Wet uitbreiding bestuurlijke handhaving volkgezondheidswetgeving
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-06-30 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Eerste Kamer der Staten-Generaal
 1
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST140828
 2009-2010
 
 31 122
 Uitbreiding van de bestuurlijke handhavingsinstrumenten in de wetgeving
op het gebied van de volksgezondheid
 
 
 
 
 K
 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT
 Aan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal
 
 Den Haag, 12 februari 2010
 
 Tijdens het plenaire debat over het Wetsvoorstel Wubhv van 9 februari
jongstleden heb ik u toegezegd een korte notitie te sturen over het onderwerp
inzagerecht en geheimhouding van cliëntgegevens. Dit mede in het licht
van een door u ontvangen brief van Schalken c.s. van 4 februari 2010.
 
 Tijdens het debat op 9 februari 2010 gaf uw Kamer uiting aan de waarde
die zij hecht aan privacy met betrekking tot medische dossiers. Ik deel dat
met uw Kamer. Om die reden ben ik van oordeel dat met terughoudendheid en
de grootst mogelijke zorgvuldigheid van het inzagerecht gebruik moet worden
gemaakt.
 
 Gebruik maken van het inzagerecht zal uitsluitend onder strikte voorwaarden
gebeuren (als het onmogelijk is een cliënt toestemming te vragen of als
dit onevenredig belastend zou zijn) en onder een strikte procedurele waarborg,
waaronder voorafgaande goedkeuring van het IGZ-werkplan door de minister,
met de daarin vermelde voorgenomen thematische inspectieonderzoeken, en verantwoording
achteraf door de IGZ. In dat werkplan moet heel helder zijn aangegeven wat
het doel van het onderzoek is. Zonder helder doel keur ik het IGZ-werkplan
op dit punt niet goed.
 Ik heb de strikte voorwaarden en procedure nauwkeurig omschreven in mijn
brieven van 5 juni 2009 en 4 december 2009.
 
 Bij thematische onderzoeken onderzoekt de IGZ gedragingen van beroepsbeoefenaren,
bijvoorbeeld hoe het operatieve proces georganiseerd is. Het gaat daarbij
geenszins om de privacy-gegevens van de cliënt.
 In het medisch dossier wordt bijvoorbeeld aantekening gemaakt van het
operatief proces. Het bundelen en vergelijken van die aantekeningen uit een
groot aantal dossiers biedt een schat aan informatie over de kwaliteit van
de operatieve zorg en de wijze van werken volgens de richtlijnen. Het gaat
dus niet om individuele casuïstiek, maar om de werkwijze van de beroepsbeoefenaar
in algemene zin.
 
 Er zijn goede waarborgen dat de cliëntgegevens waarover de IGZ beschikt,
vervolgens niet in andere handen terecht kunnen komen. Ten eerste registreert
de IGZ de verkregen informatie over de cliënt zo beperkt mogelijk en
schermt de IGZ deze goed af, conform de voorschriften van de Wet bescherming
persoonsgegevens (Wpb).
 Ten tweede is op de IGZ dezelfde geheimhoudingsplicht van toepassing die
geldt voor beroepsbeoefenaren. Het zonder zwaarwegende belangen doorbreken
van die geheimhoudingsplicht is een stafbaar feit.
 De wettelijke bepalingen inzake het beroepsgeheim gelden als lex specialis
ten opzichte van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). Dat betekent dat de
Wob die geheimhoudingsbepalingen niet kan doorbreken.
 
 Uit de in de brief van Schalken c.s. aangehaalde jurisprudentie valt niet
te concluderen dat gegevens uit patiëntendossiers op grond van de Wob
aan de openbaarheid prijs gegeven moesten worden. Wat alle aangehaalde zaken
gemeen hebben, is dat doorbreking van het beroepsgeheim niet aan de orde was.
Dat nu te introduceren (afgeleide) beroepsgeheim zal juist voorkomen dat in
de toekomst met succes informatie uit patiëntendossiers kan worden opgevraagd.
Overigens gaat het slechts in één van de vier door Schalken
c.s. genoemde zaken om een Wob-verzoek.
 
 Uw Kamer vroeg of het Openbaar Ministerie (OM) in geen enkel opzicht van
de IGZ overlegging van medische gegevens kan vorderen.
 Het OM kan bij de IGZ geen gegevens vorderen als de IGZ daarvoor de geheimhoudingsplicht
zou moeten schenden. De positie van de IGZ is daarbij identiek aan die van
de beroepsbeoefenaar. Doorbreking van het beroepsgeheim mag slechts indien
een ander belang zwaarder moet worden gewogen, bijvoorbeeld bij gevallen van
kindermishandeling. De passage in het informatieprotocol OM-IGZ die duidt
op het alsnog door het OM kunnen vorderen van medische gegevens, moet in dit
licht worden gelezen.
 
 In het kader van de strafrechtpleging is door uw Kamer ook artikel 162
Wetboek van Strafvordering (Sv) genoemd. Dat artikel kent een aangifteplicht
en een informatieplicht voor ambtenaren die in de uitoefening van hun functie
kennis krijgen van bepaalde strafbare feiten. Die aangifteplicht geldt echter
niet voor personen die zich kunnen beroepen op hun beroepsgeheim, zoals straks
de ambtenaren van de IGZ. Zie hiervoor artikel 162, derde lid Sv.
 
 Ook bij verzoeken door andere toezichthouders (NZa, NMa) is de geheimhoudingsplicht
van IGZ van toepassing.
 
 Tijdens het debat van 9 februari jl. leek het alsof de kwestie van
het inzagerecht zou gaan over een afweging tussen de privacy van de cliënt
en grote administratieve lasten voor de zorgaanbieder.
 Ik ben van mening dat de privacy van de cliënt in dit geval niet
ter discussie staat.
 Er is gewaarborgd dat de IGZ slechts onder strikte voorwaarden en onder
een strikte procedurele waarborg gebruik zal maken van het inzagerecht zonder
voorafgaande toestemming van de cliënt.
 De cliëntgegevens waarover de IGZ beschikt, kunnen vervolgens niet
in andere handen terecht komen (beperkte registratie door IGZ, goede afscherming
gegevens door de IGZ, geheimhoudingsplicht IGZ ook jegens het OM, geheimhoudingsplicht
gaat boven de Wob).
 De bovengenoemde waarborgen heb ik ingebouwd zodat de privacy van de cliënt
beschermd is en blijft. Dat is en blijft mijn belangrijkste uitgangspunt op
dit dossier.
 
 Ik ben dan ook van mening dat, nu er geen risico bestaat dat cliëntgegevens
in verkeerde handen vallen of worden misbruikt, er geen rechtvaardiging bestaat
voor een verhoging van de administratieve lasten voor zorgaanbieders/beroepsbeoefenaren
door een regeling van voorafgaande verklaring van geen bezwaar door de cliënt
of door het laten anonimiseren van medische dossiers. Het kabinet streeft
immers ook naar beperking van de toezichtslasten waar dat verantwoord is.
 
 Uw Kamer vroeg ook naar de situatie waarbij de IGZ bij thematisch onderzoek
stuit op overtredingen van beroepsbeoefenaren in individuele gevallen die
geen onderwerp van het thematisch onderzoek zijn.
 Hierbij blijft de privacy van de cliënt altijd uitgangspunt. De IGZ
is ook in deze gevallen gehouden aan dezelfde geheimhoudingsplicht als de
beroepsbeoefenaren.
 Indien er door de IGZ in het kader van thematisch onderzoek strafbare
feiten worden geconstateerd van handelen of nalaten van de beroepsbeoefenaar,
zal de IGZ daar in overleg over treden met het OM.
 
 Uw Kamer vroeg ook naar de administratieve afhandeling van bestuurlijke
boetes door de Voedsel en Waren Autoriteit (VWA) in relatie tot de geheimhouding
van cliëntgegevens.
 De IGZ stelt bij geconstateerde beboetbare feiten een boeterapport op.
In een dergelijk boeterapport staan de feiten die de overtreding door de instelling
of beroepsbeoefenaar onderbouwen. In het boeterapport staan in principe geen
privacy-gegevens van de cliënt.
 Het Bureau bestuurlijke boete van de VWA ondersteunt de inspectie bij
de afhandeling van het boeteproces vanaf het moment dat er een boeterapport
door de IGZ is opgemaakt. Mocht vermelding van persoonsgegevens van een cliënt
in het boeterapport evenwel toch nodig zijn voor de onderbouwing van het geconstateerde
feit ten behoeve van het opleggen van de bestuurlijke boete, dan zal de IGZ
het boeteproces zelf ter hand nemen zonder assistentie van de VWA.
 
 Ik ga ervan uit dat ik met deze brief heb voldaan aan mijn toezegging
in het debat van 9 februari 2010.
 
 De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
 A. Klink