Beleidsvoornemens op het gebied van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij; Lijst van vragen en antwoorden over de nota 'Dynamiek en Vernieuwing'
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24140, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

22-06-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1994-1995

24140 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaam123, 27, 55, 56, 57, 63, 65 en 674567, 8 en 1789101112 en 87a13 en 1614151718192021a, 21b, 21c en 5222232425262829 en 1443031323334 en 181353637a37b37c38a en 38b39404142434445 en 6946474849505153 en 1155458a, 58b en 59606162 en 706466687172, 75 en 17973, 74 en 78767779 en 8180828384858687b888990919293949596, 97 en 9998100100102103104105106107108109110111112113114116117118, 119, 120 en 173121122a en 122b123124125126127 en 155128129a en 130129b131132, 133 en 140134135136137138139141142143 en 159145Stand van zaken (begrenzing beheers- en reservaatskosten
(kolom beheersplan), verworven oppervlakte onder beheersovereenkomst en aantal
deelnemers met een beheersovereenkomst per 31 december 1994) Stand van zaken (begrenzing natuurontwikkelingsprojecten
per 31 december 1994) 146147148149150151152153154156157 en 161158160162 en 170163164165166167168169171172174175176177180182183184 en 186185187188Tabel. Percentage glastuinbouwbedrijven met onoverkomelijke
financiële problemen bij verschillende varianten, indien alle milieumaatregelen
in 1996, 1998 of 2000 moeten zijn gerealiseerd. 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24140Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 131 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 140Beleidsvoornemens op het gebied van Landbouw, Natuurbeheer en Visserijnr. 3LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDENVastgesteld 8 juni 1995De vaste commissie voor Landbouw, Natuurbeheer en Visserij1 heeft ter voorbereiding van een nota-overleg een aantal vragen voorgelegd
aan de Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij over de nota «Dynamiek
en Vernieuwing».De Minister heeft deze vragen beantwoord bij brief van 8 juni 1995.Vragen en antwoorden zijn hierna afgedrukt.De voorzitter van de Commissie,BlauwDe waarnemend griffier van de Commissie,Teunissen 1Kan de Minister aangeven welke bezuinigingen op de primaire sector
plaatsvinden en welke bedragen door verschuivingen van de primaire sector
naar natuur en landschap plaatsvinden?Welk deel van de in totaal bijna f 190 mln aan bezuinigingen de primaire
sector zal treffen is, niet op voorhand aan te geven. Van enkele van de voorgenomen
ombuigingen kan met zekerheid worden gezegd dat zij de primaire sector niet
raken. Het betreft hier de beoogde bezuinigingen op:– apparaatsuitgaven 36,1– natuur, bos, openluchtrecreatie 13,0– ontvangsten landinrichtingsrente 15,0– WCL's 5,0 69,1Daarnaast zal ook de beperking van de uitgaven voor landinrichting de
primaire sector nauwelijks raken, evenals de ombuigingen op de middelen voor
grootschalige mestverwerking (samen f 27 mln). Waar verder de beperking
van de bijdrage aan DLV en SEV door efficiency-verbetering kan worden gerealiseerd
en de ombuigingen op het kwaliteitsbudget en de onderzoeksuitgaven zeker niet
ten volle in de primaire sector zullen neerslaan, evenmin als de tariefsverhogingen,
zal het totale effect van de ombuigingen voor de primaire sector niet veel
hoger liggen dan 40–45 mln gld.Van verschuivingen van de primaire sector naar natuur en landschap kan
niet worden gesproken. Wel weerspiegelen de ombuigingen de prioriteit die
de Regering toekent aan een tijdige realisering van de EHS. 2Waarom wacht de Minister met een herijking van het subsidie-instrument
en wanneer mag de Kamer uiterlijk deze herijking tegemoet zien?De herijking van het subsidie-instrument vormt een belangrijke activiteit
uit de nota «Dynamiek en Vernieuwing». Om die reden vond ik het
nodig de lopende doorlichtingsoperatie met betrekking tot subsidies zoveel
als mogelijk in te bedden in de uitvoeringsplannen van deze nota en niet als
afzonderlijke operatie daaraan voorafgaand te laten uitvoeren. De eerste resultaten
van de herijkingsoperatie zullen in de loop van 1996 beschikbaar komen en
zullen in de begroting van 1997 worden gepresenteerd. 3, 27, 55, 56, 57, 63, 65 en 67Welke doelstelling hanteert de minister bij zijn voornemen een vergaande
vorm van deregulering en terugdringing van financiële lastendruk te verwezenlijken?
Wanneer kan de Kamer concrete voorstellen tegemoet zien?Op welke wijze wordt de deregulering en lastenverlichting voor de
land- en tuinbouw en de agribusiness-sector concreet uitgewerkt?a. Op welke wijze en in welke mate kan de land- en tuinbouw mee profiteren
van de algemene lastenverlichting van f 9 mrd?b. Welk voordeel heeft de land- en tuinbouw van het verlagen van
het tarief in de eerste schijf van de inkomstenbelasting en de andere lastenverlichtende
maatregelen die reeds zijn ingevuld?Wanneer wordt de f 500 mln lastenverlichting voor MKB en land-
en tuinbouw concreet ingevuld?Kan de invulling worden gespecificeerd?Hoe denkt de Minister bij deze invulling over een spaarregeling voor
startende bedrijven? Wat houdt de voorgestane deregulering op het gebied van de zuivelkwaliteit,
de levensmiddelenwetgeving, mest en dierenwelzijn precies in?Betekent deregulering op deze gebieden ook verandering van doelstellingen
van beleid? Zo ja, welke veranderingen dan?Kan de Minister een overzicht geven van de bij deze kabinetsperiode
ingevoerde lastenverlichting t.g.v. de agrarische sector? Welke maatregelen
zijn nog te verwachten?Op welke termijn wordt deze lastenverlichting doorgevoerd? Hoe verhoudt
deze toekomstige lastenverlichting zich tot de toegenomen lasten, zoals de
belastingen op milieu-grondslag (o.a. grondwaterbelasting) en hogere belastingen
van gemeenten, provincies en waterschappen?Kan de minister aangeven aan wat voor maatregelen hij denkt om de
administratieve lastendruk te verminderen? (pag. 13)De in deze kabinetsperiode ingevoerde lastenverlichting betreft een verlaging
van het tarief in de lB, een verhoging van de zelfstandigenaftrek, een verhoging
van het vrijgestelde deel van het ondernemingsvermogen in de vermogensbelasting
en een franchise in de ZFW. Het aandeel van de land- en tuinbouw in de reeds
in 1995 ingevulde lastenverlichtende maatregelen van ruim f 4 mrd bedraagt
ca. f 130 mln., inclusief aandeel werknemers.De land- en tuinbouw zal in het nog in te vullen algemene lastenverlichtingspakket
naar evenredigheid delen. Een concreter antwoord is op dit moment niet mogelijk,
omdat het algemene pakket voor de jaren ná 1995 nog niet is ingevuld.Het kabinet heeft voorts op hoofdlijnen een besluit genomen over lastenverlichtende
maatregelen 1996 voor ondermeer het MKB, waaronder landbouw. De land- en tuinbouw
heeft daarin een aandeel van f 163 mln. Voor de land- en tuinbouw zijn
ondermeer van belang faciliteiten voor starters en doorstarters, waaronder
een speciaal Agro-startersfonds. Verder faciliteiten voor kleinschalige en
milieu-investeringen en voor bedrijfsopvolging en bedrijfsverplaatsing (uitvoering
Motie Blauw, 1994–1995, 23 900 XlV, nr. 22). De maatregelen worden
de komende maanden in wetsvoorstellen uitgewerkt.Naar verwachting zullen de maatregelen in 1996 in werking treden.Voor wat betreft de spaarregeling voor startende bedrijven merk ik het
volgende op.Maatregelen voor startende bedrijven vind ik van groot belang. Daarvoor
heeft het kabinet dan ook binnen het specifieke lastenverlichtingspakket middelen
uitgetrokken. Bij de vormgeving van de maatregelen heeft het kabinet de voorkeur
gegeven aan faciliteiten voor starters, waaronder een faciliteit voor versterking
van de vermogenspositie via een speciaal op te richten Agro-fonds. Dit fonds
zal specifiek worden toegesneden op de land- en tuinbouw.De grondwaterbelasting is per 1 januari 1995 in werking getreden. De landbouw
en de agri-business worden hierbij naar rato van de grondwateronttrekking,
net als andere bedrijven, in de heffing betrokken. Voor grondwateronttrekking
voor beregenings-, en bevloeiingsdoeleinden geldt overigens een vrijstelling
tot 100 000 m3 per jaar. Uiterlijk 1 januari 1997 wordt deze
vrijgestelde hoeveelheid beperkt tot 40 000 m3 per jaar. Wat
de belastingen van lagere overheden betreft, wijs ik erop dat deze organen
een autonome bevoegdheid hebben om belastingen te heffen. Binnen het daarvoor
geldende wettelijke kader zijn zij ook bevoegd een eigen tariefpolitiek te
voeren.Voor wat betreft deregulering verwijs ik naar mijn brief terzake die ik
gelijktijdig aan de Kamer heb gezonden. 4Kan de Minister een overzicht geven van de inkomsten en uitgaven
(gespecificeerd) van de mestheffing?Voor de beantwoording van deze vraag verwijs ik naar de antwoorden d.d.
11 april '95 op de vragen van het lid Blauw inzake grootschalige mestverwerking
waarin op deze inkomsten en bestedingen wordt ingegaan (II, 1994–1995,
Aanhangsels Handelingen 657). 5Hoe verhoudt de geschetste noodzaak voor het lKC-Landbouw zich ten
opzichte van de bezuinigingen op het landbouwkennissysteem?De nieuwe positie en taakstelling van het lKC-Landbouw leidt ertoe dat
taken worden overgeheveld naar andere organisaties in het landbouwkennissysteem.
De taken op het gebied van de 2e-lijnsvoorlichting (de kennistransfer en -transformatie
van onderzoek naar voorlichting/praktijk) worden overgedragen naar de proefstations.
Ondanks de bezuinigingen op het landbouwkennissysteem worden hiertoe 25 formatieplaatsen,
plus mensen en volledige financiering, beschikbaar gesteld aan de proefstations.Deze gewijzigde taakstelling gaat gepaard met een zware bezuinigingstaakstelling
voor het lKC-Landbouw die leidt tot een reductie in omvang van formatieplaatsen
van 240 naar 110. 6Hoe verhoudt het herstelplan van de VVD, dat gepresenteerd is bij
de behandeling van de LNV-begroting voor 1994 op 27 en 28 oktober 1993 zich
ten opzichte van de lijnen die zijn uitgezet in de Prioriteitennota?Ik heb bij het opstellen van de nota primair rekening gehouden met dat
wat de Tweede Kamer, waaronder de fractie van de VVD, tijdens het debat over
de regeringsverklaring en tijdens de behandeling van de LNV-begroting 1995
naar voren heeft gebracht. 7, 8 en 178Hoe verhoudt de forse bezuiniging op onderzoek zich ten opzichte
van het feit dat in de Prioriteitennota kennis- en innovatiebeleid als een
van de prioritaire beleidsthema's wordt geformuleerd?De bezuinigingen op onderzoek worden na eerst met f 8,8 mln
verhoogd te zijn, f 23,8 mln verminderd en met f 3,8 mln door efficiënter
om te gaan met materiële uitgaven. Hoe wordt de overige 20 mln ingevuld?Ziet de minister op een andere wijze een mogelijkheid om de ombuigingen
op onderzoek budgettair neutraal te verminderen?Op grond van het Regeeraccoord zou op de onderzoeksuitgaven f 48,8
mln/jaar moeten worden omgebogen, nl. f 40 mln. op grond van een taakstelling
met betrekking tot programma-uitgaven en f 8,8 mln. uit hoofde van de
taakstelling ten aanzien van de apparaatsuitgaven. Van een verhoging van de
taakstelling met f 8,8 mln. is dus geen sprake. In mijn brief van 1 0
april 1 995 (Kamerstuk 23 900 XlV, nr. 43) heb ik aangegeven dat ik een
taakstelling van in totaal f 48,8 mln./jaar te zwaar vind en melding
gemaakt van mijn besluit die taakstelling voor f 20 mln. elders binnen
de begroting van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij te realiseren. Hieruit
blijkt dat ik aan het kennis- en innovatiebeleid prioriteit toeken. Er resteert
vervolgens nog een taakstelling van f 28,8 mln. die voor f 3,8 mln.
zal worden verwezenlijkt door efficiënter om te gaan met materiële
uitgaven. Voor de invulling van de overige f 25 mln./jaar, mag ik verwijzen
naar de pagina's 3 en 4 van eerdergenoemde brief. Andere mogelijkheden
om de ombuigingen op de onderzoeksuitgaven te beperken, zie ik niet. 9Hoe verhouden de bezuinigingen van f 54 mln. op landbouwstructuurontwikkeling
zich ten opzichte van de noodzaak tot vernieuwing om de dynamiek te benutten
(Prioriteitennota pag. 6) en het belang van de land- en tuinbouw voor economie
en werkgelegenheid dat tot uitdrukking komt in het kabinetsbeleid (pag. 8)?Allereerst merk ik op dat de sterke tendenzen tot dynamiek en vernieuwing
in de agrarische sector slechts zeer ten dele afhankelijk zijn van de middelen
die de overheid inzet voor structuurverbetering.De resterende middelen voor structuurverbetering beoog ik in ieder geval
zo efficiënt mogelijk in te zetten ten behoeve van vernieuwing in de
sector. Daarbij wil ik meer dan in het verleden aansluiten bij innovaties
vanuit de praktijk die een voorbeeldwerking hebben.Wat de invulling van de bezuinigingen betreft, ben ik van mening dat ook
die niet op gespannen voet staat met de noodzaak van vernieuwing en benutting
van dynamiek:In het Regeeraccoord is een ombuiging voorzien op subsidies op het gebied
van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij van f 100 mln. structureel. Op
grond van mijn keuze voor een beperking van de ombuiging op de onderzoeksuitgaven
is dit bedrag verhoogd tot f 114 mln./jaar. Voor f 51 mln, wordt
hieraan invulling gegeven door ombuiging in de sfeer van landbouwstructuurontwikkeling.
Meer concreet zal het daarbij gaan om het uitsmeren over meer jaren van de
Complementaire Regeling voor investeringen in Landbouwbedrijven (CRL, ad f 21
mln.), het beperken van de rijksbijdrage aan DLV en SEV (f 10 mln.),
het verminderen van de middelen voor grootschalige mestverwerking (f 15
mln.) en het temporiseren van de totstandkoming van Waardevolle CultuurLandschappen
(WCL's, f 5 mln.).In dit verband wil ik de aandacht vestigen op het volgende:– Op de CRL is de laatste jaren slechts in beperkte mate een beroep
gedaan. Het beëindigen van de regeling acht ik in dit opzicht alleszins
verantwoord, mede gegeven het feit dat de helft van het beschikbare budget
zal worden ingezet voor de Structuurverbeteringsregeling Landbouwbedrijven
(SVL), waarmee de mogelijkheid wordt gecreëerd voor hogere EU-medefinanciering;– Er zal met kracht moeten worden gestreefd naar samenwerking tussen
DLV en SEV; bij gelijkblijvende dienstverlening zal dit tot aanmerkelijke
besparingen kunnen leiden. Tegen die achtergrond is een vermindering van de
rijksbijdrage verantwoord;– Naar het zich laat aanzien zullen de na ombuiging nog voor grootschalige
mestverwerking beschikbare middelen voldoende zijn om aan de verplichting
te kunnen voldoen;– Bij de ombuiging op de WCL-gelden gaat het in de eerste plaats
om een aanpassing van het uitvoeringstempo aan de realiteit. 10Welke delen van de nota zijn specifiek gericht op de plattelandsvernieuwing
en in welk opzicht zijn deze nieuw ten opzichte van het voorgaande beleid?Zoals in de nota is aangegeven kan de gehele nota worden beschouwd als
de bijdrage vanuit het LNV-beleid aan het thema plattelandsvernieuwing. Een
bijzonder accent wordt gelegd in hoofdstuk 4, met name het daarin opgenomen
bestuurlijk model.Ook de door mij voorgenomen Kaderregeling stimulering vernieuwende projecten
acht ik in dit kader van belang. 11Op welke wijze wil de minister de kabinetskeuze om de noodzakelijke
samenwerking op het gebied van onderzoek, onderwijs en voorlichting te bevorderen
en de inspanningen ten aanzien van kennis en innovatie te stimuleren voor
de visserij vormgeven?De visserijsector onderscheidt zich van andere sectoren doordat deze,
in omvang beperkte, doelgroep naar verhouding veel directe contacten met onderzoekers
en onderzoeksinstellingen heeft.In het onderzoek en in de gespecialiseerde opleiding tot visser zal de
komende jaren, meer dan voorheen, aandacht gegeven moeten worden aan onderwerpen
als de betekenis van het ecosysteem en de kwaliteit en afzet van het produkt.
ln overleg met de sector zal worden nagegaan hoe de voorlichting over deze
onderwerpen gerealiseerd dient te worden. De betrokkenheid van de sector bij
de keuze van onderwerpen voor onderzoek zal verder worden vergroot. Dit vraagt
zowel een scherpe analyse van onderzoeksbehoeften, alsook de inzet van de
overheid en het bedrijfsleven om een financiering van het toepassingsgerichte
onderzoek te kunnen verwezenlijken. 12 en 87aIs de minister bereid om in het visserijonderwijs aandacht te besteden
aan de beheersverantwoordelijkheid voor visbestanden, de marktontwikkelingen
en natuur- en milieuzorg?Wordt in het visserijonderwijs, naast de visserijpraktijk, aandacht
besteed aan zaken als beheersverantwoordelijkheid, natuur en milieuzorg en
marktontwikkeling?Het visserijonderwijs betreft een eerste verantwoordelijkheid van mijn
collega van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen. Het ministerie van LNV stelt
jaarlijks geactualiseerd lesmateriaal ter beschikking waarin aandacht wordt
besteed aan de beheersverantwoordelijkheid voor visbestanden, zoals deze in
de regelgeving tot uitdrukking komt. Het Produktschap Vis heeft een commissie
onderwijs ingesteld waarin het de wensen en opvattingen van het visserijbedrijfsleven
op het gebied van visserijonderwijs coördineert. Met het Produktschap
vindt overleg plaats op de wijze waarop aan bovengenoemde onderwerpen in het
onderwijs aandacht kan worden besteed. 13 en 16Kan het regelmatig verleggen van de beleidskoers niet leiden tot
onduidelijkheid in het beleid en onzekerheid in de sector en daarmee vermindering
van het draagvlak?Hoe verhoudt een «voorspelbare overheid» zich tot een
overheid die «regelmatig haar koers verlegt»?Voorspelbaarheid kan nooit betekenen dat de overheid verzuimt in te spelen
op een omgeving die aan dynamiek onderhevig is. Het kan dus niet zo zijn dat
de overheid de klok stilzet, terwijl de tijd doortikt.Dat neemt niet weg dat de overheid zich bij het doorvoeren van noodzakelijke
aanpassingen in het beleid als een betrouwbare en voorspelbare actor dient
op te stellen. In dat opzicht is mijn inzet er juist op gericht om onzekerheden
met betrekking tot het overheidsbeleid zoveel mogelijk weg te nemen. 14Kan de Minister uiteenzetten welk perspectief boeren en tuinders
voor hun individuele bedrijf uit deze nota moeten halen? Het perspectief van het individuele bedrijf is in de eerste plaats in
handen van de ondernemers zelf. Vernieuwing op bedrijfsniveau is nodig om
perspectief te houden in zich snel wijzigende marktomstandigheden. Met deze
nota, het stimuleringskader en kennisbeleid voorop, wordt de noodzakelijke
vernieuwing – juist ook gericht op het individuele bedrijf – gestimuleerd.
De mate van doorwerking naar individuele bedrijven zal een wisselend beeld
geven door verschillen in ondernemerschap. 15Welke beleidswijziging vindt plaats ten opzichte van het voorgaande
beleid, anders dan een zeer ingrijpende financiële bezuiniging?De nota geeft aan welke prioriteiten ik deze kabinetsperiode wil stellen.
Het regeerakkoord vormt het kader waarbinnen de nota is opgesteld. Dat geldt
zowel voor de bezuinigingen als voor de intensiveringen en de lastenverlichting.
Daar waar ik wijzigingen in het beleid voorstel, wordt dat per aandachtsveld
onder het kopje «prioriteiten» aangegeven. 17Leidt de verlaging van de rijksbijdrage aan DLV en SEV tot lastenverzwaring?
Zo ja, hoe verhoudt zich deze ten opzichte van de lastenverlichting?De verlaging van de rijksbijdrage aan DLV en SEV kan m.i. niet als een
lastenverzwaring worden uitgelegd. De hoogstnoodzakelijke samenwerking tussen
beide organisaties zal, naar mijn opvatting, tot belangrijke besparingen aanleiding
kunnen geven. 18Hoe verhoudt de bezuiniging van f 21 mln. op CRL zich ten opzichte
van de 100 mln die wordt uitgetrokken voor de kaderregeling stimulering vernieuwende
projecten?Van het voor de CRL beschikbare budget zal na de ombuigingen, uiteindelijk,
nog omstreeks f 20 mln. resteren. Deze middelen zullen worden ingezet
voor de SVL die t.z.t. in haar geheel zal worden ingebed in de nieuwe Kaderregeling
vernieuwende projecten.Zie ook antwoord 9. 19Hoe verhoudt de bezuiniging op het realiseren van WCL's (f 8
mln), op de landinrichting (f 15 mln.) en op natuur e.d. (f 10 mln.)
(samen f 33 mln.) zich ten opzichte van het extra geld voor realisering
van de EHS?De in de vraag genoemde bezuinigingsbedragen zijn niet geheel juist; de
correcte bezuinigingsbedragen zijn f 12 mln op landinrichting en f 6
mln op natuur.Deze voorgenomen bezuinigingen en de temporisering van de totstandkoming
van de WCL's beïnvloeden de realisering van de Ecologische Hoofdstructuur
niet. Dit omdat er bij de invulling van de ombuigingen op natuur voor is gekozen
alleen op die onderdelen te bezuinigen die geen verband houden met de EHS.
De bezuiniging op WCL's betreft slechts een temporisering van de uitvoering
van projecten, die vanuit de gebieden zijn aangedragen; deze hebben geen betrekking
op verwerving van gronden t.b.v. de EHS.De bezuiniging op landinrichting komt feitelijk neer op 9 mln. structureel
en moet nog nader worden ingevuld. Daartoe voer ik overleg met de provincies
en heb ik de Centrale Landinrichtingscommissie om advies gevraagd. 20Hoe verhoudt de bezuiniging op openluchtrecreatie zich ten opzichte
van het totale beschikbare budget voor openluchtrecreatie?Het totale beschikbare budget voor openluchtrecreatie bestaat uit de gelden
die specifiek voor dit beleidsterrein zijn aangegeven (in begroting 1995,
f 35 mln.) en uit gelden die in verschillende andere begrotingsposten
zijn opgenomen met een bredere doelstelling (kennisbeleid, grondverwerving
en inrichtingsgelden bij LBL/LD, beheersgelden Staatsbosbeheer).Een bezuiniging van f 1 mln. komt neer op ca. 3% van het specifieke
budget voor de openluchtrecreatie. 21a, 21b, 21c en 52Welke oorzaken liggen ten grondslag aan het achterblijvend succes
bij de regeling kwaliteitsprojecten agrarische produkten?Waarom wordt de kwaliteitszorg niet op andere wijze versterkt?Hoe verhoudt de bezuiniging op kwaliteitszorg (23 mln) zich ten opzichte
van de noodzaak om meer marktgericht en dus meer kwaliteitgericht te produceren?Hoe verhoudt de noodzaak tot marktoriëntatie zich ten opzichte
van de bezuinigingen op onderzoek en kwaliteit?De noodzaak om meer markt- en kwaliteitsgericht te produceren is primair
de verantwoordelijkheid van het bedrijfsleven en mag en kan, ten principale,
niet afhankelijk zijn van overheidssubsidies.Het subsidie-instrument is, vanzelfsprekend, niet meer dan één
van de mogelijkheden ter stimulering van de kwaliteitszorg. Onderzoek, onderwijs
en voorlichting zijn evenzeer wegen waarlangs de kwaliteitszorg kan worden
bevorderd. Na een zeer aarzelende start is in de loop van 1994 een groot aantal
voorstellen voor projecten in het kader van genoemde regeling ingediend. Het
merendeel van deze voorstellen bleek matig tot slecht onderbouwd en niet te
kunnen voldoen aan de criteria van de regeling. Een en ander geeft aanleiding
tot ernstige twijfel aan de effectiviteit en de noodzaak van de regeling.Tegen de achtergrond van het voorgaande heb ik ervoor gekozen de middelen
die waren uitgetrokken voor de Regeling kwaliteitsprojecten in te zetten ten
behoeve van het (beperken van de ombuigingen op het) landbouwkundig onderzoek.Overigens zal in de toekomst de mogelijkheid bestaan voor vernieuwende
projecten op het gebied van kwaliteitszorg een beroep te doen op subsidiëring
onder de nieuwe Kaderregeling. 22Wat bedoelt de Minister concreet met meer aandacht voor het functioneren
van de arbeidsmarkt?Het functioneren van de arbeidsmarkt heeft in het kabinetsbeleid een centrale
plaats. Ook de sectoren waarvoor L.N.V. verantwoordelijkheid draagt, hebben
voordeel bij vermindering van bijvoorbeeld de «wig» en beperking
van de regeldruk en administratieve lasten. Daarnaast doet zich in de landbouw
de problematiek voor van de tijdelijk grote arbeidspieken. In sommige sectoren
wordt d.m.v. loonwerk, bedrijfsverzorging, tijdelijke arbeidscontracten daar
goed op ingespeeld. Ik wil bevorderen dat de oorzaken van dit probleem in
de agrarische sector verder worden verkend evenals de mogelijke maatregelen
om tot verbetering te komen. Maatregelen die overigens veelal door de ondernemers
zelf genomen kunnen worden. Overigens zijn uiteraard de ondernemers primair
zelf verantwoordelijk voor de werkgelegenheid. 23Is de minister van mening dat hij met het uitbrengen van zijn Prioriteitennota
heeft voldaan aan het uitgangspunt dat de overheid zorg draagt voor heldere
kaders zodat burgers, ondernemers en maatschappelijke organisaties weten wat
zij op het terrein van LNV wel van de overheid kunnen verwachten en wat niet?Zo ja, hoe ziet de minister dan de reacties van het landbouwbedrijfsleven
en van natuurorganisaties waarin wordt gesproken over onduidelijkheid in beleidskeuzes?Genoemd uitgangspunt heeft een bredere strekking dan alleen deze nota.
Ik streef er naar om in mijn beleid helderheid te verschaffen. De nota Dynamiek
en Vernieuwing, waarin ik mijn beleidsvoornemens voor deze kabinetsperiode
heb verwoord, draagt daaraan bij.Wel wijs ik u er op, dat dit de eerste keer is dat aan het begin van een
kabinetsperiode voor het integrale beleidsterrein van LNV heldere kaders en
prioriteiten worden aangeven. 24Hoe verhouden de drie prioritaire beleidsthema's zich ten opzichte
van de reeds eerder vastgelegde vier kerntaken van LNV? Worden deze kerntaken
nu gewijzigd?Ten behoeve van de Grote Efficiency Operatie heeft in de vorige kabinetsperiode
een kerntakenanalyse van het ministerie van LNV plaatsgevonden. Dit heeft
geleid tot de formulering van een drietal kerntaken die vervolgens in brede
zin zijn onderschreven. Deze kerntaken zijn:1. Het bevorderen van een duurzaam, vitaal en gevarieerd landelijk gebied,
ten dienste van de samenleving als totaal, waarin de verschillende functies
(landbouw, natuur, bos, openluchtrecreatie, landschap en visserij) optimaal
tot hun recht komen.2. Het bevorderen van een duurzame en concurrerende landbouw en visserij,
inclusief de verwerkende industrie.3. Het bevorderen van een duurzame instandhouding, herstel en ontwikkeling
van de Nederlandse (en waar relevant, internationale) natuurwaarden en landschappen.De nota Dynamiek en Vernieuwing beoogt bij te dragen aan de realisering
van deze kerntaken, waarbij nadrukkelijk ook afstemming wordt gezocht met
het beleid van andere departementen. 25Hoe wordt de collectieve verantwoordelijkheid voor natuurbehoud en
-ontwikkeling door de overheid ingevuld? (blz. 7)Zeer kort samengevat betreft de collectieve verantwoordelijkheid voor
natuurbehoud en -ontwikkeling het volgende:– de realisatie en het beheer van de EHS;– het bevorderen van behoud en ontwikkeling in (inter)nationaal
verband middels projecten, verdragen en regelgeving;– het ondersteunen van voorlichting, onderzoek en educatie op het
gebied van natuurbehoud en -ontwikkeling.In het decentralisatie accoord IPO-LNV wordt de verdeling van de overheidsverantwoordelijkheid
opnieuw vorm gegeven. 26Is beleid dat gericht is op zoveel mogelijk marktwerking samen met
het realiseren van een goed evenwicht tussen landbouw, natuur, bos en recreatie
in de praktijk mogelijk? Hoe wil de minister een dergelijk beleid in de praktijk
vorm geven? (blz. 8) Meer marktwerking heeft onder andere tot gevolg dat de traditionele landbouwproducent
meer gedwongen wordt een produkt te leveren waar de samenleving om vraagt.
Natuur-, dier-, landschaps- en milieuvriendelijk produceren zal daardoor meer
dan voorheen een noodzaak worden.Dat neemt niet weg dat niet alle maatschappelijk gevraagde produkten en
diensten door de markt geleverd kunnen worden. Het gaat er om een goed evenwicht
te vinden tussen private en collectieve verantwoordelijkheid. 28Waarom wordt op de particuliere instellingen van openluchtrecreatie
en bijzondere activiteiten bezuinigd, juist nu in de nota «Dynamiek
en Vernieuwing» een groot beroep wordt gedaan op de particuliere sector
om het beleid van de overheid uit te voeren?Bij een aantal particuliere instellingen op het gebied van de openluchtrecreatie
is sprake van subsidies aan de organisaties als zodanig die een structureel
karakter dragen. Naar mijn opvatting dienen dergelijke subsidies in beginsel
te worden afgebouwd. Projecten van onder meer organisaties op het gebied van
de openluchtrecreatie gericht op het bereiken van concreet na te streven doelstellingen
die passen binnen mijn beleid blijven voor subsidies in aanmerking komen. 29 en 144Op welke wijzen zal, naast het verstrekken van subsidies, het particulier
natuurbeheer ten behoeve van de verwerving en inrichting van natuurontwikkelingsgebieden
verder worden gestimuleerd?Zal de systematiek van prestatie-gebonden vergoedingen in de toekomst
worden toegepast voor alle vormen van beheer van natuurwaarden binnen en buiten
de EHS, door boeren, particuliere natuurbeheerorganisaties en particuliere
bos- en landgoedeigenaren? (blz. 22/23)Of de systematiek van prestatiegebonden vergoedingen voor alle vormen
van beheer zal en kan worden toegepast hangt af van meerdere factoren.Een voorwaarde is dat een eenvoudig bruikbare methode beschikbaar is die
goed uitvoerbaar, controleerbaar en handhaafbaar is en waarbij de uitvoeringslasten
in redelijke verhouding staan tot het beoogde doel.Overigens dient hierbij rekening te worden gehouden met het feit dat de
overheid nu en in de toekomst in sommige gevallen slechts een fractie van
de werkelijke kosten bijdraagt. In die gevallen zal de koppeling prestatie/vergoeding
minder nauw behoeven te zijn.Ik ben van mening dat particulieren bij het beheer van natuurwaarden zowel
binnen als buiten de EHS daar waar mogelijk dienen te worden ingeschakeld. 30Op welke wijze wordt beleid tot behoud en ontwikkeling van waardevolle
cultuurlandschappen concreet uitgewerkt?Het beleid tot behoud en ontwikkeling van een WCL wordt geconcretiseerd
in het gebiedsperspectief, dat het karakter heeft van een raamplan en het
gemeenschappelijk kader voor concrete activiteiten in de 11 gebieden vormt.In het Structuurschema Groene Ruimte is de provincies verzocht zorg te
dragen voor de totstandkoming van de gebiedsperspectieven. De provincies zijn
daar enthousiast mee aan de slag gegaan. Concrete activiteiten worden vervolgens
veelal door regionaal georganiseerde instellingen/coöperaties, bedrijven
e.d. voorgesteld. Hier is sprake van «bottom-up»-uitvoering. In 1994 is tot ruim 10 miljoen gulden aan projekten verplicht. Voor hetzelfde
bedrag is door derden medefinanciering toegezegd. 31Waarom komt recreatie niet voor in de paragraaf met de beleidsdoelstellingen?
En waarom wordt toerisme niet meer uitgewerkt in de nota (par. 2.2.)?De beleidsdoelstellingen betreffen integrale onderwerpen. Recreatie c.q.
toerisme maakt onlosmakelijk onderdeel uit van de te nemen acties in het kader
van Dynamiek en vernieuwing. In de korte omschrijvingen per beleidsthema is
recreatie c.q. toerisme expliciet (zoals in par. 4.5. Relatie tussen stad
en groene ruimte) of impliciet (bij het zoeken naar nieuwe economische dragers
voor het landelijk gebied) vervat. 32Hoe wordt een wildgroei aan keurmerken voorkomen?De wildgroei heeft betrekking op de extra kwaliteitseisen die het bedrijfsleven
zelf instelt. Ik streef ernaar, in overleg met het bedrijfsleven, de wildgroei
aan keurmerken tegen te gaan. Een voorbeeld hiervan is het stimuleren van
een breedgedragen Agrarisch Milieukeurmerk dat eenheid brengt in de veelheid
aan keurmerken op het terrein van dierenwelzijn en milieu. 33Op welke wijze zal de minister de landbouwkundige kennis op het departement
vergroten?Ik ben van mening dat op mijn departement ruim voldoende landbouwkundige
kennis voorhanden is om de vele problemen die op LNV-beleidsterrein spelen,
adequaat aan te pakken. 34 en 181Welke concrete samenwerking op het gebied van kennisbeleid staat
de Minister voor ogen en hoe wordt die bevorderd?Op welke wijze wordt de samenhang tussen de drie panelen van het
OVO-drieluik – onderzoek, voorlichting en onderwijs – gewaarborgd?Ik denk aan onder meer aan samenwerking tussen– LUW en DLO– instellingen van landbouwonderwijs, praktijkonderzoek en voorlichting– LUW en instellingen van Hoger Agrarisch Onderwijs– DLO en instellingen van praktijkonderzoek.Ook samenwerkingsverbanden met het bedrijfsleven en met de algemene kennisinstellingen
staan mij voor ogen.De samenwerking is primair de verantwoordelijkheid van de kennisinstellingen
zelf. Ik zal mij inzetten om de voorwaarden voor samenwerking te verbeteren.
Ik wil de vraagkant versterken o.m. door te bevorderen dat de kennisbehoefte
door de gebruikers helder wordt geformuleerd. Voorts zal ik in de procedure
van sturing en financiering de samenwerking bevorderen en waar mogelijk belemmeringen
voor samenwerking wegnemen. Ook zullen activiteiten op het gebied van onderzoek,
voorlichting en onderwijs deel uit kunnen maken van de Kaderregeling stimulering
vernieuwende projecten.Tot slot zal ik door (mede)bepaling van de missie van de kennisinstellingen
bijdragen aan de samenhang. 35Waarom zijn de particuliere eigenaren van historische buitenplaatsen
niet opgenomen als categorie van beheerders van de Ecologische Hoofdstructuur?Bij de opsomming van beheerders van de Ecologische Hoofdstructuur op blz
22 van de nota heb ik geen volledige opsomming gegeven.Ik heb onderscheid gemaakt in boeren, terreinbeherende natuurbeschermingsorganisaties
en andere particuliere eigenaren. Op blz 23 van de nota heb ik gesteld dat
ook het beheer van de overige delen van de EHS duurzaam en professioneel dient
te geschieden. Daar waar particulieren de gewenste natuurkwaliteit op duurzame
basis kunnen leveren zal dit beheer worden ondersteund. Dit geldt ook voor
de eigenaren van historische buitenplaatsen. 36Aan welke concrete invulling/uitwerking denkt de minister bij de
vijf lijnen die worden geschetst ten aanzien van de omvorming van het subsidie-instrumentarium
en wanneer dan deze concrete invulling tegemoet worden gezien?De vijf geschetste lijnen hebben betrekking op de doorlichting van alle
bestaande subsidieregelingen. Op basis van de evaluatieresultaten zullen daar
waar mogelijk aanpassingen van het subsidie-instrumentarium worden doorgevoerd.
Ik ben voornemens de eerste resultaten van de omvormingsoperatie in de loop
van 1996 af te ronden en te presenteren in de ontwerp-begroting 1997. 37aWanneer in 1995 wordt de Kaderregeling stimulering vernieuwende projecten
gepresenteerd?Ik ben voornemens de hoofdlijnen van de Kaderregeling stimulering vernieuwende
projecten in de tweede helft van 1995 nader uit te werken. Naar verwachting
zal de regeling uiterlijk medio 1996 kunnen worden afgerond. Dan zal de regeling
stapsgewijs worden ingevoerd. 37bVan welke posten is de 100 miljoen voor de Kaderregeling afkomstig?Hoe wordt deze 100 mln. ingevuld?De ruim f 100 mln (horizon 1998) voor de Kaderregeling zal, volgens
een globale analyse, afkomstig zijn van de volgende posten:– complementaire regeling voor investeringen in landbouwbedrijven– structuurverbetering landbouwbedrijven– demonstratie en voorlichtingsprojecten– innovatieprojecten– verbetering marktstructuur– milieu-vriendelijke agrificatie– biologische landbouw– regeling Waardevolle Cultuurlandschappen– kwaliteitsprojecten agrarische produkten en produktieprocessen– projecten diergezondheid– omvorming instituutsfinanciering voorlichting– EU-financiering– diversen.Zie ook de antwoorden 45 en 69. 37cKan worden onderbouwd dat dit bedrag voor deze regeling voldoende
is?In dit stadium is uiteraard nog niet aan te geven in welke mate een beroep
zal worden gedaan op de nieuwe Kaderregeling. Dit betekent dat nu geen uitspraak
is te doen over de omvang van de benodigde financiële middelen. 38a en 38bBeschouwt de minister conferenties e.d. als een nieuw strategisch
instrument?Indien de minister van mening is dat «conferenties, ronde tafelgesprekken,
communicatie en innovatieprijzen» andere instrumenten ter stimulering
van dynamiek en vernieuwing zijn, wat waren dan de traditionele instrumenten?Als traditionele instrumenten beschouw ik onderwijs, onderzoek, voorlichting,
landinrichting, fiscale faciliteiten, innovatiesubsidies, enz.De bewuste passage op pag. 9 handelt over strategische instrumenten en
processen. Conferenties zijn op zichzelf geen nieuw instrument, maar kunnen
van nut zijn voor strategievorming. 39Welke EU co-financieringsmogelijkheden heeft de minister?In de nieuwe Kaderregeling zal naast het verlengen van bestaande EU-cofinanciering
er tevens naar worden gestreefd nieuwe danwel extra vormen van EU-cofinanciering
te realiseren.Hierbij noem ik de mogelijkheid van EU-meefinanciering op het gebied van
internationalisering van het kennisbeleid en het natuur- en milieubeleid. 40Kan de Minister concreter aangeven hoe hij de vernieuwingsgezindheid
van ondernemingen de komende jaren wil stimuleren? (pag. 9)In de nota is op diverse plaatsen aangegeven hoe de vernieuwingsgezindheid
gestimuleerd kan worden. In de eerste plaats via lastenverlichting, waarbij
in het bijzonder gedacht wordt aan het verruimen van de investeringsaftrek,
faciliteiten voor vermogensversterking van particulieren en uitbreiding van
faciliteiten die eigen initiatieven inzake R en D bevorderen. In de tweede
plaats via deregulering, waardoor ondernemingen die nieuwe activiteiten willen
oppakken niet belemmerd worden door onnodige beperkingen. Zowel de voor het
bedrijfsleven in het algemeen bedoelde operatie «marktwerking, deregulering
en wetgevingskwaliteit», alsook de meer specifieke operatie van LNV
inzake deregulering en administratieve lastenverlichting beogen hiertoe bij
te dragen. Ook LNV-specifiek is de kaderregeling stimulering vernieuwende
projecten, die beoogt de op dit moment reeds bestaande subsidieregelingen
voor investeringen en bevordering van innovatieve ontwikkelingen veel meer
te verdelen en toe te spitsen op vernieuwende initiatieven.Ook innovatieprijzen kunnen voor het stimuleren van vernieuwing een belang
rijke rol spelen. 41Is het de intentie de genoemde kaderregeling het karakter van een
zogenaamd «research en development» instrument te geven, m.n.
daar waar het kennis, markt en concurrentiekracht betreft? En zoja, hoe verhoudt dit nieuwe instrument zich tot bestaande regelingen
van de Rijksoverheid ter stimulering van R&D en innovatieve investeringen?
(blz. 9)De Kaderregeling stimulering vernieuwende projecten beoogt niet uitsluitend
in te spelen op research en development activiteiten.Naast de omvorming van het subsidie-instrument ben ik voornemens een substantieel
deel (uiteindelijk oplopend tot ruim f 100 mln/jaar) van subsidie-gelden
in te zetten voor het stimuleren van dynamiek en vernieuwing op het gebied
van kennis, markt, concurrentiekracht en landelijk gebied.Daarbij kunnen uiteraard ook elementen van R&D aan de orde zijn.Ik zal daarbij zorgdragen voor juiste afstemmingen met de toegankelijkheid
van de regelingen van andere departementen. 42Hoe zullen binnen de genoemde kaderregeling criteria worden aangelegd
op basis waarvan het innovatieve karakter van ingediende projecten kan worden
getoetst? (blz. 9)Voor de feitelijke ontwikkeling van de Kaderregeling zal meer inzicht
worden verkregen in doelstelling, doelgroepen, subsidieregiem e.d.. Op basis
hiervan zullen criteria worden vastgesteld waarop de projecten kunnen worden
beoordeeld.De aard van de projecten brengt met zich, dat een balans zal moeten worden
gevonden tussen enerzijds de behoefte aan heldere, éénduidige
en objectieve toetsingscriteria en anderzijds de noodzaak de toetsingsruimte
niet zodanig in te dammen, dat er een rigide instrument ontstaat. 43Op welke wijze zal binnen de kaderregeling financiële ruimte
worden gereserveerd voor zeer verschillende typen projecten, zoals projecten
op het gebied van procesinnovatie met een nationale betekenis en projecten
gericht op versterking van de leefbaarheid van het platteland met een strikt
regionale betekenis? (blz. 9).De vormgeving van de kaderregeling zal zodanig zijn dat zij ruimte biedt
voor verschillende typen projecten, als b.v. genoemd in de vraag. 44Is er voldoende ruimte voor starters als van de subsidieontvanger
een aanmerkelijke financiële bijdrage wordt gevraagd? (par. 2.3)Starters staan vanwege de financiering van de bedrijfsovername doorgaans
voor hoge financiële lasten. Bij de invulling van het lastenverlichtingspakket
voor het midden- en kleinbedrijf incl. de landbouw wordt daarom aan deze categorie
bedrijven ook speciaal aandacht besteed. Hoe dit uitwerkt zal van bedrijf
tot bedrijf verschillen. 45 en 69Kan een overzicht worden gegeven van de bestaande subsidieregelingen
gericht op vernieuwing, die in de nieuwe kaderregeling zullen worden geïntegreerd?
Hoe functioneren deze regelingen?Kunnen voorbeelden worden gegeven van reeds toegekende prestatiegerichte
subsidies?In welk opzicht wordt het beleid in de komende jaren meer dan tot
nu toe gericht op het stimuleren van innovatie? Het komt er de komende jaren vooral op aan dat het beleid ter stimulering
van innovatie efficiënter en effectiever wordt. Dat vraagt ook om verbeteringen
in het instrumentarium.De huidige regelingen voor investeringen en bevordering van innovatieve
ontwikkelingen zijn niet alle even effectief en hebben elk hun eigen voorwaarden
en beperkingen. Een kaderregeling biedt de mogelijkheid meer samenhang aan
te brengen tussen kennis, markt, concurrentiekracht en landelijk gebied, waardoor
innovatie effectiever bevorderd kan worden.In de nieuwe kaderregeling stimulering vernieuwende projekten worden in
ieder geval bestaande subsidieregelingen betrokken. Zie antwoord 37b.Daarnaast worden in de kaderregeling middelen betrokken uit de afbouw
van de instituutsfinanciering van de voorlichtingsorganisaties. Tenslotte
zal sprake moeten zijn van een passende EU-cofinanciering.De subsidiebijlage bij de begroting van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij
bevat informatie met betrekking tot de prestatiegerichtheid van subsidies.
Als voorbeelden kunnen worden genoemd:– de Regeling functiebeloning bos- en natuurterreinen– de Regeling waardevolle cultuurlandschappen– de Regeling stimulering biologische produktiemethoden– demo- en voorlichtingsprojecten in de landbouw– diverse investeringssubsidies– de Regeling stimulering bosuitbreiding op landbouwgronden. 46Wat is de toekomstige taak van het Ontwikkelings- en Saneringsfonds
en over welke middelen zal dit fonds in de toekomst nog kunnen beschikken?Bij het opstellen van de kaderregeling zal ik bezien hoe de relatie met
het Ontwikkelings- en Saneringsfonds wordt.Het is op dit moment niet duidelijk over hoeveel middelen het fonds dan
in de toekomst zal beschikken. 47Waar leidt de minister uit af dat de melkveehouderij de belangrijkste
door het GLB ondersteunde sector is? In welke zin is deze sector belangrijker
dan andere sectoren?De glastuinbouw en de melkveehouderij zijn, uitgedrukt in produktiewaarde,
de grootste sectoren in Nederland.De melkveehouderij is een daadwerkelijk door het GLB ondersteunde sector,
in de zin dat er sprake is van een garantieprijs.In de glastuinbouw is dit in beperkte mate of niet het geval. 48De Minister geeft aan dat er sinds de invoering van de superheffing
in 1984 in de melkveehouderij geen volumegroei heeft plaatsgevonden. Er vinden
echter wel structurele ontwikkelingen plaats.Jaarlijks stoppen vele bedrijven. Kan de Minister aangeven hoe de
bedrijfsontwikkeling is gelopen in de melkveehouderij sinds 1984?In de periode voor 1984 was de jaarlijkse afname ca. 1700 bedrijven per
jaar (2,6% per jaar). Na 1984 is de afname per jaar ca 2200 bedrijven (4,4%
per jaar).De afname vindt vooral plaats bij bedrijven met minder dan 30 melkkoeien. 49Hoe denkt het Kabinet te voorkomen dat marktoriëntatie in de
agrisector vooral de grootschalige bio-industrie bevordert en daarmee de positie
van kleinschaliger, extensieve bedrijven, biodynamische bedrijven
en bedrijven in het kader van landschaps- en natuur benadeelt? (blz. 11).Dit Kabinet kiest niet voor het ene of het andere type bedrijven. Het
wil met name die initiatieven ondersteunen die aansluiten bij wensen uit maatschappij
en markt. Dit geldt voor kleinschalige en grootschalige ondernemingen. Het
algemene beeld is dat het aantal bedrijfsstijlen zal toenemen.Dit laat onverlet dat efficiënt produceren in elke bedrijfsstijl
een noodzaak blijft om posities veilig te stellen in een dynamische markt.
Ook de biologische landbouw heeft haar efficiëntie gedurende de laatste
jaren enorm verbeterd. Streven naar efficiëntie leidt niet alleen tot
een lagere kostprijs maar ook tot een zuiniger inzet van hulpbronnen en hulpmiddelen.Het proces van geleidelijke schaalvergroting zal zich ook in Nederland
de komende jaren voortzetten.Mijn beleid richt zich op het helder vastleggen van de maatschappelijke
randvoorwaarden aan deze ontwikkeling op het gebied van milieu, welzijn, gezondheid
en natuur. 50Omdat Nederland geen natuurlijke vestigingsplaatsvoordelen heeft,
moet er efficiënter worden geproduceerd. Wat wordt daarmee precies bedoeld?Het WRR-rapport «Grond voor keuzen» geeft in essentie aan
dat veel agrarische activiteiten zich gemakkelijk laten verplaatsen naar het
buitenland als Nederland haar competitieve voordeel niet handhaaft. Die activiteiten
zijn niet per definitie aan Nederland gebonden. Het proces van internationalisering
maakt het noodzakelijk uiterst alert te blijven op de concurrentieverhoudingen
om het verlies van werkgelegenheid in de agrarische sector tegen te gaan.
Efficiënt produceren, produktinnovaties en oplossen van de huidige milieu-
en dierenwelzijnsproblemen vergroten het perspectief op behoud van werkgelegenheid. 51Kunnen grootschalige agrarische activiteiten in ons land verder ontwikkeld
worden ondanks de zeer schaarse ruimte?In algemene zin kan worden gesteld dat ontwikkeling van agrarische activiteiten
mogelijk is binnen de ruimtelijke en milieuhygiënische randvoorwaarden.Hierbij kan worden verwezen naar het ruimtelijke beleid in het Structuurschema
Groene Ruimte. Voor de verdere invulling van dit beleid is een belangrijke
rol weggelegd voor provinciale en gemeentelijke overheden. Overigens is het
evident dat de vestigingsmogelijkheden en -voordelen sterk per regio verschillen
mede afhankelijk van de mate van de claims van andere functies op de grond. 53 en 115Kan de Minister voorbeelden geven waarbij de consument bereid is
gebleken premie te betalen voor een milieu-, dier-, natuur- en landschapsvriendelijke
produktie en waarbij sprake is van een redelijk marktaandeel van betrokken
produkt?Is de samenleving ook bereid om meer te betalen voor een milieu-vriendelijke
produktie?Er zijn tekenen dat de consument maar in beperkte mate bereid is een premie
voor milieu-, dier-, natuur- en/of landschapsvriendelijke produktie te betalen. De consument wenst de eisen ten aanzien van de wijze van produceren steeds
meer te rekenen tot de standaardkwaliteit.Er zijn produkten die voldoen aan extra eisen ten aanzien van milieu-,
natuur-, dier- en landschapsvriendelijke produktie. De scharreleieren en produkten
die voldoen aan het EKO-keurmerk (vooral EKO-aardappelen) zijn hiervan voorbeelden. 54Welke rol ziet de Minister voor de publiekrechtelijke bedrijfsorganisaties
weggelegd?Naar aanleiding van de motie-Wiebenga c.s. (21427, nr. 45), wordt thans
naar het functioneren van de Publiekrechtelijke Bedrijfsorganisaties (PBO's)
in opdracht van het kabinet een onderzoek verricht door het lnstituut voor
sociaal wetenschappelijk onderzoek van de Katholieke Universiteit Brabant
(lVA). Het rapport zal naar verwachting medio juni verschijnen. Het kabinet
zal zijn standpunt bepalen en voornoemd rapport hierbij betrekken.Ik acht het niet opportuun om vooruitlopend op de uitkomsten van het onderzoek
en de bevindingen van het kabinet reeds nu mijn standpunt te bepalen. 58a, 58b en 59Welk percentage bedrijfsbeëindiging acht de Minister aanvaardbaar
voor de komende jaren.Hoeveel bedrijven in de land- en tuinbouwsector zullen volgens het
kabinet in de komende jaren tot 2000 worden beëindigd? Hoe zal de verhouding
liggen tussen grootschalige en kleinschalige bedrijven?Wat is het percentage van de beroepsbevolking en het aantal mensen
dat in 2000 in de agribusiness werkzaam zal zijn volgens het kabinet?Het bewerkstelligen van een bepaald bedrijfsbeëindigingspercentage
is geen doelstelling van beleid.Tezamen bieden land- en tuinbouw, visserij en voedingsmiddelenindustrie
en aanverwante sectoren in Nederland thans werk aan 560.000 mensen. Dat is
ongeveer 10,5% van de beroepsbevolking. In de afgelopen jaren was er sprake
van een lichte afname van dit aantal. Er is geen aanleiding te verwachten
dat het tempo van afname de komende jaren beduidend zal wijzigen.De afname van het aantal land- en tuinbouwbedrijven bedraagt de afgelopen
20 jaar gemiddeld 2% per jaar. Ook hier is geen aanleiding te verwachten dat
de afname tot aan het jaar 2000 zal afwijken van dit langjarig gemiddelde. 60Wil de minister reageren op de opvatting van het Landbouwschap dat
de voorgestelde lastenverhogingen m.n. op verschillende posten van onderzoek,
voorlichting, structuurverbetering, landinrichting en kwaliteitsverbetering
niet opwegen tegen de omvang van algemene lastenverlichting die ook het agrarisch
bedrijfsleven ten deel zal vallen?De ombuigingen op de genoemde terreinen houden verband met een prioriteitwijziging
in het te voeren beleid. De ombuigingen bedragen ca. f 100 mln. Hiervan
houdt een deel verband met efficiency-verbetering en een ander deel slaat
niet neer in de primaire sector. Voor het aandeel in de primaire sector verwijs
ik naar het antwoord op vraag 1 .De effecten van een algemene lastenverlichting slaan direct neer op bedrijfsniveau.
De ondernemer neemt dan zelf de beslissing of, en zo ja in welke richting
hij de extra geldmiddelen aanwendt. Van de in 1995 ingevoerde lastenverlichtende
maatregelen is het aandeel van de land- en tuinbouw f 130
mln. Ingaande 1996 komt daar structureel f 163 mln bij uit de specifieke
lastenverlichting. Voor de jaren ná 1995 is de algemene lastenverlichting
nog niet ingevuld. Duidelijk is in elk geval dat de lastenverlichtingen de
ombuigingen op de begroting van LNV ruimschoots overtreffen. 61Betekent de zinsnede «Het Kabinet zal zich inzetten het stelsel
van regelingen voor zelfstandigen in stand te houden» dat het Kabinet
de l.O.A.Z. en het B.Z. niet zal aantasten?Het Kabinet is niet voornemens de genoemde regelingen voor zelfstandigen
te wijzigen. 62 en 70Wat houdt precies de speciale regeling op het gebied van de kleinverbruikersheffing
op energie voor de glastuinbouw in? Is dit in overeenstemming met de marktoriëntatie
die het Kabinet voorstaat?Welke specifieke regeling wordt voor de glastuinbouw getroffen bij
de invoering van de kleinverbruikersheffing op energie? Is deze invoering
niet in strijd met het afgesloten energieconvenant?Het wetsvoorstel energiebelasting, dat voor advies bij de Raad van State
ligt, voorziet voor de glastuinbouw in een nihil-tarief voor aardgas en equivalente
brandstoffen. Voor electriciteit is geen speciale regeling voorzien. De regeling
is niet in strijd met de afgesloten Meerjarenafspraak energie glastuinbouw
(MJA). De doelstellingen van de MJA dienen overigens onverkort te worden gerealiseerd. 64Hoe verhoudt zich uw uitgangspunt de marktoriëntatie in de sector
te versterken tot het treffen van een speciale regeling voor de glastuinbouw,
waarmee een uitzonderingspositie op het punt van de kleinverbruikersheffing
op energie wordt gecreëerd?Mijn uitgangspunt van meer marktoriëntatie in de sector staat niet
op gespannen voet met een speciale regeling voor de glastuinbouw in de kleinverbruikersheffing.
De voorgestelde belasting is juist beperkt tot kleinverbruikers om de internationale
concurrentiepositie van de grootverbruikers niet aan te tasten. De glastuinbouw
beweegt zich juist, ondanks de kleinschaligheid van de ondernemingen, in een
internationaal concurrerende markt. Dit feit, gevoegd bij het zeer energie-intensieve
karakter van de glastuinbouw en de onmogelijkheid via generieke maatregelen
de sector te compenseren, waren aanleiding te voorzien in een speciale regeling
voor deze sector. Voor het overige zal de sector de positie in die internationale
concurrerende markt overigens zelf moeten afdwingen. 66Kan de Minister in kaart brengen wat het gevolg is van de kleinverbruikersheffing
voor de concurrentiepositie van de andere exporterende landbouwsectoren?Bij de energiebelasting is het uitgangspunt dat op macro-niveau de heffing
en terugsluizing in evenwicht zijn. Ik streef ernaar dit evenwicht ook te
realiseren voor de andere landbouwsectoren dan de glastuinbouw, zodat er in
beginsel geen nadelige gevolgen zullen optreden voor de internationale concurrentiepositie. 68Wanneer kunnen welke resultaten op bedrijfsniveau worden verwacht
van de hier gestelde prioriteiten. (p. 1 3).Zoals reeds eerder is aangegeven is de doorwerking naar bedrijfsniveau
mede afhankelijk van de mate waarin de agrarische ondernemers de nieuwe uitdagingen
oppakken. Van mijn kant zal alles in het werk gesteld worden om de noodzakelijke
kaders binnen de kortst mogelijke termijnen in orde te hebben. Waar aanpassing
van regelgeving en bestuurlijke afspraken nodig zijn, zal meer tijd nodig
zijn. Binnen LNV zijn plannen van aanpak voor alle elementen uit de nota voorbereid.
De uitwerking zal met name dit jaar en in 1996 moeten plaatsvinden. 71Is de minister bereid om, teneinde het illegale gebruik van bestrijdingsmiddelen
terug te dringen en de regelgeving m.b.t. de aanwending van deze middelen
te vereenvoudigen, bij het vaststellen van de hoofdlijnen van het gewasbeschermingsbeleid
de mogelijkheid te onderzoeken bestrijdingsmiddelen op recept te laten verstrekken?Conform het MJP-G is voor een verantwoorde gewasbescherming een voldoende
breed pakket bestrijdingsmiddelen nodig, hetgeen tevens minder aanleiding
kan vormen tot illegaal, bestrijdingsmiddelengebruik. Thans wordt door mijn
departement, conform de door het vorige kabinet geformuleerde uitgangspunten
ondermeer gewerkt aan een meer specifiek bestrijdingsmiddelenbeleid dat het
gebruik van bepaalde middelen onder specifieke toepassingsvoorwaarden mogelijk
moet maken. 72, 75 en 179Hoe ziet het kabinet precies de rol van de overheid op het gebied
van de biotechnologie?De doelstelling van het beleid is het optimaal benutten van de moderne
biotechnologie met inachtneming van de ethische aspecten.Hoe zwaar zal de ethiek wegen (t.o.v. bijvoorbeeld economische belangen)
bij besluitvorming over ontwikkeling of toepassing van biotechnologie?Hoe ziet het Kabinet de rol van de overheid op het gebied van onderzoek
en toepassing en beheer van kennis op het gebied van biotechnologie?Ik zie biotechnologie als een belangrijk hulpmiddel bij het realiseren
van een concurrerende, veilige en duurzame landbouw. Mijn beleid is gericht
op een maatschappelijk verantwoorde invoering van de biotechnologie. Biotechnologie
vormt een speerpunt in het wetenschaps- en technologiebeleid van LNV. Het
gaat daarbij om het ondersteunen van fundamenteel-strategisch onderzoek, het
bevorderen van een internationaal vooraanstaande biotechnologische infrastructuur,
het stimuleren van onderzoek t.b.v. de maatschappelijke discussie en toelating
en het stimuleren van de verspreiding en de overdracht van nieuwe biotechnologische
kennis. Voor maatschappelijk omstreden onderzoek of toepassingen is mijn beleid
sterk terughoudend. Tevens zal ik de maatschappelijke meningsvorming bevorderen
door via studiedagen etc., onder meer in de Raad voor Dierenaangelegenheden,
tot verheldering van standpunten te komen. 73, 74 en 78Waaruit bestaat concreet de «volle" steun die de overheid aan
de ontwikkeling van biologische landbouw voornemens is te geven? Wat is de
ontwikkeling van deze sector over de afgelopen 10 jaar, zowel qua omzet als
qua oppervlakte en aantal bedrijven? Dreigen biologische landbouwbedrijven
niet ten onder te gaan bij de grote nadruk op marktoriëntatie?Wil de minister gezien zijn opvatting dat biologische landbouw de
«volle steun van de overheid verdient" en gezien de ambitieuze doelen
die een aantal ons omringende landen zich ten aanzien van de uitbreiding van
het biologische areaal hebben gesteld, voorstellen doen in de fiscale sfeer
en op het punt van de accijnsdifferentiatie om de biologische landbouw te
stimuleren? Welke mogelijkheden ziet u om de steun aan omschakelende en omgeschakelde
boeren te vergroten o.m. met gebruikmaking van de Europese fondsen.Is de Minister voornemens om de ecologische diervriendelijke produktie
en consumptie daadkrachtig te stimuleren? En zoja, welke middelen is hij van
plan in te zetten om deze doelstelling te realiseren?Wordt onder duurzame produktie ook de produktiewijze verstaan die
recht doet aan het basisprincipe van de intrinsieke waarde van het dier?Voor de bestaande en omschakelende biologische boeren is sinds mei 1994
de Regeling stimulering biologische produktiemethode van toepassing. Deze
regeling heeft tot nu toe alleen betrekking op de plantaardige sector omdat
ze verband houdt met de EG regelgeving voor biologische produkten die op dit
moment alleen van toepassing is op plantaardige produktie. Ik ben echter voornemens
de regeling – na het doorlopen van de Brusselse procedure – ook
van toepassing te verklaren op de biologische teelt van veevoergewassen waaronder
ook grasland wordt verstaan. Naar verwachting kan dit komend najaar ingaan.
Hiermee wordt dan ook een stimulans gegeven aan de biologische veehouderij.
In totaal is t/m 1999 f 19 miljoen beschikbaar. Dit betreft zowel de
plantaardige als dierlijke produktie.Wat betreft de afzet is de biologische sector een van de sectoren waarvoor
steun wordt gegeven voor innovatieve investeringsprojecten van de handel en
industrie. Voor 1995 zullen investeringsprojecten in de biologische zuivelsector
kunnen worden gehonoreerd met een dubbele subsidie (35% i.p.v. 17,5%). Om
de afzet te bevorderen ben ik eveneens bereid om Biologica, de sectororganisatie
die op dit terrein werkzaam is, op programmabasis financieel te ondersteunen.De bovenbedoelde steun is bedoeld voor de biologische produktie die voldoet
aan de voorwaarden van het EKO keurmerk. In deze voorwaarden wordt m.i. recht
gedaan aan de intrinsieke waarde van het dier.Voor wat betreft fiscale maatregelen voor de biologische landbouw wijs
ik op de begin dit jaar in werking getreden fiscale groenregeling. Bedrijven
die ná 12 juli 1994 zijn overgeschakeld of overschakelen op biologische
landbouw kunnen van deze regeling gebruik maken. Hiernaast zal ik, in overleg
met VROM en Financiën, nagaan of de VAMlL-lijst kan worden uitgebreid
met voor de biologische landbouw specifieke bedrijfsmiddelen. Voor wat betreft
de accijnsdifferentiatie merk ik op dat er voor de biologische landbouw geen
accijnsheffingen bestaan. Het effect van de vigerende stimuleringsregeling
wordt thans geëvalueerd in het kader van een algehele evaluatie van het
huidige beleid voor de biologische landbouw. Op grond van evaluatieresultaten
zal ik de hoogte van de subsidiebedragen nog eens bezien.Ten aanzien van de directe steun aan biologische boeren merk ik verder
op dat verwacht wordt dat een demonstratie- en voorlichtingsproject van de
Dienst Landbouw Voorlichting voor de periode 1995–1996 zal worden gehonoreerd.
Hiermee is in totaal een bedrag van ca. f 1,5 miljoen financiële
steun gemoeid.In 1983 was het biologisch landbouwareaal 2200 hectare. Dit areaal behoorde
tot 250 bedrijven.In 1994 was het areaal 11 500 hectaren en het aantal bedrijven 500. Het areaal in 1994 kan worden onderverdeeld in 4500 hectare akkerbouw
en vollegrondsgroente, 6000 hectare grasland en voedergewassen en 1000 hectare
andere gewassen.De bruto produktiewaarde van de primaire biologische produktie is ca.
f 70 miljoen. 76Welke rol ziet de minister weggelegd voor biotechnologische bedrijven
waar het gaat om de ontwikkeling van nieuwe produkten, produktiemethoden en
het oplossen van problemen van de huidige produktiemethoden op het gebied
van milieu en dierenwelzijn?Ik verwacht dat biotechnologische bedrijven een breed scala van genetisch
gemodificeerde organismen zullen voortbrengen met behulp waarvan schonere
produktiemethoden kunnen worden geïntroduceerd en bestaande vervuilingen
beter kunnen worden weggenomen. Ik sluit niet uit dat door genetisch gemodificeerde
planten de mogelijkheden geschapen worden om het bestrijdingsmiddelengebruik
terug te kunnen dringen.De gezondheid en het welzijn van dieren zullen gediend zijn met een breed
spectrum van nieuwe (dier) geneesmiddelen en diagnostica. 77Betekent de toezegging dat de kaderregeling stimulering vernieuwende
projecten mede zal gelden voor de biologische landbouw dat de bestaande omschakelingsregelingen –
deels gestoeld op Europees beleid – verdwijnen? (blz. 15).De Kaderregeling zal inderdaad mede gelden voor de biologische landbouw.Bij de uitwerking zal worden bezien of bestaande/nieuwe omschakelingsregelingen
daarin kunnen worden opgenomen. 79 en 81Op welke wijze is de minister voornemens te pleiten voor een Europees
beleid ter verbetering van het welzijn van dieren?Welke dierenwelzijnsknelpunten is de minister van plan in Europees
verband aan te gaan kaarten?Is de minister bereid om zich in ieder geval in te spannen voor Europese
regelgeving ten aanzien van: verbod op de legbatterij, een maximumduur bij
het transport van levend slachtvee, een verbod op het individueel houden van
kalveren en het terugdringen van de vangst van uit het wild afkomstige exotische
dieren?Welke concrete initiatieven is de minister voornemens op korte termijn
te nemen om het Europese beleid ter verbetering van het welzijn van dieren
te versterken?Mijn beleid is gericht op het verbeteren van het welzijn van dieren. Aangezien
het stellen van vergaande welzijnseisen grote effecten heeft op de internationale
concurrentiekracht van Nederland zal ik in de Europese Unie pleiten voor Europese
harmonisatie.Binnen de EU bestaat er op dit moment geen groot draagvlak om voor allerlei
welzijnsonderwerpen harmonisatie na te streven. Ik zal me echter inzetten
voor een aantal welzijnsonderwerpen toch harmonisatie na te streven. Hiertoe
behoren in ieder geval de door de vragenstellers genoemde onderwerpen. 80Ziet de minister het recht doen aan de intrinsieke waarde van dieren,
behalve als doel voor de dierhouderij, niet ook als taak ten aanzien van in het wild levende dieren?Zo nee, waarom niet?Zo ja, op welke wijze wilt u deze verantwoordelijkheid verder vorm
geven?In mijn beleid ga ik er van uit dat ieder individueel dier, gehouden of
niet gehouden, een intrinsieke waarde heeft.De omgang met en het gebruik van niet-gehouden dieren komt tot uitdrukking
in de desbetreffende regelgeving voor soortenbescherming. 82Steunt u in EU-verband de opvatting van de Duitse regering en Bondsdag
dat volledige etikettering van genetisch gemodificeerde levensmiddelen voorschrift
moet zijn?Zult u er ook voor pleiten dat voor geïmporteerde landbouwprodukten
die genetisch gemanipuleerd zijn de plicht tot etikettering van kracht zal
zijn?Ja, de Nederlandse regering streeft in EU verband waar mogelijk naar etikettering
van genetisch gemodificeerde levensmiddelen. Ook voor importprodukten dient
deze plicht van kracht te zijn. Dit is in lijn met de afspraken die onlangs
gemaakt zijn in een convenant tussen een groot aantal Nederlandse producenten-
en consumentenorganisaties.Overigens zijn de onderhandelingen in de EU over de betreffende Novel
Foods verordening in een vergevorderd stadium. Het Nederlandse standpunt (en
ook het Duitse) met betrekkking tot etikettering kan niet op brede steun rekenen.
Gezien de urgentie om binnen de EU tot besluitvorming te komen, onder meer
vanwege het belang van een eenduidig EU-standpunt bij het voeren van discussies
hieromtrent in WTO-kader, zal het wellicht nodig zijn om compromissen m.b.t.
de etikettering te sluiten. 83Betekent het voornemen een terughoudend beleid te voeren op het punt
van biotechnologie bij dieren, dat de overheidsinvesteringen in de ontwikkeling
van genetisch gemanipuleerde landbouwhuisdieren zullen worden verminderd?LNV draagt thans alleen bij aan het gezondheids- en welzijnsonderzoek
bij stier Herman en zijn nakomelingen.Een terughoudend beleid op het punt van de biotechnologie bij dieren heeft
betrekking op de zorgvuldigheid bij het hanteren van het vergunningenstelsel
voor biotechnologische handelingen bij dieren. 84Welke maatregelen wil de minister nemen om een duurzame, veilige
en concurrerende visserij (en verwerking en handel) te bevorderen, gelet op
de niet optimale ontwikkelingen in de sector?Realisering van een duurzame visserij kan uitsluitend in internationale
verbanden worden gerealiseerd (zie ook vraag 89).Binnen de visserijsector wordt momenteel gewerkt aan versterking van de
samenwerking in de keten, zowel binnen de verschillende schakels, zoals aanvoerders,
visafslagen en handel en verwerking, alsook tussen de verschillende schakels.
De gezamenlijke visafslagen voeren momenteel een marktinformatiesysteem in,
waardoor beter inzicht verkregen wordt in de hoeveelheden vis, die op de verschillende
visafslagen aangeboden wordt. De verwachting is, dat hierdoor ongewenste prijsfluctuaties
worden voorkomen en een verbetering optreedt in de relatie tussen kwaliteit
en prijs. Daarnaast wordt de mogelijkheid bestudeerd tot invoering van een nieuw
kwaliteitsklassificatiesysteem bij de keuring van vis op de visafslagen. De
toenemende produktdifferentiatie en de toegenomen kwaliteitseisen, maken dat
de huidige keuring onvoldoende aansluit bij de wensen van de afzetkanalen.
Daarbij wordt ook gekeken naar de mogelijkheid tot invoering van integrale
zorgsystemen, waarbij ook gekeken wordt naar veilige en verantwoorde produktieomstandigheden.
Bij dit projekt zullen alle schakels van de keten betrokken zijn. De toenemende
samenwerking in de keten is nodig voor een goede internationale concurrentiepositie
en in het belang van de gehele visserijsector. 85Krijgt het Produktschap voor Vis en Visprodukten zijn werkzaamheden
van medebewind in het kader van de Biesheuvelgroepsvorming volgens de gangbare
normen vergoed? Zo nee, waarom niet?Ik neem aan dat de vragensteller doelt op de Medebewindskostenregeling
in het kader van de uitvoering van de communautaire marktorganisatie. Deze
regeling is gebaseerd op de Landbouwwet en is derhalve niet van toepassing
op medebewindstaken in ander verband. De vraagstelling suggereert een algemeen
uitgangspunt dat medebewindstaken altijd worden vergoed. Dit is echter niet
het geval. Het is niet zo dat degene die de eindverantwoordelijkheid voor
een regeling draagt ook automatisch betaalt voor de uitvoering ervan. Dit
zal van geval tot geval verschillen. Een bepalende factor in deze is onder
meer de mate waarin de betrokken sector ook zelf verantwoordelijk moet worden
geacht voor de uitvoering van bepaalde taken. Zo is de betrokkenheid van het
Produktschap Vis bij de uitvoering van de Biesheuvel-regelgeving met name
het belang van de sector zelf. Voor alle duidelijkheid zij vermeld dat de
vergoeding van medebewindstaken op basis van de Landbouwwet uitgaat van een
soortgelijk principe. Ook in dat kader worden niet alle medebewindstaken vergoed.Overigens is aan het Produktschap ter bestrijding van de initiële
kosten van het opzetten van de administratie ten behoeve van de Biesheuvelgroepen
een – aflopende – bijdrage voor drie jaar toegekend. 86Hoe wil de minister de eigen verantwoordelijkheid in de vissector
bevorderen?De eigen verantwoordelijkheid van de visserijsector zal ik verder bevorderen
door de thans lopende initiatieven, zoals de eerder genoemde marktinformatiesystemen,
kwaliteitsclassificatiesystemen e.d., waar mogelijk te ondersteunen. Voorts
merk ik op dat thans is begonnen aan de eindevaluatie van het experiment Biesheuvel.
Bij een positieve conclusie ten aanzien van het verdergaan met de samenwerking
in de sector, ben ik bereid mee te werken aan de oplossing van eventueel nog
bestaande knelpunten. Voorts zal ik mij inzetten om in internationaal en EU
verband bekendheid te geven aan de samenwerking in Nederland binnen de sector
in de aanvoer, afzet, handel en verwerking. Dit met het oog op het realiseren
van een grotere flexibiliteit en van een grotere verantwoordelijkheid van
de sector bij de uitvoering van het internationale en Europese beleid.Daarnaast verwacht ik van de sector voorstellen om eigen verantwoordelijkheid
te vergroten en zo de medezeggenschap van de sector in het beleid te vergroten. 87bBestaan er plannen om een simulatieprogramma, gericht op het beheerst
vissen in het licht van vangstquota en op marktwerking, op te zetten?
Zo, neen, kan er aan een dergelijk programma – zo mogelijk in EG-verband –
gewerkt worden?Voor platvis is een simulatie-programma ontworpen. Hiermee is het mogelijk
de invloed van de visserij op de visbestanden op basis van uiteenlopende uitgangspunten
en randvoorwaarden in verschillende scenario's te beschrijven en door te rekenen.
Ik verwacht dat deze simulatie-technieken in toenemende mate een rol gaan
spelen bij de beleidsvorming. Ook in EG-verband wordt de ontwikkeling van
deze technische hulpmiddelen gestimuleerd middels het toekennen van onderzoeks-
en ontwikkelingssubsidies. 88Is de minister bereid bijzondere aandacht toe te kennen aan het pleidooi
voor internationalisering van vangstrechten binnen de Gemeenschap?Eén van de basisuitgangspunten van het GVB is dat de vangstrechten
zodanig over de Lidstaten moeten worden verdeeld dat elke Lidstaat verzekerd
is van de relatieve stabiliteit van de visserijactiviteiten voor elk betrokken
bestand.In de praktijk gebeurt dit door een vaste procentuele verdeelsleutel te
gebruiken. Zo krijgt Nederland bijvoorbeeld steeds een aandeel van 75% in
de jaarlijkse beschikbare vangsthoeveelheid voor tong. In 1987 heeft het Europees
Gerechtshof in een arrest gesteld dat het vereiste van de relatieve stabiliteit
vereist dat elke Lidstaat bij de verdeling van vangstrechten steeds zo'n vast
percentage krijgt.Ook een tweetal arresten in 1992 bevestigen door de Raad genomen besluiten
inzake de verdeling van vangstquota over de Lidstaten op grond van vaste aandelen
per Lidstaat.In Europees verband zal ik mij blijven inzetten voor een meer flexibel
beheer van visbestanden in de Europese Unie, bijvoorbeeld door naast quota
ook gebruik te maken van inzetbeperkende maatregelen.Overigens is het zo dat onderdanen van een Lidstaat zich in andere Lidstaten
kunnen vestigen en indien zij voldoen aan de voorwaarden voor toegang tot
de visserij, b.v. licenties, documenten, op het nationale quotum van die betreffende
Lidstaat kunnen vissen. 89Welke voorstellen zal de minister in Brussel doen om het Gemeenschappelijk
visserijbeleid te richten op een duurzaam beheer van visstanden?Geïnventariseerd wordt welke elementen deel uit moeten maken van
een duurzaam mondiaal visserijbeleid en welke aangrijpingspunten er voor Nederland
liggen om zo'n beleid na te streven. Op basis daarvan zullen concrete actiepunten
worden opgesteld, die mede ter voorbereiding van het Nederlandse voorzitterschap
van de Europese Unie in 1997 kunnen dienen. Dit omdat zo'n beleid binnen het
van Nederland gegeven kader van het Europese Unie vorm dient te krijgen.Met de Europese Unie streeft Nederland ernaar dat de werkzaamheden in
FAO kader m.b.t. het opstellen van een Code of Conduct for responsible Fisheries
nog dit jaar zullen worden afgerond. Dit geldt ook voor de VN Conferentie
inzake grensoverschrijdende visbestanden. Een positief resultaat van deze
twee conferenties zal een belangrijke bijdrage leveren aan een op duurzaamheid
gericht mondiaal visserijbeleid.In het kader van het Gemeenschappelijke Visserij Beleid van de Europese
Unie zal het bestaande quoteringssysteem gecompleteerd moeten worden met begeleidende
maatregelen. Het gaat hierbij primair om het afstemmen van de vlootcapaciteit
op de beschikbare vangsthoeveelheden. Inzetbeperkende maatregelen, zoals de Nederlandse zeedagenregeling, kunnen
hierbij een belangrijke rol spelen. 90Is de Minister, gelet op het eindigen van het huidige EU-visserijbeleid
in 2002, bereid aan de ontwikkeling van beleidsconcepten inzake vangstrechten
in de EU en haar Lidstaten prioriteit te geven?Het Gemeenschappelijk Visserijbeleid van de Europese Unie is in 1983 tot
stand gekomen. Na een periode van 10 jaar is dit beleid eind 1992 op bepaalde
punten aangepast en voor opnieuw 10 jaar vastgesteld. Bij deze aanpassing
is de kern ervan, de verdeling van vangstrechten over de Lidstaten in de vorm
van quota, niet gewijzigd. Ik heb op dit moment geen aanwijzingen dat dit
in 2002 wel zal gebeuren.Wat betreft de ontwikkeling van beleidsconcepten i.z. vangstrechten merk
ik op dat een aantal aanpassingen in het GVB – zoals het gebruik van
inzetbeperkende maatregelen – om tot een goed beheer van de vangstrechten
te komen op verzoek van met name Nederland zijn doorgevoerd. Dit geldt eveneens
voor de discussie die wordt gevoerd inzake meerjaren- en meersoorten TAC's. 91Kan een indicatie gegeven worden van de hoogte van de uitgavenstijging,
die we bij uitbreiding van de EU richting Midden- en Oost-Europa bij ongewijzigd
landbouwbeleid hebben te verwachten?Het Landbouw Economisch lnstituut (LEl) publiceert binnenkort een verkennend
onderzoek naar de stijging van de jaarlijkse EU-landbouwuitgaven bij toetreding
van de vier Visegrad landen (Polen, Tsjechië, Slowakije en Hongarije)
tot de EU rond het jaar 2000. De stijging na toetreding voor de kosten van
het EU-landbouwbeleid worden daarin geraamd op 5,9–7,6 miljard ECU.
De marge is berekend door enkele scenario's uit te werken: lage groei van
de produktie tot het jaar 2000 in de Visegrad landen, gematigde groei en hoge
groei. In de internationale literatuur bestaan overigens ook hogere schattingen
van de stijging van de EU-landbouwuitgaven bij toetreding van de Visegradlanden.De bedragen zijn met nadruk een schatting, want vooral de ontwikkeling
van de produktie in de betreffende landen zal op de uiteindelijke kosten voor
de EU van grote invloed kunnen zijn. De ontwikkeling van die produktie valt,
zowel voor als na eventuele toetreding, moeilijk te voorspellen. 92In de nota wordt gesproken bij Europees beleid over een voorkeur
voor prijsdalingen en niet voor quotakortingen. Waarom wordt dit zo expliciet
aan elkaar gerelateerd?In het geval zich in Europa een situatie voordoet waarbij zich nieuwe
overschotten vormen, komt de vraag aan de orde hoe dit opgelost moet worden.
Daarvoor zijn in principe twee mogelijkheden.Of de quota worden verder gekort, waardoor de produktie verder afneemt. Of de prijzen worden verlaagd zodat de vraag en de afzet toeneemt en met
dezelfde financiële middelen meer afgezet kan worden. 93Deelt de Minister het oordeel dat door uitwisseling van vangstrechten
tussen ondernemingen binnen de lidstaten de continuïteit van de bedrijfsvoering
c.q. de flexibiliteit kan worden bevorderd? Nederland verdeelt een aantal nationale quota per individueel vaartuig.
Binnen het huidige Biesheuvelsysteem is het mogelijk deze individuele hoeveelheden
tot het einde van het jaar te huren en te verhuren. Ik ben van mening dat
dit de continuïteit van de bedrijfsvoering en de flexibiliteit bevordert.Een uitbreiding hiervan naar ondernemingen van andere lidstaten is niet
mogelijk, omdat de EU vangstrechten toekent aan lidstaten en deze de nationale
vangstrechten op verschillende wijze beschikbaar stellen aan hun vissers.Een mogelijkheid zou kunnen zijn, dat Producentenorganisaties de hen door
de nationale overheid toegedeelde vangstrechten uitwisselen. Dit zal van geval
tot geval beoordeeld moeten worden om te zien of hierdoor geen nadelige gevolgen
voor andere vissers van een lidstaat ontstaan. Bovendien zal dit via de nationale
overheid dienen te geschieden, gezien haar verantwoordelijkheid op het gebied
van het beheer van haar nationale quota. 94Kan de minister aangeven welke factoren gelijke concurrentievoorwaarden
op de internationale markten verstoren? Bedoelt hij ondermeer het toelatingsbeleid-gewasbeschermingsmiddelen,
tewerkstellingsvergunningen niet EU-onderdanen?Uiteraard kan men aan veel factoren denken, in het bijzonder aan concurrentievervalsende
nationale subsidies of belastingfaciliteiten, of maatregelen die het gebruik
van uit het buitenland afkomstige produkten belemmeren ten opzichte van produkten
afkomstig uit het eigen land of de eigen streek. 95Hoe wil de Minister, meer dan tot nu toe, concreet de export van
Nederlandse agrarische produkten bevorderen?Op dit moment omvat het exportbevorderingsbeleid van LNV het bevorderen
van markttoegang, het ondersteunen van de export van agrarische produkten
en diensten en het bevorderen van de internationalisering van de Nederlandse
agribusiness.Een herijking is aan de orde.Doel van de herijking is de versterking van het totale exportbevorderingsbeleid
ten aanzien van de agribusiness. Onderwerpen van de herijking zijn:– het verder slechten van handelsbelemmeringen, met name op non-tarifair
gebied (veterinair en fyto-sanitair);– het evalueren en zo nodig vernieuwen van het instrumentarium van
LNV op het gebied van de exportbevordering en internationalisering;– het export-faciliterende beleid (inzet landbouwposten in het buitenland,
marktonderzoek derde landen e.d.);– het verbeteren van het samenspel van overheid, collectieve promotie-organisaties
en individueel bedrijfsleven op het terrein van de exportbevordering. 96, 97 en 99Kan een voorbeeld genoemd worden van een situatie waarin produktiequota
daadwerkelijk een belemmering vormen of hebben gevormd voor vernieuwing?Is het volgens de regering onmogelijk om binnen een quotasysteem
te komen tot produkten met steeds meer toegevoegde waarde?Hoe verhoudt zich de opvatting van de minister dat produktiebeperkende
maatregelen vernieuwing in de landbouw in de weg kunnen staan tot uw mening
dat volumegroei niet meer het primaire doel van beleid kan zijn?
Welke gevolgen verwacht u van het loslaten van produktiebeperkende maatregelen
en de keuze voor prijsdalingen voor de werkgelegenheid in de landbouw? Is
het afzien van produktiebeheersing in uw visie te combineren met de noodzaak
de milieudruk (per ha) te verminderen, mede gezien de inkomensachteruitgang
van boeren die het gevolg zal zijn van prijsdalingen? Kunt u dit toelichten?De ervaring tot nu toe met de quotering voor melk is dat deze sterk heeft
geleid tot efficiencyverbetering, dus verhoging van toegevoegde waarde. De
eerste reacties van de melkveehouders in en na 1984 waren, dat men niet meer
het vergroten van het produktievolume als eerste doel stelde, maar de verlaging
van de kosten. Een sterke daling van het krachtvoergebruik en een verhoging
van de melkproduktie per koe door extra uitstoot van de minst produktieve
koeien waren het gevolg. In de zuivelindustrie is, wellicht wat later, een
zelfde proces op gang gekomen.Niet meer investeren in het verwerken van nog meer melk, maar in toenemende
mate streven naar het zoveel mogelijk tot waarde brengen van de beperkt beschikbare
hoeveelheid melk. Er zijn nu zelfs signalen dat zuivelondernemingen helemaal
geen behoefte hebben aan extra melk, omdat ze daar toch geen aantrekkelijke
afzetmogelijkheden voor hebben.Van produktiebeperkende maatregelen staat niet bij voorbaat vast dat ook
de milieudruk adequaat wordt verminderd. Een voorbeeld is de melkquotering
die naast een op zich milieuvriendelijke besparing op krachtvoer leidde tot
een vervanging van melkvee door vleesvee. Relevant derhalve is welke aanwending
de vrijkomende produktiefactoren (in dit geval grond) krijgen. Daarom blijft
los van het al dan niet handhaven van produktiebeperkingen een specifiek milieubeleid
noodzakelijk.Daar komt bij dat hoge prijzen, ook binnen een quotastelsel, de neiging
tot verspilling van produktiemiddelen kunnen vergroten. Men hoeft niet op
de laatste cent te letten. Scherpe prijsverhoudingen dienen dan ook in het
algemeen beter het milieu dan het handhaven van een hoog prijspeil.Tenslotte speelt bij dit geheel de verstarrende werking die vooral op
den duur van quotaregelingen kan uitgaan. Produktiequota vormen een recht
een bepaalde produktie wel of niet voort te brengen.Niet degene die het goedkoopst kan produceren of het beste op veranderde
marktomstandigheden inspeelt, maar degene die het produktierecht in handen
heeft, brengt de produktie voort. Dat kan belemmerend werken voor noodzakelijke
vernieuwingen in een sector. Dit geldt in het bijzonder als degene die het
recht in handen heeft niet, of slechts tegen een hoge prijs, bereid is dit
recht over te dragen aan de meest geschikte producent. Vooral als een hoge
prijs voor het gequoteerde produkt geldt, zal ook een hoge prijs voor het
overdragen van het produktierecht worden gevraagd. 98De minister spreekt zijn bezorgdheid uit over de positie van de Nederlandse
landbouw bij uitbreiding van de EU en verdere EU-steun aan bepaalde benadeelde
gebieden.Welke maatregelen denkt de minister te nemen om hierbij concurrentievervalsing
tegen te gaan?Nederland heeft zorgen over de functies die in Europa aan de landbouw
worden toegekend. Niet overal wordt de Nederlandse opvatting gedeeld dat landbouw
vooral een economische functie heeft en dat het in stand houden en bevorderen
van deze economische functie de beste garantie is voor een duurzaam levensvatbare
plattelandssamenleving. Die Nederlandse opvatting wordt gedeeld in de overige
sterke landbouwgebieden die in het algemeen voldoende concurrentiekracht hebben
om zich ook internationaal staande te houden. Elders in Europa hecht men veel sterker aan de sociale en landschappelijke
functies. Op zich zou daar geen bezwaar tegen zijn, als niet voor het instandhouden
van deze functies gebruik wordt gemaakt van instrumenten waarbij produktierechten
en geldmiddelen worden herverdeeld ten koste van de economisch sterkere gebieden.
Men verzwakt dan de economisch sterkere regio's, zonder er zeker van te zijn
dat de situatie in de EU in haar totaliteit verbetert.Bij verdere uitbreiding van de Unie is de kans groot dat het aantal lidstaten
met een voorkeur voor het hanteren van herverdelingsmechanismen ten behoeve
van vooral de sociale functie toeneemt.Het is dan ook noodzakelijk in goede samenwerking met de andere direkt
belanghebbende lidstaten adequate mechanismen te ontwikkelen om het gevaar
van verzwakking van de landbouw in onze geest tegen te gaan. 100Hoe wordt de diepgaande discussie met het parlement over de verdere
herziening van het GLB vormgegeven?Welke mogelijkheden ziet de minister om het GLB te globaliseren?Momenteel wordt gewerkt aan het opstellen van scenario's over mogelijke
veranderingen in het GLB op de wat langere termijn. Het is mijn bedoeling
deze scenario's met het parlement te bespreken.Globalisering betekent een zekere vrijheidsmarge voor de lidstaten bij
de uitvoering van het beleid.Bij het markt- en prijsbeleid zijn de mogelijkheden hiertoe beperkter
dan bij de directe toeslagen. Bij het markt- en prijsbeleid doet zich immers
al snel het probleem voor van een verstoring van de concurrentieverhoudingen.
Dit zou bv. het geval zijn als bij de produktiebeperking of de gesubsidieerde
export de lidstaten verschillende voorwaarden zouden hanteren. Daar komt nog
bij dat de GATT-overeenkomst voor de EU allerlei verplichtingen meebrengt
bv. wat betreft het volume van de invoer en de gesubsidieerde export. Een
en ander bemoeilijkt een vereenvoudiging van het markt- en prijsbeleid.Dit neemt niet weg dat er ook binnen het markt- en prijsbeleid toch nog
wel mogelijkheden tot vereenvoudiging zijn. 100Kan de Minister – naast het feit dat Nederland netto-betaler
is geworden – inzicht geven in wat het totale netto effect van de EU
is voor de Nederlandse agri-business?Het is overduidelijk dat de interne markt voor de Nederlandse agri-business
van enorm belang is.Ruim driekwart van de totale export van produkten uit de land- en tuinbouw
vindt zijn weg op de interne markt.Eén en ander is niet in een netto-effect uit te drukken. 102Is de Minister van mening dat (delen van) het GLB in aanmerking komen
voor renationalisatie? Zo ja, aan welke delen denkt hij dan?Is in de huidige verhoudingen binnen de EU renationalisatie gewenst
en/of mogelijk?Momenteel doet de vraag naar renationalisatie van het beleid zich niet
voor. Dat kan anders worden als het beleid van de EU moeilijk te handhaven
wordt, bijvoorbeeld bij de toetreding van nieuwe lidstaten tot de EU. In zo'n
geval kan zich de vraag voordoen om bijvoorbeeld (een deel van) de directe
betalingen aan producenten nationaal te financieren. Bij het markt- en prijsbeleid
kan dat uiteraard niet. 103Wat is de minister voornemens te doen aan de monetaire ontwikkelingen
die het Gemeenschappelijk landbouw beleid bedreigen?De mogelijkheden van de Minister van Landbouw op dit terrein zijn uitermate
gering. Pas als de Europese Monetaire Unie volledig functioneert zullen de
monetaire ontwikkelen niet meer van invloed zijn op het GLB. Tot die tijd
zijn slechts de gevolgen ervan te bestrijden. Dat kan door bij koersveranderingen
de inkomensverliezen als gevolg daarvan te compenseren. Daarvoor zet Nederland
zich samen met ander «sterke munt landen»momenteel in tijdens
bijeenkomsten in Brussel over het GLB. 104Is de minister bereid zich in te zetten voor een 100% compensatie
voor Nederland, als blijkt dat een revaluatie van de groene koers onvermijdelijk
is binnen het agri-monetaire beleid in Europa?Het uitgangspunt van Nederland in de discussie over revalutatie van de
groene koersen is dat de inkomenseffecten gecompenseerd moeten worden en dat
de EU daarvan voor 100% de kosten draagt. Dat is meerdere malen in vergaderingen
van de Europese ministers van landbouw naar voren gebracht. 105Wat zijn «geleidelijke prijsdalingen» met betrekking
tot eventuele inkomenscompensatie?Schoksgewijze toegepaste sterke prijsdalingen kunnen ook economisch zeer
gezonde bedrijven in grote financiële problemen brengen. Jonge modern
opgezette ondernemingen met vooral in de startfase veel geleend geld komen
in ernstige liquiditeitsproblemen omdat ze niet meer aan rente- en aflossingsverplichtingen
kunnen voldoen. In zo'n situatie is inkomenscompensatie noodzakelijk om de
scherpte van de prijsdaling op te vangen. Anders is dat als de prijsdaling
zich geleidelijk voordoet.Productiviteitsvergroting en efficiencyverbetering kunnen dan de effecten
van de prijsdaling opvangen. 106In hoeverre zijn de andere EU-lidstaten het eens met de minister,
om in Europees verband op termijn te kiezen voor prijsdalingen?De keuze tussen prijsverlagingen of quotakortingen is in de EU al vele
malen aan de orde geweest.Bij de standpunten valt dan meestal een vrij sterke scheiding tussen de
lidstaten op.Wat betreft granen zijn er meerdere lidstaten – waaronder belangrijke
lidstaten als Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk – voor verdere prijsdalingen
en tegen verhoging van het verplichte braakpercentage, mocht deze vraag zich
voordoen.Zo werd verleden jaar besloten tot een verlaging van het braakpercentage.
Frankrijk hecht er voorts sterk aan door eventuele verdere prijsdaling de
export van granen naar de wereldmarkt in stand te houden. Voorts heeft ook
Denemarken een plan tot verdere graanprijsdaling ontwikkeld, in dit geval
met als doel geen belemmeringen te ondervinden van de WTO-exportvolumebeperking
van op basis van graan voortgebrachte intensieve veehouderij produkten.In de zuivel liggen de verhoudingen niet veel anders. Daar kiezen veel
lidstaten uiteindelijk voor prijsdaling boven extra quotumkortingen om een
zekere opening naar de (wereld)markt te handhaven en om niet opnieuw
geconfronteerd te worden met pijnlijke kortingen en herverdelingsvragen inzake
produktierechten.Duitsland is meestal de belangrijkste Lidstaat die zich verzet tegen prijsverlagingen
en die kiest voor quota-kortingen. 107Welke Europese regelingen weerspiegelen een duidelijke beleidsprioriteit.Het opheffen van de nog resterende belemmeringen inzake de interne markt,
een adequate uitwerking van de nieuwe WTO-regels op veterinair en fytosanitair
gebied, een evenwichtig markt- en prijsbeleid, een beleid ter verbetering
van het welzijn van dieren en – indien het grensoverschrijdende zaken
betreft – een beleid voor milieu- en natuurbescherming vormen Europese
beleidsprioriteiten voor mijn departement. 108Kan een vrije markt een scheiding tussen landbouw enerzijds en natuur,
landschap en recreatie anderzijds tot gevolg hebben?Een vrije markt kan leiden tot een dergelijke scheiding, maar er is een
minstens even grote kans tot een grotere verweving, namelijk voorzover natuur,
landschap en recreatie vermarkt kunnen worden.Waar in het verleden het interventiebureau of de exportrestitutie garandeerde
dat iedere eenheid produkt afgezet kon worden, kan een meer vrije markt tot
gevolg hebben dat de producent met zijn produkt moet concurreren met andere
aanbieders. Een natuur-, landschaps- of diervriendelijk voortgebracht produkt
kan daarbij een concurrentievoordeel opleveren. Naast inkomensverwerving uit
landbouwproduktie kan inkomensverwerving uit recreatie aantrekkelijk worden. 109Acht de Minister de wereldmarkt het beste referentiepunt voor het
nastreven van meer marktconformiteit.Marktconformiteit betekent voor mij dat marktsignalen doorgegeven worden
aan de producenten. De wereldmarkt is niet noodzakelijkerwijs het beste referentiepunt
om marktconformiteit na te streven.De wereldmarkt is namelijk in nogal wat gevallen een duidelijke restmarkt
die de mondiale vraag en aanbod maar beperkt weerspiegelt. Het is wel de verwachting
dat als gevolg van het GATT-akkoord deze situatie zal verbeteren. 110Kan de minister per EU-Lid-Staat een overzicht geven van de benutting
van de door Brussel geformuleerde mogelijkheden m.b.t. de structuurfondsen
voor wat betreft:1. de aard van de subsidie2. de financiële deelname3. de controle op de uitvoering4. de gevolgen voor de concurrentieverhoudingIk kan dit overzicht van de benutting van de door Brussel geformuleerde
mogelijkheden terzake van de struktuurfondsen thans niet geven. De EU raad
van Ministers heeft in 1993 besloten tot een nieuw struktuurbeleid tot en
met 1999. Lidstaten hebben programma's opgesteld waarvan de goedkeuring in
veel gevallen pas in 1994 en 1995 is verkregen. Het jaarverslag van de Commissie
over de stand van zaken van de uitvoering van het hervormde struktuurbeleid
in 1994 is thans nog niet beschikbaar. Dit verslag heb ik nodig voor de beantwoording van de gestelde vraag.
Ik zeg toe zodra dit verslag voorhanden is de Kamer schriftelijk te informeren. 111Hoe betrouwbaar of voorspelbaar (zie p.4) is de overheid als compensatie
afhangt van de beschikbare budgettaire ruimte? (pag. 18)Het is niet ongebruikelijk dat de beschikbare budgettaire middelen medebepalend
zijn voor het te voeren beleid. Overigens kan ik me voorstellen dat de middelen
voor eventuele compensatie gevonden zouden kunnen worden door herschikking
binnen de EU-landbouwbegroting. 112Vormt het feit dat de Nederlandse landbouw om tot de huidige «exportprestaties»
te komen een aanzienlijk beslag moet leggen op landbouwareaal buiten Europa
uit oogpunt van grotere duurzaamheid geen argument om bij verdere hervormingen
van het GLB aan te dringen op reductie van de produktievolumes?Duurzaamheid is niet alleen via produktiebeheersing te bereiken. Het probleem
is namelijk niet in de eerste plaats de opvang van de produktie, maar vooral
de wijze waarop de produktie wordt voortgebracht. Het kan ook uit oogpunt
van duurzaamheid uitermate efficiënt zijn goederen die elders in de wereld
efficiënt worden geproduceerd in Nederland te transformeren naar meer
consument-gereed produkt en vervolgens weer uit te voeren. Vooral scherpe
prijsverhoudingen tussen produktiemiddelen en eindprodukt verhogen de efficiëntie
van de produktie omdat ze de producent dwingen zuinig met produktiemiddelen
om te gaan. 113Zou extensivering van de produktie, waardoor het volume afneemt,
in uw opvatting kunnen leiden tot vermindering van de marktverstorende werking
van het GLB (bijv. doordat dan minder exportsubsidies hoeven worden uitgekeerd),
zodat de positie van de EU bij nieuwe onderhandelingen over landbouw in WTO-kader
versterkt zou kunnen worden?Op zich zou extensivering van de produktie de nodige voordelen hebben
(bv. minder export met subsidies). Het grote probleem is dat één
en ander zeer moeilijk in EU-verband af te dwingen is. Dit vanwege de grote
regionale verschillen en de onoplosbare uitvoerings- en controleproblematiek. 114Betekent de zinsnede «naar de mening van het Kabinet zouden
dergelijke toeslagen waar mogelijk ingebed moeten worden in het beleid tot
bescherming van natuur en landschap, zodat zij een meervoudige functie krijgen»
dat er voorwaarden verbonden worden aan de verstrekking van directe inkomenssteun,
die te maken hebben met landschapsbeheer? Zo ja, heeft de regering hierbij
al een concrete invulling voor ogen?Het is de bedoeling dat wordt nagegaan in hoeverre aan de bestaande directe
toeslagen uit het GLB voorwaarden op het gebied van natuur- en landschapsbeheer
zijn te verbinden.Een concrete invulling bestaat hiervoor nog niet. 116Wordt de zorg voor een goed beheer van natuur en landschap niet onder
druk gezet als er meer nadruk op marktwerking in de agrarische sector komt?Wat wordt de rol van de overheid bij natuur en landschapsbeheer bij
een dergelijke ontwikkeling?Nee. Voor het produceren van bepaalde natuur- en landschapswaarden kan
een gezonde marktwerking juist voordelen bieden, bijvoorbeeld bij de produktie
van streekgebonden landbouwprodukten. Daarbij levert de omgevingskwaliteit
een belangrijk verkoopargument.De rol van de overheid is daarbij voorwaardescheppend. Zij zorgt er voor
dat de voorwaarde zodanig zijn dat de productie en de kwaliteit van de natuur-
en landschapswaarden op het gewenste maatschappelijke niveau komt. 117Hoe wordt de speciale verantwoordelijkheid van de overheid voor de
kwaliteit en leefbaarheid van de groene ruimte concreet ingevuld (blz. 19)?De verantwoordelijkheden van de overheid voor de kwaliteit en leefbaarheid
van de groene ruimte is verdeeld over de verschillende overheidslagen.Het rijk is daarbij verantwoordelijk voor de hoofdlijnen van het beleid
en realisatie van de groenprojecten en groenstructuren van nationale betekenis
zoals de strategische groenprojecten (SGP's). De provincies spelen een belangrijke
rol bij de uitwerking en de realisatie van de SGP's en zij zijn tevens verantwoordelijk
voor de regionale projecten. De gemeenten zijn primair verantwoordelijk voor de realisatie van het
lokale groen en voor de leefbaarheid.Het kabinet is ten aanzien van de leefbaarheid voorstander van een regionale,
samenhangende aanpak, waarbij gemeenten en provincies samenwerken en ook instellingen,
bedrijfsleven en bewoners worden betrokken. 118, 119, 120 en 173Welke praktische problemen zullen zich voordoen bij de uitvoering
van een dynamischer grondbeleid (grondmobiliteit)?a. Op welke wijze denkt de minister het grondbeleid om te buigen
zodat de grondmobiliteit toeneemt?b. Welke beleidsinstrumenten worden daarvoor ingezet?Wat moet worden verstaan onder aspecten van re-regulering ten behoeve
van de grondmobiliteit?Hoe verhoudt zich de wens van de Minister om de grondmobiliteit te
vergroten tot de voorgenomen bezuinigingen op landinrichting? Voorziet u door
deze bezuinigingen knelpunten in de uitvoering van het natuurbeleid?De grondmobiliteit kan worden bevorderd door het voeren van een doelmatig
en flexibel ruimtelijk beleid, door verbetering van fiscale faciliteiten,
door toepassing van het instrument landinrichting en ook met de regelingen
voor boerderijverplaatsing.Zoals ook in de nota is vermeld is op dit moment niet altijd sprake van
op elkaar afgestemde regels van verschillende overheden. Daar kunnen zich
derhalve problemen voordoen.Onder re-regulering wordt in dit verband verstaan: het aanpassen en afstemmen
van regels ter bevordering van de grondmobiliteit.De bezuiniging op landinrichting zal geringe gevolgen hebben voor de hoeveelheid
hectares die in voorbereiding en uitvoering zijn. Het effect daarvan op de
grondmobiliteit is landelijk gezien gering. Dankzij de inzet van de extra f 163 mln voor realisatie van de EHS
kan het in het SGR aangegeven tempo van realisatie van de EHS in deze kabinetsperiode
worden gehaald. 121Mag uit het streven naar meer grondmobiliteit afgeleid worden, dat
de regering het particulier natuurbeheer een substantieel groter aandeel in
het natuurbeleid toekent ten opzichte van het aankoopbeleid dan tot op heden
het geval is geweest? (pag. 20)Particulier natuurbeheer zal ik waar mogelijk – binnen en buiten
de EHS – stimuleren. Dit kan er overigens juist toe leiden dat de noodzaak
van grondmobiliteit ten behoeve van de realisering van het natuurbeleid, vermindert.
Ik heb het dan over die situaties waarin particulieren op gronden die zij
in eigendom en/of in gebruik hebben, natuurbeleidsdoelstellingen realiseren. 122a en 122bNaar welke regio's wil het kabinet glastuinbouwbedrijven verplaatsen?Zal het kabinet, bij het onderzoeken van de mogelijkheden om bijvoorbeeld
glastuinbouw te verplaatsen naar andere regio's, uitgaan van vrijwillige verplaatsingen?
Overweegt het kabinet ook gedwongen verplaatsingen?Het initiatief voor verplaatsing ligt bij de bedrijven zelf, waarbij de
overheid een stimulerende rol kan spelen.Het ruimtelijk beleid voor de glastuinbouw is gericht op het handhaven
en versterken van de nationale glastuinbouwcentra met internationale betekenis
Zuid-Hollands Glasdistrict, Aalsmeer e.o. en Venlo e.o., alsmede de regionale
centra Breda-Made, Huissen-Bemmel, Kop van Noord-Holland en Emmen e.o. In
het SFR zijn de Hoekse Waard en de Haarlemmermeer opgevoerd als uitbreidingsgebieden
voor de glastuinbouw voor de overloop van resp. het Zuid-Hollands Glasdistrict
en Aalsmeer e.o..De regionale glastuinbouwcentra hebben een functie voor de geleiding van
de groei buiten het Zuid-Hollands Glasdistrict en Aalsmeer e.o. Zij dienen
niet alleen voldoende ruimte te hebben voor de autonome groei, maar ook voor
opvang van glastuinbouwbedrijven uit het Zuid-Hollands Glasdistrict en Aalsmeer
e.o.Het Kabinet vindt het van belang dat het bestaande ruimtelijk beleid voor
de glastuinbouw zoals dat is vastgelegd in het SGR wordt gehandhaafd. In aanvulling
op dit beleid zal ik samen met de minister VROM onderzoeken in hoeverre er
naast het bestaande overloopbeleid uit SGR en VlNEX stimulerende maatregelen
kunnen worden genomen voor verplaatsing van glastuinbouwbedrijven naar elders,
zoals bijvoorbeeld Noord-Nederland. 123Waar zou dekking moeten worden gevonden voor de instrumenten die
de minister noemt teneinde de faciliteiten voor de verplaatsing van bedrijven
te verbeteren? (pag. 20)Waar de instrumenten die in Dynamiek en Vernieuwing op blz. 20 worden
genoemd fiscale maatregelen betreffen zal financiering plaats vinden binnen
het totaal van het pakket lastenverlichting. 124Op welke wijze en met inzet van welke instrumenten zal de regering
bevorderen dat terreinbeheerders en particuliere beleggers gebieden renderend
kunnen onderhouden? (pag. 20) Zowel met regelingen in de fiscale sfeer (groen beleggen, Natuurschoonwet)
als in het kader van Publiek-Private-Samenwerkingsovereenkomsten zal de inzet
van particuliere beleggers/terreinbeheerders bij het onderhoud van gebieden
worden bevorderd. 125Erkent het Kabinet dat gewenste uit- of verplaatsingen van melkveebedrijven
«goedkoop» gestimuleerd kunnen worden met behulp van extra quotum.Met het huidige instrumentarium kan de gewenste verplaatsing van bedrijven,
inclusief melkveebedrijven, op een redelijke wijze worden gefaciliteerd. Ik
onderzoek mogelijkheden om dit instrumentarium zodanig aan te passen dat daarmee
de faciliterende werking groter wordt. In dat verband verwijs ik naar de genoemde
fiscale instrumenten. Extra quotum is niet meer beschikbaar. 126Is de bedoeling om de bestaande afspraken met de W.C.L.-gebieden
op te schorten (blz. 21)?Neen. Het is de bedoeling, dat de W.C.L.-regeling één van
de programma's in de Kaderregeling stimulering vernieuwende projecten wordt.De ervaringen met W.C.L. zullen juist als voorbeeld kunnen dienen voor
de nieuwe kaderregeling en de daarbij te kiezen aanpak. 127 en 155Kan nader worden aangegeven welke integratiemogelijkheden er zijn
voor landbouw, natuur en landschap?Ligt het in de bedoeling hier in een nadere notitie invulling aan
te geven?Hoeveel landbouwers kunnen worden betrokken bij projecten van natuur-
en landschapsbeheer?Om welke projecten gaat het precies? (blz. 23)Uitgangspunt van mijn beleid is versterking van de rol van particulieren,
waaronder landbouwers, bij natuur- en landschapsbeheer.Het accent van het Rijk ligt op de realisatie en het beheer van de EHS.
De integratiemogelijkheden van landbouw, natuur en landschap hebben vooral
vorm en uitvoering gekregen middels het Relatienotabeleid. De primaire verantwoordelijkheid
voor het beleid buiten de EHS ligt bij provincies en gemeenten.Op dit moment zijn reeds diverse projecten buiten de EHS (op experimentele
basis) gestart. Voorbeelden zijn het experiment natuurproduktiebetaling «randenbeheer»
en «weidevogels» (Milieubiologie Leiden), de uitvoering van het
Project Weidevogels (Provinciale Stichtingen Landschapsbeheer), het demonstratieproject
Natuurbraak, het experiment met een natuurmeetlat voor landbouwbedrijven (CLM)
en het onderhoud van landschapselementen (Provincies).Hoeveel landbouwers zullen of kunnen worden betrokken bij het natuur-
en landschapsbeheer is op dit moment niet aan te geven. Het is evenmin mijn
bedoeling deze aan een minimum of een maximum te binden. Dit is afhankelijk
van het gebied, de gewenste natuur- en landschapskwaliteiten en duurzaamheid
van het beheer, de animo van de agrariër en de bedrijfssituatie. De uitwerking
hiervan zal in gezamenlijkheid van rijk, provincie, gemeenten en particulieren
plaats vinden.In de komende periode zullen in verschillende samenwerkingsvormen (o.a.
natuur-, milieucoöperaties) nieuwe experimenten worden gestart. Waar mogelijk worden deze ingepast in de Kaderregeling Stimulering
vernieuwende projecten.Overigens wordt op dit moment middels onder andere de WCL-regeling en
ROM-gebieden reeds uitvoering gegeven aan de mogelijkheden voor integratie
van landbouw, natuur en landschap. 128Dienen overheidsmiddelen voor bos en natuur niet op eenduidige wijze
beschikbaar te komen door deze onafhankelijk van de soort eigenaar toe te
kennen, waarbij een koppeling plaatsvindt met prestaties in het terrein?In beginsel wel. Bij de aanwending van overheidsmiddelen voor bos en natuur
houd ik echter rekening met de verschillen tussen eigenaarscategorieën,
terreintypen en daarbij behorende doelstellingen. Om de middelen zo effectief
en efficiënt mogelijk te besteden zijn daarop toegesneden regelingen
noodzakelijk. Wel ben ik van mening dat binnen dit kader het totale pakket
aan regelingen eenduidiger en eenvoudiger moet worden. Dit zal de komende
periode worden aangepakt. Daarbij streef ik ernaar de besteding zoveel mogelijk
te relateren aan de te leveren prestaties. 129a en 130Op hoeveel geld mag gerekend worden uit het FES voor verwezenlijking
van de EHS?Kan worden aangegeven welke projecten voor financiering uit het Fonds
Economische Structuurversterking t/m 1998 in aanmerking komen?De Ministerraad is in maart accoord gegaan met een wijziging wetsvoorstel
Fonds Economische Structuurversterking (FES). Besloten is dat projecten ter
realisering van de ecologische hoofdstructuur voor een bijdrage uit het FES
in aanmerking komen, wanneer er een functionele relatie bestaat met FES-projecten
op het gebied van verkeer en vervoer. Hierdoor kunnen bijvoorbeeld, bij een
tracé-besluit over de HSL-Zuid en de Betuweroute bepaalde groenprojecten
in aanmerking komen voor een bijdrage uit het FES.Daarnaast heeft het Kabinet besloten om voor de periode 1995–1998
in totaal 163 mln. extra, buiten het FES om, aan de begroting van LNV beschikbaar
te stellen. 129bWaarom zijn sectorale herstructureringsprogramma's geen onderdeel
van het FES?Bij de opstelling van het regeeraccoord is de werkingssfeer van het FES
uitgebreid (o.a. bodemsanering en EHS). Sectorale herstructureringsprogramma's
voldoen niet aan de in het wetsvoorstel opgesomde criteria. 131Heeft de Minister, naast de 163 mln extra voor natuur, ook gepleit
voor extra geld voor de primaire sector? Zo ja, waarom is dit niet gerealiseerd?
Zo nee, waarom niet?Bij de invulling van de lastenverlichting heb ik gepleit voor een evenredig
aandeel voor de landbouw.Dat extra geld, f 163 mln voor de primaire sector, is nu dus gerealiseerd,
zij het dat de besluitvorming later plaats heeft gevonden dan de besluitvorming
over het extra geld voor natuur. 132, 133 en 140Kan een indicatie worden gegeven van de kosten verbonden aan het
beheer van natuur en landschap, alsmede de bestaande dekkingstekorten?Met welke gelden zullen de bestaande dekkingstekorten voor de periode
1995–1998 worden aangevuld?Kan de minister een overzicht verschaffen van de oplopende kosten
voor beheer tot op heden en voor de komende 4 jaar?Op welke wijze vindt financiële dekking plaats?In de financiële tabel van het SGR (figuur 19 op pagina 200) is aangegeven
welke bedragen tot en met 1999 beschikbaar zijn voor beheer (post D «beheer»).
Dit betreft de volgende reeks (bedragen x mln. gld.):  19951996199719981999Beheer264273278279279De bedragen die daarnaast nodig zijn als gevolg van de areaaluitbreiding
zijn vermeld in figuur 20 (p. 203):  5,99,114,724,333,4Voor de dekking van de oplopende beheerslasten zijn binnen cluster III
van het regeeraccoord middelen gereserveerd. 134Zijn in het kader van het Europees Natuurbeschermingsjaar 1995 specifieke
initiatieven of eenmalige projecten te verwachten van het ministerie van LNV?Naast algemene ondersteuning in financiën en menskracht aan de organisatie
van N'95, participeert het ministerie van LNV in een aantal projecten die
uitgevoerd worden onder de vlag van het Europees Natuurbeschermingsjaar.LNV heeft daarbij het standpunt ingenomen geen omvangrijke extra activiteiten
te willen ontplooien in het kader van N'95. Er is vooral aansluiting gezocht
bij lopende beleidsprojecten en -activiteiten, die inspelen op de relatie
tussen natuur en landbouw, recreatie en verstedelijking. Specifieke activiteiten
in 1995 betreffen o.a. projecten, publicaties en symposia. 135Overweegt de regering financieel bij te dragen aan waardevol geachte
initiatieven, gericht op uitvoering van het beleid?Zo ja, ten laste van welk begrotingsonderdeel (pag. 21)?Ja.De regering zal daarbij putten uit reguliere generieke programmabudgetten
en uit budgetten voor gebiedsgericht beleid.Thans valt dit niet verder te concretiseren, omdat nog niet bekend is
welke initiatieven mij zullen bereiken. 136Kan worden voorzien in een adequate financiering van het natuurbeleid
voor de periode na 1998? Voor de periode tot en met 1998 is de financiering van verwerving en inrichting
in SGR-kader met het beschikbaar komen van f 163 mln aan extra middelen,
verzekerd. Daarmee heb ik ambities en middelen voor deze kabinetsperiode met
elkaar in evenwicht gebracht. Voor de periode na 1998 resteert nog een beperkt
tekort van circa 1 mln per jaar. 137De primaire verantwoordelijkheid voor de natuur- en landschapswaarden
buiten de EHS komt primair bij de provincies te liggen. Hoe is het gesteld
met de overgang van het rijk naar de provincies en hoe wordt dit verder vormgegeven
en uitgewerkt?In 1993 heeft het vorige Kabinet met de provincies een DI-akkoord gesloten
waarin een nieuwe verantwoordelijkheidsverdeling tussen Rijk en provincies,
onder andere inzake het natuurbeleid, is neergelegd. In de afgelopen periode
hebben LNV en de provincies gezamenlijk dit DI-akkoord uitgewerkt.In januari jl. heb ik met de verantwoordelijke gedeputeerden in het IPO
overeenstemming bereikt over de uitwerking van het DI-akkoord. Daarna is het
voorgelegd aan de afzonderlijke provinciale staten, die ermee hebben ingestemd.Thans wordt gewerkt aan de implementatie van de gemaakte afspraken. Belangrijke
onderdelen hiervan zijn de verzelfstandiging van de Dienst Landinrichting
en Beheer Landbouwgronden, de werking van het Groenfonds in de definitieve
fase en de wijziging van wet- en regelgeving (onder andere Landinrichtingswet,
Natuurbeschermingswet, Boswet.Binnenkort zal ik u nader uitgebreid informeren over de gemaakte afspraken
en de vervolgstappen die zullen worden gezet. 138Leidt de gekozen prioriteit van beheer boven verwerving van nieuwe
natuurterreinen tot temporisering van de aankoop? En is dit niet in tegenspraak
met het uitgangspunt dat de realisering van de EHS moet worden waargemaakt?
(pag. 4.3)Met de toevoeging van f 163 mln aan het budget voor de realisatie
van SGR en de beoogde dekking van het tekort op de beheerslasten uit cluster
III van het regeeraccoord is voor deze kabinetsperiode voldoende dekking voor
de beoogde uitgaven verkregen. Dit betekent dat de keuze van beheer vóór
verwerving niet meer aan de orde is (zie ook antwoord 150). 139Zal door de forse bezuiniging op de aankopen van natuurterreinen
ten behoeve van Staatsbosbeheer de bescherming en veiligstelling van ecosystemen
geen vertraging oplopen? (par. 4.3)Van een forse bezuiniging op de aankopen van natuurterreinen ten behoeve
van Staatsbosbeheer is geen sprake.Ik heb het voornemen om de staatsaankopen van bestaande natuurterreinen
zo veel mogelijk te beperken. Dit omdat ik van mening ben tot voor het veilig
stellen van de natuurwaarde van deze gebieden het verwerven van het eigendom
door de staat geen noodzakelijke vereiste is; door middel van het toekennen
van beheerssubsidies aan bestaande eigenaren kunnen de beoogde natuurdoelstellingen
even goed worden gerealiseerd. In de prioriteitenafweging met betrekking tot
de inzet van de beperkte budgettaire middelen voor verwerving, geef ik daaraan
duidelijk de voorkeur.Dit geldt des temeer voor terreinen die reeds in eigendom zijn van publiekrechtelijke
instanties. Dit alles laat onderverlet dat de mogelijkheid blijft bestaan
om weliswaar op kleinere schaal, afrondingsaankopen te doen ,
die van belang zijn voor een efficiënt en effectief beheer en om –
bij wijze van vangnet – terreinen te verwerven die van belang zijn voor
de realisatie van het natuur- en bosbeleid en waarvan de instandhouding zonder
dit instrument toe te passen ernstig wordt bedreigd. Uitgangspunt is zodoende
geen belemmering op te werpen voor de bescherming en veiligstelling van belangrijke
ecosystemen. 141Moet uit de mededeling dat het ambitieniveau van de EHS wordt waargemaakt
afgeleid worden dat in de toekomst geen sprake zal zijn van planschade?Nee; er is geen relatie tussen het ambitieniveau van de EHS en planschade.
Volledigheidshalve verwijs ik in dit kader nog naar een brief aan de Tweede
Kamer over de planschade van het SGR van 22 december '92 (T.K., '92–'93,
22 880, nr. 2). 142Waarom beperkt de minister het duurzaam beheer van grootschalige
en kwetsbare gebieden tot erkende particuliere terreinbeherende organisaties
en Staatsbosbeheer? Sluit hij hiermee boeren en natuurcoöperaties uit?Boeren en natuurcoöperaties worden – evenals andere particulieren
zoals bos- en landgoedeigenaren – waar mogelijk ingeschakeld bij het
beheer van de Ecologische Hoofdstructuur. Sommige ecosystemen zoals hoogvenen
en moerassen, en kwetsbare plante- en diersoorten vereisen grote aaneengesloten
gebieden. In die gebieden streef ik naar verwerving in eigendom en overdracht
aan natuurmonumenten, staatsbosbeheer en provinciale landschappen. Deze organisaties
kunnen particulieren inschakelen bij de uitvoering van het beheer, gebaseerd
op door deze organisaties opgestelde beheervisies en beheerplannen. 143 en 159Ziet de minister ook voor binnen- en kustvissers, analoog aan de
landbouw, mogelijkheden voor betaald beheer van (water)natuurgebieden?Ziet de minister de mogelijkheid om voor het beheer van (water)natuurgebieden –
tegen vergoeding – ook binnen- en kustvissers in te schakelen, in aanvulling
op particulieren en/of particuliere organisaties?In de Nederlandse kustwateren (Waddenzee en Oosterschelde) wordt gestreefd
naar een zo ongestoord mogelijke natuurlijke ontwikkeling. Afgezien van de
herintroductie van zeegras en zeehonden (zoals in de Oosterschelde) passen
hier geen beheersmaatregelen bij. Het visserijbeleid in deze gebieden is er
vooral op gericht de effecten van de visserij te minimaliseren.In de binnenwateren kan beheer wel een bescheiden rol spelen. In het kader
van actief biologisch beheer past soms het door beheersvisserij wijzigen van
de vispopulatie, om een bepaalde biotoop weer een kans te geven. Op lokaal
niveau is dit al met succes toegepast. Soms staat hier een vergoeding van
de waterbeheerder tegenover, soms bestaat de vergoeding eruit dat de betrokken
visser de gevangen vis mag behouden. Het gaat echter in de praktijk om kleinschalige
experimenten, waarvan de kosten door de waterbeheerder worden gedragen. Ik
verwacht niet dat dit op grote schaal toegepast kan worden. 145Kan een overzicht worden geboden van de voortgang in het begrenzen/bestemmen en aankopen van gronden ten behoeve van de EHS in de verschillende
provincies?Voldoen de aan de provincies aangereikte instrumenten om de op nationaal
niveau vastgestelde doelen te bereiken (blz. 22)?Het overzicht is beschikbaar (Centrale Landinrichtingscommissie/Commissie
Beheer Landbouwgronden). Zie bijgevoegde twee tabellen.De instrumenten voldoen in grote lijnen wel. Echter door het meer betrekken
van particulieren bij het natuurbeheer is maatwerk per gebied wenselijk. Flexibilisering
van het instrumentarium zal derhalve noodzakelijk zijn. Stand van zaken (begrenzing beheers- en reservaatskosten
(kolom beheersplan), verworven oppervlakte onder beheersovereenkomst en aantal
deelnemers met een beheersovereenkomst per 31 december 1994) Provincieoppervlakte
beheersplan (ha)oppervlakte res. vorming voltooidoppervlakte beheersovk'n
(ha)aantal deelnemers Groningen5 0061 1921 596254Friesland13 1053 1945 251510Drenthe10 2702 5852 953417 Overijssel11 7801 9964 034679Gelderland15 5721 9245 955863Utrecht6 0271 0312 127246 Noord-Holland11 5242 7355 313515Zuid-Holland10 7491 3802 772297Zeeland4 8568381 360376 Noord-Brabant9 5871 4822 327490Limburg10 2349972 777571 Flevoland110000Totaal 31-12-1994108 82019 35436 4655 218Totaal 31-12-199398 29817 05930 5244 531Stand van zaken (begrenzing natuurontwikkelingsprojecten
per 31 december 1994) Provinciebegrenzingsplan
vastgesteldoppervlakte nog in te vullenprovinciaal plafondoppervlakte
verworven natuurontwikkelingsproject  (ha)(ha)(ha)(ha)Groningen2302 4252 655– Friesland6064 9745 58012Drenthe4802 1302 610246 Overijssel4256 7757 200155Gelderland337 2127 245– Utrecht804 2404 320–Noord-Holland2141 9012 115–Zuid-Holland5261 9942 520– Zeeland1 2835171 800105Noord-Brabant1 3683 7625 1307Limburg1553 3553 510– Flevoland–315315–Reserve––5 000–Totaal 31-12-19945 40039 60050 000525Totaal 30-06-1994 (oude stand)4 45140 54950 000380146Waarom wordt het instrument landinrichting niet breder ingezet ten
behoeve van de realisatie van de Ecologische Hoofdstructuur dan uitsluitend
in het kader van de strategische groenprojecten (blz. 22)? Landinrichting wordt wel breder ingezet voor realisatie van de ecologische
hoofdstructuur. 60% van de EHS wordt via landinrichting gerealiseerd.De realisatie van de EHS is één van de beoordelingscriteria
geweest bij de totstandkoming van de pkb-kaart Landinrichting in het SGR,
waarop alle gebieden staan die in aanmerking kunnen komen voor landinrichting. 147Welke instrumenten zal de regering inzetten voor het streven om bij
beheer van natuur en landschap meer gebruik te maken van eigen inzet en verantwoordelijkheid
van eigenaren en gebruikers? (pag. 22)Naast het ontwikkelen van eenvoudige regelgeving en financiële stimulering
zal voorlichting, educatie en onderzoek worden ingezet t.b.v. het beheer door
particulieren. Daarnaast zal samenwerking tussen bestuurslagen worden gestimuleerd,
maar ook tussen beheerders (agrariërs, landgoedeigenaren, natuurbeheerders). 148Kan er een overzicht gegeven worden hoeveel hectare de laatste 10
jaar is aangekocht en voor welke prijs, per jaar gemeten (pag. 22).De belangrijkste partijen voor wat betreft aan- en verkopen door de rijksoverheid
in het landelijk gebied zijn het Bureau Beheer Landbouwgronden, Staatsbosbeheer
en Domeinen. Staatsbosbeheer treedt daarbij op als duurzaam eindbeheerder.
Het Bureau Beheer Landbouwgronden verricht de aan- en verkopen. Op basis van
2 peilmomenten kan het resultaat van de aan- en verkopen van de afgelopen
10 jaar in beeld worden gebracht.  bezit
eind 1984 (ha)bezit eind 1994 (ha)verschil (ha) BBL48 500 39 500–  9 000 SBB149 000204 500+ 55 500Part. NB-org.* 42 000 64 000+ 22 000Domeinen**143 000114 000– 29 000* Uitsluitend gesubsidieerde areaalgroei.** Uitsluitend landbouwgronden en natuurterreinen excl. Z.Flevoland.Het BBL verwerft jaarlijks circa 6000 ha en stoot ongeveer een gelijke
oppervlakte weer af. Van de 55 000 ha waarmee het areaal in beheer bij
SBB is toegenomen is 15 000 ha om niet overgedragen door Domeinen en
15 000 ha bos, natuurgebied en wateren, eveneens om niet, door Rijkswaterstaat.
Bij de aankoop ten behoeve van SBB gaat het derhalve om 25 500 ha, t.w.
circa 10 000 ha reservaatsgebied, circa 1000 ha natuurontwikkeling en
circa 14 500 ha landschappelijke voorzieningen. De particuliere NB-organisaties
hebben naast natuurgebieden, landgoederen, wateren met een gezamenlijke oppervlakte
van circa 11 500 ha eveneens circa 11 000 ha reservaatsgebied en
natuurontwikkeling (tezamen aldus ruim 22 000 ha) verworven. Domeinen
heeft behalve de groenoverdracht aan het SBB vooral landbouwgronden verkocht
aan agrariërs.De door het BBL betaalde prijzen bij aankoop en verkoop zijn vergelijkbaar
aangezien steeds een marktconform prijsbeleid geldt. De gemiddelde grondprijs
van de afgelopen 10 jaar is tamelijk stabiel geweest en schommelt rond de
f 35 000 per ha. Dit geldt ook voor de aan het SBB overgedragen
gronden.Domeinen verkoopt de meeste gronden aan zittende pachters. Daarnaast zijn
er niet-agrarische verkopen en vele transacties met gebouwen.
De gemiddelde verkoopprijs over de afgelopen jaren bedraagt circa f 39 000
per ha. 149Is de regering van mening dat ten aanzien van de dekking van de oplopende
beheerslasten volstaan kan worden met de vaststelling dat «dit probleem
dient te worden opgelost»?Moet deze oplossing niet gevonden worden voordat tot aankoop en inrichting
van nieuwe terreinen wordt overgegaan? (pag. 22)Wat zijn de beheerskosten per ha per jaar gemeten, zowel voor licht
als voor zwaar beheer? (pag. 22)Ja. De regering heeft inmiddels binnen de intensieveringscluster III van
het Regeerakkoord gelden gereserveerd voor de financiering van de oplopende
beheerslasten.De beheersvergoeding die een agrarisch ondernemer voor het overeengekomen
beheer kan krijgen (vastgelegd in een beheersovereenkomst) bestaat uit twee
componenten: een bedrag voor het passieve beheer (ook wel bergboerenvergoeding
genoemd) en een bedrag voor het actieve beheer.De beheersvergoeding voor het passieve beheer (=basisbeheer) bedraag momenteel
(peildatum 31-12-1994) gemiddeld zo'n f 198,– per ha per jaar.In aanvulling op het passieve beheer kan de agrarische ondernemer ook
een actief beheer overeenkomen met het BBL. Afhankelijk van de inhoud van
de beheersverplichtingen is dit bedrag gemiddeld ca. f 342,– per
ha per jaar voor licht beheer en f 1169,– per ha per jaar voor
zwaar beheer (peildatum 31-12-1994). 150Op welke wijze worden de bestaande dekkingstekorten op realisering
van de EHS voor de periode 1995-1998 aangevuld?Voor de periode tot en met 1998 wordt in totaal 163 mln. extra aan de
begroting van LNV toegevoegd voor investeringen in projecten binnen de EHS.Met het beschikbaar komen van deze f 163 mln. is het tekort op de
verwerving en inrichting van gronden in EHS-kader opgeheven. Voor de groei
van de beheerslasten als gevolg van de areaal-toename wordt dekking gevonden
door middel van de binnen cluster III, voor dit doel, gereserveerde middelen. 151Zullen de subsidies aan de bosbouworganisaties (waaronder de bosgroepen
en de bosbrandweer) sterk worden verminderd? Zo ja hoe groot zullen deze bezuinigingen
structureel bedragen en wat is het motief voor deze specifieke bezuinigingen?
Hoe verhouden de bezuinigingen zich tot uw voornemen «bij het beheer
van natuur en landschap meer gebruik te maken van de eigen inzet en verantwoordelijkheid
van eigenaren en gebruikers»?Het beschikbare bedrag voor bosbouworganisaties, projectsubsidies bos
en de bosgroepen bedraagt momenteel 4.3 milj. In het kader van de ombuigingen
uit het regeerakkoord vindt op deze subsidies een ombuiging plaats van ca.
2 milj. Deze ombuiging vindt plaats door de afbouw van een aantal exploitatiesubsidies/projectsubsidies
bos en door een aanpassing van de regeling samenwerking bos.Mijn beleid inzake de eigen inzet en verantwoordelijkheid van particulieren
bij beheer komt tot uitdrukking door het budget voor de regeling functiebeloning
bos en natuur te ontzien. 152Welke conclusie trekt de minister uit het lBN-rapport «Abiotische
kansrijkdom natuurontwikkeling van grote begeleid-natuurlijke eenheden in
Nederland», volgens welke meer dan 25% van de totale oppervlakte van
de EHS op weinig kansrijke locaties gesitueerd zou zijn?Het rapport «Abiotische kansrijkdom natuurontwikkeling van grote
begeleid-natuurlijke eenheden in Nederland» doet uitspraken over de
relatieve kansrijkdom voor het ontwikkelen van zeer extensief beheerde natuur.
Relatief weinig kansrijke gebieden hoeven nog niet in absolute zin weinig
kansrijk te zijn voor het ontwikkelen van belangrijke natuurwaarden. Wel geeft
het een indicatie voor met name milieuproblemen (reden waarom grote delen
van de hogere zandgronden als weinig kansrijk worden aangemerkt). Deze milieuproblemen
zijn met name ernstig voor grootschalige zeer extensief beheerde natuurgebieden
(waar dit rapport zich op richt): het permanent uitvoeren van herstelmaatregelen
druist in dit soort gebieden in tegen de nagestreefde hoge graad van natuurlijkheid.Twee conclusies kunnen hieruit getrokken worden. Ten eerste is er geen
reden af te zien van realisatie van de EHS in thans weinig kansrijke gebieden.
Wanneer grootschalige extensief beheerde natuur weinig kansrijk is, kunnen
voor een deel andere typen natuur gerealiseerd worden.Ten tweede blijft duidelijk dat er een urgentie bestaat voor het nemen
van gepaste milieumaatregelen. 153Hoe staat het met de uitvoering van het «Overlevingsplan Bos
en Natuur 1995–2010»; wordt het kostenoverzicht dat hierin is
opgenomen nog gevolgd?De uitvoering van het Overlevingsplan Bos en Natuur (OBN) verloopt tot
nu toe in grote mate volgens het voorgenomen schema.De intensivering van het pakket van effectgerichte maatregelen vindt plaats
middels een groeimodel.Tot het jaar 1994 was een budget van 8 miljoen Rijksbijdrage beschikbaar
voor uitvoering. In 1995 wordt de uitvoering geïntensiveerd tot een niveau
van 18 miljoen gulden Rijksbijdrage en in 1996 en volgende jaren tot 23 miljoen
gulden Rijksbijdrage. Hierbij zijn niet inbegrepen de eigen bijdrage van beheerders,
de gebruikmaking van werkgelegenheidsbevorderende maatregelen en de mogelijke
(mede-)financiering door EU, andere overheden en derden. Het totale financiële
volume (Rijk en anderen) voor het OBN kan hierdoor aanzienlijk toenemen.Wel ben ik voornemens het beschikbare budget, in het kader van de invulling
van de ombuigingstaakstelling, d.m.v. een, beperkte, verlenging van de uitvoeringsduur
van het OBN, over een wat langere periode te spreiden. 154Zullen projecten waarbij landbouwers worden betrokken bij het beheer
van natuur- en landschapswaarden structureel uit de Kaderregeling stimulering
vernieuwende projecten worden ondersteund? Betekent dit dat de financiële
invulling van de Kaderregeling verruimd moet worden?Eén en ander zal worden bezien in het kader van de totstandkoming
van de nieuwe kaderregeling. 156Wil het Kabinet ook projecten starten waarbij bedrijfsbeëindiging
bevorderd wordt en landbouwers een nieuw perspectief krijgen aangeboden
in de vorm van natuur- en landschapsbeheer?Een eventuele omschakeling van landbouwproduktie naar «natuurproduktie»
vindt in principe op vrijwillige basis plaats. In welke mate dit zal gebeuren
hangt af van het gebied, de uitgangssituatie, de gewenste (natuur)doelen,
het animo van de boer en de bedrijfssituatie. Het Kabinet is voornemens onder
bepaalde voorwaarden meer mogelijkheden te bieden voor het versterken van
de rol van de boer en zinvolle experimenten te ondersteunen. Dit biedt kansen
voor het verwerven van neveninkomsten. Als zodanig ligt er geen relatie tussen
natuurbeheer en bedrijfsbeëindiging.Voorts wordt op dit moment in het kader van gebiedsgerichte projecten
als ROM en WCL gezocht naar oplossingen voor integrale problemen waarbij rekening
wordt gehouden met toekomstmogelijkheden voor de landbouw. 157 en 161Kan een nadere invulling worden gegeven aan het internationale natuurbeleid,
ten aanzien van onder meer externe integratie (samenhang tussen natuurbeleid
en beleid in andere sectoren) en de implementatie van internationale afspraken?Op welke wijze en met inzet van welke instrumenten zal de regering
de voornemens ten aanzien van de bescherming van (tropische) bossen, kustzones,
wetlands en trekvogels inhoud geven?Het beleid inzake het internationaal natuurbeheer van de Nederlandse regering
is gericht op het komen tot actieve bescherming en duurzaam gebruik van (half-)natuurlijke
ecosystemen van internationale betekenis. Voor de nadere uitwerking van het
beleid gaat de aandacht uit naar de ecologische relaties met de Nederlandse
natuur, bijvoorbeeld via trekvogelroutes, en de mogelijkheden om in internationaal
verband een effectieve bijdrage te leveren aan natuurbescherming. Daarnaast
wordt rekening gehouden met de mate waarin Nederland betrokken is bij de aantasting
van natuurwaarden in het buitenland. Ook zullen mogelijkheden voor het uitdragen
van specifieke Nederlandse kennis en expertise van overheid, onderzoeksinstellingen,
maatschappelijke organisaties en bedrijfsleven op het vlak van natuurbeheer
worden benut.Momenteel wordt in interdepartementaal verband en in overleg met overige
betrokkenen nadere uitwerking gegeven aan de beleidsprioriteiten, de mogelijkheden
van een versterkte samenwerking en de inzet van het instrumentarium (zoals
internationaal overleg, implementatie van verdragen, samenwerkingsafspraken
en projectfinanciering). Daarbij wordt in het bijzonder aandacht gegeven aan
de verdere integratie van internationaal natuurbeheer in ander internationaal
beleid. 158Op welke wijze en door wie zullen de resultaten en prestaties van
de particuliere terreinbeherende organisaties en Staatsbosbeheer worden gemeten,
en wat kunnen de consequenties bij constatering van voldoende resp. onvoldoende
resultaten en prestaties zijn? (pag. 23)Aan de hand van het formuleren van taakstellingen voor het realiseren
van ecosystemen zal het uitvoeringscontract met Staatsbosbeheer worden vormgegeven.
Het eerste proefcontract met Staatsbosbeheer is inmiddels ten behoeve van
het jaar 1995 afgesloten. Ook voor de particuliere natuurbeschermingsorganisaties
zal een vergelijkbare methodiek worden ontwikkeld.Bij de consequenties van onvoldoende prestaties zullen passende maatregelen
worden genomen. 160Op welke wijze denkt de minister boerencoöperaties te stimuleren?Voor projecten waarbij landbouwers worden betrokken bij het beheer van
natuur- en landschapswaarden, zal samen met provincies, gemeenten en particulieren
een programma worden ontwikkeld. Momenteel is dat in voorbereiding. 162 en 170Wat is het beleid met betrekking tot uitbreiding en beheer van het
groen in de steden in het kader van relatie stad en groene ruimte?Wat is de formele status van de uit te brengen Visie Stadslandschappen?
Voor wie is dit bedoeld?Hoeveel exemplaren worden hiervan uitgebracht en tegen welke kosten?
Waarom wordt deze discussienota niet samen met het Ministerie van VROM uitgebracht?
(pag. 25)Wat voegt deze nota toe aan de reeds bestaande nota's terzake?Hoe verhoudt het uitbrengen van deze nota zich ten opzichte van de
uitspraak van de Kamer om het Nationaal Landschapspatroon uit het SGR te schrappen?Het Ministerie van LNV is verantwoordelijk voor het landschapsbeleid.
In dit kader is de Visie Stadslandschappen onder de verantwoordelijkheid van
LNV tot stand gekomen. De Visie Stadslandschappen heeft de status van een
discussienota en is bedoeld voor discussie met departementen, andere overheden,
relevante belangenorganisaties en marktpartijen. Van het hoofdrapport worden
3500 exemplaren uitgebracht en van elk themarapport 2500. LNV hecht grote
waarde aan het gericht uitbrengen van deze discussienota bij vooraf bepaalde
en voor de thematiek stad-land relevante doelgroepen. Gelet op de kwaliteitsimpuls
die LNV hiermee beoogt én het realiseren van een lage drempel voor
de discussiebijeenkomsten, wordt de uitgave zonder kosten voor de ontvanger
verspreid.Met het ministerie van VROM wordt nauw samengewerkt in het discussietraject.Nieuw is de wijze waarop in het discussietraject samen met overheden en
particuliere organisaties de wenselijkheid en haalbaarheid van een samenhangende
aanpak van stedelijk groen, stedelijke uitbreidingen en het omgevende landelijk
gebied, wordt verkend. Tevens wordt de rol van de rijksoverheid bij het bevorderen
van groene kwaliteit ten dienste van het leefklimaat in verstedelijkt Nederland
verkend.De aanpak in de Visie Stadslandschappen spoort met de lijn die de kamer
heeft ingezet om geen ruimtelijke aanduiding van een landschapsstructuur te
geven. Het rijk geeft slechts het belang van de ontwikkeling van een samenhangende
groenstructuur in stedelijke gebieden aan. Een dergelijke groenstructuur kan
de waarde van de Strategische Groenprojecten uit het Structuurschema Groene
Ruimte voor de stedelijke omgeving nog verder verhogen.Het is mede de verantwoordelijkheid van provincies en gemeenten hier verder
inhoud aan te geven.De primaire verantwoordelijkheid voor beheer van groen in de steden ligt
bij gemeenten. De Visie Stadslandschappen beoogt niet daar verandering in
aan te brengen. 163Kan worden aangegeven, gezien de voorgestelde bezuinigingen in de
bos(bouw)sector, hoe de toenemende financiële last van de openstelling
van bossen en natuurterreinen en de problematiek van het toezicht in het landelijk
gebied zullen worden aangepakt? In verband met de prioriteit die gegeven wordt aan het beheer, hebben
de voorgestelde bezuinigingen in de bos(bouw)sector hierop geen betrekking.
In dit kader heeft dan ook geen bezuiniging plaatsgevonden op de subsidiëring
van de openstelling als onderdeel van de vaste jaarlijkse vergoeding van de
Regeling functiebeloning bos en natuurterreinen. 164Kan een indicatie worden gegeven van de kosten van de aanleg en het
beheer van bossen? Op welke wijzen zal bosuitbreiding, met name de omzetting
van landbouwgrond in blijvend bos, worden gestimuleerd?De kosten van de aanleg van grote multifunctionele boscomplexen in de
Strategische groengebieden zijn genormeerd op f 15 000 per ha (ca.
50% inrichtingskosten en 50% bebossingskosten).De kosten van verwerving van de grond bedragen, afhankelijk van de locatie
ca. f 25 000 tot ca. f 50 000 per ha.De beheerskosten van deze boscomplexen zijn genormeerd op f 500 per
ha.De kosten voor bosaanleg door particulieren is genormeerd op maximaal
f 7000 per ha. De rijksbijdrage in het kader van de regeling Stimulering
Bosuitbreiding op Landbouwgronden (SBL) bedraagt maximaal f 5000 per
ha.De aanleg van blijvend bos op landbouwgrond wordt gestimuleerd door:– de regeling Stimulering Bosuitbreiding op Landbouwgronden (SBL).Deze regeling is de nationale uitwerking van het EU beleid inzake het
uit produktie nemen van landbouwgronden. De regeling voorziet in een bebossingsbijdrage
en een inkomenscompensatie.De aanleg van blijvend bos wordt gestimuleerd door een hogere inkomenscompensatie.– Het leveren van een financiële bijdrage in Publiek Private
Samenwerking bij grote bebossingsprojecten bij steden.– Het stimuleren van de ontwikkeling van nieuwe landgoederen.– De aanleg van blijvend bos wordt voorts gestimuleerd door fiscale
maatregelen. Dit betreft de bosbouwvrijstelling voor blijvend bos en de regeling
groenprojecten. 165Zullen voor de nog te realiseren uitbreiding en afronding van het
nationale parkenstelsel de vereiste gelden beschikbaar worden gesteld?Op dit moment functioneren er 6 definitieve nationale parken. Op 8 juni
verleen ik aan het gebied De Meijnweg in Limburg de officiële Nationaal
Park-status. Daarnaast zijn er thans 3 parken in oprichting en verkeren nog
enkele andere gebieden in verschillende stadia van voorbereiding.De uitbreiding en afronding van het Nationale Parken-stelsel (15 gebieden
in totaal) gedurende de komende jaren zal mede worden gefinancierd met behulp
van middelen uit de zogenaamde cluster III-gelden. 166Wat zijn de planologische consequenties van de «Groene Randstad»De groene Randstad is een concept waarbij de Randstadgroenstructuur zodanig
wordt vormgegeven, dat dit leidt tot een samenhangende groenstructuur met
een duurzaam karakter en een meerwaarde voor de verschillende sectoren. Daarbij
ligt het accent op grotere eenheden, die ruimtelijk aansluiten op de ecologische
hoofdstructuur, en de ruimtelijke verbindingen van belang voor recreatie en
natuur. Het Rijk kent hieraan een zwaar gewicht toe en heeft de strategische groenprojecten
en de ruimtelijke verbindingen voor recreatie en natuur aangegeven op kaart
3 van het Structuurschema Groene Ruimte (PKB). Het Rijk vraagt andere overheden
bij de planvorming op provinciaal en lokaal niveau aan te sluiten bij deze
aanduiding. 167Wat is de Blauwe Stad in Groningen.De «Blauwe Stad» is de naam voor een project in voorbereiding
waar, met creatieve inzet binnen het bestaand beleid en instrumenten, de sociaal-economische
situatie wordt verbeterd door een nieuw watergebied, woonlocaties, recreatiemogelijkheden,
natuur en bos in combinatie met elkaar te realiseren. 168Welke instrumenten wil de regering inzetten om de op deze pagina's
genoemde prioriteiten te realiseren? (pag. 24/25)De wijze waarop het Rijksinstrumentarium kan worden ingezet ter verbetering
van de groene kwaliteit van de stedelijke omgeving is thans onderwerp in het
discussietraject Visie Stadslandschappen. Mijn bevindingen van deze discussie
zal ik zoals ik reeds aankondigde neerleggen in de Balans Visie Stadslandschappen.Het is mijn voornemen om dit stuk begin 1996 aan de Kamer aan te bieden. 169Maakt het meer openstellen c.q. het vergroten van de toegankelijkheid
van het landelijk gebied ook onderdeel uit van het beleid?Het behoud en vergroten van de openstelling en toegankelijkheid van het
landelijk gebied maakt nadrukkelijk onderdeel uit van het LNV-beleid. De eerste
voortgangsrapportage van de nota Kiezen voor Recreatie (TK 1994–1995,
22 990, nr. 11) noemt verschillende initiatieven om de bossen en natuurterreinen
in dit land op een openstellingspercentage van 90% te krijgen. 171Op welke planologische beletselen doelt de minister bij de derde
prioriteit in par. 4.5?Het gaat in algemene zin om functies die naar de huidige inzichten inpasbaar
kunnen zijn in het landelijk gebied, maar daar stuiten op een andere bestemming
die zulks onmogelijk maakt. 172Welke consequenties heeft de nota voor het uitvoeringsschema Landinrichting?Welke projecten krijgen voorrang en welke lopende en voorgenomen
projecten worden geschrapt?De nota Dynamiek en Vernieuwing zal in ieder geval doorwerken in nieuwe
landinrichtingsprojecten die nog in voorbereiding genomen moeten worden. ln
de lopende projecten zal ik geen wijzigingen aanbrengen dan na overleg met
de provincies, de Centrale Landinrichtingscommissie en de landinrichtingscommissies
van de betreffende projecten. 174Hoe verhoudt de verbreding van het instrument landinrichting zich
ten opzichte van de wens van flexibilisering en bekorting van de tijdsduur
van het instrument? En hoe ten opzichte van de bezuinigingen op dit instrument?Met verbreding wordt beoogd om de toepasbaarheid van het instrument te
verruimen. De beoogde flexibilisering en verkorting van de tijdsduur betreft
een gerichtere toepassing van het instrument.Verbreding enerzijds en flexibilisering en verkorting anderzijds kunnen
elkaar derhalve ondersteunen.lk streef ernaar de ombuigingen op landinrichting te realiseren onder
handhaving van de beoogde verbreding, flexibilisering en verkorting. 175Wil de minister concreet aangeven met welke bedragen hij bij landinrichting
een verschuiving wil doorvoeren van landbouwpolitiekinstrument naar instrument
t.b.v. de groene ruimte?Landinrichting is een multifunctioneel instrument, dat ingezet wordt voor
de inrichting van een gebied overeenkomstig de functies van het gebied. Daarmee
is het een instrument voor de inrichting van de groene ruimte en geen uitsluitend
landbouwpolitiek instrument. 176Wat is de consequentie van de keuze om recreatiebossen en groenvoorzieningen
t.b.v. de stadsuitbreiding te laten financieren uit de exploitatie-opzet van
de uitbreidingsplannen zelf? Wordt hierdoor de bouwkavel duurder en wat zijn
de gevolgen voor de huren?De financiering van wijkgebonden groenvoorzieningen in locaties buiten
de bebouwde kom maakt onderdeel uit van de grondexploitatie van die lokaties.Bovenwijkse voorzieningen werden en worden in het kader van het grondkosteninstrumentarium
niet van Rijkswege gesubsidieerd.In de huidige Vinex-afspraken over o.a. de nieuwe woningbouwlokaties tot
2005, is langs boven geschetste lijn overeenstemming bereikt tussen het rijk
en de regio's dan wel de provincies. Waar dat aan de orde is zijn in de convenanten
ook afspraken gemaakt over de grootschalige groenprojecten en de separate
financiering daarvan.Er is derhalve binnen de exploitaiteopzet van uitbreidingsplannen welke
zijn opgenomen in de huidige Vinexafspraken, geen sprake van een opwaarts
effect op de kavelprijzen en/of huren als gevolg van bovenwijkse, en stedelijke
groenvoorzieningen zoals bedoeld in de nota «Dynamiek en vernieuwing».Natuurlijk is het op gemeentelijk niveau in beginsel mogelijk –
indien de grondexploitatie daartoe de financiële ruimte biedt –
om een bijdrage te leveren aan stedelijk groen.De mogelijkheden daartoe, alsmede de afweging om – waar dat mogelijk
is – binnen de exploitatie andere prioriteiten te leggen dan groenaanleg,
zullen per gemeente en per situatie verschillen. 177Hoe verhoudt zich de voorgestelde beleidslijn om het profijtbeginsel
het essentiële sturende beginsel te maken in onderzoek en voorlichting
met recente ontwikkelingen in de (publieksrechtelijke) organisatie van de
land- en tuinbouw die de collectieve financiering van dit onderzoek op termijn
op losse schroeven zetten? De recente ontwikkelingen in de (publieksrechtelijke) organisatie van
de land- en tuinbouw behoeven de collectieve financiering van onderzoek niet
op losse schroeven te zetten. Tot nu toe hebben mij althans geen signalen
bereikt dat dit een element in de discussie rondom de ontwikkelingen in de
land- en tuinbouworganisaties is. 180Krijgt het lager beroepsonderwijs nog een aparte plaats bij LNV?Het lager beroepsonderwijs binnen LNV is verankerd in de wet Sectorvorming
en Vernieuwing van het Middelbaar Beroepsonderwijs en bij de vorming van Agrarische
Opleidingscentra in de periode 1990–1993. Er is geen reden hier van
af te gaan wijken. 182In hoeverre kunnen de veranderingen en bezuinigingen op het landbouwkennissysteem
er toe leiden dat de ontwikkeling en verspreiding van kennis niet het niveau
halen dat wenselijk is om de noodzakelijke omslag in produktie te realiseren?De overheid draagt substantieel bij aan de instandhouding van het landbouwkennissysteem
en blijft dat ook doen. De stimulering van initiatieven in het bedrijfsleven
middels de Kaderregeling stimulering vernieuwende projecten, de lastenvermindering
en fiscale faciliteiten kunnen te zamen het effect van de bezuinigingen ruimschoots
compenseren. De primaire verantwoordelijkheid voor marktgericht produceren
ligt bij het bedrijfsleven, de ondernemers zelf. 183Hoe heeft, bijvoorbeeld in Frankrijk en Denemarken, het budget voor
onderzoek ten behoeve van land- en tuinbouw zich in de afgelopen jaren ontwikkeld?Beschikbare cijfers over omvang en ontwikkeling van landbouwkundig onderzoek
in verschillende landen zijn onderling slecht vergelijkbaar. Dit komt door
verschillen in organisatie, financiering en definities. Een globaal beeld
ziet er als volgt uit. Door de bezuinigingen in de vorige kabinetsperioden
en de thans voorgestelde ombuigingen, is de positie van het landbouwkundig
onderzoek in Nederland t.o.v. andere landen relatief achteruitgegaan. De totale
inspanningen van belang voor de land- en tuinbouw blijven zeer aanzienlijk.
De inspanningen uitgedrukt per bedrijf en per arbeidseenheid zijn ruwweg vergelijkbaar
met die in Frankrijk en steken gunstig af ten opzichte van veel andere landen.De onderzoeksinspanningen moeten in samenhang met andere factoren bezien
worden. Zo is Nederland relatief homogeen en is de opleidingssituatie van
de agrarische beroepsbevolking zeer gunstig. Ook is de produktiviteit en inkomenspositie
van bedrijven in Nederland hoger dan in andere Europese landen. Dit betekent
dat Nederlandse boeren en tuinders goed in staat zijn effectief met kennis
om te gaan en dat ze relatief ook over de middelen beschikken om zelf onderzoekinspanningen
te financieren. 184 en 186Hoe verhoudt het doorvoeren van het profijtbeginsel in het kennisbeleid
zich ten opzichte van de eerder gemaakte afspraken met het bedrijfsleven over
de financiering van het kennissysteem?Worden deze afspraken volledig nagekomen? Zo nee, kan dit gevolgen
hebben voor de betrouwbaarheid van de overheid en het draagvlak in de sector? Hoe groot zal in 1999 de exploitatiebegroting van DLV zijn? Betekent
dit dat de afspraken die in 1989 met het Landbouwschap over de gezamenlijke
financiering van DLV zijn gemaakt, gestand kunnen worden gedaan? Kunt u garanderen
dat met de voorziene bezuinigingen op de «distributievoorlichtingsfunctie»
in de totale kennisketen nog in voldoende mate voor de vernieuwing beschikbare
en noodzakelijke kennis naar de landbouwbedrijven kan worden gebracht?De omvang van de exploitatiebegroting 1999 is afhankelijk van de mate
waarin – bijvoorbeeld – additionele financiering daadwerkelijk
gerealiseerd wordt en is uit dien hoofde nu niet precies aan te geven. lndicatief
gaat het om ca. f 80 mln.De afgelopen jaren is enkele malen discussie ontstaan rond de inhoud van
de financieringsafspraken die op DLV, in de verzelfstandigde situatie, van
toepassing zouden zijn. lk wil aan die discussie nu een einde maken en ben
bereid om in goed overleg met het landbouwbedrijfsleven, tot heldere afspraken
te komen voor de huidige kabinetsperiode. 185Wat betekent het toepassen van het profijtbeginsel voor starters
en bedrijven die in sektoren zitten waar enkele jaren een slechte marktsituatie
bestaat?Starters en bedrijven in sectoren waar enkele jaren een slechte marktsituatie
bestaat zullen net als andere bedrijven afwegen in welke richting ze hun schaarse
middelen in zullen zetten. 187Zal door het sluiten van 13 van de 17 proefbedrijven door het Praktijkonderzoek
in de Akkerbouw en Vollegrondsgroenteteelt de doorstroming van onderzoeksresultaten
naar de prakrijk gevaar lopen? Zo ja, wat wordt door de minister op dit punt
ondernomen om de belangrijke rol die deze bedrijven hebben in het overdragen
van kennis over milieuvriendelijke teelten en duurzame praktijksystemen naar
de praktijk goed te laten plaatsvinden?De herstructurering van het Praktijkonderzoek in de Akkerbouw en Vollegrondsgroenteteelt
die onder verantwoordelijkheid van het bestuur van het Landelijk Praktijkonderzoek
in de Akkerbouw en Vollegrondsgroenteteelt wordt uitgevoerd is gericht op
het vergroten van de efficiëntie van het onderzoek.Dit zal leiden tot een beperking van het aantal vestigingen. De doorstroming
van de onderzoekresultaten naar de praktijk vindt voor het belangrijkste deel
plaats via voorlichtingsorganisaties en publikaties. Bovendien worden in het
kader van de Bijdrageregeling demonstratie- en bewustmakingsprojecten milieu-
en natuurvriendelijke Landbouw-produktiemethoden demonstratieprojecten ondersteund
die tot doel hebben om bekendheid te geven aan natuur- en milieuvriendelijke
produktiemethoden. Deze projecten worden op bedrijven uitgevoerd. 188a. Kent de Minister het bericht in teletekst van dinsdag 6 juni 1995
(Bron: Echo) over de crisis in de glastuinbouw?b. Zullen bij ongewijzigd beleid vóór het jaar 2000
bijna de helft van de bedrijven in de glastuinbouw verdwijnen?Welke gevolgen heeft dit voor de werkgelegenheid en voor de handels-
en betalingsbalans?c. Wat zijn de oorzaken van de verslechterde situatie in de glastuinbouw? d. Wat is de uitkomst van het overleg met de LTO op 6 juni jl. over
genoemde problematiek?e. Welke maatregelen zullen door de regering worden genomen om de
economische positie van de bedrijven in de glastuinbouw te versterken?a. Ja. Er is thans geen sprake van een crisis in de glastuinbouwsector.
Wel wordt de sector, zowel in de glasgroenten als in de bloemisterij, al geruime
tijd geconfronteerd met lage opbrengstprijzen.b. De laatst bekende gegevens hierover zijn een door LEI-DLO in 1993 uitgevoerde
studie die uitwijst dat 24% van de bedrijven met onoverkomelijke financiële
problemen zal worden geconfronteerd indien de totale milieuinvesteringen uiterlijk
in 2000 moeten zijn verricht (zie tabel). De totale milieuinvesteringen betreffen
de WVO-maatregelen, de maatregelen voortvloeiend uit MJP-G, MJA-Energie en
de AMvB Bedekte Teelt. Dit percentage is inclusief de verwachte circa 10%
autonome beëindiging van bedrijven om diverse andere redenen. Tabel. Percentage glastuinbouwbedrijven met onoverkomelijke
financiële problemen bij verschillende varianten, indien alle milieumaatregelen
in 1996, 1998 of 2000 moeten zijn gerealiseerd. Variant199619982000Autonoom111110 Milieu totaa1442924De gevolgen voor de werkgelegenheid en voor de handels- en betalingsbalans
zullen geringer zijn omdat kan worden aangenomen dat door schaalvergroting
van de overblijvende bedrijven de omvang van de sector niet noodzakelijk hoeft
te verminderen.c. De oorzaak van de verslechterde situatie in de glastuinbouwsector is
de zorgelijke marktsituatie die zich thans voordoet. De prijsvorming van een
aantal glasgroenteprodukten wordt negatief beïnvloed door toename van
de produktie in een aantal Zuidelijke EU-landen, met name Spanje en de Canarische
Eilanden. De Zuid-Europese concurrentie wordt mede veroorzaakt door de ongelijke
valuta-ontwikkeling van de harde gulden ten opzichte van andere devaluerende
munteenheden.d/e. Het eerste overleg met een brede delegatie vanuit het bedrijfsleven
op 6 juni jl. heeft gezien het inventariserende karakter nog geen concrete
resultaten opgeleverd. Een vervolgoverleg is voorzien op 14 juni a.s. Het
bedrijfsleven zal mij op mijn verzoek dan in concreto naast enkele internationale
ook nationale onderwerpen ter bespreking voorleggen. XNoot1Samenstelling: Leden: Van der Linden (CDA), Blauw (VVD), voorzitter, Van
der Vlies (SGP), ondervoorzitter, M. M. H. Kamp (VVD), Esselink (CDA), Smits
(CDA), Reitsma (CDA), Huys (PvdA), Swildens-Rozendaal (PvdA), Ter Veer (D66),
Van Zijl (PvdA), Witteveen-Hevinga (PvdA), Aiking-van Wageningen (AOV), Woltjer
(PvdA), Schuurman (CD), Augusteijn-Esser (D66), Van den Bos (D66), Van Ardenne-van
der Hoeven (CDA), Stellingwerf (RPF), Crone (PvdA), Rijpstra (VVD), M. B.
Vos (GroenLinks), Van Waning (D66), Keur (VVD) en O. P. G. Vos (VVD).Plv. leden: Bukman (CDA), Te Veldhuis (VVD), Van Middelkoop (GPV), Remkes
(VVD), Beinema (CDA), Leers (CDA), Biesheuvel (CDA), Van Gijzel (PvdA), Liemburg
(PvdA), Hoekema (D66), M. M. van der Burg (PvdA), Verspaget (PvdA), Verkerk
(AOV), Zijlstra (PvdA), Poppe (SP), Vacature D66, Jorritsma-van Oosten (D66),
Gabor (CDA), Leerkes (U55+), De Cloe (PvdA), H. G. J. Kamp (VVD), Oedayraj
Singh Varma (GroenLinks), Doelman-Pel (CDA), Cornielje (VVD) en Verbugt (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24140-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl