Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij (XIV) voor het jaar 1999; VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEG
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26200-XIV, nr. 62

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

29-06-1999

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

26200-XIV nr. 62

21-06-1999

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamBrief d.d. 28 april 1999 van de staatssecretaris van LNV
inzake I&R (26 200-XIV, nr. 54) Vragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de staatssecretarisBrief d.d. 23 maart 1999 van de staatssecretaris van LNV
inzake ontheffing entplicht IBR (LNV-99–273) Vragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de staatssecretarisNadere gedachtewisselingBrief d.d. 23 april 1999 van de staatssecretaris van LNV
inzake overtredingen Natuurbeschermingswet (LNV-99–412) Vragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de staatssecretarisNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26200-XIVToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 48 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 200 XIVVaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van
het Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij (XIV) voor het jaar
1999nr. 62VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 21 juni 1999De vaste commissie voor Landbouw, Natuurbeheer en Visserij1 heeft op 2 juni 1999 overleg gevoerd met staatssecretaris Faber van
Landbouw, Natuurbeheer en Visserij over:– de brief d.d. 28 april 1999 van de staatssecretaris van LNV
inzake I&R (26 200-XIV, nr. 54);– de brief d.d. 3 maart 1999 van de staatssecretaris van LNV
inzake ontheffing entplicht IBR (LNV-99–273);– de brief d.d. 23 april 1999 van de staatssecretaris van LNV
inzake overtredingen Natuurbeschermingswet (LNV-99–412).Van het overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Brief d.d. 28 april 1999 van de staatssecretaris van LNV
inzake I&R (26 200-XIV, nr. 54) Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Van Ardenne-van der Hoeven (CDA) constateerde dat van
het huidige I&R-systeem momenteel maar heel weinig deugt. Eigenlijk kun
je niet van een systeem spreken. In feite is nu sprake van het begin van een
traject, waarbinnen moet worden gekomen tot een deugdelijk aan- en afmeldingssysteem.
Daartoe worden in de audit goede voorstellen gedaan. Hoe staat het met het
vervolg op de offerte van de Gezondheidsdienst voor dieren over het doen van
onderzoek naar een nieuw geautomatiseerd I&R-systeem? Zo'n systeem is
namelijk essentieel voor het inpassen van de keten in een sluitende aanpak.
Wellicht is deze audit een alternatief, maar dat wilde zij dan wel horen.
Gaat datgene wat er nu ligt in de richting van een nieuw geautomatiseerd systeem?
Het auditrapport gaat eigenlijk vooral over de procedures, de afspraken en
de systematiek. Klopt het dat sprake is van twee trajecten, dat van de automatisering
en dat van de systematiek? Mevrouw Van Ardenne vond dat op dat laatste traject
een onafhankelijke regiegroep moet worden gezet. In de brief staat wel dat
het de bedoeling is het traject van de verbeterde aanpak te begeleiden, maar
het wordt niet duidelijk of daarvoor zo'n regiegroep wordt aangesteld. Wat
haar betreft mag die overigens uit vrouwen bestaan, want de mannen hebben
tot nu toe heel weinig resultaten geboekt, terwijl het om een
belangrijke kwestie gaat. Wellicht kan de staatssecretaris zelf de regie nemen.Mevrouw Van Ardenne was voorstander van alternatieven om het systeem betrouwbaar
te laten blijven. Ook principiële oormerkweigeraars moeten een alternatief
voor hun runderen kunnen introduceren, bijvoorbeeld de DNA-test. Wellicht
is het ook mogelijk op een geheel nieuw systeem over te gaan. Hoe staat het,
gelet op de verantwoordelijkheidsverdeling, met de uitvoering van de motie
van het CDA over het eigen beheer met betrekking tot het diergezondheidsfonds?
De verantwoordelijkheden moeten in ieder geval daar worden gelegd waar ze
thuishoren. Als de sector dat fonds zelf kan beheren, dan hoeft de overheid
zich daar niet mee te bemoeien.Met het oog op de vermeende fraude van oormerken was mevrouw Van Ardenne
ook benieuwd naar de reactie van de staatssecretaris op het artikel uit De
Boerderij, waarin de vorige hoogste ambtenaar veterinaire zaken meldt dat
hij allang op de hoogte was van de ondeugdelijkheid van het systeem. De staatssecretaris
heeft eerder gemeld dat dit probleem laag in de organisatie is blijven hangen,
op het uitvoerende niveau, en dat het niet op beleidsniveau is besproken.
Is de Kamer wat dat betreft wederom op het verkeerde been gezet? Wanneer worden
de gevraagde stukken overgelegd?De heer Waalkens (PvdA) vond een sluitend I&R-systeem een
onmisbare pijler voor de gezondheids- en kwaliteitsbewaking van de Nederlandse
veestapel en de daaruit voortvloeiende producten. Er zijn twee knelpunten.
Er is geen duidelijk eigenaarschap en doordat sprake is van verschillende
actoren is er geen gemeenschappelijke visie op de toekomst van het systeem.
Worden de aanbevelingen in de audit gevolgd, ook wat betreft de scheiding
in verantwoordelijkheden tussen beleid en uitvoering en die tussen private
en publieke taken? In de brief staat dat het systeem per eind september weer
zodanig operationeel is dat ermee kan worden verder gewerkt. Bij controle
en administratieve checks is dan sprake van een feilloze terugtracering. Neemt
de staatssecretaris de regie van dit traject op zich? Daarmee wordt tegelijkertijd
een uitspraak over het eigenaarschap gedaan.Het is een groot manco dat de destructiebedrijven nog niet verplicht zijn
om te melden. Is het mogelijk deze bij voorrang te verplichten om mee te doen?
Hij vond dat wat dat betreft een ontoelaatbare obstructie door deze bedrijven
heeft plaatsgevonden. Een bedrijf dat slordig omgaat met het systeem, of een
bedrijf dat obstructie of fraude pleegt, moet worden afgerekend op dat gedrag,
ook in strafrechtelijke zin. Controle en sancties zijn dus van essentieel
belang.Hoe staat het met de doorkijk naar andere diersoorten? Zijn daar ook problemen
te verwachten? Zo ja, wordt daar nog een audit uitgevoerd? De DNA-techniek
is een heel betrouwbare mogelijkheid om gewetensbezwaarden en oormerkweigeraars
tegemoet te komen. Wat vindt de staatssecretaris daarvan?De heer Oplaat (VVD) steunde de lijn om fundamenteler naar
het I&R-systeem te kijken. De problemen met de registratie van de import
is inmiddels grotendeels opgelost. Ook bij de incorrecte slachtmeldingen is
er sprake van verbeteringen, hoewel dit probleem nog niet helemaal is weggewerkt.
Een stevige vinger aan de pols blijft noodzakelijk. De koppeling tussen de
kadavermelding en de I&R-doodmelding is prima, maar waarom is die insteek
niet vanaf het begin gekozen? Er was 40 mln. beschikbaar. Kon daarvan geen
f 100 000 worden gebruikt om die koppeling te realiseren? Hoe staat
het met de dubbele melding? Als de enkele melding al niet goed werkt, werkt
een dubbele melding niet dubbel zo slecht?De heer Ter Veer (D66) vond dat de monopoliepositie van de
destructors nog steeds roet in het eten gooit. Daar moet eens goed naar worden
gekeken. Gaat de volkstelling voor runderen door? Is daar al een planning
voor? Met behulp daarvan kan namelijk weer met een schone lei worden begonnen
als het I&R-systeem van zijn feilen is bevrijd. Het antwoord van de staatssecretarisDe staatssecretaris wees erop dat het traject van fundamentele
verbeteringen inmiddels is ingezet. Uit de audit blijkt dat er niet alleen
sprake is van technische onvolkomenheden, maar ook van fundamentele gebreken.
Die hebben betrekking op het systeem zelf, maar ook op het management en de
handhaving. Met het oog daarop is een regiegroep, onder leiding van de secretaris-generaal
en bestaande uit deskundige vertegenwoordigers vanuit de verschillende sectoren,
inmiddels bezig met het, zoveel mogelijk vanuit een onafhankelijke manier
van denken, opstellen van een plan van aanpak om de grootste lacunes weg te
werken. De suggestie om meer onafhankelijke personen in deze regiegroep op
te nemen, dan wel zelf de regie te nemen, zou de staatssecretaris meenemen.
Er komt nog een model.De bevoegdheden, taken en verantwoordelijkheden van LNV, het bedrijfsleven
en de uitvoerende en controlerende diensten staan weliswaar omschreven in
de regelgeving, maar toch leidt een en ander tot misverstanden. Daarom worden
deze zaken opnieuw opgeschreven. Er vindt een herschikking plaats van een
aantal verantwoordelijkheden en bevoegdheden. Ook wordt een procedure ontwikkeld
om fouten te voorkomen bij het aanmelden van importrunderen. De koppeling
van de kadavermelding aan de I&R-doodmelding is de oplossing voor de nu
nog ontbrekende meldingen. Voorts wordt gekomen tot een verhoging van de melddiscipline
door een uitbreiding van de controle en een verbetering van de informatie-uitwisseling
tussen de verschillende diensten. Daarnaast wordt de kwetsbaarheid van de
sector verder ingeperkt.Het is de bedoeling deze oplossingen voor de grootste lacunes de komende
maanden te implementeren. De aanbevelingen van de Europese Commissie over
een aanpassing van de opdruk van de cijfers op het oormerk en de verbetering
van de controlesystematiek worden meegenomen. De staatssecretaris ging ervan
uit, omdat er sprake is van een nogal ambitieus traject, dat dit een tot anderhalf
jaar in beslag neemt. Wellicht gaat het sneller. In het najaar wordt in ieder
geval met een voortgangsrapportage gekomen. Ongeveer een halfjaar na de invoering
van de maatregelen, na de vervolmaking van het systeem, vindt de nulmeting
plaats. Dan wordt duidelijk hoe men ervoor staat. Daar kan op worden voortgeborduurd.
Het is nog niet duidelijk hoe de nulmeting zal plaatsvinden, maar het bureau
dat de audit heeft uitgevoerd, wordt erbij betrokken. De opschoning van het
huidige bestand heeft pas zin als de verbeteringen zijn doorgevoerd, want
anders vervuilt het bestand opnieuw. De EC heeft inderdaad vrij positief over
het huidige systeem geoordeeld – als haar aanbevelingen per 1 oktober
a.s. zijn doorgevoerd, dan wordt het systeem goedgekeurd – maar dat
heeft waarschijnlijk te maken met de criteria in de richtlijn. Daar komt bij
dat het in de rest van Europa nog minder goed is geregeld. Dat blijkt ook
wel uit de importproblematiek. De kritiek in de audit blijft echter overeind,
want ondanks dat het systeem misschien kennelijk zo slecht nog niet is, met
de uitvoering ervan is het niet goed gesteld. Dat blijkt heel duidelijk uit
de audit. Daarom moet het plan van aanpak van de regiegroep gewoon worden
uitgevoerd. De betrokken actoren werken overigens heel goed mee. Dat geldt
ook voor de Gezondheidsdienst voor dieren.De staatssecretaris had in de brief van december jl. al aangegeven dat
de problemen met het systeem niet die prominente plaats hebben gekregen die
ze hadden moeten krijgen. Ze zijn destijds wel op technisch niveau besproken,
maar ze hadden ook op het hogere, beleidsmatige niveau aan de orde moeten
komen. Dat is niet gebeurd. Het artikel in De Boerderij gaat echter puur en
alleen – dat had de staatssecretaris nagevraagd – over het niet
melden door de destructiebedrijven. Dat was echter al bekend, want op grond
van EU-regelgeving zijn deze bedrijven niet verplicht om te melden. Wel is
destijds geprobeerd om de bedrijven op vrijwillige basis te laten meewerken,
maar dat is niet gelukt. Overheid en bedrijfsleven hebben vervolgens samen
geconcludeerd dat, ook al was melding door destructiebedrijven wel gewenst,
dit niet noodzakelijk was voor het sluitend maken van het systeem. De redenering
was dat het systeem in principe toch wel sluitend zou zijn, omdat veehouders
dode runderen, als ze die afvoerden, ook moesten melden. Het gestelde in het
artikel in De Boerderij dat er daardoor van het begin af aan sprake was van
een gat is dus niet juist. Toen was echter nog niet bekend dat ook de melddiscipline
van veehouders te wensen over zou laten, vooral op het punt van de melding
van dode dieren. Ook dat heeft geleid tot de problematiek van de zwevende
runderen, al heeft die vooral te maken met de importcontroles. Inmiddels wordt
opnieuw met de destructiebedrijven onderhandeld. Ze zijn nu wel bereid om
te melden. Er is al afgesproken dat deze bedrijven kadavers gaan melden bij
het I&R-systeem. Dan kunnen de gegevens worden gekoppeld aan die over
het doodmelden van runderen door veehouders. Dan is het twee keer goed.Sanctiemogelijkheden zijn er wel degelijk. Er kan strafrechtelijk worden
opgetreden. Dat kan leiden tot maximaal zes maanden hechtenis en een boete
van f 25 000. Het is echter ook mogelijk een bedrijf stil te leggen.
Voorts kan het PVV op basis van de EU-verordening maatregelen nemen tegen
een bedrijf wanneer de I&R-voorschriften niet worden nageleefd. Deze variëren
van het opleggen van een verplaatsingsbeperking van niet volledig I&R-geregistreerde
dieren tot vernietiging van dieren als aan geen enkele I&R-verplichting
is voldaan. Er is inmiddels afgesproken actiever om te gaan met de sanctiemogelijkheden.
Dat zal ook in het plan van aanpak aan de orde komen.Ook de staatssecretaris vond dat er mogelijkheden voor gewetensbezwaarden
moeten zijn, maar een dergelijk systeem moet wel voldoen aan de richtlijnen
van de Europese Commissie. De EC moet er ook toestemming voor geven. Het overleg
dat momenteel plaatsvindt, ziet er hoopgevend uit.Er wordt prioriteit gegeven aan de oplossing van de I&R-runderenproblematiek.
Daarna wordt de I&R voor varkens doorgelicht. Voor schapen en geiten is
er vooralsnog sprake van een rudimentair systeem. Daarvoor moet eerst een
program van eisen worden geformuleerd. Over het diergezondheidsfonds komt
binnenkort een brief naar de Kamer. Brief d.d. 23 maart 1999 van de staatssecretaris van LNV
inzake ontheffing entplicht IBR (LNV-99–273) Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Ter Veer (D66) wees erop dat hij zich bij een eerder
AO over IBR heeft geschaard aan de zijde van degenen die vinden dat IBR-enting
verplicht moet worden. Pas dan kun je de ziekte goed bestrijden. Pas dan kun
je Nederland IBR-vrij maken. Kijkend naar het IBR-drama dat zich momenteel
voltrekt, vond hij het echter terecht dat is besloten het entingsprogramma
te stoppen en eerst de problemen op te lossen. Dat houdt onder andere in dat
de gedupeerden tegemoet moet worden gekomen. Ook zij moeten, als deze kwestie
achter de rug is, met tevredenheid kunnen terugkijken. Daarna moet worden
bekeken hoe verder wordt gegaan met het IBR-vrij maken van Nederland. De heer Oplaat (VVD) constateerde dat het draagvlak onder de
veehouders voor IBR-bestrijding via enting inmiddels tot een dieptepunt is
gedaald door de massale veesterfte. Is er al zicht op de totale omvang van
het probleem? De schade betreft een privaatrechtelijk geschil. Een eventuele
schadeclaim is een zaak van de individuele ondernemers en Bayer. De overheid
moet daarbuiten blijven. Wel zou een tijdelijke voorziening kunnen worden
getroffen, bijvoorbeeld via de BBZ. Daarmee zouden veehouders die in acute
liquiditeitsproblemen komen bij de aanschaf van nieuw vee, in combinatie met
eventuele opbrengstderving, kunnen worden geholpen.Er is inmiddels een besluit genomen over de IBR-bestrijding. Daar moet
niet op worden teruggekomen, maar wel geldt het principe van gelijke monniken,
gelijke kappen. Dat wil zeggen dat in de Oostvaardersplassen ook moet worden
geënt tegen IBR.De heer Waalkens (PvdA) wees erop dat de overheid, toen is
besloten om te komen tot een vrijwillig bestrijdingsprogramma, een aantal
vaccins heeft verboden. Ook al is er sprake van een privaatrechtelijke procedure,
is de overheid er nu niet in bepaalde mate bij betrokken? Zijn naast Bayer
en Hoechst nog andere leveranciers betrokken bij het vervuilde vaccin en het
entprogramma? Is in het buitenland ook schade veroorzaakt? Is er een relatie
tussen het vervuilde vaccin en een mysterieuze andere koeienziekte? Daarbij
speelt ook het inzetten van markervaccins, wat overigens een strijdpunt in
Europa is. Niet gemarkerde vaccins zijn verboden.De heer Atsma (CDA) vond dat er geen sprake is van een op zichzelf
staand incident, want met name in melkveehouderij voltrekt zich een tragedie.
Tot op heden hebben ongeveer 5400 boeren zich gemeld. Het gaat om meer dan
een miljoen dieren. Waarom is de staatssecretaris daar, ondanks het verzoek
van deze commissie, nog niet nader op ingegaan? Gedupeerden kunnen zich tot
volgende week vrijdag melden, maar nog dagelijks doen zich nieuwe gevallen
voor. Zelfs dieren die vorig jaar november nog zijn geënt, vertonen ziekteverschijnselen.
Wat vindt de staatssecretaris van die uiterste datum? Het is weliswaar een
zaak van de sector en de Gezondheidsdienst, maar de heer Atsma vond die termijn
erg kort.De schade is enorm. Het probleem is evenwel dat het erg moeilijk is een
directe relatie aan te tonen tussen de entstof die is gebruikt en de ziekte.
Dat levert een dilemma op als het gaat om de aansprakelijkheid, want wie moet
je aansprakelijk stellen? Klopt het dat het onderzoek volledig op slot zit?
De kernvraag is of een aantoonbare oorzaak valt aan te geven. Als je iets
eist, dan moet je ook bewijzen hebben. Als je die niet hebt, dan is het nog
maar de vraag of je iets kunt eisen. In de praktijk is dat erg moeilijk. Hierover
moet zo snel mogelijk duidelijkheid komen. Is het juist dat indertijd bij
de veldproeven al negatieve ervaringen met de entstof zijn opgedaan? Is de
stof voldoende getest? Op grond van welke rapportages hebben de Europese Commissie
en Nederland deze stof toegelaten? Wie kan er aansprakelijk worden gesteld?
IBR is geen veewetziekte. De overheid kan niet worden aangesproken, maar wie
dan wel? Zijn dat de instituten die betrokken zijn geweest bij de testen en
bij de goedkeuring, of is het misschien toch de nationale overheid? Er is
namelijk wel sprake van een toegelaten entstof en een verplichte enting, althans
een enting waarvoor inmiddels een wettelijk kader bestaat. Duidelijk is in
ieder geval dat de gedupeerde veehouders niet in de kou mogen blijven staan.
Zij mogen niet het slachtoffer worden van een jarenlang juridisch steekspel.
Nu al dreigen faillissementen. Dat kan toch niet! Kan de staatssecretaris
daar iets aan doen? De Gezondheidsdienst voor dieren heeft in maart al aangedrongen
op nader onderzoek. Klopt het dat het ministerie pas deze week een aanzet
tot dat onderzoek heeft gegeven? Het aantal meldingen is langzaam op gang gekomen. Dan kan duiden op een
drempel. Is de staatssecretaris bereid om te komen tot een centraal meldpunt
voor klachten over diergezondheid in het algemeen? De LTO heeft voorgesteld
om een soort ombudsfunctie in het leven te roepen – dat is een goede
suggestie – maar dat moet wel een onafhankelijke functie zijn. Het antwoord van de staatssecretarisDe staatssecretaris vond ook dat er sprake is van een drama,
vooral omdat nog steeds niet helemaal duidelijk is waar de ziekteverschijnselen
door zijn veroorzaakt. De vraag of er sprake is van een directe relatie tussen
oorzaak en gevolg is ook nog niet beantwoord. Toen duidelijk werd dat een
IBR-entstof verontreinigd bleek te zijn met het agressieve type BVD-virus
is snel ingegrepen. Daardoor is de toepassing van die entstof beperkt gebleven
tot de twaalf bedrijven. Sinds de start van de vaccinatieplicht zijn bij het
Bureau bijwerkingen diergeneesmiddelen van het ministerie van LNV 60 gevallen
gemeld, waarbij er mogelijk sprake is van een bijwerking van het IBR-vaccin.
Deze gevallen waren afgelopen februari nog in behandeling. Er is ook onderzocht,
vanwege de gebeurtenissen met het levende IBR-vaccin, of het dode IBR-vaccin
wel zuiver is. De resultaten daarvan zijn nog niet bekend.Bayer is als producent van de entstof aansprakelijk voor de veroorzaakte
schade door het gebruik van het middel. De producent moet elke partij zelf
controleren. De eisen waaraan moet worden voldaan, staan heel nauwkeurig omschreven
en worden tijdens de registratie vastgelegd. Er is sprake van een uitgebreide
controle in het bedrijf. Daarbij worden onder andere dierproeven uitgevoerd.
Die controle biedt in combinatie met de kwaliteitsborging, in principe een
hoge mate van garantie. Het vaccin waar het nu om gaat, wordt in Duitsland
geproduceerd. De controle door de Duitse overheid vindt plaats via het checken
van de gegevens van het bedrijf over de uitgevoerde controles. Dat gebeurt
zeer grondig. Daarnaast doet de Duitse overheid selectief één
of meerdere controles over in een overheidslaboratorium. Als geen onregelmatigheden
worden aangetroffen, dan mag de partij in Duitsland op de markt worden gebracht.
Wil men die partij ook in Nederland op de markt brengen, dan controleert het
ID-DLO de gegevens over de door het bedrijf uitgevoerde controles en het Duitse
vrijgiftecertificaat. Dat gebeurt administratief. Als geen onregelmatigheden
worden aangetroffen, dan mag de partij in Nederland op de markt worden gebracht.
De controle biedt in de praktijk echter nooit 100% garantie, want vaccins
worden nu eenmaal bereid uit biologische grondstoffen. Die zijn per definitie
variabel. Het testen van vaccins op dieren geeft ook geen absolute garantie,
want ook dieren zijn nooit hetzelfde. Het beleid in Europa is er voorts op
gericht zo weinig mogelijk proefdieren te gebruiken bij de kwaliteitscontroles
van vaccins. Daardoor blijft een zeker risico bestaan. Kijkend naar de situatie
die zich nu Nederland voordoet, moet daar wellicht opnieuw over worden nagedacht.
In die zin dwingt de crisis tot bezinning. Met het oog daarop zijn ambtenaren
van LNV flink in gesprek met de Europese Commissie en een aantal lidstaten
over dit onderwerp. Er wordt gestreefd naar Europese afspraken over het harmoniseren
van een partijkeuring. Dat biedt meer garanties in de toekomst.Doordat de Nederlandse overheid formeel moet toestaan dat een bepaalde
partij hier op de markt wordt gebracht, is het ook deze overheid die de toelating
en het gebruik van een partij formeel schorst. Dat is in dit geval gebeurd.
Het ID-DLO heeft op verzoek van de gezondheidsdienst onderzoek gedaan naar
alle eerder op de markt gebracht vaccinpartijen. Diverse partijen bleken vervuild,
sommige met het agressieve type virus – dat was de partij van februari –
andere met een milder virus. De toelating van die partijen is geschorst. Het
vaccin mag pas weer op de markt worden gebracht als zeker is dat
het veilig is. Het spreekt vanzelf dat de partijen voortaan nog nadrukkelijker
aan laboratoriumonderzoek zullen worden onderworpen.De LTO heeft een algemeen meldpunt ingesteld voor het melden van gezondheidsklachten
die mogelijk te wijten zijn aan een IBR-vaccinatie. De staatssecretaris had
geen behoefte aan een soort ombudsfunctie, want de sector heeft het vooralsnog
zelf heel goed geregeld. Gaat het niet goed, dan moet de LTO andere prioriteiten
stellen, want daar hoort een en ander thuis. Er zijn inmiddels ruim 5000 meldingen
binnen. Deze worden beoordeeld, ook via bedrijfsbezoeken. De gezondheidsdienst
coördineert deze inventarisatie. Een aantal bedrijven is inmiddels in
de problemen geraakt. Met enkele zal het ministerie contact opnemen. Van systematische
problemen is geen sprake. Er wordt voorts bekeken in hoeverre een relatie,
een causaal verband, kan worden gelegd tussen het gebruik van de entstof en
de klachten. Wordt dat verband aangetoond, dan kan de getroffen veehouder
een schadeclaim bij de producent indienen. Doen zich problemen voor, dan kan
gebruik worden gemaakt van het bestaande instrumentarium, de borgstellingsregeling
en de BBZ. Vooralsnog vond de staatssecretaris die mogelijkheid voldoende
in de huidige fase, want er is nog niet gebleken dat een aanvullende regeling
nodig is. Als toch blijkt, in overleg met de LTO, dat er meer moet gebeuren,
dan wordt daarnaar gekeken. De getroffen dieren vertonen vaak een chronisch
ziektebeeld, met verschijnselen als minder melkgift en vermagering. Uit het
onderzoek door de gezondheidsdienst, de faculteit diergeneeskunde en het ID-DLO
is nog geen oorzaak voor de verschijnselen gevonden. Het ID-DLO is al enige
tijd bezig met een nader onderzoek. De coördinatie daarvan doet het ID-DLO
ook. De ruimte en de middelen daarvoor zijn beschikbaar. De LTO heeft LNV
eind april geïnformeerd over de nieuwe gezondheidsproblemen die hoogstwaarschijnlijk
niet samenhangen met BVD. Er is geen melding gemaakt van eventuele problemen
terzake met het ID-DLO. Er is later, in aanwezigheid van de ID-DLO, ook overleg
gevoerd met de LTO. Er zijn wat dat betreft dus geen problemen.Vaccintoewijzing vindt plaats door de overheid, in goed overleg met het
bedrijfsleven. Er waren de staatssecretaris wat dat betreft geen verschillen
van inzicht bekend. Er is uiteraard sprake van intensief overleg met het bedrijfsleven
en van een gezamenlijke coördinatie als het gaat om de beoordeling van
de nieuwe ziekte. Daarvoor is een werkgroep in het leven geroepen. Het ID-DLO
doet daar ook heel goed aan mee. Nadere gedachtewisselingDe heer Atsma (CDA) wilde weten, als het causale verband tussen
het gebruik van de entstof en de ziekteverschijnselen niet is aan te tonen –
daar ziet het steeds meer naar uit – wat er dan gebeurt. Als Bayer vanwege
het ontbreken van die relatie, niet thuis geeft, wat dan? Heeft de overheid
dan nog een rol, bijvoorbeeld via de verplichte enting?De staatssecretaris herhaalde dat het onderzoek naar de relatie
tussen de ziekteverschijnselen en de entstof nog steeds gaande is. Er wordt
alles in het werk gesteld om daar duidelijkheid over te krijgen. Pas dan kunnen
vervolgstappen worden gezet. De staatssecretaris zegde toe om op enig moment
met een voortgangsrapportage over de stand van zaken te komen. Brief d.d. 23 april 1999 van de staatssecretaris van LNV
inzake overtredingen Natuurbeschermingswet (LNV-99–412) Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Passtoors (VVD), ook sprekend namens de fractie van
de RPF, betreurde het standpunt van de staatssecretaris, want de verantwoordelijkheid
voor het in de gaten houden van de dieren, het geven van zorg en het voorkomen
van leed, geldt voor elke veehouder en dus net zo goed voor Staatsbosbeheer.
Vanwege de natuurdoelstelling van Staatsbosbeheer, als gevolg waarvan zo min
mogelijk wordt ingegrepen – daardoor wordt ook niet bijgevoederd –
is een effectieve doding ter plaatse nodig om leed te voorkomen. De vereniging
Dierenbescherming onderschrijft dit standpunt. Daar komt bij dat het gaat
om gehouden dieren. Die mogen niet aan dierenmishandeling worden blootgesteld.
De staatssecretaris nuanceert de honger als doodsoorzaak, maar ook de veterinaire
begeleidingscommissie heeft bevestigd dat honger de doodsoorzaak is. De indirecte
doodsoorzaak is natuurlijk de sociale rangorde en het ontbreken van voldoende
territorium voor de stieren. Voor echte vrije natuur in Nederland is eigenlijk
geen ruimte. Populatiebeheer is derhalve noodzakelijk.Welke waarde heeft het advies van de dierenarts in de organisatie van
Staatsbosbeheer? Heeft de inspectiedienst een taak binnen grote natuurgebieden?
Is de staatssecretaris bereid het beheer van in het wild levende grote grazers
en van andere ingebrachte en gehouden diersoorten te garanderen, ook als misschien
nadere regelgeving noodzakelijk is? Wil de staatssecretaris maatregelen treffen
om het dierenwelzijn en de diergezondheid binnen en buiten het gebied te garanderen?
In dat kader is enten tegen IBR van groot belang, ook voor deze gehouden dieren.Wat betreft de brief van de staatssecretaris inzake het schrijven van
de heer Wevers uit Brunssum vond de heer Passtoors dat klachten over het illegaal
storten van bijvoorbeeld niet-schone grond serieus moeten worden genomen en
dat overtreders moeten worden aangepakt als de klacht gegrond is. Als voor
een storting geen vergunning is of wordt verleend, dan zal de situatie moeten
worden hersteld. Kennelijk is dat in dit geval nog niet gebeurd, maar heeft
de provincie al een uitspraak in dezen gedaan? Hoe staat het met de samenwerking
tussen terreinbeherende instanties en andere grondgebruikers? Kijkend naar
de correspondentie is die samenwerking er nog niet, of onvoldoende, als het
gaat om de Brunssummerheide. Als een vorm van recreatie moet worden verplaatst,
dan moeten redelijke alternatieven of compensatie worden geboden.De heer Atsma (CDA) vond ook dat wat betreft de Nederlandse
natuurgebieden, gelet op de beperkte ruimte, er altijd sprake moet zijn van
beheer. Staatsbosbeheer en andere natuurbeheersorganisaties hebben wel degelijk
een bepaalde verantwoordelijkheid voor het beheer van het vee of het wild.
Wat in de Oostvaardersplassen is gebeurd, mag niet nog eens plaatsvinden.
Onnodig leed moet worden voorkomen, maar is dat in dit geval gebeurd? Het
leek hem zinnig dat de verantwoordelijke bewindslieden een stevig gesprek
met Staatsbosbeheer daarover voeren. Ook al is er in de Oostvaardersplassen
sprake van zogenaamd wild, er mag niet voorbij worden gegaan aan de geldende
dierenwelzijnsnormen. Dat geldt ook voor de preventie- en gezondheidsaspecten.De heer Waalkens (PvdA) zou graag zien dat nog eens goed wordt
gekeken naar de afspraken met de terreinbeheerders over de zelfregulerende
natuurgebieden, ook als het gaat om de zorgplicht voor deze gebieden. Ook
al wordt men geconfronteerd met sterfte in natuurgebieden onder
grote grazers of kleinere dieren, dat wil niet zeggen dat men het natuurlijke
proces niet voor een groot deel zijn gang kan laten gaan. Als echter disproportionele
sterfte plaatsvindt, onder andere door menselijk ingrijpen – daarvan
was mogelijkerwijs sprake in de Oostvaardersplassen – dan kun je niet
meer spreken van een zelfregulerend gebied. Hij was voorts benieuwd naar de
rol van de AID. Hoe worden de zelfregulerende gebieden gemonitord wat de veterinaire
en volksgezondheidsaspecten betreft? Als er risico's ontstaan voor buitengebieden,
dan moeten die aspecten beter in kaart worden gebracht. Hij had overigens
de indruk dat natuurgebieden meer bedreigd worden door de activiteiten van
de omliggende veehouderijbedrijven dan andersom.De heer Ter Veer (D66) stelde vast dat men in de Oostvaardersplassen
door het evenwichtspunt is geschoten. Heckrunderen zijn gefokte huisdieren.
Een heckrund is winterhard, mits goed gevoerd. Daar ontbrak het deze winter
aan, ook al is er sprake van een zorgplicht vanuit de dierenwelzijnszorg.
Het leek hem goed om aan het eind van het groeiseizoen, voordat het winter
wordt, een schatting te maken van de totale runderpopulatie. Op basis van
die schatting kan een voorspelling worden gedaan over welk deel door de winter
heen zal komen. Vervolgens kan, nog steeds in de herfst, door middel van afschieten
worden gekomen tot het op niveau brengen van de runderpopulatie. Op die manier
laat je de populatie zoveel mogelijk «natuurlijk» voortbestaan,
terwijl je onnodig dierenleed voorkomt. Daarmee kan een zekere regulering
worden toegepast. Die is overigens onontkoombaar, want men leeft nu eenmaal
niet meer in de oersituatie.De veterinaire discussie speelt al heel lang. De afstand met het buitengebied
is nu 750 meter, maar voor de verspreiding van dierziekten is dat een geringe
afstand. De heer Ter Veer vond dat hierover nieuwe afspraken moeten worden
gemaakt, gelet op de veterinaire status van deze kudden. Het antwoord van de staatssecretarisDe staatssecretaris deelde mee dat de brochure van het Wereldnatuurfonds
over natuurlijke begrazing en de tien grote misverstanden terzake nog aan
de leden wordt toegestuurd.Staatsbosbeheer beheert de Oostvaardersplassen, in overeenstemming met
de natuurdoelen van LNV. Het gaat om de ontwikkeling van een zo natuurlijk
mogelijk ecosysteem met zo min mogelijk menselijk ingrijpen. De begeleiding
van het beheer in de Oostvaardersplassen vindt plaats door de veterinaire
begeleidingscommissie Oostvaardersplassen, onder voorzitterschap van Staatsbosbeheer.
In de commissie zitten onder andere ook vertegenwoordigers van de Gezondheidsdienst
voor dieren en van LNV. De begeleidende dierenarts van Staatsbosbeheer maakt
er ook deel van uit. Voor het totale landelijke beleid wordt deze commissie
begeleid door de veterinaire begeleidingscommissie natuur. Dat is de landelijke
commissie. Hierin participeren onder andere twee directies van LNV en VWS,
de LTO, de Gezondheidsdienst voor dieren, de vereniging Natuurmonumenten,
Staatsbosbeheer, de dierenbescherming en het ID-DLO.De kudde heckrunderen in de Oostvaardersplassen bestaat uit ongeveer 500
dieren. In een evenwichtig samengestelde kudde zal jaarlijks zo'n 10% sterven.
Dat zijn ongeveer 50 dieren. Die sterfte vindt niet verspreid over het gehele
jaar plaats, maar is meestal geconcentreerd in de maand, waarin het voedselaanbod
het minst is. Dat is de maand maart. De afgelopen winter zijn 52 oudere stieren
binnen ongeveer tien dagen doodgegaan. Deze dieren hebben inderdaad te weinig
voedsel tot zich kunnen nemen. Dat kwam niet door een gebrek aan voedsel,
maar vooral door de sociale structuur onder de dieren. Oudere dieren, die
hun werk als het ware hebben gedaan, krijgen een andere plek binnen de kudde.
Ze gaan daardoor meer in afzondering leven en komen in een gebied terecht met een kwalitatief slechte voedselsituatie. Daar eten de stieren
vooral riet, boombast en twijgen. Door dat te vezelrijke voedsel gaat de pens
steeds minder goed werken. Dat leidt uiteindelijk tot de dood. Als wel wordt
bijgevoederd, dan gaan de jonge stieren op dat voedsel af. De oudere stieren
komen er waarschijnlijk niet eens bij, tenzij daar op een onnatuurlijke wijze
voor wordt gezorgd. Dat is weer die sociale structuur. Bijvoederen leidt er
dus alleen maar toe dat jongere dieren te veel eten. Dat heeft ook nadelen,
want dan wordt het evenwicht in de groep verstoord. De grootte van het terrein
heeft daar niet zoveel mee te maken. Ook in grote, aaneengesloten natuurgebieden
doen deze processen zich voor. Oudere stieren gedragen zich nu eenmaal, zoals
ze zich gedragen. Ook dan komen deze beesten, als ze ouder worden, uiteindelijk
terecht in een gebied met naar verhouding een kwalitatief slechte voedselsituatie.
De voedselsituatie in de Oostvaardersplassen was dus voldoende, maar het plaatsgebonden
gedrag van de oude stieren zorgde ervoor dat ze het voedsel niet opzochten.Wel speelt in dit geval een complicerende factor. Door het extra natte
weer is een groter deel van de Oostvaardersplassen onder water komen te staan.
Voorts heeft Staatsbosbeheer bepaalde inrichtingsmaatregelen genomen. Deze
hebben het proces, zoals dat zich heeft voorgedaan, versterkt. Je kunt je
afvragen of deze maatregelen wel op dat moment hadden moeten worden genomen.
Daar heeft Staatsbosbeheer van geleerd.Als een dier uitzichtloos en ernstig lijdt – de veterinaire commissie
en dierenarts spelen daarbij een belangrijke rol – dan grijpt de beheerder
in. Het dier wordt dan pijnloos gedood. In die zin is er, juist vanwege de
strenge veterinaire controle, wel degelijk sprake van natuurbeheer in Nederland,
ook in de Oostvaardersplassen. Het ministerie werkt momenteel aan een leidraad
hoe om te gaan met de grote grazers in natuurgebieden en de natuurlijke begrazing
in het algemeen. Deze verschijnt nog dit jaar. Daarin wordt ingegaan op de
diergezondheid, het dierenwelzijn, het natuurbeheer in het algemeen. Er wordt
ook specifiek ingegaan op de situatie in de Oostvaardersplassen en de slikken
van Flakkee. De gedachte over een soort van evenwichtsdenken tussen het houden
van landbouwhuisdieren en het in stand houden van het natuurlijk ecosysteem
wordt er ook bij betrokken. De leidraad wordt besproken met alle betrokken
organisaties en uiteraard ook met de Kamer.De klachten van de heer Wevers over overtredingen van de Natuurbeschermingswet
door de vereniging Natuurmonumenten zijn door Limburg onderzocht. Gebleken
is dat Natuurmonumenten op de Brunssummerheide grond heeft gestort zonder
vergunning. Inmiddels heeft Natuurmonumenten een vergunning aangevraagd. Die
is momenteel in behandeling. De heer Wevers heeft ook problemen met het nieuwe
beheersplan voor de Brunssummerheide, waarmee Natuurmonumenten bezig is. Met
het oog daarop wordt binnenkort een gesprek georganiseerd tussen de heer Wevers,
Natuurmonumenten en de provincie. Hopelijk kan de onvrede dan worden weggenomen.Er is bij het PVV een ontheffingsaanvraag aangevraagd voor de IBR-entverplichting
voor de Oostvaardersplassen. De afhandeling daarvan is vertraagd door de gebeurtenissen
met het besmette IBR-vaccin. Afgesproken is dat LNV door het ID-DLO een risicoanalyse
zal laten uitvoeren. Deze is gericht op het analyseren van de risico's van
de uitsleep van dierziekten, waaronder IBR, uit natuurterreinen. Ook de huidige
afstand van 750 meter wordt meegenomen. De voorwaarden, waaronder een eventuele
ontheffing kan worden verleend, worden ook nog nader besproken. Nadere gedachtewisselingDe heer Passtoors (VVD) wilde nog weten of de Gezondheids-
en welzijnswet voor dieren rechtstreeks van toepassing is op dit soort gehouden
dieren, ook gelet op het feit dat een uitzondering via de Destructiewet niet
is toegestaan. Wellicht kan de IBR-aanvraag in dat licht worden bezien. Worden
de desbetreffende dieren nu vooraf, dus in de herfst, of achteraf, als blijkt
dat er iets niet goed is, uit hun lijden verlost, kijkend naar de draagkracht
en de omvang van het gebied? Staatsbosbeheer stelde in 1996 al dat de druk
qua populatie zich de eerste twee jaar niet zou voordoen. Hoe staat het met
het gestelde in de Flora- en faunawet dat de eigenaar van het natuurgebied,
als een ander beleid wordt gevoerd dan normaal gesproken het geval is, aansprakelijk
is voor schade buiten dat gebied? Als een stier ontsnapt, wie is dan aansprakelijk
voor de schade? Is dat Staatsbosbeheer?De heer Atsma (CDA) vond dat aanvullende maatregelen moeten
worden getroffen om onnodig lijden te voorkomen. Er moet scherper worden gelet
op de volksgezondheids- en de welzijnseisen.De heer Waalkens (PvdA) vroeg nogmaals of de afspraken terzake
zijn nagekomen, gelet op het causale verband tussen menselijk ingrijpen, als
gevolg van graafwerkzaamheden, en de sterfte van de stieren. Heeft de AID
maatregelen genomen?De heer Ter Veer (D66) zou graag op papier krijgen hoe het
mogelijk is dat die 52 stieren in tien dagen konden sterven.De staatssecretaris beloofde schriftelijk terug te komen op
de sterfte van de 52 stieren. De elementen draagkracht en omvang worden in
de leidraad meegenomen, want die horen ook thuis in het stelsel van beheer
van het natuurgebied, net als het evenwichtsdenken. Zij herhaalde dat de voedselsituatie
in de Oostvaardersplassen voldoende was voor de kudde. Er vindt een permanente
controle plaats door de Gezondheidsdienst op ziekten. Als het nodig is, dan
worden dieren geschoten. De gezondheidsstatus van de heckrunderen is overigens
in 1998 nog vastgesteld. De draagkracht wordt ook continu in de gaten gehouden.
Als die door een calamiteit te laag is voor de dieren die op een bepaald moment
in een gebied rondlopen, dan wordt de noodvoorraad voedsel ingezet, dan wordt
bijgevoerd. Bijvoeren was in dit geval echter niet nodig, omdat er voldoende
voedsel was.De voorzitter van de commissie,Ter VeerDe griffier van de commissie,Van Overbeeke XNoot1Samenstelling: Leden: Van der Vlies (SGP), ondervoorzitter, Swildens-Rozendaal
(PvdA), Ter Veer (D66), voorzitter, Witteveen-Hevinga (PvdA), Feenstra (PvdA),
Poppe (SP), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA), Duivesteijn (PvdA), Stellingwerf
(RPF), M. B. Vos (GroenLinks), Augusteijn-Esser (D66), Klein Molekamp
(VVD), O. P. G. Vos (VVD), Passtoors (VVD), Eisses-Timmerman (CDA),
Th. A. M. Meijer (CDA), Hermann (GroenLinks), Geluk (VVD), Schreijer-Pierik
(CDA), Atsma (CDA), Oplaat (VVD), Schoenmakers (PvdA), Waalkens (PvdA), Udo
(VVD) en Herrebrugh (PvdA).Plv. leden: Van Vliet (D66), Van Zuijlen (PvdA), Ravestein
(D66), Zijlstra (PvdA), Albayrak (PvdA), Kant (SP), Mosterd (CDA), Bos (PvdA),
Van Middelkoop (GPV), Van der Steenhoven (GroenLinks), Scheltema-de Nie (D66),
Verbugt (VVD), Te Veldhuis (VVD), Cornielje (VVD), Buijs (CDA), Rietkerk (CDA),
Karimi (GroenLinks), Kamp (VVD), Reitsma (CDA), Van Wijmen (CDA), Patijn (VVD),
Dijksma (PvdA), Belinfante (PvdA), Voorhoeve (VVD) en De Boer (PvdA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26200-XIV-62.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl