Justitiële inrichtingen; Verslag algemeen overleg op 9 oktober 2001, over onder meer het rapport Algemene Rekenkamer inzake 'integriteitsbeleid bij gevangenissen'
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24587, nr. 72

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

23-11-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

24587 nr. 72

13-11-2001

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissiesHet antwoord van de regeringNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24587Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 27080Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 55 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 587Justitiële Inrichtingen27 080Integriteitsbeleid bij gevangenissennr. 72VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 13 november 2001De vaste commissie voor Justitie1 en de commissie
voor de Rijksuitgaven2 hebben op 9 oktober 2001
overleg gevoerd met minister Korthals van Justitie over:– de brief d.d. 14 december 2000 inzake
scores Penitentiaire inrichtingen op beschikbare Prestatie-indicatoren (J00–908);– het rapport Algemene Rekenkamer d.d. 19 april 2000 inzake «integriteitsbeleid
bij gevangenissen» (27 080);– de brief van de staatssecretaris van Justitie d.d. 10 januari
2001 inzake externe rapporten DJI (24 587, nr. 59);– de brief d.d. 29 januari 2001 inzake voortgang overleg tussen
DJI en zendende instanties (27 400-VI, nr. 48);– de brief d.d. 29 januari 2001 inzake de stand van zaken met betrekking
tot de reorganisatie en overige ontwikkelingen inzake de Dr. S. van Mesdagkliniek
(24 587, nr. 60);– de brief d.d. 26 februari 2001 inzake rapportage Inspectie Gezondheidszorg
TBS-kliniek (24 587, nr. 61);– de brief d.d. 7 mei 2001 inzake ontwikkelingen sanctiecapaciteit
(24 587, nr. 63);– de brief d.d. 5 juni 2001 inzake Wallagecellen (27 400-VI/24 587,
nr. 66);– de brief d.d. 20 juni 2001 inzake geestelijke verzorging bij de
justitiële inrichtingen (27 400-VI/24 587, nr. 68);– de brief d.d. 29 juni 2001 inzake capaciteit justitiële jeugdinrichtingen
en jeugdcriminaliteit (24 587, nr. 66);– de brief d.d. 10 juli 2001 inzake personele problematiek Dienst
Justitiële Inrichtingen (J01–579);– de brief d.d. 15 augustus 2001 t.g.v. het Jaarverslag 2000 van
de Dienst Justitiële Inrichtingen (J00–688);– de brief van de minister van Justitie d.d. 5 september 2001 inzake
informatie betreffende de justitiële inrichtingen (24 587, nr. 69).Van dit overleg brengen de commissies bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissiesDe heer Rietkerk (CDA) constateert dat met
betrekking tot het gevangeniswezen zeer veel werk is verzet. De Dienst Justitiële
Inrichtingen (DJI) is een hele slag aan het slaan, hetgeen niet gemakkelijk
is. Het vorige jaar is gevraagd om resultaten en prestaties, en inmiddels
zijn de eerste resultaten aan de Kamer voorgelegd. Echter, de brief van 14
december 2000 die hierover handelt, is echt niet te lezen. Verwezen wordt
naar prestatie-indicatoren en vervolgens wordt een overzicht gegeven waarvan
de getallen niet te lezen zijn. Uit andere stukken blijkt dat het ook anders
kan om de Kamer te informeren, waarbij in aanmerking wordt genomen dat de
Kamer een debat op hoofdlijnen wil voeren.Het is een goede zaak dat nu meer resultaatgericht wordt gewerkt. De fractie
van het CDA verlangt dat er wordt ingezet op veiligheid en resocialisatie,
en dat de kwalitatieve processen goed in beeld worden gebracht, zonder dat
er sprake is van een papieren tijger. Kan het procesgerichte kwaliteitssysteem
snel op orde worden gebracht? Streeft de minister naar zelfsturing van inrichtingen
of naar controle vanuit Den Haag?Wat de jaarverslagen van de diverse inrichtingen betreft, is het opvallend
dat sommige inrichtingen hierover wat spastisch doen. Is het mogelijk om tijdig
via de DJI de hoofdpunten van deze jaarverslagen aan de Kamer voor te leggen?
Gebruikelijk is dat deze gegevens in augustus/september worden aangeleverd
maar het verdient aanbeveling dat de Kamer op 1 juni op hoofdlijnen wordt
geïnformeerd over alle jaarverslagen. Er moet worden doorgegroeid in
de richting van maatschappelijke doelen en taakstellingen, waarbij de kernwoorden
kwantiteit, kwaliteit, resultaat en inzicht zijn. Wat doet de DJI met alle
cijfers en informatie die men krijgt? Overigens moet worden geconstateerd
dat de samenwerking met de reclassering onder de maat is, maar hierop wordt
later in een afzonderlijke brief teruggekomen. De heer Rietkerk vraagt bijzondere
aandacht voor het ondersteunen van vrijwilligers in het kader van de reclassering.De fractie van het CDA is tegen de privatisering van de DJI. Wél
kan in verband met bouwactiviteiten worden gedacht aan PPS-constructies. De
fractie van de VVD is wél voor privatisering maar gelukkig is de minister
verstandiger; hij volgt de lijn van het CDA.De heer Rietkerk herinnert aan de brief over de capaciteitsbenutting die
de Kamer in 1998 bereikte. In deze brief werd de verwachting uitgesproken
dat zich tekorten zouden voordoen met betrekking tot de sectoren jeugd, TBS
en vreemdelingen. Het is in-triest dat met betrekking tot de sector jeugd
voor 2006 nog een tekort van 700 moet worden genoteerd. Soortgelijke tekorten
doen zich voor bij de sectoren TBS en vreemdelingenbewaring. Overweegt de
minister structurele maatregelen? Het is zeer vermoeiend om hierover ieder
jaar te discussiëren. Bij de behandeling van de Voorjaarsnota zijn extra
middelen gevraagd voor de jeugdbehandelplaatsen, maar de minister wees dit
vanwege dekkingsproblemen af. De fractie van het CDA komt hierop terug bij
de behandeling van de justitiebegroting. Duidelijk is dat de bezuiniging van
115 mln gulden, gesteund door de fracties van PvdA, VVD en D66, voor heel
wat ellende zorgt, waaronder heenzendingen en problemen in de sfeer van het
personeelsbeleid. Het is te hopen dat nieuwe nota's van de minister aangeven
dat er ombuigingen volgen; deze zullen dan zeker door de fractie van het CDA
worden gesteund.De wachtlijsten voor de TBS-klinieken blijven indringend in beeld. Waarom
worden er wat dit betreft geen vorderingen gemaakt? Het aantal TBS'ers is
verdrievoudigd terwijl het aantal recidivisten groot is. Komt dit neer op
dweilen met de kraan open? Wanneer de rechter in Leeuwarden bij het eventueel
opleggen van TBS rekening houdt met de capaciteit – met andere woorden:
geen plaats, geen TBS terwijl dat wél is geëist – is dat
geen goede gang van zaken. Omdat de minister de problemen niet oplost, legt
de rechtbank geen TBS op. Overigens horen sommige TBS'ers eigenlijk
in de GGZ thuis, terwijl de GGZ f 350 en TBS f 850 per eenheid kost. Kan hier
doorstroming worden bevorderd?Na eerder gevoerde discussies over het personeelsbeleid en het ziekteverzuim
heeft de minister toegezegd dat nog vóór de begrotingsbehandeling
een nota over dit onderwerp aan de Kamer zou worden voorgelegd. Kan dit nog
eens worden bevestigd? Het vacature-overzicht – 42% in Amsterdam; 44%
in Utrecht – is beslist ernstig. De conclusie moet zijn dat in de Randstad
de personeelssituatie verziekt is. Hoe denkt de minister bij het realiseren
van nieuwe gevangenissen voor criminele illegalen tot een goede personele
invulling te komen? Straks zijn er wel «stenen» maar geen mensen.
Wat is de visie van de minister op het te voeren arbeidsmarktbeleid? In de
vanochtend van de ondernemingsraden ontvangen petities wordt schrijnend aangegeven
hoezeer de mensen het water tot aan de lippen staat. De minister dient de
toegezegde personeelsnota inderdaad voor de begrotingsbehandeling uit te brengen.
Immers, zo doormodderen kan niet.Bij het optreden van pieken worden particuliere beveiligingsdiensten ingezet.
De fractie van het CDA meent dat het beter is om deze diensten tijdelijk in
te zetten dan dat voorzieningen moeten worden gesloten, maar hoe tijdelijk
is dit «tijdelijk»? Is het niet noodzakelijk dat bij de DJI, analoog
aan de situatie bij de politie, een professionele club zich met deze problematiek
gaat bezighouden opdat er voldoende personeel beschikbaar komt? Overigens
mag personeel van particuliere diensten in principe slechts worden ingezet
op niet-persoonsgebonden posten.Geconstateerd moet worden dat er voor de sector jeugd geen groepsleiders
kunnen worden gevonden. Als gevolg hiervan kunnen penitentiaire jeugdprogramma's
niet worden uitgevoerd. Is het niet de hoogste tijd om hierin fors te investeren
om recidive te voorkomen?De heer Dittrich (D66) ziet het personeelsvraagstuk
als een van de grootste knelpunten in het geheel van het gevangeniswezen.
Bij zijn werkbezoek aan een inrichting in Spijkenisse bleek hem dat veel jongeren
op hun cel zitten te «branden», dat wil zeggen dat ze in de loop
van de middag in hun cel worden opgesloten en dat de deur pas de volgende
dag om 9.00 uur weer opengaat. Met andere woorden: geen begeleiding, geen
arbeidstoeleiding, geen behandelprogramma's enz. Deze situatie is onaanvaardbaar.
Sommige inrichtingen kennen een vacaturepercentage van 30, waardoor de overblijvende
medewerkers gestresst raken, het ziekteverzuim hoog is en burn-outgevallen
optreden. Een en ander gaat ten koste van de veiligheid van het personeel
en natuurlijk ook van degenen die vastzitten. Soms komt het zelfs voor dat
vanwege personeelstekorten afdelingen moeten worden gesloten. Waar blijven
de mensen in dergelijke gevallen? Worden jongeren de straat opgestuurd of
worden ze overgeplaatst? Dit hele beeld wordt nog eens bevestigd door de petitie
die heden de commissie is aangeboden door de ondernemingsraden. Hoe kan het
huidige personeel in dienst en gemotiveerd worden gehouden? Op welke wijze
wordt er gestreefd naar het aantrekken van voldoende gekwalificeerd personeel?
Hoe kan de kwalitatieve uitvoering van het werk, inclusief een humane tenuitvoerlegging
van straffen en vermindering van het recidivepercentage, worden bevorderd?
Hoe kan worden voorkomen dat maatregelen die in feite zijn bedoeld voor incidentele
toepassing bij het optreden van pieken, een structureel karakter krijgen?
In het verleden zijn vragen gesteld over het structureel toepassen van de
103%-maatregel in Haarlem. De minister antwoordde toen dat dit niet gebeurde,
maar geluiden die nu uit de inrichtingen naar voren komen, maken duidelijk
dat dit schering en inslag is.Per 1 september 2001 is de nieuwe Penitentiaire beginselenwet (PBW) in
werking getreden. Daarin wordt onder meer aangegeven hoeveel uren men buiten
de cel doorbrengt, hoeveel uren er wordt begeleid, hoe het is gesteld met
de werkprogramma's enz. Die zaken staan in de wet maar in gesprekken
geven jongeren terecht aan dat de overheid zich niet aan die wet houdt. Daaraan
wordt al snel gekoppeld: waarom zouden wij ons dan wél aan de wet moeten
houden? Waar de overheid voor zichzelf regels heeft opgesteld, moet zij zich
daaraan houden.Het is een goede zaak dat enkele maanden geleden een centrale wervingscampagne
is gestart; inmiddels zijn er nogal wat sollicitaties geweest. Een probleem
is echter dat door de decentralisatie alle gevangenisdirecteuren onafhankelijk
verantwoordelijk zijn geworden en zelf kunnen gaan werven. Wanneer een directeur
bijvoorbeeld vijf vacatures heeft en zich tien mensen melden, neemt hij er
vijf aan en laat het daarbij. Uiteraard zou er sprake moeten zijn van een
systeem als gevolg waarvan de resterende vijf bij een andere gevangenis zouden
worden geplaatst. De fractie van D66 doet dan ook de suggestie, een centrale
databank in te richten.Het is niet fraai dat als gevolg van de personeelstekorten particuliere
beveiligers moeten worden ingezet, maar het kan niet anders. De conclusie
moet zijn dat deze mensen wel degelijk ook persoonsgebonden werk verrichten.
Sterker nog, blijkbaar worden mensen na een cursusje van enkele weken ingezet
voor bijzonder zwaar werk, hetgeen hun veiligheid en de veiligheid van het
andere personeel en de gevangenen niet ten goede komt. Goed moet worden bedacht
dat men ook te maken krijgt met psychisch gestoorde en verslaafde gedetineerden.
Welke maatregelen denkt de minister te treffen? Overigens, blijkbaar zijn
de arbeidsvoorwaarden voor degenen die op deze manier worden ingehuurd, soms
beter dan die voor degenen die als vaste kracht kunnen bogen op jarenlange
ervaring. Het is begrijpelijk dat dit op de werkvloer tot scheve ogen leidt.Ongeveer een maand geleden hebben Humanitas en de Stichting Reclassering
Nederland een convenant gesloten, gericht op het inzetten van vrijwilligers
in het gevangeniswezen. Op deze wijze kan de bevolking worden betrokken bij
de mensen achter de tralies. Dit is een aardig idee, zij het dat dit niet
kan worden bezien tegen de achtergrond van de personeelstekorten. Het gaat
om aspecten als bezoek aan en het contact houden met gedetineerden. Wat is
de visie van de minister hierop?Enkele weken geleden bracht de vaste commissie voor Justitie een werkbezoek
aan de TBS-Pompekliniek, waarbij bleek dat daar nogal wat TBS'ers op hun behandeling
moeten wachten omdat men geheel is volgeboekt. Blijkbaar komt het voor dat
men wel anderhalf jaar moet wachten, hetgeen onaanvaardbaar is. Wat is het
oordeel van de minister hierover? Het verdient aanbeveling om de samenwerking
tussen GGZ-instellingen en TBS-klinieken te intensiveren, uiteraard mét
voldoende veiligheidswaarborgen.De detentiehuizen komen aan de orde in de perioden met piekaanbod. Worden
ze gesloten als dat aanbod er niet is? Is deze opzet niet bijzonder onrendabel?
Kan aan deze huizen in perioden zonder piekaanbod geen andere justitiële
bestemming worden gegeven?De minister schrijft dat het mogelijk wordt om mensen die in voorlopige
hechtenis zitten, langer in een politiecel op te sluiten. De fractie van D66
is hiervan geen voorstander, maar soms kan het niet anders. De gebruikelijke
termijn van vijf dagen is al vrij lang, gelet op het matige niveau van voorzieningen.Desgevraagd geeft de heer Dittrich als zijn oordeel dat de met betrekking
tot het gevangeniswezen doorgevoerde bezuinigingen moeten worden gezien als
een slecht onderdeel van het regeerakkoord. In het op 13 oktober uit te brengen
verkiezingsprogramma van D66 wordt dan ook extra aandacht gevraagd voor dit
nijpende probleem dat ook bij de komende begrotingsbehandeling moet worden
aangepakt.Mevrouw Duijkers (PvdA) wijst erop dat haar
fractie al eerder heeft bepleit om met betrekking tot het gevangeniswezen
minder op cijfertjes en meer op kwaliteit te gaan sturen. De minister zal
uiteindelijk op resultaten moeten worden afgerekend. In «gevangenisland» heeft men te maken met zeer gemotiveerd
personeel dat in de afgelopen jaren veel veranderingen en ook verslechteringen
heeft moeten opvangen. De afgelopen maanden lukt dit echter steeds minder
goed. Signalen, verkregen van vertegenwoordigers van het personeel en van
gedetineerden, geven aan dat de rand van de emmer wordt bereikt en dat de
flexibiliteit van de organisatie grenzen kent. Met hun petities vragen de
ondernemingsraden, de minister duidelijk te maken dat de personele problemen
niet meer binnen de normale marges vallen. Wat is de inzet van de minister
om de geschetste dilemma's en vraagstukken aan te pakken?Het is onbegrijpelijk dat door Justitie geen grotere claim is neergelegd
tijdens de discussie over het rapport-Van Rijn. Blijkbaar was er zo'n 100
mln gulden nodig om de personele problemen bij DJI op te lossen, maar op de
rijksbegroting wordt 65 mln gulden vermeld om rijksbreed de arbeidsproblemen
aan te pakken. Al met al komt er in het kader van de nota-Van Rijn maar 7
tot 8 mln gulden beschikbaar voor de DJI. Daarnaast komt er 6 tot 7 mln gulden
beschikbaar voor het bestrijden van het ziekteverzuim. Dit totaal van 15 mln
gulden steekt schril af bij de benodigde 100 mln gulden. Blijft men in de
komende jaren sprokkelen met bedragjes en maatregeltjes om deze problemen
te lijf te gaan, of komt er eindelijk een «deltaplan» om deze
zaak fundamenteel aan te pakken? Alleen op die manier kan de DJI op voldoende
kwaliteitsniveau worden gebracht waar het gaat om de bejegening van gedetineerden,
jongeren en TBS'ers en om een goede werksfeer voor het personeel. Eerder had
de fractie van de PvdA aan de hand van de toen beschikbare gegevens de indruk
dat er met de vastgestelde budgetten voldoende zou kunnen worden gedaan, maar
vervolgens zijn de problemen geweldig geëscaleerd en nu moet worden geconstateerd
dat men het met die budgetten niet redt. Voor deze sector zijn méér
middelen nodig dan in het verleden werd verondersteld.Wat de capaciteitsplanning betreft verneemt mevrouw Duijkers graag wat
er gebeurt met het nieuwe Lloyd nu de capaciteit voor jeugd in deze regio
wordt gebruikt voor vreemdelingen. Wat gebeurt er met de Blokpoort, gelet
op de vermindering van het aantal cellen aldaar?De heer Niederer (VVD) meent dat er in het
kader van het gevangeniswezen, ondanks de personeels- en de sanctiecapaciteitsproblemen,
veel goeds gebeurt. De minister onderkent de problemen en neemt ze serieus.
Overigens hebben ook eerder optredende ministers daarmee te maken gehad. Voorkomen
moet worden dat er in het denken over deze zaken een negatieve spiraal ontstaat.
Bij de opening van een dependance van een rijksinrichting voor jongeren werd
door de directeur gesteld dat zich daar geen vacatureproblemen voordeden en
dat de jongens zeker niet op cel zaten te «branden». Er mag niet
worden gegeneraliseerd; kennelijk zijn er met betrekking tot de problemen
binnen de DJI gradaties.Reageren op de problemen door cellen en afdelingen te sluiten is de slechtst
denkbare optie. Beter is het om «for the time being» particuliere
beveiligers in te zetten, ook op gedetineerdengebonden plaatsen, zoveel mogelijk
onder directe begeleiding van professionals. Hier geldt immers: «beter
een mens dan een lens» en «nood breekt wet».Mevrouw Halsema (GroenLinks) constateert dat
met de brief van 5 september veel vragen worden beantwoord. Het een en ander
wordt in werking gezet, maar men kan niet om de problemen heen die te maken
hebben met benodigde plaatsen, capaciteits- en personeelstekorten. De fractie
van GroenLinks is geschrokken van de WODC-prognoses. De tekorten in de jeugdinrichtingen
lopen op tot 709 in 2006. Ook zijn er belangrijke tekorten in de sectoren
TBS en vreemdelingenbewaring. Bovendien rijzen er problemen in de sfeer van
de Halt- en taakstraffen en als die straffen minder vaak worden gegeven, heeft
dit weer gevolgen voor de capaciteit van de jeugdinrichtingen. Welke maatregelen
denkt de minister te nemen? Realiseert men zich voldoende dat
bijvoorbeeld Haltstraffen minder arbeidsintensief zijn?In de het vorige jaar ingediende motie-Kalsbeek/Halsema werd gevraagd
om noodvoorzieningen om de tekorten in de justitiële jeugdinrichtingen
tegen te gaan. Hoe staat het met de uitvoering van deze motie? Er is sprake
van inkoop van plaatsen bij niet-justitiële jeugdinrichtingen, maar dit
levert te weinig op.Terecht stelt de minister dat jeugdigen niet geplaatst behoren te worden
in gewone gevangeniscellen, maar het is jammer dat de minister niet dezelfde
fijnzinnigheid toont wanneer het om de vreemdelingenbewaring gaat. Vreemdelingen
die geen strafbaar feit hebben gepleegd, worden wél in gewone gevangenissen
geplaatst. De fractie van GroenLinks maakt hiertegen bezwaar en onderstreept
dat deze werkwijze improductief is; men verplaatst populatie van de ene inrichting
naar de andere terwijl geen problemen worden opgelost. Terecht is door gevangenispersoneel
geprotesteerd tegen deze gang van zaken omdat men plotseling ook verantwoordelijkheid
ging dragen voor vreemdelingen die niets hadden misdaan en dus in feite onder
ándere regimes vielen. De fractie van GroenLinks stelt voor om uitgeprocedeerde
vreemdelingen en illegalen, waaronder ook kinderen, onder te brengen in vormen
van gesloten opvang. Deze optie is minder kostbaar en minder arbeidsintensief
dan cellulaire opsluiting en maakt plaatsen vrij in de gewone justitiële
inrichtingen. Ook is deze werkwijze humaner en wordt hiermee tegemoet gekomen
aan het verzoek van de Kamer om opnieuw na te denken over de regimes in de
vreemdelingenbewaring. Is de minister bereid om deze optie nader te onderzoeken,
mede gelet op de geplande uitbreidingen als gevolg van de nieuwe vreemdelingenwetgeving?De minister stelt een task force in om de kennis betreffende de penitentiaire
programma's te vergroten. Welk effect wordt van deze inzet verwacht? Uit onderzoek
blijkt dat het droevig is gesteld met het gebruik van deze programma's, hetgeen
onnodig negatief uitwerkt op de celcapaciteit. De fractie van GroenLinks bepleit
in dezen meer praktische oplossingen.Onder de huidige omstandigheden is een beperkte inzet van privaat beveiligingspersoneel
acceptabel, zij het niet in situaties waarin er sprake is van contacten met
gedetineerden. Het laatste is beslist ongewenst en vormt een miskenning van
de opleiding die vereist is voor de werkers in penitentiaire inrichtingen,
en van de zwaarte van dit werk.Het antwoord van de regeringDe minister heeft met zijn brief van 5 september
de Kamer over een aantal onderwerpen betreffende de justitiële inrichtingen
geïnformeerd. Bovendien wordt in deze brief ingegaan op de capaciteit
en de personele situatie. Met de brief van 7 mei is inzicht gegeven in de
stand van zaken met betrekking tot de capaciteitsontwikkeling, gebaseerd op
de WODC-prognoses van begin 2001. De trendbreuk in de behoefte aan reguliere
capaciteit binnen het gevangeniswezen is bevestigd. Bij vreemdelingenbewaring
en TBS blijkt een stijgende behoefte te bestaan en vooral bij de justitiële
jeugdinrichtingen wordt een forse stijging voorzien. Bij brief van 29 juni
is de Kamer nader ingelicht over de capaciteitsontwikkeling bij de laatstgenoemde
inrichtingen. Aangegeven is dat het niet mogelijk is om de tekorten in de
jaren 2001 en 2002 op te heffen. Het is mogelijk dat in 2003 een tijdelijk
evenwicht tussen vraag en aanbod wordt bereikt. Voor de jaren daarna geldt
dat er sprake is van een oplopende behoefte. Toegezegd is dat de Kamer bij
de begrotingsbehandeling nader wordt ingelicht over getroffen maatregelen
om de voorziene tekorten zoveel mogelijk weg te nemen. Inmiddels is de begroting
aan de Kamer aangeboden en daaruit blijkt dat voor een gedeelte aan de groei
in de behoefte aan sanctiecapaciteit tegemoet kan worden gekomen. Op basis
van nieuwe prognoses die begin 2002 beschikbaar komen, moet worden
bezien welke aanvullende maatregelen voor de langere termijn moeten worden
getroffen. Specifiek met betrekking tot de justitiële jeugdinrichtingen
is, vooruitlopend daarop, voorzien in grondaankopen om het bouwproces te versnellen.Aan de capaciteitsproblematiek wordt door de personele problemen een dimensie
toegevoegd. Het gaat niet alleen meer om de fysieke beschikbaarheid van capaciteit;
capaciteitsbenutting is nadrukkelijk verbonden met het beschikbaar hebben
van voldoende personeel, kwantitatief en kwalitatief. De druk op het personeel
in het gevangeniswezen en de justitiële jeugdinrichtingen is nu zo zwaar
dat extra maatregelen nodig zijn. De personele problematiek stelt niet alleen
grenzen aan de benutting van bestaande capaciteit maar ook aan het tempo waarin
groei kan worden gerealiseerd. Ondanks het feit dat de DJI de in de begroting
voorziene capaciteit voor penitentiaire inrichtingen weet te realiseren, moet
worden geconstateerd dat in het gevangeniswezen de 103%-maatregel, bedoeld
voor tijdelijke piekbelastingen, al maanden wordt ingezet om het aanbod van
gedetineerden te kunnen verwerken. Aan die welhaast structurele inzet moet
een einde komen.De personele problematiek is dermate groot dat, onder handhaving van alle
inzet om daarin op de korte termijn tijdelijk en structureel verlichting te
brengen, aanvullende maatregelen nodig zijn. De groepsondernemingsraden hebben
in de aanloop naar dit algemeen overleg daarvoor nog eens indringend aandacht
gevraagd. Bij het gevangeniswezen is met name de behoefte aan capaciteit voor
vrouwen aanzienlijk toegenomen. Met tussentijdse tijdelijke bestemmingswijzigingen
is deze capaciteit met 20% verhoogd, maar dit is niet voldoende om het aanbod
te kunnen opvangen. De 103%-maatregel is hiervoor dan ook al het gehele jaar
van kracht. Ook de dagelijkse druk op de huizen van bewaring voor mannen is
al sinds het begin van dit jaar continu hoog. Ook daar is de toepassing van
de 103%-maatregel vrijwel permanent nodig gebleken. Hoewel in de komende maanden
zo'n 400 cellen beschikbaar komen en inmiddels het experiment met elektronische
detentiehuizen is gestart, moet worden geconcludeerd dat aanvullende maatregelen
nodig zijn. De druk waaronder het personeel moet werken, moet – gelet
op het hoge ziekteverzuim en de vele moeilijk vervulbare vacatures –
als onverantwoord worden beschouwd. Dankzij de loyaliteit, creativiteit en
oplossingsgerichtheid die van het personeel wordt ondervonden, is men er tot
nu toe in geslaagd om het hoge aanbod op te vangen. Nu deze extra inspanningen
een bijna structureel karakter hebben gekregen, is ingrijpen noodzakelijk.
De grenzen van datgene wat van het personeel mag worden gevraagd, zijn bereikt.
Dit geldt niet alleen voor het gevangeniswezen maar zeker ook voor de sector
justitiële jeugdinrichtingen.Voor het gevangeniswezen betekent een en ander dat in de komende periode
de huidige structurele toepassing van de 103%-maatregel moet worden afgebouwd.
De extra capaciteit die beschikbaar komt, zal daarbij behulpzaam zijn maar
ook los daarvan zal opnieuw moeten worden vastgesteld op welke wijze incidenteel
gebruik mogelijk en verantwoord is. In overleg met de ondernemingsraden zal
worden nagegaan wat in dit verband de mogelijkheden zijn, in welke mate, wanneer
en voor hoe lang. Onderlinge afstemming is noodzakelijk om te voorkomen dat
overal op hetzelfde moment wordt teruggegaan van 103 naar 100%. Voor het einde
van dit jaar worden hierover afspraken gemaakt die vervolgens vanaf 1 januari
2002 worden geïmplementeerd. Daarbij wordt gebruikgemaakt van de bestaande
flexibiliteit en de uitbreiding van het aantal cellen. Op dit onderwerp wordt
ook teruggekomen in de nota «Investeren in personele zorg DJI».
Overigens heeft men de aantallen gedetineerden niet in de hand. Is er sprake
van een succesvolle actie tegen «bolletjesslikkers» op Schiphol,
dan zit de DJI vervolgens met problemen. Als uiteindelijk blijkt dat hieraan
niet tegemoet kan worden gekomen, moet het antwoord zijn dat gebruik
moet worden gemaakt van de IVO-regeling. De situatie met betrekking tot de
vrouwen is zó nijpend dat de verwachting is dat op korte termijn van
deze regeling gebruik moet worden gemaakt.Het WODC stelt prognoses op waarmee naar vermogen een beeld wordt gegeven
van de benodigde capaciteit. Dit is gebeurd in 1997, 1999 en begin 2001. In
1999 bleek dat de in 1997 opgestelde prognoses «onderschreden»
werden, zodat aanpassing noodzakelijk was. In 2001 is een soortgelijke ontwikkeling
naar voren gekomen maar er blijken in het gevangeniswezen allerlei pieken
voor te komen, veroorzaakt door diverse externe factoren.Ook bij de justitiële jeugdinrichtingen is de personele problematiek
groot. Het gemiddeld arbeidsverzuim is hoger dan bij het gevangeniswezen.
Het vervullen van vacatures is, mede door het enorme uitbreidingsprogramma,
zeer moeilijk. Deze problemen leiden ertoe dat in een aantal inrichtingen
niet of slechts met grote moeite kan worden voldaan aan de eisen, gesteld
in de per 1 september in werking getreden Beginselenwet. Voor een enkele inrichting
is de personele situatie zó nijpend dat tijdelijk buitengebruikstelling
van capaciteit onvermijdelijk is gebleken. Daartoe heeft de staatssecretaris
inmiddels besloten. Jongeren worden in dergelijke situaties overgeplaatst
en dus niet heengezonden, hetgeen weer gevolgen heeft voor wachtlijsten. Overigens
geldt voor zeer ernstige gevallen altijd een bepaalde prioriteit terwijl voor
OTS'ers de crisisregeling van toepassing is.Op verschillende fronten wordt hard gewerkt aan de nota «Investeren
in personele zorg DJI». Voor zowel een aantal deeltrajecten –
verkenning arbeidsmarkt, personeelsbijeenkomsten – als het adviseren
over het te voeren integrale beleid, zijn externe deskundigen ingeschakeld,
waaronder Berenschot. Zoals toegezegd, is de inzet deze nota nog vóór
de begrotingsbehandeling aan de Kamer voor te leggen. In totaal worden 17
sessies gehouden, waarin met circa 120 medewerkers van de werkvloer van gedachten
wordt gewisseld over de knelpunten die men bij het werk ervaart. Ook wordt
het personeel gevraagd naar eventuele oplossingsrichtingen. De sessies worden
als zeer nuttig en informatief ervaren.In algemene zin is DJI op een positieve manier en zonder bijzondere incidenten
de zomer doorgekomen, waarvoor het personeel wordt gecomplimenteerd. Wat het
toenemende arbeidsverzuim bij DJI betreft kan worden vermeld dat hieraan een
halt lijkt te zijn toegeroepen. Het aflopen van de vakantieperiode, de resultaten
van de wervingsinspanningen en de inzet van tijdelijk extern personeel dragen
bij aan enige verlichting. Echter, de netto inzetbaarheid van personeel blijft
desondanks een groot probleem waaraan met niet aflatende energie wordt gewerkt.
Waarom stagnatie van het arbeidsverzuim niet optreedt bij de justitiële
jeugdinrichtingen, is niet duidelijk; hiernaar wordt onderzoek verricht. Een
voor de hand liggende oorzaak is de werkdruk in deze sector. Een vervelend
gegeven is dat, als mensen ziek worden, deze zware druk op nóg minder
schouders komt te rusten. Dit leidt tot een vicieuze cirkel.De eerste wervingscampagne heeft tot een goede respons geleid. In totaal
kwamen ongeveer 1300 reacties binnen. Echter, in de praktijk blijkt slechts
10% geschikt te zijn voor de openstaande functies. Er kunnen nu eenmaal geen
concessies worden gedaan waar het gaat om de kwaliteit binnen de inrichtingen.
Een tweede wervingsactie heeft tot nu toe 1400 aanmeldingen opgeleverd. Op
grond van de eerste actie zijn inmiddels al enkele tientallen executieven
via de DJI-pool ingezet. Op zichzelf behoeft het geen bezwaar te zijn dat
ook jongeren voor dit werk worden ingezet, maar er dient wel sprake te zijn
van een evenwichtige personeelsopbouw. Wat het particuliere personeel betreft
vindt screening plaats terwijl dit personeel in beginsel niet wordt ingezet
op gedetineerdengebonden posten. In de praktijk blijkt dat particulier beveiligingspersoneel
dat een aanvullende opleiding heeft gevolgd, over voldoende vaardigheden beschikt
om onder begeleiding van het reguliere inrichtingspersoneel óók
te worden ingezet op gedetineerdengebonden posten, zoals celinspecties
en onderzoek aan lichaam en kleding van gedetineerden. Niettemin wordt dit
zoveel mogelijk beperkt. Uiteindelijk zullen de wervingsacties en maatregelen
op grond van de nota «Investeren in personele zorg» ertoe moeten
leiden dat er nauwelijks nog gebruik wordt gemaakt van particulier beveiligingspersoneel.
Wanneer van de gewenste verhouding tussen professioneel personeel en ingehuurde
particuliere beveiligers geen sprake meer is, moet worden overwogen om tot
gedeeltelijke sluiting over te gaan.De bijlage inzake prestaties van inrichtingen was inderdaad niet goed
leesbaar, hetgeen te maken heeft gehad met de elektronische verzending. Het
betrof een gedetailleerd overzicht dat jammer genoeg niet goed uit een printer
van de Kamer is gekomen, zo is het ministerie gebleken, lang nadat de brief
en de bedoelde bijlage waren verstuurd.Het vrijwilligerswerk is van het allergrootste belang. Door de reclassering
zijn initiatieven genomen om meer vrijwilligers aan te trekken, terwijl een
inventarisatie is opgesteld.Wanneer detentiehuizen niet worden gebruikt, kan dat als ondoelmatig en
kostbaar worden beschouwd, maar de keerzijde van deze medaille is dat men
anders extra gevangeniscapaciteit moet realiseren. Aangezien die capaciteit
10 mln gulden per honderd plaatsen kost, mag worden aangenomen dat de keuze
voor detentiehuizen goedkoper uitpakt. Overigens ziet het er niet naar uit
dat op korte termijn geen gebruik zal worden gemaakt van de detentiehuizen,
terwijl zal worden nagegaan of zij niet ook op ándere manieren nuttig
kunnen functioneren.Indertijd is aangegeven dat een van de flexibiliseringsmaatregelen het
gebruik van de politiecellen is, maximaal gedurende tien dagen. Inmiddels
is door de rechtbank in Rotterdam gesteld dat dit zo niet kan, hetgeen ertoe
leidt dat deze flexibiliseringsmaatregel in het water valt. Vandaar dat een
aanvullend wetsvoorstel wordt opgesteld, waardoor het mogelijk wordt om in
bijzondere situaties wél gedurende maximaal tien dagen gebruik te maken
van politiecellen.Natuurlijk is het niet goed wanneer mensen wél op een TBS-kliniek
zijn aangewezen maar daar niet kunnen worden behandeld. Een van de redenen
waarom wordt gestreefd naar intensieve samenwerking met de GGZ-instellingen,
is dat getracht wordt om dergelijke situaties zoveel mogelijk te voorkomen.
Een complicerende factor is dat de rechter niet toestaat dat mensen die TBS
opgelegd hebben gekregen, in de gevangenis worden geplaatst.Mede gelet op de verdrievoudiging van de TBS-capaciteit en het constant
blijven van de recidive, is gevraagd of het beleid niet neerkomt op «dweilen
met de kraan open». De uitbreiding van deze capaciteit was nodig door
een hogere instroom en een langer wordende behandelingsduur. Het laatste vormt
een indicatie van het moeilijker worden van de behandeling en van de populatie.
Als de recidive desondanks gelijk blijft, is er geen sprake van «dweilen
met de kraan open».De minister kent de uitspraak van de rechtbank in Leeuwarden – omdat
er geen plaatsen beschikbaar zijn, wordt geen TBS opgelegd – niet maar
zal zich over deze ongunstige ontwikkeling laten informeren. Overigens moet
bij dit alles ook worden bedacht dat het aanbod de vraag stimuleert. Hoeveel
gevangenissen men er ook bijbouwt, ze raken uiteindelijk allemaal vol. In
Nederland zal men zich moeten afvragen tot hoever men hiermee wil gaan. Deze
discussie moet met het parlement worden gevoerd, zulks aan de hand van een
op termijn op te stellen notitie.De uitbreiding van de rijksinrichting voor jeugdigen, het nieuwe Lloyd,
met 48 plaatsen was gepland op het terrein van het Grenshospitium te Amsterdam.
Echter, nu het Grenshospitium weer in gebruik wordt genomen voor grenslogies
wordt de JJI-uitbreiding gerealiseerd als onderdeel van het complex Justitiële
inrichting Zaanstad. Naar verwachting wordt dit complex op z'n vroegst in
2005 opgeleverd. Als gevolg van deze gang van zaken worden de 48 plaatsen
zo'n twee jaar later gerealiseerd dan eerder werd gepland. Op
langere termijn is in Zaanstad voorzien in een jeugdcapaciteit van 240 plaatsen.Over de samenplaatsing van strafrechtelijke en civielrechtelijke jeugdigen
zijn door mevrouw Duijkers op 16 juli schriftelijke vragen gesteld die de
staatssecretaris op 29 augustus heeft beantwoord. Bij de behandeling van de
Beginselenwet is door mevrouw Duijkers een motie ingediend naar aanleiding
waarvan besloten is om onderzoek te doen naar de wenselijkheid of onwenselijkheid
van het door het elkaar plaatsen van strafrechtelijk en civielrechtelijk geplaatsten.
De mogelijkheden om te splitsen zijn onderzocht. De minister heeft op 18 oktober
2000 de Kamer geïnformeerd over de uitkomsten van dit onderzoek, dat
een zestal inventarisaties en analyses betrof. Geconcludeerd werd dat samenplaatsing
niet leidt tot onwenselijke situaties in de inrichtingen, terwijl een scheiding
tussen inrichtingen voor civielrechtelijk en strafrechtelijke jeugdigen niet
mogelijk werd geacht. Van aanvullende vragen, door de vaste commissie gesteld
naar aanleiding van het stuk van 18 oktober 2000, is de minister niets bekend;
dit zal worden nagegaan.In het kader van de begroting voor 2002 zijn extra middelen uitgetrokken
om Halt- en taakstraffen te stimuleren. Op grond van de ontwikkelingen die
zich aftekenen, worden maatregelen getroffen. De Kamer zal hierover bij de
begrotingsbehandeling nader worden geïnformeerd.Het idee van een sober regime voor vreemdelingen is in het kader van een
bezuinigingsronde onderzocht, hetgeen heeft geleid tot een structurele korting
van 14 mln gulden op de DJI-begroting. Echter, op grond van de Vreemdelingenwet
en het op basis daarvan gevoerde beleid, kon dit regime niet worden ingezet.
Het standaardregime voor huizen van bewaring vormt de ondergrens waarvan alleen
naar boven, in de richting van het regime van algehele gemeenschap of het
regime-grenslogies, kan worden afgeweken. Bovendien staat deze suggestie haaks
op het verzoek van de Kamer, te onderzoeken of het regime voor vreemdelingenbewaring
kan worden versoepeld. De staatssecretaris zal de Kamer over deze zaken uitvoerig
informeren zodra meer duidelijkheid is verkregen over de mogelijkheid tot
financiering van een eventuele versoepeling.Het streven van de minister is erop gericht, op termijn van het sober
regime, zoals geldt voor de Wallagecellen, af te komen, maar tot op heden
zijn er op de begroting geen middelen beschikbaar gekomen om hiertoe daadwerkelijk
over te gaan. Overigens zijn, met het oog op de veelvoorkomende criminaliteit,
samen met de grote steden SOV-inrichtingen opgezet (strafrechtelijke opvang
verslaafden). Dit biedt de mogelijkheid om daadwerkelijk het hoofd te bieden
aan de veelplegers in de grote steden.Naar aanleiding van vragen over de motie-Kalsbeek/Halsema wordt meegedeeld
dat in Overloon voor drie jaar 48 plaatsen zijn gerealiseerd. Deze capaciteit
is sinds december 2000 beschikbaar. Voorts zijn nog meer noodmaatregelen getroffen,
zoals beschreven in de brief van 29 juni. Ook kan hier worden verwezen naar
het inhuren van plaatsen, bijvoorbeeld in Glen Mills-projecten. Het gaat nu
nog om 24 plaatsen maar in de toekomst vindt uitbreiding plaats. Aanvankelijk
was deze opzet alleen bedoeld voor civielrechtelijk geplaatsten, maar mede
op verzoek van de Kamer is besloten om ook strafrechtelijke plaatsen in te
kopen.De minister heeft opdracht gegeven om de regelgeving rond de penitentiaire
programma's en de werking daarvan in de praktijk zorgvuldig tegen het licht
te houden. Daarbij geldt de doelstelling, de regelgeving op korte termijn
aan te passen zodat er eenvoudiger kan worden ingestroomd. Ook wil de minister
de doelgroep verruimen. Aanvankelijk moest men een jaar hebben gezeten; deze
termijn word teruggebracht tot zes maanden. Ook andere verruimingen moeten
ertoe leiden dat méér gebruik wordt gemaakt van de penitentiaire
programma's. Een wetsvoorstel berust thans bij de Raad van State. Nadere gedachtewisselingMevrouw Duijkers (PvdA) is blij met de maatregelen
die de minister wil nemen om de kwaliteit van detentie en bejegening weer
op niveau te brengen, waarmee wellicht ook de personele problematiek kan worden
verminderd.Gebleken is dat deze zomer de problematiek beheersbaar is gebleven, maar
niet duidelijk is waarvoor de extra middelen die deze zomer beschikbaar waren,
zijn ingezet. Bij werkbezoeken aan inrichtingen is van die inzet weinig te
merken. Personeelsleden herkennen niet dat extra geld de inrichtingen is binnengekomen.De fractie van de PvdA kan beslist niet instemmen met de gedachte, particulier
beveiligingspersoneel in te zetten op gedetineerdengebonden posten. Dit mag
niet gebeuren, óók niet tijdelijk, omdat hieraan grote risico's
zijn verbonden, zowel voor gedetineerden als voor personeel. Wanneer dat nodig
blijkt te zijn, zal de fractie van de PvdA een motie indienen om te bereiken
dat dit niet gebeurt.Mevrouw Duijkers bepleit dat bij de discussies over het gevangeniswezen
enz. weer meer naar de inhoud van het werk wordt gekeken en dat minder aandacht
wordt gegeven aan capaciteitsaspecten. De agenda voor het overleg van vandaag
geeft aan dat het in feite gaat om een bak vol losse maatregelen. Er dient
meer samenhang te komen tussen visie en maatregelen.De heer Niederer (VVD) benadert de inzet van
particulier beveiligingspersoneel op gedetineerdengebonden posten met een
voorwaardelijk ja, zulks gelet op het tijdsgewricht en de problematiek. De
minister heeft op vragen over deze kwestie eerlijk geantwoord en het is duidelijk
dat naar creatieve oplossingen moet worden gezocht. De inzet van particuliere
beveiligers leidt zeker niet tot degradatie van het werk van de vaste medewerkers.
Hoe dan ook: men moet wát. Het gaat om noodmaatregelen en zoveel mogelijk
moet worden voorkomen dat de lens de mens vervangt. Heenzendingen en sluitingen
van afdelingen zijn onaanvaardbaar omdat mensen op die manier hun gerechte
straf ontlopen. Als dat op grote schaal gebeurt, is de Kamer óók
weer te klein en mag de minister per direct opdraven. Ziet de minister iets
in alternatieven als elektronisch huisarrest, nachtdetentie enz.?De fractie van de VVD steunt de minister bij het treffen van noodmaatregelen.
Zij wenst de mensen in het veld en de DJI-staf succes toe bij hun inspanningen
om het hoofd te bieden aan deze grote problematiek die al vele jaren bestaat.De heer Rietkerk (CDA) herhaalt zijn verzoek
om het DJI-jaarverslag tegen 1 juni aan de Kamer voor te leggen. Geconstateerd
kan worden dat door de DJI veel werk wordt verzet, maar er moet nog wel veel
gebeuren. De personeelsproblemen zijn ernstig en de daarover door de minister
gemaakte opmerkingen zijn niet geruststellend. Hopelijk bevat de aangekondigde
nota «Investeren in personele zorg», die beslist voor de begrotingsbehandeling
dient te verschijnen, nieuwe maatregelen die de ongerustheid kunnen wegnemen.
Wat de werving betreft kunnen wellicht de door de politie opgezette campagnes
als voorbeeld dienen. Bij de begrotingsbehandeling dient de laatste stand
van zaken op dit terrein te worden aangegeven.De minister is niet ingegaan op de brief van het WODC, maar daarin worden
ernstige tekorten aangegeven met betrekking tot de sectoren jeugd, TBS, vreemdelingen
enz. Aangezien er drie jaar geleden ook al tekorten werden geconstateerd,
mocht worden verwacht dat er nu sprake zou zijn van een beter beeld. Wat is
de visie van de minister hierop?Elk jaar doen zich met betrekking tot de jeugdinrichtingen dezelfde problemen
voor en steeds worden debatten gevoerd en notities uitgebracht.
Er zijn mooie plannen, bijvoorbeeld om doorlooptijden te versnellen, maar
duidelijk is dat de wachtlijsten slechts groeien. De conclusie moet zijn dat
het met het resocialiseren van jongeren en het bestrijden van recidive spaak
loopt, hetgeen zeer ernstig is.Duidelijk is dat de fractie van de PvdA beslist tegen het inzetten van
particuliere beveiligers op gedetineerdengebonden posten is, terwijl de fractie
van de VVD vóór is. De fractie van het CDA kan hiermee wél
instemmen wanneer het beslist niet anders kan, zij het dat die inzet slechts
tijdelijk kan zijn terwijl de kwaliteit moet worden gegarandeerd. Wat is de
lijn die de minister wat dit betreft denkt te volgen?De heer Dittrich (D66) wijst erop dat niet
is gereageerd op zijn suggestie inzake het inrichten van een centrale databank-personeelsgegevens
bij wervingscampagnes.Hoe kan – wanneer er door personeelstekort in jeugdinrichtingen
niets of te weinig kan worden gedaan aan therapie, begeleiding en opleiding –
worden volgehouden dat het recidivepercentage kan worden verlaagd? De minister
geeft aan dat afdelingen al dan niet tijdelijk moeten worden gesloten, zodat
jongeren worden overgeplaatst waardoor de wachtlijsten weer langer worden.
Het lijkt weinig zin te hebben, nu weer met het personeel over de problemen
te gaan praten aangezien het personeel zich al duidelijk genoeg heeft uitgesproken.
Voorzover het mogelijk is om in deze situatie creatieve ideeën te ontwikkelen,
zijn deze al via de organisatielijnen doorgegeven. Welke nieuwe oplossingsrichtingen
zouden nog uit de besprekingen met het personeel naar voren kunnen komen?
Wanneer in de nota «Investeren in personele zorg» geen adequate
oplossingen worden vermeld, blijft de problematiek onverantwoord groot. De
fractie van D66 houdt haar zorgen en heeft ook vandaag geen begin van een
goede oplossing gehoord.Mevrouw Halsema (GroenLinks) deelt de bezorgdheid
die anderen al hebben verwoord in verband met de oplossingen die de minister
op het terrein van de personele zorg aangeeft. De nota «Investeren in
personele zorg» zal echt «body» moeten hebben en mag niet
uitsluitend zijn gericht op het instellen van weer nieuwe vergadercircuits
en vage overlegorganen.Wanneer de fractie van de PvdA een motie indient met betrekking tot de
inzet van particulier beveiligingspersoneel, kan zij op de steun van de fractie
van GroenLinks rekenen. De opstelling van de minister dat dit personeel «in
beginsel» niet wordt ingezet op gedetineerdengebonden plaatsen, is beslist
onvoldoende. Een dergelijke inzet mag hoe dan ook niet plaatsvinden. Voorts
is de fractie van GroenLinks niet enthousiast over het wetsvoorstel dat verblijf
in politiecellen gedurende maximaal tien dagen mogelijk moet maken.Het was het kamerlid Kalsbeek dat er in het nabije verleden erg vaak op
aandrong dat er meer helderheid zou worden geboden met betrekking tot de wachttijden
voor jongeren die wachten op plaatsing in justitiële jeugdinrichtingen.
Het is een goede zaak dat mevrouw Kalsbeek hierop nu als staatssecretaris
kan toezien, maar de conclusie moet zijn dat de regering wat dit betreft tot
nu toe elk gevoel van urgentie mist. Men komt met een paar plaatsen hier en
een paar plaatsen daar, maar de wachtlijsten blijven bestaan. Er zal nu drastisch
moeten worden geïnvesteerd en uitgebreid.De minister is al erg lang met de fractie van GroenLinks van mening dat
de Wallagecellen niet recidive-verlagend werken en moeten worden afgeschaft.
Hierbij is een bedrag van 6 mln gulden in het geding; het is wonderlijk dat
de minister dit bedrag niet zelf op zijn begroting kan vinden. Hij zal nu
met een constructief voorstel moeten komen. Als dit niet gebeurt zal de fractie
van GroenLinks per amendement voorstellen om dit bedrag uit onderuitputtingsposten
te halen. De kwestie van de gesloten opvang voor vreemdelingen wordt door de minister
naar de staatssecretaris doorgeschoven. Echter, deze beziet een en ander slechts
op vreemdelingenrechtelijke consequenties. De minister dient aan te geven
wat de beoogde opzet vergeleken met het huidige beleid inhoudt waar het gaat
om benodigde menskracht en financiële middelen. Bij de fractie van GroenLinks
leeft de overtuiging dat de door haar beoogde opzet niet alleen humaner maar
ook goedkoper is. Is de minister bereid om een en ander te laten uitrekenen?De minister zegt toe dat de door mevrouw Halsema
verlangde berekening zal worden toegevoegd aan de beantwoording van de feitelijke
vragen, gesteld in het kader van de begrotingsbehandeling.In 2000 is een uitvoerig project van start gegaan rond het thema «Herontwerp
besturing DJI», in het kader waarvan de door mevrouw Duijkers verlangde
visie is ontwikkeld. Hieraan is bekendheid gegeven, óók tegenover
de partners waarmee DJI samenwerkt. Bovendien zijn visie en missie opgenomen
in het DJI-jaarverslag dat de Kamer is toegezonden. Getracht zal worden, dit
verslag in het vervolg vóór 1 juni aan de Kamer voor te leggen.
Bij mooie verhalen is het overigens niet gebleven. De organisatie wordt daadwerkelijk
opnieuw ingericht, zowel in de inrichtingen als op het hoofdkantoor. Een van
de expliciete doelen is, de regie ten aanzien van de inrichtingen te verbeteren.
De sturing zal nadrukkelijk op de output worden gericht, mede in het kader
van de beleidsverantwoording volgens VBTB. Daarnaast wordt competentiemanagement
ingevoerd en vindt clustering van penitentiaire inrichtingen plaats.De minister herhaalt dat in beginsel geen gedetineerdengebonden werk wordt
verricht door particulier beveiligingspersoneel. Er kunnen evenwel in de praktijk
omstandigheden zijn waaronder die inzet incidenteel wél gerechtvaardigd
is, uiteraard onder toezicht van regulier personeel.Waar het gaat om alternatieve mogelijkheden om de druk op de capaciteit
zoveel mogelijk te verminderen, is men enigszins achterop geraakt met de optie
elektronisch toezicht, maar daaraan wordt nu hard gewerkt.Wat de personeelswerving betreft is er wel degelijk goed gekeken naar
de wijze waarop de politie heeft geopereerd. Dat neemt niet weg dat de arbeidsmarkt
op het moment zeer krap is. Tegen die achtergrond stemt de respons die naar
aanleiding van de twee wervingsacties is verkregen, tot tevredenheid.In reactie op opmerkingen, gemaakt over de WODC-planning, onderstreept
de minister dat geen «zekere» gegevens kunnen worden verkregen.
Het betreft prognoses en daarbij zullen altijd onzekere en variabele factoren
een rol spelen. De foutmarge loopt van 1 tot 5%, zo blijkt uit WODC-stukken.
Overigens moet worden bedacht dat de laatste jaren sprake is geweest van een
autonome groei in de jeugdcriminaliteit. Enkele jaren geleden waren nog slechts
1450 cellen beschikbaar terwijl dat aantal in de loop van 2002 stijgt tot
2300 en de prognoses voor het jaar 2005 het aantal 3000 aangeven. Er is dus
sprake van een geweldige expansie, hetgeen te maken heeft met algemene maatschappelijke
factoren. De vraag is of deze ontwikkeling vijf, zes jaar geleden kon worden
voorzien. De WODC-methodiek wordt door de jaren heen verder verfijnd maar
er blijven onvoorziene factoren, zoals de gevolgen van de hardere handhaving.De door de heer Dittrich verlangde centrale databank voor personeelsgegevens
staat in feite haaks op het huidige sturingsmodel, maar deze conclusie is
onbevredigend. Daarom komt de minister hierop in het kader van de nota «Investeren
in personele zorg» terug.Als daarvoor de middelen beschikbaar zijn, moet er daadwerkelijk iets
worden gedaan aan de kwestie van de Wallagecellen. Echter, niet alles kan
tegelijkertijd worden aangepakt, hetgeen ertoe leidt dat nu geen middelen
voor dit project beschikbaar zijn. Met de door de fractie van GroenLinks voorgestelde
financieringswijze kan de minister niet instemmen. Met onderuitputtingsmiddelen
worden immers incidentele zaken gefinancierd terwijl de onderhavige kwestie
een structureel karakter draagt. Stellig komt ook dit onderwerp nader aan
de orde tijdens de begrotingsbehandeling.Het is vanzelfsprekend dat de nota inzake de personele zorg geen verzameling
van open deuren en plichtplegingen mag zijn. Het gevangeniswezen is een bijzonder
lastig onderdeel van de justitiebegroting, mede als gevolg van voortdurend
optredende fluctuaties, arbeidsmarktproblemen enz., maar getracht wordt om
in overleg met de ondernemingsraden een nota op te stellen waar de Kamer werkelijk
iets aan heeft.De voorzitter van de vaste commissie voor Justitie,Swildens-RozendaalDe voorzitter van de commissie voor de Rijksuitgaven,Van WalsemDe griffier van de vaste commissie voor Justitie,PeXNoot1Samenstelling: Leden: Swildens-Rozendaal (PvdA), voorzitter, Van de Camp
(CDA), Biesheuvel (CDA), Scheltema-de Nie (D66), Zijlstra (PvdA), Apostolou
(PvdA), Middel (PvdA), Van Heemst (PvdA), Dittrich (D66), ondervoorzitter,
Rabbae (GroenLinks), Van Oven (PvdA), Kamp (VVD), Rouvoet (ChristenUnie),
O.P.G. Vos (VVD), Passtoors (VVD), Van Wijmen (CDA), De Wit (SP), Ross-van
Dorp (CDA), Niederer (VVD), Nicolaï (VVD), Halsema (GroenLinks) Weekers
(VVD), Van der Staaij (SGP) en Wijn (CDA).Plv. leden: Wagenaar (PvdA), Balkenende (CDA), Cörüz (CDA),
Van Vliet (D66), Duijkers (PvdA), Kuijper (PvdA), Albayrak (PvdA), Barth (PvdA),
Hoekema (D66), Karimi (GroenLinks), Santi (PvdA), Luchtenveld (VVD), Slob
(ChristenUnie), Van den Doel (VVD), Rijpstra (VVD), Rietkerk (CDA), Marijnissen
(SP), Buijs (CDA), Van Baalen (VVD), Van Blerck-Woerdman (VVD), De Vries (VVD),
Van Walsem (D66), De Pater-van der Meer (CDA) en Arib (PvdA).XNoot2Samenstelling: Leden: Witteveen-Hevinga (PvdA), ondervoorzitter, Rosenmöller
(GroenLinks), Hillen (CDA), Van Heemst (PvdA), Hessing (VVD), Duivesteijn
(PvdA), Giskes (D66), Marijnissen (SP), Crone (PvdA), Van Dijke (ChristenUnie),
Bakker (D66), Van Walsem (D66), voorzitter, Th.A.M. Meijer (CDA), De Haan
(CDA), Van den Akker (CDA), Van Beek (VVD), Duijkers (PvdA), Verburg (CDA),
Vendrik (GroenLinks), Remak (VVD), Weekers (VVD), Kuijper (PvdA), Blok (VVD),
De Swart (VVD) en Bolhuis (PvdA).Plv. leden: Koenders (PvdA), Harrewijn (GroenLinks), Ross-van Dorp (CDA),
Dijsselbloem (PvdA), Voûte-Droste (VVD), Depla (PvdA), Lambrechts (D66),
Kant (SP), Feenstra (PvdA), Slob (ChristenUnie), Van der Vlies (SGP), Schimmel
(D66), Stroeken (CDA), Wijn (CDA), Rietkerk (CDA), O.P.G. Vos (VVD), Hamer
(PvdA), Ten Hoopen (CDA), Rabbae (GroenLinks), Udo (VVD), Geluk (VVD), Smits
(PvdA), Balemans (VVD), De Vries (VVD) en Hindriks (PvdA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24587-72.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl