Reorganisatie van het openbaar ministerie; Verslag algemeen overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24034, nr. 12

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

27-06-1996

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

24034 nr. 12

13-06-1996

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de ministerNadere gedachtenwisselingOndertekeningBIJLAGEAan de voorzitter van de vaste kamercommissie voor Justitie
van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24034Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 034Reorganisatie van het openbaar ministerienr. 12VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 13 juni 1996De vaste commissie voor Justitie1 heeft op
22 mei 1996 overleg gevoerd met minister Sorgdrager van Justitie over de eerste voortgangsrapportage reorganisatie OM (24 034, nr. 10) en
haar brief over het landelijk parket OM (24 034, nr. 8).De schriftelijke antwoorden van de minister zijn als bijlage bij dit verslag
gedrukt.Van het gevoerde overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag
uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Kalsbeek-Jasperse (PvdA) stelde vast dat het concept
van de reorganisatie klaar is, maar dat uit de voortgangsrapportage niet goed
uit de verf komt of die reorganisatie inderdaad zal worden gerealiseerd. Wel
wordt duidelijk dat men druk bezig is en het is zeer te hopen dat een volgende
voortgangsrapportage iets meer zicht biedt op wat er nu precies is gerealiseerd.Helaas zijn er wat betreft de wetgeving achterstanden opgelopen. Wat zijn
daarvan de oorzaken? In december 1994 is gesproken over de positie van de
PG's en als de wet pas in 1 januari 1998 in het Staatsblad verschijnt, is
er niet minder dan drie jaar sprake van een soort «interbellum».
De enige reden voor de vertraging lijkt te zijn gelegen in de relatie tussen
het OM en de minister. Wellicht zou er eens een apart overleg met de minister
over dit vraagstuk moeten worden gevoerd.Het leek mevrouw Kalsbeek dat met de implementatie van de voorstellen
van de commissie-Van Traa meer geld gemoeid zal zijn dan de voor de reorganisatie
uitgetrokken extra gelden. Tijdens het debat over die voorstellen heeft het
kabinet toegezegd daarvoor geld te zullen vrijmaken. Kan de minister al iets
zeggen over de orde van grootte van de bedragen?Wat verder door de enquêtecommissie is aanbevolen is, naar is verzekerd,
verwerkt in de plannen, maar toch miste mevrouw Kalsbeek enkele aspecten.
In dit verband noemde zij de effectiviteitsmetingen van de opsporingsmethoden.
Dit punt zou betrokken kunnen worden bij de activiteiten van de projectgroepen
met betrekking tot het ideaal typisch parket. Een ander cruciaal punt uit het rapport van de enquêtecommissie
is dat het OM het gezag over de politie moet hernemen. Uit de voortgangsrapportage
blijkt dat het wat dit betreft nog lang geen koek en ei is. Er wordt veel
onderzocht en geïnventariseerd als het gaat om de relatie met externen,
maar nu al worden de nodige problemen gesignaleerd. Zo heeft de politie geen
duidelijke opvatting over wat van het OM mag of moet worden verwacht. Het
is bepaald ernstig als in de voortgangsrapportage wordt geconstateerd dat
de visie blijft steken in planvorming en de planvorming in een papieren exercitie.
Hoe gaat de minister hiermee verder? De reorganisatie is een aangelegenheid
van Justitie en de korpsbeheerders hoeven zich daaraan in theorie niet veel
gelegen te laten liggen. Hoe worden zij eigenlijk bij het reorganisatieproces
betrokken? Is hier niet een taak weggelegd voor de minister van Binnenlandse
Zaken?In de voortgangsrapportage wordt ten onrechte weinig aandacht besteed
aan de hartstochtelijk en overtuigend door de enquêtecommissie bepleite
cultuuromslag bij zowel het OM als bij de politie. Gezag herstellen is echter
niet een eenzijdige kwestie, want het moet ook aanvaard worden. Wat wordt
hieraan gedaan?Het feit dat de organisatie van de politie is gedecentraliseerd en de
organisatie van het OM gecentraliseerd, kan aanleiding geven tot spanningen.
Het OM is bijvoorbeeld gehouden prioriteit te geven aan zoiets als milieucriminaliteit,
maar wat gebeurt er als het bestuur/beheer meer belang hecht aan de bestrijding
van drugsoverlast? Dit probleem is nog niet opgelost, want de minister beraadt
zich nog op de mogelijkheden van een integrale aanpak.Wat betreft het personeelsbeheer rept de voortgangsrapportage van een
kloof tussen toekomstige functie-eisen en de aanwezige kwaliteit. Deze zin
typeert een ernstige situatie. Hoe denkt de minister met dit probleem om te
gaan?Het college van PG's zal een eigen plannings- en controlecyclus gaan onderhouden
met de parketten. Het was mevrouw Kalsbeek nog niet duidelijk hoe daaraan
gestalte zal worden gegeven, terwijl de relatie tussen de top van het OM en
de werkvloer en het niveau waarop de planning en controle gestalte krijgen
van cruciaal belang zijn.Over de positie van de voorzitter van het college wordt opvallend weinig
gezegd. Is het plan van de eenhoofdige leiding zoetjesaan naar de achtergrond
verdwenen? De PvdA-fractie is voor een collegiaal bestuur à la de raad
van bestuur. Dit betekent gezamenlijk verantwoordelijkheid dragen, terwijl
de voorzitter die verantwoordelijkheid naar buiten toe uitdraagt en aanspreekpunt
is voor de minister. Mevrouw Kalsbeek zei geen behoefte te hebben aan een
onderminister van Justitie en ook met het oog op het benodigde draagvlak is
het goed een collegiaal bestuur te hebben.Wat gaat in de praktijk van alledag de scheiding van beheer tussen het
OM en de zittende magistratuur betekenen? Kan de minister ook nog iets meer
meedelen over de toekomstige positie van de advocaten-generaal?Afrondend merkte mevrouw Kalsbeek op ervan overtuigd te zijn dat er hard
wordt gewerkt aan deze ingewikkelde en omvangrijke operatie. Hoe de operatie
precies verloopt, is nog niet geheel duidelijk maar dat is wellicht iets te
veel gevraagd op dit moment.De heer Koekkoek (CDA) vond dat de voortgangsrapportage moet
worden gekenschetst als een tussenrapportage nu de aanbevelingen en de conclusies
van de enquêtecommissie er nog niet in zijn verwerkt. Omdat de Kamer
nog geen oordeel heeft uitgesproken over die aanbevelingen en conclusies en
over de wijze waarop ze door de minister zullen worden verwerkt, wilde hij
er in dit overleg niet over spreken.De algemene indruk is dat twee jaar na het rapport-Donner de reorganisatie
in voorbereiding, maar nog niet in uitvoering is. Bij de voorbereiding van de benodigde wetgeving is grote vertraging opgetreden, terwijl
de financiering op onderdelen vragen oproept.De kerntaak van het OM is de strafrechtelijke handhaving van de rechtsorde
en wordt nader omschreven als het gezag over de politie bij de opsporing,
de afdoening van zaken en de tenuitvoerlegging van vonnissen. Ook valt onder
de strafrechtelijke handhaving de voorkoming van strafbare feiten, maar waarom
wordt dit onderdeel niet genoemd in de voortgangsrapportage?De verantwoordelijkheid van het OM voor het eigen beheer wordt regelmatig
genoemd, maar de medebeheerstaak ten aanzien van de politie wordt nauwelijks
genoemd. Is in dit opzicht geen verbetering van het OM nodig?Wat betreft de verhouding tussen het OM en het ministerie wordt in de
voortgangsrapportage gerept van een notitie. Wanneer komt die notitie? Het
betreft hier een lastig probleem omdat de vraag in het geding is hoe zelfstandig
het OM moet worden.Het wetsvoorstel inzake de reorganisatie van het OM zal pas aan het eind
van 1996 worden ingediend en dat betekent een vertraging van een jaar. Dit
kan bepaald niet worden gekenmerkt als voortvarend wetgeven. Deze vertraging
is zeer te betreuren, want bijvoorbeeld een landelijk parket kan pas goed
werken als de benodigde wetgeving tot stand is gebracht.Een behoorlijk deel van de 30 mln. voor de reorganisatie blijkt naar versterking
van het OM te gaan met het oog op het grote-stedenbeleid, jeugdcriminaliteit,
gerechtskosten e.d. In 1997 blijkt niet 30 mln. maar in afwijking van de begroting
15 mln. beschikbaar te zijn. Kan de minister dit verklaren? De kosten van
het parket-generaal worden deels uit bestaande budgetten, deels uit het reorganisatiebudget
betaald. Kan de minister hierin enig inzicht verschaffen? Doodleuk wordt even
gemeld dat f 800 000 voor het creëren van nieuwe functies bij
het OM wordt ingezet voor de reorganisatie van de rijksrecherche. Dat is natuurlijk
wel een andere begrotingspost; is de begroting dienovereenkomstig gewijzigd?Ingaande op het aspect van het draagvlak citeerde de heer Koekkoek uit
de voortgangsrapportage de volgende zinsnede: «Er is onder meer door
externe factoren zoveel dynamiek losgemaakt dat er nu echt een beweging vooruit
wordt gemaakt». Zou de minister een toelichting op deze prachtige zin
willen geven? In de voortgangsrapportage staat ook de volgende vraag: «Hoe
staat de politie tegenover het daadwerkelijk uitoefenen van het gezag door
het OM?». Maar moet dit nog een vraag zijn? Het is toch te gek dat dit
niet bekend is bij het OM? Is niet volstrekt duidelijk dat het inderdaad het
OM is dat het gezag over de politie behoort uit te oefenen? De korpsbeheerders
vrezen meer centralisme. Vindt de minister die vrees terecht?De projecten zijn stuk voor stuk ongetwijfeld nuttig en noodzakelijk,
maar zijn ze dat in hun totaliteit ook? Heeft de minister enig idee hoeveel
tijd de PG's, de hoofdofficieren en officieren eerste klas aan de reorganisatie
besteden? Komen ze nog aan hun normale werk toe? De winkel moet natuurlijk
wel open blijven tijdens de verbouwing.In de voortgangsrapportage staat terecht dat de voorzitter van het college
van PG's namens het college verantwoording dient af te leggen aan de minister
van Justitie. Hoe kan die voorzitter dat echter waarmaken als hij in dat college
geen beslissende stem heeft? Handhaaft de minister de gedachten die zij op
dit punt steeds heeft gehad?Wanneer is het standpunt van de regering over het rapport van de commissie-Hoekstra,
dat zoveel onrust bij de zittende magistratuur heeft gewekt, te verwachten?
De toegezegde uitvoering van de motie-Koekkoek/Schutte, waarin wordt gevraagd
om voor 1 april 1996 te rapporteren over de gevolgen van de reorganisatie
van het OM voor de capaciteit van de gerechten en over de mogelijkheden om
de doelmatigheid van de gerechten te vergroten, is nogal mager nu er slechts
een summiere passage aan wordt besteed. Is de indruk juist dat
in het arrondissement toch één beheersorganisatie zal blijven
bestaan, zij het met verschillende gezaghebbers? Zullen de intensiveringen
bij het OM ten gevolge van bepaalde prioriteiten tot een extra budget voor
de zittende magistratuur leiden?Vervolgens stelde de heer Koekkoek de positie van het OM in koninkrijksverband
aan de orde; hij verwees in dit verband naar afspraken tussen de koninkrijksdelen
om de samenwerking tussen de openbare ministeries te bevorderen en daarvoor
een wettelijke regeling te maken. Dit is ook noodzakelijk, onder andere gezien
de wijze waarop het OM op Aruba wordt bestookt door allerlei lieden die zelfs
gesteund worden door de regering. Er moet een lijn komen tussen de koninkrijksregering
en het OM van de landen. Wil de minister hierover in de volgende voortgangsrapportage
rapporteren?De heer Korthals (VVD) vroeg allereerst of de minister bereid
is jaarlijks met een evaluatie te komen van de inzet van het landelijk rechercheteam,
te beginnen in december 1996. Dat zou dan gecombineerd kunnen worden met de
voortgangsrapportage over de reorganisatie van het OM. Daarbij zou dan ook
uitdrukkelijk aandacht moeten worden besteed aan de gevolgen van de implementatie
van de aanbevelingen van de enquêtecommissie.In alle stadia van de reorganisatie van het OM dienen de volgende vragen
te worden gesteld: wordt het doel bereikt binnen de gestelde termijn? Zo nee,
op welke termijn dan wel? Blijkt de financiële planning adequaat? Bestaat
er voldoende draagvlak in alle lagen van het OM en blijft de winkel gedurende
de verbouwing open?Het spreekt voor zich dat er met het oog op het welslagen van de reorganisatie
op korte termijn duidelijkheid moet komen over de verhouding tussen het OM
en de minister van Justitie. Immers, het reorganisatieproces loopt reeds terwijl
er nog geen wetgeving is.Wordt de bereikte overeenstemming over het sociaal beleidskader door de
gehele NVVR gedragen?Voorkomen moet worden dat implementatie wordt gefrustreerd door gebrek
aan geld. De heer Korthals merkte voorts op enigszins allergisch te worden
voor allerlei nieuwe beraden. Kan het hoofdofficierenberaad niet ontaarden
in een blok aan het been? Wat is precies de status van dit beheersberaad?De onafhankelijkheid van de zittende magistratuur moet niet alleen op
papier worden geregeld. Het project planvorming, gericht op de relatie tussen
het OM en de rechter, wordt gemeten in termen van verwachtingen en oordelen
over het functioneren. Dat doet het ergste vrezen voor die onafhankelijkheid.
Wat vindt de NVVR, die hopelijk de gevoelens van haar leden adequaat representeert,
hiervan?Ten slotte vroeg de heer Korthals wanneer duidelijkheid zal worden geschapen
over de positie van de voorzitter van het college van PG's. Hij voegde hieraan
toe dat zijn fractie er geen voorstander van is de voorzitter een beslissingsbevoegdheid
toe te kennen.De heer De Graaf (D66) zei van mening te zijn dat de tijd voor
academische debatten over de kerntaken van het OM voorbij is. Het OM moet
aan de slag en dient een flexibele, effectieve, juridisch hoogwaardige en
ook een efficiënte organisatie te zijn. Het OM dient geen overtrokken
pretenties te hebben, maar moet glashelder en duidelijk zijn.Uit de voortgangsrapportage wordt duidelijk dat er veel in beweging is,
maar toch is er sprake van een redelijk hoog abstractieniveau. Wat is er nu
klaar als de reorganisatie klaar is? En wanneer is het nu allemaal klaar?
Kan de minister concreet aangeven wat de einddoelen zijn en waarop kan zij
precies worden afgerekend? Het feit dat de voortgangsrapportage nogal
abstract is, wordt enigszins goedgemaakt door de brief van 15 mei jl. waarin
meer concrete informatie voorkomt over planning en financiën.Hoe wordt het project centraal bestuurd? Is er een centrale projectgroep
en welke rol speelt het ministerie precies? Is er sprake van een gezamenlijk
project en hoe zijn daarbinnen de verantwoordelijkheden verdeeld?Verder vroeg de heer De Graaf of de minister kan aangeven wanneer welke
bedragen waaraan worden besteed. Wat zijn bijvoorbeeld de financiële
gevolgen van een kwantitatieve versterking van het OM? Waaraan moet bij die
uitbreiding worden gedacht en wordt het betaald uit het budget voor de reorganisatie?
Het leek hem in ieder geval dringend nodig ook extra geld uit te trekken voor
de zaaksofficieren van justitie.Kennelijk bestaat er weinig draagvlak voor de reorganisatie bij de externe
partners. Vooral het ontbreken van draagvlak bij de politie baarde de heer
De Graaf zorgen. Waarom is daar eigenlijk geen apart project van gemaakt?Het parket-generaal gaat onder leiding van het college van PG's beleidsontwikkelteams
in het leven roepen. Dat suggereert dat het beleid ten aanzien van de strafvordering
in hoge mate wordt bepaald door het OM zelf. Wat is precies de rol van het
ministerie hierin en hoe is de afstemming geregeld? Hoe gaat het met de dagelijkse
informatievoorziening aan het ministerie?Vervolgens suggereerde de heer De Graaf te wachten met definitieve beslissingen
over de beheerstructuur van het OM op parketniveau totdat er een definitief
standpunt is over het rapport van de commissie-Hoekstra.De heer De Graaf deelde de zorgen van mevrouw Kalsbeek en de heer Koekkoek
over de in de wetgeving opgetreden vertraging. Hij vreesde dat zelfs 1 januari
1998 geen haalbare datum zal blijken te zijn, nu pas eind 1996 het wetsontwerp
bij de Tweede Kamer wordt ingediend. Dit betekent niet alleen dat er een OM
in de steigers staat maar ook dat het aan het werk is in een buitenwettelijk
kader. Verdient het geen aanbeveling om naar analogie van de politiereorganisatie
te kiezen voor een interimwet waarin de belangrijkste benodigde bevoegdheden
zijn vastgelegd? Verder suggereerde hij het concept-wetsontwerp dat in de
komende maanden in consultatie wordt gegeven bij diverse betrokken instellingen
bij wijze van voorontwerp te publiceren opdat de Kamer kan bezien welke de
ankerpunten zijn die de minister hanteert voor de wettelijke structuur.Ingaande op de topstructuur van het OM merkte de heer De Graaf op nog
steeds de voorkeur te geven aan een collegiaal bestuur met een duidelijke
rol van de voorzitter in de representatie. Hij meende dat er globaal gesproken
drie hoofdvarianten zijn te onderscheiden. De eerste is een collegiaal bestuur
à la een bestuursraad. De tweede is de piramidale structuur en de derde
is het toekennen van wettelijk vastgelegde bevoegdheden aan het college en
daarnaast enkele specifieke bevoegdheden aan de voorzitter. Het verdient overigens
aanbeveling de naam «college van PG's» te wijzigen en meer in
overeenstemming te brengen met de bedoeling van de reorganisatie. De leden
van dit college zullen immers niet meer de toga aandoen. De naam «college
van bestuur OM» of «centraal college OM» ligt dus meer voor
de hand.Wordt bij de omvorming van het landelijk bureau OM tot een landelijk parket
ook rekening gehouden met de aanbeveling van de enquêtecommissie dat
binnen het landelijk bureau ook landelijke (recherche)officieren van Justitie
werkzaam moeten zijn die vooral toezicht houden op de bijzondere opsporingsdiensten?
Ook vroeg de heer De Graaf of er wel sprake is van een glasheldere verhouding
tussen het nieuwe landelijke parket en het parket-generaal, vooral wat betreft
de ondersteunende activiteiten ten behoeve van instellingen als het coördinerend
beleidsoverleg en de centrale toetsingscommissie. In de voortgangsrapportage staat dat de advocaat-generaal een zelfstandige
appèlbevoegdheid krijgt naast die van de officier van justitie. Wat
gebeurt er als hierover de meningen verschillen?Ten slotte vroeg de heer De Graaf of het de bedoeling is dat alle richtlijnen
over opsporingsmethoden nog dit jaar worden herschreven. Als dit inderdaad
het geval is, wordt vooruit gelopen op de in de steigers staande wetgeving
op dat terrein. Het antwoord van de ministerDe minister beaamde dat de voortgangsrapportage een redelijk
hoog abstractieniveau heeft en dat niet wordt vermeld wat er precies is gerealiseerd
en wat er op welke termijn nog gerealiseerd gaat worden. De reorganisatie
is een omvangrijk en ingewikkeld proces en het zal nog geruime tijd vergen
voordat deze operatie is afgerond. Desgevraagd verklaarde de minister dat
met de reorganisatie in ieder geval vier à vijf jaar zal zijn gemoeid.
De reorganisatie verkeert nog in de fase van voorbereiding en nog niet in
de fase van uitvoering. Men moet zich realiseren dat de eerste fase van een
reorganisatie altijd inhoudt het «loswoelen» van allerlei zaken
en dat deze activiteit nogal eens onbedoelde en ook ongewenste effecten heeft.
Vaak ontstaat er onrust en onzekerheid bij betrokkenen en het spreekt voor
zich dat wat dit betreft de nodige zorgvuldigheid moet worden betracht. Met
het oog hierop zijn diverse projecten gestart waaraan veel mensen van het
OM kunnen deelnemen waardoor hun betrokkenheid bij de reorganisatie en dus
ook het draagvlak worden vergroot.De voortgangsrapportage is daarnaast ook realistisch; de problemen worden
niet ontkend en het zal de nodige tijd vergen om ze op te lossen. Die problemen
vloeien onder andere voort uit het feit dat het OM een traditie heeft van
150 jaar die een veranderingsproces er niet gemakkelijker op maakt. Ook de
externe omgeving moet wennen aan het idee dat er het nodige gaat veranderen.
Recentelijk verworven zekerheden (te denken valt aan het driehoeksoverleg)
komen opeens weer op losse schroeven te staan en dat verklaart ook de afwachtende
houding die de politie en de korpsbeheerders thans innemen. Er wordt nagedacht
over de vraag welke rol de minister van Binnenlandse Zaken in dezen kan spelen
en over overlegconstructies waaraan niet alleen bestuurders deelnemen maar
ook vertegenwoordigers van organisaties die al dan niet zijdelings met het
OM te maken hebben. Hierbij moet worden bedacht dat een zo breed mogelijk
draagvlak inderdaad gewenst is, maar ook dat het OM een eigen verantwoordelijkheid
heeft en zijn taken zo goed mogelijk moet vervullen.Het gezag van het OM over de politie heeft veel gezichten en op al die
onderdelen zal gewerkt moeten worden aan een kwaliteitsverbetering. Bij het
streven naar een versteviging van de gezagsuitoefening spelen scholing en
opleiding, toegespitst op de functie-inhouden, een belangrijke rol. Er zullen
echter ook meer praktische maatregelen moeten worden genomen. Als het OM niet
in staat is om snel zaken ter zitting te krijgen, wordt zijn gezag aangetast.
Ook het beschikbaar hebben van cellen heeft van doen met het gezagsvraagstuk.
Gezagsaanvaarding is de andere kant van de medaille en daartoe is allereerst
noodzakelijk dat de posities van alle partijen in de gezagsstructuur volstrekt
helder zijn en ook dat het gezag zichtbaar wordt uitgeoefend.Natuurlijk blijft de winkel tijdens de verbouwing open en dat betekent
dat er nogal wat van de organisatie wordt gevraagd. Het verschilt natuurlijk
per functionaris hoeveel tijd er wordt gestoken in de reorganisatie. PG's
en hoofdofficieren zullen er meer tijd aan besteden dan bijvoorbeeld zaaksofficieren.
Geschat wordt dat er gemiddeld ongeveer 5% van de arbeidstijd aan wordt besteed.De minister merkte vervolgens op zo langzamerhand problemen te krijgen
met de positie van de NVVR omdat deze vereniging de belangen van de zittende
én de staande magistratuur behartigt. Dat maakt de onderhandelingen
er niet gemakkelijker op. Er is overigens overeenstemming bereikt over het
sociaal statuut.De heer Korthals (VVD) wees op de noodzaak van een zo breed
mogelijk draagvlak voor de reorganisatie. Als echter voornamelijk wordt gesproken
met het college van PG's en niet met de lagere echelons van het OM, is de
kans groot dat een dergelijk draagvlak in onvoldoende mate wordt gecreëerd.De minister antwoordde dat de medezeggenschapsregeling, die
thans in ontwikkeling is, de mogelijkheid om met de gehele organisatie te
spreken zal formaliseren. Verder worden er ook conferenties c.a. georganiseerd
waarbij onder anderen officieren van justitie en ook departementsvertegenwoordigers
acte de présence geven.Kort samengevat komt de kerntaak van het OM op het volgende neer: strafrechtelijke
handhaving van de rechtsorde. Preventie wordt niet als zodanig omschreven
in de wet, maar vloeit wel voort uit die kerntaak.Ingaande op de vraag hoe het reorganisatieproject centraal wordt gestuurd,
merkte de minister op dat de voorzitter van het college van PG's is aangewezen
als de portefeuillehouder reorganisatie. Hij werkt daarbij nauw samen met
het ministerie. Zijn counterpart is de secretaris-generaal van het ministerie
van Justitie. Bij alle projecten zijn zowel vertegenwoordigers van het OM
als van het departement betrokken.De wetgeving heeft inderdaad vertraging opgelopen. Het reorganisatieproces
is ingewikkelder dan aanvankelijk werd voorzien. Ook duurt het langer dan
verwacht om het nodige draagvlak te creëren. Er mag inderdaad niet te
lang worden geopereerd zonder wettelijke grondslag en thans wordt bezien hoe
aan dat bezwaar kan worden tegemoet gekomen. De Kamer zal worden geïnformeerd
over de resultaten hiervan. Het betreft hier onder andere de bevoegdheden
van het college van PG's en de positie van het landelijk parket.Er wordt zeer verschillend geoordeeld over de relatie tussen de minister
en het OM. Redeneren vanuit een staatsrechtelijk uitgangspunt leidt tot geheel
andere conclusies dan wanneer wordt geredeneerd vanuit een strafrechtelijk
uitgangspunt. Iedereen is het erover eens dat de minister ten volle verantwoordelijk
is voor het handelen van het OM maar de meningsverschillen openbaren zich
als de vraag naar de uitwerking van dit uitgangspunt aan de orde wordt gesteld.
De minister zegde toe de notitie over dit onderwerp nog voor het zomerreces
naar de Kamer te sturen.De minister zei het eens te zijn met de heer De Graaf dat de tijd van
reflectie voorbij is, want over zoiets als de reorganisatie van het OM kan
natuurlijk eindeloos worden gesproken.Het is de minister die de beleidskaders (waaronder prioriteiten en richtlijnen)
vaststelt. Wat betreft de uitvoering ervan ligt het accent bij het OM, maar
de minister moet zich natuurlijk wel akkoord verklaren met de wijze waarop
het OM het beleid gestalte denkt te gaan geven. In de ontwikkelteams zitten
ook vertegenwoordigers van het departement. De bewindsvrouwe benadrukte dat
het OM geen eigen beleid ontwikkelt waarin de minister van Justitie niet is
gekend.Welk model ook wordt gekozen voor de positie van het college van PG's,
van belang is dat de minister van Justitie de voorzitter van dit college in
functie kan benoemen en dat deze voorzitter het aanspreekpunt is van het OM.
Het college dient in de persoon van de voorzitter verantwoording af te leggen.
In de toegezegde notitie zal op de positie van het college van PG's en dus
ook van de voorzitter worden ingegaan. De positie van de voorzitter wordt
natuurlijk ook beïnvloed door de vraag hoeveel leden het college zal
tellen. Desgevraagd verklaarde de minister er voorstander van
te zijn dat de voorzitter een geprofileerde positie heeft ten opzichte van
de rest van het college. Een 100% collegiaal bestuur ligt niet in de rede.De ressortsparketten zijn in hun relatie met het college van PG's nevengeschikt
aan de arrondissementsparketten. Ze gaan zich specifiek richten op de vervolging
van strafzaken in hoger beroep. Als een officier van justitie appèl
wil instellen en een advocaat-generaal is het daarmee niet eens, dan gebeurt
het niet.De minister zegde toe in ieder geval in de beginfase jaarlijks te rapporteren
over de inzet van het landelijk rechercheteam. Er is al eens apart over gerapporteerd,
maar als prijs wordt gesteld op een relatie met het landelijk bureau, kan
het zonder enig probleem worden samengevoegd.De aanbevelingen en conclusies van de enquêtecommissie zullen zoveel
mogelijk worden verwerkt maar het leek de minister beter om eerst de stemmingen
in de Kamer af te wachten.Effectiviteitsmeting is bepaald niet gemakkelijk als er kwaliteit in het
geding is. Daarvoor moeten nog indicatoren worden ontwikkeld. Per zaak kan
natuurlijk worden bekeken welke effecten een opsporingsmethode heeft op de
bewijsvoering en de afhandeling van een strafzaak, maar een rechtstreeks verband
kan haast nooit worden gelegd.Er zal veel dor hout uit de veelheid van richtlijnen moeten worden gehaald.
Opschonen (of aanpassen) betekent echter niet afschaffen en zolang er nog
geen beslissing is genomen over een richtlijn, blijft zij onverkort van kracht.Ook bij dit reorganisatieproces doet zich de spanning tussen centraal
en decentraal voor. Als op centraal niveau wordt uitgesproken dat bijvoorbeeld
meer aandacht moet worden geschonken aan de rechtshandhaving op het terrein
van het milieu, dient dat te worden geïmplementeerd in de regionale handhaving
en dat kan altijd bepaalde spanningen met zich meebrengen. Een verstandige
hoofdofficier zal een beleidsplan maken waarin de centrale wensen worden geïntegreerd
in de regionale situatie. Dat kan natuurlijk niet worden uitgedrukt in vaste
percentages, want het is heel wel denkbaar dat in het ene arrondissement meer
aandacht wordt geschonken aan milieudelicten dan in het andere. Het college
van PG's dient de beleidsplannen van de arrondissementen te toetsen aan de
vraag of de landelijke prioriteiten voldoende aan bod komen. Op die manier
kan worden voorkomen dat er ongezonde spanningen ontstaan. Wat dit betreft
behoeven de korpsbeheerders zich geen zorgen te maken. Er dient aan de ene
kant sprake te zijn van centrale sturing en aan de andere kant voldoende eigen
beleidsruimte voor de hoofdofficier.Het hoofdofficierenberaad is alweer enkele jaren geleden in het leven
geroepen naar aanleiding van de reorganisatie van de politie als een tegenhanger
van het korpsbeheerdersberaad. Het beraad is vooral ingesteld om tot de benodigde
afstemming tussen de hoofdofficieren te komen.In het regeerakkoord is voor de periode 1996–1998 een bedrag van
30 mln., oplopend naar 60 mln., opgenomen. In de begroting voor 1997 zal precies
worden aangegeven welke middelen toevloeien naar het OM, uitgesplitst naar
de diverse onderdelen. Er zal ongetwijfeld extra geld worden besteed aan het
«zaaksniveau» (uitbreiding van het aantal officieren van justitie)
en aan de ondersteuning.De door de heer Koekkoek gestelde vragen over het reorganisatiebudget
voor 1997 (15 mln.) en het overhevelen van bedragen zonder een begrotingswijziging
zullen schriftelijk worden beantwoord.Er kan een discrepantie zijn tussen de huidige kwaliteiten van medewerkers
en hetgeen van hen in de nieuwe situatie wordt verwacht. Uiteraard zullen
zij de nodige bijscholing krijgen, want het is de bedoeling dat het werk wordt
gedaan door de mensen die er nu zijn. In de nieuwe situatie zal een deel van de beheerstaken van de DGO worden
overgeheveld naar de hoofdofficier. Dit heeft per definitie gevolgen voor
de zittende magistratuur. Het spreekt voor zich dat wat dit betreft niet overhaast
te werk moet worden gegaan. De commissie-Hoekstra heeft een nieuw beheersmodel
ontwikkeld en daarover wordt nu gesproken met de zittende magistratuur. Daarbij
is onder andere de vraag aan de orde hoe gestalte moet worden gegeven aan
de verantwoordingsplicht. Ook de NVVR is hierbij nauw betrokken. De minister
verwachtte medio 1997 wat dit betreft meer duidelijkheid te kunnen geven.Ten slotte merkte de minister op dat er geen relatie is tussen de openbare
ministeries van Aruba, de Nederlandse Antillen en Nederland. In voorbereiding
is een rijkswet die voorziet in samenwerking tussen deze drie instellingen
bij de bestrijding van de internationaal georganiseerde misdaad. Er zitten
hieraan nogal wat haken en ogen, dus ook dit proces zal ongetwijfeld de nodige
tijd vergen. Desgevraagd antwoordde de minister niet te kunnen zeggen wanneer
een reactie van overzee kan worden verwacht. Zij benadrukte dat de beoogde
samenwerkingsrelatie niets van doen heeft met de reorganisatie van het Nederlandse
OM en dat zij geen enkele zeggenschap heeft over de bevoegdheden van de twee
andere OM's. Nadere gedachtenwisselingMevrouw Kalsbeek-Jasperse (PvdA) realiseerde zich dat Justitie
momenteel een «hell of a job» heeft te doen: reorganisatie OM,
reorganisatie rechterlijke macht, reorganisatie van het departement zelf en
dan ook nog de implementatie van de aanbevelingen en conclusies van de enquêtecommissie.
Toch wilde zij aandringen op spoed bij het tot stand brengen van de benodigde
(interim)wetgeving.Nu er in het algemeen nogal gefragmenteerd wordt gesproken en gepubliceerd
over de relatie tussen het OM en de minister stemde mevrouw Kalsbeek van harte
in met een meer integrale notitie van de minister, die nog voor het zomerreces
zal verschijnen. Daarbij zal zeker ook moeten worden betrokken de positie
van het college van PG's en zijn voorzitter. Het leek mevrouw Kalsbeek dat
niet de gezags- en stemverhoudingen maar aard en omvang van het werk dat gedaan
moet worden het aantal procureurs-generaal dient te bepalen.Samenvattend merkte mevrouw Kalsbeek op nog steeds zorgen te hebben op
de volgende punten:1. de relatie met de externe instanties politie en bestuur;2. de relatie tussen OM en minister en de positie en samenstelling van
het college van PG's;3. het uitoefenen en ook het aanvaarden van gezag;4. de cultuuromslag.Elk zorgpunt is een illustratie van het gegeven dat reorganisatie een
wijziging van posities en ook van machtsverhoudingen inhoudt. De reorganisatie
verkeert momenteel in een cruciale fase en de vraag is nu of de minister erin
zal slagen die machtsposities te wijzigen of aan te tasten. De volgende voortgangsrapportage
zal daarover meer duidelijkheid moeten bieden.De heer Koekkoek (CDA) zei dat de voorspelling van de minister
dat de reorganisatie nog wel vier à vijf jaar kan duren hem niet geruststelde.
De vaart moet erin blijven en het leek hem goed enkele doelstellingen te formuleren
die in ieder geval in die periode moeten worden gerealiseerd. Kan de minister
hieraan aandacht besteden in de eerstvolgende voortgangsrapportage?Vervolgens merkte de heer Koekkoek op geen voorstander te zijn van interimwetgeving
ten behoeve van de reorganisatie van het OM, omdat dit soort wetgeving de
Kamer te weinig ruimte biedt bij de vaststelling van de definitieve
wetgeving. Daarom drong hij er nogmaals bij de minister op aan zo spoedig
mogelijk met het wetsvoorstel inzake de reorganisatie te komen.De heer Korthals (VVD) zei er bezwaar tegen te hebben dat er
bij deze reorganisatie van alles wordt bijgesleept en allerlei nieuwe relaties
worden gelegd die weer tot nieuwe acties nopen. De minister dient zich te
beperken tot het Nederlandse OM dat centraal wordt aangestuurd en dat zich
verder kenmerkt door eenheid van beleid. De reorganisatie dient zo kort mogelijk
te duren, al zal de benodigde cultuuromslag wel de nodige tijd vergen. Evenals
de heer Koekkoek drong de heer Korthals aan op spoedige indiening van het
reorganisatiewetsvoorstel bij de Tweede Kamer. Een interimwet kan ertoe leiden
dat de definitieve wetgeving nog langer op zich laat wachten.Het is met het oog op het gezag van het ministerie van Justitie van groot
belang dat de doelstellingen binnen de gestelde termijnen worden gerealiseerd
en dat het OM precies aangeeft wat het wil.De heer De Graaf (D66) had er begrip voor dat in deze fase
van de reorganisatie nog niet op alle punten duidelijkheid kan worden verschaft.
Hij ging ervan uit dat toekomstige voortgangsrapportages steeds meer winnen
aan helderheid.Het is van groot belang dat er structureel wordt geïnvesteerd in
de relatie tussen ministerie en politie. Er dient duidelijkheid te komen over
onder andere de structuur van de informatie, de uitoefening van het gezag
en wat politie en gezag over en weer van elkaar mogen verwachten. Die duidelijkheid
dient er ook te komen als het gaat om de relatie tussen OM en het ministerie
en de verantwoordelijkheden van beide partijen.Kan de minister nog voor het zomerreces de Kamer meedelen hoe zij oordeelt
over de suggestie om met interimwetgeving te komen?De minister benadrukte dat niet altijd kan worden vermeden om zaken in
hun samenhang te bekijken; dat geldt bijvoorbeeld de reorganisatie van het
OM en de aanpassingen op het ministerie. Mentale processen worden beïnvloed
door wetgeving en mede daarom mag de wetgeving niet te lang op zich laten
wachten. Als blijkt dat de obstakels voor definitieve wetgeving voorshands
te groot zijn, moet naar een andere oplossing (interimwetgeving) worden gezocht.
Wettelijke vastlegging zal alleen maar de gewenste cultuuromslag bevorderen.In de volgende voortgangsrapportage zal zeker aandacht worden besteed
aan de mogelijkheden om de effectiviteit van opsporingsmethoden te meten. De voorzitter van de commissie,V. A. M. van der BurgDe griffier van de commissie,De Gier BIJLAGEAan de voorzitter van de vaste kamercommissie voor Justitie
van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 5 juni 1996Ten vervolge op mijn brief van 15 mei 1996, kenmerk 556510/896, alsmede
naar aanleiding van het overleg met de vaste commissie voor Justitie van de
Tweede Kamer d.d. 22 mei jl., bericht ik u als volgt.Tijdens genoemd overleg heb ik toegezegd een tweetal gestelde vragen schriftelijk
te zullen beantwoorden. Onderstaand ga ik op deze – vragen beide gesteld
door de heer Koekkoek – in.De eerste vraag had betrekking op de omvang van het reorganisatiebudget-OM
in 1997.Zoals in de eerdere schriftelijke beantwoording bij mijn brief van 15
mei jl. onder punt 5 «budgettaire aspecten» reeds is aangegeven,
komt er voor het jaar 1997 f 15 mln. extra beschikbaar voor de reorganisatie
en versterking van het OM. Het betreft hier een uitbreiding ten opzichte van
het begrotingsjaar 1996.Voor het lopende jaar 1996 is een bedrag van f 30 mln. uitgetrokken,
zodat voor het jaar 1997 in totaal f 45 mln. beschikbaar komt.De tweede vraag betrof de reorganisatie van de Rijksrecherche (RRC). In de loop van vorig jaar heb ik besloten tot een reorganisatie van de
RRC, die mede voorziet in de totstandkoming van een beheersrelatie tussen
het OM en de RRC.De ingangsdatum van de hiermee verband houdende beheersoverdracht van
de RRC naar het OM werd voorzien op 1 maart jl. Vanwege een aantal beheerstechnische
complicaties is de beheersoverdracht uitgesteld tot 1 januari 1998. De voortgang
van de reorganisatie RRC wordt hierdoor niet beïnvloed.Nu de reorganisatie van de RRC er in belangrijke mate op gericht is het
OM beter voor zijn taakvervulling toe te rusten, ligt het in de rede om deze
ten dele uit het reorganisatiebudget OM te financieren. De begrotingsmutatie
die voor deze medefinanciering nodig is, zal bij Najaarsnota 1996 aan de Kamer
worden voorgelegd.De Minister van JustitieW. Sorgdrager XNoot1Samenstelling: Leden: V. A. M. van der Burg (CDA), voorzitter, Schutte
(GPV), Korthals (VVD), Janmaat (CD), De Hoop Scheffer (CDA), Soutendijk-van
Appeldoorn (CDA), Van de Camp (CDA), Swildens-Rozendaal (PvdA), ondervoorzitter,
M. M. van der Burg (PvdA), Scheltema-de Nie (D66), Kalsbeek-Jasperse (PvdA),
Zijlstra (PvdA), Aiking-van Wageningen (groep-Nijpels), Rabbae (GroenLinks),
J. M. de Vries (VVD), Van Oven (PvdA), Van der Stoel (VVD), Dittrich (D66),
Verhagen (CDA), Dijksman (PvdA), De Graaf (D66), Rouvoet (RPF), B. M. de Vries
(VVD), O. P. G. Vos (VVD) en Van Vliet (D66).Plv. leden: Koekkoek (CDA), Van den Berg (SGP), Van Blerck-Woerdman (VVD),
Marijnissen (SP), Biesheuvel (CDA), Bremmer (CDA), Doelman-Pel (CDA), Van
Traa (PvdA), Van Heemst (PvdA), Bijleveld-Schouten (CDA), Rehwinkel (PvdA),
Vliegenthart (PvdA), Boogaard (groep-Nijpels), Sipkes (GroenLinks), Rijpstra
(VVD), Middel (PvdA), Passtoors (VVD), Van Boxtel (D66), Van der Heijden (CDA),
Apostolou (PvdA), Leerkes (Unie 55+), Van den Doel (VVD), Weisglas (VVD) en
De Koning (D66). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24034-12.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl