Raad voor Economische en Financiële Zaken; Verslag van een Algemeen Overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-02 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 21501-07, nr. 654

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

30-03-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

21501-07 nr. 654

26-03-2009

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 21501-07Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 86 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
21 501-07Raad voor Economische en Financiële Zakennr. 654VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 26 maart 2009De vaste commissie voor Financiën1 en
de vaste commissie voor Europese Zaken2 hebben
op 5 maart 2009 overleg gevoerd met staatssecretaris De Jager van Financiën
over:– de brief van de minister van Financiën
inzake verslag Eurogroep en Ecofinraad van 9 en 10 februari 2009, d.d.
17 februari 2009, (21 501-07, nr. 647);– de brief van de minister van Financiën,
inzake toezending geannoteerde agenda voor de Eurogroep en Ecofin van 9 en
10 maart 2009, d.d. 2 maart 2009 (21 501-07, nr. 649);– de brief van de staatssecretaris van Buitenlandse
Zaken, inzake fiche: belastingheffing spaartegoeden, d.d. 27 januari
2009 (22 112, nr. 786);– de brief van de staatssecretaris van Buitenlandse
Zaken, inzake fiche: Verordening inzake ratingbureaus, d.d. 7 januari
2009 (22 112, nr. 787).Van dit overleg brengen de commissies bijgaand geredigeerd woordelijk
verslag uit.Voorzitter: De Nerée tot Babberich Griffier: BerckVragen en opmerkingen uit de commissiesDe voorzitter: Ik open dit algemeen overleg
van de vaste commissie van Financiën met de staatssecretaris van Financiën,
die de minister van Financiën vervangt en voor zichzelf optreedt voor
zover het andere zaken aangaat. We hebben tot half drie. Een verontschuldiging
dat er gisteren met de tijden is geschoven. Ik ben blij dat we weer een volle
bak hebben. Ik zal beginnen met mijn bijdrage en voor die tijd het voorzitterschap
overdragen aan de heer Remkes.Voorzitter: RemkesDe heer De Nerée tot Babberich (CDA):
Voorzitter. Om te beginnen even een algemene opmerking. De minister van Financiën
heeft soms de neiging om provocerende opmerkingen te maken. Of het nu opzet
is of spontaniteit, dat doet er voor de CDA-fractie eigenlijk
weinig toe. Zijn opmerkingen eerder deze week in een speech dat hij de mogelijkheden
onderzoekt om gedwongen onteigening van aandeelhouders wettelijk mogelijk
te maken, valt in die categorie provocerende opmerkingen en ik moet zeggen
dat de CDA-fractie deze opmerking even ongelukkig vindt als de opmerking indertijd
over Fortis. Dat wil ik even kwijt. Indertijd heb ik die opmerking over Fortis
gemaakt en nu maak ik deze over dit punt.De agenda volgend zal ik even ingaan op de economische situatie. We hebben
ruim twee weken geleden kennis kunnen nemen van de meest recente cijfers van
het Centraal Planbureau. Daarin voorspelt het CPB een economische krimp van
3,5% over 2009. De Europese Commissie voorspelt voor Nederland, vrij
recent ook weer, een krimp over 2009 van 2%. Wie moet de CDA-fractie
geloven en waarom?Op de informele top van 1 maart zijn ook de economieën van Midden-
en Oost-Europa aan de orde geweest. Het initiatief van Hongarije om een groot
stabiliteitsfonds op te richten voor deze economieën zal mogelijk tijdens
de Ecofin weer ter sprake komen. Dat initiatief heeft het tijdens de Europese
top niet gehaald. Net als de meeste andere landen is de CDA-fractie hier geen
voorstander van. In hoeverre kan de steun aan dergelijke landen, als het om
de betalingsbalansproblematiek gaat, beter door het IMF worden gedaan? Welke
rol kan Europa hierin spelen? Hoe staat Nederland in deze discussie?Daarnaast spelen maatregelen om de financiële sector te ondersteunen
een rol. Aangegeven wordt dat in het eurogebied nogal veel maatregelen worden
genomen. Nederland heeft de voorwaarden voor de garantiefaciliteit versoepeld
en de looptijd verlengd tot vijf jaar. Mijn fractie zou het op prijs stellen
een actueel overzicht te krijgen van de diverse maatregelen in Europa. Is
er nog sprake van enige coördinatie in Europees verband?De heer Vendrik (GroenLinks): De door de heer
De Nerée gevraagde opsomming van voor de crisisbestrijding relevante
maatregelen zou staan in een paper van de Tsjechen dat wij nog niet hebben?
Ik vraag de staatssecretaris of dit inmiddels beschikbaar is, zodat wij dit
in de rest van dit overleg aan de orde kunnen stellen.De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
Voorzitter. Ik heb gevraagd naar een overzicht. Als dit er al had moeten zijn,
dan steun ik de vraag van de heer Vendrik of wij dit zo snel mogelijk kunnen
krijgen.De voorzitter: Dat komt straks dus terug bij
de staatssecretaris.De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
Dan kom ik op de procedures op grond van het Stabiliteits- en Groeipact. Zes
landen, waarvan vijf eurolanden, worden voorgedragen voor een buitensporigtekortprocedure.
Deze zes landen zijn: Frankrijk, Spanje, Griekenland, Ierland, Letland en
Malta. De Commissie gaat in haar oordeel bij de raadsopinies ook in op de
vraag of per lidstaat sprake is van een adequate inzet bij het European Economic
Recovery Plan. Er wordt gezegd dat men adequaat moet handelen, maar wanneer
wordt er adequaat gehandeld? De CDA-fractie vindt het overigens van groot
belang dat er serieuze tekortprocedures worden gestart. Hoe gaat de minister
zich hiervoor inzetten?Bij het Key Issues Paper ter voorbereiding op de Europese Raad van 19
en 20 maart zijn drie onderwerpen genoemd: EU financiële markten,
de reële economie en de EMU. Wat wordt in dit paper nu precies gesteld
over de reële economie en welke maatregelen worden in dit verband overwogen?
Verder komt het rapport van de heer De Larosière over de toekomst van
het bankwezen ter sprake. Mijn fractie wil weten of de uitkomsten van deze
werkgroep niet wat mager zijn. De Larosière heeft de intentie het systeem
tegen 2012 op poten te zetten, maar Barroso zei vandaag op een persconferentie
dat de Commissie dat veel sneller wil gaan doen. Dit moet onmiddellijk gebeuren,
betoogde hij. Zou de staatssecretaris 2011 een goede ingangsdatum vinden?Over het voorstel voor een Europees systeem van financieel toezicht is
de CDA-fractie van oordeel dat dit op termijn goed is, maar dat het vooralsnog
van belang is om de colleges van supervisors verder uit te breiden. Het toezicht
op de kleinere nationale instellingen zou voorlopig vooral nationaal georganiseerd
moeten blijven. Wat is de visie van het kabinet op dit onderwerp?Bij de landenspecifieke aanbevelingen wordt over het economisch beleid
van Nederland het volgende gesteld: «ontwikkel verdere maatregelen,
waaronder het aanmoedigen van arbeidsmarkthervormingen binnen de flexicuritybenadering,
om de participatie van vrouwen, oudere werknemers en achtergestelde groepen
te versterken, om zo het aantal gewerkte uren te verhogen.» Wat is de
opvatting van het kabinet hierover?Mevrouw Koşer Kaya (D66): Voorzitter.
Ik ben ook benieuwd naar de opvatting van de CDA-fractie, bij monde van de
heer De Nerée.De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
Ik dacht dat deze voldoende bekend was.Mevrouw Koşer Kaya (D66): Er is heel
weinig bekend. Is flexibilisering nog steeds een gewenst item voor de CDA-fractie?De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
Dat hebben we nooit onder stoelen of banken gestoken.Mevrouw Koşer Kaya (D66): Is dat wederom
uw inzet voor deze kabinetsperiode? Dan is het nieuws.De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
Wat de inzet is van de CDA-fractie voor deze kabinetsperiode om uit de crisis
te komen, dat zult u merken.Mevrouw Koşer Kaya (D66): Er moeten
toch wel antwoorden gegeven worden.De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
Ik geef een antwoord, maar het is niet het antwoord dat u graag wilt horen.Mevrouw Koşer Kaya (D66): Nee, dat
is geen antwoord. Wat is uw inzet?De voorzitter: Ik wil graag de heer Vendrik
de gelegenheid geven om een vraag aan u te stellen.De heer Vendrik (GroenLinks): De kans dat
de staatssecretaris hierop een fatsoenlijk antwoord gaat geven, is niet zo
groot, want daarover zitten ze nu juist te vergaderen. De vraag wat de boodschap
van de CDA-fractie aan het kabinet is, is dus wel van belang. Dit is namelijk
een gevoelige aanbeveling. Het is een pijnlijk punt voor Nederland. Er is
een grote tweedeling op de arbeidsmarkt, ten nadele van vrouwen, allochtonen
en lager opgeleide oudere werknemers. Ondanks het feit dat we in een moeilijke
tijd leven, of misschien wel juist daarom, is de hamvraag of de CDA-fractie
vindt dat deze aanbeveling van de Europese Commissie bovenaan het prioriteitenlijstje
van het kabinet moet staan. Met andere woorden: kabinet, doe er wat aan, onderneem
actie om die tweedeling te keren. Als we niet ingrijpen, wordt deze de komende
jaren waarschijnlijk alleen maar groter. Is dat de aanbeveling van de CDA-fractie
aan het kabinet?De voorzitter: In het verlengde van deze vraag
heeft ook de woordvoerder van de fractie van de SP-fractie een vraag aan u.De heer Bashir (SP): Juist in deze moeilijke
tijden is het niet zo’n slimme zet om de discussie hierover te heropenen.
Volgens mij hebben wij de discussie hierover gehad in Nederland. Hoe kijkt
u ertegenaan dat Europa zich op deze manier wil gaan bemoeien met de arbeidsmarkt
in Nederland?De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
We bespreken hier de agenda van de Ecofin. Deze aanbeveling is opgenomen in
deze agenda. Daarom citeer ik deze en vraag ik de opvatting van het kabinet.Voorzitter. Verder komt de inzet bij het klimaatakkoord in Kopenhagen
ter sprake. In het kader van de Ecofin gaat het om de internationale financiële
aspecten van een mondiaal klimaatakkoord. In een Kamerstuk hierover worden
twee opties genoemd: een bijdragenvariant en een marktbenadering. Er wordt
ook gesproken over innovatieve financieringsbronnen voor adaptatie. Wat verstaat
het kabinet hier precies onder?De CDA-fractie wil graag weten hoe kan worden voorkomen dat de uitvoering
van het klimaatakkoord leidt tot het optuigen van een nieuwe bureaucratie.
Het Europees Parlement, dat overigens geen formele rol heeft bij de totstandkoming
van de EU-inzet, en dat moet zo blijven, zal waarschijnlijk op 9 maart
stemmen over een ontwerpresolutie van de Milieucommissie, die tegen 2020 30
mld. per jaar gaat kosten. Mijn fractie zit niet te wachten op dit soort initiatieven.
Graag een reactie van het kabinet.In het rapport over de strategische evaluaties van de administratievelastenverlichting
staat dat Nederland komt met een aanvullend pakket reductievoorstellen. Kan
het kabinet aangeven welke dit precies zijn?De heer Vendrik (GroenLinks): Ik neem aan
dat de heer De Nerée weet dat er geld nodig is zodat de armste landen
zich kunnen voorbereiden op en aanpassen aan klimaatverandering, willen wij
eind dit jaar een succesvol klimaatakkoord in Kopenhagen afsluiten met alle
landen van de wereld. Dat gaat over miljarden. Ik heb hierover twee vragen.
Vindt de CDA-fractie dat Europa zo snel mogelijk duidelijk moet maken welk
concreet bedrag men bereid is daaraan bij te dragen? Zou de Nederlandse regering
zich hier bij de komende Ecofin zeer sterk voor moeten maken?De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
De CDA-fractie steunt het voorstel van de Europese Commissie, laat ik daar
duidelijk over zijn. Mijn fractie is blij dat de regering daarop positief
heeft gereageerd, maar zij houdt wel een voorbehoud of zij hiermee instemt,
omdat de consequenties van deze voorstellen nog niet kunnen worden beoordeeld.
Het definitieve oordeel volgt als we alles op een rijtje hebben en dat impliceert
ook de financiële consequenties.De heer Vendrik (GroenLinks): Dit emmert al
meer dan een jaar. Iedereen die bij de laatste klimaatconferentie in december
in Poznan is geweest, weet dat als er één obstakel op de weg
ligt naar een succesvol klimaatakkoord, het de weigering is van de noordelijke
landen om eens boter bij de vis te leveren. Nu doet de Europese Commissie
dat opnieuw niet en de Ecofin lijkt dat te steunen. Mijn vraag is of de CDA-fractie
succes in Kopenhagen van belang vindt. Zo ja, is zij het ermee eens dat er
nu bedragen moeten worden genoemd? Wat is Europa bereid bij te dragen aan
adaptatie, mitigatie of het voorkomen van klimaatverandering in arme landen?De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
Mijn fractie wil eerst het totale pakket zien en daaraan de consequenties
verbinden.De heer Vendrik (GroenLinks): Er komt geen
totaalpakket als wij niet bereid zijn een keer een stap te zetten. We kunnen
elkaar eindeloos bezighouden met vage en ingewikkelde discussies over bureaucratie,
financiële mechanismen en uitgangspunten. Daar hebben we ons al een aantal
maanden mee beziggehouden. Iedereen weet dat er bedragen op tafel moeten komen
van Europa en de Verenigde Staten en andere rijke landen, wil het over een
aantal maanden slagen in Kopenhagen. Ik vraag voor de zoveelste keer aan de
CDA-fractie of zij bereid is een concreet bedrag te noemen dat de Nederlandse
regering als inzet in de komende onderhandelingen moet gaan kiezen; volgende
week bij de Ecofin, over een paar weken in de Voorjaarsraad, enz. enz. Het
wordt nu tijd te leveren, mijnheer De Nerée. Wat wordt het bedrag van
de CDA-fractie?De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
Ik noem geen concreet bedrag.Voorzitter. Er komt een vernieuwde richtlijn voor elektronisch betalen:
de E-Money directive. In de stukken staat dat het prudentieel regime thans
te zwaar is vormgegeven qua kapitaaleisen. Kan de staatssecretaris aangeven
waarom dit het geval is? Het lijkt mij toch verstandig om een stevig prudentieel
regime te hanteren bij dit soort zaken.Bij de prioriteiten voor het EU-budget voor 2010 gaat het alleen nog maar
om het aannemen van de begrotingsrichtsnoeren. De lijst uitgangspunten in
de geannoteerde agenda lijkt redelijk. Wijken deze af van die in voorgaande
jaren? Waar moet de CDA-fractie aan denken bij het uitgangspunt dat er een
herallocatie van middelen moet komen om ruimte te genereren voor nieuwe prioriteiten?
Waar denkt het kabinet aan? Past deze herallocatie binnen de huidige begrotingsregels
van de EU?In de geannoteerde agenda staat ook een belangrijk punt dat niet officieel
is geagendeerd, namelijk de impaired assets, waarover uitvoerig is gesproken
tijdens de vorige Ecofin. De richtlijnen hiervoor worden mogelijk besproken.
Wat is de lijn van Nederland op dit punt? Hoe staat het met de uitvoering
van de met algemene stemmen aangenomen motie-De Nerée over het aanpassen
van de boekhoudregels? Welke initiatieven heeft het kabinet inmiddels genomen?De heer Bashir (SP): In het eerste stuk van
uw betoog zei u dat u de uitspraken van de heer Bos niet waardeerde. Ik was
juist heel erg verheugd over deze uitspraken. Wij hebben al eerder gepleit
voor een nationalisatiewet voor het geval dat financiële of andere instellingen
in grote financiële problemen komen en het nodig is dat de overheid ingrijpt.
Wij vinden nationalisatie dan de beste optie. Wat is de lijn van de CDA-fractie
in dezen? Wil zij de aandeelhouders blijven stimuleren, ook al hebben zij
in het verleden grote fouten gemaakt?De voorzitter: Volgens mij past deze vraag
niet helemaal in de orde van deze vergadering, maar ik geef de heer De Nerée
de gelegenheid om er wel of niet op te antwoorden.De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
De fracties van de SP en het CDA hebben al in diverse debatten de degens gekruist
over nationalisatie. De SP wilde altijd al nationaliseren en overal een grote
staatsbank van maken. Dat is niet de opvatting van het CDA.De voorzitter: Dit is een onderwerp dat niet
direct de agenda van deze vergadering raakt. Ik begrijp dat deze gedachtewisseling
ook al op vele andere plekken heeft plaatsgevonden. Dan is deze vergadering
geen goede gelegenheid om dat nog eens dunnetjes over te doen.Voorzitter: De Nerée tot BabberichDe heer Bashir (SP): Voorzitter. Het is jammer
dat de minister niet aanwezig kan zijn, maar als de staatssecretaris als plaatsvervangend
premier naar het Witte Huis mag, kan hij wat ons betreft ook wel naar de Ecofinraad
namens het Nederlandse kabinet.Alle gekheid op een stokje, de economische situatie is ernstig. Mijn fractie
maakt zich grote zorgen over de snelle neerwaartse economische ontwikkelingen,
hier, maar ook in Centraal- en Oost-Europa. Het neoliberalisme en het versneld
invoeren van het kapitalisme in Oost-Europa hebben geleid tot een race to
the bottom op het gebied van belastingheffing. Slowakije heeft een vennootschapsbelastingtarief
van 19%, Roemenië 16% en Bulgarije zelfs 10%.Uit de Baltische staten is het idee overgewaaid van de vlaktaks; één
belastingtarief, ongeacht het inkomen. Dat begon in Estland met een tarief
van 24% in 1994. Ondertussen bestaat dit in bijna alle Oost-Europese
landen. Letland en Litouwen hanteren 15%. Estland heeft dat tarief
van 24% al bijgesteld naar 21% en wil tegen 2011 naar 18%
gaan. Daarmee zorgen zij er niet alleen voor dat hun overheden te weinig inkomsten
binnenkrijgen, maar door hun vennootschapsbelasting te verlagen en te concurreren
op belastinggebied lokken ze bedrijven weg en maken ze het ook moeilijker
voor ons om de overheidsfinanciën op peil te houden. Ziet het kabinet
de problemen in deze landen in het licht van deze historische ontwikkelingen?EU-commissaris Almunia heeft gezegd dat hij maatregelen achter de hand
heeft om landen met problemen te helpen. Weet de staatssecretaris wat deze
plannen zijn? Waarom wordt hierover zo geheimzinnig gedaan? Als de discussie
over een noodfonds straks wellicht nieuw leven wordt ingeblazen en blijkt
dat wij deze landen toch moeten steunen, welke harde eisen worden er dan gesteld
op het gebied van de belastingproblematiek? Gaat het kabinet dit aan de orde
stellen, zodat de rekening daar wordt gelegd waar zij hoort, namelijk bij
die mensen in Oost-Europa die jarenlang te weinig belasting hebben betaald?In de Ecofinraad wordt ook gesproken over de buitensporigtekortprocedures.
Gezien de economische crisis is er een trend dat een stijgend aantal lidstaten
zich niet aan de afspraken over het begrotingstekort kan houden. Zijn er geen
andersoortige maatregelen nodig dan de buitensporigtekortprocedure? Is het
kabinet bereid, ook in het licht van de krimp in Nederland, om deze landen
wat meer tijd te geven om te herstellen? Grote bezuinigingen in deze tijden
zijn immers niet verstandig?De Larosière heeft belangrijke aanbevelingen over de toekomstige
financiële architectuur aan de Europese Commissie gepresenteerd. Het
is wel jammer dat deze werkgroep voor ongeveer de helft bestaat uit mensen
van banken die hard zijn getroffen door deze crisis of deze eigenlijk hebben
veroorzaakt. Is het kabinet niet bang dat de indruk ontstaat dat dit een slager
is die zijn eigen vlees keurt? Komt er een schriftelijk kabinetsstandpunt
over de voorstellen van deze commissie?Bij het Nationale Hervormingsprogramma wordt voor Nederland de aanbeveling
gedaan om arbeidshervormingen aan te moedigen binnen de flexicuritybenadering.
De SP-fractie is een tegenstander van bemoeienis van Europa met bijvoorbeeld
het ontslagrecht. De versoepeling van het ontslagrecht is hier net van de
baan en nu probeert de EU deze discussie weer nieuw leven in te blazen. Dat
is gevaarlijk in deze onzekere tijden. De boodschap van Nederland moet zijn
dat er nu en straks geen versoepeling plaatsvindt in Nederland, ook niet via
Europa. Graag hoor ik hierop een reactie.De klimaattop in Kopenhagen staat ook op de agenda. Het belangrijkste
is dat Nederland met een eenduidige lijn naar Brussel gaat. De lijn moet in
de Milieuraad dezelfde zijn als in de Ecofin. Wat voor soort projecten heeft
Nederland op het oog? Wat is de lijn bij het inzetten van steun in ontwikkelingslanden? Moet dit privaat zijn? De Commissie doet geen concrete
voorstellen voor de verdeling van de kosten over ontwikkelde landen en ontwikkelingslanden.
Wat is de inzet van het kabinet? Hoeveel moet de EU volgens de staatssecretaris
bijdragen? Gaat de Commissie uit van te lage kosten, gezien de berekening
van bijvoorbeeld Greenpeace? Volgens de SP-fractie moet deze bijdrage niet
ten koste gaan van de pot geld voor Ontwikkelingssamenwerking, maar bijvoorbeeld
via de emissiehandel worden gefinancierd.Mevrouw Koşer Kaya (D66): Voorzitter.
Ik vind het altijd fijn om naast de SP-fractie te zitten, want dan komt de
andere kant van het protectionisme ook aan de orde. Het is altijd goed om
die tegenstelling scherp te krijgen. De EU wil geen protectionisme bij het
bestrijden van de crisis. We blijven solidair met de Oost-Europese landen
en Europa treedt eensgezind op. Dat was de geruststellende uitstraling na
de EU-top. Mooie woorden, maar het lijkt soms bij woorden te blijven. Het
is niet de bedoeling om nationalistisch te denken in tijden van crisis. Organisaties
als de OESO pleiten tegen protectionisme en voor een eensgezinde aanpak. Dat
wordt onderschreven, maar vanochtend las ik dat staatssecretaris Heemskerk
pleit voor het houden van vakantie in eigen land, omdat dat de economie stimuleert.
De extra kredieten voor ING worden ingezet voor Nederlandse leningen. Deze
Nederlandse voorbeelden getuigen van nationaal in plaats van Europees denken.De heer Tang (PvdA): Is mevrouw Koşer
Kaya op de hoogte van het onderzoek dat is uitgevoerd door de hogeschool in
Breda, dat de milieudruk van vakantie in eigen land het minst is? Dat is misschien
wel interessant. Door al die vliegvakanties naar verre oorden wordt schade
toegebracht aan het milieu en aan het klimaat. Dat is misschien ook iets om
in de overwegingen te betrekken.Mevrouw Koşer Kaya (D66): Dat is zeker
een interessant punt, maar ik denk dat mensen individueel zelf kunnen bepalen
of zij een fietsvakantie in Nederland willen houden dan wel willen vliegen
naar een Oost-Europees land. Dat is ook weer goed voor hun economie. Het is
primair aan de burgers zelf om te beslissen waar zij vakantie willen houden.
Nogmaals, deze voorbeelden getuigen van nationaal in plaats van Europees denken.
Iedereen is tegen protectionisme, ook mijnheer Tang, maar dat lijkt vooral
protectionisme van andere landen te zijn. Graag hoor ik hierop een reactie.Ik maak mij ook zorgen over het vrij verkeer van werknemers. Eigen banen
en eigen werknemers eerst valt ook onder protectionisme en is geen vorm van
vrij verkeer van werknemers, een van de principes die in ieder EU-verdrag
zijn opgenomen. Mijn collega Van der Ham heeft een motie ingediend om verder
te gaan met de Dienstenrichtlijn en op dit punt niet stil te blijven staan.
Het vrij verkeer van diensten zorgt potentieel voor een enorme banengroei
die ook Nederland ten goede komt. Is de staatssecretaris bereid dit namens
Nederland in te brengen?Op de laatste top is ook gesproken over Oost-Europa. De premier zei dat
wij solidair zullen zijn met deze landen. Zijn we al solidair genoeg geweest
door ze op te nemen in de EU? Wat wordt daarmee bedoeld? Volgens Almunia komt
er een Europees fonds. Is dat ook het streven van Nederland? De problemen
in deze landen zijn groot. Er wordt gesproken over het instorten van deze
landen. Wat zullen de gevolgen daarvan zijn voor Oost-Europa, de euro en de
banken die daar na de val van het IJzeren Gordijn hebben geïnvesteerd?
Ik kan heel moeilijk begrijpen waarom mijn collega van de SP-fractie zegt
dat die mensen misschien maar wat meer belasting moeten betalen. Als daar
problemen ontstaan, komen deze vanzelf ook onze kant op. Het zou mij niets
verbazen als wij dan nog meer belasting van de bewoners in Nederland moeten
vragen.De heer Bashir (SP): In een land als Bulgarije
is de vennootschapsbelasting 10%. U kunt toch niet stellen dat dit
te veel is? Door de vlaktaks hebben de hoogste inkomens en de miljonairs jarenlang
te weinig belasting betaald. Daar hangen de problemen die nu zijn ontstaan,
mee samen. U kunt toch niet stellen dat dit zo moet blijven?Mevrouw Koşer Kaya (D66): Dat in het
verleden in Bulgarije en in andere Oost-Europese landen beleid is gevoerd
waar wij niet zo happy mee zijn, dat is één ding, maar de Oost-Europese
landen hebben nu gigantische problemen en wij hebben daar ook banken en wij
hebben daar ook geïnvesteerd. Als de boel daar omvalt, heeft Europa echt
een probleem. Ik zou daar toch echt voorzichtig mee zijn.Het rapport van De Larosière laat zien dat Europees toezicht nodig
is. Alleen wordt dit niet geadviseerd, omdat het politiek niet haalbaar is.
Waarom worden de voordelen van nationale toezichthouders en de nadelen van
een Europese toezichthouder benadrukt? Is deze crisis niet voldoende aanleiding
om drastische stappen te zetten? Hoe gaan we straks samenwerken als een grote
internationale bank in de problemen komt?In de Ecofinraad wordt ook gesproken over het Stabiliteits- en Groeipact.
Hoe zal Nederland hiermee omgaan? Wordt de crisis een excuus om soepeler met
de regels om te gaan? Zal een langere procedure worden gekoppeld aan het opbouwen
van buffers in goede tijden? Hoe wordt er omgegaan met de houdbaarheid van
pensioenvoorzieningen? Ook hier hoor ik graag een reactie op.Er wordt ook gesproken over de herstelplannen. Is er al meer duidelijk
over de financiering van de projecten van de Commissie? Blijft Nederland bij
zijn oude standpunt?Hoe zullen de uitgaven anders worden gefinancierd? Er wordt aangegeven
dat de steunplannen wel tijdig en trefzeker zijn, maar dat er vaak onduidelijkheid
is over de tijdelijkheid. Hoe wordt ervoor gezorgd dat deze derde T ook wordt
bereikt?Terecht wordt door de Europese Commissie aandacht gevraagd voor de tweedeling
op de arbeidsmarkt. Ik vraag de heer De Nerée om zich niet te verschuilen
achter de EU bij het bewerkstelligen van een flexibele arbeidsmarkt, maar
om ook het lef te hebben om in Nederland te zeggen dat wij die arbeidsmarkt
moeten moderniseren omdat vrouwen, allochtonen en jongeren nu nog meer buiten
de boot vallen. Die tweedeling wil hij toch niet hebben? Anders is het goedkoop
medelijden.Er moet natuurlijk hard worden getrokken aan de klimaatdoelstellingen,
dat ben ik met de heer Vendrik eens. Het is goedkoop als wij hier nu niet
keihard op inzetten, omdat wij zien dat deze crisis ook heel negatieve effecten
met zich brengt op dit punt.Ik rond af. De Europese leiders pleiten tegen protectionisme en voor samenwerking,
maar de nationale belangen blijven nog prominent aanwezig in hun gedachten.
Ik roep de staatssecretaris op om hiervoor te waken tijdens de komende Ecofinraad
en te pleiten voor echte samenwerking en echte solidariteit met Oost-Europa
en tegen protectionisme, ook in eigen land.De heer Remkes (VVD): Voorzitter. Ook ik kreeg
een tweeledig gevoel, toen ik vanmorgen de krant opensloeg. Als de staatssecretaris
van Economische Zaken dat soort dingen zegt op basis van de kwaliteiten van
Nederland-vakantieland, heb ik er natuurlijk niets tegen en ben ik het er
zelfs helemaal mee eens. Naar mijn inschatting komt ongeveer de helft van
de leden van het kabinet, misschien zelfs iets meer, net terug van een buitenlandse
wintersportvakantie. Dan vind ik dit eerlijk gezegd niet het meest overtuigende
pleidooi.Een aantal landen in Midden- en Oost-Europa zit op de grens van een faillissement.
Worden er in dit verband nog inspanningen van de Europese Unie
verwacht? Ik ben het helemaal eens met de heer De Nerée dat er helemaal
niets verwacht moet worden van die mallotige Hongaarse gedachte van het afgelopen
weekend. Ik hoor hierover graag een heldere stellingname van de staatssecretaris.
Wat betekent dit eventueel voor ons eigen land? Hoeveel landen hebben inmiddels
de grenzen van het Stabiliteitspact overschreden? Waar dreigt dit nog te gebeuren?
Kan de staatssecretaris in het verlengde daarvan ingaan op de vraag welke
risico’s dat met zich brengt voor de euro?Toen wij kennisnamen van de aanbevelingen van de werkgroep-De Larosière,
konden wij het gevoel niet onderdrukken dat dit too little, too late is. Ik
hoor hierover graag een heldere opvatting van de staatssecretaris. Samen met
mevrouw Koşer Kaya heb ik gezien dat de politieke haalbaarheid bij
deze werkgroep kennelijk een belangrijk motief is geweest. Dat vind ik een
slechte raadgever, nu de situatie zo urgent is. De lidstaten zijn mede op
aarde om de politieke haalbaarheid vorm en inhoud te geven. Ik ga ervan uit
dat de staatssecretaris of de minister met meer ambitie naar de verschillende
gremia gaat dan de werkgroep tentoon heeft gespreid.De opmerking van de Europese Commissie bij de landenspecifieke aanbevelingen,
die in het verleden ook door de OESO en het IMF is gemaakt, intrigeert vanzelfsprekend
ook de VVD-fractie. Het kabinet is dezer dagen bij uitstek in de gelegenheid
om daar spoorslags iets aan te doen. Het zal de staatssecretaris niet verbazen
dat ook de VVD-fractie verwacht dat op dit punt adequaat wordt gehandeld en
dat er in het pakket dat aan de Kamer wordt voorgelegd, slagvaardig voor wordt
gezorgd dat deze opmerking in een volgende rapportage niet zal terugkeren.
Kan de staatssecretaris hieraan ook wat beschouwingen wijden? Ik realiseer
mij dat hij in een lopend proces enige voorzichtigheid in acht moet nemen,
maar hij mag het verwachtingspatroon van de VVD-fractie in ieder geval wel
kennen.Wat betreft de reductie van administratieve lasten tref ik in de stukken
de nodige voorzichtigheid en terughoudendheid aan. Er zijn kennelijk landen
die de ambitie van Nederland niet onderschrijven. Kan de staatssecretaris
ingaan op de vraag welke landen dit zijn en waar de knelpunten zich bevinden?
Ook in dit opzicht verwachten wij dat de staatssecretaris met de nodige ambitie
Europa in zal gaan en zich niet op voorhand neerlegt bij de voorzichtige teksten
die wij in de stukken hebben aangetroffen.Dan kom ik op de klimaattop. Ik vind het in het algemeen een slechte vorm
van het bedrijven van rationele politiek om op voorhand 30 mld. op de plank
te leggen. Ik ben het volstrekt eens met de woordvoerder van het CDA dat het
logisch is om eerst de inhoudelijke voorstellen te kennen en vervolgens de
financiële consequenties als resultante daarvan. Het op voorhand noemen
van een bedrag zou kunnen leiden tot buitengewoon inefficiënte besteding
van overheidsgeld en daartoe is de VVD-fractie niet op deze aarde.Mevrouw Koşer Kaya (D66): Vindt de
VVD-fractie ook dat we heel hard moeten trekken aan de klimaatdoelstellingen,
omdat we zien dat het keihard naar achteren holt als we nu niets doen?De heer Remkes (VVD): Ik vind dat je daar
inhoudelijk ambitieus in moet zitten, daarover geen misverstand, maar je moet
wel tot een goede kosten-batenanalyse komen en de kosten van de verschillende
maatregelen op een rij zetten. Dat is de goede volgorde. Ik kan mij niet voorstellen
dat D66, als partij die het rationalisme ook af en toe hoog in het vaandel
heeft, daarover anders zou denken.Mevrouw Koşer Kaya (D66): Ik ben het
met mijn collega eens dat je wel helder moet hebben wat je wilt en hoe je
dat wilt, maar dat nationalisme laat ik voor zijn rekening.De heer Remkes (VVD): Nee, ik zei rationalisme,
en dat is dus niet hetzelfde.Ik begrijp dat de ambitie is om uiterlijk in maart de knoop door te hakken
wat betreft de verlaagde btw-tarieven. Kan de staatssecretaris zeggen of die
ambitie lukt?De heer Vendrik (GroenLinks): Voorzitter.
Ik begin met het meest rationele onderwerp op deze agenda. Dat is de almaar
haperende besluitvormingsmachine in Europa op het gebied van klimaat. Ik zei
al bij interruptie dat een succesvol internationaal klimaatakkoord in Kopenhagen,
waarvoor nog verschrikkelijk veel werk moet worden verricht, hangt op één
punt, namelijk of de westelijke, noordelijke landen bereid zijn hun historische
schuld bij het veroorzaken van klimaatverandering op zich te nemen, volgens
het principe de vervuiler betaalt. Dat is een rationeel uitgangspunt, maar
kennelijk werkt de Europese besluitvormingsmachine nog niet zo rationeel dat
men op tijd daarnaar weet te handelen. Als we dit voorjaar niet leveren, zeg
ik tegen het kabinet, dan loopt dat klimaatakkoord gevaar. Het minst rationele
wat je kunt doen, is dat risico willen nemen. Als je nu niet ingrijpt in de
klimaatverandering en niet met geld over de brug komt, komt dat akkoord er
niet. Dan worden de maatregelen uitgesteld en dan zitten wij straks met een
catastrofe die zijn weerga niet kent. Dat is peperduur, dus het is buitengewoon
rationeel om nu dat akkoord te willen en geld op tafel te leggen om ervoor
te zorgen dat ook aan de andere kant van de tafel wordt bewogen.Wij moeten niet alleen leveren vanwege onze historische erfenis, omdat
de klimaatverandering onze schuld en verantwoordelijkheid is. Het is onze
vervuiling, waarvoor wij moeten betalen. Als die barrière is genomen,
kan ook van andere landen, die veel minder of niet hebben bijgedragen aan
klimaatverandering, worden gevraagd om een aanpassing zodat zij bijvoorbeeld
meteen doorstoten naar duurzame energievoorziening. We moeten ons heel goed
realiseren dat die landen daarbij onze hulp en steun nodig hebben.Het is dus zeer rationeel om nu met een concreet bedrag te komen, want
dit emmert al maanden rond in Europa. Het was een beschamende vertoning in
Poznan. Europa was altijd koploper bij de internationale klimaatdiplomatie,
maar stond daar in de hoek als het slechtste jongetje van de klas, omdat het
niet kon leveren. Europa probeerde weg te komen met vage teksten over doelmatige
bestedingen en het financieel instrumentarium, en ging nog eens een rondje
lopen. Mijn fractie wil dat deze beschamende vertoning niet wordt herhaald
in Kopenhagen. Er moet concreet geleverd worden, als het niet is op deze Ecofin,
dan bij de komende Voorjaarsraad. Ik heb dit ook gevraagd aan de minister
voor Milieu. Volgens mij is zij het diep in haar hart wel met mij eens, maar
kennelijk zijn wij niet in staat om dat rationele besluit in Europa een keer
te nemen.Ik vraag een concrete toezegging van het kabinet om een bedrag te noemen
en ervoor te zorgen dat er een politiek commitment komt van de Europese Unie.
Het gaat inderdaad om heel veel geld, maar dat is niet om zomaar over de plank
te gooien, maar om het onderhandelingsproces weer vlot te trekken. Dat is
bitter hard nodig op weg naar Kopenhagen, want dat staat nu stil. Wij doen
internationaal niks aan klimaatverandering. Dat is het stomste wat wij kunnen
laten gebeuren. Ik stel daarom voor dat het kabinet de maatschappelijke organisaties
ondersteunt en in Europa een claim indient voor een bedrag van 35 mld. Er
zal nog meer nodig zijn, maar dat lijkt mij een mooie start. Noem maar een
concreet bedrag. Ik zie al welke kant het op gaat. De Tsjechische voorzitter
zei het al bijna naar aanleiding van de Milieuraad, die op dat punt ook al
mislukt was: wij gaan wachten op Obama. Het is echt een dieptepunt van jewelste
dat Europa zijn klassieke voorloperpositie ineens te grabbel gooit en gaat
wachten op Obama. Hoe belangrijk het ook is dat de Verenigde Staten weer aan
boord zijn van de internationale klimaatdiplomatie, als de consequentie
van de actie van Obama is dat wij opeens op onze handen gaan zitten, dan is
dat een schande. Ik vraag in dit debat om een concrete toezegging. Zo kan
het niet langer.Het staat niet in het verslag, maar volgens mij was Europa niet zo tevreden
over de herstelplannen van Nederland. Kan de staatssecretaris mij uitleggen
hoe het gesprek daarover is gegaan? Wat was de conclusie van de verzamelde
ministers en de Europese Commissie over de pogingen van Nederland om bij te
dragen aan het Europese herstelbeleid?Ik begrijp dat het Key Issue Paper een soort grand design is, waarin alle
crisismaatregelen, reëel, financieel en anderszins, tezamen komen. Dit
Key Issue Paper wil ik graag in dit debat ontvangen. Volgens mij ontrolt zich
daarin een heldere agenda, of zie ik dat verkeerd? Dat is wel heel gevoelige
informatie. Ik ben uitermate benieuwd wat daar nu in staat. Ik noem een paar
punten.De discussie over de stabiliteit van de euro komt op. Eerlijk gezegd,
zit ik daar niet op te wachten, maar volgens mij komt die vraag op door een
oude weeffout van de Europese Monetaire Unie. Hierbij gaat het vooral om het
probleem dat Europa in slechte tijden onvoldoende weet samen te werken. Voor
een deel zien wij dat ook. Dat is op zichzelf al een desinvestering in de
stabiliteit van de euro. Dat is een belangrijk punt om te adresseren. Staat
dit ook in het paper en wat is het standpunt van de Nederlandse regering in
dezen?Een tweede punt, naar ik aanneem ook onderdeel van het paper, is de positie
van de Oost-Europese landen. Ik schaar mij niet onmiddellijk achter voorstellen
om daar met miljarden te gaan zwaaien, maar deze landen hebben het wel buitengewoon
zwaar. Het is de vraag wie daar ingrijpt. Of gaan wij hierbij à la
de internationale klimaatdiplomatie ook allemaal naar het plafond zitten staren
omdat niemand de rekening wil betalen? Dat is de ergste vorm van protectionisme.
Dat vind ik nog een stuk erger dan dat Heemskerk roept dat je op de fiets
ook best leuk op vakantie kunt in Nederland. Europa weet op zeer gevoelige
dossiers, bijvoorbeeld als het gaat om het lot van de Europese partners in
Oost-Europa, niet te leveren en is gewoon stil. Op dit vlak moet Europa nu
juist, ongetwijfeld met vallen en opstaan, stappen vooruit zetten. Wat is
de positie van de Nederlandse regering in dezen?De Larosière. Ik was het heel erg eens met mijn rechterbuurman:
too little, too late. Dit kan echt niet. Dit moet allemaal veel beter. Er
moet een veel structureler en scherper plan komen met veel meer bite, een
plan waaruit blijkt hoe Europa in de toekomst de financiële markten gaat
organiseren en moderniseren om weg te komen uit de chaos die kredietcrisis
heet. Ik ben langzamerhand benieuwd naar een omvattende agenda van dit kabinet.
Ik ben ook benieuwd of het kabinet mijn kritiek op De Larosière deelt.
Dit is wel heel erg pappen en nathouden. Graag hoor ik een scherpe reactie
van de staatssecretaris. Hier worden immers de lijnen uitgezet voor een breed
politiek programma om de financiële markten in de toekomst beter te reguleren.
Mij bleek ook dat Basel II op de helling gaat en dat wij opnieuw gaan nadenken
over Solvency II en alle procyclische en andere verkeerde elementen die daarin
zitten. Vertrouwen op risicomanagement van banken? Volgens mij moeten wij
dat nu juist niet meer doen. Is door de kredietcrisis niet gebleken dat de
banken dat niet aan konden, laat staan dat hun toezichthouder vertrouwt op
de risicomanagementprocessen die zich bij banken afspelen.Flexicurity is een zeer ernstige aanbeveling aan Nederland. Deze betreft
immers niet alleen een oude tweedeling op de arbeidsmarkt die ten koste van
honderdduizenden Nederlanders gaat, maar voegt zich ook bij het feit dat de
minister van Sociale Zaken, de heer Donner, tussen neus en lippen door een
gevoelige doelstelling uit het regeerakkoord overboord heeft laten vallen,
namelijk de doelstelling om ervoor te zorgen dat er 200 000 langdurig
werklozen minder komen. Dat is nu precies wat dreigt in deze crisis: dat niet
alleen massale werkloosheid ontstaat, maar dat deze zich ook
concentreert bij bepaalde groepen. Dat heeft alles te maken met de staande
tweedeling op de arbeidsmarkt. Het kabinet zit toch rond de tafel om alles
te bespreken wat gisteren niet mocht, dus kabinet: aan de bak, zorg ervoor
dat deze situatie niet verder verslechtert.Op het gebied van de spaartegoeden mag je wel een gigantisch bondgenootschap
met Obama sluiten. Ik zou zeggen: alle hens aan dek, alle deuren open en gaan
met die banaan! Opruimen die belastingparadijzen! Opruimen dat bankgeheim!
Eindelijk hebben de Verenigde Staten op dit punt de leiding genomen door de
Zwitsers te pakken. Dat leidt tot rechtszaken in Zwitserland. Wij zullen afwachten
wat daar gebeurt, maar wij moeten ons voegen bij de Verenigde Staten. Ik vraag
de staatssecretaris om hiervan een internationaal offensief te maken. De beuk
erin! Dit is een kwestie die al jaren zeurt.Credit rating agencies horen bij de brede agenda om financiële markten
een beetje in de klem te krijgen, maar ook op dit punt mag het een stukje
pittiger. Die bureaus zou je veel scherper moeten aanpakken in hun functioneren
en de soms verwoestende betekenis die zij hebben in termen van destabilisatie
van financiële markten. Graag hoor ik een scherpe reactie van het kabinet.De heer Tang (PvdA): Voorzitter. Misschien
is Europa af en toe enigszins in verwarring. De Europese Commissie zegt dat
de lidstaat Nederland meer moet doen aan de stimulering van de economie. Daarbij
houdt zij overigens geen rekening met het feit dat automatische stabilisatoren
de economie ook stimuleren. Diezelfde lidstaat wordt echter in de beklaagdenbank
gezet als de economie gestimuleerd wordt. Dat begrijp ik niet. Ik sluit mij
dan ook graag aan bij de vraag van de heer Remkes: hoeveel landen zullen dit
jaar en in 2010 door de 3% heen schieten, hoeveel landen belanden daarbij
in de beklaagdenbank en hoe verhoudt zich dit tot de oproep om een Europabrede
economische impuls? Dit laat zien dat het Stabiliteitspact eigenlijk niet
op deze tijden is toegesneden. Het Stabiliteitspact was er ooit voor bedoeld
om ervoor te zorgen dat het beleid in het ene land geen negatieve effecten
zou opleveren voor de andere landen, namelijk via de rente. Voor dat mechanisme
hebben wij natuurlijk ook de markt. Wij zien juist dat er grote verschillen
ontstaan tussen de rentes in de verscheidene landen. Sovereigncy risk wordt
tegenwoordig goed geprijsd. Dat belang van het Stabiliteitspact is dus wat
minder geworden. De markt functioneert wel op dit vlak. Het Stabiliteitspact
houdt echter geen rekening met positieve effecten die landen op elkaar kunnen
hebben. In die zin schiet het Stabiliteitspact tekort. Dat is een bron van
verwarring.De verwarring wordt nog eens vergroot door Peer Steinbrück, de minister
van Financiën in Duitsland. Twee weken geleden verklaarde hij in een
bericht op de voorpagina van de Financial Times dat wij de landen in Oost-Europa
niet in de steek konden laten. Dat is loffelijk, maar hij zei ook dat wij
die landen wel te hulp zouden schieten. Dat is nogal stevig, want dat treft
de kern van het Stabiliteitspact, namelijk de no-bailout clause. Werd deze
hier ter discussie gesteld door deze minister van Financiën of niet?
Moet dat niet ter sprake komen? Deze verwarring kan niet boven het Stabiliteitspact
blijven hangen. Als de Duitse minister van Financiën voor deze lijn kiest,
dan is dat waarvoor het Stabiliteitspact bedoeld is zeker niet meer haalbaar.Kan de staatssecretaris ook een reactie geven op de plannen om euro-obligaties
uit te geven? Wat is de visie van Nederland op het gezamenlijk uitgeven van
deze obligaties? Het lijkt mij geen briljant idee. Niet de markt bekijkt dan
namelijk wat het risico is voor een land, maar de Europese Unie. De bestraffende
woorden die wel eens worden uitgesproken door de Europese Unie hebben niet
altijd het effect dat wordt gehoopt. Kijk maar naar de situatie in Italië.Misschien is het wel aardig om nog verder in gesprek te gaan met de heer
Steinbrück. In Duitsland is namelijk een paper, ein Papier, uitgebracht
door de heren Steinbrück en Steinmeier over de nieuwe inrichting van
de financiële wereld. Daarin wordt bijvoorbeeld het idee van de beursomzetbelasting
genoemd. Het interessante is dat Duitsland niet alleen overweegt om dit in
het eigen land in te voeren, maar het ook graag Europees wil uitdragen. Misschien
zal de heer Steinbrück de staatssecretaris opzoeken om hem te overtuigen.
Ik ben benieuwd wat de reactie van de staatssecretaris zal zijn.De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
Als in Nederland alles wordt genationaliseerd, hebben wij ook geen last meer
van een beursomzetbelasting.De heer Vendrik (GroenLinks): Pittige opmerking
van het CDA. Ik ben benieuwd naar de reactie van de heer Tang.Ik vind het heel fijn dat de heer Tang deze suggestie op tafel legt. Ik
was haar eerlijk gezegd vergeten. Ik ben ook benieuwd wat het kabinet daarvan
vindt. Het zou ook historisch rechtvaardig zijn. In november 1989 heeft de
toenmalige partijleider van de PvdA, de heer Kok in zijn hoedanigheid van
minister van Financiën, samen met de heer De Grave van de VVD de beursbelasting
die in Nederland gold, ter ziele geholpen. Ik begrijp dat wij die historische
vergissing nu gaan goedmaken, mijnheer Tang. Mag ik het zo opvatten? Dat zou
mij deugd doen.De heer Tang (PvdA): Het is goed om de staatssecretaris
daarnaar te vragen. Ik heb daar enige aarzeling bij. Ik heb de behandeling
van de MiFID (markets in financial instruments directive) bijgewoond en ik
kan mij voorstellen dat het nu nog lastiger is om een beursbelasting in te
voeren. Als je dat op Europees niveau doet, is het wel een stuk makkelijker.
De verplaatsingseffecten waarvoor je kunt vrezen, zeker nu het door de MiFID
heel makkelijk is om de handel ergens anders dan in Nederland te laten plaatsvinden,
zijn namelijk veel beperkter. De Europese aanpak is dus misschien erg aantrekkelijk.
Ik ben erg benieuwd naar de mening van de staatssecretaris. Ik zie hem enthousiast
kijken.Ik hoor graag van de staatssecretaris welke discussie heeft plaatsgevonden
over gehandicapte vermogenstitels, impaired assets. Ik kan noch uit de berichtgeving
in de kranten noch uit het verslag goed achterhalen welke meningsverschillen
er tussen de lidstaten waren. Dit gaat natuurlijk over de aanpak van de crisis
en de lessen die wij hieruit trekken. Hierover is een belangrijk rapport voorhanden
van De Larosière. Dat is belangrijk omdat het leidend zal zijn voor
de Europese agenda. Ik wil de discussie hierover niet nu voeren. Hierover
hou ik graag een apart algemeen overleg. In dit rapport zitten ook wel goede
punten, maar het crisismanagement lijkt nog steeds onvoldoende geadresseerd.
Ik ben benieuwd of het kabinet al een eerste reactie hierop heeft. Ik wil
er in ieder geval toe aanzetten om voorzichtig op dit rapport te reageren,
want daarover valt nog het nodige te zeggen.Als de staatssecretaris dan toch met de Duitse vrienden spreekt over hun
plannen over beursomzetbelasting en zo, is het misschien ook goed om het onderwerp
belastingontwijking aan te kaarten. Ik begrijp dat hierover in het Papier
de nodige pittige woorden staan. Wij weten dat de Spaarrichtlijn nog niet
voldoende doet. Ziet de staatssecretaris nog een mogelijkheid om een paar
stappen verder te gaan en een bondgenootschap hierover aan te gaan met Duitsland?Uit de fiche die de Kamer heeft ontvangen, is mij niet helemaal duidelijk
wat de inzet van Nederland is bij het klimaatbeleid en de financiering daarvan.
Deze komt wat aarzelend over. Deze aarzelende inzet kan natuurlijk niet. Kopenhagen
is wel degelijk van groot belang. Wij verwachten dat de Europese Unie een
leidende rol speelt, net zoals zij dat in Den Haag heeft gedaan
toen het Kyotoprotocol werd binnengehaald. Ik hoor daarom graag wat de Nederlandse
inzet precies is. Hoe zal Nederland proberen om de Europese Unie een leidende
rol te laten spelen bij de onderhandelingen voorafgaand aan Kopenhagen?Mevrouw Ouwehand (PvdD): Voorzitter. Over
rationaliteit gesproken! Nu wij de discussie over klimaatdoelstellingen in
deze financiële setting hebben weten te trekken en deze daar ook hebben
weten te houden omdat wij er maar niet uit komen, moeten wij niet vergeten
dat wij het geld hebben bedacht. Maar onze leefomgeving is echt. Die kun je
aanraken, die kun je zien. Niet voor niets noemt het Planbureau voor de Leefomgeving
dat «kritisch natuurlijk kapitaal». Dat natuurlijk kapitaal hebben
wij cadeau gekregen. Iedereen heeft er zo zijn eigen opvatting over of dit
van de schepper komt of niet, maar het is het enige dat tastbaar is. Het is
ook kritisch, want als het weg is, komt het niet zomaar terug.Ik sluit mij daarom van harte aan bij de vorige sprekers die hebben aangegeven
dat wij nu niet mogen afwachten. Wij mogen niet achteroverleunen om te zien
of andere landen misschien gaan meedoen. Over de brug met die handel! Dat
moet alleen al vanwege het feit dat wij een bloedschuld hebben te vereffenen
en vanwege het feit dat dit het aller-, aller-, allerdomste is wat wij de
wereld kunnen aandoen. Dat geldt voor onszelf, maar vooral ook voor de armste
mensen in de wereld, die het eerst en het hardst zullen worden getroffen als
wij de klimaatverandering niet binnen de perken weten te houden.Mijn fractie zet zich ervoor in om vooral de crises die de wereld nu teisteren
in hun onderlinge samenhang te bezien. Ik word er altijd een beetje droevig
van dat de politieke structuren er altijd weer voor zorgen dat de onderwerpen
worden verknipt en verhakseld en in verschillende debatten aan de orde komen.
In hoeverre weet de staatssecretaris bijvoorbeeld het appel van Antwerpen
in de komende Ecofin aan de orde te stellen? Het allerdomste wat landen die
worden geconfronteerd met een economische crisis kunnen doen, is inzetten
op het behoud van wat wij hadden: de traditionele industrie, de traditionele
bankstructuren en de manier waarop wij gewend zijn te leven, die aantoonbaar
onze leefomgeving verwoest. Ik hoor daarop graag een reactie. Ik vond het
een prachtig appel. Daarop is nog geen kabinetsreactie gekomen, maar ik vraag
de staatssecretaris om dit onder de warme aandacht te brengen.Op deze Ecofin wordt over de klimaatproblemen gepraat, maar ik hoop toch
heel erg dat voor deze staatssecretaris niet geldt wat de heer Duisenberg
heeft gezegd over ministers van Financiën: als je hen midden in de nacht
wakker maakt, dan zeggen zij «nee». Staatssecretaris, zet een
stap naar voren en geef gehoor aan de oproep om de oplossing van de klimaatproblemen
financieel te steunen. Nederland zou daarbij voor een duidelijke lijn moeten
kiezen, met een goede Europese inzet voor het klimaatakkoord. Wij kunnen het
ons niet veroorloven om het niet te doen, zo zeg ik tegen mijn collega’s
van het CDA en de VVD.Ik wil de rationaliteit een gezicht geven door cijfers te noemen. Als
de verdwijning van de bossen in de wereld in het huidige tempo doorgaat, dan
kost dat de mensheid 1,5 tot 3,7 biljoen euro – dat is een cijfer met
twaalf nullen – per jaar. Waarvan denkt het CDA dat te gaan betalen?
Dat zal gebeuren als wij nu de biodiversiteitscrisis geen halt weten toe te
roepen. Nogmaals, ik probeer dit wat breder te trekken. De staatssecretaris
zal zeggen dat dit later komt en dat het kabinet daar nog over moet spreken.
Wij weten allemaal dat een van de pijlers van het kabinetsbeleid een duurzame
toekomst is. Duurzaamheid staat bovenaan. Het kabinet heeft hiervoor een notitie
geschreven met een kabinetsbrede aanpak. Dat heet dan duurzame ontwikkeling.
Dat loopt maar en dat moddert maar aan. Uit de rapporten die daarover verschijnen,
komen echter hartstikke interessante cijfers naar voren. Als wij bijvoorbeeld
wereldwijd een vleesarm dieet kunnen implementeren, zijn de kosten
van het binnen de perken houden van de klimaatverandering 50% lager
dan wanneer wij dat niet doen. Ik weet niet of de staatssecretaris in de gaten
heeft welke debatten zich afspelen tussen de minister van Landbouw en de minister
van Milieubeheer, maar daar liggen echt financiële voordelen die hun
weerga niet kennen. Is de staatssecretaris daarvan op de hoogte en is hij
bereid het kabinetsbeleid ook vanuit de financiële hoek eens op een hoger
niveau te tillen, zodat wij de integraliteit echt handen en voeten kunnen
geven? Daarmee heeft hij zo direct een prachtig verhaal in Europa.Ik sluit af met een opmerking aan de fractie van de CDA. Ik heb vorige
week met grote belangstelling kennisgenomen van een artikel in de pers, waaruit
bleek hoe de verhoudingen binnen de CDA-fractie zijn als het gaat om invloed.
En wat blijkt nu? De woordvoerder voor de intensieve veehouderij heeft het
meest te vertellen. Is dat misschien de reden dat goede, haalbare en duurzame
oplossingen zoals beleid gericht op vermindering van de consumptie van vlees –
dat kan zorgen voor klimaatverandering, behoud van biodiversiteit, een eerlijke
voedselverdeling en het binnen de perken houden van de milieuproblemen in
het eigen land – de agenda niet halen? Door zulke oplossingen kunnen
wij ook ontzettend grote financiële voordelen behalen. Komt het daardoor
dat wij daar pas over spreken als alle discussies over de inzet op de top
in Kopenhagen al hebben plaatsgevonden? Graag hoor ik hierop een reactie.
Meer ambitie, de kansen die er zijn grijpen. Ik zie het allemaal graag tegemoet.De voorzitter: De heer Vendrik heeft gevraagd
of hij nog enkele zinnen aan zijn betoog mocht toevoegen. Ik geef hem daartoe
de gelegenheid.De heer Vendrik (GroenLinks): Voorzitter.
De aanbeveling van De Larosière over maatregelen die het ontstaan van
activabubbels moeten voorkomen, kun je ook lezen als een krachtige aanbeveling
aan de lidstaten om de ongelijke fiscale behandeling van eigen en vreemd vermogen
aan te pakken. Ik heb dat een jaar geleden al aan de minister van Financiën
gevraagd. Hij heeft toen toegezegd dat hij daarnaar zou kijken. Ik heb hem
gevraagd in kaart te brengen of, en zo ja hoe, deze ongelijke behandeling
bijvoorbeeld in Nederland plaatsvindt. Ik vraag de staatssecretaris hoe het
daarmee staat, want dat is echt zijn ding.Mevrouw Ouwehand (PvdD): Voorzitter. Ik ben
erg benieuwd hoe de staatssecretaris reageert op de oproep van de staatssecretaris
van Economische Zaken om de vakantie vooral in Nederland door te brengen.
Ik vond het wel een aardige, moet ik zeggen.De voorzitter: Gisteren is in de procedurevergadering
besloten dat het kabinet wordt gevraagd om een brief naar de Kamer te sturen
over de plannen van De Larosière en dat daarover een algemeen overleg
zal worden gehouden. De staatssecretaris hoeft daarover dus weinig te zeggen.De heer Vendrik (GroenLinks): Misschien past
hier de kanttekening dat wij niet helemaal kunnen voorzien in welke mate de
plannen van De Larosière al op de komende Ecofin aan de orde zijn.De voorzitter: Daarom heb ik iedereen zijn
punten over de plannen van De Larosière naar voren laten brengen. Misschien
kan de staatssecretaris daarop ingaan.Mevrouw Koşer Kaya (D66): Vooral de
wens om een Europese toezichthouder te hebben, is groot. Dat laat het debat
dat wij later zullen voeren over het rapport onverlet. Ik wil weten of Nederland
zich ervoor zal inzetten dat er een Europese toezichthouder komt.Antwoord van de staatssecretarisStaatssecretaris De Jager: Voorzitter. De
heer De Nerée tot Babberich begon met een algemene opmerking over de
uitspraak over onteigening. Hij zal begrijpen dat ik die alleen maar voor
kennisgeving aanneem. De boodschap zal ik wel doorgeven.Verder vroeg hij om een actueel overzicht van de steunmaatregelen van
de financiële sector. Recentelijk zijn er niet zo veel nieuwe generieke
maatregelen genomen. Er hebben wel extra kapitaalinjecties plaatsgevonden,
maar een nieuw instrument is niet ingevoerd. Er zijn wel veel specifieke oplossingen
gericht op individuele gevallen, zoals bij de ING. Binnen Europa vindt hierover
afstemming plaats. Het overzicht van het instrumentarium dat de Kamer al eerder
heeft ontvangen is niet gewijzigd.De boekhoudstandaarden en de impaired assets zijn twee van de belangrijkste
uitkomsten van de discussie tussen de G20. Binnen de EU is hiervoor bij de
voorbereiding op deze discussie veel aandacht. Ook de IASB (International
accounting standards board) gaat hiermee aan de slag. Dat is een onafhankelijke
club, maar er is wel heel veel externe druk op de IASB om oplossingen te bieden.Ik begrijp dat de Kamer om een aparte brief heeft gevraagd over het rapport
van De Larosière en daarover een apart algemeen overleg zal houden.
Een aantal leden wilde toch al vast een korte reactie horen. Ik zal daarom
in ieder geval iets zeggen over het proces. Omdat het rapport is uitgekomen,
zullen wij aanstaande dinsdag hierover zeker iets zeggen. Ik zal namens de
Nederlandse regering een eerste ingeving weergeven. De Commissie moet daar
ook zelf nog een paper over schrijven. Het staat ook op de agenda van de informele
Ecofin, die over een maand plaatsvindt. Veel meer dan een eerste indruk zal
het nu niet zijn. De Commissie moet nog een standpunt innemen. Op de informele
Ecofin zal hierover wat uitgebreider worden gesproken. Dat proces zal dus
daarna plaatsvinden. Ik heb met interesse kennisgenomen van de kritische geluiden
die hier zijn weergegeven. Die zullen wij ook zeker bij onze beraadslagingen
betrekken. Onze eerste indruk is echter een andere, tenzij je van de premisse
was uitgegaan dat één Europese toezichthouder op alles supranationaal
toezicht moest gaan houden. Dat is echter nooit echt het uitgangspunt geweest.
Een aantal leden heeft aangegeven dat het advies wat mager is. Wij denken
dat het rapport van De Larosière een goede combinatie biedt voor toezicht
op grote grensoverschrijdende instellingen en op kleinere instellingen. Andere
landen vinden juist dat het te ver gaat. In het rapport worden eigenlijk twee
hoofdaanbevelingen gedaan. De eerste is het oprichten van een Europees systeem
van financiële toezichthouders. Dat komt overeen met de Nederlandse inzet,
zoals in de brief aan de Kamer is weergegeven. De tweede aanbeveling is het
oprichten van een aparte organisatie onder de ECB voor macroprudentieel toezicht.
Dat is in het Nederlandse paper niet genoemd als de inzet van Nederland, maar
Nederland staat wel positief tegenover zoiets. Dan wordt namelijk ook naar
de macroprudentiële effecten gekeken. Dan bekijk je dus niet alleen de
risico’s per financiële instelling op microniveau. Het is dan immers
best mogelijk dat twintig instellingen alle ieder voor zich positief worden
beoordeeld, terwijl het totale financiële systeem, met alle risico’s
op de markt, toch nog als macrorisicovol kan worden beoordeeld. Het is dus
goed dat er toezicht is op microniveau, op het niveau van de instellingen –
en dat moet dan niet door de ECB worden gedaan – en dat er daarnaast
toezicht is op macroniveau.Een eerste indruk is dat het goed is om deze aanzetten te doen. Het is
geen rigoureus voorstel voor één toezichthouder, maar dat was
ook niet de inzet van Nederland. Het systeem moet natuurlijk worden aangevuld
met de harmonisering van regelgeving – dus geen eigen versies en allerlei
uitzonderingen – bindende mediatie, een betere coördinatie tussen
de toezichthouders en het aanscherpen van de regels. Dat is ook genoemd onder Basel II. Dat moet uiteraard ook allemaal gebeuren. Wij zijn
niet fundamenteel kritisch over het voorstel dat is gedaan.Mevrouw Koşer Kaya (D66): Ik hoor de
staatssecretaris spreken over twee vormen van toezicht. Volgens mij is dat
ineffectief en inefficiënt. Ik wil toch echt dat de Nederlandse regering
zal pleiten voor één Europees toezicht. Wat daar allemaal onder
moet komen vallen, kunnen wij bespreken.De heer Vendrik (GroenLinks): Het mag een
stap vooruit zijn dat de Europese Unie een extra mandaat krijgt op het gebied
van macroprudentieel toezicht, maar laten wij elkaar niet voor de gek houden.
Dat was al lang een taak van de verzamelde centrale bankiers. Dat had dus
al lang beter geregeld moeten zijn. Dit is toch geen vernieuwing van het toezicht.
Dit hadden wij al; het is alleen niet goed uitgevoerd. De staatssecretaris
doet het nu voorkomen alsof dit een innovatie is in het toezicht. Dat snap
ik niet.De heer Remkes (VVD): Ik heb de staatssecretaris
nog geen reactie horen geven op het element van de tijd. Duurt het allemaal
niet veel te lang?De VVD-fractie is wel overtuigd van het «nabijheidsargument» –
laat ik het zo maar noemen – om niet te willen kiezen voor één
supranationale toezichthouder. In de kern gaat het er echter om dat het een
stap te weinig is als je blijft steken in een vrijblijvende vorm van coördinatie
en afstemming zonder dat er enige vorm van doorzettingsmacht is. Op dat punt
hoor ik nog graag een expliciete toelichting van de staatssecretaris.De heer Bashir (SP): De staatssecretaris is
niet ingegaan op mijn opmerking over de slager die zijn eigen vlees keurt.
Van de acht mensen in de groep zijn er vier verbonden met de bankinstellingen.
De staatssecretaris zegt overigens dingen die al gedaan hadden moeten worden.
Als deze mensen het zo goed wisten, waarom hebben zij dan van hun eigen banken
een puinhoop gemaakt?De heer De Nerée tot Babberich (CDA):
Als je hoort hoe de besprekingen verlopen zijn, dan blijkt dat vooral de banken
met grote financiële belangen voortdurend op de rem zijn gaan staan.
Dat baart het CDA zorgen.Staatssecretaris De Jager: Het is moeilijk
om recht te doen aan de toezegging die ik aan de voorzitter heb gedaan om
het beknopt te houden. Ik heb geprobeerd om alleen maar een eerste aanzet
te geven. Daarom ben ik niet ingegaan op de opmerking van de slager die zijn
eigen vlees keurt en dergelijke. Het lijkt mij echt verstandig dat het kabinet
eerst de brief schrijft. Deze punten zullen daarin aan de orde komen. Ik heb
deze commissie alleen maar deelgenoot willen maken van de eerste ronde, de
eerste reactie die op de aanstaande Ecofin wordt gegeven. Wellicht kan ik
nog een correctie aanbrengen. Op Europees niveau komt er wel degelijk toezicht.
Ik kan wel de verschillen benadrukken tussen de Nederlandse visie en de visie
van De Larosière. Wij hadden een soort Europees «twin peaks»-model
in gedachten, met twee centrale organen, eentje voor microprudentieel toezicht
en eentje voor het gedragstoezicht. Het rapport gaat meer over drie centrale
Europese organen, eentje voor banken, eentje voor verzekeringen en pensioenen
en eentje voor beleggingsinstellingen. Ik wil toch benadrukken dat onze eerste
globale reactie is dat wij hierover positief zijn. Het lijkt mij goed dat
wij de discussie over alle andere elementen voeren op basis van de brief in
het daarvoor voorziene algemeen overleg. Op deze vragen wordt in de brief
uitgebreid ingegaan.De voorzitter: Als ik de mening van de leden
goed heb begrepen, willen zij dat de staatssecretaris het enthousiasme dat
hij nu uitstraalt in grote mate zal temperen bij het uitdragen van standpunten
in de Ecofin. Die boodschap geef ik hem graag mee.De heer Vendrik (GroenLinks): Het lijkt mij
goed om de enthousiaste gelaatsuitdrukking in ieder geval te temperen. Misschien
kan het allemaal wat neutraler worden gezegd.Nu in een nadere brief op De Larosière wordt ingegaan, lijkt het
mij verstandig om alle gevoelige punten waar De Larosière niet op ingaat,
puntsgewijs te laten terugkomen in die brief. Ik noem: wat doen wij met financiële
innovaties, wat doen wij met all-finance, wat doen wij met banken too big
to fill, waarover de minister van Financiën himself voortdurend her en
der lichte speculaties ten beste geeft? Daar gaat De Larosière volstrekt
aan voorbij. Wat ontbreekt er en wat vindt het kabinet nog meer? Dat zou de
volledigheid der dingen, die wij allemaal nastreven, recht doen.Staatssecretaris De Jager: Ik zal proberen
om in die brief een zo volledig mogelijk beeld te geven. Ik zal mijn positieve
gelaatsuitdrukkingen beperken tot het aanpakken van de belastingparadijzen.
Dat zal de heer Vendrik ook prettig vinden.De heer Vendrik (GroenLinks): En het klimaat,
die 35 mld.!Staatssecretaris De Jager: Het is voor mij
heel moeilijk om het uitgeven van 35 mld. met een positieve gelaatsuitdrukking
te vergezellen. Ik vind het wel interessant om wat kracht te zetten bij het
aanpakken van de belastingparadijzen.Voorzitter. Het Centraal Planbureau of de Commissie: dat is de grote vraag
van de heer De Nerée. De regering gaat uit van de raming van het Centraal
Planbureau. De meeste ramingen zijn naar beneden bijgesteld. Dus de meest
recente ramingen zijn over het algemeen ietsje negatiever dan de ramingen
van een maand of twee maanden daarvoor. Mijn ambtenaren hebben hier nog aan
toegevoegd dat de regering zelf geen glazen bol heeft; daar zeg ik zelf bij
dat het Centraal Planbureau die ook niet heeft. Desalniettemin gaan wij vergeleken
met de glazen bol uit van de next best: het model van het Centraal Planbureau.Met de Lissabonaanbeveling tot het nemen van maatregelen om de participatie
van vrouwen, oudere werknemers en achtergestelde groepen te versterken kan
Nederland instemmen. Volgens mij wordt daar ineens een hele discussie achter
gezocht, maar het verhogen van het arbeidsaanbod is essentieel om het economisch
draagvlak te vergroten. Dat geldt zeker in het licht van de vergrijzing. Die
aanbeveling sluit ook aan bij de ambitie van het kabinet om een belangrijke
stap te zetten inzake de verhoging van de arbeidsparticipatie in de komende
jaren. Er wordt weliswaar naar flexicurity verwezen, maar er zijn verschillende
manieren om de doelstellingen in te vullen. Het kabinet zal daaraan blijven
werken.Mevrouw Koşer Kaya (D66): De vraag
die de heer De Nerée in zijn bijdrage over de flexibele arbeidsmarkt
heeft gesteld, wil ik ook zelf stellen. Ik wil daarop toch graag een antwoord
horen.Staatssecretaris De Jager: Volgens mij heb
ik op die vraag geantwoord. De landenspecifieke aanbeveling die is genoemd,
kunnen wij ondersteunen. Het kabinet werkt daar ook aan. Een van de instrumenten
waarmee dat bereikt kan worden, wordt nu uitvergroot, maar dat doe ik niet.
Dit instrument ligt niet op het vlak van de minister van Financiën. Hier
wordt nu verwezen naar iets waar Sociale Zaken over gaat.De coördinatie in Europees verband, de impaired assets en het European
recovery program. Voor de bescherming van het level playing field en de interne
markt hebben wij eerder afspraken gemaakt over garanties en herkapitalisatie.
De genoemde opmerking gaat in feite daarover.Er zijn veel vragen gesteld over Oost-Europa. Hongarije wil een steunpakket
van de EU. De heer De Nerée vraagt of die steun niet beter gegeven
kan worden door het IMF. Welke rol moet de EU daarbij spelen en wat is de
Nederlandse positie daarin? Eerst moet ik aangeven dat wij in het algemeen
bezorgd zijn over de situatie in Oost-Europa. Tegelijkertijd wil ik aangeven
dat de situatie niet in alle landen hetzelfde is. De Commissie gaat bijvoorbeeld
nog steeds uit van groei in Polen en Tsjechië. Dat is dus een stuk beter
dan de situatie in Nederland. De Polen vinden het helemaal niet leuk dat zij
met een aantal andere Oost-Europese landen over een kam worden geschoren.
In een aantal Oost-Europese landen gaat het namelijk goed, maar in een aantal
andere landen in Oost-Europa gaat het niet goed. Hongarije heeft een aantal
vragen gesteld. Nederland vindt dat het IMF een belangrijke rol moet spelen
bij een eventueel steunpakket voor Oost-Europa. Het IMF heeft daarvoor ook
de juiste expertise en middelen. Daarom steunt Nederland de wens tot verdubbeling
van de IMF-middelen. Een eventuele steun vanuit de EU zal daarom altijd deel
moeten uitmaken van een veel breder steunpakket, waaraan ook het IMF en eventueel
andere partijen, zoals de Wereldbank, de EIB en de EBRD, bijdragen. Overigens
werden de tot nu toe opgetuigde steunpakketten voor de EU-lidstaten Letland
en Hongarije door zowel de EU als het IMF gefinancierd.De heer Bashir heeft gevraagd hoe de hulp aan die landen zich verhoudt
tot de belastinginkomsten. Natuurlijk moeten landen toewerken naar een gedegen
begroting. Hun belastinginkomsten moeten in relatie staan tot hun uitgavenniveau.
Als je een probleem hebt en te veel uitgeeft, kun je twee dingen doen: je
kunt je uitgaven omlaag brengen of je belastingen verhogen. Maar op langere
termijn moet er tussen beide een redelijke mate van evenwicht zijn. Daarover
hebben wij ook afspraken in Europees verband. Het gaat mij echter veel te
ver om mij in die keuze te mengen. Wij kunnen eisen dat er een financieel
solide verhaal ligt en dat doen wij ook. Op welke manier men dat invult, is
helemaal aan dat land zelf. De irritatie van de heer Bashir over een flat
tax of een lage vennootschapsbelasting is in die zin een moraliserend opgestoken
vingertje, wat wij niet zullen doen. Wij kunnen wel een financieel solide
verhaal eisen, net als bij andere landen. Maar de wijze waarop zij dat doen,
door uitgaven te beperken of door belastingen te verhogen, is aan hen. De
heer Bashir gaat er overigens iets te gemakkelijk van uit dat vennootschapsbelasting
bij bedrijven neerslaat. Maar alle belastingen, inclusief de vennootschapsbelasting,
slaan neer bij natuurlijke personen. De vennootschapsbelasting slaat neer
bij de consumenten, de werknemers en de aandeelhouders van een bedrijf. Uiteindelijk
kunnen bedrijven als entiteit in macro-economisch opzicht zelf geen belastingen
dragen.Naar aanleiding van de discussie over belastingparadijzen zeg ik er dit
nog bij. Een land moet twee dingen doen: financieel solide zijn door de uitgaven
en belastinginkomsten op elkaar af te stemmen en andere landen in staat stellen
om de belastingen te innen die dat land moet innen volgens zijn nationale
systeem. Daarom is het ontzettend belangrijk dat wij volledige transparantie
en volledige informatie-uitwisseling krijgen. Daarbij vormen niet de Oost-Europese
landen een probleem, maar een paar landen die er net tussen liggen. Die landen,
waarvan een deel behoort tot de oude kern van de Europese Unie, moeten wij
echt duidelijk maken dat het bankgeheim moet verdwijnen. Of je nu nul, vijf,
tien of twintig procent vennootschapsbelasting heft in jouw land, maakt mij
helemaal niks uit als je het goed hebt geregeld; dat is jouw keuze. Maar je
moet mij als Nederlandse inner van belastingen wel in staat stellen om belastingen
te innen van onze burgers en bedrijven die volgens onze wetgeving
hier belasting moeten betalen. Je moet niet vermogens doen verdwijnen en aan
het oog van de fiscus onttrekken, want dan ben je aan het rommelen in de belastinggrondslag
waar wij over gaan. Dat is onacceptabel, daar moeten wij hard tegen optreden.
Dat doen wij ook. Ik doe dat met bondgenoten zoals Steinbrück; ook Obama
is net genoemd. Overigens weet ik niet of ik het voorbeeld van Obama moet
volgen, want hij is in januari aangetreden en ik riep het al een jaar geleden.
Misschien heeft Obama ergens anders inspiratie opgedaan. Het maakt mij niet
uit wie hiermee is begonnen. Wij gaan gezamenlijk in de wereld optreden tegen
belastingparadijzen. Maar je moet wel een duidelijk onderscheid maken tussen
het onttrekken van vermogens of winsten aan het oog van de fiscus van het
ene land en lage of nul belastingen in een bepaald land. Dat laatste hoort
bij de soevereiniteit van een land. Als een land alleen maar olie-inkomsten
heeft en daarom geen belastingen hoeft te heffen, is dat prima. Als je er
maar niet voor zorgt dat bij mij belastinginkomsten worden onttrokken, want
dat mag niet.De voorzitter: Ik merk dat de staatssecretaris
zeer betrokken is bij dit onderwerp, want hij brengt het met veel verve naar
voren.Staatssecretaris De Jager: Ik heb volgens
mij een heleboel vragen beantwoord, zodat ik een aantal kan overslaan.De voorzitter: Maar er staan nog een paar
belangrijke vragen open.Staatssecretaris De Jager: U doelt op uw eigen
vragen en wellicht op het feit dat zes landen in een buitensporigtekortprocedure
zijn?De voorzitter: Nee, er zijn nog een paar vragen
gesteld over het klimaat.Staatssecretaris De Jager: Daar kom ik nog
op en ook op Nederland vakantieland.Ik kom bij de buitensporigtekortprocedure. De uitgangspositie verschilt
sterk per lidstaat. Hieruit volgt dat de ruimte verschilt die landen hebben
om budgettaire maatregelen te nemen. Het is belangrijk dat die maatregelen
tijdig, gericht en tijdelijk zijn – timely, targeted and temporarily –
en dat met de landenspecifieke positie rekening wordt gehouden. Er moet per
lidstaat een goede afweging worden gemaakt tussen consolideren en stimuleren.
Daarin zoeken wij naar het juiste evenwicht.In die zin moet ook de opmerking van de Commissie worden gezien over Nederland.
De Commissie vindt helemaal niet dat Nederland veel te weinig doet. Nederland
heeft op het gebied van financiële instellingen risico’s genomen
ten opzichte van ons bbp die veel groter zijn dan het Europese gemiddelde.
Die stimulering door het overeind houden van de financiële sector is
heel belangrijk. Verder heeft de heer Tang er al op gewezen dat wij automatische
stabilisatoren hebben die over het algemeen sterker stimuleren dan in andere
Europese landen. Voorts hebben wij vorig jaar al maatregelen genomen. Wij
zijn nu weer bezig met maatregelen. Ik kan er nu nog niet zo veel over zeggen,
maar u zult zien dat Nederland ook daarmee een heel goede positie gaat innemen.
Je moet naar het totaalpakket kijken van financiële sector, automatische
stabilisatoren en andere maatregelen. Wij hebben een heel goed pakket.Mevrouw Koer Kaya is onder meer geïnteresseerd in protectionisme.
Is de kredietverlening ING een vorm van protectionisme? Nee, wij hebben er
al eerder over gecommuniceerd dat het een aanbod is geweest van ING zelf.Het Key Issues Paper gaat in op het economisch herstelplan en maatregelen
die in dat kader zijn genomen. Benadrukt wordt dat het budgettair beleid ruimer
mag zijn in deze slechte tijden, maar dat er ook een exitstrategie nodig is
en dat er aandacht moet blijven voor de haalbaarheid op de lange termijn en
voor solide financiën. Die balans moet worden gevonden.
De heer Tang heeft er terecht op gewezen dat het soms lijkt op een tweeslachtige
houding bij de Commissie: enerzijds keihard vasthouden aan het Stabiliteits-
en Groeipact en anderzijds stimuleren. Wij zijn er voorstander van om betrouwbare
partners te blijven en vast te houden aan het Stabiliteits- en Groeipact.
Dat betekent dat de buitensporigtekortprocedure moet plaatsvinden. Maar in
die procedure is er ook ruimte voor speciale omstandigheden. De huidige situatie
is naar onze mening te kwalificeren als «special circumstance».Mevrouw Koşer Kaya heeft gevraagd of het op vakantie gaan in Nederland
een leuke tijdsbesteding is. Ik denk het wel. Ik begrijp de oproep van de
heer Heemskerk zo dat Nederland zo’n prachtig vakantieland is, dat hij
daarop heeft willen wijzen en dat het niet alleen voor het milieu, maar ook
voor je eigen welzijn leuk is om in Nederland op vakantie te gaan. Voor het
milieu kan dat ook in België of Duitsland, want dat is ook maar net over
de grens. De heer Heemskerk is ook verantwoordelijk voor de promotie van Nederland,
voor het toerisme ...Mevrouw Koşer Kaya (D66): Ik heb hier
geen trek in. Ik heb een verhaal over protectionisme gehouden. Ik heb voorbeelden
gegeven. Ik heb over het vrije verkeer van werknemers gesproken. Ik heb het
over de OESO gehad. Ik heb het over de Dienstenrichtlijn gehad. Ik wil dat
het serieus wordt beantwoord. De staatssecretaris zit nu een beetje gekkigheid
uit te halen. Ik wil er best eventjes in meegaan, maar mijn punt is dat, zodra
je als land protectionistisch bezig bent, je veel meer problemen over je heen
krijgt dan als je het gezamenlijk oplost.Staatssecretaris De Jager: Als mevrouw Koşer
Kaya mij had laten uitspreken, was ik vervolgens overgegaan tot het punt dat
ikzelf ook in Washington op de G20 heel stevig heb verwoord. Een van de drie
speerpunten in de Nederlandse inbreng was het bevorderen van wereldhandel
en het absoluut tegengaan van protectionisme. Wij hebben het ook concreet
gemaakt. Wij vinden dat de Doha-ronde uit het slop getrokken moet worden en
tot een snelle positieve afronding gebracht moet worden. Voor een open economie
zoals de Nederlandse is protectionisme absoluut niet het antwoord op deze
economische crisis. Sterker nog, protectionisme zal een economische crisis
alleen maar verergeren en langer laten duren. De Nederlandse inzet op dit
punt is heel duidelijk: op alle vlakken zullen wij protectionisme tegengaan.
Zowel in eigen land als in alle internationale fora waarin wij actief zijn,
zullen wij dat proberen te bewerkstelligen, want het is natuurlijk niet succesvol
als je dat alleen in eigen land doet.Mevrouw Ouwehand (PvdD): Dus het kabinet vindt
dat het prima kan om burgers te wijzen op de voordelen van bijvoorbeeld vakantie
vieren in eigen land? Dat hoeft niet meteen afgedwongen protectionisme te
zijn, denk ik. Is de staatssecretaris het met mij eens dat het kabinet dat
gewoon kan doen?Staatssecretaris De Jager: Dat is een heel
mooie samenvatting in één zin van wat ik probeer te zeggen.De heer Vendrik (GroenLinks): Er is nog het
punt van het structurele evenwicht op de begroting. Blijkens het verslag vroeg
minister Bos in de vorige Ecofin of en hoe lidstaten zouden komen tot structurele
hervormingen. Dat is iets anders. De Commissie beaamde vervolgens het belang
van structurele hervormingen. Als de minister van Financiën op een Europees
podium zegt «soepel nu, maar wel pittig straks» en spreekt over
structurele hervormingen om op lange termijn de begrotingen in evenwicht te
brengen, neem ik aan dat Nederland dit ook zelf gaat doen, nu, as we speak.Staatssecretaris De Jager: Het is knap hoe
de heer Vendrik probeert mij in dit AO toch naar de bekende weg te vragen.
Hij vraagt het in algemene zin. Ik kan ook in algemene zin antwoorden. In
een economische crisis moeten structurele hervormingen op de agenda staan
van iedere regering, op de Europese agenda en ook op de nationale agenda.
Het staat ook bij ons op de agenda. Over de uitkomst ervan kan ik uiteraard
nog niks zeggen.De heer Vendrik (GroenLinks): Dat is de Balkenende-formule:
wij praten erover, maar wij besluiten er niks over.Staatssecretaris De Jager: Wij gaan erover
besluiten en zullen het de Tweede Kamer als eerste laten weten.De heer Remkes vraagt of er sprake is van optimisme over de verlaagde
btw-tarieven. Nee, dat is er bij mij niet, want de discussie verloopt vrij
moeizaam. De Europese Raad van december 2008 heeft wel tegen de Ecofin gezegd:
los dat dossier nu eens op, maar het verloopt echt heel moeizaam. Nederland
is hierin overigens niet een van de difficulterende lidstaten, maar er zijn
zeer uiteenlopende meningen. Er zijn lidstaten die eigenlijk niets willen
doen, die liever minder mogelijkheden hebben tot verlaagde tarieven dan nu
al het geval is en er zijn lidstaten die wel een verruiming willen, maar het
verschilt vaak ook nog eens per lidstaat wat zij aan verruiming willen. Dat
is vaak heel nationaal ingegeven. Nederland blijft de Commissie oproepen snel
te komen met bijvoorbeeld een green tax package, maar ook dat lijkt op dit
moment niet heel voortvarend te lukken. Dan zou je blijven zitten met btw-derogaties
uit de twintigste eeuw, terwijl je in de eenentwintigste eeuw, als je al verlaagde
tarieven zou willen, vanuit een bepaald stimuleringsperspectief de goede dingen
zou moeten doen. Ik heb hier al vaker genoemd dat een krant op papier in het
lage tarief zit en een krant op internet in het hoge tarief of een schoolboek
op papier gedrukt in het lage tarief en een heel slimme cd-rom met dezelfde
educatieve content, maar op een slimmere manier verpakt, in het hoge tarief.
Dat is eigenlijk onacceptabel. Dat is een distortie die je niet in je systeem
wilt hebben. Maar goed, ik ben maar eerlijk: optimistisch ben ik niet.De heer Tang vraagt naar het aantal landen dat naar verwachting in een
buitensporigtekortprocedure zal komen. Naar verwachting hebben acht EU-lidstaten
in 2008 de referentiewaarde van 3% overschreden. Op basis van de interim-voorspellingen
van de Commissie die ruim een maand geleden zijn gedaan, zullen naar verwachting
twaalf EU-lidstaten in 2009 en zestien lidstaten in 2010 de referentiewaarde
overschrijden. Deze landen zullen in principe allemaal in een buitensporigtekortprocedure
belanden.De heer De Nerée vraagt of het Tsjechisch paper al beschikbaar
is. Het Tsjechisch voorzitterschap heeft een Key Issues Paper gepubliceerd
met een heel globaal overzicht van de implementatie van het Europees economisch
herstelplan. Er komt een analyse van de maatregelen en de effectiviteit, maar
deze hebben wij inderdaad nog niet. Dat verwachten wij voor de Raad van juni.De heer Tang heeft vragen gesteld over een beursbelasting. De heer Vendrik
heeft aangegeven dat in 1990 de beursbelasting in Nederland is afgeschaft.
Dat is correct. De invoering van een beursbelasting op Europees niveau zou,
als je dat al zou doen, natuurlijk beter zijn dan op Nederlands niveau. Dat
is logisch, maar je moet de Aziatische beurzen en de beurs in de Verenigde
Staten niet uit het oog verliezen. Via internet kun je daar tegenwoordig heel
gemakkelijk handelen. Wel wordt in Europa onderzoek gedaan naar verbetering
van de clearing en settlement van effectentransacties. In dat verband wordt
er evenwel voor gepleit om transactiebelastingen zoals de oude beursbelasting
Europabreed af te schaffen en het op een andere manier te doen, omdat een
transactiebelasting juist verstorend kan werken. Een beursbelasting
lijkt dan ook niet een antwoord te zijn.De heer Tang (PvdA): Dit is een beetje het
oude denken; dat is prima. Misschien is het leuk om hiernaar bij de heer Steinbrück
te informeren, want hij zal toch dezelfde tegenwerping hebben gekregen als
u nu naar voren brengt. Misschien is het interessant om te horen wat zijn
reactie is. Gaat u vooral het gesprek aan.Staatssecretaris De Jager: Dat is goed; dat
wil ik best aan de heer Steinbrück vragen. Overigens heeft de heer Steinbrück
wel vaker ideeën over belastingen die niet de onze zijn, maar ik wil
hem best en marge van de Ecofin vragen welke reacties hij van zijn collega
van het ministerie van Economische Zaken in Duitsland heeft gehad.De heer Tang vraagt naar de kwestie van belastingontduiking. Duitsland
is niet altijd een bondgenoot wat betreft de ideeën over belastingen,
maar wel in het bestrijden van belastingparadijzen. Nogmaals, daarbij moet
duidelijk onderscheid worden gemaakt tussen lage tarieven versus fiscale transparantie
en informatie-uitwisseling. Vaak wordt dat op een grote hoop gegooid. De inzet
van Nederland is duidelijk: volledige transparantie en volledige informatie-uitwisseling
over de hele wereld, zodat ieder land in staat is zijn belastingen daadwerkelijk
te innen.De heer Tang vraagt of datgene wat de heer Steinbrück heeft gezegd
in strijd is met de no-bailout clause. De no-bailout clause is alleen van
toepassing op eurozonelanden, dus niet op de Oost-Europese landen. De no-bailout
clause ziet op een eventuele verplichting om landen te hulp te schieten. De
precieze juridische structuur van de mogelijkheden om dit vrijwillig te doen
is toch een beetje onhelder. Het is nog een onbegaan terrein. Zelfs onder
EU-juristen is er nog een heel debat over de gevolgen en de precieze implementatie
van die no-bailout clause. Ik heb net al in verband met Hongarije aangegeven –
het geldt in algemene zin voor Oost-Europese landen – dat de EU niet
een «free ride bailout» zal doen voor Oost-Europese landen. Wij
zullen dat altijd in een veel breder perspectief doen samen met financiële
instituten zoals het IMF. Ook de Europese Unie kan er een bepaalde rol in
vervullen, en dat is ook al gebeurd, maar het is goed om te letten op eventuele
tegenstrijdigheid met de no-bailout clause.De heer Tang vraagt naar de meningsverschillen over de impaired assets.
De Europese Raad heeft de communicatie omarmd die nu is uitgegaan. De discussie
tussen de lidstaten waarop de heer Tang wellicht doelt ging over de flexibiliteit
om maatwerk te verrichten ten aanzien van impaired assets en de zorg over
een level playing field. Die meningsverschillen zijn nu opgelost en de communicatie
door de Commissie is vrij duidelijk. Ik verwacht er op de Ecofin geen fundamentele
discussie meer over. Ik denk dat het goed gaat.De heer Tang vraagt naar de mening van het kabinet over euro-obligaties.
Voor een aantal landen is het wellicht aantrekkelijk en voor een aantal landen
misschien wat minder aantrekkelijk. Het Nederlandse standpunt is dat wij er
op dit moment geen behoefte aan hebben.De heer Vendrik merkt op dat de reactie op de credit rating agency wat
hem betreft pittiger kan; een scherpe reactie is vereist. Het huidige voorstel
is aanzienlijk strenger dan de Amerikaanse wetgeving, maar het moet natuurlijk
wel in evenwicht zijn. Wij hebben benadrukt dat Nederland geen inhoudelijke
en methodologische toetsing van ratings wenst. Er mag geen situatie ontstaan
waarin toezichthouders een impliciete kwaliteitsstempel afgeven aan credit
ratings. Dan zou onterecht het vertrouwen worden gewekt dat de afgegeven ratings
juist zijn of de methodologie inhoudelijk is beoordeeld door de toezichthouder.
Ik deel dan ook de mening van de Commissie dat met name de grote investeerders
moeten worden aangezet om meer eigen onderzoek te doen. Wij hebben ook scherp gereageerd. Nederland heeft veel van de aanpassingen geïnitieerd.
Het moet dus streng, maar wel gebalanceerd.Mevrouw Koşer Kaya vraagt naar Oost-Europa, een Europees fonds
en de gevolgen voor de rest van Europa: wat kan de EU doen? Ik heb al aangegeven
dat er ernstige financiële problemen zijn in Oost-Europa. Die hebben
natuurlijk ook gevolgen voor West-Europa en voor Nederland, vooral via het
handelskanaal: minder uitvoer naar Oost-Europa. De financiële sectoren
van bepaalde West-Europese landen, zeker als zij dichtbij liggen, hebben nauwe
banden met de financiële sectoren in Oost-Europa. Zo loop je altijd risico’s
op besmetting en dergelijke. Het is in ieders belang dat de situatie in Oost-Europa
beheersbaar blijft. De EU heeft reeds een betalingsbalansfaciliteit waarmee
Oost-Europese landen tegemoet kunnen worden gekomen. Wij denken dat het goed
is dat de Europese Unie daarin voortvarend optreedt, maar zijn geen voorstander
van een nieuw Europees fonds langs de lijnen van het Hongaarse voorstel.Er is nog iets over klimaat gevraagd.De heer Vendrik (GroenLinks): Dit is een serieuze
kwestie. Ik vermoed dat dit fout gaat. Het gebeurt niet vaak, maar ik denk
dat ik zo direct een motie indien in een VAO. Er zitten raadsconclusies aan
te komen rond het klimaatdossier die mij allerminst bevallen, dus ik wacht
echt op een serieus antwoord.De voorzitter: De staatssecretaris wilde juist
een serieus antwoord geven. Wij nemen wat meer tijd voor dit serieuze antwoord.Staatssecretaris De Jager: Het Nederlandse
standpunt is een kabinetsstandpunt waarbij verschillende ministeries betrokken
zijn, en dat zijn er nogal wat. Wat zijn de belangrijkste punten in die kabinetsreactie
op de mededeling van de Europese Commissie over dit onderwerp? Cruciaal is
dat de Europese Unie in de Voorjaarsraad de bereidheid uitspreekt om haar
eerlijke deel, een fair share, van de benodigde financiering op zich te nemen,
ervan uitgaande dat andere ontwikkelde landen ook hun verantwoordelijkheid
nemen. Dat alles is dus in de context van een evenwichtige en samenhangende
uitkomst van Kopenhagen. Wij vinden heel stellig dat je mondiaal moet afspreken
dat die financiële ondersteuning onder andere wordt gebruikt om nationale
strategieën die als adequaat worden beoordeeld, financieel te ondersteunen
en dat ook de EU en Nederland bereid moeten zijn om hun deel hieraan bij te
dragen. Wij vinden dat de criteria die bij de beoordeling van de nationale
strategieën worden gehanteerd, ook onderdeel moeten uitmaken van dat
Kopenhagen-akkoord. De conclusies voor de Voorjaarsraad wat betreft de EU-positie
over Kopenhagen zullen worden opgesteld op basis van de conclusies van meerdere
raden: de Milieuraad van 2 maart jongstleden, de Razeb en de Ecofin.
AZ, Buitenlandse Zaken, VROM en Financiën zijn hierbij betrokken. Het
is dus zeker geen zaak van Financiën alleen. De Kamer is geïnformeerd
door middel van een BNC-fiche dat de kabinetsappreciatie bevat van de mededeling
van de Commissie over de EU-positie over Kopenhagen. Wij hebben als geheel
de Kamer daarover geïnformeerd.De heer Vendrik (GroenLinks): Dat laatste
staat wat mij betreft niet ter discussie. Ik snap dat hierover in meerdere
raden wordt gediscussieerd. Daarom hebben wij vlak voor het krokusreces nog
intensief met de minister van VROM gesproken om de Milieuraad te bewegen de
goede conclusies te trekken. Laat ik nu heel precies zijn. Ik heb hier voor
mij liggen de conceptconclusies voor de Ecofin ter zake van klimaat. Een voordeel
is dat de op pagina 4 voorgestelde conclusie over CDM beter is dan die van
de Milieuraad. Houden zo! Maar mijn pijn zit vooral in de drie conclusies
op pagina 5. Ik vraag het kabinet niet in te stemmen met de conclusies zoals
ze daar staan. Er staan twee gevoelige punten in. Het eerste
punt, de bovenste alinea op pagina 5, is dat «the Ecofin Council stresses
the important role of existing financial mechanisms». Met andere woorden,
er wordt geen uitspraak gedaan over nieuwe instrumenten om geld op te halen
voor adaptatie en mitigatie in ontwikkelingslanden, maar wij gaan weer terug
naar de oude positie. Dat is een achteruitgang waardoor het hele proces wordt
vastgezet, dus die conclusie moet eruit.Het tweede punt is dat wij weer een periode van assessment ingaan; zie
de laatste alinea: the Council is ready to develop (...) careful assessment
will be given (...) both the EFC and the EPC are invited to contribute. Daar
gaan wij weer! Dat zet weer het proces vast. Ik weet het zeker en er circuleren
ook voorstellen: in juni moet de positie van de Europese Unie helder zijn.
Deze twee voorstellen uit de concept raadsconclusies gaan precies de andere
kant op. Alle goede bedoelingen neem ik volstrekt serieus, maar ik wil klip
en klaar van de staatssecretaris namens het kabinet horen: deze twee conclusies
gaan eruit of Nederland gaat niet akkoord met deze raadsconclusies. Graag
hoor ik een reactie van de staatssecretaris.Staatssecretaris De Jager: Ik zie het iets
minder somber dan de heer Vendrik het nu voorstelt. Ik heb al gezegd dat wij
aandringen op een EU-bijdrage. Ik zal dat ook doen aanstaande dinsdag bij
de Ecofin. Hij suggereert nu dat deze raadsconclusies volstrekt in tegenspraak
zijn met de conclusies van de Milieuraad van 2 maart, maar dat vraag
ik mij heel sterk af. Nogmaals, ik wil hierbij bevestigen dat ik namens het
kabinet zal aandringen op een EU-bijdrage. Het gaat echter te ver om nu te
zeggen dat wij niet kunnen instemmen met deze raadsconclusies.De heer Vendrik (GroenLinks): Dit is een loze
toezegging. In de een na laatste conclusie op diezelfde pagina staat dat gewoon:
the Council recognizes that international financial support is crucial for
reaching an ambitious agreement in Copenhagen. Dat staat er al maanden; dat
staat in al die conclusies. Daar is helemaal geen verschil van mening over.
Het gaat er nu om of wij bereid zijn stappen vooruit te zetten. Er circuleert
een voorstel voor een deadline zodat er in juni 2009 een concreet aanbod van
de Europese Unie voor toezeggingen aan ontwikkelingslanden zal zijn, maar
dat staat er niet in. Er wordt alleen maar gezegd: stresses the important
role of existing financial mechanisms. Dat betekent niet veel goeds. Het betekent
dat wat de Europese Commissie wilde, voortvloeiend uit de onderhandelingen
in Poznan om nieuwe mechanismen te onderzoeken, het Noorse en het Mexicaanse
voorstel, volstrekt ter zijde wordt geschoven. In plaats daarvan zeggen wij:
wij hebben bestaande mechanismen. Dat is een stap achteruit en dat moet er
dus uit. Dan is er het laatste punt: wij gaan weer een fase van onderzoek
in. Nee, de opdracht moet zijn dat er een voorstel moet komen. Dat moet de
Ecofin vastleggen, met een deadline, met een oproep aan heads of state om
te tekenen bij het kruisje. Dat is dus twee keer een achteruitgang ten opzichte
van een proces dat versnelling behoeft. Ik vraag de staatssecretaris daar
niet mee in te stemmen. Nogmaals, met een algemene uitspraak dat hij akkoord
gaat met een conclusie die elke keer weer in de raadsconclusies staat dat
Europa een keer moet bijdragen, komen wij er niet. Er moet nu geleverd worden.
Dat is het punt.Staatssecretaris De Jager: Er zijn twee elementen
in de oproep van de heer Vendrik. Aan een impliciet element, dat hij niet
heel concreet uitspreekt– misschien bedoelt hij dat niet; dan is het
mooi – kan ik niet tegemoetkomen, namelijk om nu specifiek al de financiering
en bedragen vast te leggen. Nederland is daartegen, want er zijn meerdere
financieringsopties. Wij moeten die opties nog openhouden en wegen wat het
beste is. Wat het benodigde bedrag is, moet blijken uit een nadere analyse
van kostenefficiënte allocatie. Je kunt niet nu al zeggen: nu moet je
een bepaald bedrag op tafel leggen. Natuurlijk moet die financiering ook nog eens onderdeel zijn van een integraal pakket met daarin goede
afspraken over klimaatbeleid. Zomaar even ergens geld naartoe smijten heeft
ook geen zin.Het tweede element is dat hij vraagt om concreet te worden en de Europese
Raad op te roepen om specifiek te onderstrepen dat er een voorstel moet komen.
Er wordt heel serieus aan gewerkt. Ik wil die oproep aan de Europese Raad
best doen en onderstrepen. Ik kan niet afdwingen dat er zo’n akkoord
komt, maar wij vinden wel dat er afspraken moeten worden gemaakt. Het is echter
nog veel te vroeg om ons vast te leggen op de precieze financiering en op
precieze bedragen. Dat kunnen wij nu nog niet gebruiken.De heer Vendrik (GroenLinks): Ik gun u het
bedrag. Ik vind dat die 35 mld. minimaal op tafel moet komen, maar oké,
dat doen wij nu nog even niet. Dat laten wij nog boven de markt hangen; dat
komt in juni. Maar als u vindt dat er nu niet gepreludeerd moet worden op
een bepaald financieel mechanisme om die miljarden op te hoesten, waarom staat
er dan dat «the Council stresses the important role of existing financial
mechanisms»? Dat is precies wat ik bedoel. U gooit de deur dicht voordat
het proces is afgerond. Als u vindt dat er meer assessment moet zijn, waartoe
u de Commissie en andere partijen oproept – meer onderzoek, meer uitzoekwerk –
noem dan een datum waarop het proces is afgerond en er een concrete inzet
op tafel komt.Mevrouw Koşer Kaya (D66): Kan de staatssecretaris
garanderen dat de deur niet dicht is en dat er wel degelijk een inzet zal
zijn om een bepaalde bijdrage te leveren? Dan hebben wij het niet over geld
smijten, want volgens mij is dat geen van ons aller inzet.Staatssecretaris De Jager: Dat laatste is
een concrete vraag. Dat kan ik inderdaad toezeggen. De inzet is dat er geld
beschikbaar wordt gesteld door de Europese Unie. Garanderen? Wij zijn bezig
met een proces. Maar u vraagt naar de Nederlandse inzet. Ik kan u garanderen
dat het de Nederlandse inzet is.Ik begrijp wel dat de heer Vendrik een beetje valt over die ene zin, als
je die geïsoleerd leest. Maar daarna wordt ook gesproken over nieuwe
financieringsinstrumenten. Ik zou in de Ecofin kunnen aangeven dat, als er
staat «stresses the important role of existing financial mechanisms»,
dit niet inhoudt dat er geen extra geld bijkomt. Dat is kennelijk de zorg
van de heer Vendrik, maar dat staat er ook niet. Er staat niet: er komt geen
extra geld. Dat betekent het niet, als je zegt dat je de belangrijke rol onderstreept
van bestaande mechanismen. Valt GroenLinks erover dat het zo wordt gezegd?De heer Vendrik (GroenLinks): Hier wreekt
zich misschien dat de staatssecretaris zelf onvoldoende zicht heeft op datgene
wat in Poznan is gebeurd. Dit is namelijk de kern van de discussie, namelijk
dat het geld niet op tafel komt als niet de politieke wil wordt uitgesproken
om nieuwe financieringsmechanismen te onderzoeken. Daar was Europa in Poznan
al heel slecht in. Er kwamen voorstellen van de Noren en de Mexicanen. Zij
hebben het initiatief overgenomen van Europa. Wij zijn al twee maanden later,
maar nog steeds lees ik dat Europa die discussie niet aan wil en vasthoudt
aan bestaande mechanismen. Dan komt er niet voldoende geld op tafel. Voorstellen
van de Commissie vorig jaar voor nieuwe financieringsbronnen om die miljarden
op tafel te krijgen in het belang van een succesvol Kopenhagen zijn allemaal
afgeschoten in Europa. Nog steeds lees ik, twee maanden na de mislukte top
in Poznan, dat wij niet verder komen dan «stresses the important role
of existing financial mechanisms». Dat is het hart van de discussie.
Als de staatssecretaris niet zegt dat hij die formule van tafel gaat halen
en dat hij wil dat er een heldere afspraak komt waar dat geld
vandaan komt, inclusief nieuwe mechanismen met een deadline, gaat het niet
gebeuren. Dat is een stap achteruit.Staatssecretaris De Jager: De heer Vendrik
moet de hele zin lezen, want ik vind het een beetje selectief shoppen. Er
staat inderdaad: stresses the important role of existing financial mechanisms.
Daaruit kun je niet opmaken dat er niet andere financieringsbronnen zijn.
Maar sterker nog, er staat achter: and holds that new instruments should be
carefully assessed. Ik kan bevestigen dat het de Nederlandse inzet is om naar
nieuwe financiering te kijken. Wij zijn er nog niet uit, maar dat wordt deze
weken heel serieus gedaan in de verschillende gremia die ik net heb genoemd.
Dat is de toezegging die ik kan doen. De heer Vendrik doet een oproep en ik
neem die over; ik bevestig dat het onze inzet is. Maar hij zal toch nog een
paar weken geduld moeten hebben. Dan kunnen wij bezien of wij eruit komen
en of het lukt om concreter te worden. Nu kan ik dat nog niet.Mevrouw Ouwehand (PvdD): Denkt de staatssecretaris
nu echt zo politiek naïef te kunnen zijn? Kunnen wij ons dat wel veroorloven?
De voorgelezen formulering wijst op behoudzucht in de impasse waarin wij zijn
geraakt over die financieringsmechanismen.De voorzitter: Dat is hetzelfde punt dat de
heer Vendrik naar voren heeft gebracht.Mevrouw Ouwehand (PvdD): Maar welke verantwoordelijkheid
gaat de staatssecretaris daarvoor dragen? Die politieke naïviteit gaat
ons het klimaat kosten.De voorzitter: De staatssecretaris heeft er
net antwoord op gegeven. Ik sluit hiermee de discussie over dit onderwerp.
Ik sluit tevens de vergadering...De heer Vendrik (GroenLinks): Mijn vraag over
de fiscale behandeling van eigen en vreemd vermogen is nog niet beantwoord.Staatssecretaris De Jager: Dat is meer een
soort procedurevraag. Ik neem aan dat u het dan over de vennootschapsbelasting
hebt, niet over het eigen huis. Er is gevraagd om een tussenbrief; daar zijn
wij mee bezig. Ik kan de Kamer bevestigen dat op het ministerie van Financiën
heel hard wordt gewerkt aan nieuwe voorstellen voor de vennootschapsbelasting.
Die verwacht ik ruim voor het zomerreces naar de Kamer te sturen in de vorm
van een wetsvoorstel. Het is een zeer complex verhaal, wat minder makkelijk
dan het op het eerste gezicht leek, maar wij zijn er heel hard mee bezig.
De fundamentele ongelijkheid in de fiscale behandeling van eigen en vreemd
vermogen is er een heel prominent onderdeel van.De heer Vendrik (GroenLinks): Ik wil een VAO
en zal dat onmiddellijk aanvragen, zodat het vanmiddag nog kan plaatsvinden.De voorzitter: Dat staat u vrij.Ik dank de staatssecretaris en zijn ambtenaren en de andere aanwezigen
en sluit de vergadering.De voorzitter van de vaste commissie voor Financiën,BlokDe voorzitter van de vaste commissie voor Europese Zaken,WaalkensDe griffier van de vaste commissie voor Financiën,BerckXNoot1Samenstelling:Leden: Van der Vlies (SGP), Blok (VVD), voorzitter, Ten Hoopen (CDA),
ondervoorzitter, Weekers (VVD), Van Haersma Buma (CDA), De Nerée tot
Babberich (CDA), Haverkamp (CDA), Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD),
Omtzigt (CDA), Koşer Kaya (D66), Irrgang (SP), Luijben (SP), Kalma
(PvdA), Blanksma-van den Heuvel (CDA), Cramer (ChristenUnie), Van der Burg
(VVD), Tony van Dijck (PVV), Spekman (PvdA), Heerts (PvdA), Gesthuizen (SP),
Ouwehand (PvdD), Tang (PvdA), Vos (PvdA), Bashir (SP) en Sap (GroenLinks).Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Remkes (VVD), Jonker (CDA), Aptroot
(VVD), Jan de Vries (CDA), Van Hijum (CDA), Mastwijk (CDA), De Krom (VVD),
De Pater-van der Meer (CDA), Pechtold (D66), Kant (SP), Ulenbelt (SP), Van
der Veen (PvdA), Smilde (CDA), Anker (ChristenUnie), De Roon (PVV), Van Dam
(PvdA), Smeets (PvdA), Karabulut (SP), Thieme (PvdD), Heijnen (PvdA), Roefs
(PvdA), Van Gerven (SP) en Vendrik (GroenLinks).XNoot2Samenstelling:Leden: Van de Camp (CDA), Atsma (CDA), Van Bommel (SP), ondervoorzitter,
Van der Staaij (SGP), Waalkens (PvdA), voorzitter, Van Baalen (VVD), Ormel
(CDA), Van Velzen (SP), De Nerée tot Babberich (CDA), Jan Jacob van
Dijk (CDA), Blom (PvdA), Eijsink (PvdA), Van Dam (PvdA), Dezentjé Hamming-Bluemink
(VVD), Jonker (CDA), Irrgang (SP), De Roon (PVV), Boekestijn (VVD), Pechtold
(D66), Ten Broeke (VVD), Gill’ard (PvdA), Jasper van Dijk (SP), Thieme
(PvdD) en Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie).Plv. leden: Aasted Madsen-van Stiphout (CDA), Jager (CDA), De Wit (SP),
Van der Vlies (SGP), Vos (PvdA), Snijder-Hazelhoff (VVD), Haverkamp (CDA),
Lempens (SP), Schermers (CDA), Knops (CDA), Jacobi (PvdA), Samsom (PvdA),
Kuiken (PvdA), Teeven (VVD), Spies (CDA), Roemer (SP), Wilders (PVV), Van
der Ham (D66), Van der Burg (VVD), Boelhouwer (PvdA), Van Leeuwen (SP), Ouwehand
(PvdD), Voordewind (ChristenUnie) en Vendrik (GroenLinks). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-21501-07-654.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl