Deelnemingenbeleid Rijksoverheid; Brief van de Minister van Financiën
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28165, nr. 88

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

09-10-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

28165 nr. 88

06-10-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamAchtergrondBeleidOndertekeningBIJLAGECredit ratings als indicator
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28165Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 24 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 165Deelnemingenbeleid Rijksoverheidnr. 88BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËNAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 6 oktober 2008Naar aanleiding van het notaoverleg over staatsdeelnemingen dat op maandag
16 juni jl. plaatshad in uw Kamer, heeft uw vaste commissie voor Financiën
mij per brief van 8 juli 2008 verzocht «zoveel mogelijk openbaar
te informeren over de vermogenspositie van staatsdeelnemingen». Met
deze brief beoog ik hieraan invulling te geven.In deze brief zal ik een aantal aspecten van het onderwerp «vermogenspositie
van staatsdeelnemingen» aan de orde stellen. Allereerst schets ik belangrijke
overwegingen die ten grondslag liggen aan de gewenste vermogenspositie van
ondernemingen. Vervolgens schets ik u mijn beleidsbenadering ten aanzien van
de vermogenspositie van de staatsdeelnemingen. Tot slot maak ik inzichtelijk
op welke wijze dit beleid wordt toegepast op de staatsdeelnemingen.Zoals ik ook eerder in woord en schrift1 heb
aangegeven, kan ik niet publiekelijk in detail treden over beleidsopties en
voornemens met betrekking tot de vermogensposities van afzonderlijke staatsdeelnemingen.
De inrichting van de vermogensstructuur kan voor de ondernemingen een onderscheidende
concurrentiekracht zijn, waardoor informatie hierover met veel vertrouwelijkheid
is omgeven. Daarbij kunnen uitlatingen hierover speculaties voeden die ongewenste
effecten kunnen hebben op bijvoorbeeld de financieringslasten of bedrijfsactiviteiten.
Zoals ik later in deze brief zal beschrijven, beschikken veel staatsdeelnemingen
over zogenoemde «credit ratings».
Die ratings zouden onder druk kunnen komen staan,
wanneer «rating agencies» uitlatingen
over de vermogenspositie van individuele staatsdeelnemingen als zorgelijk
kwalificeren. Dat risico vind ik niet aanvaardbaar.AchtergrondToezien op de omvang van de vermogenspositie van staatsdeelnemingen vormt
een belangrijk bestanddeel van het deelnemingenbeleid. Met het toezien op
het bezoldigingsbeleid, strategiebepaling en grote investeringsbeslissingen,
vormt het toezien op de vermogensstructuur de invulling van het actieve publiek
aandeelhouderschap, zoals dat is beschreven in de Nota Deelnemingenbeleid
Rijksoverheid1 die ik in december 2007 naar uw
Kamer zond.Veelal wordt met vermogenspositie de verhouding tussen eigen en vreemd
vermogen bedoeld. Ondernemingen financieren hun bezittingen en activiteiten
door het vermogen dat de aandeelhouders beschikbaar stellen, het zogenoemde «eigen
vermogen», en vermogen dat door derde financiers (zoals banken) wordt
verstrekt, het «vreemd vermogen». Een groot aantal overwegingen
kan verder van invloed zijn op de gewenste en «optimale» verhouding
tussen eigen en vreemd vermogen.Eigen vermogen wordt in de regel aangehouden als een buffer voor volatiliteit
in winstresultaten. In tegenstelling tot rentelasten op verstrekt vreemd vermogen,
bestaat immers geen verplichting om jaarlijks een rendement op regulier eigen
vermogen uit te keren. Het kan echter in het belang van de aandeelhouder zijn
om de «buffer» van eigen vermogen niet groter dan noodzakelijk
te laten zijn.Door financiering met vreemd vermogen kan het vrijgevallen, schaarse eigen
vermogen voor andere doeleinden worden benut. De aandeelhouder kan hierdoor
zijn rendement op eigen vermogen verbeteren en het risicoprofiel van zijn
investeringsportfolio verlagen door risicospreiding. Daarnaast drukken bij
financiering met vreemd vermogen de rentelasten op het boekhoudkundige resultaat.
Dit kan leiden tot lagere belastingdruk dan bij financiering met eigen vermogen
(zogenoemde tax shield). Een ander aspect van
financiering met vreemd vermogen is dat de verstrekkers daarvan, meestal banken,
de ondernemingen waaraan ze lenen scherp in de gaten houden. Ze willen immers
een goed beeld hebben van het risicoprofiel van hun leningen en het vereiste
rendement dat daarbij hoort. In dit verband wordt wel gesproken over de «disciplinering
van de markt» bij financiering met vreemd vermogen (waarbij verstrekkers
van vreemd vermogen uiteraard oog houden voor de omvang van de «buffer»
van eigen vermogen).De «optimale» vermogensstructuur behelst meer dan alleen de
verhouding tussen eigen en vreemd vermogen en is van een aantal factoren afhankelijk.
Relevante factoren omvatten de aard van bezittingen en bedrijfsactiviteiten,
het belasting- en reguleringsregime, de corporate governance en uiteraard het aanbod van de financieringsmogelijkheden. Deze factoren
verschillen vervolgens weer per sector en per onderneming. Dit betreft maatwerk.
Dat geldt ook voor de huidige portefeuille van staatsdeelnemingen.BeleidStaatsdeelnemingen zijn traditioneel met relatief veel eigen vermogen
gefinancierd. Mede vanuit mijn verantwoordelijkheid doelmatig met gemeenschapsgeld
om te gaan, behoort toezien op de vermogenspositie van staatsdeelnemingen
tot de speerpunten van het deelnemingenbeleid. Als na zorgvuldige analyse
blijkt dat de omvang van de vermogenspositie van een staatsdeelneming ruimer
is dan noodzakelijk is als buffer voor resultaten van reguliere activiteiten
en eventuele uitbreidingsinvesteringen, zal de Staat een uitkering ten laste
van het eigen vermogen voorstellen om de vermogenspositie tot passende proporties
terug te brengen. Het vermogen dat niet nodig is vanuit optiek van gezonde
solvabiliteit en noodzakelijke investeringen komt dan ten goede aan het algemene
belang. Zo wordt het financieel belang van de Staat als aandeelhouder geborgd
binnen de ruimte die borging van het publieke belang biedt. Meer principieel vind ik dat staatsdeelnemingen, opgericht vanuit publiek
belang, zo efficiënt mogelijk met schaars gemeenschapsgeld moeten omgaan.
Zoals ik als minister van Financiën in algemene zin toezie op doelmatige
besteding van overheidsmiddelen, zullen ook deze organisaties het beschikbaar
gestelde vermogen op doelmatige wijze moeten inzetten.Zoals in de bijlage wordt toegelicht, vormen credit
ratings interessante indicatoren voor de vermogenspositie van de
staatsdeelnemingen en een belangrijk element van mijn beleid ter zake. Hierbij
sta ik een prudent beleid voor. De credit rating
van staatsdeelnemingen dient een vermogenspositie te reflecteren, die ruimte
laat voor noodzakelijke investeringen en voldoende kredietwaardigheid biedt
om tegen aanvaardbare kosten kapitaal te kunnen aantrekken. Dit moet blijken
uit zorgvuldige analyse van de vermogenspositie waarbij credit ratings als indicator kunnen worden gebruikt. De vermogenspositie
van staatsdeelnemingen die niet over een credit rating beschikken, in de regel de kleinere staatsdeelnemingen, kan op basis
van minder geaggregeerde indicatoren dan een credit rating geanalyseerd worden, zoals solvabiliteitsratio’s en rentedekkingspercentages.De categorisatie van ratings door de verschillende rating agencies verschilt enigszins, maar overeenkomstig is de scheidslijn
tussen «investment grade» en «non-investment grade». Algemeen wordt verondersteld
dat ondernemingen met een investment grade prima
in staat zijn hun verplichtingen te voldoen. De scheidslijn ligt bij een BBB rating. Een non-investment
grade duidt op een groter risico dat een onderneming niet kan voldoen aan
haar betalingsverplichtingen.Voor de financiële instellingen in de portefeuille van staatsdeelnemingen
hanteer ik als uitgangspunt het behoud van de huidige AAA ratings. Voor de «niet-financiële»
staatsdeelnemingen (de zogenoemde «corporates»)
is een A rating het uitgangspunt van analyse en
beleid. Hiermee stel ik mij prudenter op dan de veelgebruikte minimumeis van investment grade, hetgeen mij gepast lijkt gezien de noodzakelijke
continuïteit in de uitoefening van publieke taken door staatsdeelnemingen.Bij een enkele deelneming heeft dit beleid al geleid tot uitkeringen ten
laste van het eigen vermogen. Vanwege eerder genoemde bezwaren zal ik niet
in detail uitwijden over lopende en toekomstige trajecten. Met die beperking
probeer ik in algemene termen de gevolgen voor staatsdeelnemingen en de achtergrond
van die gevallen, waarin een uitkering heeft plaatsgehad, te schetsen.Onderstaande tabel geeft weer welke staatsdeelnemingen over een credit rating beschikken. StaatsdeelnemingS&P’sMoody’sFitch Bank Nederlandse Gemeenten (BNG)AAAAaaAAAFMOAAA–– Nederlandse Waterschapsbank (NWB)AAAAaa– Nederlandse Spoorwegen (NS)AA–– GasunieAA-Aa2–SchipholA1A–Op instigatie van het ministerie van Financiën hebben BNG en NWB
in voorbije jaren voorstellen gepresenteerd voor herfinanciering van eigen
vermogen. BNG voert een meerjarig uitkeringenbeleid dat heeft geleid tot uitkeringen aan aandeelhouders van EUR 500 mln in 2006 en 2007. In
2007 hebben aandeelhouders van NWB ingestemd met een uitkering van EUR 250
mln.Hierbij gold uitdrukkelijk als randvoorwaarde dat hun AAA ratings behouden zouden blijven. Die ratings zijn cruciaal voor de goede inkooppositie op de internationale kapitaalmarkten
die beide banken in staat stelt scherp geprijsde kredieten te verschaffen
aan de (semi-)publieke sector.De netwerkbedrijven Gasunie en Tennet waren in de voorbije jaren met relatief
veel eigen vermogen gefinancierd. Dit gegeven, in combinatie met activiteiten
die stabiele kasstromen genereren, suggereert mogelijkheden tot herfinanciering.
Deze sector en daarmee beide ondernemingen worden gekenmerkt door grote investeringsprogramma’s.
Zo investeert Gasunie veel in de realisatie van de «gasrotonde».
Als dergelijke omvangrijke investeringen van Gasunie met vreemd vermogen worden
gefinancierd neemt het aandeel eigen vermogen af. Ook Tennet kent een intensief
investeringsprogramma dat grotendeels met vreemd vermogen wordt gefinancierd.
Tegen de achtergrond van de omvangrijke investeringsprogramma’s van
beide bedrijven, waarvan de belangrijkste aan mij als aandeelhouder ter goedkeuring
worden voorgelegd, zal worden bezien of er mogelijkheden zijn voor uitkeringen
ten laste van het eigen vermogen.Eerder is uw Kamer geïnformeerd over de verkoop van 67% van
de aandelen Connexxion aan een consortium dat wordt geleid door Transdev.
Ten tijde van deze transactie gaf Transdev aan dat de vermogenspositie van
Connexxion mogelijkheid bood tot uitkering ten laste van het eigen vermogen.
Dit heeft geleid tot een superdividend aan de Staat van EUR 25 mln. De Staat
is momenteel minderheidsaandeelhouder in Connexxion.In goed overleg met de onderneming en medeaandeelhouders zijn afspraken
gemaakt over herfinanciering van het vermogen van Schiphol. Dit heeft geleid
tot een superdividenduitkering voor de Staat en de overige aandeelhouders
ten bedrage van EUR 500 mln. Een tweede tranche wordt voorzien in 2009. De
omvang daarvan is afhankelijk van de bedrijfseconomische ontwikkeling van
Schiphol en het behoud van de huidige A rating.Dit najaar vinden gesprekken plaats tussen NS en haar aandeelhouder over
een superdividenduitkering. Uw Kamer wordt geïnformeerd zodra die gesprekken
hebben geleid tot uitkomsten.De minister van Financiën,W. J. Bos BIJLAGECredit ratings als indicatorVoor het toekennen van credit ratings wordt
een verscheidenheid van aspecten van de onderneming beoordeeld, die zowel
van financieel-economische als ondernemingsbestuurlijke («corporate governance») aard zijn.Credit ratings worden verstrekt door rating agencies, waarvan Standard & Poor’s («S&P») en
Moody’s tot de bekendste en invloedrijkste behoren. Rating agencies beoordelen het risico dat een uitgever van schuldpapier
(bijvoorbeeld een onderneming die geld leent op de kapitaalmarkt) zijn verplichtingen
jegens de kapitaalverstrekkers niet nakomt. Rating agencies hebben de laatste tijd behoorlijk onder vuur gelegen vanwege het
afgeven van te goede ratings bij gecompliceerde
gesecuritiseerde producten. De ervaring in de markt is dat in reactie op deze
kritiek, de agencies nog scherper zijn gaan kijken
naar de kredietwaardigheid van ondernemingen.Ondernemingen waarvoor het risico op het in gebreke blijven als klein
wordt beoordeeld, hebben goede ratings. Beleggers
verlangen van die ondernemingen in de regel een minder hoge rente dan van
ondernemingen met een minder goede rating. De ratings zijn dus van invloed op de kosten van vreemd vermogen
en kunnen voor uitgevers van schuldpapier de toegang tot de kapitaalmarkt
verbeteren. Enkele staatsdeelnemingen beschikken over dergelijke credit ratings. Deze zijn ook voor de staat als aandeelhouder, de
verstrekker van eigen vermogen, interessante indicatoren voor de kwaliteit
van de balans en de kredietwaardigheid van de onderneming.Een aantal eigenschappen van credit ratings
sterkt mij om deze te gebruiken voor beleid ten aanzien van vermogensposities
van staatsdeelnemingen. Eerder noemde ik al dat rating
agenciesin hun beoordeling niet slechts de verhouding tussen eigen
en vreemd vermogen betrekken, maar ook vele andere financiële en niet-financiële
parameters. Hiermee wordt de gehele constellatie van de betreffende onderneming
door rating agencies beoordeeld. Niet alleen de
huidige stand van parameters wordt betrokken in de analyse, maar ook de vooruitzichten.
Zo kunnen (onzekerheden over) voorziene veranderingen in de constellatie van
ondernemingen leiden tot aanpassing van ratings.
Toegevoegd kan worden dat het belang van credit ratings toeneemt: er is een groeiende behoefte aan deskundige beoordeling
van de kredietwaardigheid vanwege de toenemende informatieasymmetrie als gevolg
van de toenemende complexiteit en mondialisering van kapitaalmarkten.XNoot1Uitgesproken tijdens het notaoverleg van 16 maart jl.XNoot1Tweede Kamer der Staten-Generaal, Kamerstuk 2007–2008, 28 165,
nr. 65. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28165-88.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl