Justitiële inrichtingen; Verslag algemeen overleg gehouden op 17 november 2005, over de nazorg overlevenden Schipholbrand
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24587, nr. 156

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

09-01-2006

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2005-2006

24587 nr. 156

04-01-2006

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de bewindsliedenNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24587Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 48 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 587Justitiële Inrichtingennr. 156VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 4 januari 2006De vaste commissie voor Justitie1 heeft op
17 november 2005 overleg gevoerd met minister Donner van Justitie en
minister Verdonk voor Vreemdelingenzaken en Integratie over:– nazorg overlevenden Schipholbrand (nr. 25,
pagina 1662–1669).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit.Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Vos (GroenLinks) wijst op de brief
van 17 november waarin staat dat over personen geen gegevens kunnen worden
verstrekt, terwijl minister Donner de Kamer heeft toegezegd dat hij desgevraagd
alle informatie zal verstrekken. Op welke wijze kan de Kamer de beloofde gegevens
verkrijgen?Minister Donner is zich er niet van bewust
dat hij de Kamer heeft toegezegd, informatie over personen te verstrekken.
Gelet op de verhoudingen, de discussies hierover met de Kamer en de gevolgen
van de toepasselijke wetgeving zullen concrete gegevens niet in het openbaar
via de Kamer worden verstrekt. Wel is hij bereid om concrete gevallen toe
te lichten persoonlijk bespreken. In januari 2002 is uitvoerig met de Kamer
gesproken over de wijze waarop in het bijzonder vanuit het gevangeniswezen
informatie over individuen aan de Kamer verstrekt wordt. Conform de afspraken
hierover wordt nu gehandeld. Bovendien wijst de bewindsman erop dat, mede
naar aanleiding van het vorige debat, de opvangkwestie onderzocht wordt door
de Onderzoeksraad voor Veiligheid. Ook uit dien hoofde is er nu geen aanleiding
om op dit niveau informatie te verstrekken.De heer De Wit (SP) trekt uit de woorden van
de bewindsman de conclusie dat hij geen concrete informatie kan geven.Minister Donner antwoordt dat persoonlijke
informatie over medische bezoeken en dergelijke niet op de gevraagde wijze
kan worden verstrekt.Hij heeft geprobeerd, deze informatie in geanonimiseerde vorm te geven
door aantallen te noemen.De voorzitter vat samen dat er een verzoek
ligt om een overleg over de nazorg voor de overlevenden van de Schipholbrand,
onder andere naar aanleiding van de bezoeken die de leden van de commissie
jongstleden vrijdag hebben afgelegd. In deze context kan de Kamer haar vragen
en opmerkingen kwijt.Mevrouw Vos (GroenLinks) vraagt de minister
om informatie op vertrouwelijke basis over alle overlevenden van de brand
die daarna op verschillende plaatsen in detentie zijn ondergebracht. Daarna
wil zij deze informatie op vertrouwelijke wijze met de minister bespreken.De fractie van GroenLinks heeft een aantal mensen nadrukkelijk om toestemming
gevraagd om ze met naam en toenaam in dit overleg te noemen. Verleden week
vrijdag hebben de commissieleden een bezoek gebracht aan de detentieboot in
Rotterdam en aan Kamp Zeist. Deze bezoeken hebben haar ongerustheid over de
zorg en nazorg niet weggenomen. De overlevenden vertellen namelijk een heel
ander verhaal. Vier mensen die bij de bewindsman geklaagd hebben, zijn boos
op hem omdat hij in de Kamer zei dat hem daar niets van bekend is. Zo heeft
de heer Benai de bewindsman verteld dat hij bang is en dat hij niet kan slapen.
Hij heeft verbrande mensen gezien, hij heeft meer behoefte aan psychische
en medische zorg en hij vindt het verschrikkelijk om weer opgesloten te zijn.
De heer Nouri is ernstig getraumatiseerd, heeft dit de minister medegedeeld
en vraagt dringend of hij niet meer opgesloten hoeft te worden. Hij heeft
mensen zien verbranden, maar kon ze niet helpen. Hij kreeg zelfs een pistool
op zich gericht. Hij heeft grote behoefte aan veel intensievere psychologische
begeleiding, maar krijgt die maar eenmaal per week. Ook vroeg hij om een deken,
maar kreeg deze niet. Hoe heeft de bewindsman deze gesprekken ervaren? Hoe
komt het dat de versies van beide partijen zo verschillend zijn?In Zeist zijn gesprekken gevoerd met hulpverleners, directie en vier vrouwen
die daar vastzitten. De vrouwen zijn goed opgevangen, maar zijn elke nacht
bang als de celdeur wordt gesloten. Mevrouw Vos heeft anderen gesproken, waaronder
cliënten van Vluchtelingenwerk, die wel ernstige klachten hebben over
de wijze waarop zij behandeld zijn. Zij vinden dat de psychische en medische
begeleiding tekortschiet en zij verafschuwen vooral het nachtelijke opsluiten.
Mevrouw Abende, een Surinaamse vrouw, heeft ademhalingsmoeilijkheden. Haar
is een longfoto beloofd, maar die is nog steeds niet gemaakt. Verder heeft
zij een bobbel op haar pols waarvoor zij geen medische zorg krijgt. De heer
Adipeju heeft naar zijn idee tien dagen in een isoleercel gezeten. Hij moest
verleden week naar de rechtbank, is toen weer vastgezet en heeft daardoor
het bezoek aan de rechtbank niet kunnen afleggen.Mevrouw Vos doet een dringende oproep om mensen die op deze manier getraumatiseerd
zijn niet in detentie op te sluiten en ze onder te brengen in een normaal
opvangcentrum. In Zeist ontstond de indruk dat het team medische en geestelijke
verzorgers onvoldoende menskracht heeft voor een fatsoenlijke begeleiding.
Deze verzorgers vertelden dat de klachten van de betrokkenen verergeren. Een
deskundige van het Trimbosinstituut bevestigt dat een posttraumatisch syndroom
pas na enige tijd kan worden vastgesteld. Behandeling van de betrokkenen is,
zoals ook uit onderzoek in Israël blijkt, cruciaal voor het verwerken
van stress. Hoe zijn pogingen tot herstel van trauma’s te rijmen met
het plan van de bewindsvrouw om mensen uit te zetten, terwijl niet eens kan
worden vastgesteld hoe ernstig zij getraumatiseerd zijn?Mevrouw Vos doet een dringend beroep op de bewindslieden om mensen niet
meer op straat te zetten wanneer zij door de rechter of de vreemdelingenbewaring
uit detentie worden ontslagen. De heer Ricardo zat in Zeist en
is op straat gezet. Hij mocht formeel in het AZC Markelo verblijven, maar
ook daar is hij weer op straat gezet. Deze man heeft dringend psychische en
medische begeleiding nodig, maar krijgt deze niet. Door vrijwillige hulpverleners
is hij elders ondergebracht. Mevrouw Vos vindt dat men niet op deze manier
met mensen kan omgaan. Zij verdienen goede medische en psychische nazorg en
een goede huisvesting.Tot slot memoreert mevrouw Vos een hartenkreet van bewaarders die nu in ’t
Nieuwe Lloyd vanuit Schiphol aan het werk gaan: de situatie is slecht, er
zijn te weinig mensen en als het om de bewaring gaat, zijn er onvoldoende
goed opgeleide mensen. Veel overlevenden van de brand dragen nog dezelfde
kleren, in hun cel heeft de wc een open deur, ze zijn vies en voelen zich
naar. Ook hier schiet de psychologische hulp te kort. Het baart mevrouw Vos
ernstige zorgen dat er volgens deze bewaarders geen goed vluchtplan is. Wil
de minister hierop ingaan en wil hij pogingen ondernemen om de situatie in ’t
Nieuwe Lloyd te verbeteren?De heer De Wit (SP) heeft bij het bezoek verleden
week aan de «bajesboot» een verslag gekregen over de behandeling
van de vier personen die hij gesproken heeft. De bewindsman zegt nu dat hij
geen details kan verstrekken, hoewel die wel in het verslag staan. De heer
De Wit vindt dit niet consistent en meent dat de Kamer, juist in het belang
van de nazorg, recht heeft op inzicht in de gang van zaken.Hij stelt vast dat de Kamer nu voor de vierde keer spreekt over de verschrikkelijke
brand in het cellencomplex in Schiphol-Oost en de gruwelijke gevolgen daarvan.
Volgens hem is men geen stap verder gekomen met de behandeling van de overlevenden.
Na het bezoek aan de overlevenden op de «bajesboot» heeft hij
vastgesteld dat er een groot verschil bestaat tussen de verhalen van de betrokkenen
aldaar en de weergave daarvan door de minister in de Kamer.Uit het overzicht van de vier personen op de «bajesboot» blijkt
dat de intake door verpleegkundigen is gedaan en dat na verloop van tijd enkelen
door een arts zijn bezocht. Er bestaat echter grote behoefte aan gesprekken
met een psycholoog. Met twee van de vier personen waarmee de heer De Wit een
gesprek heeft gevoerd, is er pas na vier tot zeven dagen een gesprek met de
psycholoog gevoerd. Mensen die zwaar getraumatiseerd zijn, moeten vanaf het
begin door een deskundige worden begeleid, maar dit is noch op de «bajesboot»
gebeurd, noch in Kamp Zeist.Er ligt een fundamenteel probleem ten grondslag aan de klachten over de
opvang van de slachtoffers. De hulpverleners hebben naar beste vermogen onder
deze omstandigheden hulp verleend. Kunnen mensen met deze traumatische ervaringen
weer in een cel worden opgesloten? In Kamp Zeist bestaat een toenemende vraag
om deskundige hulp bij het psychologisch begeleiden van mensen. Mensen hebben
een veilige omgeving nodig waarin zij kunnen reflecteren, zoals in het standaardboek
van Wilson en Drožek wordt bevestigd. Nu brengt men mensen over naar ’t
Nieuwe Lloyd, een afgekeurd gebouw, dat volgens bewakers ongeschikt is voor
opvang van mensen.Betrokkenen kunnen niet in detentie worden gehouden; zij moeten naar een
voor hen veiliger en open omgeving. Mensen die zwaar getraumatiseerd zijn,
moeten worden opgevangen en begeleid. De heer De Wit concludeert tot slot
dat de bewindslieden de urgentie en de ernst van het probleem zwaar onderschatten.De heer Straub (PvdA) benadrukt dat voor de
PvdA-fractie de zorg en nazorg van de overlevenden van de brand de belangrijkste
items zijn, redenen waarom om de overzichten is gevraagd. Als reactie op de
weigering van de bewindsman om persoonlijke informatie te verstrekken, wijst
de heer Straub op artikel 86 van de Grondwet waarin staat dat de ministers
en de staatssecretarissen de Kamers elk afzonderlijk en in Verenigde Vergadering mondeling of schriftelijk de verlangde inlichtingen geven,
waarvan het verstrekken niet in strijd is met het belang van de Staat. De
toelichting luidt dat uitsluitend het belang van de Staat aan het verstrekken
van inlichtingen in de weg kan staan. Het uitgangpunt is dat inlichtingen
openbaar worden verstrekt. Algemeen is aanvaard dat artikel 86 ruimte laat
voor vertrouwelijke informatieverstrekking als openbare verstrekking het belang
van de Staat zou schenden. Kan de minister ervoor zorgen dat de door de Kamer
gestelde vragen beantwoord worden?Ook de heer Straub heeft de overlevenden van de brand bezocht. Het verbaast
hem dat de minister zei dat hij positieve berichten hoorde van iemand die
alleen maar Maleis spreekt. Toen deze man met Kamerleden sprak, maakte hij
gebruik van een tolk en vertelde zijn verhaal. Bij het bieden van zorg en
nazorg is het belangrijk als men zijn trauma’s in de moedertaal verbaal
kan uiten. De uitleg van psychiaters over het verwerken van trauma’s
maakt een kille indruk als men redeneert vanuit de situatie van iemand die
niet kan gaan en staan waar hij wil en niet omringd is door familie of bekenden.In Kamp Zeist was onbegrip over het gebruik van de telefoonkaarten. De
mannen hadden ze gekregen, maar de vrouwen moesten ze betalen. De heer Straub
wijst op het verschil in cultuur: in Nederland benadert men elkaar rechtstreeks,
maar in andere culturen kan men zich terughoudender opstellen.Met het oog op de zorg en nazorg stelt hij de volgende vragen. Wat wordt
ondernomen om trauma’s te onderkennen die zich niet onmiddellijk hebben
geopenbaard? Hoe worden bewaarders die in het merendeel der gevallen direct
met betrokkenen werken geïnstrueerd om mogelijke trauma’s te onderkennen?
Welk beleid willen de bewindslieden voeren ten aanzien van degene bij wie
zich een trauma later aandient? Welk beleid staat de ministers voor ogen voor
degenen bij wie zich nu al een trauma heeft geopenbaard? Laat minister Verdonk
toch personen uitzetten wier traumabehandeling nog niet is afgerond? Welk
beleid willen de ministers voeren voor een voortgezette traumabehandeling
in het land van herkomst? Welk beleid hebben de ministers in gedachten als
een trauma zich pas na de uitzetting openbaart? Willen de bewindslieden hiertoe
de tussenkomst van Nederlandse ambassades en consuls in de landen van herkomst
mogelijk maken zodat de behandeling kan worden voortgezet dan wel gestart?
Kan voor degenen bij wie zich nu een ernstig trauma hebben geopenbaard en
waarbij geen sprake is van een contra-indicatie nu al beslist worden dat zij
op humanitaire gronden een verblijfsvergunning kunnen krijgen, zodat voor
betrokkenen betere omstandigheden ontstaan om het trauma te verwerken? De
heer Straub doelt hierbij vooral op mensen die dicht bij de vuurhaard zaten
en mensen hebben zien overlijden. Hoe verloopt de hulpverlening van de persoon
van wie inmiddels de bewaring is opgeheven maar die nog een afspraak met een
tandarts heeft?Tot slot vraagt de heer Straub of de conclusie gerechtvaardigd is dat
het om mensen gaat die niets op hun kerfstok hebben, maar die moeten worden
uitgezet omdat hun MVV (Machtiging Voorlopig Verblijf) niet orde is. Waarom
krijgen deze mensen geen tijdelijke MVV, zodat zij naar hun familie kunnen
gaan en in die kring de nodige zorg kunnen krijgen?Ook mevrouw Huizinga-Heringa (ChristenUnie)
bezocht Kamp Zeist waarbij zij de heer Adipeju bezocht. De heer Adipeju is
in een isoleercel ter observatie opgenomen. Tijdens het spoeddebat van verleden
week legde de bewindsman uit dat een isoleercel een ruimte is die ook gebruikt
kan worden om te observeren zonder dat de deuren op slot gaan. Tijdens gesprekken
met de heer Adipeju en de leiding van het detentiecentrum bleek dat volgens
de procedures van het centrum de deuren het grootste deel van de dag gesloten
zijn, ook die van isoleercellen. Voor slachtoffers die in verwarde
toestand worden opgenomen, is dit een zeer vervelende situatie, wat door de
heer Adipeju bevestigd werd in tegenstelling tot wat de bewindsman in het
vorige debat zei. Er zijn drie verschillende verklaringen gegeven van de reden
van opsluiting van de heer Adipeju in de isoleercel. De officiële verklaring
aan de advocaat luidde: ter observatie. Tegen de familie is gezegd dat hij
daar wegens cellentekort zat. De heer Adipeju is de laatste dag dat hij in
de isoleercel zat, als reden gegeven dat hij daar zat vanwege het opzetten
van een grote mond. Omdat hij uiteindelijk in een cel werd opgesloten, kon
hij de rechtbank niet bezoeken. Deze drie verschillende verklaringen zitten
mevrouw Huizinga buitengewoon dwars. Kunnen de bewindslieden hierover opheldering
geven? Is een detentiecentrum dé plek voor opvang van slachtoffers?
De bewaking is niet voldoende toegerust op het herkennen van traumata. Het
spreekt voor zich dat mensen die opgesloten zitten in een detentiecentrum
geen contact hebben met familieleden, maar voor deze slachtoffers is dit daarentegen
vanzelfsprekend. Ook wist de heer Adipeju niet dat geestelijke verzorging
mogelijk was. Anderen wisten niet dat zij een telefoonkaart konden krijgen.Mevrouw Huizinga is er sterk tegen gekant dat getraumatiseerde mensen
worden uitgezet, maar het lijkt haar ook onwenselijk om ze op deze manier
langer vast te houden. Tot slot sluit zij zich aan bij degenen die aandacht
vragen voor getraumatiseerde mensen die op last van de rechter op straat worden
gezet en geen enkele toegang meer tot hulp hebben.Mevrouw Lambrechts (D66) vraagt of, na haar
bezoek aan de detentieboot, het beeld over de hulpverlening inmiddels is bijgesteld.
Zij durft niet met zekerheid te zeggen dat de hulp tekort is geschoten, maar
volgens haar waarneming hebben de vier betrokkenen waarmee zij en de minister
spraken deze hulpverlening anders ervaren. Mevrouw Lambrechts heeft specifiek
gevraagd naar het verstrekken van nieuwe kleding, telefoonkaarten en de communicatie.
Heeft de minister daarvoor gezorgd? Hoe het mogelijk is dat de bewindsman
deze contacten zo anders ervaren heeft dan de betrokken Kamerleden? Zij is
benieuwd naar het rapport van de inspectie.Volgens haar heeft slechte communicatie een grote rol gespeeld bij het
feit dat de hulp zo anders ervaren is. De vier betrokkenen hebben blijkbaar
niet begrepen dat, als zij om specifieke hulp gevraagd hadden, deze hadden
gekregen. Luidden de instructies voor de bewakers hetzelfde als die voor leiding
en hulpverleners? Er zou een tekort zijn aan psychologische hulp. Is dit minister
Verdonk duidelijk gemaakt en welke actie heeft zij daarop ondernomen? Klopt
het dat men te weinig wordt gelucht en dat men onvoldoende kan recreëren?
Is de boot wel de goede opvangplek voor deze mensen? Tot slot vraagt mevrouw
Lambrechts of de betrokkenen nu een halfjaar of langer op de detentieboot
moeten blijven.Ook de heer Weekers (VVD) heeft zorgen over
de overlevenden van de brand. Hij heeft echter een ander beeld van de waardering
van de nazorg dan de collega-woordvoerders. Het personeel voelt zich gekrenkt
over uitlatingen die erop duiden dat het werk niet goed zou zijn gedaan. De
heer Weekers complimenteert het personeel met de betrokkenheid en de openheid
waarmee de Kamerleden zijn ontvangen. Leden van de VVD-fractie hebben met
de vier personen gesproken en hebben hun klachten opgetekend. Dit strookt
niet geheel met wat de minister verleden week daarover zei en het strookt
ook niet met wat de hulpverleners naar voren hebben gebracht. Hoe moet dit
worden gewaardeerd? Klachten in de media worden gelogenstraft door het logboek.
Uit het rapport van de Inspectie voor de Gezondheidszorg zal blijken hoe zij
de geleverde zorg heeft gewaardeerd. De heer Weekers matigt zich geen oordeel
aan over de vraag of meer psychologische hulp moet worden geboden. Hij is
overtuigd door de mededeling dat meer psychologische gesprekken
contraproductief kunnen werken. Volgens hem moeten deskundigen de behoeften
beoordelen. Klopt het dat volgens de internationale medische standaarden wordt
gewerkt?De heer Weekers heeft er geen behoefte aan om de logboeken door te nemen,
omdat dit impliceert dat de Kamer een onderzoek verricht. Hiervoor is de Onderzoeksraad
voor de Veiligheid ingeschakeld. Na ontvangst van alle gegevens kan zijn fractie
een politiek oordeel vellen.Naar aanleiding van de opmerkingen van mevrouw Huizinga memoreert de heer
Weekers dat de heer Adipeju, eenmaal in de bus zittend, verward was en in
een rolstoel is vervoerd naar de triage waar een medische check plaatsvond.
Het hem ter ore gekomen verhaal wijst niet op een sanctie op bepaald gedrag
die uitmondde in een verblijf in de isoleercel. Er zou sprake zijn geweest
van observatie op medisch advies. De heer Weekers wacht de reactie van de
bewindslieden hierover af. Desgevraagd merkt hij op dat hij over het werkbezoek
aan Zeist uitvoerig is geïnformeerd door zijn collega Visser en van alle
details op de hoogte is gebracht. Hij vertrouwt de hulpverlening die werkt
conform de internationale medische standaarden. Als uit het rapport van de
inspectie blijkt dat dit niet het geval is geweest, zal men een stevig debat
met elkaar moeten voeren.De heer Jager (CDA) stelt vast dat mensen
de bezoeken aan de detentiecentra verschillend hebben beleefd. Een psychologische
hulpverlener, werkzaam op de «bajesboot» zei dat gewerkt wordt
volgens de internationale gedragscode en dat men zelfs verder gaat dan deze
code, juist gelet op de omstandigheden. De behandelingsmethoden spreken elkaar
tegen. De ene deskundige stelt dat dit soort mensen uit de vreemdelingenbewaring
moet worden ontslagen en de andere zegt dat het beter is om mensen in dezelfde
situatie op te vangen. De heer Jager wacht de rapporten van de diverse instanties
af.Ook hij heeft gesproken met gedetineerden, hulpverleners, directie en
andere betrokkenen, waardoor veel misverstanden zijn opgehelderd. Het beeld
is dat alles wordt gedaan om een zo goed mogelijke opvang te creëren.
Sommige veronderstelde gebreken in de opvang zijn terug te voeren op de gedetineerden
zelf. Zevenenveertig gedetineerden hebben, nadat ze overgebracht of gered
waren uit het cellencomplex in Schiphol, bij aankomst in Rotterdam of Zeist
een valse naam opgegeven, waardoor het niet onmiddellijk mogelijk was om de
omgekomen gedetineerden te identificeren. Tevens kon niet altijd aan de wensen
worden voldaan vanwege wettelijke beperkingen in het kader van het technisch
onderzoek op de plaats van het delict. Daarom konden de goederen pas na enkele
dagen worden vrijgegeven, waarna ze zo snel mogelijk werden verstrekt aan
degenen die ze nodig hadden. Deskundigen geven aan dat er geen sprake is geweest
van plaatsing van gedetineerden in een isoleercel, maar in een observatiecel,
die ook te vinden zijn in psychiatrische ziekenhuizen. Een dergelijke cel
kan afhankelijk van de omstandigheden van de persoon worden ingericht.De CDA-fractie heeft aan het werkbezoek de indruk overgehouden dat personeel
en verantwoordelijken tot nu toe met een maximale inzet en betrokkenheid hebben
gehandeld. Zij gaven aan, zich gekwetst te voelen door de beelden dat niets
van de opvang deugt. De fractieleden kunnen zich dit goed voorstellen, na
alles wat zij tijdens het werkbezoek gezien en gehoord hebben.Een grote Kamermeerderheid heeft naar aanleiding van het debat van verleden
week in de motie-Lambrechts uitgesproken dat de regering niet tot uitzetting
van overlevenden van de Schipholbrand kan overgaan zolang er geen sprake is
van een zorgvuldige, onafhankelijke medische en psychische beoordeling van
de overlevenden. Minister Verdonk heeft de in de motie verwoorde eis een ondersteuning
van het beleid genoemd. Kan de minister aangeven hoe zij deze motie zal uitvoeren?Antwoord van de bewindsliedenMinister Donner zegt dat de vraag van de Kamer
naar op naam gestelde lijsten met een groot aantal gegevens over plaatsing
van gedetineerden niet zozeer met nazorg te maken heeft, maar wel met de vraag
waarom men daar zat. Daarnaast werd gedetailleerde informatie gevraagd over
alle gevoerde gesprekken. Deze informatie betreft niet alleen artikel 68 van
de Grondwet, maar slaat mede op artikel 16 van de Wet Bescherming persoonsgegevens,
artikel 7:457 BW en artikel 40 van de Penitentiaire maatregel. Over deze materie
is uitvoerig met de Kamer in januari 2002 gesproken toen het ging over de
implementatie van de Europese richtlijn inzake de bescherming van de persoonlijke
levenssfeer. Toen is een afspraak gemaakt over het verstrekken van informatie
over gedetineerden: er wordt geen informatie gegeven over plaatsen waar men
zich ophoudt en over de penitentiaire toestand. Het lijkt de bewindsman niet
zinvol om het debat hierover voort te zetten, omdat het primair aan juristen
is om de verhoudingen uit te zoeken. Inderdaad heeft hij aangegeven dat hij
in het geval een concrete naam wordt verstrekt, nader kan aangeven of het
door betrokkene gestelde juist of onjuist is. Dit betekent echter niet dat
hij op deze wijze alle informatie over de betrokkene kan geven. Wel kan hierover
een gesprek met de bewindsman worden gevoerd. Om deze reden kan de bewindsman
ook nu niet ingaan op allerlei discussies over discrepanties, nog afgezien
van het feit dat dit minder zinvol is omdat het daarbij gaat over wat mensen
verteld hebben en wat daarvan weer de verklaring kan zijn.In lijn met eerdere gesprekken is, om aan de zorg van de Kamer tegemoet
te komen, contact opgenomen met de Inspectie voor de Gezondheidszorg. De minister
heeft de Kamer alle informatie verstrekt en de leden hebben een bezoek aan
de opvangplaatsen gebracht. Hij sluit niet uit dat verschillende beelden kunnen
ontstaan uit gesprekken met betrokkenen en hulpverleners. Na het vorige debat
is contact opgenomen met de inspectie. De inspectie wordt ingeschakeld in
het kader van het onderzoek door de Onderzoeksraad voor Veiligheid. Op verzoek
van de heer Straub, zoals verwoord in de conceptmotie, is bezien hoe zo goed
mogelijk vanuit de inspectie gereflecteerd kan worden met als doel verbetering
van de zorg. In dat kader is sinds afgelopen maandag opnieuw systematisch
met alle betrokkenen in de verschillende inrichtingen gesproken over eventuele
vragen en klachten. Mede uit de door de bewindsman zelf gevoerde gesprekken
blijkt dat de klachten zich niet richten op de intake, de gesprekken en de
toegepaste regimes. Dat er klachten over andere punten zijn, staat bezijden
de vraag of onder de omstandigheden adequaat gehandeld is.Het beeld thans is dat het verhaal over de nazorg zich concentreert op
een aantal individuele verhalen. De bewindsman memoreert de opmerking van
de heer De Wit dat geen volledig beeld ontstaat doordat hij met een beperkt
aantal personen gesproken zou hebben. De minister betreurt het dat nu blijkt
dat de Kamer met exact dezelfde personen gesproken heeft. Hij meent dat geen
politiek over de ruggen van de slachtoffers moet worden bedreven en dat men
ook niet moet proberen om de minister te «vangen» op een tegenspraak
of iets dergelijks.Ingaande op de vraag of de opvang in dit geval onder andere omstandigheden
moet plaatsvinden, verwijst de minister naar de situatie die zich tijdens
de nacht van de brand in het detentiecentrum voordeed. De eerste zorg was
om de mensen uit de cellen te krijgen. Daarna is geprobeerd om zo goed mogelijk
in andere detentiecentra opvang te regelen. In die nacht was er sprake van
een hectische situatie en daardoor konden de wensen voor opvang in Rotterdam
of Zeist niet besproken worden. In de centra heeft men kunnen kiezen om samen
te blijven. Men is zo snel mogelijk overgeplaatst. Dit alles heeft tot gevolg
dat de beleving van de betrokkenen anders is dan die van degenen die de opvang
verzorgden. Uit interne verslagen blijkt dat men onder de toen
heersende omstandigheden zo goed mogelijk heeft gehandeld, maar het is aan
de onderzoeksraad en de inspectie om te bezien of de opvang adequaat is geweest.Volgens artikel 6 is men van 8 uur tot 12 uur en van 13.00 uur tot 17.00
uur uitgesloten. Ook van 18.00 uur tot 21.00 zijn in beginsel de deuren open
en kan men naar buiten. Als het om een andere detentiesituatie gaat dan in
artikel 6 wordt bedoeld, zijn de uren van 8 tot 12 en van 13.00 tot 17.00.
De eerste tijd waren de deuren ’s avonds open zodat men kon circuleren.
Ook kon men naar buiten. Uiteraard zijn de ervaringen van de 248 opgevangen
personen niet hetzelfde, maar de bewindsman heeft te maken met de algemene
omstandigheden. Taalproblemen kunnen zich inderdaad voordoen. De minister
gaf eerder aan dat bij de opvang steeds gebruik is gemaakt van de telefonische
vertaaldienst. Ook bij gesprekken met psychologen en medici wordt rekening
gehouden met de behoefte om in de eigen taal te communiceren. De minister
heeft tijdens het gesprek met de door de sprekers genoemde vier mensen geen
gebruik gemaakt van de vertaaldienst omdat twee personen Engels spraken en
twee Nederlands. Het primaire doel van het bezoek was het verkrijgen van een
totaalbeeld en om na te gaan welke vragen bij de gedetineerden leefden.De bewindsman is zich er zeer van bewust dat op het punt van de psychologische
hulp verschillende scholen bestaan. De psychologische begeleiding is volgens
de verkregen adviezen en de geldende normen aangeboden. Verleden week heeft
de minister al gezegd dat er rekening wordt gehouden met posttraumatische
stoornissen. In de voorlichting aan de medewerkers wordt aandacht besteed
aan de vraag voor welke signalen men gevoelig moet zijn.Het personeel was voor de brand op Schiphol niet goed geïnstrueerd
hoe het moest handelen bij de spoedopvang in één dag van ongeveer
248 mensen die verplaatst moesten worden. Mede in dat kader heeft de afgelopen
week weer een gesprek plaatsgevonden over concrete klachten.Ingaande op de vraag over het tekort aan psychologische hulp in Kamp Zeist
zegt de minister dat vanuit het crisisteam van de GGenGD Utrecht de ene dag
drie en de andere dag twee psychologen beschikbaar zijn gesteld, naast de
eigen twee psychologen en verpleegkundigen van de inrichting. Met ingang van
morgen vindt extra inschakeling van de GGenGD Utrecht plaats. Als er signalen
komen, wordt steeds naar een antwoord gezocht.Er is voor ’t Nieuwe Lloyd gekozen omdat het regime van artikel
6 een ander is dan dat voor penitentiaire inrichtingen. De berichten dat ’t
Nieuwe Lloyd zou zijn afgekeurd zijn onjuist. De brandweer van Amsterdam heeft
op 15 november jongstleden toestemming gegeven voor het in gebruik nemen
voor vreemdelingenbewaring. Verleden week heeft de brandweer een positief
oordeel uitgebracht over het onderbrengen van twee personen in een cel. Het
personeel zal met het oog op de nieuwe situatie geïnstrueerd worden.
De bewindsman meent dat men er dankbaar voor moet zijn dat op deze flexibele
wijze op zo kort mogelijke termijn een oplossing is gevonden. Er is voldoende
personeel in ’t Nieuwe Lloyd. Het is deels afkomstig van het centrum
op Schiphol omdat daar nu geen gedetineerden zitten.Voortdurend worden met het personeel gesprekken gevoerd om na te gaan
wat er nog schort. De problematiek rondom de kleding speelde in het begin
een rol, maar nu is er kleding beschikbaar. Tot slot zegt de minister dat
de oorzaak van andere geluiden hem niet bekend is.Minister Verdonk memoreert wat ze in het spoeddebat
en in het wetgevingsoverleg over de begroting van Justitie van afgelopen maandag
opmerkte: er worden geen personen uitgezet die ten tijde van de brand op Schiphol-Oost
zaten, zolang zij beschikbaar moeten blijven voor de onderzoeken. Het betreft
hier het onderzoek van de Rijksrecherche en de Onderzoeksraad voor Veiligheid.
De Onderzoeksraad wil de bewoners van de vleugels J en K horen. Het gaat om
ongeveer 50 personen die niet worden uitgezet totdat de Raad ze
heeft gehoord. Naar verwachting worden deze gesprekken volgende week afgerond.
Hierover is tevens nauw contact tussen de IND en de Onderzoeksraad. Voor zover
personen niet meer beschikbaar hoeven te blijven voor ook het strafrechtelijke
onderzoek worden de terugkeeractiviteiten, met de daarbij gebruikelijke individuele
waarborgen, weer ter hand genomen. Het gaat daarbij om ongeveer 200 mensen.
Voor degenen die vrijwillig willen terugkeren en zich niet beschikbaar hoeven
te houden voor het onderzoek wordt de terugkeer zo snel mogelijk gefaciliteerd.
Momenteel zijn tien personen vrijwillig teruggekeerd. Voordat de minister
overgaat tot een daadwerkelijke uitzetting van de bij de brand betrokken vreemdelingen,
zal een zorgvuldig onafhankelijk medisch oordeel worden ingewonnen. Het gaat
hierbij om een onafhankelijke beoordeling door professionals. Volgens de bewindsvrouw
moeten de betrokkenen deze zorg krijgen, reden waarom zij de motie-Lambrechts
als een ondersteuning van het beleid ziet.Wanneer er geen noodzaak is voor psychologische hulp zullen er, gelet
op eerdere medische contacten, doorgaans geen medische beletselen bestaan
voor uitzetting. Bij aankomst in Zeist of Rotterdam vond een medische intake
plaats. Een aantal mensen moest in behandeling worden genomen en doorverwezen
naar een specialist. Deze specialist is het BMA (Bureau Medische Advisering).
Anderen hadden volgens de eerste intake geen directe behandeling nodig. Als
doorverwijzing naar een specialist nodig is, wordt men tevens doorverwezen
naar het BMA. Is geen verwijzing naar een specialist nodig, dan kan tot verwijdering
worden overgegaan. Het BMA bepaalt of er sprake is van een artikel 64-situatie.
Artikel 64 stelt dat uitzetting achterwege blijft, zolang het gelet op de
gezondheidstoestand van de vreemdeling of die van een van zijn gezinsleden
niet verantwoord is om te reizen. Als dit niet het geval is, kan men overgaan
tot verwijdering, als dit wel het geval is, dan moet een opheffing plaatsvinden
van de bewaring en zal RVA-opvang worden verleend. Het gaat daarbij om mensen
die behandeling wegens een trauma nodig hebben, hetgeen door deskundigen beoordeeld
wordt. De procedure kan aanstaande maandag in werking treden. Als onvoldoende
behandeling in het land van herkomst kan worden geboden, zal de betrokkene
niet kunnen terugkeren.De termijnen van vreemdelingenbewaring worden ook voor de onderhavige
groep mensen in acht genomen, wat betekent dat in sommige gevallen de bewaring
moet worden opgeheven. In die gevallen spreekt de betrokkene altijd met de
terugkeerfunctionaris in overleg met de medische dienst. Er wordt op gewezen
dat men vrijwillig kan terugkeren naar het land van herkomst. Met de mensen
die tot nu toe zijn teruggekeerd, is een gesprek gevoerd door de terugkeerfunctionaris
in overleg met de medische dienst. Men is op de mogelijkheid van vrijwillige
terugkeer gewezen en als betrokkenen dat niet wilden, zijn zij de straat opgegaan.
Er is een geval bekend van een persoon die tijdelijk in een hotel is ondergebracht.
Deze persoon gaat vandaag vrijwillig terug.De bewindsvrouw heeft in Zeist met vier vrouwen gesproken die onder de
indruk waren van wat zij tijdens de brand gezien hebben. Zij waren tevreden
over de behandeling, de begeleiding en het telefoneren. Zij vroegen de minister
om hulp bij terugkeer naar het land van herkomst omdat zij vinden dat zij
daar met hun familieleden hun ervaringen het best kunnen verwerken.Nadere gedachtewisselingMevrouw Vos (GroenLinks) is teleurgesteld
over de reactie van de bewindslieden. Minister Donner is niet ingegaan op
haar vraag waarom zijn perceptie van de gesprekken met betrokkenen afwijkt
van die van haar. Zij vraagt of de inspectie nu al kan rapporteren over de
traumaverwerking van enkelen die volgens haar in een verkeerde opvangsituatie verkeren, zodat naar aanleiding daarvan kan worden ingegrepen. Kunnen
mensen die ontevreden zijn over de psychologische begeleiding een second opinion
vragen? De opmerking van minister Verdonk dat mensen niet worden uitgezet –
zeker niet degenen uit de J en K-vleugel – voordat ze zijn gehoord,
is in tegenspraak met haar opmerking dat mensen die geen medische en psychische
hulp krijgen wél op straat worden gezet. Wil de bewindsvrouw ervoor
zorgen dat deze mensen de nodige hulp krijgen? Mevrouw Vos merkt op dat in
de motie-Lambrechts om een onafhankelijk bureau wordt gevraagd. Het BMA is
niet onafhankelijk, omdat dit onder de bewindsvrouw ressorteert. Wil de bewindsvrouw
hiervoor een andere oplossing zoeken?De heer De Wit (SP) merkt op dat artikel 68
van de Grondwet de Kamer houvast biedt om antwoord op haar vragen te krijgen.
Wil de minister, gelet op dit artikel, de Kamer nu of op een ander moment
uitgebreider informeren? Welke deskundigen beweren dat mensen met dit soort
ervaring in dezelfde omgeving moeten worden behandeld? Mag de Kamer de ingewonnen
adviezen zien? Is het BMA de instantie die onafhankelijk beoordeelt of het
verantwoord is om vanuit medisch oogpunt uit te zetten?De heer Straub (PvdA) maakt uit het antwoord
van minister Donner op dat sterk vanuit het systeem wordt gedacht en dat de
bewindsman een andere «aanvliegroute» heeft gekozen dan de Kamer.
De minister heeft de vraag over de achtergronden van de mensen die in detentie
zitten niet beantwoord. Op welke termijn kan de door de minister tijdens het
Kamerdebat toegezegde brief over monitoring tegemoet zien?Mevrouw Huizinga-Heringa (ChristenUnie) komt
bij de minister terug op het door haar aangekaarte individuele geval. Haar
vraag of binnen een detentiecentrum mogelijkheden bestaan om mensen adequaat
te behandelen is niet beantwoord. Zij sluit zich aan bij de opmerking van
de heer Straub over «de aanvliegroute». Het draait volgens haar
om de vraag: hoe krijgen deze mensen de beste zorg? Zij constateert dat de
minister van de betrokkenen andere informatie heeft gekregen dan de Kamerleden
en dat dit repercussies zal hebben. Wil de bewindsman hierop reageren? Aan
minister Verdonk vraagt zij hoe het verdergaat met mensen die uit detentie
worden gezet, op straat terechtkomen maar nog wel getraumatiseerd zijn.Mevrouw Lambrechts (D66) kan niet met stelligheid
beweren dat de opvang schromelijk tekort is geschoten, maar dat zij ook niet
weet of de opvang goed en voldoende is geweest. Om die reden vindt zij het
oordeel van de inspectie belangrijk. Zij zou het betreuren als dit oordeel
alleen een rol speelt in het grotere onderzoek van de onderzoeksraad waarbij
in historisch perspectief bezien kan worden of voldoende hulp is geboden.
Dit was namelijk niet de afspraak bij het Kamerdebat. Zij hoopt dat het rapport
van de inspectie iets kan betekenen bij het bieden van adequate zorg. Volgens
haar verhouden de door de bewindsman genoemde tijden die men in de cel moet
doorbrengen zich niet tot de praktijk. Kan hij hierop ingaan? Iedereen is
het erover eens dat pas na zes tot acht weken beoordeeld kan worden of iemand
een trauma heeft opgelopen. Hoe verhoudt zich dit tot de opmerking van de
bewindsman dat hij nu een oordeel laat vellen en dat mensen terug kunnen als
er geen sprake is van een trauma? Met deze opmerking wordt niet voldaan aan
wat mevrouw Lambrechts in haar motie heeft gevraagd. Het BMA volgt de reguliere
route, maar in haar motie vraagt zij om iets extra’s op het punt van
de onafhankelijkheid.De heer Weekers (VVD) ziet geen aanleiding
om te veronderstellen dat onder de gegeven omstandigheden onvoldoende hulp
is geboden. Hij vertrouwt erop dat de inspectie zaken zal aangeven die voor
verbetering vatbaar zijn. Medici van het BMA hebben de medische eed afgelegd
en zullen een onafhankelijk medisch oordeel geven. Omdat zijn fractie de motie-Lambrechts
als een ondersteuning van het beleid zag, heeft zij deze gesteund.De heer Jager (CDA) vraagt of eventuele tekortkomingen
die de inspectie aan het licht brengt onmiddellijk worden opgelost. Hij sluit
zich aan bij de opmerking van de heer Weekers over het BMA.Minister Verdonk zegt, in antwoord op de vraag
wat er met mensen gebeurt van wie de bewaring nu wordt opgeheven, dat nu gesprekken
plaatsvinden met de terugkeerfunctionarissen in overleg met de medische dienst.
Vanaf aanstaande maandag zullen betrokkenen in de procedure meelopen. Als
volgens het BMA sprake is van een artikel 64-situatie wordt de bewaring opgeheven
en wordt RVA-opvang verleend. Het BMA is een onafhankelijk bureau waar artsen
werkzaam zijn die hun medische eed hebben afgelegd. Hun professionele autonomie
is gewaarborgd en zij hebben een onafhankelijk oordeel. Op deze gronden blijft
de bewindsvrouw de inhoud van de motie-Lambrechts als een ondersteuning van
haar beleid beschouwen. Wat gebeurt er als in de toekomst blijkt dat mensen
toch een trauma hebben opgelopen? Het BMA geeft een oordeel en de bewindsvrouw
is daar afhankelijk van.Minister Donner zal de Kamer schriftelijk
antwoorden op de vraag over artikel 68 en andere wettelijke bepalingen. Hij
gaf al zijn bereidheid aan om apart met Kamerleden te praten over concrete
gevallen. Naar aanleiding van het bezoek is met uitdrukkelijke toestemming
van betrokkenen bepaalde informatie verstrekt. Dit betekent echter niet dat
deze informatie voor iedereen beschikbaar is.In het verslag van het bezoek van de Kamercommissie aan Zeist is uitvoerig
ingegaan op de redenen en achtergronden van het door mevrouw Huizinga genoemde
concrete geval. De minister heeft niet vernomen dat het verslag, dat ook aan
de commissieleden is gezonden, onjuist is. Het lijkt hem dat dit punt niet
in de Kamer besproken moet worden, maar als de leden vinden dat er onjuistheden
in staan, hoort hij dat graag. Hij is bereid mevrouw Huizinga nadere toelichting
te geven als zij meent dat er sprake is van een discrepantie, maar hij blijft
bij wat hij hierover eerder gezegd heeft.Reagerend op de opmerkingen over een andere «aanvliegroute»
en de vraag of het juist is om de opvang in een detentieomgeving te doen plaatsvinden,
memoreert de minister de eerste aanpak. Na de brand in een detentiesituatie,
heeft men zich geconcentreerd op de vraag hoe de overlevenden zo goed mogelijk
konden worden opgevangen. De bewindsman zag geen aanleiding om onmiddellijk
een andere setting te kiezen. Ook adviezen die hij hierover kreeg, wezen niet
op een andersoortige opvang. De vraag of bepaalde verblijfsrechtelijke consequenties
verbonden moeten worden aan het feit dat men bij de brand geweest is, is al
met de Kamer besproken. De bewindsman wil in alle gevallen, ook in het publieke
debat, die connectie vermijden omdat het beeld voorkomen moet worden dat dit
tot een verandering in de verblijfsrechtelijke situatie kan leiden. Het gaat
niet om de vraag of iemand wel of niet iets op zijn kerfstok heeft. Het uitgangspunt
is de situatie van bewaring. Verder gaat het om de vraag hoe onder die omstandigheden
zo goed mogelijk zorg en opvang kan worden geboden. De minister heeft ook
uit psychologische hoek geen adviezen gekregen om in individuele gevallen
anders te handelen. Indien het centrum te Zeist aangeeft dat er extra behoefte
is aan begeleiding, kan een beroep gedaan worden op de GGenGD in Utrecht. Ook uit de door psychologische deskundigen gekozen aanpak blijkt dat
het niet primair de vraag is of betrokkene een verzoek om psychologische hulp
indient, maar of er reden is om voor die hulp te kiezen. Men kiest er in dat
geval voor, een bepaald probleem als een psychologisch probleem te definiëren.
De minister wacht op het eindrapport van de IGZ, hetgeen niet wegneemt dat
zij haar eventueel eerder bevindingen kan melden. In het kader van de nazorg
wordt systematisch met betrokkenen gesproken om knelpunten te signaleren en
het is de inspectie en de klachtencommissies bekend dat het op prijs gesteld
wordt als deze zo snel mogelijk worden gesignaleerd. De vraag of deze klachten
gepubliceerd moeten worden, is primair een kwestie voor de Onderzoeksraad.
De Raad staat erop dat de inspectiewerkzaamheden in het kader van de wettelijke
regelingen op dat terrein plaatsvinden, hetgeen in lijn is met de eerste keuze
van mede de Kamer om geen afzonderlijke onderzoeken te laten verrichten.Naar aanleiding van de vraag van de heer Straub over zijn motie inhoudende
een verzoek tot monitoring zegt de bewindsman dat hij de afspraken met de
inspectie schriftelijk zal toelichten.De voorzitter van de vaste commissie voor Justitie,De Pater-van der MeerAdjunct-griffier van de vaste commissie voor Justitie,Van BemmelXNoot1Samenstelling:Leden: Van de Camp (CDA), Klaas de Vries (PvdA), Van Heemst (PvdA), Vos
(GroenLinks), Rouvoet (ChristenUnie), De Wit (SP), Albayrak (PvdA), Luchtenveld
(VVD), Wilders (Groep Wilders), Weekers (VVD), De Pater-van der Meer (CDA),
voorzitter, Çörüz (CDA), Verbeet (PvdA), ondervoorzitter,
Wolfsen (PvdA), Jan de Vries (CDA), Van Haersma Buma (CDA), Eerdmans (LPF),
Van Vroonhoven-Kok (CDA), Varela (LPF), Van Fessem (CDA), Straub (PvdA), Nawijn
(Groep Nawijn), Van der Laan (D66), Visser (VVD), Azough (GroenLinks) en Van
Egerschot (VVD).Plv. leden: Jonker (CDA), Dijsselbloem (PvdA), Timmer (PvdA), Halsema
(GroenLinks), Van der Staaij (SGP), Van Velzen (SP), Tjon-A-Ten (PvdA), Van
Baalen (VVD), Blok (VVD), Hirsi Ali (VVD), Aasted Madsen-van Stiphout (CDA),
Jager (CDA), Van Heteren (PvdA), Arib (PvdA), Buijs (CDA), Sterk (CDA), Kraneveldt
(LPF), Joldersma (CDA), Van As (LPF), Ormel (CDA), Van Dijken (PvdA), Lambrechts
(D66), Van Schijndel (VVD), Karimi (GroenLinks), Örgü (VVD), Kalsbeek
(PvdA) en Vergeer (SP). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24587-156.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl