Kredietcrisis; Brief van de Minister van Financiën
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-23 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31371, nr. 43

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

13-11-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

31371 nr. 43

07-11-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Inleiding2. Wijziging begrotingsregels3. Wat zeggen de huidige begrotingsregels?Regel 29: Uitgangspunt bij het vaststellen van het uitgavenkader
is dat uitgaven die meetellen voor het EMU-saldo in beginsel ook meetellen
bij de uitgaven onder het uitgavenkader. Uitgavenmutaties die niet binnen
de definitie van het EMU-saldo vallen, zijn in beginsel ook niet relevant
voor het uitgavenkader.4. Wat betekenen de huidige begrotingsregels voor
de kaders?A. Financiële transactiesB Rente- en dividendstromenC. Garantieregelingen5. Ongewenste effecten bij strikte toepassing van
de begrotingsregels6. Tot slotOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31371Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 27 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 371Kredietcrisisnr. 43BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËNAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 7 november 20081. InleidingHet kabinet heeft de afgelopen tijd diverse interventies gepleegd om ons
financiële stelsel gezond te houden en de rust in de financiële
wereld te helpen herstellen. Deze interventies hebben gevolgen voor de begroting
en de uitgavenkaders. Bij het opstellen van de begrotingsregels is echter
geen rekening gehouden met deze uitzonderlijke situatie. Omdat een strikte
toepassing van de huidige begrotingsregels zou leiden tot ongewenste effecten,
heeft het kabinet besloten de begrotingsregels voor deze interventies in de
financiële sector te wijzigen. Met deze brief wordt u geïnformeerd
over de aard van deze wijziging.2. Wijziging begrotingsregelsDe ingrepen in de financiële markten hebben primair tot doel om het
financiële systeem stabiel te houden. De huidige begrotingsregels voorzien
echter niet in deze uitzonderlijke situatie. Het is niet in de geest van de
begrotingsregels om via deze transacties het uitgavenkader te belasten danwel
te ontlasten. Het kabinet heeft daarom besloten de begrotingsregels op dit
punt te wijzigen. Zo wordt voorkomen dat het reguliere begrotingsproces wordt
verstoord door de crisis, wat de stabiliteit van de overheidsfinanciën
en de rust in het begrotingsproces ten goede komt.De wijziging van de begrotingsregels betekent dat alle kosten en opbrengsten
van interventies in de financiële sector met als doel het stabiel houden
van het financiële systeem, alsmede garantiepremies en mogelijke schade-uitkeringen
uit hoofde van de garantieregeling voor bancaire leningen en het depositogarantiestelsel,
buiten de uitgavenkaders worden gehouden. Daarmee komen alle kosten en opbrengsten
van de interventies in de financiële sector direct ten laste of ten gunste
van de staatsschuld.Indien als gevolg van schades bij een van de genoemde garantieregelingen
de signaalwaarde van – 2% wordt bereikt, zullen geen additionele
maatregelen worden getroffen. Voor het reguliere begrotingsproces blijft de
signaalwaarde vanzelfsprekend wel van kracht.In de volgende paragrafen vindt u de overwegingen om de huidige begrotingsregels
aan te passen.3. Wat zeggen de huidige begrotingsregels?In deze paragraaf worden de (huidige) relevante begrotingsregels weergegeven.
De letterlijke tekst van de begrotingsregels is steeds gearceerd weergegeven.In begrotingsregel 29 is als uitgangspunt opgenomen dat bij het vaststellen
van het uitgavenkader, de uitgaven die meetellen voor het EMU-saldo in beginsel
ook meetellen bij de uitgaven onder het uitgavenkader. Uitgaven die niet binnen
de definitie van het EMU-saldo vallen, tellen in beginsel ook niet mee voor
het uitgavenkader.Regel 29: Uitgangspunt bij het vaststellen van het uitgavenkader
is dat uitgaven die meetellen voor het EMU-saldo in beginsel ook meetellen
bij de uitgaven onder het uitgavenkader. Uitgavenmutaties die niet binnen
de definitie van het EMU-saldo vallen, zijn in beginsel ook niet relevant
voor het uitgavenkader.Uitzonderingen op deze regel zijn expliciet omschreven en betreffen onder
meer de rente op staatsschuld (regel 6 en 33). De rente op staatsschuld telt
wel mee in het EMU-saldo, maar niet in het uitgavenkader.6. Rente-uitgaven (en ontvangsten) samenhangende
met de staatsschuld worden buiten de kaders gehouden omdat het kader dan minder
cyclisch wordt en omdat rentemeevallers dan automatisch bijdragen aan de toekomstbestendigheid
van de overheidsfinanciën.33. Rente-uitgaven (en ontvangsten) samenhangende
met de staatsschuld zijn niet relevant voor het kader. Dit bevordert de werking
van de automatische stabilisatoren, doordat conjuncturele meevallers in de
rente-uitgaven niet automatisch leiden tot extra ruimte onder de uitgavenkaders.Begrotingsregel 34 schrijft voor hoe moet worden omgegaan met leningen
en garanties. Premies en schade-uitkeringen zijn tellen mee voor het uitgavenkader
en het EMU-saldo.34. Voor nieuwe garanties en leningen (regelingen)
is het «nee, tenzij beleid» van kracht. Nieuwe garanties en leningen
(regelingen) zijn in principe onderdeel van de begrotingsbesluitvorming bij
het hoofdbesluitvormingsmoment. Garanties en leningen worden alleen verstrekt
indien het Rijk vanuit het belang van de samenleving eraan hecht risico’s
te dragen die niet in de markt kunnen worden gedragen, of indien het rijk
doelmatigheidsvoordelen bewerkstelligt. Conform de begrotingsregel «overschrijdingen
worden specifiek gecompenseerd» vindt specifieke compensatie plaats
als zich schades voordoen bij garanties. In die gevallen waarbij op voorhand
de inschatting is dat zich regelmatig schades voordoen – en de omvang
redelijk is in te schatten – ligt het in de rede dat het departement
een reservering treft in de vorm van een jaarlijks te betalen premie.Begrotingsregel 10 gaat in op de signaalwaarde voor het EMU-saldo. Indien
het feitelijke EMU-saldo de grens van – 2% dreigt te overschrijden,
moet het kabinet bezuinigen op de uitgaven of de belastingen verhogen om een
verdere verslechtering van de overheidsfinanciën te voorkomen.10. Indien het (structurele) EMU-saldo niet in
overeenstemming is met de vereisten van het Stabiliteits- en Groeipact, en/of
het feitelijk EMU-tekort de 2% dreigt te overschrijden, worden de noodzakelijke
maatregelen getroffen om een verdere verslechtering van de overheidsfinanciën
te voorkomen.4. Wat betekenen de huidige begrotingsregels voor
de kaders?Onderstaande tabel geeft een overzicht van de wijze waarop de interventies
van invloed zijn op het EMU-saldo en de EMU-schuld. Tevens is aangegeven wat
de invloed is op het uitgavenkader bij strikte toepassing van de huidige begrotingsregels en volgens de gewijzigde begrotingsregels. De toelichting onder de tabel geeft aan hoe de
gevolgen voor het uitgavenkader moeten worden geïnterpreteerd volgens
de huidige begrotingsregels. Schuld J/N Saldo J/N Kader J/N Huidige
regels BegrotingsregelKader J/N Nieuwe regels A Financiele transacties:     1. Nationalisatie Fortis/AAJNN29N 2. Overbruggingskredieten FortisJNN29N 3. Lening IJslandJNN29N 4. Kapitaalverstrekking INGJNN29N 5. Kapitaalverstrekking AegonJNN29N 6. Eventuele overige kapitaal-injecties (uit
reservering 20 mrd)JNN29N7. Winst/verlies bij verkoop Fortis/AAJNN29N8. Winst/verlies bij uittreden INGJNN29N9. Winst/verlies bij uittreden AegonJNN29NB Rente- en dividendstromen:     10. Rente over staatsschuldJJN6, 33N 11. Renteontvangsten overbruggingskredieten
FortisJJJ29N12. Dividend FortisJJJ29N 13. Dividend INGJJJ29N 14. Dividend AegonJJJ29N 15. Eventuele overige dividendenJJJ29N 16. Renteontvangsten lening IJslandJJJ29N      17. Garantiepremies bancaire leningenJJJ29, 34N18. Schadeuitkeringen bancaire
lenin- genJJJ29, 34N 19. Uitkeringen depositogarantiestelselJJJ29NA. Financiële transactiesHet eerste deel van de tabel bevat alle zogenaamde «financiële transacties». Deze tellen niet mee in het EMU-saldo,
maar wel voor de EMU-schuld. Daartegenover staat echter een groter bezit van
de staat (of in het geval van leningverstrekking door de staat: vorderingen1 ). Overeenkomstig begrotingsregels 29 vallen deze posten
buiten het uitgavenkader. Dit betekent dat de kosten van de interventies door
de staat direct ten laste van de staatsschuld komen. Ook een eventuele winst
of verlies bij verkoop of uittreding zal ten laste of ten gunste van de staatsschuld
komen.1. De overname van Fortis Bank Nederland (Holding) NV, Fortis Verzekering
Nederland NV, Fortis Corporate Insurance, en de ABN AMRO groepsondernemingen
die in handen zijn van Fortis kan worden aangemerkt als een financiële
transactie. De transactie is daarom EMU-saldo neutraal en heeft
geen invloed op de kaders. De transactie is wel van invloed op de EMU-schuld.2. Nederland verstrekt een lening aan Fortis Bank Nederland (Holding)
NV. Deze lening is bedoeld om schulden van Fortis Bank Nederland aan Fortis
Bank SA/NV af te lossen. De lening is een financiële transactie en heeft
daarom geen invloed op EMU-saldo en kaders, maar wel op de schuld.3. Aan IJsland wordt een lening verstrekt om de terugbetalingen te kunnen
doen van de spaartegoeden tussen de 0 euro en 20 000 euro. De lening
aan IJsland is niet-relevant voor het kader en niet-relevant voor het EMU-saldo,
maar wel relevant voor de EMU-schuld.4. Het versterken van de kapitaalpositie van ING is bedoeld om het vertrouwen
in ING en daarmee het financiële stelsel te herstellen. Om die reden
is besloten tot kapitaalversterking van ING door de Staat. Het betreft een
financiële transactie. Deze is niet relevant voor het uitgavenkader en
het EMU-saldo en is wel van invloed op de EMU-schuld.5. Het versterken van de kapitaalpositie van Aegon is bedoeld om het vertrouwen
in Aegon en daarmee het financiële stelsel te herstellen. Om die reden
is besloten tot kapitaalversterking van Aegon door de Staat. Het betreft een
financiële transactie. Deze is niet relevant voor het uitgavenkader en
het EMU-saldo en is wel van invloed op de EMU-schuld.6. Voor eventuele overige kapitaalinjecties uit de reservering van 20
miljard euro, geldt dat deze ook niet relevant zijn voor het uitgavenkader
en het EMU-saldo en wel relevant voor zijn voor de EMU-schuld.7. Een eventuele winst of verlies uit de verkoop van Fortis/AA is niet
relevant voor het uitgavenkader en het EMU-saldo, wel voor de EMU-schuld.8. Een eventuele winst of verlies als gevolg van het uittreden van ING
uit de kapitaalverstrekking is niet relevant voor het uitgavenkader en het
EMU-saldo, wel voor de EMU-schuld9. Een eventuele winst of verlies als gevolg van het uittreden van Aegon
uit de kapitaalverstrekking is niet relevant voor het uitgavenkader en het
EMU-saldo, wel voor de EMU-schuld.B Rente- en dividendstromenHet tweede deel van de tabel bestaat uit de rente-
en dividendstromen die samenhangen met bovengenoemde financiële
transacties. Voor deze stromen geldt dat ze zowel meetellen voor het EMU-saldo
als de EMU-schuld. Voor het uitgavenkader moet er echter een onderscheid worden
gemaakt. De rente op staatsschuld is overeenkomstig begrotingsregels 6 en
33 uitgezonderd van het uitgavenkader. Voor de extra rentelasten als gevolg
van de toegenomen staatsschuld hoeft derhalve niet te worden omgebogen. Dat
geldt echter niet voor dividendontvangsten en renteontvangsten op leningen.
Deze tellen volgens het principe «EMU-relevant, dan ook kaderrelevant»
(begrotingsregel 29) wel mee onder het uitgavenkader en leiden derhalve zonder
aanpassing van de regels tot extra uitgavenruimte.10. De financiering die de Staat aantrekt t.b.v. de transacties die plaatsvinden
in het kader van de kredietcrisis leiden tot rentelasten voor de Staat. Conform
begrotingsregels 6 en 33 zijn deze rentelasten niet relevant voor het uitgavenkader.
Deze lasten zijn wel relevant voor het EMU-saldo en de EMU-schuld.11. Fortis Bank Nederland NV betaalt de Staat een marktconforme rente
voor de verschafte overbruggingskredieten. Deze rente is relevant voor het
uitgavenkader, het EMU-saldo en de EMU-schuld.12. Mogelijke dividenduitkeringen van Fortis zijn relevant voor het uitgavenkader,
het EMU-saldo en de EMU-schuld.13. Ook voor mogelijke dividenduitkeringen uit hoofde van de kapitaalverstrekking aan ING geldt dat deze relevant zijn voor het uitgavenkader,
het EMU-saldo en de EMU-schuld.14. Idem voor Aegon.15. Idem voor eventuele overige dividenden.16. De rente die IJsland moet betalen over de verstrekte lening, zijn
relevant voor het uitgavenkader, het EMU-saldo en de EMU-schuld.C. GarantieregelingenHet derde blok in de tabel betreft de gevolgen van een tweetal garantieregelingen.In de eerste plaats heeft de staat een garantieregeling afgekondigd voor
bancaire leningen (200 mrd). Op deze garantieregeling is in principe begrotingsregel
34 van toepassing. De ontvangen garantiepremies dienen volgens deze regel
in een interne begrotingsreserve te worden gestort. Voor het uitgavenkader
is de ontvangst van de premie en de afstorting in de begrotingsreserve per
saldo neutraal. Indien er schades optreden, dan worden deze in eerste instantie
onttrokken aan de begrotingsreserve. Wanneer de schade echter groter is dan
de gespaarde premies, dan dient het schadebedrag dat de begrotingsreserve
te boven gaat te worden ingepast onder het uitgavenkader.Ook wanneer er door de staat uitkeringen worden gedaan uit hoofde van
het depositogarantiestelsel (DGS) komen deze ten laste van het uitgavenkader.17. Garantiepremies die banken moeten betalen wanneer zij een beroep doen
op de garantieregeling bancaire leningen, zijn relevant voor het uitgavenkader,
het EMU-saldo en de EMU-schuld.18. De mogelijke schade-uitkeringen die gedaan moeten worden als zich
een schade voordoet binnen de garantieregeling voor bancaire leningen zijn
relevant voor het uitgavenkader, het EMU-saldo en de EMU-schuld.19. Ook de uitkeringen die mogelijk gedaan moeten worden door het Rijk
voor het depositogarantiestelsel zijn relevant voor het uitgavenkader, het
EMU-saldo en de EMU-schuld.De gevolgen van de interventies op het uitgavenkader volgens de huidige
begrotingsregels zoals hierboven geschetst wijken op een tweetal punten af
van brieven die ik hierover op 10 oktober en op 21 oktober naar
de Tweede Kamer heb gestuurd. In die brieven heb ik aangegeven dat de rente-
en dividendontvangsten, de garantiepremies en schade-uitkeringen niet relevant
zijn voor het uitgavenkader. Bij nader inzien is dit niet correct. Dat wil
ik bij deze corrigeren.5. Ongewenste effecten bij strikte toepassing van
de begrotingsregelsBij het opstellen van de begrotingsregels is geen rekening gehouden met
de bijzondere situatie die is ontstaan als gevolg van de kredietcrisis. De
begrotingsregels gaan immers uit van relatief kleine wijzigingen op reeds
bestaande rente- en dividendstromen in de begroting. Een strikte toepassing
van de huidige begrotingsregels zou in deze situatie leiden tot een aantal
ongewenste effecten.In de eerste plaats betekent het feit dat de rentelasten op staatsschuld
in de begrotingsregels buiten het uitgavenkader zijn geplaatst dat voor de
financieringslasten van de interventies (de extra rentelasten op de toegenomen
staatsschuld) niet hoeft te worden omgebogen, terwijl de eventuele opbrengsten
van de interventies in vorm van renteontvangsten op verstrekte leningen of
dividend zouden leiden tot ruimte onder het uitgavenkader.In de tweede plaats betekent het toepassen van begrotingsregel 34 op de
garantie voor bancaire leningen dat er bij een eventuele «schade»
waarschijnlijk een fors bedrag moet worden ingepast binnen het uitgavenkader.
Het schadebedrag gaat immers al snel uit boven het «gespaarde»
bedrag aan garantiepremies. Het ligt niet in de rede om de departementen voor
een dergelijke schade aan te slaan.Vanwege de omvang van deze garantie en het depositogarantiestelsel betekent
een eventuele uitkering door de staat waarschijnlijk ook dat het EMU-saldo
incidenteel de signaalwaarde van 2% BBP overschrijdt. Overeenkomstig
begrotingsregel 10 zou het kabinet in dat geval maatregelen moeten treffen.
Gezien de uitzonderlijke omstandigheden ligt het niet voor de hand om voor
dergelijke incidentele, maar omvangrijke tegenvallers om te buigen. Het kabinet
heeft daarom besloten de begrotingsregels te wijzigen.6. Tot slotMet deze brief hoop ik u voldoende geïnformeerd te hebben over de
aanpassing van de begrotingsregels voor interventies in de financiële
sector in het licht van de kredietcrisis. In de Najaarsnota wordt een aparte
passage opgenomen over alle financiële gevolgen van de genomen maatregelen
voor de overheidsfinanciën. In de Najaarsnota zullen ook de nieuwe begrotingsregels
worden gepresenteerd.De minister van Financiën,W. J. BosXNoot1EMU-saldo is een bruto-schuld begrip. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31371-43.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl