Verdrag Canada, ERA, Japan, Rusland en VS over samenwerking civiel internationaal ruimtestation; 29 januari 1998; Brief minister met een toelichtende nota bij dit verdrag (Trb. 1999, 184)
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26882, nr. 1

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

17-11-1999

Eerste en Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

26882 nr. 1;64

05-11-1999

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningTOELICHTENDE NOTA1. INLEIDING2. HET VERDRAGAlgemeenARTIKELSGEWIJZE TOELICHTINGArtikel 1. Doel en werkingssfeerArtikel 2. Internationale rechten en verplichtingenArtikel 3. BegripsomschrijvingenArtikel 4. Samenwerkende organenArtikel 5. Registratie, rechtsmacht en zeggenschapArtikel 6. Eigendom van de elementen en het materieelArtikel 7. ManagementArtikel 8. Gedetailleerd ontwerp en ontwikkelingArtikel 9. Feitelijk gebruikArtikel 10. BeheerArtikel 11. BemanningArtikel 12. TransportArtikel 13. CommunicatiesystemenArtikel 14. Verdere ontwikkelingArtikel 15. FinancieringArtikel 16. Wederzijdse uitsluiting van aansprakelijkheidArtikel 18. Douane en in- en uitreisArtikel 19. Uitwisseling van gegevens en goederenArtikel 20. Doorvoer van gegevens en goederenArtikel 21. Intellectuele eigendomArtikel 22. Rechtsmacht op strafrechtelijk gebiedArtikel 23. OverlegArtikel 28. Opzegging3. KONINKRIJKSPOSITIE
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26882Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 37 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 882Verdrag tussen de Regering van Canada, de Regeringen van de lidstaten
van het Europees Ruimte-Agentschap, de Regering van Japan, de Regering van
de Russische Federatie en de Regering van de Verenigde Staten van Amerika,
betreffende de samenwerking inzake het civiele internationale ruimtestation,
met Bijlage, en Akkoord betreffende de toepassing van het Intergouvernementele
Verdrag inzake het ruimtestation in afwachting van de inwerkingtreding ervan;
Washington, 29 januari 1998nr. 64nr. 1BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKENAan de Voorzitters van de Eerste en van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 5 november 1999Ter griffie van de Eerste en van de Tweede Kamer der Staten-Generaal ontvangen
op 9 november 1999. De wens dat het verdrag aan de uitdrukkelijke goedkeuring van de Staten-Generaal
wordt onderworpen kan door of namens één van de Kamers of door
ten minste vijftien leden van de Eerste Kamer dan wel dertig leden van de
Tweede Kamer te kennen worden gegeven uiterlijk op 9 december 1999.Overeenkomstig het bepaalde in artikel 2, eerste lid, en artikel 5, eerste
lid, van de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen, de Raad van State
gehoord, heb ik de eer U hierbij ter stilzwijgende goedkeuring over te leggen
het op 29 januari 1998 te Washington tot stand gekomen verdrag tussen de Regering
van Canada, de Regeringen van de lidstaten van het Europees Ruimte-Agentschap,
de Regering van Japan, de Regering van de Russische Federatie en de Regering
van de Verenigde Staten van Amerika, betreffende de samenwerking inzake het
civiele internationale ruimtestation, met Bijlage, en Akkoord betreffende
de toepassing van het Intergouvernementele Verdrag inzake het ruimtestation
in afwachting van de inwerkingtreding ervan (Trb. 1999, 184)1.Een toelichtende nota bij dit verdrag treft U eveneens hierbij aan.De goedkeuring wordt alleen voor Nederland gevraagd.De Minister van Buitenlandse Zaken,J. J. van Aartsen TOELICHTENDE NOTA1. INLEIDINGOp 29 september 1988 kwam te Washington tot stand de Overeenkomst tussen
de Regering van de Verenigde Staten van Amerika, de Regeringen van de lidstaten
van het Europees Ruimte-Agentschap, de Regering van Japan en de Regering van
Canada inzake samenwerking op het gebied van het gedetailleerde ontwerp, de
ontwikkeling, de exploitatie en het gebruik van het permanent bemande civiele
ruimtestation (Trb. 1989, 5). Deze Overeenkomst, die voorlopig werd toegepast,
vormde de juridische basis voor de ontwikkeling en bouw van een permanent
bemand ruimtestation. Wat betreft het Koninkrijk der Nederlanden, is de Overeenkomst
in 1990 stilzwijgend goedgekeurd (kamerstukken II 1989/90, 21 676) en
bekrachtigd.De Overeenkomst is echter nooit voor de deelnemende Europese lidstaten
van het Europees Ruimte-Agentschap (afgekort ESA; European Space Agency) in
werking getreden, omdat niet voldaan werd aan de voorwaarde dat zij zou moeten
worden bekrachtigd door lidstaten die gezamenlijk ten minste 80 procent bijdragen
aan het Europese ruimtestationprogramma van het ESA.Medio 1993 hebben de Verenigde Staten, mede namens de andere partijen
bij de Overeenkomst, de Russische Federatie uitgenodigd om aan het ruimtestationprogramma
deel te nemen. Aan het einde van dat jaar is laatstgenoemd land op die uitnodiging
ingegaan en zijn besprekingen daartoe begonnen. Het onderhavige verdrag, dat
op 29 januari 1998 voor het Koninkrijk is ondertekend, is het resultaat van
die besprekingen en vervangt de Overeenkomst van 1988.Hoewel op enkele onderdelen geactualiseerd, is het verdrag in hoofdlijnen
gelijk aan de Overeenkomst van 1988. Het maakt voorts deel uit van een pakket
nieuwe afspraken over het ontwerp, de ontwikkeling en de exploitatie van het
internationale ruimtestation.De deelname van Nederland aan de Europese bijdrage voor het internationale
ruimtestation maakte deel uit van de besluitvorming tijdens de Ministersconferentie
van het ESA van 1995 (zie de brieven van de Minister van Economische Zaken
aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal, kamerstukken II
1995/96, 24 446, nrs. 1 en 3).2. HET VERDRAGAlgemeenEvenals de Overeenkomst van 1988 heeft het verdrag tot doel om in overeenstemming
met het internationaal recht de totstandkoming te regelen van een duurzaam
internationaal samenwerkingsverband met betrekking tot het gedetailleerde
ontwerp, de ontwikkeling, de exploitatie en het gebruik van een permanent
bemand civiel ruimtestation voor vreedzame doeleinden.Het feit dat het civiele en vreedzame karakter van het ruimtestation,
althans voor wat de Amerikaanse en Russische vluchtelementen betreft, het
gebruik voor nationale veiligheidsdoeleinden niet uitsluit, en het feit dat
het ruimtestation in principe voor tientallen jaren kan worden gebruikt waarmee
de lange duur van de beoogde samenwerking wordt benadrukt – uiteindelijk
zou het ruimtestation zelfs de eerste permanente internationale vestiging
van de mensheid buiten de dampkring van de aarde kunnen zijn – maken
het des te belangrijker dat niet alleen de technische en financiële aspecten
van de samenwerking goed geregeld worden, maar dat er ook een
bevredigend institutioneel en juridisch regime voor het ruimtestation wordt
opgezet.Het verdrag wordt voorlopig toegepast met ingang van de ondertekening
van het Akkoord betreffende de toepassing van het Intergouvernementele Verdrag
inzake het ruimtestation, in afwachting van de inwerkingtreding ervan. Deze
voorlopige toepassing vanaf 29 januari 1998 werd noodzakelijk geacht
met het oog op, enerzijds, de verwachting dat de goedkeuring van het verdrag
door alle deelnemende staten enige tijd zou vergen, en, anderzijds, de wenselijkheid
om het ruimtestationprogramma op basis van het nieuwe verdrag voort te zetten.
Aangezien het Akkoord, dat uit de aard der zaak bij de ondertekening in werking
is getreden, ook de goedkeuring van de Staten-Generaal behoeft, wordt hierbij
de goedkeuring voor dat Akkoord achteraf gevraagd.Het verdrag treedt voor de deelnemende Europese lidstaten van het ESA
in werking als ten minste vier van deze staten een daartoe strekkende akte
hebben neergelegd en als daarnaast de Voorzitter van de Raad voor het Europees
Ruimte-Agentschap een formele kennisgeving aan de depositaris heeft overhandigd.
In de genoemde Raad is afgesproken dat deze formele kennisgeving eerst zal
worden afgegeven als de deelnemende Europese lidstaten die het verdrag hebben
bekrachtigd, gezamenlijk tenminste 80 procent bijdragen aan het Europese ruimtestationprogramma.ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTINGArtikel 1. Doel en werkingssfeerIn het eerste lid wordt het hierboven vermelde doel van het verdrag beschreven.
In het tweede lid worden de bijdragen van de deelnemers voor het ruimtestation
aangegeven, waarbij ook de gelijkwaardigheid van de Verenigde Staten en Rusland
tot uitdrukking wordt gebracht. Beide landen zullen de kern van het ruimtestation
leveren, bestaande uit onder meer de structurele elementen, de energiebronnen
en huishoudelijke voorzieningen, één van de laboratoria, verbindingsmodulen
en luchtsluizen. Door de Europese staten gezamenlijk (de Europese partner)
zal één permanent aan het ruimtestation gekoppelde laboratoriummodule
worden geleverd. Japan zal eveneens een permanent aan het ruimtestation gekoppelde
laboratoriummodule leveren. Canada levert het mobiele onderhoudscentrum en
aanverwante apparatuur. De totale benodigde investeringen zullen in de tientallen
miljarden dollars lopen. De gezamenlijke Europese bijdrage en de bijdrage
van elke Europese deelnemende staat zijn tijdens de voornoemde Ministeriële
Conferentie van het ESA vastgesteld.De te leveren elementen voor het ruimtestation worden in de Bijlage bij
het verdrag genoemd. Die Bijlage maakt een integrerend onderdeel uit van het
verdrag en is gelet op haar inhoud aan te merken als zijnde van uitvoerende
aard. Verdragen tot wijziging van de bijlage behoeven op grond van artikel
7, onderdeel f, van de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen geen
parlementaire goedkeuring, tenzij de Staten-Generaal zich thans het recht
van goedkeuring terzake voorbehouden.Artikel 2. Internationale rechten en verplichtingenIn deze bepaling, die overgenomen is uit de Overeenkomst van 1988, wordt
de relatie uiteengezet tussen het onderhavige verdrag en de bestaande
verdragen met betrekking tot de ruimtevaart, te weten het op 27 januari 1967
te Londen/Moskou/Washington tot stand gekomen Verdrag inzake de beginselen
waaraan de activiteiten van Staten zijn onderworpen bij het onderzoek en gebruik
van de kosmische ruimte, met inbegrip van de maan en andere hemellichamen
(Trb. 1967, 31), de op 22 april 1968 te Londen/Moskou/Washington tot stand
gekomen Overeenkomst inzake de redding van ruimtevaarders, de terugkeer van
ruimtevaarders en de teruggave van in de kosmische ruimte gebrachte voorwerpen
(Trb. 1968, 134), de op 29 maart 1972 te Londen/Moskou/Washington tot stand
gekomen Overeenkomst inzake de internationale aansprakelijkheid voor schade
veroorzaakt door ruimtevoorwerpen (Trb. 1979, 20), alsmede de op 14 januari
1975 te New York tot stand gekomen Overeenkomst inzake de registratie van
in de kosmische ruimte gebrachte voorwerpen (Trb. 1979, 19). Het Koninkrijk
is bij al deze verdragen partij.Het onderhavige verdrag laat het juridische regime met betrekking tot
de kosmische ruimte onverlet. De regelingen van juridische aard met betrekking
tot het ruimtestation zijn geënt op het in genoemde verdragen neergelegde
algemene regime. Alleen voor wat betreft de verplichtingen van de partijen
jegens elkaar worden de bepalingen van de Aansprakelijkheidsovereenkomst van
1972 ten dele opzij gezet door de bepalingen van artikel 16 (Wederzijdse uitsluiting
van aansprakelijkheid) van het onderhavige verdrag. Dit houdt verband met
de beoogde bijzondere samenwerking tussen de deelnemende staten. Tegenover
derden blijven hun rechten en verplichtingen beheerst door de Aansprakelijkheidsovereenkomst.Artikel 3. BegripsomschrijvingenIn dit artikel worden enkele in het verdrag gebruikte begrippen omschreven.
Met betrekking tot de Europese partner is er een verschil tussen «Deelnemer»
(de Europese staten die met betrekking tot het ruimtestation gezamenlijk optreden
als één partner) en «Deelnemende Staat» (iedere
afzonderlijke staat die partij is bij het Verdrag).Artikel 4. Samenwerkende organenIn dit artikel wordt aangegeven welke ruimtevaartorganisaties in het kader
van het verdrag zullen samenwerken. Deze zogenoemde Samenwerkende Organen
zijn: de Nationale Dienst voor Lucht- en Ruimtevaart voor de Verenigde Staten
(NASA), het Europees Ruimte-Agentschap (ESA), een door de Japanse regering
aan te wijzen organisatie (in feite zal het Japans Ruimtevaart-Agentschap
(NASDA) de uitvoerder van de samenwerking zijn), het Canadees Ruimte-Agentschap
(CSA) en het Russisch Ruimte-Agentschap (RSA).In het tweede lid is bepaald dat voor de samenwerking de Europese, Japanse,
Canadese en Russische ruimtevaartorganisaties ieder met de NASA een overeenkomst
(Memorandum of Understanding/MoU) en een regeling ter uitvoering van die overeenkomst
(uitvoeringsregeling) zullen afsluiten.De vier overeenkomsten zijn aan het onderhavige verdrag ondergeschikt
en zullen daarmee niet in strijd mogen zijn. Omdat er gekozen is voor vier
bilaterale overeenkomsten tussen NASA en de vier andere ruimtevaartorganisaties,
bevat het derde lid een regeling voor die gevallen waarin een van de genoemde
ruimtevaartorganisaties geen partij is bij een bilaterale overeenkomst maar
wel de rechten en verplichtingen van die overeenkomst heeft aanvaard. De technische
uitvoeringsregelingen binden uitsluitend de organisaties die hierbij partij
zijn. Het MoU en de daarbij behorende uitvoeringsregeling tussen ESA en NASA
is door de Raad voor het Europees Ruimte-Agentschap goedgekeurd.Artikel 5. Registratie, rechtsmacht en zeggenschapDit artikel is gelijk aan artikel 5 van de Overeenkomst van 1988. Ingevolge
deze bepaling registreert de Amerikaanse, Canadese, Europese, Japanse en Russische
deelnemer elk de vluchtelementen die hij aan het ruimtestation bijdraagt.
Wat de Europese deelnemer betreft, zal de Europese module door ESA worden
geregistreerd.Ingevolge het tweede lid behoudt elke deelnemer op grond van artikel VIII
van het ruimtevaartverdrag van 1967 en artikel II van de Registratieovereenkomst
van 1975 zijn rechtsmacht en zeggenschap over de elementen, tenzij in het
onderhavige verdrag of in de MoU's tussen de NASA en de vier andere ruimtevaartorganisaties
anders wordt bepaald.Hoewel de meeste aspecten van de uitoefening van de rechtsmacht en zeggenschap
in concrete bepalingen van het verdrag en in de MoU's zijn geregeld, dient
dit lid voornamelijk om aan te geven dat, mochten zich in de loop van het
programma omstandigheden voordoen die niet in het verdrag en een MoU voorzien
zijn, uitgegaan zal worden van de rechtsmacht van iedere deelnemer over zijn
eigen vluchtelementen.Met betrekking tot de Europese deelnemer is de uitoefening van de rechtsmacht
en de zeggenschap onderworpen aan de procedures vastgelegd in het verdrag,
alsmede in het MoU en de daarbij bijbehorende uitvoeringsregeling tussen ESA
en NASA. Voor rechtsgebieden waarbij geen delegatie door de Europese deelnemer
aan ESA mogelijk is, bijvoorbeeld met betrekking tot intellectuele eigendom
en strafrechtsmacht, zijn in de artikelen 21 en 22 van het verdrag bijzondere
voorzieningen getroffen, waarbij wordt aangeknoopt aan de nationale rechtsstelsels
van de deelnemende Europese staten.Artikel 6. Eigendom van de elementen en het materieelDe regeling over eigendomsrechten is analoog aan de hiervoor aangegeven
regeling met betrekking tot rechtsmacht en zeggenschap, dat wil zeggen dat
er wordt uitgegaan van de eigendom van iedere deelnemer over de vluchtelementen
en het materieel die ingebracht worden. De uitoefening van de eigendomsrechten
is echter onderworpen aan de bepalingen en met name de procedures die vastgelegd
zijn in het verdrag, alsmede de MoU's en de daarbij behorende uitvoeringsregelingen.
De uitoefening van het eigendomsrecht over de Europese vluchtelementen is
gedelegeerd aan ESA.Teneinde complicaties met regelingen zoals de wederzijdse uitsluiting
van aansprakelijkheid (artikel 16) en dergelijke te vermijden, is in het vierde
lid van artikel 6 bepaald dat de eigendom van elementen van of materieel in
of op het ruimtestation niet zonder voorafgaande toestemming van alle deelnemers
kan worden overgedragen aan andere landen of rechtspersonen.Artikel 7. ManagementDe verantwoordelijkheden en plichten van de deelnemers met betrekking
tot de verschillende fasen van het programma (ontwerp, ontwikkeling, exploitatie,
gebruik en verdere ontwikkeling) en verschillende aspecten van het functioneren
ervan zijn in de artikelen 7 tot en met 14 geregeld.Het management van en de besluitvorming met betrekking tot het ruimtestation
zijn onderwerp geweest van langdurige en moeizame onderhandelingen. De Verenigde
Staten gingen er namelijk bij het begin van die onderhandelingen van uit dat
de oorspronkelijk situatie, waarbij de beslissingen in consensus
worden genomen maar NASA de beslissende stem heeft, in stand zou blijven.
Voor met name Rusland was dit een onaanvaardbare situatie. Teneinde in het
kader van het verdrag tot een goede besluitvorming te komen, zijn er dan ook
beheerslichamen opgericht waarbinnen gestreefd wordt naar consensus.Artikel 7 bevat de hoofdlijnen van het compromis. In de MoU's tussen de
NASA en de vier andere ruimtevaartorganisaties zijn de regels met betrekking
tot het management en de besluitvorming over verschillende fasen en aspecten
van het programma nader uitgewerkt.Artikel 8. Gedetailleerd ontwerp en ontwikkelingIn dit artikel staat de verantwoordelijkheid van iedere deelnemer voor
het ontwerp en de ontwikkeling van zijn eigen vluchtelementen aangegeven.Artikel 9. Feitelijk gebruikArtikel 9 is één van de belangrijkste bepalingen van het
verdrag. Het uiteindelijke doel van de samenwerking is immers een effectief
en vruchtbaar gebruik van het ruimtestation. In principe zal het gehele ruimtestation
voor alle deelnemers aan het programma toegankelijk zijn en zullen er ruime
mogelijkheden zijn om van elkaars vluchtelementen gebruik te maken. Dit zal
een zekere functieverdeling over en specialisatie van de modules mogelijk
maken, hetgeen de efficiëntie van het ruimtestation zal verhogen.Bij de onderhandelingen over de verdeling van en de zeggenschap over het
gebruik van de eigen vluchtelementen is van drie grondregels uitgegaan:a. iedere deelnemer behoudt het gebruik van zijn eigen vluchtelementen
en de zeggenschap over dat gebruik;b. het gehele ruimtestation is voor alle deelnemers toegankelijk; enc. er wordt gestreefd naar samenwerking met gesloten beurzen, dat wil
zeggen de partners compenseren elkaar – met name de Verenigde Staten –
voor hun investeringen niet door een financiële regeling, maar door elkaar
een deel van de gebruiksmogelijkheden van hun eigen modules aan te bieden.Het beschikkingsrecht met betrekking tot de vluchtelementen is geregeld
in het derde lid, waarin wordt bepaald dat de deelnemers hun aandelen in de
gebruiksmogelijkheden van het ruimtestation naar eigen goeddunken kunnen gebruiken
en hiervoor gebruikers kunnen uitkiezen. Op deze regel zijn twee belangrijke
uitzonderingen gemaakt:a. voor gebruik door een derde land of door een instelling in een derde
land is voorafgaande melding alsmede tijdige overeenstemming tussen de partners
vereist; enb. iedere deelnemer beslist zelf of het beoogd gebruik van zijn vluchtelementen
voor vreedzame doeleinden is. Op grond hiervan zijn tussen de Europese delegatieleider
en de Amerikaanse respectievelijk de Russische delegatieleiders brieven gewisseld
over de interpretatie van deze uitzondering (brieven bijgevoegd). Met die
briefwisselingen wordt bevestigd dat de Verenigde Staten en Rusland het recht
hebben om te beslissen welk gebruik van hun elementen geoorloofd is onder
het verdrag en dat Europa zich in zijn beslissingen ten aanzien van zijn elementen
zal laten leiden door artikel II van het op 30 mei 1975 te Parijs tot stand
gekomen Verdrag tot oprichting van een Europees Ruimte-Agentschap (Trb. 1975,
123), waarin bepaald wordt dat ESA uitsluitend voor vreedzame doeleinden is
opgericht.De leden 4 en 5 betreffen de plicht van de deelnemers om bij hun gebruik
van het ruimtestation hinder voor andere deelnemers zoveel mogelijk te vermijden en om ervoor te zorgen dat andere deelnemers toegang hebben
tot hun vluchtelementen in overeenstemming met hun aandelen in de gebruiksmogelijkheden.Artikel 10. BeheerIn dit artikel wordt aangegeven dat er een verantwoordelijkheid is met
betrekking tot de exploitatie van het ruimtestation en de elementen daarvan.
De institutionele en organisatorische regelingen worden in de MoU's uitgewerkt.
Verder zijn de deelnemers verantwoordelijk voor het goed functioneren van
hun eigen elementen.Artikel 11. BemanningVolgens het eerste lid van het artikel hebben alle deelnemers het recht
om personeel te leveren voor de bemanning van het ruimtestation. De astronauten
zullen onderworpen zijn aan een gedragscode die door de deelnemers gezamenlijk
zal worden opgesteld (artikel 11, tweede lid). Een deelnemer die astronauten
levert moet deze gedragscode aanvaarden en hij moet erop toezien dat zijn
astronauten deze naleven.Artikel 12. TransportIn het tweede lid van dit artikel wordt bepaald dat NASA en de andere
ruimtevaart-organisaties elkaar voor transportdiensten zullen vergoeden volgens
prijzen die zij gewoonlijk aan vergelijkbare gebruikers in rekening brengen.
Ingevolge het vierde lid worden eigendomsrechten over en vertrouwelijkheid
van gegevens en goederen die de partners voor elkaar transporteren, gerespecteerd.Artikel 13. CommunicatiesystemenDe inhoud van dit artikel is vergelijkbaar met die van het voorgaande
artikel. De communicatiesystemen van NASA en RSA zijn de voornaamste systemen
voor het ruimtestation. De andere partners kunnen ook van hun eigen communicatiesysteem
gebruik maken, mits compatibel met het NASA-systeem en het RSA-systeem. Met
betrekking tot de communicatiesystemen geldt de regeling voor het wederzijds
gebruik tegen vergoeding van elkaars systemen en waarborg van de vertrouwelijkheid
van de gegevens die de partners aan elkaar doorgeven. Artikel 14. Verdere ontwikkelingHet ruimtestation wordt van het begin af gezien als een faciliteit die
voor onbepaalde tijd in gebruik wordt genomen en na ingebruikneming in de
initiële staat verder kan worden uitgebreid en ontwikkeld. In het eerste
lid wordt bepaald dat de partners er naar moeten streven om elkaar te betrekken
bij de ontwikkeling van voorstellen voor uitbreiding van het ruimtestation.
Verder wordt vastgesteld dat het ruimtestation ook na uitbreiding een civiele
faciliteit voor vreedzame doeleinden zal blijven.Op uitbreidingen in de vorm van nieuwe modules en dergelijke, zijn de
bepalingen van het verdrag, behalve die met betrekking tot het civiele en
vreedzame karakter van het ruimtestation en die van artikel 16 (Wederzijdse
uitsluiting van aansprakelijkheid), niet automatisch van toepassing (artikel
14, tweede lid).Met betrekking tot de uitbreidingen kan het onderhavige verdrag gewijzigd
worden (artikel 14, vierde lid) en zal dit wijzigingsverdrag goedkeuring van
de Staten-Generaal behoeven. Het is ook mogelijk dat tussen de betrokken partijen
(inclusief de Verenigde Staten) een apart verdrag wordt gesloten. Het kan ook gebeuren dat, na coördinatie en bestudering van de desbetreffende
voorstellen, een uitbreiding door één deelnemer ter hand wordt
genomen; in een dergelijk geval dienen de andere partners van te voren te
worden ingelicht. Ook is een verdrag met de Verenigde Staten vereist om te
waarborgen dat elke toevoeging strookt met het algehele programma. Ingeval
de toevoeging operationele of technische gevolgen heeft voor een element dat
door een andere deelnemer is geleverd, is ook een verdrag met die deelnemer
vereist (artikel 14, vijfde lid).Deelnemers die gevolgen zouden kunnen ondervinden van door andere partners
voorgestelde uitbreidingen kunnen overeenkomstig artikel 23 consultaties entameren
(artikel 14, zesde lid).Uitbreidingen kunnen in geen geval de rechten en verplichtingen van de
deelnemers wijzigen, tenzij anders door de deelnemende staten wordt overeengekomen
(artikel 14, zevende lid).Artikel 15. FinancieringIn artikel 15, eerste lid, zijn de financiële verplichtingen van
de deelnemers ten aanzien van het programma vastgelegd. Bij de onderhandelingen
hierover werd de Europese partner vooral gemotiveerd door de wens een zo sterk
mogelijke verplichting te verkrijgen van de Verenigde Staten om de voor de
samenwerking benodigde gelden inderdaad ter beschikking te stellen. Dit onder
meer omdat zich in het verleden in de ruimtevaartsamenwerking tussen Europa
en de Verenigde Staten gevallen hebben voorgedaan waarbij aanzienlijke Europese
investeringen in geld en mankracht teloor gingen omdat de Amerikaanse regering
in een laat stadium van de samenwerking toch geen kans zag van het Amerikaanse
Congres toestemming te krijgen voor de benodigde uitgaven.De deelnemers verplichten zich wel in artikel 15, tweede lid, om alles
in het werk te stellen om goedkeuring te krijgen voor de benodigde gelden,
maar deze toezegging wordt in dezelfde zin gekwalificeerd door een verwijzing
naar hun respectieve financiële procedures, die in de Verenigde Staten
aan het Congres het absolute recht geven om op elk tijdstip zijn toestemming
aan de desbetreffende uitgaven te onthouden. Het Congres heeft overigens in
1991 een financieel meerjarenplan voor het ruimtestation goedgekeurd.Volgens artikel 15, derde lid, heeft iedere deelnemer de plicht om, ingeval
van financiële moeilijkheden bij de uitvoering van het verdrag, overleg
te plegen met de andere partijen.In artikel 15, vijfde lid, wordt het hierboven vermelde principe van de
samenwerking met gesloten beurzen nog eens bevestigd. Waar mogelijk zullen
de partners elkaar materieel in plaats van financieel compenseren.Artikel 16. Wederzijdse uitsluiting van aansprakelijkheidDit artikel legt vast dat in beginsel iedere deelnemer zijn eigen schade
draagt. Onderling schadeverhaal is, behoudens uitzondering, dan ook uitgesloten.De lengte en complexiteit van dit artikel weerspiegelen de grote financiële
belangen die bij deze regelingen met betrekking tot aansprakelijkheidskwesties
gemoeid zijn. De enorme investeringen en de lange duur van de beoogde samenwerking
betekenen dat, bij gebrek aan een afdoende regeling met betrekking tot de
uitsluiting van aansprakelijkheid, firma's en instellingen die aan de bouw
en de exploitatie van het ruimtestation mee zouden doen onacceptabele risico's
zouden oplopen, die tientallen jaren zouden kunnen duren. Vandaar dat in artikel
16, eerste lid, is benadrukt dat de wederzijdse uitsluiting van aansprakelijkheid
ruim dient te worden uitgelegd.Artikel 16, tweede lid, bevat de definities van de in het artikel gebezigde
termen. Ook in de definitie van de term «beschermde ruimte-exploitatie» (dat wil zeggen die activiteiten waarop de wederzijdse uitsluiting
van aansprakelijkheid van toepassing is) in artikel 16, tweede lid, onder
f, is duidelijk dat de deelnemers de wederzijdse uitsluiting van aansprakelijkheid
ruim willen uitleggen.In artikel 16, derde lid, is de eigenlijke uitsluiting van aansprakelijkheid,
alsmede de uitzonderingen daarop vastgelegd. In hetzelfde lid, onder d, worden
voor opzettelijk toegebrachte schade en intellectuele eigendomskwesties eveneens
uitzonderingen gemaakt.Artikel 18. Douane en in- en uitreisDit artikel bevat de verplichting van de deelnemende staten om binnenkomst
en vertrek van personen en goederen ten behoeve van het ruimtestationprogramma
te vergemakkelijken. De verwijzingen naar de interne wetten en voorschriften
in artikel 18, eerste en tweede lid, geven de staten echter grote vrijheid
in de toepassing van dit artikel. Volgens het derde lid wordt door de deelnemende
staten gestreefd naar vrijstelling van douanerechten voor goederen die nodig
zijn voor de uitvoering van het verdrag.Artikel 19. Uitwisseling van gegevens en goederenIn artikel 19, eerste lid, is de verplichting van iedere deelnemer aangegeven
om alle technische gegevens en goederen die door beide bij de overdracht betrokken
partijen noodzakelijk worden geacht voor het programma, aan een andere deelnemer
over te dragen. Het tweede lid bevat een algemene verplichting om ook rechtstreekse
uitwisselingen tussen bij de samenwerking betrokken bedrijven en instellingen
te bevorderen; zulke uitwisselingen vallen echter verder niet onder de voorwaarden
en bepalingen van dit artikel.Artikel 19, derde lid, bevat gedetailleerde voorschriften ten aanzien
van gegevens en goederen die onderworpen zijn aan uitvoerregelingen (derde
lid, onder a), die beschermd dienen te worden wegens eigendomsrechten (derde
lid, onder b) en gerubriceerde gegevens en goederen (derde lid, onder c).In het vierde lid worden de verantwoordelijkheden van de deelnemende staten
voor de naleving van de bepalingen van de voorgaande paragrafen beschreven.
Die verantwoordelijkheden gelden in het bijzonder voor de gerubriceerde data
en goederen omschreven in voornoemde derde lid, onder c.In artikel 19, vijfde lid, wordt duidelijk gemaakt dat de ontvanger aan
de overdracht van gegevens en goederen geen andere rechten kan ontlenen dan
om die goederen en gegevens voor de samenwerking te gebruiken in overeenstemming
met de bepalingen van dit artikel. Opzegging van het verdrag ontslaat de deelnemende
staten uiteraard niet van de verplichting tot beveiliging van de overgedragen
gegevens en goederen (artikel 19, zesde lid).Artikel 19, zevende lid, bevat de voor Europa belangrijke bepaling waarin
een overdracht aan ESA in principe wordt beschouwd als een overdracht aan
alle Europese deelnemende staten. Deze bepaling is op Europees verzoek ingevoegd
om moeilijkheden met betrekking tot de overdracht van technologie van de ene
Europese staat naar de andere zoveel mogelijk te vermijden.Artikel 20. Doorvoer van gegevens en goederenIn dit artikel, dat overgenomen is uit de Overeenkomst van 1988, verplichten
de deelnemende staten zich om, voor zover hun eigen wetten en
voorschriften dit toelaten, doorvoer van gegevens en goederen door hun grondgebied
toe te staan.Artikel 21. Intellectuele eigendomDit artikel is gelijk aan artikel 21 van de Overeenkomst van 1988. Aangezien
het ruimtestation niet beschouwd kan worden als grondgebied van een staat,
zijn aparte afspraken gemaakt over het regime betreffende de intellectuele
eigendom. De diverse nationale stelsels hanteren namelijk een territoriaal
aanknopingspunt. Het grondbeginsel waar artikel 21 van uit gaat, staat in
het tweede lid van dat artikel, te weten: een activiteit in of op een vluchtelement
wordt, voor wat het octrooirecht betreft, beschouwd als te hebben plaatsgevonden
op het grondgebied van de deelnemende staat waar het betrokken vluchtelement
is geregistreerd. In het geval van de Europese partner kan iedere Europese
deelnemende staat de activiteit beschouwen als te hebben plaatsgevonden op
zijn grondgebied; in artikel 21, vierde en vijfde lid, zijn nadere regelingen
opgenomen om onnodige complicaties bij de toepassing hiervan te vermijden.De bepalingen van het derde lid van artikel 21 zijn er in het bijzonder
op gericht om de toepassing van de Amerikaanse «Inventions Secrecy Act»
enigszins in te perken. Zonder deze bepalingen zou die «Act» namelijk
gebruikt kunnen worden om de Europeanen die in een Amerikaanse module een
uitvinding doen, te beletten voor die uitvinding octrooi aan te vragen in
Europa. In geval de Europeanen een octrooi zouden willen aanvragen in de Verenigde
Staten voor een uitvinding gedaan in een Europees vluchtelement, is het op
grond van de Amerikaanse octrooiwetgeving mogelijk dat het bewijsmateriaal
met betrekking tot de datum van uitvinding voor de Amerikaanse rechtbanken
ontoelaatbaar is, indien dat materiaal niet afkomstig is uit de Verenigde
Staten of uit een staat die partij is bij de op 15 april 1994 te Marrakesh
totstandgekomen Overeenkomst tot oprichting van de Wereldhandelsorganistie
(WTO; Trb. 1994, 235). Voor uitvindingen gedaan in de Europese laboratoriummodule,
zou die situatie zich niet hoeven voor te doen omdat alle deelnemende Europese
lidstaten van het ESA die gezamenlijk die module zullen leveren, lid zijn
van de WTO. Overigens was in 1988 de Amerikaanse octrooiwetgeving stringenter
en werd uitsluitend bewijsmateriaal met betrekking tot de datum van uitvinding
afkomstig uit de Verenigde Staten geaccepteerd. Bij de Overeenkomst van 1988
werd op verzoek van ESA een Amerikaanse notitie overgelegd, waarin de Amerikaanse
regelgeving, mede met behulp van jurisprudentie, werd uitgelegd en waarin
oplossingen werden aangedragen om problemen met die regelgeving te voorkomen.
Die notitie vormde een handleiding voor het gebruik van de Amerikaanse octrooiwetgeving
en had geen bindend karakter. De notitie is nog steeds bruikbaar, met name
voor uitvindingen die in een Russisch vluchtelement gedaan worden, omdat Rusland
geen WTO-lid is.In het zesde lid van artikel 21 wordt voor alle zekerheid bepaald dat
de tijdelijke aanwezigheid op het grondgebied van een deelnemende staat van
voorwerpen op weg naar of van het ruimtestation op zichzelf geen aanleiding
kan zijn voor rechtsgedingen wegens inbreuk op octrooien.Artikel 22. Rechtsmacht op strafrechtelijk gebiedDe grondregel voor de strafrechtelijke rechtsmacht over het ruimtestation
staat aangegeven in artikel 22, eerste lid, waarin bepaald wordt dat in principe
de deelnemende staten strafrechtsmacht over hun onderdanen kunnen vestigen.
Om tegemoet te komen aan de bezorgdheid van de Verenigde Staten, dat deze
grondregel misbruikt zou kunnen worden om niet-Amerikaanse astronauten te
beschermen tegen de gevolgen van hun eventuele misdrijven aan boord van het
ruimtestation, is artikel 22, tweede lid, toegevoegd. Hierin wordt aan de
deelnemende staten de bevoegdheid toegekend aanvullende rechtsmacht
te vestigen met betrekking tot misdrijven waardoor de veiligheid van het bemande
ruimtestation in gevaar zou worden gebracht. De deelnemende staat van de onderdaan
die het misdrijf heeft gepleegd, kan de uitoefening van de aanvullende rechtsmacht
blokkeren, indien hij de verzekering geeft dat de zaak met het oog op vervolging
wordt voorgelegd aan zijn bevoegde autoriteiten.Artikel 23. OverlegDit artikel bevat de regelingen met betrekking tot overleg en geschillenbeslechting.
De deelnemers zullen regelmatig overleg plegen over de voortgang van het programma
en eventuele problemen daarbij.Als de problemen niet opgelost kunnen worden door de ruimtevaartorganisaties,
zullen deze onverwijld door de betrokken regeringen worden besproken. Mocht
een probleem door overleg niet worden opgelost, bevat het vierde lid van artikel
23 een onverbindende verwijzing naar de mogelijkheid van minnelijke schikking
of arbitrage.Artikel 28. OpzeggingOm de voortzetting van het ruimtestationprogramma niet in gevaar te brengen,
voorziet het tweede lid in een overleg over de uittredingsvoorwaarden in het
geval een deelnemer het verdrag opzegt. Behalve de in het eerste lid opgenomen
regeling met betrekking tot de opzegging door een Europese deelnemer, is er
een speciale bepaling opgenomen voor Canada, dat immers een onderdeel levert
dat onmisbaar is voor het functioneren van het gehele ruimtestation (derde
lid, onder b). De bepalingen ten aanzien van aansprakelijkheid, alsmede de
bescherming van uitgewisselde gegevens en goederen blijven ook bij opzegging
van kracht (artikel 28, vijfde lid)3. KONINKRIJKSPOSITIEHet Verdrag zal, evenals de Overeenkomst van 1988, voor wat het Koninkrijk
betreft alleen voor Nederland gelden.De Minister van Buitenlandse Zaken,J. J. van AartsenDe Minister van Economische Zaken,A. Jorritsma-LebbinkDe Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,L. M. L. H. A. HermansXNoot1Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlemen- taire Documentatie. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26882-1.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl