Voedselveiligheid; Verslag van een Algemeen Overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2008-2009
 
 
 
 KST133840
 2008-2009
 
 26 991
 Voedselveiligheid
 
 
 
 
 Nr. 
 271
 VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEG
 Vastgesteld 27 juli 2009
 De vaste commissie voor Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en
Sport hebben op 25 juni 2009 overleg gevoerd
met minister Verburg van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit over:
 
 – de brief van de minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit d.d. 4 februari 2009 over de onderbouwing keuze regionale
servicekantoren (26 991, nr. 244);
 
 
 – de brief van de minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit d.d. 10 maart 2009 over de onderbouwing keuze regionale
servicekantoren (26 991, nr. 249);
 
 
 – de brief van de minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit d.d. 15 april 2009 over de proportionaliteit van
het sanctiebeleid VWA (26 991, nr. 250);
 
 
 – de brief van de minister van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties d.d. 27 april 2009 over de vermindering van arbeidsplaatsen
als gevolg van de invulling van de taakstelling sector Rijk en ZBO’s
en de verdeling over de provincies (31 490, nr. 21); 
 
 – de brief van de minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit d.d. 15 juni 2009 over de rapportage van de Raad
van advies over Bureau Risicobeoordeling van de VWA (31 700-XIV, nr.
158);
 
 
 – de brief van de minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit d.d. 15 juni 2009 over het onderzoek incentives wrak
vee (26 991, nr. 258);
 
 
 – de brief van de minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit d.d. 22 juni 2009 over de werving van dierenartsen
in Tsjechië door VWA (26 991, nr. 259);
 
 
 – de brief van de minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit d.d. 22 juni 2009 met de reactie op het verzoek van
de commissie voor LNV over de VWA-retributies (26 991, nr. 260);
 
 
 – de brief van de minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit d.d. 22 juni 2009 met de reactie op het verzoek van
de commissie voor LNV over het aanbieden van levende varkens voor destructie
(28 286, nr. 301);
 
 
 – de brief van de minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit d.d. 23 juni 2009 over de huisvesting van de nieuwe
VWA (26 991, nr. 262);
 
 
 – de aanvullende brief van de minister van Landbouw,
Natuur en Voedselkwaliteit d.d. 25 juni 2009 over de huisvesting van
de nieuwe VWA in de regio’s Limburg en het noorden van Nederland (26 991,
nr. 261).
 
 Van dit overleg brengen de commissies bijgaand stenografisch verslag uit.
 
 De voorzitter van de vaste commissie voor Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
 Atsma
 De voorzitter van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
 Leerdam
 De voorzitter van de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn
en Sport,
 Smeets
 De griffier van de vaste commissie voor Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
 Dortmans 
 
 Voorzitter: Schreijer-Pierik
 
 Griffier: Dortmans
 
 
 Aanwezig zijn 7 leden der Kamer, te weten: Atsma, Graus, Schreijer-Pierik,
Snijder-Hazelhoff, Thieme, Van Velzen, Waalkens,
 
 en minister Verburg, die vergezeld is van enkele ambtenaren van haar ministerie.
 
 De voorzitter: Ik open de vergadering van
de vaste commissie voor LNV en heet alle aanwezigen hartelijk welkom. Aan
de orde is de fusie van de Voedsel en Waren Autoriteit, de Algemene Inspectiedienst
en de Plantenziektekundige Dienst. Dit overleg duurt tot 16.00 uur. Om 13.30
uur schorsen wij kort om het afscheid bij te wonen van Kamerleden die naar
het Europees Parlement vertrekken. De Kamerleden en de minister willen daarbij
graag aanwezig zijn. Daarna volgen in de plenaire zaal nog de regeling van
werkzaamheden en een korte stemming. De spreektijd in eerste termijn bedraagt
5 minuten.
 
 De heer Atsma (CDA): Voorzitter. Dit is een
belangrijk overleg, omdat er zowel inhoudelijke onderwerpen ten aanzien van
de VWA op de agenda staan als onderwerpen over de organisatie. Wat ons betreft
moet wat het zwaarst is, het zwaarst wegen. Wij willen dus vooral ingaan op
de huisvesting en de toekomstige organisatie van de VWA. Wij hebben deze week
een brief van de minister ontvangen, waaraan vanmorgen nog nadere duiding
is gegeven. Wij zijn de minister erkentelijk voor wat zij heeft verwoord.
De minister heeft als opdracht van de Kamer meegekregen om, globaal genomen,
het aantal fte’s bij de VWA van 2500 terug te brengen tot 2000. Toen
wij hierover een halfjaar geleden spraken, zei de minister dat het terugbrengen
van het aantal fte’s alleen realiseerbaar is door een centrale huisvesting
te organiseren: een centraal hoofdkantoor waar alle hoofdkantoorfuncties worden
geclusterd, met daarnaast een aantal stevige regionale kantoren. De CDA-fractie
heeft toen samen met anderen gezegd dat de regio’s wat haar betreft
ook zodanig zouden moeten worden bediend dat het logisch zou zijn om de ambulante
medewerkers hun dagelijkse werk op de bedrijfsvloeren te laten doen vanuit
de regionale vestigingen. Wij hebben gepleit voor een evenwichtige spreiding
over het noorden, het oosten, het zuidwesten en het zuidoosten. Ik wil graag
mijn commentaar geven op de vertaling die de minister daarvan heeft gegeven.
 Allereerst de vestiging van het hoofdkantoor. Wij hebben in een eerste
ronde kanttekeningen geplaatst bij de verhuizing van het hoofdkantoor van
Den Haag naar Utrecht. Wij vroegen ons af die verhuizing een goed idee was.
Er is nieuwe huisvesting van recente datum in Den Haag. Is het verstandig
om de hele handel nu naar Utrecht te verhuizen? Is dat geen kapitaalvernietiging?
Wij vinden de onderbouwing door de minister in haar brief van deze week echter
overtuigend. Wij hebben ons vooral laten leiden door de vraag of de verhuizing
van Den Haag naar Utrecht niet veel beweging betekent. De minister heeft vooral
de rekensom gemaakt hoeveel het de mensen uit het land aan reistijd gaat kosten
om naar het hoofdkantoor in Utrecht te moeten reizen. Als je vanuit die optiek
naar de kwestie kijkt, zijn er inderdaad argumenten om voor Utrecht te kiezen.
De centrale ligging van Utrecht en de ligging aan het spoor spelen een belangrijke
rol. Niemand in deze zaal zal zeggen dat Utrecht minder centraal ligt dan
Den Haag. Wat dat betreft steunen wij deze benadering dus.
 Ten aanzien van de decentrale vestigingen hebben wij in eerste instantie
onze zorg uitgesproken over de spreiding in de regio. Wij hebben gezegd dat
die spreiding zou moeten worden gezien in de context van een totale reorganisatie
van de rijksdienst. De minister van BZK heeft in april een bijdrage
hierover aan de Kamer gestuurd. Daaruit valt op te maken dat van de regio’s
die meer dan gemiddeld zijn getroffen, met name Groningen weg dreigt te zakken.
Dat is een helder signaal bij de invulling van de decentrale locaties. Er
ligt nog een motie van de collega’s Heijnen en Schinkelshoek waarin
de regering wordt verzocht om vooral naar de regio’s te blijven kijken.
Ten aanzien van de feitelijke locatie heeft de minister gezegd dat zij kiest
voor Wageningen vanwege de laboratoriumfunctie die daar kan worden gecentraliseerd.
Dat lijkt ons logisch, kijkend naar de taakopdracht. De minister houdt vast
aan Zwolle. Wij hebben daar geen moeite mee, net zo min als met Zwijndrecht.
 Bij Eindhoven hebben wij ons afgevraagd wat die locatie betekent voor
de werkgelegenheid in Zuidoost-Nederland. In Eindhoven zat en zit de grote
regionale VWA-vestiging voor het zuiden van het land. Wij hebben onze overweging
over Eindhoven gekoppeld aan de discussie over het verdwijnen van de AID in
Kerkrade. Kijkend naar de analyse van de werkgelegenheid kun je niet anders
dan concluderen dat Eindhoven er in absolute zin zeker niet beter afkomt dan
het zuiden van Limburg. In die zin kunnen wij dus de keuze van de minister
voor Eindhoven begrijpen, ook na verdiscontering van de kostenoperatie die
de verhuizing over een afstand van 30 of 40 kilometer met zich zou brengen.
Dat laat onverlet dat de situatie in Limburg zorgelijk is. Daarom zijn wij
blij met de brief van vanmorgen, waarin de minister schrijft dat zij ook bereid
is om een aantal arbeidsplaatsen in het noorden van Limburg te situeren. Daarnaast
schrijft zij dat het opleidingsinstituut voor de VWA in haar ogen ook in het
noorden van Limburg zou kunnen komen. Wij vinden dat een verstandige benadering,
die steun verdient. Alles afwegende zijn er dus argumenten om ja te zeggen.
Dat laat onverlet dat de algehele positie van het zuiden van Limburg zorgelijk
is, ook wat betreft de werkloosheidscijfers en de zaken die in een aantal
sectoren nog meer op stapel lijkt te staan. Dit is echter niet alleen de verantwoordelijkheid
van de minister van LNV, maar die van het totale kabinet. Wij vragen de minister
daarom om binnen het kabinet aandacht te vragen voor de werkgelegenheid in
het zuiden van Limburg, en daar vooral naar te kijken door de bril van de
rijksdiensten.
 Mijn laatste opmerking over de huisvesting betreft Groningen. Ik ben blij
dat de minister vanmorgen heeft laten weten dat de VWA-vestiging in Groningen
kan blijven. Het is een thuislocatie voor de150 mensen die ambulant actief
zijn in Noord-Nederland. Wij nemen aan dat daarnaast uiteraard ook de vaste
bemensing van het kantoor gelijk oploopt. Dat de laboratoriumfunctie op termijn
vervalt in Groningen is een gegeven. Wij hebben dat in een eerder stadium
al geaccepteerd. Kortom, ik ben blij met het nieuwe huisvestingsplaatje.
 
 Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): Het kan verkeren,
zeggen ze dan. Ik schrik een beetje van de reactie van de CDA-fractie. In
de brief van de minister staat alleen dat er een kantoor in Groningen blijft.
Het regionaal servicecentrum blijft in Zwolle en de drie andere steunpunten
blijven in het noorden. Wat Groningen wordt, is echter een groot raadsel.
De CDA-fractie gaat er dus mee akkoord dat er ergens nog een paar poppetjes
blijven zweven. De CDA-fractie heeft ook ingestemd met alle moties die beoogden
dat er iets in Limburg zou blijven, maar nu blijkt dat het voor haar voldoende
is dat er zes fte’s naar Horst gaan. Is dat voldoende om de werkgelegenheid
in Limburg te waarborgen?
 
 De heer Atsma (CDA): Het is maar hoe je je
knopen telt. Wat Groningen betreft, heb ik het inderdaad over 150 ambulante
inspecteurs, die Groningen als uitvalsbasis houden. Dat is overigens op dit
moment ook het geval. We moeten de feiten wel op een rij zetten en mevrouw
Snijder bagatelliseert enorm. Zij verkleint het aantal eigenlijk. Ik wil er
toch op wijzen dat de minister een enorme slag richting de Kamer heeft gemaakt.
Dat daaraan nog een dertigtal vaste fte’s is gekoppeld, heb ik ook gezegd. Groningen blijft overeind als uitvalsbasis voor de noordelijke ambulante
inspecteurs. Het zijn in totaal 150 fte’s. In mijn beleving was dat
een halfjaar geleden niet aan de orde. Ik vind dat de minister op dit punt
goed heeft geluisterd naar de Kamer en ook naar mevrouw Snijder. We hebben
er collectief voor gepleit om een vestiging in het noorden overeind te houden.
Ik neem aan dat dit ook betekent dat het huidige kantoor kan blijven bestaan.
Dat is pure winst, want we stonden op nul en nu komen we hierop uit. Ik vind
de opmerking van mevrouw Snijder-Hazelhoff dus niet terecht.
 Over Limburg heb ik al gezegd dat ik blij ben dat de minister een deel
van de ambulante medewerkers in Limburg wil laten functioneren. Daarnaast
ben ik blij dat de minister zegt dat het opleidingsinstituut voor de VWA in
Limburg kan komen. Dat laat onverlet dat er over Zuid-Limburg in zijn algemeenheid
een grote zorg bestaat, die we allemaal zouden moeten delen. Ik vind dat de
minister voor deze kwestie ook een appel mag doen op de collega’s in
het kabinet. De fusie van de AID met de VWA en de PD is een feit. Daartegen
hebben wij eerder al ja gezegd. De minister heeft beargumenteerd waarom het
hoofdkantoor gecentraliseerd moet worden, met alle bijbehorende functies op één
plek en dat kan niet ergens anders.
 
 Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): In de brief
staat: «Naast het regionaal servicecentrum in Zwolle en de drie steunpunten
in het noorden, ben ik bereid het kantoor in Groningen aan te houden»,
en daarover gaat mijn vraag aan de heer Atsma. Vorig jaar is hij namelijk
als CDA-woordvoerder met ons opgetrokken om ervoor te zorgen dat er een steunpunt
in het noorden bleef. Vindt hij dit dan voldoende? Vindt hij ook niet dat
het kantoor in Groningen een beter etiket zou moeten krijgen? Ik ben namelijk
bang dat we het anders op termijn zien verdwijnen.
 
 De heer Atsma (CDA): Ik lees het zoals ik
het heb geprobeerd uit te leggen. Het kantoor in Groningen blijft een vaste
plek voor de 150 ambulante medewerkers, inclusief een aantal vaste arbeidsplaatsen
die daaraan natuurlijk onlosmakelijk zijn verbonden. Het interesseert me eerlijk
gezegd niet zo veel welk etiket je erop plakt. Het gaat mij er vooral om dat
er een dienst blijft in Noord-Nederland en dat is op deze manier gewaarborgd.
Als ik het verkeerd heb, hoor ik dat straks wel van de minister. Ik ben hier
blij mee en ik vind dat we op dit punt onze knopen moeten tellen.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Bij knopen tellen
kan ik me in het geval van Groningen nog iets voorstellen, maar Limburg staat
in Nederland toch met stip op nummer twee qua werkloosheidscijfers? De heer
Atsma zegt alleen dat het hem grote zorgen baart en dat het kabinet het er
maar over moet hebben. We hebben het er hier vandaag over. De minister komt
met het voorstel om zes fte’s in Horst te plaatsen. Horst is helemaal
in het noorden van Limburg. Kerkrade valt gewoon weg. Het gaat om een regio
waar ook in het verleden al heel veel banen zijn weggevallen. Als de heer
Atsma grote zorgen heeft, moeten we hier gewoon een slag slaan. De minister
wijst erop dat er een opleidingscentrum komt en dat er indirecte werkgelegenheid
in de horeca zal komen. Ik kan me echter niet voorstellen dat de mensen die
nu in Kerkrade werken, denken: ja leuk, dan ga ik de derde kroeg in Horst
beginnen; leuk voor de werkgelegenheid! Zo werkt het niet. De heer Atsma zal
het met mij eens moeten zijn dat wij ervoor moeten pleiten dat de werkgelegenheid
in Zuid-Limburg en Midden-Limburg blijft bestaan en dat wij dus niet akkoord
zouden moeten gaan met het voorstel van de minister.
 
 De heer Atsma (CDA): Ten eerste klopt het
aantal fte’s dat mevrouw Van Velzen noemt niet. Zij moet de brief van
vanmorgen er maar op nalezen. Ten tweede zegt de minister terecht dat er honderden
cursussen in Noord-Limburg zullen worden gegeven. Daaraan is een indirect
effect verbonden. Als we kiezen voor een centrale huisvesting
inclusief alle hoofdkantoorfuncties, maken we een vrij fundamentele keuze.
Als je in Midden- of Zuid-Limburg tien kilometer naar links of naar rechts
gaat, zit je in Duitsland of België. We kunnen daar niet veel ambulante
medewerkers huisvesten, want daar is geen werk voor. Als we kiezen voor een
groot aantal structurele arbeidsplaatsen binnen de VWA in Zuid-Limburg, hebben
we het over een hoofdkantoorfunctie. Die keuze is niet gemaakt en dat delen
wij.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): De heer Atsma zegt
dat mijn getallen niet juist zijn. Er wordt gesproken over zes fte’s
in Horst en dan nog een paar handen vol, namelijk zestien, ambulante inspecteurs.
Dat zijn de getallen: zes en zestien. Dat is dus een heel substantiële
reductie. Bovendien is het Horst en niet Kerkrade. De mensen in Kerkrade hebben
jarenlang hun werk gedaan. Het zijn goede inspecteurs. Jullie hebben met elkaar
het plan bedacht dat al die diensten gehusseld en gefuseerd moeten worden.
Ik zou zeggen: kijk naar het alternatieve plan van de ondernemingsraad van
de AID. Daarin wordt én bezuinigd én de werkgelegenheid in Kerkrade
behouden. Als je je daadwerkelijk zorgen maakt om wat er in Limburg gebeurt
op het gebied van de werkgelegenheid en de hoge werkloosheid, doe dan niet
een oproep aan het kabinet, maar neem de eigen positie serieus en pleit ervoor
om de werkgelegenheid in Zuid-Limburg te behouden.
 
 De heer Atsma (CDA): Ik kan mezelf herhalen,
maar dat heeft geen zin. De minister heeft overigens de suggesties van de
centrale ondernemingsraad van de AID weerlegd. Daar is geen alternatief voor.
Ik doe dan ook een appel op de minister om bij de collega’s in het kabinet
ten aanzien van andere diensten te kijken naar de specifieke situatie in Zuid-Limburg.
 Ik kom nu toe aan al die andere opmerkingen die op de agenda stonden.
Het eerste punt betreft de openbaarmaking van gegevens. In toenemende mate
horen wij klachten over de effecten van openbaarmaking. Het CBL zegt op basis
van juridische adviezen dat de gang van zaken onrechtmatig en onhoudbaar is.
Ik vraag de minister om een reactie daarop. Ten aanzien van de retributies
sluit ik me aan bij de intentie die mevrouw Snijder in een motie heeft uitgesproken.
Er moet absoluut sprake zijn van een level playing field. Die waarschuwing
willen we de minister nogmaals meegeven.
 
 De heer Graus (PVV): De CDA-fractie heeft
een aangenomen motie gesteund om de AID in Kerkrade te behouden. Waarom heeft
de CDA-fractie de door mij ingediende tweede motie, waarin de minister wordt
verzocht om die eerste motie uit te voeren, niet gesteund? Dat betekende niet
alleen een doodsteek voor de Limburgers, onder wie het CDA altijd veel aanhangers
heeft gehad, maar ook dacht ik altijd dat het CDA er voorstander van was dat
aangenomen moties uitgevoerd worden. Het CDA heeft de PVV daarmee echter laten
vallen en is het er dus niet meer mee eens dat aangenomen moties moeten worden
uitgevoerd.
 
 De heer Atsma (CDA): Die discussie hebben
we eerder gevoerd. Er is later nog een nieuwe motie ingediend, waarin werd
gesproken over een sterke vestiging van de VWA in Zuid-Nederland. Die motie
is aangenomen en er wordt nu invulling aan gegeven.
 
 Mevrouw Thieme (PvdD): Voorzitter. De dieronvriendelijke
praktijken in de veehouderij stapelen zich op. We hebben het ene AO na het
andere over de misstanden in de veehouderij. Onderzoeker Vanthemsche constateerde
normvervaging bij slachthuizen, verzamelplaatsen en transport. De kippenslacht
deugt niet en er zijn structurele dierenwelzijnsproblemen bij het transport.
Ik noem wrak vee en overladen vrachtwagens. Nu is er weer een
enorme varkenssterfte op de bedrijven. Uit cijfers van Rendac blijkt dat het
gaat om 5 miljoen biggen, 500 000 vleesvarkens en 60 000 zeugen.
En dat is nog niet alles. Beelden laten zien dat het voorkomt dat levende
biggen in destructietonnen worden gedumpt. Ik ben blij dat de minister zegt
dat het mens- en dieronwaardig is als levende biggen in destructietonnen worden
gegooid. Belangrijker vind ik echter de manier waarop de minister de massale
sterfte van biggen op varkenshouderijen gaat inperken. Het is te makkelijk
om te stellen dat die inherent is aan natuurlijke en biologische processen,
of om de zeug zelf de schuld te geven, omdat ze op haar biggen zou gaan liggen.
Als dat zo is, hoe verklaart de minister dan een jaarlijkse toename in de
sterfte? Worden zeugen onhandiger of is de zogenaamde verklaring een verkapt
pleidooi voor de bio-industrie, die de zeugen hun leven lang vastklemt tussen
vier stalen hekken?
 De Wageningse onderzoeker Herman Vermeer is er helder over. Hij constateert
dat de focus op meer biggen per worp heeft geleid tot vroegere geboorten en
dus zwakkere dieren. Waar een everzwijn in de natuur per jaar 5 biggen werpt,
is een zeug in de bio-industrie zo doorgefokt dat zij inmiddels bijna 30 biggen
per jaar werpt. De sector wil dat aantal verder opvoeren tot 40 biggen per
jaar. Ik krijg graag een reactie op de constatering van Vermeer. Niet alleen
de biggen sterven massaal op bedrijven. Ook zeugen creperen. De minister kan
gewoonweg niet volstaan met de houding «waar gehakt wordt, vallen spaanders».
We hebben het hier niet over hout, maar over levende wezens met gevoel.
 Dat brengt me op het punt van de zorgplicht uit artikel 37 van de Gezondheids-
en welzijnswet voor dieren. Het is simpelweg een overtreding van dit artikel
dat varkenshouders geen dierenartsen bij zieke zeugen of biggen laten. Ik
hoorde mevrouw Ten Have van LTO Nederland, zelf biggenkweker, bij EénVandaag
beweren dat ze zelf genoeg kennis heeft om de doodzieke dieren te behandelen.
Ik vraag de minister of zij vindt dat varkenshouders over de capaciteiten
beschikken om taken van dierenartsen over te nemen. Daarnaast wil ik een reactie
op mijn stelling dat het niet inschakelen van een dierenarts in strijd is
met artikel 37 van de GWWD.
 De minister wil een discussie met de sector en met maatschappelijke organisaties
over de stijgende biggenproductie. Wanneer gaat zij een dergelijke bijeenkomst
organiseren? De minister zegt dat de sector tot nu toe geen effectieve maatregelen
heeft getroffen in termen van huisvesting, fokkerij, voeding en dergelijke
om de sterftecijfers terug te dringen. Gezondheids- en welzijnsgevaarlijke
ingrepen bij biggen, zoals castratie, staarten couperen en tanden vijlen,
zijn aan de orde van de dag. Met het toedienen van antibiotica wordt geprobeerd
om infecties tegen te gaan. Desondanks worden miljoenen biggen niet ouder
dan een paar weken. Als de overgebleven biggen na slechts drie weken van hun
moeder worden gescheiden, zijn ze vaak nog zwak en vatbaar voor ziekten. Kan
de minister een deadline instellen voor zichtbare verbeteringen? Hoe lang
krijgt de sector de ruimte om voor die paar cent die af en toe aan een varken
wordt verdiend, het varken te mutileren, op te fokken tot een biggenwerpmachine
en vol te stoppen met antibiotica? Wanneer verbiedt de minister supermarkten
zoals C1000 om tegen dumpprijzen vlees aan te bieden?
 Je zult maar VWA’er of AID’er zijn en te maken krijgen met
fusieplannen, krimptaakstellingen en het verdwijnen van expertise door verplichte
roulatie. Je zult maar te maken hebben met boeren en dieren- en vleeshandelaren
die je tegenwerken, je intimideren of simpelweg de wetten niet respecteren.
Rapport na rapport rept over deze ondermijnende factoren voor een goed handhavingsbeleid.
Het blijkt helaas ook maar al te vaak uit de berichtgeving. Ik citeer uit
het Agrarisch Dagblad van deze week: «De Nederlandse Bond voor Handelaren
in Vee is niet te spreken over de actie van de Algemene Inspectiedienst om
extra te controleren op illegaal verzamelen van vee». De
regels moeten gewoon versoepeld worden, vindt de bond. Dezelfde redenering
hanteert de bond bij geconstateerde overbelading. Nu zijn we dit wel gewend
van de Nederlandse Bond voor Handelaren in Vee, die wat ons betreft allang
niet meer aan de poldertafel van de overheid had mogen zitten. Dit is toch
onbestaanbaar? En er komt nog bij dat meer dan de helft van de varkensboeren
de wet overtreedt en dat de kippenslachterijen de regels structureel aan hun
laars lappen. U begrijpt dat ik van de minister wil weten wat zij vindt van
een dergelijke opstelling van de bond. Moet zij het vertrouwen in de sector
onderhand niet uit haar tenen halen? Een minister die weigert wetten te maken,
omdat zij heilig gelooft in zelfregulering, zou toch op zijn minst alles op
alles moeten zetten om ervoor te zorgen dat toezicht en handhaving voor 100%
op orde zijn?
 Rapport na rapport bevestigt dat er structurele systeemfouten zitten in
de organisaties van de AID en de VWA en er sprake is van wetsovertredend gedrag
in de sector. Een fusie van de organisaties zal de situatie nog eens extra
complex maken en zal de kernproblemen toedekken. Het advies van de ondernemingsraad
van de AID over de fusie wijst ook op die problemen. De ondernemingsraad maakt
zich zorgen over het voornemen om medewerkers om de drie tot vijf jaar van
functie te laten wisselen. De or schrijft in haar advies van januari 2009
over de fusie dat het voornemen volledig voorbijgaat aan de kracht van de
organisatie, zijnde de kennis en de ervaring van de medewerkers. De or ervaart
de huidige krimptaakstelling als zeer risicovol. De or laakt het vertrouwen
op zelfregulering en beroept zich op wetenschappers die wijzen op de gevaren
ervan. Wat gaat de minister doen met deze bezwaren van de or, met name die
op het gebied van de roulatie? Een fusie van VWA, AID en PD is vooralsnog
niet wenselijk. Wij weten dankzij de rapporten van Hoekstra en Vanthemsche
wat de knelpunten zijn bij de VWA. We moeten die ook boven tafel krijgen bij
de AID. De alarmerende berichten over de gebrekkige handhaving van de Flora-
en faunawet en het Cites-verdrag, het gebrek aan expertise door roulatie,
een gebrek aan prioritering, het kortwieken van de natuurgroep van de AID
.... de onderste steen moet boven komen. Alleen zo kan serieus bekeken worden
of en in hoeverre er sprake kan zijn van een vruchtbare samenwerking tussen
of fusie van de diensten. Is de minister bereid tot zo’n onafhankelijk
onderzoek of moet er zich eerst weer een spraakmakend misverstand voordoen?
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Voorzitter. Het afgelopen
jaar en de jaren daarvoor hebben wij aan de lopende band alarmerende berichten
mogen ontvangen over het functioneren van de AID en de VWA. Er zijn dan ook
niet voor niets twee onderzoeken uitgevoerd door de heren Hoekstra en Vanthemsche,
die beide hebben aangegeven dat er sprake is van grote misstanden. Als ik
echter de brieven van de minister zie, lijkt het of de urgentie om de problemen
op te lossen totaal opzij is geschoven en haar focus helemaal op fuseren en
bezuinigen is. Vanthemsche zei daarover: «Elk nieuw probleem wordt opgelost
met een nieuw veranderingsplan, dat al snel ingehaald wordt door het volgende».
Dat is exact wat de minister doet.
 De impact van de fusie van AID, VWA en PD op de werkgelegenheid is het
grootst in Groningen en Zuid-Holland, schrijft de minister. Als wij echter
kijken naar de mogelijkheden voor vervangende werkgelegenheid, zien wij een
groot probleem in met name Groningen en Limburg. De minister is overstag gegaan:
in Groningen heeft ze iets geregeld. Ik hoop dat ze kan garanderen dat het
betekent dat alle werkgelegenheid in stand blijft. De reden van de omslag
van de minister is mij echter volstrekt onduidelijk. Aanvankelijk was de minister
er zo stellig van overtuigd dat het op een bepaalde manier moest gebeuren
dat ze niet eens een aanvullende brief aan de Kamer wilde sturen, maar vannacht
is er plotseling iets gebeurd: Groningen blijft behouden. Ik juich dat toe.
Ik vind het heel belangrijk dat de werkgelegenheid daar in stand
blijft, maar ik wil toch weten waarom de minister zo plotseling van mening
is veranderd. Misschien is er in de wandelgangen iets gebeurd, maar het is
wel een rare gang van zaken. En waarom is dit niet voor Limburg gebeurd? Zoals
ik al zei, ben ik blij dat de minister zich vannacht of gisteravond heeft
bedacht en heeft besloten om de werkgelegenheid bij deze diensten in Groningen
niet helemaal om zeep te helpen. Ik wil wel weten hoeveel werkgelegenheid
er wel gaat verdwijnen en hoe de minister gaat zorgen voor vervangende werkgelegenheid
in Groningen. We moeten de vlag niet te snel uithangen.
 Ik zie dat de minister haar handtekening blijft zetten onder het om zeep
helpen van de dienst in Kerkrade. Ik heb daar grote problemen mee. De minister
lijkt de fusie te bekijken alsof de wereld plotseling nieuw is, maar er is
al van alles gebeurd in Limburg. Ik wijs op de eerdere bezuinigingen op UWV
en Belastingdienst. De banen die daardoor zijn weggevallen, moeten bij deze
plannen ook bekeken worden. Een hoge werkloosheid in Limburg zou iedereen
zorgen moeten baren en zo moeten nopen tot de conclusie dat wij de werkgelegenheid,
met name in Kerkrade, in stand moeten houden. De minister wil overwegen om
in Horst een opleidingscentrum neer te zetten. Dat zijn zes fte’s. Hoezo
overwegen? Heeft de minister geen besluit genomen? Welke overwegingen zijn
er? Hoe bekijkt de minister deze kwestie? Als de minister toch nog aan het
nadenken is, waarom zet ze het opleidingscentrum dan niet gewoon in Kerkrade
neer? Daar hebben we namelijk een probleem met de werkgelegenheid. Kort samengevat:
het gaat hier niet om getalletjes die tegenover elkaar gezet moeten worden,
want getalletjes kun je altijd alle kanten opbuigen. Het gaat hier om mensen.
Het gaat hier om mensen in Kerkrade die hun baan om zeep geholpen zien en
die niet met zijn allen die zes fte’s in Horst kunnen bezetten.
 Ook de transporten staan op de agenda. Als ik het goed begrijp, zijn per
25 mei alle klepkeuringen definitief afgeschaft voor bedrijven die zich
hebben aangesloten bij een van de twee systemen Dierwaardig Vervoer of NBW-Q.
Ernst & Young heeft inmiddels geconcludeerd dat ook NBW voldoet aan de
criteria. We hebben hier heel vaak in de Kamer over gesproken. Waarom hebben
wij dat rapport van Ernst & Young dan niet gekregen? Waarom hebben we
niet samen met de minister kunnen concluderen dat het in orde is? Waarom heeft
zij de klepkeuringen al opgeheven, terwijl ze wist dat er een debat aankwam?
Ik snap niet waarom de minister zo snel is gegaan. Kan zij een stap terug
zetten, ons het rapport sturen en ons de kans geven om met haar mee te denken
en te bekijken of zij is tegemoetgekomen aan het bijzonder stevige commentaar
dat in de debatten is geuit?
 Mevrouw Thieme refereerde al aan het artikel in het Agrarisch Dagblad,
waarin de voorzitter van de Nederlandse Bond voor Handelaren in Vee dreigende
taal uitslaat die er kortweg op neerkomt dat de AID als hij doorgaat met extra
controleren op het illegaal verzamelen van vee, het overleg doorkruist over
het versoepelen van de regels voor het verzamelen van vee. Wat is dat voor
een overleg over het versoepelen van de regels? Wij zitten helemaal niet te
wachten op versoepeling van regels. Dit is ook helemaal niet het moment daarvoor.
We bekijken juist of we ervoor kunnen zorgen dat de handhaving, de controle
en het aanpakken van misstanden adequaat kunnen gebeuren. Van versoepelen
zou dan geen sprake kunnen zijn. Wat vindt de minister van deze subtiele vorm
van chantage via de media, waarin deze meneer zegt dat het overleg zal stagneren
als zij controles uitvoert? Ik vind het juist hartstikke goed dat de minister
controleert. Zij moet dat vooral blijven doen en wat mij betreft zo scherp
mogelijk, want de misstanden gaven daar aanleiding toe. Moet ik uit de woorden
van dit heerschap opmaken dat er tot nu toe niet stevig werd gecontroleerd?
Dat kan ik mij eigenlijk niet voorstellen, maar zo klinken zijn woorden wel.
Ik krijg hier graag opheldering over. 
 We hebben een brief ontvangen over de proportionaliteit van het sanctiebeleid
bij diertransporten. Die brief ziet er goed uit, maar het gaat er uiteindelijk
om of er daadwerkelijk wordt gehandhaafd en of er frequent stevige sancties
worden opgelegd. We kunnen natuurlijk de regels en de bestuurlijke boetes
aanpassen. Dat vind ik heel goed en ik ben er blij mee, maar het gaat om de
praktijk. Ik vraag de minister dus nogmaals om een overzicht. Ik wil gewoon
inzicht hebben in het aantal overtredingen dat wordt geconstateerd, de sancties
die worden opgelegd en het aantal vergunningen dat wordt ingetrokken. De minister
heeft tot nu toe altijd gezegd dat de gegevens niet centraal worden bijgehouden,
maar als zij dat inmiddels een jaar zegt, had zij het dus al wel een jaar
kunnen doen. Ik neem aan dat het nu is geregeld, maar ik heb daar graag helderheid
over.
 De minister heeft een oplossing gevonden voor het tekort aan dierenartsen
bij de VWA, namelijk het halen van dierenartsen uit Tsjechië. Dat vind
ik interessant. Ik denk dat het beter is om te kijken naar de oorzaken van
het tekort aan dierenartsen bij de VWA. Die oorzaken zouden best wel eens
kunnen liggen in de hoogte van het salaris of in de werksfeer. Laten we daar
eens naar gaan kijken. En als we dan Tsjechen hierheen gaan halen, ben ik
toch benieuwd wat dat zou gaan kosten. Die mensen hebben waarschijnlijk wel
een goede opleiding, maar ze spreken geen Nederlands en je kunt niet van hen
verwachten dat ze een spoedcursus Nederlands gaan volgen en dan in Brabant
naar een varkensboer toestappen en vragen: hé, zit bij u alles wel
in orde? Dan zegt zo’n varkensboer ook: wa zedde gij nou? Dat werkt
toch niet?
 Er stonden veel brieven op de lijst en ik zal dus snel verdergaan. Over
levende varkens die ter destructie worden aangeboden, zegt de minister dat
elke keer er een te veel is. Dat ben ik helemaal met haar eens. Hartstikke
goed. Nu gaat Rendac dat aanbieden echter monitoren en de bevindingen aan
de minister doorgeven. Ik stel de minister voor om meteen actie te ondernemen.
Vraag Rendac om het elke keer direct te melden als er levende dieren worden
aangeboden, zodat de inspectiediensten actie kunnen ondernemen. Voer een lik-op-stukbeleid.
De minister stelt dat het een anonieme melding was, maar ik heb de beelden
gewoon op YouTube zien staan. Een beetje inspecteur kan er zo achter komen
waar het is gebeurd. Een anonieme persoon is wel bekend bij degene die de
beelden heeft aangenomen. Die persoon moet kunnen worden aangepakt. Ik wil
graag weten hoe de handhaving door de AID überhaupt verloopt wat betreft
destructie. De minister deed de mededeling dat er het afgelopen jaar drie
meldingen zijn binnengekomen, waartegen handhavend is opgetreden, maar ik
wil weten hoeveel controles er zijn geweest, wat de aard van de overtredingen
was en welke sancties er zijn opgelegd. Als ik de krant mag geloven, heeft
namelijk onlangs in Someren iemand 200 runderkadavers begraven. Als ik diezelfde
krant mag geloven, is die boer gevraagd of hij die runderen misschien toch
nog even wilde aangeven. Dat kan natuurlijk niet de manier zijn waarop wij
gaan handhaven.
 De slachtpremies zijn ontkoppeld. Ik vraag de minister waarom wij überhaupt
nog slachtpremies hebben. Kunnen we die niet gewoon afschaffen?
 Het sterftecijfer onder de biggen stijgt wel degelijk. In Ierland is dat
cijfer veel lager. Wordt het geen tijd om te onderzoeken waarom het in Ierland
zo veel beter gaat? We moeten op elk punt onderzoeken waarom de sterfte hoog
is, in de bio-industrie, maar ook in de biologische varkenshouderij. Wat kunnen
we eraan gaan doen? Simpelweg verwijzen naar de verantwoordelijkheid van de
sector, wat de minister zo graag doet, vind ik niet afdoende. De sector heeft
de handschoen opgepakt, maar er zijn nog geen zichtbare verbeteringen; dat
zegt de minister zelf. Ik vraag haar om met ons te komen tot concrete doelstellingen
die afrekenbaar zijn, om de sector te dwingen om iets te doen aan de veel
te hoge sterfte onder pasgeboren biggetjes. 
 
 Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): Voorzitter.
Om te beginnen herhaal ik dat wij grote zorgen hebben over de manier waarop
het traject van de spreiding van VWA, AID en PD straks gestalte krijgt. Wij
hebben eerder al uitgesproken dat we bevreesd zijn voor wat er in Utrecht
gaat gebeuren. De minister heeft het over een groot hoofdkantoor, maar de
VVD-fractie is nog steeds van mening dat VWA, AID en PD uitvoerende diensten
zijn: handen aan het werk, zo veel mogelijk in de regio’s en niet achter
bureaus in Utrecht. Het vestigen van 600 mensen op een groot hoofdkantoor
schiet volgens ons door. Wij pleiten dan ook nogmaals voor het goed bedienen
van regio’s. Daarbij staat buiten kijf dat regio’s niet onevenredig
worden getroffen door het wegtrekken van diensten. Brede regionale spreiding
is voor ons het uitgangspunt geweest. De minister kwam vanmorgen nog met een
brief, waaruit blijkt dat er een regionaal servicecentrum blijft bestaan.
Er komen drie steunpunten. Ook is de minister bereid om het kantoor in Groningen
aan te houden. Dat is voor de VVD echt onvoldoende. Daar zal echt een statuur
aan moeten worden gegeven, want «een kantoor aanhouden» klinkt
veel te vaag. Ten aanzien van de provincie Limburg zegt de minister dat zij
overweegt om in Horst het opleidingscentrum van de nieuwe VWA te vestigen.
Tussen haakjes staat dat het om circa zes fte’s gaat. Dat is niet de
inzet van de VVD-fractie. We weten allemaal hoe de situatie in Limburg is.
We hebben daar als Kamer uitspraken over gedaan en daar blijft de VVD-fractie
gewoon bij.
 Mijn volgende punt betreft de retributies van de VWA. Er lag een breed
aangenomen motie van mijn hand waarin de regering verzocht werd om te wachten
met een tariefstijging tot er een goed plan van aanpak zou zijn om de efficiency
van de werkzaamheden van de VWA te verbeteren en de opbouw van de kosten transparant
te maken. Ik kan niet anders constateren dan dat daaraan niet is voldaan.
Uit de brief van de minister en uit de website blijkt absoluut geen transparantie
van de kostenopbouw en over de efficiency van de VWA doen nog steeds de raarste
verhalen de ronde. Daarvan worden sectoren de dupe. De transparantie is echt
onvoldoende, om nog maar te zwijgen over het gelijke speelveld. Ook in eerdere
debatten heb ik gezegd dat de keuringskosten uit de hand lopen en dat was
toch de aanvliegroute. Als wij hier niet efficiënt kunnen werken, blijven
we de kosten bij de sectoren leggen. Dat wenst de VVD niet, vandaar de motie.
Wij gaan dan ook niet akkoord met de retributieverhoging per 1 juli aanstaande.
 
 De heer Graus (PVV): In de aangenomen motie-Graus
op stuk nr. 216 (26 991) wordt de regering verzocht om ten behoeve van
de werkgelegenheidsvoorziening en in het kader van de eveneens door de minister
gewenste internationalisering van de AID, het AID-hoofdkantoor voor Zuid-Limburg
te behouden. Die motie is ook door de VVD gesteund. Het begint misschien vervelend
te worden, maar ik blijf doorgaan tot ik doodval. Ik hoor iedere collega bij
ieder AO zeggen dat aangenomen moties moeten worden uitgevoerd, maar dat geldt
blijkbaar niet voor die van de PVV. Die behoeven nooit te worden uitgevoerd.
Zo langzamerhand zit mij dat tot hier. De VVD heeft mijn motie ondertekend.
Ik wil dus dat de VVD mij steunt in mijn pleidooi om de AID in Kerkrade te
houden. De AID moet in Kerkrade blijven. Handen af van Limburg. De VVD moet
ook consequent blijven, net als mijn grote vriendin van de SP die ons pleidooi
wel blijft steunen.
 
 Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): Ik weet het
niet helemaal zeker, maar als de heer Graus zojuist goed had geluisterd, had
hij mij horen zeggen dat wij vinden dat de werkgelegenheid in Limburg behouden
moet blijven. Ik had ook maar kort de tijd, dus ik heb gezegd dat wij niet
akkoord gaan met het plaatje van de minister. Als dat nog niet voldoende is,
weet ik het ook niet. Wij hebben de motie gesteund en we staan er nog achter.
Wat wil de heer Graus nu? 
 
 De heer Graus (PVV): Ik wil dat u met de billen
bloot gaat. Omdat de minister de motie niet uitvoerde, heb ik een paar weken
later samen met mevrouw Van Velzen een motie ingediend waarin gesteld werd
dat moties volgens het dictum van de indiener dienen te worden uitgevoerd.
Toen was de VVD plotseling helemaal weg, evenals overigens het CDA. Plotseling
weggedraaid: bam! Maar wel in de Limburgse kranten roepen dat de AID in Kerkrade
moet blijven! Gisteren nog waren er CDA’ers op televisie: de AID moet
in Kerkrade blijven! Maar niemand heeft mij gesteund! Niemand, behalve de
SP. Dit moet wel gezegd worden, mevrouw de voorzitter.
 
 Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): Ik weet niet
welke emoties hier allemaal loskomen. Wij gaan er nog steeds van uit dat moties
die breed worden gesteund, gewoon worden uitgevoerd. Dan hoef je niet aldoor
herhaalmoties in te dienen. Als de heer Graus goed heeft geluisterd, had hij
gehoord dat de VVD-fractie nog steeds inzet op het behoud van de werkgelegenheid
in Limburg. Ik heb het vermoeden dat de heer Graus daar toch blij mee is.
 Over de openbaarmaking van de controlegegevens van de VWA heeft de heer
Waalkens een motie ingediend, die wij van harte hebben gesteund. Er zijn pilotprojecten
en ik had gehoopt dat die voldoende geëvalueerd zouden worden. Naar mijn
gevoel is dat echter niet correct gebeurd. Wij zien wel dat de VWA gewoon
verdergaat met het naar buiten brengen van zaken. Evenals de heer Atsma wil
ik weten wat het juridisch kader daarbij is. Naar ons gevoel deugt dat namelijk
niet. Volgens de Wob, het EVRM en de WED voldoet het juridische kader niet
op basis waarvan de VWA de publicaties naar buiten brengt. Dat vinden wij
zorgelijk. Het kan niet. Bovendien merken wij nu dat er uit de grote ketens
een aantal bedrijven wordt gehaald. Die bedrijven worden op de site gezet,
waarbij de hele keten een etiket krijgt opgeplakt. Daarmee wordt gesuggereerd
dat het beeld bij alle bedrijven uit die keten verkeerd is. Het is prima als
we zaken die niet goed gaan in de openbaarheid brengen, maar er mogen geen
etiketten worden geplakt die niet correct zijn. Dit punt moet echt worden
verbeterd.
 Mijn volgende punt betreft de sterftecijfers binnen de varkenshouderij.
Ook mijn fractie is daar bezorgd over en deelt de mening van de minister dat
het cijfer omlaag moet. Het verlagen van het sterftecijfer vraagt om een integrale
aanpak. Ook wij hopen van harte dat de varkenssector de handschoen oppakt
en dat behoorlijke stappen worden gezet voor de toekomst. Ik sluit me aan
bij de vragen die mevrouw Van Velzen heeft gesteld over Rendac. Ik vind ook
dat zaken die bij Rendac worden gemeld, goed moeten worden doorgegeven. Met
die gegevens kan iets gedaan worden.
 We gaan ervan uit dat de VWA een uitvoerende dienst is die een brede controlerende
taak heeft in de sectoren. Ik vind het dan ook vreemd dat er in bepaalde gevallen
niet op zondag kan worden gecontroleerd. Waar dierenwelzijn in het geding
is, moet de VWA ook op zondag kunnen controleren. Men kan niet op zondag maar
even niet controleren, want dit vraagt heel veel van het dierenwelzijn. Het
gaat voor ons veel te ver.
 
 De heer Waalkens (PvdA): Voorzitter. In eerdere
overleggen heb ik kenbaar gemaakt dat de politiek zich eigenlijk met het beleid
en de beleidsondersteunende kaders moet bezighouden en niet met de uitvoering.
Ik vind dat we in de situatie terecht zijn gekomen dat we ons met de uitvoering
van beleid bezighouden. De minister dwingt ons daar ook wel een beetje toe.
In het hele proces van de fusie heb ik eerder kenbaar gemaakt dat wij onze
inbreng over dit onderwerp eigenlijk met lange tanden presenteren. Het is
niet onze eerste voorkeur geweest om deze fusie vanuit het kaderbesluit om
te zetten in het in elkaar laten opgaan van de AID, de PD en de VWA. Wij hebben
het kaderbesluit echter geaccordeerd, maar wel conditioneel.
Wij hebben de voorwaarde gesteld dat naast het proces van fusie, ook de VWA
op orde wordt gemaakt. Ik ben dan ook benieuwd naar de voortgang bij het invullen
van de aanbevelingen van Vanthemsche en Hoekstra. Als je akkoord gaat met
het kaderbesluit, heb je ook het framewerk ervan geaccordeerd: één
hoofdvestiging naast de vier stevige regionale vestigingen. Wij hebben de
motie-Atsma meeondertekend om dat nog eens te onderlijnen.
 Vanmorgen hebben wij een brief van de minister ontvangen, na aandringen
van de commissie op duidelijkheid. De commissie wilde voorafgaand aan dit
debat weten wat de inzet van de minister is. Er is een aantal knelpunten in
de uitvoering van het beleid om te komen tot de vestigingsplaatsen van de
regiokantoren. Ik ben blij dat de minister Zwolle geografisch niet meer rekent
tot het noorden en dat we in Groningen een kantoor blijven behouden. Ik sluit
me aan bij de vraag van mevrouw Snijder: wat verstaat de minister onder een
kantoor en wat is de status van dat kantoor? Wij maken ons blijvend zorgen
over de werkgelegenheidsontwikkeling in Limburg. De effecten van het afslanken
van het rijksapparaat komen natuurlijk ook in Limburg terecht en die provincie
heeft al een heel ijle economie. De minister overweegt nu om in Horst een
opleidingscentrum neer te zetten. Ik ben benieuwd naar de begeleidende tekst.
Welke overwegingen hebben een rol gespeeld bij de keuze voor Horst? Is ook
overwogen om het opleidingscentrum bijvoorbeeld in Kerkrade neer te zetten?
Als de consequentie van het fusietraject en het bepalen van de vestigingsplaatsen
is dat de AID weggaat uit Kerkrade, willen wij een harde toezegging van het
kabinet dat de interdepartementale inzet voor een compensatie voor Kerkrade
en omgeving, Parkstad Limburg, recht doet aan onze zorgen over de effecten
op de werkgelegenheid, voortvloeiende uit de reorganisatie van de rijksdienst.
Die zorgen zijn vastgelegd in de motie-Heijnen/Schinkelshoek. Het kan niet
zo zijn dat LNV zijn verantwoordelijkheid neemt om de interne taakstelling
in te vullen en de andere departementen ook maar hun gang kunnen gaan in Limburg.
Dat kan niet de bedoeling zijn. Ik wil een harde toezegging van het kabinet
voor een compensatie in de vorm van hoogwaardige werkgelegenheid.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Je kunt natuurlijk
moeilijk werk voor de rijksoverheid weghalen uit Midden- en Zuid-Limburg en
dan zeggen dat er compensatie moet komen, als er geen nieuwe diensten die
kant op gaan. De heer Waalkens was met mij heel kritisch over de fusie. Hij
was er niet zo’n voorstander van. Hij zag nut en noodzaak niet, zeker
niet omdat het bij de VWA zo’n chaos is. Moeten we niet het plan van
de ondernemingsraad van de AID omarmen, dat tegemoetkomt aan de bezuiniging
die de minister moet inboeken en een centrale plek in Utrecht regelt, maar
ook de werkgelegenheid in Kerkrade behoudt? De or boekt nog meer bezuinigingen
dan de minister zelf. Wat is eigenlijk het oordeel van de PvdA-fractie over
dat voorstel?
 
 De heer Graus (PVV): Ook de heer Waalkens
heeft de eerste motie over de werkgelegenheid in Zuid-Limburg gesteund en
is naderhand weggedraaid. Is hij het er nog steeds mee eens dat mijn motie
alsnog moet worden uitgevoerd? De heer Waalkens heeft het namelijk over gebieden
waar de krimp het ergst is. De krimp is in Zuid-Limburg vele malen erger dan
in Eindhoven of in Noord-Limburg. Parkstad Limburg is het ergst getroffen
deel van Limburg wat betreft krimp, vergrijzing en andere ellende. Is de heer
Waalkens bereid om mij alsnog te steunen bij het onder druk zetten van de
minister en de ambtelijke dictatuur, zodat we alsnog een AID-hoofdkantoor
in Kerkrade kunnen behouden?
 
 De heer Waalkens (PvdA): Ik reageer eerst
op de vraag van mevrouw Van Velzen. We hebben een goed gesprek gehad met de
or van de AID. Ik heb vervolgens geconstateerd dat het kaderbesluit
niet spoort met de inzet van de or. De or wil een klein hoofdkantoor en een
steviger statuur van de vier regio’s. Het kaderbesluit behelst een stevig
hoofdkantoor, met regiokantoren die het werk niet alleen op het terrein van
het beleid, maar ook in de uitvoering oppakken. In die zin spoort onze visie
over het kaderbesluit niet met de inzet van de or van de AID. Ik volg daarin
ook de redenering van de minister. Ik kan de cijfers niet helemaal doorgronden.
Ik ga uit van de juistheid van de redenering van de minister, maar ook van
die van de or. Je moet op enig moment echter kiezen voor een lijn en wij kiezen
de lijn uit het kaderbesluit dat voorligt. Die lijn spoort niet met de lijn
die de or ons heeft gepresenteerd. Ik heb er overigens veel waardering voor
dat de or het plan aan de Kamer heeft gepresenteerd.
 De heer Graus vroeg naar onze steun voor moties. We hebben zijn motie
inderdaad gesteund, in een heel vroeg stadium van de discussie over de fusie.
In het begin van mijn betoog zei ik al dat wij lange tanden hadden in het
fusieproces, vooral met betrekking tot de positie van de AID binnen de VWA.
We hebben ons echter laten overtuigen, ook na het zichtbaar maken in het organogram
van de positie van de AID binnen de VWA in oprichting. Wij hebben daarom gezegd
dat het goed is dat het kaderbesluit er zo uitziet. Mijn enige opmerking over
de werkgelegenheid in Zuid-Limburg is dat ik een harde toezegging van het
kabinet wil op het punt van de totale afslankingsoperatie van de rijksdienst.
Daarbij moet niet alleen gekeken worden naar compensatie, maar moet die compensatie
ook worden geleverd. Er moet gelijkwaardige werkgelegenheid komen voor de
werkgelegenheid die nu uit de AID verdwijnt. Het moet voor de heer Graus een
steun in de rug zijn dat wij in de bres springen voor de economische ontwikkelingen
in Parkstad, die inderdaad zeer desastreus zijn. De bewoordingen die de heer
Graus gebruikt, neem ik echter niet over. Die doen geen recht aan alle inzet
van de mensen die goed werk doen binnen de AID en binnen de VWA in oprichting.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Het siert de heer
Waalkens dat hij duidelijk is. Samen met het CDA zet hij een streep door het
AID-kantoor in Kerkrade. Dat is duidelijk. Ik betreur het, maar de heer Waalkens
is er eerlijk in. Hij wil wel een harde toezegging voor vervangende werkgelegenheid.
Moet hij dan niet zelf een voorstel doen? De minister is volhardend in deze
lijn. Dat is ze al heel erg lang. Hoe ziet de heer Waalkens een en ander voor
zich? Moet er extra werkgelegenheid komen bij UWV of bij de Belastingdienst?
Meer politieagenten zitten er met dit kabinet ook al niet in. Welke vervangende
werkgelegenheid ziet de heer Waalkens voor de tientallen inspecteurs die straks
in Kerkrade zonder werk zitten?
 
 De heer Graus (PVV): De heer Waalkens heeft
altijd heel mooie woorden. Ik prijs hem daar soms ook voor, vooral als hij
voorzitter is van onze commissie in het buitenland. Nu wil ik echter dat hij
zegt of hij mij wil steunen in mijn strijd voor het behoud van het AID-hoofdkantoor
in Kerkrade, desnoods op het Avantisterrein. Ik heb ook nog verwezen naar
de oude politieschool in Heerlen, als het hoofdkantoor maar voor Parkstad
behouden blijft. Daarop wil ik nu gewoon ja of nee horen en geen mooie woorden.
Ik wil gewoon van de heer Waalkens horen dat het AID-hoofdkantoor in Parkstad
Limburg blijft.
 
 De heer Waalkens (PvdA): We hebben vanuit
de coalitie, maar met een meerderheid van de Kamer, geaccordeerd dat de rijksdienst
wordt afgeslankt met 12 500 mensen. Dat is effectief 7500 mensen
als je het verloop meerekent. Ik moet zeggen dat dit natuurlijk wel zwemmen
in stroop is. Het gaat allemaal niet zo makkelijk en je bent afhankelijk van
andere departementen. Wij vullen ons deel van de afslanking van de rijksdienst
binnen LNV in en ik vind dat we de collegialiteit en de solidariteit van andere
departementen mogen inroepen om de werkgelegenheid in Zuid-Limburg
op te krikken en in ieder geval niet verder achteruit te laten lopen. Op dit
punt wil ik dus de harde toezegging dat er, naast de inspanningsverplichting,
ook resultaat uitrolt.
 Ik kom bij mijn motie over het openbaar maken van de inspectierapporten.
Ik hoor toch te veel rumoer rondom het proces van het openbaar maken van die
rapporten. Ik ben daarvoor, ik was daarvoor en ik blijf daarvoor. De inspectierapporten
kunnen een punitief karakter hebben. Wij willen echter een nadere evaluatie.
Er is een partiële technische evaluatie geweest, maar wij willen een
beleidsmatige evaluatie. We willen weten wat de effecten zijn, we willen het
juridisch kader gescand en gescreend hebben en we willen weten wat de financiële
consequenties zijn. Die evaluatie willen we graag ontvangen voor de behandeling
van de LNV-begroting, zodat wij kunnen bezien hoe wij verdergaan met het openbaar
maken van de inspectierapporten.
 
 De heer Atsma (CDA): De CDA-fractie heeft
destijds al gewezen op de juridische en financiële risico’s van
openbaarmaking. Wij waren niet enthousiast over het voorstel en zeker niet
over de wijze waarop het is ingevuld. Begrijp ik uit de woorden van de heer
Waalkens dat hij ook vindt dat het verstandig is om onmiddellijk tot een evaluatie
over te gaan en daar waar nodig het hele verhaal bij te stellen?
 
 De heer Waalkens (PvdA): Ik loop niet op evaluaties
vooruit. We hebben een partiële technische evaluatie gehad, maar ik wil
beleidsmatig kijken naar de insteek, de effecten, het juridisch kader en de
financiële consequenties. Dat is een omvangrijker pakket dan de partiële
technische evaluatie.
 
 Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): Het lijkt
nu alsof het er meer om gaat om maar iets openbaar te maken, dan om echt secuur
te kijken naar waar het om gaat. Ik hoor dat er hele ketens aan de schandpaal
worden genageld, terwijl het maar gaat om een klein aantal onderdelen. Wij
wilden helderheid voor de burgers en wij wilden fouten signaleren. Dat effect
is er niet. Deelt de heer Waalkens mijn mening?
 
 De heer Waalkens (PvdA): Nee, ik blijf achter
mijn ultieme streven staan om inspectierapporten waarin iets is geconstateerd,
openbaar te maken, natuurlijk recht doend aan privacy en aan het juridische
kader. Ik wil daar geen negatief oordeel over uitspreken. Ik wacht de toezegging
van de minister af om de evaluatie op te pakken, zodat we daarover kunnen
spreken. Dat is de steppingstone voor de volgende stap.
 Mijn volgende punt is het aanbieden van levende dieren bij het destructiemateriaal.
Ik ben het erg eens met de opmerking van mevrouw Van Velzen hierover. Er moet
een lik-op-stukbeleid worden gevoerd en Rendac moet onverwijld melden als
het gebeurt. Ik neem echter aan dat Rendac dat doet.
 Dan de proportionaliteit van het sanctiebeleid. Ik ben blij dat het kabinet
gekomen is met het voorstel van de bestuurlijke boete. Ook daarmee kunnen
wij invulling geven aan het lik-op-stukbeleid.
 De minister kent onze inzet dat de retributies kostendekkend moeten zijn.
Door een ongelukkige samenloop van omstandigheden is er in de Kamer een motie
aangenomen waarin de regering weer is verzocht om onderzoek en uitstel. Dat
is niet onze positie. De minister heeft gezegd dat de motie per ongeluk is
aangenomen en zij er zich niets van aantrekt. Dat kan natuurlijk niet; zo
gaan we niet met elkaar om. Als de minister het echter nodig vindt om het
beleid op basis van een per ongeluk aangenomen motie bij te stellen, zijn
wij graag bereid om alsnog een motie in te dienen die we wel aan een meerderheid
helpen, zodat de kostendekkendheid van de tarieven eindelijk eens wordt geregeld. 
 Mijn laatste punt betreft het bureau Risicobeoordeling. De laboratoria
van de VWA hebben een hoog aanzien in Europa, maar zijn ook wereldwijd toonaangevend
met betrekking tot kwaliteit en certificering. Ik lees in de brief van de
minister dat de VWA met haar laboratoriumcapaciteit wordt ingeschoven bij
het RIVM en het RIKILT en dat het dan de intermediair tussen departementen
zou moeten zijn. Ik heb daar toch enkele vragen over. Waarom gebeurt dit?
Waarom willen we de opbouw en de exploitatie van expertise niet in huis houden,
natuurlijk met inachtneming van efficiency? Natuurlijk moeten we daarbij de
verbinding maken met het RIVM en het RIKILT. Ik vind dit plan onbegrijpelijk,
gezien de status van de laboratoria binnen de VWA. Het moet blijkbaar allemaal
efficiënter en dus moet het maar gereorganiseerd worden. Waarom doet
de minister dit? Is het alleen uit efficiencyoverwegingen? Hoe kijkt de minister
aan tegen de status van de laboratoria, die op dit moment goed functioneren
onder de vlag van de VWA?
 
 De heer Graus (PVV): Voorzitter. Ik heb eerst
een kleine rectificatie. Mijn motie voor het behoud van het AID-hoofdkantoor
in Parkstad Limburg is inderdaad door iedereen gesteund, behalve door mevrouw
Verdonk. Zij steunt wel vaker moties niet uit debatten waar zij niet bij is
geweest. Ook steunt ze vaker moties terwijl ze helemaal niet weet waar ze
over gaan, dus dat kan ik haar niet kwalijk nemen. Het gaat mij echter om
het volgende. Ik vroeg de minister om mijn motie uit te voeren, in een nieuwe
motie van mevrouw Van Velzen en mijzelf die wordt gesteund door D66, GroenLinks,
Partij voor de Dieren, PVV en SP. Alleen deze vijf partijen zijn dus voor
het behoud van de AID in Kerkrade. De andere partijen kunnen kletsen wat ze
willen als er pers op de tribune zit, maar ze doen er helemaal niets aan,
want ze steunen ons niet. Dit zijn feitelijkheden. Ze hadden mijn motie kunnen
steunen en de minister en de hele ambtelijke dictatuur onder druk kunnen zetten,
maar dat is niet gebeurd. De genoemde vijf partijen pleiten als enigen voor
behoud van het AID-hoofdkantoor in Kerkrade. En dan kunnen er drie CDA’ers
in het Limburgs Dagblad zeggen wat er allemaal voor Limburg behouden moet
blijven, maar ze doen er geen ene moer aan! Zo, dat lucht op.
 Er zijn veel mensen die vertrouwen hebben in mij en in de PVV, die mij
hebben getipt over de werving van VWA-dierenartsen in Tsjechië. Die werving
was bij niemand bekend en ik heb ernaar gevraagd in een procedurevergadering.
Het is natuurlijk een diepe schande. Ik heb een motie ingediend op stuk nr.
215 (26 991), die is aangenomen, uiteraard weer zonder onze Rita, want
die stemt overal tegen. In deze Kamerbreed aangenomen motie wordt de regering
verzocht een nijpend tekort aan goed opgeleide VWA-keuringsartsen op te lossen
door te voorzien in betere scholing, waaronder postacademisch onderwijs. Het
gaat dus ook om al werkzame, Nederlandse dierenartsen. Er moet voor deze bijzondere
dierenartsen betere informatievoorziening, werkvoorbereiding, terugkoppeling,
nazorg en bescherming komen. Ook met deze motie is geen ene moer gebeurd.
Ik heb een hele stapel moties-Graus liggen waar helemaal niets mee gebeurt.
Dat beginnen ook de mensen in Limburg te merken. U ziet de groei van onze
partij aldaar. Het zit de mensen tot hier dat er in Den Haag niet naar hen
geluisterd wordt, behalve door partijen als de onze. Ik wil dat de minister
acuut stopt met het werven van dierenartsen in Tsjechië. Ze kennen onze
mentaliteit niet en hebben een heel andere mentaliteit ten opzichte van dieren.
In Tsjechië is men veel minder diervriendelijk dan de gemiddelde Nederlander.
Ik wil zeker geen dieronvriendelijke dierenartsen werven die geen woord Nederlands
spreken. Mevrouw Van Velzen zei het ook al. Het is te gek voor woorden. De
taalbarrière en de mentaliteitsbarrière vormen voor ons reden
genoeg om onmiddellijk met het werven te stoppen, onze eigen dierenartsen
op te leiden en ook rustende dierenartsen de kans te geven om het werk te
gaan doen; ervaren, Nederlandse mensen, die Nederlands spreken en onze fatsoensnormen en dierenwelzijnsnormen hanteren. Ik krijg hierop graag een
reactie van de minister en ik overweeg er moties over in te dienen.
 Mijn belangrijkste punt voor vandaag is de verplaatsing van het AID-hoofdkantoor
in Kerkrade. Iedereen is al een paar stadia verder, maar de PVV wil nog steeds
dat het hoofdkantoor gewoon in Kerkrade blijft. Daarmee is de kous af. Ik
heb de internationalisering al genoemd. De centrale uit mijn 113-motie kan
in Kerkrade komen, net als het opleidingsinstituut voor de dierenpolitie en
voor de AID. Er staat een schitterende politieschool; volgens mij zijn ze
al met de afbraak begonnen. Dat kan toch niet? Er is een perfecte locatie,
heel dicht in de buurt van het hoofdkantoor van de AID, waar nog mensen opgeleid
kunnen worden, ook in het kader van de internationalisering. Vergeet niet
dat Limburg dan wel het staartje van Nederland vormt, maar geografisch gezien
wel de belangrijkste provincie is. En ook de mooiste, maar dat zeg ik als
Limburger. Limburg is het balkon naar Europa toe; laten we dat niet vergeten.
De minister wil zelf internationalisering. Ik ook, dus het hoofdkantoor moet
blijven in dat mooie Limburg, tussen Duitsland en België geklemd. Daar
komen het opleidingsinstituut voor AID en dierenpolitie en de hoofdkantoren.
De anderen gaan ook maar eens rijden. We moeten niet iedere keer de Limburgers
alles afpakken dat ze hebben gekregen na het sluiten van de mijnen. Zo is
het wel! Want wat gaat er straks nog volgen? Ik houd mijn hart vast. Het gaat
niet alleen om die 100 AID’ers en het AID-hoofdkantoor. Het is wederom
gepik en gegraai in mijn Limburg en ik sta dat niet toe! Ik zal knokken op
leven en dood en ik blijf hiermee doorgaan. Ik reken op de steun van de Kamer
die ik heb gehad. Nu kunnen ze niet meer anders. Ze moeten me nu steunen,
anders is onze parlementaire democratie een ambtelijke dictatuur.
 
 De heer Atsma (CDA): Ik maak bezwaar tegen
die laatste opmerking. Wat het kabinet doet, wordt alleen gedaan met steun
van de Kamer, het parlement. De heer Graus neemt woorden als «ambtelijke
dictatuur» in de mond en dat is niet terecht.
 
 De heer Graus (PVV): Dat zijn de woorden van
de heer Atsma. Een breed aangenomen motie moet gewoon worden uitgevoerd. Dat
is parlementaire democratie. Het is niet omdat ik toevallig een persoonlijk
zwak heb voor de minister – dat mag iedereen weten – maar ik betwijfel
of de minister dit wil. Ik denk dat het de ambtelijke dictatuur is die de
uitvoer van de motie tegenhoudt. Ik durf zo ver te gaan. Ik wil de minister
hierbij nog sparen. De heer Atsma kan daarvan vinden wat hij wil, maar blijkbaar
krijgt de PVV in mijn mooie provincie Limburg steeds meer aanhang. Het CDA
heeft daar de ene klap na de andere gekregen, omdat de mensen het zat zijn
dat ze niet gehoord worden in Den Haag. Hoeveel bestuurders lopen hier rond
uit Limburg? Eurlings, Verhagen, Timmermans, Van der Hoeven, allemaal Limburgers.
We hebben hier nog nooit met zo veel Kamerleden uit Limburg gezeten, maar
er is nog nooit zo weinig voor Limburg gedaan. Ik schaam mij daarvoor, dat
mag u gerust weten. We hadden ons samen moeten pakken en samen het gevecht
moeten voeren en dat gebeurt niet. We laten ons altijd de kaas van het brood
eten, maar dat is nu afgelopen.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Ik ben het inhoudelijk
helemaal met de heer Graus eens, maar in het vorige debat over de VWA had
hij het ook al over de rol van de ambtenaren en daar begrijp ik helemaal niets
van. Dat zijn volgens mij gewoon allemaal trouwe dienders. De minister is
de baas en zij is niet een buikspreekpop van de ambtenaren hier aan tafel.
Als de heer Graus het niet eens is met de besluiten van de minister dan moet
hij haar daarop aanspreken. Die ambtenaren hebben hier helemaal niets te zeggen
en ik neem aan dat de minister de woorden van de heer Graus helemaal niet
overneemt. Kan de heer Graus nu eens toelichten waar dat verhaal vandaan
komt dat de ambtenaren de macht hebben in plaats van de minister? De vorige
keer zei hij dat hij dat liever niet wilde doen.
 
 De heer Graus (PVV): Het is algemeen bekend.
Er zijn hele boeken geschreven over de macht van de ambtenarij in Nederland.
Ik heb mevrouw Verburg eerder gevolgd, ook als Kamerlid, en ik weet hoe ze
in bepaalde zaken staat. Dat heb ik zelf uitgezocht. Ik zie dat zij in bepaalde
kwesties met de rug tegen de muur staat en dat noem ik ambtelijke dictatuur.
De minister zal het straks ontkennen, dat zou ik mogelijk ook doen als ik
minister was. Misschien zou ik het niet doen, maar ik begrijp haar positie
als ze het zou ontkennen. Ik mag zeggen dat er een ambtelijke dictatuur is.
Er is geen parlementaire democratie meer. Wij besluiten met zijn allen dat
de AID in Kerkrade moet blijven. We kunnen een minister overrulen en het gebeurt
gewoon niet! Dat kan toch niet? Het komt doordat de ambtenaren met allerlei
adviezen komen. Het komt door het ambtelijke apparaat. Dit komt echt niet
uit de koker van de minister.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Als de minister het
niet eens is met haar eigen besluiten, kan zij die hier ter plekke terugdraaien.
Ik zie dat wij hier wel degelijk een parlementaire democratie hebben, waarin
gewoon een aantal partijen van mening zijn veranderd, zijn gedraaid, zo u
wilt. Dit is echter nog steeds een democratie. Die partijen hebben het recht
om te veranderen.
 
 De heer Graus (PVV): Ik heb hier een hele
stapel moties-Graus waar geen moer mee wordt gedaan. Dit is dus geen parlementaire
democratie, maar een ambtelijke dictatuur. Ik doe een beroep op alle Limburgse
Kamerleden en bestuurders. Dat zijn er ontzettend veel, maar er komt niets
uit. Ik zou ze allemaal peper in hun achterste willen strooien, want er gebeurt
niets en ik vind dat triest.
 Hoe is de ondernemingsraad bij dit hele verhaal betrokken? Volgens mij
is er niets met de or gebeurd. We moeten kennis behouden, maar mensen vloeien
weg, wat bij de AID toch al zo sterk het geval is geweest. In het westen barst
het van de files en de ellende. In mijn interrupties heb ik al gezegd dat
de economische krimp in Zuid-Limburg en met name in Parkstad Limburg heel
erg is, net als de vergrijzing. Vooral daar moeten we geen enkele arbeidskracht
laten wegvallen. Geen enkele! Als het om 100 of om 5 mensen ging, had ik me
ook zo druk gemaakt, want het gaat om het principe dat de regering met haar
handen af te blijven heeft van Parkstad Limburg. Daarmee is de kous af. Ik
begin weer over de beloften die zijn gedaan na het sluiten van de mijnen.
Die worden niet nagekomen. Wat volgt er straks? Het CBS? Andere organisaties?
Let maar op, het gaat allemaal gebeuren als we dit plan nu geen halt toeroepen.
Er wordt een beweging in gang gezet die ik niet graag zie.
 Ik ga wederom moties indienen en ik raad de Kamer aan om met de billen
bloot te gaan. Als de Kamer namelijk deze motie niet steunt, is er geen parlementaire
democratie maar een ambtelijke dictatuur. Dan is sprake van een doodsteek.
 Het punt van de levende varkens die ter vernietiging worden aangeboden,
is ook door mij op de agenda gekomen. Het aanbieden van levende varkens is
op meerdere plaatsen gebeurd. Het schijnt ook continu bij dezelfde varkensboeren
te gebeuren. De meeste varkensboeren die ik heb bezocht, zijn op hun manier
dierenvrienden en gaan netjes met dieren om. Er zijn echter een paar rotte
appels. Ik vraag de minister om niet meer drie keer te waarschuwen als er
weer levende varkens worden aangeboden. De hele rotzooi moet dan gewoon in
beslag genomen worden, ook de levende dieren; dat is natuurlijk geen rotzooi.
Alle zaken waar de betreffende boer zijn vak mee kan uitoefenen, moeten in
beslag worden genomen. Hij moet voor minimaal een jaar de gevangenis in worden gegooid en een levenslang verbod krijgen voor het houden van dieren.
Als de minister dit bewerkstelligt, kan zij weer mijn minister zijn.
 
 Minister Verburg: Voorzitter. Ik dank de leden
van de verschillende Kamerfracties voor hun inbreng in eerste termijn. Ik
begin graag met de huisvesting van de nieuwe, gefuseerde VWA in 2011. We hebben
daarover al een aantal keren gesproken en ik herhaal eerst, om alles nog eens
op een rijtje te zetten, waarom we het fusietraject eigenlijk ingaan.
 Ten eerste kan met de fusie een kwaliteitsslag worden gemaakt door de
kennis die nu nog is verspreid over de diensten, samen te brengen. Een omslag
in de organisatiestructuur, met een centrale aansturing, is daarbij een voorwaarde,
ook voor het slagen van de fusie. Ten tweede werken de drie diensten voor
een belangrijk deel voor dezelfde doelgroepen. Bedrijven worden steeds groter
en dat vraagt om een integrale, ketengerichte benadering: één
bezoek voor alle toezicht en bedrijfsinspecties. Ten derde maken de drie diensten
dezelfde ontwikkeling door met de implementatie van één uniforme
handhavingsfilosofie, risicogebaseerd opereren en programmatisch handhaven.
Ten vierde is er vanuit het coalitieakkoord ook nog een taakstelling efficiency
rijksdienst opgelegd waaraan ik invulling moet geven, net zo goed als andere
collega’s. De heer Waalkens refereerde al daaraan.
 Door de fusie zal synergiewinst behaald kunnen worden, die door de afzonderlijke
diensten absoluut niet behaald kan worden. Mevrouw Snijder vroeg daarnaar.
Ik zal haar één cijfer geven en ik ga hierover straks nog iets
meer zeggen. Door de centrale organisaties en de meldkamers te bundelen in
Utrecht, besparen wij 300 fte’s. We gaan daarmee van 900 fte’s
naar 600 fte’s. Dat betekent iets voor de kosten en als het iets betekent
voor de kosten, betekent het uiteindelijk ook iets voor de retributies en
dus voor de bedrijven. Naast het feit dat er efficiënter kan worden gewerkt,
gaan ook de kosten omlaag. Daar hebben veel ondernemers een groot belang bij.
De financiële en de personele taakstelling bedragen in budgetten 30 mln.
In het totaal van de drie organisaties, VWA, PD en AID, gaat het om 500 fte’s
structureel vanaf 2011. Wij gaan die taakstelling hoofdzakelijk realiseren
door de efficiëntere bedrijfsvoering en door het verminderen van de kosten
voor huisvesting. Wij hebben in de organisatie nu 3 diensten met tezamen 53
locaties door het hele land. Het aantal locaties van de nieuwe fusiedienst
zal worden teruggebracht naar minder dan 20. Door het samengaan in één
hoofdkantoor, door de laboratoria te concentreren en door veel van de bestaande
regiokantoren te sluiten, kunnen de huisvestingslasten structureel omlaag
met 7,5 mln. en dat werkt dus door. De concentratie levert bovendien grote
winst op voor de efficiency van de bedrijfsvoering, de staf en het management.
 We hebben hierover eerder met elkaar gesproken. Ik herinner de Kamer aan
het AO van 4 december en aan de brief van 4 februari, waarover wij
gesproken hebben. Op 23 juni jongstleden heb ik de Kamer, mede naar aanleiding
van dat overleg, nogmaals geïnformeerd over mijn voornemens ten aanzien
van de huisvestingslocaties. De Kamer heeft mij in het eerdere overleg namelijk
gevraagd even te wachten op de analyse die onder leiding van de minister van
BZK is uitgevoerd, mijn voornemens daarop te baseren en te bekijken of ik
wil en kan komen tot een andere verdeling van vooral de huisvesting in de
regio’s noord en zuid. De Kamer heeft gisteren naar aanleiding van de
brief van 23 juni aangegeven behoefte te hebben aan een verduidelijking,
een verdieping en een nog bredere regionale spreiding van de vestigingslocaties
van de nieuwe VWA. Ik heb met de brief van vanmorgen een uiterste poging gedaan
om aan die wens van de Tweede Kamer tegemoet te komen. Naast het regionale
servicekantoor in Zwolle zal ik het kantoor in Groningen openhouden. Als mevrouw
Snijder overigens liever heeft dat wij dat een steunpunt noemen, is mij dat
ook goed. Het gaat erom wat we in Groningen willen en gaan doen. Er zijn op
dit moment 150 ambulante medewerkers, die daar dan hun steunpunt
zullen vinden. Er is sprake van een dertigtal fte’s aan ondersteunende
medewerkers en laboratoriummedewerkers die van dit kantoor gebruik kunnen
maken. Ik zeg er wel bij dat de hoofdkantoorfuncties worden samengevoegd in
het nieuwe hoofdkantoor in Utrecht. Ik heb dat eerder ook al gezegd. De heer
Atsma en de heer Waalkens hebben ook onderstreept dat dit een belangrijke
stap is in het hele fusietraject.
 Verschillende leden hebben gevraagd naar Limburg. Ik heb gezegd dat ik
voornemens ben om het opleidingscentrum voor de nieuwe VWA te vestigen in
Horst aan de Maas in Limburg. Ik heb dat voorstel aan de Kamer voorgelegd,
vandaar dat ik aangeef dat het een voornemen is. Het is echter wel een buitengewoon
serieus voornemen. Ik zal straks nog uitleggen waarom dat zo is. Het opleidingscentrum
draagt bij aan de indirecte regionale werkgelegenheid en het kan tevens dienen
als steunpunt voor de ambulante medewerkers in de regio. Ik meen dat ik met
deze maatregelen en voornemens tegemoet kom aan de wens van de Kamer om zorg
te dragen voor een geïntegreerde dienst met een stevige basis in de regio.
Ik heb in mijn brief tevens toegezegd dat ik de Kamer de voortgangsrapportage,
waarom zij heeft verzocht bij monde van de heer Van der Vlies, in september
zal doen toekomen.
 Mevrouw Snijder heeft gevraagd waarom er één hoofdkantoor
komt. Ik heb daarop antwoord gegeven en ik zal er nog wat fte’s bij
noemen. De uitvoering van de inspecties is en blijft in de regio. Het gaat
daarbij in totaal om 1200 fte’s. De 600 fte’s op het hoofdkantoor
zijn opgebouwd uit 300 fte’s staf en bedrijfsvoering en 300 fte’s
hoofd en hart van de primaire divisies. Mevrouw Snijder zegt dat zij hoofden
en handen in de uitvoering wil. Juist deze beweging is daarop gericht, met
het samenbundelen van alle hoofdkantoorfuncties, het maken van enorme efficiencyslagen,
het toepassen van geïntegreerde inspecties enzovoorts. Alle inzet is
gericht op de kwaliteit en de effectiviteit van de uitvoering. De Kamer wordt
daarmee op haar wenken bediend.
 Mevrouw Snijder en de heer Waalkens hebben gevraagd wat de plannen precies
betekenen voor Groningen. Ik heb dat inmiddels uitgelegd en toegelicht.
 Ten aanzien van Zuid-Nederland heeft mevrouw Van Velzen gevraagd naar
Kerkrade en Horst. Zij vroeg of ik Kerkrade nog overwogen heb. Natuurlijk
wegen we alles af, maar ik heb gekozen voor Horst om de volgende reden. Er
is daar al sprake van een infrastructuur en er zijn een vmbo-groen en een
mbo-groen, waar het opleidingscentrum kan worden aangehaakt. Van dat opleidingscentrum
zullen per jaar naar verwachting zo’n 750 mensen uit de nieuwe VWA gebruikmaken,
waarvan 550 voor een tweedaagse cursus. We hebben het dus ook over een overnachtingsfaciliteit
en dat heeft ook economische impact. Er is dus sprake van een agrarische infrastructuur,
een opleidingsinfrastructuur en een kennisinfrastructuur. Bovendien ligt Horst
centraal in Limburg, waardoor het goed bereikbaar is.
 Mevrouw Van Velzen heeft ook gevraagd naar de zes fte’s en de zestien
ambulante functies. De heer Atsma zei daarover dat je, als je in bepaalde
delen van Limburg staat, in Duitsland komt als je twintig kilometer naar het
oosten gaat en in België als je 20 kilometer naar het westen gaat. Wij
hebben geprobeerd om rekening te houden met deze speciale vormgeving en infrastructuur.
Er is inderdaad sprake van zestien ambulante inspecteurs. Op dit moment zijn
er op het hoofdkantoor in Kerkrade 80 functies in de bedrijfsvoering. Die
bedrijfsvoering gaat dus over naar Utrecht. Er zijn twintig functies rond
de ambulante inspectie. Volgens het voornemen zouden er daarvan zestien naar
Horst gaan en vier naar Eindhoven. Dat is de rekensom die hoort bij de doordachte
organisatie op dat punt. Van de 80 functies in de huidige situatie zal ongeveer
30% vervallen als gevolg van de synergie die behaald wordt in de bundeling
van de bedrijfsvoering van de drie diensten. De functies die in de nieuwe
situatie blijven bestaan, worden geplaatst op het hoofdkantoor
in Utrecht. Het gaat daarbij dus om ongeveer 60 functies.
 De heer Waalkens, de heer Atsma en anderen hebben zich terecht bezorgd
getoond over de werkgelegenheid in zuidelijk Limburg. Ook de heer Graus heeft
te kennen gegeven dat hij zich daar zeer bezorgd over maakt. Ik vind die zorgen
legitiem. Ik zeg graag toe dat ik minister Ter Horst hiervan op de hoogte
zal stellen. Ik zal er bovendien bij haar op aandringen dat zij in overleg
met andere ministers nadrukkelijk zal bekijken wat er in Zuid-Limburg mogelijk
is aan regionale vestiging. Minister Ter Horst van BZK is coördinerend
bewindspersoon. Dat blijkt al uit het feit dat zij verantwoordelijk is voor
de analyse die is gemaakt van de regionale werkgelegenheidsimpact van de bezuinigingen
en de vermindering van het aantal fte’s die wij centraal moeten doorvoeren.
Ik heb de indruk dat wij een van de eerste departementen zijn die hier concreet
invulling aan geeft. Ik heb begrip voor dat punt en ik zal het zeer nadrukkelijk
onder de aandacht brengen en in de aandacht aanbevelen bij mijn collega Ter
Horst en anderen.
 Mevrouw Thieme heeft gevraagd hoe wij omgaan met het mogelijke kennisverlies.
Ik denk dat zij hiermee een belangrijk punt maakt. Het is belangrijk om kennisverlies
te voorkomen en continuïteit te borgen. Dat heeft mijn bijzondere aandacht.
Wij gaan dat organiseren. In de nieuwe organisatie gaan wij werken met een
flexibel werkconcept met doorgroeimogelijkheden. Het is nodig om kennis te
borgen in de organisatie. Dat betekent dat wij systematisch en stelselmatig
kennisoverdracht zullen stimuleren. Zo moeten wij de kennis binnen de organisatie
behouden en verder uitbouwen, zonder dat wij afhankelijk worden van specifieke
mensen. Waar de continuïteit of de benodigde kennis een kritische grens
nadert, zal ik zorgen voor gepaste maatregelen zodat er geen kennis wegvloeit
die onmisbaar is.
 Mevrouw Thieme heeft gevraagd of het klopt dat in de nieuwe VWA de medewerkers
om de vijf jaar moeten rouleren van functie. De algemene lijn is inderdaad
zo. Rouleren kent namelijk twee aspecten. Enerzijds is het rouleren van de
medewerkers tussen toezichtgenieters ... «toezichtgenieters»?
Ja, dat staat hier echt op mijn papier! Ik geloof dat de heer Graus nu toch
een keer gelijk heeft. Dit woord heb ik niet uitgevonden. Maar verder is het –
en dan moet ik hem geruststellen of teleurstellen – mijn verantwoordelijkheid
en mijn voorstel. Ik zit hier om dit voornemen met de Kamer te bespreken.
Wat de heer Graus doet, lijkt sympathiek, maar ik apprecieer het niet. Hij
kan mij op zaken aanspreken. Ik word niet door ambtenaren in een moeilijke
positie gebracht. Ik denk dat zij het soms eerder andersom ervaren. Ik sta
hier met volle verantwoordelijkheid. Het zijn mijn voorstellen en plannen.
Ik verdedig die met gevoel voor zijn emoties en opvattingen.
 Ik kom terug op het rouleren. Het gaat om de mensen in de inspectie. Het
gaat om het waarborgen van de onafhankelijkheid en de objectiviteit. Dat doen
wij natuurlijk alleen op basis van het feit dat de betreffende medewerker
ook over de benodigde kennis daarvoor beschikt. Daarnaast gaat het om het
rouleren als middel voor de medewerker om zich te ontwikkelen of zich breder
te oriënteren op een ander taakveld van de dienst. Wij hebben een schema
gemaakt van rond de vijf jaar, maar dat is geen wet van meden en perzen. Die
frequentie zal zich in de praktijk uitwijzen. Het is goed om een beetje beweging
in je arbeidsorganisatie te houden, ook voor de verdere ontwikkeling van je
medewerkers en het behoud en stimulering van de motivatie.
 Mevrouw Thieme heeft gevraagd of ik bereid ben tot een onafhankelijk onderzoek
naar de fusie tussen de AID, de PD en de VWA. Dat ben ik nu niet meer omdat
wij dat gedaan hebben in het voorjaar van 2008. Toen heeft er reeds een onafhankelijk
onderzoek plaatsgevonden door Berenschot. Een van de belangrijke conclusies
was dat de verbetermaatregelen ten behoeve van de VWA juist in de fusie beter
hun beslag kunnen krijgen. Sommige woordvoerders refereerden
al aan het rapport-Vanthemsche en het rapport-Hoekstra.
 
 Mevrouw Thieme (PvdD): Ik heb een andere vraag
gesteld. Ik doelde op een onafhankelijk onderzoek naar het reilen en zeilen
van de AID, niet naar de fusie.
 
 Minister Verburg: Dat is ook niet nodig. Bij
de AID werken mensen die uitermate gemotiveerd zijn. Zij werken hard. Iemand
zei in eerste termijn dat zij soms in moeilijke omstandigheden moeten opereren.
Ik geloof zelfs dat mevrouw Thieme dat zelf zei. Zij staan met twee benen
in de praktijk en werken daar zeer gemotiveerd en adequaat. Ik ben trots op
de mensen bij de AID. Ik vind het niet nodig en niet gewenst om nu een onderzoek
te starten zoals mevrouw Thieme vraagt.
 
 Mevrouw Thieme (PvdD): Het was zeker niet
mijn bedoeling de indruk te wekken dat ik geen vertrouwen zou hebben in de
AID. Ik wil dat bij deze rechtzetten. Het gaat mij meer om de problemen waarmee
AID’ers te maken krijgen. Daarnaar zou onderzoek gedaan moeten worden.
 
 Minister Verburg: Ik ben gerustgesteld door
de reactie van mevrouw Thieme. Ik denk dat het goed is om samen vast te stellen
dat de mensen bij de AID, en overigens ook bij de PD en de huidige VWA, buitengewoon
hard werken. Zij hebben te maken met een onzekere situatie en blijven toch
gemotiveerd. Daar heb ik groot respect voor.
 De heer Waalkens heeft gevraagd naar de labs ten aanzien van RIKILT en
KIWA. Hij vroeg of daarmee de autoriteit van de VWA in gevaar komt. De concentratie
van de labs is een van de punten die spelen bij de fusie. Het gaat om huisvesting
en efficiency. Er is absoluut sprake van een blijvende verantwoordelijkheid
bij de VWA en dus bij de departementen LNV en VWS. Inhoudelijk zijn wij verantwoordelijk.
Wij zijn er echter nog niet. Er zijn nog geen verdere stappen gezet. Bij verder
onderzoek naar laboratoriumsamenwerking zal ik zeker zeer zorgvuldig in ogenschouw
nemen dat de «A» van Autoriteit met een hoofdletter geschreven
kan blijven worden.
 Mevrouw Snijder en de heren Waalkens en Atsma hebben over de motie-Snijder
gesproken. Ik heb op 5 juni inhoudelijk gereageerd op die motie. Ik ben
ingegaan op de transparantie- en efficiencymaatregelen. Op de site van de
VWA staan de opbouw van de tarieven en de wijzigingen per 1 juli 2009.
Wat betreft de efficiency is er een heel behoorlijk pakket aan maatregelen.
Daarmee geef ik uitvoering aan de motie.
 Mevrouw Snijder heeft ook gevraagd naar het gelijke speelveld en naar
de voornaamste resultaten van de vergelijkende studie. Ik denk dat het belangrijk
is om te benadrukken dat een vergelijking tussen de stelsels lastig is vanwege
de verschillen in de berekeningsmethode en de transparantie. Sommige lidstaten
innen wel en andere innen geen retributies. Binnen sommige lidstaten bestaan
verschillen vanwege de autonomie van deelstaten of provincies. Het is buitengewoon
moeilijk. Ik zeg toe dat ik erop zal sturen – en de Kamer zal mij daar
zeker aan houden – dat wij de berekening van de retributies kostendekkend
maken, maar zo laag mogelijk houden, als dat kan. Daarvoor hebben wij de fusie,
de efficiencyslag en de geïntegreerde inspectie nodig. Daarover heb ik
ook regelmatig overleg met het Nederlandse bedrijfsleven. De VWA zit heel
regelmatig aan tafel met de sectoren om te bekijken hoe het planningskader
en de retributies verder verbeterd zouden kunnen worden.
 Mevrouw Snijder heeft gevraagd naar de keuringen op zondag en het certificeren
als dat nodig zou zijn. Wij hebben het planningskader ingesteld om binnen
de capaciteitsproblemen bij de VWA – ik zal daar zo nog iets over zeggen –
toch de werkzaamheden op een verantwoorde manier te kunnen uitvoeren. Dat
betekent dat wij het optimale doen om aan het bedrijfsleven tegemoet
te komen, maar dat niet alles kan. Dat weet het bedrijfsleven. Ik heb overigens
de VWA gevraagd om in de tweede helft van 2009 opnieuw te kijken naar het
planningskader. Het is dus voortdurend werk in uitvoering.
 Alle woordvoerders hebben gevraagd hoe ik de toename van de biggensterfte
verklaar. De berichten van Varkens in Nood in de media over de biggen- en
varkenssterfte hebben tot veel reacties geleid in de samenleving en in de
varkenssector zelf. Het beeld dat mevrouw Thieme oproept dat varkenshouders
lak hebben aan zieke en dode dieren, is niet het beeld dat ik heb. Ik hoor
mevrouw Thieme zeggen dat zij dit niet gezegd heeft. Nu, dan ben ik opnieuw
gerustgesteld. Het is namelijk niet zo. Varkenshouders verzorgen hun dieren
zo goed mogelijk. Er is geen enkele varkenshouder die het fijn vindt als dieren
op zijn of haar bedrijf sterven. Een varkenshouder zei deze week: je weet
dat er varkens sterven, maar het went nooit. Ik denk dat het werkelijk zo
beleefd wordt in de praktijk. Ik heb op 22 juni feitelijke informatie
verstrekt en ik heb in mijn brief aangegeven dat sterfte en uitval van varkens,
overigens ook van andere dieren, past in natuurlijke en biologische processen.
Dat kan nooit helemaal voorkomen worden. Op dit moment betreffen de sterftecijfers
in de varkenshouderij grote aantallen dieren. Wij hebben het in de varkenshouderij
natuurlijk ook over heel veel dieren. Betrokken partijen hebben oog voor die
problematiek en zijn zich ervan bewust dat er verbeteringen nodig en mogelijk
zijn. Het terugbrengen van die sterftecijfers vraagt echter wel een integrale
aanpak op verschillende deelterreinen. Ik heb geschreven dat ik vind dat dit
nadrukkelijk een verantwoordelijkheid is van de sector en van de keten zelf.
De sector pakt die handschoen op en zal verbeteringen zichtbaar moeten maken.
Ga ik dan als minister achteroverleunen en afwachten tot de sector ergens
mee komt? Nee, dat doe ik niet. Er ligt de komende tijd een belangrijk opgave
voor de sector zelf. Het sterftepercentage kan naar beneden en moet ook naar
beneden. Ik heb de sector opgeroepen om te komen met concrete stappen en ik
zeg de Kamer toe dat ik een gesprek voorzie voor de begrotingsbehandeling
van LNV. Dat is een gesprek met de sector en de verschillende spelers. Ik
vind dat er voor de begrotingsbehandeling zicht moet zijn op concrete verbeterstappen.
Ik zal de Kamer dus voor de begrotingsbehandeling een brief sturen naar aanleiding
van dat gesprek dat ik met de verschillende spelers in de sector zal hebben.
 Mevrouw Van Velzen heeft terecht haar afschuw uitgesproken over het feit
dat levende varkens voor destructie worden aangeboden. Ik ben dat met haar
eens. Ik heb gezegd dat dit absoluut niet kan en niet mag. Elke keer dat dit
gebeurt, is één keer te veel. Over de melding zal ik, zoals
ik geloof ik geschreven heb, met Rendac sluitende afspraken maken. Als dat
nadrukkelijke informatie oplevert, zal ik die aan de Kamer toesturen.
 Mevrouw Van Velzen heeft ook gevraagd naar een overzicht van overtredingen,
welke sancties er gegeven zijn en van hoeveel overtredingen sprake is. Dat
gaat dus over de handhavingsgegevens. Ik heb op 12 februari de Kamer
geïnformeerd over de geconstateerde overtredingen en de toegepaste sancties
over het jaar 2008. Ik wil dat begin 2010 op dezelfde wijze doen voor 2009.
Het betreft de gegevens waarover ik beschik, dat zijn dus niet de OM-gegevens.
Het gaat dus om de bestuurlijke sancties en de bestuurlijke handhaving.
 De heer Graus heeft iets gezegd over het werven van dierenartsen in Tsjechië.
Laat ik eerst maar eens beginnen met het incasseren van het grote compliment
dat hij maakt aan de Nederlandse veterinairen. Ik weet niet of hij dat bewust
heeft gedaan, maar wat hij over Tsjechische veterinairen zei, was een groot
compliment voor de Nederlandse veterinairen. Ik incasseer dat graag als een
compliment en zal het doorgeleiden; niet alleen naar de veterinairen van de
VWA, want ik denk dat de heer Graus het breder bedoelde. Bij de VWA hebben
wij nog steeds een tekort aan veterinairen. Dat lopen wij in. Wij werken er
hard aan en doen er alles aan. Ik heb eerder aangegeven dat wij
contacten hebben in Vlaanderen om te bekijken of wij vanuit daar het tekort
kunnen aanzuiveren zodat wij met volle slagkracht kunnen opereren. Ik heb
ook een boodschap doen uitgaan naar alle landbouwraden in de Europese lidstaten
om te bezien of het mogelijk is dat er goed opgeleide veterinairen, die gewend
zijn te opereren in een systeem zoals in Nederland en die bovendien de taal
machtig zijn, naar Nederland willen komen. Mijn verwachting is dat wij niet
zo vreselijk veel veterinairen uit Tsjechië zullen kunnen werven die
aan dat profiel voldoen. Mijn inzet is er echter op gericht om zo snel mogelijk
het tekort aan veterinairen aan te zuiveren. Dat is ook een van de belangrijke
wensen van de Tweede Kamer en mijn eigen grote wens, omdat wij dan een belangrijk
probleem dat door de heren Hoekstra en Vanthemsche is geconstateerd, kunnen
oplossen.
 Verschillende woordvoerders hebben gesproken over de openbaarheid van
de controlegegevens. De heer Waalkens heeft gevraagd om een evaluatie van
de beleidsmatige effecten. Mevrouw Snijder heeft gesproken over het juridisch
kader en de financiële aspecten. Ik zeg de Kamer toe dat ik mijn uiterste
best doe om de resultaten van die beleidsmatige evaluatie voor de begrotingsbehandeling
toe te sturen. Het lijkt me zorgvuldig om daar goed naar te kijken. De bedoeling
is goed, maar dat moet wel het juiste effect hebben en houden.
 Mevrouw Van Velzen heeft gevraagd naar de dierentransporten en de kwaliteitsregeling.
Dat gaat dus over het stoppen van de klepkeuring en het overgaan naar de stalkeuring.
Ik heb in een debat in december duidelijk gemaakt dat ik alleen minder toezicht
op de stalkeuring zal toestaan bij een kwaliteitssysteem en een certificeringsysteem
dat totaal op orde is. Dat gold toen niet voor de exportverzamelplaatsen.
Ik heb toen aangegeven onder welke voorwaarden de NBW-Q weer wel toegelaten
zou worden. Daaraan is per 25 mei voldaan. Ik herinner de Kamer nog maar
eens aan die toezegging, want ik vind het van groot belang om daarin de vinger
aan de pols te houden. Ik heb de Kamer toegezegd om voor het einde van dit
jaar opnieuw de werking van de kwaliteitssystemen te evalueren. Die informatie
zal ik de Kamer graag toezenden.
 Mevrouw Van Velzen stelde een vraag over de slachtpremie. Wij gaan per
1 januari 2010 de ontkoppeling doorvoeren. Dan is de prikkel weg om wrakke
dieren bij het slachthuis aan te bieden om de slachtpremie te incasseren,
verwacht ik.
 Mevrouw Van Velzen en mevrouw Thieme hebben gevraagd naar de preventieregeling
en de Nederlandse Bond van Handelaren in Vee. Laat ik maar helder zijn: de
Kamer weet waar ik sta. Ik heb de AID en de VWA opdracht gegeven om misstanden
aan te pakken en het toezicht op peil te houden en waar nodig te brengen.
Als de Nederlandse Bond van Handelaren in Vee daarover klaagt, zie ik dat
als een compliment voor de mensen die in de praktijk en in de uitvoering staan
en waar ik trots op ben. Ik moet wel even in herinnering roepen wat wij eerder
hebben afgesproken. Dit ziet natuurlijk toe op de preventieregeling. De Kamer
herinnert zich nog wat ik daarover in december heb gezegd. Op dringend verzoek
van de Kamer werd die preventieregeling niet op 1 januari van kracht.
Ik was bereid om de sector daar nog een halfjaar voor te geven. Dat betekent
wel dat hij aan zet is. Met andere woorden: de sector heeft het zelf in de
hand. Als hij een kwaliteitsregeling klaar heeft die als voldoende is beoordeeld,
is er sprake van een andere bejegening dan als dat niet op orde is. Ik zal
het zien. Het is bijna 1 juli en dan is het halfjaar om. Dan heeft men
ruim de gelegenheid gehad. Men heeft gevraagd om wat extra ruimte en die heeft
men gekregen. Wij gaan dan gewoon handhaven op basis van de wetgeving die
eigenlijk al op 1 januari had kunnen ingaan. Met andere woorden: ik ben
daar niet zo vreselijk van onder de indruk. De organisaties hadden en hebben
het zelf in handen. Wij inspecteren volgens de regels die gelden en zo hoort
het ook in een land als Nederland. 
 
 De heer Atsma (CDA): Voorzitter. Ik geloof
dat ik volgende week tijdens de parlementaire barbecue de voorzitter of de
woordvoerder van de Nederlandse Bond van Handelaren in Vee maar even moet
vragen wat hij precies met die opmerkingen bedoeld heeft. Het zou ook heel
goed kunnen gaan over het pleidooi voor het toestaan van een extra verzamelslag.
Dat is inderdaad een knelpunt. In die zin moeten wij even de zaken op een
rij zetten. Ik ben overigens wel met de minister van mening dat het goed is
om te handhaven als wij regels hebben afgesproken. Daar kan geen discussie
over zijn. Ik deel ook de opvattingen over de oproep aan Rendac zoals die
door de minister en collega’s is verwoord.
 De uitleg van de minster over de fusie stemt mijn fractie tevreden. In
het begin van dit debat heb ik aangegeven dat wij wel moeten beseffen dat
er 500 fte’s op een totaal van 2500 worden geschrapt. Dat gebeurt op
verzoek van de politiek en op verzoek van het parlement. Of je het er mee
eens bent of niet, een meerderheid heeft dat besloten. Je kunt inderdaad heel
veel wensen, maar er zijn veel regio’s die moeten inleveren. Dat moeten
wij ons realiseren. Het plaatje dat nu door de minister is gepresenteerd gaat
voor een groot deel recht doen aan de wensen die vanuit de CDA-fractie naar
voren zijn gebracht, ook al levert het pijn op in de regio’s. In die
zin ben ik blij met de toezegging over Zuid-Limburg, namelijk dat de minister
er bij haar collega’s in het kabinet op zal aandringen zich daar rekenschap
van te geven. Dat betekent in de praktijk dat wat ons betreft bij de verdere
invulling van de decentralisatie of het verplaatsen van rijksdiensten nadrukkelijk
naar die regio moet worden gekeken. Dat is volstrekt helder.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): De heer Atsma kan
wel een beroep op het kabinet doen om te kijken naar vervangende werkgelegenheid
in Limburg, maar wij hebben natuurlijk al vaker exercities gehad waarbij diensten
verdwenen of erop bezuinigd werd. Ik wijs bijvoorbeeld op Veenhuizen; die
situatie is bekend. Daar verdween een hele unit van een penitentiaire inrichting.
Daar is men nog steeds op zoek naar vervangende werkgelegenheid binnen de
rijksdienst. Moeten wij niet eerst van de minister horen wat zij kan regelen
voordat wij instemmen met het wegvagen van de dienst uit Kerkrade?
 
 De heer Atsma (CDA): Dat staat los van elkaar.
Collega Waalkens heeft terecht opgemerkt dat wij eerder hebben ingestemd met
het samengaan van de PD, de VWA en de AID tot één autoriteit.
Dat heeft een aantal consequenties. De minister heeft een taakstelling van
de Kamer opgelegd gekregen, laten wij daar ook helder over zijn. Er worden
dus keuzes gemaakt. Ik vind ook dat er met name in Zuid-Limburg gekeken moet
worden of zich in de komende tijd mogelijkheden voordoen. Wij hebben het inderdaad
over het verlies van meer dan 10 000 ambtelijke fte’s door de opschaling
van de rijksdienst. Dat is een bewuste keuze geweest van de politiek; daar
zal zelfs de PVV het mee eens zijn. Dat betekent ook dat het in alle regio’s
consequenties zal hebben. Wij vragen dus om het kabinet duidelijk te maken
dat er heel specifiek naar Zuid-Limburg gekeken moet worden.
 Mevrouw Van Velzen hoeft mij niet uit te leggen wat er in Veenhuizen aan
de hand is, of in Leeuwarden, Groningen of andere delen van het land. Ik denk
dat ik het redelijk op het netvlies heb. Daarom zeg ik ook dat iedereen die
pijn ervaart. Tegelijkertijd moeten wij ons ook realiseren dat de Kamer heeft
gezegd dat het ambtelijk apparaat moet inkrimpen. Hoe dat gebeurt, is aan
het kabinet. Wij vragen nu om met een specifiek oog te kijken naar Zuid-Limburg.
Ik ben het met de heer Graus eens dat het daar erg is, knijpt en nijpend is;
laat daarover geen misverstand bestaan. Het is echter lastig om nu de oplossing
binnen de VWA te zoeken. 
 
 De heer Graus (PVV): Ik ben blij dat de heer
Atsma voor een deel terugkomt richting mij. De heer Atsma fietst veel door
Limburg. Fietsen is namelijk een van zijn hobby’s. Is hij wel eens de
Van Waningweg in Heerlen omhoog gefietst waar het prachtige politie opleidingsinstituut
ligt dat ook al naar Eindhoven is verplaatst? Zou dat niet de locatie kunnen
worden voor het opleidingsinstituut voor dierenpolitie, AID en alles wat daarmee
samenhangt?
 
 De heer Atsma (CDA): In een bijzin zei u ook
dat ze al met de afbraak zijn begonnen. Dat is ingewikkeld. Ik kan dat niet
beoordelen. In Harlingen stond ook een politieschool en die is inmiddels ook
ontmanteld. Zo zijn er verschillende voorbeelden. Ik ben graag bereid eens
langs die school te fietsen en veel andere mooie dingen in Zuid-Limburg te
bekijken. Ik ga er volgende week hopelijk naartoe. Wil de heer Graus dat wij
op zijn suggestie reageren? Dat kunnen wij niet. Ik vind dat de minister over
het opleidingscentrum in Horst een aantal relevante opmerkingen heeft gemaakt.
De minister heeft geduid waarom ze het voornemen heeft om naar Horst te gaan.
Dat voornemen is gebaseerd op onder andere de aanwezigheid van een aantal
bestaande opleidingsinstituten die te maken hebben met het groen in het onderwijs.
Ik denk dat dit een relevant argument is. Ook in die regio is de werkgelegenheid
nijpend. Daar is ook elke arbeidsplaats meer dan welkom. Laten wij dus proberen
om voor het verdwijnen van de AID uit Kerkrade een alternatief te zoeken.
Dat vind je dus niet binnen het domein van LNV. Die opdracht geven wij de
minister mee.
 Er moeten 500 fte’s verdwijnen. Ik heb de minister goed beluisterd.
Dat betekent ook dat het totale kostenplaatje van de VWA naar beneden gaat.
Ze heeft het ons voorgerekend. Mag ik daaruit concluderen dat, ook in vervolg
op wat collega Snijder over de tarieven heeft gezegd, de tarieven op termijn
naar beneden zullen gaan? Wij hebben nu de beelden gezien en ik kan geen andere
conclusie trekken. Dan zou het wellicht goed zijn om het meerjarenperspectief
van die tariefontwikkeling aan de Kamer te doen toekomen. Ik heb een- en andermaal
gezegd dat wij wat ons betreft de tarieven handhaven op een competitief en
acceptabel niveau voor de sectoren. Die moeten, kijkend naar het Europese
speelveld, de toets der kritiek kunnen doorstaan. Wij horen nu andere signalen,
niet alleen van de primaire sector in de land- en tuinbouw, maar ook van de
detailhandel en de levensmiddelensector en het CBL. Gisteren hebben wij daar
informatie over gekregen en ik deel die mening. Ik ben blij met de toezegging
om te komen met een evaluatie van naming-and-shaming, want ook de proportionaliteit
speelt een rol. Ik zou daar graag nog eens kritisch naar kijken.
 
 Mevrouw Thieme (PvdD): Voorzitter. Ik wil
beginnen met de Nederlandse Bond van Handelaren in Vee. De minister zou de
uitspraken van die bond, waaruit blijkt dat daar totaal geen wettelijk normbesef
is, moeten veroordelen. Dit is namelijk niet de eerste keer. Toen wij dat
varkenstransport hadden waarbij de varkens zo dicht op elkaar stonden, zei
de bond simpelweg dat het zelfs beter is om ze dicht op elkaar te proppen
want dan kunnen ze niet omvallen. Die mensen snappen totaal niet hoe de wet
in elkaar zit en welke normen wij hier in Nederland willen hanteren voor dierenwelzijn.
Ik vind het vreemd om te vernemen dat zij aan de onderhandelingstafel zouden
zitten met betrekking tot de versoepeling van dierenwelzijnsregels in het
kader van het transport. Hoe moeten wij dat zien? Als een soort cadeautje
van de minister omdat een of ander kwaliteitssysteem is bedacht? Ik wil hier
graag duidelijkheid over.
 De minister is inzake de biggen nog niet ingegaan op de constatering van
de heer Vermeer van de Wageningen Universiteit dat met name het doorfoksysteem
van steeds meer biggen per worp ervoor heeft gezorgd dat de sterfte aan het
toenemen is. De minister heeft alleen maar gezegd dat wij met
een natuurlijk proces te maken hebben. Graag krijg ik daar nog een reactie
op.
 Verder stelde ik in mijn eerste termijn dat varkensboeren zich capabel
achten om met doodzieke dieren om te gaan en dat de dierenarts niet wordt
ingeschakeld. Ik wil weten of de minister vindt dat varkensboeren in principe
ook dierenartsen kunnen zijn en of het in strijd is met artikel 37 van de
GWWD dat er geen dierenarts wordt bijgehaald.
 Dan kom ik op de bezwaren van de or van de AID. Begrijp ik het goed dat
de minister niet tegemoetkomt aan de wens van de AID om de roulatie niet door
te voeren? Het plan is om medewerkers om de drie tot vijf jaar te laten rouleren,
maar zij hebben aangegeven dat zij dat niet willen. De minister heeft gezegd
dat zij dat respecteert, maar dat zij toch doorgaat met de roulatie. Is dat
juist? Daarnaast heb ik een vraag gesteld over de zorgen die de or had met
betrekking tot de krimptaakstelling en de risico’s die in het advies
zijn genoemd. Er is namelijk sprake van een verkleining van het opdrachtenpakket.
Wij weten dus niet welke opdrachten zullen sneuvelen en daardoor is evenmin
duidelijk welke medewerkers zonder werkzaamheden komen te zitten. Dat is een
grote zorg van de or en daar krijg ik graag nog een reactie op.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Voorzitter. De minister
herinnert ons er terecht aan dat er een evaluatie van de transporten aan komt.
Er is ook een rapport van Ernst & Young. Ik zou dat rapport graag willen
zien. Ik zou graag het proces van het ons op de hoogte houden, willen voortzetten.
Het is een sector waar te veel rotte appels in de mand zitten. Graag krijg
ik een toezegging op dit punt.
 Over de Tsjechische dierenartsen herhaalt de minister wat al in de brief
stond. Mijn vraag was echter concreter. Hoeveel geld gaat zij daarvoor uittrekken?
Kan zij niet kijken naar de oorzaken van het gebrek aan dierenartsen? Waarom
kiezen ze niet voor de opleiding of voor de VWA? Kunnen wij dat geld niet
beter steken in opleidingen in Nederland?
 Dan kom ik op het ter destructie aanbieden van levende biggen. Dat zou
een mooie lakmoesproef kunnen zijn voor hoe de inspectiediensten werken. Wij
hebben de beelden in handen. Kan de minister ervoor zorgen dat de boer die
de varkens levend in een ton heeft gesmeten en aan Rendac heeft aangeboden
geverbaliseerd en aangepakt wordt? Ik zou graag een brief ontvangen over hoe
er concreet op deze casus wordt gehandeld. Daaraan kunnen wij zien of het
werkt.
 Ik heb gevraagd om te mogen zien hoe het OM omgaat met verbaliseren. Daarmee
kunnen wij zien wat de praktijk is. Ik vraag nogmaals of de minister centraal
kan gaan inventariseren hoe boeren veroordeeld worden als zij de wet overtreden.
 De minister zegt dat sterfte van pasgeboren biggen natuurlijk is. Dat
snap ik en dat is ook zo, maar ik zie wel dat het percentage tot de speentijd
toeneemt. Daar wil ik graag een reactie op hebben. Hoe kan het dat dit zowel
binnen de gangbare als de biologische varkenshouderij een hoog percentage
is? Waarom gaat het er in Ierland beter aan toe? Ik vraag de minister concreet
om onderzoek te doen.
 Ik heb niet gevraagd om de Rendac een beeld te laten geven, maar om Rendac
te laten melden. Ik vroeg om een lik-op-stukbeleid en de minister herhaalt
wat er in haar brief staat. Ik wil graag een toezegging over dat lik-op-stukbeleid.
Ik heb ook gevraagd naar de kadavers die in Someren begraven waren. Die kunnen
toch niet alsnog gewoon aangemeld worden? Daarop heeft de minister niet gereageerd.
Graag krijg ik een toezegging op dat punt.
 Het is duidelijk dat het CDA de rug naar Limburg toe draait. Ik zie dat
daar banen wegvallen. De minister zegt dat men dan maar naar Utrecht moet
reizen, maar vanuit Kerkrade is dat veel te ver. Zoiets kun je niet vragen.
Als ik dan toch moet constateren dat de meerderheid van de Kamer deze onzalige
plannen van de minister steunt, vraag ik of de minister garanties kan
bieden voor vervangende werkgelegenheid. Kan zij beloven dat die mensen geschikt
vervangend werk krijgen? Ze moeten geen postbode worden, want dat is geen
vervangende werkgelegenheid. Hetzelfde geldt voor Groningen. Daar valt ook
werkgelegenheid weg. Ook daarover wil ik van de minister een helder verhaal.
Ik wil geen intentieverklaring om dit in het kabinet te bespreken, maar ik
vraag de minister de Kamer concreet te melden hoeveel vervangende banen waar
te krijgen zijn. En wel zo snel mogelijk. Het gaat over plannen die nu uitgevoerd
worden en Limburg is al hard getroffen als het gaat om het wegvallen van banen
bij de rijksoverheid.
 
 Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): Voorzitter.
Allereerst dank ik de minister voor haar beantwoording. Ook bedank ik haar
vanwege het feit dat zij wil terugkomen op de openbaarmaking van de gegevens
van de beleidsmatige evaluatie voordat de begroting naar de Kamer gaat. Ik
ga ervan uit dat dit echt begin of half september gebeurt. Ik begrijp nu van
de minister dat het voor de behandeling van de begroting naar de Kamer komt.
Dan hoop ik in ieder geval dat wij vooraan in de rij zitten en niet pas in
december aan de beurt zijn. Laat ik de minister alvast een waarschuwing geven.
 Dan kom ik op de verdeelsleutel wat betreft de locaties van de eventueel
straks gefuseerde VWA, AID en PD. Ik ben toch bezorgd over die grote locatie
en die grote mensenmassa in Utrecht. Als wij met de totale capaciteit van
de organisatie teruggaan naar 1800 fte en daarvan 600 fte in Utrecht zit –
300 staf en 300 hoofdkantoorfuncties – maak ik mij daar zorgen over.
Bij zulke uitvoerende diensten kan ik me niet voorstellen dat een op de drie
straks een kantoorfunctie heeft.
 Van de minister mag ik Groningen een «steunpunt» noemen. Daar
gaat het natuurlijk niet om. Het gaat om de intentie die de minister toekent
aan de locatie Groningen. Als dat alleen een kantoorplek is waar men af en
toe binnenhuppelt en waar het maar zeer de vraag is of die 30 fte aan labmedewerkers
blijft – er gaat allerlei ruis over RIKILT en RIVM – is dat volgens
mijn fractie gewoon te weinig. Dan moet de minister een duidelijker etiket
plakken op Groningen. Zwolle is namelijk geen Groningen; dat geeft de minister
inmiddels ook aan.
 Hetzelfde geldt voor Limburg. Ik ben daar steeds helder over geweest.
Wij hebben de moties gesteund en een aantal fracties trekt hier nu blijkbaar
de stekker wat in. Wat ons betreft is 6 fte voor Horst onvoldoende.
 Wat betreft de retributie en de motie daarover: ik vind het onvoldoende.
De motie was duidelijk over efficiency en transparantie. Wij vinden echt,
horende de signalen uit diverse sectoren, dat wij het niet kunnen maken het
kostenplaatje opnieuw op te hogen. Dit geldt zelfs als je kijkt naar het gelijke
speelveld – ik dacht dat de heer Atsma daarop doelde – en naar
wat er rondom ons gebeurt. Het kan niet zo zijn dat onze dierenartsen 100%
meer moeten verdienen dan dierenartsen in de landen rondom ons.
 
 De heer Atsma (CDA): Met dat laatste ben ik
het natuurlijk eens, maar ik wil een vraag stellen over het vorige punt. Mevrouw
Snijder geeft aan dat zij een aantal zaken onvoldoende vindt. Dat mag zij
vinden, maar dan wil ik ook graag weten waar volgens haar moet worden gesneden.
Of is zij het niet eens met reorganisatie en het inkrimpen van het aantal
ambtelijke fte’s? Dat heb ik de VVD de afgelopen 25 jaar namelijk nog
nooit horen roepen.
 
 Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): De erkenning
dat Zwolle niet het noorden is, is er duidelijk. Groningen moet een servicecentrum
worden. Wij zeggen ook dat het centrum dat nu voor het zuiden bedoeld is,
wat ons betreft niet in het zuiden ligt. Er wordt duidelijk gekozen voor Eindhoven.
Wij zeggen dat de plek in Limburg moet worden gelaten. 
 Dat betekent helemaal niet dat wij niet zouden willen snoeien in arbeidskrachten.
Laten wij niet wachten op wat er eventueel nog voor Limburg is binnen te halen.
Dat vind ik echt zuur. Straks heeft Limburg het nakijken. Wij weten allemaal
dat, als wij deze stappen zetten, het zeer moeizaam zal worden om een ander
traject in te gaan en andere plekken voor Limburg te benoemen.
 Mijn fractie is het er niet mee eens dat er per 1 juli een retributieverhoging
komt. Ik zal bekijken of daar straks een meerderheid voor is. Hopelijk wel,
want dan kan de motie een vervolg krijgen.
 Over keuringen op zondag zegt de minister: wij doen veel, maar niet alles
kan. Ik doe echt een beroep op de minister want in bepaalde gevallen moet
er op zondag worden gekeurd. Ik vind het beschamend dat je een veestapel van
75 dieren op zondagmiddag niet kunt keuren, waardoor die dieren al op vrijdagmiddag
naar Duitsland of nog verder moeten. Dat vind ik echt te zot voor woorden.
 
 De heer Waalkens (PvdA): Voorzitter. Ik dank
de minister voor haar reactie. Ik schrijf nog consequent de afkorting «VWa»
met een kleine «a». Er zal nog heel wat water door de Rijn gaan
voordat ik daar uiteindelijk een grote «A» van maak. Wij hebben
nu de VWa met een kleine «a» en wij zetten er ook nog «i.o.»
achter. Waarvan akte. Wij willen wel een herbevestiging geven van het kaderbesluit
zoals dat beschreven is. De fusie willen wij herbevestigen. Wij hebben er
wel de conditie bij gesteld dat wij van een «a» naar een «A»
gaan en dat wij het «i.o.» eraf snijden.
 De argumentatie rond het opleidingscentrum in Horst vind ik op zich overtuigend.
Ik ben op dat punt gerustgesteld. Met betrekking tot de regionale vestiging
van de rijksdiensten gaat het natuurlijk over Zuid-Limburg. De minister heeft
gezegd dat zij bij de minister van BZK en de andere ministers de mogelijke
compensatie van het teloorgaan van arbeidsplaatsen in de afslankingsoperatie
van de rijksdienst onder de aandacht brengt. Het moet wel gaan over hoogwaardige
werkgelegenheid. Ik ga ervan uit dat er een fatsoenlijk sociaal plan is. Ik
ga er ook van uit dat in de tijd tot 2011 er alles aan gedaan wordt om mensen
van werk naar werk te begeleiden. Mocht de minister het nodig achten om daar
een Kameruitspraak achteraan te krijgen om in het kabinet steviger te staan
met betrekking tot de wens van deze commissie om Zuid-Limburg niet alleen
te bedienen, maar om ook recht te doen aan het versterken van de bijzonder
ijle economische structuur, dan ben ik daar graag toe bereid.
 Over het kantoor in Groningen heeft de minister gezegd: what’s in
a name, maak er maar een steunpunt van. Etiketten hebben het voordeel dat
je ze ergens op kunt plakken, maar je kunt ze er ook zo weer afhalen. Een
noordelijk steunpunt zou dan nog weer een uitbreiding zijn van het oorspronkelijke
kantoor dat genoemd is. Graag krijg ik daar nog een reactie op.
 De minister heeft een toezegging gedaan over de evaluatie van het openbaar
maken van de inspectierapporten. Ik heb vier elementen genoemd, maar die staan
ook in het verslag. Ik neem aan dat die vier elementen worden meegenomen in
de evaluatie.
 Over de retributie kan ik zeggen dat de tarieven kostendekkend moeten
zijn. Punt. Mevrouw Snijder denkt misschien dat er een Kamermeerderheid is
voor haar ideeën, maar ik denk dat er een andere Kamermeerderheid is.
Laten wij dat maar tegenover elkaar zetten en dan zien wij het wel. Politiek
is niet voor bange mensen. Dan gaan wij ervoor.
 
 Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): Natuurlijk,
dat is altijd de lijn geweest. Mijn fractie heeft kostendekkendheid ook gesteund.
Als een dienst echter niet de efficiency kan aantonen die zij denkt te hebben,
mag je dan het kostenplaatje bij ondernemers neerleggen? 
 
 De heer Waalkens (PvdA): Daarover hebben wij
ettelijke keren gesproken. Op het moment dat wij echt de volgende stap zouden
moeten zetten in het kostendekkend maken van de tarieven, is mevrouw Snijder
net niet thuis. Het moet een keer ophouden; zowel het verbeteren van de efficiency
binnen de VWA al het getraineer in de Kamer over het op orde maken van een
deugdelijke en degelijke financiering van de autoriteit die wij allemaal voor
ogen hebben. Wij kleden de hele zooi uit en wij staan allemaal te klagen dat
het niet goed gaat. Het is nul of één en het is tijd voor action.
 
 De heer Graus (PVV): Voorzitter. Ik heb een
vraag gesteld over de betrokkenheid van de ondernemingsraad van de AID bij
de gehele gang van zaken. Daar heb ik nog geen antwoord op gehad.
 Ik blijf vechten. De motie die ik in eerste instantie had ingediend had
gewoon een Kamermeerderheid. Daar hadden wij de minister aan kunnen houden
en dan was er niets aan de hand geweest. Dan was het hoofdkantoor in Kerkrade
gebleven en was er geen pijn geweest in het prachtige Limburg door banenverlies
en was er geen angst ontstaan voor wat de regering vervolgens gaat weghalen.
De politieschool is ook al weg. Net als het CBS en ABP. Wat gaat ze nog meer
weghalen? Daar gaan wij dwars voor liggen. Er gaat niets meer weg uit Limburg,
er komt hoogstens nog wat bij. Limburg is het balkon van Nederland. Niet omdat
ik een Limburger ben, maar puur geografisch gezien wordt Limburg de belangrijkste
provincie van Nederland. Let maar op mijn woorden, daar zal iedereen verbaasd
over staan. Daar moeten wij nu aan werken. Bovendien komt er een dierenpolitie.
Als het nu niet gebeurt, wacht ik wel tot iemand van ons in de regering komt
en diegene wel de dierenpolitie erdoorheen gaat drukken. Er komt hoe dan ook
een dierenpolitie. Die internationalisering van de AID komt er ook. Waarom
wordt er nu iets verplaatst terwijl wij allemaal voornemens zijn om de boel
te gaan internationaliseren? Europa is vooral bedoeld voor een goede samenwerking
op het gebied van opsporing, handhaving, samenwerking en kennis delen. Dan
moet je juist in Zuid-Limburg blijven zitten, dicht tegen de Belgen en de
Duitsers aan. Er is een infrastructuur. De minister heeft het gehad over die
agrarische kennisinfrastructuur. In Heerlen en Parkstad Limburg ligt alles
wat de minister nodig heeft. Ik kom er zelf vandaan en ken daar ieder steegje
en ieder weggetje. Ik weet dat er genoeg infrastructuur is om dit soort zaken
op te bouwen.
 Als de minister haar standpunt niet herziet, ga ik weer een motie indienen
om de AID in Kerkrade te behouden. Dan zullen wij zien wie er met de billen
bloot gaat en wie er voor een parlementaire democratie is of voor een ambtelijke
dictatuur. Ik zeg het nog een keer. Het waren mooie woorden van de minister,
maar ik blijf bij mijn standpunt. Er zijn heel goede ambtenaren en zij zijn
ook nodig, maar het zijn er te veel en ze hebben te veel macht. Dat is wat
ik zeg. Ik heb dus niets tegen ambtenaren, maar tegen de ambtelijke dictatuur.
Ik heb ook niets tegen moslims, maar wel tegen die verschrikkelijke ideologie.
Dat is heel wat anders.
 
 De voorzitter: Volgens mij is dat een ander
debat.
 
 De heer Graus (PVV): Ja, maar wij worden daarin
altijd fout geciteerd. Ik wil toch even die vergelijking maken, anders wordt
straks weer gezegd dat Graus tegen ambtenaren is. Dat is niet zo. Zelfs ik
heb daar vrienden zitten. Het zijn best aardige mensen.
 Ik hoop dat de minister onmiddellijk stopt met het halen van dierenartsen
uit Tsjechië. Ik hoop dat zij in onze eigen kweekvijver wil kijken, anders
zal ik daarover moties overwegen of mijn fractie adviseren dat te doen.
 Ik heb niets gehoord over straffen. Ik weet dat de minister dan zegt dat
ik bij mijn collega moet zijn. Die heeft nu een wetsvoorstel klaarliggen over minimumstraffen. Ik wil echter nu vragen wat de AID gaat doen aan
mensen die levende varkens aanbieden. Het zijn een paar rotte appels. Ik ben
het met de minister eens dat het merendeel van de boeren toffe gasten en hardwerkende
mensen zijn die op hun manier een bepaald hart voor dieren hebben. Die vinden
wat er gebeurt ook verschrikkelijk. Bescherm die mensen en zorg dat wij niet
weer imagoschade oplopen na al die verschrikkelijke bebloede transporten die
wij hebben gezien. Pak die paar rotte appels keihard aan. Geef ze een levenslang
verbod op het houden van dieren en schop ze een jaar in de cel. Neem al hun
dieren af en zorg dat ze nooit meer dieren in handen krijgen. Bescherm de
goede boeren.
 
 Minister Verburg: Voorzitter. Dank voor de
inbreng in tweede termijn. Ik bedank de heer Atsma voor zijn reactie op de
fusievoorstellen. Over Zuid-Limburg heeft ook de heer Waalkens iets gezegd.
Ik heb eerder aangegeven dat ik begrip heb voor de aandacht voor het grote
belang van werkgelegenheid in Zuid-Limburg. De heer Waalkens vraagt of ik
daar een motie over wil hebben. Ik ga daar niet over. Ik zeg toe dat ik mij
er in het kabinet sterk voor zal maken, richting minister Ter Horst en de
overige collega’s. Wij hebben eerder gezegd dat wij moeten wachten op
de analyse van minister Ter Horst. Op basis daarvan zijn wij een van de eerste
departementen die concreet met voorstellen komen en gericht naar oplossingen
zoeken. Ik ben graag bereid om dat andere element nadrukkelijk naar voren
te brengen in het kabinet en in het bijzonder in de richting van coördinerend
minister Ter Horst.
 Dan kom ik op de kostendekkendheid van de tarieven. De heer Atsma en mevrouw
Snijder hebben daar het nodige over gezegd. Mevrouw Snijder heeft het weer
gehad over die bedrijfsvoering en dat hoofdkantoor. Ik moet eerlijk zeggen
dat ik het langzamerhand niet meer zo goed begrijp. Waarom ondernemen wij
deze actie? Om de bedrijfsvoering efficiënter te maken. Als ik de cijfers
geef, toon ik daarmee aan dat wij voldoen aan de bezuinigingstaakstelling,
maar dat wij daarbij de uitvoering ontzien. Ik heb aangegeven dat voor de
bedrijfsvoering en het hoofdkantoor wij teruggaan van een bemensing van 900
naar 600. Dat is een bezuiniging van een derde. Wij ontzien de inspecteurs
en de ambulante medewerkers. Daar gaan wij terug van 1250 naar 1230 mensen.
Dat betekent dat wij het dus zoeken in de efficiency en in de slagkracht van
de organisatie en dat wij niet bezuinigen op de uitvoering. Dat zou mevrouw
Snijder moeten aanspreken. Als wij toegaan naar kostendekkende tarieven moeten
wij zorgen dat de kosten zo laag mogelijk zijn. Wij hebben nu nog niet te
maken met kostendekkende tarieven. Dat betekent dat die tarieven nog het nodige
moeten stijgen. Wij hebben ook afgesproken dat wij dit zouden doen richting
2011. Tegelijkertijd helpt het natuurlijk om de stijging en de dekkendheid
bij elkaar te brengen als wij in staat zijn om die kosten terug te brengen.
Het gaat me om het drukken van de kosten en het vergroten van de efficiency.
Daarmee worden ook de slagkracht, het effect en het gezag van de nieuwe VWA
verder versterkt. Dat is de bedoeling. Ik begrijp dus niet dat mevrouw Snijder
zegt dat er te weinig gebeurt. Wij ontzien de uitvoering en wij zoeken de
bezuiniging in de overhead en in de stenen.
 Dan kom ik bij de naming-and-shaming en de opmerking die de heren Atsma
en Waalkens hebben gemaakt. Ik kom met die evaluatie. Ik denk dat dit belangrijk
en terecht is en ik kom daar voor de begrotingsbehandeling in de Tweede Kamer
mee. Ik hoop met mevrouw Snijder dat wij een beetje vooraan in de rij zitten,
maar dat is eerder in de handen van de Kamer dan in mijn handen. Als zij daarop
wil inzetten, mag ze zich verzekerd weten van mijn morele support.
 Mevrouw Thieme heeft het gehad over de Nederlandse Bond van Handelaren
in Vee. Daar zit ik op dit moment helemaal niet mee aan tafel. Wij hebben
in de Tweede Kamer afgesproken dat ze een halfjaar hebben. Die organisaties
moeten presteren als ze de mogelijkheid tot een tweede verzamelslag
willen hebben. Daarover hebben wij heldere afspraken gemaakt en daar kan geen
misverstand over zijn. Ik geloof dat ik hen daar zelfs later nog een keer
op gewezen heb. Ze moeten echt presteren, willen ze dat doen. Na een halfjaar
gaan wij bekijken hoe het ervoor staat. Dat halfjaar is volgende week om.
Dan is het van tweeën een: of ze hebben een effectief kwaliteitssysteem
of wij gaan handhaven op grond van de oorspronkelijke preventieregelingen.
Daar zit ik dus tamelijk eenvoudig in.
 Mevrouw Thieme heeft ook gevraagd naar mijn reactie op de opvattingen
van de heer Vermeer. Hij heeft belangwekkende opvattingen, maar er zijn nog
heel veel meer opvattingen. Wij zouden het ook kunnen hebben over het feit
dat loslopende zeugen meer biggen doodliggen dan niet loslopende zeugen. Dan
gaan wij speculeren op een punt waarvan ik zeg: dan krijgen wij argumenten
voor en argumenten tegen. Dat is onvoldragen. Ik denk dat het belangrijk is
dat ik heb aangegeven dat het moet worden aangepakt. Er moet iets veranderen.
Ik heb aangegeven dat de sector en de verschillende spelers in de sector zich
moeten realiseren dat zij aan zet zijn en daarin een belangrijke maatschappelijke
taak hebben. Ik heb toegezegd dat ik voor de behandeling van de begroting –
waarbij ik hoop dat wij vooraan in de rij zitten – een gesprek zal hebben
met de verantwoordelijken in de sector. Op grond daarvan zal ik de Kamer een
brief sturen en komen wij daar ongetwijfeld opnieuw over te spreken.
 Mevrouw Thieme heeft gevraagd of ik vind dat een boer zelf doodzieke dieren
kan verzorgen. Dat is natuurlijk moeilijk voor mij. Mevrouw Thieme heeft hier
ongetwijfeld een bepaald beeld bij. In algemene zin vind ik dat een boer geen
veterinair is en andersom. Het kan wel allebei, maar alleen als alle diploma’s
daar zijn en in algemene zin is een boer geen veterinair en mag hij dus niet
alles doen. Daar zijn overigens vrij strikte regels voor. Die regels worden
gehandhaafd.
 Met de roulatie bij de AID gaan wij toch door. Het is van belang om die
roulatie erin te houden om kennis over te dragen en op alle fronten scherp
en helder te houden. Ik denk dat wij steeds kijken naar wat er in de praktijk
verantwoord is, maar het is geen keuzemenu. Het zit in de filosofie van de
AID. In algemene zin deugt die filosofie om mensen ontwikkeling van de functie
te laten meemaken en doormaken.
 Mevrouw Thieme gaf aan dat de krimptaakstelling een zorg is van de or
van de AID. Het takenpakket van de nieuwe VWA fixeren we niet. Wij sluiten
een contract op jaarbasis om afspraken te maken over de vraag waar prioriteiten
komen te liggen het komende jaar en hoe het toezichtarrangement voor het komende
jaar wordt ingevuld. Het is onmogelijk om het toezicht de komende drie à
vier jaar op een bepaald terrein te fixeren, omdat zich in een jaar nieuwe
dingen kunnen voordoen. Het kan gebeuren dat ik dan de Kamer toezeg dat ik
op een bepaald punt zal bekijken of ik extra inzet op het versterken van toezicht
kan plegen vanuit de nieuwe VWA. De Kamer vraagt daar regelmatig om en ik
moet daarop voorbereid zijn. Dat is inderdaad scherp aan de wind varen, ieder
jaar weer. Met een beperkt budget en met beperkte middelen zijn wij buitengewoon
ambitieus. Wij kunnen dus geen garantie geven op hoe het er de komende drie
jaar uitziet. Wij doen dit met een zeer zorgvuldig personeelsbeleid. Dat zou
ik willen benadrukken.
 De heer Graus heeft gevraagd of wij de ondernemingsraad van de AID gehoord
hebben. Ja zeker, het gebruikelijk traject is doorlopen en dat was uitermate
zorgvuldig ten aanzien van de medezeggenschap. Ik geloof dat de or van de
AID in het gesprek met de Kamer heeft aangegeven dat hij elf bezwaren had
en dat aan negen van die bezwaren door de bestuurder tegemoet is gekomen.
Dan heeft dat verkeer toch heel behoorlijk plaatsgevonden, maar ik erken dat
wij niet helemaal tegemoet hebben kunnen komen aan de wensen die er waren
bij de or van de AID.
 Mevrouw Van Velzen heeft gevraagd naar het rapport van Ernst & Young.
Ik denk dat zij het rapport bedoelt waarin het nieuwe kwaliteitsstelsel van de exportverzamelplaatsen is gewogen. Als zij dat inderdaad bedoelt,
kan ik haar toezeggen dat zij dit kan krijgen.
 Dan kom ik op de Tsjechische veterinairen. Wij hebben alles al gedaan
in Nederland en doen nog alles om in Nederland veterinairen aan te trekken.
Er was een achterstand. Elk nadeel heeft zijn voordeel: het feit dat wij nu
in een wat lastiger situatie zitten, heeft ook impact op het aanzuiveren van
het tekort in positieve zin. We maken daar stappen in. Ik heb de Kamer toegezegd
dat ik het uiterste zou doen om het aantal veterinairen, zowel kwantitatief
als kwalitatief, op een uitermate bevredigend niveau te hebben. Die inspanningen
blijf ik leveren zonder concessies te doen aan de criteria en de eisen die
wij daaraan stellen. In het kader van de aanpak van Vanthemsche en Hoekstra
zijn wij ook aan het werk met intervisie bij de huidige veterinairen. Wij
proberen te verduidelijken hoe je bepaalde zaken beoordeelt en dergelijke.
Kortom: daar is deskundigheidsbevordering, uitwisseling en begeleiding een
belangrijk traject.
 Ik wil geen brief sturen over de casus van dat levende biggetje. De AID
is gealarmeerd en heeft handhavend opgetreden. De betreffende verantwoordelijke
heeft aangegeven daar spijt van te hebben. Dat neemt niet weg dat diegene
een sanctie heeft opgelegd gekregen. Ik ga daar niet nog eens uitvoerig een
brief over schrijven. Het moet niet gebeuren, het mag niet gebeuren, ik heb
sluitende afspraken gemaakt met Rendac en het signaal is helder.
 Dan kom ik op de 200 dode koeien in Someren. In eerste instantie heb ik
daar inderdaad niet op gereageerd. Dat zal ik nu doen. Het is een belangrijke
en buitengewoon treurige zaak. Als de AID zo’n zaak op het spoor komt,
blijkt maar al te vaak dat er niet alleen geweldig veel dierenleed aan de
orde is, maar dat er ook sprake is van heel veel menselijk en sociaal leed.
Dat wil ik hier nog eens onderstrepen. Er is geen enkele boer die probleemloos
kadavers van koeien gaat begraven. Daar zijn echt grote problemen. Mijn inzet
is erop gericht om het op het bedrijf aangetroffen categorie E-materiaal volgens
de officiële regels te laten opruimen op kosten van de houder. Daarvoor
en daartoe heb ik bestuursdwang toegepast. De houder heeft hier een schorsende
werking aangevraagd. Dat is niet toegekend door de voorzieningenrechter. Het
materiaal wordt nu door Rendac opgehaald en verbrand conform de voorschriften
van de verordening.
 Dan kom ik op Limburg en Groningen. Mevrouw Van Velzen kan en mag niet
van LNV vragen om hier toezeggingen te doen omtrent de werkgelegenheid. In
Groningen heb ik nadrukkelijke stappen gemaakt. Dat is door een groot deel
van de Kamer ook omarmd. Ik zeg daar straks nog iets over in reactie op de
heer Waalkens. Ik heb toegezegd dat ik begrip heb voor de situatie in Zuid-Limburg
en dat ik die nadrukkelijk onder de aandacht van de collega’s zal brengen.
 Mevrouw Snijder en de heer Waalkens hebben gevraagd naar de status van
Groningen. Het moet heel helder zijn. In de brief van vanmorgen heb ik het «kantoor»
genoemd. Dat betekent dat daar vast, ondersteunend personeel en labpersoneel
blijft zitten. Daarbij is het een steunpunt voor 150 ambulante medewerkers
en inspecteurs. Dat blijft in Groningen in het aanbod dat ik vanmorgen heb
gedaan. Of men het dan «kantoor» of «steunpunt» noemt,
is mij om het even. Het gaat mij erom dat ik gelet op het schrijven van gisteren
heb gemeend om dat voornemen zo aan de Kamer te moeten voorleggen. Geef het
maar aan als de Kamer vindt dat het «steunpunt» moet heten. Het
gaat om een aantal vaste plaatsen en om een aantal ambulante plaatsen. Zullen
wij het «Noordelijk Steunpunt» noemen? Ik vind het prima, uitstekend.
 Er is aangegeven dat de kosten voor veterinairen twee keer zo hoog zouden
zijn als in landen om ons heen. Ik denk niet dat dit zo is. Ik geloof ook
niet dat daarmee het streven naar kostendekkendheid recht wordt gedaan. 
 Ik ga geen toezegging doen over de inzet van de VWA in verband met keuringen
op zondag. Noem mij de zaak, want blijkbaar heeft mevrouw Snijder een speciale
casus op het oog. Ik zal die veestapel bestaande uit 75 stuks rundvee nagaan
en bekijken wat daar aan de hand is.
 De heer Graus had het over ambtenaren. Hij zei dat de meeste boeren toffe
gasten zijn. Ik zou dat ook over de ambtenaren willen zeggen, in ieder geval
over mijn ambtenaren. De meeste van mijn ambtenaren zijn toffe gasten m/v.
Die ambtelijke dictatuur bestaat wellicht elders, maar niet bij LNV. Ik geef
aan hoe ik erover denk. Ik ben verantwoordelijk. Hou mij dus ook verantwoordelijk.
 
 De heer Atsma (CDA): De laatste opmerking
van de minister over «elders» nodigt uit tot nieuwe vragen, maar
ik zal ze niet stellen. Het is vast ergens in het buitenland.
 
 Minister Verburg: Ik zei «wellicht».
 
 De heer Atsma (CDA): Ik wil alleen melden
dat ik wellicht een VAO ga aanvragen om met collega Waalkens de positie van
Parkstad in beeld te brengen.
 
 Mevrouw Thieme (PvdD): Ik krijg graag nog
een reactie van de minister op mijn stelling dat het niet halen van een dierenarts
bij doodzieke dieren in strijd is met artikel 37 van de GWWD.
 Waarom spreekt de minister steeds over de «nieuwe VWA»? Dat
zou volkomen onterecht zijn. Het gaat ook om handhaving van de Flora- en faunawet.
Ik krijg langzamerhand het vermoeden dat de AID wordt weggesaneerd als wij
het de «nieuwe VWA» gaan noemen.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Ik sluit me graag
aan bij de collega’s Atsma en Waalkens, als ze mij tenminste tot hun
genootschap toelaten, om de werkgelegenheid te redden in Zuid-Limburg, als
wij de AID al niet meer kunnen redden.
 Ik ga een derde keer mijn vraag inzake de sterfte onder biggen stellen.
Ik zie dat het percentage tot de speentijd stijgt. Daar wil ik een reactie
van de minister op. Ik zie dat Ierland het beter doet. Ik wil graag dat wij
gaan bekijken en overleggen hoe dat kan. Misschien hebben zij daar maatregelen
getroffen waar wij iets aan kunnen hebben. Daarop wil ik graag een toezegging
van de minister.
 De minister zegt dat er een sanctie is opgelegd vanwege het aanbieden
van levende biggen. Ik zou graag een keer een concreet verhaal horen. Welke
sancties legt zij dan op? Elke keer tasten wij in de mist als het om de praktijk
van het beleid gaat. Over de kadavers in Someren zegt de minister dat de boer
die dat gedaan heeft de kosten voor het opruimen moet betalen. Daar schrik
je niet van. Dat heeft toch geen afschrikwekkende werking voor mensen met
soortgelijke plannen? Waarom doet zij dat zo? Waarom legt zij feitelijk geen
sanctie op en moet de boer alleen opdraaien voor de kosten van de ellende
die hij zelf heeft aangericht? Een autoriteit met een «A» moet
ook scherpe tanden hebben.
 
 Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): Voorzitter.
Ik kom nog even terug op dat steunpunt in Groningen. De coalitie heeft blijkbaar
besloten dat het «Noordelijk Steunpunt» zal heten. Als ik de minister
zo hoor, lijkt het toch op een servicecentrum. Daar ben ik blij mee hoor,
maar maak dan ook echt een gebaar en noem het een nevenvestiging van Zwolle.
Daarmee geef je het een duidelijke plek in het hele circuit. Dat zou echt
een gebaar zijn.
 De minister weet hoe ik over Limburg denk.
 De minister zei me zo-even dat ik mij moest realiseren dat zij een behoorlijk
slag maakt van 900 naar 600 plekken. Dat is inderdaad lovenswaardig. Ik heb echter nog een bepaald beeld: er zijn 600 staf- en hoofdkantoorfuncties
en er zijn 1200 mensen in het veld. Dat betekent dus dat een op de twee medewerkers
achter het bureau zit. Als dat niet zo is, hoor ik dat graag. Dat roept bij
mij wrevel op, want ik vind dat gewoon te veel.
 
 De heer Waalkens (PvdA): Nadat wij ons bezig
houden met personeelsbeleid en de huisvesting, gaan wij ook nog over de naamgeving.
Het moet niet gekker worden.
 Ik heb nog een opmerking over het bureau Risicobeoordeling. Bij de vorige
oprichting van de VWA heb ik daar ook punten over ingebracht. Ik vind het
zeer wezenlijk dat dit geen marginaal bureautje wordt dat afhankelijk is van
uitbesteed onderzoek bij laboratoria. De minister heeft duidelijk gezegd dat
er nog geen afspraken zijn gemaakt, maar ik zou wel over de schouder van de
minister willen meekijken.
 Ik overweeg om op het terrein van de werkgelegenheid samen met de heer
Atsma een motie in te dienen.
 
 De voorzitter: Er komt dus een VAO.
 
 De heer Graus (PVV): Ik had al een VAO aangekondigd.
Het zal wel door de commissie worden aangevraagd en dan zal ik wel als zesde
spreker aan de beurt zijn. Ik zou graag boven aan de lijst willen staan, als
dat kan. Wij kunnen namelijk niet meer zelf VAO’s aanvragen omdat wij
daar blijkbaar te veel succes mee hadden.
 De minister is niet bereid om iets te doen. Dat begrijp ik nu ook. Plotseling
zijn toch de PvdA- en CDA-fractie de barmhartige Samaritanen. Als zij mijn
motie waren blijven steunen, was er niets aan de hand geweest. Nu is er een
opengereten wond en nu zullen de PvdA- en CDA-fractie het bloeden proberen
te stelpen. Dat zal wel lukken, maar er blijft altijd een litteken. De toekomstige
kiezers zullen spreken in 2011. Geloof me, de mensen zijn niet achterlijk.
Ik zal met een hele diarree aan moties komen. Ik zal eens kijken en uiteraard
overleggen met mijn fractie.
 Dan kom ik op het VWA-dierenartsensysteem. Hoe kan het? Toen ik op het
vwo zat, wilde ik met enkele mensen uit mijn klas dierenarts worden. Wij hadden
met een lootsysteem te maken. Je wordt vijf of zes jaar uitgeloot. Een meisje
dat nog nooit een konijn in haar handen had gehad, wordt in één
keer ingeloot, maar stopt na een jaar omdat het eerste jaar te natuurkundig
is. Ga daar wat aan doen, want dan hebben wij voldoende dierenartsen. Er zijn
zo veel mensen die dierenarts willen worden, maar het wordt hun onmogelijk
gemaakt. En nu moeten wij artsen uit Tsjechië gaan halen? Die mensen
hebben het referentiekader van dierenwelzijn van een koelkast. Vergeet het
maar. Er wordt niets uit Tsjechië gehaald. Wij leiden hier onze eigen
dierenartsen op. Laten wij niet afbreken wat wij hebben opgebouwd met z’n
allen.
 Ik wil nog een opmerking maken. De minister heeft mij op een gevoelig
punt geraakt. Bij sociaal-maatschappelijke problemen bij boeren moet je helpen.
Dat heb ik al meerdere malen gezegd. Als de vrouw van een boer overlijdt,
gaat hij zichzelf en zijn dieren verwaarlozen. Voor zulke mensen moet een
hulptraject komen. Die mensen moet je natuurlijk niet de gevangenis injagen,
maar wel een levenslang verbod op het houden van dieren geven. Dat verbetert
namelijk niet. Als het eenmaal is gebeurd, moeten zij toch een levenslang
verbod op het houden van dieren krijgen, maar uiteraard moet er voor die mensen
een ander traject worden ingezet. Laat dat duidelijk zijn.
 
 Minister Verburg: Voorzitter. Ik neem de mededeling
van de heren Atsma en Waalkens over de werkgelegenheid in Limburg voor kennisgeving
aan.
 Mevrouw Thieme vraagt of een veehouder verplicht is om voor een doodziek
dier een veearts te roepen. Het antwoord is «ja». Dat doen boeren
ook gewoon. Als een dier ziek is, roep je daar normaal gesproken een veearts bij omdat je wilt dat je dieren weer gezond worden. Het is een tamelijk
abstracte casus. Het is inderdaad zo dat artikel 36 en 37 van de GWWD daar
het nodige over zeggen.
 Ik moet wat helderheid aan mevrouw Thieme geven over de «nieuwe
VWA». Wij hebben al eerder in het traject nagedacht over de vraag hoe
die nieuwe organisatie moest gaan heten. Er is een onderzoek naar gedaan,
ook een cliëntenonderzoek, en daar is dit uitgekomen. Dat betekent dat
wij als werktitel het onderscheid moeten maken tussen de «VWA»
en de «nieuwe VWA». Na de fusie zal het woordje «nieuwe»
er weer vanaf gaan, Je moet echter even een onderscheid kunnen maken in wat
je bedoelt.
 Mevrouw Van Velzen heeft het nogmaals over Ierland en de biggen gehad.
Ik zal bekijken wat wij van Ierland kunnen leren over biggensterfte en over
wat ze daar anders en wellicht beter doen. Ik zal ze er gelijk van proberen
te overtuigen dat zij het Verdrag van Lissabon zouden moeten tekenen.
 Dan kom ik op de situatie in Someren. Die kadavers moesten opgeruimd worden.
Wat wij hebben meegemaakt was een bijzonder wrang spelletje over de vraag
wie dat zou moeten doen. Ik heb op enig moment de opdracht tot opruimen gegeven.
Ik vind het ook mijn verantwoordelijkheid om door te pakken. Dat neemt niet
weg dat ik via de AID de kosten voor het opruimen van de kadavers bij de boer
verhaal en dat daar ook nog een sanctie op volgt. En die sanctie is niet kinderachtig.
 Mevrouw Snijder, ik noem het «Noordelijk Steunpunt». Ik denk
dat ik dat gewoon doe. Voor je het weet hebben wij weer allerlei begripsverwarringen.
U weet wat wij daar gaan doen, want ik heb daar een toezegging over gedaan.
Dat is het dan.
 Het verbaast me dat mevrouw Snijder schrikt van de overhead van de VWA.
Ik geef aan dat ik daar 30% vanaf haal. We gaan voor slank, efficiënt
en effectief. Dat wordt een nieuwe organisatie. Als die functioneert en als
dan blijkt dat dit met nog minder mensen kan, zullen wij dat zeker niet laten.
Ik vind dit voor de komende tijd een majeure stap en ik vind dat wij het hier
voorlopig mee moeten doen. Wij moeten zorgen dat die organisatie op poten
komt, dat zij gaat draaien en dat alle mensen in die organisatie met veel
plezier en motivatie het belangrijke werk doen dat hen wacht.
 De heer Waalkens vroeg of het bureau Risicobeoordeling onafhankelijk blijft
in de nieuwe VWA. Dat blijft het inderdaad. Hij moet zich even dat organogram
voor de geest halen. Daar staat het in. Ik zet er een dikke streep onder en
een uitroepteken achter. Dat bureau moet gewoon onafhankelijk blijven opereren.
 De heer Graus heeft het gehad over de veterinairen. Met zijn laatste punt
over boeren met problemen ben ik het van harte eens. Als je zoiets op een
bedrijf aantreft, is dat verschrikkelijk. Zoiets komt enorm binnen bij de
AID’ers. Daar is een drama aan de hand. Dat moet je je goed realiseren.
Zoiets gaat een AID’er ook niet in de koude kleren zitten. Op die bedrijven
is sociaaleconomische ondersteuning nodig. Dat is de reden waarom wij in 2007
met een project zijn gestart om te bekijken of wij in dat soort situaties
de gemeentelijke sociale dienst kunnen inschakelen. Het is natuurlijk ondoenlijk
om de AID ook die begeleiding van mensen te laten doen. Er is ook nadere hulp
nodig voor de mensen die het betreft. Dat neemt niet weg dat de handhaving
plaats moet vinden en dat herhaling moet worden voorkomen. Mensen moeten ook
weer een beetje recht op de benen komen te staan.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Ik zou graag een
keer concreet willen horen welke sancties de minister oplegt. Op mijn vraag
over de levende dieren heeft zij geen antwoord gegeven. Over de boer in Someren
zegt zij dat de sanctie niet kinderachtig was. Ik snap dat het om privacygevoelige
zaken gaat, maar misschien kan de minister ons een keer vertrouwelijk informeren over de manier waarop dat werkt. Dan kan zij mijn vertrouwen
winnen.
 
 Minister Verburg: Ik heb gezegd dat wij in
2009 een overzicht hebben gegeven van de sancties over 2008, voor zover mogelijk.
Het gaat dan om de bestuurlijke poot. Het strafrechtelijke deel is in handen
van het OM. Daarover kan ik niets toezeggen en daar wil ik ook geen verwachtingen
over wekken. Ik heb aangegeven dat ik bereid ben om in 2010 opnieuw te doen
wat ik in 2008 heb gedaan, maar dan voor 2009.
 
 De heer Graus (PVV): Ik begrijp dat Justitie
en BZK hiermee te maken hebben. Maar het blijkt dat mensen met sociaal-maatschappelijke
problemen na een paar maanden weer hun vee verwaarlozen. Ik wil wel graag
dat de dieren in beslag worden genomen en dat die in veiligheid worden gebracht.
Dat kan de AID wel.
 
 Minister Verburg: Dat doet de AID ook. Hij
heeft een vrij sterke instructie op dit punt en beoordeelt dat. De AID geeft
een waarschuwing waar nodig en neemt dieren in beslag als dat onvermijdelijk
is. Het is nogal wat als je dat doet. Bij het in beslag nemen van dieren moet
zorgvuldig gehandeld en opgetreden worden. Als het echter nodig is, doet de
AID dat zeker.
 
 De voorzitter: Ik zal namens de commissie
een VAO aanvragen.
 Toezeggingen
 – De minister zal voor de behandeling van de LNV-begroting 2010
een brief aan de Kamer sturen over verbeterstappen van de sector om biggensterfte
terug te dringen.
 – De minister zal met Rendac sluitende afspraken maken over het
aanbieden van levende dieren voor destructie. Relevante informatie hierover
zal aan de Kamer worden gestuurd.
 – De minister zal de resultaten van de beleidsmatige evaluatie naar
de openbaarmaking van controlegegevens vóór de behandeling van
de LNV-begroting 2010 aan de Kamer sturen.
 – Het rapport van Ernst & Young over het nieuwe kwaliteitsstelsel
voor verzamelplaatsen zal aan de Kamer worden gezonden.
 – De minister zal in 2010 de Kamer de beschikbaar te stellen informatie
verstrekken over sancties et cetera ten aanzien van diertransporten voor het
jaar 2009.
 
 De heer Graus (PVV): Ik zag aan de non-verbale
communicatie van de minister dat zij mijn moties gaat uitvoeren.
 
 De heer Waalkens (PvdA): Zegt de minister
ook toe dat zij zich in het kabinet sterk zal maken voor de werkgelegenheid?
 
 Minister Verburg: Ja, die hoort erbij.
 
 De voorzitter: Wordt de Kamer daarover geïnformeerd?
 
 Minister Verburg: Daartoe ben ik graag bereid.
 
 De voorzitter: Dan is het een toezegging aan
de commissie.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Ik heb ook gehoord
dat de minister zal bekijken wat de sector in Ierland anders doet waardoor
de biggensterfte lager is. Daarover zou zij aan de Kamer rapporteren.
 
 De voorzitter: Haar antwoord was geen toezegging
aan de commissie. 
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Dat lijkt mij wel.
Aan wie anders?
 
 De voorzitter: Ik zal u een keer uitleggen
wat toezeggingen zijn en wat wij daar wel of niet toe rekenen.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Mag ik dan alsnog
aan de minister vragen of dit een toezegging is? Wij moeten hier geen stelletje
bureaucraten worden. De minister heeft het toegezegd dus wilt u het alstublieft
noteren?
 
 De voorzitter: Daar wil ik even serieus op
ingaan. De toezeggingen van de minister aan de Kamer zijn heel serieuze afspraken.
Daar luisteren de griffier en de voorzitter heel duidelijk naar. Zoals de
minister antwoordde, is het niet formeel een toezegging. Ik zou ook wel twee
of drie A4-tjes vol toezeggingen willen.
 
 Mevrouw Van Velzen (SP): Dan vraag ik aan
de minister of zij dit alsnog wil toezeggen. Ik heb haar zo begrepen. Kan
zij dit bevestigen?
 
 Minister Verburg: Ik zal bij de brief over
de biggensterfte ook nagaan of– en zo ja, wat – wij van Ierland
zouden kunnen leren.
 
 De voorzitter: Dank u wel. Er is een hele
reeks toezeggingen. Ik dank iedereen voor zijn aanwezigheid en sluit dit algemeen
overleg.
 
 
 
 Samenstelling:
 Leden: Van der Vlies (SGP), ondervoorzitter, Schreijer-Pierik (CDA), Atsma
(CDA), voorzitter, Poppe (SP), Waalkens (PvdA), Snijder-Hazelhoff (VVD), Jager
(CDA), Ormel (CDA), Koopmans (CDA), Van der Ham (D66), Van Velzen (SP), Samsom
(PvdA), Van Dijken (PvdA), Neppérus (VVD), Jansen (SP), Jacobi (PvdA),
Cramer (ChristenUnie), Koppejan (CDA), Graus (PVV), Zijlstra (VVD), Thieme
(PvdD), Dibi (GroenLinks), Polderman (SP), Elias (VVD) en Linhard (PvdA).
 Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Mastwijk (CDA), Ten Hoopen (CDA), Luijben
(SP), Tang (PvdA), Boekestijn (VVD), Bilder (CDA), Biskop (CDA), Pieper (CDA),
Koşer Kaya (D66), Van Leeuwen (SP), Eijsink (PvdA), Depla (PvdA), Van
Baalen (VVD), Kant (SP), Blom (PvdA), Ortega-Martijn (ChristenUnie), Van Heugten
(CDA), Brinkman (PVV), Ten Broeke (VVD), Ouwehand (PvdD), Vendrik (GroenLinks),
Lempens (SP), Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD) en Van Dam (PvdA).
 
 
 Samenstelling:
 Leden: Van Beek (VVD), Halsema (GroenLinks), Van der Staaij (SGP), De
Pater-van der Meer (CDA), Van Bochove (CDA), Gerkens (SP), Sterk (CDA), Leerdam
(PvdA), voorzitter, De Krom (VVD), ondervoorzitter, Griffith (VVD), Boelhouwer
(PvdA), Irrgang (SP), Kalma (PvdA), Schinkelshoek (CDA), Van der Burg (VVD),
Brinkman (PVV), Pechtold (D66), Van Raak (SP), Thieme (PvdD), Kuiken (PvdA),
Leijten (SP), Heijnen (PvdA), Bilder (CDA) en Anker (ChristenUnie).
 Plv. leden: Teeven (VVD), Heemelaar (GroenLinks), Van der Vlies (SGP),
Van de Camp (CDA), Smilde (CDA), Polderman (SP), Spies (CDA), Wolbert (PvdA),
Aptroot (VVD), Zijlstra (VVD), Vermeij (PvdA), Van Gerven (SP), Heerts (PvdA), Çörüz
(CDA), Remkes (VVD), De Roon (PVV), Van der Ham (D66), Van Bommel (SP), Ouwehand
(PvdD), Timmer (PvdA), De Wit (SP), Kraneveldt-van der Veen (PvdA), Van Haersma
Buma (CDA), Cramer (ChristenUnie) en Knops (CDA).
 
 
 Samenstelling:
 Leden: Van der Vlies (SGP), Kant (SP), Snijder-Hazelhoff (VVD), Ferrier
(CDA), ondervoorzitter, Joldersma (CDA), Jan de Vries (CDA), Smeets (PvdA),
voorzitter, Van Miltenburg (VVD), Schippers (VVD), Smilde (CDA), Timmer (PvdA),
Koşer Kaya (D66), Willemse-van der Ploeg (CDA), Van der Veen (PvdA),
Schermers (CDA), Van Gerven (SP), Wolbert (PvdA), Zijlstra (VVD), Ouwehand
(PvdD), Agema (PVV), Leijten (SP), Bouwmeester (PvdA), Wiegman-van Meppelen
Scheppink (ChristenUnie), Sap (GroenLinks) en De Roos-Consemulder (SP).
 Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Van Velzen (SP), Neppérus (VVD),
Atsma (CDA), Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA), Ormel (CDA), Van Dijken (PvdA),
Verdonk (Verdonk), Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD), Vietsch (CDA),
Arib (PvdA), Van der Ham (D66), Uitslag (CDA), Gill’ard (PvdA), Omtzigt
(CDA), Langkamp (SP), Vermeij (PvdA), De Krom (VVD), Thieme (PvdD), Bosma
(PVV), Luijben (SP), Heerts (PvdA), Ortega-Martijn (ChristenUnie), Halsema
(GroenLinks) en De Wit (SP).