Jaarverslag en slotwet gemeentefonds 2009; Memorie van Toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2021-10-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST141977
 2009-2010
 
 32 360 B
 Jaarverslag en slotwet gemeentefonds 2009
 
 
 
 
 Nr. 
 4
 MEMORIE VAN TOELICHTING
 A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL
 Wetsartikel 1 (uitgaven/verplichtingen en ontvangsten)
 De begrotingsstaten die onderdeel uitmaken van de rijksbegroting, worden
op grond van artikel 1, derde lid, van de Comptabiliteitswet 2001 elk afzonderlijk
bij de wet vastgesteld en dus ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel
strekt ertoe om de begrotingsstaat van het gemeentefonds voor het jaar 2009
te wijzigen.
 
 Het in die begrotingsstaat opgenomen begrotingsartikel wordt in onderdeel
B van deze memorie toegelicht.
 Wetsartikel 3 (verplichtingenbedrag als bedoeld in artikel
5, eerste lid, van de Fvw)
 Als gevolg van artikel 5, eerste lid van de Financiële-verhoudingswet
(Fvw) juncto artikel 6, vierde lid van de Invoeringswet Financiële-verhoudingswet
(IFvw), hebben de gemeenten gezamenlijk recht op het bedrag dat in de begroting
als verplichting voor het totaal van de algemene uitkering c.a. en de aanvullende
uitkeringen is opgenomen.
 
 De staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
 A. Th. B. Bijleveld-Schouten
 De minister van Financiën,
 J. C. de Jager
 
 B. BEGROTINGSTOELICHTING
 Onderdeel uitgaven, verplichtingen en ontvangsten
 Uitgaven
 In onderstaande tabel wordt een nadere uitsplitsing gegeven van de totstandkoming
van het uitgavenbedrag van het gemeentefonds. Ten opzichte van de tweede suppletore
begroting 2009 is het uitgavenbedrag van het gemeentefonds met € -18 164 000
gewijzigd. De in de tabel weergegeven mutaties worden onder de tabel nader
verklaard.
 Tabel 1: Totstandkoming uitgavenbedrag gemeentefonds (x € 1 000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand uitgavenbedrag
vastgestelde begroting 2009
 
 
 
 17 454 178
 
 
 
 
 Stand uitgavenbedrag
1e suppletore begroting 2009
 
 
 
 17 471 122
 
 
 
 
 Stand uitgavenbedrag
2e suppletore begroting 2009
 
 
 
 17 701 177
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Voorgestelde mutaties
bij slotwet 2009:
 
 
 
 
 
 1)
 Alle troeven in handen (decentralisatie-uitkering)
 117 
 
 
 
 2)
 Gemaakte onderzoekskosten Interbestuurlijke
Informatie (IBI)
 350 
 
 
 
 3)
 Wmo: toevoeging i.v.m dure woningaanpassingen
(integratie-uitkering)
 2 164
 
 
 
 4a)
 Correctie maatregelen psychosociaal
in AWBZ (decentralisatie-uitkering)
 – 1 000 
 
 
 
 4b)
 Correctie Maatregelen psychosociaal
in AWBZ (integratie-uitkering)
 1 000
 
 
 
 5a)
 Correctie ondersteuning bibliotheken
(decentralisatie-uitkering)
 – 5 791 
 
 
 
 5b)
 Correctie ondersteuning bibliotheken
(integratie-uitkering)
 5 791
 
 
 
 6)
 Realisatie Kosten Financiële-verhoudingswet
 – 1 553
 
 
 
 7)
 Wijziging betalingsverloop integratie-uitkeringen
2009
 – 7 667 
 
 
 
 8)
 Wijziging betalingsverloop decentralisatie-uitkeringen
2009
 – 493
 
 
 
 9)
 Wijziging betalingsverloop algemene
uitkering 2009
 – 11 082
 
 
 
 
 Totaal mutaties bij slotwet
 
 
 
 – 18 164
 
 
 
 
 Stand uitgavenbedrag slotwet begroting 2009
 
 
 
 17 683 013
 
 
 
 
 Waarvan
uitgavenbedrag Kosten Financiële-verhoudingswet
 
 
 
 1 829
 
 
 
 
 Waarvan
uitgavenbedrag Kosten Waarderingskamer
 
 
 
 1 279
 
 
 
 
 Waarvan
uitgavenbedrag Budget A+O-fonds
 
 
 
 5 887
 
 
 
 
 Waarvan
uitgavenbedrag Bijdrage aan VNG inzake WOZ-kosten
 
 
 
 1 000
 
 
 
 
 Waarvan
uitgavenbedrag Algemene uitkeringen c.a.
 
 
 
 15 725 525
 
 
 
 
 Waarvan
uitgavenbedrag Integratie-uitkeringen
 
 
 
 1 621 535
 
 
 
 
 Waarvan
uitgavenbedrag Decentralisatie-uitkeringen
 
 
 
 325 958
 
 
 
 
 
 
 De wijziging van het uitgavenbedrag is het saldo van een aantal mutaties:
 1) Alle troeven in handen (decentralisatie-uitkering)
 De minister van OCW investeert in de landelijke uitrol van effectieve
emancipatieprojecten ter versterking van het lokale emancipatiebeleid van
gemeenten en het emancipatieproces van kwetsbare vrouwen. Hiertoe zijn 18
best practices geselecteerd uit de projecten die op basis van de subsidieregeling
emancipatieprojecten 2004–2007 gesubsidieerd zijn. In totaal stelt de
minister van OCW voor de periode 2009–2011 een bedrag van € 1,329 miljoen
beschikbaar aan gemeenten. Voor 2009 is dit 0,117 miljoen.
 2) Gemaakte onderzoekskosten Interbestuurlijke Informatie
(IBI)
 Betreft een eenmalige overboeking van het minsterie van BZK naar het gemeentefonds
voor gemaakte onderzoekskosten voor het project Interbestuurlijke informatie
(IBI).
 3) Wmo: toevoeging i.v.m dure woningaanpassingen
(integratie-uitkering)
 Voor 2009 wordt incidenteel € 2,164 miljoen overgeboekt naar
de integratie-uitkering Wmo. Dit betreft het niet uitgegeven deel van het
budget voor dure woningaanpassingen.
 4 a en b) Correctie maatregelen psychosociaal in
AWBZ
 In tegenstelling tot wat vermeld is in de Najaarsnota 2009, waarin het
bedrag als decentralisatie-uitkering is opgenomen, is de «maatregelen
psychosociaal in AWBZ» een integratie-uitkering.
 5 a en b) Correctie ondersteuning bibliotheken
 In tegenstelling tot wat vermeld is in de Voorjaarsnota 2009, waarin het
bedrag als decentralisatie-uitkering is opgenomen, is de «ondersteuning
bibliotheken» een integratie-uitkering.
 6) Realisatie kosten Financiële-verhoudingswet
 Het gerealiseerde bedrag komt door de slotwetmutatie € 1 553 018
lager uit dan na de stand 1ste suppletore 2009 werd geraamd. Dit komt doordat
niet alle onderzoeken die voor 2009 gepland waren, daadwerkelijk in 2009 zijn
uitgevoerd. De realisatie voor de post kosten Financiële-verhoudingswet
komt hiermee op € 1 828 982. Een gedeelte zal alsnog in
2010 tot besteding komen. Daarom zullen de uitgaven «kosten Financiële
verhoudingswet» bij Voorjaarsnota 2010 met een maximum bedrag van € 1 000 000
opwaarts worden bijgesteld, conform de bestaande afspraken hierover met het
ministerie van Financiën. Deze mutatie bij Voorjaarsnota 2010 heeft dus
nog betrekking op een onderuitputting van het begrotingsjaar 2009. Het verplichtingen-
en uitgaven bedrag voor artikel 1.1.1 zal met € 1 553 018
worden verlaagd.
 7 en 8) Wijziging betalingsverloop decentralisatie-uitkeringen
2009 en integratie-uitkeringen 2009
 Bij Voorlopige Rekening is vastgesteld hoe de in 2009 gerealiseerde uitbetalingen
voor de decentralisatie-uitkeringen (DU) en integratie-uitkeringen (IU) aan
de gemeenten zich verhouden tot het bedrag dat bij de 2e suppletore begroting
2009 voor de uitbetalingen is geraamd. Daarbij is gebleken dat er lagere uitbetalingen
zijn gedaan dan bij Najaarsnota 2009 werden verwacht. Het gaat hierbij om
een verschil van € – 7 667 000 (negatief) bij
de integratie-uitkeringen en € – 493 000 (negatief)
bij de decentralisatie-uitkeringen. In onderstaande tabel wordt een specificatie
gegeven van deze bedragen. Deze onderdelen zullen bij Voorjaarsnota 2010 opwaarts
worden bijgesteld. Deze mutaties in de uitgaven bij Voorjaarsnota 2010 hebben
dus nog betrekking op het begrotingsjaar 2009.
 Tabel 2: Specificatie Integratie- en decentralisatie-uitkeringen
2009 (x € 1 000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Budget na NJN
 Slotwet
 Budget totaal
 Uitgegeven
 Verschil
 
 
 
 
 
 Integratie-uitkeringen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Amendement De Pater
 25 000
 
 25 000
 23 904
 – 1 096 
 
 
 Correctie waterschapswegen (knelpunten verdeelproblematiek)
 2 750
 
 2 750
 2 750
 0
 
 
 Ondersteuning bibliotheken
 0
 5 791
 5 791
 5 791
 0
 
 
 Regionale Platforms Fraudebestrijding
 2 006
 
 2 006
 2 006
 0 
 
 
 Tijdelijke stimuleringsregeling intensivering en controle (TSIOC)
 9 690
 
 9 690
 9 690
 0 
 
 
 Uitvoeringskosten inburgering
 23 830
 
 23 830
 23 830
 0 
 
 
 Wijziging betalingsverloop integratie-uitkeringen 2008
 – 45
 
 – 45
 0
 45
 
 
 Wmo
 1 537 600
 2 164
 1 539 764
 1 533 186
 – 6 578
 
 
 Wmo Maatregelen psychosociaal in AWBZ
 0
 1 000
 1 000
 962
 – 38
 
 
 WUW-middelen
 19 416
 
 19 416
 19 416
 0
 
 
 
 TOTAAl IU
 
 
 1 620 247
 
 
 8 955
 
 
 1 629 202
 
 
 1 621 535
 
 
 – 7 667
 
 
 
 
 Decentralisatie-uitkeringen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Aanpak Kindermishandeling
 2 916
 
 2 916
 2 916
 0 
 
 
 Aanpak Marokaans-Nederlandse probleemjongeren
 5 518
 
 5 518
 5 518
 0 
 
 
 Alle troeven in handen
 0
 117
 117
 115
 – 2
 
 
 Antillengemeenten overbrugging
 4 462
 
 4 462
 4 462
 0 
 
 
 Beeldende kunst en vormgeving
 13 500
 
 13 500
 13 500
 0
 
 
 Bewonersinitiatieven wijken G18
 15 000
 
 15 000
 15 000
 0 
 
 
 Bewonersinitiatieven wijken G31
 9 300
 
 9 300
 9 300
 0 
 
 
 Budget 40+ wijken
 30 000
 
 30 000
 30 000
 0 
 
 
 Combinatiefuncties brede scholen
 25 178
 
 25 178
 25 178
 0
 
 
 Cultuurparicipatie
 5 785
 
 5 785
 5 785
 0
 
 
 Drank- en horecawet
 2 175
 
 2 175
 2 175
 0
 
 
 Drugsoverlast Maastricht
 150
 
 150
 150
 0
 
 
 Eergerelateerd geweld
 790
 
 790
 790
 0
 
 
 Gezinscoaches
 124
 
 124
 124
 0 
 
 
 Gezinsmanagers Gouda
 300
 
 300
 300
 0 
 
 
 Herbestemming aandachtswijken
 2 000
 
 2 000
 2 000
 0
 
 
 Herstructurering bedrijventerreinen
 19 000
 
 19 000
 19 000
 0
 
 
 Innovatietrajecten Deltaplan inburgering
 2 764
 
 2 764
 2 764
 0
 
 
 Jeugdwerkloosheid
 59 800
 
 59 800
 59 800
 0
 
 
 Koplopers Homo emancipatiebeleid
 480
 
 480
 480
 0
 
 
 Koplopers tijdbeleid
 50
 
 50
 50
 0 
 
 
 Maatregelen psychosociaal in AWBZ
 1 000
 – 1 000
 0
 0
 0 
 
 
 Pilot Gemengde scholen
 690
 
 690
 690
 0 
 
 
 Pilot VVE
 4 600
 
 4 600
 4 600
 0 
 
 
 Ondersteuning bibliotheken
 5 791
 – 5 791
 0
 0
 0 
 
 
 Polarisatie en radicalisering
 2 983
 
 2 983
 2 983
 0 
 
 
 Regeling taalcoaches
 5 589
 
 5 589
 5 589
 0
 
 
 Schuldhulpverlening Spekman
 3 569
 
 3 569
 3 569
 0
 
 
 SLOK
 15 795
 
 15 795
 15 924
 129 
 
 
 Spoorse doorsnijdingen
 19 807
 
 19 807
 19 807
 0 
 
 
 Sport en bewegen
 7 764
 
 7 764
 7 764
 0 
 
 
 Veilige publieke taak
 176
 
 176
 175
 – 1 
 
 
 Voorbeeldprojecten wijkeconomie
 6 000
 
 6 000
 6 000
 0 
 
 
 Vrouwen uit etnische minderheden
 950
 
 950
 950
 0
 
 
 Wijkactieplannen
 58 500
 
 58 500
 58 500
 0
 
 
 Wijziging betalingsverloop decentralisatie-uitkeringen
2008
 619
 
 619
 0
 – 619 
 
 
 
 TOTAAL DU
 
 
 333 125
 
 
 – 6 674
 
 
 326 451
 
 
 325 958
 
 
 – 493
 
 
 
 
 TOTAAL
 
 
 1 953 372
 
 
 2 281
 
 
 1 955 653
 
 
 1 947 493
 
 
 – 8 160
 
 
 
 
 
 9) Wijziging betalingsverloop algemene uitkering
2009
 Bij Voorlopige Rekening is vastgesteld hoe de in 2009 gerealiseerde uitbetalingen
aan de gemeenten zich verhouden tot het bedrag dat bij de 2e suppletore begroting
2009 voor de uitbetalingen is geraamd. Daarbij is gebleken dat er lagere uitbetalingen
zijn gedaan dan bij Najaarsnota 2009 werden verwacht. Het gaat
hierbij om een verschil van€ – 11 082 000 (negatief).
 
 De reden van het verschil ligt in het feit dat zolang de uitkeringsfactor niet definitief is de omvang van betalingen aan de gemeenten
kan afwijken ten opzichte van wat in de begroting vermeld staat. De oorzaak
ligt bij het verschil tussen raming van de verdeelmaatstaven voor de bepaling
van voorlopige uitkeringsfactor en de verdeelmaatstaven die bij de betalingen
worden gebruikt. Indien bij de betalingen de definitieve verdeelmaatstaven
niet beschikbaar zijn, worden de gegevens van het vorige jaar gebruikt. Op
het moment dat de definitieve gegevens beschikbaar komen, kan het gat tussen
begroting en uitbetaling gedicht worden door de uitkeringsfactor aan te passen.
Het onderdeel wijziging betalingsverloop algemene uitkering zal bij Voorjaarsnota
2010 dan ook met dit bedrag opwaarts worden bijgesteld. Deze mutatie bij Voorjaarsnota
2010 heeft dus nog betrekking op het begrotingsjaar 2009. 
 Verplichtingen
 In de volgende tabel wordt ter toelichting een nadere uitsplitsing gegeven
van de totstandkoming van het verplichtingenbedrag van het gemeentefonds.
Ten opzichte van de 2de suppletore begroting 2009 is het verplichtingenbedrag
met € 77 850 000 gewijzigd.
 Tabel 3: Totstandkoming verplichtingenbedrag gemeentefonds
(x € 1 000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand verplichtingenbedrag
vastgestelde begroting 2009
 
 
 
 
 
 17 662 917
 
 
 
 
 Stand verplichtingenbedrag
1e suppletore begroting 2009
 
 
 
 17 392 034
 
 
 
 
 Stand verplichtingenbedrag
2e suppletore begroting 2009
 
 
 
 17 622 089
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Voorgestelde mutaties
bij slotwet 2009:
 
 
 
 
 
 1)
 Alle troeven in handen (decentralisatie-uitkering)
 117
 
 
 
 2)
 Gemaakte onderzoekskosten Interbestuurlijke
Informatie (IBI)
 350 
 
 
 
 3)
 Wmo: toevoeging i.v.m dure woningaanpassingen
(integratie-uitkering)
 2 164 
 
 
 
 4a)
 Correctie maatregelen psychosociaal
in AWBZ (decentralisatie-uitkering)
 – 1 000
 
 
 
 4b)
 Correctie Maatregelen psychosociaal
in AWBZ (integratie-uitkering)
 1 000 
 
 
 
 5a)
 Correctie ondersteuning bibliotheken
(decentralisatie-uitkering)
 – 5 791
 
 
 
 5b)
 Correctie ondersteuning bibliotheken
(integratie-uitkering)
 5 791 
 
 
 
 6)
 Realisatie Kosten Financiële-verhoudingswet
 – 1 553 
 
 
 
 7a)
 Wijziging betalingsverloop integratie-uitkeringen
2008
 45 
 
 
 
 7b)
 Wijziging betalingsverloop decentralisatie-uitkeringen
2008
 – 619
 
 
 
 7c)
 Wijziging betalingsverloop algemene
uitkering 2008
 77 346
 
 
 
 
 Totaal mutaties bij slotwet
 
 
 
 77 850
 
 
 
 
 Stand verplichtingenbedrag slotwet begroting 2009
 
 
 
 17 699 939
 
 
 
 
 Waarvan
verplichtingenbedrag Kosten Financiële-verhoudingswet
 
 
 
 1 829
 
 
 
 
 Waarvan
verplichtingenbedrag Kosten Waarderingskamer
 
 
 
 1 279
 
 
 
 
 Waarvan
verplichtingenbedrag Budget A+O-fonds
 
 
 
 5 887
 
 
 
 
 Waarvan
verplichtingenbedrag Bijdrage aan VNG inzake WOZ-kosten
 
 
 
 1 000
 
 
 
 
 Waarvan
verplichtingenbedrag Algemene uitkeringen c.a.
 
 
 
 15 734 865
 
 
 
 
 Waarvan
verplichtingenbedrag Integratie-uitkeringen
 
 
 
 1 629 247
 
 
 
 
 Waarvan
verplichtingenbedrag Decentralisatie-uitkeringen
 
 
 
 325 832
 
 
 
 
 
 De wijziging van het uitgavenbedrag is het saldo van een aantal mutaties.
Voor de verklaringen van de in de tabel weergegeven mutaties 1 t/m 6 wordt
verwezen naar de verklaringen bij de overeenkomende mutaties van de «uitgaven».
 7 a t/m c) Wijziging betalingsverloop 2008
 Bij voorjaarsnota 2009 zijn de wijzigingen betalingsverloop van de algemene
uitkering, de decentralisatie-uitkering en de integratie-uitkeringen over
2008 als verplichtingen en als uitgaven geboekt. Dat is niet correct. De wijzigingen
betalingsverloop van 2008 betreffen alleen mutaties in de uitgaven voor 2009.
 Ontvangsten
 Sinds de invoering van de Financiële-verhoudingswet zijn de uitgaven
en de inkomsten op grond van artikel 4 van die wet over ieder uitkeringsjaar
aan elkaar gelijk. Ten opzichte van de tweede suppletore begroting voor 2009
worden de ontvangsten met € – 18 164 000 verlaagd.
 
 
 
 De uitkeringsfactor is de verhouding tussen de voeding van het gemeentefonds
en de totale landelijke uitkeringsbasis. De voeding van het gemeentefonds
is de jaarlijkse omvang van het gemeentefonds zoals wordt vastgesteld via
de normeringsystematiek. De uitkeringsbasis wordt berekend via vermenigvuldiging
van het aantal eenheden van een set van verdeelmaatstaven met bijbehorende
gewichten (bedragen per eenheid).