Wijziging Wet op de telecommunicatievoorzieningen in verband met veilen frequenties mobiele telecommunicatie; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25171, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

13-05-1997

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

25171 nr. 5

06-05-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI. ALGEMEEN 1. Inleiding2. Frequenties a. Algemeenb. E-GSM, dual bandc. NOZEMAd. ATF, SMFe. Experimenten3. Veiling4. Vergoeding a. Vergoeding op zichb. Grondslag vergoedingc. Hoogte vergoedingd. Wijze van betalinge. Doorberekening in tarievenf. Opbrengst veiling5. Vergunningen a. Algemeenb. Verplichtingenc. Exclusiviteitd. Landelijke dekking6. Diversen a. Overzichtenb. Toekomstige ontwikkelingenc. Mediawetd. OPTAe. OverigII. ARTIKELEN Artikel I, onderdeel BArtikel I, onderdeel EArtikel I, onderdeel GArtikel I, onderdeel NArtikel I, onderdeel OArtikel IIArtikel 13sOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25171Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 103 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 171Wijziging van de Wet op de telecommunicatievoorzieningen in verband
met de invoering van het veilen van schaarse frequenties voor systemen van
digitale mobiele telecommunicatie (veilen frequenties mobiele telecommunicatie)nr. 5NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 6 mei 1997Ondergetekende is de leden van de verschillende fracties erkentelijk voor
de vragen en opmerkingen zoals vermeld in het verslag van de vaste commissie
voor Verkeer en Waterstaat van 4 maart 1997. Om redenen van inzichtelijkheid
is bij de beantwoording afgeweken van de indeling en de volgorde van het verslag.
Omdat de omstandigheden met betrekking tot de beschikbaarheid van frequenties
ingrijpend zijn gewijzigd, is het noodzakelijk het voorgenomen beleid met
betrekking tot de vergunningverlening voor DCS 1800 aan te passen.Daarom volgt hieronder eerst een algemene inleiding over het gewijzigde
beleid en zullen vervolgens de meer specifieke vragen van de verschillende
fracties worden beantwoord. Waar door meerdere fracties elkaar rakende vragen
zijn gesteld, zijn de vragen op onderwerp samengevoegd, en is bij de beantwoording
getracht de vragen in hun onderlinge samenhang te behandelen.Overigens heeft het Overlegorgaan post en telecommunicatie (OPT) bij brief
van 18 maart 1997 nog nader commentaar op het onderhavige wetsvoorstel ingediend.
Op verzoek van het OPT is dit commentaar door mij op 17 april 1997 aan de
voorzitter van de Tweede Kamer verzonden. Aangezien het commentaar betrekking
heeft op onderwerpen die ook door de diverse fracties uitgebreid aan de orde
zijn gesteld, zoals de door de GSM-vergunninghouders te betalen vergoeding
en de beschikbaarheid van frequenties, is mijn reactie op dit commentaar in
het navolgende impliciet verwerkt. I. ALGEMEEN 1. InleidingHet verheugt ondergetekende dat de verschillende fracties, met uitzondering
van de CDA-fractie, instemmen met de hoofddoelstelling van het onderhavige
wetsvoorstel. Deze doelstelling betreft, in het kader van de bevordering van
concurrentie op de markt voor mobiele telecommunicatie, het mogelijk maken
van het veilen van het gebruiksrecht op schaarse frequenties voor bepaalde
vormen van mobiele telecommunicatie. Onder schaarste dient in
dit verband te worden verstaan dat de vraag naar frequenties in de markt het
aanbod daarvan overtreft.Thans zal ik eerst ingaan op de wijziging van het voorgenomen beleid met
betrekking tot de vergunningverlening voor DCS 1800.De leden van de betrokken fracties hebben in het verslag vragen gesteld
omtrent de mogelijke schaarste van frequenties voor DCS 1800. In mijn brief
aan de Tweede Kamer van 16 april 1996 betreffende mijn beleidsvoornemens (kamerstukken
II, 1995/96, 24 095, nr. 6) en in de memorie van toelichting bij het
onderhavige wetsvoorstel heb ik reeds aangegeven dat er momenteel 22 MHz binnen
de voor DCS 1800 aangewezen band beschikbaar is. Op basis van die hoeveelheid
beschikbare frequenties heb ik indertijd besloten in 1997 slechts één
vergunning voor DCS 1800 te verlenen.In de tijd die is verstreken sinds het versturen van genoemde brief is
er echter het nodige gebeurd. Zo is de extended GSM-band (E-GSM-band) in internationaal
verband per 1 april 1997 aangewezen voor GSM. Deze band beslaat 10 MHz aan
frequentiespectrum. Deze frequenties liggen dicht bij de frequenties die in
het verleden voor GSM zijn bestemd. Tot medio 1996 was de algemene overtuiging
dat de E-GSM-band pas in het jaar 2000 beschikbaar zou komen. Eind 1996 kwam
onverwacht een omslag. Tot die tijd was een aantal landen tegen de aanwijzing
van de E-GSM-band, omdat deze landen vonden dat eerst de primaire GSM-band
volledig gebruikt zou moeten zijn en omdat zij zelf de E-GSM-band niet vrij
konden krijgen, onder andere vanwege militair gebruik. Eind 1996 veranderde
de meerderheid van deze landen echter van mening. Door deze veranderde opstelling
is het mogelijk geworden deze E-GSM-band aan te wijzen als uitbreidingsband
voor GSM. Met GSM-frequenties en dus ook met deze nieuwe E-GSM-frequenties,
is het mogelijk om veel sneller en goedkoper een telecommunicatienet op te
zetten, dan met DCS 1800-frequenties. Daar staat tegenover dat met DCS 1800-frequenties
een grotere capaciteit geboden kan worden. Daarmee is de combinatie van DCS
1800- en GSM-frequenties voor een landelijk dekkend net ideaal: voor de dunner
bevolkte gebieden worden vooral GSM-frequenties gebruikt, voor de gebieden
waar een hogere capaciteit gewenst is, worden de DCS 1800-frequenties ingezet.Hoewel de huidige apparatuur niet geschikt is voor het gebruik van deze
frequenties, heb ik duidelijke indicaties dat nog dit jaar wel geschikte apparatuur
op de markt zal komen. Het aanbod van apparatuur zal weliswaar in eerste instantie
beperkter zijn dan voor GSM en DCS 1800, maar ook hier zal de markt zijn werk
moeten doen. Ik kom in het navolgende hier nog uitgebreid op terug.In Nederland zijn de frequenties in de E-GSM-band beschikbaar. Omdat deze
frequenties in Duitsland en België nog voor andere toepassingen worden
gebruikt, is de bruikbaarheid in de grensgebieden mogelijk beperkt. Ondanks
deze beperkingen laat ik de E-GSM-frequenties uiteraard niet op de plank liggen
tot het jaar 2000. Dan zou ik inderdaad schaarste creëren. Deze E-GSM-frequenties
worden nu reeds verdeeld, zodat de nieuwe vergunninghouders direct een net
kunnen opbouwen, waarbij zowel DCS 1800 als E-GSM-frequenties gebruikt worden,
een zogenoemd dual band-net. Daarmee wordt Nederland één van
de eerste landen die de E-GSM-band daadwerkelijk voor mobiele telecommunicatie
gebruiken.Verder zijn er door alle leden vragen gesteld over het tijdstip van beschikbaar
komen van de resterende frequenties in de DCS 1800-band. In dit verband is
het zinvol stil te staan bij de situatie rond de zogenoemde NOZEMA-frequenties.KPN had van oudsher de beschikking over deze frequenties (50 MHz), die
gebruikt worden voor het landelijk video-verbindingsnet (LVVN) ten behoeve
van NOZEMA. In april 1993 is in het nationale overleg over de bestemming van
frequenties, het NFC, overeengekomen dat deze frequenties per 1 januari 1996
zouden worden vrijgemaakt voor DCS 1800. In 1994 heeft KPN vervolgens een
verzoek ingediend om langer over deze frequenties te mogen beschikken. Rekening
houdend met de alternatieven die er op dat moment voor KPN waren, de noodzaak
voor KPN om te investeren om het LVVN tot 2000 operationeel te houden en gelet
op de destijds voorziene ontwikkelingen van de markt voor mobiele telecommunicatie,
is door de Minister van Verkeer en Waterstaat toestemming verleend aan KPN
om deze frequenties tot het jaar 2000 te gebruiken. KPN heeft op 19 juli 1996
nog te kennen gegeven niet in staat te zijn vóór 1 januari 2000
die frequenties vrij te maken.Het zonder meer terugvorderen van deze frequenties zou niet van behoorlijk
bestuur getuigen. Evenmin heeft de minister middelen om in de privaatrechtelijke
overeenkomst tussen KPN en NOZEMA te treden. Ook puur praktisch gezien is
het niet mogelijk «de knop om te draaien» van het LVVN, om de
eenvoudige reden dat daardoor de doorgifte van televisiesignalen onmogelijk
wordt. Op ambtelijk niveau is diverse malen overleg gevoerd met KPN en NOZEMA
over de mogelijkheden die er zijn om dit LVVN eerder te vervangen, en is partijen
verzocht om te zoeken naar alternatieven voor transport van radio- en televisiesignalen.
Dit overleg heeft geleid tot het volgende.KPN heeft mij recentelijk medegedeeld bereid te zijn de betreffende frequenties
vrij te maken ten behoeve van DCS 1800. KPN zal daartoe onderhandelingen starten
met NOZEMA. KPN heeft aangegeven van plan te zijn NOZEMA een offerte te doen
voor een alternatief op basis van glasvezelverbindingen. KPN verwacht dat
de totstandbrenging van dit alternatief een doorlooptijd van ongeveer 12 maanden
vergt, waarbij KPN aangeeft dat deze doorlooptijd sterk afhankelijk is van
de nog te voeren onderhandelingen met NOZEMA.Voor NOZEMA is het van het grootste belang dat de televisiesignalen ongestoord
naar de zendmasten getransporteerd worden. Voor het huidige straalverbindingennet
zijn in beginsel twee alternatieven denkbaar. Ten eerste zouden de huidige
verbindingen door kabelverbindingen kunnen worden vervangen, waarbij dan met
name aan glasvezelkabel gedacht kan worden; ten tweede zouden ze door andere
straalverbindingen kunnen worden vervangen.Het grote bezwaar dat NOZEMA tegen glasvezelkabel heeft, is dat de betrouwbaarheid
lager is dan van straalverbindingen. Zo bestaat het risico dat een dergelijke
kabel door bijvoorbeeld grondwerkzaamheden wordt beschadigd. In een dergelijk
geval kost reparatie veel tijd. Ook het aanleggen van deze kabels naar de
televisietorens zal veel tijd vergen. Allereerst zullen dergelijke verbindingen
gepland moeten worden, waarna met gemeentes en andere grondeigenaren overlegd
zal moeten worden over de feitelijke graafwerkzaamheden. Nog afgezien van
de kosten die dit alles met zich meebrengt, is met het aanleggen van dergelijke
glasvezelverbindingen volgens NOZEMA reeds enkele jaren gemoeid.Indien de huidige straalverbindingen vervangen worden, gaat wat NOZEMA
betreft de voorkeur uit naar andere straalverbindingen, vanwege de betrouwbaarheid
en relatief lage kosten. Het gebruik van andere frequenties betekent ook andere
fysische eigenschappen, zoals een kortere reikwijdte van de verbinding. Hierdoor
wordt het noodzakelijk om het nieuwe net opnieuw te plannen. Na een dergelijke
planning kunnen offertes aangevraagd worden en kan het nieuwe net geïnstalleerd
worden. Dit gehele traject kost vanaf het moment van beslissen tot vervanging
volgens NOZEMA minimaal 18 maanden, waarbij er een reëel risico bestaat
dat dit zal uitlopen.Duidelijk is dus dat geen van de betrokken partijen op dit moment een
eerdere datum dan 1 januari 2000 kan garanderen, waarop deze frequenties daadwerkelijk
beschikbaar zullen komen voor DCS 1800. Juist die onzekerheid
omtrent het moment van beschikbaar komen, maakt het voor mij onmogelijk om
het gebruiksrecht op deze frequenties nu reeds te veilen. Op de veiling kan
immers niet worden aangegeven wanneer het gebodene daadwerkelijk beschikbaar
is.Het beschikbaar komen van de E-GSM-frequenties is van zo groot belang,
dat ik mijn beleid ten aanzien van het aantal vergunningen heb heroverwogen.
Door het beschikbaar komen van de E-GSM-frequenties wordt het mogelijk om
vergunningen te verlenen met frequenties in zowel de E-GSM-band als de DCS
1800-band. Om technische redenen is er per vergunning minimaal 4,8 MHz aan
E-GSM-frequenties noodzakelijk en kunnen derhalve maximaal twee vergunningen
worden verleend met frequenties in beide banden. Uit overwegingen van efficiënt
frequentiegebruik heb ik besloten om voor die vergunningen ieder 5 MHz in
de E-GSM-band toe te wijzen, gecombineerd met 10 MHz in de DCS 1800-band.
Hierna resteert nog 2 MHz aan beschikbare frequenties in de DCS 1800-band.
Deze frequenties zullen kunnen worden gebruikt ten behoeve van experimenten,
ook door KPN en Libertel.Overigens blijven de GSM-vergunninghouders uitgesloten van de onderhavige
vergunningverlening voor DCS 1800 gecombineerd met E-GSM. De in de memorie
van toelichting genoemde redenen voor deze uitsluiting blijven ook onder het
gewijzigd beleid onverkort van toepassing. Bij de verdeling van de frequenties
die in 2000 beschikbaar komen, zullen zij wel kunnen meedingen.Eind 1998, begin 1999 zal ik de markt consulteren over wat de beste bestemming
is voor de NOZEMA-frequenties, ter voorbereiding van een besluit hierover.
Op die manier kan optimaal tegemoet worden gekomen aan de marktwensen van
dat moment, zodat bijvoorbeeld ook regionale vergunningen kunnen worden verleend.
De verdeling van deze frequenties zal dan in 2000 plaatsvinden. Naar de huidige
verwachting zal er dan inderdaad geen schaarste meer zijn. Dit element zal
ongetwijfeld een belangrijke rol spelen in de bedragen die geboden zullen
worden voor de frequenties die nu verdeeld worden.Thans zal ik de meer specifieke vragen van de diverse fracties beantwoorden.
Waar ik in deze nota de vergunninghouder voor DCS 1800 noem, dient daaronder
te worden verstaan de vergunninghouder voor DCS 1800 gecombineerd met E-GSM. 2. Frequenties a. AlgemeenDe leden van de D66-fractie vragen op welke wijze Nederland gevolg geeft
aan richtlijn nr. 96/2/EG. De leden van de GPV-fractie vragen, in verband
met het over enkele jaren beschikbaar komen van frequentieruimte in de DCS
1800-band, naar de betekenis van antwoord 9 in het nader rapport. Verder vragen
de leden van de GPV-fractie of de Minister van Verkeer en Waterstaat op grond
van het onderhavige wetsvoorstel is gevrijwaard van de verplichting om grotere
aantallen frequenties ook beschikbaar te stellen.Het lijkt ondergetekende zinvol eerst kort in te gaan op de voornaamste
uitgangspunten van het frequentiebeleid en frequentiebeheer in algemene zin.
Deze uitgangspunten zijn neergelegd in de Nota Frequentiebeleid (kamerstukken
II, 1994/95, 24 095, nrs. 1 en 2), in het consultatiedocument voor een
herziene wet op de telecommunicatie (kamerstukken II 1995/96, 21 693,
nr. 35), en nader uitgewerkt in de ontwerp-Telecommunicatiewet, die thans
voor advies bij de Raad van State aanhangig is, en komen neer op het volgende.De overheid dient een actieve rol te spelen op het gebied van de ordening
van het radiofrequentiespectrum, de verdeling van veelal schaarse
frequenties en het toezicht op een doelmatig gebruik hiervan. Het voornaamste
instrument voor de overheid is in dit kader het nationale frequentieplan.
De nationale beleidsvrijheid op het gebied van etherordening is beperkt en
wordt grotendeels bepaald door internationale ontwikkelingen en afspraken,
en door regelgeving in het kader van de Europese Unie. Het nationale frequentieplan
kan dan ook niet worden beschouwd als een star verdelingsplan voor langere
termijn, maar zal regelmatig worden geëvalueerd en bijgesteld.Met dit laatste punt kom ik bij de beantwoording van de vraag van de leden
van de GPV-fractie over antwoord 9 van het nader rapport. Hierin is de opvatting
van ondergetekende weergegeven over de betekenis van richtlijn nr. 96/2/EG,
en in het bijzonder artikel 3ter, dat door genoemde richtlijn wordt ingevoegd
in richtlijn nr. 90/388/EG. Uit de considerans van richtlijn nr. 96/2/EG,
en overigens uit de gehele strekking van de richtlijn, is op te maken dat
de lid-staten steeds actief dienen te bezien of de technische vooruitgang
het mogelijk maakt ruimte binnen het frequentiespectrum beschikbaar te stellen
voor nieuwe vergunningen. Hiermee is naar de mening van ondergetekende niet
bedoeld dat de lid-staten reeds toegekende frequenties om redenen van efficiëntie
moeten terugnemen van de vergunninghouders. Dit zou een remmende werking hebben
op de ontwikkeling van de aanbieding van telecommunicatiediensten. De vergunninghouder
baseert zijn ondernemingsplan en zijn netwerkplanning immers op het hem toegekende
aantal frequenties. Het zou dan ook in strijd zijn met de rechtszekerheid
en het vertrouwensbeginsel wanneer toegekende frequenties binnen de vergunningsduur
zouden worden afgenomen. De lid-staten zullen hier terughoudendheid moeten
betrachten.Veeleer is bedoeld dat de lid-staten geen passieve houding dienen aan
te nemen na eenmaal vergunningen te hebben verleend. De lid-staten dienen
actief te blijven in het vrijmaken van frequenties en het verdelen van vrijgekomen
frequenties en dienen frequentieplannen regelmatig te evalueren. Zo zal met
regelmaat worden nagegaan of het door de technische vooruitgang mogelijk is
geworden met minder frequenties een dienst aan te kunnen bieden. In het kader
van het regelmatig vaststellen van het frequentieplan zal dit tweejaarlijks
gebeuren.Gelet op het voorgaande zou het opnemen in het onderhavige wetsvoorstel
van een bepaling op grond waarvan, zoals de leden van de GPV-fractie dat noemen,
de overheid zou zijn gevrijwaard van de verplichting om beschikbare frequenties
te verdelen, strijdig zijn met de Europese regelgeving en overigens ook met
het ontwerp van de Telecommunicatiewet. Hiervan is dan ook geenszins sprake.De leden van de CDA-fractie zijn van mening dat de overheid, op grond
van de bestaande GSM-vergunningen, verplicht is de vergunninghouders de beschikking
te geven over voldoende frequenties, en dat de vergunninghouders hierover
tijdig zekerheid moeten hebben. Verder informeren deze leden in dit verband
naar de mogelijke aansprakelijkheid van de Staat voor het niet beschikbaarstellen
van GSM-frequenties.Ondergetekende is met deze leden van mening dat de huidige vergunninghouders
zekerheid moeten hebben over de voor de uitvoering van hun vergunning benodigde
hoeveelheid frequenties. Om die reden is één en ander dan ook
in de thans vigerende regelgeving, met name in de verleende GSM-vergunningen,
vastgelegd.Deze vergunningen voorzien bovendien in een regeling, krachtens welke
de vergunninghouders ten behoeve van de verdere ontwikkeling van de capaciteit
en kwaliteit van hun telecommunicatie-infrastructuur bij de Minister van Verkeer
en Waterstaat een aanvraag kunnen indienen om toekenning van aanvullende frequenties.
Een dergelijke aanvraag wordt slechts toegewezen als aan bepaalde voorwaarden
is voldaan, zoals de noodzaak tot aansluiten van nieuwe gebruikers en het
bereiken van een bepaalde frequentie-economie, een verhoudingsgetal
dat de verkeersbelasting per frequentiekanaal weergeeft.Ondergetekende verwijst in dit kader ook naar hetgeen in deze nota is
vermeld met betrekking tot de uitfasering van ATF 3 (deel I, paragraaf 2,
onderdeel d). In dit verband is immers relevant dat, bij een tekort aan frequenties
voor GSM, door de GSM-vergunninghouders in eerste instantie een beroep moet
worden gedaan op de voor ATF 3 in gebruik zijnde frequenties.Wat betreft mogelijke aansprakelijkheid van de Staat wil ik het volgende
opmerken. Uiteraard kan een GSM-vergunninghouder tegen een afwijzende beschikking
op een aanvraag tot aanvullende frequenties voor GSM een bezwaarschrift indienen,
waarna tegen deze beschikking beroep openstaat. De GSM-vergunninghouder kan
vernietiging van de afwijzende beschikking en schadevergoeding vorderen. Een
dergelijke vordering zou kans van slagen kunnen hebben indien de GSM-vergunninghouder
bij de aanvraag heeft aangetoond aan hierboven bedoelde voorwaarden voor toewijzing
te voldoen, en de Minister van Verkeer en Waterstaat desondanks toewijzing
van beschikbare frequenties heeft geweigerd.De leden van de PvdA-fractie vragen naar de mogelijkheden van de GSM-
en DCS 1800-vergunninghouders om, bijvoorbeeld in het geval van overcapaciteit,
individuele frequenties uit te ruilen, terug te geven of door te verkopen.Op grond van de huidige Wet op de telecommunicatievoorzieningen (Wtv)
is overdracht van vergunningen mogelijk, na verkregen toestemming van de Minister
van Verkeer en Waterstaat. Dit geldt eveneens voor het overdragen van individuele
frequenties, ongeacht of overdracht door middel van ruil dan wel door middel
van verkoop of op andere wijze beoogd is. De toekenning van frequenties en
de verlening van een vergunning zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Een
vergunning wordt immers verleend ten behoeve van het gebruik van de toegekende
frequenties.De leden van de PvdA-fractie zullen het met ondergetekende eens zijn dat
de kans, dat er – waar het GSM en DCS 1800 betreft – sprake zal
zijn van overcapaciteit aan frequenties, zeer klein is. Mocht een dergelijke
situatie zich desondanks voordoen, dan kan een vergunninghouder in ieder geval
frequenties aan de Minister van Verkeer en Waterstaat teruggeven. Het onderling
ruilen of doorverkopen van frequenties is alleen mogelijk met toestemming
van de Minister van Verkeer en Waterstaat.Ook in de ontwerp-Telecommunicatiewet is voorzien in een met de huidige
regels vergelijkbare regeling, waarbij voor het al dan niet verlenen van toestemming
bepaalde criteria worden voorgesteld. Deze criteria hebben betrekking op de
belemmering van daadwerkelijke mededinging op de relevante markt, strijd met
de bij of krachtens de wet gestelde regels en het in gevaar brengen van de
veiligheid van de Staat en de openbare orde.De leden van de PvdA-fractie vragen hoe ondergetekende staat tegenover
de mogelijkheid reeds nu frequenties te veilen die binnen afzienbare tijd
beschikbaar komen.Een voorstel van die strekking is door mij in eerste instantie ook aan
het OPT voorgelegd. Het ging destijds om het «reserveren» voor
de huidige GSM-vergunninghouders en de nieuwe DCS 1800-vergunninghouder van
frequenties in de wederzijdse banden. Het grote bezwaar van de marktpartijen
tegen het «veilen op termijn» is het gegeven dat het in deze turbulente
markt onmogelijk is te bepalen wat de waarde is van frequenties die pas over
enkele jaren ter beschikking komen. Voordat frequenties die pas in de toekomst
beschikbaar komen, geveild kunnen worden, dient aan een aantal voorwaarden
voldaan te zijn. Zo moet er absolute zekerheid zijn over het tijdstip
waarop die frequenties daadwerkelijk beschikbaar komen. Ook moet dat tijdstip
zodanig dichtbij liggen dat nu reeds beslist kan worden over hoeveel frequenties
voor een toepassing gewenst zijn; ook de verdeling tussen bijvoorbeeld regionale
en landelijke vergunningen dient dan reeds gemaakt te kunnen worden.De leden van de PvdA-fractie vragen naar de rol die de in de toekomst
vrijkomende frequenties spelen in de consultatieronde.In de memorie van toelichting wordt gesproken over een consultatieronde
om de beste bestemming voor de 7 MHz aan restcapaciteit te bepalen. Tevens
wordt aangekondigd dat de marktpartijen in 1998 en 1999 zullen worden geconsulteerd
over de mogelijke bestemming van de «NOZEMA-frequenties». Na de
onderhavige vergunningverlening zal slechts 2 MHz in plaats van 7 MHz aan
frequentiespectrum resteren. Deze 2 MHz aan frequentiespectrum zal, zoals
toegezegd, worden ingezet ten behoeve van experimenten.Ik zal de marktpartijen consulteren over de beste bestemming voor de «NOZEMA-frequenties».
Deze bestemming zal dan in het Nationaal Frequentie Plan (NFP) worden opgenomen.
In het kader van de invulling van het NFP zullen de marktpartijen ook worden
geconsulteerd over de bestemming van andere in de toekomst vrijkomende frequenties.De leden van de CDA-fractie doen de suggestie zogenoemde «groeivergunningen»
te verlenen.Deze mogelijkheid is indertijd ook door ondergetekende overwogen. Het
bezwaar tegen dergelijke vergunningen is dat, door de ontwikkelingen op de
markt, de waarde van frequenties die pas over enkele jaren beschikbaar komen,
voor de marktpartijen op dit moment heel moeilijk is in te schatten. Dat schept
grotere risico's voor de aanvragers.Dit bezwaar bestaat nog steeds, reden waarom ondergetekende nog steeds
tegen het verlenen van «groeivergunningen» is. Er is echter met
het daadwerkelijk beschikbaar komen van de E-GSM-frequenties voldoende frequentieruimte
voor het verlenen van twee vergunningen met frequenties in zowel de E-GSM-band
als in de DCS 1800-band. Beide nieuwe vergunninghouders krijgen dan meteen
voldoende frequentieruimte tot hun beschikking om op een kosteneffectieve
manier een nieuw net op te zetten.De leden van de CDA-fractie vragen enerzijds om nu al de frequenties te
verdelen die uiterlijk in 2000 vrijkomen, anderzijds vragen deze leden om
een langere periode van exclusiviteit voor de DCS 1800-vergunninghouder.Het komt mij voor dat deze twee zaken niet samengaan. Ik wil nog eens
benadrukken dat het niet mijn bedoeling is om frequenties onnodig op de plank
te laten liggen, terwijl daar grote behoefte aan bestaat. Anderzijds dienen
de nieuwe vergunninghouders ook zekerheid te hebben omtrent de exclusieve
periode. De exclusieve periode van drie jaar na vergunningverlening is een
redelijk compromis tussen deze belangen. Derhalve wil ik in 2000 de dan beschikbare
frequenties ook daadwerkelijk verdelen, zodat zij direct na afloop van de
exclusieve periode kunnen worden benut. Slechts indien de marktomstandigheden
daartoe nopen, zal ik in overleg met de marktpartijen bezien of de exclusieve
periode gewijzigd zou moeten worden. Bij een dergelijk besluit zullen uiteraard
alle belangen zeer zorgvuldig tegen elkaar worden afgewogen. b. E-GSM, dual bandIn antwoord op vragen van de fracties van PvdA en CDA kan ondergetekende
meedelen dat het beschikbaar komen van E-GSM de voornaamste reden is voor
het aanpassen van het in 1995 ingezette beleid ten aanzien van
DCS 1800. Voor het beschikbaar komen van de E-GSM-band verwijs ik kortheidshalve
naar de algemene inleiding (deel I, paragraaf 1).Aan de toewijzing van de E-GSM-frequenties zullen, in antwoord op een
vraag van de leden van de PvdA-fractie, geen additionele voorwaarden worden
verbonden.Nu de E-GSM-band beschikbaar is gekomen, is het inderdaad mogelijk om
vergunningen voor gecombineerde GSM/DCS 1800-netten te verlenen, zoals de
leden van de VVD-fractie vragen.Hiermee kunnen de nieuwe vergunninghouders beschikken over de goede eigenschappen
van de 900 MHz-band voor een snelle opbouw van het net in de rurale gebieden,
terwijl ze tegelijkertijd de beschikking hebben over de grotere capaciteit
van de DCS 1800-frequenties voor de urbane gebieden.Wat betreft praktijkervaringen met de dual band-netten in Zwitserland
en Noorwegen, waar de leden van de PvdA-fractie naar vragen, kan ik bevestigen
dat in deze landen hiermee geëxperimenteerd wordt. Commerciële exploitatie
is nog nergens gestart, omdat de betreffende randapparatuur nog niet op de
markt is gebracht. Hetzelfde geldt overigens voor Zweden en Finland, waar
de GSM-vergunninghouders recent de beschikking hebben gekregen over DCS 1800-frequenties.De leden van de PvdA-fractie zijn ervan overtuigd dat de toekomst bij
de dual band-toepassingen ligt. Ondergetekende ontvangt signalen vanuit de
markt die deze stelling ondersteunen. Beide vergunninghouders voor DCS 1800
zullen dan ook de beschikking krijgen over een combinatie van frequenties
uit de E-GSM-band en de DCS 1800-band. Overigens was het ook in mijn oorspronkelijke
beleidsvoornemens de bedoeling te zijner tijd ook de huidige GSM-vergunninghouders
in de gelegenheid te stellen DCS 1800-frequenties te verwerven.Over de beschikbaarheid van dual band-randapparatuur kan ik meedelen dat
één fabrikant in het voorjaar van 1997 apparatuur op de markt
heeft gebracht die zowel in een DCS 1800- als in een GSM-net kan worden gebruikt.
Deze apparatuur is vooral bedoeld voor abonnees van een DCS 1800-net, voor
roaming in het buitenland op andere netten. De gebruiker dient het toestel
daartoe nog handmatig op het juiste net in te schakelen. Het toestel is daarmee
nog niet geschikt voor automatisch gebruik in een gecombineerd net. Diverse
fabrikanten hebben aangegeven dat zij in de tweede helft van 1997 dual band-terminals
op de markt zullen brengen die voor dat laatste wel geschikt zullen zijn.
Deze apparatuur is echter niet zomaar geschikt voor gebruik met de E-GSM-band.
Ik heb wel zeer duidelijke signalen dat er apparatuur voor een gecombineerd
E-GSM- en DCS 1800-net eind dit jaar op de markt zal komen, al zal nog niet
iedere fabrikant dat kunnen leveren. c. NOZEMADe leden van de fracties van de PvdA en van het CDA stellen voor NOZEMA
en KPN gebruik te laten maken van alternatieve infrastructuren. In de inleiding
(deel I, paragraaf 1) ben ik reeds uitgebreid ingegaan op de zogenoemde NOZEMA-frequenties.
Op deze plaats wil ik daarnaar verwijzen.De leden van de D66-fractie zien een versnelde digitalisering van de ether
als een oplossing voor de schaarste aan frequenties. Zij denken daarbij met
name aan de frequenties die nu voor omroep worden gebruikt. Hoewel dit op
zich een goede gedachte is, ligt dit niet zo eenvoudig. Zo zijn
alle toepassingen voor mobiele telefonie, waarvoor nu frequenties worden verdeeld,
reeds gedigitaliseerd.Frequenties die vrijkomen, bijvoorbeeld vanwege het digitaliseren van
omroepuitzendingen, kunnen niet zonder meer ingezet worden voor andere doeleinden
zoals mobiele telecommunicatie. De fysische eigenschappen kunnen heel anders
zijn, waardoor ze mogelijk niet geschikt zijn voor een bepaald type toepassing.
Heel hoge frequenties zijn bijvoorbeeld niet geschikt voor mobiele telecommunicatie,
omdat er dan zoveel antennemasten moeten worden geplaatst, dat een dergelijk
net niet kosteneffectief te exploiteren is. Lage frequenties daarentegen hebben
als nadeel, dat er relatief meer spectrum nodig is om voldoende capaciteit
te creëren.Een nog belangrijker beperking dan de fysische eigenschappen zijn de internationale
afspraken die zijn gemaakt over het soort gebruik dat toegestaan is. Deze
afspraken zijn noodzakelijk om wederzijdse storing te voorkomen. Zeker voor
de mobiele telecommunicatie geldt dat de fabrikanten van telecommunicatie-apparatuur
pas investeren in apparatuur voor mobiele telecommunicatie in nieuwe frequentiebanden,
als er dergelijke afspraken zijn gemaakt. Alleen daarmee zijn zij verzekerd
van voldoende vraag uit de markt.Verder moet er bij de digitalisering van de ether rekening mee worden
gehouden dat voor veel toepassingen geldt dat gedurende een overgangstijd
zowel via de oude techniek als via de nieuwe digitale techniek beslag op de
ethercapaciteit wordt gelegd. Alleen op die manier kan worden voorkomen dat
consumenten op hoge kosten worden gejaagd doordat zij hun nog goed werkende
apparatuur voortijdig moeten vervangen. Dit geldt met name voor toepassingen
als radio- en televisie-uitzendingen. Na die overgangsperiode zal de schaarse
frequentieruimte door de digitalisering belangrijk efficiënter kunnen
worden gebruikt. Daar staat tegenover dat door de ontwikkeling van nieuwe
diensten en toegenomen gebruik juist weer meer capaciteit gevraagd wordt.
Het dient dus zeker niet uitgesloten te worden dat na de overgangsperiode
er weer zo'n grote vraag is naar ethercapaciteit, dat zelfs de digitalisering
niet voldoende is gebleken om de schaarste voor alle toepassingen op te heffen.De leden van de PvdA vragen hoe wordt gedacht over de suggestie van Enertel
om een deel van de DCS 1800-band te reserveren voor KPN en Libertel, zodat
KPN wordt geprikkeld om deze frequenties eerder vrij te maken.Hoewel dit op zich inderdaad een prikkel voor KPN zou zijn om deze frequenties
eerder vrij te maken, zie ik ook grote nadelen. Als anderen niet tegelijkertijd
in de gelegenheid worden gesteld om deze frequenties te verwerven, zou dit
kunnen worden gezien als het bevoordelen van de twee GSM-vergunninghouders.
Het zou immers discriminerend zijn ten opzichte van eventuele andere partijen
die deze markt wensen te betreden. Ook zou een reservering van een deel van
deze frequenties alleen voor KPN en Libertel kunnen leiden tot het maken van
afspraken tussen deze twee partijen. Dit is uit het oogpunt van eerlijke mededinging
niet aanvaardbaar.Tenslotte zou het effect van de exclusieve periode voor de toekomstige
vergunninghouders sterk worden verminderd indien hun belangrijkste concurrenten
op korte termijn additionele frequenties tot hun beschikking krijgen. d. ATF, SMFDe leden van de PvdA-fractie en de leden van de CDA-fractie stellen een
aantal vragen over ATF 3. Ook vragen deze leden en de leden van de RPF-fractie
naar de stand van zaken ten aanzien van ATF 1, ATF 2 en SMF 3.
Alvorens in te gaan op de meer specifieke vragen van deze leden, lijkt het
mij zinvol eerst een kort overzicht van de voor deze diensten relevante regelgeving
te geven. Deze regelgeving is neergelegd in de overgangsbepalingen van de
Wet van 16 juni 1994 (Wet mobiele telecommunicatie, Stb. 628), en in het Besluit
overgangsregeling ATF en SMF (Besluit van 4 augustus 1994, Stb. 631).Voor de diensten ATF 1, ATF 2 (beide spraaktelefonie) en voor SMF 3 (semafonie)
zijn in 1994, voor een periode van 5 jaar, machtigingen verleend aan KPN.
De dienst ATF 1 wordt inmiddels niet meer aangeboden. De machtigingen voor
ATF 2 en SMF 3 kunnen in beginsel door de Minister van Verkeer en Waterstaat
worden verlengd, tenzij daar uit het oogpunt van efficiënt en doelmatig
gebruik van het frequentiespectrum bezwaren tegen bestaan. Overigens is de
verwachting dat genoemde systemen nog voor de afloop van de termijn van 5
jaar door KPN zullen worden uitgefaseerd. Volledigheidshalve merk ik hier
nog op dat de voor deze systemen gebruikte frequenties niet geschikt zijn
voor GSM en DCS 1800.Tot 1 januari 1996 was KPN wettelijk verplicht de voormalig opgedragen
dienst ATF 3 (spraaktelefonie) aan te bieden. Sinds 1 januari 1996 is KPN
niet langer verplicht, doch gerechtigd ATF 3 aan te bieden, op grond van een
machtiging als bedoeld in hoofdstuk III van de Wtv. In dit verband wordt ook
wel gesproken over de «niet-verplichte periode» waarin ATF 3 zich
sinds die datum bevindt.Zoals mij is gebleken, bestaat er kennelijk enige verwarring over de einddatum
van ATF 3, mede door de in dit verband geregeld genoemde termijn van 5 jaar,
die ook door de leden van de PvdA-fractie en van de CDA-fractie aan de orde
wordt gesteld. De leden van de CDA-fractie stellen daarbij, naar aanleiding
van opmerkingen van de zijde van KPN, tevens de vraag of de memorie van toelichting
juist is wat betreft het daarin gestelde over de uitfasering van ATF 3.Ik wil hier nog eens benadrukken dat aan de machtiging voor ATF 3 geen
vaste einddatum is verbonden. De memorie van toelichting is op dit punt correct.
Gesteld is namelijk dat de machtigingsduur voor ATF 3 fictief is bepaald op
10 jaar.Iets anders is dat de niet-verplichte periode voor ATF 3 eventueel eindig
kan zijn. Het is aan de Minister van Verkeer en Waterstaat om hierover te
beslissen. In dat geval kan de minister gebruik maken van de bevoegdheid om
de niet-verplichte periode voor ATF 3 te maximeren tot vijf jaar, na de vaststelling
van het moment dat sprake is van onvoldoende ontwikkeling van GSM, met name
door het blijven aanbieden van ATF 3 door KPN. Die vaststelling heeft overigens
(nog) niet plaatsgevonden.De minister kan op grond van de Wtv op ieder moment besluiten frequenties
bij ATF 3 weg te halen ten gunste van één of van beide GSM-vergunninghouders,
in casu van Libertel, ofwel van KPN in haar hoedanigheid van GSM-vergunninghouder.
Dat betekent ook dat, in het geval dat KPN zelf meer frequenties voor GSM
nodig heeft, KPN deze in eerste instantie, door tussenkomst van de minister,
bij ATF 3 zal moeten weghalen.Voor alle duidelijkheid wijs ik er op dat ook een dergelijk besluit nog
niet door ondergetekende is genomen, noch voor Libertel, noch voor KPN. Het
nemen van een dergelijk besluit zal met name aan de orde komen op het moment
dat de ontwikkeling van GSM in de knel komt door het frequentiebeslag door
ATF 3.Naar aanleiding van de vraag van de leden van de CDA-fractie naar het
zogenoemde stappenplan wil ik nog het volgende opmerken. Indien een GSM-vergunninghouder
extra frequentieruimte nodig heeft, kan deze hiertoe een aanvraag indienen.
Aangezien zowel Libertel als KPN inmiddels hebben aangegeven extra frequentieruimte
nodig te hebben, is in dit kader door mijn departement een zogenaamd stappenplan
opgesteld voor het vrijmaken van ATF 3-frequenties ten gunste van de GSM-vergunninghouders. In dit verband wordt thans, in overleg met
de GSM-vergunninghouders en met KPN als ATF 3-machtiginghouder, geïnventariseerd
op welk moment welke hoeveelheid frequenties nodig is om te voorkomen dat
de ontwikkeling van GSM in de knel komt. Het stappenplan verloopt derhalve
niet volgens een strak, van tevoren vastgesteld tijdschema, omdat het tempo
van uitfasering van ATF 3, zoals uit het voorgaande moge blijken, in beginsel
gekoppeld is aan de marktontwikkelingen.Over het melden van een eventuele opheffing van ATF 3 aan gebruikers wil
ik het volgende opmerken. De relatie tussen KPN als ATF 3-machtiginghouder
en haar klanten, de ATF 3-gebruikers, kan mijns inziens niet anders worden
gezien dan als puur privaatrechtelijk en commercieel. De verantwoordelijkheid
hiervoor berust dan ook volledig bij de ATF 3-machtiginghouder. Hetzelfde
geldt voor de promotie-activiteiten van KPN voor ATF 3, temeer nu KPN in haar
commentaar op het onderhavige wetsvoorstel, zoals 28 januari 1997 aan diverse
fracties is verzonden, zelf aangeeft dat ATF 3 «zo langzamerhand zijn
langste tijd heeft gehad». Of er bij deze commerciële activiteiten
door de machtiginghouder al dan niet gebruik wordt gemaakt van de diensten
van zogenoemde service-providers, doet hieraan niet af.Uiteraard zal ondergetekende zich bij een eventuele uitfasering van ATF
3, in het bijzonder bij gebruik van haar hierboven geschetste wettelijke bevoegdheden,
houden aan dit wettelijk kader en de algemene beginselen van behoorlijk bestuur.
In concreto betekent dit dat KPN bij een eventuele gedwongen uitfasering van
ATF 3, rekening houdend met de behoeften van de GSM-vergunninghouders, voldoende
tijd zal worden gegund om voor de ATF 3-gebruikers een passende oplossing
te vinden. e. ExperimentenDe leden van de fracties van PvdA, CDA, D66 en RPF hebben diverse vragen
gesteld over de mogelijkheden tot experimenten met de DCS 1800-technologie.Allereerst wil ik in dit verband kort stilstaan bij de reeds eerder aangehaalde
wijziging van de omstandigheden. Ten tijde van de indiening van dit wetsvoorstel
bij de Tweede Kamer was het voornemen één vergunning voor DCS
1800 te verlenen. Met deze vergunning was een frequentieruimte van 15 MHz
gemoeid. Er zou dan 7 MHz aan restcapaciteit overblijven. Mijn voornemen was
voorts de markt te consulteren over de toepassingsmogelijkheden van de resterende
7 MHz. Gelet op de ingrijpende wijzigingen is het niet opportuun op deze plaats
nog op deze consultatie in te gaan.Een beperkt deel van deze restcapaciteit was gereserveerd voor experimentele
doeleinden. Kortheidshalve verwijst ondergetekende naar artikel I, onderdeel
P, van de memorie van toelichting, waar de in het onderhavige wetsvoorstel
neergelegde experimenteerregeling is toegelicht. Deze regeling vloeit voort
uit mijn toezegging aan de vaste commissie voor Verkeer en Waterstaat tijdens
het algemeen overleg op 14 mei 1996. Ik heb toen verklaard bereid te zijn
een ieder de mogelijkheid te verschaffen tot het uitvoeren van technische
experimenten met de DCS 1800-frequenties die «overblijven» na
vergunningverlening. Ondergetekende is altijd van mening geweest dat er, gezien
de grote technologische dynamiek, tegemoet moet worden gekomen aan innovatieve
ideeën en wensen uit de markt.Thans is het voornemen een veel kleiner deel, namelijk 2 MHz, van de frequentieruimte
in de DCS 1800-band buiten de vergunningverlening te laten. Deze frequentieruimte,
die overigens voor dit doel nog steeds groot genoeg is, zal conform bovengenoemde
toezegging worden ingezet voor het uitvoeren van experimenten door marktpartijen
die hierin geïnteresseerd zijn, met inbegrip van KPN en Libertel. Hoeveel
frequentieruimte aan ieder van die partijen ter beschikking wordt
gesteld en waar die frequenties dan gebruikt mogen worden, zal aan de hand
van nog nader uit te werken criteria per concreet geval worden bezien. De
belangrijkste voorwaarde die daarbij geldt is dat de activiteiten van de DCS
1800-vergunninghouders door die experimenten niet in gevaar mogen komen.De GSM-vergunninghouders hebben met name behoefte aan experimenten met
betrekking tot gecombineerd gebruik van GSM- en DCS 1800-frequenties. Dergelijke
dual band-technologie wordt nog nergens ter wereld in een commercieel net
toegepast, maar zal binnenkort een hoge vlucht gaan nemen. Om de GSM-vergunninghouders
niet op achterstand te zetten ten aanzien van hun (internationale) concurrentiepositie
is deze experimenteerruimte voor hen van groot belang. In tegenstelling tot
hetgeen de leden van de D66-fractie menen, is het nooit mijn bedoeling geweest
om KPN en Libertel een voorkeursbehandeling te geven door het beschikbaar
houden van restfrequenties voor experimenteerruimte. Het is echter ook nooit
de bedoeling geweest om hen bewust te benadelen.De leden van de PvdA-fractie vragen of het KPN en Libertel in het kader
van de voorgestelde experimenteerregeling zal worden toegestaan frequenties
«strategisch in te zetten», en of er in dat verband nog kan worden
gesproken van asymmetrie in de regelgeving.Indien de leden van de PvdA-fractie met het «strategisch inzetten»
van deze frequenties doelen op een commercieel experiment van langere duur
waarmee de DCS 1800-vergunninghouder concurrentie wordt aangedaan, dan zal
een dergelijk experiment door mij niet worden toegestaan. Met een dergelijk
experiment zou de met dit wetsvoorstel beoogde asymmetrie, die nu juist bedoeld
is om de achterstandspositie van de DCS 1800-vergunninghouder zoveel mogelijk
te compenseren, in gevaar komen. De voorgestelde experimenteerregeling biedt
diverse mogelijkheden om die asymmetrie te waarborgen; zo kunnen voor experimenten
beperkingen worden opgelegd ten aanzien van de tijdsduur, de geografische
omvang en het aantal aan te sluiten randapparaten.De suggesties van D66, onderscheidenlijk van de RPF, om experimenten in
de Randstad, onderscheidenlijk door GSM-vergunninghouders op regionaal niveau,
niet toe te staan, zullen – indien dergelijke verzoeken mij bereiken –
in het licht van het voorgaande worden gewogen.De suggestie van de leden van de RPF-fractie om de GSM-vergunninghouders
voorlopig te weren van de DCS 1800-band zal in dit verband in beginsel niet
zonder meer worden gehonoreerd. 3. VeilingDe leden van de PvdA-fractie betreuren het dat met het onderhavige wetsvoorstel
veel tijd verloren is gegaan.De leden van de PvdA-fractie zijn echter van mening dat het veilen van
frequenties een goed instrument is. Daarmee geven deze leden te kennen dat
zij nog steeds staan achter het kabinetsbesluit van juli 1995, namelijk dat
het instrument «veilen» zal worden toegepast bij de vergunningverlening
voor DCS 1800.Dit kabinetsbesluit werd destijds, en wordt nog steeds gesteund door een
meerderheid in de Tweede Kamer, en is mede op initiatief van de PvdA-fractie
tot stand gekomen.Voor de uitvoering van dit kabinetsbesluit is, zoals ook deze leden zich
reeds toen en ook thans nog realiseren, een wetswijziging noodzakelijk, die
uiteraard met de nodige zorgvuldigheid tot stand moet worden gebracht. Mijn
beleidsvoornemens voor DCS 1800 werden op 16 april 1996 aan de Tweede Kamer
voorgelegd. Op 19 april 1996 werd het wetsvoorstel voor advies aangeboden
aan de Raad van State, die op 18 september 1996 advies uitbracht. Het nader
rapport en het gewijzigd voorstel van wet werden op 18 december 1996 aangeboden
aan de Tweede Kamer, welke op 4 maart 1997 verslag uitbracht.
De doorlooptijd van het tot nog toe afgelegde wetgevingstraject wijkt niet
af van de doorlooptijd van andere, vergelijkbare wetgevingstrajecten. Derhalve
ben ik, anders dan deze leden, van mening dat er in dit geval geen sprake
is van «verloren tijd».Net als de leden van de CDA-fractie betreurt ondergetekende het dat Nederland
met de introductie van DCS 1800 in Europa niet voorop loopt. Het is echter
mijn stellige overtuiging dat Nederland door de beschikbaarheid van de E-GSM-band
weer tot de kopgroep van Europa zal gaan behoren, omdat Nederland straks een
van de eerste landen zal zijn met gecombineerde vergunningen (DCS 1800 en
E-GSM).De leden van de CDA-fractie en van de PvdA-fractie vragen om een overzicht
van de verschillende typen veiling, voor welk type veiling er inmiddels is
gekozen en naar de wijze van uitvoering van de veiling.Op basis van een uitgebreide studie is voor de veiling van het gebruiksrecht
op de frequenties voor de DCS 1800-vergunningen gekozen voor een zogenaamde
«simultane meerronden-veiling».Bij die keuze is met name gelet op de verdelingsefficiëntie en het
risico dat bieders te hoog bieden voor het goed. In veilingtermen is een verdeling
efficiënt wanneer de goederen terechtkomen bij de bieders die de hoogste
waardering hebben voor het goed. De mate waarin informatie tijdens de veiling
beschikbaar komt, is daarbij van invloed op de mate waarin bieders de waarde
van het goed kunnen inschatten.Thans volgt een kort overzicht van de verschillende veilingtypen met de
belangrijkste voor- en nadelen.Bij de «Engelse veiling» wordt het goed bij opbod geveild.
De veiling start met een lage prijs en de bieders worden vervolgens in staat
gesteld hoger te bieden. De winnaar is degene die uiteindelijk het hoogste
heeft geboden. Dit bod moet ook worden betaald. Het voordeel van deze veiling
is dat bieders kunnen «leren» van de waardering die andere bieders
hebben voor het goed. Bij goederen waarvan de waarde moeilijk op voorhand
is in te schatten, zoals kunst, antiek maar ook frequenties, wordt het risico
dat bieders de waarde van het goed te hoog inschatten, hierdoor verkleind.
Bovendien hoeft de bieder met de hoogste waardering slechts een fractie meer
te bieden dan de bieder met de op één na hoogste waardering.
Wanneer de prijs te hoog wordt, valt deze tweede bieder namelijk af. Hierdoor
kan de Engelse veiling als verdelingsefficiënt worden beschouwd. Dit
type veiling is ook geschikt voor het simultaan veilen van kavels.De tweede variant is de «Nederlandse veiling». Hierbij wordt
bij afslag geveild; de veiling start met een hoge prijs die daalt tot een
bieder het goed «mijnt». De winnaar moet het door hem gemijnde
bedrag ook betalen. Doordat de bieder die mijnt op datzelfde moment winnaar
wordt van de veiling, zit het risico in het (te) lang wachten met mijnen.
De bieder met de hoogste waardering wil slechts een fractie hoger bieden dan
degene met de op één na hoogste waardering. Tijdens het veilingproces
komt er echter voor een bieder geen informatie vrij die het mogelijk maakt
te achterhalen welke waardering de andere bieders hebben voor dit goed. Hierdoor
bestaat het risico dat, ondanks het feit dat een bieder de hoogste waardering
heeft voor het goed, deze te lang wacht met mijnen waardoor het goed terechtkomt
bij een bieder die een lagere waardering voor het goed heeft. Hierdoor is
deze veilingvorm niet noodzakelijkerwijs verdelingsefficiënt. Bovendien
kunnen bieders niet meer reageren op het gemijnde bedrag. Bij deze veiling
kunnen bieders derhalve niet «leren» van waarderingen van andere
bieders voor het goed. Dit type veiling is ook niet erg geschikt voor het
simultaan veilen van twee kavels.Als derde veilingtype kan de «veiling onder couvert» genoemd
worden. Hier brengen alle bieders eenmalig een gesloten bod uit. De bieder
met het hoogste bod krijgt het goed toegewezen en betaalt het door hem geboden bedrag. Bij deze veilingvorm gelden dezelfde bezwaren als
bij de Nederlandse veiling. Ook hier wil een mogelijke winnaar slechts een
fractie hoger bieden dan het uiterste bod van de bieder met de op één
na hoogste waardering voor het goed. Aangezien deze informatie niet beschikbaar
is, maakt hij een inschatting hoe hoog die waardering zou kunnen zijn. Indien
de bieder met de hoogste waardering het bod van de op één na
hoogste bieder te laag inschat kan ook hier het goed terecht komen bij een
bieder die niet de hoogste waardering heeft voor het goed. Evenmin kan worden
«geleerd» van de waarderingen van andere bieders. Een simultane
veiling van twee kavels is met dit type veiling wel goed mogelijk.Tenslotte is er nog de «tweede-prijs-veiling onder couvert»,
ook wel bekend als de «Vickrey-veiling». Bij dit veilingtype is
de winnaar, net als bij de veiling onder couvert, de bieder die het hoogste
bedrag heeft geboden. De winnaar betaalt echter niet het hoogste, maar het
op één na hoogste geboden bedrag. Dit veilingtype tracht het
nadeel te ondervangen dat optreedt bij een veiling onder couvert, namelijk
dat het goed niet noodzakelijkerwijs terecht hoeft te komen bij de bieder
met de hoogste waardering voor het goed. De winnaar is namelijk de bieder
met het hoogst geboden bedrag. Hierdoor hoeft de bieder met de hoogste waardering
voor het goed niet te weten hoe hoog de waardering van de op één
na hoogste bieder is. De optimale biedstrategie bestaat dus uit het bieden
van de eigen inschatting van de waarde van het goed. Doordat de winnaar slechts
de «tweede prijs» hoeft te betalen is de eindprijs in een Vickrey-veiling
dus vrijwel gelijk aan de veilingopbrengst van de Engelse veiling. Ook daar
wordt slechts een fractie hoger geboden dan het bod van de op één
na hoogste bieder. In tegenstelling tot de Engelse veiling mist de Vickrey-veiling
het voordeel van het «leren» van de prijsinformatie die vrijkomt
tijdens het veilingproces, waardoor de mogelijkheid dat bieders de waarde
van het goed beter kunnen inschatten hier eveneens verloren gaat. Bovendien
is de tweede-prijs-veiling door partijen vaak moeilijk te doorzien, met name
vanwege de aparte biedstrategie en door het feit dat de winnaar minder hoeft
te betalen dan het door hemzelf geboden bedrag. Bij een simultane veiling
van twee kavels wordt dit nog verder bemoeilijkt.De leden van de fractie van D66 stellen voor dit veilingtype te hanteren,
om te voorkomen dat de DCS 1800-vergunninghouder teveel voor zijn frequenties
betaalt. Zoals uiteengezet betaalt de winnaar bij een Vickrey-veiling echter
niet per definitie minder dan de winnaar van de voorgestelde veiling over
meerdere ronden. Het risico dat deelnemers teveel bieden voor het goed, wordt
juist tegengegaan door het spelen over meerdere ronden. Ervaringen met het
gebruik van deze veilingvorm voor het veilen van frequenties in Nieuw-Zeeland
bevestigen de genoemde nadelen.Gelet op alle bovenstaande overwegingen heeft de veiling bij opbod sterk
de voorkeur. Met dit veilingtype is het ook mogelijk om twee kavels tegelijkertijd
te veilen.Het tegelijkertijd aanbieden van meerdere goederen heeft sterke voordelen
boven het één voor één aanbieden van de goederen.
In het laatste geval wordt gesproken van een zogenaamde «sequentiële
veiling». Het nadeel hiervan is dat er bij het bieden op de eerste kavel
geen informatie beschikbaar komt over de uiteindelijke waardering voor de
tweede kavel. Hierdoor bestaat de kans dat er op de eerste kavel in verhouding
erg hoog geboden wordt. Bovendien kunnen bieders wanneer zij niet in staat
blijken te zijn de tweede kavel te bemachtigen niet alsnog meedingen op de
eerste kavel. Dit leidt tot inefficiënties. Het simultaan aanbieden van
de kavels ondervangt dit probleem.Deze overwegingen hebben ondergetekende doen besluiten de volgende veilingvorm
te hanteren: een veiling over meerdere ronden waarbij de kavels simultaan
worden aangeboden. De veilingregels zijn in grote lijnen de volgende. De veiling vindt plaats
over meerdere ronden. Het aantal ronden is onbepaald. De biedingen moeten
schriftelijk worden ingebracht. Na iedere ronde wordt aan de deelnemers bekendgemaakt
hoe hoog de twee hoogste biedingen zijn en hoeveel bieders er geboden hebben.
Dit laatste dient om de bieders inzicht te geven in de zogenaamde «diepte
van de vraag». De identiteit van de bieders wordt niet bekendgemaakt.
Gebruikmakend van deze informatie kunnen deelnemers hun bod voor de volgende
ronde bepalen. Er kunnen meerdere ronden per dag gehouden worden.De meerrondensystematiek zorgt ervoor dat bieders dusdanig veel informatie
krijgen dat het risico dat zij teveel voor de kavel bieden, klein is. Voor
het in redelijk tempo laten verlopen van de veiling wordt voorts de zogenaamde
«bod-toename-regel» gehanteerd. Dit betekent dat in iedere ronde
de biedingen minimaal een bepaald percentage (maximaal tien procent) hoger
moeten zijn dan het hoogste bod in de afgelopen ronde. De veiling eindigt
op het moment dat geen bod meer wordt uitgebracht. De winnaars zijn degenen
die de hoogste biedingen hebben uitgebracht. Het winnende bedrag moet kort
na de veiling ineens worden betaald.De leden van de D66-fractie doen een suggestie om te voorkomen dat de
DCS 1800-vergunninghouder een bod uitbrengt dat naderhand onrealistisch hoog
blijkt te zijn. Daartoe dient gegadigden te worden voorgehouden dat liberalisering
en vrije concurrentie het doel van het beleid vormen, en dat vrijwaring of
beperking van de concurrentie derhalve niet in het vooruitzicht kunnen worden
gesteld.Mijn reactie op deze suggestie is de volgende. Om te kunnen komen tot
een beoordeling van de waarde van het op de veiling aangeboden gebruiksrecht,
zullen partijen zich sowieso oriënteren op het door de overheid gevoerde
en voorgenomen beleid voor de telecommunicatiesector, mede gelet op de Europese
regelgeving voor deze sector. Ik acht partijen daartoe zonder meer uitstekend
in staat. Het lijkt mij niet noodzakelijk partijen expliciet «voor te
houden» dat de liberalisering van de markt en de ontwikkeling van concurrentie
mij ernst is.De leden van de PvdA-fractie hebben gevraagd om het voorhangen van de
algemene maatregel van bestuur waarin de veiling nader zal worden geregeld.Uiteraard is ondergetekende bereid de Tweede Kamer te informeren over
de inrichting van de veiling. Ik ben van mening dat ik de Kamer in het voorgaande
voor dit moment reeds voldoende heb geïnformeerd over de voorgenomen
wijze van uitvoering van de veiling, mede gelet op het volgende.De ontwerp-algemene maatregel van bestuur waar de voornoemde leden op
doelen, behelst niet meer dan een marginale wijziging van het thans vigerende
Besluit vergunningen mobiele telecommunicatie. Ten aanzien van de veiling
bevat dit ontwerp slechts een delegatiebepaling, die het mogelijk maakt de
veiling bij ministeriële regeling in detail te regelen. Het voorhangen
van dit ontwerp acht ik dan ook niet zinvol. Daarbij zou dat ook tot aanzienlijke
vertraging leiden. Immers, het ontwerp zal niet eerder voor advies aan de
Raad van State kunnen worden voorgelegd, dan nadat de Tweede Kamer het onderhavige
wetsvoorstel heeft aanvaard. Het laat zich raden wat het voor de totale doorlooptijd
van het wetgevingstraject betekent, als daarbij ook nog eens een voorhangprocedure
zou moeten worden gevolgd.In de huidige wet- en regelgeving is ook niet, evenmin als in de ontwerp-Telecommunicatiewet,
voorzien in een voorhangplicht voor ontwerp-regelingen op het gebied van telecommunicatie.Het risico van aanzienlijke vertraging bij het eventueel voorhangen van
de ontwerp-ministeriële regeling waarin de veiling wordt geregeld, is
minder groot dan bij het voorhangen van de algemene maatregel van bestuur.
Anderzijds moet ook hier rekening worden gehouden met vertraging. Alles afwegende
lijkt het mij dan ook niet zinvol de betreffende ontwerp-regelingen voor te
hangen.De leden van de PvdA-fractie vragen naar de taakverdeling met betrekking
tot de veiling en de vergunningverlening tussen de diverse onderdelen van
mijn ministerie.Bij het Ministerie van Verkeer en Waterstaat is de Hoofddirectie Telecommunicatie
en Post (HDTP) verantwoordelijk voor het beleidsterrein post en telecommunicatie.
Binnen de HDTP is, kort samengevat, de directie Beleidszaken belast met beleidsvorming
ten aanzien van telecommunicatie en post, waaronder de voorbereiding van de
wet- en regelgeving, en de Rijksdienst voor de Radiocommunicatie (RDR) met
de uitvoering van het frequentiebeleid.Voor DCS 1800 wordt door de directie Beleidszaken en de RDR onder één
projectmanagement samengewerkt aan de voorbereiding van de vergunningverlening
voor DCS 1800, daarbij uitgaand van de respectieve expertise.Ten aanzien van de mening van de leden van de PvdA-fractie dat voor een
veiling een transparante marktsituatie is vereist, en dat partijen over gelijke
informatie dienen te beschikken, kan het volgende worden opgemerkt.De waardering van marktpartijen voor het op de veiling te verdelen gebruiksrecht
is voor een belangrijk deel afhankelijk van hun eigen inzichten in de markt
voor mobiele telecommunicatie. Op basis van die expertise dienen de partijen
zich een beeld te scheppen van de kansen en bedreigingen die van invloed zijn
op hun ondernemingsplan. Een belangrijke factor in die markt betreft echter
het door de overheid gecreëerde regelgevende kader.Ondergetekende deelt de mening van de leden van de PvdA-fractie, dat de
overheid, als aanbieder van het gebruiksrecht op de frequenties en vanuit
oogpunt van behoorlijk bestuur ervoor zorgdraagt inzicht te verschaffen in
dat regelgevende kader. In de informatie die aan alle aanvragers ter beschikking
zal worden gesteld, zal daarom de betreffende wet- en regelgeving en de toekomstige
beschikbaarheid van frequenties zo volledig mogelijk worden beschreven.De leden van de fracties van de PvdA en van het GPV vragen hoe een bieder
rekening kan houden met eventueel in de toekomst vrijkomende frequenties.Zoals reeds opgemerkt zal ondergetekende er steeds naar streven zoveel
mogelijk helderheid te verschaffen over het toekomstig frequentiebeleid. Dit
geldt onverkort voor het tijdstip waarop en de mate waarin de overige voor
DCS 1800 geschikte frequenties vrijkomen en er mogelijk extra concurrentie
zal ontstaan. Dit neemt echter niet weg dat de aan de veiling deelnemende
partijen, op basis van hun eigen inzichten en risicohouding, de resterende
onzekerheid dienen te vertalen in consequenties voor hun ondernemingsplan,
en daarmee voor hun op de veiling uit te brengen bod.De leden van de RPF-fractie vragen naar het doel van het wetsvoorstel:
het bevorderen van concurrentie of het genereren van opbrengsten voor het
Rijk.Voor het antwoord op deze vraag verwijs ik allereerst naar de memorie
van toelichting, waar uitgebreid is uiteengezet dat het beleid van ondergetekende
is gericht op het creëren van een sterk concurrerende mobiele telecommunicatiemarkt.
Verder is in de memorie van toelichting gesteld dat het wetsvoorstel op de
eerste plaats voorziet in de mogelijkheid het gebruiksrecht op frequenties
voor specifieke vormen van openbare mobiele telecommunicatie
te veilen. Dat daar mogelijk opbrengsten uit voortvloeien, is een neveneffect
dat bij de besluitvorming nauwelijks een rol heeft gespeeld, en dat uitdrukkelijk
op de tweede plaats komt, na het belang van de markt voor mobiele telecommunicatie.De leden van de fracties van de PvdA en de RPF stellen vragen over de
keuze voor de veiling- boven de tenderprocedure.In de memorie van toelichting is uitgebreid ingegaan op de beslissing
om in principe het veilinginstrument te hanteren voor de verdeling van schaarse
frequenties voor zakelijke toepassingen. Derhalve volsta ik hier met een korte
beantwoording. In grote lijnen zijn er twee mogelijke verdelingsmechanismen
te gebruiken: veiling of vergelijkende toets, ook wel tenderprocedure genoemd.
In een aantal landen is een combinatie hiervan gebruikt. Het probleem bij
een combinatie van een vergelijkende toets en een veiling is dat de transparantie
verloren gaat, terwijl het tevens vrijwel onmogelijk is om vast te leggen
hoe de twee delen van de combinatie tegen elkaar afgewogen moeten worden.Uit het oogpunt van transparantie en gelet op de doelstelling dat de marktontwikkelingen
zoveel mogelijk door de markt moeten worden bepaald, is met het onderhavige
wetsvoorstel voor de verdeling van frequenties voor mobiele telecommunicatie
gekozen voor een veiling. Het instrument van de vergelijkende toets wordt
als alternatief selectiemiddel gehandhaafd voor gevallen waarin veiling niet
het meest geschikte middel is. Daarbij kan gedacht worden aan de behoefte
tot actief sturen van de overheid om redenen van maatschappelijke en economische
aard.Of een situatie van schaarste zich daadwerkelijk zal voordoen, is niet
op voorhand te zeggen. In het geval van DCS 1800 zal dit blijken op het moment
dat is vast te stellen of het aantal vragende partijen het aantal aangeboden
frequentiekavels overtreft. Indien er geen sprake is van schaarste, in die
zin dat het aantal vragende partijen het aantal aangeboden kavels niet overtreft,
zal het veilingmechanisme niet worden toegepast. Het wetsvoorstel voorziet
in een dergelijke situatie.De leden van de CDA-fractie geven aan het instrument van de vergelijkende
toets de voorkeur boven een veiling. Volgens deze leden is het een voordeel
dat bij de vergelijkende toets kan worden vastgelegd dat de aanvrager die
de vergunning verkrijgt, gehouden is aan hetgeen in de aanvraag is «aangeboden».
Verder vragen zij waarom een vergelijkende toets in Nederland meer dan een
half jaar zou moeten vergen, en verwijzen zij daarvoor naar de in Duitsland
gevolgde procedure.Allereerst wenst ondergetekende te benadrukken dat er tussen een vergelijkende
toets en een veiling meer verschillen zijn dan alleen de wijze van bepalen
wie de vergunning krijgt. Het meest wezenlijke verschil is dat bij een tenderprocedure,
zoals bij de vergunningverlening voor GSM, de minister de vergunning dient
te verlenen aan de aanvrager die naar het oordeel van de minister «het
beste resultaat» uit de vergelijkende toets behaalt. De minister moet
criteria vaststellen aan de hand waarvan in de vergelijkende toets wordt bepaald
wie de «beste» is. Hoewel het op zich mogelijk is dergelijke criteria
vast te stellen, zullen de criteria onder andere marktomstandigheden heel
anders kunnen zijn. Het baseren van de criteria op de verwachtingen die er
bestaan over wat over enkele jaren nodig is, blijft een riskante zaak, juist
op deze zich zo snel ontwikkelende markt.Bij een veiling wordt aan de marktwerking overgelaten wat het «beste»
is. Aanvragers zullen hun ondernemingsplan baseren op wat zij denken dat de
markt nodig heeft, niet op wat zij denken dat de overheid als «beste
resultaat» zal waarderen. De leden van de CDA-fractie merken terecht
op dat bij een vergelijkende toets de aanvrager aan zijn bod wordt gehouden.
Het bezwaar dat de overheid dan moet bepalen wat «het beste resultaat»
is, blijft echter onverkort gelden. Indien toch een vergelijkende toets zou plaatsvinden, zou de totale tijdsduur
benodigd voor indiening en beoordeling niet langer hoeven te zijn dan in Duitsland
het geval was. De vergunningverlening voor GSM in Nederland heeft evenals
in Duitsland zo'n zes maanden geduurd.De leden van de CDA-fractie vragen waarom het Duitse systeem inzake vergunningverlening
niet wordt gevolgd, dat wil zeggen dat er niet wordt geveild indien voor de
betreffende markt al een vergunning is verleend zonder veiling.Mijn bezwaar tegen het Duitse systeem is dat op deze wijze in zijn algemeenheid
het veilen voor de markt van mobiele telecommunicatie nooit meer mogelijk
zou zijn. Dit staat haaks op de reeds aanvaarde en ingezette uitgangspunten
met betrekking tot het frequentiebeleid, in het bijzonder het uitgangspunt
dat het gebruiksrecht op frequenties voor zakelijk gebruik zal worden geveild
indien er sprake is van schaarste. Dat uitgangspunt is in het bijzonder van
toepassing op de markt voor mobiele telecommunicatie. Daarbij moet worden
afgewogen wat de voordelen van veilen zijn ten opzichte van de vergelijkende
toets, zelfs in een geval als het huidige waarin reeds enkele vergunningen
zijn verleend. Voor ondergetekende slaat de balans in dit geval duidelijk
door naar veilen.Op de vraag van de leden van de CDA-fractie waarom het OPT met alternatieven
voor een veiling zou moeten komen terwijl het systeem van de vergelijkende
toets voorhanden is, merkt ondergetekende het volgende op.In de passage in het nader rapport waar deze leden op doelen, heb ik bedoeld
dat het OPT geen alternatieven naar voren heeft gebracht voor het ondervangen
van de negatieve aspecten van de vergelijkende toets, die ook door het OPT
zijn onderkend. Met name het feit dat geen openbaarheid aan de ondernemingsplannen
kan worden gegeven en de onzekerheden daarin spelen hierbij een grote rol.
In het OPT is vooral aangevoerd dat veilen op zich geen verkeerd middel is,
maar dat het introduceren van dit middel een vertraging met zich mee zou brengen,
die men ongewenst achtte.De leden van de RPF-fractie vragen zich af of de vergunninghouders niet
in een betere financiële uitgangspositie zouden zijn als geen gebruik
zou worden gemaakt van het veilinginstrument.In dit verband moet worden opgemerkt dat ten behoeve van een succesvol
ondernemingsplan, dat zal leiden tot een concurrerende positie op de markt
voor mobiele telecommunicatie, een vergunninghouder zich terdege zal hebben
verzekerd van een financieel goede uitgangspositie. Veeleer is de aan zijn
ondernemingsplan onderliggende financiële uitgangspositie van invloed
op de waarde die een partij hecht aan het op de veiling te verdelen gebruiksrecht,
en daarmee op zijn bod.Op dit moment kan ondergetekende de leden van de GPV-fractie niet met
zekerheid informeren over het aantal bedrijven dat een aanvraag zal indienen.
Bovendien hebben eerdere ervaringen geleerd dat het mogelijk is dat potentiële
aanvragers zich pas in een laat stadium aandienen. Zekerheid bestaat derhalve
pas op het moment dat de termijn voor de aanvraagprocedure is gesloten. Enkele
bedrijven hebben op diverse wijzen reeds te kennen gegeven geïnteresseerd
te zijn. Het aantal is echter noch relevant noch maatgevend, omdat er vrijwel
zeker sprake zal zijn van de vorming van consortia van diverse partijen. 4. Vergoeding a. Vergoeding op zichHet verheugt ondergetekende dat de leden van de fracties van PvdA en D66 de mening van ondergetekende delen wat betreft het opleggen van
een vergoeding aan de GSM-vergunninghouders. Zoals de D66-leden het verwoorden,
konden vergunninghouders weten dat er nog een financiële vereffening
zou volgen. Desondanks vinden de leden van de VVD- en CDA-fractie dat de twijfels
van de Raad van State hieromtrent nog onvoldoende zijn weggenomen. De Raad
stelt in haar advies dat het opleggen van een vergoeding zoals oorspronkelijk
voorgesteld ongeschikt is, tenzij nog andere dan de in de memorie van toelichting
genoemde documenten en de daaruit aangehaalde passages aantonen dat de bestaande
vergunninghouders konden weten dat een financiële vereffening zou volgen.In het nader rapport wordt daarop verwezen naar nog twee andere brieven
van de Minister van Verkeer en Waterstaat, van 7 maart 1994 en 18 augustus
1994, naar diverse parlementaire stukken met betrekking tot het wetsvoorstel
mobiele telecommunicatie, naar de mondelinge behandeling van het wetsvoorstel
mobiele telecommunicatie, zowel in de Tweede als in de Eerste Kamer en naar
mondelinge contacten. Overigens verwijst ondergetekende op deze plaats nog
naar de brief van 28 januari 1997 die KPN als commentaar op onderhavig wetsvoorstel
aan diverse fracties heeft verzonden. In genoemde brief stelt KPN, in de laatste
alinea onder punt 1, letterlijk: «Van de GSM-netwerken was bekend dat
naheffing zou kunnen volgen».Bovendien is de voorgestelde oplegging van de vergoeding bij gelegenheid
van het nader rapport gewijzigd in die zin, dat de terugwerkende kracht wordt
weggenomen.Met het voorgaande is mijns inziens de voorwaarde van de Raad meer dan
vervuld.Nogmaals wil ik benadrukken dat indien het daarnaast onmogelijk wordt
gemaakt om eenmaal ingezet beleid na verloop van tijd aan te passen, het daarmee
feitelijk onmogelijk wordt gemaakt om als Nederland ten minste met de ontwikkelingen
op de telecommunicatiemarkt in de pas te lopen. En zoals ondergetekende met
genoegen uit opmerkingen in het verslag van verschillende fracties opmaakt,
wordt de positie van Nederland op zowel de Europese als de wereldwijde telecommunicatiemarkt
niet alleen door ondergetekende van het grootste belang geacht. Het is mijns
inziens daarom raadzaam het feit dat een vergoeding in rekening wordt gebracht
niet langer ter discussie te stellen.Het door de leden van de RPF-fractie genoemde algemene beginsel dat een
bieder er volstrekt op moet kunnen vertrouwen dat hetgeen op de veiling wordt
aangeboden gedurende de looptijd van de vergunning niet wezenlijk zal veranderen,
geldt uiteraard niet alleen in het geval van vergunningverlening na veiling,
maar tevens voor vergunningverlening na vergelijkende toets. Ondergetekende
merkt op dat de leden van de RPF-fractie kennelijk doelen op het voornemen
aan de GSM- vergunninghouders een vergoeding op te leggen. Hier is echter
geen sprake van verandering van het gebodene tijdens de looptijd van de vergunning,
aangezien de GSM-vergunninghouders ervan op de hoogte waren dat de toekomstige
wijze van vergunningverlening financiële consequenties voor hen zou kunnen
hebben.In verband met de opmerking van de leden van de CDA-fractie over de schaarstevergoeding
in relatie tot de internationale concurrentiepositie van bijvoorbeeld KPN,
merkt ondergetekende het volgende op.Deze leden achten de op de veiling te betalen prijs en de door de huidige
marktpartijen verschuldigde vergoeding een onwenselijke extra lastenverzwaring
voor het Nederlandse bedrijfsleven, die niet bijdraagt aan de versterking
van de Nederlandse economische structuur. Opgemerkt moet echter worden dat
het veilinginstrument het verdelingsmechanisme bij uitstek is, dat ervoor
kan zorgen dat die partijen de vergunningen verwerven, die als
beste in staat zullen zijn de vergunningen tot waarde te brengen. Hiermee
is zeker niet in de laatste plaats de Nederlandse economische structuur gediend.Daarbij is, onder andere in de vergunningverleningsprocedure voor GSM,
gebleken dat de geïnteresseerde partijen in de regel bestaan uit consortia
met daarin deelnemende buitenlandse partijen. Met het oog hierop kan niet
zonder meer worden gesproken van een lastenverzwaring voor het Nederlandse
bedrijfsleven.Van een negatieve beïnvloeding van de positie van KPN in de internationale
concurrentieverhoudingen kan alleen dan sprake zijn indien van zich voordoende
investeringskansen als gevolg van de te betalen vergoeding moet worden afgezien.
Met het oog op de positie van dit bedrijf op de internationale kapitaalmarkt
lijkt een dergelijke situatie niet waarschijnlijk.De leden van de CDA-fractie vragen naar de reden van de vergoeding voor
ATF 3, en vragen, evenals de leden van de fracties van VVD, RPF en GPV, of
de machtiginghouder voor ATF 3 (KPN) op de hoogte kon zijn van deze vergoeding.Wat betreft het laatste punt kan ik kort zijn. KPN was reeds ten tijde
van de voorbereiding van het wetsvoorstel mobiele telecommunicatie op de hoogte
van het feit dat ook voor ATF 3 een vergoeding zou worden gevraagd. In die
tijd is over dit punt diverse malen met KPN gesproken. Ook is deze kwestie
bij de parlementaire behandeling van genoemd wetsvoorstel diverse malen aan
de orde geweest (zie met name Handelingen II, 1993/94, blz. 4604–4610,
en nog meer expliciet Handelingen I, 1993/94, blz. 1889). Tenslotte is de
Minister van Verkeer en Waterstaat bij brief van 18 augustus 1994 aan KPN
ingegaan op de wettelijke regeling met betrekking tot de aan KPN verleende
machtigingen voor ATF 1, 2 en 3 en SMF 3. In die brief heeft de minister KPN
nog eens apart gewezen op de mogelijke financiële gevolgen van het nieuwe
frequentiebeleid voor KPN, niet alleen als houder van een tijdelijke vergunning
voor GSM, maar ook als houder van machtigingen, waaronder de machtiging voor
ATF 3, op grond van artikel 17 van de Wtv. Van een schending van het vertrouwensbeginsel,
zoals de leden van de CDA-fractie naar voren brengen, kan dan ook geen sprake
zijn.De reden waarom ook van de machtiginghouder voor ATF 3 een vergoeding
wordt gevraagd, is in de eerste plaats gelegen in het feit dat ATF 3 gebruik
maakt van (schaarse) frequenties, die op grond van richtlijn nr. 87/372/EEG
(PbEG L 196) door lid-staten van de Europese Unie moeten worden gereserveerd
voor GSM. Verder maakt ATF 3 onderdeel uit van exact dezelfde markt als de
markt voor GSM en DCS 1800, namelijk de markt voor mobiele telecommunicatie,
in het bijzonder de mobiele spraaktelefonie. Dat ook KPN zelf deze mening
is toegedaan blijkt duidelijk uit het marketingconcept van PTT Telecom BV
voor «het mobiele net», waartoe PTT Telecom zowel ATF 3 als GSM
rekent. Dat ATF 3 een substantieel onderdeel vormt van deze markt, blijkt
uit het aantal abonnees, dat op dit moment circa 320 000 bedraagt. Ter
vergelijking: KPN en Libertel hebben circa 485 000, respectievelijk 220 000
GSM-abonnees. Dat ATF 3, zoals de leden van de CDA-fractie stellen, aanzienlijk
minder mogelijkheden heeft dan GSM, doet aan het voorgaande niet af. ATF 3-gebruikers
kiezen bewust voor ATF 3 in plaats van voor GSM, omdat het goedkoper is, en
zij geen behoefte hebben aan de extra faciliteiten die GSM biedt ten opzichte
van ATF 3, zoals de digitale techniek en de veel uitgebreidere mogelijkheid
van internationaal gebruik. Dat men bewust kiest voor ATF 3 blijkt mijns inziens
ook uit het feit dat het aantal ATF 3-abonnees, ondanks de brede beschikbaarheid
en de snelle groei van GSM, het laatste jaar nog is toegenomen. De leden van de PvdA-fractie vragen of het niet discriminatoir is indien
de vergunninghouders voor vaste infrastructuur geen vergoeding hoeven te betalen
terwijl zij op termijn zullen concurreren met de vergunninghouders voor mobiele
telecommunicatie.De te betalen veilingprijs en vergoedingen zijn gebaseerd op de schaarste
aan frequenties zoals die kunnen worden geëxploiteerd op de markt voor
mobiele telecommunicatie. De vaste infrastructuurvergunninghouders beschikken
op basis van hun vergunning niet over vergelijkbare frequenties, en zijn daardoor
vooralsnog niet op dezelfde markt aanwezig. Bovendien is het op grond van
de Europese regelgeving niet toegestaan op grond van marktargumenten een vergoeding
op te leggen aan vergunninghouders voor vaste infrastructuur.De leden van de RPF-fractie vragen of uit oogpunt van consistentie tevens
een vergoeding voor ERMES-licenties opgelegd moet worden.De markt voor semafonie is een markt die niet te vergelijken is met die
voor mobiele telefonie. Om die reden is het ook niet mogelijk een vergoeding
voor de ERMES-frequenties te vragen nu de frequenties voor DCS 1800 geveild
gaan worden. Indien de nu voorgestelde verdelingsprocedure op ERMES van toepassing
zou zijn geweest, dan zou men niet aan een veiling toegekomen zijn. Er waren
namelijk drie vergunningen beschikbaar, waarvoor maar twee geldige aanvragen
zijn ingediend. Volgens het onderhavige wetsvoorstel zou er dan geen veiling
plaats hebben gevonden, maar zouden de frequenties om niet beschikbaar zijn
gesteld. b. Grondslag vergoedingDe leden van de GPV-fractie vragen of schaarste de enige grondslag is
voor de vergoedingen voor GSM en ATF 3.Met het oog op het schaarse karakter van de frequenties is voor de verdeling
van de gebruiksrechten op de huidige kavels gekozen voor het veilinginstrument.
Dit schaarse karakter van frequenties beperkt zich echter niet tot de huidige
kavels, maar geldt tevens voor de reeds op de markt voor mobiele telecommunicatie
in gebruik zijnde frequenties. Schaarste vormt hierom het uitgangspunt voor
de door alle partijen op deze markt te betalen vergoedingen. Daarbij dragen
de door de bestaande vergunninghouders en machtiginghouder te betalen vergoedingen
bij aan een gelijke startpositie voor de toekomstige DCS 1800-exploitanten.Door het beschikbaar komen van de E-GSM-band wordt de schaarste al voor
een belangrijk deel verminderd. Zodra de resterende frequenties in de DCS
1800-band verdeeld worden, verwacht ik dat de schaarste geheel of vrijwel
geheel zal zijn opgeheven. Of dat werkelijk zo zal zijn, moet dan blijken
uit de aanvragen die ik ontvang. Komen er minder aanvragen binnen dan er vergunningen
te verlenen zijn, dan is er klaarblijkelijk geen schaarste en zal er dus ook
niet geveild worden.Als in de onderhavige procedure slechts twee aanvragen binnenkomen, zal
er ook niet geveild worden en vervalt inderdaad de grond voor de schaarstevergoeding
voor de GSM-vergunninghouders en de ATF 3-machtiginghouder, zoals de leden
van de GPV-fractie vragen. c. Hoogte vergoedingDe leden van de fracties van PvdA en CDA vragen zich af in hoeverre de
vergunninghouders voor GSM konden weten wat de hoogte van het verschuldigde
bedrag zou zijn, en met welke bedragen de aanvragers in de vergunningverleningsprocedure
voor GSM in hun ondernemingsplannen rekening hielden. Daarnaast vragen de
leden van de RPF-fractie zich af hoe ondergetekende het gegeven beoordeelt
dat, nadat de GSM-vergunningen zijn verleend, de voornemens omtrent
toepassing van het veilinginstrument zijn gepresenteerd. Deze vragen worden
gesteld in het licht van de door de Raad van State geuite kritiek.Bij het verlenen van nieuwe vergunningen in een zich ontwikkelende markt
is het van het grootste belang om te zorgen voor een zogenoemd «level
playing field». Uit ambtelijk overleg met de Europese Commissie is gebleken
dat dit aspect nadrukkelijk de aandacht van de Commissie heeft. Wanneer als
verdelingsmechanisme het veilinginstrument wordt toegepast, is er geen ander
middel dan een door de bestaande marktpartijen verschuldigde vergoeding om
dit «level playing field» te bewerkstelligen.Hoe moeilijk het bewerkstelligen van een dergelijk «level playing
field» is, moge onder andere blijken uit de beschikking van de Commissie
van 18 december 1996 in de zaak van de Spaanse vergunningverlening voor de
tweede GSM-vergunninghouder aldaar, waar een bod deel uitmaakte van een vergelijkende
toets, terwijl de eerste GSM-vergunninghouder niet had hoeven te betalen (97/181/EG,
PbEG L 76/19). Dit bod verstoorde de marktverhoudingen dermate, dat de Commissie
Spanje gebood om met alternatieve maatregelen te komen, of het bedrag terug
te betalen. Ook de Raad van State stelt dat zonder een door de bestaande marktpartijen
verschuldigde vergoeding een veiling als verdelingsmechanisme onwenselijk
is, vanwege het ontbreken van een noodzakelijke voorwaarde voor een «level
playing field».In dit verband vragen de leden van de RPF-fractie zich af in hoeverre
in het voorstel rekening is gehouden met het feit dat de door de bestaande
marktpartijen verschuldigde vergoeding afhankelijk is van het resultaat van
de veiling.Aan de noodzaak tot het creëren van een «level playing field»
tussen marktpartijen die op dezelfde markt gebruik maken van schaarse frequenties,
is door ondergetekende invulling gegeven door middel van een verschuldigde
vergoeding per in gebruik zijnde MHz. Gezien het feit dat de frequenties voor
GSM en ATF 3 worden ingezet op dezelfde markt als de frequenties voor DCS
1800, is dit de meest transparante en eerlijke manier om het «level
playing field» te bewerkstelligen. Alternatieve mogelijkheden om het
«level playing field» te bewerkstelligen zijn niet voorhanden.In de procedure voor de vergunningverlening voor GSM moest in een aantal
gevallen noodzakelijkerwijs worden vooruitgelopen op een aantal beleidsvoornemens.
Ik noem hier de toepassing van marktwerking bij de verdeling van schaarse
frequenties en de vergunningverlening voor DCS 1800. Vanwege de aard van de
toenmalige procedure, een vergelijkende toets, werden voor de vergoedingen
die aan de overheid dienden te worden betaald vooraf bepaalde stelposten gegeven.
Het betrof hier uitsluitend de vergoedingen verschuldigd in verband met de
bemoeienis van de Minister van Verkeer en Waterstaat met de toenmalige vergunningverlening
en de handhaving van de vergunningvoorwaarden, waarvan de hoogte met een grote
mate van zekerheid op voorhand was vast te stellen. Alleen door middel van
de toepassing van dergelijke stelposten was een eerlijke vergelijking van
de verschillende aanvragen mogelijk. Gezien het feit dat toentertijd het beleidsvoornemen
voor de introductie van het marktmechanisme nog niet was vertaald in een concreet
beleidsvoornemen ten aanzien van de vergunningverlening voor DCS 1800, bijvoorbeeld
ten aanzien van de wijze waarop de marktwerking tot uiting zou komen, kon
toen niet een dergelijke stelpost voor de verschuldigde vergoeding worden
vastgesteld. Juist omdat de wijze van introduceren van marktwerking bij de
verdeling van frequenties nog niet bekend was, kon ook niet vooruitgelopen
worden op de exacte gevolgen die dit zou hebben voor de GSM-vergunninghouders.Het aan de aanvragers overlaten van een inschatting van de hoogte van
deze vergoeding zou onverenigbaar zijn met de aard van de toenmalige procedure, aangezien in de vergelijkende toets niet kon worden vastgesteld
welke schatting beter zou zijn dan een andere.De leden van de CDA-fractie vragen of de fiscus een fiscale voorziening
van KPN en Libertel voor een te betalen vergoeding geaccepteerd zou hebben.Ingevolge artikel 67 van de Algemene wet inzake rijksbelastingen worden
over de belastingaangelegenheden van belastingplichtigen geen mededelingen
gedaan. In zijn algemeenheid eist de Hoge Raad voor het opnemen van een fiscale
voorziening:1. een rechtsverhouding waaruit juridisch afdwingbare verplichtingen voortvloeien;2. een behoorlijke kans op verwezenlijking van die verplichtingen;3. geen strijdigheid met het goed koopmansgebruik deze verplichtingen –
in die mate – ten laste te brengen van het desbetreffende jaar.De leden van de GPV-fractie en van de RPF-fractie willen weten of bij
de regeling van vergoedingen uitgegaan wordt van een gelijke concurrentiepositie
van KPN en Libertel ten opzichte van de nieuwe DCS 1800-vergunninghouder.
De leden van de PvdA-fractie vragen of er markttechnisch een groot verschil
is tussen KPN en Libertel, en in hoeverre sprake is van risico voor gezonde
mededingingsverhoudingen.De regeling van de vergoedingen, verschuldigd door de huidige vergunninghouders
en de machtiginghouder, kent als uitgangspunt het schaarse karakter van de
frequenties die de partijen op de markt voor mobiele telecommunicatie in gebruik
hebben. Dit uitgangspunt laat, samen met de Europese regelgeving, geen ruimte
voor een onderscheid tussen reeds bestaande partijen, anders dan volgend uit
de door hen in gebruik zijnde hoeveelheid frequenties.Overigens valt te betwijfelen of er sprake is van een markttechnisch dermate
groot verschil tussen beide vergunninghouders, dat hieraan in de regeling
van de vergoedingen, ware dit mogelijk, consequenties zouden moeten worden
verbonden. In ieder geval vormen deze partijen voor de nieuwe vergunninghouders
in vergelijkbare mate een gevestigde marktmacht.De PvdA-fractie vraagt naar de hoogte en de aard van de vergoedingen in
het buitenland.Vooropgesteld zij dat bij de hierna volgende vergelijking dient te worden
bedacht dat in de diverse landen verschillende vergunningverleningsprocedures
zijn gehanteerd.In diverse andere landen in Europa worden vergoedingen gevraagd voor vergunningen
voor mobiele telecommunicatie. In sommige gevallen gaat het om een eenmalige
vergoeding die vooraf betaald dient te worden, zoals in België, Spanje,
Italië en Ierland bij de vergunningverlening voor GSM. De bedragen die
betaald moeten worden, lopen nogal uiteen. Zo moest in Ierland een bedrag
van ongeveer 25 miljoen dollar betaald worden, terwijl in Spanje een bedrag
van ruim 500 miljoen ECU betaald is door de tweede GSM-vergunninghouder. Andere
landen, zoals Denemarken en Duitsland, werken met een jaarlijkse vergoeding
voor het gebruik van frequenties. In Duitsland moet jaarlijks een bedrag van
ruim DM 5 miljoen worden betaald voor het gebruik van de frequenties, terwijl
in Noorwegen een bedrag van NOK 200 000 per frequentie moet worden betaald.
Dit komt voor een volledige DCS 1800-vergunning neer op een bedrag van ongeveer
3,3 miljoen gulden per jaar.Zoals reeds eerder gesteld, zal ten behoeve van de veiling van de huidige
twee kavels een zo groot mogelijk inzicht worden verschaft in de nog op een
later moment ter veiling te brengen frequenties. Met dit verkregen
inzicht worden gegadigden voor de huidige frequenties in staat gesteld om,
op basis van hun eigen kennis van de mobiele telecommunicatiemarkt, de consequenties
hiervan voor hun ondernemingsplan in te schatten. Hierdoor baseren de gegadigden
zich bij de bepaling van de waarde van de huidige kavels niet enkel op de
huidige schaarste, maar ook op het toekomstige aanbod. De door de leden van
de PvdA-fractie genoemde verrekening met toekomstige vergunninghouders is
dan ook niet aan de orde. d. Wijze van betalingDe leden van de PvdA-fractie vragen of het niet logischer is een vergoeding
per licentie in te stellen, in plaats van per frequentie.De nieuwe vergunninghouders betalen met de veilingprijs voor het gebruik
van schaarse frequenties. Maar ook de bestaande partijen op de markt van de
mobiele telecommunicatie maken gebruik van voor die markt geschikte frequenties.
Het is daarom met name het beslag dat de vergunninghouders op de beschikbare
frequentieruimte leggen, dat bijdraagt aan het schaarse karakter van die frequenties.
Vanuit dit oogpunt is het niet meer dan logisch om de bestaande partijen,
evenals de nieuwe vergunninghouders, een vergoeding te vragen naar rato van
hun feitelijk beslag op die in beperkte mate beschikbare frequentieruimte.In dit verband dient tevens, in aanvulling op de memorie van toelichting,
te worden opgemerkt dat richtlijn nr. 97/13/EG (de op 6 maart 1997 door de
Telecomraad aanvaarde Vergunningenrichtlijn) slechts toestaat dat een vergoeding
wordt geïnd ter waarborging van een optimaal gebruik van schaarse hulpbronnen,
in casu frequenties ten behoeve van mobiele telecommunicatie. Hiermee legt
de richtlijn een dwingende relatie tussen enerzijds de vergoeding, en anderzijds
het gebruik van frequenties.De suggestie van Enertel, waarnaar door de leden van de PvdA-fractie wordt
verwezen, om als alternatief voor een betaling ineens van zowel de veilingprijs
als de door de bestaande partijen verschuldigde vergoedingen, te opteren voor
een abonnee-afhankelijke betaling, betekent in wezen een uitgestelde betaling
van de veilingprijs. Het is te verwachten dat deze vorm van asymmetrische
regelgeving door de biedende partijen zal worden verdisconteerd in hun ondernemingsplannen,
en zal resulteren in een relatief hogere veilingprijs. De doelstelling van
de suggestie, te weten een zekere bevoordeling van de toekomstige vergunninghouders,
zal als gevolg van dit te verwachten neutraliserende effect waarschijnlijk
niet worden bereikt. Met het oog hierop, en op de reeds in de memorie van
toelichting genoemde bezwaren, is van een dergelijke wijze van betaling afgezien.De leden van de RPF-fractie vragen om een nadere motivering van de gemaakte
verdeling in de kosten. Dit in die zin dat gekozen is voor een betaling van
de door de huidige vergunninghouders en machtiginghouder verschuldigde vergoedingen
naar rato van het door hen in gebruik zijnde aantal frequenties, en niet naar
rato van het bij hen aangesloten aantal abonnees. Naar de mening van de leden
van de RPF-fractie zou door middel van de laatste mogelijkheid worden voorkomen
dat de huidige partijen niet meer dan de helft van de veilingopbrengst dienen
te betalen.Afgezien van het feit dat, zoals reeds gesteld, het vermeende voordeel
van een uitgestelde betaling nog maar zou moeten blijken, refereer ik wederom
aan richtlijn nr. 97/13/EG. Deze richtlijn legt een dwingende relatie tussen
enerzijds een te heffen vergoeding en anderzijds het gebruik van frequenties.
Daardoor is er geen ruimte voor een abonnee-afhankelijke benadering zonder
rekening te houden met het aantal in gebruik zijnde frequenties. De leden van de RPF-fractie vragen of de DCS 1800-vergunninghouder in
staat kan worden gesteld de licentiekosten (grotendeels) later te betalen.Van geïnteresseerde partijen mag worden verwacht dat deze hun positie
ten opzichte van de bestaande vergunninghouders en machtiginghouder inschatten
en vertalen in consequenties voor hun ondernemingsplan, en daarmee voor de
door hen aan het gebruiksrecht toe te kennen waarde op de veiling. Ditzelfde
geldt voor de verplichting om de geboden veilingprijs ineens te voldoen. Hierdoor
is het niet onwaarschijnlijk dat het voordeel, volgend uit het bieden van
de mogelijkheid tot gespreide betaling, zou kunnen leiden tot hogere biedingen,
waarmee de doelstelling ervan, in casu het verbeteren van de startpositie
van de nieuwe vergunninghouders, niet wordt bereikt. Hierbij komt dat het
voorzien in een dergelijke betalingsregeling niet kan worden gerekend tot
een kerntaak van de overheid: de kapitaalmarkt is immers voldoende ontwikkeld
om partijen ten behoeve van de betaling van de veilingprijs te voorzien van
de benodigde financiële middelen. e. Doorberekening in tarievenDe leden van de fracties van VVD, CDA, D66, GPV en RPF zetten vraagtekens
bij de in de memorie van toelichting verwoorde verwachting dat de op de veiling
te betalen prijs, en ook de door de huidige vergunninghouders en machtiginghouder
verschuldigde vergoeding, niet zullen worden doorberekend in de tarieven voor
de consument.De verwachting van ondergetekende is gebaseerd op het feit dat deze vergoedingen
het karakter hebben van vaste of verzonken kosten, die als zodanig niet relevant
zijn voor de vaststelling van de tarieven. De te betalen vergoedingen gaan
daarmee ten koste van de winst.Ondergetekende verkeert in de stellige overtuiging dat met de vergunningverlening
voor DCS 1800 zoveel concurrentie op de mobiele telecommunicatiemarkt wordt
geïntroduceerd, dat het voor de marktpartijen ook onmogelijk wordt om
deze vaste kosten door te berekenen in hun tarieven. Door de introductie van
twee nieuwe marktpartijen, waardoor het aantal marktpartijen verdubbelt, ontstaan
de juiste marktverhoudingen om die verwachting te kunnen rechtvaardigen: de
markt voor mobiele telecommunicatie verandert, en wordt ontdaan van haar in
belangrijke mate exclusieve karakter. Hierbij speelt tevens een belangrijke
rol dat alle aanbiedende partijen op de markt voor mobiele telecommunicatie
in steeds grotere mate geconfronteerd worden met een situatie waarin het vermogen
om abonnees binnen nieuwe marktsegmenten aan te trekken, sterk afhankelijk
is van een verlaging van de tariefstelling. Daarnaast mag, zoals reeds in
de memorie van toelichting is gesteld, van de te voorziene concurrentie tussen
diensten geleverd over vaste netten en diensten geleverd over mobiele netten
eenzelfde resultaat worden verwacht.Dat de veilingprijs en de verschuldigde vergoedingen ten koste zullen
gaan van de winst, zal in de praktijk betekenen dat de ondernemingsplannen
van de betreffende marktpartijen op een later moment winstgevend zullen worden.
Van de aan de veiling deelnemende partijen mag worden verwacht dat dit gegeven
zal worden onderkend, en zal worden meegenomen in de bepaling van de maximale
waarde van het op de veiling te verdelen gebruiksrecht.De toevoeging «in beginsel» in de memorie van toelichting,
waar wordt gesteld dat de vergoedingen ten koste zullen gaan van de winst,
duidt op de omstandigheid dat er daadwerkelijk voldoende marktwerking zal
moeten zijn. Met de zekerstelling van voldoende marktwerking, door middel
van de introductie van twee nieuwe marktpartijen, is hieraan voldaan. De leden
van de CDA-fractie stellen in dit verband dat voor de bestaande vergunninghouders
en machtiginghouder de te betalen vergoeding een uit de veiling
resulterend gegeven is. Dit doet echter niets af aan het feit dat ook deze
partijen geconfronteerd worden met de steeds meer concurrerende omgeving en
het als gevolg daarvan ontbreken van de ruimte tot doorberekening.Daarnaast stellen de leden van de CDA-fractie dat zeker in de investeringsfase
geen verschil bestaat tussen de variabele en de vaste kosten, en dat daarmee
ruimte ontstaat voor doorberekening in de consumententarieven. Mocht dit al
zo zijn, dan neemt dit niet weg dat de voor de frequenties te betalen vergoedingen
te allen tijde zijn aan te merken als zijnde vaste kosten. Daarbij moet betwijfeld
worden of een dergelijk verschil inderdaad niet bestaat. Immers, de kosten
voor de opbouw van een mobiel net met een bepaalde toekomstvaste capaciteit
zijn in hoge mate een gegeven, en daarmee vast.De leden van de CDA-fractie vrezen tenslotte dat, gesteld dat de veilingprijs
niet wordt doorberekend aan de consument, deze ten koste zal gaan van nieuwe
investeringen en onderzoek. Concurrentie noodzaakt echter niet alleen tot
een scherpe tariefstelling, maar ook tot het kunnen leveren van een divers
aanbod van technisch en kwalitatief hoogstaande diensten. Met name het kwalitatieve
aspect speelt een grote rol in de voorzienbare concurrentie met de vaste netten.
Innovatie is hierom voor een marktpartij een voorwaarde voor een rol van betekenis
op de mobiele markt, zodat verwacht mag worden dat binnen de ondernemingsplannen
hieraan voldoende middelen worden toebedacht.Het is in dit licht dat ondergetekende niet vooruit wil lopen op eventuele
maatregelen voor het geval de consumententarieven als gevolg van de veiling
onverhoopt toch worden verhoogd. Niet alleen acht ondergetekende, zoals gesteld,
een dergelijke verhoging onwaarschijnlijk, en daarmee dergelijke maatregelen
niet aan de orde, maar is ondergetekende tevens van mening dat het van overheidswege
ingrijpen in de prijsvorming in deze markt zich niet verhoudt met de liberalisering
van de telecommunicatiesector in het algemeen. f. Opbrengst veilingDe leden van de RPF-fractie vragen in hoeverre nu al wordt uitgegaan van
eventuele opbrengsten van de veiling.In de begroting voor 1998 zijn vooralsnog geen middelen opgenomen met
betrekking tot de veiling. Aangegeven zal worden dat het voornemen bestaat
te veilen, maar dat onzeker is wanneer en hoe groot de opbrengst zal zijn.De leden van de GPV-fractie informeren naar de bestemming van de veilingopbrengst
en de schaarstevergoedingen.Besluitvorming hieromtrent heeft nog niet plaatsgevonden. 5. Vergunningen a. AlgemeenDe leden van de PvdA-fractie vragen, onder verwijzing naar het artikel
van Dommering, Van Eijk en Verberne in Mediaforum van juni 1996, of het Europeesrechtelijk
verantwoord is één DCS 1800-vergunning te verlenen, nu beperking
van het aantal te verlenen vergunningen uitsluitend mogelijk is in verband
met schaarste en nu richtlijn nr. 96/2/EG van vergunningen (in meervoud) spreekt.
In genoemde richtlijn wordt de volgende formulering gebruikt: «weigeren
de Lid-Staten (...) niet om vergunningen toe te wijzen». De leden van
de PvdA-fractie zullen het met ondergetekende eens zijn dat, indien enkel
en alleen op basis van het feit dat een woord in de meervoudsvorm wordt gebruikt
de conclusie wordt getrokken dat uitsluitend «meer dan een» wordt
bedoeld, dit tot onwenselijke consequenties zou leiden. In de
Wtv wordt bijvoorbeeld het begrip «vergunning verlenen» gehanteerd.
Volgens de redenering van Dommering c.s. zou dit ertoe leiden dat er niet
meer dan een vergunning zou kunnen worden verleend.Het voorgenomen beleid om één vergunning te verlenen, zoals
in de memorie van toelichting verwoord, is gebaseerd op het toentertijd voorzienbare
aantal beschikbare frequenties van 22 MHz. Nu momenteel wordt voorzien dat
een groter aantal frequenties beschikbaar zal zijn en derhalve meer dan een
vergunning zal worden verleend, acht ondergetekende het niet opportuun verder
uit te weiden over de Europeesrechtelijke aspecten van het verlenen van één
vergunning. Voor de ontwikkelingen op basis waarvan het voorgenomen beleid
is bijgesteld, verwijst ondergetekende naar de inleiding (deel I, paragraaf
1).De leden van de D66-fractie merken op dat de noodzaak van beperking tot
verlening van één DCS 1800-vergunning minder overtuigend is
wanneer de mobiele telecommunicatiemarkt wordt bezien als onderdeel van de
totale telecommunicatie-infrastructuur.Wil een DCS 1800-vergunninghouder kunnen concurreren met andere vergunninghouders,
dan blijft het noodzakelijk om een landelijk dekkend net op te zetten. Dit
ongeacht of het gaat om concurrentie met de bestaande mobiele netten of met
de vaste netten. Wil een DCS 1800-vergunninghouder zijn net snel en kosteneffectief
kunnen opzetten, dan heeft hij een ruime hoeveelheid frequenties nodig. In
de ons omringende landen waar reeds DCS 1800-vergunningen zijn verleend, is
telkens 15 MHz per vergunning toegewezen. Met die hoeveelheid frequenties
is het goed mogelijk een kosteneffectief net op te zetten, zelfs rekening
houdend met het feit dat de twee GSM-vergunninghouders reeds geruime tijd
actief zijn. Aangezien er in Nederland slechts 22 MHz beschikbaar waren, kon
slechts één vergunning worden verleend.Met het beschikbaar komen van de E-GSM-band is de situatie drastisch gewijzigd.
Met deze E-GSM-frequenties is een snellere en goedkopere opzet van het net
mogelijk, terwijl met een geringer aantal DCS 1800-frequenties voldoende capaciteit
in de dichtbevolkte gebieden kan worden verkregen. b. VerplichtingenDe leden van de CDA-fractie vragen om een vergelijkend overzicht van eisen
voor GSM-vergunningen en voor DCS 1800-vergunningen.Bij de GSM-vergunningverlening is een aantal minimumeisen gesteld aan
de kwaliteit van het net, aan de snelheid van opbouw van het net en aan de
prijzen die gerekend zouden worden. Op al deze aspecten is gevraagd in hoeverre
de aanvragers aan de gestelde eisen konden voldoen. De eisen die bij de vergunningverlening
op deze aspecten zijn opgelegd, zijn afkomstig uit de eigen aanvraag. Daarnaast
is ook gevraagd naar de diensten die de aanvrager van plan was te gaan aanbieden.
Ook die diensten zijn opgenomen in de vergunning. Bij de beoordeling is uitgebreid
gekeken naar de mogelijkheden die het ondernemingsplan bood om het in de aanvraag
gestelde te kunnen waarmaken.Bij de DCS 1800-vergunningverlening wordt een veiling als verdelingsmechanisme
gebruikt. Dit betekent dat alleen minimumeisen aan de aanvragers gesteld kunnen
worden. Het voldoen aan deze eisen is een voorwaarde om te worden toegelaten
tot de veiling. Deze eisen betreffen de financiële kracht van de aanvrager
en de kennis en ervaring die de aanvrager tot zijn beschikking heeft. Tevens
dient de aanvrager zijn statutaire zetel te hebben in één van
de landen van de Europese Unie. Naast deze verplichtingen zal een aantal voorwaarden
aan de vergunning worden verbonden, die niet op voorhand te controleren zijn,
maar pas bij de uitvoering van de vergunning aan de orde zijn. Deze voorwaarden betreffen bijvoorbeeld de beschikbaarheid van een alarmnummer, het
bieden van de mogelijkheid tot aftappen door de bevoegde instanties en een
verplichte minimumsnelheid bij de opbouw van het net.De leden van de CDA-fractie vragen of het feit dat bij de onderhavige
veilingprocedure lichtere eisen worden gesteld dan destijds bij de GSM-vergunningverleningsprocedure,
niet betekent dat «halverwege de wedstrijd de spelregels worden gewijzigd».
In ditzelfde kader vragen de leden van de RPF-fractie naar de rechtvaardiging
van verschil in kwalitatieve verplichtingen van mobiele dienstaanbieders.Juist bij een vergelijkende toets zijn de voorwaarden voor iedere vergunninghouder
verschillend. In dat geval krijgt iedere vergunninghouder opgelegd hetgeen
hij bij zijn aanvraag heeft aangeboden met betrekking tot bijvoorbeeld de
opbouw en kwaliteit van het net. Aangezien het aanbod van iedere aanvrager
varieert, verschillen ook de vergunningvoorwaarden voor iedere aanvrager.Het feit dat bij de vergunningverlening voor DCS 1800 lichtere eisen zullen
worden gesteld dan indertijd bij de vergunningverlening voor GSM, heeft slechts
te maken met het verschil in vergunningverleningsprocedure. Bij een veiling
van het gebruiksrecht op de frequenties, zoals nu wordt voorgesteld, worden
vooraf minimumeisen gesteld, die daarna niet per vergunninghouder kunnen worden
gevarieerd. Tegenover het feit dat Libertel als gevolg van verandering van
vergunningverleningsprocedure aan zwaardere verplichtingen gehouden is dan
de nieuwe vergunninghouders, staat dat Libertel al enkele jaren actief is,
terwijl de nieuwe vergunninghouders nog moeten starten.De vraag van de leden van de D66-fractie of ook in de toekomst sprake
zal zijn van asymmetrie in de regelgeving, kan ik bevestigend beantwoorden.Op basis van de ontwerp-Telecommunicatiewet wordt hierin voorzien. Kort
samengevat komt de noodzaak voor asymmetrie, mede op grond van Europese regelgeving,
voort uit de nog ongelijke marktverhoudingen op de telecommunicatiemarkt.
Om een meer evenwichtige mededinging op deze markt te bereiken moet de mogelijkheid
bestaan dat aan bepaalde marktpartijen, met name marktpartijen met een aanmerkelijke
macht, zwaardere verplichtingen worden opgelegd dan aan bijvoorbeeld nieuwkomers
op deze markt.De leden van de VVD-fractie zijn van mening dat de keuze voor een veiling
niet impliceert dat voorschriften tot een minimum beperkt moeten blijven,
en denken aan een korte periode om een landelijk dekkend net aan te leggen.Bij een vergelijkende toets heeft de overheid de mogelijkheid om zelf
prioriteiten te stellen wat betreft de gewenste ontwikkelingen. Is een snelle
opbouw van het net gewenst, dan kan de overheid daaraan meer gewicht toekennen;
gaat het vooral om lagere prijzen, dan wordt daar meer gewicht aan toegekend.
Een belangrijk kenmerk van de veiling is juist dat de markt hier leidend wordt.
Als de markt vraagt om een snelle opbouw van het net, dan zal deze plaatsvinden.
Vraagt de markt daar niet om, dan vindt deze niet plaats.Met de in dit wetsvoorstel neergelegde minimumeisen wens ik voornamelijk
zeker te stellen dat er een landelijk net komt. Mijn verwachting is dat de
ontwikkelingen op de markt ertoe zullen leiden dat de opbouw van het net veel
sneller zal plaatsvinden dan verplicht is gesteld.Op verzoek van de leden van de PvdA-fractie gaat ondergetekende graag
in op de voor- en nadelen van het gebruik van roaming. Daarbij maakt
ondergetekende onderscheid tussen nationale en internationale roaming.Op grond van dit wetsvoorstel wordt het mogelijk KPN en Libertel te verplichten
mee te werken aan nationale roaming op hun netten ten behoeve van de nieuwe
vergunninghouders, indien zij daartoe een verzoek indienen bij de minister.
Uiteraard is het ook mogelijk dat partijen op vrijwillige (commerciële)
basis gebruik maken van roaming op elkaars netten. Het gebruik van roaming
op de eerstgenoemde wijze is mogelijk gedurende een beperkte, door de minister
vast te stellen periode. Het doel van het bieden van deze mogelijkheid is
inderdaad dat de nieuwe vergunninghouders in een zo vroeg mogelijk stadium
diensten kunnen aanbieden via de reeds bestaande netten. Aangezien het de
bedoeling is dat de nieuwe vergunninghouders zo snel mogelijk zelf een net
opbouwen, wordt deze mogelijkheid slechts voor een beperkte tijd geboden.
Dat in het buitenland geen enkele DCS 1800-vergunninghouder hiervoor heeft
gekozen, is begrijpelijk aangezien de benodigde randapparatuur tot voor kort
niet beschikbaar was. Nationale roaming zou immers in alle gevallen roaming
op de bestaande GSM-netten betekenen. Momenteel is dergelijke randapparatuur
echter wel beschikbaar. De eerste draagbare telefoons die geschikt zijn voor
beide banden, zijn in het voorjaar van 1997 op de markt gekomen. Het is nu
aan de nieuwe vergunninghouders om al dan niet van deze mogelijkheid gebruik
te maken.Internationale roaming is van belang voor abonnees die in het buitenland
verblijven en daar willen bellen met hun eigen telefoon en op hun eigen abonnement.
Hiermee heb ik direct de voordelen genoemd. Iemand die bijvoorbeeld regelmatig
voor zaken op reis is, hoeft slechts één abonnement te nemen
op een Nederlands net en kan dan bellen via alle buitenlandse netten waarmee
zijn vergunninghouder een overeenkomst heeft gesloten. Op dit moment hebben
zowel Libertel als KPN overeenkomsten gesloten met tientallen buitenlandse
vergunninghouders. Het nadeel van roaming boven een eigen abonnement is dat
de gesprekskosten hoger zijn. Iemand die vooral in Duitsland belt, zal daarom
naar alle waarschijnlijkheid goedkoper uit zijn met een Duits abonnement dan
met een abonnement van KPN of Libertel. Het verschil zit onder andere in de
extra administratie die de internationale verrekening met zich meebrengt.De leden van de CDA-fractie vragen of de GSM-vergunninghouders wisten
dat aan hen een roamingverplichting kon worden opgelegd. Tevens vragen deze
leden welke investeringen met de roamingverplichting gemoeid zijn voor de
GSM-vergunninghouders in verband met de plaatsing van dual band-terminals.Op grond van de huidige Wtv bestond reeds de verplichting voor de eerste
GSM-vergunninghouder (KPN) om desgewenst roaming mogelijk te maken ten behoeve
van de tweede GSM-vergunninghouder (Libertel). Libertel heeft destijds van
deze mogelijkheid geen gebruik gemaakt. De GSM-vergunninghouders waren er
bij hun vergunningverlening niet van op de hoogte dat aan hen een roamingverplichting
ten behoeve van de toekomstige DCS 1800-vergunninghouder opgelegd zou kunnen
worden. Echter, beide GSM-vergunninghouders hebben reeds vele roamingovereenkomsten
met buitenlandse vergunninghouders gesloten. Een roamingovereenkomst met de
DCS 1800-vergunninghouder is derhalve geen zware extra last voor de GSM-vergunninghouders.
Het enige verschil is dat het hier gaat om een roamingovereenkomst met een
vergunninghouder uit het eigen land in plaats van uit het buitenland. Daar
staat tegenover dat de GSM-vergunninghouders inkomsten verwerven wanneer er
daadwerkelijk abonnees roamen op hun net. De GSM-vergunninghouders hoeven
geen investeringen te plegen voor dual band-apparatuur. Het is
immers aan de nieuwe vergunninghouders om hun abonnees te voorzien van dual
band-toestellen.De leden van de VVD-fractie stellen vragen over de mogelijkheid roaming
van de GSM-vergunninghouders af te dwingen en over de investeringskosten die
daarmee gemoeid zouden zijn. De leden van de CDA-fractie vragen of een roamingverplichting
een belasting betekent van de capaciteit op het GSM-net.De roamingverplichting ten behoeve van de DCS 1800-vergunninghouder wordt
met onderhavig voorstel van wet voorzien van een wettelijke basis. Op grond
daarvan kan de roamingverplichting als voorschrift aan de GSM-vergunningen
worden verbonden. Handhaving van deze verplichting kan geschieden middels
het gebruikelijke handhavingsinstrumentarium dat de huidige Wtv reeds biedt.KPN en Libertel zullen geen extra investeringen hoeven te plegen om roaming
mogelijk te maken. Een nieuwe partij die op de mobiele markt komt, zal eerst
nog abonnees moeten verwerven. Daarom zal, ook in het geval dat roaming tot
de mogelijkheden behoort, de extra drukte op de netten van KPN en Libertel
in eerste instantie gering zijn. Bovendien zullen de abonnees die de nieuwe
partijen verwerven, voor een deel ook ten koste gaan van de aanwas van abonnees
van KPN en Libertel. Zelfs indien deze roaming geruime tijd duurt, zal de
extra capaciteit die KPN en Libertel daarvoor nodig hebben, bij de huidige
groeicijfers van de mobiele markt, na afloop van de roamingperiode binnen
korte tijd weer gebruikt worden door nieuwe eigen abonnees.De leden van de CDA-fractie informeren of Duitsland, Frankrijk, het Verenigd
Koninkrijk en België ook de mogelijkheid hebben gecreëerd dat de
DCS 1800-vergunninghouder door middel van roaming gebruik kan maken van de
bestaande GSM-netten.In geen van deze landen is de mogelijkheid tot roaming op de nationale
GSM-netten geboden. Dit hangt mede samen met de beschikbaarheid van dual band-toestellen.
Het eerste dual band-toestel is pas in het voorjaar van 1997 op de markt verschenen. c. ExclusiviteitDe leden van D66 vinden het geen goede gedachte om de DCS 1800-vergunninghouder
drie jaar exclusiviteit te garanderen. Volgens hen staat de exclusiviteit
op gespannen voet met artikel 3bis van richtlijn nr. 96/2/EG, dat bepaalt
dat lid-staten geen beperkingen mogen stellen aan het aanbieden van uiteenlopende
technologieën waarbij van verschillende frequenties gebruik wordt gemaakt.Kennelijk is hier artikel 1, derde lid, van richtlijn nr. 96/2/EG bedoeld,
dat een nieuw artikel 3bis in richtlijn nr. 90/388/EG invoegt. Artikel 3bis
heeft echter geen betrekking op de wijze van vergunningverlening, maar op
de voorschriften die aan vergunningen kunnen worden verbonden, waarin geen
ongerechtvaardigde technische beperkingen mogen worden opgenomen. Overigens
benadrukt ondergetekende nog eens, onder verwijzing naar de memorie van toelichting,
paragraaf 4, dat ook in andere lid-staten periodes van exclusiviteit, met
instemming van de Europese Commissie, zijn verleend.Zowel de leden van de RPF-fractie als de leden van de GPV-fractie informeren
naar de mening over de suggestie om de exclusiviteitsperiode te verlengen.De periode van exclusiviteit is enkel bedoeld om de nieuwe vergunninghouders
de gelegenheid te bieden zich een positie op de markt te verwerven. Het is
zeker niet de bedoeling om door een ruime exclusieve periode
de opbrengst van de veiling te verhogen, zoals de leden van de D66-fractie
menen.Bij het bepalen van de lengte van die periode moeten de belangen van alle
marktpartijen tegen elkaar worden afgewogen. Tegenover de belangen van de
partijen die nu een vergunning verwerven voor DCS 1800 en E-GSM, staat het
belang van de GSM-vergunninghouders die ook graag de beschikking krijgen over
frequenties voor DCS 1800 en de belangen van partijen die in een later stadium
alsnog een vergunning willen verkrijgen. Daarbij moet dan in overweging worden
genomen dat het «achterhouden» van frequenties alleen in bijzondere
gevallen acceptabel is.Al deze belangen tegen elkaar afwegend, heb ik indertijd besloten tot
een exclusieve periode van in beginsel drie jaar. Alleen als de marktontwikkelingen
daartoe nopen, zal ik dit besluit heroverwegen. In dat geval zal ik zeker
alle betrokken partijen consulteren. Ik ben van mening dat het nu verlengen
van deze exclusieve periode de belangen van andere partijen dan de nieuwe
vergunninghouders onevenredig zal benadelen. d. Landelijke dekkingDe leden van de PvdA-fractie vragen naar de noodzaak voor landelijke dekking.Er is voor gekozen zoveel mogelijk concurrentie op de markt van mobiele
telecommunicatie te bewerkstelligen. Uitgebreid onderzoek en ervaring in binnen-
en buitenland heeft aangetoond dat voor het concurreren met landelijke netten
eveneens een landelijk net noodzakelijk is. Uit het in mijn opdracht uitgevoerde
KPMG-onderzoek (DCS 1800 in Nederland, scenario's en aanbevelingen, 31 oktober
1995) blijkt ook dat er alleen potentie voor een regionaal net in de randstad
is. In alle andere gebieden zou de markt dermate klein zijn, dat het de benodigde
investeringen te riskant maakt. Mij zijn dan ook geen gegadigden bekend voor
het opzetten van een regionaal net buiten de randstad, evenmin waar het regionale
vergunninghouders van vaste infrastructuur betreft. Het verlenen van een of
meer regionale vergunningen in de randstad zou tot gevolg hebben dat er minder
frequenties voor een landelijk net beschikbaar zijn en tegelijkertijd dat
door de toegenomen concurrentie in de randstad het landelijk DCS 1800-net
in de rest van Nederland niet of later van de grond komt. Dat druist in tegen
de doelstelling van vergroting van de concurrentie ten opzichte van de huidige
GSM-vergunninghouders.De leden van de VVD-fractie vragen naar het belang van een derde onafhankelijk
landelijk dekkend net voor mobiele telefonie.Op dit moment zijn er twee GSM-netten voor mobiele telefonie. Abonnementen
hiervoor worden onder andere via een negental service providers aan de man
gebracht. Hoewel de afgelopen twee jaar al een behoorlijke prijsdaling kan
worden gesignaleerd, moet ik vaststellen dat in andere Europese landen, waar
een hogere marktpenetratie is en waar meer netten zijn, de prijzen nog lager
zijn. Blijkbaar komt de concurrentie pas echt van de grond als er overal gekozen
kan worden uit drie of meer netten. Wanneer een net niet landelijk dekkend
is, heeft de betreffende vergunninghouder een nadelige concurrentiepositie.
Hij zou op de plaatsen waar hij (nog) geen dekking heeft, via nationale roaming
toch zijn diensten kunnen aanbieden. Dat brengt echter hogere kosten met zich
mee, die hij uit concurrentieoverwegingen wellicht niet wil doorberekenen
aan zijn abonnees. Ook de kwaliteit van de dienstverlening zal beïnvloed
worden. Een gesprek van een abonnee die zich al telefonerend verplaatst naar
een nog niet gedekt gebied, zal verbroken worden. De abonnee zal zich dan
opnieuw moeten aanmelden bij het net waarop «geroamd» wordt, en
opnieuw moeten bellen. De leden van de PvdA-fractie vragen waarom de markt niet vrijer wordt
gelaten en verwijzen in dit kader naar het reeds eerder aangehaalde artikel
uit Mediaforum.Het huidige aanbod op de veiling, twee landelijke kavels bestaande uit
zowel DCS 1800-frequenties als E-GSM-frequenties, is gebaseerd op de beleidsdoelstelling
van vergroting van de concurrentie op de markt voor mobiele telecommunicatie.
De ervaring in Nederland en in het buitenland toont aan dat deze doelstelling
slechts dan kan worden bereikt indien de huidige vergunninghouders, elk met
een landelijk dekkend GSM-net, geconfronteerd worden met de concurrentie van
eveneens landelijk dekkende netten. De aan de beide kavels toegevoegde E-GSM-frequenties
geven daarbij in beginsel de mogelijkheid om op efficiënte wijze te komen
tot landelijke dekking, waarmee tegemoet is gekomen aan het bezwaar dat DCS
1800 voor wat betreft haar specifieke eigenschappen minder geschikt zou zijn
voor dekking in rurale gebieden.De leden van de PvdA-fractie verwachten een positieve werking wanneer
de regionale vergunninghouders van vaste infrastructuur een DCS 1800-vergunning
kunnen bemachtigen. Hoewel de huidige twee kavels geen betrekking hebben op
regionale vergunningen, is het op voorhand niet uitgesloten dat een regionale
infrastructuurvergunninghouder een gebruiksrecht op de beschikbare frequentiekavels
kan verwerven, en vervolgens een landelijk mobiel net kan exploiteren. De
mogelijkheid die een dergelijke partij heeft tot integratie van zijn regionale
vaste net met het landelijke mobiele net zou zeer wel kunnen leiden tot een
concurrerend ondernemingsplan, en daarmee tot een kansrijk bod op de veiling.De leden van de GPV-fractie vragen welke mogelijkheden er zijn voor verlening
van regionale vergunningen onder de voorwaarde dat de regio's tezamen landelijk
dekkend moeten zijn.Indien een aantal partijen een landelijke vergunning wil gebruiken om
gekoppelde regionale netten op te zetten, is dat zeker mogelijk. Uit eerdergenoemd
KPMG-onderzoek en uit diverse indicaties uit de markt, blijkt echter dat er
tot nu toe weinig tot geen interesse is voor regionale vergunningen buiten
de randstad.Het lijkt de leden van de D66-fractie nuttig om enkele frequenties te
bewaren voor regionale vaste netten, aangezien dit de concurrentiemogelijkheden
van de regionale aanbieders zou bevorderen.Mijn eerste prioriteit is en blijft het bevorderen van meer concurrentie
op het gebied van mobiele telecommunicatie, met name ten opzichte van de GSM-vergunninghouders.
Het is nooit de bedoeling geweest om frequenties «achter te houden».
Dit zou overigens ook in strijd zijn met de Europese regelgeving ter zake.
Indien slechts de 22 MHz DCS 1800frequenties beschikbaar zouden zijn geweest,
zou er 7 MHz resteren na het verlenen van één vergunning. Eén
van de mogelijkheden voor gebruik van die frequenties zou toepassing voor
wireless local loop, waarop de leden van de D66-fractie doelen, zijn geweest.Wanneer de resterende DCS 1800-frequenties verdeeld worden, zal er naar
ik verwacht voldoende ruimte zijn om ook regionale vergunningen te verlenen.
Bij de verdeling van die frequenties zal dan ook rekening gehouden worden
met eventuele wensen voor regionale vergunningen. Overigens zijn voor een
regionaal net evenveel frequenties nodig als voor een landelijk net. De frequenties
worden immers om de «x aantal» kilometer hergebruikt. In de stedelijke
agglomeraties zal voor een regionaal net evenveel capaciteit nodig zijn als
voor een landelijk net, bij eenzelfde penetratiegraad. 6. Diversen a. OverzichtenIn antwoord op de vraag van de leden van de PvdA-fractie naar reeds verleende
vergunningen en machtigingen van een zekere substantiële betekenis voor
met name openbare mobiele telecommunicatie, kan ondergetekende het volgende
meedelen.Op grond van hoofdstuk IIa van de Wtv zijn in 1995 twee vergunningen voor
de duur van 15 jaar voor GSM (spraaktelefonie) verleend aan KPN en aan Libertel,
en in 1996 twee vergunningen voor de duur van 10 jaar voor ERMES (semafonie)
aan KPN en aan Callmax.Op grond van hoofdstuk III van de Wtv is in 1994 voor in beginsel 5 jaar
een machtiging verleend voor ATF 3 (spraaktelefonie). In deel I, paragraaf
2, onderdeel d, van deze nota is reeds uitgebreid aandacht besteed aan ATF
3.In dit verband minder relevant, zijn voorts nog de, eveneens op grond
van hoofdstuk III van de Wtv, aan KPN verleende machtigingen voor ATF 1 en
ATF 2 (spraaktelefonie) en voor SMF 3 (semafonie).Tenslotte kunnen nog worden genoemd de tot 1 maart 2003 aan Callmax verleende
machtiging voor semafonie en de tot 16 april 1999 aan RAM Mobile Data verleende
machtiging voor mobiele datacommunicatie.Graag voldoe ik aan het verzoek van de leden van de RPF-fractie om aan
te geven welke voor- en nadelen GSM en DCS 1800 ten opzichte van elkaar hebben.DCS 1800 is een systeem dat werkt volgens de standaard voor GSM. Het enige
verschil is dat DCS 1800 in een andere, hogere, frequentieband werkt dan GSM.
Door deze hogere frequentie is de reikwijdte van een DCS 1800-zender ongeveer
de helft minder ver dan van een GSM-zender. Dientengevolge zijn er meer basisstations
nodig om een landelijk dekkend net op te zetten. Een voordeel hiervan is dat
het bedieningsgebied per basisstation kleiner is waardoor het totale net meer
capaciteit kan bieden. Hieruit kunnen de volgende voor- en nadelen worden
geconcludeerd:GSM 900+ Eenvoudig en voordelig landelijke dekking te realiseren– Minder capaciteitDCS 1800+ Eenvoudig hoge capaciteit te realiseren– Hogere kosten om een net op te bouwenDe stand van zaken in de Europese Unie, waarnaar de leden van de PvdA-fractie
vragen, is als volgt.Het aantal landen binnen de Europese Unie waar tot nu toe vergunningen
voor DCS 1800 zijn verleend, is zeer beperkt. Alleen in Groot-Brittannië,
Frankrijk, Duitsland, Zweden en Finland zijn al een of meer DCS 1800-vergunningen
verleend. Op grond van Europese regelgeving zijn de landen van de Europese
Unie verplicht om uiterlijk in 1998 een of meer vergunningen voor DCS 1800
te verlenen. In de overige landen van de Europese Unie zijn dan ook procedures
gestart om DCS 1800-vergunningen te verlenen.De CDA-fractie vraagt naar de eisen die in Duitsland, het Verenigd Koninkrijk,
Frankrijk, België, Zweden en Finland worden gesteld aan de DCS 1800-vergunninghouders.In alle genoemde landen werd de vergunning verleend na een vergelijkende
toets. In sommige landen zijn vooraf eisen gesteld, bijvoorbeeld ten aanzien
van de kwaliteit. In alle landen is hetgeen de vergunninghouder heeft geboden,
als «verplichtingenpakket» aan de vergunninghouder opgelegd. Bij de vergelijkende toets worden verschillende eisen tegen elkaar afgewogen.
Ondergetekende wijst er daarom op dat het niet goed mogelijk is om de opgelegde
verplichtingen zonder meer met elkaar te vergelijken.In Frankrijk werd één landelijke vergunning verleend. Vooraf
werden eisen gesteld ten aanzien van de dekking, maar deze eisen werden vooral
gesteld om ervoor te zorgen dat de nieuwe vergunninghouder een eigen net opbouwt.
Vooraf werden geen eisen gesteld betreffende volledige dekking, noch betreffende
kwaliteit. Deze waren onderdeel van de bieding.In Duitsland werden vooraf bij de vergunningverlening van de eerste DCS
1800-vergunning stringente eisen gesteld ten aanzien van de dekking. Bij de
vergunningverlening in het Verenigd Koninkrijk werden vooraf geen kwaliteitseisen
gesteld. Deze maakten ook hier onderdeel uit van de bieding. In Finland en
Zweden werden onlangs DCS 1800-vergunningen verleend, waarbij ook de GSM-vergunninghouders
mochten meedingen. In beide landen werden bij de vergunningverlening van GSM
vooraf geen kwaliteitseisen gesteld. In België tenslotte is de besluitvorming
rond de vergunningverleningsprocedure nog niet afgerond. De verwachting is
dat de eisen die zullen worden gesteld gelijk zijn aan de eisen die bij de
GSM-vergunningverlening werden gesteld. b. Toekomstige ontwikkelingenDe leden van de PvdA-fractie vragen naar de toekomstige ontwikkelingen
op het gebied van de mobiele telecommunicatie, zoals Universal Mobile Telecommunications
System (UMTS), en de consequenties daarvan voor de frequentieplanning.Op korte termijn zal de markt voor mobiele telecommunicatie vooral een
integratie van verschillende typen netten laten zien. Enerzijds gaat het hier
om integratie van verschillende typen mobiele telecommunicatiesystemen, zoals
GSM en DCS 1800, of de integratie van aardse mobiele telecommunicatiesystemen
met satellietsystemen, die ervoor zorgen dat mobiel telecommuniceren altijd
en overal mogelijk wordt. Anderzijds zullen de mobiele telecommunicatiesystemen
en het vaste net met elkaar convergeren.Deze ontwikkeling wordt versterkt door de komst van nieuwe infrastructuurvergunninghouders.
Deze zullen, om aan abonnees telefonie te kunnen aanbieden in gebieden waar
zij geen vaste infrastructuur bezitten, veelal uitwijken naar radio-, dus
draadloze, communicatie. Door de inzet van radio kan een abonnee op deze wijze
naast telefonie thuis ook telefonie in de omgeving van het huis of een groter
gebied worden aangeboden. Door deze ontwikkeling zal de druk op het schaarse
frequentiespectrum worden vergroot. Deze druk wordt nog verder vergroot door
het toenemend belang van datacommunicatie, hetgeen in veel gevallen zal leiden
tot veelvuldiger communicatie.Door de integratie van de verschillende mobiele telecommunicatiesystemen
wordt het mogelijk dat een vergunninghouder met één telecommunicatienet
op iedere plaats elk type dienst kan leveren. Door de convergentie van vaste
en mobiele netten zal de gebruiker ook steeds minder beperkingen ondervinden
van het type net waar hij gebruik van maakt.In een dergelijk UMTS moeten alle vormen van mobiele telecommunicatie
in één systeem samenvloeien. In een UMTS zal de gebruiker dezelfde
mogelijkheden hebben als met een draadgebonden toestel. De gebruiker zal hierbij
over zowel spraak-, data- als multimediatoepassingen kunnen beschikken. De
internationale besprekingen over het frequentiegebruik van een UMTS zijn nog
niet afgerond.Om al deze diensten aan een gebruiker te kunnen aanbieden, zal een groot
beslag op het frequentiespectrum worden gelegd. De druk op het frequentiespectrum
zal ook toenemen omdat in de overgangsfase naar een UMTS verschillende
systemen naast elkaar gebruikt worden. Bovendien wordt ten behoeve van mobiele
telecommunicatiesystemen gebruik gemaakt van frequenties voor vaste verbindingen.
Ook door het toenemende aantal vergunninghouders zal de druk op de schaarse
frequentieruimte toenemen. Door de inmiddels ingezette digitalisering van de telecommunicatie- en
omroeptechnologie wordt het onderscheid tussen spraak, data en omroep steeds
diffuser. Hierdoor wordt het steeds moeilijker om a priori frequenties aan
een bepaalde dienst toe te wijzen. De frequenties zullen in de toekomst dan
ook eerder aan systemen dan aan diensten worden toegewezen. De verschillende
bestemmingen van de frequentiebanden worden in het nationaal frequentieplan
vastgelegd. De uiteindelijke toewijzing geschiedt aan marktpartijen die deze
systemen voor de exploitatie van verschillende typen diensten kunnen inzetten.De vraag van de leden van de PvdA-fractie of er voornemens zijn het vergunningenstelsel
in het kader van de herziening van de Wtv te harmoniseren, kan ondergetekende
bevestigend beantwoorden.Het onderscheid in de huidige Wtv tussen concessie, infrastructuurvergunningen,
vergunningen en machtigingen, komt te vervallen. Uitgangspunt in de ontwerp-Telecommunicatiewet
is dat de toegang tot de telecommunicatiemarkt in beginsel vrij is en zo weinig
mogelijk moet worden gebonden aan regels. Alleen wanneer er sprake is van
schaarste, en ordening nodig is, met name als het gaat om frequenties en nummers,
zal op terughoudende wijze gebruik worden gemaakt van het vergunninginstrument.
Daarnaast zullen aanbieders van openbare telecommunicatienetten en diensten
zich als zodanig moeten laten registreren. Een registratie zal in principe
altijd plaatsvinden. Een registratie is nodig om te kunnen vaststellen voor
welke aanbieders bijzondere rechten of verplichtingen gelden dan wel moeten
worden opgelegd, alsmede in verband met het vereiste van aftappen.Voor de vergunningen en machtigingen die op grond van de thans vigerende
Wtv zijn, c.q. nog zullen worden verleend, zoals voor GSM, ATF 3 en DCS 1800,
is voorzien in een overgangsregime. In het kort komt deze regeling er op neer
dat de vergunningen met inbegrip van de daaraan verbonden voorschriften en
beperkingen, zoals de duur van de vergunning, onverkort van kracht blijven,
en geacht worden te zijn verleend op grond van de nieuwe Telecommunicatiewet. c. MediawetDe leden van de D66-fractie vragen naar de reden om het veilen van frequenties
voor commerciële omroep in de Mediawet op te nemen, en het veilen van
frequenties voor mobiele telecommunicatie in de Interimwet op de telecommunicatievoorzieningen.
Voorts stellen deze leden enkele vragen die specifiek betrekking hebben op
het veilen van frequenties voor commerciële omroep.Anders dan deze leden kennelijk veronderstellen, behelst het eerste wetsvoorstel,
dat in hoofdzaak strekt tot liberalisering van de mediawetgeving wel degelijk
een wijziging van de Wtv. In deze wijziging van de Wtv wordt onder meer het
veilen van frequenties voor commerciële omroep geregeld. Deze wijziging
van de Wtv wordt meegenomen in een wetsvoorstel tot wijziging van de Mediawet
en van de Radio-Omroep-Zender-Wet 1935 (ROZ-wet). Verwezen zij naar kamerstukken
II 1996/97, 24 808. Omdat de stemming over dit wetsvoorstel op 20 maart
1997 in de Tweede Kamer heeft plaatsgevonden, zal ik op deze plaats niet meer
op de specifiek op dit wetsvoorstel betrekking hebbende vragen ingaan.Het andere wetsvoorstel waar deze leden op doelen, betreft het onderhavige
voorstel van wet, houdende wijziging van de Wtv in verband met de invoering
van het veilen van schaarse frequenties voor systemen van digitale
mobiele telecommunicatie. Het is ondergetekende niet duidelijk waarom de leden
van de D66-fractie een verband leggen met de «Interimwet». Met
de term «Interimwet» wordt namelijk gedoeld op de Wet van 28 maart
1996, houdende wijziging van de Wtv, de Mediawet, de ROZ-wet en het Wetboek
van Strafvordering in verband met de liberalisering van kabelgebonden telecommunicatie
(Stb. 1996, 375).Hoewel, zoals de leden van de D66-fractie terecht constateren, de hoofdlijnen
van het veilen in beide wetsvoorstellen in grote lijnen met elkaar overeenkomen,
is bewust gekozen voor het strikt gescheiden houden van beide wetgevingstrajecten.
Alleen al de volstrekt verschillende inhoudelijke doelstellingen van beide
wetsvoorstellen, namelijk liberalisering van de mediawetgeving tegenover het
invoeren van het veilen van frequenties voor mobiele telecommunicatie en de
daaruit voortvloeiende discussies, rechtvaardigen een gescheiden behandeling.
Bovendien zijn bij het wetsvoorstel tot liberalisering van de mediawetgeving
meerdere ministeries betrokken. Verder lopen beide wetgevingstrajecten, zoals
inmiddels gebleken is, in de tijd geenszins parallel.De leden van de D66-fractie zijn van mening dat ruimte moet worden gewonnen
op frequenties die nu anderszins in gebruik zijn, bijvoorbeeld door een oplossing
te vinden voor de dubbele dekking van de publieke televisie.In het kader van het wetsvoorstel tot liberalisering van de mediawetgeving
(kamerstukken II 1996/97, 24 808) is uitgebreid ingegaan op het al dan
niet veilen van frequenties voor commerciële omroep. In dat kader wordt
ook gesproken over de mogelijkheden om additionele frequenties ter beschikking
te stellen voor deze toepassing, waarvoor de leden van de D66-fractie belangstelling
tonen.Bij een andere verspreiding van televisiesignalen dan nu het geval is,
bijvoorbeeld via een satelliet of via andere aardse toepassingen, moeten alle
kosten, mogelijkheden en onmogelijkheden goed in kaart gebracht zijn. Daarbij
moeten dan ook alle kosten meegewogen worden, die consumenten voor een dergelijke
stap zouden moeten opbrengen. Dit betreft dan bijvoorbeeld de (schotel)antenne
of decoder die benodigd is. Ook moet bedacht worden wat er met de vrijkomende
frequenties kan gebeuren. Deze frequenties zijn nu bestemd voor omroepuitzendingen
en kunnen niet zomaar voor andere toepassingen worden aangewend, aangezien
daarover internationale afspraken zijn gemaakt. Ook is de beschikbaarheid
van apparatuur voor andere toepassingen een aspect dat dan aandacht verdient.
Zolang er in internationaal verband geen andere bestemming is afgesproken
voor deze frequenties, zal er ook geen markt en dus geen apparatuur voor komen.Technisch is het niet mogelijk om televisiesignalen via de DCS 1800-technologie
te verspreiden. De suggestie van de leden van de D66-fractie om op die manier
de publieke televisie-uitzendingen te verzorgen, is derhalve niet uitvoerbaar. d. OPTADe leden van de D66-fractie vragen naar de rol van de op te richten Onafhankelijke
Post en Telecommunicatie Autoriteit (OPTA), in het bijzonder ten aanzien van
het stellen van (tijdelijke) regels van asymmetrie en ten aanzien van toezicht
op de ether.In dit verband wil ik kortheidshalve verwijzen naar het voorstel van Wet
OPTA, dat momenteel bij de Tweede Kamer in behandeling is (kamerstukken II
1996/97, 25 128). In dit wetsvoorstel worden aan de OPTA, kort samengevat,
geen regelgevende, doch slechts toezichthoudende taken opgedragen, met name
ten aanzien van verplichtingen van marktpartijen op de telecommunicatiemarkt.
De verantwoordelijkheid voor de handhaving van de meer technische aspecten
van het gebruik van frequenties en apparatuur blijft berusten onder de Minister
van Verkeer en Waterstaat, in casu bij de Rijksdienst voor Radiocommunicatie.Het lijkt mij raadzaam een eventuele discussie over de taken van de OPTA
te voeren in het kader van de behandeling van het betreffende wetsvoorstel. e. OverigDe leden van de RPF-fractie vragen of een situatie is te voorzien waarin
vergunninghouders van zowel het vaste als van het mobiele net gebruik kunnen
maken.Deze mogelijkheid is expliciet opengelaten. Zowel Telfort als Enertel
kunnen een aanvraag indienen voor een vergunning voor mobiele telecommunicatie.
Ook is samenwerking tussen verschillende vergunninghouders binnen het wet-
en regelgevend kader, met name waar het de mededinging betreft, toegestaan.
Het is aan de markt om uit te maken of en zo ja hoe dat gebeurt.De leden van de RPF-fractie vragen of op korte termijn te verwachten is
dat alle vergunninghouders gebruik zullen maken van zowel de 900 MHz- als
de 1800 MHz-band.Met het beschikbaar komen van de E-GSM-band is het mogelijk om twee nieuwe
vergunninghouders toe te laten, met ieder frequenties in zowel de 900 MHz-
als de 1800 MHz-band. Zoals reeds in de memorie van toelichting is vermeld,
kunnen KPN en Libertel ook in aanmerking komen voor frequenties in de 1800
MHz-band, zodra de overige frequenties in deze band beschikbaar komen. II. ARTIKELEN Artikel I, onderdeel BDe leden van de CDA-fractie vragen toe te lichten wat verstaan wordt onder
«redenen van algemeen maatschappelijk en economisch belang» in
artikel I, onderdeel B.Uitgangspunt van het voorstel van wet is dat het systeem van de veiling
wordt gebruikt om schaarse frequenties bestemd voor zakelijke toepassingen
te verdelen. Het instrument van de vergelijkende toets wordt alleen toegepast
wanneer de veiling niet het geschikte instrument is. De veiling is niet geschikt
als instrument wanneer de overheid zich genoodzaakt ziet om actief sturend
de toewijzing te beïnvloeden om redenen van algemeen maatschappelijke
en economische aard. Dit kan bijvoorbeeld wenselijk zijn vanwege de maatschappelijke
behoefte aan een pluriform aanbod van telecommunicatiediensten. Bij een vergelijkende
toets kan dan op een concreet criterium het beste aanbod worden geselecteerd,
terwijl bij een veiling niet meer dan een minimum kan worden gegarandeerd.
Bij onderhavige frequentieverdeling is er echter geen sprake van redenen van
algemeen maatschappelijk en economisch belang om actief sturend op te treden.
Het veilinginstrument zal de gewenste sturing teweegbrengen, doordat het zal
leiden tot een efficiënte verdeling van de beschikbare frequenties, zowel
economisch-efficiënt als spectrumefficiënt. De minimumeisen, de
vergunningvoorwaarden en de (telecommunicatie) wetgeving in het algemeen,
geven daarnaast voldoende maatschappelijk en economisch wenselijke garanties.
Hierbij valt te denken aan de publicatie van tarieven, de staatsveiligheid,
de opbouw van het net, enzovoorts. Artikel I, onderdeel EDe leden van de GPV-fractie vragen of is overwogen artikel 13g zodanig
te formuleren, dat sommige verplichtingen, met name verplichtingen ter bescherming
van de consument, moeten worden opgelegd en andere verplichtingen kunnen worden
opgelegd. Ondergetekende is van mening dat verplichtingen ter bescherming
van de consument, zoals die in de sfeer van de privacybescherming, niet door
de marktwerking opzij moeten worden gezet. Er wordt dan ook een onderscheid
naar categorieën van verplichtingen gemaakt. Dit onderscheid wordt gemaakt
op niveau van algemene maatregel van bestuur. Dit bevordert de flexibiliteit,
aangezien sommige verplichtingen, voor zover zij reeds in generieke wetgeving
(bijvoorbeeld de privacywetgeving) worden geregeld, niet nog eens dwingend
moeten worden uitgewerkt in de telecommunicatiewetgeving. Bij of krachtens
het Besluit vergunningen mobiele telecommunicatie worden bijvoorbeeld verplichtingen
met betrekking tot telefoon- en telegraafgeheim, bescherming van de persoonlijke
levenssfeer, aftapbaarheid, kenbaarheid van tarieven, voldoen aan internationale
standaarden en instelling van een geschillencommissie aan iedere vergunninghouder
opgelegd. Een andere categorie verplichtingen, waaronder bijvoorbeeld de verplichting
betreffende de opbouw van het net en vergelijkbare kwaliteitseisen, leent
zich beter om zich door de marktwerking te laten bepalen. Hier moet de mogelijkheid
openblijven deze in het geval van een veilingprocedure al dan niet op te leggen,
of in het geval van een vergelijkende toets per vergunninghouder verschillend
op te leggen. Artikel I, onderdeel GDe leden van de CDA-fractie vragen hoe «de tot stand te brengen
mededinging» als weigeringsgrond zal worden gehanteerd.Op dit punt is aangesloten op de reeds in werking getreden Vergunningenwet
kabelgebonden telecommunicatie-infrastructuur (Stb. 1996, 319). Voor een beschouwing
in extenso verwijst ondergetekende naar de memorie van toelichting op deze
wet (kamerstukken II 1994/95, 24 164, nr. 3, blz. 25–26).Kortweg ziet bedoelde weigeringsgrond op de moeilijkheden die kunnen samenhangen
met concurrentiebeperkingen tussen marktpartijen. Een situatie van concurrentiebeperking
zou bijvoorbeeld kunnen optreden wanneer een DCS 1800-vergunning wordt verleend
aan een aanvrager die binnen de invloedssfeer van één van de
GSM-vergunninghouders valt. In een dergelijke situatie zou de positie van
de betreffende GSM-vergunninghouder verder worden versterkt, waarmee ernstig
afbreuk zou kunnen worden gedaan aan de mogelijkheden voor concurrentie. Om
dergelijke situaties te voorkomen, is de tot stand te brengen mededinging
opgevoerd als weigeringsgrond. Artikel I, onderdeel NDe leden van de PvdA-fractie stellen een vraag met betrekking tot artikel
I, onderdeel N.Naar de mening van ondergetekende is het ongeoorloofd wanneer een vergunninghouder
de aanleg, instandhouding en exploitatie van hetgeen waarop de vergunning
betrekking heeft, geheel dan wel hoofdzakelijk overlaat aan een derde zonder
dit met ondergetekende overeen te komen. De vergunninghouder is na de vergunningaanvraag
immers getoetst aan de eisen die op basis van artikel 1, onderdeel jj, zijn
gesteld, alvorens hij werd toegelaten tot de veiling. Deze eisen hebben onder
andere betrekking op kennis en ervaring. Het is dus niet mogelijk de vergunning
vervolgens te laten exploiteren door een derde, die wellicht niet of onvoldoende aan bedoelde eisen voldoet. In dit geval is dan ook toestemming
van de Minister van Verkeer en Waterstaat vereist.In het geval dat (een meerderheid van) het aandelenkapitaal in de vergunninghouder
wordt overgedragen onderscheidenlijk in het geval dat er sprake is van deelneming
in een groep, heeft de Minister van Verkeer en Waterstaat geen bevoegdheid
of instrument om dit te beletten dan wel daarop invloed uit te oefenen. Een
dergelijk geval bevindt zich op het terrein van de mededingingswetgeving en
daarmee in de bevoegdheidssfeer van de Minister van Economische Zaken. Artikel I, onderdeel ODe leden van de PvdA-fractie stellen een aantal vragen over nummerportabiliteit.In het wetsvoorstel is de algemene regel betreffende nummerportabiliteit
van overeenkomstige toepassing verklaard op de nieuwe vergunninghouders. Sinds
bedoelde bepaling in de wet is opgenomen, is er op het gebied van nummerportabiliteit
het nodige gebeurd. Eén van de uitvloeisels daarvan is de brief van
20 november 1996 (HDTP/96/2909), waaraan door de fractie van de PvdA wordt
gerefereerd. Deze brief geeft een nadere invulling van de nummerportabiliteit
zoals ik die in zijn algemeenheid verplicht wil stellen, inclusief de verdeling
van de hieraan verbonden kosten.De datum (1 januari 1999) die genoemd wordt in mijn brief, is de uiterste
datum waarop de nummerportabiliteit voor mobiele netten gerealiseerd dient
te zijn. Mocht een nieuwe vergunninghouder wensen dat deze portabiliteit eerder
tot stand komt, dan zullen de kosten voor deze versnelling voor zijn rekening
komen.In zijn algemeenheid is nummerportabiliteit te realiseren ongeacht het
aantal vergunninghouders waarom het gaat. Artikel IIDe vragen van de CDA-fractie met betrekking tot de ATF- en SMF- systemen
zijn in het voorgaande reeds beantwoord. Ondergetekende verwijst voor deze
beantwoording naar deel I, paragraaf 2, onderdeel d. Artikel 13sIn het in mijn opdracht vervaardigde rapport over nummerportabiliteit
(Numberportability in the Netherlands, 14 maart 1996, Londen) heeft het advies-
en onderzoeksbureau Ovum aandacht besteed aan de kosten die verbonden zijn
aan nummerbehoud, naar welke de leden van de CDA-fractie vragen. Volgens genoemd
rapport bedragen deze kosten voor een mobiel net 8 miljoen gulden.Tenslotte deelt ondergetekende mee dat het noodzakelijk is het onderhavige
wetsvoorstel op enkele ondergeschikte punten aan te passen. Het betreft hoofdzakelijk
wijzigingen van wetstechnische aard. Kortheidshalve verwijs ik naar de toelichting
bij de hierbij gevoegde nota van wijziging.De Minister van Verkeer en Waterstaat,A. Jorritsma-Lebbink 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25171-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl