Rijksbegroting van het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij voor het jaar 1997; Verslag wetgevingsoverleg over het deel Visserij van de begroting van LNV voor 1997
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25000-XIV, nr. 34

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

27-11-1996

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

25000-XIV nr. 34

20-11-1996

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningStenografisch verslag van een wetgevingsoverleg van de vaste commissie
voor Landbouw, Natuurbeheer en VisserijEerste termijn van de zijde van de commissieEerste termijn van de zijde van de regeringTweede termijn van de zijde van de commissieTweede termijn van de zijde van de regering
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25000-XIVToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 143 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 000 XIVVaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van
het Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij (XIV) voor het jaar
1997 nr. 34VERSLAG VAN EEN WETGEVINGSOVERLEGVastgesteld 20 november 1996De vaste commissie voor Landbouw, Natuurbeheer en Visserij1 heeft op maandag 11 november 1996 wetgevingsoverleg gevoerd met de
minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij over het deel Visserij
van de begroting van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij voor 1997 (25 000-XIV).Van het overleg brengt de commissie bijgaand stenografisch verslag uit.De voorzitter van de vaste commissie voor Landbouw, Natuurbeheer
en Visserij,BlauwDe griffier van de vaste commissie voor Landbouw, Natuurbeheer en
Visserij,Coenen Stenografisch verslag van een wetgevingsoverleg van de vaste commissie
voor Landbouw, Natuurbeheer en VisserijMaandag 11 november 1996 19.00 uurDe voorzitter: Van der VliesAanwezig zijn 8 leden der Kamer, te weten:Van der Vlies, Smits, Huys, Stellingwerf, M.B. Vos, Van Waning, O.P.G.
Vos en Poppe, alsmede de heer Van Aartsen, minister van Landbouw, Natuurbeheer
en Visserij, die vergezeld is van enige ambtenaren van zijn ministerie.Aan de orde is de behandeling van:het deel Visserij van
de begroting van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij voor 1997 (25000-XIV).Eerste termijn van de zijde van de commissieDe heerSmits(CDA)Voorzitter! Onze fractie heeft verleden jaar bij de begrotingsbehandeling
de problematiek van de IJsselmeervisserij centraal gesteld. De minister heeft
deze problematiek adequaat opgepakt. Hij heeft mede op aandringen van deze
Kamer mevrouw Van Montfrans gevraagd, voorstellen te doen die ertoe zouden
leiden dat de problematiek van de IJsselmeervisserij voor de vissers beheersbaar
wordt. De minister heeft toegezegd dat hij de problemen met de aalscholvers,
die ik wel eens betitel met "vliegende Filistijnen", met onorthodoxe maatregelen
zou aanpakken. Hoe staat het daarmee? Wij hebben een brief gekregen van de
betrokken commissarissen van de koningin; mijn bezwaar is dat deze commissarissen
eigenlijk zonder een visie te hebben neergelegd een blijkbaar nogal "aalscholvervriendelijke"
ambtelijke commissie een aantal adviezen hebben laten opstellen die zij rimpelloos
hebben overgenomen. Daar moet de minister het dan maar mee doen, of eigenlijk
moet hij het daar niet mee doen.Het grappige is dat men deze problemen in het buitenland toch wat anders
aanpakt. Ik heb een stenogram voor me van een debat in de Assemblée
Nationale te Parijs over de "cormorans", Frans voor "aalscholvers". De verantwoordelijke
minister wordt fors aan de tand gevoeld en zij deelt mede dat zij overleg
heeft gevoerd met haar Duitse collega en dat zij samen hebben afgesproken –
ik zou de minister willen opwekken, zich aan te sluiten bij deze as Parijs-Bonn –
maatregelen te nemen die moeten leiden tot het terugdringen van de grote aantallen
aalscholvers die ook in Frankrijk en Duitsland de vissers teisteren. Het opmerkelijke
is dat deze opmerking in de Franse assemblee met een donderend applaus werd
ontvangen. Ik wil ook nog attenderen op een grote betoging van zo'n tienduizend
mensen in Straatsburg. Bovendien zou ik nog willen wijzen op de toename van
het aantal aalscholvers in het IJsselmeergebied: in tien tot twaalf jaar is
de populatie met 900% toegenomen.Voorzitter! Ik zou dus graag het oordeel van de minister over deze kwestie
vernemen, vooral ook omdat de vissers zich indertijd bereid hebben verklaard,
mee te werken aan het opzetten van een producentenorganisatie, mits de minister
maatregelen zou nemen. Ik attendeer hem ook op een bericht in de Volkskrant
dat men nu al vraagt om financiële compensatie omdat een aantal afspraken
niet wordt nagekomen. Ook hierop graag het commentaar van de minister.Ten slotte wat het IJsselmeer betreft, de vissers in Wieringen hebben
de wens geuit, met een eigen producentenorganisatie aan de slag te kunnen
gaan. Blijkbaar heeft de minister zich hier tot op heden tegen verzet. Graag
verneem ik waarom de minister geen ruimte wil geven voor een tweede producentenorganisatie.Er kan "gesteld worden" dat de problematiek van de IJsselmeervisserij
op dit moment onder controle is, de aalscholvers even buiten beschouwing gelaten.
Dit geldt in zekere zin ook voor de binnenvisserij. De nota over de beroepsbinnenvisserij
wordt binnenkort geëvalueerd en ze zal dan opnieuw in de Tweede Kamer
ter discussie komen. Bij de Eerste Kamer is nu nog de Visserijwet in behandeling.
Deze wet heeft nogal wat consequenties, met name voor de sportvisserij. Daarover
straks meer.Het uit de structuurnota Zee- en kustvisserij voortvloeiende beleid voor
de schaal- en schelpdierensector heeft met het dit jaar vastgestelde beleid
terzake van de uitgifte van oesterpercelen min of meer een afronding gevonden.
Als aandachtspunt resteert nog de zeevisserij. Daar doen zich wel de nodige
problemen voor. De behandeling van de begroting zal dan ook grotendeels in
het teken daarvan staan.De Nederlandse zeevisserij heeft zeer woelige jaren achter de rug. Binnen
de Europese Unie heeft Nederland er een naam aan overgehouden. Meteen als
er iets gebeurd, wordt er met de vinger naar ons land gewezen. Dat is dit
jaar nog gebleken toen mevrouw Bonino, de Europese commissaris die verantwoordelijk
is voor het visserijbeleid, Nederland ervan beschuldigde dat
het onvoldoende zijn best zou doen om de viscapaciteit te reduceren, terwijl
zij eerder kenbaar had gemaakt en later gelukkig heeft bevestigd dat de aanpak
van Nederland, bepaald aan de hand van de Biesheuvelgroepen, adequaat is.
Het is van belang dat Nederland en de Nederlandse vissers op deze wijze voortgaan.
Ook is het van belang dat de sector als geheel samen met de rijksoverheid
een eensgezinde aanpak kiest om de andere lidstaten van de Europese Unie ervan
te overtuigen dat de Nederlandse aanpak goed is. Vanuit die positie moeten
wij in Brussel ons best doen om meer ruimte te creëren voor de zeevisserij.
De neergaande trend van nu met capaciteitsreducties en quotakortingen moet
worden omgebogen zonder dat er geweld wordt gedaan aan de inzet om te komen
tot een beheerste zeevisserij. Samen moeten wij ervoor zorgen dat er voldoende
vissen in zee overblijven, opdat er een vitale en voor de Nederlandse economie
belangrijke visserijsector kan blijven gedijen.Voorzitter! Hoe kan de Kamer inzicht krijgen in de verdeling van het bedrag
van 2,8 miljard ecu dat de Europese Commissie in de komende zes jaar uittrekt
voor het verzachten van de gevolgen van de verkleining van de Europese vissersvloot?De CDA-fractie spreekt waardering uit voor de Nederlandse vissers, die
zich in het kader van de Biesheuvelgroepen voortreffelijk aan de gemaakte
afspraken hebben gehouden. In tegenstelling tot andere lidstaten van de Europese
Unie investeert Nederland veel in controle. Dit voorbeeldige gedrag wordt
niet nagevolgd door de Ierse, Engelse, Schotse en Noorse vissers. Uit een
brief van het PVV blijkt dat de Ierse vissers makreel aan land brengen, maar
deze vervolgens laten boeken als horsmakreel. Ik vraag de minister, voorzover
hij niet al initiatieven heeft genomen, een diepgaand onderzoek te laten instellen
naar deze malafide praktijk en ik roep hem ook op, in de Visserijraad waarin
een besluit moet worden genomen over de quota voor makreel en horsmakreel,
te bevorderen dat dit niet wordt gedaan voordat dit onderzoek helderheid heeft
verschaft.Te veel voorbeelden kennen wij waaruit blijkt dat er in de andere lidstaten
niet of nauwelijks gecontroleerd wordt en dat men zich derhalve niet houdt
aan de gemaakte afspraken. Zelfs de vertegenwoordiger van Greenpeace heeft
dit tijdens de hoorzitting bevestigd. Dat geldt gelukkig wel voor de Nederlandse
visserijsector, maar dat is wrang, omdat nogal eens de vraag wordt opgeworpen
wat de Nederlandse visser ervoor terugkrijgt dat hij zich houdt aan de afspraken.
De tegenwerping dat in het afgelopen jaar de gereduceerde visquota geleid
hebben tot een compensatie van maximaal 37 mln., leidt tot de reactie in de
visserijsector dat er tot op heden nog geen cent is uitgekeerd.Nu ik toch over controle spreek, het CDA pleit voor een zo goed mogelijke
controle op de handhaving van de private veilplicht. Ook daarover hebben wij
een brief gehad. Ik zegt dit met name met het oog op de "omgevlagde schepen"
die hier aanlanden; er zou een registratieplicht voor alle aanlandingen moeten
gelden. Daarna is iedereen uiteraard vrij in zijn handelen, maar voor de participanten
in de Biesheuvelgroepen blijft uiteraard de private veilplicht gelden.Verder merk ik op dat het bedrag van 37 mln. blijkbaar voor 80 à
90% zal worden bestemd ten behoeve van de vloot als zodanig. De overige onderdelen
van de handelskolom krijgen een geringe of geen compensatie. Is dit billijk?
Daarnaast moet er worden vastgesteld dat de haringsector geen enkele compensatie
heeft gekregen voor de onverhoedse korting met 50% op de haringquota. De CDA-fractie
roept de minister op, deze trend te keren en te bevorderen dat indien onverhoopt
de trend van quotakortingen zich voortzet, dit in elk geval gepaard zal moeten
gaan met een financiële compensatie voor de onderdelen in de vissector
die getroffen worden door deze reductie.In de afgelopen jaren hebben we kunnen vaststellen dat de TAC's en quota
van het ene op het andere jaar zeer sterk fluctueren. Daardoor is een evenwichtig
beleid en een evenwichtige bedrijfsvoering in feite onmogelijk. Reducties
van 50% van het ene op het andere jaar waarmee de vloot wordt geconfronteerd,
zijn in feite volstrekt onverantwoord in relatie tot een verantwoorde bedrijfsvoering.
In dat kader roept de CDA-fractie de minister op om te komen tot afspraken
in Brussel waarbij sprake is van een meerjarige TAC, bijvoorbeeld voor vijf
jaar. Dit biedt de sector de ruimte om een meerjarenplan te trekken en investeringen
te plegen die verantwoord zijn.In Brussel wordt thans gewerkt aan de totstandkoming van de vierde generatie
van de meerjarige oriëntatieprogramma's, MOP IV. In het rapport-Larsen,
dat zich bezighoudt met dit MOP, wordt onder andere aangegeven dat het segment
platvis 30 tot 40% gereduceerd zal moeten worden. De gegevens waarop Larsen
zich heeft gebaseerd, dateren uit 1994. We kunnen echter vaststellen dat de
platvisquota sinds 1994 met 30 tot 40% zijn afgenomen. Ervan uitgaande dat
de quota gerespecteerd worden, heeft de platvisvloot dus inmiddels een visserijreductie
doorgevoerd van 30 tot 40%. Dan is het toch niet nodig dat dit segment nog
verder wordt ingekrompen! De CDA-fractie gaat ervan uit dat bij de invulling
van MOP IV de bestaande beheerssystemen zoals wij die in Nederland kennen,
ook ten volle worden gerespecteerd.Noorwegen en de Europese Unie voeren jaarlijks onderhandelingen inzake
het beheer van gemeenschappelijke visbestanden. In dat overleg neemt Noorwegen
een zeer stevige positie in. Noorwegen heeft wat schol betreft een historisch
vangstaandeel van niet meer dan 1 of 2%. Door politieke besluitvorming is
dit aandeel indertijd opgetrokken tot 7%. Is de minister net als de CDA-fractie
van mening dat bij de besluitvorming over dit bestand Noorwegen in feite nooit
zijn wil kan opleggen aan de Europese Unie, hetgeen nu blijkbaar gebeurt,
en dat de mening van bijvoorbeeld de drie lidstaten met de grootste aandelen
van grotere invloed zou moeten zijn op de besluitvorming?Er wordt bij het jaarlijks vaststellen van de quota afgegaan op de uitkomsten
van het zeevisserijbiologisch onderzoek. Aan de juistheid van de uitkomst
hiervan wordt door de visserijsector zwaar getwijfeld. Ook de minister heeft
hierover zijn twijfels een- en andermaal geuit en hij heeft voorgesteld om
te komen tot een dubbele check, een label, keurmerk of kwaliteitsborging.
Hoe is het hiermee? In deze poging wil de CDA-fractie de minister van harte
ondersteunen.Naar aanleiding van de quotakortingen heeft de CDA-fractie de minister
gevraagd, een onderzoek in te stellen naar de consequenties van
deze quotakortingen voor de gehele bedrijfskolom. De minister heeft dit onderzoek
uitbesteed aan het RIVO/LEI. Wat is de stand van zaken?De zeevisserijsector wordt geconfronteerd met enige tegenslag. De quotakortingen
die in de afgelopen jaren zijn doorgevoerd, werken sterk door in de visserijsector,
met name in leefgemeenschappen waarbij men in zeer grote mate afhankelijk
is van de zeevisserij. Dit geldt in het bijzonder voor Urk: 80 à 90%
van de werkgelegenheid en het inkomen in Urk is direct afhankelijk van wat
op zee wordt gevangen. Het behoeft geen lang betoog dat de quotakortingen
diep ingrijpen in de gemeenschap Urk. Al eerder heb ik namens de CDA-fractie
naar voren gebracht dat het van belang is dat de tamelijk eenzijdige structuur
in Urk wordt doorbroken en dat andere onderdelen die gericht zijn op werkgelegenheid
in Urk, aandacht krijgen. Hier ligt een taak voor de overheid. Ik zou de minister
van Visserij willen opwekken, zijn collega van Economische Zaken te stimuleren
om te zoeken naar wegen die ertoe leiden dat andere vormen van economische
bedrijvigheid voor Urk beschikbaar komen.De visverwerkende industrie kan momenteel steeds moeilijker voldoen aan
de vraag naar luxe gemaksproducten van hoge kwaliteit, in de categorie vers,
vlug klaar, heel lekker, en met goede marges. Hier liggen grote kansen voor
het bedrijfsleven en daardoor ook voor de primaire sector, die moet voldoen
aan de vraag naar een regelmatige aanvoer van constante kwaliteit. In de visverwerkende
ondernemingen bestaat een groot tekort aan mensen met voedselkennis, specialisten
op het gebied van productontwikkeling, kwaliteit, conservering en kookkunst.
Wij roepen de minister op om met zijn collega's van OCW en EZ te bekijken
of er niet een vakopleiding kan worden opgezet. Het hoeft geen compleet nieuw
instituut te worden, het kan wellicht worden ondergebracht binnen een van
de bestaande kaders. Een trekkende rol van de overheid zou hier op zijn plaats
zijn, met enige coördinatie tussen productschap, Stivavi en bedrijfsleven.Voorts wil ik de minister in verband met de eenzijdige structuur en de
mogelijke consequenties daarvan vragen, contact op te nemen met zijn collega's
van Sociale Zaken om te waarborgen dat men er ook op ingesteld is, indien
onverhoopt gebruik moet worden gemaakt van sociale systemen.In de zomer van 1996 werd de haringsector geconfronteerd met een onverhoedse
halvering van het voor dit jaar toegekende quotum. Dit heeft de haringsector
in grote problemen gebracht. Ik heb een rapport voor me liggen dat gaat over
de derving van inkomsten ten gevolge van de korting op de quota voor een tweetal
kotters. Het is indrukwekkend om te zien, welke consequenties zoiets kan hebben.
Ik ben graag bereid om de minister dit rapport straks te overhandigen. Wellicht
kan hij er straks op reageren. In tegenstelling tot de rond- en platvisserij
heeft de haringvisserij geen financiële compensatie gekregen. Wel zou
de minister een en ander bij de laatste Visserijraad aan de orde stellen.
Wat heeft dit opgeleverd en welke additionele voorzieningen denkt de minister
te kunnen treffen? Voorts vraag ik hem, in overleg te treden met de haringsector
om afspraken te maken die ertoe leiden dat deze voor Nederland zo belangrijke
visserijsector kan overleven.Voorzitter! Een aantal weken geleden heb ik schriftelijke vragen gesteld
over het toenemende aantal ongevallen, helaas soms ook met dodelijke afloop,
op zeevisserijschepen. Ik heb daarop een reactie gehad van de minister van
Verkeer en Waterstaat, die cijfers heeft verstrekt over 1994 en 1995 waaruit
voorzichtig de conclusie zou kunnen worden getrokken dat er geen ongunstige
tendens te bespeuren is. Maar als je de cijfers van 1996 erbij betrekt, dan
zie je wel degelijk een ongunstige trend. Ik vraag de minister, hieraan aandacht
te schenken en ik zal hierover in tweede termijn eventueel een motie indienen.
Met name vraag ik hem, nog eens te kijken naar de bevindingen van de werkgroep
die in 1993 blijkbaar is opgeheven. Daarin zaten mensen van LNV, Verkeer en
Waterstaat en Sociale Zaken; zij gaven handzame adviezen in het kader van
het verbeteren van de veiligheid op zeeschepen. Wellicht moet deze werkgroep
worden gereactiveerd. Ik zou ook willen attenderen op de mogelijkheid van
het organiseren van opfriscursussen voor opvarenden in de periode dat men
aan wal is.Voorzitter! In de door de Kamer aanvaarde motie-Vreugdenhil/Smits werd
met name aandacht gevraagd voor de fiscale positie van quota die bij vererving
wordt doorgeschoven. Bij de vorige begrotingsbehandeling heeft de minister
gezegd dat de motie zal worden uitgevoerd. Mij bereiken evenwel signalen uit
de praktijk dat dit niet het geval is. Verder graag commentaar van de minister
op de wens in de zeevisserijsector om de fiscale positie voor de Nederlandse
koopvaardijvloot ook voor de zeevisserijvloot te laten gelden.Dan een opmerking over internationale samenwerking. In de memorie van
toelichting op de begroting is aangegeven dat met ingang van 1997 in het kader
van de nota "Herijking buitenlands beleid" de uitgaven van de Agrarische vertegenwoordiging
buitenland, de contributies aan de FAO en de UNEP en de bijdrage aan het Afrika
studiecentrum volledig aan de homogene groep Internationale samenwerking wordt
toegerekend. Zijn hierin ook activiteiten begrepen die een relatie hebben
met de visserijsector? De CDA-fractie denkt hierbij met name aan de mogelijkheden
om de in Nederland beschikbare expertise op visserijkundig gebied beschikbaar
te stellen aan een aantal landen in de derde wereld.Urk heeft de CDA-fractie en waarschijnlijk ook andere fracties een plan
toegestuurd voor het bestrijden van de visstroperij. De minister schijnt zich
volgens deze brief achter het idee te hebben geschaard om "vispolitie" in
de vorm van bijzondere opsporingsambtenaren in het leven te roepen. Hoe staat
het hiermee?Eind 1997 vindt in Duitsland de achtste Waddenzee-regeringsconferentie
plaats. In de memorie van toelichting op de begroting wordt aangegeven dat
belangrijke punten op de agenda de vaststelling vormen van een trilateraal
monitoringsprogramma en een bepaling van de stand van zaken ten aanzien van
de doorwerking van de ecologische doelen. Met betrekking tot de verdere realisering
van deze ecologische doelen worden tevens in trilateraal verband afspraken
met Duitsland en Denemarken gemaakt. Heeft het ministerie van LNV een stevige
inbreng bij de voorbereiding van deze Waddenzeeconferentie? Dan nog een aantal opmerkingen over de sportvisserij. Door de staat worden
garanties gegeven voor leningen, aangegaan door Natuurmonumenten, ten behoeve
van de gesubsidieerde aankoop van natuurterreinen en reservaten op grond van
de regeling "Bijdragen particuliere terreinbeherende organisaties". De Nederlandse
sportvisserij, bijvoorbeeld de NVVS, is heel actief als het gaat om het beheren
van de groene infrastructuur. Het is de vraag, in hoeverre organisaties als
de NVVS gebruik zouden kunnen maken van de regelingen van het ministerie voor
het stimuleren van de groene infrastructuur.De minister heeft de commissie toegezegd dat de algemene maatregel van
bestuur terzake van levend aas zal worden voorgelegd aan de Tweede Kamer.
Hoe gaat de minister de controle op de naleving van het verbod op het gebruik
van dit aas regelen? Nog een formeel punt in dit verband, in de oude Visserijwet
is er geen aanknopingspunt voor een verbod op het gebruik van levend aas.
Er moet dus gewacht worden op wijziging van deze wet, dus ik kan me voorstellen
dat de geplande ingangsdatum niet zal worden gehaald.MevrouwVos(GroenLinks)In het begin van uw betoog zei u dat u een voorstander bent van meerjaren-TAC's,
omdat de sector nu te veel heen en weer geslingerd wordt. Ik ben dit volledig
met u eens. Maar onderschrijft u dan ook de opvatting dat het in ieder geval
noodzakelijk is om voor een gezonde visstand te zorgen en dat dit wel eens
zou kunnen betekenen dat de huidige beheersrichtlijn, waarmee toch aangekoerst
wordt op een biologisch minimum, zodat elk jaar weer de vraag aan de orde
is of de visstand niet te veel terugloopt, ingrijpend zou moeten worden aangepast?De heerSmits(CDA)Wij moeten de sector een zeker zicht bieden op rendabele investeringen.
Je kunt niet zeggen: wij hebben een afspraak gemaakt voor vijf jaar, en na
ons de zondvloed. Integendeel, ik vind dat wij de vinger af en toe aan de
pols moeten houden, dus de zaak moet wel genuanceerd en nader ingevuld worden.De heerHuys(PvdA)Voorzitter! Degenen die weten waar ik woon en leef, kunnen zich misschien
voorstellen dat ik vanavond met gemengde gevoelens over het onderwerp visserij
spreek. Ik had betere perspectieven. Maar goed, dat geldt wellicht ook voor
de visserij...In de Leeuwarder Courant van 26 oktober jl. stond een bericht met de kop:
"Friese vissers willen aanpak van de Groningers". Je denkt dan dat er een
volksopstand of een splitsing in het Noorden dreigt, maar het blijkt erom
te gaan dat er elk weekend in de Friese wateren aan het verwerpelijke ralleyvissen
wordt gedaan, maar wel door Groningers. Dit lijkt mij een zwarte vlek op het
blazoen van de Nederlandse sportvissers; hier moet inderdaad paal en perk
aan gesteld worden. Ziet de minister hier mogelijkheden toe?Een andere zwarte vlek is de stroperij en het zwartvissen. Ook deze verschijnselen
roepen om een aanpak. De toegezegde onderzoeksrapportage zal binnenkort verschijnen.
Ik heb bij de behandeling van de wijziging van de Visserijwet de suggestie
van de officier van justitie te Leeuwarden overgenomen om de verkoper van
het eindproduct de herkomst te laten aantonen, opdat stroperij commercieel
niet meer interessant zou zijn. De minister schrijft in zijn antwoorden dat
er zal worden bezien of er nadere maatregelen kunnen worden genomen en zo
ja, welke. Ik vind dit nogal afhouderig, ik denk dat er absoluut nadere maatregelen
nodig zijn. Ik acht de tamelijk intensieve, grootschalige en soms agressieve
visstroperij een maatschappelijk kwaad dat niet hard genoeg kan worden aangepakt.
Ik zou graag nadere argumenten van de minister vernemen op grond waarvan hij
de initiatieven van een aantal particulieren om een landelijk opererende binnenvisserijpolitie
te vormen ongewenst vindt. Ik vraag me af of die bij voorbaat onhaalbaar moeten
worden genoemd. Wellicht is er enige nadere modellering nodig en natuurlijk
moet het geheel binnen de justitiële termen en normen blijven en het
zal primair de verantwoordelijkheid van de reguliere politie zijn, maar als
deze het permanent moet laten afweten, is extra steun binnen de wettelijke
kaders wellicht een te onderzoeken mogelijkheid. Ik vraag de minister, hier
nog eens naar te laten kijken. Als het gaat om de handhaafbaarheid door AID
en politie, dan kan ik mij voor de toekomst zeker lagere prioriteiten voorstellen.De IJsselmeervisserij is ondanks de relatieve overzichtelijkheid van het
gebied een zorgenkind. Het is een fraai gebied vol afwisseling en met vele
recreatieve en natuurwaarden, waarin een aantal vissers hun inkomen proberen
te verdienen. De aantrekkelijke kanten van deze visserij – de havens
in een aardige, soms nostalgische en folkloristische omgeving, en de boten –
moeten toch bewaard blijven. Maar er zijn verschillende problemen die om een
oplossing vragen. Het grootste probleem lijkt mij de overcapaciteit in relatie
tot de visstand. Een visser zei eens tegen mij: "Vroeger ving je met honderd
fuiken duizend kilo paling, nu met duizend fuiken honderd kilo." Ik denk dat
je het probleem niet duidelijker kunt weergeven. Overigens is hieraan ook
in de het rapport van de stuurgroep uit september 1995 prioriteit gegeven.
Ook de IJsselmeervissers zelf blijken zich er steeds beter van bewust te zijn.
De meerderheid is ook bereid om de nodige maatregelen te nemen, maar de uitvoering
heeft meer voeten in de aarde. In ieder geval heeft de motie die ik een jaar
geleden met verschillende collega's heb ingediend, op alle fronten de nodige
aandacht gekregen. Ik ga ervan uit dat de uitwerking ten slotte ook dit beeld
te zien zal geven.De oprichting van een producentenorganisatie voor de IJsselmeervissers
verdient bepaald geen schoonheidsprijs, en dan druk ik me heel voorzichtig
uit. Mevrouw Van Montfrans heeft fantastisch werk verzet in de voorbereidingsfase
en het is dan ook meer dan laakbaar dat in de eindfase de tegenwerkende minderheid
aan de goedwillende meerderheid haar wil wist op te leggen, gesteund door
de tijdsdruk. Dat de minister zijn dreigementen met sancties niet heeft waargemaakt,
is zeer te betreuren. Dit heeft het onderlinge vertrouwen en het vertrouwen
in de minister bepaald niet versterkt. Ik waardeer het overigens dat de minister
deze gang van zaken ook betreurt. Ik denk dat wij nu vooruit moeten kijken
en niet meer moeten mokken over wat er gebeurd is. Om het vertrouwen in de
nieuwe producentenorganisatie onder de hoede van de vissersbond te
herwinnen zijn er wel een paar acties nodig. Zo zal er spoedig een sectiebestuur
IJsselmeervissers van de grond moeten komen. Verder zal er duidelijk moeten
worden wat de meerwaarde is van deze constructie binnen de vissersbond. Er
moet ook duidelijk worden, wie er als IJsselmeervissers worden meegeteld.
Uit verschillende bronnen is mij gebleken dat 30% van de vissers nu nog geen
lid is. Tevens is een zekere erkenning van de verschillende historisch bepaalde
regio's binnen de organisatie gewenst. Ik wijs erop dat bijvoorbeeld de Wieringer
vissers ruim op tijd hun visplan hadden ingediend, keurig met een reductie
van 20%. Dat verdient op zichzelf waardering. Nu kan de minister zeggen dat
dit een zaak van de producentenorganisatie is, maar het lijkt mij goed om
een les te trekken uit het recente verleden. En dan is een beetje steun, juist
om het vertrouwen te herstellen, een goede zaak.Niet minder relevant voor de toekomst is het aangekondigde structuuronderzoek,
evenals uiteraard de daaraan te ontlenen beleidsmaatregelen. De structuur
en de reglementering blinken niet uit in doorzichtigheid. Er zijn ongeveer
honderd vergunningen en ruim zestig vaartuigen. Die discrepantie moet volgens
mij verdwijnen: één vergunning per bedrijf. Er zijn grote en
kleine bedrijven, waarbij groot niet gelijk staat aan economisch sterk en
omgekeerd. De eenheden per vergunning overstijgen nu vaak de capaciteit van
de vergunninghouder. Naar men mij heeft verduidelijkt, is vijf- tot zeshonderd
merkjes en een aantal netten echt het maximum voor een vergunninghouder, terwijl
er nu bedrijven zijn met meer dan duizend eenheden per vergunning. Ook hierbij
zijn er mogelijkheden tot sanering, want na het structuuronderzoek komt de
dag waarop de herstructurering feitelijk zal moeten plaatsvinden. Ik geef
nog eens de gedachte in overweging om bij de aanvang daarvan alle rechten
in één pot te stoppen en te proberen, bij de herverdeling met
financieel geven en nemen een evenwichtige structuur te realiseren. Je kunt
zeggen: laat de economische krachten en krachtigen maar hun werk doen. Dan
kan het beteken dat je uiteindelijk in de hele IJsselmeervisserij nog vijf
bedrijven overhoudt, terwijl er nu makkelijk zestig bedrijven een redelijke
boterham kunnen verdienen. Men zal begrijpen dat het laatste mijn voorkeur
heeft. Een voorwaarde voor het totaal, ook van het structuuronderzoek, is
dat de vissers en eventueel hun suborganisaties bij een en ander betrokken
worden.Enigszins ter zijde, maar in dit kader toch zeer relevant is de minimummaat
voor paling. Blijkens de Visserijwet is die maat nu 28 centimeter. Als je
die minimummaat ophoogt tot 32 centimeter, zou dat, naar men mij zegt, een
goede opmaat kunnen zijn voor een kwaliteitskeurmerk voor de IJsselmeerpaling,
terwijl het gewicht met 30% en de prijs misschien zelfs met 50% kan toenemen.
De voordelen voor het ecosysteem en de stabilisering van de visserij zijn
ook overduidelijk. Wil de minister dit eens overwegen?De IJsselmeervisserij kan helaas, zou ik bijna zeggen, niet besproken
worden zonder aandacht voor de aalscholver. Het lijkt er sterk op dat hier
twee belangen botsen. Ik ben het eens met al degenen die zeggen dat je de
rekening voor een succesvol natuur- en vogelbestandsbeleid niet eenzijdig
op het bordje van een beperkte beroepsgroep kunt leggen. Echter, een nadere
uitwerking van dit principe is wat ingewikkelder. Dat blijkt ook uit het verslag
van de inspanningen van de provincies en de reactie van de minister daarop.
Op sommige plaatsen is het beeld ontstaan of misschien opgeroepen dat de provincies
niet aan de oplossing van het probleem zouden willen meewerken. Ik denk dat
dit geheel ten onrechte is, want de provincies hebben hun nek uitgestoken.
In die nek bleek echter niet veel rek te zitten. De minister heeft de voorstellen
van de provincies voor een belangrijk deel overgenomen. Ik steun dat. Hij
schrijft overigens wel, op dit ogenblik geen verdere additionele middelen
ter beschikking te hebben ter ondersteuning van de reductie en de vangstcapaciteit.
Dat zal zo zijn, maar in het kader van het structuurplan en deze problematiek
is er binnen een afzienbare periode wel ruimte te creëren. Wij dringen
daarop aan. Wat op het moment wél kan, is het overnemen van de aanbeveling
om de tariefsverhogingen van de visvergunningen op een laag pitje te zetten
of even helemaal van het vuur te nemen. Ik dring daar ten zeerste op aan,
mede in afwachting van de effecten van de andere voorstellen.Ik heb vanmorgen vernomen dat vandaag de Europese week van de kwaliteit
begint. Dat was mij nog niet echt opgevallen. Maar goed, zeker in de visserij
is kwaliteit van groot belang. Vorig jaar heb ik er uitgebreid aandacht aan
geschonken. De platvisvisserij en de verwerking zijn voor Nederland van groot
belang en dus ook de kwaliteit. Twee jaar geleden verscheen er over dit onderwerp
een rapport van de Erasmus Universiteit, gemaakt op verzoek van de minister.
Ter voorbereiding van dit overleg heb ik dit rapport nog eens ter hand genomen.
Ik heb mij afgevraagd wat er met de conclusies en aanbevelingen is gebeurd.
Het rapport hanteert als voorwaarde voor een kwaliteitsstrategie: samenwerking
in en tussen de verschillende geledingen in de platvisketen. Het uitbuiten
van de nu nog bevoorrechte marktpositie kan tot betere perspectieven voor
de individuele bedrijven en voor de sector als geheel leiden. Bij de aanbevelingen
voor de visserijsector lees ik de wenselijkheid van een capaciteitsreductie
van de kottervloot, niet door het aantal schepen terug te brengen, maar juist
door het motorvermogen per schip terug te brengen. Een op te richten leasemaatschappij
zou dit proces kunnen begeleiden. Dat lijkt mij op z'n minst een heel interessante
gedachte. Dat geldt ook voor de aanbevelingen voor de handel en bewerking.
Nogmaals, wat gebeurt er met die aanbevelingen? Ik vind overigens evenals
de minister niet dat de overheid dit allemaal op haar bordje moet nemen. Een
helpende hand, een vingerwijzing, een voorwaardelijke faciliëring kan
de sector echter net over de brug helpen. Gaarne heb ik hierop een reactie.Overigens sluit de aanbeveling omtrent de PK's goed aan bij mijn vragen
over het opvoeren van het motorvermogen, met name bij de zogenaamde 300 PK-kotters.
Om veel redenen is dit een ongewenste ontwikkeling, niet in de laatste plaats
voor een goede kwaliteitsstrategie. Het is niet acceptabel dat praktisch ongestraft
de vermogens kunnen worden opgevoerd. In het blad De Vissersman staat met
een onverborgen ondertoon van spot dat de politiek in vijftien jaar slechts
bereikt heeft dat overschrijding van het motorvermogen fraude wordt genoemd. Mijn weerwoord aan de sector is: en gij, wat hebt gij bijgedragen
aan de bestrijding van dit probleem? De inzet van de torsiemeter wil in dit
verband maar niet echt lukken. Naar men mij bericht heeft, lukt het in Duitsland
wel – niet met een torsiemeter, maar anderszins – om de PK's binnen
de perken te houden, namelijk met gefotografeerde en gecertificeerde verzegeling
en een boete, oplopend tot 100.000 DM. Wellicht kan de minister hiernaar eens
informeren bij zijn collega. Ik waardeer overigens de inzet die uit de beantwoording
van de vragen naar voren komt. Uit de beantwoording blijkt dat een aantal
alternatieven spoedig wordt onderzocht.In dit verband kom ik nog terug op het zo-even genoemde rapport waarin
ik een aanbeveling tot onderzoek vind, namelijk de afnemende meeropbrengst
per reële inzet, onder andere de verhouding tussen de brandstofinzet
en de kilo's gevangen vis. In veel andere sectoren kunnen betrokkenen –
ik noem de tuinders – wijzen op het verbeteren van de energie-efficiency.
Daar is in de visserij dus in het geheel geen sprake van. Of, zoals een visserman
het zei: tegenwoordig ga je vaak zwaarder beladen de haven uit dan je bij
binnenkomst nog hebt. Dus, meer liters brandstof verbruikt dan kilo's vis
gevangen. Dat is toch een zeer ongewenste ontwikkeling, lijkt mij.De overgang naar de meest wezenlijke problematiek in de visserij is licht
te maken: te grote visserijdruk, een wanverhouding tussen vangstcapaciteit
en de reëel beschikbare vis. Internationale deskundigen spreken van een
verhouding van 2:1. In de Noordzee ziet het er allemaal niet zo heel veel
beter uit. Volgens een RIVO-medewerker is het aantal visserij-PK's dat regelmatig
in de Noordzee werkzaam is, eerst nu aan het stabiliseren. Het Meerjarig oriëntatieprogramma
III begint enigszins te werken. Blijkens het overzicht bij het antwoord op
vraag 159 heeft dat aan Nederland niet echt gelegen, dacht ik zo. Ik herhaal
mijn eerder kenbaar gemaakte opvatting dat dit geen goede zaak is, te meer
als wij hierbij in aanmerking nemen dat verschillende vaartuigen zijn omgevlagd.
Een en ander bevordert niet onze geloofwaardigheid in internationaal verband.
Ik ben dan ook ingenomen met de nieuwe inzet van de minister om een zekere
sanering te realiseren. Voor de harde eisen die aan deze sanering gesteld
moeten worden, heb ik eerder grenzen getrokken: schip, vergunning en document
moeten dan ook verdwijnen. Begrijpelijk verwijst de minister weer naar onze
zeedagenregeling, die een gelijkwaardig effect moet realiseren. Zeker, het
is voor een deel een bruikbaar alternatief, getuige ook de juist dit weekend
toegezonden evaluatie van de Biesheuvelgroepen, die wij nog op een later moment
zullen bespreken. Uit het antwoord op vraag 161 blijkt dat de alternatieven
voor vermindering van de vangstcapaciteit voor 45% uit inzetbeperkende maatregelen
mogen bestaan, onder de voorwaarde dat die onomkeerbaar zijn. Dat zijn zeedagen
niet. Waaraan moet of kan dan wél gedacht worden? Zijn er landen die
van die alternatieven gebruikmaken? Hoe zit het met de controleerbaarheid
daarvan? Kortom, ik vind dat de fysieke sanering doorgezet moet worden. Het
is geen bedreiging, maar een steun voor de sector.In het jongste verleden hebben zowel de collega's Van Waning en Vos als
ikzelf, ieder zijn eigen toonhoogte kiezend, de discussie proberen aan te
zwengelen over de guideline uit de Structuurnota zee- en kustvisserij, zeg
maar over de keuze voor het vissen tot het veilig biologisch minimum dan wel
tot het biologisch evenwicht. Oppervlakkige waarnemers zullen veronderstellen
dat dit nagenoeg hetzelfde is. In de feitelijke uitwerking zit er echter een
wereld van verschil in en achter. Het aanzwengelen van voornoemde discussie
heeft naar mijn waarneming nog niet tot veel discussie geleid. Nu heeft de
minister ons vorige week een notitie doen toekomen, waarin ook wordt ingegaan
op dit vraagstuk, zij het in andere bewoordingen. Ik lees er onder andere
in: "Duurzame ecologie vormt de basis voor een duurzame economie." En: "Het
visserijbeleid moet gericht zijn op het in stand houden van de visbestanden
als vernieuwbare hulpbron, waarbij blijvende aantasting van het ecosysteem
wordt voorkomen." Dit is ons uit het hart gegrepen. Nemen wij daarbij de inzet
bij de Noordzeeministersconferentie, dan lijkt als het ware de spanning opgelost
die er zit tussen de genoemde discussie van de collega's Van Waning, Vos en
ondergetekende en de inzet van de minister. Mooi toch!? Echter, het gaat om
de uitwerking. Daarmee kom ik toch weer bij de lijn van het vissen tot het
veilig biologisch minimum, conform de Structuurnota. Inmiddels bereikten ons
van alle participanten signalen dat het huidige beleid dramatische effecten
heeft voor de visserij en niet minder voor de visverwerkende industrie die
zorgdraagt voor een belangrijk deel van onze visserijexport. Het is een kwestie
van hollen of stilstaan. Een geliefde bezigheid is dan al gauw het met de
beschuldigende vinger wijzen naar de visserijbiologen, alsof die verantwoordelijk
zijn voor datgene wat zich op en in de zee afspeelt. Dit lijkt mij een onvruchtbare
route. Het zal best wel eens voorkomen dat de biologen het niet helemaal bij
het rechte eind hebben, er een ton of wat naast zitten. Maar de trend is toch
duidelijk: voor veel vissoorten is het veilig biologisch minimum en soms het
biologisch evenwicht neerwaarts overschreden. De opbrengst per vis per ingezette
PK of per liter brandstof loopt terug. Er komt een moment waarop de wal het
schip, de vissersschepen, ongenadig keert. Dan is de duurzame economie verdwenen,
samen met de duurzame ecologie. En dat wil absoluut niemand.Overigens vertaal ik de paragraaf Biologische advisering, uit de notitie
van vorige week van de zijde van de minister, in dit kader als een aanzet
in de in ieder geval door de PvdA-fractie gewenste richting. In de hoorzitting
die de Kamer hield op 30 oktober, ter voorbereiding van dit overleg, klonk
van alle kanten door: geef ons meer stabiliteit, meer voorspelbare zekerheid,
waarbij jaarlijkse schommelingen van plus of min 5% best te dragen zijn. Dat
is een zeer goed te begrijpen en ook te waarderen standpunt. Het is ook een
als zodanig te waarderen vraag. Echter, om zo'n relatieve zekerheid te kunnen
bieden, denk ik dat er nog heel wat routes begaan moeten worden. Uit de eerste
reacties van Brusselse ambtenaren tijdens de discussie die in Scheveningen
is gehouden, begrijp ik dat deze nog niet echt bemoedigend zijn. Ik vond de
suggestie van de zijde van vissend Nederland zeker zo adequaat als de reacties
van de Brusselse ambtenaren, althans afgaande op het verslag in Visserijnieuws.
Ik begrijp die afwerende houding overigens niet, als de sector
zelf met positieve voorstellen komt.Kortom, alles overziende vraag ik de minister of hij op het punt van het
vissen tot het veilig biologisch minimum dan wel tot het biologisch evenwicht
een notitie wil uitbrengen. Ik denk hierbij aan de uitwerking van deze begrippen,
het aangeven wat zij precies in de praktijk betekenen, welke maatregelen bij
beide guidelines horen, wat de effecten ervan zijn en hoe je er eventueel
kunt komen. De conclusies uit zo'n notitie zouden hier onderwerp van discussie
kunnen zijn. Zij zouden gebruikt kunnen worden bij de voorbereiding van de
wijziging van het visserijbeleid of mogelijk reeds eerder. Is de minister
daartoe bereid? Mocht het onverhoopt nodig zijn, dan zal ik hierover in tweede
termijn een motie indienen.Vandaag vroegen veel kinderen aandacht voor de problematiek van de honger
in de wereld. Die problematiek is dezer dagen op een verschrikkelijke wijze
actueel door de situatie in een deel van Afrika. De kinderen roepen terecht:
mooie woorden omzetten in daden. Dit geldt ook voor de visserij. Eerder bespraken
wij hier de positie van de Senegalese kleine vissers, die – soms letterlijk –
moeten opboksen tegen de grote Europese trawlers, met alle gevolgen van dien.
Ik dring er nogmaals bij de minister op aan, de voorwaarden voor contracten
zeer scherp te beoordelen op de gevolgen voor de lokale vissers en vissersvrouwen
en niet alleen te kijken wat een regering op dit punt doet. Ik val in dezen
Jan Mulder, lid van de liberale fractie in het Europees parlement, bij. Tijdens
een discussiebijeenkomst van de NOVIB zei hij hierover dat hij het onjuist
vond dat vis op kosten van de Europese belastingbetaler uit Afrikaanse wateren
wordt gehaald. Daar ben ik het roerend mee eens. Vis is een zeer belangrijke
voedselbron voor miljoenen mensen en moet dat ook blijven. Dan is terughoudendheid
en het afzien van eigenbelang van de rijke visserijstaten wel een voorwaarde.Ten slotte. Niet alleen de reguliere visvangst, maar ook de visteelt,
dus de aquacultuur, kan een belangrijke bijdrage leveren aan duurzame voedselconsumptie.
Onder andere in landen in het Verre Oosten wordt hier met succes aan gewerkt.
Echter, vaak heeft men daar nog geen methode ontwikkeld om besmettingen adequaat
en duurzaam te onderdrukken. Cultures verplaatsen zich binnen de regio en
houden stand tot ook dat teeltgebied besmet is. Hier ligt een groot probleem,
dat om hulp en oplossing roept. Op welke wijze kan de Nederlandse en de Europese
kennis hiertoe bijdragen?In november 1994 vroeg ik aandacht voor de veterinaire begeleiding van
de aquacultuur in eigen land en de merkwaardige spanning die er zit tussen
de deskundigheid in Wageningen en de bevoegdheid in Utrecht. De minister heeft
op 24 januari 1995 gereageerd met een mogelijke oplossing middels het Ingrepenbesluit.
Hoe staat het daarmee? Overigens is mij gebleken dat het probleem nog veelzijdiger
is. Het heeft namelijk ook betrekking op de medicijnen voor vissen. Dit blijkt
een tamelijk braakliggend terrein te zijn. Volgens berichten in de pers lijken
er geen middelen voor vissen geregistreerd te zijn. Is die informatie juist?
Is het juist dat er in Noorwegen en in de Verenigde Staten wél geregistreerde
middelen zijn? Heeft de minister aandacht voor deze problematiek? Hoe wordt
aan oplossingen gewerkt?Voorzitter! Ik heb vandaag geen aandacht besteed aan de schaal- en schelpdieren
en nauwelijks aan de sportvisserij en ook niet aan de ongewenste discards,
niet vanwege het gebrek aan belangstelling, maar vanwege het gebrek aan tijd.
Deze sectoren hebben wij eerder ruimschoots behandeld.MevrouwVos(GroenLinks)Voorzitter! Als wij kijken naar de algemene doelstelling van het visserijbeleid,
namelijk het bevorderen van een verantwoorde visserij en een evenwichtige
exploitatie van visbestanden, dan kan het niet anders dan dat wij moeten concluderen
dat ons een ingrijpende verandering te wachten staat in het hele visserijbeleid,
want zowel de huidige methoden als de instrumenten voldoen niet aan deze algemene
doelstelling. Mijn fractie deelt de uitgangspunten die de minister ten aanzien
van het duurzaam beheer van visbestanden heeft gesteld in de notitie die hij
ons heeft doen toekomen. Wij zijn er natuurlijk blij om dat bijvoorbeeld ook
de Biesheuvelgroepen aangeven dat de visserij-inspanning zodanig zal moeten
worden ingericht dat visbestanden zoveel mogelijk in stand blijven. Er bestaat
dus in beginsel brede maatschappelijke steun voor een duurzame exploitatie
van visbestanden. Het gaat er echter om hoe dit in concreet beleid wordt omgezet.
Mijn vraag aan de minister is dan ook of dit zal betekenen dat, waar hij spreekt
over een "eventuele herziening" van het nationale en Europese visserijbeleid,
er zeker zo'n herziening moet plaatsvinden. Moet die niet veel eerder dan
in 2003 plaatsvinden? Voor GroenLinks betekent dit – ik sluit mij aan
bij de woorden die de heer Huys hierover heeft gesproken, hoewel ik hierin
misschien iets verder ga – dat wij zeer snel af moeten van het biologisch
minimum als beheersrichtlijn. De ervaring van de afgelopen jaren en de droevige
ontwikkelingen met de bestanden van de commercieel interessante soorten laten
immers geen ruimte voor een andere conclusie dan dat de vroege waarschuwing
van het RIVO en de DLO bewaarheid worden. Door de doelstelling van het visserijbeleid
gelijk te stellen aan het uitputten van de vangstmogelijkheden tot de kritische
ondergrens waarop het voortbestaan van de soort in zicht komt, is gekozen
voor een beheerssysteem dat voortdurend balanceert op de rand van de afgrond.
Wij vinden dit bijzonder ernstig voor de visbestanden, maar uiteraard is het
ook zeer frustrerend voor het visserijbedrijfsleven. Immers, van jaar tot
jaar wordt men daar geconfronteerd met nieuwe vangstrechten. Men blijft lang
in onzekerheid en soms wordt men zelfs tijdens het visseizoen geconfronteerd
met vangstbeperkingen. Dit is dan ook een schoolvoorbeeld dat laat zien dat
economische duurzaamheid alleen maar kan samengaan met ecologische duurzaamheid.
De Europese Commissie heeft dit recentelijk nog eens bevestigd. Zij heeft
gezegd dat de visvangst in de Noordzee volgend jaar met 20% omlaag moet. Kan
de minister ons hier zijn reactie op dit advies geven?Ik vind het overigens een zorgelijk probleem dat op het onderzoek naar
visbestanden wordt bezuinigd, waardoor de betrouwbaarheid van de gegevens
is afgenomen. Dat is er in ieder geval volgens de visserijbioloog Ad Corten
aan de hand. In de discussie heeft dat een grote rol gespeeld,
want eerder heeft de minister zelf kritiek geuit op de visserijexperts. In
de antwoorden op de vragen lezen wij nu dat hij zegt dat de kwaliteit van
de bestandsschattingen de afgelopen niet zou zijn afgenomen. Graag heb ik
hierop een helder antwoord van de minister.Een gezonde visstand betekent een goede vangst met minder inspanning.
Dat is niet alleen financieel aantrekkelijk, maar het geeft ook minder milieuschade
door bodemaantasting en bijvangsten. Vissers hebben in hun bedrijfsvoering
grote behoefte aan stabiele taks, die mogelijk zijn bij gezonde bestanden.
Dat zegt de werkgroep Noordzee van Greenpeace. Zij zegt dat in dit verband
gestreefd moet worden naar visbestanden op ten minste 80% van hun natuurlijke
onbeviste omvang. Deelt de minister deze analyse en, zo ja, betekent dit dan
niet dat wij terug moeten naar een soort optimaal beheer van de visbestanden,
gebaseerd op het voorzorgprincipe? Komt dit aan de orde op de Noordzeetussenconferentie?
In hoeverre is het in dit licht niet gewenst, de Nederlandse vissersvloot
verder in te krimpen? Commissaris Bonino heeft voorgesteld, de Europese vissersvloot
met 20 tot 40% te verkleinen. Daarmee kan toch de economische druk uit de
sector afnemen om in Brussel op onverantwoord grote taks aan te sturen? Kortom,
ik signaleer het probleem dat wij er ook hier met alleen een zeedagenregeling
niet zullen komen, maar dat er toch een structurele sanering noodzakelijk
zal zijn.Ook ik vraag aandacht voor het probleem in Afrika, want een deel van onze
overcapaciteit wordt daar op dit moment afgekocht. Met name het visserijakkoord
met Senegal is nu aan de orde. Ik denk dat het van groot belang is om te erkennen
wat de betekenis is voor de lokale werkgelegenheid. Er zijn 50.000 vissers
in Senegal en 200.000 verwerkers, met name vrouwen, van vis voor de lokale
markt, die er direct van afhankelijk zijn voor hun werkgelegenheid. Ook voor
de lokale voedselvoorziening daar is de visserij – vooral de pelagische
soorten – van groot belang. De visserijakkoorden die nu in de maak zijn,
lijken toch een bedreiging te vormen voor de lokale werkgelegenheid en voor
de lokale voedselvoorziening. Ik denk dan ook dat de vraag heel terecht is
dat het bij de visserijakkoorden niet zo kan zijn dat voor een aantal schepen
waarvoor het akkoord geldt en die mogen vissen op de zogenaamde pelagische
vissen, onbeperkte vangstrechten mogen gaan gelden. Overigens vraag ik mij
ook af hoe zich dit verhoudt tot het zogeheten coherentiebeginsel in artikel
130V van het Verdrag van Maastricht. Graag heb ik hierop een reactie van de
minister.Is Nederland bereid, tijdens het voorzitterschap van de EU de Europese
visserijakkoorden fundamenteel ter discussie te stellen? In elk geval zouden
deze verdragen niet tot overbevissing voor de Afrikaanse kusten mogen leiden.
Ook hier dienen de ecosystemen duurzaam beheerd te worden en moeten de belangen
van de ambachtelijke vissers en de voedselvoorziening van de lokale bevolking
gewaarborgd blijven.De laatste opmerking betreft de dodingsmethoden voor paling en meerval.
De minister heeft eerder in antwoord op vragen van collega Stellingwerf gezegd
dat in ieder geval alle dodingsmethoden moeten voldoen aan de gangbare criteria
voor het doden van dieren. Mijns inziens is dat in deze gevallen absoluut
niet zo. Ik pleit er evenals anderen voor dat er een verbod komt op deze dodingsmethode.
Wat is de reactie van de minister hierop? Ook wil ik graag het RIVO/DLO-rapport,
dat in augustus is afgerond en dat gaat over visserijmethoden, zo snel mogelijk
openbaar gemaakt zien. Ik verneem van de minister graag welke actie hij onderneemt
op basis hiervan.De heerVos(VVD)Voorzitter! Met betrekking tot het visserijbeleid blijft van belang vanuit
welke invalshoek men daartegen aankijkt. De VVD-fractie houdt vast aan de
lijn van het duurzame evenwicht tussen het behoud van de visbestanden en de
exploitatie daarvan. Dat duurzame evenwicht is van belang om de visserij in
staat te stellen, een optimale bijdrage te leveren aan de voedselvoorziening.
Voor een duurzaam evenwicht is het ook essentieel dat de bedrijven in de vissector
in staat zijn, rendabel te exploiteren. Alleen dan blijven zij in staat, hun
bijdrage te leveren. Er moet dus rendabel worden geëxploiteerd.Op de vaststelling van dit evenwicht hebben een aantal factoren invloed,
waaronder de vissers en hun organisaties, de nationale en de Europese overheid
en hun biologische adviseurs. De balans opmakend, stel ik aan de orde op welke
wijze betrokkenen aan de totstandkoming van het beoogde evenwicht hebben bijgedragen.
Allereerst de bijdragen aan het evenwicht.Ten eerste heeft de vissector zelf bijgedragen aan het noodzakelijke evenwicht
tussen visbestanden en exploitatie. De evaluatie van het Biesheuvelstelsel
verloopt immers positief. Het systeem heeft volgens het rapport van oktober
1996 van het ministerie van LNV goed gefunctioneerd. De visserijsector is
in staat, medeverantwoordelijkheid te dragen voor de naleving van de vangstbeperkingen.
De staat van dienst voor 1996 – een moeilijk jaar – is en blijft
goed. Het aantal weken aan de wal is verlengd. De lengte van de visreizen
is ingekort. Op de visserij kun je dus bouwen als het gaat om het maken van
afspraken.De heerVan Waning(D66)De heer Vos zegt dat de visserijsector heeft bijgedragen aan het in stand
houden van de visbestanden middels de Biesheuvelgroepen.De heerVos(VVD)Ze hebben zich aan de afspraak gehouden.De heerVan Waning(D66)Ze hebben zich aan de afspraak gehouden. Daar ben ik het mee eens. Daar
maak ik ook mijn complimenten voor. Naar mijn mening kun je niet zeggen dat
door dit systeem de visbestanden in stand zijn gehouden. Hoe komt het dan
dat wij deze crisis in de sector hebben?De heerVos(VVD)De essentie van mijn mededeling is dat in Europees verband, gericht op
het bereiken van het bewuste evenwicht, visbestanden en quota zijn bepaald
en dat de visserij heeft bijgedragen aan het houden van de afspraken. Daarmee
heeft de visserij zich constructief en opbouwend opgesteld.In dit kader heb ik een vraag aan de minister. Het productschap heeft
voorgesteld, de voortzetting van de Biesheuvelgroep te complementeren met
een publieke registratieplicht. De VVD-fractie kan zich daarbij iets voorstellen.
Zo bestaat in het private rechtsverkeer de mogelijkheid om overeenkomsten
te laten registreren bij de notaris of de fiscus. De datum van contractering
heeft dan derdenwerking. Hoe staat de minister ten opzichte van het voorstel
van het productschap tot publieke registratie?Tevens draagt bij aan het evenwicht het natuurlijk belang dat de vissector
heeft om op lange termijn in staat te blijven, renderend te exploiteren. Er
is geen sector die zo'n belang heeft bij het kunnen blijven vissen als de
vissector zelf. De vissector heeft het grootste belang. Er moet dan ook geluisterd
worden naar datgene wat de vissector inbrengt.Dan het derde punt dat bijdraagt aan het evenwicht. De open, constructieve
en evenwichtige benadering van de sector door de minister is eveneens van
groot belang voor het noodzakelijke evenwicht.Het onvoorstelbaar brede convenant dat tussen de verenigingen van aanvoerders,
de visafslagen, de vishandelaren, het nationaal overleg visafslagen, de visfederatie,
de federatie van visserijverenigingen, de vissersbond en het productschap
staat te worden ondertekend, draagt ook bij aan het evenwicht. In het convenant
maken partijen afspraken over de duurzame exploitatie van de visbestanden,
de beheersbare vissystemen en de visaanvoer. Dat is een uiterst goed verschijnsel.Ik noem nu enkele zaken die niet goed zijn voor het evenwicht. Ten eerste
is dat het Meerjarig oriëntatieprogramma 1997 tot en met 1999. Dat plan
blijft hinken op twee gedachten, namelijk het quota- en het TAC-systeem én
de mogelijkheid tot beïnvloeding van de visserij-inspanning. De laatste
optie is de meest effectieve. Dat hebben wij in Nederland bewezen. De kleinschalige
visserij wordt buiten de reducties gehouden, terwijl zij veelal de kinderkamers
leegvist. De vismeelindustrie wordt ook grotendeels ontzien. De sociaal-economische
gevolgen worden vrijwel verwaarloosd.Ook niet goed voor het evenwicht is het Bonino-incident. De draaibeweging
van mevrouw Bonino, inhoudende sympathie voor de zeedagenregeling, de bestraffende
woorden jegens Nederland en vervolgens de excuses deden afbreuk aan het vertrouwen
in de Europese overheid.Ook niet goed voor het evenwicht is het haringincident. Het is en blijft
zeer ernstig dat halverwege het jaar het quotum is gereduceerd. Dat doet niet
alleen afbreuk aan het aanzien van de Europese overheid, maar het is ook koren
op de molen van de stelling dat op de biologische bevindingen valt af te dingen.
Zo'n incident mag niet meer voorkomen. Is de minister bereid, bij de Europese
Commissie te bepleiten dat schade die bij de sector is geleden door het wispelturige
Eurobeleid, wordt vergoed?Slecht voor het evenwicht is eveneens de onduidelijke rol die de STECF,
de adviescommissie voor de sociaal-economische aspecten, bij de vaststelling
van de quota speelt. Naar verluidt heeft deze club eind 1995 wegens een gebrek
aan tijd nauwelijks de gelegenheid gekregen om advies te geven. Heeft de minister
zicht op de participatie van de STECF bij de vaststelling van de quota voor
1997?Slecht voor het evenwicht is ook het tekort aan handhavingsapparaat voor
Europese regelgeving. Zeer recentelijk heeft mij het bericht bereikt dat de
Scottish Council for Development and Industry heeft vastgesteld dat maar liefst
40% van de visaanlandingen in het Verenigd Koninkrijk zwart plaatsvindt. Wat
gebeurt er met dergelijke gegevens? Indien in andere lidstaten ongestraft
een zo ernstige fraude plaatsvindt, is het zeer moeilijk om zelf nadere beperkingen
te accepteren en uit te voeren.In dit kader maak ik ook enkele opmerkingen over de haring. Er hebben
mij berichten bereikt over de tegenvallende aanvoerprijzen, terwijl de Nederlandse
vloot slechts in beperkte mate haring heeft gevist. Ook is het GATT-contingent
van 34.000 ton nog nauwelijks benut. Dit roept de vraag op of de andere lidstaten
wel overeenkomstig de verminderde vangstmogelijkheden hebben gewerkt. Immers,
anders zou de prijs omhoog zijn gegaan. Heeft de minister hierover een oordeel?
Ziet hij aanleiding, de gang van zaken te onderzoeken? Is er toch langs slinkse
wegen door andere staten gewoon doorgevist? Is de haring daar gewoon aangeland?De heerHuys(PvdA)U hebt het nu over de haring. Ik heb de CBS-cijfers er eens op nageslagen.
Daaruit blijkt dat er in de periode januari-mei 1995 versus de periode januari-mei
1996 een stijging is van ongeveer 60% in aanvoer van haring. Hoe verklaart
u uw opvatting dat het allemaal zoveel minder is?De heerVos(VVD)Voorzitter! Ik ben op de praktijk afgegaan. Ik heb vastgesteld, dat de
aanvoerprijzen niet zodanig gestegen zijn als te rechtvaardigen zou zijn geweest
met de veronderstelde teruggang. Dit heeft iets te maken met de werking van
de markt. Ik heb het ook gehad over het GATT-contingent van 34000 ton. Als
er een tekort aan haring zou zijn geweest, zou ook dat GATT-contingent moeten
zijn aangesproken, maar dat is weinig gebeurd. Iedereen eet nog lustig zijn
haring. Daarom plaats ik heel grote vraagtekens. Die genoemde regeling lijkt
mij heel interessant, maar niettemin stel ik vraagtekens.De heerHuys(PvdA)Voorzitter! Is het niet normaal dat bij grotere aanvoer de prijzen dalen?
Doet zich daar niet een deel van de problemen voor?De heerVos(VVD)Als er heel veel minder haring wordt aangevoerd en de lust om haring te
eten hetzelfde blijft, behoort de prijs te stijgen. Dat is echter niet gebeurd.
Dat zou betekenen, dat via andere wegen toch nog haring binnen is gekomen,
maar niet via het GATT-contingent van zoveel duizend ton.Voorzitter! Ik kom toe aan mijn volgende punt. De schoksgewijze vaststelling
van de quota is ook niet goed voor het evenwicht. In welke andere sector wordt
de productiecapaciteit enkele dagen of weken voor de jaarwisseling bepaald
zonder enige kans daarop te kunnen anticiperen?Ook niet goed voor het evenwicht is, dat in oktober 1994 voor 14 mln.
aan Pescaprojecten zijn ingediend. Een besluit van de Europese Commissie is,
voorzover mij bekend, uitgebleven. Dat wekt de indruk dat de Europese Commissie
de herstructurering van de vissector niet serieus neemt. Men denkt: nou ja,
een jaartje of twee, drie, ach, waarom niet? Kan de minister tot spoed aanmanen?
Mijn conclusie is, dat het evenwicht in het visserijbeleid met name door Europese
invloeden onder druk staat. De VVD-fractie ziet geen aanleiding om af te stappen van het "veilig biologisch
minimum". Dat uitgangspunt is goed. Ook volgens het RIVO wordt vanuit het
algemeen aanvaarde voorzorgsbeginsel – let wel: voorzorgsbeginsel –
het MBAL-niveau gelijkgesteld met het niveau waaraan, op basis van wetenschappelijke
statistische gronden, minimaal voldaan moet worden om er zeker van te zijn,
dat de "recruten" niet zijn aangetast.De VVD vindt het wel noodzakelijk om de betrouwbaarheid van de bestandsschattingen
te verbeteren. Dit is een gemeenschappelijk belang. We moeten diepgang hebben.
Er is aanleiding om het visserijonderzoek vanuit Brussel diepgaander te financieren.Met antwoord 190 heeft de minister aangekondigd te streven naar een vorm
van kwaliteitsborging. De VVD ondersteunt die suggestie van harte. Met betrekking
tot de invulling gaan de gedachten van de VVD uit naar een soort standaard
externe controle op de bevindingen. De zorgvuldigheid van het onderzoek wordt
dan gecontroleerd en tevens wordt voorkomen, dat bewust of onbewust enige
politieke invloed de wetenschappelijke bevindingen binnensluipt. De VVD-fractie
zag eveneens gaarne, dat in het kader van de kwaliteitsborging prioriteit
gegeven wordt aan het in breed verband bijeenbrengen van gegevens over alle
aspecten van de sector zelf. Die sector moet namelijk ook meer bijdragen aan
de geloofwaardigheid en de diepgang van de gegevens. Hoe stelt de minister
zichzelf voor de kwaliteitsborging invulling te geven?Zolang andere lidstaten nog niet bereid zijn om de zeedagenregeling over
te nemen, zal het TAC/quotasysteem moeten worden gehandhaafd en verfijnd.
Een eerste vereiste is, dat afgestapt wordt van het merkwaardige systeem waarmee
eerst een paar dagen voor het einde van het jaar de quota worden vastgesteld.
De VVD pleit ervoor, dat voor de quota een systeem van gebroken jaren wordt
gehanteerd, dat wil zeggen dat wordt gekozen voor quota die ingaan per 1 maart
of 1 april. Is de minister bereid, dat punt op de agenda van de visserijraad
te plaatsen? De VVD-fractie zag gaarne, dat daarover nog in 1997 een besluit
werd genomen.De heerHuys(PvdA)Voorzitter! Hoeveel winst levert het voorstel van de heer Vos op voor
de sector en in welke mate is het belangrijk voor het veilig biologisch minimum?De heerVos(VVD)Met name gaat het mij om de stabiliteit van de bedrijfsvoering. Die wordt
hierdoor bevorderd. Ik kan mij voorstellen dat de inhoudelijke quotagegevens
hetzelfde blijven, maar voor de mensen op de schepen en voor de scheepseigenaren
is het bijna ondoenlijk om goed te kunnen werken als men twee dagen voor het
eind van het jaar hoort wat de quota voor het volgende jaar zijn. Als evenwichtige
spreiding zal plaatsvinden kunnen, zo nodig, maatregelen voor het personeel
worden getroffen en kan er verstandig worden geïnvesteerd. Evenwicht,
dat streef ik na.Voorzitter! Ik kom te spreken over de quota voor tong en schol. Het ACFM-advies
voor die vissoorten is niet optimistisch. De VVD-fractie pleit ervoor, de
daad bij het woord te voegen en om voor de tong een kwaliteitscontrole te
laten uitvoeren met betrekking tot de bevindingen. In eerste instantie is
het van belang dat men zich ervan vergewist in hoeverre de ervaringen van
de vissers in deze gegevens zijn verwerkt. In tweede instantie kan ik mij
voorstellen dat een verlaagde TAC alleen bespreekbaar is indien noordzeebreed
de vangstintensiteit echt afneemt. Bovendien geeft de langetermijnontwikkeling
van de tong geen reden tot extreme somberheid.Vissers en biologen voorspellen dat de vooruitzichten voor de schol verbeteren.
Een sterke jaarklasse zou aanstaande zijn, de grootste sinds 1985. Het beterende
beeld blijkt ook uit een vergelijking van de vangsten van vrije vissers en
de Nederlandse vissers. De vrije vissers hoeven niet zo beheerst te vissen
als de Nederlandse vissers. Die worden geconfronteerd met brede scholvangsten.
Is meetbaar in hoeverre de beheersmaatregelen invloed hebben gehad op het
scholbestand? De VVD-fractie kan zich voorstellen dat er wat de schol betreft
naar zal worden gestreefd om vooralsnog pas op de plaats te maken.Ik kom bij de korting van de TAC horsmakreel. Voor de trawlersector is
de horsmakreel de laatste jaren de belangrijkste vissoort geworden. Uit zeer
recente mededelingen van het RIVO blijkt grote zorg over dat bestand. Die
zorg is gebaseerd op de gerapporteerde grote vangsten van horsmakreel in dit
jaar. Er zijn echter berichten dat met name door Ierland grote hoeveelheden
makreel als horsmakreel worden geboekt. De Ieren eten zelf helemaal geen horsmakreel;
die lusten zij niet. Bij navraag door de redersvereniging – worden er
namelijk zoveel horsen gevangen, dan moet je ze ook kunnen kopen – bleek
echter dat er in Ierland nog maar 800 ton beschikbaar was. De vangst uit 1995
was op. De vraag waar die vissen zijn gebleven, is niet beantwoord. Door de
redersvereniging wordt daarom de veronderstelling geuit dat de ongeveer 250.000
ton horsmakreel maar voor 50 ton uit horsen bestond en voor de rest gewoon
uit makreel. Een sterke verlaging van de TAC zou daarop niet zijn gebaseerd.
De VVD-fractie wil voorkomen dat zich weer een incident zal voordoen zoals
bij de haring. Ook daar speelde de slechte verwerking van de Schotse gegevens
een rol bij de fouten die zijn gemaakt bij de vaststelling van het quotum.
Heeft de minister zich reeds een oordeel over deze problematiek gevormd?Met betrekking tot de scholbox blijft de controle van de torsiemeter aandacht
vragen. Het gaat er moeilijk mee. De indruk bestaat dat er een impasse is.
Er wordt ook bepleit – ik vind dat een handige gedachte – de lengte
van de boomkor te uniformeren op tweemaal zes meter voor de vangst van tong
of schol in de scholbox. Je hebt dan minder motorvermogen nodig, dus heb je
minder drang om zwaardere motoren te gebruiken. Het heeft ook positieve effecten
op de bodemberoering en de concurrentievervalsing. Hoe staat de minister tegenover
deze suggestie?De vissers in de schelpdierensector, kokkels en mossels, hebben blijk
gegeven van een zeer goede zelfbeheersing. De verwevenheid van economie en
ecologie wordt in de praktijk toegepast. De hele sector heeft een black box.
De strenge winter van 1995-1996 werpt de vraag op of de in 1998 voorgenomen
evaluatie wel mogelijk is. De koude en de stormen kunnen de vissers niet worden
verweten. Zij verdienen waardering voor de beheerste visserij. Met het oog
op de toekomst hebben zij ook recht op duidelijkheid. Mede op basis van de controleerbaarheid van de visactiviteit ziet de VVD-fractie
geen aanleiding om meer gebieden te sluiten. De sluiting van gebieden is gericht
op het beheersen van de visserij. Als er een goede black box is, kan dat het
middel zijn waarmee de beheersing plaatsvindt.In de sector leeft ook de wens om de mosselen vanuit de Zeeuwse water
naar de Waddenzee te brengen. Hoe denkt de minister daarover?Het is nog niet duidelijk hoeveel specifieke vergunninghouders er voor
de Westerschelde bijkomen. Heeft de minister al nagedacht over het aantal
schepen waarmee zij tegelijkertijd op de Westerschelde mogen vissen? Er wordt
uitgegaan van een ruimte van tien vergunningen. De VVD-fractie kan zich voorstellen
dat de aanvullende vergunninghouders met niet meer dan vier schepen tegelijk
mogen vissen.In de achtste Waddenzeeconferentie zal opnieuw worden gesproken over maatregelen
ter verdere realisering van ecologische doelen. Kan de minister bevestigen
dat de beperkingen die in het kader van de structuurnota zijn opgelegd het
uitgangspunt blijven?Het gebied van de voordelta is buitengewoon dynamisch. Als er zou worden
besloten om meer gebieden te sluiten, ligt het in de lijn dat dit alleen plaatsvindt
in overleg en overeenstemming met de visserij zelf. Ondersteunt de minister
dat uitgangspunt?Voor de oestersector en de palingsector is verbetering van de doorstroming
van het Grevelingenmeer wenselijk. Is de minister daarmee bekend? Hoe kan
die doorstroming worden bevorderd?Ik kom op het levend aas. Het ziet ernaar uit dat de Visserijwet niet
per 1 januari zal worden ingevoerd. In de Eerste Kamer denkt men nog na over
de stemming rond dit zo moeilijke wetsvoorstel. Ik begrijp dat de minister
in al zijn voortvarendheid al een AMvB klaar heeft liggen. Biedt de oude Visserijwet
hiertoe wel een aanknopingspunt?De heerVan Waning(D66)Ik herinner mij de levendige gedachtewisseling over het levend aas. De
heer Vos vond een en ander toen zeer overdreven. Hij informeerde of ik later
ook vliegjes en wormpjes wilde verbieden, daarmee aangevend dat hij minder
zorg had voor het lijden dan wel de stress van levend aas. Later is het wetsvoorstel
overigens kamerbreed aangenomen.De voorzitter:Komt u daadwerkelijk tot een vraag aan de heer Vos?De heerVan Waning(D66)Ik wil de heer Vos vragen of hij twee brieven heeft ontvangen. Allereerst
die van twee wetenschappers die mij de oren wasten door te zeggen dat vis
niet lijdt. Hun onderzoek kwam erop uit dat slechts de mensaap en mogelijk
de dolfijn kan lijden. Als poezen- en hondenbezitter deed mij dat wat vreemd
aan. Daarna kwam er een open brief van tien professoren, die meldden dat deze
twee collegae het geheel bij het verkeerde eind hadden. Wat is het standpunt
van de heer Vos?De heerVos(VVD)Ik heb die brieven in grote lijnen bekeken en leid eruit af dat nog steeds
gediscussieerd wordt over de vraag in hoeverre er pijn geleden wordt. Ik heb
indertijd betoogd dat wat het levend aas betreft moet worden vertrouwd op
zelfregulering. Ik vind het namelijk belangrijk dat, als er regels zijn, deze
ook worden nageleefd. Er moet een draagvlak zijn bij de mensen die zich aan
de regels behoren te houden. Ik heb daarvoor gepleit, maar de Kamer heeft
anders besloten en gezegd dat er een AMvB moet komen. Maar goed, de essentie
is duidelijk. Ik heb mijn standpunt helder gemaakt.Voorzitter! Ik kom op de vakbekwaamheid van de visdetailhandel. Volgens
het Verbond van Nederlandse visdetailhandel leidt het wegvallen van vaktechnische
eisen tot beunhazerij. Risico's voor de volksgezondheid zouden daarvan het
gevolg zijn. De VVD-fractie kan zich iets voorstellen bij vakbekwaamheidseisen.
Zij vraagt de minister of hij bereid is, de consequenties van het wegvallen
van de eisen te evalueren. Het is verstandig om dingen soms eens te heroverwegen.
Is de minister daartoe bereid?De heerHuys(PvdA)Ik vind dit een zeer interessante ontwikkeling. Het was namelijk de VVD-fractie
die bij de behandeling van dit wetsvoorstel uitdrukkelijk pleitte voor verdergaande
terugdringing van overheidsinmenging en kwaliteitseisen. Het verbaast mij
zeer dat de heer Vos nu vraagt om een evaluatie, die overigens al tijdens
de wetsbehandeling is afgesproken, zij het niet op basis van de inbreng van
de VVD-fractie.De heerVos(VVD)Ik heb deze zaak voorzichtig aan de orde gesteld. Ik zeg niets meer dan
dat ik geïnteresseerd ben om te vernemen wat er uit de evaluatie komt.
Ik stel het op prijs dat er een evaluatie zal plaatsvinden. Inderdaad hebben
wij indertijd in den brede betoogd dat wij terughoudend moeten zijn met vakbekwaamheidseisen.
Maar goed, je moet dit blijven heroverwegen. Het standpunt van de visdetailhandel
kan aanleiding zijn om nog eens goed na te denken.Ik kom op de fiscale faciliteit. In de nota Zeescheepvaart staat een aantal
maatregelen ten gunste van de Nederlandse koopvaardij. De redersvereniging
heeft namens de aangesloten trawlerreders verzocht, daarvoor in aanmerking
te komen. Het gaat om het behoud van de internationale concurrentiepositie.
Wat is het oordeel van de minister? Wat is de stand van zaken rond die fiscale
maatregelen? Volgens de sector van de trawlerschepen geldt dat de flexibiliteit
van de inzet zodanig is, dat de vangstmogelijkheden geen beperkende factor
vormen. Hoe ziet de minister de positie van deze schepen, mede in het licht
van MOP's die eraan komen?De verwerkende industrie heeft het moeilijk, maar laat de kop niet hangen.
Het A.T. Kearney-rapport bevat aanbevelingen. De provincie Flevoland, het
productschap, de gemeente Urk en het bedrijfsleven werken aan de uitwerking.
Gaarne hoor ik dat ook het ministerie bereid is, waar mogelijk mee te werken
en ondersteuning te bieden. De sector heeft ook de keuringskosten van de RVV
ad 1 ecu per ton aan de orde gesteld. Ziet de minister mogelijkheden om te
bevorderen dat de keuringskosten overeenstemmen met de reële kosten?De belangenorganisatie van zeevarenden heeft de aandacht van de Kamer
gevraagd voor de visserij in maatschap. In beginsel beoordeelt de VVD deze
rechtsvorm als positief. Leden van een maatschap functioneren in belangrijke
mate als ondernemer. Zij dragen risico en participeren in de winst. De VVD-fractie
is wel geïnteresseerd om te vernemen hoe de maatschap functioneert
in het kader van de zeedagenregeling. In welke mate wordt daarvan gebruik
gemaakt? Zijn de voorwaarden wellicht aangepast? De Vissersbond heeft zich
voorstander verklaard van het beter en nauwkeuriger naleven van het maatschapscontract.
Is de minister bereid om aan deze vragen in inventariserende zin aandacht
te besteden?De heerPoppe(SP)Heeft de heer Vos ook gesproken met de mensen die op dit moment in een
maatschap vissen? Heeft hij gehoord wat de gevolgen van de maatschap zijn
in de huidige omstandigheden met de zeedagenregeling, de quotering, enzovoorts?De heerVos(VVD)Natuurlijk heb ik mij daarvan vergewist.De heerPoppe(SP)Bij de mensen die het ervaren?De heerVos(VVD)Ik heb concreet met mensen gesproken die in die sector in een maatschap
werken, niet een keer, niet twee keer, maar wel tien keer.De heerPoppe(SP)Waren zij positief?De heerVos(VVD)Veel mensen oordelen positief, er zijn ook mensen die er kanttekeningen
bij plaatsen. Ik vraag de minister om in inventariserende zin op mijn vragen
in te gaan.Tot slot kom ik te spreken over de garnalen. Tussen de gemeente Wieringen
en de minister is gecorrespondeerd naar aanleiding van onder andere de conclusie
van de Keuringsdienst van waren, dat het met de microbiologische houdbaarheid
van de Hollandse garnalen slecht zou zijn gesteld. De minister heeft geantwoord
dat de verhandelaar zelf verantwoordelijk is voor het bepalen van de minimale
houdbaarheid. Als de garnalen in Marokko worden gepeld en als dat van invloed
is op de houdbaarheid, dan is het aan de verhandelaar om de houdbaarheid feitelijk
te beperken. Mede gelet op de bevindingen van de keuringsdienst, die hierop
kritiek uitte, vraag ik de minister of de inspectie gezondheidsbescherming
wellicht van plan is het toezicht op de houdbaarheidsdata te intensiveren.De heerStellingwerf(RPF)Voorzitter! U weet als geen ander dat wij niet in de luxe verkeren om
allerlei onderwerpen aan de orde te kunnen stellen. Ik zal deze beperkte spreektijd
gebruiken voor de zeevisserij.De zeevisserij zit al geruime tijd in zwaar weer. Ik denk dat wij moeten
constateren dat hieraan binnen afzienbare tijd geen einde zal komen. In die
situatie is het overigens wel verheugend te noemen dat vanwege de Nederlandse
benadering van de quota de besomming van de Nederlandse vissers het afgelopen
jaar niet wezenlijk is teruggelopen. Het is echter de vraag hoe groot de spankracht
van de sector nog is. In ieder geval beginnen de gevolgen van de teruglopende
quota in de verwerkende industrie en in de exportsector meer en meer voelbaar
te worden. Ik betreur het overigens zeer dat Europees commissaris Bonino met
een gespleten tong spreekt: in Nederland hoog opgeven van de doordachte Nederlandse
systematiek en elders constateren dat Nederland niet aan de MOP-verplichtingen
voldoet en benadrukken dat de maatregelen onomkeerbaar moeten zijn. Deze houding
zegt waarschijnlijk meer over het vertrouwen dat zij heeft in andere landen
dan over de kwaliteit van het Nederlandse systeem.Wij kunnen constateren dat vanuit verschillende invalshoeken zorg wordt
geuit omtrent de toekomst van de visbestanden en daarmee over de toekomst
van de visserij. Enerzijds zijn daar de biologen en milieuorganisaties, anderzijds
is daar de visserijgemeenschap. De ontwikkeling en instandhouding van een
goede visstand worden door beide voorgestaan. Een verstandige vorm van visserij
is een levensvoorwaarde voor de visstand en een goede visstand is een levensvoorwaarde
voor een gezonde visserijsector. Vanuit dat gezichtspunt is het logisch dat
zowel de visserijsector als natuur- en milieuorganisaties gezamenlijk belang
hebben bij een gezonde visstand, bij duurzaamheid en bij continuïteit.
Voor kortzichtigheid en oogkleppen is in de huidige situatie geen plaats.
Vissers die alleen maar denken aan economisch succes op korte termijn, doen
geen recht aan het voorzorgsbeginsel, een beginsel dat onlosmakelijk verbonden
is met het principe van rentmeesterschap. Milieubeschermers die daarentegen
alleen maar denken aan de onaantastbaarheid van het ecosysteem, doen geen
recht aan de plaats van de mens binnen dat ecosysteem.De visserij heeft zich mede als gevolg van bepaalde beleidskeuzen historisch
gezien ontwikkeld tot wat zij nu is. Er is binnen de kaders van het beleid
sprake van bepaalde verworven rechten en van morele plichten. Daarbinnen zal
een oplossing moeten worden gevonden voor de dilemma's waar wij voor staan.
Over de dilemma's zou naar ons idee meer op basis van gelijkwaardigheid moeten
worden gesproken. Eén van die dilemma's betreft de jaarlijkse discussie
over de vangstquota. Nu worden deze dilemma's mede veroorzaakt door feiten
en cijfers aangaande de visbestanden, de aanwas, enzovoorts. Juist over die
feiten wordt nogal verschillend gedacht door de visserijsector en de biologen.
Dat zou niet moeten kunnen. Ik ben van mening dat biologen en ervaringsdeskundigen
in samenspraak met het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij gezamenlijk
tot eensluidende cijfers of ten minste tot consensus zouden moeten kunnen
komen. Dat zou kunnen in een apart platform, een commissie of hoe je het ook
wilt noemen. De huidige gang van zaken vind ik in ieder geval onbevredigend.
Een dergelijk systeem zou in wezen ook op Europees niveau aanbeveling verdienen.
Datzelfde geldt voor het systeem van meerjarige taks. Op basis van de huidige
fluctuaties is geen beleid te voeren, niet door de vissers, niet door de verwerkende
industrie en niet door de overheid. Binnen de marges van een geaccepteerde
bandbreedte zou dan jaarlijks de richting kunnen worden bijgesteld. Dat zal
zekerheid en enige mate van continuïteit voor de hele sector bieden.
Een dergelijke benadering zou ook meer recht doen aan de grondslagen van het
vastgestelde visserijbeleid. Hoe kun je met de huidige fluctuaties nog spreken
over grondslagen van beleid? Daarvoor is ook nodig dat doorlopend onderzoek
plaatsvindt naar de ontwikkelingen van de visstand. Ook Nederland zou dat
moeten doen, al was het alleen maar om de internationale cijfers adequaat
te kunnen toetsen. Staat de onderzoeksinspanning op het gebied van de visserij
eigenlijk niet in schril contrast met het landbouwkundig onderzoek?
Dit mede gezien het object van onderzoek, vissen verplaatsen zich continu,
en het te onderzoeken oppervlak?Ik zeg hiermee niet dat dit betekent dat elk jaar de visquota omhoog zullen
kunnen. Het is zeker niet uitgesloten dat op goede gronden quota naar beneden
zullen moeten, maar waar het mij om gaat, is dat het gevoel van willekeur
wordt weggenomen en dat de noodzakelijke maatregelen zo breed mogelijk door
iedereen moeten worden gedragen, op basis van zo groot mogelijke consensus
en goed verifieerbare cijfers. Quota, regels en afspraken veronderstellen
duidelijkheid over de controle en het toezicht. Die duidelijkheid lijkt er
echter slechts op papier te zijn. De BBC-documentaire van begin oktober sprak
wat dat betreft boekdelen. De 40% is al genoemd in Schotland en in de praktijk
overheerst de indruk dat Nederland zo ongeveer als enige een min of meer sluitend
systeem heeft ontwikkeld. De Biesheuvelgroepen functioneren en er is sprake
van een goed evenwicht tussen sociale controle en controle achteraf door de
AID. Wanneer die zekerheid van sluitende controle en toezicht door andere
landen niet kan worden gegeven, moeten met verdergaande beperkingen de goeden
onder de kwaden lijden. Of, sterker, de kwaden lijden misschien wel helemaal
niet, omdat men alternatieve afzetkanalen blijkt te kunnen vinden. Het moet
toch mogelijk zijn om internationaal samengestelde controleteams door middel
van een voldoende aantal steekproeven en verrassingsacties met succes de fraude
aan te laten pakken. Je zou het kunnen zien als een soort internationale Biesheuvelcontrolegroep.Intensief onderzoek, consensus over visbestanden en mogelijke vangsten
en een adequaat controlesysteem kunnen wellicht voorkomen dat te snel wordt
uitgeweken naar verre wateren en exotische vissoorten. Naast landbouwoverschotten,
welke in de Derdewereldlanden dreigen te worden gedumpt, dreigen deze landen
nu ook te worden geconfronteerd met de Europese scheepsoverschotten. Het zal
duidelijk zijn dat de lokale visserij in deze landen in feite geen partij
is voor de overkill aan techniek en motorvermogen. Het Westen zal hiermee
behoedzaam om moeten gaan. Het voorzorgsbeginsel betreft ook de verre naaste.Waar de minister internationaal ook de handen voor op elkaar zou moeten
kunnen krijgen is het realiseren van de beperking van de quota door middel
van een inperking van het aantal vangstdagen in de paaitijd. Alle vissers
met visie hebben daar belang bij. Je haalt het quotum tijdens de andere dagen
gespreid boven water en verzekert voor de nieuwe jaarklassen tegelijkertijd
goede aanwas.Mijn laatste opmerking gaat over de bijvangst. Ik denk dat in het licht
van mijn verhaal de behandeling van de bijvangst in wezen een niet acceptabele
situatie is. Het overboord zetten is voor mijn gevoel een vorm van doordraaien
en het onszelf voor de gek houden. Ik meen dat wij daar een oplossing voor
zouden moeten vinden.De heerVan Waning(D66)Mijnheer de voorzitter! Het voordeel van het als een na laatste spreken,
is dat je je kunt aansluiten bij voorgangers. Dat scheelt in tijd en in het
lijstje van de minister, want die heeft zo langzamerhand wel 100 vragen op
zich afgevuurd gekregen, waarvan er waarschijnlijk 80 voorbereid zijn, maar
dan nog. Ik wil mij daarom concentreren op een paar hoofdpunten. Ik wil mij
aansluiten bij de vele vragen die zijn gesteld over de zee-, binnen- en IJsselmeervisserij.
Qua toonzetting zou ik kunnen zeggen dat die van D66 meer gelijk is aan die
van de heer Huys en van mevrouw Vos en enigszins als die van de heer Stellingwerf,
dan aan die van de heer Vos. Dat geeft niets en dat moet ook kunnen. Wij moeten
ons kunnen onderscheiden in dezen.De doelstelling in de notitie is duurzaam beheer van de visstanden. In
de notitie van de minister die wij een paar dagen voor het weekend hebben
gekregen, zet hij de doelstelling uiteen: het bevorderen van verantwoorde
visserij, evenwichtig beheer en exploitatie van visstanden. Er moet dus een
balans bestaan tussen economische en ecologische doeleinden. Voor de visserij
geldt zeker dat duurzame ecologie de basis vormt voor een duurzame economie.
Dat spreekt ons zeer aan. Wij zijn het daar helemaal mee eens. Het gaat om
de uitvoering in dezen.Voor de probleemstelling mondiaal gezien, refereer ik aan een bijlage
die wij hebben gekregen bij de hoorzitting een week geleden. In deze bijlage
heeft het RIVO de voornaamste analysepunten van de FAO over de visserij wereldwijd
samengevat. Ik noem ze even.1. Alle belangrijke bestanden zijn volledig geëxploiteerd of worden
overbevist.2. Technische overcapaciteit van vloten bedraagt wereldwijd ten minste
de factor 2.3. Exploitatie van nieuwe bestanden, bijvoorbeeld van de diepzee, groeit
sterk zonder adequate informatie.4. De kennis over belangrijke bestanden en werking van de marine ecosystemen
zijn onvoldoende voor doelgericht management.5. Geen gegevens beschikbaar over de artisanale, dat wil zeggen ambachtelijke,
kustvisserij.Dat alles wordt geplaatst in het kader van een wereldwijde stabiele visserijproductie,
terwijl daartegenover sprake is van een sterke groei van de consumptie in
Europa, Noord-Amerika, China, Korea en Japan. Om die redenen hebben wij vorig
jaar met zeer gewaardeerde instemming van de andere woordvoerders overbevissing
mondiaal op de agenda geplaatst en gehouden.Voorzitter! Welke rol speelt in dit kader de problematiek van de overbevissing
bij de wereldvoedseltop? In zijn begroting stelt de minister dat zijn ministerie
zich richt op die punten die niet door andere instanties worden opgebracht.
Ik verwees bij mijn schriftelijke vraag naar de door ons ingebrachte en kamerbreed
behoudens de CD aanvaarde motie van de interparlementaire conferentie van
23 april tegen overbevissing. Als de minister wil weten wat hij moet doen
tegen overbevissing en voor het hele ecosysteem, dan moet hij die resolutie
van het IPC erbij houden. Daar staat bijna alles in. Mevrouw Vos zal dat beamen.De minister antwoordt dat deze resolutie verwijst naar een aantal internationale
overeenkomsten, waaronder de toepassing van het voorzorgbeginsel. Nederland
heeft deze internationale overeenkomsten ondertekend. Ook hierbij gaat het,
evenals bij de doelstelling, om de uitvoering. Je kunt daarbij andere nuances
leggen.Van het mondiale beleid stap ik over naar het Europese visserijbeleid,
de zogenaamde verre visserij en de visserijakkoorden van de
Europese Unie. Ik heb het genoegen gehad, mee te mogen doen in een forum van
NCDO en van Novib, ter voorbereiding van de wereldvoedselconferentie. De conclusie
die door ons werd onderschreven, is dat visserijakkoorden in het algemeen
ten koste gaan van lokale visserij en dus ten koste van de voedselzekerheid
ter plaatse. Het Europese visserijbeleid, voorzover dit tot uiting komt in
het afsluiten van visserijakkoorden met landen in het zuiden, vermindert weliswaar
de druk op de visbestanden in Europese wateren, maar het probleem wordt verlegd
naar andere kusten waar kwetsbare groepen het slachtoffer worden van dit beleid.
Niet alleen de vissers zijn de dupe, maar grote delen van de bevolking die
afhankelijk zijn van de ambachtelijke, artisanale visserij voor hun voedsel.De heerVos(VVD)Voorzitter! Wij hebben bij onze hoorzitting een vertegenwoordiger van
de redersvereniging op bezoek gehad. Hij heeft uitgelegd dat zijn schepen
50 mijl uit de kust vissen. De kleine vangst wordt dus niet door hen geschaad.
Waar haalt de heer Van Waning zijn harde veronderstelling vandaan dat de kleine
visvangst wel geschaad wordt?De heerVan Waning(D66)Voorzitter! Ik ben de heer Vos erkentelijk voor deze vraag. Er is een
samenhang tussen de vis en de afstand tot de wal. Het is niet zo dat vis zich
strikt houdt aan de limieten van 6, 12 en 50 mijl, maar er is sprake van een
samenhang binnen het gehele ecosysteem. Als je op een gegeven ogenblik doorvist
op bepaalde soorten vis die zich verder van de wal bevinden, dan heeft dat
z'n effect op andere visserijsoorten. Ook is die ambachtelijke visserij niet
helemaal gek en wordt die meer gemotoriseerd. Die heeft nu niet alleen buitenboord-
maar ook binnenboordmotoren en gaat zelf wat meer naar buiten. Het punt is
dat volgens internationaal recht landen het recht hebben om te bepalen, hoeveel
vis zij binnen hun economische zone van 200 mijl laten vissen. Als zij daar
zelf meer gebruik van willen maken, dan is dat hun recht. Wat dat betreft,
is er dus gewoon sprake van een samenhang tussen het verderop en het dichterbij
vissen.De heerPoppe(SP)Voorzitter! Ik wil een opmerking in de richting van de heer Vos maken.
Als wij nu kijken bij de uitwaterende sluizen en wij zien wat voor grote kotters
daar alles wat oogjes heeft, uit zee scheppen en zelfs de fuiken van de ambtelijke
vissers ondersteboven trekken, dan maakt dat duidelijk dat zeemijlen soms
erg kort kunnen zijn.De voorzitter:Ik dacht dat u de heer Van Waning wilde interrumperen, maar u richt uw
vraag aan de heer Vos. Ik zal er voor een keer overheen stappen, maar het
is tegen al onze regels. Het woord is aan de heer Vos.De heerVos(VVD)Voorzitter! De heer Poppe heeft mij geen vraag gesteld. Het is een waarneming
van de vrager zelf die ik niet deel.De heerVan Waning(D66)Voorzitter! Met betrekking tot de problemen van de verre visserij en de
Europese visserijakkoorden zeg ik dus uitdrukkelijk niet dat er met alle akkoorden
iets mis is. Immers, ook hier staat het voorzorgsbeginsel voorop. Mevrouw
Vos heeft al aangehaald dat de onderhandelingen met Senegal net zijn afgebroken,
omdat de Senegalezen meer wensten ten aanzien van financiën en de mogelijkheden
voor hun eigen visserij. De vraag is in hoeverre de minister daar een inbreng
in heeft. De Europese Unie heeft visserijakkoorden met vijftien landen afgesloten.
Uit een overzicht heb ik kunnen opmaken dat Nederland tot nu toe alleen een
akkoord met Mauretanië heeft. Ik geloof dat wij ook met een ander land
aan het praten zijn, maar misschien kan de minister een antwoord geven op
de vraag, waar wij nu een direct eigen belang hebben.Ik spreek hem echter aan op zijn verantwoordelijkheid als lid van de Europese
visraad en stel hem een aantal vragen naar aanleiding van deze verre visserij.
De ambachtelijke vissers dienen betrokken te zijn bij de onderhandelingen
over de af te sluiten akkoorden. Gebeurt dat? De hoeveelheid te vangen vis
moet afgestemd worden op werkelijk surplus dat niet door de lokale visserij
gevangen kan worden. Zij hebben in eerste instantie het recht om te zeggen
wat er binnen 200 mijl gebeurt. Er dient een ruime kustzone te worden gereserveerd
voor ambachtelijke vissers. Voorts dient er beter te worden gecontroleerd
op de naleving van de regels en ten slotte moet een groter gedeelte van de
financiële compensatie worden besteed aan investeringen in deze voor
de voedselzekerheid zo cruciale sector. Dat zijn vragen die gesteld zijn.
Wellicht kan de minister daar, eventueel schriftelijk, op reageren.Voorzitter! Ik ga nu van het mondiale via het verre nu dichterbij huis
naar het Europese visserijbeleid. Wij hebben voorafgaand aan dit overleg op
30 oktober een hoorzitting gehouden. Tijdens die hoorzitting was de visserijsector
in al zijn geledingen vertegenwoordigd. Voorts waren daarbij aanwezig: de
Stichting werkgroep Noordzee en verenigingen als de dierenbescherming, Greenpeace
en de vogelbescherming. Ook het onderzoek was vertegenwoordigd door het RIVO.
Ik heb het ervaren als een bijzonder informatieve en voorzover mogelijk plezierige
hoorzitting. Plezierig tussen aanhalingstekens, want er is immers sprake van
een crisis in de visserijsector. Ik noem bijvoorbeeld Urk dat altijd een werkloosheid
had onder het landelijke gemiddelde. Die werkloosheid zit daar nu boven met
11%. Wij onderschatten niet wat daar gebeurt in de visserijsector. Er was
echter respect voor elkaars situatie en voor elkaars visie.Er kwam een aantal opmerkelijke punten naar voren waar de minister wellicht
een reactie op kan geven. Het gaat mij daarbij niet om de details maar om
het algemene kader. Wat mij opviel, was dat men vanuit de visserij zelf overtuigd
was van de noodzaak van duurzaamheid en meer voorzorgsmaatregelen. Wat mij
ook opviel, was dat men enorm veel prijs stelde op biologische advisering.
Het was niet zo dat men daar overheen liep en zei dat biologische advisering
toch nooit goed kon zijn. Men twijfelde echter wel aan de huidige biologische
advisering.Mij is vooral opgevallen dat er vanuit de visserij werd gezegd dat men
nu door omstandigheden toch ging doen aan stockopbouw en bufferopbouw. Ik
spitste mijn oren, net als mijnheer Huys. Als mevrouw Vos er was geweest,
had zij de oren ook gespitst. Daar kwam immers het veilig biologisch minimum
om de hoek kijken oftewel het door professor Daan genoemde "wetenschappelijk
aanvaardbaar minimum". Wij sluiten ons graag aan bij de heer Huys met zijn
verzoek om een notitie over het hele gedoe rond het biologisch
veilig minimum in 1993. Wij hebben daar een continue strijd over. Laat ik
het plezieriger stellen en zeggen dat wij daar een continue gedachtewisseling
over hebben. Ik heb er schriftelijke vragen over gesteld, enzovoorts. Hebben
wij toen een verkeerde beslissing genomen? De minister heeft het altijd een
beetje omzeild. Dat is misschien loyaliteit tegenover zijn voorganger. Hij
is er tenslotte niet verantwoordelijk voor. Ik ben er zelf echter van overtuigd
dat wij toen, met de overgang van het rationele visserijbeleid met een buffer,
naar het vissen tot een biologisch minimum waarbij men de buffer doorbreekt,
een cruciale fout hebben gemaakt. Als men die buffer doorbreekt, krijgt men
immers een grote fluctuering.Overigens kwam er van de zijde van professor Daan toen ook de opmerking
dat wij vanaf 1983 gewoon waren om onze visserij zwart aan te landen en dat
wij vanaf 1993 getracht hebben om die wit aan te landen. Men ging van zwart
vissen naar witwas-vissen. Daarvoor hebben wij geen ingang gekregen bij Brussel.
Dat intrigeerde mij. In de structuurnota staat dat wij in Brussel zullen trachten
te bereiken dat men afstapt van het rationale beleid en overgaat tot het beleid
van het biologisch minimum. Of de minister daar vandaag op reageert of via
de notitie van de heer Huys, ik ben daardoor zeer geïntrigeerd. Het is
de crux van de hele discussie over zeevisserij.Van dit punt ga ik naar het andere belangrijke punt dat naar voren kwam,
namelijk het belang van het onderzoek. De minister heeft in de notitie die
hij vorige week aan ons heeft gezonden, geschreven dat voor hem de volgende
uitgangspunten gelden. In Europees kader moet overeenstemming bestaan over
de afstemming tussen capaciteit en vangstmogelijkheden. Daarnaast moeten de
biologische advisering en de procedure waarlangs deze tot stand komt betrouwbaar
en adequaat zijn. Dit is een twee-eenheid. Daar zit een vaste koppeling tussen.De minister zelf schrijft dat het voor de acceptatie van het visserijbeleid
van belang is dat kritisch wordt gekeken naar de biologische advisering, de
adviesprocedure en de transparantie van het proces, zeker ook voor het visserijbedrijfsleven.
De meeste voorgaande sprekers hebben al gewezen op het belang van onderzoek.
Ik vind het zo'n cruciale zaak dat ik hier mijn verdere inbreng op richt.De mensen van het RIVO hebben ons bij de hoorzitting geïnformeerd
over de taken van het RIVO en ook over de problemen van het RIVO en wel de
trend in de onderzoeksomgeving. Zij deden dat zeer loyaal. Zij zijn vooral
ambtenaren. Zij zijn niet gekomen om geld te vragen. Zij maakten daarnaast
een compliment in de richting van de minister door vast te stellen dat hij
een duidelijk beleid voert. Dat is "the good news". Wat minder "good news"
is dat het RIVO met een geweldig probleem zit. Aan de ene kant zit men onder
de minister van LNV en is men afhankelijk en aan de andere kant wordt men
geprivatiseerd. Vroeger kreeg het RIVO 90% van haar budget van het ministerie.
Nu is dat 50%. De overheid concentreert zich op kerntaken, waardoor ook de
onderzoeksbudgetten meer doelgericht worden ingezet. Het RIVO zegt dan: De
overheid gaat er hierbij van uit dat, wat het landbouwkundig onderzoek betreft,
het bedrijfsleven de financiering van die onderdelen van het overheidsonderzoek
zal overnemen waar het zelf belang bij heeft, het zogenaamde coprofijt. Het
bedrijfsleven neemt bij visserijonderzoek echter geen onderzoeksverantwoordelijkheid
over waar het zelf geen verantwoordelijkheid erkent. De laatste zin is een
nadenkertje. Het onderzoek van visbestanden en ecologisch onderzoek aan het
aquatisch milieu hebben dan ook geen overdadig warm onthaal gevonden bij het
bedrijfsleven en cofinanciering heeft nauwelijks plaatsgevonden, schrijft
het RIVO.Het probleem bij het uitvoeren van de wettelijke en dienstverlenende taken
van het RIVO, dus het onderzoek van visbestanden, is de druk op de financiën.
Er komt minder geld van LNV binnen en uit de sector wordt dat onvoldoende
gecompenseerd. De reden van het laatste is besloten in de zin die ik een nadenkertje
genoemd heb. Ik verwijt het de sector meer dan de minister, of eigenlijk verwijt
ik het de sector geheel. Als de sector onderzoek zo essentieel vindt als men
op de hoorzitting naar voren bracht, zou je zeggen dat de sector er ook aan
bijdraagt. Dat gebeurt in onvoldoende mate. Dit klemt temeer gezien de huidige
crisis in de visserijsector door de fluctuaties, de jaarlijks verlaagde tax
en gezien de twijfel die door de visserijsector herhaaldelijk wordt geuit
over de juistheid van de biologische advisering binnen de Europese Unie, terwijl
deze advisering voor de acceptatie van het visserijbeleid juist essentieel
is. Ik heb ook kennisgenomen van de noodkreet van de directeuren van Europese
visserijonderzoekorganisaties, die bijeen waren op 31 mei 1996. Zij richtten
zich tot de ministers van de Europese Visserijraad, onder wie onze minister,
en stelden dat zij volstrekt "overstretched" zijn, dus dat zij hun taken niet
aankunnen. Hun taken nemen toe wat betreft de soorten van visbestanden en
de ecologische aspecten die daarmee te maken hebben. Zij beamen een bepaalde
stelling, die ik graag in het Engels wil citeren. Of moet ik meteen vertalen?De voorzitter:Dat laatste is eigenlijk zuiverder.De heerVan Waning(D66)Ik zal het proberen. De passage luidt in vertaling ongeveer als volgt.
Daarom zijn wij het helemaal eens met de erkenning van de directeuren-generaal
van visserijbeleid van de Europese landen dat het onderzoek onvoldoende is,
te weinig continu in breedte en tijdsduur.De directeuren erkennen dus dat het onderzoek onvoldoende is maar geven
daarvan ook de reden aan: onvoldoende middelen. De middelen nemen af, de taken
nemen toe en bovendien moeten al die nationale onderzoeksinstellingen elk
jaar weer vechten. De financiering is dus niet structureel. Dat is heel ongelukkig
voor een wetenschapper; die moet voor een paar jaar zekerheid hebben.Voorzitter! Ik overweeg een motie in te dienen, waarmee de regering wordt
opgewekt om op korte termijn de Kamer middels een notitie te informeren hoe
kan worden voorzien in een structurele, adequate financiering van het nationale
visserijonderzoek, waarbij zowel kan worden voldaan aan de wettelijke en dienstverlenende
taken als aan het in stand houden van de noodzakelijke kennisinfrastructuur.
Zoals ik zei, meen ik dat dit een kernprobleem is.De heerHuys(PvdA)Voorzitter! Ik heb met belangstelling het betoog van de
heer Van Waning gevolgd. In tegenstelling tot een paar andere collega's, koos
hij zeer voorzichtig zijn bewoordingen over het onderzoek naar visbestanden.
Ik ben zeer benieuwd naar het antwoord op de volgende vraag. Op grond van
welke feiten kunnen wij veronderstellen of stellen dat de kwaliteit van het
onderzoek naar de visbestanden zodanig slecht is dat de visserij er last van
heeft?De heerVan Waning(D66)Op grond van de uitlatingen van de directeuren van de instellingen voor
visserijonderzoek. In hun noodkreet staat dat men geneigd is om de TAC's lager
te stellen naarmate men minder overtuigd is van eigen onderzoek en het voorzorgmaatregelprincipe
wordt toegepast. Met andere woorden, er moet voorzichtig worden omgesprongen
met het wetenschappelijk aanvaard minimum. Daardoor kan het voorkomen dat
de vissers op een gegeven ogenblik terecht zeggen dat de vis het dek op springt
en dat de biologen het mis hebben. Volgens de heer Kramer hoef je maar een
hoed op het dek te zetten en er komen kabeljauwen in. De visserijdirecteuren
zelf wijzen erop dat zij onvoldoende geloof hechten aan de wetenschappelijke
adviezen.De voorzitter:Ik weet niet of de heer Huys tevreden is, maar hij laat het er verder
bij. Het woord is aan de heer Poppe.De heerPoppe(SP)Voorzitter! De meeste sprekers hebben op wat kleine dingen na over de
situatie onder water gesproken. Gezien mijn zeer beperkte spreektijd, zal
ik mij volledig houden aan de gevolgen van de situatie boven water. Dan heb
ik het over de veiligheid op de visserijvloot en de controle van de scheepvaartinspectie
die zeer beperkt is. De inspectie gebeurt éénmaal per jaar en
niet zo erg grondig, want daar is te weinig tijd voor. Mijn vraag aan de minister
is of er niet gekeken kan worden hoe dat beter kan.Na een ongeluk wordt er wel een verslag gemaakt, maar negen van de tien
ongevallen worden niet gemeld. De reders hebben namelijk een eigen risico
van ƒ 30.000 tot ƒ 40.000 en als de schade daaronder blijft,
heeft het geen zin om dat te melden. Ik heb mij laten informeren dat er wekelijks
wel iets gebeurt, waarvan 4% met letselschade bij mensen. Vermoeidheid door
veel te lange en zware werkdagen op zee, zeker ook bij slecht weer in dit
jaar getijde, is ook een van de aspecten waardoor ongelukken gebeuren. Welke
stappen denkt de minister te ondernemen om hier verandering en verbetering
in aan te brengen?Urk heeft over de afgelopen twee jaar al dertien doden te betreuren. De
vis wordt nog steeds duur betaald. Extra pijnlijk is het dan ook dat de vier
weduwen van de Larissa tot op de dag van vandaag nog geen cent hebben ontvangen.
Zij hebben wel jarenlang een verzekeringspremie betaald, maar krijgen nu nog
steeds niets omdat er iets met een formulier aan de hand is. Ik heb daarom
het verzoek aan de minister om deze zaak uit te zoeken en het resultaat daarvan
aan de Kamer bekend te maken. Ten tweede vragen wij hem of hij al zijn invloed
wil aanwenden zodat gerechtigheid gedaan wordt in deze toch wel treurige kwestie.Ik wil hier ook nog een andere schrijnende zaak aan de orde stellen. Dat
is de sociale zekerheid, of liever gezegd de afwezigheid daarvan, voor de
opvarenden van onze kottervloot die onder een maatschapscontract varen. Het
is al genoemd. Oudere opvarenden zijn meestal al vanaf hun veertiende levensjaar
aan het werk in de visserij. Ik kan garanderen dat het zwaar werk is met werkweken
van 100 uur onder soms, met name in de wintermaanden, barre omstandigheden
waar je behoorlijk van verslijt. En als vissers dan minder presteren, worden
ze gewoon niet meer gevraagd of krijgen ze ontslag met alle financiële
gevolgen van dien voor hen en hun gezin. Als je vroeger wat ouder werd en
minder goed mee kon, dan was er altijd wel een plek op de visafslag. Dat is
niet meer zo. Die tijd is voorbij. De werkloosheid op Urk – het is al
genoemd – is nu al zo'n 11%.Nu de tijden slechter worden en veel gezinnen op de rand van de armoede
balanceren, komen alle nadelen van de maatschapvisserij bloot te liggen. Ik
heb heel wat negatieve informatie gekregen. Ik begrijp niet waar de heer Vos
van de VVD zijn positieve informatie vandaan haalt. Laat ik nu niet het verhaal
horen dat wij ze vroeger toen het goed ging en de besommingen goed waren niet
over de problemen hoorden. Natuurlijk niet, er zijn goede tijden en slechte
tijden en niet alleen op de televisie. Een systeem moet ook in slechte tijden
voor inkomsten van de bemanning garant staan en dat is niet meer het geval.
Het maatschapvissen blijkt niet te deugen. Het veroorzaakt armoede en dat
moet naar mijn mening afgelopen zijn.Er was overigens aan boord altijd al een baas-knechtverhouding en ongelijkheid
in voor- en nadelen, wat overigens niet overeenstemt met de gelijkwaardigheid
die de maatschap zou moeten zijn. Het wordt alleen maar schrijnender nu de
inkomsten dalen. Er is net gesproken over de cijfers van de besomming naar
aanleiding van het "Biesheuvelplan" van het gespreid aanlanden. Ik heb van
de mensen gehoord dat zij eigenlijk moeten lachen over de cijfers van de besomming
omdat die niet stroken met de uitkering, de uitbetaling van de besomming,
aan de bemanning. Daar schijnt licht tussen te zitten. Ik vraag daarom de
minister om eens uit te zoeken hoe het nu kan dat de uitkering aan de bemanning
andere cijfers geeft wat besomming betreft dan de officiële cijfers over
wat aangeland is.Men moet per maand ƒ 1100 voor de verzekering betalen, ook als
men lang geen inkomsten heeft. Als men dat niet doet, is men niet meer verzekerd.
Dat is wringen geblazen en doet pijn.Het Europese en Nederlandse visserijbeleid is wat de visbestanden betreft
ingegeven door langetermijndenken. Dan zou er, zou je zeggen, ook een sociale
paragraaf moeten komen waarin rekening wordt gehouden met de opvarenden. Welk
deel van het bedrag van 6 mld. dat van Europa komt, is bestemd voor een sociale
paragraaf voor de bemanningen? Tot nu toe gaat, is mijn indruk, alles naar
de schipper-eigenaren van de kotters.Het beheerst vissen volgens Biesheuvel is misschien niet zo gek op dit
moment – het schijnt aardig in de hand te worden gehouden – maar
ik heb al gezegd dat de cijfers over de besomming niet kloppen met wat de
mensen verdienen. Als de aanvoerders van de regionale groepen volgens Biesheuvel
alleen de schipper-eigenaren van de kotters zijn die onderling hun individuele
quota verhuren of huren, zien wij het merkwaardige verschijnsel dat, als zij
huren het geld kost – dat wordt afgetrokken van de inkomsten van de
 bemanning en gedeeld via de maatschap – en dat, als zij
verhuren en geld ontvangen, dit niet gebeurt. Ik krijg sterk de indruk dat
via de huidige maatschappen de vissermannen aan dek en hun gezinnen thuis
een oor wordt aangenaaid.Ik heb nog een vraag: kan de minister wat meer informatie geven over onderzoeken
die gedaan worden naar ander visserijtuig, waarbij sprake is van minder bijvangst?
Er zijn plannen ingediend bij het ministerie en ik wil wel eens weten hoe
het daarmee staat.De heerVan Waning(D66)De heer Poppe is een groot zeezeiler en komt op zee en in de havens veel
vissers tegen. Heeft hij een oordeel over de manier waarop het voorkomen van
ongelukken – onder andere als gevolg van oververmoeidheid – zou
moeten worden aangepakt? Is hij van mening dat vissersschepen te weinig bemanningsleden
hebben? Zijn er nieuwe oorzaken? Is de situatie verslechterd in vergelijking
met vroeger?De heerPoppe(SP)De informatie die ik heb, geeft aan dat er sprake is van achterstallig
onderhoud. Ik heb al gezegd dat de scheepvaartinspectie maar zeer summier
controleert. Dat is een van de redenen. Een andere reden is dat, als er gevaren
wordt, er ook flink wordt gevaren en veel uren worden gemaakt. Soms wordt
er doorgevist met windkracht 9 en 10 en ik weet wat zoiets betekent. Er wordt
dus gewerkt onder barre omstandigheden en dat veroorzaakt ongevallen. De minister
zou kunnen nagaan of het een en ander verbeterd kan worden aan de arbeidsomstandigheden
en de werktijden. Ook zou bezien kunnen worden bij welke weersomstandigheden
nog gewerkt mag worden. Maar dan heb je meteen te maken met het handhavingsprobleem.De voorzitter:Het is mij als voorzitter van deze vergadering bekend dat de woordvoerder
van de SGP-fractie zich bij een enkel punt zou willen aansluiten. Ik vraag
de vergadering daarvoor de gelegenheid in de dubbele rol die ik nu even wil
spelen. De heer Huys houdt wel in de gaten of ik misbruik maak van de spreektijd
en dergelijke.Ik spreek namens de fracties van de SGP en het GPV en ik constateer dat
de visserijsector, met name de zee- en kustvisserij, moeilijke tijden doormaakt.
Het evenwicht van vangstrechten versus vangstcapaciteit is al jaren beoogd,
is ook wel dichterbij gekomen, maar is er hier en daar nog niet. Dan gaat
het om het aantal ingezette PK's en de zeedagenregeling. Wat het laatste betreft,
sluit ik mij aan bij de opmerking dat mevrouw Bonino wat heen en weer aan
het surfen is geweest. Het leek haar eerst een exportartikel en dat is later
een slagje anders geworden. Ik vind het nog steeds een voorbeeld van discipline
dat daarmee een aanmerkelijke stap in de richting van dat evenwicht is gezet.Het Europese voorzitterschap is het eerstkomende halfjaar aan Nederland.
De minister van visserijzaken van onze natie zal dan ook leiding geven aan
de "vispraat" in Brussel. Hoe zal hij dit doen? Ziet hij mogelijkheden om
ook op Europees niveau aanmerkelijke stappen in de richting van dat evenwicht
te zetten, duidelijkheid te verschaffen over de bevindingen van de biologen,
die spanning vertonen met de ervaringen van de vissermannen zelf en meerjarenquota
te bevorderen, eventueel zo nodig met tussentijdse aanpassingen? Kortom, ziet
de minister kans om meer stabiliteit te bewerkstelligen, opdat de ondernemers
goede plannen kunnen maken en investeringsbeslissingen kunnen nemen en opdat
de aanvoer en de prijzen ook stabieler zullen zijn?De evaluatie van het rapport-Biesheuvel. Het ziet er goed uit, de sector
verdient daarvoor een compliment. Men is goed bezig; er werd al herinnerd
aan het convenant dat wellicht binnenkort getekend zal worden. Ik zou nog
wel van de minister willen vernemen hoe hij tot zijn bejegening van het evaluatierapport
is gekomen en hoe de communicatie met het PVV over diens wens om tot een publiekrechtelijke
registratieplicht te komen is verlopen.Hoe ziet de regering de besluitvorming over beperking van de haringvangst
nu eigenlijk precies? Hoe breed is de commissie samengesteld die de Europese
Unie zal adviseren?Ik sluit mij aan bij het pleidooi van mijn collega Stellingwerf terzake
van een adviesgroep waarin de overheid, de visserijsector en de biologen vertegenwoordigd
zijn, inclusief de natuurcomponent, op nationaal en internationaal niveau.
Dat lijkt mij een weg om de spanning tussen de resultaten van biologisch onderzoek
en de ervaringsgegevens op te heffen en meer draagvlak te creëren voor
de te nemen beslissingen over vangstrechten en quota.Over de budgettaire aspecten van het onderzoek door biologen heeft de
heer Van Waning omstandig gesproken. Ook ik had dit punt opgediept uit de
rapportage van het RIVO die wij hebben gekregen.Visstroperij zou moeten worden bestreden. Helemaal uitbannen kun je dergelijke
praktijken nagenoeg niet, maar dit verschijnsel zou wel sterker moeten worden
bestreden. Ik sluit mij aan bij de vragen die hierover zijn gesteld.Verleden jaar heb ik een motie ingediend over de splitsing van visrechten
in de binnenvisserij. Die motie is nog niet uitgevoerd. Op pagina 12 van de
toelichting op de begroting is aangegeven dat dit onderwerp aan de orde zal
komen bij de evaluatie van een notitie over het beleid voor de beroepsbinnenvisserij.
Ik zou toch op spoed willen aandringen, omdat ik merk dat dit in deze sector
een dringende zaak is.Ik sluit mij aan bij de vragen over de Visserijwet en de ingangsdatum
van de AMvB die nog langs de Kamer moet komen. Hetzelfde geldt voor de vragen
over de fiscale maatregelen voor de zeescheepvaart en de zeevisserij. Ik zou
graag vernemen waarom die voor de zeescheepvaart wel kunnen worden genomen
en voor de zeevisserij nog niet, gelet op wat er al in andere landen geregeld
is en op de internationale concurrentie.De overige punten die ik wilde aanroeren, zijn al behandeld. Kortheidshalve
sluit ik mij bij de vragen daarover aan.De vergadering wordt van 20.58 uur tot 21.10 uur geschorst.Eerste termijn van de zijde van de regeringMinisterVan AartsenVoorzitter! De heer Van Waning had niet helemaal ongelijk toen hij het
had over 100 vragen die waren gesteld. Ik zal pogen, de Kamer vanavond zo
volledig mogelijk te antwoorden.Diverse geachte afgevaardigden zijn ingegaan op de brief die ik vorige week heb geschreven aan de Kamer. In de brief heb ik nog eens
aangegeven wat eigenlijk de basisfilosofie is ten aanzien van het visserijbeleid.
Ik zal nu niet verder diepgaand op die brief ingaan. Ik heb geconstateerd
dat veel commissieleden zich bij de brief konden aansluiten. De heer Van Waning
heeft terecht gezegd dat het erom gaat hoe zo'n gedachtegang uiteindelijk
wordt uitgevoerd. Daar moet het uiteindelijk om gaan.De heer Van Waning heeft vrij uitvoerig stilgestaan bij het FAO-rapport
en de resolutie van de interparlementaire conferentie. In dat kader heeft
hij dit thema ook genoemd. Ik heb in de schriftelijke voorbereiding gewezen
op het feit dat deze interparlementaire conferentie een belangrijke rol speelt
in het kader van de wereldvoedseltop. In zijn algemeenheid merk ik op dat
met de totstandkoming van een aantal belangrijke internationale overeenkomsten
gedurende de afgelopen jaren het instrumentarium voor het voeren van een verantwoord
visserijbeleid min of meer gereed is. Ook voor het FAO-rapport geldt dat het
er nu op aankomt hoe wij het gaan uitvoeren. De gedachte van de interparlementaire
conferentie zal door Nederland op diverse internationale fora worden uitgedragen.De heer Van Waning en andere geachte afgevaardigden hebben uitvoerig stilgestaan
bij het vraagstuk van de akkoorden met derde landen. Sinds de instelling van
de 200-mijlszone, eind jaren zeventig, heeft de Europese gemeenschap 23 visserijovereenkomsten
gesloten. Het zijn met name de 15 overeenkomsten met de ACS-landen die vooral
en terecht in de belangstelling staan. Het is goed, vooraf op te merken dat
een aantal van die akkoorden noodzakelijk waren om de bestaande traditionele
visserijpatronen te bestendigen. Voorts wijs ik erop dat de aard van de visserijakkoorden
in de loop van de tijd is veranderd. Ik geloof dat wij daarover eerder tijdens
een algemeen overleg hebben gesproken. In de aanvang was het min of meer pay,
cash, go. De huidige akkoorden worden meer en meer gebaseerd op de gedachte –
dat is naar mijn mening ook de juiste gedachtegang – van samenwerking
tussen de EU en het betrokken derde land. Hierbij levert de EU een bijdrage
en móét zij ook een bijdrage leveren aan de ontwikkeling van
de lokale visserij. Het gaat daarbij om onderzoek, opleiding en controle,
maar ook en vooral om het stimuleren van joint ventures tussen EU-vissers
en lokale vissers. Wat dat betreft zijn wij gekomen in een volgende fase van
het sluiten van akkoorden. Ik denk dat het belangrijk is om die lijn, die
grotere dimensie in die akkoorden na te streven in de komende jaren, waar
de Europese Commissie en Europa onderhandelen met derde landen.Hoe verhouden deze akkoorden zich tot het coherentieprincipe? Dit hebben
zowel mevrouw Vos als de heer Huys gevraagd. De visserijakkoorden leiden niet
en mogen ook niet leiden tot onbeperkte visserij door de EU-staten. Ten aanzien
van de pelagische visserij geschiedt de beperking door een maximering van
het aantal schepen dat in een zone van een derde land mag vissen. Ik wijs
erop, dat tot nu toe op basis van slechts één akkoord de pelagische
visserij mogelijk is. Dat is het akkoord met Mauretanië. Ik herhaal dat
deze visserijakkoorden ook niet in strijd mogen zijn met het ontwikkelingsbeleid
van de Unie. Daarover gaat het beroemde artikel 130. Daarin zijn deze elementen
weergegeven. Het is ons voornemen om tijdens het Nederlandse voorzitterschap
op een pragmatische manier invulling te geven aan het coherentiebeginsel.
Dat is onder andere aangegeven in de brief over de wereldvoedselconferentie
die wij vorige week hebben besproken. In de brief die de Kamer binnenkort
over het voornemen van de regering ten aanzien van het EU-voorzitterschap
zal ontvangen, zullen de leden daarover nader worden geïnformeerd. Het
coherentiebeginsel is een belangrijk beginsel en tijdens ons voorzitterschap
zal daarmee op een goede manier om worden gegaan.Er is een vraag gesteld over de derdelandenakkoorden, met name over die
betreffende Senegal en Mauretanië. Er is hier aan herinnerd, dat het
niet is gelukt om het bestaande visserijprotocol voor Senegal te verlengen.
Vanaf 1 november hebben de EU-vissersvaartuigen de Senegalese zone moeten
verlaten. Het verschil van mening over de financiële compensatie bleek
onoverbrugbaar. In het onderhandelingsresultaat was onder meer opgenomen,
dat binnen de twaalfmijlszone slechts een zeer beperkte categorie schepen
mocht vissen. Van Nederlandse zijde is erop aangedrongen, dat een gedeelte
van de financiële compensatie wordt aangewend voor verdere samenwerking
met de Senegalese visserij, ook met de artisanale visserij. Hierbij gaat het
eigenlijk om het verbreden van dit type akkoorden. Daarvan is Nederland een
groot voorstander.Ten aanzien van Mauretanië kan ik meedelen, dat de Raad in afwachting
is van het advies van het Europees Parlement, dat nodig is alvorens een akkoord
te kunnen goedkeuren. Over de voorlopige toepassing van dit akkoord zal binnenkort
worden besloten.De voorzitter heeft gevraagd wat de prioriteiten zijn gedurende het EU-voorzitterschap.
Wat de visserijpunten betreft wil ik verwijzen naar de brief over het Nederlandse
voorzitterschap, die de Kamer binnenkort zal bereiken. Ter voorbereiding van
het voorzitterschap had ik in de afgelopen weken een gesprek met de visserijcommissaris
willen hebben. Zoals bekend, heeft dat overleg geen doorgang kunnen vinden
vanwege het feit dat mevrouw Bonino op dit moment belangrijke werkzaamheden
heeft in verband met de crisis in Zaïre. De opstelling van de agenda
voor de eerste helft van het volgende jaar wordt voor een groot deel bepaald
door wat het Ierse voorzitterschap niet heeft afgerond. Volstrekt onduidelijk
is op dit moment hoe de discussie over MOP IV in de visserijraad van november
hetzij december zal aflopen. De uitkomst van die bijeenkomst zal mede bepalen
in hoeverre we in dit kader prioriteiten moeten stellen tijdens het Nederlandse
voorzitterschap. Daarnaast zullen in de eerste helft van 1997 besluiten moeten
worden genomen over de tariefcontingenten, enkele visserijprotocollen met
derde landen en over het belangrijke punt van de integratie van Finland en
Zweden in het gemeenschappelijk visserijbeleid. Uiteraard is er nog de Noordzeeconferentie,
die in 1997 wordt gehouden. In de komende periode hoop ik op enig moment met
mevrouw Bonino over het Nederlandse voorzitterschap nader te kunnen spreken.
Globaal zult u door middel van een brief worden geïnformeerd.MevrouwVos(GroenLinks)Voorzitter! Ik wil even terugkomen op de visserijakkoorden.
De minister zegt dat hij voor het coherentiebeginsel is. Dat moet uitgevoerd
worden, gelet op de belangen van lokale vissers. Toch ligt er een voorstel
van de Europese Unie om met maar liefst 22 schepen op die pelagische vis te
vissen. Ik kan dat toch niet anders zien dan direct in conflict met de belangen
van lokale vissers. Die kunnen met hun kleine bootjes niet op tegen die grote
schepen uit de Unie. Ook het belang van de voedselvoorziening is gevaar. Is
het niet van belang om, voordat wij die akkoorden afsluiten, eerst te kijken
naar de omvang van de visbestanden ter plekke en dat mede als uitgangspunt
te gebruiken?MinisterVan AartsenVooral van dat laatste ben ik een groot voorstander. Dat bedoel ik met
de volgende generatie van akkoorden die in dit kader moeten worden afgesloten.
Je moet inderdaad scherper letten op de situatie ter plekke. Het voorbeeld
van de 22 schepen heeft betrekking op het akkoord met Senegal dat is vastgelopen.
Ik denk dat er goed moet worden gelet op de aard en inhoud van deze akkoorden.
Die discussie zal niet alleen tijdens het Nederlandse voorzitterschap, maar
naar mijn oordeel ook daarna meer aandacht moeten krijgen dan die nu op het
Europese vlak krijgt. Ik heb bijvoorbeeld voor de zomer in de Visserijraad
aandacht gevraagd voor dit vraagstuk en met de visserijcommissaris afgesproken
dat er nu eens een helder overzicht komt van dit type akkoorden en wat ze
precies behelzen. Ik heb ook het plan, mede in het kader van het coherentieprincipe,
om er in de komende anderhalf jaar het nodige aan te doen.MevrouwVos(GroenLinks)Voorzitter! Ik ben blij dat de minister benadrukt dat hij vindt dat er
voor de langere termijn een aantal uitgangspunten aan de basis moet liggen
van die akkoorden. Vindt hij ook niet dat wij voor de nu af te sluiten akkoorden
ook op de korte termijn al die kant uit zouden moeten?MinisterVan AartsenVoorzover dit type akkoorden nu op de rol staan, ben ik dat met de geachte
afgevaardigde eens.Ik kom bij het thema van de TAC's en de quota. Ik begin met het veilig
biologisch minimum. Ik heb de nota Vissen naar evenwicht nog maar eens meegenomen,
want daarin is dat veilig biologisch minimum omschreven. Dat is het minimumbestand
waarvan wij aannemen dat het hoog genoeg is om voldoende voortplanting te
verzekeren. Er is ook een grote natuurlijke fluctuatie, dus voorspellingen
in dit kader zijn altijd onzeker. De Nederlandse regering streeft er niet
naar om tot het veilig biologisch minimum te vissen, zoals door een aantal
geachte afgevaardigden is gezegd, maar om dat niveau in de gaten te houden.
Het veilig biologisch minimum is geen doel, maar een minimumbestand.Als de bestanden groot zijn, kun je kiezen voor een TAC waardoor het bestand
boven het veilig biologisch minimum blijft. Op die manier kun je sparen voor
volgende jaren. Ik zal nu niet uitvoeriger voordragen uit het werk van mijn
voorganger, want ik heb de indruk dat dat niet goed valt, gelet op de manier
waarop dit punt vanavond in de Kamer is bejegend. Ik verwijs voor een omschrijving
van het veilig biologisch minimum naar pagina 42 van deze nota. Aan de vele
discussies die wij in de afgelopen periode over het veilig biologisch minimum
hebben mogen voeren, heb ik ook zelf de behoefte overgehouden om voor de huidige
situatie de lijn van het kabinet uiteen te zetten. Het lijkt mij goed om op
dit punt de Kamer een notitie over te leggen, om scherper dan in 1993 in beeld
te brengen wat nu precies dat veilig biologisch minimum is, wat het inhoudt
en hoe het werkt. Ik wil de gedachte tegenhouden dat de denklijn van de Visserijraad,
de Europese Commissie of al degenen die met het vraagstuk te maken hebben,
erop gericht is om altijd maar tot dat veilig biologisch minimum te gaan.
Het is geen ondergrens. Dat is een verkeerde manier van het beschouwen van
het veilig biologisch minimum.De heerVan Waning(D66)Ik ben zeer erkentelijk voor de toezegging van een notitie. Ik denk dat
het hoog tijd is. De minister citeerde uit werk van zijn voorganger, namelijk
de nota Vissen naar evenwicht. Het beleid wordt met die nota nadrukkelijk
over een andere boeg gegooid. Op blz. 1 staat al: dit is een andere lijn dan
het geldende EG-beleid. Op blz. 10 staat: "Het instandhoudingsbeleid van de
EG gaat verder dan het veiligstellen van het duurzaam voortbestaan van de
visbestanden. Het beoogt eveneens te komen tot een evenwichtige en duurzame
exploitatie van de visbestanden door de visserijsector. De jaarlijkse vangsthoeveelheden
worden op grond van deze doelstelling zodanig vastgesteld, dat de bestanden
in principe naar een omvang groeien waarbij de opbrengsten op lange termijn
het hoogst zijn. Daarmee heeft het huidige TAC- en quotabeleid een duidelijke
sociaal-economische grondslag." Dat is het Europese beleid en het Nederlandse
beleid wijkt daarvan af.MinisterVan AartsenHet lijkt mij niet nuttig als ik nu ook een aantal passages uit Vissen
naar evenwicht ga citeren. Dan gaan wij beiden citeren uit andermans werk.
Het wordt steeds duidelijker dat het goed is als ook dit kabinet nog eens
opschrijft hoe wij er precies tegen aankijken.De voorzitter:Ik zie nog enkele interrumpanten. Ik neem aan dat een ieder zich de convocatie
herinnert en dan met name het eindtijdstip van deze vergadering. Een zekere
matiging is dus wenselijk. Het begint nu wat op drift te raken.MevrouwVos(GroenLinks)Ik neem aan dat andermans werk ook het werk van de minister is. In de
structuurnota wordt aangegeven dat Nederland zal streven naar een minder stringent
beleid voor visbestanden die nog boven het biologisch minimum verkeren. Het
gaat dan om het hanteren van quota en dergelijke. Daar zou ik graag helderheid
over krijgen.MinisterVan AartsenHet EU-beleid kan ook zijn het besluit om de visserij stabiel te houden.
Ook economische gegevenheden komen dan om de hoek kijken. Dat is een thema
dat eerder met de Kamer is doorgeëxerceerd. Nogmaals, het veilig biologisch
minimum is geen doel waar wij op afgaan. Het is absoluut mogelijk om erboven
te gaan zitten. Er zijn ook perioden geweest waarin dat gebeurde. Ik behoef
de Kamer maar te herinneren aan datgene wat in het Europees visserijbeleid
gebeurd is in het begin van de jaren negentig ten aanzien van
onder andere haring. Het lijkt mij goed om de gedachtegang van dit kabinet
over het veilig biologisch minimum nog eens helder uiteen te zetten. Ik wil
dan ook aangeven op welke wijze Nederland in de komende periode met dit vraagstuk
wil omgaan.De heerStellingwerf(RPF)Ik heb een korte vraag die mevrouw Vos al stelde, maar waarop nog geen
antwoord kwam. U citeerde uit andermans werk, maar dat was natuurlijk wel
een beleidsstuk. Dat zal, neem ik aan, toch gelden tot het moment waarop u
met een nieuwe notitie komt.MinisterVan AartsenDat is juist.De voorzitter:De minister kan nu zijn betoog vervolgen, want de heer Van Waning heeft
zijn interruptiebeurt al gehad.De heerVan Waning(D66)Ik wilde nog aansluiten op de actualiteit. Tijdens de hoorzitting was
het voor mij het belangrijkste punt, dat de visserijsector zelf tot "stock
building" wenste te komen. Wij vroegen toen nog eens: bedoelt u bufferopbouw,
dus het oude rationele systeem? Daarop antwoordde men: ja, ja.De voorzitter:Goed. De minister kan hier nog op ingaan, als hij daar behoefte aan heeft,
en dan gaan wij weer verder.MinisterVan AartsenVoorzitter! Het leek mij meer een constatering van de heer Van Waning
naar aanleiding van de hearing die is gehouden.De heren Van Waning en Vos hebben gevraagd naar het onderzoeksbudget.
Het is goed om in de gaten te houden dat het onderzoeksbudget van het RIVO
van 14 mln. voor een deel wordt besteed aan het bestandsonderzoek dat wordt
gebruikt voor de ACFM-adviezen. Ik benadruk opnieuw dat dit onderdeel de afgelopen
jaren niet is gekort of gewijzigd, omdat dit valt onder de wettelijke en dienstverlenende
taken van het RIVO. Het gaat dan om een bedrag van ongeveer 2,6 mln. Dat deel,
dat zo belangrijk is voor het bestandsonderzoek in Europees verband, is de
afgelopen jaren niet gekort en zal ook niet worden gekort. Dat zou immers
een volstrekt verkeerd signaal zijn in het kader van het werk dat in samenwerking
met een aantal Europese instituten moet worden verricht. Mij heeft op dat
punt nooit enige klacht van de zijde van het RIVO bereikt.Daarnaast wordt onderzoek gedaan naar de relatie tussen visserij en de
aquatische ecosystemen en naar kwaliteitsbeheersing van visserijproducten.
Bij dit programma, en dat zijn de meer algemeen getinte onderzoeken, is inderdaad
sprake van enige kortingen in het kader van de bezuinigingen die moeten worden
toegepast op het landbouwkundig onderzoek. Deze kortingen worden deels weer
goedgemaakt door bijdragen vanuit de sector. Ik wil op dit punt de heer Van
Waning bijvallen, dat de sector, die groot belang heeft bij dit visserijonderzoek,
misschien een grotere bijdrage zou kunnen leveren. Er is een zekere discrepantie
als ik dit vergelijk met hetgeen aan de landbouwkant bij het landbouwkundig
onderzoek gebeurt. De bijdrage van de sector zou dus hoger kunnen zijn.Er is ook sprake van EU-cofinanciering. Deze bijdrage groeit de afgelopen
jaren. Het RIVO, een van de beste instituten op dit gebied in Europa of misschien
zelfs wel in de wereld, is een groot verwerver van EU-gefinancierde opdrachten.
Wat dat betreft, is het ook mijn bestendige lijn dat de Unie nog meer gaat
bijdragen aan het visserijonderzoek, omdat dit het totaal van het beleid ten
goede komt. Waar het om gaat, is dat al het onderzoek op het gebied van bestanden –
ik heb eerder al met de heer Van Waning mogen discussiëren over het beroemde
larvenonderzoek – kan plaatsvinden. Daarop is niet gekort. Bij het noodzakelijk
invullen van mogelijke bezuinigingen wordt dat dus volstrekt buiten schot
gehouden.De heerVan Waning(D66)Voorzitter! Mag ik hierop reageren, met voorbijgaan van mijn tweede ronde?De voorzitter:Als u een verduidelijkende vraag wilt stellen, kan dat, want daar is een
interruptie voor. Als u echter een betoog wilt houden, naast of tegenover
dat van de minister, dan is daar de tweede termijn voor. Ik heb mij overigens
voorgenomen een tweede termijn te houden. Enkele uwer hebben namelijk een
motie in overweging en daar moet ruimte voor zijn. En dat alles voor elf uur.De heerVan Waning(D66)Het RIVO zegt dat de wetgevende taken moeten worden betaald uit die 14
mln. en dat vereist 2,6 mln., maar dat gaat ten koste van de andere taken,
waaronder het instandhouden van de kennisinfrastructuur. Die hebben wij echter
juist nodig om competitief op te treden in Brussel. Hoe reageert de minister
verder op de noodkreet van al die Europese directeuren van visserijonderzoeken,
onder andere aan u, aan de leden van de Visserijraad, waarin zij zeggen dat
zij volstrekt onvoldoende kunnen doen?MinisterVan AartsenWat betreft die noodkreet is maar één antwoord mogelijk
en dat heb ik min of meer al gegeven. Het is misschien verstandig dat er wat
meer uit EU-fondsen ter beschikking komt voor deze onderzoeksinstituten. Ik
denk dat wij het in die richting moeten zoeken. Nogmaals, ik heb er al op
gewezen dat het RIVO zeer succesvol is in het openen van financiële mogelijkheden
in Europees verband.Wat betreft het TAC's- en quotabeleid het volgende. Dit naar aanleiding
van het advies van ICES, dat verleden week is uitgekomen. Zoals bekend zullen
deze adviezen worden doorgezonden naar het Scientific technical and economic
committee on fisheries. Daarna zal dat leiden tot voorstellen van de zijde
van de Commissie aan de Visserijraad in december. De tendens van de adviezen
van het vorige jaar, is ook dit jaar zichtbaar, namelijk dat er een zekere
vermindering van de visserij-inspanning nodig is om tot een verbetering van
de visbestanden te komen. Bij enkele bestanden, zoals schol en kabeljauw lijkt
een begin van herstel zich af te tekenen, maar naar mijn oordeel zullen beperkingen
nodig blijven om dit herstel te laten doorzetten. Bij tong en horsmakreel
zullen wij volgens ICES er niet aan ontkomen verdere beperkingen door te voeren
om tot conservering van de bestanden te komen. Over de haring wil ik nu niet
verder uitwijden, omdat al halverwege dit jaar daar bepaalde maatregelen voor
zijn genomen.Eerst nadat de voorstellen van de Commissie bekend zijn, zal duidelijk
worden tot welke TAC en quota de diverse adviezen zullen leiden.
Wat nu reeds helder is – ik denk dat het goed is dat op dit moment te
onderstrepen – is dat deze situatie opnieuw tot een inspanningsbeperking
van de sector moet leiden. Ik heb daarover verleden week een eerste gesprek
met het visserijbedrijfsleven gehad. Dat was een gesprek dat wij zonder enige
twijfel zullen moeten voortzetten. Wij hebben dat afgesproken tijdens het
overleg van vorige week.De heer Vos heeft mede in het kader van het vraagstuk van de biologische
adviezen en de certificering daarvan gevraagd wat ik daarmee ga doen. Er heeft
zich zoals bekend in juni een verwarrende situatie voorgedaan die voor niemand
goed is geweest. Over het vraagstuk van de biologische adviezen is gesproken
met de eigen biologen om helderheid van hen te krijgen over de vraag wat er
precies is gebeurd in die periode teneinde meer diepgaand te kunnen spreken
over de manier waarop de adviezen worden opgesteld. Ik heb in een overleg
met deze Kamer al gemeld dat de directeur van het RIVO daarop in overleg is
getreden met de internationale collega's. Hij heeft een notitie opgesteld
om dit vraagstuk in ICES-verband aan de orde te stellen. In een van de volgende
ICES-vergaderingen zal deze zaak opnieuw worden besproken. Daarnaast bekijk
ik tezamen met externe deskundigen hoe het proces van wetenschappelijke analyse
en advisering ook inzichtelijker kan worden gemaakt zodat een betere participatie
van betrokkenen mogelijk wordt. De heer Stellingwerf heeft daar vanavond opnieuw
over gesproken.Het is een idee dat ik enige tijd geleden heb gelanceerd. Het lijkt misschien
wat op de zeedagendiscussie, waaraan wij in Europees verband in een zekere
mate van eenzaamheid begonnen zijn. Het lijkt mij goed om naar een methodiek
van certificering toe te werken. Dat zal uiteraard nog niet lukken bij de
vaststelling van de quotering voor het jaar 1997. Ik hoop op goed overleg
met het RIVO. Ik onderstreep dat. Daarom heb ik die route gezocht en ben ik
in gesprek met het RIVO. Het is geen discussie van politici anti biologen.
Zo wil ik die discussie althans niet voeren. Integendeel, het gaat erom het
advies van de biologen beter te doorgronden. Daarmee kan het vertrouwen in
dit type adviezen van de samenleving en de visserijwereld toenemen.De heer Vos heeft gevraagd wat STCF precies is. Het is een eigen adviesorgaan
van de Europese Commissie. Dat kijkt naar de ACFM-adviezen. Het kan niet omschreven
worden als een vorm van certificering of als kwaliteitswaarborging die mij
voor ogen zweeft om in de komende jaren een extra grond te geven aan de advisering
afkomstig van de biologen.De heer Vos heeft gevraagd of het niet mogelijk is de TAC's eerder bekend
te maken. De biologische adviezen komen laat, zodat het bedrijfsleven moeilijk
kan inspelen op vangstmogelijkheden. Er bestaat een spanning tussen enerzijds
de betrouwbaarheid van de gegevens en anderzijds de tijdigheid. Als je eerder
zou stoppen met het onderzoek, is de betrouwbaarheid van de gegevens minder.
De adviezen geven een bepaalde trend aan. Voor het bedrijfsleven lijkt het
mij mogelijk daarop enigszins in te spelen. Het op een later moment laten
ingaan van de TAC's en quota betekent, althans zo moet ik het zien, dat de
gegevens op het moment dat zij tot uitvoering leiden, verouderd zijn. Ik ben
bereid, te bekijken of het mogelijk is, in overleg met de betrokkenen, met
name met de biologen, het proces te versnellen zodat er meer ruimte ontstaat
voor overleg en vaststelling. Ik denk echter dat dit het een en ander zal
betekenen. Immers, als je alles naar voren haalt, zul je ook met andere bestandsgegevens
moeten gaan werken en die vervolgens weer moeten herleiden.De heren Smits en Vos hebben gevraagd naar de gedachte inzake de marge
van 5%. Ik denk dat bij het op voorhand vaststellen dat een TAC jaarlijks
niet meer dan 5% mag fluctueren, het risico wordt gelopen dat er onvoldoende
rekening wordt gehouden met de feitelijke situatie van het bestand. Waarom
voeren wij dit nu immers allemaal uit? Omdat wij willen weten wat de feitelijke
situatie is. Welnu, dat moet de basis en het vertrekpunt van de discussie
zijn. Het werken met een marge van 5% betekent dat er geen neerwaartse maar
ook geen opwaartse aanpassingen met meer dan 5% mogelijk zijn. Dat kan dus
ook betekenen dat de quota in vergelijking tot de reële vangstmogelijkheden
te beperkend zijn. Mijn bezwaar tegen de methodiek van 5% is echter met name
gelegen in de discussie over de vraag, wat dan het startpunt is ten opzichte
waarvan je vertrekt. Dat is weer de discussie die wij moeten hebben over de
stand van zaken van de bestanden. Die zal nu eenmaal van jaar tot jaar fluctueren
en daar moeten wij naar mijn oordeel ook rekening mee houden. Ik geloof dus
niet dat dit een panacee voor veel kwalen zal zijn.De heerStellingwerf(RPF)Voorzitter! Ik kan mij wel iets voorstellen bij het percentage dat de
minister noemt, maar het principe van meerjarige TAC's lijkt mij toch goed.MinisterVan AartsenDat is op zichzelf een goed principe, maar het moet natuurlijk ook uitvoerbaar
zijn. Wij hebben overigens een zekere flexibilisering van de TAC's gekregen
door het kunnen overdragen van ongeveer 10%. Dat hebben wij namelijk in de
Visserijraad besloten. Maar ook als je het systeem van meerjarige TAC's hanteert,
moet je blijven kijken naar de bestanden. Je kunt niet zeggen: op moment X
bepalen wij dat het in de periode X+3 blijft zoals wij hebben vastgesteld
in een periode die voor X lag. Vanuit de gedachtegang van duurzaamheid en
het op een juiste manier met visbestanden omgaan, heb ik dus de nodige twijfel
of dat de juiste weg is en of het inderdaad uitvoerbaar is.De heer Vos heeft gevraagd: moet het nu altijd zo gaan dat je vlak voor
kerst die TAC's en quota vaststelt, die vanaf 1 of 2 januari voor de visserijsector
in werking moeten treden? Dat is natuurlijk een ongelukkige situatie. Ik wil
er echter op wijzen dat er ook sprake is van een zekere trend en een zekere
trendmatigheid waar het visserijbedrijfsleven zich natuurlijk enigszins op
kan instellen.De heerHuys(PvdA)Voorzitter! Ik kan de redenering van de minister geheel volgen. Heeft
het niet alles te maken met het feit dat wij in de huidige situatie tamelijk
beperkt zijn in onze TAC's? Als die TAC's ruim zijn, kun je een beleid voeren
van plus en min 5%.MinisterVan AartsenWat zijn ruime TAC's?De heerHuys(PvdA)Daar hebben wij een commissie voor.MinisterVan AartsenIk denk dat je daar dan eerst die discussie moet voeren.De heerVan Waning(D66)Als je teruggaat naar het rationele visserijbeheer, dan kun je inderdaad
zulke marges van 5% aanhouden.MinisterVan AartsenEn daar gaat het dus precies om. Ik denk dat het dan toch maar goed is
dat ik nog eens uitvoerig in de notitie uiteenzet hoe dat mijnerzijds wordt
gezien.De heer Stellingwerf heeft gevraagd naar de gemengde commissies ten behoeve
van de TAC-vaststelling. Ik heb daar al iets over gezegd. Er is overigens
het probleem dat men aan een nationale afstemming en een nationale gemengde
commissie, hoe interessant die gedachte ook is, in wezen niet zoveel heeft.
Het gaat hier immers om Europees beleid. Het contact moet er dan ook in wezen
op Europees niveau zijn. Mevrouw Bonino is daarbij de goede weg ingeslagen
door in de diverse lidstaten met het visserijbedrijfsleven een dialoog aan
te gaan. Ik heb begrepen dat men met de opzet daarvan niet zo gelukkig is.
Maar goed, deze visserijcommissaris is daar tenminste mee begonnen. Ik denk
dat het goed is om het systeem in de komende periode te perfectioneren. Ik
denk zeker dat de visserijcommissaris daar ook voor zal voelen.Nationaal is er sprake van een dialoog tussen de visserijsector en het
RIVO. Er is regelmatig contact. Ik denk dat die dialoog ook nog kan worden
aangevuld met de natuurbeschermingsorganisaties.De heer Smits heeft gevraagd naar het aandeel van Noorwegen in de TAC.
Dat is uiteraard een zeer principieel punt, omdat de Europese Gemeenschap
in 1980 al een visserijakkoord met Noorwegen heeft gesloten. De achtergrond
van het akkoord was de instelling van de 200-mijlszone. Er zijn bepaalde afspraken
gemaakt. Het kan ook niet zo zijn dat Noorwegen zijn wil oplegt aan de Europese
Unie. De Noren hebben ook een bepaalde filosofie van onderhandeling met de
Unie. Uit de praktijk van de onderhandelingen blijkt dat Noorwegen bijvoorbeeld
ook ten aanzien van het scholbestand zich schikt in de opvatting van de Unie
en vervolgens ook afziet van eerder ingenomen minder realistische posities
ten aanzien van TAC-reducties.De heer Smits suggereert dat de mening van de drie lidstaten met de grootste
aandelen van grote invloed zou moeten zijn op de besluitvorming. Binnen de
Unie wordt ook rekening gehouden met de opvatting van de lidstaten die de
grootste belangen bij een bepaald bestand hebben. Het is uiteraard de Commissie
die deze onderhandelingen met de Noren voert.Voorzitter! Ik kom bij het thema van MOP IV. Ik sprak daar al eerder heel
even over naar aanleiding van de overdracht van zaken van het Ierse naar het
Nederlandse voorzitterschap. Veel van de woordvoerders hebben gewezen op het
belang van de discussie over het meerjarig oriëntatieprogramma. Ik heb
vorige week uitvoerig met de huidige voorzitter van de Visserijraad, de heer
Barrett, over MOP IV gesproken.Ik zal kort de Nederlandse positie ten aanzien van MOP IV weergeven. Ik
heb met nadruk gesteld, opdat daar geen misverstanden over bestaan, dat ik
het eens ben met de Europese Commissie dat het doel moet zijn het terugdringen
van de visserijsterfte voor bepaalde bestanden, zodat die zich kunnen herstellen.
Het MOP moet niet worden gezien als een doel. Het is een middel om daartoe
te komen. Daar gaat in wezen ook de discussie met de commissie over. De commissie
vertaalt de noodzaak van beperkingen op biologische overwegingen direct en
rechtstreeks door in een structurele, verplichte en onomkeerbare reductie
van de visserijcapaciteit, althans tot op heden. Naar mijn mening is er inmiddels
sprake van enige verschuiving van de meningen van de commissie. Ik denk dat
het Nederlandse systeem, waarbij sprake is van flexibiliteit en van zeedagen,
een veel geschikter middel is om de capaciteit af te stemmen op de beschikbare
quota. Bovendien blijkt uit de evaluatie van het Biesheuvelonderzoek dat het
systeem goed functioneert. Het wérkt. De heer Huys heeft een pleidooi
gevoerd voor sanering. Zoals bekend is ook in het kader van de vaststelling
van de quotering voor dit jaar door mij die weg begaan door ook de mogelijkheid
van sanering open te stellen, maar het saneren van een op zichzelf rendabele
vloot werkt natuurlijk niet. Dat is ook de reden waarom ik wat betreft het
MOP IV er bij de Commissie opnieuw op heb aangedrongen om een economische
analyse te voegen bij de gedachtelijn van de Commissie.Hoe de discussie over dit onderwerp in de Visserijraad in november en
december zal aflopen, kan ik op dit moment niet voorspellen, maar zoals bekend
ben ik zeer gelukkig met het feit dat de Visserijraad in zijn vergadering
van 14 oktober jongstleden kon constateren dat het systeem van zeedagen een
alternatief kan zijn voor of complementair kan zijn aan andere maatregelen,
zoals het unieke saneringsspoor van de visserijcommissaris.MevrouwVos(GroenLinks)De minister zegt dat het Biesheuvelsysteem blijkens de resultaten goed
werkt. De afgelopen jaren zijn er echter wel degelijk beperkende quota geweest.
Zijn die niet de belangrijkste oorzaak geweest van het bereikte resultaat?
En zullen wij met het systeem van zeedagen niet een voortdurende druk houden
vanuit de sector om de quota zoveel mogelijk op te rekken? Bestaat niet de
mogelijkheid van "upgrading", waarbij men de minst commerciële gevangen
vissen overboord gooit om het quotum zo goed mogelijk binnen te halen? De
minister zegt dat de sector heel rendabel is, maar de sector is wel voortdurend
in problemen; wij zeggen immers steeds en terecht dat er geld naar toe moet.
Ik zet dus wat vraagtekens bij het betoog van de minister.MinisterVan AartsenDe sector is in problemen, maar ik moet ook constateren dat de sector
dit jaar tot op heden redelijk heeft gedraaid. Laten wij dat nu ook vaststellen.
Er wordt in dit overleg gesproken over een crisis. Ik wil er niet al te diep
op ingaan, maar de inkomenspositie en de prijsontwikkeling van dit jaar zijn
vrij gunstig. Er zijn in wezen twee beperkingen op de Nederlandse vloot, natuurlijk,
maar daar heb ik niet weer aandacht aan gegeven: de TAC's en de quota; het
systeem van de relatieve stabiliteit. En dan hebben wij het systeem van de
zeedagen. Ik denk dat je het geheel bij elkaar moet houden en in onderlinge
samenhang moet zien functioneren. Gelet op de discussie die
in de Visserijraad wordt gevoerd over de vaststelling van TAC's en quota en
trouwens ook over het MOP IV, blijft de druk van de visserijsector er natuurlijk.
Dat is een haast logische en natuurlijke druk. De sector heeft zijn verantwoordelijkheid
voor het systeem van de zeedagen ten volle genomen, en dat systeem functioneert
ook dit jaar ondanks de vrij forse verlaging van TAC's en quota, en ik ben
ervan overtuigd dat het ook volgend jaar zal functioneren. Daardoor kan ik
met enige kracht ons systeem in Europa bepleiten. En, nogmaals, ik heb sterk
het gevoel dat bij de Europese Commissie in toenemende mate gehoor voor dit
verhaal ontstaat.De heerPoppe(SP)De minister koppelt de TAC's en de quota aan de zeedagenregeling, maar
die regeling heeft uitsluitend en alleen maar tot doel om wat gevangen mag
worden gespreid in de tijd aan te leveren om de prijs te stabiliseren en niet
om minder te vangen. Daar zijn de quota en de TAC's voor.MinisterVan AartsenInderdaad, de TAC's en de quota bepalen wat en hoeveel er gevangen mag
worden. Maar als een vloot met het systeem dat wij hebben rendabel kan vissen,
dan is het heel moeizaam om te zeggen dat er moet worden gesaneerd.De voorzitter:Het was een interruptie van de heer Poppe. Hij heeft dus het recht om
er nog één keer op terug te komen, maar ik wijs er wel op dat
wij de interrupties moeten matigen.De heerPoppe(SP)Ik begrijp de koppeling niet die de minister legt. Als er geen zeedagenregeling
was, zou er snel gesaneerd moeten worden. Want als iedereen tegelijkertijd
aanlevert, gaat de prijs naar beneden en dan houd je de schepen niet meer
boven water. Zo is het toch?MinisterVan AartsenVoorzitter! Het systeem dat wij hebben is op dit moment efficiënt
en de sector heeft daar ook zijn verantwoordelijkheid voor genomen.De heerStellingwerf(RPF)Ik snap niet wat het probleem is. Ik zie helemaal geen principiële
tegenstelling. Op dit moment wordt er zo doelmatig gewerkt dat je niet hoeft
te saneren. De minister sluit helemaal niet uit dat er een keer gesaneerd
zal moeten worden wanneer het allemaal nog veel slechter gaat. Ik zie helemaal
geen tegenstelling.MinisterVan AartsenIk denk ook dat die er niet is en dat je de samenhang van het geheel moet
blijven zien.Voorzitter! De heer Smits heeft gevraagd naar de koppeling van steunverlening
aan de kwaliteit van vangstcontroles. Dat idee spreekt mij wel aan. Hoe wij
dat in de praktijk zouden moeten doen, staat mij op dit moment echter niet
geheel voor de geest, omdat de controle een nationale bevoegdheid is van de
lidstaten. Daar houdt de Commissie weliswaar toezicht op, maar ik zie het
nog niet zo snel gebeuren dat de lidstaten dit type sanctionerende bevoegdheid
willen verlenen aan de Commissie.De heer Smits heeft ook gevraagd naar inzicht in de 2,8 miljard ecu die
de Commissie de komende zes jaar uittrekt. De besteding van deze fondsen ligt
vast in de zogenaamde programmeringsdocumenten van de verschillende lidstaten
voor de periode van 1994 tot 1999. Binnen deze grenzen kunnen de fondsen verschoven
worden volgens een daartoe opgestelde procedure. Van vrijheid tussen de lidstaten
is tot eind 1999 geen sprake. Binnen deze budgetten streef ik voor Nederland
grosso modo na wat de heer Smits aangeeft, namelijk een verantwoorde, duurzame
en ook optimale visserij.Voorzitter! Dan het herstructureringspakket. Het bedrag van 37 mln. is
ten gevolge van de vaststelling van de quotering van dit jaar bedoeld voor
sanering. Maar er is ook voorzien in een bedrag voor de opvarenden en voor
experimentele projecten. De vraag van de heer Smits is hoe het nu toch eigenlijk
komt dat er tot op heden nog geen bedragen zijn uitgekeerd. Welnu, allereerst
is het noodzakelijk geweest om tot overeenstemming te komen over de eigen
bijdrage van de sector en vervolgens moesten de conceptregelingen worden voorgelegd
aan Brussel. Vanuit Brussel zijn een aantal aanvullende eisen en vragen gesteld
met betrekking tot de financiering en dat heeft uiteraard ook een zekere vertraging
betekend. Het verheugt mij zeer dat ik nu kan meedelen – die mededeling
hebben wij vandaag uit Brussel gekregen – dat Brussel de regeling heeft
goedgekeurd en dat die zeer snel kan worden opengesteld.De heer Huys heeft gevraagd of ik bereid ben om met mijn Duitse collega
contact op te nemen over de controle op het motorvermogen. Ik kan hem meedelen
dat dit contact al is gepland en dat het de bedoeling is, in Europees verband
te komen tot uniforme en objectieve metingen van het motorvermogen.De heren Vos en Huys hebben vragen gesteld over de torsiemeter. In overleg
met de scheepvaartinspectie vindt een studie plaats naar de technische en
financiële gevolgen van de plaatsing van een torsiemeter in vissersvaartuigen.
De uitkomst van deze studie is bepalend voor het feit of op basis van het
voorliggende program van eisen potentiële leveranciers verzocht zal worden,
een prototype te vervaardigen. Zo'n prototype moet uiteraard door een onafhankelijk
instituut worden getest op het element fraudegevoeligheid. Als besloten wordt
tot plaatsing van een torsiemeter op elk vissersvaartuig waarmee gevist wordt
op gequoteerde soorten dan zal na afronding van de testperiode de introductie
gefaseerd plaatsvinden in een periode van twee tot drie jaar.De heer Vos heeft de gedachte neergelegd om de boomkor verder te verkorten.
Ik sta hier wat aarzelend tegenover. De verkorting van de boomkor is onderzocht
door het RIVO. Op dit moment wordt dat onderzoek bestudeerd door het wetenschappelijk
adviesorgaan van de Commissie. Het is, denk ik, niet mogelijk de boomkor verder
te verkorten, omdat de veiligheid en de stabiliteit van de vaartuigen anders
in gevaar kunnen komen.De heerVan Waning(D66)Wat het motorvermogen betreft, heeft de minister gezegd dat hij het totaal
aantal PK's van de kustvisserij wil beperken. Waarom wordt het aantal PK's
per schip niet beperkt? Als je op een gegeven moment schepen met duizend of
nog meer PK's toelaat, vraag je om ongelukken.MinisterVan AartsenWat u zegt, beperking van totaal aantal PK's, is de bedoeling.De heerVan Waning(D66)U hebt indertijd gezegd dat u het totaal aantal PK's wilde beperken, maar
nooit dat u per schip een beperking wilde opleggen.De heerHuys(PvdA)Dat heeft de minister enkele minuten geleden wel gezegd.De heerPoppe(SP)Het verkorten van de boomkor zal inhouden – misschien zijn er al
gegevens over, omdat het voor een deel al gebeurd is – dat er per hoeveelheid
gevangen vis meer brandstof verstookt wordt. Dat betekent extra kosten voor
de maten van de maatschap. Hoe is die verhouding?MinisterVan AartsenDat weet ik niet.De heerPoppe(SP)Het is niet onbelangrijk. Het is niet rendabel om meer te verstoken voor
het quotum dat je binnen kan halen.MinisterVan AartsenIk kan daarop niet à bout portant antwoorden.Voorzitter! Ik kom tot het thema van de overtredingen door andere lidstaten.
Op dit punt zijn een aantal gegevens genoemd. Wij hebben vermoedens ten aanzien
van het gedrag van de Ieren. Er zijn ook andere gegevens naar voren gekomen.
Al dit soort aanduidingen dat er door andere lidstaten op een onjuiste manier
wordt gehandeld wordt door mij uiteraard bij de Europese Commissie aan de
orde gesteld. Nodig zijn iedere keer weer duidelijke gegevens en geen vermoedens
van gegevens. Er moet een basis voor dit soort vermoedens van onjuist omgaan
met de nationale quotering zijn.De heerVos(VVD)Voorzitter! Zou de minister niet aan zijn Ierse collega inzage kunnen
vragen in de gegevens over de export van horsmakreel?MinisterVan AartsenEr zijn diverse methoden om erachter te komen wat er precies aan de hand
is en uiteraard zal ik die gebruiken, maar vervolgens rijst natuurlijk de
vraag of er een duidelijk antwoord op zal komen. Bovendien zal ik moeten afgaan
op het antwoord dat ik van een lidstaat krijg; er is geen derde instantie
die ik in dit kader te hulp kan roepen, behalve dan de Commissie die toezicht
houdt op de controle van de lidstaten. En de Kamer weet dat deze Commissie
onlangs een rapport heeft uitgebracht waarin zij zich redelijk tevreden toonde
met het controleniveau van de diverse lidstaten. In dit kader moet je zaken
aankaarten en bespreken, ook met de Commissie, maar ik heb niet de illusie
dat deze problemen op enig moment scherp op tafel zouden komen. Ik heb harde
bewijzen nodig om als Nederlands minister in de Visserijraad te kunnen optreden.
Maar, zoals ik al meermalen heb gezegd, dit is een van de punten waaraan ik
veel aandacht besteed en die ik telkenmale aan de orde stel. Verleden week
heb ik een gesprek gevoerd met de Ierse voorzitter naar aanleiding van de
ontwikkeling van MOP IV; daarbij heb ik het thema van de controle in alle
duidelijkheid aan de orde gesteld. Er zijn ons nog andere vermoedens bekend
geworden en er zijn in de afgelopen periode ook problemen geweest, maar ik
kan er niet meer aan doen dan ik nu aangegeven heb. Er zijn wat dit betreft
grenzen.De heren Smits en Vos hebben aandacht besteed aan de haringvisserij. Naast
de verlaging van de toegestane vangsthoeveelheid in december 1995 is men,
zoals de Kamer weet, geconfronteerd met een tussentijdse halvering van de
vangstmogelijkheden, wat weer een tussentijdse aanpassing van de individuele
vangsthoeveelheden betekende. Inmiddels hebben de kottervissers op haring
bezwaar aangetekend tegen dit besluit. Zij achten het onrechtmatig omdat een
gelijktijdig aanbod tot schadevergoeding achterwege is gebleven. Over de gevolgen
van deze verlaging heb ik overleg gevoerd met de sector en uiteraard kan ik
pas aan het eind van het jaar een volledig inzicht krijgen in de werkelijke
schade. En zoals ik al met de Kamer besproken heb, heb ik toegezegd om me
in te spannen opdat er binnen de EU-middelen mogelijkheden tot compensatie
worden geboden. Ik denk dat het goed is om ook hierbij te vermelden dat resultaat
niet bij voorbaat is gegarandeerd.De voorzitter:Zou u kunnen aangeven hoeveel tijd u nog ongeveer voor uw antwoord nodig
zou hebben? Wij moeten uiteraard nog wat tijd overhouden voor een korte tweede
termijn.MinisterVan AartsenOm alle vragen te kunnen beantwoorden heb ik nog ruim een half uur nodig,
voorzitter.De voorzitter:Dat zal dan lastig worden. Ik kan het uiteraard niet overzien, maar wellicht
kunt u een aantal vragen schriftelijk beantwoorden.MinisterVan AartsenAls u mij daartoe de gelegenheid geeft, is dat uiteraard mogelijk, voorzitter.De voorzitter:Dat moet dan maar, denk ik, want het lijkt mij dat wij uiterlijk om vijf
over half elf aan de tweede termijn moeten beginnen om er überhaupt op
een fatsoenlijk tijdstip doorheen te komen. Ik vraag mijn collega's zich bij
het interrumperen tot het uiterst noodzakelijke te beperken.MinisterVan AartsenVoorzitter! De heer Van Waning had niet helemaal ongelijk dat er gewoon
vrij veel vragen gesteld zijn. Ik poog die vragen op dit moment zo goed mogelijk
te beantwoorden.De voorzitter:Er was geen spoor van verwijt in mijn opmerkingen.MinisterVan AartsenAkkoord.Dan het vraagstuk van de Biesheuvelgroepen en de kwestie van de publieke
registratieplicht. Het is belangrijk dat ik hierop mondeling nader inga. Eén
ding staat vast, namelijk dat het Biesheuvelstelsel goed heeft gewerkt. Er
worden verschillende redenen aangevoerd voor het invoeren van de publieke
registratieplicht. Dat is één van de onderdelen waarvan wordt
gevraagd of er niet een wijziging in moet worden aangebracht. Vorige week
heb ik in een wat bekort overleg met het productschap ook gezegd dat een van
de redenen dat ik niet veel voel voor de publieke registratieplicht, is dat
daarmee een groot deel van de eigen verantwoordelijkheid van de sector weer
wordt teruggelegd bij de overheid. Ik denk dat dit een vorm is van omkering
van het proces dat wij nu juist hebben gestimuleerd. Ik ben ook van mening
dat de gehanteerde argumenten voor de publieke registratieplicht niet zo sterk
zijn. Er is een tweetal argumenten genoemd. In de eerste plaats zijn dat de
buitenlandse aanlandingen en in de tweede plaats zijn het de
marktontwikkelingen.Wat de marktontwikkelingen betreft zie ik niet in waarom bij contractverkopen
de sector niet zelf afspraken zou kunnen maken om op de veiling te laten wegen
en registreren. Ik denk dat de AID behulpzaam zou kunnen zijn om zo'n systematiek
in gang te zetten. Nu hebben ze zelfs ook de afspraak gemaakt om over de klok
te verkopen. Contracten zijn op zichzelf goed controleerbaar.Ten aanzien van de buitenlandse aanlandingen kan ik mij zeer goed voorstellen
dat daarvan een zeer negatief psychologisch effect uitgaat op de Nederlandse
vissers. De Nederlandse vissers moeten zich aan strengere regels houden. Ik
zou dat eerder willen oplossen via gerichte controles dan door een wijziging
van de verantwoordelijkheidsverdeling. Daarbij heb ik ook nog mijn twijfel
of de publieke registratieplicht voor alle aanlandingen, dus ook voor de buitenlandse
aanlandingen, juridisch wel houdbaar is en ook haalbaar is in Brussel. Voorkomen
moet worden dat er, zoals in het verleden, jarenlange hofprocedures ontstaan
en in de tussentijd het OM zijn werk niet doet ten aanzien van de geldigheid
van de Nederlandse maatregelen.Mijn hoofdbezwaar om deze richting uit te gaan, is dat het een omkering
is van het proces dat de afgelopen jaren in gang is gezet, waarbij meer eigen
verantwoordelijkheid aan de sector is gegeven. Ik kan in beide aangevoerde
argumenten geen harde argumentatie vinden op grond waarvan ik zeg dat wij
nu echt weer moeten overgaan tot de publieke registratieplicht. Ik zie wat
dat betreft de nodige bezwaren.De heerPoppe(SP)Het gaat nu over de eigen verantwoordelijkheid van de sector. Ik stelde
net vragen aan de minister over de verschillen tussen de uitbetaling van de
besomming aan de bemanning en datgene wat er besomd wordt. Het moet wel duidelijk
zijn dat er een controle is op datgene wat juist is. Desnoods kan dat steekproefsgewijs
en tussentijds.MinisterVan AartsenDat gebeurt uiteraard ook. In mijn systeem gaat het om toezicht op de
controle, omdat ik denk dat de sector op dit punt juist ook eigen controle
in gang moet zetten.Voorzitter! De heer Smits begon zijn betoog met opmerkingen over de IJsselmeervisserij.
De heer Huys vroeg of het nuttig zou zijn voor de sanering van de IJsselmeervisserij
als alle rechten als het ware in één pot werden gedaan. Kan
daarmee een gelijkmatige verdeling worden verkregen? Het probleem is, dat
de bedrijven van oudsher van zeer ongelijke grootte zijn. Ik veronderstel
dat dit economisch gegeven niet kan worden veranderd. Wel moet het proces
zodanig worden begeleid, dat de verschillen kleiner worden. Dat kan bijvoorbeeld
gebeuren door de creatie van een sociaal fonds binnen de PO. De bodem van
de 200 merkjes is mede gelegd als een vorm van sociaal beleid en dit is in
dit kader een goed begin.De heer Smits vroeg waarom de PO Wieringen niet wordt erkend. Mijn opzet
is om het bedrijfsleven medeverantwoordelijkheid te laten dragen voor de IJsselmeervisserij.
Om die reden heb ik gezegd, dat alleen een producentenorganisatie wordt geaccepteerd
die meer dan de helft van het aantal vissers organiseert. Er moet namelijk
een gesprekspartner zijn die de sector ook werkelijk vertegenwoordigt. De
producentenorganisatie Vissersbond IJsselmeer organiseert meer dan 50% van
het aantal vissers. Wieringen doet dat niet en daarom komt Wieringen in dit
kader niet in aanmerking.De heer Huys en met name de heer Smits hebben aandacht besteed aan de
aalscholverproblematiek. Ik heb de commissarissen der koningin om advies gevraagd
en ik ben van plan om met Duitsland en Denemarken zeer spoedig het initiatief
te nemen voor de opstelling van een beheerplan. Daar wil ik de nodige vaart
achter zetten. Ook zal afstemming met Frankrijk moeten plaatsvinden. Dat zal
in het voorjaar van 1997 moeten gebeuren. Verder heb ik op grond van het advies
van de commissarissen der koningin toegezegd, onderzoek in dit kader te laten
verrichten. Ik meen dat ik dit in de schriftelijke beantwoording aan de Kamer
heb laten weten. Dat onderzoek zal dus verricht worden. Verder zal er sprake
zijn van overleg met de terreinbeherende organisaties om de vorming van nieuwe
broedkolonies te voorkomen. Ook dat doe ik op grond van het advies van de
commissarissen der koningin. Ik wijs er overigens op, dat de populatie sinds
enkele jaren is afgenomen van ongeveer 30.000 tot ongeveer 10.000 broedparen.Voorzitter! U zelf hebt mij bij motie gevraagd een evaluatie te laten
verrichten van de splitsing van visrechten. Om die evaluatie heeft de heer
Smits ook gevraagd. Deze evaluatie wordt uitgevoerd en ik hoop haar eind volgend
jaar af te ronden. Aan de evaluatie wordt dus inmiddels gewerkt.De heer Huys heeft een vraag gesteld over de visstroperij en het zwartvissen.
Zoals al schriftelijk aan de Kamer is meegedeeld, mag het rapport over de
omvang van de visstroperij eerdaags worden verwacht en aan de hand van het
rapport zullen nadere maatregelen worden genomen. In ieder geval moet met
justitie overleg worden gevoerd, onder meer over de inzet van reguliere politie.
Uitgangspunt daarbij is een geïntegreerde inzet van de met de controle
op de binnenvisserij belaste diensten, te weten de politie, de AID en de onlangs
aangestelde BOA's.De heer Smits heeft gevraagd naar de gedachte om een vispolitie in te
stellen voor de controle op de visstroperij. Ik verwijs naar het antwoord
dat ik zojuist heb gegeven. Ik denk dat het verstandig is om eerst het rapport
over de omvang van de visstroperij af te wachten en op basis daarvan met Justitie
overleg te voeren.De heer Vos en de heer Smits hebben gevraagd of de AMvB betreffende het
levend aas zou kunnen worden gegrond op de oude Visserijwet. Dat kan niet.
De ontwerp-AMvB die het verbod op levend aas regelt, steunt op een artikel
dat met de wijziging van de Visserijwet wordt ingevoerd. De oude Visserijwet
biedt daarvoor geen basis. De memorie van antwoord gaat eerdaags uit naar
de Eerste Kamer. Ik hoop dat de wijziging van de Visserijwet en daarmee ook
de AMvB toch nog per 1 januari aanstaande in werking kunnen treden. Dat hangt
uiteraard af van de gang van zaken in de Kamer aan de overzijde.De heer Smits heeft ook gevraagd hoe ik de controle zal regelen op het
verbod op levend aas. De AID bekijkt inmiddels op mijn verzoek hoe die controle
het best kan worden vormgegeven. Uitgangspunt is een adequaat
handhavingsniveau met zoveel mogelijk een geïntegreerde inzet met controles
op andere sportvisserijactiviteiten, zoals de controle op de visdocumenten.
Dat moet naar mijn oordeel mogelijk zijn.Voorzitter! Gelet op de tijd meen ik dat het verstandig is om hier af
te breken.De heerPoppe(SP)Voorzitter! Ik heb gevraagd hoe het mogelijk is dat de vier weduwen van
de Larissa nog geen cent hebben gekregen. Ik heb ook gevraagd naar de maatschapvisserij.
Op die vragen heb ik nog geen antwoord gekregen.MinisterVan AartsenWat de problematiek van de nabestaanden van de Larissa betreft, moet ik
uiteraard nagaan hoe de verzekering van betrokkenen is geweest. Dat kan ik
u niet zo meteen zeggen. Ik heb er op dit moment geen wetenschap over. Ik
vermoed dat het een zaak zal zijn geweest van particuliere verzekering, maar
dat weet ik niet. Uiteraard zal ik aandacht geven aan deze zaak. Dat spreekt
meer dan voor zich.De heerPoppe(SP)Ik heb gevraagd of de minister bereid is dat uit te zoeken en de Kamer
daarover te informeren.MinisterVan AartsenUiteraard.De heerPoppe(SP)Ik heb ook gevraagd naar de maatschapvisserij.De voorzitter:Wij behandelen vanavond een gedeelte van de begroting. Het lijkt mij goed
om nu nog een korte tweede termijn te houden, waarbij wij het accepteren dat
de minister de rest van de vragen schriftelijk beantwoordt. Er resteert meer
spreektijd, maar met het oog op het tijdstip doe ik het voorstel om de grote
fracties 3 minuten en de kleine fracties 1 minuut te gunnen.Tweede termijn van de zijde van de commissieDe heerSmits(CDA)Voorzitter! Ik dank de minister voor de antwoorden en op voorhand voor
de schriftelijke reacties die ik nog zal ontvangen. Ik heb begrepen dat de
minister vaart gaat zetten achter een oplossing voor de aalscholverproblematiek.
Hij gaat de zaak verder onderzoeken. Ik attendeer hem op het rapport Aalscholvers
en beroepsbinnenvisserij, dat er al ligt. In dat rapport staat reeds een aantal
oplossingsrichtingen. Ik had mij voorgenomen hierover een motie in te dienen,
maar dat laat ik voorlopig even achterwege.Ik vraag aandacht voor de economische structuur van Urk. Ik denk dat het
kabinet op dit punt het initiatief moet nemen. Wellicht kan het in de schriftelijke
reactie worden meegenomen.Ik heb een opmerking gemaakt over het bevorderen van onderwijs voor de
visverwerkende industrie. Daarover dien ik een motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat de werkgelegenheid in de visserijcentra onder druk
staat ten gevolge van met name de teruglopende quota voor platvis;constaterende, dat voor visverwerkende bedrijven het tekort aan gekwalificeerd
personeel een knelpunt vormt om aan de stijgende vraag naar verse en hoogkwalitatieve
visproducten te voldoen;verzoekt de regering te onderzoeken op welke wijze een beroepsopleiding
voor visverwerking en kwaliteitsleer kan worden opgericht,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Smits. Naar mij blijkt, wordt zij
voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 26 (25000-XIV).De heerSmits(CDA)Voorzitter! Ik dien tevens een motie in op het gebied van de veiligheid.De Kamer,gehoord de beraadslaging,constaterende, dat opvarenden van zeevisserijschepen tijdens de niet-zeedagen
beschikbaar kunnen zijn voor het volgen van onderwijs dat de veiligheid aan
boord van zeevisserijschepen vergroot;voorts overwegende, dat bij het visserijonderwijs expertise aanwezig is
om in de behoefte aan aanvullend onderwijs te voldoen;verzoekt de regering te onderzoeken hoe het veiligheidsonderwijs verbeterd
kan worden,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Smits. Naar mij blijkt, wordt zij
voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 25 (25000-XIV).De heerHuys(PvdA)Voorzitter! Ik dank de minister voor de gegeven antwoorden en de antwoorden
die nog komen. Wat de toegezegde notitie betreft dring ik er bij de minister
op aan, daarbij ook te betrekken het begrip "biologisch evenwicht" en de maatregelen
en consequenties daaromheen. Het moet een totaalpakket worden.De minister heeft gezegd dat hem geen klacht heeft bereikt over het bestandenonderzoek.
Dat geldt ook voor mij, maar door derden wordt wel een heel ander beeld opgehangen.
Ik heb er geen behoefte aan om twijfels aan het onderzoek of de adviezen van
de biologen op te rekken. Natuurlijk, wat beter kan, moet beter.Collega Vos heeft een suggestie gedaan voor verkorting van de boomkor.
Mij wordt gemeld dat de relatie tussen de 300 PK en de twee maal zes meter
goed is voor de kwaliteit en redelijk optimaal voor de ecologie. Ik vraag
de minister dit nog eens te overwegen.De minister heeft een aantal reacties gegeven op de inbreng over het IJsselmeer.
Ik ga ervan uit dat mijn suggesties worden meegenomen in het vervolg van het
traject. Op mijn gedachte om alle rechten in één pot te doen,
antwoordde de minister dat dit toch wel erg moeilijk was vanwege de traditionele
verschillen tussen grote, minder grote en kleine bedrijven. Dat is natuurlijk
waar, maar die verschillen hebben ook alles te maken met het moment van telling
en de manier waarop die telling in haar werk is gegaan. Het lijkt mij goed
om dat stukje verleden ook bij het structuuronderzoek te betrekken. Bij dat
 geheel hoort natuurlijk ook de aandrang om zo spoedig mogelijk
tot een sectiebestuur te komen voor het IJsselmeer binnen de PO. Dat kan later
in de uitvoering wellicht subregionaal worden ingekleurd.MevrouwVos(GroenLinks)Voorzitter! Het is prettig dat er een notitie komt over het veilig biologisch
minimum. Met de heer Huys dring ik erop aan dat daarin ook de consequenties
voor het Nederlands en Europees visserijbeleid zichtbaar worden gemaakt.Ik wacht nog op het schriftelijk antwoord op mijn vraag over de dodingsmethode
bij paling en meerval en over het RIVO/DLO-rapport "Doden van vissen".Tot slot dien ik een motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat in de visserijakkoorden tussen de Europese Unie en Afrikaanse
landen het voorzorgsbeginsel dient te worden toegepast, hetgeen moet leiden
tot een duurzame exploitatie van visbestanden;overwegende, dat het afsluiten van visserijakkoorden conform artikel 130V
van het Verdrag tot oprichting van de EG niet mag leiden tot negatieve gevolgen
voor de sociaal-economische positie van de lokale ambachtelijke vissers;verzoekt de regering binnen de Europese Unie te bevorderen dat het afsluiten
van visserijakkoorden met ontwikkelingslanden wordt voorafgegaan door een
rapportage over de te verwachten milieu- en sociale effecten van deze akkoorden,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid M.B. Vos. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 27 (25000-XIV).De heerHuys(PvdA)De motie is mij zeer sympathiek. Maar wat voegt het uitvoeren van de motie
toe aan de inzet die de minister zo-even hier heeft neergelegd? Dat is mij
niet helder.MevrouwVos(GroenLinks)U heeft gelijk, dat de minister hier inderdaad een inzet heeft neergelegd.
Ik vind het belangrijk dat de Kamer de minister in die inzet steunt door deze
Kameruitspraak te doen.De heerVos(VVD)Voorzitter! Ik dank de minister voor de antwoorden die hij heeft gegeven.
Een aantal vragen van mij blijft nog over. Ik noem de schelpdieren, de visdetailhandel,
de fiscale faciliteit, de verwerkende industrie, de maatschapsvisserij en
de garnalen. Ik vertrouw erop dat die schriftelijk worden beantwoord.De voorzitter:Ik zag de minister die vragen en de daarop geprepareerde antwoorden op
een stapeltje leggen. Daar krijgen wij een schriftelijke reactie op.De heerStellingwerf(RPF)Voorzitter! Ik heb twee moties die ik net niet in een minuut kan indienen.
Bij de ene heb ik er behoefte aan om de een- en andermaal gedane suggestie
in een uitspraak neer te leggen die enige richting bevat. Die motie luidt
als volgt.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat:- de jaarlijkse vaststelling van de visquota op Europees niveau
plaatsvindt;- tussen visserijsector en visserijbiologen veelal verschil van mening
bestaat omtrent de omvang van de diverse visbestanden en derhalve over de
op basis daarvan vastgestelde quota;- deze verschillen van inzicht geen bijdrage leveren aan de oplossing
van de huidige problematiek en een oplossing in de richting van een duurzame
visserij in de weg staan;verzoekt de regering een platform op te richten waarbinnen tussen het
ministerie, de visserijorganisaties en de visserijbiologen/natuurbeschermingsorganisaties
op basis van gelijkwaardigheid overleg kan plaatsvinden over de adviezen van
de ICES en over de quoteringsvoorstellen van de Europese Commissie,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Stellingwerf en Van der Vlies.
Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 28 (25000-XIV).De heerStellingwerf(RPF)Voorzitter! De tweede motie gaat over de wederzijdse controle, waarvoor
ik al eerder had gepleit. Ik denk dat wij op dit punt van de vrijblijvendheid
af moeten. Op dit punt wil ik de minister een steun in de rug geven.De Kamer,gehoord de beraadslaging,overwegende, dat:- de controle en handhaving van de quoteringsregelingen in de verschillende
landen van de EU op verschillende manieren worden vormgegeven;- de Europese Commissie erkent dat op het gebied van de controle meer
moet worden samengewerkt;- wederzijdse controles door controlerende ambtenaren van de verschillende
EU-landen de werking van de quoteringsregelingen aanzienlijk zouden kunnen
verbeteren;verzoekt de regering mede in het kader van het Europese visserijbeleid
met betrekking tot de controle op de visquota structurele wederzijdse controles
door middel van de uitwisseling van inspecteurs tussen de verschillende EU-lidstaten
te bepleiten,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door de leden Stellingwerf, M.B. Vos en Van
der Vlies. Naar mij blijkt, wordt zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 29 (25000-XIV).De heerHuys(PvdA)Bespeur ik hier een tendens tot het langzaam maar zeker afschaffen van
de nationale autonomie in het kader van het Europese beleid?De heerStellingwerf(RPF)Nee, absoluut niet. Dat laat deze motie geheel open. Ik denk dat er volop
ruimte is om dat invulling te geven binnen de kaders van de nationale autonomie.De heerVan Waning(D66)Voorzitter! Ik dank de minister voor zijn antwoorden. Ik ben tevreden
dat Nederland bij de wereldvoedselconferentie de onderschrijving door de Tweede
Kamer van de IPC-resolutie tegen overbevissing zal betrekken. Ik ben ook verheugd
over zijn benadering van de EU-visserijakkoorden met derde landen, waarbij
geen afbreuk mag worden gedaan aan de belangen van de lokale visserij en de
visbestanden ter plaatse. Het is goed dat de minister zich persoonlijk gaat
verdiepen in rationeel versus veilig biologisch minimum visserij. Ik verheug
mij op de notitie terzake.Wat betreft het biologisch onderzoek, noteerde ik de instemming van de
minister met de aansporing in de richting van de visserijsector om meer bij
te dragen aan visserijonderzoek. Zijn antwoord op mijn aandringen op structurele
financiering van het nationale visserijonderzoek is voor mij niet geheel bevredigend.
Daarom dien ik de volgende motie in.De Kamer,gehoord de beraadslaging,gezien de huidige crisis in de visserijsector als gevolg van sterk fluctuerende
en over de jaren verlaagde TAC's;constaterend, dat vanuit de visserijsector herhaaldelijk twijfel wordt
geuit aan de juistheid van biologische advisering binnen de Europese Unie,
terwijl deze advisering voor de acceptatie van het visserijbeleid juist essentieel
is;kennis nemend van de dringende oproep van de directeuren van de Europese
organisatie voor visserijonderzoek aan de Visraad van de Europese Unie (31
mei 1996), om voldoende middelen toe te wijzen voor het uitvoeren van een
groeiend takenpakket;kennis nemend voorts, dat de Nederlandse overheid haar onderzoeksbudget
voor visserij reduceert in de verwachting dat het bedrijfsleven die onderdelen
van het overheidsonderzoek zal overnemen;constaterend, dat de visserijsector het onderzoek aan visbestanden en
aan het aquatisch milieu niet in voldoende mate cofinanciert om aan bovenstaande
verwachting te voldoen;verzoekt de regering op korte termijn de Kamer middels een notitie te
informeren hoe kan worden voorzien in een structureel adequate financiering
van een nationale visserijonderzoek, waarbij zowel kan worden voldaan aan
de Wettelijke en Dienstverlenende Taken als aan het instandhouden van de noodzakelijke
kennisinfrastructuur,en gaat over tot de orde van de dag.De voorzitter:Deze motie is voorgesteld door het lid Van Waning. Naar mij blijkt, wordt
zij voldoende ondersteund.Zij krijgt nr. 30 (25000-XIV).De heerPoppe(SP)Voorzitter! Ik heb twee vragen. Mijn eerste vraag betreft het onderzoek
van het RIVO naar een vistuig dat minder bijvangst geeft. Hoe staat het daarmee
en zijn daar gegevens over?Mijn tweede vraag gaat over de maatschap. Ik wil aangeven waarop ik antwoord
verwacht van de minister. Dat is de uitbetaling van een deel van de besomming
wat de maten toekomt. Daar wordt heel veel op ingehouden, zoals de huur van
de visquota, gasolie, vervoerskosten, reiskosten, havengeld, sorteergeld,
afslagkosten, proviand, sorteerband van de vis aan boord enzovoort. Die kosten
zijn de afgelopen tien jaar meer dan verdubbeld. Er wordt ook geld ingehouden –
per schip is dat overigens verschillend – voor bekeuringen. Als er bekeuringsvrij
gevaren wordt, krijgen ze aan het eind van het jaar dat geld niet terug. Dat
geeft aan dat er een ongelijkwaardigheid is bij het maatschap, terwijl dat
van gelijkwaardigheid uitgaat. Ik wil graag dat de minister uitzoekt hoe dat
maatschap op dit moment functioneert, omdat het nu leidt tot armoede onder
met name de Urker kottervissers, die toch altijd nog ƒ 1100 per maand
moeten ophoesten voor hun verzekering. Ik zie graag dat dat goed wordt uitgezocht.De voorzitter:Namens de SGP-fractie wil ik nog twee opmerkingen maken. Met betrekking
tot de evaluatie van de Biesheuvelgroepen neem ik aan dat wij daar nog een
keer over zullen spreken, aangezien die pas in de achterliggende dagen tot
onze beschikking kwam. Daarbij zal wat mij betreft gekeken moeten worden naar
de publiekrechtelijke registratieplicht. Ik neem de argumentatie van de minister
serieus, maar ook die uit andere geledingen en zal dat tegen elkaar afwegen.Ik had nog een punt, maar dat kan ook schriftelijk worden beantwoord,
namelijk de discrepantie tussen wat in de zeescheepvaart kan op fiscaal terrein
en wat in de zeevisserij kan. Deze vraag kan ook schriftelijk beantwoord worden.Hiermee is de tweede termijn van de Kamer afgerond. Ik geef namens de
commissie de minister de ruimte, ook op de moties schriftelijk te reageren.
Anders wordt het een wel erg snelle reactie. De minister heeft niet eens de
gelegenheid gekregen, de moties even rustig over te lezen. Ook de minister
heeft voluit recht, op een bezonnen wijze zijn commentaar te geven. Dat kan
niet in die paar minuten. Ik geef het de minister aan. Of hij op de moties
wil reageren, is zijn verantwoordelijkheid en vrijheid.Tweede termijn van de zijde van de regeringMinisterVan AartsenVoorzitter! Ik krijg nu pas de eerste twee moties. Daarom geef ik er de
voorkeur aan er even gedegen naar te kijken en niet al lezend te reageren
op de moties. Hoe onbevredigend dat wellicht ook is, zal ik schriftelijk reageren
op de moties. De voorzitter biedt mij daartoe de gelegenheid.Op een paar vragen zal ik proberen nog iets te zeggen. Een aantal vragen
zal schriftelijk beantwoord worden, zoals ik al heb toegezegd. Ik ben blij
dat de heer Smits genoegen neemt met de antwoorden ten aanzien van de aanpak
van de aalscholver. Het advies van de commissaris van de koningin in dezen
heeft zeer geholpen om tot een verzakelijking van die discussie
over te gaan. Bovendien zitten er enkele goede suggesties in die op korte
termijn kunnen worden opgevolgd.De economische structuur van Urk is niet alleen een kwestie die de minister
van LNV aangaat. Voor de visverwerkende industrie zijn er enkele maatregelen
genomen. Het is een vraagstuk dat met name de provincie regardeert. Ik heb
over enkele aspecten van de doorwerking van het onderzoek ten behoeve van
de gemeente Urk met het provinciaal bestuur van Flevoland gesproken. Verder
is het een zaak die ook mijn ambtgenoot van Economische Zaken aangaat.De heer Huys heeft gevraagd of bij de notitie over het veilig biologisch
minimum ook het begrip biologisch evenwicht zal worden betrokken. Mevrouw
Vos heeft gevraagd naar de consequenties voor het Europese visserijbedrijf.
Gegeven de discussie die over dit thema bestaat, is het goed dat er een dekkende
notitie over al deze thema's komt die in de richting zou kunnen gaan van een
zekere aanscherping of als dat nodig is van vervanging van de nota uit 1993.Er is gevraagd naar verkorting van de boomkor. Het kan zijn dat er sprake
is van enige verwarring op dit punt. De verkorting van de boomkor die in het
verleden is toegepast, gold grote kotters. De maat van twee maal zes meter
heeft te maken met de toegestane lengte van de boomkor in de scholbox. Er
is daarover een voorstel van de Commissie om de platviskotters boomkorren
te laten gebruiken van twee maal vierenhalve meter. Ik weet dat de Nederlandse
sector twee maal zes meter wil. De mening van de Europese Commissie is in
dit verband uiteraard van groot belang. Mede in het licht van de discussie
die de heer Smits heeft losgemaakt, merk ik op dat het van groot belang blijft
in dit kader aan stabiliteit en veiligheid van de schepen te blijven denken.De gedachte van de heer Huys over het samenvoegen van de geldstromen in
één pot is wat moeilijk te realiseren vanwege de verschillen
die er zijn in de economische situatie van de sector. In het structuuronderzoek
kan deze gedachte mogelijk zijn plaats vinden.Mevrouw Vos heeft over de notitie gesproken. De heer Vos krijgt nog een
schriftelijk antwoord op diverse vragen. De voorzitter had die antwoorden
al gezien en dacht dat ik ze terzijde legde. Ik zal ook schriftelijk reageren
op de moties van mevrouw Vos en de motie van de heer Van Waning. Dat geldt
eveneens voor de vragen van de heer Poppe, waar ik niet à bout portant
een antwoord op kan geven.Het lijkt mij inderdaad verstandig dat er bij de evaluatie van het rapport
van de commissie-Biesheuvel nog een apart regeringsstandpunt wordt gevoegd,
waarin wat uitvoeriger op het punt van de registratieplicht kan worden ingegaan.
Ik breng de Kamer opnieuw in herinnering wat de hoofdingang van de beoordeling
door de regering op dit punt zal zijn. Dat is namelijk het uitgangspunt dat
het niet goed is om op dit punt over te gaan tot een omkering van de verantwoordelijkheden.De heren Van der Vlies en Vos hebben een vraag gesteld over de fiscale
faciliteiten ten behoeve van de grote zeevisserij. Zoals ik eerder aan de
Kamer heb laten weten, lag het niet in de rede om dit punt mee te nemen in
het Belastingplan 1997. Ik heb inmiddels met Financiën het overleg geopend
over het Belastingplan 1998 teneinde te pogen om dat punt daarin opgenomen
te krijgen.De voorzitter:De minister is verontschuldigd voor het feit dat enkele vragen voor dit
moment moesten blijven liggen. Wij zijn helaas ook niet meer in de gelegenheid
om zijn commentaar op de moties te vernemen. Wij hebben dat met elkaar veroorzaakt.
Hij is daar dus voor verontschuldigd.Ik stel vast dat wij enkele toezeggingen van de minister hebben gekregen.
Ik zal die even releveren.- Er komt binnenkort een brief over de invulling van het voorzitterschap
in de eerste helft van volgend jaar.- Er komt een notitie over het veilig biologisch minimum versus het biologisch
evenwicht, met alles erop en eraan, en er komt een nieuwe positiebepaling
terzake van die onderdelen van beleid.- Er komt binnenkort een notitie over de visstroperij.- Binnenkort zal de memorie van antwoord op de Visserijwet in de richting
van de Eerste Kamer gaan.- Er zal ook een regeringsstandpunt komen op de evaluatie van het rapport
van de commissie-Biesheuvel. Daarin worden de argumenten nog eens op een rijtje
gezet om de publiekrechtelijke registratieplicht niet te omarmen.- Er komen schriftelijke antwoorden op de in eerste termijn door de Kamer
gestelde vragen en er komt commentaar op de moties. Vooral het commentaar
op de moties moet op niet al te lange termijn aan de Kamer worden gezonden
in verband met de eventuele stemmingen.Dat is een samenvatting van wat ons is toegezegd en wat de agenda van
deze commissie en de samenspraak tussen de Staten-Generaal en de regering
voor de eerstkomende tijd zal bepalen.Ik wil de minister en zijn medewerkers bedanken voor hun bijdrage. Ik
wil ten slotte alle aanwezigen op de publieke tribune bedanken voor hun belangstelling.
Die heeft ons zeer geïnspireerd.Sluiting 22.55 uur.XNoot1 Samenstelling: Leden: Van der Linden (CDA), Blauw (VVD), voorzitter, Van der Vlies (SGP),
ondervoorzitter, M.M.H. Kamp (VVD), Smits (CDA), Reitsma (CDA), Huys (PvdA),
Swildens-Rozendaal (PvdA), Ter Veer (D66), Van Zijl (PvdA), Witteveen-Hevinga
(PvdA), Aiking-van Wageningen (groep-Nijpels), Woltjer (PvdA), Schuurman (CD),
Augusteijn-Esser (D66), Van den Bos (D66), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA),
Stellingwerf (RPF), Crone (PvdA), M.B. Vos (GroenLinks), Van Waning (D66),
Keur (VVD), O.P.G. Vos (VVD), Passtoors (VVD) en Meijer (CDA). Plv. leden: Bukman (CDA), Te Veldhuis (VVD), Van Middelkoop (GPV), Remkes
(VVD), Bijleveld-Schouten (CDA), Biesheuvel (CDA), Van Gijzel (PvdA), Liemburg
(PvdA), Hoekema (D66), M.M. van der Burg (PvdA), Verspaget (PvdA), Verkerk
(AOV), Dijksma (PvdA), Poppe (SP), Jorritsma-van Oosten (D66), Gabor (CDA),
Leerkes (Unie 55+), De Cloe (PvdA), Oedayraj Singh Varma (GroenLinks), Doelman-Pel
(CDA), Cornielje (VVD), Verbugt (VVD), H.G.J. Kamp (VVD) en Beinema (CDA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25000-XIV-34.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl