Wijziging Wetboek van Strafrecht en van Strafvordering en de Penitentiaire beginselenwet i.v.m. stelselmatige daders; Verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28980, nr. 4

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

05-11-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

28980 nr. 4

31-10-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInleidende opmerkingenAlgemeenAdvisering over het wetsvoorstelDe maatregel van plaatsing in een inrichting voor stelselmatige
dadersPlaatsing in een inrichting voor stelselmatige dadersVoorlopige hechtenisUitvoeringArtikelsgewijsArtikel BArtikel IIOnderdeel AOnderdeel C, D, E, en FArtikel IIIOnderdeel FOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28980Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 51 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 980Wijziging van het Wetboek van Strafrecht, het Wetboek van Strafvordering
en de Penitentiaire beginselenwet (plaatsing in een inrichting voor stelselmatige
daders)nr. 4VERSLAGVastgesteld 31 oktober 2003De vaste commissie voor Justitie1 belast met
het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, brengt als volgt verslag
uit van haar bevindingen. Onder het voorbehoud dat de regering de gestelde
vragen tijdig zal hebben beantwoord, acht de commissie de openbare behandeling
van het wetsvoorstel voldoende voorbereid.Inleidende opmerkingenDe leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
het voorliggende wetsvoorstel Plaatsing in een inrichting voor stelselmatige
daders. Dat daarbij gekozen wordt voor een persoonsgerichte aanpak in plaats
van een zaaksgerichte aanpak is een juiste benadering, zo menen deze leden.
Toch leven er bij de leden van de CDA-fractie nog enkele vragen, waarop zij
graag een antwoord zagen, teneinde te kunnen komen tot een definitieve besluitvorming.De leden van de PvdA-fractie kunnen de voorgestelde aanpak van stelselmatige
daders ondersteunen. Zij hebben nog enkele opmerkingen en vragen.De leden van de VVD-fractie hebben met enthousiasme kennisgenomen van
het voorliggende wetsvoorstel. Het is één van de maatregelen
die de VVD voorstelde in haar plan «De herhaling doorbroken».
Het is ook één van de maatregelen die een specifieke groep criminelen
aanpakt. Deze leden hebben nog enige vragen.De leden van de SP-fractie hebben met kritische belangstelling kennisgenomen
van het onderhavige wetsvoorstel. Deze leden onderschrijven de noodzaak om
de maatschappij te beveiligen tegen recidivisten die veelvuldig de veiligheid
van personen en goederen in de openbare ruimte in gevaar brengen. Anderzijds
benadrukken de leden van de SP-fractie het belang van een zorgvuldig systeem
van rechtspleging en vragen zij de regering naar zijn bredere visie op de
herijking van het sanctiestelsel. Deze leden hebben nog vragen en opmerkingen.De leden van de fractie van GroenLinks hebben met belangstelling kennisgenomen
van het wetsvoorstel dat voorziet in een regeling inzake de maatregel tot
plaatsing in een inrichting voor stelselmatige daders. Deze leden beseffen
dat de uiteenlopende vormen van criminaliteit voor onveiligheidsgevoelens
in de Nederlandse samenleving zorgen. Recidivisten zorgen voor een groot aantal
delicten. De leden van de GroenLinks-fractie waarderen het zeer in de regering
dat zij hiervoor oplossingen zoekt. Dat neemt niet weg dat de leden eraan
hechten hier te benadrukken dat een onevenredige focus op recidivisten miskent
dat zogenoemde first-offenders vragen om een op maat gesneden criminele politiek,
waarbij preventieve en repressieve maatregelen in balans moeten zijn. De leden
vertrouwen erop dat de regering hiervoor onophoudelijk aandacht houdt. Het
wetsvoorstel geeft de leden van de GroenLinks-fractie aanleiding tot het stellen
van enkele vragen.De leden van de fractie van D66 hebben met belangstelling kennisgenomen
van het voorliggende wetsvoorstel. Deze leden hebben met betrekking tot dit
voorstel nog enige vragen en kanttekeningen.De leden van de fractie van de ChristenUnie hebben met belangstelling
kennisgenomen van het onderhavige wetsvoorstel. Het wetsvoorstel geeft deze
leden aanleiding tot het plaatsen van een aantal vragen en opmerkingen.De leden van de SGP-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
het wetsvoorstel, dat gericht is op een meer effectieve aanpak van stelselmatige
daders. Zij hebben nog enkele vragen.AlgemeenDe leden van de PvdA-fractie merken op dat stelselmatige daders niet alleen
veel financiële en emotionele schade aanrichten, maar dat er ook vaak
blijvend of langdurig lichamelijk en psychisch letsel is bij bijvoorbeeld
winkeliers die met grof geweld zijn overvallen of ouderen die op straat hardhandig
van hun handtas zijn beroofd. In die zin is sprake van een ware plaag van
winkeldiefstal, autokraken, vernielingen, inbraken, bedreigingen en zakkenrollen,
waartegen ook met onorthodoxe maatregelen moet worden opgetreden.Tegenover relatief kleine opbrengsten staan zeer hoge materiële en
immateriële kosten. Een harde aanpak is dus in meerdere opzichten lonend.Het vastzetten van een veelpleger werpt op zichzelf al direct vruchten
af, omdat de golf van criminaliteit waaraan hij zich schuldig maakt daardoor
onmiddellijk stopt, maar (de kans op) een blijvend succes staat of valt volgens
de leden van de PvdA-fractie met het beschikbaar zijn van zowel voldoende
cellen als programma's om te leren hoe mensen met elkaar horen om te gaan
en andere voorzieningen die speciaal voor deze groep van daders zijn bestemd.
Het is immers de bedoeling dat de langere vrijheidsbeneming wordt benut om
de gedrags- en levenspatronen te doorbreken die leiden tot stelselmatige criminaliteit.Op pagina 4 van de memorie van toelichting wordt gesteld dat in 2004 uiteindelijk
gestreefd wordt naar circa 1 000 specifieke plaatsen in penitentiaire
inrichtingen. In hoeverre is dat aantal uiteindelijk voldoende om de problematiek
aan te pakken, nu het in feite gaat om plm. 4 a 5 000 personen? Kan de
aanpak van die mensen die in aanmerking komen voor die 1 000 plaatsen
er mede aanleiding voor zijn dat de groep, die niet wordt aangepakt verder
zal groeien, zo vragen de aan het woord zijnde leden.Is het in dat opzicht wellicht zinvol – nu stelselmatige daders
het meest lijken voor te komen in de grote steden (immers gesteld wordt dat
naarmate de gemeentegrootte toeneemt ook het aandeel van de stelselmatige daders toeneemt) – dat er eveneens met de betreffende gemeenten
en de daar verantwoordelijke politiekorpsen afspraken worden gemaakt over
het uit de anonimiteit halen van deze groep daders, zodat wordt voorkomen
dat ze criminaliteit blijven plegen in afwachting van een op te leggen maatregel?De leden van de PvdA-fractie willen weten of in omliggende landen een
vergelijkbare aanpak bestaat. Zij vragen welke markante verschillen bestaan
tussen de Nederlandse aanpak zoals die is neergelegd in het voorstel en die
van andere West-Europese landen.Het moet deze leden voorts van het hart dat een stevige preventieve aanpak
in veel opzichten de repressieve aanpak, inclusief de voorgestelde nieuwe
maatregel, overbodig zou kunnen maken. Wat kost een plaats om een stelselmatige
dader via de voorgestelde maatregel vast te zetten en welke kosten zijn gemoeid
met de jaarlijkse exploitatie van een dergelijke plaats? Kunnen die eenmalige
en structurele kosten vergeleken worden met bijvoorbeeld de kosten die per
verslaafde per jaar zijn gemoeid met het experiment om onder medisch toezicht
heroïne te verstrekken? Bestaat (eventueel een voorlopig) inzicht in
de mate waarin dat experiment leidt tot een reductie van de met de verslaving
samenhangende criminaliteit?Deze leden vragen daarnaast om een financiële afweging te maken hoe
met een groeiend maar toch veel te krap budget een zo groot mogelijk maatschappelijk
rendement kan worden gehaald?De leden van de VVD-fractie merken op dat de regering over de groep stelselmatige
daders schrijft dat zij een groter aandeel in de criminaliteit nemen, dan
op grond van hun omvang mag worden verwacht. De leden van de fractie van de
VVD voegen daaraan toe dat stelselmatige daders oververtegenwoordigd zijn
in een bepaalde categorie delicten, namelijk de overlastgevende delicten.
Het gaat om delicten die voor een belangrijke mate de oorzaak zijn van onveiligheidsgevoelens
van burgers. Dit maakt de groep stelselmatige daders tot een groter maatschappelijke
probleem dan op grond van hun oververtegenwoordiging mag worden verwacht.
Het rechtvaardigt eens te meer een bijzondere aanpak.Kenmerkend voor de systematiek van het strafrecht is de nadruk op het
gepleegde feit. Dit vormt de primaire grondslag voor de straftoemeting. De
rechter bezit de vrijheid om rekening te houden met alle omstandigheden van
het geval en kan dus rekening houden met de persoon van de verdachte. De leden
van de fractie van de VVD zijn van mening dat deze systematiek niet altijd
leidt tot een adequate reactie. Welbekend is het verschijnsel van de draaideurcrimineel.
De aard van een enkel feit rechtvaardigt op zich geen langdurige sanctie terwijl
de frequentie van crimineel handelen dit ten zeerste rechtvaardigt. Nog voordat
een winkelier bekomen is van de schrik, staat de crimineel al weer voor de
deur. Voor de groep stelselmatige daders kiezen de leden van de VVD-fractie
voor een andere benadering. Startpunt is niet het enkele strafbare feit, startpunt
is de persoon van de dader. De leden van de fractie van de VVD kiezen hiervoor
omdat de bescherming van de samenleving dit rechtvaardigt. Maar zij zijn eveneens
van mening dat dit in het belang is van de betrokken stelselmatige dader.
Door de op de persoon gerichte benadering kan veel beter hulp worden geboden
bij het doorbreken van de criminele carrière. Zo kunnen verslaafde
criminelen gedurende langere tijd worden gedwongen zich te onthouden van drugsgebruik
en kan hen worden geleerd een regelmatig levenspatroon aan te nemen. Een andere
reden om de aanpak van stelselmatige daders anders in te richten ligt voor
wat betreft de leden van de fractie van de VVD in het beslag dat deze groep
legt op de strafrechtsketen. Voor de politie werkt niets zo demotiverend als
te moeten constateren dat de persoon die zij hebben opgepakt, al weer na enkele
uren de straat op kan om daar wederom in de fout te gaan. Mutatis mutandis
geldt dit voor de andere ketenpartners. Door niet langer achter
stelselmatige daders aan te blijven lopen, maar door hen langdurig te dwingen
het criminele patroon op te geven kan lucht worden gegeven aan de strafrechtsketen.
De leden van de fractie van de VVD vragen de regering in te gaan op deze zienswijze.De leden van de fractie van de SP merken op dat het wetsvoorstel in het
bijzonder gericht is op de aanpak van stelselmatige daders. Hel begrip stelselmatige
dader wordt gedefinieerd als de delinquent die in zijn criminele carrière
elf of meer antecedenten wegens een misdrijf op zijn naam heeft staan. Bij
de tenuitvoerlegging van de voorgestelde maatregelen is uitgangspunt een lange
vrijheidsbeneming in een zeer beperkt regime. De leden van de SP-fractie vragen
in hoeverre en in welke mate er bij de strafoplegging wordt gekeken naar direct
aanwijsbare problemen zoals misbruik van harddrugs, drankmisbruik en psychische
problemen? Op welke wijze wordt er sturing gegeven aan hun resocialisatie?
Op welke wijze wordt er rekening gehouden met de verschillen tussen stelselmatige
daders als het gaat om sociaal-culturele achtergrond, verslavingsproblematiek
en toekomstperspectief? Of worden zij – kort gezegd – op de grote
hoop gegooid, met als maatschappelijke rechtvaardiging dat ze in detentie
in ieder geval gedurende lange tijd geen delicten kunnen begaan, zo vragen
de leden van de SP-fractie. Komt deze groep in beginsel ook in aanmerking
voor meerpersoonscellen in een regime van (zeer) beperkte gemeenschap? Welke
overeenkomst is er qua regime met de aanpak van bolletjesslikkers, vragen
deze leden tot slot.De leden van de GroenLinks-fractie stellen voorop dat een nadere rechtvaardiging
van dit wetsvoorstel op zijn plaats is. Recidivisten zorgen voor veel overlast,
maar het is de leden niet helder om welke aantallen recidivisten het jaarlijks
gaat, mede gezien de parlementaire discussies rondom de landelijke politiekaart
over 2000. Weet de regering dat de samenstellers van de landelijke politiekaart
onjuiste statistische gegevens presenteerden doordat de criminaliteitscijfers
van recidivisten van een aantal jaren als criminaliteitscijfer van één
jaar werden gepresenteerd? De cijfers van het onder 1.1 in de memorie van
toelichting genoemde onderzoek van Grapendaal en Van Tilburg sterken de leden
in de gedachte dat adequate preventieve en in laatste instantie repressieve
maatregelen voor first offenders noodzakelijker zijn. Kan de regering tevens
aangeven op welke concrete punten de al bestaande (straf)wetgeving te kort
schiet om te voorkomen dat recidive plaatsvindt, mede bezien in het licht
van de opvatting dat elke sanctiemodaliteit dient bij te dragen aan resocialisatie
en voorkoming van recidive.De leden van de fractie van D66 vragen hoe dit afzonderlijke voorstel
dient te worden geplaatst in de algehele herijking van ons strafrechtelijk
sanctiestelsel. Een belangrijk kritiekpunt bij een maatregel als de onderhavige
is het risico van disproportionaliteit. Het risico bestaat dat er geen evenredigheid
meer bestaat tussen de ernst van het delict en de sanctie. Wat is de reactie
van de regering op deze kritiek, zo vragen de leden van de fractie van D66.Het onderhavige wetsvoorstel doet de leden van de fractie van de ChristenUnie
enigermate denken aan de aanpak van veel voorkomende criminaliteit en stelselmatige
daders in het Verenigd Koninkrijk. Deze leden doelen hier in het bijzonder
op de ASBO, of anti-social behaviour order, een strafrechtelijke maatregel
waarmee iemand wordt verplicht gedurende een bepaalde periode zich te onthouden
van bepaalde gedragingen die kunnen worden getypeerd als asociaal gedrag.
Houdt iemand zich gedurende die periode niet aan de voorwaarden, dan volgt
alsnog detentie. De leden van de fractie van de ChristenUnie kunnen zich voorstellen dat
het voorliggende wetsvoorstel conform wordt uitgebreid. Dat zou bijvoorbeeld
kunnen volgens de volgende lijnen: Het openbaar ministerie krijgt de mogelijkheid
om te vorderen dat de verdachte gedurende een vast te stellen periode zich
onthoudt van het verder plegen van bepaalde, omschreven handelingen, die in
elk geval gemeen hebben dat zij onder de noemer asociaal gedrag kunnen vallen.
Indien de rechter vaststelt dat voldoende bewijs is geleverd dat verdachte
zich inderdaad aan strafbaar gedrag heeft schuldig gemaakt en is vastgesteld
dat hij herhaaldelijk is veroordeeld vanwege daarmee samenhangende misdrijven
of overtredingen, kan hij uitspreken dat de verdachte zich gedurende de vastgestelde
periode overeenkomstig de vordering van het OM moet gedragen.Houdt de verdachte zich gedurende de looptijd van de maatregel niet aan
de vastgestelde bepalingen de ASBO-maatregel, dan volgt, evenals bij het niet
nakomen van de plichten die zijn opgelegd in het kader van de voorwaardelijke
niet-tenuitvoerlegging van de zogenoemde SOV-maatregel, vervangende hechtenis.Een dergelijke maatregel onderscheidt zich van het wetsvoorstel plaatsing
in een inrichting voor stelselmatige daders, dat momenteel aanhangig is, niet
zozeer in de doelstelling om de zogeheten stelselmatige daders aan te pakken,
maar in de reikwijdte van de op te leggen maatregel. De zogeheten ASBO-maatregel
zou zich kunnen richten zich op concrete beïnvloeding van het gedrag,
voorafgaande aan feitelijke detentie en zo mogelijk ter vermijding daarvan;
bij het wetsvoorstel stelselmatige daders is meer langdurige detentie, bij
veroordeling, direct aan de orde. Daar zou de toegevoegde waarde dus liggen.Graag ontvangen deze leden een reactie van de zijde van de regering op
de mogelijkheid een ASBO-achtige maatregel, in het verlengde van de maatregel
stelselmatige daders, in Nederland in te voeren.Advisering over het wetsvoorstelDe leden van de VVD-fractie lezen in het advies van de Raad van State
de opmerking dat in snelrechtprocedures slechts wordt vervolgd voor een enkel
feit waardoor de opgelegde straffen laag uitvallen. Waarom wordt er in een
dergelijke procedure niet meer aandacht besteed aan de criminele carrière
van de persoon van de verdachte? Is het waar dat op het onderzoek ter terechtzitting
lang niet alle relevante informatie beschikbaar is over de persoon van de
verdachte en diens eerdere politiecontacten? De leden van de fractie van de
VVD zijn van mening dat de informatiehuishouding zover ontwikkeld moet zijn
dat in de regel altijd een compleet inzicht wordt geboden in de criminele
carrière van de verdachte. Is de regering het hier mee eens en wat
gaat zij doen om dit te realiseren?De leden van de SP-fractie hebben kennisgenomen van het negatieve advies
aan de regering inzake dit wetsvoorstel van de Raad voor strafrechtstoepassing
en jeugdbescherming (RSJ) en de kritische beschouwingen van de Raad van State.
Verder zien deze leden het in de literatuur opgeworpen probleem als het gaat
om de door de regering gekozen eendimensionale, kwantitatieve definiëring
van het begrip veelpleger waarbij het gevaar dreigt dat met de aard der gepleegde
delicten, het criminaliteitspatroon en specifieke daderkenmerken geen rekening
wordt gehouden.1 Zowel de Raad van Hoofdcommissarissen,
het College van procureurs-generaal als de Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak
(NVvR) wijzen in hun advies over het wetsvoorstel wijzen op het grote belang
van een goed beeld van de verdachte met het oog op het vaststellen van een
passende sanctie. Waarom is dan toch gekozen voor een eendimensionale, kwantitatieve
definitie van de stelselmatige dader? Ligt het niet bij een persoonsgerichte
aanpak voor de hand juist ook te kijken naar de oorzaken van herhaaldelijk
crimineel gedrag? De leden van de D66-fractie merken op dat de Raad voor strafrechtstoepassing
en jeugdbescherming (RSJ), de Nederlandse Orde van Advocaten (NOVA) en de
Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak (NVvR) alle pleiten voor verschillende
vormen van nader onderzoek voorafgaand aan de invoering van dit wetsvoorstel.
Deze leden vragen of de regering bereid is in het voorstel een horizonbepaling
op te nemen. Vóór het moment dat deze tijdshorizon wordt bereikt
kan de uitwerking van het wetsvoorstel worden geëvalueerd en kan nader
onderzoek worden gedaan. Wanneer de regering niet tot een dergelijke bepaling
bereid is, waarom is zij daartoe dan niet bereid? Naar aanleiding van de mededeling
in de memorie van toelichting (p. 5) dat de voorgenomen maatregel beperkt
zal blijven tot de meest extreme groep van stelselmatige daders, stellen de
leden van de SGP-fractie de vraag of deze mededeling zó moet worden
verstaan dat in principe de groep van meerplegers niet voor deze maatregel
in aanmerking zal komen.De maatregel van plaatsing in een inrichting voor stelselmatige
dadersDe leden van de PvdA-fractie merken op dat de regering aangeeft dat er
verschillende geaarde groepen van stelselmatige daders zijn, zoals verslaafden,
mensen al dan niet verslaafd met een psychiatrische achtergrond, illegalen
en overigen. Veel van deze mensen hebben volgens de regering als gemeenschappelijk
kenmerk dat ze (veel) op straat leven, geen of weinig maatschappelijk bindingen
hebben, niet zelfredzaam zijn en weinig structuur in hun leven kennen.De leden van de PvdA-fractie vragen of al is uitgewerkt welk type programma
voor welke groep nodig is en welke specifieke voorzieningen bij elke groep
moeten worden ingezet op het vlak van toezicht en begeleiding. Gezien de geschetste
kenmerken lijkt een periode van twee jaar aan de korte kant om wezenlijke
veranderingen in leef- en gedragspatronen te bereiken. Wat is hierover vanuit
de praktijk van hulpverlening en gedragwetenschappen bekend? Hoe intensief
moeten deze programma's respectievelijk de aanvullende faciliteiten zijn,
bijvoorbeeld voor verslaafde stelselmatige daders met een psychiatrische aandoening?
Sluitende afspraken over bijvoorbeeld nazorg zijn een noodzakelijke voorwaarde
voor goede resultaten. In dit verband vragen deze leden de regering wanneer
duidelijkheid zal komen over de inhoud van deze afspraken?Zijn de programma's en faciliteiten klaar en beschikbaar op de gewenste
invoeringsdatum van juni 2004? Het is de leden van de PvdA-fractie opgevallen
dat in de tweede voortgangsrapportage over de uitvoering van het Veiligheidsprogramma
van 7 oktober 2003 (28 684, nr. 17) bij het onderdeel over de stelselmatige
daders wordt gezegd dat «de voorbereidingen voor de uitvoering van het
beleid met betrekking tot stelselmatige daders (...) op korte termijn starten.»
Dat lijkt deze leden aan de late kant.Kan deze passage worden toegelicht? De voorgestelde langere vrijheidsontneming
via de maatregel van plaatsing in een inrichting voor stelselmatige daders
is – zo onderstrepen de leden van de PvdA fractie – alleen bestemd
voor meerderjarige daders. Hoe groot is de groep minderjarige stelselmatige
daders in het bijzonder in de leeftijdsgroep van 16 tot 18 jaar? Wat zijn
de bestaande (wettelijke) mogelijkheden om deze minderjarige stelselmatige
daders via training en vergelijkbare programma's weer op het rechte pad te
krijgen? Hoeveel plaatsen zijn er beschikbaar en hoe zit het met de gemiddelde
bezetting ervan? Hoe effectief en sluitend zijn die programma's?Wat gebeurt er bijvoorbeeld als een minderjarige van zeventien die met
een civiele maatregel (met een ondertoezichtstelling) aan een programma in
Den Engh of Glenn Mills meedoet en dat programma afbreekt door «gewoon»
te vertrekken op de dag dat hij achttien wordt? Hoe is dat gat te dichten?
En wanneer worden daartoe voorstellen gedaan? Deze leden wijzen er op dat plaatsing in een inrichting voor jeugdigen
via een straf is onderworpen aan een zware procedure waarbij in elk geval
twee gedragsdeskundigen moeten worden ingeschakeld en zij zouden wel willen
overwegen ook een lichtere vorm van plaatsing te ontwikkelen, een soort «heropvoedingmaatregel».
Met een dergelijk additionele mogelijkheid kan strafrechtelijk meer en tijdiger
wat worden gedaan met veelplegende minderjarigen van wie al wel zeer sterk
geïndiceerd is dat ze baat kunnen hebben bij heropvoeding. De leden van
de PvdA-fractie zijn benieuwd naar de reactie van de regering op deze suggestie.De leden van de SP-fractie merken op dat voor de groep van aan harddrugsverslaafde
stelselmatige daders sinds 1 april 2001 de SOV bestaat. De SOV is ontworpen
als maatregel voor een specifieke groep van problematische delinquenten. Welke
resultaten zijn de regering 2,5 jaar na invoering bekend? Verder wijzen de
aan het woord zijnde leden de regering op het negatieve advies van de Raad
van State onder 2a als het gaat om het voornemen van de regering om het SOV-model
in deze fase richtinggevend te laten zijn voor onderhavig voorstel. Waarom
wijkt de regering af van dat advies?De leden van de D66-fractie constateren dat stelselmatige daders over
het algemeen behoren tot maatschappelijk kwetsbare groepen: psychisch gestoorden,
harddrugverslaafden, alcoholisten en daklozen. Deze personen verdienen volgens
de leden van de fractie van D66 een kans om een nieuw leven op te bouwen.
In het onderhavige wetsvoorstel blijft echter onduidelijk op welke wijze de
resocialisatie binnen de voorgestelde wijze van detentie vorm krijgt. De geschiedenis
leert dat sancties en resocialisatieprogramma's waarover zoveel onduidelijkheid
bestaat in praktijk vaak niet van de grond komen. Kan de regering aangeven
op welke wijze resocialisatie bij deze wijze van detentie vorm krijgt? De
regering geeft aan dat stelselmatige daders een groep van verscheiden geaardheden
is. Kan de regering aangeven op welke wijze de resocialisatieprogramma's specifiek
zullen worden aangepast aan deze verschillende geaardheden (psychisch gestoorden,
harddrugverslaafden, et cetera). Hoe werkt de regering aan detentiemodaliteiten
die rekening houden met de specifieke kenmerken van deze subgroepen, zo vragen
de leden van de fractie van D66. Omdat een financiële paragraaf in dit
wetsvoorstel ontbreekt, is niet duidelijk welke middelen beschikbaar zijn
voor op reïntegratie gerichte programma's. De leden van de fractie van
D66 vragen de regering hierover duidelijkheid te verschaffen.Deze leden vragen tevens of er in de inrichtingen voor stelselmatige daders
voor bepaalde groepen in het geheel geen behandelprogramma beschikbaar zullen
zijn, omdat wordt verwacht dat bestaande programma's bij deze groepen niet
zullen aanslaan. Zo ja, geeft de regering deze groepen dan in feite geheel
op?De leden van de fractie van D66 vragen de regering voorts of personen
in inrichtingen voor stelselmatige daders ook met twee of meer personen op
één cel kunnen worden geplaatst. Verwacht de regering problemen
wanneer twee psychisch gestoorde gedetineerden samen op één
cel worden geplaatst, of wanneer een psychisch gestoorde gedetineerde op één
cel wordt geplaatst met een persoon die vanuit een geheel andere achtergrond
in een inrichting voor stelselmatige daders wordt geplaatst? Welke oplossing
stelt de regering voor?De leden van de fractie van de ChristenUnie constateren dat het onderhavige
wetsvoorstel niet alleen repressief is, maar evenals de SOV-maatregel er ook
op is gericht recidive te voorkomen. Vooral inzake de uitvoering van de hiermee
samenhangende maatregelen in de praktijk stellen deze leden prijs op meer
informatie, in het bijzonder ten aanzien van de nazorg. Er zijn
plannen in ontwikkeling, wat zijn daarvan de hoofdlijnen, zo vragen de leden
van de fractie van de ChristenUnie.Het voornemen bestaat om stelselmatige daders langer te detineren door
opneming in een specifiek voor hen bestemde inrichting of voor hen bestemde
afdeling van een inrichting. Daarin zou moeten worden voorzien in op reïntegratie
gerichte programma's, toezicht en begeleiding. De leden van de SGP-fractie
stellen de vraag of het, om plaatselijk regie te kunnen voeren in onder meer
de aansluiting van detentie naar begeleiding, niet zaak is dat stelselmatige
daders hun gevangenisstraf binnen de eigen regio kunnen uitzitten? Zal in
die mogelijkheid worden voorzien? In hoeverre speelt hierbij het voornemen
van de regering een rol om sobere regiems in te voeren? En staat vast dat
de capaciteit van de reclassering toereikend zal zijn?Plaatsing in een inrichting voor stelselmatige dadersDe leden van de CDA-fractie signaleren dat in de memorie van toelichting
op pagina 3 staat: «Hoewel gesteld kan worden dat de beoogde langere
opsluiting van stelselmatige daders nu al mogelijk is, moet worden vastgesteld
dat de rechtspraktijk die eventuele mogelijkheid niet benut. De doeleinden
die met de gerichte aanpak van de zeer actieve stelselmatige daders worden
beoogd, zullen met behulp van het bestaande instrumentarium niet ten volle
kunnen worden gerealiseerd.» Genoemde leden delen de opvatting dat de
ruimte mede wordt bepaald door de wetgever, echter in hoeverre kan de regering
garanderen dat de rechtspraktijk de in het onderhavige wetsvoorstel benoemde
mogelijkheden wel ten volle zal benutten?De leden van de fractie van het CDA vragen verder of er in het kader van
de toepassing van de regeling van de SOV al voorlopige conclusies bekend zijn
over toepassing en resultaten?De leden van de SP-fractie merken op dat het hoofddoel van het wetsvoorstel
is de stelselmatige dader die veelvuldig de veiligheid van personen of goederen
in de openbare ruimte in gevaar brengt te kunnen detineren voor maximaal twee
jaar. De vraag rijst in hoeverre deze regeling iets toevoegt aan de bestaande
mogelijkheden. Kan de regering een opsomming geven van het instrumentarium
dat het openbaar ministerie en de rechter thans ter beschikking staat –
mede met het oog op aanhangige wetsvoorstellen zoals herijking strafmaxima
en verplichte DNA afname bij veroordeelden – als het gaat om het opsluiten
van een veelpleger? Welke rol kan de BOPZ hierin spelen?De leden van de D66-fractie vragen of niet ook binnen de huidige wetgeving
al mogelijkheden bestaan voor de rechter om bij zijn oordeel rekening te houden
met het patroon in het delictgedrag van een verdachte? Zo ja, welke? Kan de
regering aangeven welke toegevoegde waarde dit voorstel heeft ten opzichte
van de bestaande mogelijkheden? Wanneer de rechter nu niet steeds rekening
wenst te houden met het patroon in delictgedrag een verdachte, dan rijst de
vraag waarop dan de veronderstelling is gebaseerd dat het onderhavige wetsvoorstel
hierin verandering zou brengen.De rechter kan slechts conclusies trekken over een patroon in het delictgedrag
van een verdachte, wanneer er ook daadwerkelijk een persoonsgericht dossier
beschikbaar is. Het succes van dit voorstel staat of valt in feite met de
beschikbaarheid van een deugdelijk persoonsgericht dossier. Hoe bewerkstelligt
de regering dat een dergelijk dossier vanaf het eventuele moment van invoering
van dit wetsvoorstel steeds voor de rechter beschikbaar is, zo vragen de leden
van de fractie van D66. De leden van de fractie van de ChristenUnie geven aan overtuigd te zijn
van de noodzaak om meer instrumentarium te ontwikkelen teneinde de zogenaamde
stelselmatige daders op een goede manier aan te pakken. De aarzeling voor
de aangegeven route die deze leden op dit moment ten aanzien van die route
hebben, wordt ingegeven door de verbazing aangaande de huidige praktijk, waar
het wel mógelijk is om stelselmatige daders zwaarder te bestraffen
dan tot dusverre gebeurt, maar dat niet gebeurt bij gebrek aan voldoende adequate
informatie. Deze leden verwijzen op dit punt naar een desbetreffende opmerking
van de Raad van State, waar in het antwoord zijdens de regering naar het oordeel
van deze leden onvoldoende op wordt ingegaan. Graag ontvangen zij hierop een
nadere toelichting, waarin nader wordt ingegaan op de vraag waarom dat dan
niet gebeurt. Als een van de belangrijkste redenen wordt genoemd dat de rechtspraktijk
de eventuele mogelijkheden niet benut. Echter, er staan de regering (en de
Raad voor de rechtspraak) bijvoorbeeld toch nog wel andere mogelijkheden open
om de rechtspraktijk te beïnvloeden dan de indiening van een wetsvoorstel.De leden van de SGP-fractie merken op dat stelselmatige daders van delicten
die de veiligheid van personen of goederen in het publieke domein in gevaar
brengen, op basis van de huidige wetgeving op zich in aanmerking kunnen komen
voor een langdurige vrijheidsbenemende straf. De rechtspraktijk laat evenwel
zien dat deze stelselmatige daders veelal niet gedurende langere tijd worden
gedetineerd. Deze leden stellen de vraag of er inzicht bestaat in de overwegingen
op grond waarvan van de bestaande mogelijkheden (te) weinig gebruik wordt
gemaakt. Zij vragen in verband hiermee waarom en welk effect wordt verwacht
van de in de memorie van antwoord (p. 4) voorkomende aansporing voor de rechtspraktijk
(rechter, openbaar ministerie?) om de voorgestelde wetgeving te beschouwen
als een «impuls» om van de mogelijkheden tot een langduriger vrijheidsbeneming
van stelselmatige daders binnen de huidige wettelijke kaders een optimaal
gebruik te maken.De leden van de SGP-fractie stellen voorts de vraag voor welke stelselmatige
daders het wetsvoorstel, gegeven de al voorhanden wettelijke kaders, een toegevoegde
waarde bezit. Zit de toegevoegde waarde in het feit dat (ook) meerderjarige
daders aangepakt kunnen worden? Of is deze gelegen in het feit dat voor de
afzonderlijke delicten geen voorlopige hechtenis kan worden opgelegd?Nu in de memorie van toelichting (p. 3) als voornaamste subgroepen van
stelselmatige daders worden genoemd verslaafden en (verslaafde) personen met
een psychiatrische achtergrond, stellen deze leden de vraag waarom ten aanzien
van deze dadergroep de (eventuele uitbreiding van de) SOV-maatregel en voorrang
bij opname in psychiatrische instellingen geen soulaas zou kunnen bieden.
Met een persoonsgericht dossier en een daarop gebaseerde eis van het openbaar
ministerie heeft de rechter volgens de memorie van toelichting (p. 3) een
beter beeld van de persoon van de dader en dus meer aanleiding voor het opleggen
van een langere vrijheidsstraf. Onder erkenning van de noodzaak van goede
dossiervorming, stellen de leden van de SGP-fractie de vraag of de privacywetgeving
in dezen geen hinderpaal zal vormen. Is het bijvoorbeeld mogelijk dat politie
en justitie kunnen beschikken over gegevens van de betrokkene bij de sociale
dienst, de Belastingdienst of bij het Consultatiebureau voor alcohol en drugs?
Dezelfde vraag stellen deze leden met betrekking tot de gegevens van de jeugdreclassering.
Worden deze «meegenomen» wanneer betrokkene meerderjarig is geworden,
of moet de volwassenreclassering weer van voren af aan beginnen, zodat het
lijkt alsof de achttienjarige «met een schone lei» begint? Deze
leden stellen deze vragen omdat zij menen dat een multidisciplinaire dossiervorming
bij stelselmatige daders van grote informatieve waarde zou kunnen zijn. Voorlopige hechtenisDe leden van de SP-fractie merken op dat voorgesteld wordt om de mogelijkheid
van voorlopige hechtenis uit te breiden tot verdachten van (eenvoudige) mishandeling
(art. 300 Sr) en vernieling (art. 350 Sr). Geldt deze uitbreiding en de daarmee
gepaard gaande dwangmiddelen nu alleen voor stelselmatige daders of voor iedereen?
Vindt de regering het wenselijk dat elke verdachte van zaaksbeschadiging in
voorlopige hechtenis kan worden genomen en eventueel gedwongen DNA moet afstaan?
Kan de regering haar antwoord nader motiveren dan tot nog toe is gedaan in
de memorie van toelichting?UitvoeringDe leden van de CDA-fractie merken op dat in de memorie van toelichting
wordt gewezen op het gegeven dat het van groot belang is dat voor de aanpak
van de daders volledige informatie over de daders aanwezig is om te zaak op
een juiste wijze te kunnen beoordelen. Leidt dit tot een extra werkdruk voor
de politie en de reclasseringsinstellingen? De informatie gericht op de kans
van slagen van een resocialisatietraject zal de rechter immers ook nodig hebben
om vast te stellen of er een maatregel of een «kale» straf moet
worden opgelegd. En zo ja, zijn de politie en de reclasseringsinstellingen
dan in staat om dit binnen de huidige budgetten te realiseren? Op pagina 8
van de memorie van toelichting wordt gesteld dat de politie alle relevante
informatie over de dader zal aandragen. Naast «ketenkalenders»
wordt daar echter gesteld dat ook andere factoren, als levensstijl, achtergrondproblematiek
en diverse gedragskenmerken van belang zijn. Het gevangeniswezen en de reclassering
screenen dan vervolgens de dader om vast te stellen of er aanknopingspunten
zijn voor een resocialisatietraject of dat kan worden volstaan met een «kale»
detentie.Onder 1.7 van de memorie van toelichting wordt het belang van de samenwerking
tussen de Justitieorganisaties en koepelorganisaties van zorgvoorzieningen
en lokale overheden genoemd. In veel gevallen wordt binnen de kantoren van
Justitie in de Buurt/Veiligheidshuizen tussen deze organisaties integraal
samengewerkt. Zou een dergelijk platform het aangewezen gremium kunnen zijn
voor de aanpak van de problematiek rond de stelselmatige daders? Zou het verder
een rol kunnen vervullen in het resocialisatietraject van de daders/veroordeelden?De leden van de CDA-fractie merken ten slotte op dat op pagina 11 van
de memorie van toelichting wordt aangegeven dat «daarnaast (...) de
bestaande capaciteit van het gevangeniswezen en reclassering bij voorrang
(zal) worden ingezet voor stelselmatige daders». In hoeverre zal het
beroep op onder andere de bestaande capaciteit van het gevangeniswezen consequenties
hebben op de problematiek rond het cellentekort?De leden van de PvdA-fractie constateren dat er in totaal 1000 plaatsen
voor stelselmatige daders bijkomen. Deze leden nemen aan dat dit extra plaatsen
zijn, dat wil zeggen plaatsen die komen bovenop de bestaande plaatsen ten
behoeve van de dwangmaatregelen in het kader van de zogenoemde SOV-maatregel.Hoeveel van deze 1000 plaatsen zullen er (vermoedelijk) respectievelijk
in 2003, 2004, 2005 en 2006 beschikbaar komen? Kan voor ieder jaar een uitsplitsing
worden gemaakt over de drie categorieën die de regering onderscheidt,
te weten reguliere capaciteit, capaciteit in een zeer beperkt regime en extramurale
plaatsen met reclasseringsinzet? Kan deze laatste inzet overigens worden gegarandeerd
gelet op de grote bezuinigingen die de reclassering de komende jaren moet
gaan opbrengen?Deze leden vragen voorts welke kosten er met deze extra plaatsen zijn
gemoeid, zowel qua realisatie (de investering) als qua exploitatie (de structurele
kosten) en uit welke bron(nen) deze kosten worden betaald. Komt
het geld voor nieuw beleid via het regeerakkoord beschikbaar of (gedeeltelijk)
door verschuivingen binnen de begroting? Als van die laatste financieringsbron
sprake is dan vragen de aan het woord zijnde leden de regering aan te geven
ten koste van welke andere uitgaven dit gaat? Bij de SOV zijn er plaatsen
voor dwang en plaatsen voor drang. Zal een dergelijk onderscheid ook worden
gehanteerd voor stelselmatige daders en zo neen, waarom wordt er voor deze
groep van af gezien ook via de weg van de drang aan een ingrijpende verandering
van gedrag en gewoonten te werken?In de ogen van de leden van de PvdA-fractie is het voorstel van de regering,
zeker in de beginjaren, een druppel op een gloeiende plaat en er is een aanzienlijke
versnelling te bereiken door de 600 tot 1000 cellen die nu nog door bolletjesslikkers
worden bezet te gaan bestemmen voor detentie van stelselmatige daders. Zij
vragen de regering waarom zij deze keuze – die voor de mensen in de
grote en middelgrote steden al een korte termijn een forse verbetering van
veiligheid zal opleveren – niet wil maken.De leden van de PvdA-fractie willen verder weten of de regering een indicatie
kan geven van de resultaten die met behulp van deze nieuwe aanpak gehaald
kan gaan worden bij het terugdringen van recidive bij de te onderscheiden
groepen. Het is deze leden nog niet helemaal duidelijk waarom het openbaar
ministerie in veel gevallen maar een paar zaken van stelselmatige daders in
het proces-verbaal laat uitwerken. Als dat alleen veroorzaakt wordt door capaciteitsproblemen
bij het openbaar ministerie en/of bij politie dan kan de strengere aanpak
van stelselmatige daders toch ook worden bereikt door binnen het openbaar
ministerie en/of politie andere prioriteiten te stellen c.q. door de capaciteit
van het openbaar ministerie en/of de politie substantieel te vergroten? Waarom
wordt die weg niet ingeslagen? Resteren er nog andere obstakels voor een effectieve
aanpak als het capaciteitsprobleem zou zijn opgelost?De leden van de PvdA-fractie krijgen graag meer inzicht in de eventuele
verschuivingen of veranderingen in de werklast van de zittende magistratuur
die uit de invoering van deze voorstellen gaat of kan gaan voortvloeien. Is
daar een, eventueel globale, raming van te maken?De leden van de VVD-fractie vinden dat een aanpak van stelselmatige daders
alleen dan effectief is indien de ketenpartners goed op elkaar zijn afgestemd.
Onderdeel daarvan is het bijhouden van een persoonsgebonden dossier dat onderling
wordt uitgewisseld. Alle ketenpartners moeten hiertoe bijdragen. De leden
van de fractie van de VVD vragen de regering aan te geven of de ontwikkeling
en gebruik van de informatiehuishouding en de persoonsdossiers zover gevorderd
zijn dat een effectieve selectie van de in aanmerking komende stelselmatige
daders mogelijk is? Hoe gaat worden bereikt dat het openbaar ministerie ook
daadwerkelijk plaatsing in een inrichting voor stelselmatige daders zal vorderen?
Worden hiervoor richtlijnen ontwikkeld?De leden van de SP-fractie merken op dat zoals is aangegeven in de beleidsbrief
veelplegers in de komende periode in totaal 1000 plaatsen voor stelselmatige
daders zullen worden gerealiseerd, die gefaseerd tussen 2003 en 2006 beschikbaar
zullen komen. Wat betekent dit voor het personeel? Gelden er extra veiligheidseisen?
Gelden er extra beheersrisico's? De leden van de SP-fractie vragen de regering
uitdrukkelijk om een nadere uiteenzetting op dit punt.ArtikelsgewijsArtikel BDe leden van de fractie van het CDA vragen waarom in artikel 38m lid 1
niet tevens de mogelijkheid wordt opgenomen dat de rechter ook ambtshalve
een maatregel als daar bedoeld kan opleggen, er van uitgaande dat de dadergerichte
informatie, die benodigd is om te beoordelen of dat zinvol is, beschikbaar
is.De leden van de GroenLinks-fractie vragen of het proportioneel is om verdachten
die al driemaal tot een taakstraf is veroordeeld in een inrichting voor stelselmatige
daders te plaatsen. Deze leden vragen verder of het niet zinvol is dergelijke
veroordelingen verder te specificeren door invoering van een drempel om te
voorkomen dat veroordelingen tot relatief kleine taakstraffen onder de 100
uur leiden tot plaatsing.Deze leden vragen de regering voorts welke consequenties voortvloeien
uit het tweede lid van artikel 38m. Het komt deze leden voor dat dit (artikel)lid
een resultaatsverplichting voor de overheid introduceert ten aanzien van de
beveiliging van de samenleving, waaraan overigens snel voldaan is door het
insluiten en het ingesloten houden van veroordeelden, en daarmee de beëindiging
van recidive van de verdachte. Op welke wijze gaat de regering ten aanzien
van het laatste voorzien in het bereiken van deze resultaatsverplichting?
Kan de regering dit nader expliciteren, nu in de memorie van toelichting (p.
4) gesteld wordt dat «bij de tenuitvoerlegging van de voorgestelde maatregel
(het) uitgangspunt (is) een langere vrijheidsbeneming in een zeer beperkt
regime»? Het komt de leden van de GroenLinks-fractie onwaarschijnlijk
voor dat met een dergelijk uitgangspunt beëindiging van recidive te behalen
valt. Een lange reeks van strafrechtsdeskundigen en criminologen hebben in
de afgelopen decennia, in navolging van Beccaria, gewezen op het feit dat
de hoogte en zwaarte van straffen delinquenten niet ervan weerhoudt om andermaal
delicten te begaan.Artikel IIOnderdeel ADe leden van de fractie van GroenLinks vragen met de Nederlandse Orde
van Advocaten en het openbaar ministerie waarom de regering het opportuun
acht om voorlopige hechtenis toe te staan voor eenvoudige mishandeling en
zaaksbeschadiging. Het moet dan immers niet uitgesloten worden dat verdachten
van een misdrijf met beperkte, maar niet minder betreurenswaardige, gevolgen
leidt tot een aanmerkelijk zwaardere en wellicht zelfs disproportionele reactie
dan thans. Onder toekomstige wetgeving wordt het immers naar verwachting mogelijk
voorlopige hechtenis op te leggen voor de duur van 90 dagen.Onderdeel C, D, E, en FDe leden van de GroenLinks-fractie vragen waarom de op dit moment gebruikte
begrippen worden vervangen. Is het niet zuiverder om nevenschikkend te spreken
van «voor de opvang van verslaafden en voor stelselmatige daders»,
mede gezien het feit dat – naar wordt gehoopt – ervoor gezorgd
wordt dat er vanwege specifieke en verschillende zorgvereisten afzonderlijke
detentiecentra voor verslaafden en niet-verslaafde stelselmatige daders komen?Artikel IIIOnderdeel FDe leden van de GroenLinks-fractie vragen of de regering kan aangeven welk onderscheid er zit in «plan van opvang» en «verblijfsplan».
Is dit louter een semantische kwestie of schuilt hierin een aanmerkelijke
kaalslag van behandeling?De voorzitter van de commissie,De Pater-van der MeerAdjunct-griffier van de commissie,De Groot XNoot1Samenstelling:Leden: Van de Camp (CDA), De Vries (PvdA), Van Heemst (PvdA), Vos (GL),
Rouvoet (CU), Adelmund (PvdA), De Wit (SP), Albayrak (PvdA), Luchtenveld (VVD),
Wilders (VVD), Weekers (VVD), De Pater-van der Meer (CDA), voorzitter, Çörüz
(CDA), Verbeet (PvdA), ondervoorzitter Lazrak (SP), Wolfsen (PvdA), Tonkens
(GL), De Vries (CDA), Van Haersma Buma (CDA), Eerdmans (LPF), Van Vroonhoven-Kok
(CDA), Van Fessem (CDA), Straub (PvdA), Nawijn (LPF), Griffith (VVD), Van
der Laan (D66) en Visser (VVD).Plv. leden: Van Hijum (CDA), Dijsselbloem (PvdA), Timmer (PvdA), Halsema
(GL), Van der Staaij (SGP), Kalsbeek (PvdA), Van Velzen (SP), Tjon-A-Ten (PvdA),
Van Baalen (VVD), Blok (VVD), Hirsi Ali (VVD), Aasted-Madsen-van Stiphout
(CDA), Jager (CDA), Van Heteren (PvdA), Vergeer (SP), Arib (PvdA), Karimi
(GL), Buijs (CDA), Sterk (CDA), Varela (LPF), Joldersma (CDA), Ormel (CDA),
Straub (PvdA) Van Dijken (PvdA), Hermans (LPF), Örgü(VVD), Lambrechts
(D66) en Rijpstra (VVD).XNoot1Ferwerda, Kleemans (e.a.) in: Tijdschrift voor Criminologie 2003, nr.
2 pagina 112 ev. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28980-4.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl