Wet op de inkomstenbelasting 1964 e.a.; wijz. enige fiscale wetten ivm lastenverlichting midden- en kleinbedrijf; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24423, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

10-11-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

24423 nr. 5

06-11-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI. Inleidende opmerkingenAandeel als percentage van de totale werkgelegenheid (1991) II. De afzonderlijke maatregelen 1. Inkomstenbelasting 1.1. Verhoging investeringsaftrek/aftrek voor schepen1.2. Maatregelen voor startende ondernemers1.3. Verhoging van het Vamil-budget1.4. Exportrisicoreserve2. Loonbelasting3. Belastingen van rechtsverkeerIII. Budgettaire gevolgenIV. UitvoeringskostenV. Artikelen Artikel I, onderdeel A (Artikel 10 Wet IB 1964)Artikel I, onderdeel B (Artikel 10a, tweede lid, Wet IB
1964)Artikel I, onderdeel D (Artikel 13 Wet IB 1964)VI. SlotopmerkingenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24423Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 62 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 423Voorstel van wet houdende wijziging van de Wet op de inkomstenbelasting
1964, de Wet op de loonbelasting 1964 en de Wet op belastingen van rechtsverkeer
(wijziging van enige fiscale wetten in het kader van lastenverlichting voor
het midden- en kleinbedrijf)nr. 5NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 6 november 1995     INHOUDSOPGAVEBlz.    I.Inleidende
opmerkingen2    II.De afzonderlijke maatregelen7 1.Inkomstenbelasting 7   1.1.
Verhoging investeringsaftrek/aftrek voor schepen 7   1.2.
Maatregelen voor startende ondernemers 8   1.3. Verhoging
van het Vamil-budget13   1.4. Exportrisicoreserve13 2.Loonbelasting14  3.Belastingen
van rechtsverkeer16     III.Budgettaire gevolgen17    IV.Uitvoeringskosten18    V.Artikelen18    VI.Slotopmerkingen19I. Inleidende opmerkingenDe leden van de fracties van de PvdA, het CDA en de VVD onderschrijven
het belang van het midden- en kleinbedrijf (MKB) voor de groei van de werkgelegenheid.
Het doet mij genoegen dat de leden van de PvdA-fractie in dat verband op hoofdlijnen
kunnen instemmen met de wijze waarop aan de in het Regeerakkoord afgesproken
lastenverlichting van het MKB invulling is gegeven – zij spreken van
een evenwichtig pakket – en dat de leden van de fractie van de VVD verheugd
hebben kennis genomen van de voorstellen. De leden van de GPV-fractie kunnen
met het merendeel van de voorgestelde maatregelen instemmen. De leden van
de overige fracties geven aan met belangstelling kennis te hebben genomen
van de voorstellen.De leden van de CDA-fractie, die reeds eerder hadden aangedrongen op meer
lastenverlichting voor het MKB, vragen waarom is gekozen voor 500 mln aan
lastenverlichting MKB en of het niet meer voor de hand ligt een hoger bedrag
voor dit doel uit te trekken.Hierover merk ik op dat in het Regeerakkoord is afgesproken dat in deze
kabinetsperiode een lastenverlichting van circa 9 mrd zal plaatsvinden. Een
belangrijk onderdeel van deze lastenverlichting is toegespitst op verlaging
van loonkosten voor de werkgever. Van deze lastenverlichting profiteert het
gehele bedrijfsleven, dus ook het midden- en kleinbedrijf. Naast deze algemene
lastenverlichting is in het Regeerakkoord 500 mln extra aan lastenverlichting
gereserveerd specifiek voor het midden- en kleinbedrijf, waaronder de agrarische
sector. Reden voor deze specifieke lastenverlichting is de belangrijke rol
van het midden- en kleinbedrijf voor de werkgelegenheid. Daarnaast wordt een
belangrijk deel van de opbrengst van het wetsvoorstel bestrijding BTW-constructies
aangewend voor maatregelen die mede in het belang van het MKB zijn. De totale
lastenverlichting die het midden- en kleinbedrijf ten goede komt, is derhalve
aanzienlijk hoger dan 500 mln. De leden van deze fractie vragen voorts of nader kan worden aangeduid,
wellicht aan de hand van een aantal voorbeelden, op welke wijze de afweging
tussen doeltreffendheid en efficiëntie van de maatregelen is gemaakt.Over de samenstelling van het pakket is overleg gevoerd met het bedrijfsleven,
waaronder het MKB. Bij de besluitvorming over de uiteindelijke samenstelling
zijn doeltreffendheid en efficiëntie nadrukkelijk in de beschouwing betrokken.
Dat heeft er toe geleid dat de voorgestelde maatregelen zoveel mogelijk aansluiten
bij bestaande regelingen die in de praktijk hun waarde hebben bewezen. Ik
noem in dit verband onder meer de verruiming van de investeringsaftrek, de
WBSO-faciliteit en de Vamil-regeling. Op deze wijze wordt voorkomen dat onnodig
nieuwe instrumenten in het leven worden geroepen met de daarbij behorende
administratieve lasten voor de bedrijven. Bij de vormgeving van nieuwe maatregelen
heeft de uitvoerbaarheid voor het bedrijfsleven en de overheid een belangrijke
rol gespeeld.De leden van de CDA-fractie vragen een nadere analyse van de mate waarin
de individuele ondernemers in het MKB gebruik maken van de voorgestelde specifieke
lastenverlichting. In het bijzonder vragen deze leden om een uiteenzetting
over de specifieke lastenverlichting voor de land- en tuinbouwsector. Zij
merken daarbij op dat een deel van de ondernemers in het MKB en de land- en
tuinbouwsector een (tijdelijk) laag inkomen heeft zodat zij relatief weinig
profiteren.Met betrekking tot de specifieke lastenverlichting merk ik op dat een
deel van de maatregelen buiten de sfeer van de inkomstenbelasting ligt, zodat
de effecten van deze maatregelen niet afhankelijk zijn van het inkomen van
de individuele ondernemer. Dit betreft met name de betalingsfaciliteit
in het successierecht bij bedrijfsopvolging, de vrijstelling van overdrachtsbelasting
bij bedrijfsverplaatsing en de afdrachtskortingen. Verder grijpt de faciliteit
voor kapitaalverstrekking aan starters primair aan bij de verstrekker van
het kapitaal en niet bij de ondernemer. Van deze maatregelen hebben dus ook
bedrijven die een negatief inkomen hebben voordeel.Voorts is van belang dat bij negatieve inkomens achterwaartse verliescompensatie
kan worden toegepast. Hierdoor kan bij tegenvallende resultaten op kasbasis
toch direct een voordeel worden verkregen. Voor zover de achterwaartse verliescompensatie
geen soelaas biedt kan voorts onbeperkt compensatie met inkomens in de toekomst
plaatsvinden (voorwaartse verliescompensatie). Via de verliescompensatie kunnen
de regelingen die leiden tot een aftrekpost bij de winstbepaling voor de individuele
ondernemer in het MKB derhalve toch effect hebben. Tenslotte wijs ik er op
dat bepaalde maatregelen bij de specifieke lastenverlichting ten goede komen
aan de land- en tuinbouw. Hierbij gaat het bijvoorbeeld om de uitbreiding
van de VAMIL met landbouwspecifieke milieuinvesteringen en de voorgestelde
invoering van het zogenoemde agrofonds.Deze leden vragen in dit verband wat de uitwerking van de lastenverlichting
is in de volgende situaties:1. een ondernemer die een (tijdelijk) negatief inkomen heeft en (tijdelijk)
geen liquide middelen voor vervangingsinvesteringen;2. een ondernemer met een inkomen van 15 000 gulden die zeer beperkte
investeringen verricht;3. een ondernemer met een inkomen van 40 000 gulden met de normale
vervangingsinvesteringen;4. een ondernemer met een inkomen van 100 000 gulden die, naast de
vervangingsinvesteringen, een aanzienlijke uitbreiding van de investeringen
realiseert.Gezien de omschrijving van de casusposities neem ik aan, dat deze leden
hier niet doelen op de effecten van het totale MKB-pakket, maar op de partiële
effecten van verhoging van de investeringsaftrek. Voorts neem ik aan dat zij
doelen op IB-ondernemers.In zijn algemeenheid kan worden opgemerkt dat de effecten van de verhoging
van de investeringsaftrek zowel afhangen van de omvang van de jaarlijkse investeringen
per bedrijf als van het marginale belastingtarief, dat afhangt van het belastbare
inkomen van de ondernemer. Verder is van belang dat wanneer het investeringsplafond
van 515 000 gulden wordt overschreden, geen recht op investeringsaftrek
bestaat.De verschuldigde belasting voor een ondernemer die in een bepaald jaar
niet investeert (situatie 1) wordt voor dat jaar niet beïnvloed door
de verhoging van de investeringsaftrek.Een ondernemer met (in de basissituatie) een belastbaar inkomen van 15 000
gulden die zeer beperkte investeringen verricht (situatie 2) zal, gezien de
hoogte van zijn inkomen, in de basissituatie in de invorderingsvrijstelling
vallen wanneer tariefgroep 3, 4 of 5 van toepassing is. De verhoging van de
investeringsaftrek is niet dusdanig groot dat dit er toe kan leiden dat per
saldo een verlies wordt geleden (hetgeen tot verliescompensatie zou kunnen
leiden). In deze gevallen heeft de verhoging van de investeringsaftrek geen
effecten.Wanneer de ondernemer in tariefgroep 2 valt, treden de volgende effecten
op. Investeringsbedrag
(gld)Effect (gld) <3 400   0 10 000  30050 0001 495Een ondernemer met een belastbaar inkomen van 40 000 gulden die normale
vervangingsinvesteringen verricht (situatie 3) ondervindt positieve effecten.
De lastenverlichting is afhankelijk van de omvang van de investeringen. In
de onderstaande tabel zijn voor twee investeringsniveaus de effecten weergegeven. Investeringsbedrag
(gld)effect (gld) 10 000200 50 000995In de onderstaande tabel is voor de vierde situatie (een ondernemer met
een belastbaar inkomen van 100 000 gulden die, naast de vervangingsinvesteringen,
een aanzienlijke uitbreiding van de investeringen realiseert) een soortgelijk
overzicht gepresenteerd. Overigens is voor de faciliteit niet van belang of
het gaat om vervangingsinvesteringen of om uitbreidingsinvesteringen. In de
tabel is er van uitgegaan dat de ondernemer in tariefgroep 3 zit. Investeringsbedrag
(gld)effect (gld) 50 0001 350 100 0002 250250 0003 375 500 0002 250Tenslotte wijs ik erop dat voor zover het bij de besproken voorbeelden
zou gaan om starters (die profiteren van de introductie van willekeurige afschrijving
voor starters), of om investeringen die worden gefacilieerd als gevolg van
de uitbreiding van het VAMIL-budget, de voordelen groter zijn dan hierboven
becijferd, omdat alsdan naast het voordeel van de investeringsaftrek het voordeel
van de vervroegde afschrijving zich voordoet.De leden van de CDA-fractie vragen voorts op welke manier meer evenwicht
kan worden gevonden opdat alle ondernemers in gelijke mate profiteren van
de lastenverlichting en of er lastenverlichtende maatregelen buiten de fiscale
faciliteit mogelijk zijn.Indien de genoemde leden zouden bedoelen om ondernemers ongeacht de hoogte
van het inkomen, de vermogenspositie en het niveau van investeringen gelijkelijk
te faciliëren, zou de lastenverlichting erop neerkomen dat alle ondernemers
een gelijke inkomensaanvulling krijgen. Nog los van het feit dat dit niet
de doelstelling van het MKB-pakket is, kan dit is langs fiscale weg niet worden
gerealiseerd. Ook bijvoorbeeld bij een verhoging van de zelfstandigenaftrek
blijft de band met de hoogte van het inkomen immers bestaan. Tijdens de plenaire
behandeling in de Tweede Kamer op 1 november jl. van het wetsvoorstel tot
terugsluis van de regulerende energiebelasting heb ik daar reeds op gewezen.
Voorts wil ik erop wijzen dat de voorgestelde maatregelen ertoe dienen om
de structuur van de economie te versterken door bevordering van de economische
dynamiek. Dit houdt in het ondersteunen van bedrijven die investeren, winst
maken, milieu-investeringen doen, starten of kapitaal aantrekken.De leden van de CDA-fractie vragen op welke manier de 163 mln voor land-
en tuinbouw in de lastenverlichting wordt omgezet en of een onderbouwing kan
worden gegeven of dit bedrag gezien de inkomenspositie van land- en tuinbouw
wel bij de agrariër terecht komt.De specifieke lastenverlichting voor de land- en tuinbouw is als volgt
ingevuld (mln gld, belasting en premies): 
– verhoging investeringsaftrek35 –
verruiming afschrijving starters en verhoging startersaftrek in de zelfstandigenaftrek19– faciliteit kapitaalverstrekking aan beginnende ondernemers (tante
Agaath-regeling)23 – reservering bedrijfsopvolging/bedrijfsverplaatsing * verlenging rentevrij uitstel successierecht en schenkingsrecht8* vrijstelling van ondernemingsvermogen successierecht10 *
uitvoering motie-Blauw (reservering IB-faciliteit)13 – verruiming
WBSO5 – uitbreiding VAMIL met landbouwspecifieke milieu-investeringen30– vrijstelling van overdrachtsbelasting voor grond bij verplaatsing
van landbouwbedrijven in kader van EHS, SGP en VINEX6 –
verlaging tariefstapje in vennootschapsbelasting2 – verhoging
van de ondergrens van de ondernemingsvrijstelling in de vermogensbelasting4– exportrisicoreserve2 – faciliteit
leerlingwezen6 Totaal163Deze effecten van de specifieke lastenverlichting betreffen de primaire
land- en tuinbouw (niet de voedings- en genotmiddelenindustrie). Ze komen
dus ten goede aan de daarin werkzame agrariërs.In antwoord op een vraag van de leden van de VVD-fractie merk ik op dat
een compleet en actueel overzicht van maatregelen in de ons omringende landen
om het ondernemen aantrekkelijk te maken niet voorhanden is. In dit verband
zij opgemerkt dat naar aanleiding van de Europese Raad in Cannes d.d. 26 en
27 juni 1995 de Europese Commissie thans werkt aan een inventarisatie van
maatregelen in de lid-staten ten behoeve van het midden- en kleinbedrijf.
De Europese Commissie streeft ernaar haar verslag tijdens de komende Europese
Raad in Madrid te presenteren. Zodra deze inventarisatie beschikbaar is, zal
ik deze ter informatie naar de Vaste Commissie voor Financiën zenden.
Overigens past het voorgestelde pakket van lastenverlichtende maatregelen
voor het MKB uitstekend in het streven naar versterking van de concurrentiekracht
van het MKB, waarvoor niet alleen tijdens de Europese Raad in Cannes, maar
ook reeds eerder in het Witboek van Delors aandacht is gevraagd.Naar aanleiding van de vraag van deze leden of Nederland ten opzichte
van het buitenland relatief veel mensen in loondienst heeft en minder mensen
die als zelfstandige ondernemer werken, volgt hierna een overzicht van het
aandeel zelfstandige ondernemers en werknemers in de werkgelegenheid voor
de EU-lidstaten (EIM, Kleinschalig Ondernemen 1995): Aandeel als percentage van de totale werkgelegenheid (1991)  Zelfstandigen
inl. dga'sWerknemers Griekenland21,8%78,2% Italië20,3%79,7%Portugal16,3%83,7% Spanje15,5%84,5% België12,9%87,1%Ierland11,2%88,8% Verenigd Koninkrijk10,8%89,2%Nederland 9,2%90,8% Oostenrijk 8,2%91,8%Finland 8,3%91,7% Frankrijk 8,4%91,6%Duitsland 7,7%92,3% Luxemburg 7,0%93,0% Zweden 6,8%93,2% Denemarken 6,4%93,6%Bron: EIM op basis van OESO, Labour Force Statistics.In antwoord op een desbetreffende vraag van de leden van de VVD-fractie
en de RPF-fractie ben ik van mening dat de diversiteit van de voorgestelde
maatregelen geen afbreuk doet aan de duidelijkheid en de effectiviteit voor
de ondernemers. Met het pakket van voorgestelde maatregelen wordt tegemoet
gekomen aan specifieke knelpunten binnen het MKB en de landbouw; het betreft
bovendien in hoofdzaak verruimingen van reeds bestaande regelingen. Daarnaast
blijft het van belang om ook via generieke maatregelen het ondernemerschap
te bevorderen. In dit verband wijs ik op de voorgestelde verlaging van de
overhevelingstoeslag, de verlaging van loonkosten voor de werkgever via loonkostenfaciliteiten,
de geleidelijke afschaffing van het tariefstapje in de vennootschapsbelasting
en de verhoging van de ondergrens van de ondernemersvrijstelling in de vermogensbelasting.
Een andere weg om het ondernemerschap te bevorderen is administratieve drempels
voor ondernemers te verlagen. Onlangs heb ik op dit terrein aanbevelingen
van de Commissie vermindering administratieve verplichtingen bedrijfsleven
ontvangen. Deze aanbevelingen worden thans nader bezien c.q. uitgewerkt. Bij
brief van 12 oktober jl. heb ik de voorzitter van de Vaste Commissie voor
Financiën uit de Tweede Kamer hierover geïnformeerd.De leden van de fractie van D66 merken op dat voor 1996 een buitengewoon
grote stapel fiscale maatregelen op stapel staat. Deze leden steunen de doelstellingen
daarvan van harte, maar daarmee staat de manier waarop deze doelstellingen
worden nagestreefd – zo merken zij op – nog niet buiten discussie.
Zij zijn van mening dat de voorgestelde maatregelen een logische plaats moeten
hebben in het fiscale stelsel. In dat verband verzoeken zij om een nadere
beschouwing te geven over de gewenste ontwikkeling van dit stelsel.In de eerste plaats wil ik knelpunten en onevenwichtigheden wegnemen binnen
het bestek van de huidige wetgeving en daarbij de strekking van de wetgeving
alsook de opzet ervan bezien, onder andere om vereenvoudiging te bewerkstelligen.
Het tegengaan van constructies en oneigenlijk gebruik maakt hiervan deel uit.
Ten tweede zie ik de fiscaliteit als een instrument dat naast de functie van
het verwerven van overheidsinkomsten, ook voor niet-fiscale doeleinden kan
worden ingezet, zoals ten behoeve van de economie, de werkgelegenheid en het
milieu. Aan deze inzet ligt een afweging ten grondslag op basis van criteria
als doelmatigheid, doeltreffendheid en eenvoud. Ten derde beoog ik een verbetering
van de fiscale internationale concurrentiepositie van Nederland. Op de vierde
plaats acht ik het gewenst de fiscale administratieve lasten voor burgers
en bedrijven te verminderen.De leden van de D66-fractie menen dat de privatisering van de Ziektewet
zal leiden tot een lastenverzwaring voor het MKB.Deze leden wil ik erop wijzen dat de privatisering van de Ziektewet per
saldo juist tot een lastenverlichting zal leiden. Beoogd wordt immers dat
door de kosten van het ziekteverzuim daar neer te leggen waar het ziekteverzuim
het beste beïnvloed kan worden, namelijk bij de ondernemer zelf, de totale
kosten van ziekteverzuim zullen dalen. Voor de individuele ondernemingen zullen
de kosten van ziekteverzuim meer uiteen kunnen lopen dan nu het geval is.
Deze gevolgen zijn onderkend bij de totstandkoming van het Regeerakkoord. II. De afzonderlijke maatregelen 1. Inkomstenbelasting 1.1. Verhoging investeringsaftrek/aftrek voor schepenNaar het oordeel van de leden van de PvdA kan een verhoging van de investeringsaftrek
voor kleinschalige investeringen bijdragen aan het bevorderen van bedrijfsinvesteringen
in het midden- en kleinbedrijf. Op de vraag van deze leden of informatie beschikbaar
is over de werking van deze regeling in de MKB-praktijk, merk ik op dat in
1992 ca. 275 000 ondernemers gebruik hebben gemaakt van de investeringsaftrek.
Zo'n 80 percent van deze gebruikers valt onder de inkomstenbelasting en deze
kunnen nagenoeg allemaal worden gerekend tot het midden- en kleinbedrijf,
inclusief landbouw (bedrijven met niet meer dan honderd werknemers). De investeringen
die door deze ondernemers worden verricht vallen voor ca. 75 percent in de
eerste investeringstranche waarvoor het hoogste aftrekpercentage geldt. Ook
het aantal ondernemers met investeringen in de tweede tranche, is aanzienlijk,
namelijk ca. 10 percent. Met betrekking tot ondernemers die zijn onderworpen
aan de vennootschapsbelasting is geen informatie beschikbaar over de verdeling
naar tranches.De leden van de fractie van de PvdA en de VVD vinden de gekozen verhoging
van de percentages van de investeringsaftrek een goede en zijn verheugd dat
deze aftrek nu ook wordt opengesteld voor investeringen in schepen.De vraag van de leden van de fractie van de PvdA of er signalen zijn dat
deze regeling de ontwikkeling van starters naar doorgroeiers zou belemmeren,
beantwoord ik ontkennend. Ik wil er op wijzen dat de regeling van de investeringsaftrek
niet is beperkt tot de startfase, doch geldt gedurende de gehele levensduur
van de onderneming. De voorgestelde verhoging van de aftrek kan daardoor naar
mijn oordeel juist een bijdrage vormen om starters beter in staat te stellen
door te groeien.Ik kan de leden van de fractie van het CDA op hun vraag antwoorden dat
de verhoging van het percentage van de investeringsaftrek op systematische
wijze is geschied. Uitgangspunt was een verhoging met een derde gedeelte.
De uitkomsten die daarbij resulteerden zijn vervolgens echter afgerond om
tot hele percentages te komen.De leden van de CDA-fractie die met instemming kennis hebben genomen van
het voorstel om de investeringsaftrek te openen voor schepen, vragen naar
een reactie op de gedachte dat de investeringsaftrek voor binnenschepen tot
een toename van de (over)capaciteit van de binnenvaart leidt, wanneer vele
binnenschippers hun schip gedurende enkele jaren voor 515 000 gulden
vergroten. Ook de leden van de GPV-fractie stellen de relatie tussen de voorgestelde
verruiming van de investeringsaftrek en de structurele overcapaciteit in de
binnenvaart aan de orde.De kans dat de investeringsaftrek zal leiden tot uitbreiding van de capaciteit
van de binnenvloot acht ik gering. Op grond van de geldende Europese regelgeving1 dient namelijk voor elke ton scheepsruimte
die aan de vloot wordt toegevoegd anderhalve ton scheepsruimte te worden gesloopt.
Indien die sloopverplichting niet wordt nagekomen, dient een boete te worden
betaald ter grootte van de sloopwaarde van anderhalve ton scheepsruimte. Deze
boete is vele malen hoger dan het fiscale voordeel dat met de investeringsaftrek
kan worden behaald.De uitbreiding van de toepassing van de investeringsaftrek tot schepen –
dit in antwoord op een vraag van de leden van de GPV-fractie – kost
circa 10 mln structureel. De reden dat niet alle schepen onder de investeringsaftrek vallen –
de leden van de fractie van het CDA vragen daarnaar – hangt samen met
de uitsluiting welke in artikel 8a, eerste lid, onderdeel b, van de Wet op
de inkomstenbelasting 1964, is opgenomen voor de aftrek van kosten ter zake
van vaartuigen die worden gebruikt voor representatieve doeleinden. Onder
dergelijke vaartuigen wordt blijkens de memorie van toelichting op het wetsvoorstel
dat heeft geleid tot de invoering van het genoemde onderdeel b verstaan elke
drijvende constructie welke niet voor beroepsvracht- of beroepspersonenvervoer
wordt ingezet.Op de vraag van deze leden of in dit verband de afbakening naar representatieve
doeleinden wel is te maken en te handhaven, kan ik antwoorden dat daarmee
reeds ervaring is opgedaan in verband met de regeling voor de beperking van
de genoemde kostenaftrek.Op een vraag van de leden van de fractie van de VVD of kan worden aangegeven
in hoeverre fiscale stimuleringsmaatregelen de investeringen daadwerkelijk
doen stijgen, kan ik antwoorden dat daarover geen recente cijfermatige informatie
bestaat. Wel blijkt uit in het verleden door het Centraal Planbureau verricht
onderzoek dat fiscale stimuleringsmaatregelen positieve effecten op de investeringen
hebben.Deze leden vragen voorts of kan worden aangeven in welke sectoren het
meest gebruik wordt gemaakt van de investeringsaftrek. Naar aanleiding hiervan
merk ik op dat op basis van de fiscale statistiek inzake de inkomstenbelasting
een onderverdeling in landbouw versus niet-landbouw kan worden aangebracht.
Het aandeel van de landbouw in het totale investeringsaftrekbedrag in de inkomstenbelasting
blijkt ongeveer in lijn te zijn met het aandeel van de landbouw in het aantal
IB-ondernemers.Wat betreft de vennootschapsbelasting bedraagt het aandeel van de industrie,
het bankwezen, de groothandel en de zakelijke dienstverlening elk circa 10%
en dat van de sector tussen- en detailhandel circa 15%. De rest is gespreid
over de overige sectoren. 1.2. Maatregelen voor startende ondernemersDe leden van de fractie van de PvdA stemmen in met het voorstel van de
vrije afschrijving voor startende ondernemers, maar vragen of er wel voldoende
waarborgen bestaan tegen oneigenlijk gebruik. Zij wijzen daarbij op de mogelijkheid
dat een besloten vennootschap activiteiten afstoot die na enige jaren weer
worden ingebracht.Ik kan deze leden antwoorden dat in de ministeriële regeling die
thans in voorbereiding is, uitsluitingsbepalingen zullen worden opgenomen
om ongewenst gebruik tegen te gaan. Daarbij zal aandacht worden besteed aan
de situatie die door deze leden wordt geschetst.Voorts vragen deze leden of het niet wenselijk is de commanditaire vennootschap
van de vrije afschrijving voor starters uit te sluiten.Mijn reactie hierop is, dat ik voor een dergelijke uitsluiting geen reden
zie, omdat de commanditaire vennoten zelf– anders dan beherend vennoten – geen gebruik kunnen maken
van de regeling aangezien zij – vanwege het niet voldoen aan het urencriterium –
niet in aanmerking komen voor de zelfstandigenaftrek, en dus ook niet voor
de toeslag op die aftrek bij starters.Naar aanleiding van de vraag van de leden van de PvdA-fractie of de regeling
van vrije afschrijving voor startende ondernemers niet zal leiden tot ongewenst
gebruik van de samenloopregeling in de vermogensbelasting, merk ik op dat
startende ondernemers vanwege hun vermogenspositie doorgaans niet met de samenloopregeling
te maken zullen hebben. Bovendien heb ik aarzelingen om te spreken van ongewenst
gebruik van de samenloopregeling in de situatie waarin deze regeling wel van toepassing zou zijn op een startende ondernemer die gebruik makend
van de faciliteit op zijn investeringen vervroegd afschrijft.De leden van de fracties van de PvdA, de VVD en D66 vragen of is overwogen
om rechtspersonen in aanmerking te laten komen voor de regeling van de vrije
afschrijving, en zo ja op welke gronden daarvan is afgezien. In dat verband
informeren de leden van de fractie van de PvdA tevens of in andere landen
van de Europese Unie voor startende rechtspersonen de mogelijkheid van vrije
afschrijving bestaat.Bij de voorbereiding van de regeling is overwogen deze tevens open te
stellen voor rechtspersonen. Ik heb daar uiteindelijk van afgezien omdat het
bij rechtspersonen veel moeilijker is vast te stellen wanneer sprake is van
een echte starter; immers in een nieuw opgericht lichaam kunnen bestaande
activiteiten worden ondergebracht. Ik beschik thans niet over afdoende gegevens
of in andere Lid-Staten willekeurige afschrijving in het wettelijk systeem
dan wel bij wijze van uitvoering wordt toegestaan aan startende rechtspersonen;
zulke informatie zou ook zonder nader inzicht in het totale systeem moeilijk
kunnen worden beoordeeld. Ik ga ervan uit dat informatie op dit punt beschikbaar
komt bij de eerdergenoemde inventarisatie door de Europese Commissie van maatregelen
ten behoeve van het midden- en kleinbedrijf.De vraag van leden van de CDA-fractie of in het kader van de invulling
van de willekeurige afschrijving voor startende ondernemers is overwogen om
uitsluitend een willekeurige afschrijving toe te passen op milieuvriendelijke
investeringen is mij niet duidelijk, omdat zij op een andere plaats in het
verslag zelf ingaan op de reeds bestaande mogelijkheid om willekeurig af te
schrijven op bedrijfsmiddelen die in het belang zijn van de bescherming van
het milieu, de zogenaamde VAMIL-regeling.De reden om willekeurige afschrijving bij ministeriële regeling en
niet bij wet in te voeren – de leden van de VVD-fractie vragen daarnaar –
vloeit voort uit de reeds bestaande opzet van artikel 10, derde lid, van de
Wet op de inkomstenbelasting 1964. Deze houdt in dat de algemene uitgangspunten
voor de willekeurige afschrijving in het genoemde wetsartikel zelf zijn verwoord,
terwijl de aanwijzing op grond van die uitgangspunten plaatsvindt bij ministeriële
regeling.Naar aanleiding van de vraag van de leden van de fracties van de VVD en
het CDA naar de inhoud van de ministeriële regeling merk ik op dat thans
wordt gewerkt aan een uitwerking van die regeling langs de lijnen die zijn
aangegeven in de memorie van toelichting. De ministeriële regeling –
de leden van de PvdA-fractie vragen daarnaar – zal op de gebruikelijke
wijze worden bekendgemaakt.Op de vraag van de leden van de CDA-fractie of de uitvoering en controle
op de onderhavige regeling niet moeilijk wordt, kan ik hen antwoorden dat
om dit te voorkomen is aangesloten bij reeds bestaande regelingen.Naar aanleiding van de vraag van deze leden of bij willekeurige afschrijving
niet het risico bestaat dat de belastingclaim verloren gaat in geval van faillissement,
merk ik op dat bij de raming van het budgettaire beslag met dit risico rekening
is gehouden.Met betrekking tot de vraag van de leden van de fractie van de VVD waarom
in de regeling voor de startperiode is aangesloten bij de termijn die geldt
voor de startersaftrek (drie jaar) en niet is gekozen voor een periode van
zes jaar, mag ik verwijzen naar mijn antwoord hierna op hun vraag waarom bij
de startersaftrek is gekozen voor een verhoging van het bedrag in plaats van
een verlenging van de termijn. Overigens heb ik naar aanleiding van het advies
van de Raad van State in de memorie van toelichting aangegeven dat het in
mijn bedoeling ligt om bedrijfsmiddelen die in de aanloopfase van de onderneming
zijn aangeschaft of voortgebracht, onder de reikwijdte van de regeling te
brengen. Als aanloopfase zal gelden het jaar dat vooraf gaat aan het jaar
waarin aanspraak ontstaat op startersaftrek. Dit houdt in dat
de bedrijfsmiddelen die in dat jaar zijn aangeschaft of voortgebracht, in
het jaar waarin de ondernemer in aanmerking komt voor startersaftrek, alsnog
vervroegd kunnen worden afgeschreven voor zover deze kosten niet reeds in
aanmerking zijn genomen en het investeringsplafond niet overschreden. Ik ben
van oordeel dat op deze wijze voor de toepassing van willekeurige afschrijving
in voldoende mate wordt aangesloten bij de beginfase van de onderneming. Een
langere periode zou uiteraard ook hogere budgettaire lasten met zich brengen.De gedachte waarnaar de leden van deze fractie verwijzen, te weten dat
ondernemingen wellicht in de problemen kunnen komen als de afschrijvingen
na drie jaar wegvallen omdat het afschrijvingspotentieel volledig is opgebruikt,
deel ik niet. In die situatie is immers juist optimaal gebruik gemaakt van
de willekeurige afschrijving en heeft de startende ondernemer– eventueel via carry-back van verliezen – het maximaal mogelijke
liquiditeits- en rendementsvoordeel kunnen realiseren.Naar aanleiding van de vraag van de leden van de VVD-fractie of vrije
afschrijving ook kan worden toegepast in geval een startende ondernemer een
bestaande onderneming overneemt, bij voorbeeld in het kader van bedrijfsopvolging,
merk ik op dat dit inderdaad het geval is indien degene die de onderneming
overneemt wordt aangemerkt als starter en hij ter zake van de overgenomen
bedrijfsmiddelen verplichtingen is aangegaan. Dit geldt ook indien de overname
van de onderneming plaatsvindt in het kader van een bedrijfsopvolging in de
familiesfeer. Wordt evenwel in laatstbedoelde situatie de onderneming geruisloos
doorgeschoven op de voet van artikel 17 van de Wet op de inkomstenbelasting
1964, dan kan terzake van die doorschuiving geen gebruik worden gemaakt van
willekeurige afschrijving. De bij de overdrager bestaande aanspraken op afschrijving
gaan in dat geval wel over op voortzetter.Indien in een jaar investeringen worden verricht tot een bedrag dat uitstijgt
boven het gestelde plafond, wordt het excedent – de leden van de fractie
van de VVD vragen daarnaar – niet doorgeschoven naar een volgend jaar,
maar dient daarop het normale afschrijvingsregime te worden toegepast.Het antwoord op de vraag van deze leden of een startende ondernemer vooraf
dient aan te geven op welke bedrijfsmiddelen hij willekeurige afschrijving
wil toepassen, luidt ontkennend.De leden van de fractie van de PvdA zijn verheugd over de verhoging van
de startersaftrek in de regeling van de zelfstandigenaftrek, maar vragen zich
af, of er geen gevaar bestaat dat startende ondernemers door deze maatregel
worden aangezet tot een overmoedige start. Deze leden, en die van de fractie
van de VVD, vragen voorts hoe ik aankijk tegen de suggestie van Prof. Stevens
in Weekblad 1995/6167 om in dit verband de startersaftrek niet te verhogen
maar te verlengen van drie tot vijf jaren.Mijn reactie hierop is dat ik de kans dat het genoemde gevaar zich zal
voordoen, niet groot acht. Hoewel de voorgestelde maatregelen een steun in
de rug betekenen voor startende ondernemers, blijven zij de risico's dragen
van het ondernemerschap. Met name de financiële risico's die een ondernemer
loopt met betrekking tot zijn vermogen, zullen hem weerhouden van een onbezonnen
start. De suggestie van Prof. Stevens spreekt mij in dat opzicht dan ook niet
aan. Daar komt bij dat met de belangen van de groep ondernemers die de start
al wat langer achter zich hebben liggen, bij de samenstelling van het pakket
lastenverlichtende maatregelen reeds op andere wijze rekening is gehouden,
onder meer door de zogenoemde tante Agaath-regeling.De leden van de VVD-fractie stemmen in met de verhoging van de startersaftrek.
Op hun desbetreffende vraag kan ik antwoorden dat het urencriterium
van de zelfstandigenaftrek in de praktijk een redelijk werkbaar criterium
blijkt te zijn om de omvang van de ondernemingsactiviteiten vast te stellen.De leden van de fractie van de PvdA juichen de invoering van de startersdesk
toe. Het antwoord op de vraag van deze leden of door de startersdesk software
ter beschikking wordt gesteld, luidt ontkennend. Wel is voorzien dat op termijn
het zogenoemde startershandboek, dat in voorbereiding is, op elektronische
gegevensdragers zal worden uitgebracht.Naar aanleiding van de vraag van deze leden welke kosten gemoeid zijn
met de invoering van de startersdesk, merk ik op dat deze naar schatting enkele
tienduizenden guldens bedragen. Deze kosten worden uit het budget van de Belastingdienst
gefinancierd.De leden van de CDA-fractie die met instemming kennis hebben genomen van
het voornemen om een startersdesk in te voeren, vragen in hoeverre de startersdesk
is gerealiseerd in overleg met de Koninklijke Vereniging MKB-Nederland. Ik
kan deze leden antwoorden dat in de voorbereidingsfase van het proefproject
voor de startersdesk onder andere overleg is gevoerd met de Koninklijke Vereniging
MKB-Nederland en de Federatie van Land- en Tuinbouworganisaties alsmede de
verenigde Kamers van koophandel en fabrieken (hierna: KvK). Uit de gesprekken
met deze organisaties, die overigens een informatief karakter hadden, bleek
dat zij positief staan tegenover de opzet van een startersdesk bij de Belastingdienst.De leden van de fracties van het CDA en de RPF vragen naar de relatie
met de adviesdiensten van de KvK en met die van het midden- en kleinbedrijf.
De leden van de fractie van de VVD willen in dit verband weten wat wordt beoogd
met de startersdesk, globale informatieverstrekking of hulp bij het opzetten
van de administratie.De startersdesk van de belastingdienst, zo kan ik deze leden antwoorden,
heeft wezenlijk andere aandachtsvelden dan de adviesorganen van de KvK en
de organisaties voor het midden- en kleinbedrijf. De startersdesk richt zich
namelijk specifiek op het geven van voorlichting op het terrein van de fiscaliteit
en de sociale verzekeringen, het zogenoemde SOFI-domein. Daarbij wordt gestreefd
naar tamelijk diepgaande informatieverstrekking waardoor het doorverwijzen
naar andere instanties beperkt kan blijven. Het werkterrein strekt zich niet
uit tot het helpen opzetten van een administratie. Dat ligt meer op de weg
van andere instanties aangezien de keuzes daarbij niet alleen bepaald worden
door de administratieve verplichtingen die de overheid stelt. De samenwerking
met andere helpdesks zal zich met name richten op de instellingen met een
publieke functie en niet op marktpartijen. In eerste instantie is daarom samenwerking
gezocht met de bedrijfsverenigingen. Op termijn zal echter een integratie
van startersdesks van overheidsinstellingen met die van de KvK moeten leiden
tot een overzichtelijker dienstverlening aan startende ondernemers.Op de vraag van de leden van de fractie van het CDA waar de startersdesk
gaat komen en hoe burgers daarover geïnformeerd zullen worden, merk ik
op dat op dit moment bij de Belastingdienst vijf proefprojecten lopen met
een startersdesk. Twee ervan bevinden zich in belastinggebouwen (Eindhoven
en Hilversum) en twee andere in gebouwen bij de KvK (Rotterdam en Breda);
voorts is een starterslijn opengesteld bij de Belastingtelefoon. In de regionale
pers is aandacht besteed aan het openen van de startersdesk. Daarnaast is
geadverteerd in de regionale bladen. Ook is gebruik gemaakt van specifiek
op starters gerichte media zoals de Starterskrant en publikaties van de KvK.Zodra de resultaten bekend zijn van de evaluatie van de thans lopende
proefprojecten, zal de Tweede Kamer – de leden van de VVD-fractie vragen
daarnaar – daarover worden geïnformeerd. Aan de hand van de uitkomsten van deze evaluatie die is voorzien in januari 1996, zal
de definitieve vorm van de startersdesk worden vastgesteld alsmede het daarvoor
benodigde budget. Overigens is het de bedoeling dat na de evaluatie het aantal
startersdesks zal worden uitgebreid.De leden van de fracties van de PvdA en D66 vragen in hoeverre de belangen
van startende ondernemers zijn afgewogen tegen die van de reeds gevestigde
ondernemers.De voorgestelde maatregelen voor startende ondernemers zijn gebaseerd
op de overweging dat het tot stand komen van nieuwe ondernemingen een belangrijke
rol speelt in de economische ontwikkeling en in de groei van de werkgelegenheid.
Vanuit die achtergrond zijn de voorstellen toegespitst op het langs fiscale
weg verkleinen van problemen waarmee juist startende ondernemers worden geconfronteerd,
zoals bijvoorbeeld de relatief beperkte mogelijkheden voor het extern aantrekken
van vermogen. Door de toespitsing op specifieke problemen van starters ontstaat
er naar mijn mening geen verstoring van de verhouding tussen reeds bestaande
ondernemingen en nieuwe ondernemingen.De leden van de fractie van het CDA vinden belastingmaatregelen gericht
op startende ondernemers een goede zaak, maar zijn wel van mening dat de effectiviteit
van de maatregelen op zo kort mogelijke termijn moet worden beoordeeld en
vragen hoe de effectiviteit gemeten zal worden.Ik ga ervan uit dat deze leden er begrip voor zullen hebben dat de termijn
waarop evaluatie van een regeling mogelijk is, mede afhankelijk is van de
aard van die regeling. Zo moeten gegevens over het gebruik van de willekeurige
afschrijving voor startende ondernemers ter beschikking komen uit de aangiften
voor de inkomstenbelasting. Door het tijdsverloop tussen het verrichten van
investeringen en het indienen van de aangifte zal het enkele jaren duren voor
een evaluatie mogelijk wordt.Ik deel niet de opvatting van de leden van de fractie van D66 dat de voorgestelde
maatregelen voor startende IB-ondernemers het wenselijk maken om tevens maatregelen
te nemen om een fiscaal gefacilieerde terugkeer uit de BV mogelijk te maken.
Degene die terugkeert in de IB-sfeer bevindt zich immers in een geheel andere
situatie dan de starter. Dit neemt niet weg dat om andere redenen wel eens
wordt gepleit voor een gefacilieerde terugkeer. Zoals in de Bouwstenennotitie
is uiteengezet zitten hier echter nogal wat haken en ogen aan, niet alleen
op fiscaal gebied.De leden van de fractie van D66 constateren terecht dat de beschikbaarheid
van ondernemersfaciliteiten het voor belastingplichtigen aantrekkelijk kan
maken om te proberen activiteiten die eigenlijk geen ondernemersactiviteiten
zijn, toch als zodanig te laten kwalificeren.Naar mijn mening moet er in dit verband een duidelijk onderscheid worden
gemaakt tussen de algemene vraag wanneer een belastingplichtige voor de toepassing
van de inkomstenbelasting als ondernemer moet worden beschouwd en de vraag
wanneer hij voor bepaalde ondernemersfaciliteiten in aanmerking komt. Bij
de eerste vraag gaat het erom of er sprake is van een duurzame organisatie
van arbeid en kapitaal die deelneemt aan het economische verkeer met het oogmerk
om winst te behalen. Het beantwoorden van die vraag is een kwestie van het
beoordelen van de feiten en omstandigheden van het individuele geval. Met
het formuleren van algemene geldende criteria – deze leden pleiten daarvoor –
zou dit zo blijven, nog daargelaten wat die criteria zouden moeten worden.
Bij de tweede vraag ligt dat anders. Daar gaat het om faciliteiten die voor
bepaalde groepen ondernemers worden gecreëerd. Daar is het zaak om de
doelgroep zo goed mogelijk af te bakenen en ook de grondslag zo te kiezen,
dat de kans op onbedoeld gebruik zo klein mogelijk wordt. In dat verband zijn
aan bijna elke faciliteit eigen, specifieke voorwaarden verbonden
en kent bijna elke faciliteit een eigen specifieke grondslag. 1.3. Verhoging van het Vamil-budgetHet verheugt mij dat de leden van de fracties van het CDA en de VVD de
verhoging van het VAMIL-budget met instemming begroeten, terwijl de leden
van de GPV-fractie in beginsel met de verhoging van het VAMIL budget kunnen
instemmen, indien hiermee de duurzame economische structuur van de landbouwsector
kan worden versterkt en de leden van de RPF-fractie de verhoging van het VAMIL-budget
een positief initiatief noemen.De leden van de GPV-fractie vragen waarop het bedrag van 8 mln is gebaseerd.
Zij vragen voorts of dit bedrag voldoende compensatie biedt voor de invoering
van de regulerende energiebelasting en zo dit niet het geval is, of de beoogde
versterking van de duurzame economische structuur van de landbouwsector dan
wel gerealiseerd kan worden. Ook vragen deze leden of al bekend is op welke
wijze het voorgestelde bedrag gericht zal worden ingezet.Omdat de terugsluis van de energiebelasting voor landbouw niet geheel
sluitend is, is in aanvulling op het onderhavige wetsvoorstel besloten de
compenserende maatregelen in het wetsvoorstel terugsluis regulerende energiebelasting
te verruimen met een verdere uitbreiding van de VAMIL-lijst voor energie-specifieke
investeringen voor de landbouw. Over de aanpassing van de milieulijst per
1 januari 1996 is thans overleg gaande tussen de ministeries van Landbouw
Natuurbeheer en Visserij, van Volkshuisvesting Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer
en van Financiën. 1.4. ExportrisicoreserveDe besluitvorming over de aanwijzing van landen voor de toepassing van
exportrisicoreserve is nog niet afgerond, zo kan ik de leden van de fracties
van de PvdA en VVD op hun vraag antwoorden.Voorts vragen de leden van de eerstgenoemde fractie wat de gevolgen zijn
voor de exportrisicoreserve indien zou worden besloten om een land niet langer
aan te wijzen. De gevolgen hiervan zijn als volgt. Wordt een land niet langer
aangewezen dan hoeft dit nog niet te betekenen dat de reserve moet worden
opgeheven. De reserve blijft namelijk in stand zo lang nog omzet wordt behaald
in een van de andere aangewezen landen. Het is dan echter niet meer mogelijk
om «nieuwe» omzet behaald met export naar het land dat niet langer
is aangewezen, te betrekken in de dotatiegrondslag. Zoals ik heb aangegeven
in de memorie van toelichting dient de reserve aan de winst te worden toegevoegd
indien de risico's waarvoor de exportrisicoreserve is gevormd, niet langer
bestaan. Daarvan is in beginsel sprake indien in enig jaar in geen van de
aangewezen landen nog omzet wordt behaald. Voor zover evenwel nog vorderingen
uitstaan op afnemers in de aangewezen landen – waardoor nog risico wordt
gelopen – kan de reserve worden gehandhaafd op het bedrag van deze vorderingen.De leden van de CDA-fractie vragen naar de effecten van de voorgestelde
exportrisicoreserve op lastenverlichting en werkgelegenheid. Tevens vragen
zij welke administratieve lastendruk deze regeling met zich brengt.De effecten van de voorgestelde maatregel moeten worden bezien in het
totaal van de in de memorie van toelichting omschreven positieve prikkels
die op verschillende fronten worden gegeven aan het realiseren van de in het
regeerakkoord neergelegde beleidsdoelstellingen. Meer concreet houdt het voorstel
een lastenverlichting in die een impuls kan geven aan het exploreren
van nieuwe markten door het midden- en kleinbedrijf en daarmee aan de ontwikkeling
van de werkgelegenheid in het MKB. Door in dit voorstel zoveel mogelijk aan
te sluiten bij de reeds bestaande regeling van de reserve assurantie eigen
risico, worden de gevolgen voor de administratieve lastendruk zo beperkt mogelijk
gehouden.De leden van de VVD-fractie vinden het een goede zaak dat export door
middel van de voorgestelde exportrisicoreserve wordt gestimuleerd. Omdat de
exportrisicoreserve een mogelijkheid toevoegt aan de reeds bestaande mogelijkheden
van exportkredietverzekering of reservering, verwacht ik inderdaad –
zo kan ik deze leden op hun vraag antwoorden – dat zij een bijdrage
kan leveren bij het ontplooien van activiteiten over de grens. 2. LoonbelastingDe leden van de PvdA vragen of ik in overleg met de Minister van Economische
Zaken met ingang van 1 januari 1996 een verruiming van de Wet bevordering
speur- en ontwikkelingswerk (WBSO) wil verwezenlijken met betrekking tot bepaalde
ontwikkelingen op het terrein van de software.In antwoord hierop kan worden meegedeeld dat reeds een aantal acties is
ondernomen. In de eerste plaats is de evaluatie van de WBSO, die voor 1996
voorzien was, nu al gestart. Die evaluatie schenkt speciaal aandacht aan de
positie van de ontwikkeling van software binnen de huidige regeling. Daarnaast
is een onderzoek gestart naar de vraag op welke wijze een helderder onderscheid
kan worden aangebracht tussen innovatieve en niet-innovatieve software. Voorts
zal worden geïnventariseerd op welke wijze software in buitenlandse S&O-stimuleringsregelingen
is opgenomen. Afhankelijk van de uitkomsten van dit onderzoek zal worden beslist
welke aanpassingen wenselijk zijn. Deze leden vragen voorts of aangegeven kan worden welke extra stimulans
als gevolg van de verruiming van de WBSO naar verwachting bij het MKB terecht
zal komen.Een indicatie hiervan kan gegeven worden door de verdeling van de WBSO-aanvragen
over het MKB en de overige bedrijven als uitgangspunt te nemen. Op grond van
die verdeling kan het aandeel van het MKB in de huidige regeling worden vergeleken
met wat dat aandeel zou zijn als de voorgestelde wijzigingen al in 1995 van
toepassing zouden zijn geweest. Uit die verdeling blijkt vervolgens dat het
aandeel van het MKB in de totale regeling zou toenemen van ca. 33% naar 36%.
Ik benadruk hierbij dat deze indicatie uitgaat van de vooronderstelling dat
de verdeling tussen het MKB en de overige bedrijven in het totaal aantal aanvragen
hetzelfde blijft. Door de wijzigingsvoorstellen in het wetsontwerp wordt de
WBSO met name voor het MKB aantrekkelijker gemaakt, zodat mag worden verwacht
dat juist het MKB relatief meer aanvragen zal gaan indienen.De leden van de PvdA vragen ten slotte naar een reactie op de opmerkingen
van de Nederlandse Orde van Accountants-Administratieconsulenten dat de procedure
van de WBSO te ingewikkeld is en te lang duurt en daardoor niet effectief
is.De toegankelijkheid van de WBSO is een van de aspecten die worden meegenomen
in de lopende evaluatie van de WBSO. Overigens komen de opmerkingen van de
Nederlandse Orde niet overeen met de signalen die de uitvoeringsorganisaties
SENTER en de Belastingdienst tot nu toe hebben ontvangen.De leden van de CDA-fractie vragen een nadere toelichting op de maxima
die voorkomen in het voorstel tot verruiming van de WBSO.De WBSO biedt een vermindering van de af te dragen loonbelasting voor
loon ter zake van speur- en ontwikkelingswerk. Uitgangspunt van de bestaande
regeling is een vermindering van 25% van het loon tot 100 000 gulden
en 12,5% van het meerdere1. Afhankelijk van de
mate waarin het budget voor de WBSO wordt benut, kunnen percentages met maximaal
7,5%-punt worden verhoogd tot 32,5%, respectievelijk 20%, worden verlaagd
dan wel op nihil gesteld. Voor zelfstandige ondernemers die speuren ontwikkelingswerk
verrichten, bestaat er een overeenkomstige tegemoetkoming. Deze wordt verleend
in de vorm van een aanvulling op de zelfstandigenaftrek en bedraagt f 6150.
Dit bedrag kan worden verhoogd tot f 7995 (cijfers 1995), worden verlaagd
dan wel op nihil gesteld. Het netto-effect van deze aanvullende zelfstandigenaftrek
komt grosso modo overeen met die van de vermindering die wordt geboden over
het loon tot 100 000 gulden.Voorgesteld wordt nu om het hoge percentage van de tegemoetkoming met
ingang van 1996 te verhogen van 25% tot 40%. In lijn met de bestaande regeling
kan dit percentage met 7,5%-punt worden verhoogd tot 47,5%. De aanvullende
zelfstandigenaftrek wordt op evenredige wijze verhoogd van f 6150 tot
f 9850. Dit laatste bedrag kan – indien het WBSO-budget dit toelaat –
in dezelfde mate als het tegemoetkomingspercentage worden verhoogd tot maximaal
f 11 700.De effecten van de regeling, deze leden vragen daarnaar, zijn onderwerp
van de evaluatie van de WBSO die thans wordt uitgevoerd. De Kamer zal van
de uitkomsten van deze evaluatie op de hoogte worden gebracht.De leden van het CDA dringen er op aan een verruiming van de tegemoetkoming
voor moderne landbouwtechnologie te realiseren en informeren naar de wijze
waarop dat kan plaats vinden.In de genoemde evaluatie wordt expliciet aandacht besteed aan het bereik
van de WBSO in de agrarische sector. De problematiek waar deze leden aandacht
voor vragen heeft dan ook zeker de aandacht van de regering. Ik acht het niet
juist om vooruitlopend op die evaluatie nu al in te gaan op de wenselijkheid
of noodzaak van de door de leden voorgestelde verruiming. Overigens laat de
wens tot een meer specifieke stimulering van een bepaald soort technologie
zich in principe niet eenvoudig verenigen met het generieke karakter van een
regeling als de WBSO.De leden van de fractie van de VVD die de verruiming van de WBSO van belang
vinden voor het verder stimuleren van de technologische vernieuwing, vragen
of deze regeling toegankelijker kan worden gemaakt voor het midden- en kleinbedrijf.
Zij doelen hierbij op de administratieve voorschriften die aan toepassing
van de regeling zijn verbonden.In dit verband wil ik allereerst opmerken, dat de voorgestelde verruiming
van de WBSO met name van belang is voor het midden- en kleinbedrijf. Juist
voor die groep bedrijven zal de balans tussen enerzijds het financiële
voordeel van de faciliteit en anderzijds de administratieve lasten voortaan
dus gunstiger uitvallen. In de evaluatie wordt overigens expliciet aandacht
besteed aan het aspect van de administratieve lasten.Met betrekking tot de vraag van deze leden of de mogelijkheid om aanvragen
in te dienen zou kunnen worden uitgebreid van tweemaal tot viermaal per jaar
zij vermeld dat de frequentie van de mogelijkheid de faciliteit aan te vragen
samenhangt met de frequentie van de mogelijkheid om de percentages voor de
tegemoetkoming aan te passen. De hoogte van het percentage wordt immers bepaald
aan de hand van het aantal aanvragen dat voor een bepaalde periode is gedaan.
Het oorspronkelijke wetsvoorstel voorzag in het per kwartaal aanvragen van
de faciliteit en aanpassen van de percentages. Door een amendement van het
toenmalige VVD-kamerlid de heer De Korte c.s. is de frequentie van de mogelijkheid
om de percentages aan te passen en daarmee de frequentie van de mogelijkheid
om aanvragen in te dienen teruggebracht tot tweemaal per jaar. Dat neemt niet
weg dat in de evaluatie ook deze frequentie aan de orde komt.De leden van de RPF vragen naar de verhouding tussen het MKB en de overige aanvragers bij de toegekende aanvragen en vragen of dit aandeel
overkomt met het aandeel van het MKB in het aantal ingediende aanvragen.Van alle aanvragen die in het kader van de WBSO worden ingediend, wordt
85% geheel of gedeeltelijk goedgekeurd. Bij de aanvragen die door het MKB
worden ingediend ligt dit goedkeuringspercentage iets hoger (87%). Het aandeel
van het MKB in het aantal ingediende aanvragen is licht gestegen van 75% in
1994 naar bijna 78% in 1995. 3. Belastingen van rechtsverkeerDe leden van de CDA-fractie juichen het toe dat in de voorstellen tot
specifieke lastenverlichting meer ruimte geboden wordt voor verplaatsing van
landbouwbedrijven ten behoeve van de natuur. Zij zijn van oordeel dat in het
kader van het structuurbeleid in de agrarische sector bedrijfsverplaatsing
en bedrijfsvergroting, vaak over grote afstand, de fiscale aspecten nog te
veel belemmeringen opleveren en zij pleiten voor een ruimere toepassing van
de vrijstelling in de overdrachtsbelasting. Deze mag zich volgens hen niet
alleen toespitsen op de ecologische hoofdstructuur (EHS), omdat ook elders
verplaatsing c.q. bedrijfsvergroting noodzakelijk is voor een gezonde en duurzame
landbouwstructuur.In dat verband merk ik op dat reeds thans met het oog op verbetering en
versterking van de landbouwstructuur in de overdrachtsbelasting een aantal
faciliteiten bestaat voor bedrijfsverplaatsing of -vergroting in de agrarische
sector. In de eerste plaats noem ik de vrijstelling voor verkrijgingen in
het kader van landinrichting. Daarnaast bestaat een vrijstelling in geval
van verkrijging van landerijen die naburig zijn aan landerijen die de verkrijger
reeds in bezit heeft, waarbij de voorwaarde geldt dat sprake is van verbetering
van de landbouwstructuur. Inherent aan de verbetering van de landbouwstructuur
is dat de onderdelen van het bedrijf niet op grote afstand van elkaar gelegen
zijn. Overigens worden landerijen die op een afstand van 5–6 kilometer
zijn gelegen nog beschouwd als «naburig». Naar mijn oordeel wordt
hiermee op passende wijze tegemoet gekomen aan de wens bedrijfsvergrotingen
te faciliëren. De onderhavige regeling beoogt uitsluitend een faciliteit
te bieden voor bepaalde, door overheidshandelen geïnstigeerde bedrijfsverplaatsingen.
In dit verband merk ik op dat ik aanleiding heb gevonden de regeling uit te
breiden tot verplaatsing van agrarische bedrijven uit VINEX-gebieden naar
elders en verplaatsingen in het kader van Strategische Groen Projecten. Een
daartoe strekkende nota van wijziging zal worden ingediend.Het verheugt mij dat de leden van de fractie van de VVD zich goed kunnen
vinden in een vrijstelling in de overdrachtsbelasting voor ecologisch gemotiveerde
verplaatsingen van landbouwbedrijven. Zij signaleren terecht dat deze vrijstelling
voor MKB-ondernemingen in de agrarische sector de fiscale lastenstijging wegneemt
die het gevolg is van de verplaatsing van landbouwbedrijven uit de ecologische
hoofdstructuur naar elders.De leden van de GPV-fractie vragen in hoeverre gebruik zal worden gemaakt
van de vrijstelling in de overdrachtsbelasting voor ecologisch gemotiveerde
verplaatsingen van landbouwbedrijven. Voorts vragen zij of het bedrag van
6 mln is gebaseerd op een verwacht gebruik van deze regeling.In reactie hierop kan ik het volgende opmerken. De verlaging van het tarief
voor ruiling (tot en met 1995 1%, in dit wetsvoorstel een vrijstelling) betekent
in eerste instantie een budgettaire derving van minder dan 1 mln. In het voorliggende
wetsvoorstel wordt geregeld dat een soortgelijke vrijstelling gaat gelden
voor verkrijging van nieuwe landerijen bij verplaatsingen van bedrijven ten
behoeve van de natuurontwikkeling. Geraamd wordt dat hiermee een budgettair
beslag van ruim 2 mln is gemoeid. In de eerdergenoemde nota van wijziging
wordt voorts, als onderdeel van het MKB-pakket voorzien in een
uitbreiding van de faciliëring naar verplaatsingen uit VINEX gebieden
en verplaatsingen in het kader van Strategische Groen Projecten. Deze uitbreiding
van de faciliëring zal zoals ik hiervoor heb aangegeven bij nota van
wijziging geschieden. Het hiermee samenhangende budgettaire beslag wordt geraamd
op circa 3 mln gulden. In totaal wordt derhalve een budgettaire derving van
6 mln geraamd. III. Budgettaire gevolgenDe leden van de RPF-fractie vragen naar de structurele consequenties van
de voorgestelde budgetverruiming van de WBSO. Ook vragen zij naar de berekening
achter de huidige kosten. Ten slotte informeren zij welke toename wordt verwacht
van het aantal potentiële aanvragers of rechthebbenden als gevolg van
de voorgestelde wijziging van de WBSO.De voorgestelde wijziging van de WBSO betreft een verhoging van het budget
met 100 mln, waarmee dit budget met ingang van 1996 structureel wordt verhoogd
tot 450 mln per jaar. De berekening is gebaseerd op de feitelijk ingediende
aanvragen in 1995 en de S&O-loonsommen waarop die aanvragen betrekking
hebben. Daarnaast is rekening gehouden met een toename van de aanvragen als
gevolg van de extra stimulans die uitgaat van deze wijzigingsvoorstellen.
Deze toename kan betrekking hebben op projecten van geheel nieuwe aanvragers,
maar ook op nieuwe S&O-projecten van bestaande aanvragers en op uitbreiding
van bestaande projecten. Bij de berekeningen is geen onderscheid gemaakt naar
de wijze waarop de verwachte toename tot stand komt.De leden van de RPF-fractie vragen aan te geven op welke wijze de verschillende
voorstellen met betrekking tot de BTW-terugsluis, de terugsluis regulerende
energiebelasting en het MKB worden gefinancierd. Voorts vragen zij of de financiering
van dit wetsvoorstel afhankelijk is van het wetsvoorstel regulerende energiebelasting
dan wel het gewijzigde wetsvoorstel regulerende energiebelasting.De maatregelen opgenomen in het wetsvoorstel terugsluis opbrengst reparatievoorstel-BTW
worden gefinancierd uit de opbrengst van het reparatiewetsvoorstel BTW/overdrachtsbelasting.
Een overzicht van de voorgestelde BTW-terugsluismaatregelen is opgenomen in
de memorie van toelichting bij het BTW-terugsluiswetsvoorstel. De invoering
van die maatregelen is onlosmakelijk verbonden met de invoering van het reparatiewetsvoorstel
BTW/overdrachtsbelasting.De invoering van de voorgestelde maatregelen inzake de terugsluis van
opbrengst regulerende energiebelasting is afhankelijk van de invoering van
de regulerende energiebelasting zelf. De terugsluis van de opbrengst regulerende
energiebelasting is uiteindelijk in twee wetsvoorstellen opgenomen. De terugsluis
voor de bedrijven is geregeld in het wetsvoorstel terugsluis regulerende energiebelasting.
Voor gezinnen is de terugsluis om praktische redenen meegenomen in het Belastingplan
1996.De MKB-voorstellen worden gedekt uit de in deze kabinetsperiode beschikbare
ruimte voor lastenverlichting van 9 mrd. De financiering van de fiscale invulling
van het MKB-pakket is derhalve noch afhankelijk van het wetsvoorstel regulerende
energiebelasting noch van het gewijzigde wetsvoorstel regulerende energiebelasting.
De MKB-voorstellen zijn opgenomen in het MKB-wetsvoorstel met uitzondering
van de loonkostenfaciliteit leerlingwezen en de faciliteit voor kapitaalverstrekking
aan starters en doorstarters. De loonkostenfaciliteit is opgenomen in het
wetsvoorstel verminderingen loonheffing. De faciliteit voor kapitaalverstrekking
aan starters en doorstarters is om praktische redenen opgenomen in het Belastingplan
1996. De leden van de GPV-fractie vragen om een nadere toelichting op de uit
het totale MKB-pakket voortvloeiende derving premies volksverzekeringen van
circa 350 mln gulden. Voorts vragen zij of deze derving betekent dat de premiegrondslag
verder wordt versmald.Naar aanleiding hiervan merk ik op dat een aantal elementen van het MKB-pakket
niet alleen leidt tot een belastingderving, maar ook tot een derving premies
volksverzekeringen. Het gaat hierbij met name om de loonkostenfaciliteit leerlingwezen.
Met deze faciliteit is een premiederving gemoeid van 255 mln. De overige maatregelen
uit het MKB-pakket die leiden tot een premiederving zijn de verhoging van
de investeringsaftrek, de willekeurige afschrijving voor starters, de verhoging
van de startersaftrek, de introductie van de exportrisicoreserve en de verhoging
van het VAMIL-budget. De uit deze maatregelen voortvloeiende premiederving
bedraagt een kleine 100 mln. Deze premiederving is een gevolg van een versmalling
van de premiegrondslag corresponderend met de versmalling van de belastinggrondslag.
De loonkostenfaciliteit leerlingwezen is evenwel een korting op de door de
werkgever af te dragen loonbelasting en premies volksverzekeringen en is als
zodanig technisch niet aan te merken als een versmalling van de heffingsgrondslag
zelf. IV. UitvoeringskostenDe leden van de VVD-fractie vragen zich af waarom er aan de invoering
van de willekeurige afschrijving wel uitvoeringskosten verbonden zijn en aan
de overige wetsvoorstellen niet. In dit verband kan worden opgemerkt dat het
merendeel van de maatregelen een min of meer kwantitatieve aanpassing betreft
van reeds bestaande regelingen, waaraan de belastingdienst reeds aandacht
besteedt. De introductie van een geheel nieuwe regeling, zoals de willekeurige
afschrijving voor startende ondernemers, veroorzaakt evenwel nieuwe aandachtspunten;
daarmee zijn kosten gemoeid. V. Artikelen Artikel I, onderdeel A (Artikel 10 Wet IB 1964)Op een vraag van de leden van de fractie van de VVD kan ik antwoorden
dat ik op dit moment nog geen concrete voornemens heb om andere groepen belastingplichtigen
dan startende ondernemers aan te wijzen voor de regeling van willekeurige
afschrijving. Indien in de toekomst zou worden overwogen andere groepen van
belastingplichtigen aan te wijzen, dan zal daarbij uiteraard rekening moeten
worden gehouden met het gelijkheidsbeginsel, evenals met de eisen van uitvoerbaarheid
en handhaafbaarheid. Artikel I, onderdeel B (Artikel 10a, tweede lid, Wet IB
1964)De leden van de VVD-fractie vragen welke de voorwaarden zijn waarop bij
niet naleving de sanctie staat van het voorgestelde artikel 10a, tweede lid,
van de Wet op de inkomstenbelasting 1964. In antwoord hierop merk ik op dat
het daarbij zowel kan gaan om voorwaarden uit artikel 10, derde lid, van de
Wet op de inkomstenbelasting 1964, als om voorwaarden die zijn opgenomen in
een ministeriële regeling waarbij op de voet van dat artikellid bedrijfsmiddelen
zijn aangewezen. In paragraaf 1.3 van de memorie van toelichting heb ik aangegeven
dat ik voornemens ben om in de aanwijzingsregeling voor de willekeurige afschrijving
voor startende ondernemers, de uitsluitingsbepalingen op te nemen die thans
gelden voor de investeringsaftrek voor kleinschalige investeringen. Dit betekent
bij voorbeeld dat bedrijfsmiddelen waarop door een startende ondernemer
willekeurig is afgeschreven, niet binnen een gestelde termijn aan derden ter
beschikking zullen mogen worden gesteld. Artikel I, onderdeel D (Artikel 13 Wet IB 1964)Het antwoord op de vraag van de leden van de fractie van het CDA of de
exportrisicoreserve evenals de fiscale oudedagsreserve moet worden verminderd
voor zover het bedrijfsvermogen beneden de waarde van de reserve daalt, luidt
ontkennend. Wel dient de reserve te worden verminderd voor zover vorderingen
op buitenlandse afnemers in de aangewezen landen, worden afgewaardeerd. De
reserve heeft namelijk tot doel een buffer te vormen waarmee verliezen op
dergelijke vorderingen kunnen worden opgevangen.Op de vraag van deze leden waarom bij beëindiging van de reserve
geen bijzonder tarief wordt toegepast, merk ik op dat er geen aanleiding is
om tijdens het bestaan van de onderneming de afwikkeling van de exportrisicoreserve
in deze anders te behandelen dan de opheffing van andere reserves. Ingeval
in het kader van de staking van de onderneming of een gedeelte van de onderneming
de reserve wordt opgeheven, zodat de opheffing deel uitmaakt van de stakingswinst,
is uiteraard wel het bijzondere tarief dat geldt bij staking van toepassing.Op de vraag van de leden van de fractie van de VVD of de koppeling van
de dotatiegrondslag van de exportrisicoreserve aan de exportomzet behaald
in aangewezen landen, een effectieve manier is voor een ondernemer om een
nieuw land te kiezen, wil ik antwoorden dat een dergelijke aanpak het mogelijk
maakt zowel rekening te houden met verschillen die zich voordoen bij de export
naar onderscheiden landen als met de budgettaire mogelijkheden. Verder herinner
ik eraan, dat de voorgestelde regeling zoals ik eerder heb geantwoord op een
vraag van deze leden – een aanvulling vormt op bestaande mogelijkheden
van exportkredietverzekering of assurantiereserve eigen risico. VI. SlotopmerkingenVoor mijn reactie op de vraag van de leden van de fractie van de VVD met
betrekking tot de suggestie van Prof. Stevens om niet het bedrag van de startersaftrek
te verhogen, maar de daarvoor geldende termijn te verlengen, mag ik verwijzen
naar mijn antwoord in paragraaf I.1.2. op een vergelijkbare vraag.Deze leden vragen voorts een reactie op het door prof. Stevens in zijn
artikel geuite vermoeden met betrekking tot het weglekken van belastingsubsidies.
Op de mogelijkheid van een weglek naar commanditaire vennoten – de eerste
vorm van weglek waarop prof. Stevens wijst – ben ik in het onderdeel
«Maatregelen voor startende ondernemers» reeds ingegaan. De tweede
vorm van weglek zou zich voordoen bij de verlaging van het tariefstapje in
de vennootschapsbelasting doordat het voordeel van deze verlaging niet alleen
terecht komt bij MKB-ondernemers, maar ook bij de beursgenoteerde ondernemingen.
Ik wijs er in dit verband op, dat de hier bedoelde verlaging van het tariefstapje
als generieke maatregel is voorgesteld in het kader van het wetsvoorstel terugsluis
opbrengst reparatiewetsvoorstel-btw. Overigens komt van de belastingderving
die het gevolg is van de verlaging van het tariefstapje, circa 95% ten goede
aan MKB-ondernemingen. De Staatssecretaris van Financiën,W. A. F. G. Vermeend XNoot1Het betreft hier de zogeheten oud-voor-nieuwregeling, opgenomen in de
Verordening (EEG) nr. 1101/89 van de Raad van de Europese Gemeenschappen van
27 april 1989 betreffende structurele sanering van de binnenvaart (PbEG L
116) en de Verordening (EEG) nr. 1102/89 van de Commissie van de Europese
Gemeenschappen van 27 april 1989 ter vaststelling van een aantal uitvoeringsbepalingen
van Verordening (EEG) nr. 1101/89 van de Raad inzake de structurele sanering
van de binnenvaart (PbEG L 116).XNoot1Bij Ministeriële regeling van 28 juni 1995, nr. WDB95/214 M, Stcrt.
123 (Regeling tot wijziging van de percentages van de S&O-vermindering)
zijn deze percentages voor het tijdvak van 1 juli 1995 tot en met 31 december
1995 vervangen door 32,5, respectievelijk 20. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24423-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl