Wet wijziging systematiek herbeoordelingen arbeidsongeschiktheidswetten; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29498, nr. 7

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum ontvangst

01-06-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

29498 nr. 7

25-05-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Algemeen2. Achtergrond3. Vervallen wettelijke herbeoordelingen4. Cohortsgewijze herbeoordelingen5. Uitzondering voor bepaalde groepen6. Financiële gevolgen7. Adviezen UWV, IWI en Actal8. ArtikelsgewijsArtikel IArtikel VIIOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29498Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 63 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 498Wijziging van de arbeidsongeschiktheidswetten in verband met de wijziging
van de systematiek van de herbeoordelingen (wet wijziging systematiek herbeoordelingen
arbeidsongeschiktheidswetten)nr. 7NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 25 mei 20041. AlgemeenDe regering heeft met belangstelling kennisgenomen van de inbreng van
de leden van de verschillende fracties op het wetsvoorstel wijziging systematiek
herbeoordelingen. De leden van de fracties van CDA, VVD en D66 kunnen instemmen
met het wetsvoorstel en onderschrijven het doel ervan, terwijl de leden van
de meeste andere fracties weliswaar het voordeel van herbeoordelingen zien
maar nog aarzelingen hebben.De regering constateert met genoegen dat breed de mening wordt gedeeld
dat het goed is te kijken naar de arbeidsgeschiktheid van mensen in plaats
van naar de arbeidsongeschiktheid. Leden van alle fracties stellen aanvullende
vragen die hierbij beantwoord worden.De leden van de CDA-fractie menen dat het wetsvoorstel voldoet aan de
eisen van activering, binnen de gestelde randvoorwaarden van solidariteit,
met het oog op een duurzaam, betaalbaar en houdbaar stelsel van sociale zekerheid.
Door een meer systematische herbeoordeling dan thans het geval is worden nieuwe
kansen op de arbeidsmarkt gekoppeld aan reïntegratie-activiteiten en
de mogelijkheid tot plaatsing in een arbeidsorganisatie. Een definitief oordeel
is echter pas mogelijk na het beoordelen van het tijdpad, de invulling van
de cohorten en het nieuwe Schattingsbesluit. Deze leden vragen hoe de regering
deze samenhang ziet.Ook de leden van de PvdA-fractie die met gemengde gevoelens kennis hebben
genomen van het wetsvoorstel, vragen naar de relatie met het Schattingsbesluit.
Zij benadrukken het belang van een gelijktijdige behandeling van uitvoeringstechnische
en inhoudelijke wijzigingen.De regering onderschrijft dat er samenhang is tussen dit wetsvoorstel
en de voorgestelde wijziging van het Schattingsbesluit. De regering spreekt
de hoop uit dat de Kamer snel zal reageren op het concept van het Schattingsbesluit
dat de Kamer op 29 april is toegezonden. Het UWV en het IWI hebben gereageerd
op de voorgestelde wijzigingen; de aanpassingen naar aanleiding hiervan zijn
verwerkt in het concept. De Raad van State heeft nog niet gereageerd op het
concept van de wijziging van het Schattingsbesluit omdat deze
adviesprocedure direct na afloop van de voorhangprocedure zal plaatsvinden.De leden van de CDA-fractie verbinden aan de herbeoordelingsoperatie de
voorwaarde dat er een adequaat en doelgericht reïntegratietraject aan
wordt gekoppeld. Ook de leden van de D66-fractie vragen hiernaar.Het UWV zal reïntegratievisies uitvoeren om te bepalen welke arbeidsongeschikten
van wie de uitkering wordt verlaagd, hulp nodig hebben bij reïntegratie.
Bij deze reïntegratievisie wordt gekeken of iemand al aan een traject
bezig is of er recent één heeft afgerond. Ook beoordeelt het
UWV of de betreffende personen zelfstandig werk hebben hervat of op korte
termijn zullen hervatten. Voor personen die hulp nodig hebben beoordeelt het
UWV welke vorm van reïntegratie het meest geschikt is om de arbeidsmarktpositie
te verbeteren.De gemiddelde trajectprijs die het UWV overeenkomt met reïntegratiebedrijven,
die worden geselecteerd op basis van onder meer de in het verleden behaalde
resultaten, bedraagt ongeveer € 6 000. Dit is de bruto-trajectprijs.
Reïntegratietrajecten worden deels op basis van inspanning en deels op
basis van resultaat gefinancierd. Dit betekent dat bij aanvang een deel van
het traject wordt betaald en het ander deel bij goed resultaat. Aangezien
niet alle trajecten tot een duurzame plaatsing leiden, zal het UWV niet voor
alle trajecten de volledige trajectprijs verschuldigd zijn. Daarmee rekening
houdend bedraagt de gemiddeld uit te betalen trajectprijs naar verwachting
circa € 4 000. Dit betreft de gemiddelde netto trajectprijs.In totaliteit zijn er voor de WAO, WAZ en Wajong tezamen circa 84 000
reïntegratietrajecten beschikbaar in de periode tot en met 2007. Het
beschikbare budget bedraagt circa € 336 mln. De eerder genoemde € 288
mln. had uitsluitend betrekking op WAO-ers.De leden van de PvdA-fractie vragen wat nu de concrete doelstelling van
het wetsvoorstel is, arbeidsgehandicapten aan het werk helpen of lagere financiële
lasten.De regering wil dit graag uiteenzetten. De herbeoordelingsoperatie past
in de filosofie van de regering dat mensen met arbeidsbeperkingen aangesproken
moeten worden op wat zij nog kunnen in plaats van op wat zij niet meer kunnen.
De focus is gesteld op arbeidsgeschiktheid in
plaats van arbeidsongeschiktheid. Aan de situatie
dat mensen nu nodeloos aan de kant staan omdat zij met een steuntje in de
rug wel degelijk zouden kunnen werken of meer kunnen werken, wordt een einde
gemaakt door de herbeoordelingen. Het is immers vaak zo dat mensen pas geactiveerd
worden als zij door derden expliciet op hun mogelijkheden gewezen worden.
Het voorstel leidt ook tot lagere financiële lasten zoals afgesproken
in het Hoofdlijnenakkoord.De regering gaat op een aantal aspecten monitoren. Wat betreft de uitvoering
als zodanig wordt gemonitord of de operatie kwalitatief goed verloopt en of
geen achterstanden ontstaan. Qua resultaten wordt gemonitord wat de gevolgen
zijn voor de mate van arbeidsongeschiktheid van betrokkenen, welke reïntegratieactiviteiten
ontplooid worden en wat de resultaten daarvan zijn (dit laatste op de langere
termijn). Ook zal bezien worden in hoeveel gevallen sprake is van recht op
een werkloosheidsuitkering indien de mate van arbeidsongeschiktheid afneemt.
Afgezien van de financiële doelstellingen zijn er op dit punt geen streefcijfers,
het streven is er op gericht de nieuwe wetgeving op een goede manier uit te
voeren en hen die daarvoor in aanmerking komen te reïntegreren. Arbeidsongeschikten
die hun uitkering geheel of gedeeltelijk verliezen, zullen voldoende ondersteuning
bij reïntegratie krijgen. Hierbij kan het gehele reïntegratie-instrumentarium
ingezet worden, waarvan een belangrijk onderdeel reïntegratietrajecten
zijn. Niet iedereen zal natuurlijk een traject nodig hebben, bijvoorbeeld
omdat zij zelfstandig werk hervatten of meer gaan werken, al een traject volgen
of recent een traject hebben afgerond. Behalve trajecten kunnen werkplekaanpassingen
plaatsvinden en is er ter ondersteuning van de werkgever de no-riskpolis.
Dit ook in antwoord op vragen van de VVD- en GroenLinks-fracties.De leden van de VVD-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
dit wetsvoorstel. Zij onderschrijven het achterliggende doel van de wet. In
dat verband vragen zij hoe dit wetsvoorstel zich verhoudt tot het eventueel
niet standhouden van het Najaarsakkoord omdat geen overeenstemming wordt bereikt
over maatregelen in het kader van vut en prepensioen. Komen de kabinetsplannen
uit het Hoofdlijnenakkoord dan weer op tafel?De uitkomsten van het voorjaarsoverleg zijn niet van invloed op dit wetsvoorstel.De leden van de VVD-fractie vragen naar de verschillen en overeenkomsten
tussen de manier waarop de herbeoordelingsoperatie in het kader van de wet
TBA heeft plaatsgevonden en de wijze waarop deze nu gaat plaatsvinden.Het meest in het oog springende verschil is dat de herbeoordelingsoperatie
in het kader van de wet TBA veel langer heeft geduurd. De reden hiervoor was
onder andere dat nog weinig ervaring was opgedaan met de nieuwe manier van
keuren. Met de wijze van keuren die thans gehanteerd wordt, is al veel ervaring
opgedaan en die verandert met deze herbeoordelingsoperatie in essentie niet.
Een ander verschil is dat de cohortindeling bij de wet TBA veel gedetailleerder
was. Om uitvoeringstechnische redenen is daar nu van afgezien zodat de operatie
vlotter en efficienter kan verlopen.De leden van de VVD-fractie vragen of de regering kan ingaan op de wijze
waarop zij het geld bestemt voor reïntegratie zo efficiënt mogelijk
in gaat zetten.De leden van de D66-fractie vragen of er op basis van praktijkervaring
iets gezegd kan worden over de effectiviteit van reïntegratietrajecten.De regering streeft ernaar om de reïntegratie zo efficiënt en
effectief mogelijk gestalte te geven. Marktwerking is een middel om dit te
bereiken. Met elkaar concurrerende reïntegratiebedrijven hebben de juiste
prikkels om te streven naar de beste prijs – kwaliteit verhouding. Daartoe
is met de Wet Structuur uitvoering werk en inkomen (SUWI) geregeld dat reïntegratietrajecten
door private partijen worden uitgevoerd. Middels een aanbestedingsprocedure
contracteert het UWV op een transparante wijze die reïntegratiebedrijven
die de beste offerte aanbieden. De regering is van mening dat hiermee de randvoorwaarden
zijn gecreëerd om een efficiënte en effectieve reïntegratie
te bewerkstelligen.In de eerste kwartaalrapportage van 2004 presenteert het UWV de volgende
resultaten van reïntegratietrajecten die in 2001 zijn ingekocht (deze
trajecten zijn inmiddels allemaal beëindigd en lenen zich derhalve goed
voor een resultaatsmeting).Reïntegratietrajecten WAOContractjaar 2001 Bruto instroom58 458 Niet gestarte trajecten9 713 Netto instroom48 745 Beëindigd zonder plaatsing28 771Plaatsing18 992 Plaatsingspercentage39%Normpercentage30% Verschil+ 9%Bron: UWV, 1e kwartaalrapportage 2004De Wet SUWI is op 1 januari 2002 in werking getreden. De reïntegratiemarkt
is derhalve nog in ontwikkeling. Jaarlijks worden de gevolgen van de aanbestedingsprocedure
geëvalueerd. Tweejaarlijks wordt de werking van de reïntegratiemarkt
geëvalueerd. Zonodig volgen hieruit aanpassingen ten behoeve van het
kabinetsbeleid inzake de reïntegratiemarkt. Deze beleidscyclus heeft
tot doel de reïntegratiemarkt op de voet te volgen en indien mogelijk
de effectiviteit te verhogen. De regering streeft ernaar dat reïntegratietrajecten
ten opzichte van 2003 in 2007 moeten leiden tot 25% meer uitstroom naar regulier
werk.De leden van de VVD-fractie merken op dat er geen evaluatiebepaling in
de wet is opgenomen.De reden hiervoor is dat een formele evaluatiebepaling alleen gebruikelijk
is als het gaat om omvangrijke wetgevingsoperaties. In dit geval is sprake
van een relatief kleine wetswijziging, omdat slechts het moment van herbeoordeling
en het Schattingsbesluit gewijzigd worden. Dit neemt niet weg dat de regering
voornemens is de herbeoordelingsoperatie te evalueren, door de procedure en
de resultaten nauwgezet te monitoren zoals hiervoor al uiteengezet is.De leden van de SP-fractie hebben met verontrusting kennisgenomen van
dit wetsvoorstel en het nieuwe Schattingsbesluit. Zij informeren naar de relatie
tussen het uitgangspunt enerzijds dat mensen worden opgeroepen op basis van
leeftijd en anderzijds op basis van kans op reïntegratie.Ook de leden van de fracties van PvdA en VVD informeren hiernaar.De ervaring leert dat de meeste kans op verlaging van het arbeidsongeschiktheidspercentage
en op reïntegratie bestaat bij personen die jong zijn en kort een uitkering
genieten. Andere relevante factoren zijn afstand tot de arbeidsmarkt, opleiding
en het aantal jaren dat iemand uit het arbeidsproces is. Daarnaast zijn er
uiteraard persoonlijke omstandigheden die een rol spelen. De regering heeft
bezien welke criteria passend zouden zijn om een indeling in cohorten te maken.
Uitgangspunten voor de cohortenindeling zijn duidelijkheid voor de cliënt
en de meest kansrijken eerst. Aan het eerste uitgangspunt is voldaan door
de keuze voor twee cohorten. Voor het tweede uitgangspunt zou behalve leeftijd
uitkeringsduur uiteraard een mogelijkheid zijn. Om verschillende redenen is
uiteindelijk gekozen voor alleen het criterium leeftijd. Belangrijkste overweging
hierbij was de eenvoud van de regeling en van de uitvoering. Het is bij een
operatie als deze van essentieel belang dat het voor allen, om te beginnen
natuurlijk betrokkenen zelf maar ook voor het UWV als uitvoeringsinstantie,
duidelijk is wie wanneer aan de beurt komt. Door nu leeftijd te combineren
met uitkeringsduur, of bijvoorbeeld een systeem te creëren waarbij eerst
van alle te herbeoordelen arbeidsongeschikten de kans op een wijziging van
het arbeidsongeschiktheidspercentage zou worden bepaald, zou een complex systeem
gecreëerd worden wat moeilijk uitvoerbaar zou zijn. Omdat de cohorten
landelijk vastgesteld moeten worden, zou het risico van achterstanden op regionaal
niveau niet denkbeeldig zijn. In dit geval hebben alles afwegende de punten
van de duidelijkheid en de uitvoerbaarheid zwaarder gewogen.De leden van de SP-fractie vragen of ook de verzekeringsgeneeskundige
herbeoordeling plaatsvindt volgens het nieuwe Schattingsbesluit.Dit is inderdaad het geval. Voor meer informatie over de verzekeringsgeneeskundige
beoordeling zij verwezen naar de antwoorden op vragen van de leden van de
PvdA- en GroenLinks-fractie in paragraaf 3.De leden van de GroenLinks-fractie staan niet negatief tegenover een herbeoordelingsoperatie
van het zittend bestand en menen dat deze goed kan worden uitgevoerd door
de vrijvallende capaciteit in 2005. Zij hebben echter bezwaar tegen de aanpassingen
van het Schattingsbesluit en wensen hier in een later stadium op terug te
komen. Zij vragen of de regering kan aangeven waarom oude gevallen niet onder
het nieuwe stelsel vallen maar wel herbeoordeeld worden tegen nieuwe criteria,
en waarom meer arbeidsongeschikten hun uitkering verliezen tengevolge van
deze herbeoordelingsoperatie dan oorspronkelijk verwacht werd met de maatregel
uit het Hoofdlijnenakkoord.De regering is van mening dat het niet juist zou zijn de bestaande arbeidsongeschikten
onder het nieuwe stelsel te brengen, omdat dit uitgaat van een nieuwe verdeling
van verantwoordelijkheden en reïntegratie-inspanningen vanaf de eerste
ziektedag. Bij bestaande arbeidsongeschikten is de eerste ziektedag uiteraard
al achter de rug. Dat neemt niet weg dat ook binnen de huidige WAO (en de
WAZ en de Wajong) het wenselijk is dat er regels zijn die meer passen in het
huidige tijdsgewricht waarin meer aandacht is voor wat mensen nog wel kunnen
in plaats van voor wat zij niet meer kunnen. Het aangepaste Schattingsbesluit
is daar een uiting van. Naar verwachting worden ca. 110 000 arbeidsongeschikten
geconfronteerd met een lagere of beëindiging van hun arbeidsongeschiktheidsuitkering.Deze leden refereren aan de door hen ingediende motie 28 333 nr.
28, omdat zij van mening zijn dat het essentieel is eerst de kansen van gedeeltelijk
arbeidsgeschikten te vergroten, waarbij werkgevers de essentiële schakel
zijn.Bij de herbeoordelingsoperatie gaat het er om dat de kansen om te kunnen
werken opnieuw worden vastgesteld, en dat mensen vervolgens worden gestimuleerd
hun mogelijkheden ook daadwerkelijk te gebruiken. Door niet te herbeoordelen
wordt het ook niet duidelijk of iemand misschien niet meer mogelijkheden heeft
dan hij zelf dacht. Het is juist dat om in loondienst te kunnen gaan werken,
er een werkgever moet zijn met een vacature die de ex-arbeidsongeschikte in
dienst neemt. De regering heeft hier echter alle vertrouwen in. De gezamenlijke
werkgeversorganisaties zijn gevraagd met de minister
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid de mogelijkheden te verkennen om de inschakeling
van gedeeltelijk arbeidsgeschikten te stimuleren. Zoals al eerder mondeling
aangegeven zullen de verschillende sporen die in de motie worden genoemd parallel
en niet volgtijdelijk worden gevolgd.De leden van de D66-fractie ondersteunen steunen in grote lijnen het wetsvoorstel
omdat zij het een goede zaak vinden dat wordt gekeken of arbeidsongeschikten
inmiddels weer volledig of gedeeltelijk kunnen werken.De leden van de fractie van de ChristenUnie hebben moeite met een herbeoordeling
op basis van strengere criteria omdat personen die hun uitkering geheel of
gedeeltelijk verliezen niet altijd aan het werk kunnen komen en zich ook niet
kunnen bijverzekeren.Deze leden verzoeken de regering inzicht te bieden in de mate, waarin
arbeidsongeschikten die sinds de inwerkingtreding van de Wet TBA (1993) geheel
of gedeeltelijk zijn goedgekeurd erin zijn geslaagd betaald werk te vinden.Hierover is slechts weinig informatie bekend. Het onderzoek «Bemiddeling
van herbeoordeelden» uit juni 1996 van het toenmalige Ctsv geeft wel
inzichten. In dit onderzoek wordt inzicht gegeven in de bemiddeling van circa
850 arbeidsgeschikte herbeoordeelden van jongere arbeidsongeschikten. Uit
het onderzoek blijkt dat voor 46% van de steekproef een bemiddelingstraject
heeft plaatsgevonden. Van hen werkte na een jaar 48%. Van degenen die niet
bemiddeld zijn, bijvoorbeeld omdat ze al werk hadden, op eigen kracht werk
konden vinden of geen belangstelling voor betaald werk meer had, werkte een
jaar later 62%.Deze leden informeren of de voorbereiding van de wetsvoorstellen met betrekking
tot het nieuwe arbeidsongeschiktheidsstelsel op schema ligt.De regering hoopt het parlement in de tweede helft van dit jaar de wetsvoorstellen
te kunnen presenteren.2. AchtergrondDe leden van de CDA-fractie stellen vragen over de delegatiebepaling ter
uitvoering van dit wetsvoorstel. Ook de leden van de GroenLinks-fractie vragen
hiernaar. De leden van de ChristenUnie informeren naar de volgorde en het
tijdpad van de herbeoordelingsoperatie.Het betreft hier een algemene maatregel van bestuur die regelt wanneer
welke arbeidsongeschikten worden opgeroepen voor een herbeoordeling. Het doel
van deze amvb is enerzijds dat de arbeidsongeschikten weten wanneer zij ongeveer
aan de beurt zullen komen, en anderzijds dat het UWV de werkzaamheden goed
kan plannen. Deze amvb zal binnenkort naar het UWV en het IWI gezonden worden
voor een uitvoeringstoets. Het is het voornemen om de arbeidsongeschikten
die worden herbeoordeeld in twee groepen te verdelen, waarbij de «scharnierleeftijd»
ongeveer bij de 48 jaar zal liggen. De eerste groep zal worden opgeroepen
in de eerste anderhalf jaar van de operatie, de tweede groep in het laatste
jaar. Beide cohorten zullen in de tijd gezien elkaar enigszins overlappen.
De omvang van de cohorten, de scheidslijn in leeftijd en de duur van de herbeoordelingen
per cohort worden vastgesteld in samenspraak met het UWV. Op die manier wordt
bereikt dat de regeling goed uitvoerbaar is door het UWV. Uiteraard is de
minister te allen tijde verantwoordelijk voor de herbeoordelingsoperatie en
de uitvoering daarvan, en is het mogelijk dat de minister indien noodzakelijk
tussentijds de uitvoering kan bijsturen.De leden van de SP-fractie vragen waarom de regering een leeftijdscriterium
hanteert bij het uitzonderen van bepaalde groepen waarvan de achterstand tot
de arbeidsmarkt te groot is.Op dit punt wordt in paragraaf 5 ingegaan.De leden van de fractie van GroenLinks merken op dat het UWV het nieuwe
stelsel als een mogelijk obstakel ziet voor het realiseren van de herbeoordelingsoperatie
en vragen om een reactie.Dit is door het UWV opgemerkt in het kader van de uitvoeringstoets op
dit wetsvoorstel. De achtergrond hiervan is dat het UWV aanvankelijk meende
pas in 2008 klaar te kunnen zijn met de herbeoordelingsoperatie. In dat geval
zou er een grotere overlap zijn met het nieuwe stelsel. Nu de herbeoordelingsoperatie
slechts 2,5 jaar duurt, is er minder overlap en worden er geen problemen verwacht.De leden van de ChristenUnie informeren naar de voorlichting van bestaande
arbeidsongeschikten over de herbeoordelingsoperatie.De voorlichting van bestaande arbeidsongeschikten is primair een verantwoordelijkheid
van het UWV, omdat deze uitvoeringsinstantie de contacten met bestaande uitkeringsgerechtigden
verzorgt. Het UWV zal bestaande arbeidsongeschikten via een mailing op de
hoogte brengen, en verder via de gebruikelijke kanalen.Op de website van het ministerie van SZW zal natuurlijk ook aandacht besteed
worden aan de herbeoordelingsoperatie.3. Vervallen wettelijke herbeoordelingenDe leden van de CDA-fractie vragen welke gevolgen de herbeoordeling voor
Wajongers en WAZ-ers heeft voor elk van deze categorieën en hoe zich
dit verhoudt tot de reïntegratieaanpak en het budget? Kan worden aangegeven
om hoeveel Wajongers en WAZ-ers het naar verwachting zal gaan?Op de aanvangdatum zullen er circa 20 000 personen met een WAZ-uitkering
en 75 000 personen met een Wajong-uitkering zijn, die onder de voorwaarde
van de herbeoordelingsoperatie met het gewijzigd schattingsbesluit vallen.
Het percentage personen in deze groep dat te maken krijgt met een verlaging
van de uitkering zal naar verwachting aanzienlijk lager zijn dan bij de WAO.
Verwacht wordt dat het aantal WAZ en Wajong gerechtigden dat met een verlaging
van de uitkering te maken krijgt als gevolg van de aanscherping van het Schattingsbesluit
tussen de 5 000 en 10 000 zal liggen. In totaliteit zijn er voor
de WAO, WAZ en Wajong tezamen circa 84 000 reïntegratietrajecten
beschikbaar in de periode tot en met 2007. In de nota van toelichting is een
verdeling aangegeven van 72 000 voor WAO en 12 000 voor de WAZ en
Wajong. Gezien bovenstaande effecten is dit voor de WAZ en Wajong aan de hoge
kant. Deze trajecten zijn echter niet geoormerkt en kunnen ook ingezet worden
om, op verzoek van de uitkeringsgerechtigde of op initiatief van het UWV,
arbeidsmarktkansen van overige WAO-, WAZ- en Wajong-gerechtigden te verbeteren.De leden van de PvdA-fractie vragen voor hoeveel jaar de arbeidsongeschiktheidsuitkeringen
worden toegekend nu de wettelijke herbeoordelingen vervallen.De herziene uitkeringen worden na inwerkingtreding van dit wetsvoorstel
voor onbepaalde tijd verstrekt. Wel zal het UWV periodiek bezien welke personen
voor een herbeoordeling in aanmerking komen. Indien er een kans is op wijziging
van het arbeidsongeschiktheidspercentage zal betrokkene worden opgeroepen
en vindt een claimbeoordeling plaats. Voor de uitvoering betekent dit een
aanzienlijke vereenvoudiging en een zinvoller inzetten van de capaciteit van
de professionals en van de beschikbare middelen.De leden van de PvdA-fractie stellen enkele vragen over de voorgenomen
wijzigingen van het Schattingsbesluit. De eerste vraag heeft betrekking op
de wijziging van de verzekeringsgeneeskundige beoordeling. Ook de fractie
van GroenLinks heeft hiernaar gevraagd.Het verschil tussen de huidige tekst van artikel 2 van het Schattingsbesluit
en de nieuwe tekst is dat duidelijker wordt gemaakt dat psychische zelfredzaamheid
alleen vastgesteld kan worden indien het niet-zelfredzaam zijn wordt veroorzaakt
door een psychische ziekte. De reden hiervoor is dat het voorkwam dat niet-zelfredzaamheid
op psychische gronden werd vastgesteld zonder dat sprake was van een psychische
ziekte. Mogelijke onbedoelde onduidelijkheid op dit punt is door de wijziging
opgeheven. Iemand die in het verleden volledig arbeidsongeschikt werd geacht
op psychische gronden en waarvan de verzekeringsarts nu van mening
is dat er geen sprake is van psychische ziekte maar bijvoorbeeld alleen van
concentratieproblemen (gecombineerd met een andere ziekte), zal anders dan
in het verleden beoordeeld worden door de arbeidsdeskundige. De uitkomst van
het arbeidskundig onderzoek kan zijn dat er geen geschikte functies gevonden
kunnen worden, waardoor betrokkene alsnog volledig arbeidsongeschikt blijft,
maar nu op arbeidskundige gronden. Indien de arbeidsdeskundige wel geschikte
functies kan vinden, hangt het van het loonverlies af wat de mate van arbeidsongeschiktheid
wordt. Er kunnen geen voorbeelden van functies gegeven worden waar deze mensen
nu wel geschikt voor zouden zijn, omdat dit allerlei soorten banen kunnen
zijn en bij de eerdere beoordeling nu juist niet gezocht is naar passende
functies.De tweede vraag van de leden van de PvdA-fractie in dit verband heeft
betrekking op de arbeidskundige wijzigingen ten aanzien van de bekwaamheden
en het arbeidspatroon. De regering wil graag benadrukken dat het niet zo is
dat bekwaamheden geen rol meer zouden spelen of dat mensen gedwongen te worden
nachtdiensten te draaien of voltijd te gaan werken.Wat betreft de deeltijders gaat het er om dat zij nu (globaal gesproken)
geschat worden op deeltijdbanen, waarvan er in overeenstemming met het voorkomen
van deeltijdbanen op de arbeidsmarkt minder in het computersysteem CBBS zijn
opgenomen. Dit heeft tot gevolg dat er minder banen beschikbaar zijn voor
de schatting, wat weer tot gevolg kan hebben dat de mate van arbeidsongeschiktheid
hoger wordt. De reden voor hun arbeidsongeschiktheid is dan gelegen in het
ontbreken van voldoende deeltijdbanen in het systeem. Worden zij nu geschat
op een voltijdbaan (of een baan met een grotere omvang dan zij hadden) waarvoor
zij met hun mogelijkheden en beperkingen wel geschikt zijn en waarvoor zij
geen medische beperkingen hebben, dan wordt hun mate van arbeidsongeschiktheid
net als nu berekend door een uurloonvergelijking van hun oude loon met het
theoretische nieuwe loon. Door de uurloonvergelijking wordt de mate van arbeidsongeschiktheid
op een zuivere manier berekend. Vervolgens wordt de uitkering berekend naar
het aantal uren dat iemand voorheen werkte en verzekerd was. Er is dus geen
sprake van dat mensen voltijd zouden moeten gaan werken; hun uitkering wordt
gebaseerd op hun verdienmogelijkheden per uur.Wat betreft de bekwaamheden is het zo dat bij de theoretische schatting
banen gezocht worden waarvoor iemand de bekwaamheden heeft. Iemand wordt bijvoorbeeld
niet geschat op een functie met een opleidingsniveau dat hij niet heeft. Wat
nieuw is is dat sommige bekwaamheden fictief worden aangenomen omdat het hier
bekwaamheden betreft die algemeen gebruikelijk zijn en die een ieder heeft
of binnen redelijke termijn kan verwerven. Genoemd worden in het concept-Schattingsbesluit
de bekwaamheden mondelinge beheersing van de Nederlandse taal op eenvoudig
niveau en eenvoudig, ondersteunend computergebruik. Het is ook niet zo als
deze leden vrezen, dat mensen volcontinu zouden moeten gaan werken. Het is
wel zo dat mensen die vroeger alleen overdag werkten, ook geschat kunnen worden
op geschikte banen waarvoor ook 's avonds of in het weekend gewerkt wordt.
Iemand waarvoor een aantal overigens geschikte functies niet gebruikt konden
worden alleen omdat hij onvoldoende Nederlands sprak en verstond, en waarvoor
deze functies nu wel gebruikt kunnen worden bij de schatting, zal in plaats
van geheel arbeidsongeschikt nu gedeeltelijk of geheel arbeidsgeschikt worden
bevonden.De leden van de SP-fractie vragen of het juist is dat de herbeoordelingen
plaatsvinden met het nieuwe Schattingsbesluit en niet tegen het nieuwe arbeidsongeschiktheidscriterium.Dit is inderdaad juist. De arbeidsongeschikten die worden herbeoordeeld
vallen geheel onder de regels van de bestaande arbeidsongeschiktheidswetten.Deze leden vragen meer informatie over de verzekeringsgeneeskundige beoordeling
ten tijde van de herbeoordelingsoperatie.Deze vindt plaats zoals deze leden al menen volgens het aangepaste Schattingsbesluit.
Behalve de regels ten aanzien van de volledige arbeidsongeschiktheid op medische
gronden zal ook de procedure die hierbij gehanteerd wordt, worden aangepast.
Er zal geëxperimenteerd worden (eerst op regionaal niveau) met het instellen
van een centrale commissie die het uiteindelijke oordeel geeft over het aanwezig
zijn van volledige arbeidsongeschiktheid op medische gronden. Ook zal bezien
worden in welke gevallen inschakeling van een psychiater bij psychische niet
zelfredzaamheid zinvol is.In aanvulling op wat hierboven is opgemerkt in antwoord op een vraag van
leden van de PvdA-fractie kan nog opgemerkt worden dat er geen aanscherping
wordt voorgesteld op het punt dat iemand alleen volledig arbeidsongeschikt
kan worden beoordeeld ten gevolge van psychische niet-zelfredzaamheid als
hij op alle drie relevante terreinen niet functioneert (namelijk in de zelfverzorging,
in het samenlevingsverband en in de sociale contacten buiten het gezin). Dit
is thans ook het geval. De wijziging die wel wordt voorgesteld (namelijk dat
er in dit geval sprake dient te zijn van een psychische ziekte) zal er inderdaad
toe leiden dat vaker een arbeidskundige beoordeling nodig is. Hoe vaak dit
het geval zal zijn, is echter niet te voorspellen. Verzekeringsartsen zijn
evenwel zeer wel in staat dit te beoordelen. Het UWV zal uiteraard in de voorbereiding
op de uitvoering van het nieuwe Schattingsbesluit het personeel bijscholen.
Daarnaast is zoals hiervoor vermeld voorzien in een commissie die het uiteindelijke
oordeel geeft. Hierdoor wordt meer uniformiteit en kwaliteit bewerkstelligd.In het algemeen kan geen uitspraak gedaan worden over de casus die deze
leden voorleggen (een borderline patiënte met kinderen). Hier spelen
allerlei individuele aspecten een rol zoals de voorgeschiedenis, de prognose
en de duur van de ziekte. Of iemand kinderen heeft is voor de arbeidsongeschiktheidsbeoordeling
overigens niet relevant.De verzekeringsarts vult bij de verzekeringsgeneeskundige beoordeling
de zogenaamde Functionele Mogelijkheden Lijst (FML) in (tenzij sprake is van
geen benutbare mogelijkheden). In deze FML is ook aandacht voor de psychische
belastbaarheid. De arbeidsdeskundige kan vervolgens de belastbaarheid van
betrokkene vergelijken met de eisen op dit gebied die in een bepaalde functie
vereist zijn.Deze leden vragen ook naar argumenten waarom de arbeidsdeskundige regels
in het huidige Schattingsbesluit leiden tot een te lage schatting van de resterende
verdiencapaciteit.De redenen hiervoor zijn dat het thans voorkomt dat bepaalde functies
niet kunnen worden meegenomen bij de schatting, alleen omdat zij niet corresponderen
met het arbeidspatroon dat betrokkene had voordat hij ziek werd. Gedacht kan
worden aan de omvang van de oude baan en de tijden waarop gewerkt werd. Daarnaast
acht de regering het ongewenst dat het gegeven dat iemand een bepaalde bekwaamheid
niet heeft terwijl het ontbreken daarvan het normale functioneren in arbeid
voor zijn ziekte niet in de weg stond, leidt tot een hogere mate van arbeidsongeschiktheid.
Het moet dan wel gaan om algemeen gebruikelijke bekwaamheden die binnen zes
maanden verworven kunnen worden, en niet om gevallen dat iemand die bekwaamheden
juist door zijn ziekte niet kan verwerven (bijvoorbeeld ten gevolge van een
verstandelijke handicap).Deze leden refereren in dit verband aan de stelling van de Stichting van
de Arbeid dat met een ander arbeidsplaatsencriterium geen reële duiding
mogelijk is van hetgeen iemand doorgaans kan verdienen, en vragen het commentaar
van de regering hierop.De regering heeft oog gehad voor de motivering van de SER, die in zijn
advies van 20 februari 2004 pleitte voor het handhaven van de huidige
situatie van in totaal 30 arbeidsplaatsen voor drie functies. Om die reden
heeft de regering zijn oorspronkelijke standpunt om uit te gaan van één
arbeidsplaats per functie verlaten.De regering meent op deze wijze zowel recht te doen aan de motivering
van de SER als aan het uitgangspunt dat met een aanscherping op dit punt meer
dan nu het geval is de mogelijkheden tot het verrichten van arbeid bij de
schatting worden betrokken. Met drie arbeidsplaatsen per functie is sprake
van een reële schatting, omdat de wijze waarop het CBBS gevuld is met
banen garandeert dat deze een goede afspiegeling zijn van de arbeidsmarkt.De leden van de fractie van GroenLinks zijn het eens met de regering dat
vaker en meer flexibel herkeuren een goede zaak is, evenals het feit dat de
vrijvallende capaciteit bij het UWV goed gebruikt wordt. Zij vragen naar de
besparingen indien de herbeoordelingsoperatie met het huidige Schattingsbesluit
zou plaatsvinden.Gebruikmaken van de vrijvallende capaciteit in 2005 voor herbeoordelingen
met het huidige Schattingsbesluit zal netto circa € 35 mln. besparen
in 2007. De netto besparing in 2005 en 2006 is lager, omdat de weglek aanvankelijk
hoger is en in de tijd afneemt. Doordat de wijzigingen in het Schattingsbesluit
leiden tot een duidelijker onderscheid tussen arbeidsongeschiktheid en werkloosheid,
worden de besparingen vooral door deze wijzigingen gerealiseerd Deze leden
vragen naar een reactie van de regering op het SER-advies over de overige
vier wijzigingen in het arbeidskundig deel van het Schattingsbesluit (afgezien
van de maximering van het maatmanloon en het arbeidsplaatsencriterium).Het betreft hier de punten schatten van deeltijders op functies met een
hogere urenomvang; schatten op functies ongeacht het arbeidspatroon; het fictief
aannemen van algemeen gebruikelijke en makkelijk te verwerven bekwaamheden
en het schatten op feitelijke arbeid ook als die niet meer verricht wordt.
De SER is van mening dat deze vier aanpassingen in lijn zijn met de raadsvoorstellen
uit zijn advies van 2002. De regering heeft dus vastgehouden aan deze punten.Wat betreft het onderdeel «algemeen gebruikelijke en makkelijk te
verwerven bekwaamheden» vragen deze leden of de betreffende personen
ook een traject aangeboden krijgen om deze bekwaamheden te verwerven. In beginsel
is dit mogelijk, maar het zal niet in alle gevallen ook gebeuren, omdat de
betreffende persoon bijvoorbeeld al in een ander reïntegratietraject
zit. Het is niet zo dat eerst een traject wordt aangeboden en daarna pas het
nieuwe arbeidsongeschiktheidspercentage bepaald wordt met eventueel een andere
uitkeringshoogte. De bekwaamheid wordt fictief aangenomen, en het is aan betrokkene
om vervolgens kansen te grijpen om de bekwaamheid te verwerven. Bovendien
moet bedacht worden dat het hier om een theoretische schatting gaat. Misschien
vindt betrokkene wel een baan waarbij de betreffende bekwaamheid geen rol
speelt.De leden van de D66-fractie vragen ook naar de relatie tussen de herbeoordelingsoperatie
en het afschaffen van de wettelijke herbeoordelingen.Het is juist, zoals deze leden menen, dat na aanvaarding van dit wetsvoorstel
arbeidsongeschikten niet meer iedere vijf jaar worden opgeroepen voor
een herbeoordeling. Dat betekent echter niet dat zij niet meer herbeoordeeld
zouden kunnen worden. Het is altijd mogelijk dat een arbeidsongeschikte wordt
opgeroepen voor een herbeoordeling, en dit zal zeker ook gebeuren als er aanleiding
is te denken dat er een verandering is opgetreden. Op dit punt kunnen deze
leden dus gerustgesteld worden.De leden van de fractie van de ChristenUnie vragen wat het voor het WAO-volume
zou betekenen als het huidige herbeoordelingsbeleid gehandhaafd zou worden.In 2003 zijn bijna 70 000 arbeidsongeschikten met een uitkeringsverlaging
geconfronteerd na een herbeoordeling. Als een aantal herbeoordelingen gelijk
aan het aantal herbeoordelingen in de herbeoordelingsoperatie zou worden uitgevoerd
onder volstrekt gelijke omstandigheden en qua kenmerken gelijk aan de herbeoordelingen
in 2003 dan zouden bijna 90 000 personen met een uitkeringsverlaging
geconfronteerd worden. De kenmerken en omstandigheden zijn echter anders.
Zo zal de groep in de herbeoordelingsoperatie bestaan uit een groep die gemiddeld
langer in de WAO zit dan de groep die in 2003 herbeoordeeld is. Het extra
aantal personen is daarom nauwelijks in te schatten. De groep van 110 000
personen, waarvan als gevolg van het nieuwe Schattingsbesluit de uitkering
daalt, is een samenstelling van personen die met het huidig Schattingsbesluit
hun uitkering zouden behouden en personen die met het huidig Schattingsbesluit
ook al met een uitkeringsverlaging geconfronteerd zouden worden. Voorzover
er personen zijn die met het huidig Schattingsbesluit geconfronteerd zouden
worden met een uitkeringsverlaging, maar met het nieuwe Schattingsbesluit
geen verdere verlaging zouden krijgen, zou het aantal van 110 000 personen
hoger kunnen worden.4. Cohortsgewijze herbeoordelingenDe leden van de CDA-fractie vragen naar meer informatie over de relatie
tussen de cohort herbeoordelingen en de professionele herbeoordelingen. Een
herbeoordeling, of het nu een cohortherbeoordeling of een professionele herbeoordeling
is, geschiedt volgens de regels van het Schattingsbesluit en verloopt in beginsel
hetzelfde als een einde wachttijdbeoordeling. In grote lijnen is de procedure
als volgt. De verzekeringsarts beoordeelt of sprake is van ziekte of gebrek
en beziet wat de resterende mogelijkheden van betrokkene zijn, ondanks zijn
ziekte. De arbeidsdeskundige beziet vervolgens welke beroepen iemand met zijn
mogelijkheden kan vervullen en wat hij daarmee kan verdienen. Door een vergelijking
tussen het oorspronkelijke uurloon en het uurloon wat nog mogelijk is (de
resterende verdiencapaciteit) wordt de mate van arbeidsongeschiktheid vastgesteld.
Een uitzondering op deze lijn wordt gevormd door de situatie dat de verzekeringsarts
van mening is dat er geen sprake is van benutbare mogelijkheden. Hij kan dan
zonder inschakeling van de arbeidsdeskundige besluiten tot volledige arbeidsongeschiktheid
op medische gronden.De geschetste lijn kan afhankelijk van de situatie nader worden ingevuld
door een bepaalde claimbeoordeling meer aandacht te geven. Dit kan bijvoorbeeld
door iemand te laten beoordelen door twee verzekeringsartsen of door het oordeel
van een verzekeringsarts of arbeidsdeskundige door een stafdeskundige te laten
bekijken. Het UWV wordt gevraagd hiervoor nadere modellen te ontwikkelen.
Deze zijn onder andere afhankelijk van de uitkomst van de pilot waarbij jonge
vrouwen met psychische klachten extra zorgvuldig beoordeeld zijn. De evaluatie
van deze pilot en de conclusies daaruit zal ik u na ontvangst er van in juni
doen toekomen. Anders dan de gang van zaken bij de wettelijke herbeoordelingen
tot nu toe, waar op basis van de methode kansrijke herbeoordelingen een deel
van de arbeidsongeschikten via een schriftelijke methode werd
beoordeeld en een ander deel daadwerkelijk werd opgeroepen, zal een ieder
daadwerkelijk worden opgeroepen. Hierbij zal alleen uitzondering gemaakt worden
voor evidente gevallen, bijvoorbeeld arbeidsongeschikten die al geruime tijd
zijn opgenomen in een inrichting zoals bepaalde verstandelijk gehandicapten.Deze leden vragen ook naar de gang van zaken bij de herbeoordeling op
eigen verzoek.In antwoord hierop zij gesteld dat dit bijvoorbeeld het geval kan zijn
bij het te hulp roepen van de Reïntegratietelefoon. In dat geval gaat
het om mensen die graag aan de slag willen en de hulp van het UWV inroepen.
Overigens zal in die gevallen niet begonnen worden met een herbeoordeling,
maar met reïntegratie-activiteiten. Een herbeoordeling vindt dan pas
plaats als afsluiting. Een andere situatie waarop deze leden doelen, is dat
een arbeidsongeschikte meent meer arbeidsongeschikt te zijn en daarom om een
herbeoordeling vraagt. Zulke verzoeken zullen altijd gehonoreerd worden en
betrokkene zal opgeroepen worden.De leden van de PvdA-fractie vragen naar de voorlichting van bestaande
uitkeringsgerechtigden.Alle arbeidsongeschikten die thans een arbeidsongeschiktheidsuitkering
hebben, zullen via een mailing op de hoogte gebracht worden van de herbeoordelingsoperatie.De leden van de fracties van CDA, VVD, SP en GroenLinks stellen enkele
vragen over de vormgeving en de samenstelling van de cohorten. Daarop is hiervoor
al ingegaan in paragraaf 2. Ook wordt gevraagd of een indeling aan de
hand van leeftijd en arbeidsongeschiktheidsklasse niet meer geschikt zou zijn.Dit is echter niet mogelijk omdat de mate van arbeidsongeschiktheid pas
bekend is na de beoordeling. De mate van arbeidsongeschiktheid kan immers
wijzigen door de herbeoordeling.Bij de cohortsgewijze herbeoordeling wordt inderdaad begonnen met de jongste
leeftijdsgroepen. Er is geen directe relatie tussen de mate van arbeidsongeschiktheid
en de reïntegratiekansen, omdat de mate van arbeidsongeschiktheid behalve
door de resterende verdiencapaciteit wordt bepaald door het loon dat iemand
verdiende voor hij ziek werd. Iedereen die niet volledig arbeidsongeschikt
is, kan in zijn oorspronkelijke aantal werkuren of eventueel in minder uren,
arbeid verrichten. Afgezien van de groep volledig arbeidsongeschikten is er
geen verschil in arbeidsparticipatie tussen arbeidsongeschikten in de verschillende
arbeidsongeschiktheidsklassen. Zoals hiervoor al vermeld zijn reïntegratieperspectieven
niet alleen afhankelijk van de gezondheidstoestand en medische beperkingen,
maar ook van bijvoorbeeld de resterende mogelijkheden, afstand tot de arbeidsmarkt,
opleiding en de economische situatie.De leden van de SP-fractie vragen wat de Minister gaat doen om de werkgevers
te bewegen om arbeidsongeschikten werk te bieden. Wat zijn de uitkomsten van
de gesprekken die de Minister met werkgevers voert?Op 19 mei 2004 heeft de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
overleg gevoerd met vertegenwoordigers van de verschillende werkgeversorganisaties
over de reïntegratie van gedeeltelijk arbeidsgeschikten na de herbeoordelingsoperatie.
Onderwerpen van dat gesprek waren de inzet van werkgevers voor de reïntegratie
van gedeeltelijk arbeidsgeschikten.Afgesproken is om knelpunten en belemmeringen en de noodzaak tot intensivering
van de voorlichting over de verschillende reïntegratie-instrumenten die
de overheid inzet, in kaart te brengen. De Kamer zal hierover voor 1 juli
2004 nader geïnformeerd worden.De leden van de fracties van CDA, VVD en D66 vragen naar de begin- en
einddatum van de herbeoordelingsoperatie.De gehele operatie zal beginnen op 1 oktober aanstaande en tweeëneenhalf
jaar duren. Over deze termijn is uitvoerig overleg geweest met het UWV, om
te voorkomen dat er een niet-realistische planning zou worden gemaakt. Aanvankelijk
gaf het UWV in de uitvoeringstoets aan dat de gehele herbeoordelingsoperatie
langer zou duren, zoals deze leden terecht memoreren. Nadien is echter aanvullend
overleg geweest, onder andere naar aanleiding van de besluitvorming over de
nadere invulling van dit wetsvoorstel. In het kabinetsstandpunt naar aanleiding
van het SER-advies over het nieuwe arbeidsongeschiktheidsstelsel van 12 maart
is gemeld dat de herbeoordelingsoperatie geen betrekking heeft op arbeidsongeschikten
ouder dan 55 jaar (geboren voor of op 1 juli 1949). Dit nieuwe feit heeft
het UWV uiteraard niet mee kunnen nemen in zijn uitvoeringstoets. In de uitvoeringstoets
op de voorgestelde wijziging van het Schattingsbesluit arbeidsongeschiktheidswetten
geeft het UWV aan dat uitvoering van de operatie binnen tweeëneenhalf
jaar mogelijk is.In 2005 zal het UWV ook een deel van de capaciteit inzetten om de uitvoering
van het nieuwe stelsel voor te bereiken. Hiermee is bij de planning van dit
wetsvoorstel rekening gehouden; dit in antwoord op een vraag van de fractie
van de VVD.De leden van de fractie van de ChristenUnie vragen naar de termijn waarop
en de voorwaarden waaronder een arbeidsongeschikte die is uitgezonderd van
de herbeoordelingsoperatie maar die toch herbeoordeeld wil worden, vervolgens
herbeoordeeld wordt.Een herbeoordeling op eigen verzoek zal altijd zo snel mogelijk plaatsvinden.
Een en ander hangt wel af van de inhoud van het verzoek. Soms vragen mensen
om een herbeoordeling, terwijl zij eigenlijk ondersteuning bij reïntegratie
wensen. In zo'n geval worden eerst de mogelijkheden van iemand onderzocht
en wordt zo mogelijk een reïntegratietraject gestart, en wordt pas daarna
daadwerkelijk herbeoordeeld. Het UWV heeft hiervoor capaciteit gereserveerd.
Wordt zo iemand herbeoordeeld, dan gebeurt dat met het huidige Schattingsbesluit.5. Uitzondering voor bepaalde groepenDe leden van de PvdA-fractie vragen wat het belangrijkste argument is
om de genoemde groepen (ouder dan 55 jaar en de oude overgangsgevallen) niet
te betrekken bij de herbeoordelingsoperatie. Ook de leden van de VVD-fractie
vragen naar de motivatie waarom arbeidsongeschikten die bij eerdere stelselwijzigingen
zijn ontzien, nu weer worden uitgezonderd van de herbeoordelingsoperatie.Primair worden deze groepen uitgezonderd omdat een herbeoordeling van
hen niet zinvol zou zijn omdat de kans dat zij weer arbeidsgeschikt zijn en
aan de slag komen, gering is. Dit wordt bij de leeftijdsgroep «ouder
dan 55 jaar» veroorzaakt door hun leeftijd in combinatie met (meestal)
een langere uitkeringsduur. Daardoor is er bij hen sprake van een grote afstand
tot de arbeidsmarkt; dit ook in antwoord op een vraag van de leden van de
SP-fractie. Ditzelfde argument geldt ook voor de personen die onder eerder
overgangsrecht vielen, omdat de meeste van hen ook ouder zijn. Een bijkomend
argument voor deze groep is dat er bij de vormgeving van eerder overgangsrecht
(in 1987 en 1993) voor hen bewust regels zijn gecreëerd om hen in een
gunstiger positie te brengen. De regering acht het onjuist op dit moment deze
regels te wijzigen.Tot slot vragen de leden van de SP-fractie of de groepen die uitgezonderd
zijn van de cohortsgewijze herbeoordelingen, nog wel beoordeeld kunnen worden.
Dit kan inderdaad het geval zijn, maar dit zal dan gebeuren met het
huidige Schattingsbesluit en niet met het nieuwe. Ook voor deze groep zijn
reïntegratietrajecten beschikbaar.Wat betreft de uitzondering die is gemaakt voor bepaalde groepen, vragen
de leden van de D66-fractie waarom bij de wijzigingen in de arbeidsongeschiktheidswetten
in 1987 en 1993 een uitzondering is gemaakt voor deze groepen. De reden toen
was in grote lijnen dezelfde als de reden die de regering nu heeft: mensen
die al langere tijd een uitkering hebben, en grote afstand hebben tot de arbeidsmarkt,
en die bovendien boven een zekere leeftijd zijn, hebben minder kansen op de
arbeidsmarkt, en het ligt daarom minder voor de hand hen te confronteren met
een lagere uitkering waarop zij zich niet hebben kunnen voorbereiden. Nu het
gaat om personen die nog langer een uitkering hebben en veelal niet geparticipeerd
hebben op de arbeidsmarkt, gelden deze argumenten eens te meer.De leden van de D66-fractie zouden graag een nadere onderbouwing zien
van de uitgezonderde groepen. Ook de leden van de VVD vragen naar de te realiseren
besparing als de uitgezonderde groep wel zou worden meegenomen in de herbeoordelingsoperatie.De groep die wordt vrijgesteld van de herbeoordelingsoperatie met het
aangescherpt Schattingsbesluit heeft een omvang van ruim 400 000 arbeidsongeschikten.
De regering verwacht dat de additionele besparing van het niet uitsluiten
van deze groep marginaal zal zijn. Daar zijn meerdere redenen voor. Ten eerste
betreft dit de oudste groep arbeidsongeschikten. Een groot deel van de uitgezonderde
groep zal al uitgestroomd zijn, voordat zij aan de beurt zouden zijn. Voor
het grootste deel van de uitgezonderde groep is het WW-recht zo lang dat zij
tot de pensioenleeftijd in de uitkering kunnen blijven. Bovendien kan voor
de arbeidsongeschikten met een vervolguitkering de uitkeringshoogte in de
WW hoger zijn dan hun WAO-uitkering. Wanneer deze groep van ruim 400 000
personen die nu onder de uitzondering valt, ook in de herbeoordelingsoperatie
meegenomen zou worden dan zou dit een fors capaciteitsbeslag bij het UWV betekenen.6. Financiële gevolgenDe leden van de CDA-fractie vragen of er voldoende capaciteit is binnen
het UWV om de herbeoordelingsoperatie op een goede manier aan te pakken en
tot goede resultaten te komen.Binnen het UWV bestaat voldoende capaciteit om de herbeoordelingsoperatie
op een verantwoorde wijze en in de afgesproken termijn tot een goed einde
te brengen.De leden van de PvdA-fractie vragen hoeveel werkloze arbeidsgehandicapten
er door de herbeoordeling uit de statistieken verdwijnen doordat zij vanwege
partner- en of middelentoets niet langer recht op een uitkering hebben?Het grootste deel van de personen die in de herbeoordelingsoperatie een
lagere uitkering krijgen dan voorheen zal de uitkering niet verliezen. De
arbeidsongeschikten die hun arbeidsongeschiktheidsuitkering wel verliezen,
zullen als zij tenminste niet gaan werken voor het grootste deel recht hebben
op een WW-uitkering. Een deel van de personen die een gedeeltelijke WAO-uitkering
hebben en deze geheel verliezen, zullen hun WW-rechten opgebruikt hebben.
Van hen zal een deel niet langer recht op een uitkering hebben als gevolg
van de partner- en/of middelentoets die een rol speelt bij de bepaling van
het recht op bijstand. Dit aantal ligt qua ordegrootte op circa 10 000
personen.Deze leden vragen of er redenerend vanuit het Hoofdlijnenakkoord een lange
termijn overzicht kan worden verstrekt waarin de verschillende voorstellen
op het gebied van de WAO en reïntegratie met de daarbij behorende uitgaven
en besparingen in lasten en volume worden gepresenteerd, met daarnaast een
raming van de oorspronkelijke plannen en een raming bij ongewijzigd beleid.Deze leden en de leden van de fracties van de VVD en de ChristenUnie vragen
of aangegeven kan worden waar de besparing van € 380 mln. in 2007
is opgenomen in de begroting 2004.De besparing van € 380 mln. in 2007 is opgenomen in tabel 12.2
op pagina 293 in de begroting 2004. De € 380 mln. is een samenstelling
van de ombuiging (t.) herkeuringen WAO van € 140 mln. in 2007 bij
het Hoofdlijnenakkoord en van de ombuiging (ff.) aanscherping Schattingsbesluit
WAO van € 240 mln. in 2007 bij de ombuigingen aanvullend pakket.In de hierboven genoemde tabel zijn alle financiële besparingen vanaf
het Strategisch Akkoord op de arbeidsongeschiktheidsregelingen en reïntegratie
opgenomen. In totaal betreft het in 2007 een financiële besparing van € 1,3
miljard op de arbeidsongeschiktheidsregelingen ten opzichte van ongewijzigd
beleid. Dit zijn netto-financiële besparingen. De volumeeffecten kunnen
niet rechtstreeks van de nettobesparingen worden afgeleid. De volume-effecten
worden tezamen met de brutobesparingen en weglekeffecten in de afzonderlijke
toelichtingen bij de wetsvoorstellen en regelingen gepresenteerd. Op de REA-middelen
rust in 2007 een taakstelling van € 225 mln. vanuit het Hoofdlijnenakkoord.
Van de ombuiging op het reïntegratiebudget van € 850 mln. in
2007 bij het Strategisch Akkoord was eerder al € 84 mln. taakstellend
op de REA-middelen ingeboekt.De leden van de PvdA-, VVD- en GroenLinks-fractie vragen naar een vergelijking
in volume en financieel beslag tussen het aantal eenmalige herbeoordelingen
enerzijds en het aantal te vervallen einde wachttijd beoordelingen en WAZ-beoordelingen
anderzijds.Voor een vergelijking van het aantal beoordelingen wordt uitgegaan van
het aantal beoordelingen in 2003 als basis. UWV heeft in 2003 in totaal circa
530 000 beoordelingen uitgevoerd. Voor de einde wachttijd beoordelingen
betrof het circa 100 000 voor de WAO, circa 5 000 voor de WAZ en
circa 10 000 voor de Wajong. Voor de herbeoordelingen ging het om circa
350 000 voor de WAO, 25 000 voor de WAZ en 40 000 voor de Wajong.
Bij de herbeoordelingen ging het om circa 100 000 1e jaars, 140 000
5e jaars en 175 000 professionele herbeoordelingen.Vanaf de inwerkingtreding van het onderhavige wetsvoorstel zullen de wettelijke
herbeoordelingen vervallen. In 2005 zal tevens het grootste deel van de einde
wachttijd beoordelingen WAO vervallen als gevolg van de verlengde loondoorbetalingsperiode.
Vanaf de tweede helft van 2005 zullen als gevolg van de afschaffing van de
WAZ de beoordelingen WAZ vervallen.De bij het UWV vrijvallende capaciteit zal benut worden voor het uitvoeren
van de herbeoordelingsoperatie. Financieel heeft dit derhalve geen gevolgen.
In de herbeoordelingsoperatie zullen ruim 500 000 arbeidsongeschikten
worden herbeoordeeld. Naast de herbeoordelingsoperatie zal er ruimte zijn
om professionele herbeoordelingen uit te voeren. De operatie zal met de beschikbare
capaciteit en onder deze voorwaarden kort na 2006 afgerond zijn. Dit betekent
een doorlooptijd van circa tweeënhalf jaar.De leden van de VVD-fractie vragen of de regering ook de besparing in
uitkeringsjaren kan aangeven.De besparing op de arbeidsongeschiktheidsregelingen van de herbeoordelingsoperatie
met het gewijzigd Schattingsbesluit bedraagt circa € 540 mln. in
2007. Dit komt overeen met bijna 40 000 herleide uitkeringsjaren.De leden van de SP-fractie stellen vragen over de weglek naar WW en bijstand,
in relatie tot de volgorde van de beoordelingen.Het dalend weglekpercentage is verklaarbaar uit de volgende redenen. De
weglek neemt in de tijd af, omdat er enerzijds sprake zal zijn van werkhervatting
en anderzijds omdat de WW in duur beperkt is. Bovendien is de WW-duur van
jongeren, die het eerst worden herbeoordeeld korter dan die van ouderen. Zo
zullen de WW-uitkeringen van in 2004 en 2005 herkeurde uitkeringsgerechtigden
daarom in 2007 voor een groot deel beëindigd zijn vanwege het bereiken
van de maximale uitkeringsduur of vanwege werkhervatting. De weglek van deze
groep is in 2007 dus afgenomen. Daartegenover staat de gerealiseerde besparing
op de WAO. Het weglekpercentage neemt derhalve in de tijd af. Overigens hoeft
kansrijk niet te betekenen dat de kans op toekenning van een WW-uitkering
lager is. Kansrijk kan ook betekenen dat de werkhervattingskans na toekenning
groter is.Deze leden informeren ook naar de relatie tussen een achteruitgang in
arbeidsongeschiktheidsklassen en uiteindelijke inkomen.De in de vraagstelling genoemde percentages betreffen de vermindering
van de WAO-uitkering. Dit wil niet zeggen dat het inkomen er in gelijke mate
op achteruit zal gaan. Dit zal slechts het geval zijn als er geen sprake zal
zijn van inkomsten bij werkhervatting of geen recht ontstaat op een WW-uitkering
of bijstandsuitkering. Als het iemand niet lukt direct lukt werk te hervatten,
zal er in de meeste gevallen echter recht op een WW-uitkering ontstaan, zodat
het inkomen er niet op achteruit zal gaan. Het kan zelfs zo zijn dat het inkomen
stijgt, wanneer iemand in de WAO in de vervolguitkering zit en de uitkering
op basis van het vervolgdagloon wordt bepaald. Momenteel wordt de WW-uitkering
in dat geval weer op basis van het oorspronkelijke dagloon bepaald.De leden van de fractie van GroenLinks vragen naar meer informatie over
de financiële consequenties van de verschillende wijzigingen in het Schattingsbesluit.Vanwege de complexe samenhang tussen de verschillende onderdelen van het
Schattingsbesluit kan de financiële besparing niet worden opgesplitst
naar de verschillende onderdelen. In de Nota van Toelichting bij de wijziging
van het Schattingsbesluit is er voor gekozen om de partiële effecten
van de verschillende onderdelen te presenteren om op deze wijze meer inzicht
te geven in de besparingen.De leden van de fractie van de ChristenUnie missen een onderbouwing van
de verwachte besparing van € 380 mln. in 2007.Deze onderbouwing is inmiddels gegeven in de toelichting bij de wijziging
van het Schattingsbesluit.7. Adviezen UWV, IWI en ActalDe leden van de CDA-, de VVD- en de D66-fractie vragen hoe het mogelijk
is dat het UWV tot een andere einddatum van de operatie kwam dan de Minister.
Op dit punt is al ingegaan in paragraaf 4.De leden van de PvdA-fractie vragen of de regering, naar analogie van
de tabel in de uitvoeringstoets van het UWV, cijfers kan geven over de aantallen
herbeoordelingen per jaar, het aantal reïntegratievisies en het aantal
trajecten.De tabel uit de uitvoeringstoets van het UWV heeft vooral als doel aan
te geven op welke wijze het UWV uitvoering zal geven aan de reïntegratie
activiteiten tijdens de herbeoordelingsoperatie. Na deze uitvoeringstoets
is een aantal uitgangspunten van de herbeoordelingsoperatie gewijzigd. De
huidige uitgangspunten van de regering zijn de volgende.– Het totaal aantal herbeoordelingen in de herbeoordelingsoperatie
bedraagt ruim 500 000. Uitgaand van aanvangsdatum 1 juli 2004 worden
in het tweede half jaar 2004 circa 77 000 beoordelingen uitgevoerd, circa
284 000 in 2005 en circa 142 000 in 2006. Bij de aanvangsdatum van
1 oktober zullen hierin uiteraard verschuivingen optreden.– Het aantal reïntegratievisies dat het UWV zal uitvoeren in
de herbeoordelingsoperatie is gelijk aan het aantal arbeidsongeschikten dat
met een uitkeringsverlaging geconfronteerd wordt. Dit aantal bedraagt circa
110 000 personen.– Het aantal personen waarvoor bij de reïntegratievisie blijkt
dat zij hulp nodig hebben bij reïntegratie door middel van een reïntegratietraject
bedraagt circa 84 000.De reïntegratievisies en toekenning van reïntegratietrajecten
betreft maatwerk door het UWV, waardoor er van wordt afgezien hiervan een
nadere invulling in de tijd voor te schrijven.De regering heeft de bovengenoemde totalen ook opgenomen in de Nota van
Toelichting bij de regeling ter wijziging van het Schattingsbesluit. Uit de
uitvoeringstoets van het UWV bij deze regeling blijkt dat het UWV geen commentaar
heeft bij deze inzichten van de regering. Deze uitvoeringtoets ontvangt u
ook binnenkort.De leden van de PvdA-fractie en de GroenLinks-fractie vragen wanneer het
UWV het concept-Schattingsbesluit heeft ontvangen, en wat het oordeel van
het IWI is.Het UWV heeft de concept-wijziging van het Schattingsbesluit ontvangen
op 8 april 2004 en heeft er op 26 april en 10 mei 2004 over
geadviseerd. Het UWV is van mening de herbeoordelingsoperatie met het aangepaste
Schattingsbesluit uit te kunnen voeren zes maanden na bekendmaking ervan.
Het UWV meent op deze gronden dat de herbeoordelingsoperatie vanaf oktober
2004 zou kunnen beginnen. Het UWV maakt hierbij het voorbehoud dat er geen
tegenvallers op het ICT-terrein ontstaan. De regering heeft er alle vertrouwen
in dat het UWV de benodigde voorbereidingen tijdig heeft afgerond, omdat het
UWV op verzoek van de regering al in april jl. is begonnen met de voorbereiding
van de herbeoordelingsoperatie.Het IWI is van mening dat de toezichtbaarheid van het nieuwe Schattingsbesluit
geen problemen oplevert. Het IWI heeft enkele redactionele suggesties gedaan
in dit verband ter verbetering van de vormgeving van het besluit, die zijn
overgenomen. Overigens zullen de adviezen van het UWV en het IWI en de reactie
daarop binnenkort aan de Kamer gestuurd worden.8. ArtikelsgewijsArtikel IDe leden van de PvdA-fractie vragen naar de duur van de uitkering en mogelijke
herbeoordelingen na de herbeoordelingsoperatie.De uitkering wordt in de toekomst door het vervallen van de wettelijke
herbeoordelingen anders dan nu het geval is in beginsel toegekend voor onbepaalde
tijd. Wel zal het UWV monitoren in welke gevallen een herbeoordeling nodig
is. Dat zal na het afschaffen van de wettelijke herbeoordelingen niet meer
op vaste momenten gebeuren, maar op een moment dat voorzien wordt bij een
eerdere beoordeling (bijvoorbeeld om herstel op een bepaald moment
verwacht wordt) of een moment dat blijkt uit bijvoorbeeld een vragenlijst
in combinatie met het dossier. Op deze manier zal efficiency in de uitvoering
gecombineerd worden met een zorgvuldige en correcte wetstoepassing.Artikel VIIDe leden van de fractie van de ChristenUnie vragen of de beoogde datum
van inwerkingtreding haalbaar is.Zoals in paragraaf 4 vermeld, is de regering van mening dat de eerst
mogelijke invoeringsdatum van dit wetsvoorstel 1 oktober is. De regering
streeft er dan ook naar de herbeoordelingsoperatie op dat moment van start
te kunnen laten gaan. Voorwaarde daarvoor is uiteraard dat op die datum dit
wetsvoorstel tot wet is verheven en in werking is getreden en dat de aanpassing
van het Schattingsbesluit eveneens in werking is getreden. Het UWV is in staat
vanaf 1 oktober te starten met de herbeoordelingen.De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,A. J. de Geus 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29498-7.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl