen voorzieningen.
De Reisopera is een 100% door het Rijk gesubsidieerde instelling. Opera Zuid
wordt voor iets meer dan de helft uit rijksmiddelen gesubsidieerd. Andere
subsidiemiddelen komen van de beide Zuidelijke provincies en de stad Maastricht. Naar mijn mening is er in ons land ruimte voor maximaal twee permanente
operavoorzieningen. Opera Zuid beschouw ik als een welkome aanvulling op het
totale aanbod zolang het tenminste blijft gaan om een grotendeels lokaal of
regionaal gedragen initiatief en zo lang de kwaliteit daartoe aanleiding geeft.De mogelijkheden tot facilitaire samenwerking zijn beperkt in verband
met de huidige benutting van de productiecapaciteit van de Nationale Reisopera.
De directies van beide gezelschappen is gevraagd een notitie op te stellen
die inzicht kan bieden in de mogelijkheden in de nabije toekomst. Daarbij
spelen arbeidsvoorwaarden, CAO-bepalingen en het feit dat een aanzienlijk
deel van het vaste personeel van de Reisopera op deeltijdcontracten werkzaam
is een belangrijke rol.Kort samengevat beschouw ik Opera Zuid als een aanvullende regionale operavoorziening,
die vanwege zijn landelijke kwaliteit en uitstraling een bescheiden rijksbijdrage
rechtvaardigt. 61Is het juist dat de orkesten in een concept-beschikking te horen
hebben gekregen dat hun begeleidingstaak met betrekking tot de opera's met
50% wordt verzwaard? De kosteloze begeleiding van opera's door orkesten kan
ten koste gaan van hun kerntaak. Is de staatssecretaris bereid te onderzoeken
in hoeverre de omroeporkesten bereid zijn een deel van de begeleidingstaak
over te nemen?Zoals bekend, beschikken de professionele operagezelschappen in Nederland
niet exclusief over een eigen begeleidingsorkest, hetgeen de inschakeling
van verscheidene symfonie-orkesten nodig maakt.Ik zie de begeleidingsopdracht van de desbetreffende orkesten als onderdeel
van een primaire taakstelling. Wel begrijp ik de reserve die sommige orkesten
hebben, wanneer door uitbreiding van de begeleidingstaak, de symfonische taak
in het gedrang komt. Deze situatie lijkt zich voor te doen bij de Oostelijke
orkesten i.v.m. het toegenomen productievolume van de Nationale Reisopera.
De mate waarin, is afhankelijk van de feitelijk realiseerbare omvang van het
aantal operaproducties in de komende periode. Ik ben met beide orkesten en
het operagezelschap nog in overleg om te bezien of met inschakeling van het
Muziekcentrum voor de Omroep de voorgenomen begeleidingsverplichting enigermate
kan worden verlicht. 62Kan de staatssecretaris zich voorstellen dat de eveneens genoemde
flexibilisering van een deel van het budget, 2,5% oplopend tot 7,5%, voor
de orkesten moeilijk hanteerbaar is?Gelet op de omstandigheid dat een groot deel van de uitgaven van een orkestorganisatie
bestaat uit vaste personeelskosten, is het duidelijk dat de vrije ruimte beperkt
is. Bovendien zijn de variabel te maken kosten onontbeerlijk voor het completeren
van het orkestproduct. Deze situatie is niet uniek. De meeste kunstbedrijven
besteden een omvangrijk deel van hun budget aan vaste personeelsuitgaven.
Ook elders is de vrij besteedbare ruimte beperkt.Door orkesten of operagezelschappen van de regeling uit te zonderen, zou
vanwege hun dominante aandeel in de kunstbegroting, het financiële draagvlak
te gering worden en de noodzaak om in geval van uitzonderlijke omstandigheden
extra zwaar de budgetten van andere organisaties of fondsen te moeten aanspreken
een door mij niet gewenste situatie doen ontstaan. Om die reden is een zeer gering voorbehoud gemaakt in alle subsidiebeschikkingen.
De condities waaronder van dit voorbehoud gebruik kan worden gemaakt, zijn
bovendien stringent: het moet gaan om algemene bezuinigingen, of om onvoorziene
ontwikkelingen op cultureel gebied die ook naar het oordeel van de Raad voor
cultuur voldoende aanleiding zijn om tot een herschikking van middelen binnen
het cultuurbudget te komen.NB: Onder de in de subsidiebeschikking genoemde condities kan het departement
in jaar t een maatregel afkondigen. Deze zal dan op zijn vroegst vanaf het
jaar t+1 tot een subsidievermindering kunnen leiden, en wel van maximaal 2,5%.
Een correctie van 2,5% in het eerste jaar is dus niet mogelijk. 63Is het waar dat in de subsidieverstrekking aan het Gelders Orkest
een nadere taakstelling voor het spelen bij opera is opgelegd? Zo ja, wat
houdt deze taakstelling in?Aan de subsidie voor Het Gelders Orkest is de voorwaarde verbonden, dat
het tenminste eenmaal per seizoen de begeleiding van een operaproductie van
de Nationale Reisopera voor zijn rekening neemt. Daarbij is opgemerkt dat
wanneer het productievolume van NRO daartoe aanleiding geeft, maximaal twee
begeleidingen in vier jaar aan deze verplichting kunnen worden toegevoegd.
In de afgelopen seizoenen sinds de start van NRO heeft HGO gemiddeld één
operaproductie per seizoen begeleid. Tegen die achtergrond is er nauwelijks
sprake van een taakverzwaring.Aan het Orkest van Oosten zijn ook verplichtingen van deze aard opgelegd,
die nauw aansluiten bij de reeds bestaande praktijk. Beide orkesten hebben
te kennen gegeven dat door deze begeleidingsverplichting in de toekomst de
symfonische taakstelling in de knel kan komen, aangezien een operabegeleiding
met vijftien reisvoorstellingen de seizoensprogrammering beïnvloedt.Daar staat echter tegenover dat NRO zijn productievolume binnen het beschikbare
budget tot ieders vreugde heeft kunnen opvoeren tot minimaal vier producties
per seizoen. Zonder de zekerheid dat voor deze producties ook orkestbegeleiding
beschikbaar is, zal NRO, dat niet over een eigen begeleidingsorkest beschikt,
moeilijk of in het geheel niet kunnen functioneren. Om die reden heb ik het
Orkest van het Oosten en het Gelders Orkest een bescheiden extra inspanning
gevraagd. Ik ben met beide orkesten en het operagezelschap nog in overleg
om te bezien of met inschakeling van het Muziekcentrum voor de Omroep de begeleidingsverplichting
zodanig kan worden ingericht dat de gesignaleerde knelpunten kunnen worden
beperkt. blz. 39 64 en 65Welke doelstellingen liggen nu eigenlijk ten grondslag aan het internationale
culuurbeleid? Betreft het hier louter doelstellingen van economische aard
of spelen ook andere beleidsuitgangspunten een rol?Is de staatssecretaris van mening dat het Nederlandse culturele belang
een rol dient te spelen in het internationale cultuurbeleid?Het internationale cultuurbeleid vormt een integraal onderdeel van het
cultuurbeleid als geheel, waarvan de doelstellingen en uitgangspunten zowel
in de uitgangspuntennotitie als de cultuurnota genoegzaam zijn geschetst.
Voor wat betreft het buitenlands cultuurbeleid, heb ik daarbij het
beeld voor ogen van Nederland als een culturele vrijhaven, een plaats waar
verschillende culturen en cultuurmakers elkaar kunnen ontmoeten en met elkaar
in contact kunnen treden. Zo'n culturele interactie is essentieel voor de
ontwikkeling van een goed klimaat voor de beoefening van kunst en cultuur.
In die zin moet het buitenlands cultuurbeleid worden gezien in functie van
het nationale cultuurbeleid. Daarnaast gelden voor dit beleidsterrein vanzelfsprekend
ook overwegingen van buitenlands-politieke aard. blz. 40 66Is er niet meer nodig dan opgave van de internationale uitnodigingspraktijk
en «analyse van de aandacht voor internationale festivals in de buitenlandse
media» inzake toekenning van een additionale bijdrage voor de organisatie
van een – internationaal – festival?In de passage waarnaar wordt verwezen, is geen sprake van een additionele
bijdrage voor de organisatie van een internationaal festival. Het betreft
hier een extra impuls aan de bestaande festivals om hun internationale betekenis
en uitstraling te versterken en daarmee bij te dragen aan de profilering van
Nederland als internationale culturele ontmoetingsplaats. 67Hoe staat het met de aandacht voor het Holland Festival in de buitenlandse
media? Welke rol speelt de aandacht voor de genoemde festivals in de binnenlandse
media?Voor zover mij bekend, kan het programma van het Holland Festival over
het algemeen op een behoorlijke aandacht in de buitenlandse media rekenen.
Ten behoeve van een precieze oriëntatie wil ik de komende tijd een nadere
analyse laten verrichten. De aandacht van de binnenlandse media voor de (op
pagina 40 van de cultuurnota) genoemde festivals speelt bij de beoordeling
van deze festivals slechts een geringe rol. Aanvullend kan ik melden dat 11%
van de bezoekers uit het buitenland komt. 68Wat is de opvatting van het kabinet omtrent het voorstel, gedaan
in de Amsterdamse gemeenteraad, om het Holland Festival anders te organiseren?Het is een goede zaak dat het Holland Festival aan de vooravond van het
vijftigste jubileum en bij het aantreden van een nieuwe directeur zich beraadt
op zijn toekomstige profiel. 69Op welke wijze rechtvaardigt de belangrijke rol die Nederland internationaal
in de danswereld vervult de afbouw van subsidies voor de dans in algemene
zin?Er is geen sprake van afbouw van subsidies voor de dans in algemene zin.
De subsidie aan een aantal dansgezelschappen wordt beëindigd op grond
van een inhoudelijk oordeel van de Raad voor cultuur. Op diezelfde gronden
is voor andere gezelschappen de subsidie gehandhaafd of verhoogd. Per saldo
is het budget voor de dans met circa vier ton gestegen. De internationale
uitstraling van de dans is een rechtstreeks gevolg van de kwaliteit van individuele
gezelschappen. In dat licht bezien, verwacht ik thans eerder
een verdere versterking dan een vermindering van het internationale aanzien
van de dans. blz. 41 70Welke rol kunnen Nederlandse ambassades spelen bij het verbeteren
van de culturele uitwisseling tussen Nederlandse gezelschappen en buitenlandse
cultuurbeoefenaars?Vertegenwoordigers van de Nederlandse diplomatieke posten belast met culturele
zaken kunnen – mits goed ingevoerd in de Nederlandse culturele wereld –
op basis van hun ervaring met en inzicht in de lokale situatie een belangrijke
sturende en/of adviserende rol spelen bij de totstandkoming van wederzijdse
culturele presentaties. 71Is de belangrijke voortrekkersrol die Nederland internationaal op
het gebied van de mime vervult niet in tegenspraak met de teruglopende subsidies
die aan deze sector worden verstrekt?Op het gebied van de mime heeft Nederland internationaal een voortrekkersrol
gespeeld. Het is echter de vraag of dit nog steeds het geval is. In ieder
geval is de Raad voor cultuur bij een aantal gezelschappen op grond van de
kwaliteit van de prestaties tot de conclusie gekomen dat de subsidie moet
worden beëindigd. Het gaat daarbij uiteraard om een relatief oordeel:
in vergelijking met andere beleidsplannen waren die uit de sector mime kennelijk
minder aansprekend dan in het verleden. blz. 42 72Welke voorstellen heeft het kabinet concreet voor ogen als het gaat
om samenwerking met Vlaanderen inzake de versterking van de publieke omroep?Binnenkort heb ik een eerste gedachtenwisseling met mijn collega Van Rompuy
van de Vlaamse regering. Het gaat daarbij niet zozeer om specifieke Nederlands-Vlaamse
samenwerkingsprojecten als wel om versterking van de positie van de publieke
omroep in Europees verband. Doel van het gesprek is te komen tot een zoveel
mogelijk gezamenlijk optrekken in EU-verband onder het Nederlands voorzitterschap.
Tijdens de informele bijeenkomst van cultuurministers in Galway (25–26
september 1995) bleken de Vlaamse en Nederlandse ideeën over de publieke
omroep reeds veel gemeenschappelijk te hebben. Voor het overige verwijs ik
naar mijn antwoord op vraag 77. blz. 43 73Op welke wijze kan cultuurbeleid een bijdrage leveren aan de ondersteuning
van democratische processen?Voor een goed verloop van democratische processen is een gedegen en tegelijk
open beleidsstructuur voor kunst- en cultuurbeoefening van groot belang. Vanuit
dat perspectief hebben landen als Zuid-Afrika en enkele landen in Midden-
en Oost-Europa (waaronder de Russische Federatie) een beroep gedaan op de
Nederlandse overheid om hen bij de inrichting van een dergelijke structuur
behulpzaam te zijn. Daarbij gold blijkbaar als belangrijke overweging
dat de opzet van het Nederlandse cultuurbeleid en de Nederlandse culturele
infrastructuur goede aanknopingspunten bieden voor de herinrichting van het
culturele bestel in deze landen. blz. 44 74In de Europese Unie worden veel cultuurgoederen onder de noemer economische
goederen gebracht. Wat betekent dat voor het Nederlandse cultuurbeleid?In algemene zin is het zo dat cultuurgoederen in de Europese Unie goederen
zijn in de zin van het EEG-Verdrag. Niettemin zijn binnen de Europese regelgeving
voor cultuurgoederen uitzonderingen toegestaan op de algemene regels die betrekking
hebben op het vrije verkeer van economische goederen. Artikel 36 van het EEG-Verdrag
is zo'n uitzonderingsbepaling, die lidstaten de mogelijkheid geeft hun cultuurgoederen
te beschermen door middel van nationale wetgeving. Doordat het EEG-verdrag
deze uitzonderingsbepaling kent, is er geen sprake van frictie tussen de regels
die gelden binnen de Europese Unie en het Nederlandse cultuurbeleid. 75Klopt het dat er fors bezuinigd gaat worden op de Europese fondsen
voor cultuur?De Raad heeft de begrotingsvoorstellen van de Commissie voor het interne
beleid, waaronder cultuur, in neerwaartse zin bijgesteld. Door het Europees
Parlement worden op dit moment pogingen ondernomen om deze bijstellingen ongedaan
te maken. In hoeverre dit succes zal hebben is op dit moment niet te voorzien. 76Kan worden toegelicht in welke mate er sprake is van het minder goed
functioneren van de Raad van Cultuurministers? Wat is er tot nu toe ondernomen
om tot een slagvaardig beleid te komen en welke concrete stappen worden ondernomen
om dat ook voor de toekomst te bewerkstelligen?Bij het minder goed functioneren van de Cultuurraad moet onder meer worden
gedacht aan de tenuitvoerlegging van het vierde lid van art 128 EG-Verdrag:
«De Gemeenschap houdt bij haar optreden uit hoofde van andere bepalingen
van dit Verdrag rekening met de culturele aspecten». Tot op heden heeft
de Raad, en in het bijzonder de Cultuurraad, nauwelijks aandacht besteed aan
deze bepaling die bij het Verdrag van Maastricht in het EG-Verdrag is gevoegd.
Door het Ierse voorzitterschap is een eerste aanzet gegeven om te bezien op
welke wijze tot een zo goed mogelijke implementatie kan worden gekomen. Een
resolutie met dat doel is in voorbereiding ten behoeve van de Cultuurraad
van 16 december 1996. Tijdens het Nederlandse voorzitterschap zal ik daaraan
nadere uitwerking geven. 77Wat wordt bedoeld met en wat gaat Nederland in het kader van het
voorzitterschap van de Europese Unie aan voorstellen ontwikkelen?Voor het voorzitterschap voorzie ik op dit moment drie hoofdthema's: het
functioneren van de Cultuurraad (zie ook mijn antwoord op de vorige vraag),
de grensoverschrijdende vaste boekenprijs en de samenwerking tussen de publieke
omroepen in Europa. Eerst op basis van nader overleg met het
huidige voorzitterschap, de Europese Commissie en betrokken organisaties kan
een definitieve agenda voor het voorzitterschap worden opgesteld. Ik zal de
Kamer daarover graag inlichten, bijvoorbeeld tijdens het voorziene overleg
op 12 december a.s. ter voorbereiding van de Cultuurraad van 16 december. 78Hoe valt de stimulering van de Europese film- en televisieproductie
te rijmen met de uitgangspunten van vrijhandel en mededinging?De audiovisuele sector biedt grote mogelijkheden voor werkgelegenheid
en export tegen relatief geringe investeringen. De sector is zowel cultureel
als economisch van belang. Binnen de EU blijven productie en internationale
distributie van Europese audiovisuele werken echter sterk achter bij hetgeen
mogelijk is. De uiteenlopende, en vaak gebrekkige financieringsmogelijkheden
in de lidstaten, de verbrokkeling van de markt en de gebrekkige promotie van
Europese producties maken interventie van overheidswege nodig. In die zin
geldt als uitgangspunt dat een Europees stimuleringsfonds binnen de Europese
regelgeving past en de markt niet onnodig verstoort. Op dit moment zijn de
voorstellen van de Commissie nog onderwerp van discussie in ambtelijke raadswerkgroepen
nadat verschillende lidstaten, waaronder Nederland, daar kritische kanttekening
bij hadden geplaatst. Zodra behandeling in de Raad zal plaatsvinden, zal ik
de Kamer daarover informeren. 79Welk bedrag zal jaarlijks worden gereserveerd in het kader van culturele
presentaties in het buitenland?Voor grootschalige culturele presentaties wordt uit het budget voor internationalisering
jaarlijks een bedrag van maximaal f 200 000,– gereserveerd. 80Worden conform de extra middelen die het Vormgevingsinstituut voor
presentaties in het buitenland zal ontvangen ook separaat voor dit doel middelen
verstrekt aan de Mondriaan Stichting en/of het NAi?Het Vormgevingsinstituut, de Mondriaanstichting en het Architectuurinstituut
ontvangen alle drie extra middelen in de orde van f 175 000 à
f 200 000 voor presentaties in het buitenland. blz. 45 81Waarom ontbreken bij de voorstellen inzake overige regionale aandachtsgebieden
concrete voorstellen in relatie tot Suriname?De culturele samenwerking met Suriname heeft binnen mijn beleid een bijzondere
plaats. Samen met de minister voor Ontwikkelingssamenwerking en de Staatssecretaris
van Volksgezondheid, Welzijn en Sport geef ik – met behulp van de Verdragsmiddelen
bestemd voor Suriname – uitvoering aan een omvangrijk programma van
samenwerking dat zich uitstrekt over diverse onderwerpen op het terrein van
welzijn en cultuur. Daarnaast heb ik op mijn budget voor internationalisering
een aanvullend bedrag gereserveerd voor de culturele samenwerking met Suriname.
Deze informatie is bij nader inzien ten onrechte niet in het vierde hoofdstuk
opgenomen. 82Welk bedrag zal jaarlijks als bijdrage in de kosten voor internationale
presentaties op het terrein van de film worden gereserveerd?De precieze hoogte van de jaarlijkse reservering (maximaal f 50 000,–
per jaar) zal mede afhangen van de selectie van Nederlandse films in vooraanstaande
internationale filmfestivals en de nominatie van Nederlandse films voor een
Academy Award. Met de Stichting Holland Film Promotion zal een zodanige procedure
worden ontwikkeld dat vroegtijdig te bepalen is welk bedrag jaarlijks additioneel
voor deze promotie-activiteiten gereserveerd moet worden. blz. 46 83Aan wat voor een soort commissie denkt de staatssecretaris bij de
coördinatie van de internationale betrekkingen?De bedoelde commissie, bestaande uit vertegenwoordigers van de ministeries
van Buitenlandse Zaken en van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen, zal projecten
identificeren op het terrein van de buitenlandse culturele betrekkingen, die
financieel (mede) ten laste kunnen worden gebracht van de zogenaamde homogene
groep van uitgaven. In deze homogene groep van uitgaven is een additioneel
budget voor internationaal cultuurbeleid voorzien dat door de genoemde ministeries
gezamenlijk wordt besteed. 84Welk bedrag zal voor versterking van internationale coördinerende
taken van fondsen, koepelorganisaties en rijksdiensten worden gereserveerd?Naast de bestaande middelen die worden uitgetrokken voor internationale
werkzaamheden, heb ik uit het budget voor internationalisering een extra bedrag
van f 300 000 gereserveerd voor de versterking van de internationale
coördinerende taken van een klein aantal fondsen, koepelinstellingen
en rijksdiensten. blz. 47 85In welke orde van grootte liggen de extra middelen die worden vrijgemaakt
voor de activiteiten van de culturele bureaus op een aantal diplomatieke posten?Voor dit onderwerp heb ik f 300 000 gereserveerd binnen het
budget voor internationalisering. 86Is de staatssecretaris van plan de activiteiten van neerlandici verbonden
aan buitenlandse opleidingsinstituten, gericht op het versterken van het culturele
profiel van Nederland in het buitenland, financieel te ondersteunen?In de algemene zin, waarin de vraag is geformuleerd, is dat niet de bedoeling.
Ondersteuning gebeurt thans door het gericht verschaffen van hulpmiddelen
in de vorm van boekenpakketten, cd's en cassettes met (bij voorkeur door de
auteur zelf) ingelezen teksten, films in de vorm van de Schrijversportretten
van het Letterkundig Museum en videoregistraties van literaire manifestaties.
De honorering van Neerlandici extra muros blijft in beginsel
plaatsvinden door de betreffende buitenlandse instelling voor hoger onderwijs,
waarbij in een aantal gevallen de Nederlandse Taal Unie meefinanciert in de
vorm van startbijdragen en/of aanvullingen op de reguliere honorering. Wanneer
er mogelijkheden bestaan tot aansluiting van de leerstoelen Nederlands extra
muros bij buitenlandse presentaties van Nederlandse kunstenaars of kunstuitingen,
kunnen extra financiële bijdragen van mijn kant beschikbaar worden gesteld. 87Waarom heeft de staatssecretaris besloten om geen reisbeurzen te
geven aan jonge schrijvers? Is het geen idee om samen met het Ministerie van
Buitenlandse Zaken te kijken of er geen reisbeurzen voor jonge schrijvers
te regelen zijn?Het verstrekken van beurzen aan schrijvers is een taak van het Fonds voor
de Letteren. blz. 51 88Op welke wijze denkt de staatssecretaris te voorkomen dat in Europa
een niet-officieel regime van een beperkt aantal werktalen ontstaat, waar
het Nederlands niet bij hoort?In de formele en niet-formele bijeenkomsten van de onderscheiden Raden
van ministers wordt door de Nederlandse en Nederlandssprekende Belgische bewindslieden
als gedragslijn gehanteerd dat Nederlands gesproken moet kunnen worden en
dat voorzien moet zijn in de benodigde vertaalfaciliteiten. Wanneer in concrete
gevallen met algemene instemming wordt besloten tot beperking tot drie werktalen,
i. c. Frans, Duits en Engels, wordt daartegen geen bezwaar gemaakt. blz. 52 89De vaste boekenprijs blijft tot 2005 in stand. Is voor deze beslissing
gekeken naar de invloed die systemen van vaste cq. zwevende boekenprijzen
in het buitenland op de breedte van het assortiment van boekhandels hebben?
Waarom wordt de vaste boekenprijs in 2000 geëvalueerd, terwijl het gaat
om een continuering van de huidige situatie? Is de staatssecretaris bereid
om gekoppeld aan deze evaluatie een onderzoek te presenteren waarin op basis
van internationale analyses bekeken wordt wat het effect van prijsbinding
en vrije marktwerking is op het aanbod in de boekenbranche?Bij de beslissing de VBP tot 2005 in stand te houden, is ook gekeken naar
ervaringen in het buitenland, zowel met vaste als met vrije boekenprijzen.
Het gaat bij de vaste boekenprijs om de breedte van het assortiment, om een
fijnmazig netwerk van boekhandels, de diepgang van het aanbod van uitgevers
en de brede toegankelijkheid van het boek.Wanneer naar de situatie in het buitenland gekeken wordt, moet daarbij
ook betrokken worden dat de omvang van het taalgebied een belangrijke meebepalende
factor is, naast andere gegevens zoals de structuur van het boekenvak, van
het bibliotheekwezen en van het onderwijssysteem. Wanneer hiermee rekening
wordt gehouden, lijkt de situatie in landen met een vaste boekenprijs voor
de breedte van het assortiment van boekhandels gunstiger te zijn. De boekenbranche is een dynamische sector. Om zicht te houden op de ontwikkelingen
is een evaluatie in 2000 een goed instrument. De evaluatie maakt deel uit
van de afspraken met het boekenvak over de ontheffing op de Wet Economische
Mededinging, waardoor een vaste boekenprijs in Nederland mogelijk wordt.Ik ben graag bereid om, voor zover dat mogelijk is, internationale analyses
en gegevens te presenteren die een beeld zouden kunnen geven van de effecten
van prijsbinding en vrije marktwerking voor het boek. Ik wijs er echter nadrukkelijk
op dat het eerder genoemde samenstel van factoren per land uniek is. Internationale
vergelijking kan weliswaar bijdragen tot de meningsvorming over de situatie
in Nederland, maar kan niet bepalend zijn voor de keuzen die voor de Nederlandse
boekensector worden gemaakt. blz. 55 90Hoe wordt de deelname van kunstenaars in besturen van organisaties
in de kunstensector bevorderd? Acht de staatssecretaris het bespreekbaar om
ook een redelijk aantal kunstenaars in bijvoorbeeld de fondsen en de Raad
voor cultuur op te nemen?De stem van de makers dient altijd gehoord te worden, zowel in (fonds)besturen
als in adviesorganen. Dat heeft mijn voortdurende aandacht. blz. 56 91De fondsen kunnen een belangrijke rol spelen als het gaat om het
kansen bieden aan jonge kunstenaars en het garanderen van regionale spreiding.
Worden de fondsen in de subsidiebeschikkingen hierop aangesproken?In de beschikkingen aan de fondsen wordt een koppeling gemaakt met de
uitgangspunten uit de eigen beleidsplannen, respectievelijk de subsidiereglementen.
In die beleidsplannen wordt, zonder uitzondering, aandacht besteed aan deze
onderwerpen. Behalve het feit dat juist veel jonge kunstenaars in ad hoc-producties
hun activiteiten ontplooien, bestaan er ook subsidie-instrumenten beurzen
en stipendia op hun situatie zijn toegesneden. Voor de stimulering van culturele
bedrijvigheid in de regio heeft bijvoorbeeld het Fonds voor de Podiumkunsten
een gericht zomerfestivalbeleid ontwikkeld en in het beleidsplan verankerd.
Daarnaast zijn spreidingscriteria, zowel met betrekking tot vestigingsplaats
als speelbeurten in de subsidiereglementen vastgelegd.In de beschikkingen van de Mondriaan Stichting en het Fonds voor Beeldende
Kunsten, Vormgeving en Bouwkunst wordt het criterium van regionale spreiding
niet specifiek genoemd als het gaat om het algemene beleidskader. Wel wordt
bij afzonderlijke subsidie-instrumenten gevraagd hier aandacht aan te besteden,
zoals bij voorbeeld bij de Kunstaankoopregeling die door de Mondriaan Stichting
wordt uitgevoerd. Bij het Fonds voor Beeldende Kunsten, Vormgeving en Bouwkunst
hoort het al jaren tot het reguliere beleid om bij de werving van leden voor
de diverse adviescommissies er voor zorg te dragen, dat deskundigen uit alle
regio's van Nederland worden aangetrokken. Op die manier wordt een garantie
ingebouwd voor de erkenning van talent uit de heel Nederland. Uit de evaluatie
van het Fonds voor Beeldende Kunsten, Vormgeving en Bouwkunst is gebleken
dat de spreiding van het aantal subsidie-toekenningen geen zorgen
baart. Beide fondsen hebben beleidsinstrumenten specifiek op jonge kunstenaars
gericht. Ik verwijs naar de startstipendia bij het Fonds voor Beeldende Kunsten,
vormgeving en Bouwkunst en de steun aan kunstenaarsinitiatieven bij de Mondriaan
Stichting. 92Aan welke concrete verbeteringen denkt de staatssecretaris als hij
het heeft over de publieke verantwoording van fondsen? Kan nader toegelicht
worden op welke wijze de bevindingen uit het rapport van de Algemene Rekenkamer
over zbo's gevolgen zullen hebben voor de fondsen? Wat gebeurt er als de fondsen
niet voldoen aan de eisen? Kan de bekostiging van de fondsen in dat geval
tussentijds aangepast worden?Het rijksbrede rapport over zbo's valt voor de kunstenfondsen betrekkelijk
gunstig uit. Kritischer was de AR over de kunstenfondsen in zijn rechtmatigheidsonderzoeken
1993 en 1994. Naar aanleiding daarvan is in 1995 een bezwaaronderzoek uitgevoerd
naar het controlebeleid bij deze instellingen. Concrete maatregelen in dit
verband zijn de aanscherping van de reglementen die deze fondsen bij hun subsidietaak
hanteren, en een nieuw controle-protocol voor de fondsaccountants, dat vanaf
de verantwoording 1995 moet worden toegepast. Alle reglementen zijn van de
vereiste ministeriële goedkeuring voorzien.De conclusies van de Rekenkamer zijn terug te vinden in het rechtmatigheidsonderzoek
1995 (TK 1995–1996, 24 830, nrs. 1–2). Op grond van de onderzoeksresultaten
heeft de AR besloten voor het moment geen nadere aktie de Tweede Kamer te
ondernemen. Wanneer fondsen niet voldoen aan de gestelde eisen kan hun subsidie
tussentijds worden verminderd of ingetrokken op basis van het Bekostigingsbesluit
Cultuuruitingen. Daarmee is aan het vereiste van een adequaat sanctiebeleid
voldaan. 93Wanneer zullen de gesprekken met de fondsen over hun artistieke verscheidenheid
en maatschappelijke pluriformiteit afgerond zijn?De zin: «Het gesprek hierover met de fondsen is nog niet afgerond.»
is een understatement. De wijze waarop fondsen zich rekenschap geven van artistieke
verscheidenheid en maatschappelijke pluriformiteit is zo lang er fondsen zijn,
onderwerp van gesprek. En dat zal voorlopig zo blijven ook.Ik ben thans in overleg met de Raad voor cultuur over het adviesprogramma
voor 1997. Het onderwerp fondsen staat daarbij hoog op de agenda. Aan de hand
van een raadsadvies dat meer toegespitst zal zijn dan in de advisering in
het kader van de Cultuurnota mogelijk was, hoop ik het overleg met de fondsen,
en desgewenst ook met de Kamer, over dit onderwerp te kunnen voortzetten en
te kunnen concretiseren. 94Wil de staatssecretaris de concept-subsidiebeschikkingen voor de
fondsen ter kennis van de Kamer brengen?Bijgaand (bijlage)1 vindt u in afschrift
de subsidiebeschikkingen voor de fondsen:– Fonds voor Beeldende Kunsten, Vormgeving en Bouwkunst– Fonds voor de Podiumkunsten– Mondriaan Stichting– Nederlands Fonds voor de Film– Stimuleringsfonds voor Architectuur– Fonds voor de Letteren – Literair Produktie- en Vertalingenfonds 95Op basis van welke overwegingen is het budget van het Fonds voor
de podiumkunsten met f 3 miljoen verhoogd?Hoe moet de verhoging met f 3 miljoen van het budget van het
Fonds voor de podiumkunsten worden gezien in het licht van de nadere besteding
die is opgelegd ter hoogte van f 2,5 mln?Over het Fonds Podiumkunsten heeft de Raad voor cultuur een opvallend
lovend advies gegeven waarbij hij expliciet terugkomt op eerder geuite scepsis.
De Raad adviseerde dan ook een aanzienlijke subsidieverhoging die ik voor
een deel kan honoreren.Verhoging van het budget van het Fonds voor de Podiumkunsten is enerzijds
een correctie op de kortingen die bij aanvang van het Fonds in 1992 noodzakelijk
bleken. Anderzijds beoogt de verruiming het Fonds in alle disciplines extra
ruimte te bieden i.v.m. het aanzienlijke en toenemende beroep dat op het fonds
wordt gedaan voor financiering van artistiek belangwekkende plannen en ideeën.
Voor een ander deel is uitbreiding van het budget nodig i.v.m. taken die het
fonds overneemt van andere instanties (Stichting Jazz en Geïmproviseerde
Muziek in Nederland en Theater Instituut Nederland), respectievelijk voor
het kunnen toepassen van nieuwe (meer effectieve maar kostbaarder) subsidie-instrumenten,
waaronder de meerjarige projectsubsidie.Met de budgetverruiming van het Fonds voor de Podiumkunsten voor een bedrag
van f 3 mln. is beoogd het fonds in beginsel ruimte te bieden voor alle
onderdelen van het fondsbeleid. Doordat met de budgetverhoging ook een aantal
gezelschappen meekomt dat op voorhand voor twee jaar subsidie krijgt, wordt
uiteraard wel een forse druk op de bestedingsvrijheid van het fonds gelegd.
Ik realiseer mij dat.Daar staat echter het volgende tegenover. Met de beslissingen die in het
kader van de Cultuurnota zijn genomen, worden 43 nieuwe initiatieven van structurele
ondersteuning voorzien. Deze initiatieven omvatten alle terreinen van podiumkunst.
Vele hebben in het verleden al of niet geregeld voor niet onaanzienlijke bedragen
subsidie ontvangen van het Fonds.Een vrij nauwkeurige berekening leert dat daarmee de aanspraken op het
fondsbudget met een bedrag van circa f 1 mln. op jaarbasis verminderen.
Uiteraard staan daar mogelijk weer nieuwe aanvragers voor het Fonds tegenover
die tot dusverre een positie bekleedden op de departementsbegroting. Maar
het saldo blijft beduidend positief. De conclusie dat het netto-rendement
in financiële termen de f 3 mln. niet ten volle haalt, is juist,
maar de verruiming die wel wordt gerealiseerd, acht ik nog altijd substantieel. 96In hoeverre betreft de verhoging van het budget van het Fonds voor
de podiumkunsten na aftrek van overgehevelde reiskostensubsidies en van de
compensatie in verband met het wegvallen van structurele subsidies aan gesubsidieerde
groepen een daadwerkelijke impuls voor vernieuwing ten behoeve van de verschillende
disciplines van podiumkunsten?Zie antwoord op vraag 95. 97Is het juist dat het Fonds voor de podiumkunsten weliswaar een verhoging
van het subsidie te wachten staat maar dat zij van exact hetzelfde bedrag
ook 8 gezelschappen moet subsidiëren die zij zelf overigens niet meer
op kwaliteit mag beoordelen? Geldt die verplichting slechts voor twee jaar?
Is hier eigenlijk wel echt sprake van een verhoging van de subsidie?Zie antwoord op vraag 95, 2e alinea blz. 57 98In het rechtsmatigheidsonderzoek van de Algemene Rekenkamer 1993
is onder het hoofdstuk Subsidieverstrekking via fondsen (blz. 238) gepleit
voor de inrichting van een effectief en efficiënt sturings-, verantwoordings-
en controlemodel. Kan de Kamer ingelicht worden over de wijze waarop met dit
pleidooi is omgegaan? Wordt er in dit verband ook gewerkt met controleprotocollen?
Kan de Kamer hier nader over geïnformeerd worden?Onder meer naar aanleiding van het rechtmatigheidsonderzoek 1993 heeft
de Algemene Rekenkamer in 1995 een bezwaaronderzoek uitgevoerd naar het controlebeleid
bij de zes fondsen op het terrein van de Kunsten. De bevindingen daarvan zijn
opgenomen in het rechtmatigheidsonderzoek 1995, dat inmiddels aan de Tweede
Kamer is gepresenteerd (TK, 1995–1996, 24 830, nrs. 1–2).
Op grond van de onderzoeksresultaten heeft de AR besloten voor het moment
geen nadere actie in de richting van de Tweede Kamer te ondernemen. De Rekenkamer
constateerde dat voor alle zes fondsen behoorlijke reglementen tot stand waren
gekomen, van de vereiste ministeriële goedkeuring voorzien. Tevens werden
in 1995 specifieke controleprotocollen voor de fondsaccountants ingesteld.
De Rekenkamer zal de resultaten van de genomen maatregelen toetsen. 99Betekenen de voornemens omtrent een beter renderend Fonds voor de
scheppende toonkunst door bijvoorbeeld orkesten, ensembles en koren in de
toekomst bij te laten dragen in de kosten van een compositie niet een verschuiving
(lees: verhoging) van de financiële lasten bij deze orkesten, ensembles
en koren? Hoe zal de voorgenomen regeling worden uitgevoerd?Het voornemen om gebruikers (orkesten, ensembles en koren) van het Fonds
voor de Scheppende Toonkunst te laten bijdragen in de kosten van een compositie,
heeft behalve een financiële achtergrond ook een ander oogmerk.De verwachting is gewettigd dat wanneer een ensemble met eigen bijdrage
een nieuwe compositie heeft mogelijk gemaakt, de binding met zo'n nieuw werk
groter zal zijn, waardoor waardevolle stukken in de toekomst langer op het
repertoire blijven staan. Op dit moment bestaat vooral een premièrecultuur.Bij een eigen bijdrage is gedacht aan een bescheiden aandeel (b.v. 10%).
Gelet op de kosten van een compositie blijven de lasten dan beperkt tot enige
duizenden guldens per compositie. Niettegenstaande de krappe financiële
marges bij orkesten en ensembles acht ik dat geen wezenlijk probleem. Zo nodig
zou het percentage nog gedifferentieerd kunnen worden naar draagkracht. Het
onlangs nieuw benoemde bestuur van het Fonds voor de Scheppende Toonkunst
heeft de voorgenomen maatregel in studie. Ik wacht zijn voorstellen af. blz. 58 100Welke concrete gevolgen (omvang van de bedragen) heeft de aanwijzing
van «posterioriteiten» bij het Fonds voor beeldende kunst, vormgeving
en bouwkunst?Vormgeving en Bouwkunst heeft betrekking op de fondsbudgetten voor de
beeldende kunst (-/- f 1,3 mln.) en de bouwkunst (-/- f 0,2 mln.).
Het fondsbestuur is gevraagd de daling van het budget voor de beeldende kunst
te verhalen op het budget voor de Regeling basisstipendia (groot : f 33
mln).Dankzij de toepassing van het rekening-courant systeem bij de uitbetaling
van de toegekende basisstipendia kunnen per jaar méér dan de
oorspronkelijk beoogde 1225 kunstenaars van de Regeling basisstipendia gebruik
maken. Ook na een vermindering van het budget voor de Regeling basisstipendia
met f 1,3 mln. zal dit beoogde aantal ruimschoots worden gehaald. Met
andere woorden: de korting op het fondsbudget leidt voor de beeldende kunst
in ieder geval niet tot een vermindering van activiteiten t.o.v. de oorspronkelijk
geraamde doelstellingen.De korting van het fondsbudget voor de bouwkunst heeft betrekking op het
budget voor de Regeling individuele subsidies en wel op de individuele subsidies
voor architecten (groot : f 2,6 mln.). In de periode 1993–1996
vertoonde dit budget geregeld een overschot. Het ligt dan voor de hand een
dergelijk overschot te besteden en aan prioriteiten elders in het bouwkunstbeleid. blz. 60 101 en 102Heeft het kabinet onderzoek laten verrichten naar de financiële
consequenties van de nieuwe Arbeidstijdenwet en arbowetgeving in de cultuursector?
Hoe hoog zijn, globaal berekend, deze financiële consequenties?In hoeverre zijn de financiële gevolgen van invoering van de
Arbeidstijdenwet voor de podiumkunsten meegewogen in de beschikkingen aangaande
subsidiëring? In welke orde van grootte liggen deze financiële gevolgen
gemiddeld?Het is mij bekend dat de invoering van de nieuwe Arbeidstijdenwet per
1 januari jl. in sommige segmenten van de podiumkunstsector, met name bij
de gezelschappen die veel reizen, tot problemen aanleiding heeft gegeven.In het kader van de door de minister van SoZaWe aan de Tweede Kamer toegezegde
knelpuntennotitie over dit onderwerp zal dan ook een aantal wijzigingen in
de regelgeving worden voorgesteld waardoor beter tegemoet gekomen kan worden
aan de specifieke wijze van werken in deze sector. De mogelijke financiële
gevolgen van deze wijzigingen worden thans geschat op ca. f 5 mln., op
basis van berekeningen die door de sector zelf zijn gemaakt. Een definitief
oordeel over de omvang van deze kosten zal echter eerst mogelijk zijn nadat
de Kamer zich over het wijzigingsvoorstel heeft gebogen. Om die reden is het
ook niet mogelijk geweest de financiële gevolgen mee te wegen in de subidiebeschikkingen.
Los daarvan acht ik het ook niet wenselijk de toch al krappe marges van de
cultuurbegroting waarbinnen de subsidieverdeling thans moet plaatsvinden,
met dit probleem te belasten. 103Aan welk percentage Nederlands repertoire in de programmering van
orkesten en grote ensembles wordt gedacht? Op welke gronden is de staatssecretaris
van mening dat dwang gerechtvaardigd is? Waarom alleen dwang bij orkesten
en grote ensembles? Is de staatssecretaris op de hoogte van de bezwaren van
de orkesten en heeft hij enig idee waarom er zoveel verzet is tegen deze maatregel?
Speelt wellicht de onbekendheid met Nederlandse muziek van artistieke leiders
en dirigenten een rol?De percentages Nederlands repertoire zijn bepaald op zeven voor de orkesten
en tien voor de moderne muziekensembles. Deze percentages liggen een fractie
boven de huidige praktijk (bij de orkesten gemiddeld vier tot vijf procent)
en zijn ontleend aan de analyses en voorstellen uit het beleidsplan van Donemus.In de beschikkingen voor de lopende kunstenplanperiode is het spelen en
ontwikkelen van beleid op het gebied van Nederlands repertoire reeds als onderdeel
van de taakopdracht geformuleerd. De effecten daarvan zijn echter beperkt.
Te beperkt in ogenschouw genomen de financiële inspanningen die via het
Fonds voor de Scheppende Toonkunst en Donemus t.b.v. de productie en verspreiding
van Nederlands repertoire worden verricht. De discrepantie tussen productie
en uitvoering van Nederlands repertoire is juist in deze sector opvallend.
Ik ben er niet van overtuigd dat in alle gevallen een uiterste poging is ondernomen
om de ontvankelijkheid en belangstelling voor het Nederlands repertoire te
vergroten. Daarbij spelen opvattingen, affiniteit en bekendheid van dirigenten
en artistieke leiders uiteraard een rol. De Stichting Donemus, als uitgever
van en documentatiecentrum voor Nederlandse muziek, doet gerichte pogingen
om het klimaat op dat punt te verbeteren.Bij de beoordeling van de vraag of er goede redenen zijn voor individuele
orkesten of ensembles om beneden het streefpercentage te blijven, zal ik de
Raad voor cultuur te zijner tijd gericht om advies vragen.De rijksmusea zijn in de periode van 1/7/94 tot 1/7/95 verzelfstandigd.
In de Cultuurnota heb ik geopperd dat er enige jaren voorbij moeten gaan alvorens
een oordeel over de effecten van een zo ingrijpende verandering geveld kan
worden. Minister d'Ancona heeft met de beide Kamers afgesproken dat er een
evaluatie zal plaats vinden, drie jaar nadat de laatste groep van musea verzelfstandigd
is. Nu zitten wij nog midden in de afronding van deze operatie. In 1995 hebben
de musea veel energie gestoken in de voorbereiding van het beleidsplan 1997–2000.
In 1996 wordt een nieuw bekostigingssysteem geïntroduceerd. Ik geef de
musea nog graag tot medio 1998 de gelegenheid om hun weg in de nieuwe verzelfstandigde
situatie te vinden. Dan wordt er geëvalueerd en daarna zal ik in overleg
met de Tweede Kamer maatregelen nemen indien zulks nodig mocht blijken. blz. 61 104Kan worden toegelicht waarom expliciet prioriteit gegeven wordt aan
productiehuizen in de regio? Waarom wordt bijvoorbeeld het productiehuis in
de Nestheaters in Amsterdam, dat een sterk landelijke en regionale uitstraling
heeft, als een gemeentelijke voorziening en derhalve als een gemeentelijke
verantwoordelijkheid beschouwd terwijl elders productiehuizen in samenwerking
met lagere overheden worden gefinancierd?Er is binnen de krappe marges van het budget nadrukkelijk prioriteit gegeven
aan de productiehuizen in de regio, omdat deze instellingen, gelet op de relatief
bescheidener infrastructuur, daar een sleutelrol vervullen in
de opbouw van een stedelijk cultureel netwerk. Hun rol als podium en als (co)producent
wordt dan ook in hoge mate gedragen door de lokale overheden, die ook financiële
ruimte bieden voor de programmering op die podia. Bij de Nestheaters ontbreekt
in die zin een overtuigende bijdrage van de gemeente Amsterdam. Het is mijn
opvatting dat, waar een zeer groot aantal geheel door het Rijk in stand gehouden
kleine podiumkunstinstellingen reeds in Amsterdam zijn gevestigd, de gemeente
de eerste verantwoordelijkheid draagt voor de instandhouding van het productiehuis
van de Nestheaters. blz. 65 105Gesteld wordt, dat het register van monumenten van voor 1850 niet
voldoet. Wordt hiermee geïmpliceerd dat binnen deze categorie een nadere
selectie zal plaatsvinden, wellicht ten behoeve van monumenten uit een recentere
periode? Hoe valt de grotere noodzaak voor selectie van monumenten te rijmen
met het toevoegen van een nieuwe monumentencategorie, betrekking hebbende
op de periode van de wederopbouw?Het register van rijksmonumenten voldoet niet meer in een aantal opzichten.
Actualisering valt uiteen in twee onderdelen. Enerzijds het completeren van
de zogenoemde redengevende omschrijving van objecten van vóór
1850 die in een aantal gevallen te summier is. Anderzijds kan de waardestelling
aanleiding zijn de inschrijving in het register in een aantal gevallen door
te halen. Het gegevensbestand, ontleend aan inventarisatie uit 1920–1960,
is in de loop der jaren vervuild geraakt.Het opnemen van nieuwe monumentencategorieën staat los van het bovenstaande.
Wanneer in1999 het MSP/MRP is voltooid, zal de actualisering van register
van de «oude» monumenten ter hand worden genomen, zodat alle rijksmonumenten
op dezelfde wijze correct en verantwoord zullen zijn geregistreerd. Ook toekomstige
rijksmonumenten van de wederopbouw (1940–1965) zullen (strikt geselecteerd)
zich in de periode vanaf heden tot 2015 aandienen. De historische continuïteit
van ons cultureel erfgoed blijft onderwerp van het cultuurbeleid. 106Ligt het in de bedoeling de verdeling in categorieën monumenten
te hanteren als een macro-sturingsinstrument of geldt deze verdeling ook voor
het micro-niveau? Wanneer deze verdeling ook geldt voor gemeenten, worden
deze dan niet belemmerd in het voeren van een integraal monumentenbeleid?Het onderzoek waarop het Strategisch Plan en later het werkplan «Op
de Bres» is gebaseerd, laat zien dat er grote verschillen in achterstand
per categorie bestaan. De nieuwe AMvB 1997 is vooral gericht op het wegnemen
daarvan, zodat met name in de categorie woonhuizen/boerderijen geen rijksmonumenten
verloren gaan.De verdeling van de middelen over de verschillende monumentcategorieën
is gericht op de sturing door het Rijk op macro-niveau. Op micro-niveau wordt
een budget per categorie gereserveerd naar de verhouding die uit de door de
gemeente op te stellen behoefteraming volgt. De verdeling van het budget op
micro-niveau hoeft dus geenszins met de verdeling op macro-niveau overeen
te komen. Bovendien hoeft niet jaarlijks exact binnen de grenzen te worden
gewerkt. 107Is het kabinet bereid vanaf 1997 het budget voor het onderhoud van
monumenten te verhogen ten laste van de restauratiepot?Het budget in het kader van de onderhoudsregeling zal vanuit de extra
dotatie worden verhoogd. Ten behoeve van het normale eenjaren-onderhoud van
f 2,5 mln. per jaar voor de periode 1998–2001. Ten behoeve van
het tienjaren-kerkenonderhoud met f 6,5 mln. voor de periode 1998–2007.
In totaal wordt derhalve f 75 mln. extra voor het onderhoud uitgetrokken. 108Acht de staatssecretaris het reëel om non-profit organisaties
zoals de Molenstichting en kerkrestauratie-organisaties die geen fiscaal voordeel
kunnen genieten, eveneens 10% te korten op de restauratiesubsidie? Is hij
bereid de regeling met betrekking tot non-profit organisaties op dit punt
aan te passen?De verlaging van het subsidiepercentage met 10 procentpunten wordt ook
voor de non-profit organisaties realistisch geacht. Voor deze organisaties
geldt immers eveneens dat de verlaging voor een deel zal worden gecompenseerd.
Ten eerste zal door de extra financiële injectie een groot aantal restauraties
onmiddellijk kunnen worden gedekt met subsidiegeld. Dit betekent minder kosten
aan voorfinanciering. Het Nationaal Restauratiefonds kan – zoals bekend –
voorfinancieren, wanneer subsidie voor latere jaren is toegezegd. Op grond
van de huidige rentestand kan de voorfinanciering plaatsvinden voor circa
2,1 %. Ik acht het derhalve niet noodzakelijk om de regeling met betrekking
tot non-profit organisaties op dit onderdeel aan de passen. blz. 66 109In welke provincies zijn inmiddels op experimentele basis provinciale
steunpunten voor de monumentenzorg opgezet? Hoelang duurt dit experiment en
wanneer wordt een evaluatie uitgevoerd? Is dit experiment bedoeld als een
voorloper van de nieuwe BRRM-regeling? Wat zijn tot nu toe de ervaringen met
deze steunpunten?In de provincies Drenthe en Noord-Brabant is inmiddels op experimentele
basis een steunpunt opgericht. Limburg en Zuid-Holland zullen binnenkort volgen.
Voor deze experimenten is een evaluatieplan opgesteld, met ijkpunten op het
gebied van beheer, verantwoordelijkheden en resultaat. Een tussenrapportage
vindt plaats tussen 1 juli 1997 en 1 januari 1998. Eerste indruk is dat overheden
en particulier initiatief doelgericht samenwerken, beter op omgevingsfactoren
kunnen anticiperen en dat monumentenzorgers als vanzelfsprekend worden samen-gebracht,
waar deze eerder ieder voor zich opereerden.a. Er zijn thans twee experimentele steunpunten op provinciaal niveau
opgericht. Twee zullen er binnenkort volgen. Het betreft resp. Drenthe en
Brabant, en Limburg en «Midden-Holland» Dit experiment duurt tot
1-1-1998. De evaluatie wordt voorzien tussen 1 juli 1997 en 1 januari 1998.b. Neen. Dit experiment is niet bedoeld al voorloper van de nieuwe BRRM-regeling.
De steunpunten zullen een belangrijke rol kunnen spelen ter bevordering van
de kwaliteit van de gedecentraliseerde monumentenzorg. Met name de kleinere
monumenten-gemeenten kunnen terugvallen op professionele advisering en deskundigheid,
waarvoor zij zelf geen capaciteit kunnen vrijmaken. blz. 69 110Wanneer is een evaluatie van de verzelfstandigingsoperatie van de
rijksmusea voorzien?De rijksmusea zijn in de periode van 1/7/94 tot 1/7/95 verzelfstandigd.
In de Cultuurnota heb ik geopperd dat er enige jaren voorbij moeten gaan alvorens
een oordeel over de effecten van een zo ingrijpende verandering geveld kan
worden. Minister d'Ancona heeft met de beide Kamers afgesproken dat er een
evaluatie zal plaats vinden, drie jaar nadat de laatste groep van musea verzelfstandigd
zou zijn. In 1995 hebben de musea veel energie gestoken in de voorbereiding
van het beleidsplan 1997–2000. In 1996 wordt een nieuw bekostigingssysteem
geïntroduceerd. Ik geef de musea nog graag tot medio 1998 de gelegenheid
om hun weg in de nieuwe verzelfstandigde situatie te vinden. Dan wordt er
geëvalueerd en daarna zal ik in overleg met de Tweede Kamer maatregelen
nemen, indien dat nodig mocht blijken. 111Op welke termijn denkt de staatssecretaris maatregelen te nemen om
de met de verzelfstandigingsoperatie beoogde resultaten (die volgens de Raad
niet zijn behaald) alsnog te kunnen realiseren? Immers, niet voor alle musea
geldt dat de verzelfstandiging zeer recent is afgerond?Zie antwoord op vraag 110. 112Kan een toelichting worden gegeven op het bedrag van f 1,2 mln
dat ten behoeve van het gelijktrekken van de museum-cao beschikbaar wordt
gesteld?De CAO-Rijksmusea is op dit moment alleen van toepassing op de arbeidsvoorwaarden
van de voormalige rijksmusea. De vijf gesubsidieerde museale instellingen
(Afrikamuseum, Museum het Princesshof, Teylers Museum, Joods Historisch Museum,
Nederlands Openlucht Museum) hebben op dit moment een eigen rechtspositieregeling.
Zij hebben aangegeven dat zij zich bij de CAO-Rijksmusea willen aansluiten.
Door de Algemene Werkgevers Vereniging is vervolgens onderzoek gedaan naar
de consequenties. Hieruit is gebleken dat de salarisniveaus bij bedoelde instellingen
belangrijk achterblijven bij die van de voormalige rijksmusea. De f 1,2
mln. is dan ook vooral bedoeld om de salarisniveaus gelijk te trekken. 113Is het tot nu toe «structurele» subsidie voor De Nieuwe
Kerk te Amsterdam gedurende dertien jaar geen voldoende indicatie voor het
belang van deze instelling? Waarom wordt geoordeeld «dat De Nieuwe Kerk
geen wezenlijke aanvulling op het bestaande museale en culturele aanbod levert»?
Is het de staatssecretaris bekend dat de museumwereld zelf daar uitdrukkelijk
anders over oordeelt? Is de staatssecretaris bereid alsnog naar een oplossing
te zoeken, bijvoorbeeld een minimale basisondersteuning?Sinds de oprichting van de Nationale Stichting De Nieuwe Kerk te Amsterdam
(NK) in 1979, ontving de NK een bijdrage vanuit het begrotingsonderdeel Welzijn
van de (voormalige) ministeries van CRM, WVC en VWS. In 1994 besloot de Staatssecretaris
van Volksgezondheid, Welzijn en Sport dat subsidiëring van de NK «niet
langer tot de kerntaken van dat ministerie kon worden gerekend». Dit
ging gepaard met de toekenning van een éénmalige
bijdrage, die voldoende was om de subsidiebehoefte tot en met 1996 te dekken.
Eind 1995 diende de NK in het kader van de Cultuurnota 1997–2000 een
subsidieverzoek in. Daarmee werd de NK voor het eerst onderworpen aan de afwegingen
in het kader van het cultuurbeleid. De Raad voor Cultuur adviseerde die afweging
positief te doen uitvallen, op voorwaarde dat de NK «uitsluitend in
aanmerking komt voor subsidiëring wanneer het samenwerkingsprojecten
met Nederlandse musea betreft voor de presentatie van onderdelen van de Collectie
Nederland». Uit het beleidsplan 1997–2000 blijkt dat slechts een
zeer beperkt aantal van de activiteiten van de NK aan dat criterium voldoet.
Voor mij was dat aanleiding om een structurele subsidie af te wijzen en te
verwijzen naar de mogelijkheden tot incidentele subsidiëring van relevante
projecten. Voor de volledigheid hecht ik er aan te vermelden dat ik, in het
kader van de monumentenzorg, al sinds lange tijd bijdraag aan de instandhouding
van het gebouw. Zo wordt in de periode 1994–2003 ca. f 2,5 mln.
bijgedragen aan het onderhoud van de NK.Een andere overweging voor mijn afwijzing betrof het karakter van de instelling.
Tot op heden worden «kunsthallen», dat wil zeggen instellingen
zonder eigen collectie die als tentoonstellingsorganisatie fungeren, niet
vanuit het (rijks)cultuurbeleid gesubsidieerd. Ondersteuning van de NK zou
de weg plaveien voor een aanzienlijk aantal vergelijkbare instellingen. Een
effect dat naar mijn stellige overtuiging, indien wij zouden besluiten tot
ondersteuning van de NK, bij de volgende cultuurnota pijnlijk zichtbaar zal
worden.Ten laatste heb ik in mijn afwijzingsbrief het argument gehanteerd dat
ik de activiteiten de NK een onvoldoende wezenlijke aanvulling op het bestaande
aanbod acht om de NK voor subsidie in aanmerking te laten komen. Deze uitspraak
mag niet worden opgevat als een ontkenning van de bewezen kwaliteit van een
aantal van de activiteiten van de NK en het grote publieksbereik van die activiteiten.
De adhesiebetuigingen die mij uit met name de museale wereld hebben bereikt,
bevestigen dat beeld en noemen met name het gegeven dat de NK in staat is
om belangwekkende tentoonstellingen op een, voor veel musea niet haalbare,
grote schaal te organiseren. Ik meen echter dat de kwaliteit en schaal van
activiteiten op zich niet maatgevend zijn voor het belang ervan in relatie
tot het bestaande aanbod. Tegelijkertijd blijkt die grote schaal van opereren
het mogelijk te maken dat de NK met betrekkelijke geringe subsidiebijdragen
een hoge omzet genereert. Tegenover het gevraagde subsidie in guldens staat
ongeveer eenzelfde aantal bezoekers. Dat lijkt mogelijkheden te bieden om
met een relatief beperkte verhoging van de entreeprijzen (ca. f 1,–
per kaartje), het wegvallen van het VWS-subsidie te compenseren. Ik ben al
met al nog niet overtuigd van de noodzaak, zowel inhoudelijk als financieel,
van het – geheel of gedeeltelijk – honoreren van het subsidieverzoek
van de NK. blz. 70 114Is het mogelijk om een uniforme selectieprocedure ten behoeve van
de Collectie Nederland op te zetten?Het is inderdaad de bedoeling om een uniforme selectieprocedure voor de
door het Rijk gesubsidieerde musea op te stellen. Dat schept duidelijkheid
voor de musea. Initiatieven kunnen aldus in openheid ruim baan krijgen. 115Wordt in het kader van een grotere mobiliteit van collecties, voldoende
ingezet op collectie uitleen, overdracht van collectie en permanente bruikleen?Met mijn beleid op het gebied van de Collectie Nederland wil ik betere
voorwaarden scheppen voor een beweeglijk collectieverkeer; de musea zelf moeten
het doen. Ik constateer in het veld een toenemende activiteit. Als voorbeeld
noem ik de natuurhistorische, de volkenkundige en de maritieme musea. Veel
verwacht ik ook van het zogenaamde Netwerk Collectie Nederland. Via dit computernetwerk,
een gesloten systeem tussen musea en daarom «intranet» geheten –
dat in januari 1997 operationeel is, kan tussen de musea een vraag en aanbod
van collecties tot stand komen.Daarnaast heb ik in onderzoek de vraag op welk wijze objecten en collecties
die door musea in langdurig bruikleen zijn verkregen van de Rijksdienst Beeldende
Kunst, overgedragen kunnen worden aan die musea. blz. 71 116Wat houdt «de nieuwe procedure» in met betrekking tot
selectie en afstoting? Kan de Kamer daar inzage in krijgen?Er wordt geen detailregeling gemaakt, maar een kader voor de stappen die
worden gezet en de actoren die daarbij betrokken zijn. Daarbij wordt een hoge
graad van zorgvuldigheid betracht. Op basis van in 1997 bij een viertal musea
uit te voeren voorbeeldprojecten zal ik in 1998 de procedure in overleg met
de VRM vaststellen. Ik ben gaarne bereid de Kamer van deze procedure in kennis
te stellen. 117Wanneer komt de staatssecretaris terug op het advies van de Raad
met betrekking tot verhoging van het aankoopbudget van musea?Bij het ontbreken van extra middelen heb ik het advies van de Raad op
die wijze opgepakt, dat ik met name samenwerking tussen musea met betrekking
tot aankopen wil stimuleren. Zo is inmiddels bij de volkenkundige musea een
initiatief tot stand gekomen tot de vorming van een gemeenschappelijk aankoopfonds.
Daarnaast constateer ik dat musea er in toenemende mate in slagen, gelden
van derden voor aankopen te verwerven. Ik ben voornemens om in 1998, mede
in overleg met de Mondriaan Stichting, de stand van zaken op te maken ten
aanzien van de omvang van de aankoopbudgetten, de aankoopsubsidiëring
en de samenwerking. 118Kan de staatssecretaris aangeven welke stappen hij gaat zetten om
de archieven meer te richten op gebruikers?Langs verschillende lijnen volg ik een beleid om de archieven meer te
richten op de gebruikers. In de eerste plaats door archieven een sterkere
positie te geven in het culturele stadsleven. Dat betreft zowel een samengaan
tussen gemeente- en rijksarchief (bijv. in Groningen en Utrecht) als een nauwe
samenwerking van het rijksarchief met culturele en historische instellingen
in stad en regio. In de tweede plaats betreft dit beleid de ontsluiting en publieksvriendelijke
beschikbaarstelling van archiefmateriaal. Digitalisering biedt unieke kansen
hiertoe en vormt dan ook een centraal punt in mijn archiefbeleid. Naast het
geautomatiseerde publieksvriendelijke zoeksysteem bij de rijksarchieven noem
ik het Rijksarchiefdienst-project «Digitale sleutel tot de Familiegeschiedenis»,
een start met het voor het publiek beschikbaar stellen van genealogische basisgegevens
via de elektronische snelweg (Internet). 119Is de staatssecretaris bekend met de term «inktvraat»
en op welke wijze draagt het rijksbeleid bij aan een oplossing voor dit probleem?Inktvraat is een ernstig corrosieproces dat veelvuldig voorkomt bij zgn.
«gallus-inkten» die vroeger veel zijn gebruikt. Schade door dit
proces is zichtbaar in onder meer archiefstukken en tekeningen, waaronder
zeer belangrijke. Het rijksbeleid draagt op twee manieren bij aan een oplossing
voor dit probleem. Allereerst verricht het Centraal Laboratorium, straks het
Nederlands Instituut voor Cultuurbehoud (werktitel), onderzoek naar dit fenomeen.
Dat heeft in het recente verleden al enige resultaten opgeleverd. In de eerste
helft van 1997 zal een Europese conferentie aan dit onderwerp worden gewijd
teneinde de krachten in een internationale samenwerking te bundelen. 120Is er een kwantitatieve inschatting gemaakt van de invloed die de
successierechten-in-natura-maatregel zal hebben op de collectie-uitbreiding?In het kader van het belastingplan-1997 is voor de bovengenoemde wijziging
van de Successiewet 1996 een jaarlijks bedrag van f 5 mln beschikbaar
gesteld.Over de collectie-uitbreiding in kwantitatieve termen valt op dit moment
nog geen uitspraak te doen. blz. 72 121Wordt voor de digitalisering van archieven extra geld beschikbaar
gesteld, en zo ja, alleen door het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
of ook door andere ministeries? In hoeverre worden bestaande archieven gedigitaliseerd?
Kunnen door digitalisering van bestaande archieven besparingen optreden op
het gebied van onderhoud en gebruik?De digitale vernieuwing is een centraal aandachtspunt in mijn archiefbeleid.
In de planperiode is aan de Rijksarchiefdienst hiertoe f 1 mln. per jaar
toegekend. Deze middelen zijn primair bestemd voor het treffen van zodanige
voorzieningen en maatregelen dat aan de Rijksarchiefdienst overgedragen en
over te dragen digitale archieven behouden en beschikbaar gesteld kunnen worden.
Het vraagstuk kan slechts in nauwe samenwerking met alle betrokken bestuursorganisaties
tot een oplossing worden gebracht. Onlangs heb ik tezamen met de Staatssecretaris
van BiZa aan de Kamer een plan van aanpak «Programma Digitale Duurzaamheid»
toegezonden. Naast de departementen zijn hierbij verschillende archieforganisaties
en de mede-overheden betrokken. Het burau dat het Programma coördineert
wordt door OCenW en BiZa gezamenlijk gefinancierd. Daarnaast investeert de
Rijksarchiefdienst in het in de nabije toekomst beschikbaar stellen van veel
gevraagde archieven via de elektronische snelweg. Een aansprekend voorbeeld
is het project «Digitale sleutel tot familiegeschiedenis»,
een project dat door OCen W is ingediend in het kader van het Nationaal Programma
Elektronische Snelwegen. Gezien de fase van onderzoek en experiment waarin
de digitalisering zich bevindt kan door digitalisering van bestaande archieven
vooralsnog geen besparing optreden op het gebied van onderhoud en gebruik. 122Waarom heeft de staatssecretaris het voorstel van de Raad voor cultuur
inzake een deltaplan voor audiovisuele archieven niet overgenomen?De problematiek van het behoud en de toegankelijkheid beperkt zich op
het gebied van het audiovisuele erfgoed in feite tot de nationale collecties
die zich bevinden bij het Nederlands Filmmuseum en het Nationaal Audiovisueel
Archief zoals dat thans door het samengaan van een viertal instellingen ontstaat.
De toestand van de twee collecties is op belangrijke onderdelen ernstig, doch
zodanig overzichtelijk dat maatregelen in het kader van de subsidiëring
van deze twee instellingen kunnen worden getroffen. Voor een overzicht van
de omvangrijke bedragen die ter beschikking worden gesteld aan de audiovisuele
archieven, wordt verwezen naar het antwoord op vraag 47 van de PvdA-fractie. blz. 73 123Hoe hoog is het bedrag aan (additionele) middelen dat ten behoeve
van NAVAC en NFM zal worden verstrekt? Voor welk bedrag zal een beroep worden
gedaan op de post Subsidies mediabeleid? Levert het Ministerie van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschappen hieraan ook een bijdrage? Kunnen met deze bedragen
de bestaande achterstanden in conservering in voldoende mate worden aangepakt?
Waarom worden de oorspronkelijke prioriteiten uit het actieplan 1996–2000
niet gehonoreerd?De basissubsidie voor het Nationaal Audiovisueel Archief zal vanaf 1997
bestaan uit de bundeling van de begrotingsbedragen die thans voor het AVAC
(incl. Omroepmuseum), Filmarchief RVD en de Stichting Film en Wetenschap bestemd
zijn. Dit is in totaal circa f 17 mln. Voorts is in het voorstel subsidies
Mediabeleid 1997–2000 (bijlage I.2 bij de Cultuurnota) in totaal voor
deze periode additioneel f 9,4 mln. gereserveerd. Eerder is in 1996 voor
twee achterstandsprojecten die tot 1999 duren, f 5,25 mln. beschikbaar
gesteld. In het kader van de overgang van de Stichting Film en Wetenschap
naar het NAA wordt onderzocht of een bijdrage van buiten het onderdeel Cultuur
van de OCenW-begroting tot de mogelijkheden behoort.Aan het Nederlands Filmmuseum is naast de reguliere jaarlijkse subsidie
van f 6 036 000 voor de periode 1997–2000 een additionele
jaarlijkse bijdrage van f 1,2 mln. toegewezen voor de filmconservering.De bestaande inhaalactiviteiten zullen met deze middelen in voldoende
mate kunnen worden voortgezet. Daarbij blijft een zorgvuldige selectie geboden.
Van de oorspronkelijke prioriteiten uit het actieplan 1996–2000 blijft
in feite alleen de nitraatconservering achter bij de voorstellen van de SNAA.
Zoals op blz. 74 van de Cultuurnota reeds gemeld, wordt het verschil betrokken
bij de afweging van de overige knelpunten op het terrein van de conservering. blz. 74 124Zou het feit dat het Deltaplan voor niet-rijksmusea in de beginfase
tot startproblemen heeft geleid (60–40 regeling) er juist niet voor
pleiten het advies van de Raad voor cultuur te volgen om te komen tot een
meer geleidelijke afbouw?De startproblemen van de regeling waren voor mijn voorgangster in 1993
aanleiding om te beslissen de regeling te verruimen. Tevens werd besloten
om deze financiële stimulans tot en met 1996 voort te zetten. Dit heeft
geleid tot een volledige benutting van de beschikbare middelen in de afgelopen
jaren en een groot besef in het betrokken veld dat structurele aandacht voor
het behoud en beheer van cultuurgoederen noodzakelijk is. In de evaluatie
«Werken in de delta»uit 1993 gaf ik reeds aan dat deze regeling
een eindig karakter zou hebben.Mede in het licht van andere prioriteiten, waarvan een aantal het behoud
van collecties betreft in andere sectoren dan de musea, ben ik gekomen tot
het voorstel in de Cultuurnota. Naar mijn mening zijn de startproblemen ruimschoots
opgelost. Daarbij komt dat ook de niet-rijksmusea door de BTW-verlaging in
de cultuursector over meer mogelijkheden beschikken om middelen in te zetten
voor het behoud van collecties. Mede daarom zie ik geen aanleiding voor een
meer geleidelijke afbouw van de regeling. 125Welk bedrag is de komende periode beschikbaar voor papierconservering
als bijdrage in de kosten die bibliotheken zullen maken voor behoud van literaire
collecties en handschriften?Welke «andere instanties» naast de krantendirecties zullen
gevraagd worden een financiële bijdrage te leveren?Op mijn begroting heb ik een bedrag gereserveerd voor de conservering
van literaire collecties en handschriften in bibliotheken en vergelijkbare
instellingen van f 2,5 mln. per jaar voor de periode 1997–2000.
In dit bedrag zijn begrepen de projectkosten, onderzoekskosten en kosten voor
aanvullende registraties van naar schatting f 500 000, zodat ik
voor feitelijke conservering f 2 mln. beschikbaar heb. Bibliotheken die
het initiatief nemen tot het conserveren van hun materialen zullen een bijdrage
in de kosten moeten leveren van minimaal de helft. Dat betekent dat op jaarbasis
in deze periode een bedrag van f 4 mln. beschikbaar is.Universitaire bibliotheken hebben direct belang bij het behoud van hun
kranten- en tijdschriftcollecties. Ik ga er, net zoals bij de literaire collecties,
van uit dat de eerste verantwoordelijkheid voor het behoud bij de collectiebeheerders
ligt. Ook zij zullen dus een deel van de kosten moeten opbrengen.Een financieringsbron kan ook liggen in het vragen van een gebruikersbijdrage
voor het raadplegen van geconserveerde kranten en tijdschriften, die dan door
middel van microfilms weer toegankelijk zijn geworden. In het kader van het
behoud van kranten en tijdschriften reken ik tot «andere instanties»
in ieder geval ook de gemeenten en provincies. Zij zullen op grond van hun
eigen cultuurbeleid moeten bepalen of zij het behoud van plaatselijke en regionale
kranten mede tot hun verantwoordelijkheid rekenen. blz. 79 126Welk concreet beleid wordt er nu in de Cultuurnota voorgesteld ter
stimulering van de wisselwerking tussen cultuur/kunst en nieuwe informatie-technologie?Digitale informatie begint in onze samenleving steeds meer een zelfstandige
rol in te nemen. In de erfgoedsector wordt digitale informatie in toenemende
mate bewaard door archiefinstellingen. Te verwachten valt dat de nieuwe media
eenzelfde belangrijke rol zullen spelen als audio-visuele informatiedragers
inmiddels doen. De ontwikkelingen kennen evenwel een dusdanige dynamiek dat
de gevolgen van deze technologische innovaties niet over een periode van vier
jaren zijn te overzien.Mijn belangrijkste inzet zal zijn de ontwikkelingen in de komende jaren
op de voet te volgen. Daar ben ik in 1995 al mee begonnen door op het terrein
van de kunsten mee te werken aan de oprichting van een Virtueel Platform;
een overleg van verschillende kunst- en culturele instellingen die actief
zijn met nieuwe technologiëen. Het platform heeft mij in het kader van
de voorbereiding van de Cultuurnota zijn toekomstvisie voorgelegd «Van
Dada tot data. Technologische innovatie in kunst en cultuur». Ofschoon
de Raad voor cultuur positief was over deze toekomstschets, heeft hij niet
gepleit voor een aparte meerjarige reservering uit de cultuurbegroting. De
Raad heeft bovendien gevraagd om nadere precisering van sommige plannen en
om meer samenwerking tussen de instellingen.Om de laboratoriumfunctie met de betrekking tot nieuwe technologieën
in de kunsten enigszins te versterken, heb ik de subsidie voor de stichting
Montevideo in Amsterdam verhoogd en heb ik kunstenaarsorganisatie V2 in Rotterdam
voor het eerst een meerjarige subsidie in het vooruitzicht gesteld. Op muziekgebied
behoudt STEIM zijn meerjarige subsidie. Ik heb mij voorgenomen met het Virtueel
Platform overleg te voeren over andere kansrijke mogelijkheden voor de wisselwerking
tussen de kunsten en nieuwe technologieën.Naast het volgen van de ontwikkelingen in de diverse sectoren zal ik een
aantal projecten mogelijk maken die verschillende onderdelen van het cultuurveld
in staat stellen de komende jaren ervaring op te doen met de toepassing van
deze nieuwe technologieën. Zo kunnen bijvoorbeeld openbare bibliotheken
de komende periode nieuwe informatiediensten ontwikkelen en in hun dienstverlening
integreren. De landelijke vereniging van openbare bibliotheken NBLC ontwikkelt
met het oog daarop een kader voor projecten op het terrein van nieuwe informatiediensten
door bibliotheken. Daarnaast ontwikkelen verschillende partijen op het terrein
van het boek en het lezen initiatieven om informatie met een toegevoegde waarde
over literatuur, over schrijvers en over boeken via Internet beschikbaar te
stellen. Ook deze ontwikkelingen volg ik nauwgezet. Onderdelen van zulke initiatieven
kunnen in beginsel ook voor ondersteuning in aanmerking komen. Voor een compleet
actueel overzicht op het terrein van de omroep verwijs ik naar de Cultuurnota
(blz. 80–81). blz. 89 127Hebben de besprekingen met de Ministeries van Economische Zaken en
Financiën inzake belastingfaciliteiten voor particuliere investeerders
in de filmindustrie tot enig resultaat geleid? Wat was de inzet van het kabinet? Op initiatief van het Ministerie van Financiën is een werkgroep in
het leven geroepen, samengesteld uit vertegenwoordigers van de filmsector
en de betrokken departementen (EZ, FIN, OCenW). Op dit moment wordt de laatste
hand gelegd aan een notitie waarin wordt bezien in hoeverre en op welke wijze
bestaande fiscale faciliteiten een stimulerende werking kunnen hebben op de
filmindustrie. Ook de verdergaande voorstellen voor fiscale faciliteiten die
de filmbranche heeft gedaan in het rapport «Economisch beleid voor de
Filmindustrie», worden bij de inventarisatie betrokken.In samenhang hiermee beziet Economische Zaken de mogelijkheid om private
financiers ertoe te bewegen meer dan dusver risicodragend te investeren in
Nederlandse filmproducties. Gedacht wordt aan een fonds dat private partijen
zouden moeten oprichten met het doel films te financieren. Zo'n fonds zou
een startsubsidie kunnen worden verstrekt. De vraag is in welke mate en onder
welke condities private partijen bereid zullen zijn in een dergelijk fonds
te participeren. Ook de afstemming ten aanzien van de bestaande aan de overheid
gerelateerde fondsen wordt daarbij bezien. Uitgangspunt is dat de economische
basis van de Nederlandse filmindustrie versterkt moet worden door het aantrekken
van risicodragend kapitaal. 128Waarom wordt in dit kader geen subsidie verstrekt voor World Wide
Video?Het kader waaraan in deze vraag (onder verwijzing naar pagina 81/82 van
de Cultuurnota) wordt gerefereerd, heeft betrekking op de audiovisuele sector
en met name op het beleid ten aanzien van de versterking van de Nederlandse
film- en televisieproducties.World Wide Video Centre en Festival zijn echter altijd vanuit het beeldend
kunstbeleid ondersteund, omdat het beeldende kunstprodukties betreft waarbij
gebruik gemaakt wordt van audiovisuele middelen. De aanvraag van World Wide
Video Centre/Festival is dan ook door de Commissie van Beeldende Kunst, Vormgeving
en Architectuur van de Raad voor cultuur beoordeeld. In zijn advies spreekt
de Raad voor cultuur zich negatief uit over opname van World Wide Video in
de Cultuurnota en verwijst naar de Mondriaan Stichting voor incidentele ondersteuning
van de activiteiten. Dit advies heb ik gevolgd. blz. 85 129Door middel van het participatiebudget van de Mondriaan Stichting
zal het gebruik van nieuwe media binnen musea worden aangemoedigd. Ook wordt
een incidenteel bedrag beschikbaar gesteld voor een Internet-pagina van de
gezamenlijke musea. Hoe groot zijn beide bedragen?De Mondriaan Stichting zal door middel van het participatiebudget initiatieven
van musea aanmoedigen die erop gericht zijn nieuwe doelgroepen te bereiken
met behulp van nieuwe media. Dit gebeurt binnen de bestaande ruimte van het
participatiebudget. Er wordt dus geen afzonderlijk bedrag ter beschikking
gesteld voor nieuwe media. Wel wordt overwogen een incidenteel bedrag ter
beschikking te stellen aan de NMV voor een op het publiek gerichte presentatie
op Internet van de gezamenlijke musea. Het gaat om publiekswerving in samenwerking
met het Nationaal Bureau voor Toerisme. Hiervoor is een bedrag gereserveerd
van f 200 000. blz. 89 130 en 131Er wordt niet ingegaan op de rol die de amateurkunst zou kunnen spelen
bij het invulling geven aan cultuureducatie op scholen. Wil de staatssecretaris
alsnog zijn visie daarop geven?De indruk bestaat dat meer semi-professionele organisaties worden
ondersteund dan voorheen en minder organisaties die wat betekenen voor de
werkelijke amateurs. Is die constatering juist?Er is geen twijfel aan dat ook amateurkunst een belangrijke rol kan spelen
in het kader van de cultuureducatie. Dit kan zowel door het inschakelen van
beoefenaars van amateurkunst bij educatieve programma's, als door het stimuleren
van actieve amateurkunst beoefening binnen de scholen.De amateurkunst is sinds de decentralisatie van dit beleidsterrein een
verantwoordelijkheid van gemeenten. De provincies vervullen een aanvullende
rol. Het Rijk richt zich op de instandhouding van landelijke ondersteuningsinstituten
voor elke discipline. Deze instituten hebben een professionele staf, maar
deze staat geheel ten dienste van de werkelijke amateurs. De veronderstelling
dat meer semi-professionele organisaties worden ondersteund en dat er minder
steun zou zijn voor organisaties die iets betekenen voor de werkelijke amateurs
is dan ook onjuist. blz. 96 132Kan de Kamer inzicht krijgen in de reeds afgesloten dan wel nog af
te sluiten convenanten voor zover het de beleidsmatige en financiële
aspecten betreft?Zoals tijdens de hoorzitting al door enkele convenantpartners naar voren
is gebracht, zijn er nog geen cultuurconvenanten afgesloten. Pas na de Kamerbehandeling
van de Cultuurnota en de afronding van de provinciale en gemeentelijke besluitvorming
terzake, zullen deze convenanten worden ondertekend. De beleidsmatige en financiële
consequenties van het gevoerde convenantenoverleg voor het Rijk zijn weergegeven
in de Bijlagen I en III van de cultuurnota. Bijlage I geeft een overzicht
van alle al dan niet door OCenW verstrekte instellingssubsidies; in Bijlage
III zijn de implicaties van de genomen subsidiebeslissingen per convenant
beschreven. blz. 100 e.v 133Er is een aantal instituten dat meer subsidie krijgt dan gevraagd.
Wat is de reden daarvan?Negen kunstinstellingen krijgen meer subsidie dan zij formeel hebben aangevraagd,
en wel om de volgende redenen:Cococon (muziek): In de Cultuurnota krijgt deze organisatie voor de traditionele
werkzaamheden juist minder dan gevraagd (f 60 000 i.p.v. f 90 000).
Daarnaast krijgt het een additionele verantwoordelijkheid toebedeeld in verband
met de afstemming van de verschillende concoursen op het gebied van de amateurmuziek.
Daar is een afzonderlijk subsidiebedrag voor gereserveerd van 1 ton. Dit bedrag
is in de Bijlage I van de Cultuurnota gesaldeerd met de andere subsidie. De Daders / Jan Langedijk (toneel): Dit betreft een afronding van f 2 000,–.Henny Jurriëns (dans): De Raad voor cultuur heeft deze trainingsfaciliteit
voor dansers in verband gebracht met andere instellingen op dat vlak. Gedoeld
wordt met name op de door de gemeente Amsterdam gesubsidieerde TMT (Training
Moderne Dans). Het is de bedoeling dat de Henny Jurriëns Stichting ook
op training voor moderne dans zal gaan richten. Daarvoor is een hoger subsidiebedrag
nodig dan gevraagd. Het raadsadvies is overgenomen.Jeugd Orkest Nederland: Het gevraagde bedrag is niet het gemiddelde voor
vier jaar; de voorgenomen subsidie wel. Er is dus sprake van een technisch
verschil.Landelijk Centrum Amateurdans: De incidentele bijdrage aan het festival
is verwerkt in het meerjarensubsidie.Nederlands Toneel Verbond / Notes (tijdschrift): Het gaat om een budgettair
neutrale overheveling van de middelen van het Theater Instituut Nederland
aan NTV/Notes in verband met de overname van de tijdschriften Toneel Theatraal
en Notes. Het verschil met het aangevraagde bedrag is minimaal, en betreft
de spreiding van de aanloopkosten over de volledige subsidieperiode.Noord-Nederlands Orkest: De orkesten worden bekostigd op basis van de
zgn. Van Dael-norm. Het NNO was in zijn begroting ten onrechte van een lager
normbedrag uitgegaan.Riciotti Ensemble: Dit betreft een afronding van f 5 000,–. 134Het lijkt erop dat voor bepaalde sectoren veel minder subsidie wordt
uitgetrokken dan 4 jaar geleden. Kan alsnog inzichtelijk worden gemaakt wat
nu per (deel)sector wordt uitgegeven voor de verschillende sectoren, en wel
zodanig dat een vergelijking met het vorige kunstenplan mogelijk is?Voor wat betreft de toedeling van extra middelen in het kader van de Cultuurnota
1997–2000 zij verwezen naar de bijlage II.2 van de nota. Hieruit is
af te leiden dat ten behoeve van het cultureel erfgoed per saldo f 8
mln extra wordt uitgetrokken, voor de kunsten, letteren en bibliotheken f 21
mln en voor het internationale cultuurbeleid f 3 mln. De sector podiumkunsten
gaat er per saldo bijna f 10 mln op vooruit. Dit komt hoofdzakelijk de
deelsectoren toneel, muziekensembles, jazz, popmuziek, muziektheater, dans
en de projectmiddelen (Fonds voor de Podiumkunsten, programmeringsfonds) ten
goede. 135Is het een juiste constatering dat het aandeel van (jeugd-)dans en
jeugdtheater behoorlijk achteruit zijn gegaan in de voorstellen tot subsidiëring?Het budget voor ballet en dans is licht gestegen, van f 34,6 naar
f 35 mln. Dit is inclusief het budget dat is gereserveerd voor een dansvoorziening
in het Noorden.Het budget voor jeugdtheater daalt licht (van f 4,7 naar f 4,6
mln) als gevolg van de subsidie-uitruil met de provincie Noord-Holland inzake
het jeugdtheater in deze regio en het stopzetten van het subsidie aan De Branding. Het provinciale aandeel in de subsidiëring aan een
aantal instellingen neemt daardoor toe. 136Waarom wordt de jeugddans niet als zelfstandige discipline erkend?
Is het kabinet van zins, nu de provincie Noord-Holland tot medesubsidiëring
bereid is, eveneens de beslissing te heroverwegen?De Raad verwoordt in zijn advies een opvatting over jeugddans die voor
discussie vatbaar is. De vraag is daarbij niet of jeugddans een zelfstandige
discipline is, maar of het produceren voor een jeugdig publiek een andere
benadering van inhoud en presentatie van het gebodene vraagt. Bij het jeugdtheater
is onomstotelijk vast te stellen dat een specifieke doelgroepsbenadering werkt.
Het levert èn een artistiek inhoudelijk interessant product op èn
veel weerklank bij het jonge publiek. Voor mij staat niet vast dat een dergelijk
effect alleen bij het theater optreedt.Het jeugdtheater is sterk geworden door krachtige ondersteuning van de
provincies. Het Rijk heeft daarop aanvullende bijdragen verstrekt. Ik kan
mij iets dergelijk bij de jeugddans voorstellen. Waar u doelt op het jeugddansgezelschap
Arena, is de provincie Noord-Holland, gelet op het voorgaande, het eerst aan
zet. Tot op heden heb ik nog geen officiële mededeling dienaangaande
mogen ontvangen. 137Is overwogen om ten aanzien van gezelschappen wier subsidie nu geheel
verdwijnt (bijvoorbeeld Bewth, Djazzex, Reflex) tot geclausuleerde subsidieverstrekking
over te gaan, zoals wel bij het Theater van het Oosten is geschied? Wat waren
de eventuele afwegingen om zulks niet te doen?Het Theater van het Oosten is één van de theatervoorzieningen
die sinds de reorganisatie van het toneelbestel op voorstel van de Commissie-De
Boer wordt opgevat als een instelling die in principe permanent deel uitmaakt
van onze culturele infrastructuur. Dit betekent dat als de instelling niet
goed functioneert niet in eerste instantie opheffing, maar artistieke heroriëntatie
aan de orde is. Bij de besluitvorming over het Theater van het Oosten heeft
bovendien de mening van de gemeenten en provincies in de regio een zeer belangrijke
rol gespeeld.Voor geen van de genoemde instellingen waarvan de subsidie wordt beëindigd,
geldt dat het om vergelijkbare voorzieningen gaat. Evenmin is door de Raad
een geclausuleerde subsidiëring aanbevolen, zoals wel het geval was bij
het Theater van het Oosten. De situatie is dus onvergelijkbaar. 138Is het juist dat mime zo ongeveer van het toneel verdwijnt? Wat vindt
de staatssecretaris daarvan?Het budget voor mimegezelschappen daalt van ca. f 4,8 naar ca. f 2,5
mln., voornamelijk als gevolg van de beëindiging van de subsidies aan
Bewth, Nieuw West en Tender. Het aantal rechtstreeks meerjarig gesubsidieerde
initiatieven in de mime vermindert van negen naar zeven. Daarnaast zal een
drietal initiatieven een tweejarig subsidie ontvangen van het Fonds voor de
Podiumkunsten. De Raad is over de overige aanvragen op het gebied van de mime
niet tot een gunstig oordeel gekomen.Bij het poppentheater is sprake van een daling van het budget van ca.
f 0,9 naar ca. f 0,6 miljoen, in verband met beëindiging van
het subsidie aan Stuffed Puppet Theatre. Het aantal initiatieven
op het gebied van het poppenspel dat rechtstreeks meerjarig wordt gesubsidieerd
vermindert van drie naar twee. blz. 101 139Hoe valt het wegvallen van de subsidie aan Arena te rijmen met de
educatie-doelstelling van de Cultuurnota?Er is bij Arena geen sprake van het wegvallen van de subsidie. Arena is
in het verleden slechts op projectbasis gesubsidieerd. Zie ook het antwoord
op vraag 136. blz. 102 140Klopt het dat met het Berlage Instituut op departementaal niveau
is gesproken over de wenselijkheid van een wijziging van de werkwijze waarvoor
extra middelen noodzakelijk zouden zijn?Neen. Met het Berlage Instituut is niet gesproken over een wijziging van
werkwijze waarvoor extra middelen noodzakelijk zouden zijn. 141Kan nog eens toegelicht worden waarom de inhoudelijke waarde van
het bewegingstheater BEWTH die gedurende tientallen jaren haar bestaansrecht
heeft bewezen, vanaf heden niet meer van belang wordt gevonden?Met de beslissing het bewegingstheater BEWTH niet langer te subsidiëren,
is niet gezegd dat het niet meer van belang is. Waar het om gaat is dat bij
de vierjaarlijkse inhoudelijke afweging door de Raad voor cultuur alle plannen
tegen het licht worden gehouden. Daarbij wordt van een aantal beleidsplannen
vastgesteld dat het artistieke belang relatief geringer is dan dat van andere.
Door op grond van een dergelijke afweging te kiezen, ontstaat ruimte voor
nieuwe theatermakers en zullen anderen hun werk moeten afronden of hun weg
moeten vervolgen zonder subsidie. blz. 103 142Kan de staatssecretaris een overzicht geven van de door het Concertgebouworkest
in 1995 en 1996 gemaakte concertreizen alsmede van de kosten en de directe
en indirecte baten daarvan?De verlangde overzichten zijn opgevraagd en worden zodra ze beschikbaar
zijn aan de Kamer ter informatie toegezonden. 143Kan de staatssecretaris de Kamer informeren welke percentages van
de totale budgetten van de door het Rijk (mede) gesubsidieerde orkesten in
respectievelijk 1991 en 1996 werden besteed aan de salarissen van de vaste
dirigenten?Met betrekking tot de ontwikkeling van dirigentenkosten over de jaren
1991 tot en met 1996 kan ik het volgende meedelen: De gemiddelde kosten van een dirigeerbeurt door de chefdirigent (kosten
dirigent per concert) bedroegen in 1991 f 9 956 voor een randstadorkest
en f 4 647 voor een orkest in de regio.In 1996 bedroegen deze kosten gemiddeld f 21 043 (stijging met
111%) voor de Randstad en f 8 691 (stijging met 87%) voor een orkest
in de regio.De gemiddelde totale lasten van een orkest in de Randstad bedroegen in
1991 f 16 609 000 en van een orkest in de regio f 8 049 000.In 1996 bedroegen deze totale lasten gemiddeld f 20 200 000
(stijging met 21%) voor de Randstad en f 9 303 000 (stijging
met 15%) voor een orkest in de regio.Wanneer de dirigentenkosten (alleen kosten chefdirigent) worden uitgedrukt
in een percentage van de totale lasten van een orkest ontstaat het volgende
beeld (uitgaande van gemiddeld 20 dirigeerbeurten per seizoen):  19911996randstadorkest1,20%2,08% regio-orkest1,15%1,87%Ik voeg hier aan toe dat de invulling van de taken van een chefdirigent
per orkest aanzienlijk kan verschillen. Bij voorbeeld met betrekking tot de
mate waarin een bijdrage wordt geleverd aan de artistieke leiding en planning
van een orkest en er bemoeienis bestaat met zaken als de invulling van vacatures
en de aanwezigheid bij audities. Bij de berekening van gemiddelde kosten per
orkest zijn deze specifieke omstandigheden niet gewogen. 144Hoe verhoudt zich het wegvallen van het subsidie aan Cosmic Illusion
tot de beleidsintensivering met betrekking tot interculturele cultuuruitingen?Zie het antwoord op vraag 39. 145Hoe verhoudt zich de besluitvorming aangaande het Cultureel Jongerenpaspoort
tot het beleidsuitgangspunt dat jongeren meer bij cultuur betrokken dienen
te worden?Mijn besluit over het Cultureel Jongerenpaspoort heb ik gebaseerd op het
raadsadvies. Met de Raad ben ik van oordeel dat het CJP in staat geacht mag
worden om marktconform te werken. Voor bijzondere wervings- of vernieuwingsprojecten
op het gebied van de kunsteducatie kan een beroep worden gedaan op het projectenbudget. blz. 104 146Waarom krijgt Maatschappij Discordia in de persoon van de artistiek
leider een bedrag waar niet om gevraagd wordt terwijl er geen subsidiëring
voor de voortgang van Maatschappij Discordia beschikbaar komt?De Raad voor cultuur oordeelde op grond van de prestaties van dit gezelschap
dat er geen aanleiding is de subsidie aan Maatschappij Discordia
voort te zetten in zijn huidige vorm. Daar had de Raad het bij kunnen laten.
De Raad was evenwel van oordeel dat de theatermaker Jan-Joris Lamers in de
gelegenheid moet worden gesteld een gewijzigd plan in te dienen op basis van
een veel lager budget. Dat is inderdaad niet waar hij om gevraagd heeft. Het
biedt hem echter wel een mogelijkheid op andere wijze dan gevraagd, maar wel
in een zekere continuïteit, theater te maken. Het staat hem natuurlijk
geheel vrij door wel of niet op in te gaan. blz. 108 147Hoe beoordeelt de staatssecretaris de stelling van Introdans dat
de jeugddansprogramma's van dit gezelschap zullen moeten vervallen in relatie
tot de sterke nadruk die in de Cultuurnota wordt gelegd op kunsteducatie?De stelling van Introdans is opmerkelijk. Het Rijk heeft zich steeds op
het standpunt gesteld dat de instandhouding van het dansgezelschap primair
een rijksverantwoordelijkheid is en dat de educatieve afdeling mede zou worden
bekostigd uit provinciale en gemeentelijke subsidies. Dat is ook de praktijk
van de afgelopen jaren.De Raad voor cultuur wijst de door Introdans beoogde schaalvergroting
van Introdans Jeugd van de hand en is van oordeel dat de educatieve taken
op dit moment goed worden behartigd. Bij handhaving van de subsidie op het
huidige niveau kunnen de educatieve activiteiten worden voortgezet. Het bezwaar
van Introdans geldt de omstandigheid dat het niet mogelijk is met die subsidie
de beoogde schaalvergroting van de jeugddansvoorstellingen te realiseren.
Daarmee is echter gezegd dat de educatieve activiteiten zouden komen te vervallen.
Naast het kleinschalige ensemble voor de jeugd kan het volwassenenensemble
daarbij een rol spelen. Het dreigement van Introdans om bij uitblijven van
een subsidieverhoging de jeugddansprogramma's te laten vervallen, geldt dan
ook alleen de beoogde uitbreiding. De educatieve activiteiten kunnen gewoon
op het huidige niveau worden voortgezet. 148Valt de dreigende opheffing van de Stichting Joris Ivens op te vangen
door middel van een verhuizing naar het Filmmuseum? Is in die constructie
voldoende gewaarborgd dat het Joris-Ivens archief toegankelijk gemaakt wordt
en adequaat bruikbaar zal zijn?De Europese Stichting Joris Ivens is een onafhankelijke instelling die
met subsidie van OCenW sinds kort het beheer voert over stukken die onder
andere door mevrouw Loridan-Ivens aan het archief in beheer zijn gegeven.
In het kader van de Cultuurnota 1997–2000 zal ik het advies van de Raad
voor cultuur overnemen en geen subsidie meer verstrekken.Uiteraard ben ik van mening dat het archief – dat mede dankzij subsidie
van dit ministerie bijeen is gebracht – voor Nederland behouden moet
worden. Ik zal met het bestuur van de Europese Stichting Joris Ivens in overleg
treden over de mogelijkheden daartoe. Daarbij denk ik aan onderbrenging bij
een groter archief. Het beheer, de toegankelijkheid en een adequaat gebruik
van dit archief zijn elementen die in mijn discussie met het bestuur aan de
orde zullen komen. blz. 110 149Welke zijn de overwegingen om het raadsadvies ten aanzien van de
Stichting Lift voor schrijvers niet te honoreren? Hoe verhoudt zich dit besluit
tot het in de Cultuurnota benadrukte belang van amateurkunstbeoefening?De verzoeken van de instellingen op het gebied van de amateurkunst hebben
mij genoodzaakt keuzes te maken. Daarbij heeft het verzoek om subsidieverhoging
van LIFT geen prioriteit gekregen. Ik ben van mening dat de kernfunctie van
deze ondersteuningsinstelling, te weten de informatiefunctie, met de bestaande
subsidie voldoende is gewaarborgd en dat eventuele uitbreiding van de activiteiten
op projectbasis zouden kunnen worden gefinancierd. De subsidie blijft op het
huidige niveau. blz. 114 150Kan worden uitgelegd waarom het Nederlands Instituut voor de blaasmuziek
2 ton extra subsidie krijgt en de Samenwerkende muziekorganisaties Nederland
(SMN) niets meer? Heeft SMN haar taak niet naar behoren gedaan? Heeft SMN
zich niet aan de afspraken gehouden?Het rijksbeleid is er op gericht ten behoeve van de amateurkunst per discipline
een ondersteunende instelling in stand te houden. Zo'n instelling dient een
kwaliteitsbevorderende werking te hebben en niet gekoppeld te zijn aan verenigingen
of bonden. Voor de blaasmuziek vervult het Nederlands Instituut voor de Blaasmuziek
(NIB) die landelijke steunfunctie. Aangezien het NIB een deel van de taken
die door de SMN werden uitgevoerd, zal overnemen, is een uitbreiding van de
subsidie met 2 ton ten opzichte van voorgaande jaren gerealiseerd. Dat de
SMN geen subsidie meer krijgt, is een gevolg van de omstandigheid dat de SMN
een samenwerkingsverband is van de vier bonden/federaties op het gebied van
de blaasmuziek. De SMN voldoet daarom niet aan de uitgangspunten voor het
rijksbeleid op het gebied van amateurkunst. 151Is de staatssecretaris alsnog bereid in overleg met de provincie
Noord-Holland tot een oplossing te komen inzake de subsidiëring van het
Nederlands Kindertheater? Deelt de staatssecretaris de stelling van het Nederlands
Kindertheater dat dit gezelschap een landelijke functie heeft?Het Nederlands Kinder Theater is enerzijds een jeugdtheaterschool en anderzijds
een amateurproductiekern die jeugdtheatervoorstellingen maakt. De jeugdtheaterschool
heeft een lokale c.q. regionale betekenis. Alle jeugdtheaterscholen (en het
NKT is bepaald niet de enige) zijn afhankelijk van voornamelijk gemeentelijke
ondersteuning. Op rijksniveau zijn hiervoor geen middelen beschikbaar. Voor
het NKT als amateurproductiekern geldt dat voor uitvoerende activiteiten op
het gebied van de amateurkunst geen meerjarige rijkssubsidies beschikbaar
zijn. Wel kan een beroep worden gedaan op incidentele subsidies op het gebied
van de amateurkunst.Voor zover de parallel getrokken zou worden met het jeugdtheater wijs
ik erop dat het jeugdtheater, voor zover het door mij meerjarig gesubsidieerd
wordt, professioneel theater is en dat in alle gevallen sprake is van medefinanciering
door provincies en/of gemeenten. De provincie Noord-Holland is niet van plan
het NKT meerjarig te subsidiëren. Omdat er geen sprake is van professioneel
theater en omdat er evenmin sprake is van medefinanciering door
een andere overheid zie ik geen aanleiding het NKT te subsidiëren. blz. 115 152Waarom wordt het productiehuis Nes-theaters, ondanks een duidelijk
bovenlokale uitstraling, slechts in zo beperkte mate gehonoreerd?Zie het antwoord op vraag 104. blz. 117 153Hoe valt het wegvallen van de subsidie aan Reflex te rijmen met de
educatie-doelstelling van de Cultuurnota?Reflex wordt in eerste instantie gesubsidieerd als modern dansgezelschap.
De educatieve activiteiten vloeien daaruit voort. Nu om artistiek-inhoudelijke
redenen de subsidie aan Reflex komt te vervallen, zal ook aan deze educatieve
activiteiten een einde komen. Ik sluit echter niet uit dat de nog tot ontwikkeling
te brengen dansvoorziening in Groningen zich te zijnertijd ook op dat terrein
zal gaan bewegen. blz. 118 154Welke bezetting heeft Scapino in feite en voor welke bezetting wordt
het gesubsidieerd?Scapino wordt niet gesubsidieerd op basis van een formatie, maar op basis
van een meerjarenbegroting, waarmee een bepaalde bezetting kan worden gerealiseerd.
In de laatste jaren betrof dat naast administratieve, technische en artistieke
staf een tableau van circa 24 dansers. blz. 121 155Waarom wordt het zeer positieve advies van de Raad voor cultuur inzake
Zeebelt niet overgenomen?De honorering van de aanvraag van Zeebelt is onderdeel geweest van het
overleg met de Gemeente Den Haag. Daarbij bleken de prioriteiten vooral te
liggen bij andere instellingen. De gedeeltelijke tegemoetkoming aan deze wensen
sloot honorering van lager geprioriteerde wensen uit. blz. 126 156Kan in beeld worden gebracht hoeveel er per jaar in totaal wordt
uitgegeven voor activiteiten in het kader van het kunstenplan?Voor de kunstensector wordt over alle jaren van de Cultuurnota-periode
jaarlijks een bedrag van ca. f 482 mln. uitgetrokken, met dien verstande
dat in 1997 een additionele f 10 mln. op het artikel staat geboekt in
verband met het flankerend beleid behorende bij de WIK. 157Hoe valt te verklaren dat er in met ingang van 1998 minder geld beschikbaar
wordt gesteld voor de kunsten ondanks de beleidsintensivering van f 32
miljoen?Zie het antwoord op vraag 156. blz. 132 158 en 159Hoe ziet de staatssecretaris voor de toekomst de relatie tot de convenantspartners?
Acht de staatssecretaris verdere decentralisatie van bevoegdheden en middelen
naar de steden wenselijk en haalbaar?Is het juist dat sommige convenantspartners de eigen bijdrage verminderd
hebben nu het Rijk de bijdrage wil verhogen? Waar speelt dit? Is de staatssecretaris
bereid om het op peil houden van de eigen bijdrage als voorwaarde te stellen
voor het ondertekenen van het convenant?De totstandkoming van een achttal brede cultuurconvenanten met ingang
van 1997 zie ik niet als eind-, maar veel meer als beginpunt van de ontwikkeling
«naar een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de culturele infrastructuur».
Gedurende de looptijd van de Cultuurnota zal geregeld overleg tussen de betrokken
overheden nodig zijn, zowel over uitvoeringskwesties als over onderwerpen
die een voortgezette gezamenlijke aanpak verdienen. Op het moment dat bestuurlijke
afspraken moeten worden gemaakt of vernieuwd, zijn kwesties soms nog niet
rijp om in een convenant te worden opgenomen. De betrokken overheden hebben
daar geen punt van gemaakt en zullen soms volstaan met een intentieverklaring
of een verwijzing naar een bijlage die te gelegener tijd aan het convenant
kan worden toegevoegd.De keuze voor complementaire verhoudingen, voor de duur van een Cultuurnota
vast te leggen in convenanten, maakt dat verdere decentralisatie van bevoegdheden
en middelen naar de steden in de komende jaren niet voor de hand ligt, evenmin
als het omgekeerde overigens. De wenselijkheid en de haalbaarheid daarvan
zijn pas aan de orde als gebleken is dat de bestuurlijke ordening op een deelterrein
van de cultuur niet meer voldoet.In het convenantenoverleg bespreken partijen de manier waarop zij omgaan
met instellingen en activiteiten die zij tot hun gezamenlijke verantwoordelijkheid
rekenen. Niet zelden is het gelukt de inspanningen van de convenantpartners
te verhogen dankzij de inzet van extra rijksmiddelen. Maar de instellingssubsidies
die OCenW na overleg met andere betrokken overheden verstrekt, zijn geen koppelsubsidies.
Er vindt afstemming plaats, maar iedere partij behoudt haar eigen verantwoordelijkheid
en hanteert ook de eigen subsidievoorwaarden.Voor zover het de inzet van OCenW betreft, zijn de uitkomsten duidelijk;
zij staan vermeld in de Cultuurnota met name in Bijlagen I en III. Overeengekomen
is dat provinciale en gemeentelijke bestuurders de afspraken die met het oog
op een convenant zijn gemaakt, zullen verdedigen in staten en raden, zoals
de Staatssecretaris van OCenW dat in het parlement zal doen. Mij hebben nog
geen formele berichten bereikt dat convenantpartners zich aan afspraken zouden
willen onttrekken. blz. 141 160Zijn er in het kader van de convenantbesprekingen met Rotterdam al
concrete resultaten te melden over Rotterdam als Europese culturele hoofdstad
in 2001?Neen. Ik ben nog in overleg met de collega's van Buitenlandse Zaken en
Economische Zaken over de mogelijkheden tot ondersteuning van dit initiatief. 161Betekent het niet toekennen van subsidie aan het museum Boijmans
Van Beuningen dat de rijksbijdrage voor collecties van nationaal belang voor
niet-rijksmusea niet langer in deze vorm gecontinueerd wordt?De subsidie aan Boijmans Van Beuningen was tamelijk uniek binnen het museumbeleid.
Ik ondersteun namelijk enerzijds een aantal rijks- en andere musea vrijwel
volledig, anderzijds stel ik incidenteel middelen voor andere musea beschikbaar
via de Mondriaan Stichting. Boijmans ontving op historische gronden jaarlijks
een relatief beperkt bedrag, te weten f 0,5 mln. op een begroting van
ca. f 20 mln. Mijn beslissing om de subsidie niet te continueren, omdat
de culturele achterstand van Rotterdam inmiddels is ingelopen, heeft derhalve
alleen betrekking op dit museum en heeft geen relatie tot andere musea. XNoot1Samenstelling: Leden: Beinema (CDA), Van der Vlies (SGP), Van Nieuwenhoven
(PvdA), M. M. H. Kamp (VVD), voorzitter, De Cloe (PvdA), Janmaat (CD), Van
Gelder (PvdA), ondervoorzitter, Van de Camp (CDA), Mulder-van Dam (CDA), Hendriks
(HDRK), Rabbae (GroenLinks), Jorritsma-van Oosten (D66), De Koning (D66),
Koekkoek (CDA), J. M. de Vries (VVD), Liemburg (PvdA), Stellingwerf (RPF),
Lambrechts (D66), Rijpstra (VVD), Cornielje (VVD), Cherribi (VVD), Dijksma
(PvdA), Sterk (PvdA), Van Vliet (D66) en Bremmer (CDA). Plv. leden: Reitsma (CDA), Schutte (GPV), Lilipaly (PvdA), Klein Molekamp
(VVD), Valk (PvdA), Poppe (SP), Duivesteijn (PvdA), Ten Hoopen (CDA), Van
der Hoeven (CDA), Verkerk (AOV), Oedayraj Singh Varma (GroenLinks), Bakker
(D66), Van 't Riet (D66), Deetman (CDA), Van Heemskerck Pillis-Duvekot (VVD),
Van der Ploeg (PvdA), Leerkes (Unie 55+), Versnel-Schmitz (D66), Essers (VVD),
Korthals (VVD), Passtoors (VVD), Huys (PvdA), Van Zuijlen (PvdA), Verhagen
(CDA) en Lansink (CDA).XNoot1 Daarnaast dragen andere ministeries ook bij aan andere, niet door OCenW
gesubsidieerde culturele instellingen en projecten.XNoot1Kamerstukken II 94/95, 24 428.XNoot2Kamerstukken II 94/95, 24 428, nr. 9.XNoot1Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25013-2.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl