Frequentiebeleid; Brief minister over commerciële vergunningen voor digitale radio
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24095, nr. 179

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

05-04-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

24095 nr. 179

31-03-2005

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamNadere toelichtingDe beleidsvoornemensOndertekeningLichaam«TDAB, EEN GOED SIGNAAL» DE INTRODUCTIE VAN
COMMERCIËLE DIGITALE RADIO IN NEDERLANDHOOFDSTUK I – INLEIDINGHOOFDSTUK II – UITGANGSPUNTEN EN OVERWEGINGEN BIJ
DE VERGUNNINGVERLENINGII.1 Doelstelling van de vergunningverleningII.2 Fasering van de invoeringII.3 Moment van vergunningverleningII.4 Pilot ter voorbereiding van de vergunningverleningII.5 TDAB en de positie van de publieke omroepenII.5.1 Landelijke publieke omroepII.5.2 Regionale publieke omroepII.5.3 Lokale publieke omroepII.6 Het Europese belang van TDABII.7 De communicatie bij rampenII.8 Risico'sII.9 TDAB en advies Commissie FrequentiebeleidHOOFDSTUK III – VERGUNNINGVERLENING VAN DIGITALE
RADIOIII.1 Aantal en omvang van de vergunningen Nederland heeft
een aantal multiplexen voor TDAB toegewezen gekregen. De multiplex is gekoppeld
aan een bepaald geografisch gebied. Op die multiplex mag in dat gebied worden
uitgezonden. Voor Nederland zijn multiplexen beschikbaar in zowel de zogenoemde
Band III als de L-Band. Voor een overzicht wordt
verwezen naar Bijlage D. Het kabinet heeft overwogen dat in Band III minimaal
één commerciële vergunning met een geografisch nagenoeg
landelijk bereik gewenst is, naast die van de Publieke Omroep. Twee multiplexen
(6B en 11C) zullen daartoe worden gecombineerd in één vergunning.
Overige multiplexen worden elk afzonderlijk vergund. Minimaal zullen 3 multiplexen
uit Band III worden uitgegeven (combinatie 6B/11C en 12B). Daarnaast speelt
voor het kabinet de noodzaak mee om de administratieve lasten bij de vergunningverlening
beperkt te houden. Zo zullen alle multiplexen voor kleinschalige omroep worden
gebundeld in één vergunning. Het kabinet stelt ook belang in
aanvragen die een vergunning in Band III combineren met die van de L-band.
Al met al ontstaat naar het oordeel van het kabinet daarmee een voor de ontwikkeling
van TDAB goede mix van meerdere vergunningen, met in potentie ook meerdere
vergunninghouders. Het kabinet wijst er op dat in 2006 tijdens de Regionale
Radioconferentie in Genève additionele frequentieruimte voor TDAB zal
(kunnen) worden verworven. Over de toewijzing
daarvan moet het kabinet nog een besluit nemen.III.2 Het niveau van vergunningverleningIII.3 Het verdelingsinstrumentIII.4 De toetscriteriaIII.5 Voorwaarden om voor een vergunning in aanmerking
te komenIII.6 Borging van de integriteit van de TDAB-aanbiedersHOOFDSTUK IV – RECHTEN EN PLICHTEN VAN DE VERGUNNINGIV.1 VergunningtermijnIV.2 Behoud van pluriformiteitIV.3 Verplichte ruimte voor radioIV.4 Minimale uitrolverplichtingIV.5 VerzorgingsniveauIV.6 Voorwaarden resulterende uit de toetsIV.7 Interferentie bij de ontvangst van televisie via
de kabelIV.8 Koppeling aan FM?IV.9 Geen financieel instrumentHOOFDSTUK V – DIGITALE RADIO: MET HET OOG OP MORGENV.1 Van analoge radio naar digitale radioV.2 Nieuwe ruimte voor TDAB: de herziening van het Stockholm'61
PlanV.3 TDAB en andere digitale technologieënBIJLAGE ATDAB EN ZIJN POTENTIEA.1 Opkomst van digitale techniekenA.2 Techniek en voordelen van TDABA.3 Werking van TDABFiguur 1: de TDAB-keten. De grijze kronkellijnen scheiden
de elementen omroep, multiplex-beheerder en zenderparkoperator. Schakel 1
en 6 zijn niet afgebeeldBIJLAGE BAPPRECIATIE VAN DE BETEKENIS VAN TDAB VOOR DE ECONOMISCHE
GROEIBIJLAGE COVEREENKOMSTEN ANDERE EUROPESE LANDENBIJLAGE DOVERZICHT BESCHIKBARE FREQUENTIERUIMTENBand III Allotments in NederlandL-Band Allotments in Nederland
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24095Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 5,5 Mb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 095Frequentiebeleidnr. 179BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKENAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 31 maart 2005Met deze brief wil ik u mede namens de Minister van Financiën en
de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap informeren over de
manier waarop wij van plan zijn de commerciële vergunningen voor digitale
radio (TDAB: Terrestrial Digital Audio Broadcasting) te gaan verlenen.Nadere toelichtingOp 7 september 2004 heb ik, mede namens de Staatssecretaris van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschap, uw Kamer op hoofdlijnen geïnformeerd over TDAB
en de voorgenomen procedure bij de uitgifte van de vergunningen daarvoor1. De toegezegde verdere uitwerking van de beleidsvoornemens
heeft helaas, als gevolg van de complexiteit van het onderwerp, een half jaar
langer moeten duren. Thans zijn de voornemens gereed om aan uw Kamer te communiceren.De beleidsvoornemensAlvorens in te gaan op de voornemens zelf, willen wij ingaan op de ontwikkelfasen
van TDAB zoals wij die zien. Wij onderscheiden drie fasen
in de ontwikkeling van TDAB in Nederland. Vanaf de vergunningverlening
tot ca. 2011 (afloop van de huidige vergunningen voor analoge radio) zal sprake
zijn van een aanloopfase waarin TDAB zijn aandeel op de markt moet gaan veroveren,
met innovatie als belangrijke motor (Fase 1). Dit gaat gepaard met de nodige
investeringen waar naar verwachting nog maar weinig inkomsten voor de commerciële
partijen tegenover staan. Na Fase 1 zal een periode aanbreken waarin TDAB
moet gaan groeien en zijn marktaandeel verder moet gaan uitbouwen (Fase 2,
groeifase). Wij verwachten dat in 2020 TDAB zal zijn uitgegroeid tot een volwassen
markt waarbij de analoge frequenties zullen zijn afgeschakeld. Dit markeert
het begin van Fase 3. Onderhavig voorstel heeft betrekking op Fase 1 en Fase 2. Wij zullen onze voornemens op hoofdlijnen toelichten aan de hand
van de doelstellingen die wij voor de vergunningverlening voor ogen hebben.
In de bijgevoegde beleidsnotitie zijn de achtergronden en doelstellingen nader
toegelicht.• Bevorderen van belangen van consumenten door
de verscheidenheid van het aanbod aan programma's en diensten te verruimen.Wij geven onder de gegeven omstandigheden de voorkeur aan een uitgifte
door middel van een vergelijkende toets. Een van de onderdelen van de toetscriteria
die van deze vergelijkende toets deel uitmaken, betreft de beoordeling van
de plannen van de aanvragers voor het aanbieden van nieuwe radioprogramma's
die nu niet via de ether zijn te ontvangen. Dit komt de verruiming van de
verscheidenheid van het aanbod aan programma's ten goede. Van belang is voorts
dat bij de uitgifte waarde wordt gehecht aan de mogelijkheid om ook na afloop
van de FM-vergunningtermijn in 2011 de pluriformiteit zo nodig te waarborgen.• Ontwikkelen en bewerkstelligen van innovatie
door nieuwe radiodiensten en innovatieve vormen van datadiensten.Van de vergelijkende toets maakt deel uit een beoordeling van het aanbod
op onder meer innovatieve diensten als onderdeel van het totale businessplan.
Aanvragers kunnen zich met het aanbod op innovatieve diensten derhalve onderscheiden
van concurrerende aanvragers. De daarvoor beschikbare capaciteit is tot en
met 2011 vastgesteld op maximaal 20% van de frequentieruimte.• Bevorderen van de continuïteit van radio
en van duurzame concurrentie in de gehele radiomarkt.Met het oog op het realiseren van deze doelstelling is alles tegen elkaar
afwegend de vergunningtermijn vastgesteld op 15 jaar. Tot en met 2011 wordt
een vergunninghouder in het belang van continuïteit van radio op de lange
termijn verplicht om minimaal 80% van de beschikbare capaciteit voor het uitzenden
van radio te benutten. Voorts zijn wij er ons van bewust dat huidige vergunninghouders
van analoge radio belangrijk kunnen bijdragen aan de ontwikkeling van TDAB
en dat de in het verleden gemaakte kosten van deze vergunninghouders nog moeten
worden terugverdiend. Wij staan in dat verband stil bij een mogelijke koppeling
tussen de huidige TDAB-uitgifte en de uitgifte van FM-frequenties in 2011.
Mede in dat verband wordt afgezien van het instellen van een financieel instrument
(is niet gelijk aan het financieel bod). In het teken van het belang van continuïteit
en duurzame concurrentie staat voorts de beoordeling tijdens de vergelijkende
toets van de financiële onderbouwing die de aanvragers van hun voornemens
dienen te geven en de financiële haalbaarheid van hun plannen als totaal.
Een van de andere toetsingscriteria die van de vergelijkende toets deel uitmaken,
betreft de mate waarin aanbieders kunnen uitzenden die geen economische binding
hebben met de aanvrager. Eerlijke concurrentieverhoudingen worden daarmee
bevorderd.• Verminderen van de schaarste aan omroepfrequenties
door frequenties efficiënter te gebruiken.Uitgifte van frequenties voor TDAB leidt tot efficiënter gebruik
van de ether dan thans bij FM het geval is. Dat is inherent aan het gebruik
van digitale technieken. Efficiënt gebruik kan daarnaast ook een rol
spelen op het niveau van de toewijzing van frequentieruimte voor TDAB. Bij
de keuze om de vergunningen te verlenen aan de multiplexbeheerder en niet
aan individuele omroepen (of dienstenaanbieder) is tevens het belang van efficiënt
ethergebruik meegewogen. Voorts zal in de vergunning een minimale
uitrolverplichting worden opgelegd, hetgeen defensief gebruik voorkomt.Naast genoemde doelstellingen en plannen willen wij devolgende punten apart naar voren halen:• Naast programmeringsvoornemens en de kwaliteit van het businessplan
zal ook een financieel bod worden gevraagd als
sluitstuk van de toetscriteria. Het bod is uitsluitend bedoeld om bij gelijk
gebleven kwalitatieve geschiktheid de doorslag te geven. De criteria voor
de vergelijkende toets worden momenteel verder uitgewerkt.• Het beleidsvoornemen gaat ook in op de publieke
omroepen in relatie tot digitale radio. De (landelijke) Publieke
Omroep zendt, naast analoog, reeds digitaal uit in West- en Midden-Nederland.
Wij vinden het belangrijk dat ook de publieke regionale en lokale omroepen
zich kunnen voorbereiden op het toenemend belang van digitale radio. In de
voornemens is aangegeven dat TDAB zich alleen kan ontwikkelen tot een volwaardige
opvolger van analoge radio als de consument via TDAB zowel publieke als commerciële
programma's kan ontvangen. Wij zijn ons bewust dat de Publieke Omroepen en
de toekomst van de Publieke Omroep in meer algemene zin geregeld onderwerp
van gesprek zijn. De onderhavige beleidsvoornemens betreffen primair de vergunningverlening
voor digitale radio voor commerciële omroep en het is logisch dat vanuit
een technisch perspectief, gelet op de beoogde afschakeling van analoge radio
(zie volgend punt), ook de publieke omroepen gebruik gaan maken van de digitale
infrastructuur. Zoals hierboven vermeld is de landelijke publieke omroep al
met deze ontwikkeling gestart. Daarmee staan deze beleidsvoornemens los van
de inhoudelijke discussies omtrent de toekomst van de publieke omroepen.• In het beleidsvoornemen is aangegeven dat uiterlijk 2019 de analoge
radio zal zijn afgeschakeld. Eind 2005 zullen
wij in ons omschakelbeleid met nadere voorstellen komen voor het transitieproces
van analoge naar digitale omroep.• Met betrekking tot de borging van de integriteit van de TDAB-aanbieders is in de voornemens opgenomen om eerst te
onderzoeken of een bredere aanpak dan alleen bij analoge radio en digitale
radio gewenst is om te voorkomen dat omroepaanbieders in het algemeen strafbare
feiten zullen gaan plegen en om te waarborgen dat effectief kan worden ingegrepen
als dit wel gebeurt.• De beleidsvoornemens zijn geconsulteerd in het Overlegorgaan Post
en Telecommunicatie (OPT). Bij de Nederlandse
Mededingingsautoriteit (NMa) wordt advies ingewonnen
of een machtspositie ontstaat of wordt versterkt indien bepaalde marktpartijen
direct of indirect een vergunning verkrijgen. Dat zou er toe kunnen leiden
dat om die reden bepaalde partijen beperkingen worden opgelegd. Ook de Onafhankelijke
Post en Telecom Autoriteit (OPTA) is om advies
gevraagd. Wij verwachten niet dat het advies van de NMa en OPTA tot ingrijpende
wijzigingsvoorstellen zal leiden.• De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft
door Berenschot een evaluatie laten uitvoeren
van ZeroBase. In het rapport wordt ook een aantal beschouwingen gedaan met
betrekking tot de uitgifte van TDAB. Het Kabinet bereidt momenteel een standpunt
voor met betrekking tot het rapport-Berenschot. Indien het Kabinet aanbevelingen
van belang voor TDAB zal overnemen, zullen deze meegenomen worden in de concretisering
van het beleidsvoornemen. In het kabinetsstandpunt op dit evaluatie-onderzoek
en/of in de te publiceren TDAB-regeling wordt dit dan zichtbaar gemaakt.• Wij willen vaart maken met de uitgifte en verwachten, onvoorziene
omstandigheden daargelaten, in het najaar van 2005 te kunnen starten met de procedure voor de vergunningverlening, teneinde uiterlijk in
het voorjaar van 2006 de vergunningen te hebben uitgegeven.De Minister van Economische Zaken,L. J. Brinkhorst «TDAB, EEN GOED SIGNAAL» DE INTRODUCTIE VAN
COMMERCIËLE DIGITALE RADIO IN NEDERLANDHOOFDSTUK I – INLEIDINGEen adequate informatievoorziening1 is van
vitaal belang voor onze samenleving en economie. Het is belangrijk dat de
informatievoorziening op orde is en blijft met de steeds veranderende en meer-eisende
behoeften aan informatie. Televisie- en radio-omroep vervullen een essentiële
rol in die maatschappelijk/economische informatievoorziening, naast bijvoorbeeld
ook telecommunicatie of traditionele media. Radio-omroep heeft gelet op haar
unieke eigenschappen en basiskwaliteiten daarin een eigen plaats. Belangrijke
taken zijn daarbij weggelegd voor zowel de publieke als de commerciële
radio-omroepen.De wereld digitaliseert. Ook radio. Het kabinet wil met de introductie
van Digitale radio TDAB (Terrestrial Digital Audio Broadcasting) de eerste
stap zetten om digitale radio in Nederland van de grond te laten komen. De
frequentieruimte voor analoge radio biedt onvoldoende ruimte om tegemoet te
komen aan de op alle terreinen groeiende behoefte aan informatie en TDAB speelt
daarop in. Naar het oordeel van het kabinet draagt TDAB bij aan het optimaliseren
van de, ook op de toekomst toegesneden, rol van radio-omroep in de informatievoorziening
naar het publiek. Met de introductie van digitale radio breekt een nieuwe
fase aan in de evolutie van het radiomedium in Nederland. Zo zal er ruimte
komen voor minimaal 14 digitale commerciële programma's, die qua bereikbaarheid
van luisteraars voor mobiele ontvangst met de huidige landelijke FM-programma's
vergelijkbaar zijn.Door de digitalisering van de radio kunnen niet alleen radioprogramma's
met een technisch optimale kwaliteit worden uitgezonden en ontvangen, ook
zullen nieuwe vormen van datadienstverlening mogelijk worden. Hiermee wordt
een forse impuls afgegeven voor innovatie. Het kabinet ziet met de komst van
digitale radio nieuwe, grote bedrijvigheid ontstaan in de gehele radioketen2. Nederland sluit met de introductie van commerciële
digitale radio aan bij de ontwikkelingen in het buitenland waar TDAB inmiddels
operationeel is geworden3 en schept daarmee in
lijn met de Europese ontwikkelingen mogelijkheden voor dienstverlening, industrie
en consument. Dit betekent voor de Nederlandse samenleving nieuwe kansen,
een forse stimulans om te innoveren en goede mogelijkheden voor het ontplooien
van nieuwe economische activiteiten. Daarmee ligt de weg open voor economische
groei, hetgeen gelet op de economische situatie in Nederland van groot belang
is en past bij de taak van het kabinet om duurzame economische groei in Nederland
te bevorderenOm TDAB te kunnen gebruiken moeten de daarvoor op basis van internationale
afspraken gereserveerde frequenties (ook wel «multiplexen» genaamd)
worden verdeeld. Binnen het kabinet zijn de Minister van Economische Zaken,
de Staatssecretaris voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (Cultuur) en de
Minister van Financiën daarvoor verantwoordelijk. Dit beleidsvoornemen
beschrijft de condities en het proces van de verdeling van de frequenties
voor commercieel gebruik.Het kabinet kiest er voor om uiterlijk 2020 de analoge radio te hebben
omgeschakeld naar digitale radio. De bestemming van de vrijkomende frequentieruimte
zal nog internationaal worden bepaald. De transitie van analoog naar digitaal
wordt ook versterkt door andere digitale technologieën4. Het kabinet zal eind 2005 met beleidsvoorstellen voor het transitieproces
komen.5HOOFDSTUK II – UITGANGSPUNTEN EN OVERWEGINGEN BIJ
DE VERGUNNINGVERLENINGII.1 Doelstelling van de vergunningverleningOmroep is wereldwijd aan het digitaliseren en radio-omroep digitaliseert
mee. Internationaal wordt TDAB met name gezien als opvolger van de analoge
FM-radio. Het kabinet heeft voor de vergunningverlening van TDAB de volgende
doelstellingen (met de daaraan gekoppelde beleidsvoornemens):• bevorderen van belangen van consumenten door de verscheidenheid
van het aanbod aan programma's en diensten te verruimen;Zoals hierna wordt toegelicht geeft het kabinet onder de gegeven omstandigheden
de voorkeur aan een uitgifte door middel van een vergelijkende toets (paragraaf
III.3). Een van de onderdelen van de toetscriteria die van deze vergelijkende
toets deel uitmaken, betreft de beoordeling van de plannen van de aanvragers
voor het aanbieden van nieuwe radioprogramma's die nu niet via de ether zijn
te ontvangen (paragraaf III.4). Dit komt de verruiming van de verscheidenheid
van het aanbod aan programma's ten goede. Van belang is voorts dat bij de
uitgifte waarde wordt gehecht aan de mogelijkheid om ook na afloop van de
FM-vergunningtermijn in 2011 de pluriformiteit zo nodig te waarborgen (paragraaf
IV.2).• ontwikkelen en bewerkstelligen van innovatie door nieuwe radiodiensten
en innovatieve vormen van datadiensten;Van de vergelijkende toets maakt deel uit een beoordeling van het aanbod
op onder meer innovatieve diensten als onderdeel van het totale businessplan.
Aanvragers kunnen zich met het aanbod op innovatieve diensten derhalve onderscheiden
van concurrerende aanvragers (zie paragraaf III.4). De daarvoor beschikbare
capaciteit is vastgesteld op maximaal 20% (zie paragraaf IV.3).• bevorderen van de continuïteit van radio en van duurzame concurrentie
in de gehele radiomarkt;Met het oog op het realiseren van deze doelstelling is alles tegen elkaar
afwegend de vergunningtermijn vastgesteld op 15 jaar (paragraaf IV.1). Tot
en met 2011 wordt een vergunninghouder in het belang van continuïteit
van radio op de lange termijn verplicht om minimaal 80% van de beschikbare
capaciteit voor het uitzenden van radio te benutten (paragraaf IV.3). Voorts
is het kabinet zich er van bewust dat huidige vergunninghouders van analoge
radio kunnen bijdragen aan de ontwikkeling van TDAB en dat de in het verleden
gemaakte kosten van deze vergunninghouders nog moeten worden terugverdiend.
Het kabinet staat in dat verband stil bij een mogelijke koppeling tussen de
TDAB uitgifte en verlenging van huidige FM-vergunningen (paragraaf IV.8).
Mede in dat verband wordt afgezien van het instellen van een financieel instrument
(paragraaf IV.9). In het teken van het belang van continuïteit en duurzame
concurrentie staat voorts de beoordeling tijdens de vergelijkende toets van
de financiële onderbouwing die de aanvragers van hun voornemens dienen
te geven en de financiële haalbaarheid van hun plannen als totaal (paragraaf
III.4). Een van de toetsingscriteria die eveneens van de vergelijkende toets
deel uitmaken, betreft de mate waarin aanbieders kunnen uitzenden die geen
economische binding hebben met de aanvrager. Eerlijke concurrentieverhoudingen
worden daarmee bevorderd. Voorts wordt bij de Nederlandse Mededingingsautoriteit
advies ingewonnen of er een machtspositie ontstaat of wordt versterkt indien
bepaalde marktpartijen direct of indirect een vergunning verkrijgen. Dat zou
er toe kunnen leiden dat om die reden bepaalde partijen beperkingen
worden opgelegd (paragraaf III.5).• verminderen van de schaarste aan omroepfrequenties door frequenties
efficiënter te gebruiken.Uitgifte van frequenties voor TDAB leidt tot efficiënter gebruik
van de ether dan thans bij FM het geval is. Dat is inherent aan het gebruik
van digitale technieken. Efficiënt gebruik kan daarnaast ook een rol
spelen op het niveau van de toewijzing van frequentieruimte voor TDAB. Bij
de keuze om de vergunningen te verlenen aan de multiplexbeheerder en niet
aan individuele omroepen (of dienstenaanbieder) is tevens het belang van efficiënt
ethergebruik meegewogen (paragraaf III.2). Voorts zal in de vergunning een
minimale uitrolverplichting worden opgelegd, hetgeen defensief gebruik voorkomt
(zie paragraaf IV.4).II.2 Fasering van de invoeringHet kabinet onderscheidt drie fasen in de ontwikkeling van de TDAB-markt.
Vanaf de vergunningverlening tot ca. 2011 (afloop van de huidige vergunningen
voor analoge radio) zal sprake zijn van een aanloopfase waarin TDAB zijn aandeel
op de markt moet gaan veroveren, met innovatie als belangrijke motor (Fase
1). Dit gaat gepaard met de nodige investeringen waar naar verwachting nog
maar weinig inkomsten voor de commerciële partijen tegenover staan1. Na Fase 1 zal een periode aanbreken waarin TDAB moet
gaan groeien en zijn marktaandeel verder gaan uitbouwen (Fase 2). Het kabinet
verwacht dat in 2020 TDAB zal zijn uitgegroeid tot een volwassen markt waarbij
de analoge frequenties zullen zijn afgeschakeld. Dit markeert het begin van
Fase 3.Onderhavig voorstel heeft betrekking op Fase 1 en Fase 2. Om het ontwikkelen
van de markt nu zo veel mogelijk te bevorderen
en TDAB tot een succes te maken zal het kabinet de voorwaarden voor het exploiteren
van TDAB zo aantrekkelijk mogelijk maken. In het algemeen zullen de vergunningcondities
daarom beperkt blijven. Deze hebben onder meer tot doel om de continuïteit
en pluriformiteit van radio zeker te stellen, en tegelijk ruimte te bieden
voor de ontwikkeling van innovatieve dienstverlening.2II.3 Moment van vergunningverleningVeel commerciële omroepen in Nederland hebben zich geruime tijd afwachtend
opgesteld ten aanzien van TDAB. Primaire zorg voor hen is het behoud of verwerven
van populaire en rendabele FM-vergunningen geweest. De vergunningverlening
van FM in september 2003 jaar bracht voor de omroepen duidelijkheid. Nu TDAB
via de Publieke Omroep inmiddels in grote delen van de Randstad te ontvangen
is3 en betaalbare digitale radio-ontvangers4 snel in de Nederlandse schappen komen te liggen, is de
consumentenmarkt goed in beweging aan het komen. Wetende dat analoog gebruik
van de ether op termijn wordt uitgefaseerd en de investeringen in de analoge
vergunningen nog moeten worden terugverdiend zijn, komen nu ook de huidige
commerciële radio-omroepen in beweging. De belangstelling wordt verder
gevoed door aanbieders die niet over een FM-vergunning beschikken en thans
volledig zijn aangewezen op kabel en satelliet voor het verspreiden van de
radioprogramma's. De ontwikkelingen in de markt geven aanleiding de vergunningverlening
voor commercieel gebruik van TDAB thans zo snel mogelijk te starten. Met het
introduceren van commerciële TDAB in Nederland wordt voorts ingehaakt
bij de ontwikkelingen binnen Europa5. II.4 Pilot ter voorbereiding van de vergunningverleningVan belang is dat in gebruik te nemen frequenties storingsvrij zijn. Daarvoor
bestaan internationale afspraken. Soms kunnen in de praktijk, ondanks alle
voorbereidingen, echter onvoorzien toch storingsverschijnselen optreden. Dit
zeer ongewenst neveneffect kan, naast economische, ook maatschappelijke consequenties
hebben. Ook bij de introductie en ontwikkeling van TDAB is het van belang
het risico van het optreden van storingen te minimaliseren. Vooruitlopende
op de vergunningverlening is daarom een technische pilot gestart waarin verschillende
zender- en netwerkconfiguraties naast elkaar in de praktijk worden getest.
Doel is het vaststellen welke precieze technische randvoorwaarden bij de TDAB-vergunningen
dienen te worden gesteld. Punt van speciale aandacht hierbij is het innovatief
gebruik van veel lagere opstelpunten dan die traditioneel voor radio-omroep
worden gebruikt. De pilot is van groot belang om het risico van onvoorziene
storingen zoveel mogelijk te minimaliseren. De pilot zal vóór
de feitelijke vergunningverlening zijn afgerond. Afhankelijk van de resultaten
van de pilot zal worden bezien of de technische voorschriften die aan de vergunningen
worden verbonden, genotificeerd moeten worden aan de Europese Commissie.II.5 TDAB en de positie van de publieke omroepenII.5.1 Landelijke publieke omroepHet kabinet is van mening dat TDAB zich alleen kan ontwikkelen tot een
volwaardige opvolger van analoge radio als de consument via TDAB zowel publieke
als commerciële programma's kan ontvangen. Het wordt voor de consument
aantrekkelijk om een TDAB-ontvanger aan te schaffen als hij naast nieuwe stations
ook zijn favoriete radiostations kan ontvangen. Dit maakt het weer interessanter
voor de programma-aanbieders waardoor een positieve spiraal ontstaat. De Publieke
Omroep is, vooruitlopende daarop, naar de mening van het kabinet in een goede
positie om een voortrekkersrol bij de invoering van TDAB in Nederland te vervullen.
De Publieke Omroep heeft daarom in 2003 vergunning gekregen voor landelijke
TDAB-uitzendingen1. Met de vergunningverlening
voor commerciële digitale radio haken commerciële omroepen in, zodat
beiden TDAB voortvarend tot een succes kunnen maken.II.5.2 Regionale publieke omroepBinnen het omroepbestel hebben ook de publieke regionale omroepen een
bijzondere positie. Tegenover de verplichting om in een bepaalde provincie
hun signaal te verspreiden staat het recht van voorrang dat zij genieten bij
het verdelen van omroepfrequenties. Aan de wettelijke eis van toegang tot
de ether wordt momenteel voldaan doordat deze publieke omroepen in de FM-band
uitzenden. Een belangrijk moment treedt echter op wanneer analoge radio uitfaseert:
alle publieke omroepen moeten dan hebben kunnen overstappen naar een vorm
van digitale radio. Het kabinet zal daarvoor zorg dragen.Het kabinet vindt met het oog op de toekomst dat de publieke regionale
omroepen de gelegenheid moeten hebben zich voor te bereiden op digitale radio.
Om eerder dan bij de afschakeling van analoog te kunnen overstappen naar digitale
radio zal het kabinet bij de komende Regionale Radio Conferentie in 20062 zich inspannen voldoende frequentieruimte te verwerven
voor een netwerk van aaneengesloten regionale bedekkingen. Alternatief kan
gebruik gemaakt worden van de frequentieruimte voor zogenoemd kleinschalige
omroep (zie volgende paragraaf). Het kabinet zal dan onderzoeken of het, wanneer
TDAB een succes is, nodig is om een «must carry»-verplichting1 voor in beginsel één regionaal programma
per regio op te leggen aan de toekomstige vergunninghouder van deze frequentieruimte.II.5.3 Lokale publieke omroepEr zijn speciaal voor kleinschalige omroep geschikte multiplexen ter beschikking2. Deze multiplexen bieden echter aanzienlijk meer plaats
dan nodig is voor de verspreiding van de programma's van de lokale omroepen.
Daarom zijn deze multiplexen grotendeels bestemd voor commercieel gebruik.
Lokale (en regionale) publieke omroepen kunnen met de betrokken exploitant
een overeenkomst afsluiten indien zij via de hier bedoelde multiplexen nu
wensen uit te zenden. Het staat de omroepen vrij, indien zij dat wensen, om
binnen de mogelijkheden van de Mediawet zelf daartoe het initiatief te nemen
en te gaan samenwerken met commerciële aanbieders. Daarbij zal ook overleg
met de (provinciale en) gemeentelijke overheden, die zorgdragen voor de financiering
van die omroepen, waarschijnlijk nodig zijn. Deze overheden zullen zelf het
besluit willen nemen om de kosten verbonden aan het gedurende langere tijd
tegelijk analoog en digitaal uitzenden, te dragen.Het kabinet zal ruimte bieden aan de omroepen die op het moment van afschakelen
van de analoge distributie nog geen ruimte hebben op een TDAB-multiplex, of
zal vanaf dat moment voor een alternatief zorgen. De lokale omroepen hebben
aangegeven dat TDAB en ook de speciaal voor kleinschalig gebruik beschikbare
multiplexen niet voor alle lokale omroepen de ideale techniek is om digitaal
uit te zenden. Dit heeft te maken met het feit dat het verzorgingsgebied van
de betreffende multiplex vaak niet aansluit op de gemeentegrens. In een aantal
gevallen verzorgt een multiplex meerdere gemeenten. Het is aan te nemen dat
vóór de afschakeling van de analoge radio technieken zijn ontwikkeld
die voor lokale omroepen een beter perspectief bieden dan TDAB3. Zoals eerder werd opgemerkt zal het kabinet ervoor zorgen dat bij
de afschakeling van analoge radio ook voor lokale radio een digitaal alternatief
is.II.6 Het Europese belang van TDABHet is van groot belang dat over het gebruik van frequenties voor radio
Europees breed afspraken worden gemaakt. Dat maakt niet alleen een zo efficiënt
mogelijk planning van de frequenties mogelijk, maar daardoor kunnen radio's
over het hele Europese grondgebied worden gebruikt. Voor consumenten betekent
het dat met één radiotoestel in ieder Europees land de daar
aanwezige stations kunnen worden ontvangen, net als nu met FM. Tegelijkertijd
geeft dat de fabrikanten van apparatuur voor de radio's, zenders en antennes
en ook de dienstenaanbieders een zo groot mogelijke afzetmarkt. Bedoelde frequentieafspraken
zijn 1995 in Wiesbaden voor TDAB gemaakt4.TDAB wordt momenteel in veel delen van de wereld geïmplementeerd
en geëxploiteerd. De bestaande TDAB-netwerken kunnen nu meer dan 300
miljoen mensen bereiken5. De feitelijke penetratiegraad
stijgt snel met de toenemende verkoop van ontvangers.Nederland behoort Europees gezien op TDAB-gebied niet tot de koplopers.
In Duitsland, België, Denemarken, Groot-Brittannië en Spanje bijvoorbeeld
is publieke en commerciële TDAB al vanaf 1999/2000 operationeel
(met in al deze landen een dekkingsgraad van 75% of hoger6 ) en is het dienstenaanbod volop in ontwikkeling. Er kan veel worden
geleerd van de wijze waarop in het buitenland TDAB reeds is geïntroduceerd7. II.7 De communicatie bij rampenVan groot belang is dat de functionaliteit van communicatie bij rampen,
voor zover het radio-omroep betreft, ook in het digitale tijdperk geborgd
blijft. Op dit moment wordt deze communicatie grotendeels, maar niet uitsluitend,
door de landelijke Publieke Omroep en de regionale publieke omroepen afgewikkeld
via FM-zenders. Zolang de FM-zenders operationeel zijn, in ieder geval tot
2011 bij het aflopen van de vergunningtermijnen, zal dit zo blijven. De introductie
van commerciële digitale radio doet daaraan op dit moment niets af. Een
belangrijk moment breekt aan wanneer FM wordt afgeschakeld en Nederland volledig
zal zijn overgestapt op digitale radio. Het kabinet zal in het omschakelbeleid1 aangeven op welke wijze de communicatie bij rampen zal
zijn geborgd.II.8 Risico'sHet succes van TDAB is geen automatisme. Naast min of meer traditionele
ondernemingsrisico's die met het ontwikkelen van een nieuwe markt2 gepaard gaan, kunnen ook onzekerheden over bijvoorbeeld
toekomstige ontwikkelingen in het medialandschap of in het overheidsbeleid
van invloed zijn op de businesscase. Het kabinet is zich bewust dat deze risico's
de markt terughoudend kunnen maken. Het kabinet vindt het mede daarom haar
taak zo veel mogelijk duidelijkheid te scheppen met haar beleid. Het kabinet
streeft ernaar de vergunning zodanig in te richten, dat de vergunninghouder(s)
de vergunningen optimaal kunnen exploiteren om daarmee TDAB tot een succes
te maken.Bijzondere punten van aandacht in dit licht zijn het omschakelbeleid van
analoge radio naar digitale radio alsmede het in de toekomst waarschijnlijk
ter beschikking komen van nieuwe frequentieruimte voor digitale radio. De
omschakeling naar digitale radio begint in Nederland met de invoering van
TDAB maar de rest van het tijdspad tot en met de feitelijke afschakeling en
de condities waaronder dit gaat plaatshebben moeten zich eerst uitkristalliseren.
Het kabinet streeft er naar dat in de periode van 2015 tot 2019 analoge radio
volledig is afgeschakeld. Eind 2005 zal het kabinet met nadere voorstellen
komen voor het omschakelbeleid.Het feit dat Nederland zich inspant om op termijn extra frequentieruimte
voor TDAB, waaronder ook optimalisatie van het bereik van de huidige multiplexen,
te verwerven, waardoor zich een nieuw instapmoment kan aandienen voor partijen
met belangstelling voor TDAB, kan weliswaar consequenties hebben voor de huidige
businesscases maar biedt tegelijk uitzicht op meer concurrentie3.Het kabinet realiseert zich dat dit misschien niet de optimale volgorde
is, maar gezien de internationale en juridische verplichtingen en het belang
van het totstandkomen van de markt voor digitale radio, acht het kabinet het
wenselijk de thans beschikbare TDAB-frequenties nu te gaan uitgeven. Transparantie
over onzekerheden zoals bijvoorbeeld hiervoor genoemd is daarbij voor potentiële
gegadigden van belang om hen de kans te geven een deugdelijk ondernemingsplan
op te zetten.Het kabinet zal zich inspannen om binnen de Europese staatssteunkaders
ten behoeve van de ontwikkeling van TDAB in Nederland middelen vrij te maken
voor noodzakelijke, algemene voorlichtingsdoeleinden. Het kabinet biedt de
vergunninghouders aan om gezamenlijk invulling te gaan geven aan voorlichtingsactiviteiten.
De Minister van Economische Zaken zal na de vergunningverlening daarover met
nadere voorstellen komen. II.9 TDAB en advies Commissie FrequentiebeleidOp 15 juli 2004 is aan de Tweede Kamer het advies van de Commissie
Frequentiebeleid gestuurd. In het advies wordt een groot aantal aanbevelingen
gedaan om tot verbeteringen in het frequentiebeleid te komen en wordt geadviseerd
om een nieuwe Nota Frequentiebeleid te maken. Het kabinet is bezig met de
uitwerking daarvan. Deze uitwerking loopt parallel met de vergunningverleningprocedure
voor de TDAB-frequenties.Voor zowel de uitwerking van de genoemde nieuwe Nota Frequentiebeleid
als de vergunningverlening van TDAB zullen belangrijke aanbevelingen uit het
advies ter harte worden genomen. Zo moet het beleid op efficiënte en
effectieve wijze bijdragen aan economische groei, marktconformiteit en innovatie,
maar geldt anderzijds dat er met het oog op andere niet-economische belangen
ruimte moet zijn voor frequentiegebruik dat niet door de markt wordt bepaald.
De doelstellingen bij TDAB respecteren beide genoemde uitgangspunten. Voorts
is de aanbeveling van de Commissie dat flexibilisering de rode draad dient
te zijn bij het formuleren van het toekomstig frequentiebeleid, waarbij onder
andere als elementen worden genoemd de verruiming van gebruiksmogelijkheden
bij de bestemming (liberalisering) en de verhandelbaarheid van (delen van)
vergunningen. Op dit moment is in artikel 3.8 van Telecommunicatiewet bepaald
dat de Minister van Economische Zaken toestemming kan verlenen om een vergunning
over te dragen aan een ander. Voor de zomer van 2005 zal een wetsvoorstel
bij de Tweede Kamer worden ingediend op basis waarvan ook delen van de vergunning
kunnen worden overgedragen. Hiermee wordt laatstgenoemde aanbeveling van de
commissie reeds op korte termijn gerealiseerd.HOOFDSTUK III – VERGUNNINGVERLENING VAN DIGITALE
RADIOIII.1 Aantal en omvang van de vergunningen Nederland heeft
een aantal multiplexen voor TDAB toegewezen gekregen. De multiplex is gekoppeld
aan een bepaald geografisch gebied. Op die multiplex mag in dat gebied worden
uitgezonden. Voor Nederland zijn multiplexen beschikbaar in zowel de zogenoemde
Band III als de L-Band1. Voor een overzicht wordt
verwezen naar Bijlage D. Het kabinet heeft overwogen dat in Band III minimaal
één commerciële vergunning met een geografisch nagenoeg
landelijk bereik gewenst is, naast die van de Publieke Omroep. Twee multiplexen
(6B en 11C) zullen daartoe worden gecombineerd in één vergunning.
Overige multiplexen worden elk afzonderlijk vergund. Minimaal zullen 3 multiplexen
uit Band III worden uitgegeven (combinatie 6B/11C en 12B). Daarnaast speelt
voor het kabinet de noodzaak mee om de administratieve lasten bij de vergunningverlening
beperkt te houden. Zo zullen alle multiplexen voor kleinschalige omroep worden
gebundeld in één vergunning. Het kabinet stelt ook belang in
aanvragen die een vergunning in Band III combineren met die van de L-band.
Al met al ontstaat naar het oordeel van het kabinet daarmee een voor de ontwikkeling
van TDAB goede mix van meerdere vergunningen, met in potentie ook meerdere
vergunninghouders. Het kabinet wijst er op dat in 2006 tijdens de Regionale
Radioconferentie in Genève additionele frequentieruimte voor TDAB zal
(kunnen) worden verworven2. Over de toewijzing
daarvan moet het kabinet nog een besluit nemen.III.2 Het niveau van vergunningverleningBij de vergunningverlening van analoge radio zijn vergunningen verstrekt
aan individuele omroepen. Deze vergunning zijn één-op-één
gekoppeld aan een specifieke frequentie. In geval van TDAB is hiervan geen
sprake meer. De techniek schrijft voor dat omroepen en aanbieders
van datadiensten gezamenlijk gebruik maken van het frequentiekanaal en gelijktijdig
daarop uitzenden. De vraag dringt zich op of de multiplexbeheerder dan wel
de individuele omroep (of dienstenaanbieder) de vergunning krijgt toegewezen.Enerzijds kan het frequentiekanaal in haar geheel aan één
marktpartij (in dit model de multiplexbeheerder) worden toegewezen. Deze beheerder
bepaalt als vergunninghouder vervolgens, met inachtneming van de vergunningvoorwaarden,
zelf hoeveel en welke aanbieders via «zijn» kanaal hun diensten
mogen aanbieden1. In dit geval wordt het aan
de markt zelf overgelaten wie toegang tot de multiplex krijgt. Het is van
belang voor de inrichting van de businesscase dat de multiplexbeheerder dit
zelf kan doen. De multiplexbeheerder zal immers zijn eigen overwegingen en
inzichten willen gebruiken om, binnen de randvoorwaarden van de vergunning,
een businesscase in te richten en zal daarbij vrij willen zijn in het kiezen
van de aanbieders met wie hij zaken wenst te doen.Anderzijds kan de frequentieruimte vooraf als het ware in afzonderlijke
onderdelen worden opgedeeld2 waarbij dienstenaanbieders
(zoals radiostations) elk voor een onderdeel de vergunning krijgen toegewezen.
De dienstenaanbieders en dus niet de multiplexbeheerders zijn hier de vergunninghouders.
De dienstenaanbieders moeten zelf een multiplexbeheerder oprichten of vinden.
In dit geval ontstaan per multiplex verschillende (zes tot acht) vergunninghouders.
Genoemde partijen moeten gezamenlijk van de capaciteit van de multiplex en
van het netwerk gebruik maken, elk met zijn eigen belangen en wensen met betrekking
tot netwerkopbouw, tarieven, uitrolsnelheid en dergelijke. Dit kan leiden
tot vertraging in de uitrol van TDAB. De multiplexbeheerder kan bovendien
niet meer flexibel over de capaciteit beschikken omdat elke vergunninghouder
zijn eigen capaciteit heeft. Dit kan leiden tot inefficiënt gebruik van
de multiplex. Als gevolg van het grote aantal te verlenen vergunningen verhoogt
dit tot slot de administratieve lasten voor de overheid aanzienlijk.Indien de vergunningen op het niveau van een multiplex worden uitgegeven,
kan de multiplexbeheerder zelf de afweging maken welke aspecten naar zijn
mening het meest bijdragen om TDAB tot een succes te maken. Zo kan hij door
marktconforme tarieven te vragen, meer partijen interesseren om (ook) via
TDAB uit te gaan zenden. Hierbij is het aan het kabinet om de randvoorwaarden
te stellen zodat een gezonde ontwikkeling mogelijk is. Alles overziend kiest
het kabinet ervoor de vergunningen te verlenen op het niveau van de multiplex.
Het kabinet volgt daarmee de lijn in het buitenland dat ook voor het niveau
van de multiplex heeft gekozen.De vergunning voor het exploiteren van een multiplex geeft de vergunninghouder
tevens het recht om binnen de randvoorwaarden van de betreffende multiplex
een netwerk te plannen, te (laten) opbouwen en te exploiteren. De opstelpunten
met alle daarbij behorende parameters zoals hoogte van de antenne, de antennekarakteristieken
en het uitgezonden vermogen, dienen na de planning vervolgens gecoördineerd
te worden met de buurlanden. Dat coördineren gebeurt door Agentschap
Telecom. De vergunninghouder mag voorts, binnen de randvoorwaarden van de
vergunning, zelf bepalen welke radiostations uitgezonden worden en welke diensten
aangeboden worden. Hij zal zelf de afspraken met die radiostations over de
toegang tot de multiplex en de daarvoor geldende voorwaarden moeten maken.
Hetzelfde geldt voor de afspraken met de zenderoperators voor het plannen
en uitrollen van de netwerken. Het kabinet is zich bewust van de zorg van met name niet-landelijke commerciële
radiostations over de positie van de multiplexbeheerders. Vergunningen worden
verleend op het niveau van de multiplex, waardoor individuele dienstenaanbieders
(zoals omroepen) niet over een eigen TDAB-vergunning zullen beschikken. Deze
aanbieders worden afhankelijk van de multiplexbeheerders voor toegang tot
de ether. Het gaat er om, dat de aanbieders met de multiplexbeheerder gezamenlijk
tot afspraken komen over de distributie van hun signalen. Daar ligt een wederzijds
belang: enerzijds omdat de aanbieders de multiplexbeheerder nodig hebben om
toegang tot de ether te krijgen, anderzijds omdat de multiplexbeheerder de
aanbieders nodig heeft om «zijn» multiplex te vullen en zijn businesscase
daarop te kunnen inrichten. De multiplexbeheerders zullen in de beginfase1 van TDAB echter geenszins beschikken over een aanmerkelijke
marktmacht (AMM) en nadere regels, bijvoorbeeld met betrekking tot de toegang
tot de multiplex, zijn daarom nu niet mogelijk of nodig. Mocht in de toekomst
sprake worden van een AMM, is OPTA bevoegd om toegangsverplichtingen op te
leggen en op te treden bij geschillen. Partijen zoals de commerciële
radiostations kunnen eventueel besluiten om zelf een eigen multiplexbeheerder
op te richten en daarmee mee te doen aan de verdelingsprocedure, met inachtneming
van de voorwaarden zoals beschreven in paragraaf III.5.Doordat in de toekomst nieuwe frequenties voor TDAB beschikbaar komen
en ook andere technologieën voor digitale radio opkomen2, is het nog maar de vraag of de positie van de multiplexbeheerders
daadwerkelijk tot een AMM zal gaan uitgroeien.III.3 Het verdelingsinstrumentHet kabinet gaat, gelet op de belangstelling vanuit het binnenland voor
de TDAB-frequenties en de mogelijke belangstelling vanuit het buitenland,
er van uit dat schaarste kan optreden. Het kabinet kiest voor de verdeling
van de frequenties daarom voor een schaarste-instrument (vergelijkende toets
of veiling).Vier jaar terug heeft het kabinet besloten om voor de uitgifte van vergunningen
voor aardse digitale omroep het verdelingsinstrument vergelijkende toets te
hanteren. De Kamer is daarover per brief geïnformeerd3. Dat instrument is ingezet bij de toewijzing van de vergunning voor
DVBT4. Van recentere datum stamt het kabinetsstandpunt
naar aanleiding van het rapport van de werkgroep «veilen en andere allocatiemechanismen5 ». In het algemeen geldt dat een veiling het meest
transparant is, aangezien alle criteria tot één zijn teruggebracht:
het bedrag dat betaald gaat worden. Het veilinginstrument is het eerst aangewezen
als de publieke doelen voorafgaand aan het toepassen
van het allocatie-instrument contracteerbaar zijn; de vergelijkende toets
is het eerst aangewezen als de publieke doelen na afloop van het toepassen van het allocatie-instrument kunnen worden gecontracteerd.
Overigens moet het verschil tussen veilen en vergelijkend toetsen niet verabsoluteerd
worden: er zijn vele soorten veilingen en toetsen en er zijn ook combinaties
mogelijk.Het kabinet hanteert hierbij de volgende overwegingen. Het is primair
van belang dat met de vergunningverlening voor TDAB een markt kan ontstaan
voor commerciële digitale radio-omroep, waarbij de pluriformiteit van
het aanbod wordt uitgebreid en in het digitale tijdperk behouden blijft en
innovatieve datadienstverlening zich kan ontwikkelen. Dit is onderdeel van
de doelstellingen van de vergunningverlening. Gelet op dit belang en het startende
karakter van de markt in de Innovatiefase (Fase 16
) ligt het voor de hand dat daarvoor die partijen worden geselecteerd die
kwalitatief daartoe het best in staat worden geacht. Daarvoor is dan de vergelijkende toets het meest geschikt. Evenzeer is van belang dat
de mediapolitieke belangen die gepaard gaan met het verdelen van frequenties
voor radio-omroep ook bij TDAB op een adequate wijze kunnen worden geborgd.
Ook daarvoor geldt dat de vergelijkende toets het meest geschikt is. Alles
overziend komt het kabinet tot de conclusie dat onder de gegeven omstandigheden
de vergelijkende toets de voorkeur verdient. Bij deze procedure zal primair
worden getoetst op kwalitatieve elementen die bijdragen aan de realisering
van de doelstellingen van de allocatie of vergunningverlening. Opgemerkt wordt
nog dat binnen het kabinet de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
op grond van de Telecommunicatiewet de procedure van de vergelijkende toets
voorbereidt en uitvoert in overeenstemming met de Minister van Economische
Zaken.III.4 De toetscriteriaDe aanvragers zullen worden getoetst op een beperkt aantal criteria. Grondslag
van het kabinet voor de criteria is de mate waarin aanvragers zullen bijdragen
aan de realisering van doelstellingen van de vergunningverlening. Op de relatie
tussen de onderstaande criteria en de na te streven doelstellingen is reeds
in paragraaf II.1 ingegaan. Van belang is daarnaast dat de criteria objectiveerbaar
zijn en in voldoende mate onderscheidend. De volgende criteria zullen worden
gehanteerd:• Programmeringsvoornemens.– de plannen om tot 2011 een deel van de multiplex te bestemmen
voor nieuwe radioprogramma's (programma's die nu niet via de ether zijn te
ontvangen, of «digital-only» programma's), van nieuwe of bestaande
partijen.– de mate waarin aanbieders kunnen uitzenden op de multiplex die
geen economische binding hebben met de aanvrager.• De kwaliteit van het bedrijfsplan.– de plannen voor het aanbieden voor innovatieve datadiensten (nieuwe
diensten die nog niet eerder via de ether zijn te ontvangen), naast de radiodiensten;– de financiële onderbouwing van bovengenoemde voornemens;– de financiële haalbaarheid van het plan als totaal (onder
meer contracten met financiers e.d.).• Een financieel bod.Voor wat betreft het financieel bod wil het kabinet aangeven dat dit criterium
is gekozen vanwege de transparante functionaliteit. Het bod is bedoeld om
bij gelijk gebleken kwalitatieve geschiktheid de doorslag te geven.De uitwerking en operationalisering van de criteria volgt bij de verdere
voorbereiding van de toets.III.5 Voorwaarden om voor een vergunning in aanmerking
te komenIn principe is er geen bezwaar tegen indien een aantal betrokken partijen
in een samenwerkingsverband een aanvraag indient. Een dergelijk samenwerkingsverband
kan bestaan uit omroepen, onafhankelijke partijen en/of zenderoperators. Hierbij
worden echter wel enige kanttekeningen geplaatst. In het kabinet heeft de
minister van Economische Zaken de bevoegdheid om aanbieders van openbare elektronische
communicatienetwerken of openbare elektronische communicatiediensten uit te
sluiten van het verkrijgen van een vergunning, indien dit nodig is om daadwerkelijke
mededinging tot stand te brengen of in stand te houden. Er zijn nu geen commerciële
aanbieders van TDAB-diensten, laat staan met een sterke positie.
Een aantal aanbieders in de elektronische communicatiemarkt, zoals KPN, Nozema
of de kabelmaatschappijen, heeft echter een sterke positie op die markt. Aan
de NMa zal gevraagd worden of een machtspositie ontstaat of wordt versterkt
indien één van die partijen direct of indirect (door middel
van een samenwerkingsverband) een vergunning verkrijgt. Dat zou er toe kunnen
leiden dat er om die reden voor bepaalde partijen beperkingen worden opgelegd.Aanvragers kunnen één of meerdere vergunningen aanvragen.Aanvragers zullen moeten voldoen aan een aantal logische vormvereisten
zoals het tijdig en correct indienen van een aanvraag. Alvorens aanvragers
tot de toets kunnen worden toegelaten, moeten zij voorts voldoen aan bij ministeriële
regeling vast te stellentoelatingseisen. Dit zijn
(minimale) eisen die in ieder geval betrekking hebben op de rechtsvorm van
de aanvrager en zijn financiële positie.Pas nadat aanvragers zijn toegelaten vindt de vergelijkende toets zelf
plaats. Deze toets zal duidelijkheid verschaffen welke partijen op basis van
de gestelde selectiecriteria het meest geschikt zijn om TDAB tot ontwikkeling
te brengen. Een partij die het beste scoort op het tot ontwikkeling brengen
van TDAB, krijgt de aangevraagde vergunning toegewezen. Het heeft de voorkeur
van het kabinet dat meerdere vergunninghouders ontstaan.III.6 Borging van de integriteit van de TDAB-aanbiedersMedia, radio en televisie in het bijzonder, zijn in de moderne samenleving
de belangrijkste middelen van algemene, publieke communicatie. Het inzicht
dat het medium daarbij in hoge mate bepalend is voor de boodschap en voor
de aard, toon en effecten van communicatie is niet nieuw. Om die reden is
omroep, of dit nu commercieel of publiek is, in hoge mate bepalend voor de
kwaliteit en het functioneren van de samenleving1.Ter borging van het te goeder trouw en integer handelen door FM- en AM-omroepen,
heeft het kabinet in 2003 bij de uitgifte van die frequenties bepaald dat
de aanvragers een verklaring dienden te overleggen dat de vergunning niet
zou worden gebruikt voor het plegen van strafbare feiten. Vanuit het oogpunt
van de bewaking van de staatsveiligheid en de openbare orde is het kabinet
van oordeel dat er ook voor TDAB radio-omroepen afdoende prikkels moeten zijn
om géén strafbare feiten, zoals bijvoorbeeld opruiing of oproep
tot de gewapende strijd, te plegen, alsmede mogelijkheden voor de overheid
om op een effectieve manier in te grijpen als er toch strafbare feiten gepleegd
worden.Publieke communicatie vindt plaats via vele media en infrastructuren,
niet alleen via (analoge en digitale) radio. Daarom wenst het kabinet te onderzoeken
of een bredere aanpak gewenst is om te voorkomen dat omroepaanbieders strafbare
feiten zullen gaan plegen en om te waarborgen dat effectief kan worden ingegrepen
als dit wel gebeurt. Een generieke aanpak heeft de voorkeur van het kabinet
boven het nemen van steeds incidentele maatregelen, zoals in 2003. Indien
tot een generieke regeling wordt besloten, is het noodzakelijk dat zij in
werking treedt voordat de commerciële uitzendingen met TDAB starten.
Mocht die generieke regeling niet tijdig gerealiseerd kunnen worden, dan zal
voor TDAB op de genoemde punten een ad hoc voorziening getroffen worden. Het
proces van vergunningverlening voor TDAB kan worden voortgezet.Het kabinet zal voor het eind van 2005 met nadere voorstellen komen.HOOFDSTUK IV – RECHTEN EN PLICHTEN VAN DE VERGUNNINGIV.1 VergunningtermijnDe mogelijkheden om een vergunning te exploiteren worden in een zeer belangrijke
mate bepaald door de duur van die vergunning. Tegelijkertijd bepaalt de duur
van de vergunningen ook de mogelijkheden van het kabinet om het beleid zonodig
aan te passen. Is een vergunning eenmaal vergeven, dan is het niet goed mogelijk
om ingrijpende wijzigingen in die vergunning aan te brengen.De businesscase voor TDAB is, met kennis van nu, niet eenvoudig. De vergunninghouder
zal een zo lang mogelijke vergunningtermijn prefereren omdat dit zicht geeft
op continuïteit voor een langere periode en (dus) op betere terugverdienmogelijkheden.
Dit brengt echter ook het risico met zich mee dat partijen hun verworven machten
lange tijd kunnen consolideren of uitbouwen zonder dat nieuwkomers van TDAB
kunnen profiteren. Daarnaast speelde voor het kabinet de wens mee om de vergunningtermijnen
van analoge radio en van digitale radio zoveel mogelijk te synchroniseren.
Er zouden dan logische mogelijkheden ontstaan om bij een volgende verdeelronde
TDAB en FM vergunningstechnisch en indien gewenst bijvoorbeeld ook inhoudelijk,
te koppelen1. De daaruit voortvloeiende termijn
van circa 6 jaar geeft het kabinet mogelijkheden om sneller nieuw beleid toe
te passen dan bijvoorbeeld met 15 jaar. Dit gelet op onder meer de volgende
overwegingen:• Er komt op termijn meer ruimte vrij voor digitale radio. Hoeveel
dit zal worden is nog niet bekend2;• Eind 2005 zal het kabinet met voorstellen komen voor het omschakelbeleid
van analoge radio naar digitale radio3;• Omdat het medialandschap verandert spelen ook andere beleidsdoelen
een rol, zoals het mediapolitieke belang van pluriformiteit in de ether.Om meer duidelijkheid te krijgen in de vraag of een relatief korte vergunningduur
wel tot levensvatbare businesscases voor de multiplexbeheerder en de zenderoperator
kan leiden, heeft het kabinet nader onderzoek laten verrichten4. Uit dat onderzoek is gebleken dat, als het al haalbaar zou zijn,
de businesscases voor de multiplexbeheerder en voor een zenderoperator in
het beste geval erg mager zijn. Dat is voor de ontwikkeling van TDAB niet
gunstig, aangezien beiden daarin juist een cruciale rol hebben. Om het desondanks
economisch aantrekkelijk te maken zou het kabinet zelf aanzienlijke inspanningen
moeten leveren. Gelet op het feit dat netwerken en nieuwe vormen van dienstverlening
in principe zonder overheidssteun moeten kunnen uitrollen is dit voor het
kabinet geen optie. Uit het onderzoek is voorts gekomen dat met een langere
vergunningduur van 15 jaar de mogelijkheden om TDAB succesvol door de markt
zelf te kunnen laten ontwikkelen, aanzienlijk stijgen. Overigens is daarmee
niet gezegd dat alle ondernemingsrisico's nu weg te nemen zijn.Voor het kabinet zijn van doorslaggevend belang bij de keuze van de vergunningduur
de succesvolle ontwikkeling van TDAB en het behoud van de mogelijkheid om
gedurende de looptijd van de vergunning het (media)beleid te kunnen blijven
uitvoeren en voldoende marktwerking te kunnen realiseren. Het kabinet kiest,
alles overziend, daarom voor een periode van 15 jaar met de kanttekening nu
ook maatregelen te nemen om de pluriformiteit in de toekomst zeker te stellen
(zie volgende paragraaf). Het kabinet zal, zoals eerder gesteld5, zich inspannen om op termijn extra frequentieruimte voor TDAB te
verwerven. Dit komt de marktwerking en de optimalisatie van de nu uit te geven
multiplexen ten goede. IV.2 Behoud van pluriformiteitHet kabinet verwacht dat de introductie van TDAB de pluriformiteit van
het radio-aanbod ten goede zal komen. In de eerste fase van de marktontwikkeling
van TDAB (tot ca. 2011) is FM nog de dominante infrastructuur en wordt de
pluriformiteit van het aanbod gewaarborgd door de clausuleringen die voor
FM gelden. Mede gelet op het belang van pluriformiteit wordt daarnaast door
middel van de vergelijkende toets voor TDAB een verruiming van het bestaande
aanbod gestimuleerd. In de vergelijkende toets zal waarde worden gehecht aan
de mate waarin aanvragers bereid zijn door middel van TDAB nieuwe radioprogramma's
uit te zenden die nu niet via de ether zijn te ontvangen.Na afloop van de FM-vergunningtermijn in 2011 zal de bestaande pluriformiteit
op de volgende wijze worden gewaarborgd. De kleuring zoals die nu geldt voor
FM, zal in beginsel overgaan naar TDAB. Hiertoe zal in de landelijke Band
III-vergunning en de vergunning voor de L-band de verplichting worden opgenomen
om na 2011 een of twee «gekleurde» programma's uit te zenden.
Deze programma's zullen aan de formateisen moeten voldoen die thans gelden
voor FM. Indien tijdens de RRC in 20061 landelijke
frequentieruimte voor TDAB wordt verworven, zal een deel van de kleuring ook
overgaan naar die frequentieruimte.Er zijn echter twee uitzonderingen op bovenstaande lijn. Deze zijn bedoeld
om verstarring tegen te gaan:1. In het geval dat in 2011 besloten wordt om de kleuring op FM te handhaven,
zal de verplichte kleuring voor TDAB komen te vervallen.2. Daarnaast zal, wanneer de pluriformiteit al op andere wijze, bijvoorbeeld
door mededinging bij beschikbaar zijn van voldoende frequentieruimte, is gewaarborgd,
in de genoemde TDAB-vergunningen bepaald worden dat de Minister van OCW ontheffing
verleent van de verplichting om gekleurde programma's uit te zenden.Het kabinet onderschrijft dat weliswaar hiermee voor de vergunninghouder
een onzekerheid wordt geïntroduceerd maar acht het behoud van pluriformiteit
van groot belang.Omdat naar verwachting omroepen op meerdere platforms en infrastructuren
hun diensten (gaan) aanbieden (internet, kabel, ether etc.) is het daarnaast
de vraag of de pluriformiteit in de toekomst ook op die wijze kan worden geborgd.IV.3 Verplichte ruimte voor radioIn de eerste jaren, tot en met 2011, is in verband met het belang van
continuïteit van radio op de lange termijn de multiplexbeheerder verplicht
om minimaal 80% van de beschikbare capaciteit voor het uitzenden van radio
te benutten. Deze verplichting zal na 2011 komen te vervallen. Er worden geen
eisen gesteld aan het type datadiensten dat kan worden ontwikkeld om gebruik
te maken van de overige maximaal 20% van de capaciteit. Echter, bij de selectie van de aanvragers gaat het nadrukkelijk ook om
innovatieve datadienstverlening. Het kabinet geeft hiermee uiting aan het
belang dat het hecht aan de continuïteit van radio-omroep terwijl tegelijk
ruimte kan worden gereserveerd voor de ontwikkeling van innovatieve dienstverlening. IV.4 Minimale uitrolverplichtingEen minimale uitrolverplichting wordt in de vergunning opgelegd om zeker
te stellen dat de vergunningen daadwerkelijk gebruikt gaan worden en niet
onbenut zullen blijven. Het kabinet heeft hiermee tot doel om de start van
de ontwikkeling van TDAB zeker te stellen en defensief gedrag van vergunninghouders
te voorkomen. Anderzijds is het van belang dat voornoemde verplichting een
realistische, geleidelijke uitrol mogelijk maakt en niet tot een geforceerd
knelpunt leidt in de businesscase. De vergunninghouder dient de verworven
frequenties binnen twaalf maanden na de afronding van de internationale coördinatie
op basis van het ingediende zenderplan in gebruik te nemen. Dit zenderplan
dient zo snel mogelijk, doch uiterlijk binnen twaalf maanden na de vergunningverlening,
te zijn ingediend bij Agentschap Telecom.IV.5 VerzorgingsniveauEen wezenlijk onderdeel van de vergunning is het zogeheten verzorgingsniveau
dat kan worden bereikt in het dekkingsgebied. Het verzorgingsniveau hangt
zeer sterk samen met het uitgezonden vermogen, de netwerkconfiguratie en de
mate van storing die nog als acceptabel wordt beschouwd.De huidige frequentierechten voor TDAB zijn verkregen op basis van mobiele
ontvangst1. Deze norm is ook het minimale verzorgingsniveau
van de uit te geven TDAB-vergunningen. Daarmee krijgen de vergunninghouders
dezelfde norm als de Publieke Omroep. Dit impliceert dat dichter bij een zendantenne
wel, maar zeker niet overal portable indoor of handheld dekking2 te realiseren is. Als de vergunninghouder een hogere verzorging wil
bieden en het is technisch mogelijk, zal hij binnen de technische parameters
van de multiplex zelf maatregelen kunnen nemen. Dit zal in de praktijk betekenen
dat dit binnen de te vergeven vergunning ten koste zal gaan van het geografische
bereik van de multiplex. Los hiervan dient de vergunninghouder rekening te
houden met een mogelijke verruiming over een aantal jaren naar de verzorgingsnorm
voor portable indoor of handheld indien daartoe op Europees niveau wordt besloten3.IV.6 Voorwaarden resulterende uit de toetsAanvragers aan wie een vergunning wordt verleend krijgen bij de vergunning
een aantal voorwaarden mee op basis van het aanbod waarop zij zijn geselecteerd.
Dit is nodig om zeker te stellen dat het aanbod van de aanvragers geen loze
beloftes bevatten. Genoemde voorwaarden hebben onder meer betrekking op de
aangeboden invulling van de multiplex met nieuwe radioprogramma's. De minister
van Economische Zaken handhaaft de vergunningsvoorschriften.IV.7 Interferentie bij de ontvangst van televisie via
de kabelVan de vergunninghouders wordt verwacht dat zij als maatschappelijk verantwoorde
ondernemers maatregelen treffen om interferentie bij de ontvangst van kabeltelevisie
als gevolg van de TDAB-signalen bij de consument te helpen oplossen. Genoemd
verschijnsel kan onder sommige omstandigheden optreden wanneer etherfrequenties
waarop wordt uitgezonden (zoals bijvoorbeeld bij digitale ethertelevisie en
radio) samenvallen met die van de kabeltelevisie ter plaatse. Interferentie
manifesteert zich via onvoldoende afgeschermd aansluitmateriaal in huis (huiskabels
en stekers) en is zichtbaar op het betreffende televisiekanaal. De mate waarin
het verschijnsel zich voordoet is beperkt en kan met eenvoudig nieuw materiaal
worden opgeheven. Indien op het moment dat de commerciële
vergunninghouders daadwerkelijk in de lucht gaan, dit verschijnsel nog speelt,
is het kabinet van mening dat de consument hierin tegemoet moet worden gekomen.Bij de introductie van digitale televisie is een stichting in het leven
geroepen waarin betrokken partijen zich verenigd hebben om gezamenlijk de
consument met raad en daad bijstaan om eventuele problemen thuis op te lossen.
Deze Stichting Aanpak Interferentie (SAI) vervult deze taak nu een aantal
jaren met succes. De SAI ontvangt subsidie van de Minister van Economische
Zaken. Momenteel vindt overleg plaats over de vervolgfinanciering van de SAI.
Het kabinet hecht er grote waarde aan dat de burger met zijn interferentieproblemen
terecht kan blijven bij een herkenbaar loket.IV.8 Koppeling aan FM?Het kabinet vindt het van groot belang dat de overgang van analoge radio
(waaronder FM) naar digitale radio (waaronder TDAB) soepel verloopt. Omdat
digitale radio nog geheel van de grond moet komen, onder meer inhoudende dat
luisterpubliek meekomt, is het belangrijk dat er een aantrekkelijk aanbod
komt. Het ligt voor de hand dat dit aantrekkelijke aanbod deels wordt verzorgd
door huidige FM-vergunninghouders en deels door nieuwkomers. De huidige FM-vergunninghouders
hebben aangegeven bereid te zijn om te investeren in TDAB indien daaraan nu
een verlenging van de huidige FM-vergunningen gekoppeld zou worden. Het kabinet
is zich bewust dat veel van de kosten van deze vergunninghouders nog moeten
worden terugverdiend maar wil en kan geen garanties afgeven dat in 2011, wanneer
de huidige FM-vergunningen aflopen, deze worden verlengd. Het kabinet wil,
zonder risico van marktvertroebeling, niet vooruitlopen op de marktsituatie
in 2011. Bovendien is het binnen het huidige Europese recht en de nationale
wetgeving niet mogelijk om een dergelijke besluit te nemen.In Hoofdstuk I van het beleidsvoornemen is aangegeven dat het kabinet
voornemens is om uiterlijk in 2019 analoge radio af te schakelen. Uitgaande
van die datum, zullen in 2011 FM-vergunningen voor de laatste maal worden
uitgegeven. Zoals aangeven, is het van groot belang dat de overgang van FM
naar TDAB, door onder meer de deelname van huidige FM-vergunninghouders, soepel
verloopt. Om dit te stimuleren worden verschillende scenario's onderzocht.
Zo wordt bijvoorbeeld gedacht aan een «achterwaartse koppeling».
Die koppeling houdt in dat bestaande en nieuwe partijen die nu investeren
in TDAB daarvan profiteren bij de nieuwe verdeling van FM-frequenties (in
2011). Zij zullen in dat geval eerder kans maken op een vergunning voor FM.
Voor de huidige FM-vergunninghouders betekent dit derhalve dat de kans dat
zij hun programma's op de FM ook na 2011 kunnen blijven uitzenden toeneemt,
indien zij nu in TDAB stappen en daarin investeren. Op deze wijze wordt de
ontwikkeling van TDAB én een soepele overgang van FM naar TDAB actief
gestimuleerd. De verwachting is dat, mede als gevolg van deze stimulans, het
belang van het gebruik in FM-frequenties in 2011 zal zijn afgenomen.Het kabinet voert over de precieze invulling van de verschillende scenario's
overleg met betrokken marktpartijen en zal de resultaten verankeren in het
omschakelbeleid1. IV.9 Geen financieel instrumentBij de Wet invoering financieel instrument1
is de mogelijkheid geïntroduceerd om de verkrijger of houder van een
vergunning te laten betalen voor de door hem te gebruiken frequentieruimte.
Het doel is optimaal gebruik van frequentieruimte te waarborgen, omdat betaling
een belangrijke prikkel zal zijn voor de vergunninghouder om zo efficiënt
mogelijk met de frequenties om te gaan. In artikel 3.3a van de Telecommunicatiewet
is de mogelijkheid van het financieel instrument vastgelegd. Dit financieel
instrument staat los van het financieel bod, dat krachtens artikel 3.3, vierde
lid, onder b, van de Telecommunicatiewet gebruikt kan worden als criterium
bij een vergelijkende toets.Het kabinet hanteert met betrekking tot het eventueel gebruik van een
financieel instrument de volgende overwegingen. De markt voor TDAB moet zich
ontwikkelen. Van belang daarbij is onder meer dat de consument ook zijn favoriete
stations van bestaande, analoge vergunninghouders kan blijven ontvangen. Het
kabinet is zich, nogmaals, bewust dat de in het verleden gemaakte kosten van
deze vergunninghouders nog moeten worden terugverdiend. Het kabinet wenst,
gelet op de investeringen die zullen moeten worden gedaan om TDAB tot wasdom
te brengen en de risico's die dit met zich meeneemt, geen additionele financiële
druk of onzekerheid bij de aanvragers leggen, aangezien dit de businesscase
verder bemoeilijkt. Het kabinet ziet daarom af van het instellen van een financieel
instrument.HOOFDSTUK V – DIGITALE RADIO: MET HET OOG OP MORGENV.1 Van analoge radio naar digitale radioDigitalisering van radio start met de invoering van digitale radio en
eindigt na een periode waarin zowel via digitale als via analoge radio wordt
uitgezonden (simulcasting, met in de loop van de tijd steeds meer stations
die enkel digitaal uitzenden), met de afschakeling van analoge radio. Het
kabinet is voornemens om, gelet op de doelstellingen die het kabinet heeft
bij de vergunningverlening van TDAB en gelet op de internationale ontwikkelingen
rondom digitalisering van de ether, analoge radio op termijn uit te faseren.Het ontwikkelen van een omschakelbeleid is de volgende stap in het proces
op weg naar een volwassen digitale radiomarkt. Nederland zal de internationale
lijn volgen dat analoge radio op termijn zal worden afgeschakeld ten gunste
van digitale radio. Sommige economisch grote Europese landen hebben al uitspraken
gedaan over afschakeldata2. In Nederland zullen
in ieder geval de analoge zenders tot 2011, als de betreffende vergunningen
aflopen, in de lucht blijven. Welke frequenties voor analoge radio (en onder
welke condities) dan nog voor een nieuwe verdeelronde in aanmerking komen,
zal geheel en al afhangen van de (behoefte)situatie op dat moment. Verwacht
mag worden dat FM in Nederland in 2011 niet direct zal worden afgeschakeld:
het kabinet gaat er van uit dat eerst in de periode van 2015 tot 2019 de frequenties
voor analoog gebruik volledig zullen zijn afgeschakeld. In 2020 komen dan
uitsluitend frequenties voor digitaal gebruik voor verdeling in aanmerking.Beëindiging van analoge radiodistributie heeft consequenties voor
de gehele audioketen: zenderexploitanten, omroepen, aanbieders van datadiensten,
zittende en nieuwe vergunninghouders, industrie en de consument3. Het kabinet zal, gelet op de technische en maatschappelijke complexiteit,
de regie nemen over het omschakelproces. Het kabinet zal eind
2005 met nadere voorstellen komen voor het omschakelbeleid. Elementen die
in het beleid aan de orde komen zijn onder meer:• Het in kaart brengen van alle maatschappelijke, economische, mediaculturele,
frequentietechnische en wettelijke consequenties van de beoogde omschakeling;• De positie van de regionale en lokale omroepen;• De belangen van de commerciële omroepen. Het kabinet is zich
bewust dat de kosten en investeringen van de huidige FM-vergunninghouders
nog terugverdiend moeten worden;• De condities en randvoorwaarden waaronder de omschakeling zal plaatshebben;• Het proces, de fasering en de planning daarvan, waaronder de «simulcastfase»1 en het vaststellen van een afschakeldatum;• De relevante ontwikkelingen in Europa, en waar opportuun van daarbuiten.
Hoewel het Europees beleid er van uit gaat dat om- en afschakelen een nationale
verantwoordelijkheid betreft, wordt door middel van diverse initiatieven gepoogd
om consistentie aan te brengen in de aanpak van de verschillende nationale
overheden. Van een gemeenschappelijk Europees afschakelbeleid is dus (nog)
geen sprake, maar het is verstandig de ontwikkelingen in grote Europese markten,
zoals Duitsland, Groot-Brittannië en Frankrijk in ogenschouw te houden;• Het afwikkelen van de communicatie bij rampen;• De maatregelen die de overheid moet nemen om het proces te sturen
en in goede banen te houden.De markt zal worden betrokken bij de voorbereiding van het omschakelbeleid.
Het kabinet zal rekening houden met de belangen van zowel de analoge vergunninghouders
als de dan zittende TDAB-vergunninghouders.V.2 Nieuwe ruimte voor TDAB: de herziening van het Stockholm'61
PlanIn Stockholm zijn in 1961 afspraken gemaakt over de Europese verdeling
van de voor televisie beschikbare frequenties, gebaseerd op de toenmalige
analoge technieken. Inmiddels heeft digitale omroep zijn intrede gedaan, zowel
televisie als radio. Dit vormt de aanleiding voor een herziening van de toen
gemaakte afspraken. In één van de frequentiebanden voor analoge
televisie wordt ook TDAB uitgezonden. Deze herziening zal haar beslag krijgen
tijdens de Regionale Radioconferentie in 2006 (RRC'06) te Genève.In 2004 zijn de planningscriteria voor de conferentie in 2006 vastgelegd.
Tussen 2004 en 2006 vinden de verdere voorbereidingen met betrekking tot de
besluitvorming over de herziening van de internationale verdeling van frequenties
voor radio en televisie plaats. De inzet van Nederland is onder meer om, naast
de optimalisatiemogelijkheden voor de nu beschikbare landelijke multiplexen,
extra landelijke frequentieruimte voor TDAB in Band III te verwerven alsmede
aanvullende ruimte voor de huidige multiplexen in Band III. Voorts wordt ingezet
om meer ruimte te verkrijgen voor digitale televisie. De onderhandelingen
kunnen, teneinde maximale resultaten te bereiken voor TDAB, met zich meebrengen
dat wijzigingen van de thans voorliggende multiplexen optreden. Deze wijzigingen
zullen met name betrekking hebben op de «kleinere» multiplexen2 en zullen dus alleen worden doorgevoerd als dit ten
goede komt aan een maximale frequentieopbrengst tijdens de RRC'06. Daarover
zal in oktober 2005 meer duidelijkheid zijn en zal dit worden opgenomen in
het aanvraagdocument. De «grotere» multiplexen zullen in ieder
geval worden uitgegeven3. De wijze waarop de
multiplexen zullen worden verdeeld zal voldoende duidelijkheid
verschaffen voor het uitwerken van businessplannen door potentiële vergunninghouders.Omdat één van de doelstellingen van het kabinet is om de
schaarste te verminderen zal Nederland zal zich sterk maken voor tenminste
één landelijke multiplex voor DVBT en één landelijke
multiplex voor TDAB in Band III. In welke mate dat gaat lukken zal afhangen
van de onderhandelingsresultaten. Omdat die onzeker zijn kan het kabinet niet
aangeven hoeveel extra ruimte voor digitale omroep straks feitelijk ter beschikking
komt en wil het kabinet, teneinde hierin zo lang mogelijk flexibel te kunnen
blijven, niet vooruitlopen op de uiteindelijke bestemming daarvan. Wel zullen
de publieke regionale omroepen bij voorrang worden geaccommodeerd. Zodra de
nieuwe frequentieruimte voor Nederland beschikbaar is gekomen, zal die zo
spoedig mogelijk worden uitgegeven. Dit hangt onder meer af van de ontwikkelingen
met en omschakelplannen van analoge televisie in Band III in het buitenland.Het kabinet realiseert zich dat in de markt verwachtingen bestaan ten
aanzien van de te behalen onderhandelingsresultaten voor TDAB en dat deze
consequenties kunnen hebben voor de schaarstebeleving op dit moment. Het kabinet
hecht echter groot belang aan het nu zo snel mogelijk uitgeven van de nu beschikbare
frequenties. Alleen op die manier kan de ontwikkeling van TDAB snel op gang
worden gebracht.V.3 TDAB en andere digitale technologieënHet kabinet realiseert zich dat naast TDAB ook andere ontwikkelingen met
digitale radio bestaan. Deze ontwikkelingen hebben met name betrekking op
andere standaarden en voor een groot deel ook op andere frequentiebanden.
Voorbeelden zijn DRM (Digitale Radio Mondiale), een digitale norm voor AM/middengolfradio,
en FMDi, een in studie zijnd ontwerp voor digitale uitzendingen via FM-frequenties.
Alle technieken hebben hun eigen karakteristieken met sterke en zwakkere punten.
Terwijl TDAB het meest ontwikkeld is en in veel landen van Europa en daar
buiten al voor de consument beschikbaar is, staan deze andere systemen relatief
nog in de kinderschoenen, met name betreffende het operationeel en commercieel
gebruik. Ook zijn er vaak nog geen internationale afspraken gemaakt over het
gebruik van de bijbehorende frequenties.De doorontwikkeling van deze andere technologieën brengt een aantal
onzekerheden met zich mee. De toekomst zal uitwijzen of dit zal leiden tot
aanvullingen op het aanbod van digitale radio en tot nieuwe concurrentieverhoudingen1. Het kabinet houdt de ontwikkelingen met deze andere
digitale technologieën, gelet op de potentiële bijdrage aan het
radiolandschap en de belangen daarbij van de Nederlandse industrie, daarom
scherp in de gaten.Het kabinet wenst omwille van de Nederlandse economische positie, net
als andere EU-landen nu snel van start te gaan met de innovatiefase (Fase
1) van digitale radio. Introductie is niet alleen goed voor onze economie
en bedrijfsleven, maar ook voor de consument: betere kwaliteit, ruimer aanbod
van radio en nieuwe datadiensten. Met recht TDAB een goed signaal. BIJLAGE ATDAB EN ZIJN POTENTIEA.1 Opkomst van digitale techniekenBegin vorige eeuw zijn in Nederland de eerste radioprogramma's via de
middengolf (AM) uitgezonden. Door technologische
ontwikkelingen is FM na de dertiger jaren van
de grond gekomen. De kwaliteit van de FM-uitzendingen is beduidend beter dan
die van AM, zeker nadat in de zestiger jaren stereofonie werd toegevoegd.
In de loop van de tijd zijn er ook nieuwe diensten aan toegevoegd, zoals RDS
en TMC1. Tot op de dag van vandaag voorziet radio
als zeer belangrijke bron van informatie (bijvoorbeeld bij rampen) en verstrooiing,
met in het bijzonder FM, in een grote behoefte en geniet een grote populariteit.
De belangstelling die er is geweest voor de verdeling van FM frequenties in
2003 getuigt hier nog eens van. Duidelijk is dat radio een plaats in de Nederlandse
samenleving heeft verworven die niet is weg te denken.AM en FM zijn vormen van radio-uitzendingen die gebruik maken van analoge
technieken. Nadeel is, dat de analoge ruimte in de ether beperkt is, terwijl
de behoefte aan méér en betere radio groeit. De techniek reikt
daarbij de helpende hand met de ontwikkeling van nieuwe digitale technieken. Deze digitale technieken hebben een aantal
belangrijke voordelen ten opzichte van analoge radio. Eén van de best
en breedst ontwikkelde en tegelijk ook meest in gebruik zijnde technologieën2 op dit moment is die van TDAB.A.2 Techniek en voordelen van TDABTDAB is de relatief nieuwe wereldstandaard
voor digitale radio. Relatief, omdat de standaard zelf al meer dan 10 jaar
oud is maar de implementatie wereldwijd pas de afgelopen drie jaren goed op
gang gekomen is.De techniek van TDAB maakt het mogelijk om circa 7 programma's via één
en hetzelfde frequentiekanaal (in de praktijk «multiplex» genaamd,
naar de techniek) uit te zenden om vervolgens toch afzonderlijk door de luisteraar
te kunnen worden ontvangen. De grootste voordelen van digitale radio zijn:• Door het gebruik van andere frequenties is beduidend meer frequentieruimte
beschikbaar dan bij FM, waardoor uiteindelijk meer ruimte voor radio(stations)
beschikbaar komt.• De frequenties zijn efficiënter te benutten. De techniek maakt
het mogelijk om met dezelfde frequentie een veel groter gebied te bestrijken.
Dat komt omdat eenzelfde frequentie op diverse plaatsen gebruikt kan worden
om hetzelfde signaal uit te zenden. Bij FM en AM moet op iedere plaats een
andere frequentie worden gebruikt.• Door de digitalisering zijn naast traditionele radio-uitzendingen
als muziek en spraak allerlei nieuwe, innovatieve vormen van datadienstverlening
mogelijk geworden.• Programma's en diensten zijn van digitale kwaliteit. Hierdoor wordt
muziek met het geluid van een CD-kwaliteit realiseerbaar.• De vermogens waarmee wordt uitgezonden zijn vele malen kleiner
dan bijvoorbeeld bij FM. De kans op storingen van apparatuur is daardoor sterk
verminderd.Deze techniek introduceert ook een nieuw fenomeen in de radioketen: de
multiplexbeheerder. Omdat een set van programma's tegelijk wordt uitgezonden,
zal er iemand moeten zijn, die het collectief van programma's en datadiensten
bundelt en beheert. Dat hoeft niet een radiostation of een zenderoperator
te zijn, maar kan ook een onafhankelijke partij zijn. Is dat laatste het geval,
dan zullen de omroepen en dienstenaanbieders met deze multiplexbeheerder
moeten samenwerken om via de multiplex te kunnen worden uitgezonden. Anderzijds
heeft de multiplexbeheerder, als hij vergunninghouder is, er belang bij dat
een aantal aantrekkelijke stations via de multiplex worden uitgezonden. Ook
heeft hij de taak met de zenderoperators te onderhandelen over het opzetten
van het benodigde netwerk.A.3 Werking van TDABOm te zien hoe TDAB werkt is het belangrijk
inzicht te hebben in wat genoemd wordt de keten vanaf het aanmaken van programma's
en diensten tot het «consumeren» er van. De consument kan zich
opstellen als luisteraar, echter met de mogelijkheden van TDAB kan hij ook
bijvoorbeeld software downloaden, route-informatie ontvangen of interactief
zijn met bepaalde programma's. De consument kan dus even goed «eindgebruiker»
zijn. De TDAB-keten ziet er als volgt uit (zie figuur).Schakel 1 – De programma's (producten, die kunnen variëren
van muziek tot praatprogramma's tot documentaires tot nieuwsuitzendingen tot
digitale gegevens) worden meestal namens een omroep gemaakt door een programmamaker of een productiebedrijf. Een dienstaanbieder
kan natuurlijk ook zijn eigen inhoud aanmaken.Schakel 2 – De omroep selecteert om de kwaliteit (bijvoorbeeld CD-niveau)
van zijn programma in overeenstemming met de inhoud te brengen een bepaalde
hoeveelheid benodigde capaciteit. Deze kan variëren:
bijvoorbeeld een hoogwaardige kwaliteit muziek of interactieve spelletjes
vergen meer capaciteit dan een rustig nieuwsitem of sommige digitale informatiediensten.
De programma's worden aldus via een distributienetwerk -bijv. ISDN, ADSL of
glasvezelaangeleverd bij de multiplexbeheerder.Schakel 3 – De multiplexbeheerder wijst
de hoeveelheid capaciteit toe en bundelt een aantal programma's tot één
datastroom die als radiosignaal via een zender uitgezonden kan worden. Technisch
geschieden deze handelingen in een zgn. multiplex. Het aantal programma's
in zo'n stroom varieert naar gelang de hoeveelheid capaciteit die per programma
en dienst nodig is. Dit komt omdat die datastroom maar over een maximale hoeveelheid
capaciteit beschikt.Schakel 4 – Middels de multiplex wordt de aldus samengestelde datastroom
getransporteerd naar een aantal zenders, die deze
zullen rondzenden. Deze zenders maken deel uit van de fysieke infrastructuur
en worden beheerd door de zenderparkoperator (bijvoorbeeld Nozema). Het transport
naar de zenders kan op een aantal manieren plaatshebben, waaronder straalverbindingen,
glasvezel netwerk, vaste lijnen of zelfs satellietverbindingen.Schakel 5 – Iedere zender heeft een opstelpunt nodig, een fysieke mast met antennes van waaruit de datastroom in
de ether wordt gezonden.Schakel 6 – De consument ontvangt de datastroom met zijn DAB ontvanger. Hij selecteert de omroep, het programma
of de functie die hij wil uitvoeren (luisteren naar een programma, downloaden
van software). Figuur 1: de TDAB-keten. De grijze kronkellijnen scheiden
de elementen omroep, multiplex-beheerder en zenderparkoperator. Schakel 1
en 6 zijn niet afgebeeldSamengevat is digitale radio is een «rijker» medium dan analoge
radio, waar de – van oudsher ervaren – basiskwaliteiten van radio
bewaard zijn gebleven: volop keus (diversiteit aan programma's, informatie
en ontvangers), lage kosten (betaalbare ontvangers en gratis te ontvangen
uitzendingen), betrouwbaar (overal uitstekend mobiel te ontvangen) en laagdrempelig. BIJLAGE BAPPRECIATIE VAN DE BETEKENIS VAN TDAB VOOR DE ECONOMISCHE
GROEIVoor de toekomstige vergunninghouder betekent TDAB de mogelijkheid om
een nieuwe markt te ontwikkelen. Dat geeft nieuwe kansen om een degelijke
business op te bouwen.• Er zullen meer dienstenaanbieders via
de ether hun diensten kunnen aanbieden hetgeen het aanbod en de concurrentie
in de sector stimuleert.• Naast de traditionele radio zullen nieuwe
vormen van dienstverlening zich ontvouwen waardoor innovatie op het gebied
van datadiensten en informatievoorzieningen wordt bewerkstelligd. Voorbeelden:
radio-gerelateerde diensten, zoals artiesteninformatie, die met het programma
worden meegezonden; toeristische informatie; 24-uurs nieuwsdienst; verkeer-
en weerinformatiediensten; updates voor navigatiesystemen; elektronische kranten;
internetachtige diensten (op termijn); Postbus 51-achtige diensten; calamiteitenalarmering;
diensten die (deels) niet eerder draadloos te ontvangen waren.• Voor programmamakers en productiebedrijven ontstaan nieuwe mogelijkheden
voor het aanmaken van inhoud. Voorbeeld: tell-me-more gegevens over artiesten,
concerten, clubs; internetadressen voor het downloaden van bepaalde informatie
ter aanvulling op een programma; besteladressen van besproken publicaties.• De grotere keuzevrijheid in informatiemogelijkheden met sterk verbeterde
technische kwaliteit stimuleert burgers en zakelijke gebruikers in het afnemen
en gebruik van diensten.• Ook de Nederlandse industrie zal met
de productie van digitale radiotoestellen nieuwe afzetmogelijkheden creëren.• De reclamemarkt krijgt nieuwe afzetmogelijkheden. BIJLAGE COVEREENKOMSTEN ANDERE EUROPESE LANDENUit nader onderzoek1 naar de situatie in
een aantal Europese landen (Duitsland, België, Denemarken, Groot-Brittannië
en Spanje) waar digitale radio reeds is geïntroduceerd is een aantal
opvallende overeenkomsten te signaleren.• De vergunningen zijn verleend aan de multiplexbeheerders.• Vrijwel zonder uitzondering is daarvoor de procedure van de vergelijkende
toets gevolgd.• Het businessplan van de multiplexbeheerder is vaak bepalend voor
de toewijzing van de vergunning.• Iedereen die over een omroepvergunning (zendmachtiging) beschikt
kan proberen toegang te verwerven tot de multiplex. De multiplexbeheerder
bepaalt zelf wie hij toelaat op zijn multiplex.• In de vergunning staan randvoorwaarden, genre-eisen (variëteit
aan content en dergelijke), kredietwaardigheid, etc. die de multiplexbeheerder
mag vragen van de programma-aanbieder.• De multiplexbeheerder betaalt de zenderparkbeheerder voor de transmissie
en brengt dat in rekening bij de omroepen. Het tarief stijgt bij vergroting
van de dekking.• Het zenderpark kan een publiek-private samenwerking zijn, met een
vast auditabel kostenmodel (kostprijs plus een bepaalde marge).• Er is ook een verschil. Het belang
van datadiensten varieert per land. Met name Duitsland richt zich op de mobiele
radio en de autoradio hetgeen aantrekkelijk is voor additionele datadiensten
(zoals radioteletekst, filenieuws, beursnieuws, etc.). Groot-Brittannië
richt zich meer op de kwaliteit en variëteit van de radioprogrammering. BIJLAGE DOVERZICHT BESCHIKBARE FREQUENTIERUIMTEN1In 1995 is in Wiesbaden tijdens een internationale planningconferentie
de frequentieruimte voor TDAB over de Europese landen verdeeld op basis van
de mobiele planningsnorm. Dit is aan de hand van zogenoemde allotments2 geschied. Een allotment koppelt een frequentiekanaal
aan een geografische gebied waarbinnen de vergunninghouder op basis van de
resultaten en condities van de internationale frequentiecoördinatie kan
gaan uitzenden. Aan Nederland zijn negen allotments in de zogeheten band III3 toegekend. Met de frequenties van band III kan met een
redelijk vermogen een behoorlijk grote afstand kan worden overbrugd. Op basis
van in 2002 in Maastricht gemaakte nieuwe afspraken zijn daaraan 117 nieuwe
allotments toegevoegd in de zogeheten L-band4.
Vanwege fysische eigenschappen reiken de signalen die worden uitgezonden op
de frequenties uit deze band niet zo ver en zijn daarmee bij uitstek geschikt
voor regionaal en lokaal gebruik. Van de negen allotments in band III is er
in 2003één toegekend aan de Publieke Omroep. Allotments in band
III en de allotments in de L-band worden in deze vergunningverlening voor
commercieel gebruik verdeeld5. Voor een overzicht
van de allotments wordt verwezen naar bijgaande figuren.De allotments zijn verschillend van geografische omvang. Afzonderlijk
heeft geen van de allotments een landelijk bereik (met uitzondering van het
allotment dat reeds aan de Publieke Omroep is toegekend). Maar er zijn meerdere
combinaties te maken. Zo hebben de allotments 6B en 11C gezamenlijk een (nagenoeg)
landelijke dekking. Twee anderen beschikken ieder apart over een demografische
dekking die ruim boven de 70 procent van de bevolking ligt. Daarmee hebben
die allotments al een grotere dekking dan nu met de commerciële landelijke
FM vergunningen behaald wordt. De verzameling allotments in de L-band heeft
in totaal ook landelijke dekking. Ieder allotment biedt ruimte aan vijf tot
zeven radiostations, naast de datadiensten. Hoeveel stations daadwerkelijk
uitgezonden kunnen worden, hangt onder andere af van de geluidskwaliteit die
van de individuele stations wordt gewenst: vijf stations met een hoge kwaliteit
en meer stations als men genoegen neemt met een iets geringere kwaliteit.
Dat betekent dus dat straks veel meer ruimte beschikbaar is voor radio, met
ruimte voor circa 15 tot 20 stations met meer dan 70% demografische dekking,
alleen al in band III. Deze verwachting is gebaseerd op de mobiele planningsnorm;
indien de vergunninghouder binnen de beperkingen van de multiplex op basis
van de portable indoor-norm zou willen uitzenden, dan betekent dit in de praktijk
een kleiner geografisch verzorgingsgebied. Verder hangt het exacte verzorgingsgebied
af van de keuze van uitrol van het netwerk door de vergunninghouder. Band III Allotments in NederlandL-Band Allotments in NederlandXNoot1Brief van de Minister van Economische Zaken inzake Frequentiebeleid, 7 september
2004 (Tweede Kamer, vergaderjaar 2003–2004, 24 095, nr. 173).XNoot1Informatie is een zeer breed begrip: het gaat om ontspanning, entertainment,
ontwikkeling en educatie, cultuur, zakelijke informatie etcetera.XNoot2Zie bijlage B.XNoot3Zie paragraaf II.6.XNoot4Zie paragraaf V.3.XNoot5Zie paragraaf V.1. Voor de afschakeling van analoge ethertelevisie zal
het kabinet met aparte voorstellen komen.XNoot1Onafhankelijk onderzoek naar de business case voor de multiplexbeheerder
voor TDAB, Partners in Perspective, in opdracht van het ministerie van Economische
Zaken, 6 juli 2004.XNoot2Zie paragraaf IV.6.XNoot3Zie ook paragraaf II.5.XNoot4Sinds de grote radio- en televisienajaarsbeurs in Berlijn (september 2003)
is sprake is van een breed toenemend aanbod. Producenten bieden thans ontvangers
aan voor zowel mobiel autogebruik als voor thuisgebruik tegen zeer acceptabele
prijsniveaus. Er zijn draagbare ontvangers te verkrijgen in allerlei designs,
al dan niet in combinatie met FM. In Duitse middenklasse auto's wordt standaard
al een TDAB-ontvanger ingebouwd.XNoot5Zie ook Bijlage C.XNoot1De Publieke Omroep zendt sinds februari 2004 uit in delen van de Randstad
en omstreken. Eind 2004 zal de Publieke Omroep een demografisch bereik hebben
van 70%.XNoot2Zie paragraaf V.2.XNoot1Het betreft hier een doorgifteverplichting als bedoeld in artikel 31 van
de Universele dienstrichtlijn (2002/22/EG). Voor een dergelijke verplichting
zal de Mediawet gewijzigd moeten worden.XNoot2Zie ook paragraaf III.1.XNoot3Zie ook paragraaf V.3.XNoot4Zie ook Bijlage D.XNoot5Bron: WorldDAB Forum.XNoot6De luisterdichtheid ligt, gelet op de verkochte ontvangers, weliswaar
nog achter op de dekkingsgraad maar deze situatie is zich snel aan het verbeteren
(bron: WorldDAB Forum).XNoot7Zie Bijlage C voor een aantal overeenkomsten.XNoot1Zie V.2.XNoot2Zoals de ontwikkelingen in concurrerende markten en in toonaangevende
Europese en mondiale markten, de (bereidheid tot) aanschaf van digitale radio's
door de consumenten, de opkomst van alternatieve technologieën, e.d.XNoot3Zie V.1.XNoot1Band III bestrijkt het gebied 174 – 230 MHz; de L-Band bestrijkt
het gebied 1452 – 1479,5 MHz en is speciaal geschikt voor kleinschalige,
lokale omroep.XNoot2Waaronder ook optimalisatie van het bereik van de huidige multiplexen.
Zie paragraaf V.2.XNoot1Dit is ook zo geschied bij de vergunningverlening van commerciële
digitale ether-televisie.XNoot2Feitelijk wordt de capaciteit van de multiplex opgesplitst.XNoot1Fase 1 (Innovatiefase) en Fase 2 (Ontwikkelfase), zie paragraaf II.2.XNoot2Zie paragraaf V.2 en paragraaf V.3.XNoot3Brief van de Staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat aan de Tweede
Kamer van 20 november 2000 (Tweede Kamer, vergaderjaar 2000–2001, 24 095,
nr. 59).XNoot4Digital Video Broadcasting Terrestrial, aardse digitale televisie.XNoot5Zie rapport «MDW-veilen en andere allocatiemechanismen, maart 2002»
en de «Handleiding: Veiling en andere allocatiemechanismen, september
2002».XNoot6Zie II.2.XNoot1Brief van de Minister van Economische Zaken en de Staatssecretaris van
Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen inzake Frequentiebeleid, van 11 september
2002 (Tweede Kamer, vergaderjaar 2001–2002, 24 095, nr. 106).XNoot1In het VK, Denemarken en Spanje heeft een dergelijke koppeling plaatsgehad.XNoot2Zie paragraaf V.2.XNoot3Zie paragraaf V.1.XNoot4Onafhankelijk onderzoek naar de business case voor de multiplexbeheerder
voor TDAB, Partners in Perspective, in opdracht van het ministerie van Economische
Zaken, 6 juli 2004; Onafhankelijk onderzoek Marktconsultatie en benchmarking
voor TDAB, Partners in Perspective, in opdracht van het ministerie van Economische
Zaken, 6 juli 2004.XNoot5Zie paragraaf II.8 en voorts paragraaf V.2.XNoot1Zie paragraaf V.2.XNoot1Dit gaat uit van een bewegende antenne op 1,5 meter boven de grond (bijvoorbeeld
in de auto).XNoot2Portable indoor: stilstaande antenne op 1,5 meter boven de grond
in een stenen gebouw (bijvoorbeeld een radio met eigen antenne in huis). Handheld:
bewegende antenne op 1 meter hoogte, gedragen op een absorberend menselijk
lichaam (zoals een walkman).XNoot3Tijdens de komende Regionale Radioconferentie in 2006 in Genève
(zier paragraaf V.2) zal daarover onder meer worden gesproken.XNoot1Zie paragraaf V.1.XNoot1Wet van 27 juli 2001, Stb. 2001, 356. Zie voorts artikel 3.3a van
de Telecommunicatiewet.XNoot2Duitsland heeft aangekondigd uiterlijk in 2015 analoge radio af te schakelen.XNoot3Er zijn in Nederland ca. 40 miljoen analoge radiotoestellen hetgeen een
enorme vervangingsmarkt oplevert.XNoot1Fase waarin dezelfde programma's zowel analoog als digitaal worden uitgezonden.XNoot2Dit zijn 11A, 11B, 12A, 11D en 12D (zie Bijlage D).XNoot3Dit zijn 11C/6B (gecombineerd) en 12B (zie Bijlage D). De wens om portable
indoor-rechten te verwerven voor Nederland tijdens de RRC'06 kan tot wijzigingen
leiden die door Nederland alleen geaccepteerd worden indien dit leidt tot
aanwijsbaar betere frequentierechten.XNoot1De internationale industrie speelt daar al op in door ontvangers te produceren
waarin de technieken van TDAB en DRM zijn geïntegreerd («one digitale
radio»).XNoot1Respectievelijk Radio Data Service en Traffic Management Control.XNoot2Voor overige technologieën zie paragraaf V.3.XNoot1«TDAB in het buitenland», BMVS Management Consultants, 17 december
2003, in opdracht van het ministerie van Economische Zaken.XNoot1De geografische grenzen kunnen als gevolg van de internationale frequentiecoördinatie
enigszins fluctueren.XNoot2Voor praktische doeleinden wordt in dit beleidsvoornemen «allotment»
ook met de term «multiplex» aangeduid.XNoot3174 – 230 MHzXNoot41452 – 1479,5 MHzXNoot5Zoals in paragraaf V.2 is aangegeven kunnen wijzigingen optreden in de
allotments in Band III. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24095-179.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl