Wijziging Wetboek Strafvordering i.v.m. regeling bevoegdheden tot vorderen gegevens financiële sector; Advies en nader rapport
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28353, nr. B

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

08-05-2002

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

28353 nr. B

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamArtikel 1 van het protocol (verzoek om mededeling of verdachte
cliënt is bij een bank)Artikel 2 van het protocol (vorderen van gegevens over
rekeningen en transacties)OndertekeningLichaamOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28353Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 33 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 353Wijziging van het Wetboek van Strafvordering in verband met de regeling
van bevoegdheden tot het vorderen van gegevens van instellingen in de financiële
sector, mede ter uitvoering van het op 16 oktober 2001 te Luxemburg tot stand
gekomen Protocol bij de Overeenkomst betreffende de wederzijdse rechtshulp
in strafzaken tussen de Lid-Staten van de Europese Unie, door de Raad vastgesteld
overeenkomstig artikel 34 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (vorderen
gegevens financiële sector)BADVIES RAAD VAN STATE EN NADER RAPPORTHieronder zijn opgenomen het advies van de Raad van State d.d. 12 maart
2002 en het nader rapport d.d. 19 april 2002, aangeboden aan de Koningin
door de minister van Justitie. Het advies van de Raad van State is cursief
afgedrukt.Bij Kabinetsmissive van 7 januari 2002, no. 02.000026, heeft Uwe Majesteit,
op voordracht van de Minister van Justitie, bij de Raad van State ter overweging
aanhangig gemaakt het voorstel van wet met memorie van toelichting tot wijziging
van het Wetboek van Strafvordering in verband met de regeling van bevoegdheden
tot het vorderen van gegevens van instellingen in de financiële sector,
mede ter uitvoering van het op 16 oktober 2001 te Brussel totstandgekomen
Protocol bij de Overeenkomst betreffende de wederzijdse rechtshulp in strafzaken
tussen de Lid-Staten van de Europese Unie, door de Raad vastgesteld overeenkomstig
artikel 34 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (vorderen gegevens
financiële sector).Het wetsvoorstel voorziet in nieuwe opsporingsbevoegdheden in het Wetboek
van Strafvordering tot het vorderen van gegevens bij financiële instellingen,
zowel voor nationale opsporingsonderzoeken als voor internationale rechtshulpverzoeken.
De voorstellen strekken ten dele tot uitvoering van het onlangs totstandgekomen
protocol bij de Overeenkomst betreffende de wederzijdse rechtshulp in strafzaken
tussen de lidstaten van de Europese Unie (hierna: het protocol).1 Daarnaast zijn de voorstellen direct gebaseerd op een aantal aanbevelingen
van de Commissie Strafvorderlijke gegevensvergaring in de informatiemaatschappij,
naar haar voorzitter genoemd de commissie-Mevis.2De Raad van State maakt over het wetsvoorstel en de toelichting enige
opmerkingen, in het bijzonder betreffende de wenselijkheid van versnelde –
zij het gedeeltelijke – invoering van de aanbevelingen van de commissie-Mevis
en de verhouding van de voorgestelde bevoegdheden tot de bestaande bevoegdheden
in het Wetboek van Strafvordering (WvSv). Hij plaatst enige kanttekeningen
bij de toelichting op het voorstel. Blijkens de mededeling van de Directeur van Uw kabinet van 7 januari
2002, nr. 02.000026, machtigde Uwe Majesteit de Raad van State zijn advies
inzake het bovenvermelde voorstel van wet rechtstreeks aan mij te doen toekomen.Dit advies, gedateerd 12 maart 2002, nr. W03.01.0698/I, bied ik U hierbij
aan.1. Versnelde invoeringHet wetsvoorstel maakt deel uit van het pakket wetgevende maatregelen
ter vergroting van de mogelijkheden tot opsporing van terroristische misdrijven.1 Het voorstel strekt mede tot uitvoering van het op 16 oktober
2001 tot stand gekomen protocol bij de overeenkomst betreffende de wederzijdse
rechtshulp in strafzaken met het oog op de bestrijding van de criminaliteit,
in het bijzonder de georganiseerde criminaliteit, het witwassen en de financiële
criminaliteit. In verband met de terroristische aanvallen in de Verenigde
Staten op 11 september 2001 is binnen de Europese Unie (EU) besloten
tot een versnelde totstandkoming van het protocol en zijn de lidstaten gehouden
tot ratificatie van het protocol voor het einde van 2002. De voorgestelde
opsporingsbevoegdheden tot het vorderen van gegevens van financiële instellingen
zijn niet beperkt tot«terroristische misdrijven» als bijzondere
vorm van zware, georganiseerde criminaliteit2,
maar kunnen – wat betreft het vorderen van bepaalde identificerende
gegevens bij een financiële instelling– terzake van alle strafbare
feiten worden toegepast. Wat verdergaande bevoegdheden betreft kunnen zij
worden toegepast terzake van misdrijven waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten
(voor een deel nog nader ingeperkt door een koppeling aan het toepassingsbereik
van de bijzondere opsporingsbevoegdheden (artikel 126o WvSv, ernstige misdrijven
in georganiseerd verband)).Gelet op de in EU-verband genomen besluiten heeft de Raad begrip voor
het aanstonds – zonder tussenschakeling van een kabinetsstandpunt –
opstellen van een wetsvoorstel op grond van een deel van de aanbevelingen
van de commissie-Mevis. Een belangrijke beperking van het nu voorliggende
voorstel in vergelijking met de aanbevelingen van de commissie is daarin gelegen
dat het slechts betrekking heeft op het vorderen van gegevens bij instellingen
in de financiële sector, maar de principiële vragen betreffende
de aard van de voorgestelde bevoegdheden zijn als gevolg van deze versnelling
nu al aan de orde.De Raad is van oordeel dat de toelichting dieper zou moeten ingaan op
deze vragen.3 Daarbij doelt hij in het bijzonder
op de redenen om, naast de algemene bevoegdheid tot inbeslagneming of het
ter inbeslagneming vorderen van voorwerpen, bevoegdheden in het leven te roepen
om gegevens te vorderen. De Raad deelt op zichzelf de opvatting, verwoord
in paragraaf 4.4 van de toelichting, dat behoefte bestaat aan zo'n nieuwe
opzet, nu gebruik van de op voorwerpen toegesneden bevoegdheden (zoals inbeslagneming
van de fysieke dragers van geautomatiseerde gegevens) vaak disproportioneel
zou zijn. De commissie heeft daaraan uitgebreide beschouwingen gewijd en is
tevens ingegaan op de verhouding tot de vrijwillige verstrekking overeenkomstig
de wetgeving betreffende persoonsregistraties (thans de Wet bescherming persoonsgegevens)
en op de voorziene werkwijzen in de opsporingspraktijk. Nu met het voorstel
wordt vooruitgelopen op een kabinetsstandpunt over het rapport van de commissie-Mevis,
dient een en ander in de toelichting adequaat te worden besproken. Verder
is naar het oordeel van de Raad een nauwkeurige omschrijving gewenst van de
verwachtingen die naast de bestrijding van terroristische misdrijven ook op
andere terreinen aan het wetsvoorstel verbonden zijn.1. Naar aanleiding van het advies van de Raad is in de toelichting een
passage toegevoegd waarin, overeenkomstig het advies van de Raad, dieper wordt
ingegaan op de aard van de voorgestelde bevoegdheden. De Raad verwees hiervoor
naar het rapport van de Commissie Strafvorderlijke gegevensvergaring in de
informatiemaatschappij (hierna de Commissie Mevis), dat mede ten grondslag
ligt aan het wetsvoorstel. De Raad onderschrijft de opvatting in paragraaf 4.4.
van de memorie van toelichting, dat behoefte bestaat aan nieuwe bevoegdheden
in het Wetboek van Strafvordering naast de algemene bevoegdheden tot inbeslagneming.
De Raad geeft aan dat de Commissie Mevis hieraan uitgebreide beschouwingen
heeft gewijd, terwijl deze commissie tevens is ingegaan op de
verhouding tot de vrijwillige verstrekking van gegevens op basis van de Wet
persoonsregistraties, (thans de Wet bescherming persoonsgegevens) en op de
voorziene werkwijzen in de opsporingspraktijk. In de memorie van toelichting
is naar aanleiding van het advies van de Raad een passage toegevoegd waarin
wordt aangegeven waarom verstrekking op basis van vrijwilligheid niet voorziet
in een toereikende regeling. Indien de afweging of de gegevens verstrekt moeten
worden overgelaten wordt aan de instelling in de financiële sector, hetgeen
bij verstrekking op basis van de WBP het geval is, kan niet worden voldaan
aan de verplichtingen van het protocol. Daarnaast doen zich bij de verstrekking
op vrijwillige basis nu reeds knelpunten voor in de praktijk. Deze zijn in
paragraaf 5 van de memorie van toelichting genoemd.Op de voorziene werkwijzen in de opsporingspraktijk is reeds ingegaan
in paragraaf 5 van de memorie van toelichting. Ook wordt in de memorie
van toelichting reeds een omschrijving gegeven van de verwachtingen die naast
het bestrijden van terroristische misdrijven ook op andere terreinen aan het
wetsvoorstel verbonden zijn. De Raad acht het gewenst deze te geven. Het wetsvoorstel
voorziet in implementatie van het protocol en strekt er daarmee toe de regels
inzake de wederzijdse rechtshulp in strafzaken tussen de lidstaten van de
Europese Unie te verbeteren, met het oog op de bestrijding van de criminaliteit,
in het bijzonder de georganiseerde criminaliteit, het witwassen en de financiële
criminaliteit. Daarnaast zijn de bevoegdheden ook van veel belang voor nationale
opsporingsonderzoeken. Gegevens van instellingen in de financiële sector
zijn namelijk belangrijk in veel opsporingsonderzoeken, niet alleen indien
het gaat om financiële criminaliteit, maar ook bij andere vormen van
criminaliteit. Gegevens over rekeningen en financiële transacties verschaffen
namelijk inzicht in patronen van contacten en handelingen. Zij kunnen bovendien
licht werpen op financiële stromen en vormen om die reden een onmisbaar
onderdeel van het financieel rechercheren. De verwachtingen omtrent het wetsvoorstel
zijn dat de nieuwe bevoegdheden zeer kunnen bijdragen aan de opsporing van
strafbare feiten.2. De uitvoering van het protocolDe combinatie van de implementatie van het Protocol met het gedeeltelijk
uitvoeren van de aanbevelingen van de commissie-Mevis maakt het wenselijk
in de toelichting expliciet in te gaan op de punten van verschil. Relevant
zijn in het bijzonder de artikelen 1 tot en met 3 van het protocol. De Raad
adviseert deze punten van verschil toe te lichten.Artikel 1 van het protocol (verzoek om mededeling of verdachte
cliënt is bij een bank)a. Artikel 1 van het protocol houdt in dat iedere lidstaat maatregelen
moet treffen om naar aanleiding van een verzoek van een andere lidstaat vast
te kunnen stellen of een verdachte één of meer rekeningen bezit
of controleert bij een op zijn grondgebied gevestigde bank. Volgens het wetsvoorstel
kunnen de vorderingen worden gedaan tegen «eenieder die beroeps- of
bedrijfsmatig een financiële dienst verleent». Hoewel het gebruik
van dit ruimere begrip – dat ook financiële instellingen, kredietinstellingen,
effecteninstellingen, beleggingsinstellingen, wisselkantoren en verzekeringsbedrijven
omvat – begrijpelijk is, adviseert de Raad een toelichting te geven
op dit verschil in reikwijdte.b. Verder spreekt artikel 1 van het protocol over de situatie dat een
(rechts)persoon «tegen wie een strafrechtelijk onderzoek is ingesteld
een of meer rekeningen bezit of controleert».1
Dit houdt in dat alleen gegevens kunnen worden opgevraagd die betrekking hebben
op de persoon tegen wie het onderzoek is gericht, dus van verdachte personen.
Maar volgens het voorgestelde artikel 126nc WvSv kan de opsporingsambtenaar
vorderen bepaalde gegevens van een persoon te verstrekken «in geval
van verdenking van een strafbaar feit». De Raad adviseert de redenen
voor en de betekenis van dit verschil nader te motiveren.c. De verplichting om gegevens over bankrekeningen te verstrekken geldt
volgens artikel 1, derde lid, van het protocol alleen indien het strafrechtelijk
onderzoek betrekking heeft op een strafbaar feit waarop in de verzoekende staat naar de wettelijke omschrijving een vrijheidsstraf is gesteld
met een maximum van vier jaar of meer en in de aangezochte staat een vrijheidsstraf
met een maximum van twee jaar of meer. Daarnaast geldt de verplichting ook
wanneer het onderzoek betrekking heeft op enkele andere genoemde strafbare
feiten, strafbaar gesteld in artikel 2 van de Europol-overeenkomst of een
strafbaar feit als bedoeld in de overeenkomst aangaande de bescherming van
de financiële belangen van de EU.1 De Raad
adviseert in de toelichting de van het protocol afwijkende keuze voor een
geschakeerde toekenning van bevoegdheden, samengevat in onderdeel 1 van dit
advies (waarbij terzake van bepaalde identificerende gegevens elk delict aanleiding
kan geven tot toepassing, en verdergaande bevoegdheden beperkt zijn tot ernstige
misdrijven), nader te motiveren.Artikel 2 van het protocol (vorderen van gegevens over
rekeningen en transacties)Artikel 2 houdt in dat iedere lidstaat op verzoek van een andere lidstaat
gegevens verstrekt betreffende gespecificeerde bankrekeningen en betreffende
banktransacties die in een bepaald tijdvak zijn uitgevoerd op één
of meer van deze rekeningen. Ten aanzien van de ernst van de delicten waarvoor
de bevoegdheid tot het verstrekken van gegevens betreffende rekeningen kan
worden toegepast, laat artikel 2 van het protocol de staten de ruimte. De
bevoegdheid van de officier van justitie tot het vorderen van andere gegevens
bestaat volgens het eerste lid van het voorgestelde artikel 126nd WvSv alleen
in geval van een verdenking terzake van een misdrijf als bedoeld in artikel
67, eerste lid, WvSv. Maar in uitzonderingsgevallen kan de bevoegdheid op
vordering van de officier en na machtiging van de rechter-commissaris ook
worden toegepast in geval van een verdenking van een strafbaar feit (zesde
lid). De Raad adviseert ook hier het verschil met het protocol uitdrukkelijk
toe te lichten.2. De Raad adviseert in de memorie van toelichting meer expliciet in te
gaan op de verschillen tussen enerzijds de implementatie van het Protocol
en anderzijds de gedeeltelijke uitvoering van de aanbevelingen van de Commissie
Mevis. De memorie van toelichting is naar aanleiding van dit advies op enkele
onderdelen aangevuld. Tevens is van de gelegenheid gebruik gemaakt enige andere
redactionele wijzigingen door te voeren.2a. Het eerste punt van verschil betreft de reikwijdte van de bevoegdheden.
In het protocol gaat het om het verkrijgen van gegevens van banken. De in
het wetsvoorstel opgenomen bevoegdheden strekken zich uit tot instellingen
in de financiële sector. De Raad heeft begrip voor deze ruimere reikwijdte
van het wetsvoorstel, maar meent dat dit meer toelichting behoeft. In paragraaf 4.1
van de memorie van toelichting is reeds ingegaan op dit verschil. Beschreven
is dat het in het belang van de opsporing nodig is de financiële sector
als geheel onder het wetsvoorstel te begrijpen. Bij de bestrijding van financieel
economische criminaliteit en bij het financieel rechercheren is deze gehele
sector van belang. Het is ongewenst binnen deze sector bepaalde onderdelen
van de sector wel en andere niet onder de werking van de bevoegdheden te laten
vallen. Niet alleen banken, maar ook kredietinstellingen, effecteninstellingen,
beleggingsinstellingen, wisselkantoren en verzekeringsbedrijven beschikken
over gegevens betreffende rekeningen en financiële transacties die van
groot belang zijn, ook voor de bestrijding van terroristische misdrijven.
De implementatie van het protocol vereist dat tenminste de banken onder de
reikwijdte van de bevoegdheden begrepen zijn. Het begrip «banken»
is in het protocol overigens niet gedefinieerd. Voor Nederland is het gewenst
bij de implementatie geen onderscheid binnen de financiële sector te
maken. Het protocol dient te worden geïmplementeerd op een wijze die
zo goed mogelijk tegemoet komt aan de nationale opsporingsbelangen en die
zo goed mogelijk past binnen de nationale wetgeving. Naar aanleiding van het
advies van de Raad is in de memorie van toelichting een passage opgenomen
over dit punt van verschil.2b. Het tweede punt van verschil betreft de (rechts)persoon over wie gegevens
gevorderd mogen worden. Het protocol spreekt – voor zover het betreft
het vaststellen of een (rechts)persoon een rekening bezit of controleert –
van een (rechts)persoon tegen wie een strafrechtelijk onderzoek
is ingesteld. Het wetsvoorstel schept een bevoegdheid tot het vorderen van
gegevens van ook niet-verdachte personen, indien dit nodig is voor de opsporing
van het strafbare feit. Indien de verdachte bijvoorbeeld – door gebruik
van diens codes dan wel pasjes – de bankrekening van een ander gebruikt,
dan wel een ander handelingen laat verrichten, dan kan het in het belang van
het onderzoek zijn gegevens betreffende die ander te vergaren.Het wetsvoorstel sluit op dit punt aan bij andere bevoegdheden tot opsporing
in het Wetboek van Strafvordering, zoals de bevoegdheden tot observatie, opnemen
van vertrouwelijke communicatie en onderzoek aan telecommunicatie. Ook de
bestaande bevoegdheden tot inbeslagneming en doorzoeking zijn niet beperkt
tot de persoon van de verdachte of tot voorwerpen die van de verdachte zijn.
Uitsluitend indien gegevens van personen redelijkerwijs kunnen bijdragen aan
een goede afronding van het opsporingsonderzoek, kunnen deze gegevens worden
vergaard. De bevoegdheid wordt dus afgegrensd door het belang van het opsporingsonderzoek.
Het beginsel van proportionaliteit brengt bovendien met zich mee dat aan de
motivering voor het vorderen van gegevens over personen die geen verdachte
zijn hogere eisen worden gesteld dan aan de motivering voor het vorderen van
gegevens over de verdachte. Een eventuele beperking van de persoonlijke levenssfeer
van de persoon over wie gegevens vergaard worden moet in verhouding staan
tot het belang voor het strafvorderlijk onderzoek. Een beperking van de persoonlijke
levenssfeer van de verdachte is eerder gerechtvaardigd dan een beperking van
de persoonlijke levenssfeer van een niet verdachte persoon. Naar aanleiding
van het advies van de Raad is in de memorie van toelichting een passage opgenomen
over dit punt van verschil.2c. Het derde punt van verschil betreft de strafbare feiten voor de opsporing
waarvan de bevoegdheden kunnen worden toegepast. Met de Raad wordt ingestemd
dat de keuze voor een geschakeerde toekenning van bevoegdheden afwijkt van
de indeling die in het protocol is opgenomen. Deze geschakeerde toekenning
is passend binnen het Wetboek van Strafvordering. Naarmate een opsporingsbevoegdheid
ingrijpender is, dient sprake te zijn van een verdenking van een ernstiger
strafbaar feit. Tevens kan hiermee worden voldaan aan de verplichtingen van
het Protocol. De memorie van toelichting is op dit punt aangevuld. Tevens
is van de gelegenheid gebruikt gemaakt de bevoegdheid tot het vorderen van
identificerende gegevens te beperken in die zin dat deze bevoegdheid niet
kan worden toegepast in geval van de verdenking van elk strafbaar, maar dat
het dient te gaan om een misdrijf.De Raad refereert aan artikel 2 van het protocol en de bepaling in het
voorgestelde artikel 126nd, zesde lid. Ook artikel 126n, zesde lid, past binnen
het Wetboek van Strafvordering en het Protocol verzet zich geenszins tegen
deze bepaling. Deze bepaling houdt in dat andere dan identificerende gegevens
kunnen worden gevorderd zonder dat de bevoegdheid wordt begrensd door de ernst
van het strafbare feit met betrekking waartoe de verdenking bestaat, indien
de rechter-commissaris hiertoe vooraf schriftelijk een machtiging verleend.
De betrokkenheid van de rechter-commissaris rechtvaardigt dat de afweging
kan worden gemaakt dat, hoewel het gaat om een minder ernstig strafbaar feit,
het belang van de bescherming van persoonsgegevens toch minder zwaar dient
te wegen dan de opsporing van het strafbare feit. Er kan een parallel getrokken
worden met de artikelen 105 Sv en 125i Sv. Deze artikelen betreffen bevoegdheden
van de rechter-commissaris die niet worden begrensd door de ernst van het
strafbaar feit omtrent waartoe de verdenking bestaat.3. Inpassing in het Wetboek van StrafvorderingDe voorgestelde bevoegdheden kennen raakvlakken en overlappingen met bestaande
bevoegdheden volgens het WvSv. Blijkens het rapport van de commissie-Mevis
doen zich thans praktische knelpunten voor doordat de strafvorderlijke bevoegdheden
te weinig zijn toegesneden op de geautomatiseerde gegevensverwerking. Dat
de opsporing afhankelijk is van vrijwillige medewerking van de houders op
grond van artikel 43 juncto artikel 9 van de Wet bescherming persoonsgegevens
(Wbp) wordt ongewenst geacht.De Raad kan zich in beginsel verenigen met het treffen van een nadere
wettelijke regeling. Degenen die voor persoonsregistraties verantwoordelijk zijn, zijn in het algemeen noch gekwalificeerd, noch gelegitimeerd
om het belang van de geregistreerde af te wegen tegen het belang van de voorkoming,
opsporing en vervolging van strafbare feiten als bedoeld in artikel 43 Wbp.
Dit onderwerp wordt aangestipt in paragraaf 5 van de toelichting. De
keuze voor een strafvorderlijke regeling heeft anderzijds tot gevolg dat een
samenloop met bestaande strafvorderlijke bevoegdheden zou kunnen ontstaan.
Daarbij gaat het om het bevel tot uitlevering van voorwerpen (artikel 96a,
105), het bevel tot het vergaren en vastleggen van gegevens (artikel 125i),
het bevel tot het verschaffen van bescheiden en gegevens in het kader van
een strafrechtelijk financieel onderzoek (artikel 126a) en het bevel tot het
verstrekken van verkeersgegevens (artikel 126n). De strekking van paragraaf 4.4
van de toelichting lijkt te zijn dat de oude bevoegdheden alleen nog subsidiair
bij gebleken noodzaak mogen worden toegepast. Hierna worden enkele punten
gesignaleerd waarvan de Raad bespreking in de toelichting gewenst acht.a. Het wetsvoorstel ziet op het verstrekken van bestaande en toekomstige
gegevens.1 Bestaande gegevens kunnen zijn opgeslagen
in een geautomatiseerd werk of op andere wijze zijn vastgelegd, bijvoorbeeld
op papier. Voor bestaande gegevens kunnen de strafvorderlijke autoriteiten
een bevel tot uitlevering terzake van een bepaalde gegevensdrager (papier,
een diskette, cd-rom) geven. Gegevensdragers zijn voorwerpen en als zodanig
vatbaar voor beslag. Volgens de toelichting leiden de voorgestelde bevoegdheden
tot het vorderen van gegevens ertoe dat geen gebruik van de bevoegdheden tot
het bevelen van de uitlevering van voorwerpen mag worden gemaakt, indien met
de toepassing van de voorgestelde bevoegdheden kan worden volstaan. In dit
opzicht kunnen systematische problemen rijzen. Denkbaar is dat een vordering
tot het verstrekken van gevoelige gegevens (vergelijk het voorgestelde artikel
126nf) wettelijk niet mogelijk is omdat het geen misdrijf betreft dat een
ernstige inbreuk op de rechtsorde oplevert, zoals artikel 126nf eist. In een
voorkomend geval kan de opsporingsambtenaar dan op grond van artikel 96a een
bevel tot uitlevering geven en de gegevensdrager met gevoelige gegevens onder
zich nemen. Voor de inbeslagneming maakt de bestaande wetgeving immers geen
onderscheid tussen «gevoelige» en«ongevoelige» voorwerpen.
De zware eisen die artikel 126nf stelt aan het vorderen van gevoelige gegevens
zijn in dat geval niet van toepassing.Illustratief is voorts artikel 126a: tijdens een strafrechtelijk financieel
onderzoek kan de opsporingsambtenaar eenieder bevelen hem op de eerste vordering
opgave te doen of inzage of afschrift te geven van bescheiden of gegevens
en de aldus verstrekte bescheiden in beslag te nemen. Anders dan de nieuwe
bepalingen onderscheidt artikel 126a niet tussen soorten van gegevens, zodat
de opsporingsambtenaar krachtens artikel 126a ook «gevoelige»
gegevens kan vorderen.Deze voorbeelden laten zien dat een nadere toelichting van de verhouding
tussen oude en nieuwe bevoegdheden gewenst is. Volgens paragraaf 4.4
van de toelichting gaan de voorgestelde bevoegdheden voor op de bestaande
bevoegdheden tot het bevelen van de uitlevering van voorwerpen. De Raad adviseert
uiteen te zetten waarop deze stelling berust.b. Het vergaren en vastleggen van gegevens en het vorderen van verkeersgegevensArtikel 125i WvSv bevat de bevoegdheid tot het bevelen om toegang tot
bepaalde gegevens te verlenen, gegevens vast te leggen of over te brengen.
In het kader van het wetsvoorstel computercriminaliteit II is voorgesteld
om artikel 125i te wijzigen.2 In de toelichting
wordt niet ingegaan op (het nieuw voorgestelde) artikel 125i en de verhouding
tot de bevoegdheden tot het vorderen van opgeslagen en vastgelegde gegevens.
Daarvoor is temeer reden nu de commissie-Mevis heeft voorgesteld om artikel
125i grondig te wijzigen.In de toelichting wordt evenmin ingegaan op de verhouding tussen de thans
voorgestelde bevoegdheden en de in het kader van het wetsvoorstel vorderen
gegevens telecommunicatie3 voorgestelde nieuwe
bevoegdheden. De Raad beveelt aan ook in dit opzicht aandacht te schenken
aan de verhouding tussen de nieuwe en bestaande bevoegdheden. 3. De Raad kan zich in beginsel verenigen met het treffen van een nadere
wettelijke regeling. De gegevensvergaring dient niet gebaseerd te worden op
artikel 43 jo artikel 9 WBP. De Raad stelt wel vast dat de nieuwe bevoegdheden
raakvlakken en overlappingen kennen met bestaande bevoegdheden in het Wetboek
van Strafvordering. De Raad signaleert enkele punten die in de memorie van
toelichting besproken moeten worden. De memorie van toelichting is naar aanleiding
van dit advies op enkele onderdelen aangevuld. De redactionele kanttekening
van de Raad is overgenomen. Tevens is van de gelegenheid gebruik gemaakt enige
andere redactionele wijzigingen door te voeren.3a. Zoals de Raad opmerkt, is in paragraaf 4.4. van de memorie van
toelichting vermeld dat de voorgestelde bevoegdheden tot het vorderen van
gegevens ertoe leiden dat geen gebruik van de bevoegdheden tot het bevelen
van de uitlevering van voorwerpen mag worden gemaakt, indien met de toepassing
van de voorgestelde bevoegdheden kan worden volstaan. Er is geen vrije keuze
tussen de bevoegdheid gegevens te vorderen en de bevoegdheid de uitlevering
te vorderen van de gegevensdrager. Zoals in de memorie van toelichting is
vermeld, geldt reeds nu dat de inbeslagneming van de dragers van gegevens
disproportioneel kan zijn in verband met de hoeveelheid gegevens die daarop
aanwezig kan zijn en in verband met de gevolgen voor de beslagene, aan wiens
beschikkingsmacht de gegevensdrager wordt onttrokken. Dit geldt temeer indien
in het Wetboek van Strafvordering op de strafvorderlijke gegevensvergaring
toegesneden bevoegdheden tot het vorderen van gegevens zullen zijn opgenomen.
Het is in strijd met de beginselen van proportionaliteit en subsidiariteit
de uitlevering van de gegevensdrager te vorderen, indien met het vorderen
van de gegevens kan worden volstaan. Bovendien kan er sprake zijn van misbruik
van bevoegdheid indien de gegevensdrager wordt gevorderd, terwijl het niet
om de gegevensdrager te doen is, maar uitsluitend is om de gegevens. Dit geldt
temeer indien het te doen is om gevoelige gegevens waarvoor een speciale bevoegdheid
is opgenomen die aan zwaardere voorwaarden is verbonden. Het zal dus inderdaad
zo zijn dat de voorgestelde bevoegdheden tot het vorderen van gegevens ertoe
leiden dat geen gebruik van de bevoegdheden tot het bevelen van de uitlevering
van voorwerpen mag worden gemaakt, indien met de toepassing van de voorgestelde
bevoegdheden kan worden volstaan. In de voorgestelde bevoegdheden is voor
het vorderen van gevoelige gegevens vereist dat er een verdenking is van een
misdrijf dat een ernstige inbreuk op de rechtsorde oplevert. Indien het opsporingonderzoek
niet gericht is op een misdrijf dat een ernstige inbreuk op de rechtsorde
oplevert, maar op een minder ernstig misdrijf, kunnen deze gegevens dus niet
ter beschikking van het onderzoek komen. De memorie van toelichting is –
zoals de Raad aanbeveelt – aangevuld met een passage over het voorgaande.De Raad wijst er voorts op dat artikel 126a Sv, dat ondermeer betrekking
heeft op het vorderen van gegevens tijdens een strafrechtelijk financieel
onderzoek (sfo), geen onderscheid maakt naar soorten gegevens. Om die reden
stelde de Commissie Mevis (in paragaaf 9.4 van haar rapport) voor artikel
126a aan te passen. De commissie aanvaardt dat de bevoegdheidstoedeling ten
behoeve van het sfo een andere is dan die ten behoeve van ander opsporingsonderzoek
maar meent dat wel een uitzondering nodig is voor de gevoelige gegevens. Zij
stelt voor deze uit te zonderen van de reikwijdte van artikel 126a, eerste
lid. Bij de uitvoering van de aanbevelingen van de Commissie Mevis zal artikel
126a in deze zin worden aangepast.3b. Artikel 125i Sv blijft ongewijzigd van kracht. Pas bij de uitvoering
van de aanbevelingen van de Commissie Mevis zal artikel 125i worden aangepast.
Dit betekent dat naast de voorgestelde bevoegdheden tot het vorderen van gegevens
van instellingen in de financiële sector, die toekomen aan de opsporingsambtenaar
of de officier van justitie, de bevoegdheid van artikel 125i, die toekomt
aan de rechter-commissaris, gehandhaafd blijft. Hiertegen bestaat geen bezwaar.Een samenloop van de voorgestelde bevoegdheden met de bevoegdheden die
in het kader van het wetsvoorstel vorderen gegevens telecommunicatie worden
voorgesteld, kan zich niet voordoen, nu de eerstgenoemde bevoegdheden uitsluitend
kunnen worden toegepast jegens instellingen in de financiële sector en
de bevoegdheden uit het wetsvoorstel vorderen gegevens telecommunicatie
jegens aanbieders van openbare telecommunicatie- netwerken en -diensten.4. De bewaring en vernietiging van gegevensNoch de wet, noch de toelichting gaat in op de bewaring en de vernietiging
van door toepassing van de nieuwe bevoegdheden vergaarde gegevens. De Raad
beveelt aan, te verduidelijken welke regels hiervoor zullen gelden.4. Voor de bewaring en de vernietiging van gegevens die worden verkregen
door de toepassing van de voorgestelde nieuwe bevoegdheden zullen de regels
van de Wet politieregisters gelden. De Wet politieregisters bepaalt dat gegevens
die in het kader van een strafvorderlijk onderzoek worden vergaard, in beginsel
moeten worden opgeslagen in een zogenaamd tijdelijk register. Een tijdelijk
register is een bijzonder register in de zin van de Wet politieregisters.
Opneming van persoonsgegevens in een tijdelijk register vindt slechts plaats
met het oog op het doel waarvoor het register is aangelegd. Dat betekent dat
uitsluitend die gegevens worden bewaard die relevant zijn voor het desbetreffende
strafvorderlijk onderzoek.De Raad van State geeft U in overweging het voorstel van wet te zenden
aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal, nadat aan het vorenstaande aandacht
zal zijn geschonken.De Vice-President van de Raad van State,H. D. Tjeenk WillinkIk moge U verzoeken het hierbij gevoegde gewijzigde voorstel van wet en
de gewijzigde memorie van toelichting aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal
te zenden.De Minister van Justitie,A. H. Korthals XNoot1In de goedkeuring van het protocol is voorzien bij een afzonderlijk wetsvoorstel,
waarover de Raad van State van het Koninkrijk heden eveneens advies heeft
uitgebracht (no. W03.01.0703/I).XNoot2Gegevensvergaring in strafvordering, Nieuwe bevoegdheden tot het vorderen
van gegevens ten behoeve van strafvorderlijk onderzoek, Rapport van de Commissie
Strafvorderlijke gegevensvergaring in de informatiemaatschappij. De commissie
heeft haar voorstellen in de vorm van een concept-wetsvoorstel gegoten. In
het voorliggende wetsvoorstel zijn veel van de aanbevelingen integraal overgenomen.XNoot1Kamerstukken II 2001/02, 27 925, Terroristische aanslagen in de Verenigde
Staten.XNoot2Zie in dit verband het wetsvoorstel terroristische misdrijven, dat thans
voor advies ligt bij de Raad van State (no. W03.01.0694/I).XNoot3Vergelijk ook de discussie in Rechtsgeleerd Magazijn Themis (februari
2002), bladzijden 27–35.XNoot1Met «controleren» wordt beoogd dat ook gegevens kunnen worden
verkregen indien iemand onder een bepaalde dekmantel cliënt is bij de
bank.XNoot1Volgens het zesde lid kan de Raad op grond van artikel 34, tweede lid,
onder c, van het verdrag betreffende de Europese Unie besluiten het derde
lid uit te breiden.XNoot1In de toelichting is niet ingegaan op de betekenis van het begrip gegevens,
een kernbegrip in deze materie. In haar rapport gaat de commissie-Mevis wel
hierop in.XNoot2Wijziging van het Wetboek van Strafrecht, het Wetboek van Strafvordering
en de Telecommunicatiewet in verband met nieuwe ontwikkelingen in de informatietechnologie,
Kamerstukken 26 671.XNoot3Wijziging van het Wetboek van Strafvordering en andere wetten in verband
met de aanpassing van de bevoegdheden tot het vorderen van gegevens terzake
van telecommunicatie (vorderen gegevens telecommunicatie), kamerstukken II
2001/02, 28 059, nrs. 1–3. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28353-B.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl