Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven van de lidstaten van de Europese Unie; Brief staatssecretaris ter aanbieding BNC-fiche over beschikking betreffende toetreding EU tot COTIF
Staten-Generaal — Kamerstuk Brief regering
Datum: 2014-07-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST135668
 2009-2010
 
 22 112
 Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven van de lidstaten van de
Europese Unie
 
 
 
 
 Nr. 
 938
 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE ZAKEN
 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 
 Den Haag, 9 oktober 2009
 
 Overeenkomstig de bestaande afspraken heb ik de eer u hierbij 4 fiches
aan te bieden die werden opgesteld door de werkgroep Beoordeling Nieuwe Commissievoorstellen
(BNC):
 1. Mededeling inzake eCall (Kamerstuk 22 112, nr. 937);
 2. Beschikking betreffende toetreding EU tot COTIF;
 3. Mededeling inzake het communautaire innovatiebeleid (Kamerstuk 22 112,
nr. 939);
 4. Verordeningen en Raadsbesluit inzake Europees toezicht op het financieel
systeem (Kamerstuk 22 112, nr. 940).
 
 De staatssecretaris van Buitenlandse Zaken,
 F. C. G. M. Timmermans
 
 Fiche: Beschikking betreffende toetreding EU tot COTIF
 1. Algemene gegevens
 
 Titel voorstel: Beschikking van de Raad betreffende
de sluiting door de Europese Gemeenschap van de overeenkomst tot toetreding
van de Europese Gemeenschap tot het Verdrag betreffende het internationale
spoorwegvervoer (COTIF) van 9 mei 1980, zoals gewijzigd door het protocol
van Vilnius van 3 juni 1999
 
 
 Datum Commissiedocument: 31 augustus
2009
 
 
 Nr. Commissiedocument: COM (2009) 441
 
 
 Prelex:http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=COM:2009:0441:FIN:NL:PDF
 
 
 Nr. impact-assessment Commissie en Opinie Impact-assessment
Board: Niet opgesteld.
 
 
 Behandelingstraject Raad: Raadswerkgroep Transport,
Transportraad (behandeling volgt naar verwachting in Transportraad december)
 
 
 Eerstverantwoordelijk ministerie: Ministerie
van Verkeer en Waterstaat
 
 
 Rechtsbasis, stemwijze Raad, rol Europees Parlement
en comitologie:
 
 a) Rechtsbasis: Artikel 71 en 300 (2) en (3) EG Verdrag
 
 b) Stemwijze Raad en rol Europees Parlement:Gekwalificeerde
meerderheid en raadpleging.
 
 c) Comitologie: (Raad wordt geadviseerd door
speciaal comité tijdens onderhandelingen, maar in de praktijk treedt
de raadswerkgroep transport als zodanig op)
 2. Samenvatting BNC-fiche
 Dit voorstel betreft een herziening van het eerder uitgebrachte voorstel
van 23 januari 2002 (zie ook eerdere BNC fiche uit 2002). Het voorstel
beoogt de toetreding van de gemeenschap tot het COTIF verdrag mogelijk te
maken. Op deze wijze kan de gemeenschap effectief optreden wanneer er sprake
is van een exclusieve bevoegdheid, doordat zij de stemrechten van de lidstaten
in de relevante OTIF vergaderingen kan overnemen. Volgens artikel 155 is de
gemeenschap bevoegd voor de technische harmonisatie op het gebied van vervoer.
Op spoorgebied heeft dit geleid tot een aantal richtlijnen, welke deels dezelfde
bevoegdheden behelzen als de regelgeving van de OTIF.
 Nederland acht het belangrijk dat het toetredingsdossier spoedig wordt
afgerond. Met name de rechtszekerheid in de (internationale) spoorsector en
de samenwerking tussen de OTIF, de gemeenschap en de lidstaten is hier bij
gebaat. Juist waar het gaat om veiligheid dienen de internationaalrechtelijke
kaders zo helder mogelijk vast te liggen. Reeds lange tijd zijn de Commissie
en de Secretaris-Generaal van de OTIF in onderhandeling, hetgeen onlangs tot
een concept-toetredingsovereenkomst heeft geleid. Met name de hierbij voorgestelde
coördinatieprocedures zullen nog kritisch moeten worden bezien op de
mate waarin de Nederlandse invloed gewaarborgd blijft.
 3. Samenvatting voorstel
 Dit voorstel betreft een herziening van het eerder uitgebrachte voorstel
van januari 2002. Het bevat de resultaten van de onderhandelingen die sindsdien zijn gevoerd tussen de Europese Commissie en de Secretaris-Generaal
van de OTIF. Tussen deze partijen is onlangs een concrete toetredingsovereenkomst
overeengekomen, welke als bijlage bij het besluit is gevoegd. Het belangrijkste
uitgangspunt hierin is, dat bij besluiten waarbij de gemeenschap een exclusieve
bevoegdheid heeft, de gemeenschap de stemrechten van haar lidstaten zal overnemen.
Tevens is het voorstel nader gepreciseerd voor wat betreft de omschrijving
van het relevante acquis en de te hanteren coördinatieprocedures voor
de inbreng van de gemeenschap en haar lidstaten in de OTIF vergaderingen en
comités. Een cruciaal punt in de onderhandelingen tussen OTIF en EU
vormde het aanpassen van een drietal bijlagen van het COTIF verdrag aan het
EU-recht, om iedere juridische incompatibiliteit te vermijden. Deze drie bijlagen,
het CUI (regelen m.b.t. aansprakelijkheid), het APTU (regelen m.b.t. technische
normen) en het ATMF (regelen m.b.t. technische toelating), zijn om deze reden
al sinds juli 2006 door Nederland buiten werking gesteld na een verzoek daartoe
van de Europese Commissie. Bij toetreding zal
de gemeenschap eveneens een voorbehoud maken voor wat betreft de toepassing
van deze bijlagen, dit voorbehoud vormt een andere bijlage van het besluit.
 4. Bevoegdheidsvaststelling en subsidiariteits- en proportionaliteitsoordeel
 
 a) Bevoegdheid: De Commissie is bevoegd namens
de Gemeenschap akkoorden te sluiten op het gebied van vervoer op basis van
Artikel 71 en 300 (2) en (3)
 
 b) Functionele toets
 
 • Subsidiariteit: positief
 • Proportionaliteit: positief
 • Onderbouwing: Het subsidiariteits-
en proportionaliteitsoordeel zijn t.o.v. 2002 niet gewijzigd. Toetreding van
de EG tot OTIF biedt de mogelijkheid effectiever op te treden in OTIF. Daarbij
is de rechtszekerheid in de internationale spoorsector en de samenwerking
tussen de OTIF, de gemeenschap en de lidstaten gebaat bij de toetreding. Toetreding
van de EG tot OTIF heeft geen gevolgen voor de huidige bevoegdheid van Commissie
en Raad. De nieuwe bepalingen t.a.v. de stemrechten van de lidstaten en de
te hanteren coördinatieprocedure creëren een goede balans tussen
participatie van de Europese Gemeenschap in OTIF en de invloed van de lidstaten
op besluiten in OTIF.
 
 c) Nederlands oordeel
 
   Nederland is van mening dat er een goede balans bestaat tussen
de bevoegdheden van de Commissie en de Raad inzake de uitvoering van deze
beschikking. Nederland acht het wel van belang dat de invloed van lidstaten
voldoende is gewaarborgd.
 5. Implicaties financieel
 
 a) Consequenties EG-begroting
 
 Het voorstel heeft geen financiële gevolgen voor de EU-begroting.
 
 b) Financiële consequenties (incl. personele)
voor rijksoverheid en/of decentrale overheden
 
 Het voorstel heeft geen financiële gevolgen voor rijksoverheid en/of
decentrale overheden.
 
 c) Financiële consequenties (incl. personele)
voor bedrijfsleven en burger
 
 Het voorstel heeft geen financiële gevolgen voor bedrijfsleven en
burger.
 
 d) Administratieve lasten voor rijksoverheid, decentrale
overheden
 
 Het voorstel heeft geen invloed op de administratieve lasten voor de rijksoverheid
of de decentrale overheden
 
 e) Administratieve lasten voor bedrijfsleven en burger
 
 Het voorstel heeft geen invloed op de administratieve lasten voor bedrijfsleven
en burger
 6. Implicaties juridisch
 
 a) Consequenties voor nationale en decentrale regelgeving
en/of sanctionering beleid
 
   N.v.t.
 
 b) Voorgestelde implementatietermijn (bij richtlijnen
en kaderbesluiten), dan wel voorgestelde datum inwerkingtreding (bij verordeningen
en beschikkingen) met commentaar t.a.v. haalbaarheid
 
   N.v.t.
 
 c) Wenselijkheid evaluatie-/horizonbepaling
 
   N.v.t.
 7. Implicaties voor uitvoering en handhaving
 
 a) Uitvoerbaarheid
 
   N.v.t.
 
 b) Handhaafbaarheid
 
   N.v.t.
 8. Implicaties voor ontwikkelingslanden
 N.v.t.
 9. Nederlandse positie (belangen en eerste algemene
standpunt)
 Nederlandse belangen en eerste algemene standpunt
 In 2002 is de positie ingenomen dat Nederland voorstander is van een spoedige
toetreding van de Europese Unie tot de OTIF. De ontwikkelingen sinds die tijd
maken dat deze positie nog sterker kan worden ingezet. Met dit besluit wordt
de praktijk geformaliseerd dat er een gecoördineerd EU standpunt wordt
ingenomen in de OTIF bij een exclusieve competentie van de EU. Dit versterkt
een effectief optreden van de gemeenschap in deze gevallen. Met het aanpassen
van de bijlagen van het COTIF, dat onlangs is afgerond, is er duidelijkheid
ontstaan over de verhouding tussen EU-recht en COTIF-recht. Tevens is hiermee
duidelijk geworden welke rol de OTIF zal spelen op het gebied van de technische
normen voor spoorverkeer tussen EU landen en niet-EU landen van de organisatie.
Dit is het belangrijkste punt waarop de bevoegdheden van beide organisaties
elkaar overlappen. Daarnaast is het van belang voor de actoren in de spoorwegsector
dat deze nieuwe regelgeving zo snel mogelijk in werking treedt. Op deze manier
neemt de rechtszekerheid toe. Juist omdat het hier ook om veiligheidsregelgeving
gaat is het van belang dat de internationaalrechtelijke kaders helder zijn
vastgelegd. Ook zal de duidelijkheid omtrent de wederzijdse bevoegdheden,
zoals die in de toetredingsovereenkomst is beschreven, de samenwerking tussen
de beide organisaties naar verwachting verder verbeteren.
 
 Niettemin is het van belang dat de inbreng van Nederland geborgd is, met
name in gevallen waarin er een exclusieve competentie is. Zo zal Nederland
onder meer waken voor voldoende invloed aangaande de veiligheidsregelgeving.
Het voorstel voor de in dat geval te volgen coördinatieprocedure, dat
in de bijlage van het voorstel is opgenomen, dient dan ook zorgvuldig te worden
bezien. Met name ook op het punt hoe deze de bestaande coördinatiepraktijk
zal veranderen. Nederland kan vooralsnog wel instemmen met de hoofdlijn ervan,
dat in de genoemde drie vakcomité’s (Transport of dangerous goods,
Development of the Community’s railways, Rail safety and interoperability)
tot een afgestemd standpunt wordt gekomen. De afgelopen jaren is dit een werkbare
procedure gebleken.
 
 
 
 CUI – aanhangsel E bij het verdrag: uniforme regelen betreffende
de overeenkomst inzake het gebruik van infrastructuur bij internationaal spoorwegvervoer.
APTU – aanhangsel F bij het verdrag: uniforme regelen betreffende de
verbindendverklaring van technische normen en de aanneming van uniforme technische
voorschriften die van toepassing zijn op spoorwegmaterieel bestemd voor gebruik
in internationaal verkeer. ATMF – aanhangsel G bij het verdrag: uniforme
regelen betreffende de technische toelating van spoorwegmaterieel dat wordt
gebruikt in internationaal verkeer.