Financiële verantwoordingen over het jaar 2001; Lijst van vragen en antwoorden over het Jaarbeeld Zorg 2001 (28380, nr. 40)
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28380, nr. 56

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

26-06-2002

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

28380 nr. 56

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaam123456Overzicht aantal wachtenden op intramurale verpleeghuiszorg 78910111213141516171819202122232425262728293031323334353637383940414243Nominale mee- of tegenvallers geneesmiddelenDe meevaller aan uitgaven voor nieuwe geneesmiddelen44454647
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28380Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 60 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 380Financiële verantwoordingen over het jaar 2001nr. 56LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDENVastgesteld 18 juni 2002De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport1 heeft de volgende vragen over het Jaarbeeld Zorg 2001 (28 380,
nr. 40) aan de regering voorgelegd. De minister heeft deze vragen beantwoord
bij brief van 17 juni 2002.De vragen en antwoorden zijn hieronder afgedrukt.De fungerend voorzitter van de commissie,TerpstraDe griffier van de commissie,Teunissen1In het Jaarbeeld Zorg 2001 zijn met betrekking tot
de wachtlijsten geen overzichten te vinden volgens de VBTB-systematiek. Bijvoorbeeld:
de wachtlijst ultimo 2000 is X, wij stellen Y extra middelen beschikbaar en
hebben als doelstelling voor ultimo 2001 een korte wachtlijst Z. Waarom ontbreken
zulke overzichten?De extra middelen die wij ter beschikking hebben gesteld, zijn in het
lokaal overleg tussen zorgaanbieders en verzekeraars vertaald in afzonderlijke
en dus verschillende productie-afspraken. Doel was zóveel extra capaciteit
te leveren als de aanbodcapaciteit (met name personeel) toeliet. Wij hebben
om snel handelen te bevorderen de partijen vrij gelaten om productieafspraken
te maken waarbij het «boter bij de vis-principe» is gehanteerd.
Dit betekent dat extra productieafspraken die niet gerealiseerd worden, niet
tot een hoger budget leiden. Daardoor bestaat er een direct verband tussen
de door de sector ingezette extra middelen en extra productie. De relatie
tussen extra middelen en wachtlijstomvang is niet rechtevenredig (zie het
antwoord op vraag 7).Het is onze bedoeling om in de komende Zorgnota de relatie extra uitgaven
en extra productie zo veel mogelijk in VBTB-termen te onderbouwen. In de Zorgnota
2001 is VBTB nog niet het uitgangspunt geweest, het Jaarbeeld Zorg 2001 blikt
daar op terug.2Het is betreurenswaardig dat veel cijfers in het Jaarbeeld
Zorg voorlopig of geschat zijn omdat hierdoor het karakter van een jaarverslag
onvoldoende uit de verf komt. Op welke wijze zal deze omissie voor het volgende
jaarverslag worden hersteld?In paragraaf 5 van deel B van het Jaarbeeld Zorg wordt een schets
gegeven van het informatiebeleid in de zorg. Dat beleid is er onder andere
op gericht de kwaliteit en toegankelijkheid van de beleidsinformatie te verbeteren.Onderdeel van het informatiebeleid is ook de verbetering van de financiële
informatie. In het Plan van aanpak informatievoorziening in de Zorg (TK 2000–2001,
26 573, nr. 57) staat een stappenplan voor het verbeteren van deze informatievoorziening.
Onderdeel daarvan vormt het certificeren van gegevensmateriaal. Voor het aangeleverde
cijfermateriaal van het CVZ is inmiddels het stappenplan doorlopen en is het
in het stappenplan aangegeven kwaliteitsniveau bereikt.Ten aanzien van VEKTIS, de gegevensleverancier voor de uitgaven van de
particuliere verzekeraars, zijn los van het stappenplan, thans initiatieven
in gang gezet om het statistische informatiesysteem voor de schadecijfers,
te voorzien van een kwaliteitsoordeel.3Het zou de overzichtelijkheid van de cijfers vergroten
als er per sector een overzicht komt van enerzijds de investeringen en anderzijds
de productiecijfers. Waarom is hiervoor niet gekozen? Wordt dit in het volgende
jaarverslag wel gedaan?In het Jaarbeeld Zorg zijn per sector de productiecijfers en intensiveringsmiddelen
voor wachtlijsten/productie opgenomen in het deel van de sectoroverstijgende
thema's in het hoofdstuk wachtlijsten (deel B, hoofdstuk 2). Een overzicht
van de totale intensiveringen is opgenomen in deel A.4Het zou de vergelijkbaarheid tussen de cijfers en sectoren
ten goede komen als dezelfde grootheden gebruikt zouden worden, dus bijvoorbeeld alleen cijfers of percentages, aantal geholpen mensen of zorguren etc.
Zal in het volgende jaarverslag de vergelijkbaarheid tussen sectoren op deze
wijze worden vergroot?Bij de getalsmatige presentatie hebben wij zoveel mogelijk gestreefd naar
uniformiteit. De sectoren zijn echter verschillend van karakter en kennen
daardoor verschillende grootheden om productie in uit te drukken. Het streven
naar meer uniformiteit blijft een aandachtspunt.5Het productievolume voor dagopnames en klinische opnames
is in 2001 toegenomen met 4,1% (stijging dagopnames en daling klinische opnames).
De wachttijden en wachtlijsten laten geen daling zien en stijgen zelfs licht
volgens Prismant (blz. 23). Welke waarde moet derhalve worden toegekend aan
een toename van het productievolume, ofwel welke toename van het productievolume
is noodzakelijk om de wachttijden met een bepaald percentage te laten dalen?
Waarom wordt hier niet gewerkt met streefcijfers?Er is een stijging van 4,1% in het totale productievolume van dagopnames
en klinische opnames waar te nemen. Dat betekent dat de ziekenhuizen in 2001
circa 90 000 patiënten méér hebben behandeld dan in
2000. Hierbij wil ik expliciet opmerken dat de daling van het aantal klinische
opnames ten gunste komt aan de toename van het aantal dagopnames, hetgeen
een positieve ontwikkeling is. Het feit dat de wachttijden en wachtlijsten
desondanks geen daling laten zien, komt voort uit de toegenomen vraag en wellicht
uit een ruimere indicatiestelling. Daar geen volledig inzicht bestaat in de
determinanten die van invloed zijn op de zorgvraag en het zorgaanbod, ben
ik niet bij machte aan te geven in welke mate de productie zou moeten toenemen
om de wachttijden te laten dalen.Op dit moment ben ik echter in gesprek met onder meer de Inspectie over
nader onderzoek naar determinanten van de zorgvraag. Voor een uitgebreidere
toelichting op de stijgende zorgvraag verwijs ik u naar mijn brief d.d. 30
mei 2002 met kenmerk CZ/B/2286807.Streefcijfers betreffende de productie worden om bovengenoemde reden niet
gehanteerd.Een overzicht waarin de ingezette wachtlijstmiddelen worden gerelateerd
aan de gemiddelde wachttijd, zal evenmin een reëel beeld schetsen: wachttijden
zijn immers een gevolg van de confrontatie tussen zorgvraag en zorgaanbod.
Daarnaast worden in het kader van de wachtlijstaanpak middelen ingezet zaken
als opleidingen en uitbreiding van capaciteit.6De productie in de sector Verpleging en Verzorging
is fors toegenomen. Wat ontbreekt zijn de afzonderlijke gegevens over de wachtlijsten
voor de intramurale verpleeghuiszorg ten opzichte van voorgaande jaren. Ook
figuur 4 (blz. 35) geeft geen uitsluitsel. Kan alsnog meer informatie worden
verschaft?In het onderstaande worden de wachtlijsten voor de intramurale verpleeghuiszorg
weergegeven op drie peildata. Er zijn geen wachtlijstgegevens beschikbaar
van vóór 15 mei 2000. De laatste peildatum waarvan gegevens
beschikbaar zijn is 1 oktober 2001.Overzicht aantal wachtenden op intramurale verpleeghuiszorg  met overbruggingszorggeen overbruggingszorgtotaal Peiling 15 mei 20008 5002 50011 000 Peiling 1 maart 20019 6701 71011 380 Peiling 1 oktober 20019 4531 95311 4067Gesteld wordt dat de koers ingezet met het actieplan
«Zorg verzekerd» succesvol is. Hoe valt deze uitspraak te rijmen
met de beschreven ontwikkeling in deel B voor wat betreft de wachttijden?
Wat was in het kader van de VBTB de doelstelling en met welke middelen zou
dit moeten worden gerealiseerd? Is het mogelijk om de in 2001 ingezette middelen
lineair af te meten aan de extra productie? Kortom, met welke inzet van extra
middelen mag welke prestatie worden verwacht?Dat het actieplan «Zorg verzekerd» succesvol is, kan afgeleid
worden uit de gerealiseerde extra productie. Door die extra productie kon,
vanzelfsprekend, een groter deel van de zorgvraag gehonoreerd worden dan zonder
extra productie. Bij een constante zorgvraag zou dit leiden tot afname of
geringere toename van de wachttijden en wachtlijsten. De zorgvraag is echter
niet constant, maar staat onder invloed van een veelheid aan factoren. Met
name latente vraag, die door het bestrijden van wachtlijsten juist naar voren
komt, is daarbij een onberekenbare factor die ervoor kan zorgen dat het verlagende
effect van extra productie op de wachtlijsten (gedeeltelijk) teniet wordt
gedaan.Het is onze bedoeling om in de komende Zorgnota de extra uitgaven zo veel
mogelijk in VBTB-termen te onderbouwen. In de afgelopen Zorgnota's is VBTB
nog niet het uitgangspunt geweest. De extra middelen die voor de aanpak van
wachtlijsten in het jaar 2001 beschikbaar zijn gesteld, zijn ook nog niet
gekoppeld geweest aan VBTB-doelstellingen.Bij het Actieplan «Zorg verzekerd» is aan het toelaten van
extra productieafspraken de voorwaarde gekoppeld dat productieafspraken die
achteraf niet gerealiseerd zouden blijken, ook niet tot een hoger budget zouden
leiden («boter bij de vis-principe»). Dit betekent dat alleen
de gerealiseerde extra productieafspraken tot inzet van extra wachtlijstgeld
kunnen hebben geleid. Hierbij geldt dus een directe (lineaire) relatie tussen
ingezette middelen en productie.8Waaruit blijkt dat er belangrijke vooruitgang is geboekt
in het ontwikkelen van DBC's? Is de € 80 mln welke voor 2001 beschikbaar
was ook daadwerkelijk tot besteding gekomen en wordt er nog steeds van uitgegaan
dat invoering in 2003 plaats kan vinden?In het project DBC2003 wordt elk jaar een werkprogramma opgesteld met
daarin opgenomen de belangrijkste mijlpalen voor dat jaar. In het landelijke
projectteam DBC2003, waarin de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ),
Vereniging van Academische Ziekenhuizen (VAZ), Orde van Medisch Specialisten
(OMS), Zorgverzekeraars Nederland (ZN), het ministerie van VWS en het CTG
(als adviseur) zitten, alsmede in de stuurgroep waarin de hiervoor genoemde
partijen eveneens zitten, wordt de voortgang van het project bewaakt. Daarbovenop
bewaakt het ministerie van VWS, als financier van het project, de voortgang.
Over de voortgang heb ik op een aantal momenten, te weten 25 januari
2001, 6 juli 2001 en 21 december 2001 een brief aan de Tweede Kamer
geschreven.De € 80 mln die in 2001 beschikbaar was is in 2001 tot besteding
gekomen. Hiervan is ongeveer € 67 mln besteed aan alle ziekenhuizen
ter stimulering van de omslag naar de nieuwe bekostigingssystemtiek
en ongeveer € 13 mln aan het implementatie- en ontwikkelingstraject.In 2003 wordt begonnen met de invoering van DBC's. Er wordt een DBC-teltarief
ingevoerd. Dit betekent dat de huidige fb-systematiek gehandhaafd blijft,
maar elke afgesloten DBC wordt gedeclareerd. Het DBC-teltarief wordt dan beschouwd
als een neventarief. In 2003 wordt er dus nog niet onderhandeld op basis van
DBC's.9De toelatingscapaciteit geneeskundestudie zal dit jaar
toenemen tot 2400 en, als dat haalbaar is, in 2003 tot 2800. Eerder was sprake
dat in 2002 bezien zou worden of 2800 haalbaar was. Universiteiten hebben
aangegeven dat 2800 dit jaar geen bezwaar zou zijn. Wat is de oorzaak dat
deze beleidsdoelstelling niet kan worden verwezenlijkt? Kan een overzicht
worden gegeven van het aantal beroepsopleidingen tot huisarts en specialist
dat in 2001 is verwezenlijkt?De minister van OCenW bepaalt de toelatingscapaciteit van de geneeskundestudie.
De universiteiten hebben aan de minister van OCenW aangegeven dat zij een
instroom van 2800 wel aankunnen en dat er derhalve geen negende medische faculteit
noodzakelijk is.Na publicatie van het rapport van de commissie Linschoten
(mei 2002) echter, heeft de minister van OCenW uiteindelijk dit voorjaar besloten
tot een uitbreiding tot 2550 in 2002. Tegelijkertijd wordt ingezet op de ontwikkeling
van nieuwe opleidingen, op het grensvlak van geneeskunde en techniek.Een overzicht van de gerealiseerde opleidingsplaatsen voor huisarts en
specialist is vermeld in tabel 44 van het Jaarbeeld Zorg 2001 (pag. 82). Het
betreft 419 plaatsen voor de huisartsopleiding en 711 specialistenopleidingsplaatsen.10Het wegwerken van de achterstanden bij RIO's heeft
succes gehad. Welke extra kosten bracht dit met zich mee in 2001? Wat zijn
de totale kosten van de RIO's?Voor het wegwerken van de achterstanden bij de RIO's is in 2001 via de
Landelijke vereniging van indicatieorganen in totaal een bedrag van f 4,9
mln (€ 2,2 mln) beschikbaar gesteld.Onderstaande tabel geeft vanaf mei 2000 de resultaten weer in termen van
het aantal cliënten dat gemiddeld niet binnen een termijn van zes weken
een indicatiebesluit ontvangt. PeildatumAchterstand
(gemiddeld) 15 mei 20007 819 1 november 20002 4481 maart 2001820 1 juni 2001433 1 december 200125De RIO's worden gesubsidieerd door de gemeenten. De Landelijke vereniging
van indicatieorganen geeft aan dat in 2001 een bedrag van circa f 230
mln (circa € 105 mln) is geraamd in de gezamenlijke begrotingen.11In tabel 1 op blz 18 van het Jaarbeeld Zorg wordt een
opsomming gegeven van de volume-intensiveringen per sector. Is nu al duidelijk
of alle intensiveringen daadwerkelijk tot besteding zijn gekomen? Zo nee,
waar zal naar verwachting onderuitputting optreden?Tabel 1 geeft de actuele stand van de intensiveringen. Hierin is, conform
de voorlopige afrekening 2001, zo veel mogelijk op basis van realisatiecijfers
verwerkt wat tot besteding is gekomen. Over eventuele afwijkingen ten opzichte
van deze stand wordt u geïnformeerd in het Jaarbeeld Zorg 2002.12Het CBS heeft op 3 juni jl. een overzicht gegeven van
de uitgaven in de zorg in 2001. Kunt u aangeven op welke punten deze gegevens
van het CBS corresponderen met het financieel beleid op hoofdlijnen zoals
gepresenteerd in het Jaarbeeld Zorg 2001? Op welke punten is er een verschil
te constateren? Waaraan zijn eventuele verschillen te wijten?Het CBS kent een andere definitie van zorguitgaven dan het kabinet. Het
kabinet kent een indeling die ondere andere aansluit bij de bestuurlijke taakverdeling.
Het CBS niet. De belangrijkste verschillen zijn:1. Het CBS telt zaken tot de zorg die in de kabinetsdefinitie niet tot
de zorg gerekend worden, zoals ARBO-diensten, kinderopvang, WVG en delen van
het welzijnswerk. Hierdoor komen de zorguitgaven in 2001 circa € 4
à 5 mld hoger uit dan in de VWS definitie.2. Het CBS telt ook uitgaven in het derde compartiment mee (bij fysiotherapie,
tandheelkunde en geneesmiddelen). Hierdoor komen de zorguitgaven zorguitgaven
in 2001 circa € 1 à 2 mld hoger uit dan volgens de kabinetsdefinitie.3. Het CBS werkt voor instellingen niet met de budgetten zoals in de kabinetsdefinitie,
maar met de werkelijke uitgaven. Hiertussen kunnen verschillen bestaan.Door alle definitieverschillen komen de zorguitgaven bij het CBS in 2001
circa € 8 mld hoger uit. De ontwikkeling
in de zorguitgaven ligt echter op een vergelijkbare orde van grootte.13Blijkens figuur 1 is van een groot aantal ziekenhuizen
de wachttijd orthopedie niet bekend. De minister heeft in het verleden toegezegd
maatregelen te zullen nemen tegen ziekenhuizen die hun wachttijden niet bekend
maken. Welke maatregelen zijn genomen tegen de instellingen die geen opgave
hebben gedaan?Elke maand ontvang ik van Prismant gegevens uit de landelijke databank
wachttijden van de NVZ. Ziekenhuizen leveren aan deze databank gegevens over
hun wachttijden voor de betreffende specialismen. Uit de gegevens over december
2001 blijkt dat de relatieve deelname door ziekenhuizen voor orthopedie (kliniek)
op dat moment 91% bedroeg. Het aantal deelnemende ziekenhuizen laat over het
gehele jaar een stijging zien. Gelet op deze stijging en de verwachting dat
in de nabije toekomst alle ziekenhuizen hun wachttijdgegevens zullen aanleveren,
zie ik vooralsnog geen noodzaak maatregelen te nemen tegen de instellingen
die nog geen opgave hebben gedaan. Hierbij wil ik nog opmerken dat het gegeven
dat instellingen die in december 2001 geen opgave deden voor orthopedie, niet
inhoudt dat het betreffende ziekenhuis voor geen enkel specialisme gegevens
heeft aangeleverd.14Voor specifieke wachtlijstverrichtingen heupen, knieën
en cataracten hebben aanbieders afspraken gemaakt om in 2001 ongeveer 26 000
extra ingrepen te verrichten, waarvan er circa 15 000 zijn gerealiseerd.
Bij deze cijfers maakt Prismant een voorbehoud. Met betrekking tot extra verrichtingen
is door de regering steeds aangegeven dat betaling plaatsvindt op basis van
het principe «boter bij de vis». Als dat zo is, hoe kan het dan
zijn dat het werkelijke aantal verrichtingen nog niet bekend is?«Boter bij de vis» houdt in dat instellingen worden betaald
voor de productie die daadwerkelijk is geleverd. Door het CTG wordt jaarlijks
de gerealiseerde productie in het kader van «boter bij de vis»
vastgesteld. Instellingen leverden daartoe in mei 2002 de gegevens betreffende
de (wachtlijst)productie in 2001 aan bij het CTG. Het CTG is druk doende deze
gegevens te verwerken, waardoor de cijfers van Prismant nog niet definitief
zijn.15Kan worden aangegeven waardoor bepaalde ziekenhuizen
er in slagen de wachtlijsten succesvol te verkorten en anderen niet? Op welke
wijze denkt u de succesvolle methoden te bevorderen?Bepaalde ziekenhuizen zijn inderdaad beter in staat wachttijden te verkorten
dan andere. Dit heeft te maken met de diversiteit tussen ziekenhuizen. Een
meer in het oog springende reden is dat best practices niet door alle ziekenhuizen
worden overgenomen. Over methoden om implementatie van best practices te bevorderen,
schreef ik reeds in mijn brief d.d. 30 mei 2002 met kenmerk CZ/B/2286807.
Hierin heb ik aangegeven dat ik het CTG heb verzocht om, vooruitlopend op
de toepassing van DBC's in 2003, nog eens kritisch te kijken naar de wijze
waarop de prikkels in de bekostigingssystematiek maximaal gericht kunnen worden
op het stimuleren tot productie.16Kan een verklaring worden gegeven voor de afname van
orthopedie-opnamen en dagopnamen (met uitzondering van de academische ziekenhuizen)?In de periode van 1998–2000 is het relatieve aandeel van het aantal
orthopedie opnamen ten opzichte van het totaal aantal klinische opnamen groter
geworden. Het aantal orthopedie opnamen is in deze periode weliswaar met 1,7%
per jaar afgenomen, maar daar staat tegenover dat het aantal orthopedie dagopnamen
met 2,3% per jaar is gestegen. In het kader van doelmatigheid wordt er naar
gestreefd om mensen, zoveel als mogelijk, in dagopname te behandelen. De stijging
in het aantal orthopedie dagopnamen vind ik dan ook een positieve ontwikkeling.
Per saldo zijn in de periode 1998–2000 meer mensen geholpen; 212 in
totaal. Het aantal opnamen voor orthopedie daalde met 3 226, het aantal
dagopnamen steeg met 3 438.17Welke normen worden gehanteerd voor de wachttijden
voor levensbedreigende ziekten en niet-levensbedreigende ziekten? Welke normen
worden gehaald en welke niet?Het veld heeft zelf streefnormen opgesteld voor een aanvaardbare wachttijd,
de zogenoemde Treeknormen. Voor niet-levensbedreigende ziekten stelt deze
norm dat 80% van de wachtenden binnen 7 weken geholpen dient te worden. Voor
levensbedreigende ziekten is geen Treeknorm vastgesteld. Mijn uitgangspunt
is steeds geweest dat acute zorg altijd direct geleverd moet worden. Ik wil
er overigens op wijzen dat voor vrijwel alle specialismen geldt dat er een
ziekenhuis bestaat, in de eigen regio of daarbuiten, waar men voor electieve
zorg binnen de Treeknormen kan worden behandeld.18Waarom zijn niet alle specialismen opgenomen in tabel
6?Er is voor gekozen de specialismen waarvan bekend is dat er wachtlijstproblemen
spelen op te nemen. Deze specifieke specialismen en verrichtingen komen terug
in de meeste publicaties over wachttijden. Een overzicht van alle specialismen
zou onoverzichtelijk worden.19In 2001 is sprake van een uitbreiding met 58 agio's.
Is dit genoeg? Zo nee, wat wordt hieraan gedaan?Neen. In samenwerking met de ziekenhuizen, de wetenschappelijke verenigingen
van medische specialisten en zorgverzekeraars wordt ernaar gestreefd om in
2002 300 extra agioplaatsen te realiseren.In totaal wordt de opleidingscapaciteit daardoor met ca. 50% uitgebreid
(van 650 naar 950).20Kan een overzicht worden gegeven van de ingezette wachtlijstmiddelen/productie
in relatie tot de ontwikkeling van de gemiddelde wachttijd per specialisme?Zie het antwoord op vraag 5.21Bij de vaststelling van de instellingsbudgetten wordt
rekening gehouden met de gerealiseerde productie in het betreffende jaar (boter-bij-de-vis).
Het inkomen van medisch specialisten is echter nog niet afhankelijk van de
gerealiseerde productieontwikkeling. Wanneer gaat dit veranderen?De lump summen van de medisch specialisten zijn vanaf 1 januari
2001 mede afhankelijk van de gerealiseerde ziekenhuisproductie. De ontwikkeling
van de ziekenhuisproductie is daarbij ruim gedefinieerd: ook toename als gevolg
van wachtlijsttoeslagen en zorgvernieuwing worden daartoe gerekend.22In 2001 is voor de GGZ achtereenvolgens € 37,5
mln en € 40,8 mln extra beschikbaar gesteld. Op basis van voorlopig
onderzoek is 75% van de gemaakte productieafspraken gerealiseerd. Waarom geen
100%? Is dus ook maar 75% van bovengenoemde bedragen uitbetaald? Welke zorg
is hiervoor geleverd (uitgesplitst naar zorgsoort)? Op welke manier verhouden
zich deze bedragen met het investeringsbedrag van € 161,4 mln?Uit de realisatiecijfers van het CTG is inmiddels gebleken dat de GGZ
er in 2001 in is geslaagd om 100% van de beschikbaar gestelde wachtlijstmiddelen
(€ 78,3 mln) om te zetten in productie.Uit het door het bureau Hoeksa, Homans en Menting (HHM) uitgevoerde onderzoek
naar de inzet van de wachtlijstmiddelen is gebleken dat het merendeel van
de extra productie gericht is op uitbreiding van de ambulante contacten. De
aantallen wachtenden waren daar het grootst. De totale extra productie was
gericht op een groei van de ambulante contacten; uitbreiding van het aantal
behandelingen door vrijgevestigde psychotherapeuten; uitbreiding van plaatsen
begeleid zelfstandig wonen; nieuwe projecten voor speciale doelgroepen (zoals
autisme, eetstoornissen, ADHD etc.); extra plaatsen beschermd wonen; toename
van contacten voor intake/diagnostiek/onderzoek; extra plaatsen crisisopvang;
inzet van gespecialiseerde GGZ voor consultatie bij verwijzers in de eerstelijn
om onnodige verwijzing te voorkomen; extra plaatsen dagbesteding; verhoging
bezetting bedden; extra plaatsen psychiatrische gezinsbegeleiding; het opzetten
van mobiele teams voor patiënten die niet in GGZ-instellingen
verblijven en tot slot voor extra plaatsen deeltijdbehandeling.Op pagina 23 is in tabel 3 «ingezette wachtlijstmiddelen/productie»
per sector de ingezette wachtlijstmiddelen- en productiemiddelen cumulatief
weergegeven ten opzichte van 1998. Dit betekent dat er in 2001 € 102,9
mln (€ 161,4 mln -/- € 58,5 mln) extra middelen zijn ingezet
voor wachtlijsten en productie. De in 2001 ingezette wachtlijstmiddelen voor
de GGZ bedragen € 78,3 mln. Het verschil is besteed aan productie
(in dit geval uitbreidingsbouw), dat niet is meegenomen in het eerder genoemde
bedrag van € 78,3 mln.23De uniforme wachtlijstregistratie van de GGZ is een
positieve ontwikkeling. Is er een vergelijkbare ontwikkeling in andere sectoren?
Hoe is een goede afstemming tussen de verschillende registratiesystemen gewaarborgd?Andere sectoren beschikken al over wachtlijstregistraties. De Nederlandse
Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ) heeft een registratie voor de wachtlijsten
van ziekenhuizen, de gehandicaptensector beschikt over wachtlijstinformatie
in het Zorgregistratiesysteem (ZRS) en voor verpleging en verzorging worden
wachtlijstmetingen uitgevoerd door het bureau Hoeksa, Homans en Menting. De
ontwikkeling van de AWBZ-brede zorgregistratie zal een stroomlijning met zich
meebrengen van de nu nog sectorspecifieke wachtlijstsystemen in de care.24De gemiddelde wachttijd in de GGZ-sector is in 2001
toegenomen van 33,8 weken naar 39 weken. De productiegegevens in Tabel 9 laten
zien dat er op sommige onderdelen, bijvoorbeeld bij het RIAGG, een forse achteruitgang
van de productie te zien is. In totaal is er voor de wachtlijstaanpak 2001, € 78,3
mln extra beschikbaar gesteld. Kan een verduidelijking worden gegeven?In 2001 is € 78,3 mln beschikbaar gesteld voor de aanpak van
de wachtlijsten in de GGZ. Uit de CTG-realisatiecijfers voor 2001 is gebleken
dat 100% van deze middelen zijn omgezet in extra productie. De totale productie
in de GGZ is, gemiddeld genomen, gestegen. Tabel 9 laat een afname zien bij
de verpleegdagen en gemiddelde verpleegduur in de psychiatrische ziekenhuizen.
Deze afname maakt, in samenhang met de toename op de dagbehandelingen en poliklinische
verrichtingen, duidelijk dat het door VWS ingezette streven naar meer extramularisering
(vermaatschappelijking van GGZ-patiënten) vruchten begint af te werpen.Een stijging van de gemiddelde wachttijd wordt niet alleen bepaald door
productie maar ook door aanmeldingen van nieuwe patiënten. Gegevens over
het aantal aanmeldingen in 2001 is nog niet bekend. Uit eerdere gegevens blijkt
dat er maandelijks ongeveer 41 000 inschrijvingen en opnames zijn in
de GGZ.25Bij verstandelijk gehandicapten is het aantal indicaties
verdubbeld van 8700 tot 16 000. Wat is hiervoor de verklaring?De toename is onder meer het gevolg van het manifest worden van een omvangrijke
latente vraag naar zorg van mensen die niet op wachtlijsten stonden maar wel
een reële behoefte hebben aan zorg. Deze vraag komt mede naar boven doordat
via de flexibilisering van de AWBZ meer zorg op maat mogelijk is. Met name
de thuiswonende gehandicapten hebben nu meer mogelijkheden tot ondersteuning.
Vroeger werd de zorg vooral intramuraal geleverd. De mogelijkheid om te kiezen
tussen de zorg in natura of een persoonsgebonden budget (PGB)
heeft eveneens geleid tot een aanzienlijke toename van de indicaties. Voor
het PGB is namelijk een aanvullende indicatie nodig. Daarnaast is er in toenemende
mate sprake van aanvragen voor herindicaties van cliënten die al zorg
krijgen maar hun zorgvraag willen actualiseren en omzetten in een zorgarrangement
op basis van de mogelijkheden die de wachtlijstaanpak gehandicaptenzorg nu
biedt. Ten slotte heeft ook de verdere formalisering en aanscherping van de
uitvoering van de indicatiestellingsprocedures in relatie tot de meer actieve
rol van de zorgkantoren op het gebied van de zorgtoewijzing geleid tot een
toename van indicaties en herindicaties.26In de gehandicaptenzorg is € 318,3 mln geïnvesteerd.
Kan dit bedrag uitgesplitst worden naar zorgsoort en het effect hiervan op
de wachtlijsten?Genoemd bedrag bestaat voor € 241,1 mln (zie tabel 18 op blz.
34) uit intensiveringen ten behoeve van de wachtlijstaanpak. Dit bedrag is
berekend op kasbasis, d.w.z. dat het uiteindelijke beslag op jaarbasis hoger
komt te liggen. Voor de wachtlijstdaling verwijs ik u naar de tabellen 11
en 12 in het Jaarbeeld Zorg 2001.Voor dit bedrag zijn 22 538 cliënten aan zorg geholpen (zie
tabel 15 op blz. 33). Hiervan hebben ca. 1700 cliënten zorg ontvangen
waarbij AWBZ bekostigde bouw betrokken is.Van de overige ontvingen:– circa 5600 cliënten ondersteuning bij het wonen– circa 4900 cliënten ondersteuning bij dagbesteding– circa 6600 cliënten een vorm van ambulante zorg– circa 3800 cliënten een behandel/groepscontact, cq. diagnose
in de ZG-sector.Het overige deel bestaat deels uit andere intensiveringen, zoals die voor
hulpmiddelen en intensiveringen in het kader van de meerjarenafspraken. Daarnaast
zit in het financieel beslag in 2001 het jaarbeslag van de volume-uitbreidingen
uit 2000, terwijl in 2000 daarvan alleen het kaseffect opgenomen was.27Wat moet precies onder «ondersteuning»
bij dagbesteding en wonen worden verstaan?Hieronder wordt verstaan professionele zorgverlening, vooral bestaande
uit activerende en ondersteunende begeleiding van cliënten die wonen
in een woonvoorziening en/of dagbesteding krijgen.28Kan een overzicht gegeven worden van de benodigde productie
op grond van de vraag naar verpleging en verzorging in relatie tot de geleverde
productie? Kan voorts een uitsplitsing worden gemaakt naar investering en
productie?Voor een antwoord op deze vraag verwijs ik kortheidshalve naar de brief
voortgang wachtlijstaanpak V&V sector, die op 28 maart 2002 naar
de Kamer is gezonden. Hierin is de meest recente wachtlijstpeiling opgenomen
alsmede een analyse van de benodigde extra productie om de wachtlijsten op
te lossen. Hierbij dient te worden aangetekend dat het zeer lastig is om de
extra benodigde productie te kunnen bepalen. Aan het berekenen van de benodigde
productie liggen namelijk vele veronderstellingen ten grondslag.29De productie in verpleeg- en verzorgingshuizen is blijkens
tabel 20 toegenomen. Zijn er bij het beschikbaar stellen van extra middelen
afspraken gemaakt over de te realiseren extra productie? Zo ja, stemt de realisatie
overeen met de gemaakt afspraken?Ja, de zorgkantoren maken met de zorginstellingen afspraken over de te
realiseren aanvullende productie. De realisatie van de productie loopt macro
wat achter bij de afspraken, omdat de aspiraties van de instellingen vaak
hoog zijn en de mogelijkheden tot productieuitbreiding optimistisch benaderd
worden. Er wordt echter nagecalculeerd op de werkelijk gerealiseerde productie.Om de afstand tussen afspraken en realisatie te verkleinen hebben we de
mogelijkheid geschapen om naast de afspraken aan het begin van het jaar ook
gedurende het jaar de productieafspraken op grond van de werkelijk gerealiseerde
productie zowel te verhogen als te verlagen. Deze worden op 1 december
door het CTG in het budget verwerkt.30Hoeveel extra personeel is aangenomen als gevolg van
de extra investeringen in het arbeidsmarktbeleid?In 1999 werden de arbeidsmarktconvenanten ondertekend en werd het arbeidsmarktbeleid
geïntensiveerd. In het Jaarbeeld Zorg 2001 is te zien dat in 1999 het
aantal banen in de zorg en welzijnssector 920 000 bedroeg. In 2001 is
dat aantal toegenomen tot 986 000. Dit is een toename van 7,2%. Ter vergelijking:
voor Nederland als geheel was deze toename 5,1%. De sector heeft het dus relatief
goed gedaan op de arbeidsmarkt. De relatie tussen de extra investeringen en
het extra personeel is echter niet zonder meer eenduidig. Naast het sinds
1999 geïntensiveerde beleid op het specifieke terrein van arbeidsmarkt,
zijn ook de intensiveringen door middel van extra zorgbudgetten en het beschikbaar
stellen van de wachtlijstmiddelen van invloed geweest.31De toename van de zorgproductie in verpleging en verzorging
is grotendeels in de extramurale zorg gerealiseerd. Dit sluit aan bij de wens
van mensen om zo lang mogelijk thuis te blijven wonen en daar zorg op maat
te ontvangen. Zijn er ook mensen die niet thuis willen blijven wonen? Krijgen
deze mensen ook wat ze willen?Uiteraard zijn er ook mensen, die gelet op hun zorgbehoefte, een indicatie
voor intramurale opname hebben en daar ook gebruik van wensen te maken. Dat
blijkt uit de wachtlijstgegevens en dat betekent dat deze mensen op dit moment
niet de zorg krijgen, die zij geïndiceerd kregen. De meeste wachtenden
krijgen echter wel overbruggingszorg. Uit onderzoek blijkt dat 60 á
70% daarmee tevreden is. Formeel staan zij op de wachtlijst, maar ze wensen
meestal niet opgenomen te worden.32Hoe verhoudt zich het bedrag van € 274,5
mln van de viersporen-aanpak arbeidsmarktbeleid tot de gelden die in tabel
23 zijn genoemd?Het bedrag van € 274,5 mln betreft het bedrag dat het kabinet
extra ter beschikking heeft gesteld bij Voorjaarsnota 2001 om knelpunten op
het gebied van arbeidsmarktbeleid aan te pakken. In de Zorgnota 2002 is de
verdeling van dit bedrag terug te vinden in tabel 11. Het bedrag van € 218
mln uit tabel 23 betreft het (afgeronde) bedrag van de extra kabinetsinzet,
exclusief het bedrag van € 56,8 mln dat via de sectorfondsen is
verdeeld.33Kan een overzicht worden gegeven van de feitelijke
verlaging van het ziekteverzuim in 2001 als gevolg van de investeringen?In het Jaarbeeld Zorg 2001 is te zien dat het ziekteverzuim in 2001 (op
basis van kwartaalcijfers) is gedaald. Inmiddels zijn ook jaarcijfers beschikbaar
gekomen en deze cijfers bevestigen het vermoeden zoals verwoord in het Jaarbeeld
Zorg 2001 dat het ziekteverzuim in 2001 zou dalen.In 1999, toen de arbeidsmarktconvenanten werden ondertekend, was het ziekteverzuim
7,8%. In 2000 is het ziekteverzuim gelijk gebleven en in 2001 is het gedaald
naar 7,5%.Het Kabinet heeft in de afgelopen kabinetsperiode de nodige middelen beschikbaar
gesteld voor verzuimbeleid. Het één op één vertalen
van ingezet beleid naar resultaten is niet altijd direct aantoonbaar, maar
het voortdurend op de agenda zetten van het thema ziekteverzuim en arbeidsomstandigheden
en het afsluiten van de arboconvenanten met de sociale partners heeft ongetwijfeld
tot een bewustwording in de zorg en welzijnsector van het onderwerp geleid.
De komende jaren zal echter moeten blijken of de intensiveringen zich inderdaad
blijven vertalen in het in 2001 ingezette dalende ziekteverzuim.34Kan worden aangegeven welk effecten de campagne voor
herintredende vrouwen heeft opgeleverd?In mei 2001 is gestart met het project Hard Nodig. De campagne heeft een
regionaal karakter, maar zal in 2002 landelijk operationeel zijn. Een groot
deel van de regio's moet nog starten met het project. Het project loopt nu
in 9 van de 23 regio's. Pas als het project landelijk operationeel is komen
resultaten beschikbaar.35Met betrekking tot behoud van personeel is een aantal
doelstellingen voor 2001 geformuleerd. In welke mate zijn die doelstellingen
bereikt?Over de realisatie van de doelstellingen met betrekking tot behoud in
het jaar 2001 is momenteel nog geen informatie beschikbaar. Voor zover er
informatie beschikbaar is, heeft die betrekking op 2000. In november zult
u, net als in voorgaande jaren, de Rapportage Arbeidsmarktbeleid Zorg en Welzijn
(samen met het Integrerend OSA-rapport Arbeid in Zorg en Welzijn) toegezonden
krijgen. In de begeleidende brief zal worden ingegaan op de resultaten van
het beleid met betrekking tot behoud.36Voor Regionalisering is € 19,4 mln uitgetrokken.
Welke kwantitatieve bijdrage heeft dit geleverd aan de speerpunten ziekteverzuim,
behoud, instroom en beeldvorming?De regio's hebben een belangrijke plaats bij het voorbereiden en uitvoeren
van het beleid, gebaseerd op het uitgangspunt «arbeidsmarktbeleid is
vooral regionaal beleid». In de beleidsvorming en -uitvoering kan daardoor
met de specifieke regionale verschillen rekening worden gehouden.Doelstelling van Regionalisering is om in alle regio's een geïntegreerd
regionale structuur te creëren met een zorgsectorbrede integrale samenwerking
van werkgevers en werknemers in de zorgsectoren, en overige relevante organisaties
(bijvoorbeeld regionale opleidingscentra en HBO's, gemeenten, en CWI's). Deze
samenwerking moet resulteren in een gezamenlijke regionale aanpak van arbeidsmarktbeleid.
Van deze gezamenlijke regionale aanpak kan niet eenduidig worden aangegeven
wat de één-op-één bijdrage is aan
de speerpunten ziekteverzuim, behoud, instroom en beeldvorming. Daarvoor is
de arbeidsmarkt te complex en van te veel andere invloeden afhankelijk.37Uit het beeldvormingsonderzoek blijkt dat jongeren
negatiever over het salaris en de werkdruk in de zorg denken. Wat wordt met
de resultaten van dit onderzoek gedaan? Zijn koepelorganisaties betrokken
geweest bij projecten die de beeldvorming van De Zorg moeten verbeteren? Is
nagedacht over een persoon van de koepelorganisatie die direct naar middelbare
scholen gaat om de beeldvorming van De Zorg onder scholieren te verbeteren?Voor het speerpunt beeldvorming zijn de sociale partners, dus zowel de
werkgevers verenigd in de koepelorganisaties als de werknemers verenigd in
de vakbonden, belangrijke samenwerkingspartners. Naast de sociale partners,
spelen ook de regiofunctionarissen (zie ook het antwoord op vraag 36), de
zorginstellingen en de scholen zelf een belangrijke rol bij projecten die
met beeldvorming (van jongeren) te maken hebben.Eén van de activiteiten op dit gebied bestaat uit het ontwikkelen
van een consistent pakket van lesmateriaal en methodieken waarmee jongeren
kennis kunnen maken met zorg(banen), geïnformeerd worden over opleidingen
en beroepen en geholpen worden bij hun beroepskeuze.38Kan een overzicht worden gegeven van de feitelijke
verlaging van de werkdruk ten opzichte van de investeringen?Het is niet eenvoudig om het aanwenden van de werkdrukmiddelen geïsoleerd
te verantwoorden. Instellingen bekostigen hun werkdrukbeleid immers uit meer
bronnen: via de sectorfondsen, via de in 2001 extra beschikbaar gestelde werkdrukmiddelen
en uit het reguliere budget dat een instelling krijgt via CTG-beleidsregels.Niet alleen bij instellingen maar ook bij de vrije beroepsbeoefenaren
in het VWS-veld is de werkdruk de resultante van tal van factoren. Bij de
laatste groep, i.c. voor de huisartsen, is bijvoorbeeld door het faciliteren
van een andere opzet voor de diensten op inconveniënte uren (de ANW-diensten:
avond-, nacht- en weekeindediensten) een vermindering van hun werkdruk tot
stand gebracht.In de zomer van 2001 hebben wij het onderzoeksrapport «Werklastmeting:
lastig?» van Prismant naar de Tweede Kamer gezonden. Uit dit onderzoeksrapport
blijkt dat werkdruk een complex begrip is en met veel factoren samen hangt.
Om inzicht te krijgen in de ontwikkeling van de werkdruk en de verschillende
factoren die hierop van invloed zijn, kan worden uitgegaan van de ontwikkeling
van het personeelsvolume en van indicatoren als het ziekteverzuim en personeelsverloop.
Ook worden in de verschillende zorgsectoren medewerkersraadplegingen gehouden
en benchmarkonderzoeken, welke informatie opleveren over de door de werknemers
ervaren werkdruk.Uit de medewerkersraadplegingen in de thuiszorg en de algemene ziekenhuizen
blijkt dat doelmatig opererende instellingen (instellingen die per fte veel
productie leveren) ook goed scoorden op de punten medewerkerstevredenheid,
cliënttevredenheid en ziekteverzuim. Het blijkt dat een hogere werklast
niet per definitie een lagere medewerkerstevredenheid betekent. Ook blijkt
goed management hier van cruciaal belang te zijn.39De Algemene Rekenkamer betoogt in haar rapport bij
de Financiële Verantwoording 2001 dat er geen transparant overzicht bestaat
van de extra intensiveringen. Kan een overzicht worden gegeven van intensiveringen die onder het begrotingsregime vallen en intensiveringen die
onder het Zorgnotaregime vallen? Kunt u per beleidsintensivering aangeven
of de intensiveringen hebben opgeleverd waarvoor zij bedoeld waren?De Algemene Rekenkamer geeft in zijn rapport op pagina 55 aan nog niet
te beschikken over het Jaarbeeld Zorg 2001. De conclusie van de Algemene Rekenkamer
dat «de informatie over de extra beleidsintensiveringen van VWS aan
transparantie kan winnen door een duidelijk onderscheid te maken tussen intensiveringen
die onder het begrotingsregime vallen en de intensiveringen die onder het
zorgnota regime vallen en door de intensiveringen in meer detail uit te werken»
is dan ook gebaseerd op wat er in de Financiële Verantwoording van de
begrotingsuitgaven vermeld is.In het algemeen kan gesteld worden dat de Financiële Verantwoording
zich richt op de verantwoording van de begrotingsuitgaven. De begrotingsintensiveringen
bestaan uit intensiveringen die vallen onder het regime van de «Rijksbegroting
eng» en intensiveringen die vallen onder het Budgettair Kader Zorg.
De onderstaande tabel geeft een overzicht van de begrotingsartikelen die onder
het Budgettair Kader Zorg (BKZ) vallen. Beleidsartikel 1Gezondheidsbevordering en -bescherming 2Curatieve Somatische Zorg 3Geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg en
maatschappelijke opvang4Gehandicaptenzorg en hulpmiddelenbeleid 5Verpleging en verzorging ouderen 6Arbeidsmarktbeleid 11 (gedeeltelijk)Inspecties (Inspectie Gezondheidszorg
en Keuringsdienst van Waren) 12Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu 14 (grotendeels)Departementsbrede programma-uitgaven
en enkele adviesradenDe bedragen van de begrotingsintensiveringen onder het BKZ maken onderdeel
uit van de totale volume-intensiveringen BKZ, die vermeld staan in tabel 1
van de beleidsagenda in het Jaarbeeld Zorg en de Financiële Verantwoording.Over de intensiveringen van VWS die uit de premies gefinancierd zijn,
wordt per beleidsterrein in het Jaarbeeld Zorg aangegeven of zij het beoogde
resultaat hebben opgeleverd. De VWS-intensiveringen in het Jaarbeeld Zorg
vallen geheel onder het Budgettair Kader Zorg. Voor zover de intensiveringen
met begrotingsmiddelen zijn gefinancierd, staat waar mogelijk bij de beleidsartikelen
in de Financiële Verantwoording aangegeven wat daarmee gerealiseerd is.40Bij de bespreking van de financiering van de AWBZ wordt
niet gesproken over een eventuele premieverhoging. Recente artikelen in de
pers spraken wel van de noodzaak tot verhoging. Is een verhoging van de AWBZ-premie
binnen afzienbare termijn noodzakelijk? Zo ja, met welk percentage?Het nieuwe kabinet zal moeten besluiten over de hoogte van de AWBZ premie.
Een eventueel besluit om de premie in 2003 te verhogen zal deels afhankelijk
zijn van de besluiten over de zorguitgaven die in de formatie worden gemaakt.
Op basis daarvan kan immers worden bepaald of de uitgaven structureel op een
hoger peil liggen dan de inkomsten gegeven de huidige premie.Een formele noodzaak om de premie te verhogen is er niet. Uitgaven en
inkomsten van de AWBZ hoeven niet elk jaar aan elkaar gelijk te zijn. Een verschil tussen inkomsten en uitgaven beïnvloedt wel het vermogen
van het Algemeen Fonds Bijzondere Ziektekosten (AFBZ). Het fonds heeft echter
een financiële relatie met 's rijks schatkist die er op neerkomt dat
het positieve of negatieve vermogen van dit fonds permanent gestald is in
de schatkist. Bij een positief vermogen hoeven er minder staatsleningen op
te worden genomen en bij een negatief vermogen worden er meer leningen opgenomen.
Ook bij een eventueel zeer groot negatief vermogen is er dus geen risico dat
de AWBZ verplichtingen niet nagekomen kunnen worden.Ondanks het bovenstaande ligt het niet in de rede om jarenlang de uitgaven
hoger te laten zijn dan de inkomsten. In het rapport van de studiegroep begrotingsruimte
staat als advies dat zou moeten worden gestreefd naar structureel lastendekkende
premie. Of die premie op een hoger niveau komt te liggen dan het huidige is
mede afhankelijk van de hoogte van de rijksbijdragen. Eventuele tekorten in
het AFBZ kunnen immers zowel worden weggewerkt door verhoging van de rijksbijdrage
of de BIKK als door verhoging van de premie. Besluiten hierover dienen door
het nieuwe kabinet genomen te worden. De BIK is de rijksbijdrage waarmee de
premiederving als gevolg van de belastingherziening wordt opgevangen.41Bij kraamzorg is een tegenvaller van € 19,1
mln opgetreden, die onder andere samenhangt met de afname van de mogelijkheid
van verzekeraars om onder het maximumtarief te contracteren. Wordt dit veroorzaakt
door een tekort aan verloskundigen? Is het mogelijk tarieven te drukken door
gediplomeerde verloskundigen alleen daar in te zetten waar een gediplomeerde
echt vereist is, en eenvoudiger taken over te laten aan minder gekwalificeerden?De tegenvaller in de kraamzorg wordt niet veroorzaakt door een tekort
aan verloskundigen. De in de vraag veronderstelde relatie tussen de tegenvaller,
het tekort aan verloskundigen en de geopperde mogelijkheid de tarieven te
«drukken» bestaat niet.Kraamzorgtarieven kennen een maximum waarover zorgaanbieder en zorgverzekeraar
kunnen onderhandelen. In gebieden van schaarste aan kraamzorgpersoneel contracteren
partijen veelvuldig op het maximumniveau. Dit niveau is in 2001 aanzienlijk
verhoogd en op grote schaal zijn aanbieders met verzekeraars een maximumtarief
overeengekomen; reden waardoor de uitgaven in de kraamzorg zijn gestegen.
Door het contracteren op maximumniveau moet onder meer gewaarborgd worden
dat de zorgaanbieder de mogelijkheid krijgt om te investeren in het opleiden
en begeleiden van nieuw kraamzorgpersoneel. De schaarste aan personeel in
de kraamzorg heeft de afgelopen jaren gezorgd voor aanzienlijke «onderconsumptie»
van deze voorziening -de vraag ernaar is steeds onverminderd groot gebleven
en meegestegen met de geboortecijfers.Het «drukken» van tarieven door «gediplomeerde»
verloskundigen in te zetten waar dat «echt vereist is en eenvoudiger
taken over te laten aan minder gekwalificeerden» is niet mogelijk. Ten
eerste bestaan meer of minder gekwalificeerde verloskundigen niet; elke verloskundige
is op één niveau gekwalificeerd voor zijn of haar taak. Ten
tweede zijn de verloskundige taken als zodanig niet betrokken bij het bepalen
van de hoogte van het kraamzorgtarief.Vermoedelijk doelt de vragensteller op een differentiatie in taken bij
de kraamverzorgende.Het kraamzorgtarief ligt sinds 2001 op een voor de partijen aanvaardbaar
niveau; dit tarief geldt voor alle taken van de kraamverzorgende. De grootste
brancheorganisatie in de kraamzorg en de beroepsvereniging streven naar een
«integrale benadering» van het vak kraamverzorgende. Dat wil zeggen,
dat geen «knip» wordt gelegd tussen de «echte» zorggerelateerde taken en de meer huishoudelijke taken. Ik onderschrijf
dit en ben van mening dat een dergelijke scheiding slechts in geval van grote
krapte zou moeten worden toegepast.42Tabel 44 geeft een overzicht van de gerealiseerde instroomcapaciteit
van de beroepsopleiding. In 2001 zijn 419 huisartsen in opleiding ingestroomd.
Hoe verhoudt dit zich tot de veel hogere aantallen welke zijn genoemd bij
de begrotingsbehandeling 2001? Wat is hiervan de oorzaak?Er is sprake van een geraamde gefaseerde uitbreiding naar 670 opleidingsplaatsen
voor haio's in 2004 te beginnen met 420 plaatsen in 2001. Voor 2001 lopen
de raming en de realisatie vrijwel parallel.43Moet tabel 47 zo gelezen worden dat er geen nominale
mee- of tegenvallers zijn bij de uitgaven voor geneesmiddelen? Wat is hiervoor
de verklaring? Hoe is de vermindering van uitgaven voor nieuwe geneesmiddelen
te verklaren?Nominale mee- of tegenvallers geneesmiddelenDe reden voor het feit dat er in tabel 47 geen nominale meeof tegenvallers
zijn gemeld is technisch. Het onderscheid tussen nominale en volumeontwikkeling
bij de geneesmiddelenuitgaven is namelijk niet eenduidig te bepalen. Het kabinet
gaat daarom uit van een nominale ontwikkeling die samenhangt met de algemene
loon- en prijsontwikkeling. Afwijkingen ten opzichte van de geraamde uitgavenontwikkeling
worden toegedeeld aan de volumeontwikkeling.In dit geval wordt de meevaller voor het grootste deel verklaard doordat
de uitgaven aan nieuwe geneesmiddelen in 2001 zijn achtergebleven bij de raming.
De uitgavengroei door nieuwe geneesmiddelen is in principe nieuwe zorg en
daarom volume. Technische gronden en de werkelijke oorzaak leiden tot dezelfde
conclusie: toedeling aan volume.De meevaller aan uitgaven voor nieuwe geneesmiddelenDe uitgaven voor nieuwe geneesmiddelen in 2001 zijn achtergebleven bij
de raming. Een reden hiervoor is dat een aantal nieuwe (wees)geneesmiddelen
pas laat in het jaar in het pakket is opgenomen. Daarnaast was bijvoorbeeld
het anti-reuma middel Enbrel, dat in 2000 is opgenomen in het pakket, nog
steeds in onvoldoende mate beschikbaar: als gevolg van technische aspecten
van de productiewijze van dit middel kon de fabrikant nog niet aan de vraag
voldoen.Ten algemene geldt dat de uitgaven aan nieuwe geneesmiddelen moeilijk
exact te ramen zijn, het is niet op voorhand mogelijk om in te schatten hoeveel
nieuwe geneesmiddelen in een jaar geïntroduceerd zullen worden en tegen
welke kosten. Het aantal nieuwe geneesmiddelen en de bijbehorende kosten fluctueren
van jaar tot jaar, waardoor onderschrijdingen en overschrijdingen elkaar kunnen
afwisselen. Uit de onderschrijding in het jaar 2001 mag dan ook niet de conclusie
worden getrokken dat hier sprake is van een structureel verschijnsel.44Hoeveel extra capaciteit is er gekomen als gevolg van
de extra investeringen in de maatschappelijke opvang?De capaciteit van maatschappelijke opvang voorzieningen, die bij de Federatie
Opvang zijn aangesloten, steeg van 8 256 plaatsen (zowel residentieel als ambulant) in 1997 tot 11 575 in 2000. Dat is een stijging
van ruim 25%, waarvan het grootste deel in 2000 werd gerealiseerd. De resultaten
van de investeringen in 2001 verschijnen in het eerstvolgende Jaarbericht
van de Monitor Maatschappelijke Opvang die eind 2002 zal verschijnen.45In tabel 52 en 53 worden de uitgaven in de GGZ toegelicht.
Niet duidelijk is hoeveel extra verrichtingen er zijn gedaan, en of dit aantal
overeenstemt met de afspraken die zijn gemaakt bij het beschikbaar stellen
van extra middelen. Kunnen deze vragen alsnog worden beantwoord?Of de extra verrichtingen overeenstemmen met de gemaakte productieafspraken
wordt getoetst door het CTG. Uit de cijfers van het CTG blijkt dat het totaal
beschikbare bedrag voor de wachtlijsten in 2001 (€ 78,3 mln) volledig
is besteed conform de tussen aanbieders en zorgkantoren afgesproken productie
op basis van de regionale wachtlijstplannen.46In tabel 54 en 55 worden de uitgaven in de Gehandicaptenzorg
toegelicht. Niet duidelijk is hoeveel extra verrichtingen er zijn gedaan en
of dit aantal overeenstemt met de afspraken die gemaakt zijn bij het beschikbaar
stellen van extra middelen. Kunnen deze vragen alsnog worden beantwoord?De intensiveringen in de gehandicaptensector die rechtstreeks zijn te
koppelen aan extra verrichtingen, in termen van meer productie, betreffen:• Wachtlijstaanpak: met deze intensivering zijn 22 853 mensen
geholpen. Tabel 15 van het Jaarbeeld zorg bevat een nadere uitsplitsing van
deze extra productie. Deze uitbreiding is boven verwachting.• Dagbesteding aan de groep zeer ernstig verstandelijk gehandicapten:
deze uitbreiding heeft geresulteerd in 1 tot 2 uur extra dagbesteding per
cliënt.47In tabel 56 en 57 worden de uitgaven in de sector Verpleging
en Verzorging toegelicht. Niet duidelijk is hoeveel extra verrichtingen er
zijn gedaan en of dit aantal overeenstemt met de afspraken die gemaakt zijn
bij het beschikbaar stellen van extra middelen. Kunnen deze vragen alsnog
worden beantwoord?De extra productie wordt weergegeven in tabel 20, 21 en 22 van het Jaarbeeld
Zorg 2001. In mijn antwoord op vraag 29 heb ik reeds aangegeven, dat de realisatie
van de aanvullende productie enigszins achterblijft bij de gemaakte afspraken.De financiën zijn wel gerelateerd aan de productie. In de door u
genoemde toelichting op tabel 56 en 57 wordt aangegeven in welke omvang er
inde afgelopen jaren extra middelen beschikbaar zijn gesteld. Daarbij is voor
het beschikbaar stellen van de extra middelen een bepaalde mate van realisatie
van de aanvullende productieafspraken geraamd.Het kabinet heeft afgesproken dat het twee keer per jaar bekijkt of haar
raming van de benodigde extra middelen om de wachtlijsten te verminderen moet
worden bijgesteld.XNoot1Samenstelling:Leden: Terpstra (VVD), fng. voorzitter, Noorman-den Uyl (PvdA), Rijpstra
(VVD), Cornielje (VVD), Rouvoet (ChristenUnie), Van Blerck-Woerdman (VVD),
Buijs (CDA), Atsma (CDA), Ross-van Dorp (CDA), Hamer (PvdA), Arib (PvdA),
Bussemaker (PvdA), Vendrik (GroenLinks), Kant (SP), Eurlings (CDA), Van Oerle-van
der Horst (CDA), Zvonar (LPF), Bonke (LPF), Dekker (LPF), Van Geen (D66),
Jense (LN), Vietsch (CDA), Jukema (LPF), Tonkens (GroenLinks) en Joldersma
(CDA).Plv. leden: Vacature (VVD), Vacature (PvdA), Vacature (VVD), Vacature
(VVD), Van der Vlies (SGP), Vacature (VVD), Ferrier (CDA), Cörüz
(CDA), Mosterd (CDA), Vacature (PvdA), Vacature (PvdA), Vacature (PvdA), Rosenmöller
(GroenLinks), Vergeer-Mudde (SP), Vacature (CDA), Aasted-Madsen-van Stiphout
(CDA), Smolders (LPF), T. De Graaf (LPF), De Jong (LPF), Dittrich (D66),
Teeven (LN), Vacature (CDA), Wiersma (LPF), Van Gent (GroenLinks) en Verburg
(CDA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28380-56.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl