Vaststelling van de begroting van de uitgaven en inkomsten van het Ministerie van VWS (XVI) voor het jaar 1998; Lijst van vragen en antwoorden over de brief van 29 mei 1997 en het rapport "De WAZ in de praktijk ..." over naleving vd Wet afbreking zwangerschap"
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25600-XVI, nr. 53

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

27-01-1998

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

25600-XVI nr. 53

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaam1. Vragen naar aanleiding brief 123456789101112131415161718192021222324252627282930312. Vragen naar aanleiding standpunt minister 12345678910111213141516171819202122232425262728293031323334353637383940
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25600-XVIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 56 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 600 XVIVaststelling van de begroting van de uitgaven en ontvangsten van het
Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 1998nr. 53LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDENVastgesteld 16 januari 1998De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport1, heeft de navolgende vragen over de brief van de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport d.d. 29 mei 1997 (25 000 XVI nr. 64) en het rapport
«De WAZ in de praktijk: een onderzoek naar de naleving van de Wet afbreking
zwangerschap» voorgelegd. De regering heeft deze vragen beantwoord bij
brief van 20 oktober 1997. De vragen en de antwoorden zijn hieronder afgedrukt.De voorzitter van de commissie,Van NieuwenhovenDe griffier voor dit verslag,Floor 1. Vragen naar aanleiding brief 1Waarom schenkt de verslaglegging geen aandacht aan ethische vragen
rond de noodsituatie van de vrouw, hoewel deze in de gesprekken dikwijls aan
de orde kwamen? Hoe worden deze vragen dan voor de Kamer bespreekbaar gemaakt?
(blz. 1)Destijds is bij de totstandkoming van de Wet afbreking zwangerschap (hierna
te noemen de Waz) uitvoerig ingegaan op de beslissingen met betrekking tot
het beëindigen van een ongewenste zwangerschap. Daarbij is naar voren
gebracht dat de beslissing daartoe met zorgvuldigheid en met in achtneming
van de bijzondere omstandigheden van elk afzonderlijk geval dient te worden
voorbereid. De situaties van nood, waarin afbreking van de zwangerschap aan
de orde kunnen komen, zijn individueel bepaald, en omdat zoveel factoren daarbij
een rol spelen, veelal ook zeer uiteenlopend van aard. Deze laten zich niet
in een algemene formule met een reële inhoud vastleggen. De wetgever
heeft het dan ook niet wenselijk geacht een toetsingsprocedure van elk afzonderlijk
geval op te nemen, maar heeft er daarentegen voor gekozen om een globale indicatie
voor afbreking van ongewenste zwangerschap op te nemen, te weten «de
noodsituatie». De consequentie daarvan was dat in de registratie evenmin
een categorie «motieven» werd opgenomen. Het normatieve karakter
komt tot uiting in een complex van voorzieningen die een zorgvuldige besluitvorming,
voorafgaande aan een eventuele zwangerschapsafbreking moeten waarborgen. De
wetgever heeft destijds bewust voor dit stelsel gekozen. Deze overwegingen
worden dezerzijds nog steeds juist geacht.De afweging tussen «de rechtsbescherming van ongeboren menselijk
leven enerzijds en het recht van de vrouw op hulp bij ongewenste zwangerschap
anderzijds» komt dus tot uiting in het systeem van de wet. Dat systeem
bestaat uit een vergunningstelsel dat waarborgen geeft voor het aanwezig zijn
van noodzakelijke omstandigheden en voorwaarden voor een verantwoorde zwangerschapsafbreking,
zoals de beoordeling of een vrouw zich in een noodsituatie bevindt, het hanteren
van de vijf-dagen termijn en het aanbieden van alternatieven voor zwangerschapsafbreking.
Het toezicht van overheidswege heeft betrekking op het naleven van de in de
Waz vermelde waarborgen. Het is derhalve niet aan de overheid maar aan de
gesprekspartners, de arts en de vrouw, om de inhoudelijke motieven van de
noodsituatie te beoordelen.Daar de regering zich kan vinden in de overwegingen van destijds en de
gekozen wetssystematiek alsmede het gegeven dat het inspectieonderzoek aantoont
dat de voorwaarden ingevolge de Waz naar behoren worden nageleefd ziet zij
geen aanleiding tot wijziging van haar beleid terzake. 2Is de regering bekend met de door de Kamer onderschreven aanbeveling
van de bijzondere commissie Vraagpunten om altijd over te gaan tot systematische
wetsevaluatie?Op grond van welke overwegingen heeft de regering tot op heden afgezien
van een zodanige evaluatie van de Wet afbreking zwangerschap (Waz)? Is zij
bereid alsnog tot de bedoelde evaluatie van de Wet afbreking zwangerschap
over te gaan? Graag een gemotiveerd antwoord. (blz. 1)De aanbeveling van de bijzondere commissie Vraagpunten is mij bekend.
Echter wordt lang niet in alle gevallen van wetgeving overgegaan tot systematische
wetsevaluatie. Ook wordt niet in iedere nieuwe wet een evaluatie-bepaling
opgenomen; nr. 164 van de Aanwijzingen voor de regelgeving verplicht daartoe
niet. Een systematische wetsevaluatie lijkt mij met name niet opportuun wanneer
reeds de inspectie of een andere instantie periodiek rapporteert over het
functioneren van de betrokken wet in de praktijk; dit is bijvoorbeeld het
geval bij de Wet op de dierproeven en de onderhavige wet. Ik acht de inspectie
een voor die rapportage geëigende instelling, aangezien zij door middel
van de verplichte registratie de beschikking heeft over relevante gegevens
en tevens belast is met de handhaving van deze wet, zodat zij uit dien hoofde
de nodige onderzoekingen kan doen naar de verschillende aspecten van de wet. 3Is de regering van mening dat met het onderzoeksrapport van de Inspectie
voor de Gezondheidszorg (IGZ) van 28 april 1997 feitelijk tegemoet is gekomen
aan bedoelde wetsevaluatie? Zo ja, acht de regering de IGZ naar haar aard
daartoe de geëigende instelling en hebben in het onderzoek in dat geval
de meer wetstechnische elementen voldoende aandacht gekregen? (blz. 1).Zie antwoord op vraag 2. 4Waaruit zou kunnen worden afgeleid, dat van de beide doelstellingen
van de wet niet alleen het recht van de vrouw op abortus maar ook aan het
recht van het ongeboren kind op bescherming in de praktijk recht worden gedaan?
(blz. 1).Zie antwoord op vraag 1. 5Is de conclusie gerechtvaardigd dat de IGZ niet daadwerkelijk inzicht
heeft kunnen krijgen in de besluitvorming aangaande de vaststelling van de
noodsituatie, gelet op de conclusie in haar rapport: «voor zover de
inspectie inzicht heeft kunnen krijgen (.....). lijkt de wet op dit aspect
in grote lijnen correct te worden nageleefd»? Acht de regering het gerechtvaardigd
en verantwoord mede op basis van deze conclusie, die betrekking heeft op het
kernelement (de besluitvorming in relatie tot de noodsituatie) van de Waz,
tot een (beleids)oordeel te komen? (blz. 2).Zie antwoord vraag 1. 6Hoe verhoudt de zinsnede in de brief dat «ook in gevallen waarin
de arts twijfelt over het besluit van de vrouw er niet wordt behandeld»
zich tot de conclusies in het onderzoeksrapport «dat bij de besluitvorming
de door de vrouw ervaren ernst van haar situatie een doorslaggevende rol speelt»?De vrouw neemt in de besluitvorming de centrale plaats in; zij doet het
verzoek en zij geeft aan of zij zich in een noodsituatie bevindt. Het beoordelen
van de noodsituatie is een zaak van de vrouw en de arts samen. De situaties
van nood zijn individueel bepaald, en omdat zoveel factoren daarbij een rol
spelen, vaak ook zeer uiteenlopend van aard, met andere woorden iedere noodsituatie
is uniek. De vrouw is degene bij uitstek die deze situatie kan beoordelen.
De WAZ verplicht de abortusarts ook tot een zelfstandige toetsing van het
verzoek van de vrouw. Artikel 5, tweede lid onder b en c, van de WAZ eist
dat de geneeskundige indien de vrouw van oordeel is dat haar noodsituatie
niet op een andere wijze kan worden beëindigd zich ervan vergewist dat
de vrouw haar verzoek in vrijwilligheid heeft gedaan en gehandhaafd, na zorgvuldige
overweging en in het besef van haar verantwoordelijkheid voor ongeboren leven
en de gevolgen voor haarzelf en de haren. Wanneer de arts in het gesprek vaststelt dat de vrouw niet volledig achter haar verzoek staat zal
hij niet tot behandeling overgaan, maar een nieuwe afspraak maken of verwijzen
naar een andere hulpverleningsinstelling. 7Past het scala van situaties, vermeld op bladzijde 19 van het rapport,
waar in de praktijk wordt afgeweken van de voorgeschreven termijn nog binnen
een voldoende naleving van de wet? (blz 2)Het door de inspectie in het rapport opgenomen lijstje van situaties waar
in de praktijk wordt afgeweken van de voorgeschreven termijn is niet meer
dan een illustratie van bepaalde situaties. De beoordeling of van de wettelijke
termijn wordt afgeweken gebeurt steeds per individuele situatie. De diversiteit
en complexiteit van situaties maakt het eigenlijk onmogelijk deze te vatten
in een lijstje. Bovendien verhoudt een dergelijk lijstje zich niet met de
geest van de wet. In de wet is gekozen voor een globale formulering van begrippen
waarmee tegemoet wordt gekomen aan de complexiteit van de individuele situatie.
 8Deelt de regering de stelling dat een afdoende controle op de naleving
van de WAZ staat of valt met een goede registratie? Zo, nee waarom niet?Voor een goede controle op de naleving van de Waz is de wettelijke registratie
in combinatie met onderzoek dat de Inspectie voor de Gezondheidszorg op grond
van haar bevoegdheden kan verrichten van belang. Die controle vindt aldus
plaats. 9Bestaat er inzicht in de motieven van de vrouw voor een keuze tot
een abortus? Is de mogelijkheid aanwezig deze gegevens geanonimiseerd in te
zien en te verzamelen? Acht de regering «een stelsel van registratie
van motieven voor afbreking van de ongewenste zwangerschap noodzakelijk noch
wenselijk» en zo ja, waarom niet nu een afdoende controle staat of valt
met een goede registratie? (blz.2).Zie antwoord op vraag 1. 10Blijkt ook niet onmiskenbaar uit de TV-uitzending van «Zembla»
op 16 januari 1997 en de desbetreffende conclusie uit het IGZ-rapport dat
in de abortuspraktijk van alledag het uiteindelijk de vrouw zelf is, in afwijking
van de letter en geest van de WAZ, die beslist? Graag een gemotiveerd antwoord.Uit het rapport «Psychosociale hulp bij ongewenste zwangerschap»
blijkt dat het merendeel van de vrouwen met het eigen sociale netwerk spreekt
over al dan niet afbreken van de zwangerschap. De meeste vrouwen die bij een
abortuskliniek komen hebben hun beslissing al genomen. Doelstelling ten aanzien
van de hulpverlening bij de besluitvorming is te komen tot een zo evenwichtig
en zorgvuldig mogelijke beslissing in overleg met de vrouw. Het besluitvormingsproces
dat uiteindelijk leidt tot abortus wordt met de nodige wettelijke waarborgen
omgeven, zoals het vaststellen of de vrouw zich in een noodsituatie bevindt,
de vijf dagen termijn, het aanbieden van alternatieven voor zwangerschapsafbreking
en een zelfstandige toetsing van de arts of de vrouw haar besluit in alle
vrijheid heeft genomen en handhaaft zijn wettelijke criteria die een zorgvuldige
besluitvorming moeten waarborgen.Het onderzoek van de Inspectie toont aan dat bij de behandeling van het
verzoek van de vrouw de wettelijke criteria worden nageleefd. 11Hoe kan gesteld worden dat de wet naar behoren wordt nageleefd, terwijl
in het inspectierapport is vastgesteld dat de vijf-dagen bedenktijd door 39%
van de abortusklinieken en door 13% van de ziekenhuizen niet wordt nageleefd?
(blz. 2)Het niet hanteren van de vijf-dagen bedenktijd betekent niet dat de WAZ
niet wordt nageleefd. Artikel 16, tweede lid, geeft de arts de mogelijkheid
op beargumenteerde wijze af te wijken van de vijf-dagen termijn. 12Is het legitiem als individuele burgers een afweging maken tussen
naleving van de wet en andere belangen, zoals kennelijk gebeurt in abortusklinieken?
Hebben burgers dat recht ook ten opzichte van andere wettelijke voorschriften?
(blz.2)Uit het onderzoek van de Inspectie is komen vast te staan dat de WAZ wordt
nageleefd en de in de wet vastgelegde criteria bij de besluitvorming worden
gehanteerd. Uit het onderzoek is niet gebleken dat in plaats van de wet andere
belangen van invloed zijn geweest op de besluitvorming. 13Wat moet worden verstaan onder «het voldoende naleven»
van de Wet afbreking zwangerschap? (blz. 2)Zie antwoord op vraag 11. 14Kan ook worden gezegd, dat de feiten welke in de TV-uitzending van
Zembla worden vermeld, niet overeenkomen met de werkelijke gang van zaken
in abortusklinieken? (blz. 2)Het rapport van de Inspectie toont aan dat de in de TV-uitzending gesuggereerde
gang van zaken in de betreffende abortusklinieken niet overeenkomt met de
werkelijkheid. 15Heeft de werkgroep die opdracht heeft een voorstel te doen voor een
procedure voor zorgvuldig handelen als late zwangerschapsafbreking wordt overwogen
en voor toetsing van dat handelen als late zwangerschapsafbreking heeft plaatsgevonden
reeds over haar bevindingen gerapporteerd? Zo neen, welke oorzaken liggen
daaraan ten grondslag nu bedoelde werkgroep binnen «uiterlijk een jaar»
(maart 1997) zou rapporteren? (blz. 2).De overleggroep heeft nog niet gerapporteerd. De complexiteit van de materie
en het belang van een uiterst zorgvuldige afweging terzake zijn de oorzaken
van deze vertraging. De werkzaamheden bevinden zich thans in het laatste stadium
en het rapport zal naar verwachting rond de jaarwisseling worden uitgebracht. 16Moet de zogenaamde overtijdbehandeling medisch gezien worden als
een abortus en zo neen, waarom niet? Zo ja, wordt in dat geval overwogen deze
behandeling onder de werking van de WAZ te brengen en zo neen, waarom niet?
Bestaan er aanwijzingen, nu en uit het verleden, dat onder de vlag van overtijdbehandeling
oudere vruchten worden geaborteerd in klinieken zonder vergunning? (blz. 2) In zijn nader antwoord op vragen van Kamerleden naar aanleiding van het
Verslag van de geneeskundig hoofdinspecteur van de volksgezondheid inzake
de WAZ over het jaar 1987 is door de toenmalige staatssecretaris van Welzijn,
Volksgezondheid en Cultuur op deze vraagstelling ingegaan1 . De beantwoording toen heeft haar geldigheid behouden.Als een vrouw die overtijd is zich bij een kliniek meldt, wordt in de
praktijk vrijwel steeds een zwangerschapstest uitgevoerd. Door de toegenomen
verfijning van de testtechniek is het, in een eerder stadium dan ten tijde
van de totstandkoming van de WAZ het geval was, mogelijk vast te stellen of
de vrouw inderdaad zwanger is. Bij een positieve uitslag van de test wordt
besloten tot overtijdbehandeling. In het licht van de bovenaangeduide praktijk
en de huidige stand van de medische wetenschap kan degene die een overtijdsbehandeling
geeft, geacht worden onder bereik van artikel 296, eerste lid, van het Wetboek
van Strafrecht te vallen. Volgens het vijfde lid van dat artikel wordt de
strafbaarheid van het in het eerste lid bedoelde feit opgeheven, indien de
behandeling is verricht door een arts in een ziekenhuis of kliniek waarin
zodanige behandeling volgens de WAZ mag worden verricht. Het bovenstaande
houdt dus in dat de overtijdbehandeling uitsluitend mag worden verricht in
een ziekenhuis dat, of een abortuskliniek die, beschikt over een vergunning
op grond van de WAZ. Overtijdbehandeling valt dus niet onder de WAZ en er
zijn geen redenen aanwezig om dit te overwegen.Er zijn door de Inspectie geen aanwijzingen gevonden dat oudere vruchten
worden geaborteerd onder de vlag van overtijdbehandeling. Opgemerkt moet worden
dat er in Nederland geen abortusklinieken zonder vergunning werkzaam zijn. 17Bij welk percentage van de vrouwen dat een abortus heeft ondergaan,
was sprake van een eerdere zwangerschapsafbreking en acht de regering het
aannemelijk dat in al die gevallen sprake was van een onvermijdbare noodsituatie?
(blz.2).Op grond van artikel 11 lid 1 onder b wordt de registratie van eerdere
zwangerschapsafbrekingen verplicht gesteld. In 1994 hadden 7151 van de 25 380
vrouwen (± 28%) eerder een zwangerschapsonderbreking meegemaakt. Voor
1995 betrof dit 7163 van de 25 187 (± 28%) en voor 1996; 7532
van de 25 986 (± 29%).Het is niet aan de overheid – voor die wetssystematiek is destijds
gekozen – om de inhoudelijke motieven voor het afbreken van
de zwangerschap te beoordelen. Bij de recidive gaat het veelal om vrouwen
die nog niet vertrouwd zijn met een effectief anticonceptiebeleid. Dat is
evenwel niet bepalend voor (de ernst van) de noodsituatie. 18Ziet de regering naar aanleiding van het Inspectierapport redenen
om nadere richtlijnen te stellen ten aanzien van inhoud en noodsituatie van
de vrouw? (blz.2).Zie antwoord op vraag 1. 19Bestaat inzicht in het aantal gevallen dat een zwangerschap van meer
dan 24 weken (late zwangerschapsafbreking) is afgebroken, buiten de gegevens
uit het desbetreffende onderzoeksrapport van maart 1996 van de Regionale Inspectie
voor de Gezondheidszorg in Noord-Holland? Waarom heeft dit element geen onderdeel
uitgemaakt van het onderzoek van de IGZ? (blz.2) Buiten het onderzoeksrapport van de Regionale Inspectie voor de Gezondheidszorg
in Noord-Holland zijn geen gegevens beschikbaar over de afbreking van zwangerschappen
van meer dan 24 weken.Aangezien de WAZ uitsluitend betrekking heeft op de afbreking van zwangerschappen
tot 24 weken is dit element niet in het onderzoek van de Inspectie meegenomen. 20Heeft het onderzoek van de IGZ mede betrekking gehad op de afbreking
van (zeer) jonge zwangerschappen en zo neen, waarom niet? Heeft de IGZ een
indicatie van het aantal afbrekingen van (zeer) jonge zwangerschappen? Vindt
registratie van (zeer) jonge zwangerschappen plaats en wordt zulks overwogen
en zo neen, waarom niet? (blz. 2)Wanneer onder (zeer) jonge zwangerschappen de overtijdbehandeling wordt
verstaan kan deze vraag bevestigend worden beantwoord. De overtijdbehandeling
wordt geregistreerd en in de jaarrapportage van de Inspectie opgenomen. Zoals
uit de jaarrapportage 1996 van de Inspectie blijkt heeft er in 1996 ten opzichte
van 1995 een stijging van 10,5% plaatsgevonden (zie blz. 182 en 183 van de
jaarrapportage 1996). Uitgaande van de gegevens kan worden gesteld dat het
aantal sinds 1991 varieert tussen de 3500 en 4000 behandelingen per jaar (zie
tabel 21, blz. 182 Jaarrapportage 1996). 21Wat is het oordeel van de regering dat op beargumenteerde wijze wordt
afgeweken van de bedenktermijn, die een van de kernvoorwaarden van de WAZ
vormt? (blz. 2).Het feit dat in een kleine 20% van de gevallen de vijf-dagen-termijn niet
is gehanteerd, impliceert niet dat er sprake is van een niet-naleven van de
Waz. Er is in die gevallen, vanuit de situatie van de individuele vrouw, een
met redenen omkleed beroep gedaan op artikel 16, tweede lid van de Waz. 22Wat is het oordeel van de regering over de conclusie in het rapport
van de IGZ dat in 20% van de gevallen, ruim 1100 abortusingrepen, de wettelijke
vijf-dagen-termijn, een van de kerncriteria van de Waz met betrekking tot
(....) het hanteren van de vijf-dagen-termijn (...) naar behoren worden nageleefd»?
(blz. 2).Zie antwoord op vraag 21 23Is overwogen sancties te treffen tegen die instellingen die de bepalingen
vanuit de WAZ niet naleven en zo neen waarom niet? (blz. 2).In situaties waarin het handelen van artsen en medewerkers aanleiding
geeft tot vragen wordt een onderzoek ingesteld en wordt dit besproken met
verantwoordelijk arts dan wel directeur. Indien nodig wordt uitleg gegeven
over de juiste handelwijze en worden afspraken gemaakt om herhalingen te voorkomen.Er is geen aanleiding geweest om sancties tegen bepaalde abortusklinieken
en artsen te treffen. 24Ontkent de regering dat de TV-uitzending van het programma «Zembla»
van 16 januari 1997 overeenkomt met de werkelijke gang van zaken in de in
die uitzending getoonde abortuskliniek? Is er in die visie sprake van een incident en zo ja, zijn tegen de desbetreffende kliniek stappen overwogen.
(blz. 2)De Inspectie heeft geconstateerd dat het beeld van de abortuspraktijk,
namelijk onzorgvuldige naleving van de WAZ, opgeroepen door de TV-uitzendingen
niet overeenkomt met de werkelijke gang van zaken in de betreffende abortusklinieken.Mede naar aanleiding van de TV-uitzending zijn betreffende abortusklinieken
bezocht en is zeer kritisch naar de naleving van de WAZ gekeken. Tevens hebben
met betrokken artsen en andere medewerkers gesprekken plaatsgevonden. Door
de Inspectie is vastgesteld dat de WAZ in deze klinieken en ook door betrokken
artsen wordt nageleefd. Er zijn derhalve tegen betreffende klinieken en artsen
geen stappen overwogen. 25Waarop is de opvatting gebaseerd «dat het negatieve beeld van
de abortuspraktijk zoals door de voornoemde TV-uitzendingen opgeroepen niet
overeenkomt met de werkelijke gang van zaken in abortusklinieken en ziekenhuizen»
nu de IGZ in haar rapportage concludeert dat a het niet-naleven van de wachttijd
voor alle instellingen neerkomt op ongeveer 20% (= ruim 1100 abortusbehandelingen);
b bij de besluitvorming de door de vrouw ervaren ernst van haar situatie een
doorslaggevende rol speelt; c de IGZ niet echt inzicht heeft kunnen krijgen
in de besluitvorming aangaande de vaststelling van de noodsituatie getuige
de zinsnede «Voor zover de inspectie (.....), lijkt de wet (....) nageleefd»
en d de verhouding tussen uitgevoerde en niet-uitgevoerde abortus niet met
zekerheid is vast te stellen als gevolg van een «niet geheel volledige
registratie»? (blz. 2).Zie de antwoorden op de vragen 21 tot en met 24. 26Wie gaat de protocollen opstellen respectievelijk vaststellen? (blz.
3)De eerste verantwoordelijkheid voor het instellingskwaliteitsbeleid ligt
bij het management van de instelling. De Kwaliteitswet zorginstellingen geeft
het kader waarin door betrokkenen zelf door middel van zelfregulering het
kwaliteitsbeleid gestalte moet worden gegeven. Wanneer in en tussen instellingen
consensus bestaat over de inhoud van protocollen of reglementen dan kunnen
ze als geldend voor die sector worden beschouwd. Bij het opstellen van een
kwaliteitsbeleid kunnen derden worden betrokken.De eerste verantwoordelijkheid voor het formuleren van kwaliteitsbeleid
met betrekking tot het beroepsmatig handelen ligt bij de individuele beroepsbeoefenaar
en bij de beroepsgroep. Zij zullen protocollen moet opstellen en ook hier
geldt dat het bereiken van consensus over de inhoud van de protocollen deze
formaliseert.Dat betekent dat de abortusklinieken en het Nederlands Genootschap van
Abortusartsen aan het kwaliteitsbeleid ieder vanuit een eigen verantwoordelijkheid
vorm moeten geven. Wat betreft de abortusklinieken speelt Stimezo hier een
belangrijke rol. Door Stimezo wordt in samenwerking met TNO een project met
betrekking tot kwaliteitsborging uitgevoerd.Zoals uit het onderzoek blijkt zijn alle abortusklinieken gestart met
de ontwikkeling van kwaliteitsbeleid. In ziekenhuizen bevindt deze ontwikkeling
zich nog in verschillende stadia. De verdere uitwerking van het kwaliteitsbeleid
is van groot belang, vandaar dat de Inspectie de aanbevelingen richt aan de
abortusklinieken, Stimezo en het Nederlands Genootschap van Abortusartsen
om prioriteit te geven aan de verdere uitwerking ervan. Het ligt voor de hand
dat deze protocollen ook aan de Inspectie zullen worden toegestuurd. 27Is louter en alleen op grond van gesprekken met de desbetreffende
twee abortusartsen de conclusie getrokken dat «deze artsen de WAZ voldoende
naleven»? Rechtvaardigen, mede in het licht van de uitspraken tijdens
de TV-uitzendingen, alleen gesprekken met bedoelde artsen een zodanig oordeel?
Is de regering bereid een verder onderzoek te doen instellen naar de handelwijze
van deze twee abortusartsen en zo neen, waarom niet? (blz. 3)Zie antwoord op vraag 24. 28Wat is de stand van zaken aangaande de toetsing van late zwangerschapsafbreking?
(blz. 3)Zie antwoord op vraag 15. 29Acht de regering het nog dagelijks werkzaam zijn in de abortuskliniek
van de twee abortusartsen nog verantwoord, gelet op hun uitspraken tijdens
genoemde TV-uitzending van «Zembla» en het daaruit blijkende totale
gebrek aan respect voor het ongeboren leven. (blz. 3)Zie antwoord op vraag 24. 30Kan uiteengezet worden op welke wijze gekomen wordt tot het vaststellen
van de noodsituatie van de vrouw? Acht de regering het in overeenstemming
met de bepalingen van de WAZ dat bij de besluitvorming de door de vrouw beleefde
ernst van de situatie prevaleert? Kan de regering bevestigen dat de tekst
van de op te stellen protocollen ten nauwste aansluit bij de letter en de
geest van de WAZ? (blz.3).Voor het antwoord op het vaststellen van de noodsituatie wordt verwezen
naar het antwoord op de vragen 1 en 14.Het protocol is een hulpmiddel bij de uitvoering van de hulpverlening
in het kader van de Waz. Derhalve kan er van worden uitgegaan dat de protocollen
ten nauwste aansluiten bij de letter en geest van de Waz. 31Erkent de regering dat er een discrepantie bestaat tussen enerzijds
de uitlatingen van de twee abortusartsen in de TV-uitzendingen van «Zembla»
en de conclusie in de brief «dat deze artsen de WAZ voldoende naleven»
anderzijds? Welke motieven hebben ten grondslag gelegen aan de uitspraken
van de abortusartsen in de TV-uitzending? (blz. 3)Zie antwoord op vraag 24. 2. Vragen naar aanleiding standpunt minister 1Is het bekend waarom 33 ziekenhuizen niet hebben gereageerd? Is de
regering bereid om een onderzoek in te stellen naar het uitblijven van de
reactie van deze ziekenhuizen? Is deze non-response een storende factor in
de uitkomsten van het rapport?De 33 ziekenhuizen die niet hebben gereageerd zijn voor het overgrote
deel ziekenhuizen waar geen tot zeer weinig behandelingen in het kader van
de WAZ worden uitgevoerd. Deze non-response is geen storende factor in de
uitkomsten van het rapport en beïnvloedt de conclusies niet. Voor
aanvullend onderzoek zijn vanuit methodologisch en inhoudelijk oogpunt geen
redenen aanwezig. 2Is het geen oneigenlijk beroep op de strafuitsluitingsgrond van artikel
16 lid 2 WAZ als het erom gaat te voorkomen dat bij naleving van de vijf-dagen-termijn
abortus niet meer mogelijk zal zijn? (blz. 17)Het vaststellen of een vrouw zich in een noodsituatie bevindt en of in
voorkomend geval een beroep kan worden gedaan op artikel 16, tweede lid, is
een zaak van de vrouw en de arts. Het betreft hier steeds een afweging van
geval tot geval. 3Waarom heeft de Inspectie als mogelijke reden voor het niet-naleven
van de vijf-dagen bedenktijd «geweld vanuit de omgeving», terwijl
in de wet staat dat de vrouw in alle vrijwilligheid haar beslissing moet nemen?
(blz. 17)De Inspectie heeft agressie van cliënt of partner als geselecteerde
mogelijkheid opgenomen omdat uit eigen waarneming is gebleken dat agressie
wel eens als een van de factoren van belang bij het verzoek van de vrouw werd
aangegeven.De vrouw geeft aan of zij zich in een noodsituatie bevindt. De noodsituatie
is veelal een complexe situatie waarin vele factoren, waaronder agressie,
een rol kunnen spelen. Zoals in het eerder genoemde rapport «Psychosociale
hulp bij ongewenste zwangerschap» wordt beschreven kunnen vrouwen bij
de besluitvorming om al dan niet een abortusbehandeling te ondergaan steun
maar ook druk vanuit haar omgeving ervaren. In hoeverre de druk vanuit de
omgeving de vrijwilligheid van het verzoek om abortus bepaalt is een afweging
die de vrouw en de abortusarts gezamenlijk moeten maken. Zij moeten vaststellen
of er sprake is of de vrouw zich in een noodsituatie bevindt en de arts moet
overeenkomstig de wet vaststellen of de vrouw haar verzoek in alle vrijwilligheid
heeft gedaan en handhaaft.Voor de goede orde moet worden opgemerkt dat deze in het kader van het
onderzoek voorgeselecteerde mogelijkheid werd gehanteerd bij de beoordeling
in welke gevallen van de vijf-dagen-termijn wordt afgeweken. Uit tabel 2 en
de toelichting op blz. 18 van het onderzoeksrapport blijkt dat voor de abortusklinieken
agressie geen reden vormt om af te wijken van de vijf-dagen-termijn. 4De vijf dagen bedenktijd is een compromis in de wet gekomen. Is het
niet-naleven van 23% van de instellingen een tamelijk hoog percentage?Zie hiervoor de beantwoording vragen 21 en 22 naar aanleiding van de brief. 5Uit het onderzoek blijkt dat een reden om af te zien van de vijf-dagen-termijn
is, dat de vrouw woonachtig is in het buitenland en speciaal voor de ingreep
naar Nederland komt. Kan inzicht worden gegeven om hoeveel mensen het hier
gaat? (blz. 18)De registratie geeft inzicht in het totaal aantal vrouwen dat in het buitenland
woonachtig is. Geen inzicht kan worden verkregen in hoeveel gevallen dit een
reden is om van de vijf-dagen-termijn af te wijken. Uit het onderzoek van
de Inspectie blijkt dat in één abortuskliniek dit altijd een reden is en in de bezochte ziekenhuizen geeft één ziekenhuis
aan dat dat soms een reden is. 6Heeft de Inspectie in het verleden bij het niet naleven van de vijf-dagen-regeling
sancties toegepast? Is de Minister bereid stringenter op de naleving van de
regeling toe te zien? (blz. 18)Zie antwoord vragen 21 en 22 naar aanleiding van de brief. Er is voor
de Inspectie geen aanleiding geweest sancties toe te passen. Gelet op het
toezicht dat de Inspectie uitoefent, de jaarlijkse rapportage van de Inspectie
en het onderhavige onderzoek zijn er geen redenen aanwezig om (nog) stringenter
op de naleving van de WAZ toe te zien. 7Hoeveel waarde moet worden gehecht aan standaardantwoorden als «problematische
thuissituatie», «verdriet van de ouders», «de adat»-cultuur,
«de vrouw wenst spoed»?Op pagina 19 van het Inspectierapport wordt een opsomming van gegeneraliseerde
argumenten gegeven, die op zich weinig zeggend is. In het individuele geval
kunnen die argumenten, veelal in combinatie met elkaar, mede bepalend zijn
voor de ernst van de situatie van nood waarin de vrouw verkeert en wel zodanig
dat zij een bedreiging voor de gezondheid van de vrouw vormen. Op grond daarvan
kan de arts zich genoodzaakt zien een beroep te doen op artikel 16, tweede
lid. 8Is het acceptabel dat negen ziekenhuizen niet altijd de vijf-dagen-termijn
hanteren? (blz. 19)Zie antwoord op vragen 21 en 22 naar aanleiding van de brief 9Kan terecht een beroep worden gedaan op artikel 16 lid 2 WAZ in verband
met de psychisch-sociale gesteldheid van de vrouw? (blz. 20)Artikel 16, tweede lid, kent als een van de redenen om af te wijken van
de vijf-dagen-termijn gevaar voor de gezondheid van de vrouw. Onder gezondheid
wordt niet alleen verstaan het fysieke welbevinden van de mens, maar ook het
psychische en het psychosociale welbevinden van de mens.De beoordeling of in voorkomende gevallen het psychosociale welbevinden
van een vrouw reden kan zijn voor het vaststellen of een vrouw zich in een
noodsituatie bevindt en argumentatie is om af te wijken van de vijf-dagen-termijn
is niet aan de overheid. Dat is een zaak tussen de vrouw en de abortusarts. 10In het onderzoeksrapport wordt op bladzijde 21 gesproken over «eigen»
verklaringen die abortusklinieken vrouwen laten ondertekenen. Wat is de status
van deze verklaringen? (blz. 21)De eigen verklaring kan worden gezien als een schriftelijke bevestiging
door de vrouw dat de door haar verschafte informatie correct is weergegeven
en dat de door de arts verschafte informatie inzake de voorgestelde behandeling
is begrepen en er mee wordt ingestemd. De WGBO vereist geen schriftelijke
bevestiging van het informed consent, met een mondelinge bevestiging kan worden
volstaan. De verklaring kan derhalve worden gezien als een extra waarborg. 11Hoe wordt twijfel bij non-verbale uitingen gemeten? Is een non-verbale
uiting een bruikbare graadmeter? (blz. 21)In het gesprek met de vrouw wordt van zowel de verbale als non-verbale
uitingen notitie genomen. Een non-verbale uiting, veelal gebaseerd op emoties,
laat zich niet als een vast gegeven meten, maar moet worden beoordeeld in
het geheel van verbale en non-verbale uitingen. Een non-verbale uiting op
zich is in de regel geen reden om al dan niet een zwangerschap af te breken.
Een non-verbale uiting van twijfel kan echter wel een reden zijn voor de arts
om de vrouw het advies te geven nog eens over haar situatie na te denken. 12Waarom komt het in ziekenhuizen niet voor dat de vrouw een verklaring
ondertekent, waarin staat dat aan de wachttijd van vijf dagen is voldaan en
in vrijheid de beslissing is genomen? (blz. 21)In een ziekenhuis is een dergelijke verklaring meestal niet opportuun.
In geval van dreigend gevaar voor het leven of de gezondheid voor de vrouw
wordt een beroep gedaan op artikel 16, tweede lid, van de WAZ. Is dat niet
het geval dan wordt de wachttijd van vijf dagen meestentijds overschreden
door verwijzing via de huisarts en de wachttijd vanwege de ziekenhuisorganisatie. 13Is meer bekend over het feit dat vrouwen, die in eerste instantie
afzien van een abortus-provocatus en hiervan spijt krijgen, later toch tot
abortus-provocatus besluiten? (blz. 22)Uit de registratie kan niet worden afgeleid hoeveel vrouwen zich na zich
te bedenken toch laten behandelen. 14Zijn er abortusklinieken wel de geschiktste instantie om een goed
beeld te schetsen van de mogelijkheden van alternatieven? Zou daarbij niet
altijd «een externe deskundige op het gebied van de hulpverlening aan
moeder en kind betrokken moeten worden? (blz. 22–25)Destijds is ervoor gekozen deze taken te leggen bij de klinieken en ziekenhuizen
die een vergunning hebben. Gelet op de daar aanwezige kennis alsmede de gebleken
praktijk lijken mij geen redenen aanwezig daarin verandering te brengen.De eisen met betrekking tot een zorgvuldige besluitvorming in artikel
5, tweede lid, van de WAZ moeten waarborgen dat de vrouw voldoende wordt bijgestaan
bij haar besluitvorming, in het bijzonder door middel van verantwoorde voorlichting
over andere oplossingen van haar noodsituatie die een alternatief kunnen zijn
voor de overwogen zwangerschapsafbreking.In de WAZ is ervan afgezien het overleg tussen arts en vrouw te formaliseren,
evenmin is dit in de uitvoeringsbesluiten opgenomen. Een dergelijke geformaliseerde
overlegprocedure zal in de praktijk niet voldoen, omdat de gevallen waarin
ze toepassing zou moeten vinden te zeer uiteenlopen. Van geval tot geval zullen
de abortusarts en de vrouw moeten bezien of, en zo ja, wie van de naaste betrekkingen
van de vrouw verder bij het overleg betrokken moeten worden om tot een zo
verantwoord mogelijke beslissing te komen. Evenmin is ervoor gekozen om dwingende
regels te stellen omtrent de inschakeling van derden die over een specifieke
deskundigheid beschikken bij de voorbereiding van de beslissing. Ook hier geldt dat het opleggen van een bepaalde wettelijke besluitvormingsprocedure
onvoldoende zou zijn toegesneden op de veelheid van gevallen die ze zou moeten
bestrijken. 15In hoeverre wordt bij twijfel bij de vrouw in ziekenhuizen verwezen
naar bijvoorbeeld de Vereniging ter Bescherming van het Ongeboren kind? (VBOK)
Is het wijzen op alternatieven als de VBOK een aandachtsveld van de IGZ? In
hoeverre wordt door de IGZ gecontroleerd dat inderdaad wordt gewezen op alternatieven?
(blz. 22)Uit het onderzoek van de Inspectie blijkt dat de meeste vrouwen voorafgaand
aan de afspraak al een afweging hebben gemaakt welke alternatieven er zijn
voor een zwangerschapsafbreking (blz. 25). In het intakegesprek wordt dit
aan de orde gesteld. Indien de vrouw deze afweging niet heeft gemaakt of als
de arts enige twijfel heeft aan de zekerheid van de beslissing van de vrouw,
wordt de vrouw gewezen op alternatieven dan wel doorverwezen. De VBOK is een
van de alternatieven. Waartoe wordt besloten is een afweging die de vrouw
en de arts gezamenlijk maken op geleide van de individuele situatie van de
vrouw en zal van geval tot geval kunnen verschillen. 16Wordt geregistreerd of vrouwen die aanvankelijk afzien van behandeling
later alsnog een abortus laten uitvoeren? (blz. 22)Zie antwoord op vraag 13. 17Waarom houden niet alle abortusklinieken bij wat de redenen zijn
van een abortus-provocatus af te zien? (blz. 22).Artikel 11 van de Waz vereist geen registratie van redenen op grond waarvan –
bij nader inzien – wordt afgezien van abortus provocatus. 18Waarom worden in het rapport de voorlichting over anticonceptie en
alternatieven voor abortus in één adem genoemd, terwijl het
in het laatste geval gaat om expliciete wettelijke voorwaarden? (blz. 23–25)In artikel 5, tweede lid onder a, van de WAZ wordt gesproken over: verantwoorde
voorlichting over andere oplossingen van de noodsituatie dan het afbreken
van de zwangerschap.In artikel 5 van het Besluit afbreking zwangerschap wordt aangegeven dat
er verantwoorde voorlichting over het voorkomen van ongewenste zwangerschap
moet zijn.Beide aspecten worden in de abortushulpverlening over het algemeen bij
het intakegesprek aan de orde gesteld en lenen zich ervoor om tegelijkertijd
in het intakegesprek aan de orde te worden gesteld. 19Behoort, gelet op het onherroepelijke karakter van een abortus, het
spreken over alternatieven voor abortus niet altijd aan de orde te komen?
(blz. 23)Zie antwoorden vragen 14 en 15. 20Welke conclusie trekt de minister uit het feit dat bij meer dan de
helft van de abortusklinieken niet bekend is wanneer en of er over alternatieven
voor abortus wordt gesproken? (blz. 23)Zie antwoorden vragen 14 en 15. De Inspectie geeft in haar onderzoek aan
dat wanneer de verwijzend huisarts duidelijk aangeeft dat met de vrouw over
alternatieven is gesproken dit onderwerp ook wel wordt overgeslagen.Het gegeven dat bij meer dan de helft van de klinieken niet bekend is
wanneer en of er over alternatieven is gesproken wil niet zeggen dat nooit
over alternatieven is gesproken. Het is denkbaar dat de klinieken in het kader
van het kwaliteitsbeleid afspraken maken op welk moment gesproken kan worden
over alternatieven. Hiermee kan de gewenste duidelijkheid worden gegeven. 21Voorlichting over anti-conceptie en alternatieven voor abortus worden
in het rapport in één adem genoemd. Waarom?Is de arts de aangewezene om in de intakegesprekken te voeren? De
verwijzingsweg loopt in circa 90% van de gevallen via het medische circuit?
Is hier sprake van een medicalisering van voornamelijk een psycho-sociaal
probleem namelijk die van een noodsituatie? (blz.23)Zie wat betreft de voorlichting het antwoord op vraag 18.De WAZ eist dat het ziekenhuis en de kliniek er zorg voor dragen dat de
geneeskundige één of meerdere gesprekken met de vrouw voert
om te komen tot een zorgvuldige besluitvorming. De wet eist bovendien dat
ziekenhuis en kliniek ervoor zorgdragen dat medewerking op psychologisch en
maatschappelijk gebied in voldoende mate beschikbaar is. Bij het verlenen
van een vergunning wordt altijd nagegaan of in voldoende mate dwarsverbanden
met instellingen voor psycho-sociale hulp bestaan zodat deze zo nodig erbij
kunnen worden betrokken.Abortusbehandeling is een geneeskundige behandeling die uitsluitend door
artsen mag worden uitgevoerd. Vele vrouwen die zwanger raken melden zich in
eerste instantie bij de huisarts, ook in gevallen waarin sprake is van een
ongewenste zwangerschap. Het vaststellen van een zwangerschap, begeleiding
en controle worden gezien als (deels) geneeskundige handelingen. Het is daarom
niet verwonderlijk dat verwijzing gedeeltelijk via het medische circuit verloopt,
hetgeen niet gezien kan worden als medicalisering.Samen met de vrouw zal de arts moeten vaststellen of de vrouw zich in
een noodsituatie bevindt en zien of er alternatieven zijn voor de zwangerschapsafbreking.
De WAZ heeft de toetsing hiervan opgedragen aan de arts. In een noodsituatie
kunnen psycho-sociale factoren een rol spelen, het gaat mijn inziens te ver
de noodsituatie op zich als een voornamelijk een psycho-sociaal probleem te
zien. 22Kan worden aangegeven hoe de abortusklinieken het onderwerp «alternatieven
voor abortus» invullen, gegeven het feit dat bijvoorbeeld de Vereniging
ter Bescherming van het Ongeboren Kind (VBOK) zelden of nooit wordt geraadpleegd?
(blz. 25)Zie antwoord op de vragen 14 en 15. 23Is inzicht te geven in hoeveel gevallen het alternatief van adoptie
ter sprake wordt gebracht? (blz. 25) Zie antwoord op de vragen 14 en 15. 24Waarom worden de meeste intakegesprekken door een arts gevoerd, terwijl
uit onderzoek bekend is dat het veelal gaat om een psycho-sociaal probleem?
(blz. 26)Zie antwoord vraag 21. 25Moet uit de opsomming van onderwerpen tijdens intakegesprekken worden
afgeleid dat de bedenktijd niet aan de orde komt? Vindt de regering ook niet
dat dit wel zou moeten gebeuren? (blz. 26)Het betreft hier geen limitatieve opsomming, maar een lijst van zaken
die aan de orde kunnen worden gebracht. Uit het onderzoek van de Inspectie
blijkt dat de vijf-dagen-bedenktijd wel degelijk aan de orde komt en dat in
gevallen waarin daarvan wordt afgeweken dat beargumenteerd gebeurt. 26Over welke deskundigheid beschikken receptionisten in klinieken gelet
op de cruciale rol welke zij bij de eerste contacten vervullen? (blz. 27)Over het algemeen zijn de receptionisten medewerkers met een diverse beroepsachtergrond
en grote ervaring in het voeren van (telefoon)gesprekken. Hiervoor zijn speciale
trainingen gegeven in het na- en bijscholingstraject. 27Wat houdt de speciale procedure voor de behandeling van minderjarigen
in de praktijk in? Welke rol spelen de ouders in de procedure? (blz. 31)Dat betekent dat in de praktijk de WGBO wordt nageleefd. In het bijzonder
artikel 7:450 van het Burgerlijk Wetboek, waarin wordt bepaald dat voor een
minderjarige van 12 tot 16 jaar de ingreep zonder toestemming van de ouder
of voogd kan worden uitgevoerd, indien zij kennelijk nodig is teneinde ernstig
nadeel voor de patiënt te voorkomen, alsmede indien de patiënt ook
na weigering van de toestemming de verrichting weloverwogen blijft wensen.
Als het belang van de minderjarige vrouw dat vereist zal zeker naar de betrokkenheid
van ouders worden gestreefd.Ik verwacht dat de abortusklinieken die hun beleid voor de minderjarige
nog niet schriftelijk hebben vastgelegd, dat zullen doen in het kader van
de verdere uitwerking van het kwaliteitsbeleid. 28Waarom hebben niet alle abortusklinieken een schriftelijk vastgelegde
procedure voor de behandeling van minderjarigen? (blz. 31)Zie antwoord op vraag 27. 29Is het ontbreken van de inzichtelijkheid in de protocollen bij de
groep minderjarigen niet verontrustend?Zie antwoord op vraag 27. 30Wat is gegeven de twijfels van de IGZ over aantallen de waarde en
de betrouwbaarheid van de jaarlijkse rapportage in het algemeen verslag? (blz.33) Zoals uit het rapport blijkt gaat het om de betrouwbaarheid van de gegevens
waarvoor geen wettelijke registratie is vereist. De jaarrapportage van de
Inspectie is gebaseerd op de wettelijk voorgeschreven registratie en wordt
wél betrouwbaar geacht. 31Als zelfs de IGZ vraagtekens moet plaatsen bij aantallen, in hoeverre
is de jaarlijkse rapportage via het jaarverslag van de Inspectie inzake de
WAZ dan nog geloofwaardig? (blz. 33)Zie antwoord vraag 30 32Kan de minister aangeven hoeveel abortusbehandelingen (1e en 2e trimester
behandelingen) er in 1995 in Nederland zijn uitgevoerd? In het rapport «de
WAZ in de praktijk» (pagina 34–36) wordt gesproken over 25 986
abortusbehandelingen terwijl u op Kamervragen van het CDA van 26 juni 1997
antwoordt dat dit er 20 932 zijn geweest. Kan de regering dit verschil
verklaren? (blz. 34)Bij de beantwoording van de Kamervragen van 26 juni 1997 is gebruik gemaakt
van tabel 21 op bladzijde 182 uit de Jaarrapportage 1996 van de Inspectie
voor de Gezondheidszorg. Het aantal 20 932 heeft betrekking op het aantal
Nederlandse vrouwen (AWBZ-gerechtigden). Het in vraag genoemde getal van 25.
986 betreft het totaal aantal abortus exclusief overtijdbehandeling (tabel
22, blz.183 jaarrapportage). 33Is de receptionist(e) de meest aangewezen persoon om te bezien of
aan de vijf-dagen-regeling is voldaan? (blz. 43)Uiteindelijk is de behandelend arts verantwoordelijk voor het in acht
nemen van de vijf-dagen-wachttermijn. De receptionisten maken op geleide van
de verkregen informatie bij het eerste telefonisch contact een afspraak voor
een intakegesprek. De receptionisten ontvangen hiertoe werkinstructies. 34Hoe kan gesteld worden dat de dossiers doorgaans voldoende informatie
bevatten, terwijl de inspectie elders heeft aangegeven dat onvoldoende gegevens
beschikbaar zijn om betrouwbaar de naleving van de wet vast te stellen? (blz.51)Het gaat er hier niet om dat onvoldoende gegevens beschikbaar zijn om
te kunnen vaststellen of de WAZ wordt nageleefd. De Inspectie heeft er op
gewezen dat met name in ziekenhuizen de wijze van dossiervorming varieert.
Daardoor wordt de toegankelijkheid van gegevens bemoeilijkt en dient veel
voorwerk te worden verricht alvorens de benodigde informatie kan worden verwerkt.
Vandaar aanbeveling 5 van de Inspectie om meer aandacht aan standaardisering
van dossiervorming te besteden. 35Overweegt de regering om de in de WAZ aangegeven abortustermijnen
aan te passen aan de indeling van termijnen die in de praktijk gehanteerd
wordt?Neen. Uit het onderzoek blijkt dat de wettelijke termijnen geen belemmering
zijn voor de in de praktijk gehanteerde termijnen. 36Geadviseerd wordt dat het Nederlands Genootschap van Abortusartsen
samen met de Stichting Medische Zwangerschapsonderbreking (Stimezo) de ontwikkeling
van de kwaliteitscriteria voor zwangerschapsafbreking gaat intensiveren. Is
het gewenst dat bij het overleg over de intensivering behalve medici ook andere
disciplines, zoals ethici, worden betrokken? (blz. 53)De studiegroep Ethiek van Stimezo is in samenwerking met het Centrum voor
Bio-ethiek en Gezondheidsrecht te Utrecht bezig met het opstellen van een
ethisch referentiekader. Volgend voorjaar zal dit referentiekader beschikbaar
komen. Dit initiatief toont aan dat ook de ethische kant vanuit abortusklinieken
aandacht heeft. 37Een van de aanbevelingen van de Inspectie van de Gezondheidszorg
richt zich op de aandacht voor de privacy van de vrouw. De regering gaat hier
in haar standpunt over het onderzoeksrapport niet nader op in. Hoe kijkt de
minister hier tegen aan?De aanbeveling heeft met name betrekking op de ziekenhuizen. Ik kan me
goed voorstellen dat vrouwen die zich met een verzoek in het ziekenhuis melden
behoefte hebben aan privacy. In het ziekenhuis is sprake van patiënten
met een diversiteit aan gezondheidsklachten en het is invoelbaar dat vrouwen
met een verzoek om een sociaal-geïndiceerde abortus prijs stellen zo
weinig mogelijk contact met andere patiënten.Ik verwacht dat de ziekenhuizen bij het uitwerken van het kwaliteitsbeleid
ook aan het aspect van de privacy prioriteit zullen geven. 38In hoeverre bestaat er duidelijkheid wie de protocollen op gaat stellen.
Worden de protocollen openbaar gemaakt? (blz. 53)Zie antwoord op vraag 26 van de brief. De protocollen zijn openbaar. 39Uit het inspectierapport blijkt dat de dossiers niet altijd afgesloten
bewaard worden. Welke stappen zal de regering zetten om de privacy van de
vrouwen te waarborgen? Wordt de registratiekamer betrokken bij het vaststellen
van eventuele richtlijnen? (blz. 53)De verantwoordelijkheid voor de dossiervorming en de toegankelijkheid
van de gegevens berust volgens de Wet persoonsregistratie bij de houder van
de registratie (art. 6). Overeenkomstig de Wet persoonsregistratie en de Kwaliteitswet
zorginstellingen ligt de verantwoordelijkheid bij de instellingen en zal door
het management en de beroepsgroepen vastgelegd moeten worden op welke wijze
de gegevens zullen moeten worden bewaard.De Registratiekamer heeft een toetsende taak ten aanzien van toegezonden
protocollen. 40Is de regering van oordeel dat de tarieven en honoraria moeten worden
aangepast zodat de hulpverleners meer tijd kunnen besteden aan intakegesprekken
en begeleiding van de vrouwen? (blz. 54)Alvorens een oordeel te kunnen geven over de aanpassing van tarieven en
honoraria in verband met verruiming van tijd voor intakegesprekken en begeleiding
van de vrouw moet meer inzicht kunnen worden gegeven in de werkwijzen. De
verdere uitwerking van het kwaliteitsbeleid door de abortusklinieken
is een goede gelegenheid om door middel van het verkrijgen van consensus over
werkwijzen en het schriftelijk vastleggen in protocollen dit inzicht te verwerven.
Ik ben bereid om nadat overeenstemming is bereikt over de protocollen met
partijen hierover te overleggen. XNoot1Samenstelling: Leden: Lansink (CDA), Schutte (GPV), Van Nieuwenhoven
(PvdA), voorzitter, Van der Heijden (CDA), ondervoorzitter, Van Heemskerck
Pillis-Duvekot (VVD), M. M. H. Kamp (VVD), Doelman-Pel (CDA),
Swildens-Rozendaal (PvdA), Vliegenthart (PvdA), Mulder-van Dam (CDA), Versnel-Schmitz
(D66), Middel (PvdA), Leerkes (U55+), Nijpels-Hezemans (Groep Nijpels), Fermina
(D66), Oedayraj Singh Varma (GroenLinks), Dankers (CDA), Marijnissen (SP),
Essers (VVD), Oudkerk (PvdA), Cherribi (VVD), Sterk (PvdA), Van Boxtel (D66),
Van Vliet (D66), Van Blerck-Woerdman (VVD).Plv. leden: Heeringa (CDA), Van der Vlies (SGP), Lilipaly
(PvdA), Th. A. M. Meijer (CDA), Rijpstra (VVD), Voûte-Droste (VVD),
Smits (CDA), Dijksma (PvdA), vacature PvdA, Beinema (CDA), Van den Bos (D66),
M. M. van der Burg (PvdA), Rouvoet (RPF), R. A. Meijer (Groep Nijpels), Van
Waning (D66), Sipkes (GroenLinks), G. de Jong (CDA), vacature CD, Passtoors
(VVD), Apostolou (PvdA), J. M. de Vries (VVD), Noorman-den Uyl (PvdA), Bremmer
(CDA), Bakker (D66), Hoogervorst (VVD).XNoot1Brief van 27 november 1990. Tweede Kamer, vergaderjaar 1990–1991,
18 386, nr. 38. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25600-XVI-53.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl