Verslag van een algemeen overleg, gehouden op 15 september 2011, inzake notitie privacybeleid
Staten-Generaal — Kamerstuk Verslag
Datum: 2014-07-01 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2011-2012
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 32 761
 
 Verwerking en bescherming persoonsgegevens
 
 
 Nr. 2
 VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEG
 Vastgesteld 
		18 oktober 2011
 
 
 
 
 De vaste commissie voor Veiligheid en Justitie1Samenstelling:Leden: Van der Staaij (SGP), Arib (PvdA), Çörüz (CDA), Bruins Slot (CDA), De Roon (PVV), voorzitter, Brinkman (PVV), Vermeij (PvdA), ondervoorzitter, Van Raak (SP), Thieme (PvdD), Gesthuizen (SP), Dibi (GroenLinks), Van Toorenburg (CDA), Peters (GroenLinks), Berndsen (D66), Van Nieuwenhuizen-Wijbenga (VVD), Schouw (D66), Marcouch (PvdA), Van der Steur (VVD), Recourt (PvdA), Hennis-Plasschaert (VVD), Helder (PVV), Taverne (VVD) en Schouten (ChristenUnie).Plv. leden: Dijkgraaf (SGP), Bouwmeester (PvdA), Van Bochove (CDA), Koopmans (CDA), Dille (PVV), Elissen (PVV), Smeets (PvdA), Kooiman (SP), Ouwehand (PvdD), Karabulut (SP), Van Tongeren (GroenLinks), Smilde (CDA), Voortman (GroenLinks), Pechtold (D66), Van der Burg (VVD), Koşer Kaya (D66), Kuiken (PvdA), De Liefde (VVD), Spekman (PvdA), Azmani (VVD), Bontes (PVV), Dijkhoff (VVD) en Slob (ChristenUnie). en de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken2Samenstelling:Leden: Van Bommel (SP), Van der Staaij (SGP), Timmermans (PvdA), Albayrak (PvdA), Ormel (CDA), Ferrier (CDA), Cörüz (CDA), Eijsink (PvdA), ondervoorzitter, Irrgang (SP), De Roon (PVV), Voordewind (ChristenUnie), Pechtold (D66), voorzitter, Ten Broeke (VVD), Thieme (PvdD), Peters (GroenLinks), Kortenoeven (PVV), Bosman (VVD), Dikkers (PvdA), El Fassed (GroenLinks), Hachchi (D66), Dijkhoff (VVD), Driessen (PVV) en De Caluwé (VVD).Plv. leden: Van Raak (SP), Dijkgraaf (SGP), Samsom (PvdA), Bruins Slot (CDA), Haverkamp (CDA), Knops (CDA), Arib (PvdA), Jasper van Dijk (SP), De Mos (PVV), Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie), Schouw (D66), Hennis-Plasschaert (VVD), Ouwehand (PvdD), Sap (GroenLinks), Wilders (PVV), Leegte (VVD), Heijnen (PvdA), Braakhuis (GroenLinks), Van Veldhoven (D66), Taverne (VVD), Bontes (PVV), Mulder (VVD) en Recourt (PvdA). hebben op 15 september 2011 overleg gevoerd met
				 staatssecretaris Teeven van Veiligheid en Justitie en met minister Donner van
				 Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties over:
 
 
 –
 
 de brief van de staatssecretaris van Veiligheid en Justitie
						d.d. 29 april 2011 over het kabinetsstandpunt inzake de verwerking van
						gegevens en de bescherming van gegevens en een nadere visie op de Europese en
						internationale ontwikkeling op het gebied van gegevensverwerking (
 
 32 761, nr. 1
 
 ).
 
 
 
 Van dit overleg brengen de commissies bijgaand geredigeerd
				 woordelijk verslag uit.
 
 
 
 
 
 De voorzitter van de vaste commissie voor
			 Veiligheid en Justitie,
 
 De Roon
 
 
 
 De voorzitter van de vaste commissie voor
			 Binnenlandse Zaken,
 
 Dijksma
 
 
 
 De griffier van de vaste commissie voor
			 Veiligheid en Justitie,
 
 Nava
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Voorzitter: De Roon
 
 
 Griffier: Hessing-Puts
 
 
 Aanwezig zijn acht leden der Kamer, te weten: De Roon, Elissen,
				Van Raak, Recourt, Schouw, Van der Steur, Thieme, Van Toorenburg,
 en staatssecretaris Teeven van Veiligheid en Justitie en minister
				Donner van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, die vergezeld zijn van
				enkele ambtenaren van hun ministeries.
 De voorzitter: Ik open de vergadering
				en heet alle aanwezigen welkom.
 
 De heer Recourt (PvdA): Voorzitter.
				 Uitgangspunt voor de PvdA is het gegeven dat iedere burger eigenaar is van zijn
				 eigen persoonsgegevens. Alleen met zijn uitdrukkelijke toestemming kan een
				 derde daar wat mee doen. Die toestemming kan ook weer worden ingetrokken. Dat
				 gegeven moet doordrongen zijn in alle regelgeving rond privacy, publiek en
				 privaat. We leven in een digitale wereld, waarin we geen overzicht meer hebben
				 waar en bij wie onze persoonsgegevens worden bewaard. De overheid moet zo goed
				 mogelijk borgen dat onze privacy niet meer worden geschonden dan strikt
				 noodzakelijk. Dat moet zij in de eerste plaats doen voor haar eigen handelen.
				 De overheid verwerkt en de actualiteit beschermt zeer grote hoeveelheden
				 vertrouwelijke gegevens. In de tweede plaats heeft de overheid de opdracht om
				 het omgaan met vertrouwelijke gegevens door bedrijven goed te regelen. Zo moet
				 de overheid ervoor zorgdragen dat bedrijven alleen na uitdrukkelijke
				 toestemming commercieel gebruikmaken van persoonsgegevens.
 Eerst iets over die private bedrijven. De PvdA wil dat
				 socialemediasites nadrukkelijk en duidelijk toestemming vragen voor het gebruik
				 van privacygevoelige gegevens, dus niet stiekem ergens iets ontvinken. Wij
				 vragen de minister of hij dit uitgangspunt deelt en hier actief op gaat
				 toezien. Niet in de zin van zelfregulering, maar van accountability. Gewoon de
				 waakhond laten controleren. Persoonsgegevens leveren de Googles en Linkedln’s
				 van deze wereld namelijk veel geld op. Met uitdrukkelijke toestemming, informed
				 consent, zoals de wet dat vereist, is dat geen probleem. Geen stiekem gedoe
				 meer en geen diefstal van persoonsgegevens. Verder vraag ik de minister of hij
				 een collectieve actie mogelijk wil maken, zodat de burgers of de
				 belangenbehartigers gezamenlijk de mogelijkheid krijgen schadevergoeding te
				 halen bij de civiele rechter bij privacyschending. Dan krijgen burgers zelf ook
				 tanden om te bijten.
 Artikel 5 van de Wet bescherming persoonsgegevens (Wbp) bepaalt
				 dat de ouders van kinderen tot 16 jaar toestemming moeten geven voor het
				 verstrekken van persoonsgegevens. Kan de minister of staatssecretaris mij
				 zeggen hoe de wet op dit punt wordt gehandhaafd? Is de minister bereid het zo
				 te regelen, als handreiking in de goede richting, dat als voorwaarde voor het
				 verstrekken van persoonlijke gegevens van minderjarigen via een e-mail apart
				 toestemming van de ouders wordt gevraagd? Die toestemming kan dan niet via de
				 sites zelf worden geven, maar moet via een aparte e-mail worden gegeven. Zo
				 weten ouders op welke sociale netwerken en mediasites hun kinderen acteren.
				 Verder wil mijn fractie dat de overheid regels stelt, zodat alleen vriendjes
				 – dus personen die de kinderen kennen en die ze actief toestemming hebben
				 gegeven voor toegang – toegang hebben tot het profiel van die minderjarigen.
				 Een kind zit niet te wachten op een hijgerige 60-jarige op Hyves. Dat is
				 privacy by design. Wil de overheid erop toezien dat private partijen het zo
				 organiseren dat ouders worden geholpen bij de opvoeding en dat kinderen
				 verstoken blijven van aandacht op internet van volwassenen die niet deugen? Wij
				 overwegen een motie op dit punt.
 Dan ga ik naar de publieke sector, de meldplicht datalekken.
				 Wij steunen het voornemen van het kabinet om de meldplicht bij de
				 toezichthouders in te stellen als gevolg van ontoereikend gebleken
				 beveiligingsmaatregelen. Een actuele discussie. Ik laat het hierbij omdat er
				 een apart algemeen overleg over zal plaatsvinden. Vanmorgen was er van alles op
				 het nieuws over veertien incidenten, de veiligheid van de Staat enz. Ik vraag
				 de minister of staatssecretaris of hij hier wellicht wat kou uit de lucht kan
				 halen.
 Wat betreft bestuurlijke beboeting voor privacyschendingen bij
				 de toezichthouder zelf vinden wij het prima dat het College bescherming
				 persoonsgegevens (CBP) deze boetetanden krijgt naast de last onder dwangsom.
				 Het is een volgende stap in het optuigen van een effectieve
				 privacywaakhond.
 Dan kom ik op het belangrijkste stuk, wat mijn fractie betreft.
				 Wij vragen het CBP steeds meer, maar geven hem steeds minder. Het CBP valt
				 onder een generieke korting van 7%. Ik vraag de minister of staatssecretaris
				 hoe het CBP die extra ambitie moet realiseren met minder middelen. Meer
				 concreet: hoeveel onderzoeken kan het CBP jaarlijks nog uitvoeren als de
				 bezuinigingen plus die extra taken zijn gerealiseerd?
 Het kabinet wil de termijn voor de bewaring van camerabeelden
				 van particuliere camera's gelijkmaken aan de termijn voor de bewaring van
				 beelden die door camera's van gemeenten worden opgenomen. Dat betekent concreet
				 dat de bewaartermijn wordt opgetrokken van 24 uur naar vier weken. De PvdA
				 heeft daar geen bezwaar tegen, mits gegarandeerd wordt dat die gegevens niet op
				 straat komen te liggen. Nu gebeurt het te vaak dat bewijs wordt gewist.
 Bij privacy gaat het om het zoeken naar balans en
				 proportionaliteit. Maatregelen die ingrijpen in het leven van burgers moeten
				 niet verdergaan dan noodzakelijk. Dit kabinet laat zich in het eerste jaar
				 kennen als een kabinet dat erg praktisch is. Rechtsbeschermende elementen die
				 in de weg zitten, zoals het Europese Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) en
				 het verdrag erachter, moeten aan de kant. Ik hoop in de antwoorden van de
				 minister of staatssecretaris te horen dat privacy niet wordt gezien als zo'n
				 lastig obstakel, maar als wezenlijk en essentieel onderdeel van de samenleving.
				 Ik hoop dat dit kabinet hier de balans weet te vinden. De PvdA zal het kabinet
				 kritisch volgen op dit punt.
 
 
 De heer Schouw (D66): Voorzitter.
				 Vrijheid en zelfontplooiing staan centraal en bescherming van de persoonlijke
				 levenssfeer is daarbij cruciaal. Privacy is gelukkig geen besmet woord meer,
				 maar hoger op de maatschappelijke en politieke agenda gekomen. D66 is daar blij
				 mee. De vraag is of de Notitie privacybeleid van dit kabinet wel de versterking
				 van de bescherming van de persoonlijke levenssfeer brengt, waar we op hadden
				 gehoopt. Naar de opvatting van mijn fractie is deze notitie eigenlijk niet meer
				 dan een likje oude margarine op een al bestaande bruine boterham. Wat zijn nou
				 de nieuwe maatregelen die de privacy echt gaan beschermen? Mijn constatering is
				 dat de regering op dit punt toch een beetje achteroverleunt en te vrijblijvend
				 opereert in het privacydossier. Ik mis ook een heldere en krachtige visie. Ik
				 zal een aantal onderwerpen uit de notitie langslopen.
 Eerst de meldplicht datalekken. Dat is een welkom voorstel,
				 hoewel het wat lang geduurd heeft. Het zou medio 2011 in consultatie gaan en ik
				 vraag het kabinet of dat gelukt is. Het is belangrijk om het tempo erin te
				 houden, zeker gezien het feit dat het vorige kabinet al een verankering in de
				 Wbp had toegezegd. Wat is precies de reikwijdte van die meldplicht? Gaat het
				 niet alleen om het verlies van persoonsgegevens, maar ook om diefstal van die
				 gegevens? Hoe zou die beoogde meldplicht uitwerken als je die bijvoorbeeld zou
				 leggen langs de casus DigiNotar? Hoe zou het scenario van de staatssecretaris
				 eruitzien als zijn wet op dit punt al in werking was getreden? Ik begrijp uit
				 het stuk dat zowel betrokkene als de toezichthouder wordt ingelicht. Ik vraag
				 de staatssecretaris of er geen poortwachtersrol voor de toezichthouder is. Is
				 die toezichthouder steeds een en dezelfde of is die toezichthouder sectoraal
				 georganiseerd?
 Ik lees dat er voor de handhaving sprake zal zijn van punitieve
				 sancties. Kan de staatssecretaris aangeven of dit betekent dat buiten het
				 domein van de bestuurlijke boete zal worden gekeken? Hoe zit het met de
				 Europese dimensie hiervan? Wil dit kabinet ook in Europees verband zo'n
				 meldplicht? Anders moeten bedrijven straks misschien aan meer dan twintig
				 verschillende regimes voldoen. Welke landen hebben al zo'n meldplicht
				 ingevoerd?
 De andere kant van het verhaal is het voorkomen van een
				 datalek. Hoe beoordeelt de staatssecretaris de huidige stand van zaken met
				 betrekking tot de handhaving en sanctionering van misbruik van
				 persoonsgegevens? Zitten we daar met z'n allen voldoende adequaat bovenop,
				 bijvoorbeeld bij het gebruik voor doeleinden buiten het domein van de
				 doelbinding en in gevallen van grove nalatigheid of diefstal van
				 persoonsgegevens? Welke mogelijkheden zijn er om direct misbruik te straffen,
				 privaatrechtelijk of via de onrechtmatige daad? Zijn die straffen voldoende
				 afschrikwekkend of vertrouwt de staatssecretaris hiervoor uitsluitend op de
				 nieuw te creëren boetebevoegdheid van het CBP? Dan hebben we nu ter voorkoming
				 van die datalekken eigenlijk geen waterdicht controlesysteem. Dan kan er van
				 alles en nog wat gebeuren en als er wat gebeurt schreeuwen we moord en brand.
				 Hoe preventief is het beleid op dat punt?
 Is het kabinet van plan het CBP op te tuigen als een strenge
				 waakhond, zoals wij noodzakelijk vinden voor het beschermen van de privacy? Er
				 komen meer taken en bevoegdheden bij, maar het budget wordt steeds minder. Met
				 minder geld kun je dit allemaal niet waarmaken, dus wij vrezen dat als het
				 kabinet zo doorgaat de waakhond al gauw een schoothondje wordt. Wij verbazen
				 ons ook over het feit dat het kabinet bezwaar en beroep wil openstellen tegen
				 een definitief rapport van bevindingen van het CBP. Op tal van plekken perkt
				 het kabinet inspraak en bezwaar in, maar hier wordt het juist uitgebreid. Het
				 is voor mij een raadsel waarom dat gebeurt.
 De belangrijke motie-Franken brengt tot uitdrukking dat de
				 Notitie privacybeleid niet voldoende is in de ogen van de Eerste Kamer. Hoe
				 gaat het kabinet uitvoering geven aan de motie-Franken? Kan het kabinet
				 toelichten waarom het het privacy impact assessment niet verplicht wil stellen?
				 Ik heb het idee dat de samenleving daarop zit te wachten.
 
 De heer Van Raak (SP): Voorzitter.
				Eindelijk kunnen we weer serieus debatteren over de privacy. Een paar jaren
				geleden hebben we de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv) bijna
				Kamerbreed, op de SP na, aangenomen. De Eerste Kamer heeft die wet onlangs naar
				de prullenbak verwezen. Ik weet nog dat tijdens dat debat de heer Boekestijn
				van de VVD mij vroeg waarom ik sympathisant van de Taliban was. Dat gebeurde er
				een paar jaar geleden als je vragen stelde over privacy. Tegenwoordig hebben
				wij in de Kamer mevrouw Hennis-Plasschaert van de VVD. Samen met haar en
				anderen in de Kamer hebben wij de opslag van vingerafdrukken in een databestand
				tegengehouden. Je ziet dat er in de Kamer echt iets is veranderd. Een ander
				voorbeeld is de Paspoortwet (Ppw). De heer Brinkman van de PVV zei bij de
				behandeling van die wet: politie, justitie en inlichtingendiensten moeten
				zoveel mogelijk informatie van mensen kunnen krijgen, want als je niks te
				verbergen hebt, heb je niks te vrezen. Dat is echt de retoriek van toen. Over
				de heer Elissen, ook van de PVV, mocht ik lezen dat hij kritische vragen gaat
				stellen over de bemoeienis van de veiligheidsdiensten in de Verenigde Staten
				(VS) met onze burgers. Ontzettend goede ontwikkelingen. Er is eindelijk weer
				ruimte in deze Kamer om serieus te spreken over privacy.
 De heer Elissen (PVV): Ik begreep dat
				de heer Van Raak het onterecht vindt dat als hij vragen stelt over de Taliban,
				hij gezien wordt als sympathisant van de Taliban. Maar hij doet nu hetzelfde.
				Als ik vragen stel over de Amerikanen wil dat niet zeggen dat ik sympathisant
				ben van de Amerikanen. Maar voor alle duidelijkheid: ik heb niets tegen de
				Amerikanen.
 De heer Van Raak (SP): Ik heb ook
				niets tegen de Amerikanen. Er wonen heel goede mensen in dat land, alleen de
				regeringen zijn daar wat vreemd.
 De heer Elissen (PVV): Is de heer Van
				Raak het met mij eens dat we niet al te snel conclusies moeten trekken uit het
				simpele feit dat we vragen stellen en dat we de vragen sec op hun merites
				moeten beoordelen?
 
 De heer Van Raak (SP): Ik ben blij
				 dat hier niet de heer Brinkman zit, maar de heer Elissen die kritische vragen
				 stelt over en opkomt voor de privacy. Dat was bedoeld als compliment.
 Door die wet Uniting and Strengthening America by Providing
				 Appropriate Tools Required to Intercept and Obstruct Terrorism Act of 2001 (USA
				 PATRIOT Act) – alleen die naam al – ben je als je kritische vragen stelt
				 over privacy geen goede vaderlander, geen goede Amerikaan. Klopt het dat de
				 minister of staatssecretaris eisen wil stellen aan de aanbesteding?
				 Bijvoorbeeld voor bedrijven als Microsoft of Google, die een server hebben
				 staan in de VS en die mogelijk informatie over Nederlandse burgers aan de
				 Amerikaanse overheden doorgeven, ook als wij dat in Nederland niet willen?
				 Kloppen de verhalen dat de regering eisen wil stellen aan de aanbesteding,
				 zodat dit soort bedrijven niet meer in aanmerking komt voor zo'n aanbesteding
				 of die in ieder geval niet meer kan winnen? Het zou een heel grote winst zijn
				 als wij kunnen afspreken dat we soeverein zijn in Nederland en als als wij in
				 Nederland de privacy van onze burgers beschermen een ander land er niet met de
				 gegevens van onze burgers vandoor kan gaan. Om wat voor soort gegevens gaat het
				 eigenlijk in die USA PATRIOT Act? Gaat het om vliegbewegingen of
				 telecomverkeer? En wat gebeurt er met die data? Wordt dat gebruikt voor
				 datamining? Is dat de reden waarom er mogelijk Nederlanders staan op de
				 terroristenlijst van Amerika, die al tussen de 500 000 en miljoen mensen
				 bevat? Die lijst is op een idiote manier tot stand gekomen. Dat vindt onze
				 regering ook. Staan daar Nederlanders op en wat betekent dat voor die mensen?
				 Ik hoop dat de regering hier vandaag kan mededelen dat de aanbestedingsregels
				 worden aangepast.
 We hebben het toezicht op de privacy min of meer uitbesteed aan
				 het CBP. Dat is een goed college en dat krijgt in de toekomst veel werk te
				 doen. Waarom gaat de regering daarop bezuinigen?
 De SP-fractie heeft al lang geleden gevraagd waarom er niet
				 meer sancties en boetes zijn. Grote bedrijven die de privacy schenden, lachen
				 om die paar duizend euro boete die ze krijgen. In november 2009 heeft de
				 regering al toegezegd dat het sanctiearsenaal en de boetes zouden worden
				 uitgebreid. Ik vraag de staatssecretaris de schenders van privacy eens aan te
				 pakken. Waar blijft die wet? Waar blijven de sancties en boetes?
 Wij hebben vragen over het feit dat de kans bestaat dat het CBP
				 wordt kapot geprocedeerd, doordat bedrijven straks bezwaar en beroep kunnen
				 aantekenen tegen het rapport van bevindingen, de feitenverzameling. Ik vind het
				 goed als mensen in beroep gaan tegen conclusies, maar niet tegen het
				 feitenmateriaal. Dat kan door grote bedrijven, waar we hier mee te maken
				 hebben, aangegrepen worden voor oneindige rechtszaken. Waarom wil de regering
				 bezwaar en beroep mogelijk maken tegen het rapport van bevindingen? Aan de
				 andere kant zou het, als het CBP straks meer sancties en boetes kan opleggen,
				 misschien wel goed zijn om die bevindingen openbaar te maken, net als de
				 conclusies en de sancties. Volgens mij levert het CBP goed werk, dus dat kan
				 geen probleem zijn.
 Vroeger konden mensen naar het CBP met klachten en vragen over
				 hun persoonlijke situatie. Daar heeft het college nu het geld en de mensen niet
				 meer voor, want ze moeten van de regering zo veel doen en er wordt ook nog
				 bezuinigd. Er is wel een website, www.mijnprivacy.nl, maar dat is toch niet
				 hetzelfde. Er moet een persoon zijn waar je heen kunt als je vragen hebt.
				 Vroeger zat die persoon bij het CBP, maar dat is ook de toezichthouder. Het is
				 een beetje raar om te klagen bij de toezichthouder. Waar kunnen mensen naartoe
				 met vragen, bijvoorbeeld als ze op die rare lijst van de Amerikanen staan, die
				 door datamining tot stand is gekomen? Kunnen ze met de minister of
				 staatssecretaris bellen? Waar kunnen ze anders heen?
 
 
 Mevrouw Thieme (PvdD): Voorzitter.
				 Privacy is een recht dat steeds meer en steeds vaker geschonden wordt. De
				 geesten worden daar rijp voor gemaakt. In een wereld waar staatsvijanden en
				 cybercriminelen een bedreiging vormen voor al onze verworvenheden, inclusief de
				 privacy, zullen veel mensen openstaan voor overheidsmaatregelen die de privacy
				 inperken. Dat is ten onrechte. We moeten ons realiseren dat we in een tijd
				 leven waarin Google ons surfgedrag te gelde maakt, TomTom informatie over ons
				 gaan en staan te koop aanbiedt en camera's op straat vastleggen op welke
				 momenten we waar zijn, ondersteund door OV-chipkaarten die dat kunnen
				 bevestigen. In een land waar de huidige vicepremier in een vorige functie
				 meende te kunnen zeggen dat hij liever tien onschuldigen in de gevangenis ziet
				 dan één schuldige op straat, moeten we waakzaam zijn bij het bewaken van
				 grondrechten die al te gemakkelijk met een beroep op bijzondere omstandigheden
				 buiten werking worden gesteld. Juist nu veel burgers in paniek zijn over het
				 financiële noodweer dat is veroorzaakt door politiek opportunisme is het zaak
				 om geen misbruik te maken van die omstandigheden. We moeten de privacy blijven
				 zien als een grote verworvenheid in de westerse beschaving en los daarvan als
				 een onvervreemdbaar grondrecht. In de Eerste Kamer is de motie-Franken
				 aangenomen met criteria waaraan het kabinet zou moeten voldoen bij het
				 toepassen van privacybeperkende maatregelen. Te weinig komt daarvan terug in de
				 Notitie privacybeleid van het kabinet en wij betreuren dat. Het is niet alleen
				 de ruime meerderheid waarmee de motie-Franken werd aangenomen, maar ook de
				 denktrant van waaruit geschreven werd, die vraagt om navolging. Kan het kabinet
				 toezeggen dat de motie-Franken met nadruk en integraal zal worden uitgevoerd
				 wanneer sprake is van privacybeperkende maatregelen?
 Om te beginnen zou er een meldplicht dienen te worden ingevoerd
				 ingeval van datalekken. Wanneer lekken worden vastgesteld, dienen betrokkenen
				 daarvan onverwijld op de hoogte gebracht te worden. Vanuit een centraal
				 meldpunt met een serieus mandaat kunnen de noodzakelijke maatregelen getroffen
				 worden ingeval van datalekken. Het fiasco met DigiNotar is een goed voorbeeld,
				 waarmee we leergeld betaald zouden moeten hebben. Als er maar enige dreiging is
				 dat persoonsgegevens in verkeerde handen kunnen vallen, dienen betrokkenen en
				 de overheid via genoemd meldpunt op de hoogte te worden gebracht. Is de
				 regering bereid om een dergelijk meldpunt op korte termijn in te stellen?
 Verder dient er een serieus sanctiebeleid te worden gevoerd,
				 dat overtredingen van de privacywetgeving zwaar bestraft, zozeer dat
				 potentiële overtreders niet snel doorgaan met hun plannen op basis van
				 gecalculeerd risico. Het recht op inzage en verwijdering van privacygevoelige
				 gegevens behoort daar onderdeel van uit te maken. Het meldingsregister van het
				 CBP moet gehandhaafd worden en vormt een onmisbaar instrument in de opsporing
				 van misstanden.
 Het is te prijzen dat het kabinet de wetgeving rond de privacy
				 wil aanpassen aan de laatste stand van de techniek en de laatste opvattingen op
				 het gebied van privacy. Maar gewaakt dient te worden tegen inperking van
				 vrijheden van grondrechten, die in afgelopen decennia zwaar bevochten zijn. Het
				 CBP en de burgerrechtenbeweging Bits of Freedom moeten met nadruk betrokken
				 worden bij de totstandkoming van nieuwe wetgeving, omdat zij bij uitstek
				 expertise op dit terrein hebben opgebouwd. Ook is het werk van het college
				 dermate belangrijk dat haar gezag niet moet worden uitgehold, zoals Jacob
				 Kohnstamm, voorzitter van het CBP, constant aangeeft. Het gezag van het CBP
				 dient gewaarborgd te worden met serieuze sancties die zelfstandig opgelegd
				 kunnen worden, zoals nu reeds het geval is bij andere toezichthouders. Graag
				 hoor ik van het kabinet of en in hoeverre het bereid is om het CBP en Bits of
				 Freedom met meer nadruk te betrekken bij nieuwe wetgeving op het terrein van
				 privacybeleid. In hoeverre is dat al gebeurd? Is het kabinet met onze fractie
				 van mening dat privacy nooit mag worden ingeruild om gevoelens van onveiligheid
				 te compenseren c.q. te vervangen door een andere onveiligheid?
 
 
 Mevrouw Van Toorenburg (CDA):
				 Voorzitter. In het regeerakkoord wordt op verschillende plaatsen krachtig
				 ingezet op meer aandacht voor informatiebeveiliging en bescherming van
				 persoonsgegevens. Laat mij meteen zeggen dat dat soort passages ons zeer
				 aanspreekt. Er staan wel noodzakelijke maatregelen in het regeerakkoord die ons
				 meer pijn doen. Het is goed dat wij vandaag de breed gesteunde motie-Franken in
				 herinnering roepen. Alleen de VVD steunde deze motie niet in de Eerste Kamer.
				 Wij willen graag van het VVD-duo van vandaag horen hoe de motie-Franken bij
				 deze heren ligt. De motie-Franken is een CDA-motie die door de VVD niet werd
				 gesteund. Graag een reactie hierop van de bewindspersonen.
 Ik wil allereerst ingaan op het cameratoezicht. Dit is een
				 kwestie van aanpak door decentrale overheden en particulieren. Het is heel goed
				 dat het kabinet voornemens is om de bewaartermijnen voor de beelden gelijk te
				 trekken: nu is het voor de overheid 4 weken en voor particulieren 24 uur.
				 Hierdoor ontstaat minder tijdsdruk en meer ruimte voor burgers en bedrijven om
				 af te wegen of zij de beelden wensen te gebruiken voor het verbeteren van hun
				 eigen veiligheid of voor het doen van aangifte. Heel actueel in dezen is de
				 discussie wat particulieren met deze beelden mogen doen. Concreet: mag een
				 ondernemer die beelden heeft van een overval op zijn zaak deze op internet
				 zetten of moet hij dan zwaar worden beboet? Wat het CDA betreft is het de
				 omgekeerde wereld om een ondernemer een boete op te leggen, omdat hij de
				 privacy van zijn overvallers zou hebben geschonden. Die schending hadden de
				 overvallers namelijk vrij gemakkelijk kunnen voorkomen door de ondernemer niet
				 te overvallen.
 
 De heer Recourt (PvdA): Hoe weet je
				dat het de overvaller is? Volgens mij is het nog een verdachte. Is het niet
				beter de minister aan te spreken om de politie zijn werk beter te laten doen?
				Volgens mij is het een taak van de politie om die overvaller op te sporen.
 Mevrouw Van Toorenburg (CDA): Dat is
				een heel terecht punt. Ik heb met de heer Recourt mooie debatten mogen voeren
				in het reces. Ik maak af wat ik wilde zeggen, want dan geef ik ook het antwoord
				op zijn vraag. Wij mogen namelijk onze ogen niet sluiten voor de gevaren die
				dit met zich kan meebrengen. Als een ondernemer zomaar beelden van passanten op
				internet plaatst met de duiding dat die mensen zijn winkel hebben overvallen,
				hebben we een serieus probleem. Bovendien hecht het CDA aan het
				geweldsmonopolie van de politie. Wij stimuleren liever niet het eigen rechter
				spelen. Bovendien kan dit gevaarlijk zijn. Heel veel mensen hebben een
				beveiligingsinstallatie in hun huis en tegenwoordig betaalt de verzekering soms
				niet uit als je hem niet had aanstaan. In wat voor rol gaan we burgers dan
				dwingen? Wij begrijpen heel goed dat je daar voorzichtig mee moet zijn. Wij
				hebben onze oplossing al gegeven in het reces. Laat iedereen die beelden en/of
				geluidsopnames heeft van een misdrijf deze presenteren aan de politie. Die kan
				vervolgens bekijken of de verdachten bekenden zijn. Onze voorkeur gaat ernaar
				uit dat de politie die beelden beoordeelt en ze op internet plaats, al dan niet
				nadat daadwerkelijk aangifte is gedaan. Wij verzoeken de staatssecretaris om
				dat nader uit te werken en tot die tijd geen boetes te geven, zeker niet van
				Neelie Kroes-achtige proporties.
 De heer Van Raak (SP): Principieel is
				er veel over te zeggen, maar praktisch ook. Het is niet zo dat er in Nederland
				te weinig beelden van boeven worden gemaakt. Er worden voortdurend beelden
				gemaakt, overal en door iedereen. Het probleem is dat de politie geen mensen en
				middelen heeft om die allemaal goed te bekijken, dus als iedereen zijn beelden
				naar de politie stuurt, zou dat wel eens een teleurstelling kunnen worden. Die
				agenten zitten heus niet te wachten om al die opnames te bekijken, laat staan
				onderzoek te doen. Zullen we bij het begin beginnen?
 Mevrouw Van Toorenburg (CDA): Ik heb
				in het reces veel met de politie gepraat. Zij zegt dat ze er klaar voor is en
				het graag wil, omdat het haar veel tijd gaat schelen. Zij wil daar graag een
				prioriteit van maken en een goede website optuigen zodat ze burgers kan
				betrekken bij het oplossen van delicten. Daarom vragen wij aan het kabinet om
				dit te organiseren.
 De heer Van Raak (SP): Natuurlijk wil
				de politie dat heel graag. Met elke burger die kan meehelpen met het vangen van
				boeven zijn ze heel erg blij. Maar als mevrouw Van Toorenburg met de mensen van
				de werkvloer had gepraat, had ze gehoord dat ze daar op dit moment de mensen
				niet voor hebben en dat de gaten nu gevuld worden met aspiranten en
				vrijwilligers. Dit is het organiseren van teleurstellingen bij agenten die een
				hoop beelden binnenkrijgen, maar niks kunnen doen en bij burgers die een hoop
				beelden sturen waar weinig mee gebeurt.
 Mevrouw Van Toorenburg (CDA): Denkt
				de SP een monopolie te hebben op praten met mensen op de werkvloer? Ik praat
				met niemand anders dan mensen op de werkvloer. Ik ga de straat op met agenten
				en die vertellen mij wat ik net zei. Daarom vraag ik aan het kabinet om het uit
				te werken.
 De heer Schouw (D66): Ik begrijp heel
				goed dat het CDA opkomt voor de ondernemers, maar ik ken het CDA ook als een
				partij die zegt dat rechtshandhaving en het recht wel in goede banen moeten
				worden geleid. Mevrouw Van Toorenburg sprak over een voorkeur voor het
				aanbrengen van beelden bij de politie. Dat vind ik onduidelijk, want dat laat
				ruimte aan ondernemers en particulieren om in het wilde weg beelden via
				websites te verspreiden. Ik vraag haar of het niet verstandig is dat alleen een
				overheidsmonopolist die beelden aan het internet mag toevertrouwen. Wie zich
				daar niet aan houdt, zou een bekeuring moeten krijgen.
 Mevrouw Van Toorenburg (CDA): Dat is
				anders geformuleerd hetzelfde als ik zei. Alleen over die boetes wil ik het
				niet hebben tot ik een fatsoenlijke regeling zie, waardoor mensen die beelden
				naar de politie kunnen brengen en er daar wat mee gebeurt. Daar gaat mijn
				voorkeur naar uit, want dan hoeven burgers het helemaal niet zelf op internet
				te zetten.
 De heer Schouw (D66): Ik concludeer
				dat het CDA het met D66 eens is en dat we moeten kijken hoe we dat zo snel
				mogelijk bij een overheidsmonopolist kunnen neerleggen. Aangezien het een
				indringende materie is, vraag ik het kabinet om daar snel mee te komen. Het zou
				fijn zijn als dit lek over een halfjaar gedicht is.
 
 Mevrouw Van Toorenburg (CDA): Daar
				 ben ik het helemaal mee eens. Ik kan me niet anders voorstellen dan dat de
				 staatssecretaris daar al mee begonnen is. Hij was natuurlijk ook verrast door
				 de felheid van de discussie in het reces. Ik ben ervan overtuigd dat mensen op
				 het ministerie al kijken hoe ze dat kunnen oplossen. Zo niet, dan gaan wij de
				 staatssecretaris een beetje opjagen. Als het CBP al een boete zou willen geven
				 voor de schending van privacy dan denken wij aan situaties waarin de Googles,
				 de Hyves of de Facebooks van deze wereld privégegevens van burgers zouden
				 verkopen. Financieel gemotiveerd gebruik door machtige ondernemingen kan wat
				 het CDA betreft fors beboet worden. Dan mogen ferme tikken op de vingers
				 volgen.
 Wat betreft de nummerplaatherkenning lezen we dat de minister
				 een wetsvoorstel in consultatie heeft gegeven. We begrijpen dat er een solide
				 regeling komt voor het bewaren van kentekengegevens voor de opsporing van
				 strafbare feiten. Maar de actualiteit van de krantenlezer is dat men in
				 Amsterdam nummerplaatlezing boven de snelweg gaat gebruiken om mensen te vinden
				 die nog een boete open hebben staan of gezocht worden. Een soort digitale
				 slotgracht. Wat kan er met die gegevens en hoe worden die bewaard?
				 Tegelijkertijd weten we dat die snelwegschutter in de buurt van Rotterdam maar
				 niet gevonden wordt omdat de camerabeelden soms niet uitgelezen kunnen worden.
				 Hoe ver gaan we daarin? Wat mag wel en wat mag niet? Wat het CDA betreft, gaat
				 wat in Amsterdam gebeurt heel ver, maar tegelijkertijd zint het ons niet dat we
				 in Rotterdam geen goede oplossing hebben. Graag hoor ik van dit kabinet een
				 heldere visie over hoe we daar het beste mee kunnen omgaan.
 Tot slot de verbetering van de bescherming van de
				 persoonsgegevens. Het is hoog tijd dat er een verplichting wordt ingesteld om
				 in gevallen van verlies, diefstal of misbruik van persoonsgegevens melding te
				 doen bij de toezichthouder. Dit onderwerp krijgt momenteel terecht alle
				 aandacht. DigiNotar had overigens contractueel die meldplicht al lang. We
				 hebben het over een wettelijke meldplicht, maar feitelijk was die in de casus
				 die zoveel onrust veroorzaakt ook al aanwezig. Jammer dat het kabinet op dit
				 punt een vooruitziende blik had – kijk maar naar de Notitie privacybeleid –
				 maar dat het publiek de indruk krijgt dat men eindelijk de put dempt, nu het
				 kalf verdronken is. Wat het CDA betreft moet de meldplicht snel wet worden met
				 – daar wel – afschrikwekkende boetes van Neelie Kroes-achtige proporties,
				 zoals door de directeur van het CBP geïntroduceerd.
 Wij hebben twijfels bij de noodzaak om bezwaar en beroep aan te
				 kunnen tekenen tegen het rapport van bevindingen van het CBP en wij hebben
				 dezelfde twijfels ten aanzien van die openbaarmaking. Graag het commentaar van
				 de bewindslieden hierop.
 
 
 De heer Elissen (PVV): Voorzitter.
				 Ik zit nog bij te komen van het fijne compliment van de heer Van Raak. Ik kan
				 hem geruststellen: ook voor de PVV is privacy van groot belang. Een overheid
				 heeft gegevens van burgers nodig om te kunnen functioneren, maar deze gegevens
				 mogen uiteraard niet in verkeerde handen vallen. Echter, uiteindelijk kan ieder
				 systeem gekraakt worden. Dat is wel gebleken. De vraag is dus niet alleen hoe
				 we moeten voorkomen dat de databanken gekraakt worden, maar vooral hoe we de
				 schade kunnen beperken wanneer dit gebeurt. Het beheren en beschermen van
				 gegevens is te vergelijken met rampenbestrijding en crisisbeheersing. Binnen de
				 rampenbestrijding wordt vaak gebruik gemaakt van de veiligheidsketen. Hiermee
				 wordt het onderwerp integraal benaderd en ik stel voor om dat ook met de
				 privacy te doen. Ik vraag de staatssecretaris hoe hij daartegen aankijkt.
 Ik licht dit kort toe en begin met proactiviteit. Heeft de
				 overheid bepaalde gegevens van burgers wel nodig? Zo nee, sla ze dan niet op,
				 zodat ze ook niet gestolen kunnen worden. Als de overheid vervolgens alleen de
				 gegevens opslaat die echt nodig zijn, is het belangrijk om ondubbelzinnig vast
				 te stellen en vast te leggen waarvoor de gegevens gebruikt mogen worden.
				 Hiermee voorkomen we dat gegevens worden gekoppeld, verrijkt of gedeeld op een
				 manier die misbruik of oneigenlijk gebruik in de hand werkt. Daarnaast moet de
				 beveiliging natuurlijk op orde zijn en dienen we ons goed voor te bereiden op
				 scenario’s waarbij datalekken ontstaan of systemen gekraakt worden. Ik denk
				 hierbij aan een goed georganiseerde organisatie met een duidelijke en
				 eenduidige commandostructuur. Als het misgaat, dient er direct opgetreden te
				 worden. Voor repressie is echter goede preparatie noodzakelijk en het debacle
				 rondom DigiNotar heeft ons geleerd dat we kennelijk nog niet zover zijn. Wie
				 heeft bijvoorbeeld de eenkoppige leiding: minister Opstelten, minister Donner
				 of staatssecretaris Teeven? Of zit Iran erachter en is het cyberwar, waardoor
				 de minister van Defensie de leiding heeft? Ik vraag de staatssecretaris hoe hij
				 hier als beschermer van de privacy tegen aankijkt.
 De laatste schakel van deze veiligheidsketen, die ik het best
				 de privacyketen kan noemen, wordt gevormd door de nazorg. Een deugdelijke
				 evaluatie waarin bezien kan worden welke punten verbetering behoeven, zit in de
				 pijplijn, dus daar ga ik verder niet op in.
 Naar aanleiding van deze metafoor vraag ik de staatssecretaris
				 of hij als portefeuillehouder privacy een rol gaat spelen bij een integraal
				 beleid van de gehele Nederlandse overheid om de gegevens van burgers te
				 beschermen en de privacy niet verder aan te tasten dan noodzakelijk. Ik vraag
				 hier met name naar de relatie en verbinding tussen enerzijds integrale
				 benadering van privacy en de nationale cybersecuritystrategie.
 Een ander belangrijk punt is de bescherming van gegevens van
				 burgers die de overheid in beheer heeft. Is de staatssecretaris het met de PVV
				 eens dat geen enkel onderdeel van de overheid – en dan bedoel ik uiteraard
				 ook agentschappen en zbo’s – gegevens van Nederlandse staatsburgers zou
				 mogen opslaan buiten de grenzen van het Koninkrijk der Nederlanden? Is hij het
				 daarnaast met de PVV eens dat als de overheid gegevens van Nederlandse
				 staatsburgers beheert en bij de beheertaak gebruikmaakt van externe bedrijven,
				 dit uitsluitend Nederlandse bedrijven mogen zijn? Zo nee, waarom niet en hoe
				 gaat de staatssecretaris dan uitsluiten dat gegevens van Nederlanders in handen
				 vallen van buitenlandse mogendheden? Hoe kijkt de staatssecretaris er tegenaan
				 om privacy by design verplicht te stellen voor overheidsprojecten?
 Dan kom ik op de rol van het CBP en de boetebevoegdheid.
				 Bescherming van privacy is erg belangrijk. Echter, wanneer burgers het
				 slachtoffer worden van criminelen, dan komt het helaas voor dat de politie geen
				 capaciteit heeft om de daders te pakken. Het is van de gekke dat de
				 hardwerkende burger, die dus slachtoffer is en door de overheid niet adequaat
				 wordt geholpen, nogmaals gestraft wordt als hij de daders op internet zet. Deze
				 regering zet nota bene in op een actieve en betrokken burger. Wat de PVV
				 betreft houdt de vrijheid en privacy van een crimineel op waar deze de vrijheid
				 van een andere hardwerkende burger raakt. Het voorstel van de PVV is dat
				 burgers camerabeelden van inbrekers op internet kunnen zetten, mits – en dat
				 is een absolute voorwaarde – ze aangifte doen bij de politie en het
				 beeldmateriaal tevens beschikbaar stellen aan politie en justitie. Hoe kijkt de
				 staatssecretaris daar tegenaan?
 Een eventuele boetebevoegdheid voor het CBP, waarmee burgers of
				 ondernemers boetes kunnen krijgen, ziet de PVV op dit moment niet zitten. Wij
				 vragen de staatssecretaris dat nader uit te werken en voorlopig in de ijskast
				 te zetten. Het CBP moet zich wat de PVV betreft ondertussen vooral richten op
				 databeveiliging bij de overheid en grootschalige schending van de privacy door
				 bedrijven. Wij vinden dat er pas een mogelijkheid van bezwaar moet zijn wanneer
				 er een daadwerkelijke uitspraak ligt. Het CBP moet gewoon onderzoeken kunnen
				 uitvoeren.
 Voorts is de PVV blij dat er in de Notitie privacybeleid
				 gesproken wordt over de meldplicht datalekken. Wat ons betreft zo snel
				 mogelijk.
 
 De heer Schouw (D66): Begrijp ik goed
				dat de heer Elissen zegt dat iedereen beelden van overvallers of vermeende
				overvallers op internet mag zetten als het maar even gemeld wordt bij de
				politie?
 De heer Elissen (PVV): Ik heb het
				gehad over de verplichting om aangifte te doen en de verplichting om dat
				beeldmateriaal ter beschikking te stellen van politie en justitie. Dat zijn
				twee absolute voorwaarden. De werkelijkheid is dat de politie vandaag de dag
				weinig tijd heeft. Met de zelfredzaamheid van de burger om actief zijn
				bezittingen te beschermen, hebben wij geen enkele moeite. Wat ons betreft mag
				de burger die beelden best op internet zetten als klip en klaar is dat we met
				een overval te maken hebben. Een overvaller kun je doorgaans herkennen aan het
				masker op zijn hoofd en het vuurwapen in zijn hand.
 De heer Schouw (D66): Het kan de heer
				Elissen niet ontgaan zijn dat er van alles circuleert op internet wat niet de
				waarheid is. Is het niet veel verstandiger om iemand die verantwoordelijk is
				voor een overheids- of geweldsmonopolie daar goedkeuring aan te laten geven?
				Laat hem de keuze maken of je het wel moet doen, want anders kunnen er veel
				nadelige effecten optreden.
 
 De heer Elissen (PVV): We hebben
				 het hier niet over de buurman die de buurvrouw treitert. Dat gaat om smaad en
				 laster en het delict valse aangifte doen. De vraag is wat de PVV betreft niet
				 zozeer of het zou moeten kunnen, maar meer hoe we het moeten regelen. Dat is
				 tevens de vraag aan de staatssecretaris: ziet hij mogelijkheden en zo ja, hoe
				 gaat hij dat regelen, zodat de burgers zelf foto's op internet kunnen zetten en
				 deze tegelijkertijd ter beschikking stellen van politie en justitie? Op deze
				 manier komen de zaken snel in beeld, want voor opsporen en handhaven moeten er
				 geen dagen overheen gaan.
 In relatie tot de datalekken ben ik benieuwd hoe de
				 staatssecretaris de meldplicht voor de getroffen burgers ziet in vergelijking
				 met de meldplicht bij een centraal overheidsorgaan. Gaat de staatssecretaris
				 ervoor zorgen dat het voor bedrijven en overheidsorganen altijd duidelijk is
				 wanneer en waar ze moeten melden?
 
 De heer Van Raak (SP): Op Webwereld
				lees ik dat een woordvoerder van de Kamerfractie van de PVV zegt dat André –
				dat is de heer Elissen – de staatssecretaris om een brief zal vragen waarin
				hij aangeeft hoe hij data van burgers in beheer van de overheid gaat beschermen
				tegen vreemde mogendheden. Dat gaat over de USA PATRIOT Act. Is de heer Elissen
				dat vergeten?
 De heer Elissen (PVV): Ik heb volgens
				mij een vraag gesteld aan de staatssecretaris op dit thema. Ik wacht het
				antwoord in eerste termijn af en kom er desnoods in tweede termijn op
				terug.
 De heer Van der Steur (VVD):
				Voorzitter. Ik stel vast dat alle hier aanwezige partijen zich in essentie
				achter het regeerakkoord scharen en achter de brief die door het kabinet aan
				ons is gestuurd, zij het dat er nuances zijn ten aanzien van de reikwijdte,
				diepgang en snelheid waarmee het beleid dat is neergelegd, wordt uitgevoerd. De
				VVD-fractie ziet dat er in de afgelopen jaren door de toename van de
				technologische mogelijkheden enorm veel risico's zijn bijgekomen ten aanzien
				van de privacy van onze inwoners. Datalekken, hacken, identiteitsfraude,
				smartphones die de mogelijkheid bieden te weten waar iemand zich bevindt, Deep
				Packet Inspection (DPI). Maar ook het rapport van de Wetenschappelijke Raad
				voor het Regeringsbeleid (WRR) is heel belangrijk. Daarin stelt men vast dat de
				overheid van een E-overheid naar een I-overheid, een informatieoverheid, is
				gegaan en dat de overheid zich niet op alle punten voldoende bewust is van die
				nieuwe rol. Daarnaast rennen boeven rond op internet en willen we gaan werken
				aan cloud computing met ideale mogelijkheden, maar daarnaast ook grote risico's
				voor de bescherming van gegevens. Voor de VVD-fractie betekent dat dat niet
				alleen de bescherming van de privacy van onze inwoners maar ook die van de
				inwoners in Europees verband hoog op de agenda moet staan. Gegeven de
				grensoverschrijdende technologische ontwikkelingen moeten we naar Europa en
				misschien zelfs wel naar de wereld kijken. Wij zijn dan ook met blij met de
				brief en zien met enthousiasme uit naar de uitwerking die aan al die
				onderwerpen moet worden gegeven. Voor de VVD blijft bij de bescherming van de
				privacy essentieel dat we kijken naar het nut, de noodzaak en naar eventuele
				alternatieven voor de voorgestelde maatregelen. We moeten hoge eisen stellen
				aan de beveiliging – het meldpunt datalek is op dat punt al genoemd – maar
				de VVD-fractie vraagt de staatssecretaris of hij ook vindt dat niet alleen het
				datalek zelf moet worden gemeld, maar dat ook een security breach notification,
				het doorbreken van de veiligheid, moet worden gemeld. Natuurlijk niet aan
				iedereen die zich in dat bestand bevindt, maar wel aan de overheid dan wel het
				CBP, want het is de voorbode van een datalek. Het lijkt de VVD-fractie
				verstandig om ook die veiligheidsdoorbraak te melden, zodat de toezichthouder
				vervolgens onderzoek kan doen naar een eventueel datalek. Graag een antwoord
				hierop van de staatssecretaris.
 De heer Recourt (PvdA): Ik hoor
				verstandige woorden van de zijde van de VVD, maar ik hoor ook weer een extra
				taak voor het CBP. Hoe komt de boter dan bij de vis?
 
 De heer Van der Steur (VVD): Ik heb
				 niet gezegd dat het per definitie door het CBP moet worden gedaan. Gegeven de
				 situatie waarin we ons bevinden is het voor de VVD-fractie van belang dat die
				 securitybreaches worden gemeld. Vervolgens moet bekeken wordt wat een passende
				 reactie daarop is. We moeten niet, in het kader van de bezuinigingsoperatie die
				 we in Nederland uitvoeren, het CBP daarvan uitsluiten.
 Toegang tot persoonsgegevens is zowel voor de overheid als voor
				 bedrijven ongelofelijk belangrijk. Daarbij moet vooral worden bijgehouden wie
				 toegang heeft en wie daartoe bevoegd is, maar ook als er sprake is van een
				 eventueel datalek moet je kunnen zien wie op welk moment toegang heeft gekregen
				 tot bepaalde informatie. Dat is privacy by design en dat is de uitvoering die
				 onder andere de VVD-fractie daaraan geeft. De bewaartermijn en het inzagerecht
				 zijn belangrijk en natuurlijk ook de doelbepaling en de horizonbepaling, zoals
				 in de Eerste Kamer door de VVD-fractie is gezegd. Die vond de motie-Franken
				 overbodig maar niet onbelangrijk, in die zin dat die niet hoefde te worden
				 gesteund, omdat de minister destijds in dat debat al heeft aangegeven dat hij
				 de uitgangspunten van die motie onderschreef. De VVD-fractie in de Tweede Kamer
				 onderschrijft de motie en de uitgangspunten net als de VVD-fractie in de Eerste
				 Kamer, met één opmerking, namelijk dat het privacy impact assessment ook op
				 systeemniveau moet worden uitgevoerd en niet alleen op wettelijk niveau. Hoe
				 zit het met het specifieke systeem dat wordt voorgesteld? Wat is daarvan de
				 eventuele impact op de privacy?
 De VVD-visie op langere termijn is dat we grote stappen kunnen
				 maken in het vereenvoudigen van de wet- en regelgeving op het terrein van de
				 bescherming van persoonsgegevens waar het gaat om de bagatelkwesties. Als je
				 ziet welke stappen een lokale slager moet zetten om zijn klantenbestand te
				 mailen of een brief te sturen over zijn gehaktaanbieding: dat brengt enorme
				 administratieve lasten met zich mee. Tegelijkertijd hebben we hier allemaal
				 gezegd dat de Googles van onze samenleving stevig aan allerlei voorwaarden
				 moeten voldoen om de privacy te beschermen. Doel in de toekomst – en ik vraag
				 of het kabinet zich daarachter schaart – is aan de ene kant zorgen voor de
				 persoonlijke autonomie van onze inwoners ten aanzien van hun gegevens en aan de
				 andere kant proportionaliteit in wet- en regelgeving. Dat is lastig maar moeten
				 we wel doen, omdat anders heel veel bedrijven last hebben van privacywetgeving
				 die we eigenlijk niet zo bedoeld hebben en tegelijkertijd de echt grote
				 risico's niet voldoende zijn afgedekt.
 Dan kom ik op het element van de opsporing. Voor de VVD-fractie
				 is het van essentieel belang dat de opsporingsdiensten – politie,
				 marechaussee, douane – die heel vaak tegen bestaande barrières oplopen op
				 het gebied van privacy, effectief, efficiënt en privacybewust informatie
				 kunnen delen. Dat onderdeel van de brief van de staatssecretaris van 29 april
				 jl. wordt van harte ondersteund.
 De VVD-fractie schaart zich tenslotte achter de
				 boetebevoegdheid, met name omdat het voor de grote bedrijven van essentieel
				 belang is dat zij een stok achter de deur hebben. Maar met de slager of andere
				 ondernemer die iemand op internet zet, moet je proportioneel omgaan. Echter,
				 als iemand onterecht op internet wordt gezet, hoort daar wel een boete bij,
				 want daar kom je nooit meer vanaf.
 
 De heer Schouw (D66): Er is een heel
				indringend betoog gehouden door de VVD alsof allerlei privacyregels de
				opsporing van boeven in de weg staan. Kan de heer Van der Steur concrete
				voorbeelden geven? Om welke regelgeving gaat het?
 
 De heer Van der Steur (VVD): Dat is
				 heel gemakkelijk. Ik geef als voorbeeld de Wet Politiegegevens die bepaalt dat
				 er allerlei meldingen moeten worden gedaan als opsporingsinstanties informatie
				 met elkaar willen delen, waarmee men heel veel tijd kwijt is. Een ander
				 voorbeeld is het werkbezoek dat wij recentelijk aan Schiphol hebben gebracht.
				 De douane aan de ene kant en de marechaussee aan de andere kant zijn met exact
				 dezelfde gegevens aan het werk, maar mogen niet met elkaar overleggen en die
				 informatie niet met elkaar delen. Het gaat er uiteindelijk toch om dat mensen
				 die drugs of illegale vreemdelingen Nederland binnenbrengen, worden
				 gepakt?
 Dat zijn voorbeelden waarover de VVD-fractie zich ernstig
				 zorgen maakt. Het gaat nog verder: de ketenaanpak mensenhandel in Rotterdam,
				 waar een aantal instanties bij elkaar zit om ervoor te zorgen dat Bulgaarse
				 mensenhandelaren worden gepakt en Bulgaarse meisjes uit die afschuwelijke
				 situatie worden gehaald. Zij delen informatie met elkaar van bijvoorbeeld de
				 Kamer van Koophandel en de woningbouwvereniging, waarbij je je kunt afvragen of
				 dat op dit moment is toegestaan, terwijl tegelijkertijd het effect daarvan heel
				 groot kan zijn.
 
 De heer Schouw (D66): De vraag
				daarachter is natuurlijk op basis van welke wet- of regelgeving die mensen op
				Schiphol die gegevens niet mogen uitwisselen. Verhalen zijn er altijd, maar het
				is voor de Tweede Kamer interessant te bekijken welke regels dat precies zijn
				en af te wegen of die regels belastend zijn voor het werk wat wordt gedaan in
				relatie tot de privacy.
 De heer Van der Steur (VVD): Ik vind
				zoektochten altijd interessant. Maar het is heel simpel: de Wbp, de
				Vreemdelingenwet en waarschijnlijk de Douanewet leiden er in onderlinge
				samenhang toe dat men voor een deel denkt – ten onrechte volgens het CBP –
				dat ze dat zo moeten doen en voor een groot deel gebonden is aan ingewikkelde
				convenanten, discussies en meldingsplichten waar we niet op zitten te wachten.
				Ik begrijp dat de heer Schouw bereid is om te zijner tijd samen met mij al die
				barrières weg te werken, zodra wij helderheid hebben over het doel en de
				horizonbepaling. Dat staat buiten kijf. Het is geen carte blanche voor het
				verzamelen, verspreiden en verwerken van persoonsgegevens.
 De heer Elissen (PVV): Ik hoop dat de
				heer Van der Steur ook niet zit te wachten op de individuele burger die
				geconfronteerd wordt met een boete van € 25 000 omdat hij een foto op
				internet zet. Het verbaast me dat de heer Van der Steur geen behoefte heeft aan
				een nadere uitwerking van dat hele boetegebeuren. Wij hebben wel behoefte aan
				kaders. Als we vaststellen dat het CBP al zeer schaars in haar middelen en
				capaciteit zit, is de heer Van der Steur dan met mij van mening dat de
				prioriteit voor die club vooral moet liggen bij de grote multinationals en
				bedrijven en dat het vooral moet wegblijven bij die individuele burger? Daar
				zijn andere mogelijkheden voor, zoals die valse aangifte, smaad, laster
				enz.
 De heer Van der Steur (VVD): Ik denk
				dat het woord proportionaliteit door de heer Elissen niet is gehoord. Het
				spreekt voor de VVD-fractie voor zich dat als een ondernemer – getergd
				doordat hij niet gehoord wordt – besluit om een klaarblijkelijke inbreker of
				overvaller op internet te zetten, daarop een proportionele sanctie moet volgen.
				Dat hoeft wat de VVD-fractie betreft geen € 25 000 te zijn en in sommige
				gevallen zelfs helemaal geen boete. Tegelijkertijd moet er, als er een foto van
				je dochter op internet wordt gezet in een positie die je niet wilt, een
				proportionele boetemaatregel zijn, waarmee je dat gedrag kunt voorkomen. Het
				gaat om een glijdende schaal. Ik stel voor dat het kabinet met een verstandig
				en geproportioneerd voorstel komt. Als je praat over enorme inbreuken op de
				privacy door spambedrijven of bedrijven die moedwillig misbruik maken van
				persoonsgegevens, moet daar een fikse boete tegenover staan. Je moet de
				bevoegdheid creëren en vervolgens organiseren dat er proportioneel en
				verstandig mee wordt omgegaan. De privacywetgeving er is niet om ondernemers te
				pesten. Het gaat erom dat we de burgers beschermen.
 De heer Elissen (PVV): Ik dank de
				heer Van der Steur voor dit fantastische antwoord. Als hij zegt helemaal geen
				boete, dan zitten we op bijna op één lijn. Bij proportionaliteit moeten we
				ook gaan voor efficiëntie en een efficiënt werkende overheid en niet zozeer
				voor de dubbeltjes en de kwartjes. We moeten die privacywaakhond scherpe tanden
				geven. Ik vind het fijn dat de heer Van der Steur met belangstelling uitziet
				naar een voorstel. Mag ik daaruit concluderen dat zijn absolute ja tegen een
				boetebevoegdheid op dit moment nog niet aan de orde is, maar dat hij net als
				wij behoefte heeft aan een nader uitgewerkt voorstel alvorens definitief te
				beslissen?
 De heer Van der Steur (VVD): De
				VVD-fractie zegt ja tegen het uitgangspunt dat er bij ernstige inbreuken op
				iemands privacy een boetebevoegdheid moet zijn. Het woord ernstig geeft daarbij
				aan wat de proportionaliteit is.
 
 Minister Donner: Voorzitter. Er is
				 een beperkt aantal vragen aan mij gericht, omdat ik tweede ondertekenaar ben
				 bij de Wbp. Daar is de staatssecretaris in eerste instantie bij betrokken en de
				 tweede plaats ben ik uiteraard betrokken omdat de discussie over de privacy ook
				 de bescherming van de grondrechten raakt. De derde invalshoek zijn het beheer
				 en de ontwikkelingen bij de overheid met betrekking tot gegevensverwerking,
				 meer in het bijzonder de recente ontwikkelingen bij DigiNotar. Ik ga niet
				 specifiek op die situatie in, behoudens op de vragen in hoeverre die situatie
				 geraakt wordt door de meldplicht, die wordt overwogen.
 Dank dat wij op deze wijze kunnen discussiëren over het
				 privacybeleid specifiek en in het algemeen. Zoals de Kamer weet is dit ook
				 voorwerp van bespreking geweest in de Eerste Kamer, uitmondend in de
				 motie-Franken. Het is goed om op dat niveau te spreken over de algemene
				 ontwikkelingen. Daar is strikt genomen de beste gelegenheid voor wanneer het
				 kabinet komt met een visie op het WRR-rapport over de i-samenleving. Daarin
				 wordt een aantal structurele vragen aan de orde gesteld, waarop het kabinet zal
				 reageren met de vraag hoe we verder moeten, welke maatregelen er zijn, of de
				 structuren die wij hebben nog passend zijn, hoe we omgaan met de door de WRR
				 gesignaleerde disbalans en of dat leidt tot nog explicietere en concretere
				 beleidsafwegingen. Het is beter om dat in dat kader aan de orde te stellen. Dat
				 laat onverlaat dat hier veel verwezen is naar de motie-Franken. In de Notitie
				 privacybeleid kondigt het kabinet een aantal voornemens aan dat leidt tot
				 versterking van uitgangspunten die in de motie-Franken worden genoemd. Voor een
				 deel wordt de motie-Franken uitgevoerd, omdat in alle gevallen wanneer een
				 voorstel raakt aan de bescherming van de persoonlijke levenssfeer het ook raakt
				 aan de Grondwet. Daarmee is de noodzaak effectiviteit en proportionaliteit per
				 definitie voorwerp van toetsing. Of Nederland, zoals in de VS, een privacy
				 impact assessment moet maken en bij welke wetten dat zou moeten, wordt op dit
				 moment onderzocht. Er wordt bij een aantal van de hier genoemde systemen, zoals
				 kentekenherkenning, een privacy impact assessment gemaakt. Daarnaast wordt
				 bezien in hoeverre de passagiersgegevens op Schiphol samengevoegd kunnen
				 worden. Ook daar wordt een privacy impact assessment gemaakt en op basis van
				 die ervaring wordt bezien in welke gevallen dat opportuun is. In dat kader
				 wordt ook gekeken naar de mogelijkheden om met evaluatie en horizonbepalingen
				 te werken. Het systematisch in alle gevallen een horizonbepaling opnemen, is
				 niet zinvol. De Kamer heeft binnenkort een discussie over de modernisering van
				 de systematiek van de Gemeentelijke Basisadministratie persoonsgegevens (GBA).
				 Het is niet zinvol dit de eerstkomende tien jaar te doen en daarna terug te
				 vallen op papier en kaartjes, dus je moet even kijken waar wel en waar niet. Ik
				 wijs er meer in het algemeen op dat er een opvallende ontwikkeling in de
				 discussie met de Kamer is. Als ik met de Kamer spreek vanuit de invalshoek
				 bedrijfsvoering en overheid kan de Kamer mij niet open genoeg zijn. Ieder
				 gegeven van de overheid moet open en toegankelijk zijn en door iedereen
				 hergebruikt kunnen worden. Hier beluister ik de tegengestelde beweging: alles
				 moet zoveel mogelijk gesloten gehouden worden. Op dat punt zal er een zekere
				 balans gevonden moeten worden, ook voor de dienstverlening van de overheid op
				 Schiphol. De Kamer wil graag het beginsel hebben dat eenmaal verstrekte
				 gegevens hergebruikt kunnen worden door alle andere overheidsdiensten, wat per
				 definitie betekent het circuleren van persoonsgegevens. De voornemens die bij
				 de Kamer zijn neergelegd met betrekking tot de bedrijfsvoering van de overheid
				 bieden in belangrijke mate antwoord op die vragen, namelijk het streven om te
				 komen tot een drastische reductie van het aantal datacenters dat in gebruik is
				 bij de overheid en tot één beveiligingsinstituut voor de beveiliging van
				 gegevensverkeer bij de overheid. In de notitie die naar de Kamer is gegaan over
				 cloud computing is bewust gekozen voor een gesloten cloud voor gebruik door het
				 Rijk van dit soort gegevens, met het oog op punten die hier aan de orde zijn
				 gekomen. Dat betekent niet dat wij kunnen waarborgen dat persoonsgegevens
				 slechts in Nederland gebruikt zullen worden. Dat is in strijd met de ter zake
				 geldende Europese verplichtingen. Het gaat erom gelijke waarborgen te verlangen
				 bij de verschillende instellingen waar die gegevens zitten. Onze paspoorten
				 zijn bijvoorbeeld aanbesteed bij een Frans bedrijf en dat betekent dat de
				 persoonsgegevens naar dat Franse bedrijf gaan voor verwerking in de paspoorten.
				 Dat zijn de consequenties van het verkeer dat we hebben, waar nu geen wijziging
				 in aangebracht kan worden.
 
 De heer Van Raak (SP): De minister is
				wel heel selectief in zijn voorbeelden. Het gaat erom dat bedrijven in Amerika
				die servers met onze gegevens hebben informatie over ons doorgeven aan de
				Amerikanen, terwijl wij dat niet willen. Dat hoort niet zo. Als wij in
				Nederland beslissen dat de privacy van onze burgers op een bepaalde manier
				wordt beschermd, kan het niet zo zijn dat dezelfde informatie niet naar de
				Nederlandse maar wel naar de Amerikaanse overheid gaat. Gaat de minister de
				aanbesteding aanpassen?
 
 Minister Donner: Hier lopen twee
				 discussies door elkaar. Op de ene vraag of persoonsgegevens nog slechts bij
				 Nederlandse bedrijven verwerkt zouden kunnen worden, geef ik een antwoord.
				 Binnen Europa wordt door middel van de richtlijn gewaarborgd dat de eisen die
				 gesteld worden aan bedrijven die daarmee belast zijn, gelijkwaardig zijn binnen
				 Europa. Onderdeel daarvan is de aanwijzing in welke landen ten minste
				 gelijkwaardige bescherming van persoonsgegevens bestaat.
 De andere vraag gaat over bedrijven die onder de jurisdictie
				 van meerdere landen vallen en de vaak extraterritoriale toepassing van
				 jurisdictie, de USA PATRIOT Act. De staatssecretaris zal erop ingaan op welke
				 wijze daar de waarborgen worden gegarandeerd. Ik ga alleen over het
				 overheidsbeheer.
 
 De heer Van Raak (SP): De minister
				draait er een beetje omheen. Vanuit het ministerie van Veiligheid en Justitie
				(V en J) werd gezegd dat niet kan worden uitgesloten dat informatie is
				opgeslagen door of in samenwerking met een Amerikaans bedrijf. Deze minister
				gaat daarover. Kan hij dat uitsluiten en is hij bereid om in die aanbesteding
				een eis op te nemen, als een bedrijf dat gevestigd is in Amerika voor Nederland
				werkt en met Nederlandse gegevens omgaat waarvan het verboden is om die
				überhaupt aan de Nederlandse regering te geven, dat het niet stiekem via de
				achterdeur wel naar de Amerikaanse regering gaat?
 Minister Donner: Ik constateer dat
				die aanbestedingen beheerst worden door onder andere de eisen die op dat
				terrein door de Europese richtlijnen gesteld worden. De staatssecretaris zal
				ingaan op problemen met bedrijven die door de claim van jurisdictie van de USA
				PATRIOT Act gegevens doorgeven.
 De heer Elissen (PVV): In het
				verlengde daarvan heeft de minister het over het gebruik van data. Daar hebben
				wij geen moeite mee, als het maar gebeurt onder de juiste voorwaarden. Waar het
				in de kern om gaat is, los van de aanbestedingseisen waar minister Opstelten
				iets over gezegd heeft, of de minister van mening is dat dat voldoende
				juridische dekking geeft. De USA PATRIOT Act is een soort Amerikaanse grondwet
				en volgens mij is die onvoldoende. Hoe gaat de minister de veiligheid van de
				persoonsgegevens van de Nederlanders garanderen?
 Minister Donner: Op dat punt geldt de
				discussie die wij ook op andere terreinen hebben met betrekking tot
				conflicterende jurisdictie. Het eerste dat je kunt doen is wijzen op de
				situatie die kan ontstaan. Van de zijde van de Nederlandse overheid waarborgen
				dat er garanties zijn dat dat niet voorkomt, is iets heel anders. Ik kan alleen
				waarborgen scheppen ten aanzien van de persoonsgegevens die bij de overheid
				gebruikt worden. Dat is waar minister Opstelten op ingegaan is en waar de
				staatssecretaris nog op zal ingaan. Het brede middel dat wij gebruiken –
				internet – onttrekt zich aan de greep van de wetgever van één land, maar is
				internationaal verkeer. Daar zal vooral gekeken worden wat je in onderlinge
				samenhang kunt doen. We proberen dat op Europees niveau te doen. Het kan niet
				zo zijn dat gegevens per definitie bij Nederlandse bedrijven worden opgeslagen,
				ook niet als ze uitsluitend door de overheid gebruikt worden.
 De heer Elissen (PVV): Dan toch nog
				een vraag om het duidelijker te krijgen. Als de minister spreekt over
				conflicterende jurisdictie betekent dat in mijn vertaling een eindeloze weg. Je
				moet duidelijkheid willen. Is de minister bereid met landen als de VS, waar ze
				een conflicterende jurisdictie hebben, keiharde afspraken te maken om te
				voorkomen dat Nederlandse belangen worden geschaad, sterker nog, dat gegevens
				van Nederlandse burgers in handen komen van die andere mogendheden?
 
 Minister Donner: Dat is op dit
				 terrein en op andere terreinen juist voorwerp van voortdurende discussie,
				 vooral tussen Europa en de VS, omdat alleen Nederland in dat soort relaties
				 minder gewicht heeft dan wanneer de Europese landen gezamenlijk optreden.
 Er ligt nog de specifieke vraag waar burgers terecht kunnen met
				 vragen over de privacy. Vanuit mijn departement wordt door
				 PricewaterhouseCoopers (PwC) bekeken in hoeverre daaraan tegemoetgekomen kan
				 worden. Dit is niet bedoeld voor het indienen van klachten, maar gaat om een
				 breder informatiepunt waar je terechtkunt met vragen op dit terrein.
 Met betrekking tot de risico's die aan het licht zijn gekomen
				 door de inbraak bij DigiNotar en de gevolgen daarvan, is het goed om een
				 duidelijk onderscheid te maken met inbreuken die rechtstreeks leiden tot het
				 verlies van persoonsgegevens. Dat is voorwerp van de meldplicht die is
				 aangekondigd in de Notitie privacybeleid. Bij DigiNotar zijn we geconfronteerd
				 met een totaal ander risico, namelijk de inbreuk op de veiligheid van het
				 systeem, waardoor gegevens in het systeem eventueel een risico lopen, zonder
				 dat er al duidelijke aanwijzingen zijn van verlies van persoonsgegevens. Dat is
				 ook onderwerp van de brief die ik vorige week aan de Kamer hebt gestuurd. Die
				 zal nog uitgebreid worden met de consequenties van wat we hebben vastgesteld
				 bij DigiNotar. In hoeverre moet op dit soort terreinen meldplicht bestaan?
				 Geldt dat specifiek voor die terreinen waar de overheid werkzaam is of alleen
				 voor de Telecommunicatiewet met betrekking tot de gekwalificeerde certificaten?
				 Ik wijs erop dat op dit moment een regeling bij de Eerste Kamer in behandeling
				 is over de meldplicht met betrekking tot de Telecommunicatiewet, waar inbreuken
				 zijn geconstateerd in de integriteit van de systemen. Dat gaat dus over
				 systemen die onder de Telecommunicatiewet vallen en een uitbreiding van de al
				 bestaande meldplicht voor het verlies van persoonsgegevens door aanbieders van
				 openbare elektronische communicatienetwerken en -diensten.
 Over de bredere vraag hoe gereageerd moet worden op
				 systeeminbreuken, zoals bij DigiNotar, zal ik de Kamer zo snel mogelijk
				 informeren zodra we een duidelijker beeld van de consequenties bij DigiNotar
				 hebben. Dat is ook voorwerp van discussie in de Nationale Cyber Security
				 Strategie.
 Bij situaties zoals bij DigiNotar vindt het crisisberaad altijd
				 onder voorzitterschap van de minister van V en J plaats met de meest betrokken
				 ministers, in dit geval de ministers van Binnenlandse Zaken en
				 Koninkrijksrelaties (BZK) en Economische Zaken, Landbouw en Innovatie
				 (EL&I) en de staatssecretaris van Financiën.
 
 Mevrouw Thieme (PvdD): Ik wil kunnen
				bepalen in hoeverre de minister privacybescherming serieus neemt. Ik heb in
				mijn eerste termijn gezegd dat we onze grondrechten, zoals die van de privacy,
				moeten bewaken. Omdat ik een tendens bij de overheden zie van «liever tien
				onschuldigen in de gevangenis dan één schuldige op straat» vraag ik de
				minister of hij het eens is met die uitspraak. Ik wil kunnen beoordelen of
				privacybescherming bij hem in goede handen is.
 Minister Donner: Ik verwijs mevrouw
				Thieme naar het antwoord van de toenmalige minister van Justitie in reactie op
				deze opmerking van de heer Verhagen. De toen verantwoordelijke minister van
				Justitie was ik. Mijn antwoord was dat dat niet de uitgangspunten zijn waarop
				ons systeem van bescherming berust. Maar deze opmerking werd gemaakt in verband
				met de discussie over terrorisme. Bij privacy en andere grondrechten zoeken we
				weer andere balansen.
 Mevrouw Thieme (PvdD): Dus de
				minister vindt de privacybescherming bij de terrorismebestrijding minder
				belangrijk dan bij andere zaken?
 Minister Donner: Nee, ik geef alleen
				aan dat in onze rechtsorde met betrekking tot verschillende grondrechten
				verschillende balansen zijn. Er is geen afweging die absoluut is, zelfs de
				bescherming van het leven niet. Het is al vele jaren zo dat die belangen van
				verschillend gewicht zijn en verschillend gewogen worden in het maatschappelijk
				verkeer. Met betrekking tot het onschuldigen in de gevangenis zetten, is ons
				strafrecht zeer rigide op het punt van het voorkomen daarvan.
 De heer Schouw (D66): Ten eerste,
				begrijp ik goed uit het betoog van de minister dat de motie-Franken wordt
				overgenomen, maar dat een aantal dingen nog uitgewerkt moet worden? Ten tweede
				had ik gevraagd of die meldplicht gedistribueerd zal worden over verschillende
				sectoren of dat het kabinet ernaar streeft om dit bij één instantie neer te
				leggen.
 Minister Donner: De staatssecretaris
				kan het beste het antwoord geven met betrekking tot de meldplicht bij
				datalekken. Bij de nog nader te bespreken meldplicht met betrekking tot de
				inbreuk op de systemen wil ik eerst kijken wat nu het beeld is. Bij die
				certificaten constateer ik in hoge mate onderscheid tussen verschillende
				sectoren. Bij de banken is het weer totaal anders dan op andere terreinen. De
				vraag waar en hoe dat te melden, zal aan de orde komen, maar daar kan ik nu nog
				geen antwoord op geven.
 De heer Recourt (PvdA): De minister
				zegt dat het niet zinvol is om een horizonbepaling in te voeren, maar de
				motie-Franken is daar wat genuanceerder in, want die heeft het ook over een
				mogelijke evaluatie. Mag ik de minister zo begrijpen dat als we geen
				horizonbepaling doen, dan toch wel een evaluatie?
 Minister Donner: Ik probeer duidelijk
				te maken dat we inderdaad hieraan verder werken en dat is in wezen ook de
				teneur van de Notitie privacybeleid. Op basis van de motie-Franken is een
				aantal elementen al onderdeel van de toetsing van wetgeving, voor andere
				onderdelen zijn we aan het bekijken wat mogelijk is. Horizon- en
				evaluatiebepaling behoren tot de mogelijkheden die bekeken worden.
 
 Staatssecretaris Teeven:
				 Voorzitter. Ik dank de leden van de commissie voor hun inbreng. Dit is een
				 onderwerp dat ons allen beroert in wisselende toonhoogten en in de tijd met
				 meer of minder belangstelling.
 Mevrouw Thieme vroeg waarom de motie-Franken niet is meegenomen
				 in de notitie. Die notitie is van 29 april en de motie-Franken is van 17 mei
				 en kort daarna aangenomen in de Eerste Kamer. De minister van BZK heeft al
				 duidelijk aangegeven dat wij voornemens zijn die motie uit te voeren, onder het
				 voorbehoud dat we doen wat nodig is.
 De heer Schouw miste ondanks de brief van 29 april met
				 uitgebreide bijlage de algemene beleidsvisie. Ik denk dat juist die notitie een
				 visie geeft op tal van onderwerpen. Een aantal aspecten zal nog nader
				 uitgewerkt worden.
 Ik wil de Kamer het spoorboekje van het kabinet meegeven van
				 wat we concreet gaan doen met betrekking tot die verschillende punten uit de
				 notitie.
 De meldplicht datalekken, gericht op de bescherming van
				 persoonsgegevens, zullen we zo snel mogelijk gaan opzetten en voorzien van een
				 robuuste bestuurlijke sanctie en een strafrechtelijke boete, als dat
				 noodzakelijk is.
 De minister van BZK heeft inzake de Telecommunicatiewet
				 gesproken over het wetsvoorstel met betrekking tot integriteitskwesties dat bij
				 de Eerste Kamer ligt. Ik spreek erover met betrekking tot datalekken. Het
				 wetsvoorstel dat bij de Eerste Kamer ligt, dekt nog niet alle problemen die
				 zich lijken voor te doen bij DigiNotar. De minister van BZK en ik moeten zo
				 spoedig mogelijk in de breedte bekijken welke omissies er in de
				 Telecommunicatiewet zitten als het om integriteitsschending gaat of als het om
				 een instelling gaat die niet in strikte zin onder de Telecommunicatiewet kan
				 worden gebracht. De vraag is of we dat onder de Wbp moeten brengen of dat we
				 het wetsvoorstel nog moeten aanvullen. Met dat onderdeel gaan we met gezwinde
				 spoed verder, zoals ook in het gedoog- en regeerakkoord staat.
 Het tweede onderdeel betreft een betere regeling voor het
				 beschikbaar stellen van beeldmateriaal van strafbare feiten door particulieren,
				 kortom, wat in het veiligheidsdomein gebeurt, de uitwisseling van informatie en
				 hoe we omgaan met beeldmateriaal. Ons voornemen is om te komen met een regeling
				 die dat verwerkingsverbod van de gegevens in de Wbp onder voorwaarden opheft.
				 Soms zijn die verboden niet strikt en is het een cultuuraspect. Dan is de
				 mogelijkheid er wettelijk wel, maar wordt het niet gedaan. Soms zijn er
				 belemmeringen en als die er zijn willen we dat verwerkingsverbod opheffen. Die
				 voorwaarden zullen uiteraard betrekking hebben op het primaat van opsporing en
				 vervolging door de overheid. Onderwerp van discussie de komende maanden zullen
				 zijn: camerabeelden, de Automatic Numberplate Recognition (ANPR), gaan we dat
				 in de Wbp regelen en blijft het CBP de toezichthouder of gaan we die
				 toezichthoudende taak ergens anders in afzonderlijke wetten neerleggen. Dat
				 gebeurt al bij de strafvordering in bepaalde zaken. Daar is niet het CBP maar
				 een andere instantie binnen de rijksoverheid de toezichthouder. Dat is punt van
				 onderzoek voor de komende maanden. De beslissing om het weg te halen bij het
				 CBP is nog niet genomen, maar we kijken wel naar de mogelijkheden om het
				 concreet te regelen.
 
 De heer Schouw (D66): Dit is een
				indringend punt. Als we de verkeerde weg inslaan, zal het toezicht op de
				privacy in dit land versnipperd gaan plaatsvinden. Ik begrijp dat het kabinet
				het nog bestudeert. Ik vraag aan de staatssecretaris hoe hij deze discussie op
				een ordelijke manier met deze Kamer wil gaan voeren. De keuze tussen
				centraliseren of versnipperen is nogal wat. Wanneer kunnen we daar stukken over
				de pro's en contra's over verwachten en dat in de volle omvang met elkaar
				bespreken?
 Staatssecretaris Teeven: Ik denk dat
				het een urgente discussie is. Diverse fracties vragen om het waarborgen van de
				gegevensuitwisseling. Wat mij betreft gaat het in twee fasen. We gaan eerst
				bekijken of we het allemaal via de Wbp kunnen regelen of via afzonderlijke
				wetten. Daarna gaan we bepalen, kijkende naar de werkzaamheden van het CBP en
				naar wat functioneel is, of het zinvol is om het te laten waar het nu is of om
				het onder te brengen in de veiligheidssector of een andere plaats binnen de
				rijksoverheid. Dit onderwerp kun je op verschillende manieren regelen en daar
				wil het kabinet zich op beraden. We zullen dit najaar met een brief komen,
				waarin staat hoe we het wettelijk regelen en waar we het toezicht
				neerzetten.
 De heer Schouw (D66): Dus in
				september of oktober komt het kabinet met een brief met de keuzes en opties die
				we hier in de Kamer met elkaar kunnen bespreken. Ik wil graag met de
				staatssecretaris afspreken dat het kabinet geen onomkeerbare stappen neemt
				totdat we dat hier met elkaar hebben besproken.
 
 Staatssecretaris Teeven: Het
				 kabinet is voornemens om de situatie rondom de camerabeelden wettelijk te gaan
				 regelen. Over die eerste stap zullen wij de Kamer informeren. We hebben in de
				 notitie gezegd dat we gaan voor optimale informatie-uitwisseling. Zeker in de
				 interne dimensie van het ministerie van V en J bij de informatie-wisseling
				 tussen jeugdzorg en politie en justitie, zitten we met een aantal acute
				 problemen. Niet alleen de camerabeelden vormen een probleem, maar ook de ANPR
				 en de informatie-uitwisseling binnen de veiligheidshuizen. De eerste stap is
				 een aantal zaken op te lossen. De tweede stap is wie het toezicht houdt en daar
				 zullen we de Kamer eerst over berichten en fundamenteel met elkaar over van
				 gedachten wisselen.
 Het derde onderdeel betreft de stevige sanctionering in het
				 domein van de private sector, het toezicht op grotere spelers in de private
				 sector. Daar gaan we met gezwinde spoed mee voort. Gezegd werd dat het CBP geen
				 schoothondje moet worden, maar tanden moet krijgen. Het kabinet is van mening
				 dat er voor het CBP op dat onderdeel daadwerkelijk behoorlijke mogelijkheden
				 van sanctionering moeten zijn. In Brussel worden op dit moment in Europees
				 verband ook over die sanctionering in de private sector stappen genomen. We
				 zullen het nationale model in nauw contact met de Europese ontwikkelingen
				 implementeren. Die Europese dimensie moet nadrukkelijk worden meegenomen. Je
				 moet niet nationaal snel dingen gaan regelen als er straks voor de lidstaten
				 van Europa een model komt waar het onze dan niet bij aansluit. We moeten dat
				 parallel laten lopen en dat gaat dit najaar gebeuren.
 Dus, met de meldplicht datalekken gaan we meteen verder, want
				 daar zitten een aantal omissies in. In het verhaal van het veiligheidsdomein
				 zitten een aantal problemen die wetgevingstechnisch moeten worden geregeld en
				 met de Kamer zal gediscussieerd worden waar we het toezicht neerleggen. Voor
				 het toezicht in de private sector zullen we, kijkend naar de Europese
				 ontwikkeling, het CBP uitrusten met boetes van Neelie Kroes-achtige proporties
				 of met slagtanden.
 
 De heer Elissen (PVV): Ik begrijp dat
				de staatssecretaris ook kijkt naar Europese ontwikkelingen maar ik hoop dat hij
				het met mij eens is dat het dermate belangrijk is voor de nationale veiligheid
				dat we in Brussel vooraan moeten staan om onze belangen veilig te stellen.
 
 Staatssecretaris Teeven: De Kamer
				 moet mij goed verstaan. Er zijn drie dimensies: de ontwikkelingen in de
				 veiligheidssector, de ontwikkelingen in het private domein met de Europese
				 ontwikkelingen op de achtergrond en de zaken die keihard in het regeerakkoord
				 staan met betrekking tot die meldplicht datalekken. In de veiligheidssector
				 zitten twee dimensies: wetgeving en toezicht. In de wetgeving zitten een aantal
				 urgente dingen, waar we snel mee moeten komen. De minister heeft op dit punt
				 een aantal zaken in zijn portefeuille en ikzelf ook. We gaan ons oriënteren op
				 de toezichthoudende taak en bekijken waar we dat moeten neerleggen. Het is zo
				 dat je het CBP niet oneindig meer taken kunt blijven geven en vervolgens zeggen
				 dat die binnen het huidige raam moeten worden gedaan. Dit is het spoorboekje
				 zoals ik dat in mijn hoofd heb. Het is natuurlijk een beetje bijzonder dat we
				 eerst met de Eerste Kamer hebben gesproken en nu pas met deze Kamer.
 Op de vraag of we een collectief klachtrecht voor betrokkenen
				 gaan regelen, kan ik antwoorden dat er al een mogelijkheid bestaat tot het
				 bundelen van klachten. Artikel 3:305a van het Burgerlijk Wetboek kent die
				 mogelijkheid. Een specifieke mogelijkheid voor privacyklachten kan beter op
				 Europees niveau worden geregeld. Daar worden initiatieven toe ondernomen. We
				 zullen daarover op een volgende vergadering van de Europese Raad spreken en die
				 ontwikkelingen wil ik nog meenemen. Op dit moment bestaat zo'n mogelijkheid al
				 wel, maar je kunt je afvragen of die voldoende effectief is.
 Op de vraag van de heer Recourt of je altijd uitdrukkelijk
				 toestemming moet vragen bij het uitwisselen van gegevens met betrekking tot de
				 sociale media, antwoord ik dat dat uitgangspunt moet zijn. Maar volgens de
				 huidige richtlijn en wet is dat niet de enige rechtvaardigingsgrond. We gaan
				 daar bij de verdere ontwikkeling van de Wbp naar kijken, maar ik verwacht op
				 dit punt geen verandering.
 De heer Recourt heeft gevraagd of de regering voornemens is
				 bijzondere voorzieningen te treffen voor kinderen met betrekking tot de
				 uitwisseling van gegevens. Ik begrijp de zorg die bij de PvdA-fractie bestaat,
				 maar ik wil vooralsnog vertrouwen op de handhaving door het CBP. Ik zie als
				 overheid op dit moment geen reden om in te grijpen. Het is natuurlijk ook een
				 verantwoordelijkheid van ouders om daar op te letten. Ik daag de heer Recourt
				 uit om in tweede termijn nader aan te geven waar zijn gedachten naar uitgaan op
				 het punt van een wettelijke regeling van de zijde van de overheid. Of het
				 noodzakelijk is om het CBP te voorzien van extra financiering weten we binnen
				 een aantal maanden. Het is nog de vraag of er werkelijk sprake zal zijn van een
				 taakverzwaring. Er wordt natuurlijk ook geprioriteerd, De adviesfunctie lijkt
				 hierdoor ten onder te gaan. We gaan 18 mld. bezuinigen en misschien nog wel
				 meer. Het is naar het oordeel van de regering niet onredelijk om ook het CBP te
				 vragen een steentje bij te dragen aan de totale bezuiniging, maar je kunt er
				 natuurlijk niet steeds opnieuw werkzaamheden bovenop blijven zetten.
 
 De heer Recourt (PvdA): In de
				algemene inleiding hoorde ik de staatssecretaris zeggen dat het CBP stevige
				slagtanden en wellicht draconische boetes krijgt. Daar heb je toch alleen wat
				aan als je ook onderzoekscapaciteit hebt en voldoende mankracht in kunt zetten
				tegen die grote multinationals? De staatssecretaris noemde het herprioriteren
				en de redelijkheid van het leveren van een kleine bijdrage door het CBP, maar
				daar krijgt het geen slagtanden van. We bouwen een club zonder iets aan de
				capaciteit te doen, dus ik ben bang dat het een schoothondje gaat worden.
 
 Staatssecretaris Teeven: Ik denk
				 dat het niet altijd een kwestie van geld is. Het CBP zelf heeft de prioriteiten
				 gewijzigd en een verschuiving van advisering naar handhaving bewerkstelligd. Ik
				 ken de noden van het CBP en heb er een aantal malen over gesproken met de
				 voorzitter van het college. We zitten in tijden van financiële krapte.
				 Desondanks wil ik toezeggen dat ik dat, op het moment dat die wetgeving
				 uitgekristalliseerd is en we een totaaloverzicht hebben van de uitbreiding van
				 het handhavingsarsenaal, opnieuw wil bezien. Ik hoop dat voor de behandeling
				 van de justitiebegroting te kunnen bewerkstelligen. Op dit moment ga ik daar
				 geen toezeggingen over geven.
 Er is gevraagd of ik van mening ben dat de sociale media vooraf
				 toestemming moeten vragen voor het gebruik van persoonsgegevens. De
				 rechtvaardigingsgrond is het geven van toestemming. Ik heb al geantwoord op
				 schriftelijke Kamervragen daarover van diverse fracties. Het is aan het CBP om
				 te bepalen of wordt voldaan aan de eisen van de Wbp en of dat ook in concrete
				 individuele gevallen gebeurt. Het is voor mij moeilijk om daar een algemene
				 uitspraak over te doen. De handhaver is het CBP.
 Ik ga niet regelen dat voor minderjarigen per e-mail aan de
				 ouder toestemming wordt gevraagd voor toegang tot internet. Dat vind ik een
				 eigen verantwoordelijkheid van ouders. Daar zijn ook softwarepakketten voor,
				 zodat kinderen bepaalde sites niet kunnen benaderen zonder toestemming van de
				 ouder. Ik zie op dit moment geen rol voor de overheid om wettelijk in de eigen
				 verantwoordelijkheid van de gezinnen te interveniëren.
 De vragen van de heer Schouw zal ik allemaal nalopen. We waren
				 al een eind op streek om met het wetsvoorstel in consultatie te gaan, maar het
				 is nog niet zover. Met de privaatrechtelijke sector wil ik nadrukkelijk nog
				 even kijken naar Europa. Met betrekking tot de meldplicht wil ik de voortgang
				 erin houden. In de veiligheidssector moet ik een aantal zaken opnieuw bekijken,
				 gezien de discussie van deze zomer en het aantal knelpunten dat er is. Het is
				 wel mijn voornemen om het snel in consultatie te brengen. In de woorden over
				 het totaal ontbreken van een beleidsvisie herken ik me niet, want sinds
				 29 april ligt er wel degelijk een stuk. We hebben dat op 17 mei in de Eerste
				 Kamer besproken en we hebben de ontwikkelingen in de zomer gehad, ook op andere
				 terreinen rondom privacy. Dat vraagt om een herbezinning, anders krijg ik het
				 verwijt dat ik te ver voor de troepen uitloop. Er komt dus een meldplicht
				 lekken persoonsgegevens, enerzijds aan de betrokkene zelf en anderzijds aan de
				 toezichthouder. Dat wordt gesanctioneerd met een bestuurlijke boete en/of een
				 strafsanctie. We zijn vrij ver met het kijken naar de hoogte van die boete,
				 maar we moeten een aantal zaken opnieuw schikken. Daarna gaat het in
				 consultatie.
 Met betrekking tot DigiNotar is het goed om scherp te hebben
				 dat de wijzigingen in de Telecommunicatiewet mogelijk niet alles dekken wat er
				 bij dat bedrijf is gebeurd, omdat het misschien geen instelling is die compleet
				 onder de Telecommunicatiewet valt. Dat brengt met zich mee dat er in de Wbp in
				 het kader van de integriteitsmeldplicht aanvullend zaken geregeld moeten
				 worden.
 Er is op dit moment onvoldoende reden om de privacy impact
				 assessment in wetgeving voor te schrijven. Ik wijs de heer Schouw erop dat daar
				 voor het bedrijfsleven ook de nodige kosten mee zijn gemoeid. Dat moet in
				 aanvaardbare verhouding staan tot de risico's, die met een PIA in kaart kunnen
				 worden gebracht. Wat de minister van BZK daarover gezegd heeft, en wij beiden
				 ook in de Eerste Kamer, zeg ik ook tegen de heer Schouw: als het gaat om de
				 overheid hebben we een aantal afspraken gemaakt en ook de uitvoering van de
				 motie-Franken, waaraan we loyaal uitvoering zullen geven, dekt een aantal van
				 die problemen. Het is zeer aannemelijk dat het houden van een PIA voor het
				 midden- en kleinbedrijf relatief vaak zal leiden tot een onevenredig zware
				 verplichting.
 Hoe gaan we privacy by design stimuleren? Het is belangrijk dat
				 dat wordt ingebakken in de opbouw van informatiesystemen. Daar hoort ook bij te
				 weten wie er inlogt en hoe systemen aan elkaar worden gekoppeld. We willen de
				 toepassing van privacy by design, maar er is goede kennis voor nodig van kansen
				 en belemmeringen. Het ministerie van Economische Zaken (EZ) en de Nederlandse
				 Organisatie voor toegepast natuurwetenschappelijk onderzoek (TNO) doen daar
				 onderzoek naar. De uitkomst wordt dit najaar bekend gemaakt en die doen we aan
				 de Kamer toekomen. Ik ben het met de heer Schouw eens dat je er met de tekst in
				 het regeerakkoord alleen niet bent. Het moet ook body krijgen.
 Gevraagd is of het CBP, Bits of Freedom en andere organisaties
				 betrokken worden bij de wetgeving. Jazeker, Bits of Freedom in de
				 consultatiefase en het CBP uiteraard in zijn rol als wetgevingsadviseur. De
				 voorzitter van het CBP, de medewerkers van het ministerie en ikzelf staan in
				 direct contact met elkaar. We zijn het niet altijd met elkaar eens, maar
				 proberen er in de rollen die wij hebben op een goede manier uit te komen. Dat
				 lukt tot nu toe prima.
 Een heikel punt – en ik verbaas met een beetje over de
				 opstelling van de leden van de commissie – is wat het kabinet heeft
				 geschreven over bezwaar en beroep in relatie tot bevindingen en in relatie tot
				 conclusies. Het is mij volstrekt helder dat de opmerkingen die in augustus in
				 de media zijn verschenen niet correct zijn. De voorzitter van het CBP heeft
				 daar uiteraard met mij over gesproken. Anderzijds heb ik te maken met
				 rechtsbescherming voor de burger, ook op het punt van boetes en sancties die
				 worden opgelegd door het CBP. Je kunt onderscheid maken in bezwaar en beroep in
				 relatie tot bevindingen en tussenrapportages en tot eindconclusies. We zullen
				 daar nog een keer scherp naar kijken. We zullen dat in de uitwerkingen
				 meenemen. Ik vind het belangrijk – en hoop dat de commissie dat ook vindt –
				 dat burgers en bedrijven tegen zo'n rapport in rechte kunnen opkomen als zij
				 daar niet mee akkoord zijn. Dat bevordert ook de zorgvuldigheid bij het
				 opleggen van sancties. Een aantal van de leden heeft in de zomermaanden terecht
				 aandacht voor die zorgvuldigheid gevraagd. We moeten altijd kijken naar
				 draagkracht, proportionaliteit en subsidiariteit in voorkomende gevallen. Zo'n
				 maatregel van bezwaar en beroep kan daartoe bijdragen.
 
 De heer Elissen (PVV): Ik heb
				begrepen van het CPB dat er zelfs in de fase waarin nog sprake is van een
				voorlopig rapport van bevindingen al bezwaar en beroep mogelijk zou moeten
				worden gemaakt. Dat vind ik frustrerend. Dat moment zou er pas moeten zijn als
				er een voor beroep vatbaar besluit ligt, gericht op een rechtsgevolg. Ik vind
				het wat prematuur om dat middel al zo vroeg in te zetten. Dat leidt volgens mij
				tot heel veel extra bureaucratie en dat moeten we niet willen. Hoe kijkt de
				staatssecretaris daar tegenaan?
 Staatssecretaris Teeven: Ik heb al
				gezegd dat ik, de opmerkingen van de commissie gehoord hebbende, nog eens
				kritisch zal kijken wat je tussentijds met bezwaar en beroep doet en wat je aan
				het eind doet. Ik ben er bij de uitwerking van deze maatregelen wel steeds
				vanuit gegaan dat de commissie rechtsbescherming voor burgers en bedrijven bij
				dit soort zaken een belangrijk punt vindt. Het is continu een afweging tussen
				enerzijds scherpere tanden en meer handhavingsmogelijkheden en anderzijds dat
				de rechtsbescherming bij dit kabinet in goede handen moet zijn. Het gaat om een
				afweging van belangen.
 De heer Elissen (PVV): Over die
				rechtsbescherming zijn wij het eens, die is goed geregeld, namelijk op het
				moment dat het besluit er ligt. Volgens mij houdt het CBP op basis van het
				voorlopig rapport van bevindingen hoor en wederom en komt het daarna pas tot
				een maatregel. Dat kan een waarschuwing of een last of dwangsom zijn. Dat maakt
				het nodeloos om al in het voortraject met dat hele gedoe van bezwaar en beroep
				te beginnen. Het is inefficiënt. Als het gaat om die scherpe tanden zou ik
				zeggen: concentreer je op de hoektanden.
 Staatssecretaris Teeven: We zijn het
				erover eens. Ik heb al gezegd dat er slagtanden moeten komen, zeker in de
				privaatrechtelijke sector. Maar ik heb leden van de commissie en de PVV-fractie
				daarover deze zomer andere uitlatingen horen doen, bijvoorbeeld dat individuele
				burgers niet met onnoemelijk hoge boetes geconfronteerd moeten worden voor
				bagatelfeiten. Dan is het heel goed dat mensen in een vroeg stadium kunnen
				optreden. Wij gaan er nog eens heel scherp naar kijken. Misschien moeten we
				onderscheid maken tussen de verschillende spelers, als dat mogelijk is.
 De heer Van Raak (SP): Waarom niet
				beroep en bezwaar mogelijk maken tegen de conclusies en sancties, want dan zal
				het rapport van bevindingen ook onderwerp van discussie kunnen zijn. Daarom
				stel ik voor het CBP te vragen het rapport van bevindingen openbaar te maken
				zodra het klaar is. Dan kan het op het moment dat er bezwaar of beroep is tegen
				de conclusies en sancties worden meegenomen. Volgens mij is dat een goede
				rechtsbescherming. Het gevaar dat je anders loopt, is dat bedrijven en
				organisaties met veel geld al in een heel vroeg stadium bezwaar gaan maken
				tegen een onderzoek dat nog nauwelijks af is en daarmee de zaak gaan traineren
				en verlengen en die scherpe tanden weer bot gaan maken.
 Staatssecretaris Teeven: De heer Van
				Raak heeft een punt, maar hij ziet over het hoofd dat, als je het rapport van
				bevindingen openbaar gaat maken als naming and shaming voordat er bezwaar of
				beroep mogelijk is, dat heel veel schade kan toebrengen aan burgers en
				bedrijven. Dat is de weg die ik niet wil volgen. Dan kunnen mensen nog wel in
				bezwaar of beroep gaan, maar dan is het leed al aangericht en het bedrijf al
				ten gronde gericht. Ik ga opnieuw bekijken of we daar een oplossing voor kunnen
				vinden. Er zit discrepantie tussen enerzijds transparantie, zoals de heer Van
				Raak bepleit, om zo'n rapport van bevindingen meteen openbaar te maken en dan
				bezwaar en beroep in te dienen tegen de conclusies en anderzijds schade die al
				is aangericht terwijl dat misschien niet terecht is. Daar moeten we zorgvuldig
				mee omgaan.
 De heer Schouw (D66): Ik maakte
				bezwaar tegen het huidige voorstel. Ik stel vast dat de staatssecretaris zegt
				dat hij er opnieuw en open naar wil kijken. Ik wil hem vragen te bekijken hoe
				dat bij andere toezichthouders geregeld is en een procedure te volgen die
				gebruikelijk is in die wereld van het opleggen van sancties en boetes. Het
				huidige voorstel lijkt daar nogal van af te wijken.
 
 Staatssecretaris Teeven: We gaan
				 het opnieuw bekijken, ook de openbaarmaking of mogelijk latere openbaarmaking
				 van de stukken die zijn opgesteld.
 Ik wijs er naar aanleiding van diverse vragen op dat het bij de
				 aangenomen motie-Franken in de Eerste Kamer om drie stappen gaat: een integraal
				 afwegingskader en de voorbereiding van wetgeving, het
				 wetgevingskwaliteitsbeleid en de toetsing van de wetgeving en ten slotte het
				 zorgvuldig afwegen van evaluatie- en horizonbepalingen. Dat gaan we uitvoeren,
				 onder het voorbehoud dat de minister van BZK heeft gemaakt met betrekking tot
				 die evaluatie- en horizonbepaling, want de vraag is of dat altijd nodig
				 is.
 De heer Schouw heeft nog gevraagd welke mogelijkheden er zijn
				 om privacyschendingen door datalekken aan te pakken. Artikel 13 van de Wbp
				 schrijft voor dat de verantwoordelijke voor de gegevensverwerking ervoor moet
				 zorgdragen dat de verwerking van persoonsgegevens voldoende beveiligd is. Bij
				 overtreding van die eis kan het CBP handhavend optreden.
 De vraag welke informatie op grond van de USA PATRIOT Act naar
				 de VS gaat, heeft minister Donner aan mij doorverwezen. De USA PATRIOT Act is
				 hetzelfde als het Nederlandse Wetboek van Strafvordering. Dat ziet toe op een
				 aantal zaken rondom strafzaken en bevoegdheden op strafvorderlijk terrein. Dat
				 verschilt niet veel van Nederland, hoewel wij bepaalde bevoegdheden kennen die
				 de Amerikanen niet in hun wet willen. Onder rechterlijk toezicht vindt in de VS
				 de bevoegdheid tot het vorderen van gegevens plaats. Complicerend is de
				 territoriale werking van die extraterritoriale wetgeving in de VS. Dat is met
				 betrekking tot de USA PATRIOT Act al vaker aan de orde geweest. Soms leidt dat
				 tot een conflict van plichten. De passagiersgegevens is hét onderwerp waar dat
				 speelt en waar we proberen dat in samenwerking met lidstaten van de Europese
				 Unie op te lossen. Ik wijs de Kamer erop dat Nederland op het punt van die
				 conflicten van plichten, zeker met die passagiersgegevens, laatst heeft gezegd
				 dat er niet voldoende garantie is om daar op dit moment mee door te gaan. Ik
				 verwijs de Kamer naar de verslaglegging van de Europese Raad van 18 en 19 juli
				 jl. Ik heb daar expliciet aandacht gevraagd voor het punt van die botsende
				 belangen. We moeten niet te snel akkoord gaan met de Amerikanen. Ik ga ervan
				 uit dat de minister van V en J dat met de Kamer heeft gewisseld.
 
 De heer Van Raak (SP): Ik heb de
				staatssecretaris gevraagd wat voor soort informatie er aan de Amerikanen wordt
				gegeven. Hij antwoordde: passagiersgegevens. Maar welke gegevens worden er nog
				meer gegeven? We hebben een probleem omdat er informatie wordt gegeven die we
				niet kwijt willen. Dat kunnen nooit alleen passagiersgegevens zijn. Ik heb
				begrepen dat de regering overweegt om in de aanbestedingsprojecten eisen te
				stellen, zodat Microsoft, Google en andere bedrijven die hier diensten verlenen
				geen informatie meer aan Amerika of andere landen geven als wij dat niet
				willen. Gaat de regering dat eisen in de aanbesteding?
 Staatssecretaris Teeven: Daar heeft
				de minister van BZK zojuist een aantal opmerkingen over gemaakt. Op dat punt
				heeft hij gezegd dat we dat aan het onderzoeken zijn en aan het bekijken hoe we
				daarmee om moeten gaan. Dat is zijn verantwoordelijkheid. De vraag was om wat
				voor gegevens het gaat. Passagiersgegevens waren een voorbeeld, maar ik heb
				tegelijkertijd gezegd dat het ook om individuele strafzaken gaat. Dat gebeurt
				op last van de rechter. Ik denk dat het niet gepast is om in dit overleg te
				kijken wat er in die individuele strafzaken is gebeurd.
 De heer Van Raak (SP): Met alle
				respect, de minister heeft gezegd dat hij ging bekijken wat hij in onderlinge
				samenhang kon doen. Misschien moeten we als Kamer een motie indienen, anders
				komt de regering er te gemakkelijk mee weg. De staatssecretaris zegt dat het om
				individuele strafzaken gaat. Ik vraag geen namen en rugnummers, maar wat voor
				soort informatie er in algemene zin wordt uitgewisseld. Dan kan de minister
				zich niet verschuilen achter individuele strafzaken.
 
 Staatssecretaris Teeven: Ik kan in
				 algemene zin zeggen: in de strafzaken die het hier betreft moet je denken aan
				 passagiersgegevens, bankgegevens, financiële informatie en
				 vervoersinformatie.
 Mevrouw Thieme maakte de opmerking dat privacy niet mag worden
				 ingeruild om gevoelens van onveiligheid te compenseren. Ik denk dat het kabinet
				 op dat punt hetzelfde beleid voert als het vorige kabinet. Het is niet zo dat
				 privacy tegenover het bevorderen van de veiligheid staat. Die dingen kunnen
				 heel goed samengaan en wij proberen dat in dit regeerakkoord ook te laten
				 samengaan. Het gaat erom dat we bijvoorbeeld binnen de interne dimensie van
				 veiligheid en justitie optimaal informatie uitwisselen tussen de instanties en
				 tegelijkertijd de privacy waarborgen. Die uitdaging zit in het regeerakkoord
				 verscholen. Het is niet of of, maar en en.
 De vraag van mevrouw Van Toorenburg hoe ik denk over het
				 verruimen van de mogelijkheden voor burgers om foto's en camerabeelden op
				 internet te zetten, is nog blijven liggen. De koninklijke weg is en blijft dat
				 burgers hun beelden aanbieden aan de politie en dat die vervolgens actie
				 onderneemt. Politie en justitie kunnen beter individuele afwegingen maken dan
				 burgers. Dan voorkomen we dat beelden van burgers onterecht op internet blijven
				 kleven. Desondanks wil ik met betrekking tot burgers en particuliere
				 beveiligingsorganisaties en recherchebureaus kijken hoe beelden daarmee kunnen
				 worden gedeeld en bewaard en hoe de veiligheid optimaal kan worden bevorderd.
				 Dan komt de vraag aan de orde hoe en waar je dat wettelijk gaat regelen en wie
				 je er toezicht op laat houden. Dat speelt zich in het veiligheidsdomein af. Dat
				 is een stapje verder dan politie en justitie en zal nadrukkelijk onderwerp zijn
				 van het onderzoek dat de komende weken ter oriëntering zal plaatsvinden.
				 Burgers moet ik wijzen op het onterechte schandpaaleffect. Zij moeten zich
				 ervan bewust zijn dat als zij onzorgvuldig handelen het CBP moet optreden. Ik
				 zeg wel dat ik, als het gaat om kleine private partijen, het CBP niet meer
				 bestuurlijke bevoegdheden wil geven dan een paar kleine melktandjes. Dat is de
				 lijn die het kabinet wil inzetten en daar zal het CBP niet veel moeite mee
				 hebben, want dat is niet voornemens hoge boetes op te leggen aan kleine private
				 partijen. Burgers moeten zich er wel van vergewissen dat andere burgers
				 behoorlijk beschadigd kunnen raken door die beelden.
 Het voornemen van het kabinet is inderdaad om de termijn voor
				 het bewaren van beelden te verlengen. Mevrouw Van Toorenburg heeft gevraagd of
				 die beelden gebruikt kunnen worden om de snelwegschutter op te sporen. Afgezien
				 van de vraag of er een snelwegschutter is, zou dit een middel kunnen zijn. Hoe
				 we dat gaan regelen, wordt nadrukkelijk meegenomen in de wetgeving. De beide
				 bewindspersonen op Veiligheid en Justitie zijn het er volstrekt over eens dat
				 het prioriteit heeft.
 We hebben al van gedachten gewisseld over die
				 openbaarmakingsbevoegdheid. We moeten constateren dat het CBP voorlopig zelf op
				 basis van artikel 8 van de Wet openbaarheid van bestuur tot op zekere hoogte
				 sanctiebesluiten openbaar kan maken. Op de definitieve keuze hoe hiermee verder
				 te gaan, ga ik nog niet in. We moeten wel voorkomen dat mensen ten onrechte
				 worden beschadigd, doordat iets te snel openbaar wordt gemaakt. Dat is ook
				 privacy.
 Komen de gegevens van Nederlanders in handen van buitenlandse
				 mogendheden? Dat is zeker niet de bedoeling, maar via hacking kan het wel. Dat
				 kan nooit helemaal worden voorkomen. Verder geldt dat de Wbp en de richtlijnen
				 een uitgewerkte regeling bevatten voor de rechtmatige overdracht van gegevens
				 aan het buitenland. Die mogelijkheid is er al. In het strafrecht gaat dat
				 uiteraard via de weg van de rechtshulp.
 De heer Elissen heeft gevraagd wat er valt onder de integrale
				 benadering. Daar vallen onder de standaardzaken, alleen gegevens verstrekken
				 die nodig, doelbinding, beveiliging, scenario's voor problemen met datalekken,
				 wie de leiding heeft en wat de rol van de staatssecretaris is. Het is de
				 bedoeling dat ik die kar trek binnen het kabinet en dat gaat via het
				 spoorboekje dat ik in de algemene inleiding heb geschetst.
 De heer Van der Steur heeft het gehad over cloud computing. Dat
				 is een heel fundamentele zaak. De effecten van cloud computing zijn van zeer
				 grote invloed op de nieuwe EU-instrumenten. Het is ook onderwerp van discussie
				 in de JBZ-Raad. Ik wil de Europese ontwikkelingen afwachten, want het heeft
				 geen nut om dit alleen voor Nederland te bespreken. We zullen het monitoren.
				 Voor de Nederlandse overheid wordt uit veiligheidsoverwegingen gewerkt aan een
				 eigen «rijkscloud».
 Ik kan over de gegevensdeling zeggen dat de minister van V en J
				 en ik van mening zijn dat, als er op dit moment zo'n honderdduizend mensen
				 werken aan een veiliger Nederland, het uitgangspunt binnen de doelbinding moet
				 zijn dat gegevens altijd worden gedeeld. Wettelijke belemmeringen moeten zo
				 veel mogelijk worden weggenomen, evenals culturele belemmeringen. We moeten
				 soms ook buiten die doelbinding kunnen delen. Bij kindermishandeling en
				 jeugdzorgproblematiek kan het niet zo zijn dat kinderen het slachtoffer worden
				 als er niet optimaal kan worden gedeeld. Aan de belemmeringen die er zijn, gaan
				 we het komend halfjaar wat doen. We zullen de Kamer daarover informeren. Als er
				 gedeeld kan worden binnen het domein van veiligheid van justitie – en soms
				 ook daarbuiten en misschien zelfs met doorbreking van geheimhoudingsplichten
				 – zullen dat onderwerpen zijn die de komende tijd nadrukkelijk op de agenda
				 worden gezet.
 Om de administratieve lasten voor het mkb te verminderen is al
				 heel veel gedaan. Er ligt op dit moment een wetsvoorstel in de Eerste Kamer om
				 de meest in het oog springende lasten te verminderen en er is een wijziging van
				 het vrijstellingsbesluit in voorbereiding om de lasten die in gedelegeerde
				 regelgeving verscholen liggen te reduceren. Ik heb al eerder aangegeven dat dat
				 besluit dit najaar in procedure zal gaan. Dan kunnen we die lastenvermindering
				 daadwerkelijk vormgeven.
 
 De heer Van der Steur (VVD): De
				staatssecretaris verwijst in het antwoord over de lastenvermindering naar het
				wetsvoorstel dat wij ook in de Tweede Kamer behandeld hebben. Hij weet dat de
				VVD-fractie over dat wetsvoorstel niet zo enthousiast was, omdat dat was wat er
				uiteindelijk overbleef van alle voorstellen die in de vier of vijf jaar
				daarvoor waren gedaan. Ik roep de staatssecretaris namens de VVD-fractie op in
				de komende tijd, nu hij terecht zo gefocust is op privacy, die
				lastenverlichting nog eens goed in ogenschouw te nemen ten behoeve van het
				mkb.
 
 Staatssecretaris Teeven: Het
				 ministerie heeft het bedrijfsleven nadrukkelijk uitgenodigd om uitvoerbare
				 voorstellen te doen om de lasten te beperken. Daar hebben we er een aantal van
				 gekregen, maar ik wil niet verhullen dat ik ook denk aan de vereenvoudiging van
				 de meldplicht bij de verwerking van persoonsgegevens, de vergemakkelijking van
				 grensoverschrijdende gegevensdoorgifte en concernverhoudingen. Wij hebben dat
				 bij de behandeling van dat wetsvoorstel ook gewisseld met elkaar. De kritiek
				 van de Kamer is goed doorgekomen en staat ook op de agenda.
 Volgens mij zijn wij het er volstrekt over eens dat
				 proportionaliteit niet alleen een belangrijke rol speelt bij de boeteoplegging,
				 maar ook bij de procedures.
 De heer Elissen heeft nog vragen gesteld over dat
				 servicecentrum bij veiligheid en justitie. We hebben de adviesrol van het CBP,
				 maar binnen het domein van veiligheid en justitie voor professionals hebben we
				 nu een servicecentrum. Dat is in het debat met de Eerste Kamer aan de orde
				 gekomen en in januari jl. operationeel geworden. Dat servicecentrum zal met
				 name in de advisering over de interpretatie van privacymaatregelen een
				 belangrijke rol gaan vervullen. Juist binnen de overheid denken veel mensen dat
				 privacy een belemmering is voor de uitwisseling van gegevens, terwijl dat in
				 werkelijkheid niet zo is.
 
 
 De heer Recourt (PvdA): Voorzitter.
				 De collectieve schadevergoedingsactie is volstrekt onvoldoende, maar die moeten
				 we maar apart agenderen. Dan de commerciële markt. De staatssecretaris wijst
				 naar het CBP om de Googles enz. te controleren, maar dat is achteraf. Ik vraag
				 dit kabinet juist om normen te stellen waaraan ze moeten voldoen en dan kan
				 achteraf een boete worden opgelegd door het CBP. Dit moeten we niet aan de
				 markt laten, want er zit daar een belang om geld te verdienen aan
				 persoonsgegevens. Als overheid moeten we dat normeren. Begrijp ik betreffende
				 de centenkwestie goed dat de staatssecretaris er nog eens kritisch naar gaat
				 kijken en liefst voor de begroting een conclusie zal trekken, die met ons
				 gedeeld wordt middels een brief? Ik word er graag van op de hoogte gesteld,
				 want als we het geen handen en voeten geven, blijft het een papieren
				 tijger.
 Als laatste artikel 5 van de Wbp. Ook hier geldt weer: stel als
				 overheid normen. Je kunt ouders het niet zelf laten uitzoeken. Ze willen graag
				 geholpen worden. Ook kinderen zitten er niet op te wachten dat hun profiel
				 gezien wordt door vieze mannen. Laten we als overheid die norm aan het
				 bedrijfsleven stellen, dan kan het CBP artikel 5 later handhaven met boetes. We
				 moeten aan de voorkant beginnen en zo helpen we ouders om hun eigen
				 verantwoordelijkheid te pakken.
 
 
 De heer Schouw (D66): Voorzitter.
				 Ik heb in de eerste termijn het privacybeleid van de regering vergeleken met
				 een bruine boterham met een heel dun laagje oude margarine. Ik wil er twee
				 blokken uithalen die daar de bewijsvoering voor zijn.
 Ten eerste moet de meldplicht een substantieel ding worden van
				 dit nieuwe kabinet, maar is er nog weinig mee gebeurd. Dank aan de
				 staatssecretaris voor het verhaal, maar ik wil gewoon een datum weten waarop
				 het in consultatie gaat en wanneer we er hier in de Kamer over kunnen spreken,
				 zodat er iets wordt gerealiseerd. Ik daag de staatssecretaris uit om dat
				 wettelijke traject rondom die meldplicht binnen een jaar af te ronden. Dan
				 toont de staatssecretaris ambitie.
 Het tweede blok waarop dit kabinetsbeleid rondom privacy
				 steunt, is het veel besproken CBP. Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat
				 dit kabinet pogingen doet om dat CBP een arm op de rug te binden. Dat heeft te
				 maken met de financiën, met dat gekke idee over bezwaar en beroep – waar de
				 minister nog eens naar zal kijken – en het vermoeden dat er op verschillende
				 plekken in het land bij verschillende instituties toezicht gehouden gaat worden
				 op de naleving van privacygegevens. Dat is een versnippering en dat lijkt me
				 heel slecht. Ik ben blij met de toezegging van de staatssecretaris dat hij daar
				 nog eens open met de Kamer over wil praten. Het zou fijn zijn als we daar dan
				 op een wat constructievere manier over kunnen praten.
 Ik vind het belangrijk dat de beide pijlers – meldplicht en
				 CBP – goed geregeld zijn.
 Tot slot de filmpjes op internet. Ik was blij met het eerste
				 deel van het antwoord van de staatssecretaris, waarin hij zei dat het plaatsen
				 van filmpjes op internet bepaald moet worden door een orgaan dat een soort
				 overheidsmonopolie heeft, maar daarna liep het een beetje weg. Stel dat De
				 Telegraaf morgen opent met een verhaal over een juwelier die is overvallen en
				 het filmpje op internet heeft geplaatst. Is de staatssecretaris dan bereid om
				 in een programma als Paul & Witteman de privacy te gaan verdedigen en te
				 zeggen dat dat eigenlijk niet hoort in dit land?
 
 
 De heer Van Raak (SP): Voorzitter.
				 We kunnen allemaal maatregelen nemen om de privacy van onze burgers te
				 beschermen, maar dat heeft geen zin als andere landen toch informatie krijgen
				 die wij niet kwijt willen. Ik vind het goed dat de regering zich in Europees
				 verband inzet voor afspraken met de VS over de uitlevering van
				 passagiersgegevens, maar het gaat over veel meer gegevens. De minister van BZK
				 zegt dat hij gaat kijken wat hij in onderlinge samenhang kan doen, maar dat is
				 toch echt te weinig. Volgens mij moet de regering gewoon eisen stellen in de
				 aanbesteding en in het programma van eisen van ICT-projecten en de eis
				 formuleren dat leveranciers data niet aan buitenlandse mogendheden geven. Ik
				 vraag een verlengd algemeen overleg aan om daar een motie voor in te dienen. Ik
				 denk dat voor deze opvatting veel steun is in de Kamer.
 Ten slotte, waar kunnen mensen met vragen over privacy terecht?
				 De minister van BZK zegt dat PwC dat aan het uitzoeken is. Is de
				 staatssecretaris bereid om namens het ministerie van V en J zijn verontrusting
				 uit te spreken tegenover zijn collega van BZK en te zeggen dat ze daar wat
				 beter op de centen moeten letten en wat terughoudender moeten zijn met de
				 inhuur van dure externen?
 
 
 Mevrouw Van Toorenburg (CDA):
				 Voorzitter. Dank aan minister en de staatssecretaris voor de beantwoording. Wij
				 constateren dat het kabinet serieus aan de slag is met het thema
				 privacybescherming, maar het wordt vandaag op een aantal punten door de Kamer
				 nog even aangespoord. Bijvoorbeeld ten aanzien van de meldplicht en een goede
				 regeling voor mensen die camerabeelden hebben van overvallers enz., zodat ze
				 deze op een goede manier aan het publiek kunnen tonen en wij ernstige misdaden
				 kunnen oplossen. Dat brengt mij op het punt van internet in gevangenissen, want
				 degenen die daar vastzitten kunnen die beelden ook zien. Zij herkennen elkaar
				 vaak wel, dus het zou jammer zijn dat we die doelgroep moeten missen als we
				 geen internet in de gevangenis hebben.
 Ten aanzien van het rapport van bevindingen zijn wij blij dat
				 de staatssecretaris goed gaat bekijken wat daar in moet. Wij vragen hem
				 concreet hoe die zaak over Google eruit zou hebben gezien als Google vanuit dat
				 eerste rapport van bevindingen in zo'n heel proces hadden kunnen stappen. Waren
				 we dan verder geweest? Waren dan de privégegevens van mensen niet veel meer in
				 gevaar? Wij vragen die afweging te bezien tegen het licht van deze concrete
				 casuïstiek.
 Ten aanzien van die Amsterdamse digitale slotgracht vraag ik of
				 de staatssecretaris vandaag alvast kan zeggen wat wel en wat niet kan, omdat
				 door Amsterdam breeduit in de media wordt verteld dat ze van alles van plan
				 zijn.
 Het volgende punt ligt meer op het bordje van de minister. Mij
				 bereiken geluiden dat Amsterdam veel met burgers communiceert via Hyves. Wat
				 zijn de risico's als mensen persoonlijke burgergegevens via Hyves uitwisselen
				 met gemeentelijke diensten in Amsterdam? Daar zouden wij graag meer zicht op
				 willen krijgen.
 
 
 De heer Elissen (PVV): Voorzitter.
				 Ook van deze kant dank aan de minister en de staatssecretaris voor de
				 beantwoording. Goede punten zijn de brief die dit najaar komt en het onderzoek
				 dat is aangekondigd. In relatie daarmee is het goed nog eens te kijken naar de
				 functionaliteit met betrekking tot de Wbp. Wij willen daarin graag meegenomen
				 zien de dubbelfunctie die erin zit en die wat ons betreft ongewenst is:
				 enerzijds de adviesfunctie en anderzijds de handhavingsfunctie.
 Dan de betrouwbare overheid. Ik vind dat de overheid garant
				 moet staan voor de veiligheid van privacygegevens van de burger. We hebben
				 gehoord over die conflicterende jurisdictie en ik wil graag nog expliciet
				 antwoord hoe de staatssecretaris gaat uitsluiten dat gegevens van Nederlanders
				 in handen vallen van buitenlandse mogendheden. Het is vrij duidelijk dat de
				 Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) zegt dat het vooral
				 cybercriminelen zijn en statelijke actoren. Dan bedoelen we natuurlijk
				 buitenlandse geheime diensten. Misschien is het verstandig te komen tot een
				 inventarisatie van landen die soortgelijke voorzieningen hebben als de
				 Amerikanen met hun USA PATRIOT Act.
 Ten slotte de boetevoorziening voor het CBP. Ik ben blij met de
				 melktandjes, maar die hebben de neiging om na verloop van tijd uit te vallen.
				 Als er dan nieuwe tandjes komen, vraag ik de staatssecretaris om heel kritisch
				 te bekijken of we die laten groeien of dat we er een gebitje in monteren dat we
				 bij tijd en wijle de mond kunnen snoeren. Dat het hier gaat om zorgvuldigheid
				 ben ik met de staatssecretaris eens, maar hij hoeft zich geen zorgen te maken
				 over die crimineel die op internet komt. Als die vindt dat er inbreuk wordt
				 gemaakt op het portretrecht kan hij zich melden bij de politie.
 
 
 De heer Van der Steur (VVD):
				 Voorzitter. Dank aan de staatssecretaris voor de beantwoording en complimenten
				 voor de heer Elissen voor zijn laatste opmerking.
 Allereerst wil ik een opmerking maken over de Europese wet- en
				 regelgeving. Terecht zegt de staatssecretaris dat hij bij een aantal
				 belangrijke wetten voor Europa niet voorop wil lopen met het risico dat we door
				 Europa worden ingehaald of anderszins actie moeten ondernemen. Ik vind wel dat
				 we de staatssecretaris moeten meegeven – in ieder geval namens de VVD-fractie
				 – dat we eraan hechten dat hij ervoor zorgt dat in Europa met name over
				 richtlijnen en niet over verordeningen ten aanzien van privacybescherming wordt
				 gesproken. Dit omdat verordeningen de neiging hebben om naar het midden te gaan
				 en niet altijd voor het beste te kiezen. Ik denk dat de lidstaten zelf de
				 vrijheid moeten hebben om op basis van de richtlijnen de bescherming van hun
				 eigen inwoners in te richten.
 Ik geef de staatssecretaris nog het punt mee dat niet alleen
				 het lekken van data een misdrijf is, maar ook de inbraak in het systeem waar de
				 data uit kunnen lekken. De VVD-fractie vraagt in de uitwerking aandacht voor de
				 security breach notification.
 Tot slot een handreiking aan de staatssecretaris. Er komt een
				 aantal onderwerpen naar de Kamer toe ten aanzien van bijvoorbeeld
				 cameratoezicht en registratie van kentekens. In het kader van de afweging die
				 gemaakt moet worden tussen het algemeen belang en de privacy vindt de
				 VVD-fractie het van groot belang dat bij alle voorstellen heel duidelijk en
				 diepgaand aandacht wordt besteed aan wat het precies gaat opleveren in relatie
				 tot de inbreuk die er mogelijkerwijs op de privacy wordt gemaakt. Ik verwijs
				 naar de P+R waar we recentelijk over zijn geïnformeerd op Schiphol. De Engelse
				 resultaten van bijna 300 miljoen onderzoeken die leiden tot 9 000 arrestaties
				 klinken op het eerste gezicht niet heel overtuigend over het nut, de
				 effectiviteit en de noodzaak van die maatregel. Misschien is dat wel zo, maar
				 ik vraag de staatssecretaris met een goed en onderbouwd verhaal te komen.
 
 
 Staatssecretaris Teeven: Dank aan
				 de leden voor hun inbreng in tweede termijn.
 De heer Recourt zegt dat het antwoord over de collectieve actie
				 volstrekt onvoldoende is. Ik merk op dat er nog een aantal dingen mogelijk zijn
				 en dat we geen dingen dubbel moeten doen. Hij vraagt om meer normen vooraf vast
				 te stellen, maar de Wbp geldt al breed. De toestemmingseis is duidelijk: het is
				 uitdrukkelijk uit vrije wil. Dat is er op dit moment aan de voorkant en daar
				 wil ik mee volstaan. Ik wijs erop dat dit een punt is van eigen
				 verantwoordelijkheid.
 Over de financiering kan ik tegen de heer Schouw zeggen dat er
				 een brief komt voordat er een beslissing wordt genomen. Een prikkelende vraag
				 van hem was of de staatssecretaris bij Pauw & Witteman de privacy gaat
				 verdedigen. Ik heb het nog niet gedaan maar wat niet is, kan nog komen. De
				 koninklijke weg is dat de uitwisseling via politie en justitie verloopt. Maar
				 er zijn twee problemen. Ten eerste of ze die beelden effectiever kunnen
				 inzetten? Ik ga bezien of er een mogelijkheid is. En ten tweede de
				 heterdaadkracht. Ik ga bezien of particuliere beveiligingsorganisaties daar een
				 sterkere rol in kunnen spelen.
 Op de vraag wanneer de meldplicht datalekken er komt, is het
				 antwoord dit najaar. Het wettelijk traject is in zijn volle omvang van
				 consultatie en behandeling in de Kamers een urgentie. Dat staat in het
				 regeerakkoord. Ik denk dat realisatie binnen een jaar mogelijk moet zijn.
 Er is geen sprake van dat het CBP met één arm op rug gebonden
				 moet werken. Maar 18 mld. en misschien nog meer bezuinigen betekent dat
				 iedereen zijn steentje moet bijdragen. Ik zie wel dat er knelpunten zijn en dat
				 is ook door het CBP zelf onder de aandacht gebracht.
 Op de vraag van de heer Van Raak over het PwC-onderzoek en waar
				 mensen terechtkunnen die vragen hebben over privacy, kan ik zeggen dat
				 veiligheid en justitie is aangesloten en dat daar op zich geen kosten aan zijn
				 verbonden. Het CBP beantwoordt de vragen en we hebben de servicedesk voor de
				 professionals binnen het interne domein van veiligheid en justitie. De kosten
				 van dat onderzoek zijn nihil.
 Mevrouw Van Toorenburg vroeg wat er gebeurd was als Google
				 meteen bezwaar en beroep had kunnen instellen. Dat is nou precies de afweging.
				 Haar boodschap is duidelijk, maar ik zet die kleine private partij die niet
				 meteen bezwaar en beroep kan instellen er tegenover, terwijl het al wel
				 volledig openbaar wordt gemaakt. Het is zoeken naar evenwicht. Ik ben het
				 volstrekt met de commissie eens.
 Mevrouw Van Toorenburg vroeg naar de privacyimplicaties van het
				 communiceren van de gemeente Amsterdam via Hyves. In beginsel is er niks op
				 tegen als die sociale netwerksites worden gebruikt voor communicatie. Voor de
				 inrichting van die persoonlijke pagina's op sociale netwerksites gelden
				 natuurlijk de regels van het Wbp onverkort. Organisaties die met Hyves werken
				 zijn daarom verplicht medegebruikers in te lichten over de wijze waarop de
				 gegevensverwerking plaatsvindt en zo nodig inzage- en correctieverzoeken van
				 gebruikers te honoreren.
 Over wat er beoogd wordt met het gebruik van die milieucamera's
				 heeft de burgemeester van Amsterdam de commissie algemene zaken en financiën
				 van de Amsterdamse gemeenteraad op 15 augustus jl. per brief geïnformeerd
				 over het voornemen de camera's van de gemeente ook te gaan inzetten voor
				 opsporings- en handhavingstaken. Dit dubbelgebruik van camera's en de
				 technische infrastructuur is juridisch toegestaan en past binnen de
				 richtsnoeren van het CBP. Er dient wel sprake te zijn van een gescheiden
				 verwerking van de verzamelde data. Voorts moet de inzet van ANPR voor
				 politietaken gekoppeld zijn aan de mogelijkheid om over te gaan op vrijwel
				 directe opvolging van de zogenaamde hit. Passagegegevens van auto's die niet
				 leiden tot een hit mogen en zullen niet worden bewaard, omdat de huidige
				 regelgeving daarvoor geen titel biedt. Beoogd wordt eind 2011 dit dubbelgebruik
				 daadwerkelijk te gaan starten. Van de zijde van het departement zullen we dit
				 monitoren.
 De heer Elissen vroeg of de staatssecretaris kan uitsluiten dat
				 gegevens van Nederlanders in handen vallen van buitenlandse mogendheden. Dat
				 kan ik niet. Het is onmogelijk om die toezegging te doen, want dat kan niet
				 waargemaakt worden. Wel heb ik de bereidheid om een inventarisatie te maken van
				 welke landen actief informatie verzamelen, maar ik sluit niet uit dat dat
				 informatie rondom staatsveiligheid is en dat ik de Kamer daarover niet kan
				 informeren. Ik denk wel dat er een mogelijkheid is om een eerste scan te
				 doen.
 Gevraagd is of het mogelijk is de wetgevingsadvisering van het
				 CBP te scheiden van de handhaving. Ik denk dat dat niet gaat, want de
				 EU-privacyrichtlijn schrijft dat nou eenmaal voor. Ik zie dat niet gauw
				 veranderen. Volgens mij moet het CBP zich vooral concentreren op handhaving,
				 wetgevingsadvisering en advisering, maar niet op politieke advisering.
 De heer Van der Steur voert een betoog dat ik goed begrijp. Hij
				 vraagt aandacht voor het algemeen belang en voor de privacy en voor continu dat
				 midden zoeken. Toch hoor ik, ook vanuit de VVD-fractie, vaak aansporingen om
				 snel zaken te doen, informatie te delen en ervoor te zorgen dat de informatie
				 op de goede plaats terechtkomt. Dat is ook ons uitgangspunt en dat knelt af en
				 toe met die privacybescherming. We zijn druk bezig om het evenwicht te vinden.
				 Richtlijnen hebben onze grote voorkeur boven verordeningen. Ik verwijs naar de
				 vergadering van de Europese Raad waarin ik daar opmerkingen over hebt gemaakt.
				 Die zijn terug te vinden in de verslaglegging.
 
 
 
 De voorzitter: De heer Van Raak
				 wil dat het verslag van dit algemeen overleg op de plenaire agenda wordt
				 geplaatst. De griffier zal hiervoor zorgdragen.
 Ik heb de volgende toezeggingen genoteerd.
 
 
 –
 Dit najaar stuurt de staatssecretaris de Kamer een brief
						over het toezicht in het veiligheidsdomein.
 
 
 –
 Nadat de conceptwetgeving meer is uitgekristalliseerd, zal
						de staatssecretaris opnieuw de bezuinigingen op het CBP bekijken en de Kamer
						daarover informeren.
 
 
 –
 De staatssecretaris zal de bezwaar- en beroepsmogelijkheden
						tegen de rapporten van bevinding van het CBP opnieuw bekijken en daarbij
						aandacht besteden aan de vraag hoe het bij andere toezichthouders geregeld
						is.