Vaststelling van de Wet invoeringswet fiscaal stelsel BES (Invoeringswet fiscaal stelsel BES); Advies Raad van State en nader rapport; Advies Raad van State en nader rapport
Staten-Generaal — Kamerstuk Advies Raad van State en nader rapport
Datum: 2014-06-30 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST139487
 2009-2010
 
 32 276
 Vaststelling van de Wet invoeringswet fiscaal stelsel BES (Invoeringswet
fiscaal stelsel BES)
 
 
 
 
 Nr. 
 4
 ADVIES RAAD VAN STATE EN NADER RAPPORT
 Hieronder zijn opgenomen het advies van de Raad van State d.d. 4 december
2009 en het nader rapport d.d. 22 december 2009, aangeboden aan de Koningin
door de staatssecretaris van Financiën, mede namens de staatssecretaris
van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Het advies van de Raad van
State is cursief afgedrukt.
 
 Bij Kabinetsmissive van 2 oktober 2009, no. 09.002805, heeft
Uwe Majesteit, op voordracht van de Staatssecretaris van Financiën, mede
namens de Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
bij de Raad van State ter overweging aanhangig gemaakt het voorstel van wet
tot vaststelling van de Wet invoeringswet fiscaal stelsel BES (Invoeringswet
fiscaal stelsel BES), met memorie van toelichting.
 
 
 Het voorstel omvat de aanpassing van de Nederlandse belastingwetgeving
aan de Wet Belastingwet BES, de Wet Douane- en Accijnswet BES en de overige
belastingwetgeving van de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba,
alsmede de overgangswetgeving.
 De Raad van State onderschrijft de strekking van het wetsvoorstel, maar
maakt een aantal opmerkingen met betrekking tot de vestigingsplaatsfictie,
het tijdstip van transitie en het tijdstip van inwerkingtreding van het structurele
fiscale stelsel voor de BES-eilanden. Hij is van oordeel dat in verband daarmee
aanpassing van het voorstel wenselijk is.
 
 
 Blijkens de mededeling van de Directeur van Uw kabinet van 2 oktober
2009, nr. 09.002805, machtigde Uwe Majesteit de Raad van State zijn advies
inzake het bovenvermelde voorstel van wet rechtstreeks aan mij te doen toekomen.
 Dit advies, gedateerd 4 december 2009, nr. W06.09.0386/III, bied
ik U, mede namens de staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
hierbij aan.
 
 
 Naar aanleiding van het advies merk ik het volgende op.
 
 1. Belastingstelsel
 
 Het belastingstelsel dat op Bonaire, Sint Eustatius en Saba (BES-eilanden)
zal gaan gelden, is opgenomen in verschillende wetsvoorstellen die thans bij
de Tweede Kamer der Staten-Generaal aanhangig zijn.
 Op 13 oktober 2009 zijn bij nota’s van wijziging van de Invoeringswet
openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba (IBES) en van de Aanpassingswet Bonaire, Sint Eustatius en Saba (ABES) de Landsverordeningen op de inkomstenbelasting 1943 en
op de Loonbelasting 1976 onder wijziging van de citeertitels aangewezen
als regelingen die de status van wet verkrijgen en inhoudelijk gewijzigd teneinde
aansluiting te verkrijgen met de in het voorstel tot Vaststelling van de Wet
Belastingwet BES (BelBES) geschetste structuur
van het beoogde belastingstelsel op de BES-eilanden.
 De voorstellen van de BelBES, waarin hoofdstukken gereserveerd zijn voor
de inkomstenbelasting en de loonbelasting, en tot Vaststelling van de Wet
Douane- en Accijnswet BES (WDABES) zijn op 29 oktober
2009 bij de Tweede Kamer der Staten-Generaal ingediend.
 Het voorstel omvat de aanpassing van de Nederlandse belastingwetgeving
aan de BelBES en de WDABES, enkele wijzigingen van de BelBES, alsmede de overgangswetgeving.
Dit voorstel completeert door de wijzigingen van de Wet op de vennootschapsbelasting
1969 (Wet Vpb 1969) en de Wet op de dividendbelasting 1965 (Wet Div.bel. 1965)
het belastingstelsel, dat zal gaan gelden voor de natuurlijke personen en
de lichamen die op de BES-eilanden wonen of gevestigd zijn.
 De inpassing van het belastingstelsel op de BES-eilanden in de belastingstelsels
die in het Koninkrijk zullen gaan gelden, is met deze wetgeving en de voorgestelde
wijziging van de Belastingregeling voor het Koninkrijk (BRK), opgenomen in
de Rijkswet aanpassing rijkswetten aan de oprichting van de nieuwe landen
(Raron), nog niet volledig. Het sluitstuk zal
worden gevormd door de Belastingregeling voor het land Nederland (BRN). Deze
algemene maatregel van bestuur zal eerst ter advisering aan de Raad worden
aangeboden zodra voor alle voor het fiscale stelsel van de BES-eilanden benodigde
wetsvoorstellen het parlementaire proces is afgerond. Uit Hoofdstuk I, artikel VII, onderdeel J, van het voorstel is af
te leiden, dat de concept-tekst van de BRN reeds gereed is. Voor een beoordeling
van het totaal van de regelingen kan de BRN niet gemist worden.
 De Raad adviseert als bijlage bij het voorstel een proeve van de BRN te
voegen.
 Daarnaast merkt de Raad op, dat de BRN nog niet aan de Raad ter advisering
is voorgelegd. De Raad behoudt zich dan ook voor om bij de advisering over
de BRN terug te komen op onderwerpen die in het advies inzake de Raron en
de BelBES en in dit advies zijn opgenomen, indien dit noodzakelijk is met
betrekking tot hetgeen in de BRN zal worden voorgesteld.
 
 1. Belastingstelsel
 
 De Belastingregeling voor het land Nederland (de BRN) is – zoals
de Raad terecht stelt – het sluitstuk van de BES wetgeving. Deze algemene
maatregel van bestuur loopt achter de fiscale BES wetgeving aan (in het bijzonder
de Belastingwet BES, de Wet inkomstenbelasting BES en de Wet loonbelasting
BES) en kan pas worden afgerond nadat deze wetgeving is goedgekeurd. Om die
reden wordt op dit moment de voorlopige ontwerp-BRN nog niet aan de Raad aangeboden.
Nadat de beraadslagingen over de fiscale BES wetgeving in het parlement zijn
afgerond, kan de definitieve ontwerp-BRN aan het parlement worden overgelegd.
Daarentegen kan in de loop van het eerste kwartaal van 2010 bij wijze van
proeve de voorlopige ontwerp-BRN worden verstrekt aan de Tweede Kamer der
Staten-Generaal.
 
 2. Vestigingsplaatsfictie
 2.1 Formele aspecten
 
 In Hoofdstuk I, artikel VIII, onderdeel A, en artikel XIII, onderdeel
A, van het voorstel is de zogenoemde vestigingsplaatsfictie opgenomen. Op
de BES-eilanden gevestigde lichamen die niet voldoen aan de in artikel 5.2
van de Belastingwet BES opgenomen activatest en substancetest, niet zijn toegelaten
tot een handels- en dienstenentrepot en niet kunnen worden aangemerkt als
een kwalificerende (tussen)houdster, worden voor de toepassing van de Wet
Div.bel. 1965 en de Wet Vpb 1969 geacht in Nederland te zijn gevestigd. 
 De gevolgen van deze vestigingsplaatsfictie zijn niet verder geregeld.
Dit dient alsnog te gebeuren. De Raad wijst hierbij onder meer op de omstandigheid,
dat niet nader bepaald is in welke plaats in Nederland deze lichamen (fictief)
gevestigd zijn, hetgeen van betekenis is voor de vraag welke inspecteur en
ontvanger alsmede welke belastingrechter bevoegd zijn. In de toelichting is
geen aandacht gegeven aan het gevolg van de vestigingsplaatsfictie dat het
op de BES-eilanden gevestigde lichaam zich voor de betrokken fiscale
zaken moet verstaan met de Belastingdienst in Nederland. Dit bezwaart de communicatie
en leidt voor het lichaam tot hogere kosten dan het geval zou zijn, indien
de op de BES bevoegde inspecteur de zaken zou kunnen afdoen, nog daargelaten
dat het op grond van artikel 57 van de Algemene wet inzake rijksbelastingen
(AWR) verplicht is in Nederland domicilie te kiezen ter zake van de indiening
van bezwaar-, verzoek-, beroep-, verweer- en verzetschriften.
 De Raad adviseert in Hoofdstuk I, artikel VIII, onderdeel A, en artikel
XIII, onderdeel A, van het voorstel een plaats van vestiging op te nemen en
de toelichting aan te vullen met een beschrijving van de gevolgen voor de
feitelijke heffing die door de vestigingsplaatsfictie worden opgeroepen.
 
 2.2 Dividendbelasting
 
 Naast de in punt 2.1 opgenomen adviesopmerking merkt de Raad ten aanzien
van de dividendbelasting nog het volgende op.
 
 Belastingplicht
 
 Op grond van artikel 5.1 BelBES zijn aan de opbrengstbelasting onderworpen
degenen die gerechtigd zijn tot een of meer uitdelingen van een op de BES-eilanden
gevestigde stichting of een doelvermogen. Indien de stichting of het doelvermogen
op grond van artikel 5.2, eerste lid, BelBES geacht wordt in Nederland te
zijn gevestigd en artikel 5.2, tweede lid, BelBES toepassing mist, is de Wet
Div.bel. 1965 op de uitdelingen van toepassing. Aangezien van gerechtigden
tot uitdelingen van stichtingen en doelvermogens geen dividendbelasting wordt
geheven en evenmin de Successiewet 1956 op schenkingen van deze stichtingen
en doelvermogens van toepassing is doordat de vestigingsplaatsfictie alleen
voor de dividend- en vennootschapsbelastingheffing geldt, blijven deze uitdelingen
onbelast. 
 De Raad adviseert de vestigingsplaatsfictie te beperken tot lichamen die
in Nederland feitelijk aan dividendbelasting en vennootschapsbelasting kunnen
worden onderworpen.
 
 Buitenland
 
 In de Wet Div.bel. 1965 wordt meermalen de term «buitenland»
gebruikt. Deze term dient gedefinieerd te worden.
 De Raad adviseert de Wet Div. bel. 1965 op dit punt aan te vullen.
 
 2.3 Vennootschapsbelasting
 
 Naast de in punt 2.1 opgenomen adviesopmerking merkt de Raad ten aanzien
van de vennootschapsbelasting nog het volgende op.
 
 Belastingplicht
 
 Van de in artikel 5.1, tweede lid, BelBES bedoelde lichamen zijn doelvermogens
niet en stichting alleen indien en voor zover zij een onderneming drijven
aan de vennootschapsbelasting onderworpen.
 De Raad adviseert in de toelichting op dit aspect in te gaan.
 
 Kwalificatie-eisen
 
 In artikel 6a, tweede lid, Wet Vpb 1969 zijn kwalificatie-eisen opgenomen
voor de vrijgestelde beleggingsinstelling. Voorgesteld wordt dat voor dit
regime ook lichamen in aanmerking komen die zijn opgericht of aangegaan naar
het op de BES-eilanden geldende recht, met inachtneming van artikel 2, achtste
lid, Wet Vpb 1969. Naar het oordeel van de Raad is dit laatste overbodig,
aangezien de kwalificatie-eisen van artikel 6a, tweede lid, Wet Vpb 1969 alleen
zien op de rechtsvorm en niet op de vestigingsplaats. De Raad verwijst in
dit kader ook naar de voorgestelde wijziging van artikel 28, tweede lid, Wet
Vpb 1969 (Hoofdstuk I, artikel H, van het voorstel).
 Eenzelfde opmerking is te maken ten aanzien van de voorgestelde wijzigingen
van artikel 14c, achtste lid, onderdeel a, en 15, derde lid, onderdeel d,
Wet Vpb 1969.
 De Raad adviseert de voorgestelde wijzigingen van artikel 6a, tweede lid,
14c, achtste lid, onderdeel a, en 15, derde lid, onderdeel d, Wet Vpb 1969
aan te passen.
 
 Geruisloze terugkeer
 
 De geruisloze terugkeer uit de naamloze vennootschap of besloten vennootschap
met beperkte aansprakelijkheid is niet van toepassing, indien deze vennootschappen
niet in Nederland zijn gevestigd, tenzij een vennootschap een onderneming
drijft met behulp van een in Nederland aanwezige vaste inrichting en de winst
van die vaste inrichting op grond van de BRK of een verdrag aan Nederland
is toegewezen (artikel 14c, vierde lid, onderdeel b, Wet Vpb 1969). In dat
kader past het de regelingen waarin de toewijzing is opgenomen, uit te breiden
met de BRN. De noodzaak van de toevoeging «of de enkel uit die onderneming
genoten winst met inachtneming van artikel 2, achtste lid» is echter
niet duidelijk, aangezien artikel 14c, vierde lid, onderdeel b, Wet Vpb 1969,
zoals de toelichting terecht stelt, alleen ziet op lichamen die op grond van
artikel 5.2, tweede lid, BelBES op de BES-eilanden geacht worden te zijn gevestigd.
In dat geval komt de vestigingsplaatsfictie niet aan de orde.
 De Raad adviseert de voorgestelde wijziging van artikel 14c, vierde lid,
onderdeel b, Wet Vpb 1969 aan te passen.
 
 Fiscale eenheid
 
 Artikel 15, vierde lid, tweede volzin, Wet Vpb 1969 ziet op niet in Nederland
gevestigde belastingplichtigen. Op grond daarvan kan de toevoeging van «met
in achtneming van artikel 2, achtste lid,» in onderdeel a van deze volzin
vervallen, aangezien de vestigingsplaatsfictie in dat geval niet aan de orde
is.
 De Raad adviseert de voorgestelde wijziging van artikel 15, vierde lid,
onderdeel a, Wet Vpb 1969 aan te passen.
 
 2. Vestigingsplaatsfictie
 2.1 Formele aspecten
 
 In Hoofdstuk I, artikel VIII, onderdeel A, en artikel XIII, onderdeel
A, van het voorstel is de zogenoemde vestigingsplaatsfictie opgenomen. De
Raad wijst erop dat de gevolgen van deze vestigingsplaatsfictie verder niet
geregeld zijn. Anders dan de Raad meent leidt dit volgens de regering niet
tot vragen over welke inspecteur en ontvanger, alsmede welke belastingrechter
bevoegd zijn. De bedoelde wijzigingen in Hoofdstuk I, artikel VIII, onderdeel
A, en artikel XIII, onderdeel A, betreffen wijzigingen in de Wet op de dividendbelasting
1965 en de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 (Wet Vpb 1969). Op deze wetten
is de Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR) onverkort van toepassing.
Artikel 3 van de AWR bepaalt dat bij ministeriële regeling regels worden
gesteld, onder meer omtrent de functionaris onder wie een belastingplichtige
ressorteert. Deze regels zijn opgenomen in de Uitvoeringsregeling Belastingdienst
2003.
 Naar de mening van het kabinet wordt onder de «belastingplichtige»
in artikel 3 van de AWR tevens begrepen de fictief belastingplichtige op grond
van Hoofdstuk I, artikel VIII, onderdeel A, en artikel XIII, onderdeel A,
van het voorstel. Voor deze fictief belastingplichtige zal dan ook in de Uitvoeringsregeling
Belastingdienst 2003 worden geregeld onder welke functionaris hij ressorteert.
Het kan daarbij voor de hand liggen om aan te knopen bij de regeling voor
natuurlijke personen of lichamen die buiten Nederland wonen of gevestigd zijn.
Eén en ander wordt echter nog nader bezien.
 De relatieve competentie van de belastingrechter wordt bepaald door artikel
8:7, tweede lid, tweede volzin, van de Algemene wet bestuursrecht juncto artikel
27 van de AWR. Ondanks de fictieve belastingplicht zijn de lichamen waarom
het hier gaat niet gevestigd in Nederland, zodat de rechtbank binnen het rechtsgebied
waarvan het bestuursorgaan zijn zetel heeft, bevoegd is. De in artikel 55
van de AWR voorgeschreven domiciliekeuze heeft geen invloed op de relatieve
competentie.
 
 
 De Raad constateert terecht dat de vestigingsplaatsfictie ertoe leidt
dat op de BES eilanden gevestigde lichamen zich moeten verstaan met de Belastingdienst
in Nederland. De regering meent dat dit voor de betrokken lichamen niet tot
bezwaren hoeft te leiden. In de toelichting bij artikel 5.2 van het wetsvoorstel
is aangegeven dat de vestigingsplaatsfictie beoogt te voorkomen dat lichamen
zonder voldoende economische binding met de BES eilanden, zoals postbuslichamen,
trustlichamen en doorstroomlichamen, gebruik kunnen maken van het aantrekkelijke
fiscale stelsel op de BES eilanden. Uit die omstandigheid volgt dat het voor
deze lichamen niet bezwaarlijk is om te communiceren met de Belastingdienst
in Nederland, althans niet onevenredig bezwaarlijk in vergelijking met de
communicatie met de Belastingdienst op de BES eilanden. Deze lichamen zullen
immers in het algemeen geen sterke band hebben met de BES eilanden.
 
 2.2 Dividendbelasting
 
 De Raad suggereert om de in artikel 5.2 van de Belastingwet BES opgenomen
vestigingsplaatsfictie te beperken tot lichamen die in Nederland feitelijk
aan de vennootschapsbelasting en de dividendbelasting kunnen worden onderworpen.
In dat kader wijst de Raad er terecht op dat doelvermogens niet en stichtingen
alleen indien en voor zover zij een onderneming drijven aan de vennootschapsbelasting
kunnen worden onderworpen en dat winstuitkeringen van doelvermogens en stichtingen
niet worden getroffen door de dividendbelasting. Deze suggestie van de Raad
wordt door de regering overgenomen. Via een nota van wijziging op het voorstel
van wet Belastingwet BES zal aan artikel 5.2, eerste lid, van de Belastingwet
BES een nieuwe volzin worden toegevoegd, waarin wordt bepaald dat de vestigingsplaatsfictie
niet van toepassing is op op de BES eilanden gevestigde stichtingen en doelvermogens.
 
 
 Voorts adviseert de Raad de in de Wet dividendbelasting 1965 gebruikte
term buitenland te definiëren. De regering neemt deze suggestie niet
over. In het eerste lid van artikel 1 van de Wet op de dividendbelasting 1965
wordt bepaald dat de dividendbelasting ziet op – kort gezegd –
winstuitdelingen van in Nederland gevestigde naamloze vennootschappen et cetera.
In het in dit wetsvoorstel voorgestelde artikel 2 van de AWR wordt de term
Nederland gedefinieerd als het in Europa gelegen deel van het Koninkrijk,
waardoor de Wet op de dividendbelasting 1965 geen gevolgen heeft voor op de
BES eilanden gevestigde naamloze vennootschappen et cetera. Hieruit volgt
naar de mening van de regering dat de term buitenland, zoals opgenomen in
artikel 10, eerste lid, 11, derde lid, en 11a, derde lid, van de Wet op de
dividendbelasting 1965, ziet op «niet in Nederland» (waarbij voor
Nederland de in het nieuwe artikel 2, derde lid, onderdeel d, van de AWR geldt).
Een expliciete definitie is dan ook niet noodzakelijk. Volledigheidshalve
wordt erop gewezen dat bijvoorbeeld in de in hoofdstuk V van de Belastingwet
BES opgenomen opbrengstbelasting – vanwege de gelijkschakeling van de
termen «Koninkrijk», «Rijk», «Nederland»
en «BES eilanden» in de AWR en hoofdstuk I van de Belastingwet
BES – in dat hoofdstuk de term buitenland (zoals in artikel 5.10 van
de Belastingwet BES) wordt gebruikt in de betekenis «niet in de BES
eilanden».
 
 2.3 Vennootschapsbelasting
 
 Voor wat betreft de opmerking van de Raad dat doelvermogens niet en stichtingen
alleen indien en voor zover zij een onderneming drijven aan de vennootschapsbelasting
kunnen worden onderworpen, alsmede de reactie van de regering daarop, wordt
verwezen naar hetgeen daarover is opgemerkt onder «2.2 Dividendbelasting».
 
 
 De Raad heeft voorts opgemerkt dat de in de voorstelde wijzigingen van
de artikelen 6a, tweede lid, 14c, vierde lid, onderdeel b, 14, achtste lid,
onderdeel a, 15, derde lid, onderdeel d, en 15, vierde lid, onderdeel a, van
de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 de voorgestelde toevoeging van de
zinsnede «met inachtneming van artikel 2, achtste lid» overbodig
is. Deze opvatting wordt gedeeld door de regering. Het wetsvoorstel is dienovereenkomstig
aangepast.
 
 3. Vaste inrichtingen
 
 De vestigingsplaatsfictie beoogt lichamen die op de BES-eilanden niet
voldoende actief zijn, ondanks hun feitelijke vestiging aldaar, aan de Nederlandse
dividenden vennootschapsbelasting en niet aan de in de BelBES opgenomen vastgoedbelasting
en opbrengstbelasting te onderwerpen. De vestigingsplaatsfictie geldt alleen
voor de in artikel 5.1, eerste lid, BelBES genoemde lichamen. De vestigingsplaatsfictie
geldt niet voor vaste inrichtingen op de BES-eilanden van lichamen die niet
op de BES-eilanden zijn gevestigd. Aangezien het de opzet van de structurele
fiscale regeling voor de BES-eilanden is dat lichamen die op de BES-eilanden
niet voldoende actief zijn, niet van winstbelasting worden vrijgesteld, past
het in dat regime alle niet voldoende actieve vaste inrichtingen aan de de
Wet Vpb 1969 te onderwerpen.
 In het voorgestelde artikel 17, derde lid, onderdeel c, Wet Vpb 1969 wordt
daartoe een regeling getroffen, maar deze regeling wordt beperkt tot vaste
inrichtingen van lichamen die op Aruba, Curaçao of Sint Maarten gevestigd
zijn. Deze beperking spoort niet met de opzet van de structurele fiscale regeling
en roept daarenboven spanning op met de BRK, zoals in de toelichting is onderkend.
Dit maakt het voorstel kwetsbaar. De kwetsbaarheid wordt vergroot door het
oproepen van spanning met het rechtsgelijkheidsbeginsel, nu alleen de vaste
inrichtingen van lichamen die op Aruba, Curaçao of Sint Maarten gevestigd
zijn, in de vennootschapsbelastingheffing worden betrokken, en niet de vaste
inrichtingen van lichamen die in derdelanden zijn gevestigd.
 De Raad adviseert de voorgestelde regeling opnieuw te bezien, en daarbij
mede te betrekken of de beoogde opzet behalve door het schrappen van artikel
17, derde lid, onderdeel c, 2°, Wet Vpb 1969 ook zou kunnen worden bereikt
door in de BelBES voor alle niet voldoende actieve vaste inrichtingen de Wet
Vpb 1969 van overeenkomstige toepassing te verklaren. In dat geval worden
de vaste inrichtingen van derdelanden bereikt zonder dat dit problemen bij
verdragstoepassing behoeft te geven.
 
 
 Daarnaast wijst de Raad er op, dat geen formele regelingen in de Wet Vpb
1969 zijn opgenomen om de in artikel 17, derde lid, onderdeel c, Wet Vpb 1969
bedoelde vaste inrichtingen in Nederland aan de heffing te onderwerpen. Onder
verwijzing naar punt 2 van dit advies adviseert de Raad de Wet Vpb 1969 hiertoe
aan te vullen.
 
 3. Vaste inrichtingen
 
 Zoals de Raad aangeeft, wordt met de vestigingsplaatsfictie als bedoeld
in artikel 5.2 van de Belastingwet BES beoogd lichamen die niet voldoende
economische binding hebben met de BES eilanden («niet voldoende actief»
in de woorden van de Raad) aan de Nederlandse vennootschapsbelasting (en dividendbelasting)
te onderwerpen. Deze vestigingsplaatsfictie geldt alleen voor lichamen en
niet voor vaste inrichtingen op de BES eilanden. De Raad adviseert om de winst
van alle niet voldoende actieve vaste inrichtingen aan de Nederlandse vennootschapsbelasting
te onderwerpen. De regering onderscheidt in dit kader drie categorieën.
De eerste categorie wordt gevormd door vaste inrichtingen op de BES eilanden
van een op Aruba, Curaçao of Sint Maarten gevestigd lichaam. De tweede
categorie wordt gevormd door vaste inrichtingen op de BES eilanden van een
in Nederland gevestigd lichaam. De derde categorie wordt gevormd door vaste
inrichtingen op de BES eilanden van een lichaam gevestigd in een derdeland.
Het onderhavige wetsvoorstel voorziet slechts in een uitbreiding van de buitenlandse
belastingplicht voor de vennootschapsbelasting voor de eerste categorie: de
winst van een vaste inrichting op de BES eilanden van een op Aruba, Curaçao
of Sint Maarten gevestigd lichaam, wordt aangemerkt als Nederlandse winst
indien de vaste inrichting als «niet voldoende actief» kan worden
aangemerkt (naar analogie van de vestigingsplaatsfictie als bedoeld in artikel
5.2 van de Belastingwet BES). Voor de tweede categorie zal een voorziening
worden opgenomen in de BRN: een in Nederland gevestigd lichaam met een vaste
inrichting op de BES eilanden – die niet voldoende actief is –
dient de winst toerekenbaar aan deze vaste inrichting te betrekken in zijn
wereldwinst. In de BRN zal in het voorkomingsartikel vervolgens worden bepaald
dat een Nederlands lichaam met een niet voldoende actieve vaste inrichting
op de BES eilanden slechts recht heeft op een verrekening van
buitenlandse belasting, in plaats van de gebruikelijke vrijstelling van belasting.
Dit betekent in concreto dat de winst van de desbetreffende vaste inrichting
is onderworpen aan de Nederlandse vennootschapsbelasting. Met betrekking tot
de derde categorie vaste inrichtingen – van een lichaam gevestigd in
een derdeland – is het de verantwoordelijkheid en de keuze van het desbetreffende
derdeland om in zijn nationale wet voor «niet voldoende actieve»
vaste inrichtingen slechts een verrekening voor de vaste inrichtingswinst
te verlenen. Immers, er zal geen bilateraal verdrag gelden in relatie met
de BES eilanden dat een vrijstellingsmethode voorschrijft.
 
 
 Samenvattend kan gesteld worden dat daarom slechts voor de eerste categorie
vaste inrichtingen een voorziening in dit wetsontwerp behoeft te worden opgenomen.
Immers, zoals in de memorie van toelichting reeds is opgemerkt bevat de Belastingregeling
voor het Koninkrijk (BRK) een vrijstellingsmethode, waardoor Aruba, Curaçao
en Sint Maarten de winst van een «niet voldoende actieve» vaste
inrichting op de BES eilanden moeten vrijstellen. Aruba, Curaçao en
Sint Maarten zijn daarmee de enigen die niet zelfstandig zouden kunnen beslissen
of het voor «niet voldoende actieve» vaste inrichtingen slechts
een verrekening voor de vaste inrichtingswinst wenst te verlenen. Dit zou
kunnen uitlokken dat activiteiten die voorheen op Aruba, Curaçao of
Sint Maarten werden verricht, worden verplaatst naar een vaste inrichting
op de BES eilanden. Om die reden is het voorgestelde artikel 17, derde lid,
onderdeel c, van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 (hierna: Wet Vpb
1969) opgenomen en is van rechtsongelijkheid naar de mening van de regering
dan ook geen sprake. Desalniettemin is ook aangegeven dat deze bepaling in
beginsel slechts een tijdelijk karakter heeft en kan vervallen op het moment
dat de BRK voorziet in bijvoorbeeld een verrekeningsmethode voor de winsten
van «niet voldoende actieve» vaste inrichtingen.
 
 
 Tenslotte is de regering van mening dat hetgeen hiervóór
onder «2.1 Formele aspecten» is aangegeven ten aanzien van de
feitelijke plaats van vestiging voor lichamen die op basis van de vestigingsplaatsfictie
als bedoeld in artikel 5.2 van de Belastingwet BES in Nederland worden geacht
te zijn gevestigd, gelijkelijk geldt voor vaste inrichtingen en vaste vertegenwoordigers,
waarop het voorgestelde artikel 17, derde lid, onderdeel c, Wet Vpb 1969 van
toepassing is.
 
 4. Rijk
 
 Op grond van het voorgestelde artikel 2, derde lid, onderdeel d, AWR wordt
onder Rijk verstaan het land Nederland, zijnde Nederland en de BES-eilanden.
Deze omschrijving geldt volgens de toelichting alleen in geval met Rijk de
geografische beschrijving wordt bedoeld. Indien de term «Rijk»
in de publiekrechtelijke betekenis wordt gebruikt zoals in artikel 55 AWR
en artikel 80 van de Wet op de motorrijtuigenbelasting 1994, geldt deze omschrijving
niet. Dit leidt tot verwarring omdat in de omschrijving van artikel 2, derde
lid, onderdeel d, AWR dit onderscheid niet wordt gemaakt.
 De Raad adviseert indien de term «Rijk» in de publiekrechtelijke
betekenis wordt gebruikt, deze term te vervangen door bijvoorbeeld rijksoverheid.
 
 4. Rijk
 
 De Raad wijst er terecht op dat de term «Rijk» zowel wordt
gebruikt als geografische beschrijving als in de publiekrechtelijke betekenis.
De term «Rijk» wordt in de Algemene wet inzake rijksbelastingen
omschreven in haar geografische betekenis. Om verwarring te voorkomen is overeenkomstig
het advies van de Raad de term «Rijk» in alle wetten waarop de
Algemene wet inzake rijksbelastingen ziet het gebruik van de term «Rijk»
in zijn publiekrechtelijke betekenis vervangen door: de rijksoverheid. Het
voorgaande heeft geleid tot in dit wetsvoorstel opgenomen wijzigingen van
artikel 55 van de AWR, artikel 6 van de Invorderingswet 1990, artikel 80 van
de Wet op de motorrijtuigenbelasting 1994 en in artikel 7.2, zevende lid,
tweede volzin, van de Wet IB 2001.
 
 5. Toetsing BES-wetgeving
 
 Op grond van Hoofdstuk I, artikel VII, onderdeel A, van het voorstel wordt
aan artikel 1.7 van de Wet inkomstenbelasting 2001 (Wet IB 2001) een nieuw
derde lid toegevoegd.
 De Raad wijst er op, dat in de BelBES geen artikel 3.7 is opgenomen. Indien
de verwijzing vervangen zou worden door een verwijzing naar het overeenkomstige
artikel 6A van de Wet loonbelasting BES (WLBBES) behoeft het in artikel 1.7,
tweede lid, onderdeel c, Wet IB 2001 bedoelde onderzoek naar de aard en strekking
van de WLBBES, en naar de kwalificatie als pensioenregeling, niet plaats te
vinden.
 De Raad adviseert in dat geval het voorgestelde artikel 1.7, derde lid,
Wet IB 2001 te vervangen door een aanvulling van artikel 1.7, tweede lid,
Wet IB 2001 met een onderdeel e, waarin wordt bepaald dat onder een pensioenregeling
mede wordt verstaan een pensioenregeling in de zin van artikel 6A WLBBES.
 
 
 Evenzo dient door invoegen na «in een lidstaat van de Europese Unie»
en na «in die lidstaat» van «, de BES-eilanden» in
artikel 2.2, eerste lid, tweede volzin, Wet IB 2001 de belastingwetgeving
op de BES-eilanden – ingevolge de slotzinsnede van die volzin –
getoetst te worden aan de in artikel 2.3 Wet IB 2001 opgenomen heffingsgrondslagen.
Nu de heffinggrondslagen van de WIBBES bekend zijn, kan worden volstaan met
een bepaling waarin is opgenomen dat de woonplaatsfictie van artikel 2.2,
eerste lid, eerste volzin, Wet IB 2001 niet geldt, indien de desbetreffende
persoon als inwoner van de BES-eilanden aan de WIBBES is onderworpen.
 De Raad adviseert Hoofdstuk I, artikel VII, onderdeel B, van het voorstel
in deze zin aan te passen.
 
 5. Toetsing BES-wetgeving
 
 Naar aanleiding van de suggestie van de Raad om de voorgestelde wijziging
in artikel 1.7, derde lid, van de Wet IB 2001 te vervangen door een aanvulling
van artikel 1.7, tweede lid, van de Wet IB 2001 is het onderhavige wetsvoorstel
gewijzigd. Aan het tweede lid is conform de opmerking van de Raad een nieuw
onderdeel e toegevoegd waarin wordt bepaald dat een pensioenregeling als bedoeld
in artikel 6A van de Wet loonbelasting BES voor de toepassing van de Wet inkomstenbelasting
en de daarop berustende bepalingen (ook) al een pensioenregeling wordt aangemerkt.
 
 
 Voorts is de suggestie van de Raad ten aanzien van de voorgestelde wijziging
van artikel 2.2, eerste lid, van de Wet IB 2001, overgenomen. Volgens de Raad
kan worden volstaan met een bepaling waarin is opgenomen dat de in dat artikel
opgenomen woonplaatsfictie niet geldt indien de desbetreffende persoon als
inwoner van de BES eilanden aan de Wet inkomstenbelasting BES is onderworpen.
De voorstelde wettekst is op dit punt aangepast door aan het eerste lid van
artikel 2.2 een volzin toe te worden waarin wordt bepaald dat de eerste volzin
van dat lid (dat de woonplaatsfictie bevat) niet van toepassing is indien
de bedoelde persoon aannemelijk maakt dat hij op de BES eilanden als inwoner
is onderworpen aan de Wet inkomstenbelasting BES.
 
 6. Wet op de internationale bijstandsverlening bij
de heffing van belastingen
 
 In artikel 2, eerste lid, onderdeel c, van de Wet op de internationale
bijstandsverlening bij de heffing van belastingen is onder meer bepaald, dat
onder staat moet worden verstaan een lidstaat, een Mogendheid of een bestuurlijke
eenheid waarmee in de relatie met Nederland een wederkerige regeling bestaat
die voorziet in wederzijdse bijstand bij de heffing van belastingen. In deze
omschrijving behoeft «Nederland» een nadere precisering.
 De Raad adviseert het artikel aan te passen.
 
 6. Wet op de internationale bijstandsverlening bij
de heffing van belastingen
 
 De Raad geeft aan dat de term «Nederland» in de definitie
van staat in artikel 2, eerste lid, onderdeel c, van de Wet op de internationale
bijstandsverlening bij de heffing van belastingen (hierna: WIB) nadere precisering
behoeft. De regering deelt deze opvatting van de Raad omdat de AWR niet ziet
op de WIB, waardoor de in de Algemene wet inzake rijksbelastingen
opgenomen omschrijving van de term Nederland geen doorwerking heeft naar de
WIB. Er is derhalve voor gekozen om in het eerste lid een definitie van«Nederland»
toe te voegen. Deze definitie is dezelfde als wordt voorgesteld te gaan gebruiken
in artikel 2, derde lid, onderdeel d, 2°, van de AWR.
 
 7. Transitie
 Tijdstip van transitie
 
 In paragraaf I. Algemeen, 1. Inleiding van de toelichting wordt gesteld
dat het structurele fiscale stelsel voor de BES-eilanden in beginsel in werking
treedt op het moment dat de BES-eilanden ieder afzonderlijk een openbaar lichaam
in de zin van artikel 134 van de Grondwet vormen, tenzij de transitiedatum
niet is gelegen op 1 januari van enig jaar. In dat geval treedt het toekomstige
fiscale stelsel voor de BES-eilanden in werking op de eerstvolgende 1 januari
volgend op de transitiedatum.
 De Raad merkt op, dat op deze wijze een rechtsvacuüm ontstaat in
de periode tussen het tijdstip van transitie zoals algemeen geldend omschreven
in artikel 1 IBES en 1 januari volgend op die datum. Gelet op het in
artikel 2 IBES opgenomen algemeen geldende stelsel zijn in de openbare lichamen
alleen de doorlopende teksten van de in de bijlage 1 van de IBES genoemde
Nederlands-Antilliaanse regelingen als wet, algemene maatregel van bestuur
of ministeriële regeling van toepassing, overeenkomstig de status die
de bijlage vermeldt. Andere wettelijke voorschriften dan die op de bijlage
zijn opgenomen, zijn in de openbare lichamen alleen van toepassing voor zover
dit bij wettelijk voorschrift is bepaald, op andere wijze onmiskenbaar uit
enig wettelijk voorschrift volgt dat die wettelijke voorschriften in de openbare
lichamen van toepassing zijn of zij ook buiten Nederland werking hebben. Met
betrekking tot de belastingwetgeving zijn alleen de Landsverordeningen op
de inkomstenbelasting en de loonbelasting, alsmede enkele uitvoeringsregelingen,
in de bijlage vermeld. Alle andere Nederlands-Antilliaanse fiscale regelingen
vervallen mitsdien op de datum van transitie, bedoeld in artikel 1 IBES.
 Naar het oordeel van de Raad is het met de in de IBES getroffen algemene
regeling strijdig, voor de belastingwetgeving een eigen tijdstip van transitie
te bepalen. Uit dien hoofde adviseert de Raad Hoofdstuk II, artikel I, van
het voorstel te schrappen.
 
 
 Na het schrappen van dit artikel wordt ook een rechtsvacuüm voorkomen
ten aanzien van de in Hoofdstuk II, artikelen II, III, IV, en V van het voorstel
opgenomen regelingen, aangezien alsdan het tijdstip van transitie als bedoeld
in artikel 1 IBES geldt.
 In dit kader wijst de Raad op het algemene overgangsrecht dat in de IBES
is opgenomen. Doublures met dit algemene overgangsrecht dienen voorkomen te
worden. De Raad adviseert in dat licht Hoofdstuk II, artikelen III –
V van het voorstel opnieuw te bezien.
 
 Tijdstip van inwerkingtreding van het structurele fiscale
stelsel
 
 Om te bereiken, dat het structurele fiscale stelsel van de BES-eilanden
op 1 januari volgend op het tijdstip van transitie in werking treedt,
is het noodzakelijk alle in Hoofdstuk II, artikel II, van het voorstel genoemde
fiscale regelingen en de daarop gebaseerde uitvoeringsregelingen te vermelden
in de bijlage van de IBES en deze fiscale regelingen met uitzondering van
de Wetten inkomstenbelasting en loonbelasting BES en de thans in de bijlage
opgenomen uitvoeringsregelingen, vervolgens te laten vervallen op 1 januari
volgend op het tijdstip van transitie.
 Deze regeling dient afgewogen te worden tegenover de directe inwerkingtreding
van het structurele fiscale stelsel.
 De Raad adviseert opnieuw te bezien op welk tijdstip het structurele fiscale
stelsel in werking dient te treden.
 
 7. Transitie
 
 De regering is het met de Raad eens dat de voorgestelde tekst van de Invoeringswet
fiscaal stelsel BES in samenhang met de algemene bepalingen in de Invoeringswet
openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba (hierna: IBES) niet voorziet
in een adequate regeling in het geval de datum van ontmanteling van het land
Nederlandse Antillen (hierna: tijdstip van transitie) niet op 1 januari
van enig jaar is gelegen. De opmerkingen van de Raad zijn voor de regering
dan ook aanleiding geweest alsnog te voorzien in een dergelijke voorziening.
Hierdoor wordt bereikt dat – mocht de ontmantelingsdatum niet op 1 januari
van enig jaar zijn gelegen – in de periode die loopt vanaf het tijdstip
van transitie tot het moment waarop het nieuwe structurele belastingstelsel
voor de BES eilanden in werking treedt, de bestaande Nederlands-Antilliaanse
landsverordeningen onder Nederlandse verantwoordelijkheid kunnen worden gecontinueerd.
 
 
 Anders dan de Raad stelt, behoeft dit naar het oordeel van de regering
niet te betekenen dat hiervoor de IBES en Aanpassingswet openbare lichamen
Bonaire, Sint Eustatius en Saba (hierna: ABES) moeten worden gewijzigd. Het
kan naar de mening van de regering ook worden opgenomen in het onderhavige
voorstel van wet. Immers, zoals de Raad terecht opmerkt, geldt dat na het
tijdstip van transitie in de BES eilanden ook andere wettelijke voorschriften
dan de in de bijlage 1 van de IBES genoemde Nederlands-Antilliaanse regelingen
van toepassing kunnen zijn mits dit bij wettelijk voorschrift is bepaald of
op een andere wijze onmiskenbaar uit enig wettelijk voorschrift volgt. Indien
de zeer tijdelijke voortzetting van het integrale Nederlands-Antilliaanse
fiscale stelsel als Nederlandse wetgeving wordt geregeld in de Invoeringswet
fiscaal stelsel BES wordt dat bij wettelijk voorschrift bepaald. Van strijdigheid
of doublures met het algemene overgangsrecht zoals opgenomen in de IBES is
naar de mening van de regering dan ook geen sprake.
 
 
 Daarnaast wordt op deze manier duidelijk dat het gaat om een zeer tijdelijke
overbruggingsmaatregel tot 1 januari volgend op het tijdstip van transitie.
Dit in tegenstelling tot de reeds in de IBES en ABES voorziene tijdelijke
voortzetting van de Landsverordening op de inkomstenbelasting 1943 en de Landsverordening
op de loonbelasting 1976 als Wet inkomstenbelasting BES respectievelijk Wet
loonbelasting BES. Deze twee specifieke landsverordeningen zullen –
anders dan de in het onderhavige wetsvoorstel opgenomen verordeningen en regelingen –
ook na 1 januari volgend op het tijdstip van transitie blijven bestaan.
Het voorgaande leidt er dan ook toe dat deze zeer tijdelijke overbruggingsmaatregel
is opgenomen in hoofdstuk II van het onderhavige wetsvoorstel. De wettekst
en de memorie van toelichting zijn op dit punt aangevuld.
 
 
 Voorts adviseert de Raad opnieuw te bezien op welk tijdstip het structurele
fiscale stelsel in werking dient te treden. De regering begrijpt dit advies
van de Raad in die zin dat moet worden afgewogen of het structurele fiscale
stelsel, waaronder de nog tijdelijk voort te zetten Nederlands-Antilliaanse
inkomstenbelasting en loonbelasting, direct op het tijdstip van transitie
of op 1 januari volgend op het tijdstip van transitie, in werking treedt.
 
 
 Op 30 september 2009 zijn Nederland, de Nederlandse Antillen, Curaçao
en Sint Maarten in de Politieke Stuurgroep Staatkundige Veranderingen overeengekomen
dat het land Nederlandse Antillen in beginsel per 10 oktober 2010 wordt
opgeheven. Voor het nieuwe belastingstelsel
voor de BES eilanden (bestaande uit het onderhavige wetsvoorstel alsmede de
Belastingwet BES, de Douane- en Accijnswet BES, de Wet inkomstenbelasting
BES en de Wet loonbelasting BES) is 10 oktober 2010 evenwel een minder
geschikte invoeringsdatum. Invoering per 10 oktober 2010 zou betekenen
dat burgers en bedrijven middenin een belastingjaar/boekjaar met ingrijpende
veranderingen worden geconfronteerd.
 
 
 De boekhoudkundige voorzieningen die in dat geval moeten worden getroffen
om per 10 oktober het oude Antilliaanse belastingjaar 2010 te sluiten
en het nieuwe BES belastingjaar 2010 per diezelfde datum te beginnen, zouden
tot aanzienlijke administratieve lasten leiden voor het bedrijfsleven.
Daar komt bij dat burgers en bedrijven in 2010 aan de hand van twee verschillende
fiscale stelsels aangifte zouden moeten doen, waardoor niet alleen boekhoudkundige
voorzieningen moeten worden getroffen maar ook moet worden voorzien in de
toerekening van inkomsten en uitgaven aan de verschillende periodes. Dit alles
nog afgezien van de benodigde aanpassingen van geautomatiseerde systemen die,
wanneer zij tussentijds moeten plaatsvinden en niet gecombineerd kunnen worden
met periodieke aanpassingen, eveneens tot extra kosten voor het bedrijfsleven
zullen leiden. Een extra complicerende factor is dat de nieuwe staatkundige
verhoudingen niet eens op de eerste dag van een maand ingaan. Dit zou betekenen
dat er ook binnen de maand oktober onderscheid moet worden gemaakt tussen
een Nederlands-Antilliaans tijdvak en een BES tijdvak.
 
 
 Om de administratieve lasten en andere kosten voor burgers en bedrijven
beperkt te houden zal voor het nieuwe belastingstelsel worden aangesloten
bij de in Nederland gebruikelijke praktijk van vaste verandermomenten. In
concreto betekent dit – ervan uitgaande dat de nieuwe staatkundige verhoudingen
inderdaad op 10 oktober 2010 ingaan – dat het nieuwe belastingstelsel
op het eerstvolgende vaste verandermoment, te weten 1 januari 2011, bij
koninklijk besluit zullen worden ingevoerd. In dat geval zal gedurende de
periode vanaf de ontmantelingsdatum tot en met de eerste daarop volgende 1 januari
zoals hiervoor beschreven het bestaande Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel
onder politieke verantwoordelijkheid van Nederland worden gecontinueerd. Een
andere inwerkingtredingsdatum dan 1 januari is dan ook naar de mening
van de regering niet wenselijk.
 
 
 Volledigheidshalve wordt opgemerkt dat de thans voorziene overgangsregeling
in hoofdstuk II van het onderhavige voorstel van wet niet gekoppeld is aan
de specifieke datum 10 oktober 2010 maar dat deze regeling van toepassing
kan worden voor iedere willekeurig vastgestelde ontmantelingsdatum.
 
 8. Winstbelasting van lichamen
 
 De Raad merkt op, dat in het voorstel geen regelingen zijn opgenomen die
zien op de gevolgen van het – met uitzondering van de Wetten inkomsten-
en loonbelasting BES – vervallen van de fiscale regelingen die in Hoofdstuk
II, artikel II, van het voorstel zijn opgenomen.
 In het bijzonder geldt dit voor de winstbelasting van lichamen, gelet
op artikel 4, derde lid, van de Landsverordening op de winstbelasting 1940.
Hierin wordt bepaald, dat voordelen uit bedrijf als bedoeld in het eerst lid
welke niet reeds op grond van deze landsverordening in aanmerking zijn genomen,
gerekend worden tot de winst van het kalenderjaar waarin de belastingplichtige
ophoudt uit het bedrijf binnen de Nederlandse Antillen krachtens deze landsverordening
belastbare winst te genieten. Op grond van deze bepaling dient, in overeenstemming
met het zogenoemde totale winstbegrip, afgerekend te worden over de stille
en fiscale reserves per tijdstip van transitie, aangezien de desbetreffende
regelingen van rechtswege op dat tijdstip vervallen. Aan deze bepaling is
in de toelichting geen aandacht gegeven. Dit dient alsnog te gebeuren.
 De Raad merkt op, dat de gevolgen van deze fiscale afrekening voor bedrijven
doordat de belastingafdracht aan de kasmiddelen onttrokken wordt of gefinancierd
dient te worden, ernstig kunnen zijn. Deze gevolgen zouden door een overgangsregeling
gematigd kunnen worden.
 De Raad adviseert het voorstel aan te vullen met overgangsregelingen ter
zake van het van rechtswege vervallen van in Hoofdstuk II, artikel II, van
het voorstel genoemde regelingen.
 
 
 Voor de lichamen waarvoor de vestigingsplaatsfictie geldt, is evenmin
nadere regelgeving voorgesteld. In deze gevallen geldt de hoofdregel dat het
lichaam voor de vennootschapsbelastingheffing begint met een waardering van
alle activa en passiva op de waarde in het economische verkeer. De Raad adviseert voor deze lichamen opnieuw te bezien of de afrekening
over de stille en fiscale reserves uit hoofde van de winstbelasting op het
tijdstip van transitie, gevolgd door de step up voor de vennootschapsbelastingheffing,
nog steeds de voorkeur dient te hebben boven een zo nodig aangepaste
doorschuifregeling van deze stille en fiscale reserves.
 
 8. Winstbelasting van lichamen
 
 De opmerkingen van de Raad zijn voor de regering aanleiding geweest om
in het onderhavige voorstel van wet te voorzien in een overgangsregeling voor
lichamen die enkel ter zake van de staatkundige vernieuwingen worden geconfronteerd
met de eindafrekeningsbepaling zoals opgenomen in artikel 4, derde lid, van
de Landsverordening op de winstbelasting 1940. Voor feitelijk op de BES eilanden
gevestigde lichamen die op het tijdstip onmiddellijk volgend op het tijdstip
van transitie of inwerkingtreding van het structurele fiscale stelsel (al
naar gelang de uiteindelijke ontmantelingsdatum van het land Nederlandse Antillen)
op grond van de in de opbrengstbelasting opgenomen vestigingsplaatsfictie
naar Nederland worden verplaatst, wordt geregeld dat voor deze lichamen de
oorspronkelijke boekwaarden geruisloos worden doorgeschoven naar de Nederlandse
vennootschapsbelasting. Voor latere verplaatsingen naar Nederland op basis
van de vestigingsplaatsfictie geldt – zoals eerder is aangegeven in
het nader rapport – dat de openingsbalans in Nederland wordt gesteld
op de waarde economisch verkeer (daar staat immers tegenover dat de verplaatsing
naar Nederland leidt tot eindafrekening in de opbrengstbelasting). Voor feitelijk
op de BES eilanden gevestigde lichamen die op het tijdstip onmiddellijk volgend
op het tijdstip van transitie of inwerkingtreding van het structurele fiscale
stelsel (al naar gelang de uiteindelijke ontmantelingsdatum van het land Nederlandse
Antillen) op grond van de in de opbrengstbelasting opgenomen vestigingsplaatsfictie
op de BES eilanden worden geacht te zijn gevestigd, wordt in beginsel een
conserverende aanslag opgelegd over de eindafrekeningswinst. De memorie van
toelichting en de wettekst is in deze zin aangepast.
 
 
 Volledigheidshalve wordt erop gewezen dat de opmerking van de Raad voor
de regering tevens aanleiding is geweest te voorzien in overgangsrecht op
het terrein van het aanmerkelijkbelangregime. Immers, in artikel 11, vijfde
lid, onderdeel g, van de Landsverordening op de inkomstenbelasting 1943 is
bepaald dat het ophouden inwoner van de Nederlandse Antillen te zijn wordt
aangemerkt als een fictieve vervreemding. Voor deze aanmerkelijkbelanghouders
wordt geregeld dat de over deze fictieve vervreemding verschuldigde inkomstenbelasting
niet wordt ingevorderd. De oorspronkelijke verkrijgingsprijs blijft gelden.
 
 9. Tekst toelichting
 
 De Raad merkt op, dat de tekst van de toelichting nog uit lijkt te gaan
van het aan de Raad ter advisering aangeboden voorstel van de BelBES, waarbij
de inkomsten- en loonbelasting in het wetsvoorstel waren opgenomen. Op meerdere
plaatsen is de tekst niet aangepast aan de wijzigingen die in dat wetsvoorstel
zijn aangebracht. Ook wordt nog meerdere malen verwezen naar bepalingen die
inmiddels vernummerd zijn. Voor een aantal voorbeelden verwijst de Raad naar
de bijlage met redactionele kanttekeningen.
 De Raad adviseert de toelichting opnieuw nauwkeurig te bezien en aan te
passen aan het wetsvoorstel BelBES.
 
 9. Tekst toelichting
 
 Naar aanleiding van de opmerkingen van de Raad is de memorie van toelichting
aangepast op punten waarin – zoals de Raad terecht opmerkt – nog
ten onrechte werd uitgegaan van het oorspronkelijke, bij de Raad van State
voor advies aanhangig gemaakte wetsvoorstel betreffende de Belastingwet BES.
In die versie bevatte de Belastingwet BES in hoofdstuk II en III nog een inkomstenbelasting
en loonbelasting. Naar aanleiding van het advies van de Raad van State op
de Belastingwet BES zijn de inkomstenbelasting
en loonbelasting vooralsnog uit de Belastingwet BES gehaald. In plaats daarvan
zullen de bestaande Landsverordening op de inkomstenbelasting 1943 en de Landsverordening
op de loonbelasting 1976 tijdelijk worden voortgezet als Wet inkomstenbelasting
BES en de Wet loonbelasting BES.
 
 
 Aan de redactionele kanttekeningen van de Raad is gevolg gegeven met uitzondering
van de kanttekening die betrekking heeft op hoofdstuk II, artikel VI, van
het oorspronkelijke wetsvoorstel. In deze bepaling was voorzien in regelgeving
met betrekking tot de omrekening van bedragen in Nederlands-Antilliaanse guldens
(Naf.) naar Amerikaanse dollars (USD). Deze specifieke bepaling blijkt gezien
de algemene overgangsbepalingen in het wetsvoorstel Wet geldstelsel BES dubbelop te zijn en kan dan ook vervallen.
 
 
 10. Voor redactionele kanttekeningen verwijst de Raad naar de bij
het advies behorende bijlage.
 
 
 Ten slotte is van de gelegenheid gebruik gemaakt om een aantal redactionele
en technische verbeteringen in het wetsvoorstel en de memorie van toelichting
aan te brengen.
 
 
 De Raad van State geeft U in overweging het voorstel van wet te zenden
aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal, nadat met het vorenstaande rekening
zal zijn gehouden.
 
 
 De Vice-President van de Raad van State,
 H. D. Tjeenk Willink
 
 
 Ik moge U verzoeken het hierbij gevoegde gewijzigde voorstel van wet en
de gewijzigde memorie van toelichting aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal
te zenden.
 
 
 De staatssecretaris van Financiën,
 J. C. de Jager
 
 
 Bijlage bij het advies van de Raad van State betreffende no. W06.090386/III
met redactionele kanttekeningen die de Raad in overweging geeft.
 – Het opschrift van het voorstel van wet en van de memorie van toelichting
met elkaar in overeenstemming brengen, met inachtneming van aanwijzingen 106,
107 en 108, van de Aanwijzingen voor de regelgeving (Ar).
 – De considerans aanpassen aangezien het voorstel van wet niet de
inwerkingtreding regelt van de BelBES en van de WDABES.
 – In het voorstel van wet (met name in Hoofdstuk II, artikelen IV,
V, VIII, eerste lid, en X, eerste lid, onderdeel a, en in Hoofdstuk III, artikelen
XII, eerste, derde, vierde en zesde (2x) lid) ontbreekt in de verwijzing naar
andere artikelen steeds de hoofdstukaanduiding. Hetzelfde geldt in de artikelsgewijze
toelichting bij de aanduiding van de toe te lichten artikelen. Teneinde de
toegankelijkheid te vergroten bij verwijzingen steeds het desbetreffende hoofdstuk
vermelden dan wel de artikelen doorlopend nummeren.
 – Hoofdstuk I, artikel I, vervangen door
 «Artikel I
 In artikel 12:2 van de Algemene douanewet
wordt «binnen het Rijk» telkens vervangen door: in Nederland.».
 Voorts Hoofdstuk I, artikelen II, IV, IX en XII, op overeenkomstige wijze
herformuleren.
 – De definities van «Rijk», «Nederland»
en «BES eilanden» in het in Hoofdstuk I, artikel III, onderdeel
B, tweede lid, opgenomen artikel 2, derde lid, onderdeel d (nieuw), AWR in
overeenstemming brengen met de in artikel 1.3, onderdelen e, f, g, h en j,
BelBES gegeven definities.
 – In de in Hoofdstuk I, artikel III, onderdeel A, opgenomen wijziging
van artikel 1, eerste lid, AWR buiten twijfel stellen dat de AWR ook voor
de uitvoering van de basisregistratie inkomen alleen van toepassing is «in
Nederland».
 – Gelet op de in Hoofdstuk I, artikel III, onderdeel F, tweede lid,
opgenomen bepalingen inzake voorkoming van dubbele belasting binnen het land
Nederland, ook het opschrift van Hoofdstuk VII AWR aanpassen.
 – In het in Hoofdstuk I, artikel III, onderdeel F, tweede lid, opgenomen
artikel 37, derde lid (nieuw), AWR «overlegd» vervangen door «overgelegd».
 – In overeenstemming met de in de BelBES en de WDABES gebruikte
terminologie, in het voorstel van wet (onder meer in de wijzigingen die zijn
opgenomen in Hoofdstuk I, artikelen VII, onderdelen B, eerste en tweede volzin,
en C, tweede volzin, VIII, onderdelen A en C, alsmede XIII, onderdelen A,
C, tweede lid, en G) en in de memorie van toelichting steeds tot uitdrukking
brengen dat «op» een (BES)eiland wordt gewoond.
 – In Hoofdstuk I, artikel III, onderdeel H, de vervangende tekst
vervangen door «, de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba
niet daaronder begrepen,».
 – Aangezien de in Hoofdstuk I, artikel V, onderdeel A, opgenomen
vervangende tekst niet bewerkstelligt dat het toepassingsgebied van de Invorderingswet
1990 beperkt wordt tot «in Nederland» geheven belastingen, de
beperking «in Nederland» opnemen in artikel 1, eerste lid, Invorderingswet
1990, aangevuld met een definitie van «Nederland». Voorts, met
hetzelfde oogmerk, in Hoofdstuk I, artikel V, onderdeel B, voorzien in een
dienovereenkomstige beperking met betrekking tot de in artikel 6, eerste lid,
Invorderingswet 1990 genoemde betalingskorting, renten en kosten. Ten slotte,
ook met dat oogmerk, in Hoofdstuk I voorzien in een dienovereenkomstige wijziging
van artikel 1 van de Kostenwet invordering rijksbelastingen.
 – Hoofdstuk I, artikel VII, onderdeel B, derde volzin, vervangen
door «Ten slotte wordt «de heffingsgrondslagen in die lidstaat
of andere mogendheid» vervangen door: de heffingsgrondslagen in die
lidstaat, op de BES eilanden of in die andere mogendheid.».
 – In Hoofdstuk I, artikel VII, onderdeel J, tevens voorzien in een
aanpassing van het opschrift van artikel 10.10 Wet IB 2001.
 – In Hoofdstuk II, artikel II, eerste lid, aanhef, «op het
tijdstip van transitie» vervangen door «op het tijdstip dat onmiddellijk
voorafgaat aan het tijdstip van transitie,». Voorts in het tweede lid
van dit artikel «zijn» vervangen door «blijven», in
overeenstemming met de slotzinsnede van genoemd eerste lid. Ten
slotte in het derde lid van dit artikel concretiseren op welk tijdstip «bestaande»
rechtsverhoudingen moeten bestaan en in de toelichting verduidelijken welke
de betekenis is van het eerste en tweede lid («rechten en verplichtingen»)
ten opzichte van het derde lid («rechtsverhoudingen»).
 – Hoofdstuk II, artikelen III en V, op overeenkomstige wijze redigeren
aangezien het gaat om vergelijkbare problematiek.
 – In Hoofdstuk II, artikel VI, eerste en tweede lid, in de plaats
van «berekenen» de terminologie «omrekenen» gebruiken
en de verhouding tussen het eerste en het tweede lid in de toelichting verduidelijken.
Voorts in genoemd eerste lid «onderdeel i» vervangen door «onderdeel
h».
 – In Hoofdstuk II, artikel VII, «onderdeel E» en «overlegd»
vervangen door «onderdeel F, tweede lid,» onderscheidenlijk «overgelegd».
 – Hoofdstuk II, afdeling 3, in overeenstemming brengen met Ar 235
door voor alle in die afdeling opgenomen wijzigingen van de BelBES één
artikel te gebruiken (artikel XIII) en door vervolgens binnen dat artikel
per te wijzigen artikel van de BelBES een hoofdletter te gebruiken.
 – In het in Hoofdstuk II, artikel XIV, opgenomen artikel 6.7h, eerste
lid, onderdeel c (nieuw), BelBES, «onderdeel g» vervangen door «onderdeel
q,».
 – Voor de in Hoofdstuk II, artikel XVI, opgenomen nieuwe tekst van
artikel 6.7j BelBES, opnemen «Artikel 6.7j». Voorts in die tekst
de zinsnede «die buiten de BES eilanden of zijn gevestigd dan wel aldaar
een vaste inrichting hebben» herformuleren, gelet ook op de erna opgenomen
verwijzing naar «een dergelijke zetel of vaste inrichting». Ten
slotte in die tekst na «gebruikelijke verblijfplaats buiten de BES eilanden»
invoegen «hebben».
 – Hoofdstuk III, artikel I, eerste lid, opnemen in Hoofdstuk II
(Overgangsrecht).
 – In Hoofdstuk III, artikel II, tweede lid, «artikel XII»
vervangen door «artikel XIII». Voorts in artikel II, derde lid,
van dit Hoofdstuk «treedt hoofdstuk II, artikel XIII tot en met artikel
XV in werking» vervangen door «treden hoofdstuk II, artikelen
XIV tot en met artikel XVI, in werking». Ten slotte in artikel II, vierde
lid, van dit Hoofdstuk, «artikel XVI» vervangen door «artikel
XVII» en «na het in het eerste lid bedoelde tijdstip» vervangen
door «na het ingevolge het eerste lid bepaalde tijdstip».
 – In de paragrafen I. Algemeen, 1. Inleiding (eerste alinea), en
3. Overgangsregeling (halverwege de tweede alinea) is uitgegaan van het voorstel
van wet BelBES zoals dat aan de Raad ter advisering is voorgelegd. Nu de BESib
en de BESlb niet zijn opgenomen in het voorstel van wet BelBES zoals dat bij
de Tweede Kamer der Staten-Generaal is ingediend, maar er aangepaste Landsverordeningen
voor in de plaats zijn gekomen (WIBBES en WLBBES), in die alinea’s ook
verwijzen naar de WIBBES en de WLBBES.
 – In paragraaf I. Algemeen, 2. Aanpassingswetgeving, tweede alinea,
de verwijzingen naar de verschillende leden van artikel 5.2 van het voorstel
van wet BelBES zoals dat aan de Raad ter advisering is voorgelegd, vervangen
door verwijzingen naar de desbetreffende leden van artikel 5.2 van het voorstel
van wet BelBES zoals dat bij de Tweede Kamer der Staten-Generaal is ingediend.
 – In de toelichting op Hoofdstuk I, artikel III, onderdeel F, de
verwijzing naar artikel 8.118 van het voorstel van wet BelBES zoals dat aan
de Raad ter advisering is voorgelegd, vervangen door een verwijzing naar artikel
8.121 van het voorstel van wet BelBES zoals dat bij de Tweede Kamer der Staten-Generaal
is ingediend.
 – In de toelichting op Hoofdstuk I, artikel III, onderdeel H, de
verwijzing naar artikel 8.86 van het voorstel van wet BelBES zoals dat aan
de Raad ter advisering is voorgelegd, vervangen door een verwijzing naar artikel
8.91 van het voorstel van wet BelBES zoals dat bij de Tweede Kamer der Staten-Generaal
is ingediend.
 
 
 
 
 De oorspronkelijke tekst van het voorstel van wet en van de memorie van
toelichting zoals voorgelegd aan de Raad van State is ter inzage gelegd bij
het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.
 
 
 Kamerstukken II 2009/10, 31 957, nr. 7.
 
 
 Kamerstukken II 2009/10, 31 959, nr. 7.
 
 
 Kamerstukken II 2009/10, 32 189.
 
 
 Kamerstukken II 2009/10, 32 190.
 
 
 Kamerstukken II 2009/10, 32 186.
 
 
 Kamerstukken II 2009/10, 32 189, nr. 4, punt 4.
 
 
 De besluitenlijst van dit overleg is als bijlage gevoegd bij Kamerstukken
II 2009/10, 31 568, nr. 55.
 
 
 Nader rapport inzake BelBES (Kamerstukken II 2009/10, 32 189, nr.
4, punt 12).
 
 
 Kamerstukken II 2009/10, 32 189, nr. 4, blz. 45 en 46.
 
 
 De Wet inkomstenbelasting BES en de Wet loonbelasting BES zijn opgenomen
in de nota’s van wijziging op de Invoeringswet BES (Kamerstukken II
2009/10, 31 957, nr. 7, p. 12 en 13) en de Aanpassingswet BES (Kamerstukken
II 2009/10, 31 959, nr. 7, p. 20 tot en met 32, 70, 80 tot en met 83
alsmede 87 tot en met 97).
 
 
 Zie de artikelen 8 tot en met 13 van de Wet geldstelsel BES (Kamerstukken
II 2009/10, 32 217, nr. 2).