Voorzieningen langs het hoofdwegennet; Verslag algemeen overleg over de concept-Regeling uitgifte van locaties voor benzinestations en wegrestaurants
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 22004, nr. 9

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

27-12-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

22004 nr. 9

14-12-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissiesAntwoord van de regeringNadere gedachtenwisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 22004Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 38 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
22 004Voorzieningen langs het hoofdwegennetnr. 9VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 14 december 1995De vaste commissies voor Verkeer en Waterstaat1,
Economische Zaken2 en Financiën3 hebben op 7 november 1995 overleg gevoerd met minister Jorritsma van
Verkeer en Waterstaat en staatssecretaris Vermeend van Financiën over
de concept-Regeling uitgifte van locaties voor benzinestations en wegrestaurants (kamerstuk 22 004, nr. 8).Van het gevoerde overleg brengen de commissies bijgaand beknopt verslag
uit. Vragen en opmerkingen uit de commissiesDe heer Leers (CDA) betoogde dat in het bedrijfsleven ongerustheid
en onzekerheid is ontstaan door de lange tijd die nodig is geweest voor het
opstellen van de nieuwe regeling. Snelle duidelijkheid is voor alle betrokkenen
gewenst. De CDA-fractie kan in beginsel instemmen met de uitgangspunten voor de
nieuwe regeling: het waarborgen van voldoende kwaliteit en van service aan
de weggebruiker tegen een redelijke prijs. De gekozen systematiek kan daartoe
bijdragen, mits het systeem niet prijsopdrijvend werkt waardoor kleinere maatschappijen
geen kansen meer hebben en de rekening van een te hoge inschrijving uiteindelijk
zal worden afgewenteld op de consument. Welke garantie kan er worden gegeven
dat het systeem niet de mogelijkheid van prijsopdrijving in zich heeft? Met
de nieuwe regeling wordt gestreefd naar de invoering van een marktconform
model. Dat leidt over het algemeen tot de eerlijkste verdeling, maar dat zal
niet gelden als de verdeling alleen de tot op heden niet-uitgegeven locaties
betreft, want dat zou tot prijsopdrijving kunnen leiden. Zou het niet simpeler
zijn om het Bovag-voorstel (een vergoeding per verkochte liter benzine) te
volgen?Het moge duidelijk zijn dat de CDA-fractie hecht aan voldoende pluriformiteit
bij de verdeling van benzineverkooppunten langs de rijksweg. De gevreesde
monopolisering door de grotere benzinemaatschappijen heeft kleinere maatschappijen,
de zogenaamde Kleine Zes, er al eerder toe gebracht bij de Kamer aan te dringen
op een herverdeling van de bestaande locaties om de in hun ogen van oudsher
bestaande ongelijkheid recht te trekken. Dat lijkt een onbegaanbare weg, niet
alleen vanwege de juridische complicaties, maar ook omdat in de nieuwe regeling
iedere locatie haar prijs heeft en dus vrij verhandelbaar is. Wat let de ene
maatschappij om een bod te doen op de locaties die een andere maatschappij
exploiteert? Bovendien mogen die Kleine Zes in Nederland klein zijn, het zijn
wel multinationals. Toch vroeg de heer Leers zich af of van vergunningen,
verleend voor 1972, inderdaad mag worden gezegd dat zij voor een oneindige
periode zijn verleend. Hij wees op een rapport waarin wordt gesteld dat vergunningen
in principe verleend worden tot wederopzegging. Conform het bepaalde in de
artikelen 85 en 86 van het Europees Verdrag zou de overheid overeenkomsten
dus gewoon altijd na vijftien jaar kunnen opzeggen. Als dat het geval is,
zou wel tot herverdeling van de bestaande locaties kunnen worden besloten.De regeling voor de zogenaamde gedupeerden houdt in, dat voor het verloren
gaan van een locatie een schadeloosstelling kan worden verleend in de vorm
van een vergunning. Die vergunningen worden in veel gevallen voor forse bedragen
«uitgewinkeld» aan een exploitant die op zijn beurt weer aan handen
en voeten gebonden is aan een van de grotere maatschappijen. Die vorm van
«passief vergunning houden» is in vele gevallen uiterst lucratief
en gaat qua opbrengst vaak ver uit boven de normale bedragen voor vergoeding
van planschade. Hoe denkt het kabinet over de suggestie van de CDA-fractie
om deze gedupeerden niet schadeloos te stellen met een exploitatievergunning,
maar met een afkoopsom, zodat hun vergunningen in het nieuwe systeem ingebracht
kunnen worden? Het liefst zou de heer Leers zien dat dit systeem al zou worden
toegepast bij de huidige gedupeerdenvergunningen, maar hij nam aan dat dat
niet mogelijk is. Het zal wel in toekomstige gevallen moeten gebeuren. Hij
pleitte hiervoor, omdat hij voorstander is van één systeem zonder
de mogelijkheid dat er zich particuliere nevensystemen ontwikkelen doordat
zelfstandige exploitanten met hun eigen vergunning kunnen «winkelen».
De door de Staat vrij te kopen vergunningen zouden dan weer in het nieuwe
systeem ter exploitatie kunnen worden aangeboden, wat met name de actieve
zelfstandige exploitant en de nu minder bedeelde maatschappijen enige kans
op positieversterking zou bieden.In dit verband wenst de CDA-fractie ook een nadere toelichting op de voorgestelde
regeling ten aanzien van de reeds aan maatschappijen toegewezen, maar nog
niet gerealiseerde stations waarvoor nog geen exploitant is aangewezen. Naar
verluidt, wordt er op een gegeven moment in de Staatscourant een collectieve
oproep geplaatst waarin in alle betreffende gevallen de mogelijkheid wordt
geboden om een aanvraag tot exploitatie in te dienen. Past dit
overgangsrecht wel in de geest van de nieuwe regeling? Zou niet ook hiervoor
het nieuwe systeem toegepast moeten worden?Het komt nu nog regelmatig voor dat houders van vergunningen, verkregen
voor 1972, die aan de hoogste bieder aanbieden. Daar wil de CDA-fractie van
af. Is er een regel denkbaar, volgens welke een vergunninghouder die tussentijds
van zijn vergunning af wil, deze in principe moet aanbieden aan de Staat,
die de vergunning dan tegen nader te bepalen voorwaarden moet terugkopen en
haar vervolgens opnieuw in roulatie kan brengen? Alle vrijkomende en nieuwe
vergunningen zouden dan in één hand blijven, namelijk die van
de Staat.Ook bij de toekomstige verdeling van locaties voor wegrestaurants zal
de marktconformiteit voorop komen te staan. Maar hoe kunnen restaurants zich
marktconform staande houden en de gewenste volwaardige voorziening aanbieden,
als de mogelijkheid van tankstations om in maaltijden te voorzien steeds groter
wordt als gevolg van de verruiming in de nieuwe Winkeltijdenwet? Tankstations
hebben een groeiend assortiment op eetgebied. Er zijn al tankstations die
complete warme maaltijden aanbieden. Er zijn zelfs tankstationhouders die
overwegen een dependance te openen van een bekende hamburgerketen. Dat kan
nooit de bedoeling van de regeling zijn geweest. Bovendien kan het gevaarlijk
zijn, zoals de ontploffing van een Belgisch tankstation leert, waar tegelijk
werd getankt en gefrituurd. Er zijn al benzinemaatschappijen die het lidmaatschap
van het bedrijfschap Horeca hebben aangevraagd. Als die ontwikkeling wordt
geaccepteerd, zullen omgekeerd wegrestaurants de mogelijkheid moeten krijgen
ook een benzinepomp te plaatsen.Had het niet voor de hand gelegen de regeling voor de uitgifte van locaties
voor benzineverkooppunten en die voor de uitgifte van locaties voor wegrestaurants
te scheiden? Het gaat om verschillende activiteiten waarvoor verschillende
eisen worden gesteld. Als de overheid voor wegrestaurants vasthoudt aan de
eis dat een volwaardige voorziening wordt geboden, dan moet die eis ook worden
ingevuld en moet bijvoorbeeld de verplichting worden opgenomen dat men een
compleet horeca-assortiment voert. Het is overigens de vraag hoe de controle
daarop moet worden uitgevoerd. De gekozen systematiek leidt tot het loslaten
van iedere controle op de bedrijfsvoering. Is het kabinet dan niet bevreesd
voor crimineel misbruik van de regeling? Wat is in dit verband de betekenis
van de bepaling dat de locatie wordt gegund aan de gegadigde die de hoogste
inschrijfsom heeft geboden en die voor de Staat aanvaardbaar is? Aan de hand
van welke criteria wordt beoordeeld of iemand voor de Staat aanvaardbaar is?
Gebeurt dat op centraal niveau? Zo ja, hoe staat het dan met eerdere toezeggingen
over het in het leven roepen van een platform gebruikersoverleg? Zou zo'n
platform niet een belangrijke kwaliteitsverhogende functie kunnen hebben?De heer Leers benadrukte, dat zijn fractie het ook van belang acht dat
er voldoende alternatieven «weg van de snelweg» over blijven.
Welk beleid is er ontwikkeld om gelijke concurrentie mogelijk te doen zijn?
Welke mogelijkheden zijn er om de aanduidingen langs de rijksweg te verbeteren?
In het verleden schijnt er gesteggeld te zijn over het naar buitenlands voorbeeld
15 km tevoren plaatsen van een aankondigingsbord voor een benzinepomp of wegrestaurant.
Gezien de drukke Nederlandse wegen met veel vrachtverkeer is het volgens hem
wenselijk om aan beide kanten van de weg een dergelijk bord te plaatsen.De heer Hofstra (VVD) had begrepen dat de actie in 1972, waarbij
de regeling van het ministerie van Verkeer en Waterstaat werd overgebracht
naar het ministerie van Economische Zaken, vooral was bedoeld om de positie
van de zogenoemde Grote Drie iets af te vlakken, wat niet echt is gelukt.
De Grote Drie hebben blijkens de statistische gegevens overal in Nederland
vaak een dubbele benzine-omzet, vergeleken met de kleine maatschappijen.
De herverdeling is dus nogal mager uitgepakt. Twee maatschappijen hebben elk
één locatie verworven van de ongeveer 260 benzinestations langs
de Nederlandse snelwegen. Correspondentie wijst uit dat kennelijk niet alle
beslissingen door het adviesorgaan met unanimiteit zijn genomen, hoewel dat
wel door het kabinet is gesteld.Aan de hand van enkele citaten schilderde de heer Hofstra de verschuiving
in het denken op het ministerie van EZ over de verkoop van (warme) snacks
in benzinestations. Er is zijns inziens duidelijk sprake van branchevervaging.De verschillende marktpartijen doen een beroep op de Kamer om ordenend
op te treden op de markt, zij het dat ze allemaal iets anders willen. Derhalve
zal de Kamer bij haar beoordeling moeten teruggrijpen naar de criteria voor
de besluitvorming. Het eigenlijke doel van de regeling is het bieden van service
aan de weggebruiker door om de ongeveer 20 km benzineverkoopplaatsen te creëren
en om de ongeveer 40 km een restaurant. Voor de consument zijn ruime openingstijden
en veel keuzemogelijkheden gewenst. Het beleid moet evenwel voorkomen dat
verkeer vanwege grote prijsverschillen gebruik gaat maken van sluiproutes.
Opvallend is ook dat veel chauffeurscafés, gelegen aan de oude wegen,
nog steeds door de vrachtwagenchauffeurs worden gebruikt, met alle gevolgen
van dien voor het wegdek en dus ook voor Rijkswaterstaat. Omgekeerd moet men
niet de vestiging van winkelcentra langs snelwegen stimuleren, omdat daardoor
meer verkeer zal worden aangetrokken. De heer Hofstra noemde vervolgens enkele
criteria die van belang zijn: door goede concurrentie betaalt de consument
niet meer dan nodig is, de overheid moet op enige afstand blijven, inzet van
crimineel verworven geld moet worden geweerd en voorkomen moet worden dat
kartels of monopolies of oneerlijke concurrentie worden bevorderd.Er zijn momenteel ongeveer 260 benzinestations langs het hoofdwegennet.
Tot 2010 zijn er zo'n tien nieuwe locaties voor benzineverkoop te vergeven,
waarvan nog een aantal is bestemd voor mensen die elders gedupeerd worden.
In het allerongunstigste geval kunnen er dus nog nul locaties worden uitgegeven.
Derhalve pleit de VVD-fractie ervoor om serieus te kijken naar het eindig
maken van de vergunningen die nu voor onbepaalde tijd zijn uitgegeven. Dat
zal ongetwijfeld schadeclaims opleveren, maar op termijn zou het allemaal
nog wel mee kunnen vallen. In ieder geval zou er een betere marktordening
tot stand kunnen worden gebracht. Het is gebruikelijk dat pompstations langs
gemeentelijke of provinciale wegen voor een bepaalde tijd worden uitgegeven.
Het is vreemd om een vergunning oneindig lang te laten voortduren, met bovendien
de mogelijkheid van passief vergunninghouderschap.Wat zijn de gedachten over wijziging van de vaste afdracht per liter brandstof
aan het eind van deze eeuw? Op zich is de VVD-fractie voor openbare aanbesteding
en voor het principe van vergunningverlening aan de hoogste bieder, maar als
dat kartelvorming in de hand werkt of in stand houdt, zal moeten worden gedacht
aan een alternatief, omdat anders de pluriformiteit in gevaar komt. Mochten
er daadwerkelijk deelmarkten (bijvoorbeeld zelfstandige ondernemers tegenover
grote maatschappijen) blijken te bestaan, dan zouden openbare aanbesteding
en uitgifte per deelmarkt mogelijk moeten zijn, waarbij ook dan de hoogste
bieder de vergunning moet krijgen. Op de bij interruptie gemaakte tegenwerping
dat dit voor een deel gesubsidieerd ondernemerschap mogelijk maakt, reageerde
de heer Hofstra met de stelling dat de consument bij de normale procedure
slechter af kan zijn, wanneer die procedure in wezen kartelvorming en als
uitvloeisel daarvan prijsopdrijving in de hand werkt. Zijns inziens moet worden
geredeneerd, uitgaande van de structuur van de markt en de grootte van de
kans op kartelvorming of monopolievorming.Wat de wegrestaurants betreft, is het duidelijk dat er tegenwoordig een
criminal audit zou moeten worden uitgevoerd op de inschrijvers. Ter voorkoming
van branchevervaging tussen de wegrestaurants en de benzinestations hecht
de VVD-fractie aan een duidelijke en scherpe grens betreffende de eetbare
produkten die in de shops mogen worden verkocht. Die grens moet eenvoudig
controleerbaar zijn en ook gecontroleerd worden.Tot slot adviseerde de heer Hofstra om het gebruikersplatform te handhaven
of, als het er niet meer is, in ere te herstellen, zodat de overheid van tijd
tot tijd met alle betrokken partijen over relevante zaken kan spreken.De heer Van Heemst (PvdA) deelde de zorg over de kwaliteit
van de voorzieningen, de betaalbaarheid en de haalbaarheid voor de consument
en de vrees voor monopolievorming, maar benadrukte het financiële belang
van de Nederlandse Staat die als private eigenaar van de grond beschikt over
een aardig kapitaalgoed in de vorm van aantrekkelijke plekken langs rijkswegen
voor de vestiging van benzinestations en wegrestaurants. Aan de belastingbetaler
moet kunnen worden uitgelegd dat kabinet en Kamer hiermee als goede kooplieden
zijn omgegaan.De regeling getuigt van goed koopmanschap. Het leek de heer Van Heemst
mogelijk om in de lopende vergunningen een begrenzing in de geldigheidsduur
in te bouwen, wanneer ruim op tijd wordt aangekondigd dat een beleidsaanscherping
wordt overwogen en er een voldoende ruime overgangstermijn wordt gehanteerd,
ter waarborging van de commerciële belangen van de exploitant. Hij zou
deze mogelijkheid graag verkend en zo nodig beproefd willen zien. Uiteindelijk
zouden dan alle locaties weer in roulatie kunnen worden gebracht. Is de landsadvocaat
hierover al geraadpleegd?De heer Van Heemst sloot zich aan bij de suggestie om bij verplaatsing
van benzinestations over te gaan tot een passende vergoeding van het financieel
nadeel dat de vergunninghouder daardoor lijdt en tot het opnieuw op de markt
brengen van die vergunning.Ook hem stak de sluipende branchevervaging in het assortiment van de benzinestations,
waarbij er inderdaad al sprake van is dat sommige benzinepomphouders op termijn
een dependance van een hamburgerketen willen openen met terrassen en al. Dat
is duidelijk in strijd met afspraken die eerder zijn gemaakt. De wegverzorgende
horeca heeft zich in het verleden intensief ingespannen om op een loyale manier
een regeling te treffen met de benzinemaatschappijen. Ook al is in het verleden
door de Kamer regelmatig indringend gevraagd om de branchevervaging tegen
te gaan, toch heeft de vorige minister van EZ in een zomerrecesachtige periode
allerlei verruimingen aangebracht via de Winkelsluitingswet. Als de scheiding
tussen deze bedrijfstakken wordt losgelaten, dan moeten de wegrestaurants
ook witte pompen mogen exploiteren. De heer Van Heemst drong aan op een revival
van de gemaakte afspraken.In het systeem van de hoogste bieder zouden niet al te bonafide gegadigden
voor met name de horecalocaties gemakkelijker vaste voet aan de grond kunnen
krijgen. Om dit te voorkomen, zou een security check moeten worden ingebouwd,
net als bij de aanbesteding van de Noord-zuidlijn in Amsterdam is gebeurd.Wil de minister laten nagaan of er qua bebording, reclameuitingen, vormgeving
en presentatie niet met twee maten wordt gemeten als het gaat om de benzinestations
en de wegrestaurants? De indruk bestaat dat de benzinemaatschappijen meer
mogen en kunnen doen dan de echte horecabedrijven.Mevrouw Van 't Riet (D66) deelde mee dat ook haar fractie akkoord
gaat met de regeling, waarin bewust is gekozen voor helderheid en een eenvoudige
opzet. In 1972 is gekozen voor scheiding van exploitatie en vergunninghouder.
De evaluatie van de sindsdien gehanteerde regeling, neergelegd
in kamerstuk 23 900-XII, nr. 26, heeft een gedegen inzicht gegeven in
wat er de afgelopen jaren is gebeurd.De D66-fractie is van oordeel dat herverdeling van de reeds uitgegeven
benzinestations langs rijkswegen juridisch onhaalbaar is. Er zou sprake zijn
van geforceerde beëindiging van lopende contracten en dat zou grote schadeclaims
opleveren. Uit een oogpunt van behoorlijk bestuur moet men die weg niet proberen
te volgen. Wel zal moeten worden nagedacht over eindigheid van contracten
in de toekomst.Mevrouw Van 't Riet verzocht om een inhoudelijke reactie op de Bovag-suggestie
over gedupeerden.De regelgeving voor wegrestaurants heeft deze gedwongen tot behoorlijke
investeringen. En nu komt daar nog de moordende concurrentie bij van de benzinestations,
die op dit moment soms een halve supermarkt zijn waarin ook warme etenswaren
te krijgen zijn. Dat kan zo niet langer. Er dient derhalve strakkere regelgeving
te komen, aldus mevrouw Van 't Riet, die daarom pleitte voor een platform
gebruikersoverleg voor wegrestaurants, dat kan adviseren. Antwoord van de regeringDe minister gaf toe dat het lang heeft geduurd voor de regeling
er kwam. De regeling is helder en eenvoudig, omdat er vooralsnog maar weinig
te doen is. Zij zou de verdeling van de locaties die nog verdeeld moeten worden,
graag op korte termijn marktconform afdoen, waarna de bedrijven kunnen gaan
werken aan verbetering van de kwaliteit.Het is onwaarschijnlijk dat de uitgiften die nu nog moeten worden gedaan,
tot prijsopdrijving zullen leiden. De minister voelde er niets voor om in
een regeling als de onderhavige ook nog eens anti-mededingingsbepalingen op
te nemen, terwijl er al een Wet economische mededinging (WEM) is. De nieuwe
WEM in ontwerp geeft nog meer mogelijkheden om monopolies en kartels tegen
te gaan. Mocht er sprake zijn van kartelvorming onder benzinemaatschappijen,
dan moet dit verschijnsel worden aangepakt via de WEM en niet via een regeling
van Verkeer en Waterstaat en Financiën.Vanuit de branche en de Kamer is gevraagd om de al uitgegeven vergunningen
alsnog eindig te maken. Wetend dat deze vraag zou komen, had de minister de
landsadvocaat om advies gevraagd. Op basis van dit advies moest zij het betreden
van deze weg ontraden. Bij het opzeggen van zowel de privaatrechtelijke als
de publiekrechtelijke overeenkomsten is de kans op schadeclaims volgens de
landsadvocaat groot, omdat de vergunningen, ook die van voor 1972, niet zijn
verleend tot wederopzegging, maar voor onbepaalde tijd. Er is dan ook nog
nooit een overeenkomst opgezegd, anders dan vanwege de reconstructie van een
bestaande weg. In dat soort gevallen is ook altijd nadeelcompensatie gegeven.
Desgevraagd zegde de minister de kamercommissies vertrouwelijke kennisneming
toe van het advies van de landsadvocaat.Schadeloosstelling in de vorm van een vergunning voor een nieuwe locatie
wordt alleen gegeven in het geval dat een aan een rijksweg gelegen benzinestation
vanwege de aanleg of reconstructie van die weg moet worden afgebroken. Deze
schadeloosstelling in natura is bedoeld om het verlies van de Staat te beperken.
Een vergoeding in natura is een van de uitgangspunten van het stelsel van
nadeelcompensatie. Een uitvloeisel van het principe van behoorlijk bestuur
is, dat een gedupeerde zo goed mogelijk schadeloos moet worden gesteld. Als
vergoeding in natura de beste schadevergoeding is, dan moet de overheid die
geven. Het is de vraag of een schadevergoeding in geld een betere situatie
zou opleveren. Als iemand geen prijs stelt op vergoeding in natura, kan de
schadeloosstelling uiteraard op een andere manier worden gegeven. Het leek
de minister onjuist om vanaf nu gedupeerden niet meer in natura te compenseren. Conform de huidige regeling komt er een finale oproep aan gedupeerden
voor alle al in de commissie Benzinestations langs rijkswegen uitgegeven locaties.De minister vond het op zich een goede gedachte om met het gebruikersoverleg
hoofdwegen te bezien of er afspraken te maken zijn over het voorzieningenpakket
van benzinestations, al zullen de meningen in dat overleg wel verdeeld zijn.
Mocht de ontwerp-Winkeltijdenwet worden aangenomen, dan zullen de benzinestations
meer concurrentie ondervinden van de reguliere winkels. In het kader van het
terugdringen van de mobiliteit is dat ook goed. Op zich heeft het verstrekkingenpakket
bij benzinestations en wegrestaurants geen relatie met de uitgifte van de
locaties. Benzinestations en wegrestaurants hebben een gelijksoortige overeenkomst
en een gelijke vergunning op basis van het Rijkswegenreglement, maar benzinestations
hebben geen horecavergunning. Zij had overigens wel eens de indruk dat de
benzinestations er iets beter in slagen de markt te bewerken dan sommige wegrestaurants.
De wegrestaurants hebben nog heel wat mogelijkheden om hun produktenarsenaal
uit te breiden.Er mag inderdaad niet met twee maten worden gemeten bij de bebording voor
benzinestations en wegrestaurants. Een evaluatie van het aanduidingenbeleid
is in gang gezet.Wat de locatie-uitgifte betreft, kan worden gekozen tussen een volstrekt
objectief systeem – waarbij er geen of nauwelijks sprake is van inhoudelijke
bemoeienis en waarbij de financiën ongeveer het enige criterium zijn
waarnaar wordt gekeken – en een systeem waarbij subjectief wordt getoetst,
wat een behoorlijke overheidsbemoeienis vergt. De minister was voor objectieve
toetsing.De staatssecretaris benadrukte dat de gekozen oplossing als
enige marktconform is. Bij alle andere oplossingen is er in wezen geen sprake
van een marktconforme prijs, maar van een verkapt subsidie. Dat geldt ook
voor de Bovag-oplossing, waarbij de prijs die de overheid zou ontvangen, afhankelijk
zou zijn van de bedrijfsvoering. Het systeem van de openbare inschrijving
met gunning aan de hoogste bieder wordt ook in andere Europese landen gehanteerd.De staatssecretaris was het ermee eens dat de overheid bij de uitgifte
van locaties voor wegrestaurants alert moet zijn op aanvragen vanuit het criminele
circuit, waarbij men overigens ook rekening moet houden met de privacy. Hij
kon zich evenwel niet voorstellen dat een adviescommissie over meer gegevens
zou kunnen beschikken dan de Staat. In overleg met de ministeries van Justitie,
Financiën en Verkeer en Waterstaat zal worden gezocht naar een zodanige
voorziening, dat menselijkerwijs gesproken langs deze weg witwassen van zwart
geld en inmenging vanuit het criminele circuit onmogelijk worden. Dat gebeurt
ook op andere beleidsterreinen.De afspraken met de benzinemaatschappijen over de tegenprestatie lopen
in 1999 af. Tegen die tijd zal er opnieuw met de branche worden onderhandeld.
Dat zullen marktconforme onderhandelingen zijn.Wat de contracten voor benzinestations betreft, merkte de staatssecretaris
ter verduidelijking op dat er publiekrechtelijke vergunningen zijn, verstrekt
door het ministerie van VenW, en privaatrechtelijke overeenkomsten, gesloten
met de Dienst Domeinen. Dat zijn privaatrechtelijke overeenkomsten tot wederopzegging.
Het beginsel van behoorlijk bestuur brengt met zich dat de overheid zo'n overeenkomst
alleen met goede redenen kan opzeggen. Nadere gedachtenwisselingDe heer Leers (CDA) benadrukte dat ook zijn fractie marktconformiteit
als een goede basis voor een systeem beschouwt, maar dat iedereen dan wel
gelijke kansen moet krijgen. Vandaar dat de fractie naar mogelijkheden heeft
gezocht om het aantal uit te geven locaties te vergroten. Na lezing van het
advies van de landsadvocaat wilde hij daarop terugkomen. Wel merkte de heer
Leers op, het niet eens te zijn met het gestelde over de mogelijkheid de vergoeding
in natura te vervangen door een financiële vergoeding. De afkoopregeling
Nadeelcompensatie rijkswet biedt daartoe kansen. Hij vroeg zich af waarom
wordt vastgehouden aan de vergoeding in natura, terwijl die in de praktijk
vele malen hoger blijkt te zijn dan het geleden nadeel. Hij had moeite met
de gedachte dat de komende jaren de exploitant met krimpende marges moet zien
te voldoen aan de komende kwaliteitseisen ten aanzien van de exploitatie,
terwijl de vergunninghouder daar geen boodschap aan heeft en financieel op
rozen zit. Hij beaamde de bij interruptie gemaakte opmerking dat de Staat
zich ook niet bemoeit met de investeringen die een exploitant moet doen vanwege
milieu-eisen, maar voegde hieraan toe dat de Staat bij financiële compensatie
van nadeel de vergunningen opnieuw kan uitgeven, zodat meer mensen een kans
krijgen.Wat de wegrestaurants betreft, noemde de heer Leers het verheugend dat
het gebruikersplatform in ere zal worden hersteld. Hij was benieuwd naar de
aanpak van de bebording en naar de waarborging van het voorkomen van infiltratie
vanuit het criminele circuit. Het antwoord over het verschil in assortiment
van wegrestaurants en benzinestations stemde hem niet tevreden. De heer Leers
bleef naar mogelijkheden zoeken om paal en perk te stellen aan de ontwikkeling
van benzinepompen richting horecagelegenheid.De heer Hofstra (VVD) was het ermee eens dat de kartelvorming
in de benzinebranche generiek moet worden aangepakt, maar dat moet dan ook
wel gebeuren. Als wordt gekozen voor het systeem van de hoogste bieder, zou
de markt toch opener moeten worden gemaakt, net als het geval is met de markt
van benzineverkooppunten, niet gelegen aan rijkswegen. Hij was ervoor, een
beweging in te zetten richting eindigheid van vergunningen. De nieuwe vergunningen
zouden alvast tijdelijk moeten worden uitgegeven. Er zou bijvoorbeeld aan
een geldigheidsduur van 30 jaar kunnen worden gedacht. Na die periode zou
een nieuwe inschrijving volgen. De afdracht per liter loopt ook gewoon door,
zodat dit geen problemen oplevert voor de Staat. Zijns inziens is er niets
tegen concessieverlening voor een beperkte periode. Hij was het eens met de
stelling van de staatssecretaris dat de vergoeding aan de Staat los moet staan
van de omzet van het benzinestation.De nieuwe Winkeltijdenwet zal het de benzinestations mogelijk maken meer
uren per dag – wat de heer Hofstra betrof ook 's nachts – niet-benzinepompspecifieke
artikelen te verkopen. Echter, via een heldere, goed controleerbare regeling
zal er een duidelijke grens moeten worden getrokken tussen eetbare produkten
die benzinestations mogen verkopen en restaurantspecifieke produkten.De criminal audit moet worden uitgevoerd door Justitie en niet door de
branche zelf.Gesteld is, dat in 1999 marktconform zal worden onderhandeld, maar kan
dit wel, terwijl de betrokkenen allemaal over een vergunning beschikken?De heer Van Heemst (PvdA) ging ervan uit dat ook als een vergunning
niet voor onbepaalde tijd geldt, het interessant blijft om een bod te doen
op locaties wanneer de vergunning een commercieel aantrekkelijke looptijd
heeft, bijvoorbeeld 25 jaar. Na die tijd zal zo'n locatie opnieuw in roulatie moeten worden gebracht om op een voor de Staat interessante
manier te worden uitgegeven. Dat leek hem wel degelijk goed koopmanschap.
In ieder geval zal voor de nieuwe locaties moeten worden gedacht aan beperking
van de vergunningsduur.In het verleden zijn er onder politieke druk (moeizame) besprekingen geweest
tussen de benzinestations en de wegverzorgende horeca waarin afspraken zijn
gemaakt over de branchegrenzen. Via onder meer het besluit van 7 juli 1994
ter uitvoering van de Winkelsluitingswet wordt de branchevervaging evenwel
stap voor stap voortgezet. En dat is onjuist, aldus de heer Van Heemst, die
er tevens op wees dat benzinestations naar het schijnt ook blikjes bier verkopen,
wat uit een oogpunt van verkeersveiligheid ongewenst is.Het onderzoek naar de bebording zou hij graag verbreed zien tot het soort
reclame dat op de locatie mag worden gemaakt en de uiterlijke vormgeving ervan.Tot slot stelde de heer Van Heemst vast dat in een besloten overleg nader
ingegaan zal moeten worden op de mogelijkheid om lopende vergunningen open
te breken.Mevrouw Van 't Riet (D66) zou de aan de orde zijnde sector
volledig aan de marktwerking willen overlaten. Als nieuwe vergunningen een
beperkte levensduur kregen, dan zou er sprake zijn van een ongelijke situatie,
gezien de oude contracten, waarin men haars inziens niet kan inbreken. Die
ongelijkheid leek haar ongewenst.De minister sloot zich bij deze woorden aan. Wil men alle vergunningen
een tijdelijk karakter geven, dan moet dat uiteraard ook voor de nieuwe vergunningen
gelden. Het kabinet is evenwel tot de conclusie gekomen dat het verstandiger
is om de vergunningen niet tijdelijk te maken, ook de nieuwe niet. Nadat de
Kamer vertrouwelijk kennis heeft genomen van het advies van de landsadvocaat,
zal moeten worden beslist welke weg men op wil. Het is ook van belang dat
er investeringen worden gedaan. Naarmate vergunningen korter gelden, zal de
drang om te investeren in moderniseringen eerder kleiner dan groter worden.
De minister beaamde de bij interruptie gemaakte opmerking dat de meeste benzinestations
nu al om de ongeveer vijftien jaar toe zijn aan een «knock down and
rebuild»-operatie, maar meende dat er tussentijds ook in moderniseringen
wordt geïnvesteerd.Men kan niet zeggen dat iemand die een gedupeerdenvergunning krijgt, overgecompenseerd
wordt, want betrokkene had al een vergunning voor een locatie aan een rijksweg
en die was in wezen al verhandelbaar. De minister was ervan overtuigd dat
de Staat met een afkoopsom duurder uit is dan met het geven van een vergunning.
Bij gebrek aan een post daarvoor, zou dat geld trouwens uit het gewone investeringsbudget
voor rijkswegen moeten komen, wat minder investeringen zou betekenen.Nog niet zo lang geleden is er een regeling getroffen voor wat wél,
en op welke tijdstippen, en wat niet in benzinestations mag worden verkocht.
De exploitanten van benzinestations is toen een behoorlijke investering gevraagd
in afsluitbare kasten en dergelijke. De minister zegde toe haar collega van
EZ te zullen vragen nader in te gaan op het geschetste probleem van de stapsgewijze
branchevervaging, mede als gevolg van het besluit van diens voorganger van
7 juli 1994. Zij voegde hieraan toe dat er de afgelopen jaren nogal wat is
gedereguleerd wat de eisen betreft die aan winkels worden gesteld. Dat geldt
trouwens ook voor de horeca. Bier mag overigens per se niet worden verkocht
in benzinestations.Tot slot verzocht de minister de Kamer om, na kennisneming van het advies
van de landsadvocaat, op zo kort mogelijke termijn een eindoordeel over de
concept-regeling te vellen. De staatssecretaris benadrukte dat men bij de beslissing om
vergunningen tijdelijk of niet tijdelijk te maken, ook het belang van de Staat
moet betrekken om een goede prijs te kunnen vragen. Hoe korter een vergunning
geldt, hoe minder een exploitant voor de vergunning zal willen betalen.Hij beaamde dat de onderhandelingen over de tegenprestatie in 1999 niet
in alle vrijheid kunnen worden gevoerd, omdat er nu eenmaal sprake is van
zittende exploitanten. Hij wees er evenwel op dat bij de onderhandelingen
in de jaren tachtig niet marktconform is geopereerd. De voorzitter van de vaste commissie voor Verkeer en Waterstaat,BiesheuvelDe voorzitter van de vaste commissie voor Economische Zaken,H. VosDe voorzitter van de vaste commissie voor Financiën,YbemaDe griffier van de vaste commissie voor Verkeer en Waterstaat, Tielens-Tripels XNoot1Samenstelling: Leden: Blaauw (VVD), ondervoorzitter, Van den Berg (SGP),
Lilipaly (PvdA), Biesheuvel (CDA), voorzitter, Reitsma (CDA), Versnel-Schmitz
(D66), Van Gijzel (PvdA), Leers (CDA), Van Heemst (PvdA), Verbugt (VVD), Van
Rooy (CDA), Poppe (SP), Van 't Riet (D66), Duivesteijn (PvdA), H.G.J. Kamp
(VVD), Stellingwerf (RPF), Crone (PvdA), Roethof (D66), M.B. Vos (GroenLinks),
Verkerk (AOV), Van Zuijlen (PvdA), Van Waning (D66), Keur (VVD), Hofstra (VVD),
Assen (CDA).Plv. leden: Blauw (VVD), Schutte (GPV), Van Gelder (PvdA), Soutendijk-van
Appeldoorn (CDA), Dankers (CDA), Jeekel (D66), Terpstra (CDA), Huys (PvdA),
Korthals (VVD), Esselink (CDA), Hillen (CDA), H. Vos (PvdA), Remkes (VVD),
Leerkes (Unie 55+), Witteveen-Hevinga (PvdA), Augusteijn-Esser (D66), Rosenmöller
(GroenLinks), Boogaard (groep-Nijpels), Valk (PvdA), Hoekema (D66), Klein
Molekamp (VVD), Te Veldhuis (VVD), Van der Linden (CDA).XNoot2Samenstelling: Leden: Van Erp (VVD), ondervoorzitter, Mateman (CDA), Blaauw
(VVD), Van der Vlies (SGP), H. Vos (PvdA), voorzitter, Van Gelder (PvdA),
Smits (CDA), Ter Veer (D66), De Jong (CDA), Leers (CDA), Van der Hoeven (CDA),
Remkes (VVD), Van Wingerden (AOV), Rabbae (GroenLinks), Jorritsma-van Oosten
(D66), De Koning (D66), Voûte-Droste (VVD), Hessing (VVD), Vreeman (PvdA),
Zonneveld (CD), Van Dijke (RPF), Van der Ploeg (PvdA), Van Zuijlen (PvdA),
Van Walsem (D66), Houda (PvdA).Plv. leden: Passtoors (VVD), Ten Hoopen (CDA), Van Rey (VVD), Van Middelkoop
(GPV), Woltjer (PvdA), Sterk (PvdA), Van Rooy (CDA), Ybema (D66), Wolters
(CDA), Lansink (CDA), Terpstra (CDA), Weisglas (VVD), Nijpels-Hezemans (groep-Nijpels),
M.B. Vos (GroenLinks), Bakker (D66), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA), Verbugt
(VVD), Klein Molekamp (VVD), Witteveen-Hevinga (PvdA), Poppe (SP), Leerkes
(Unie 55+), Verspaget (PvdA), Adelmund (PvdA), Jeekel (D66), Crone (PvdA).XNoot3Samenstelling: Leden: Schutte (GPV), Van Rey (VVD), Terpstra
(CDA), Smits (CDA), Reitsma (CDA), Vliegenthart (PvdA), Ybema (D66), voorzitter,
Schimmel (D66), Van Gijzel (PvdA), Witteveen-Hevinga (PvdA), Hillen (CDA),
Van Heemst (PvdA), Hoogervorst (VVD), ondervoorzitter, Van Wingerden (AOV),
Rabbae (GroenLinks), Voûte-Droste (VVD), Giskes (D66), H.G.J. Kamp (VVD),
Zonneveld (CD), Van Dijke (RPF), Van der Ploeg (PvdA), B.M. de Vries (VVD),
Van Zuijlen (PvdA), Van Walsem (D66), Ten Hoopen (CDA).Plv. leden: Van der Vlies (SGP), Van Hoof (VVD), De Hoop Scheffer (CDA),
Van der Linden (CDA), Wolters (CDA), Noorman-den Uyl (PvdA), Bakker (D66),
Jeekel (D66), Van Zijl (PvdA), Liemburg (PvdA), De Jong (CDA), Crone (PvdA),
Rijpstra (VVD), Verkerk (AOV), Rosenmöller (GroenLinks), Hofstra (VVD),
Assen (CDA), M.M.H. Kamp (VVD), Marijnissen (SP), Leerkes (Unie 55+), Verspaget
(PvdA), Hessing (VVD), Van Nieuwenhoven (PvdA), Van de Camp (CDA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22004-9.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl