Terrorismebestrijding; Brief ministers over persoonsgerichte aanpak
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29754, nr. 104

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

31-08-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

29754 nr. 104

22-08-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Aanleiding2. Algemeen3. Noodzaak tot aanwenden van de persoongerichte
aanpak4. Persoonsgerichte aanpak vrijheidsinperkend?5. Rechtsstatelijke randvoorwaarden5.1. Algemeen5.2. Wettelijke grondslagOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29754Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 30977Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 25 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 754Terrorismebestrijding30 977AIVDnr. 104BRIEF VAN DE MINISTERS VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN KONINKRIJKSRELATIES
EN VAN JUSTITIEAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 22 augustus 20071. AanleidingIn de brief van 10 april jl. (Kamerstuk 29 924/29 754,
nr. 16) waarmee het rapport van de Commissie van Toezicht betreffende
de inlichtingen- en veiligheidsdiensten over de Contra Terrorisme Infobox
aan uw Kamer werd aangeboden, zegde de Minister van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties toe u nader te zullen informeren over de persoonsgerichte
aanpak. Dit is deels gebeurd in de zesde voortgangsrapportage terrorismebestrijding
van 4 juni 2007 (Kamerstuk 29 754, nr. 100). Daarnaast hebben
wij daarin uw Kamer toegezegd nog een separate brief te sturen met betrekking
tot de juridische basis, de verantwoordelijkheid en het gezag inzake de persoonsgerichte
aanpak, ter volledige invulling aan genoemde toezegging1. Deze brief strekt daartoe.2. AlgemeenIn vorige brieven en in de genoemde voortgangsrapportage zijn wij uitvoerig
ingegaan op de persoonsgerichte aanpak. Deze aanpak bestaat feitelijk uit
optreden zoals dat gebeurt in het kader van de reguliere openbare orde- en
surveillancetaak van de politie, met dien verstande dat zij is gericht op
een specifieke categorie personen, namelijk hen van wie een terroristische
dreiging uitgaat. Doel van de inzet van de reguliere openbare orde- en surveillancetaak
in dit specifieke kader is om de betrokkene duidelijk te maken dat hij gedurende
die inzet onderwerp is van preventief overheidsoptreden. Hiermee wordt beoogd
bij te dragen aan het voorkomen dat deze persoon een bruikbare partner kan
zijn in terroristische activiteiten.3. Noodzaak tot aanwenden van de persoongerichte
aanpakHet kabinet ziet zich genoodzaakt de reguliere openbare orde- en surveillancetaak
ook specifiek te laten uitoefenen met het oog op bovenbedoelde doelgroep.
Immers, de overheid heeft bij uitstek in het kader van terrorismebestrijding
de plicht om de veiligheid van haar burgers te waarborgen en aldus ook om
in een vroegtijdig stadium preventief op te treden. In het kabinetsstandpunt
over het ROB-advies «Tussen oorlog en vrede. Kader voor een balans tussen
vrijheidrechten en veiligheid» gaat het kabinet uitgebreid in op deze
plicht van de overheid, alsmede de (internationaal-) grondrechtelijke basis
en inkadering daarvan1.4. Persoonsgerichte aanpak vrijheidsinperkend?De openbare orde- en surveillancetaak, en daarmee de persoonsgerichte
aanpak, kan een inperking opleveren van de persoonlijke levensfeer van betrokkene(n),
afhankelijk van de aard, duur en eventuele samenhang of cumulatie ervan. Van
een vrijheidsinperking hoeft aldus niet altijd en per definitie sprake te
zijn. In dit verband wijzen wij op de jurisprudentie van de Hoge Raad inzake
de inzet van het middel van niet-stelselmatige observatie ter strafrechtelijke
handhaving. Daaruit blijkt dat observatie niet per definitie een inbreuk maakt
op de persoonlijke levenssfeer van de betrokkene(n), maar dat daarbij gekeken
zal moeten worden naar de duur, frequentie, plaats(en), methode, doel en overlast
(in de zin van indringendheid) van de observatie en – voor wat betreft
de vraag of voortduring van de observaties gerechtvaardigd is – de graad
van verdenking. Observaties met technische hulpmiddelen als camera’s,
met een hoge frequentie en voor een aanzienlijke periode, leverden geen inperking van het recht op persoonlijke levenssfeer
op, omdat zij slechts betrekking hadden op hetgeen in het openbaar plaatsvond2; zij kunnen zeker op voorhand niet als een inperking
van de privé-sfeer worden beschouwd. Artikel 2 Politiewet 1993 en de
jurisprudentie van de Hoge Raad terzake komen erop neer dat in het openbaar
verrichte observaties alleen dan een inmenging in het in artikel 10 van de
Grondwet en artikel 8 van het EVRM neergelegde recht op privacy opleveren,
indien zij betrekking hebben op situaties waarin, naar moet worden aangenomen,
de betrokkenen onbevangen zichzelf kunnen zijn. Ingeval van een dergelijke
inmenging sprake is, dient sprake te zijn van een specifiek formeel wettelijke
grondslag voor het optreden. Wij komen daar hierna op terug bij «wettelijke
grondslag».Hoewel de persoonsgerichte aanpak niet per definitie een inbreuk hoeft
op te leveren van de persoonlijke levensfeer, kan zij dat tegen voormelde
achtergrond wel opleveren3. Dit inperkende karakter
wordt bevestigd door de jurisprudentie inzake persoonsgerichte aanpak. Met
betrekking tot de persoongerichte aanpak zijn twee rechterlijke uitspraken
gedaan4; in beide gevallen kwalificeert de rechter
de betreffende aanpak als een inbreuk op de persoonlijke levenssfeer. In één
geval betrof de aanpak onder andere het driemaal daags voor het huis rijden
en kort blijven staan, in het andere geval daarnaast ook uit het opbellen
van en het aanbellen bij de betrokkene.5. Rechtsstatelijke randvoorwaarden5.1. AlgemeenZodra de openbare orde- en surveillancetaak en aldus de persoonsgerichte
aanpak vrijheidsinperkend is, geldt voor de toelaatbaarheid ervan dat voldaan
moet zijn aan de vereisten van artikel 10 Grondwet en 8 EVRM. Behalve een
wettelijke grondslag, dient er een legitiem doel te zijn en moet de maatregel
noodzakelijk zijn in een democratische samenleving, dat wil zeggen
dat de aard en indringendheid van de maatregel in verhouding staat tot het
ermee beoogde doel (proportionaliteit) en dat er ook geen andere lichtere
maatregel denkbaar is om dat doel te bereiken (subsidiariteit). In dit kader
is van belang dat de maatregel effectief is. Wat betreft het legitieme doel
van de inmenging in de privésfeer bij het politieoptreden geldt dat
het optreden van de politie verschillende in artikel 8, tweede lid, EVRM aangeduide
legitieme doelen dient, te weten de nationale veiligheid, openbare veiligheid,
het voorkomen van wanordelijkheden en strafbare feiten en de bescherming van
de rechten en vrijheden van anderen.5.2. Wettelijke grondslagIn de eerste plaats zal er een voldoende specifieke wettelijke basis aanwezig
moeten zijn. Volgens het EVRM moet die basis zodanig kenbaar en voorzienbaar
zijn dat betrokkenen hun gedrag daarop kunnen afstemmen. Het EHRM heeft evenwel
ook erkend dat het voor het nationale recht vrijwel ondoenlijk is voor ieder
concreet geval de norm zo precies te formuleren dat deze geheel is toegesneden
op het betreffende geval. Daarom is het onvermijdelijk dat het nationale recht
een zekere discretionaire bevoegdheid overlaat aan de rechter of de uitvoerende
macht1.De persoonsgerichte aanpak vindt plaats op basis van artikel 2 van de
Politiewet 1993, in het kader van de openbare ordetaak van de politie. Op
grond van artikel 12 van de Politiewet 1993 juncto artikel 172 van de Gemeentewet
wordt deze taak uitgevoerd onder verantwoordelijkheid en gezag van de burgemeester.
Diens bevoegdheid tot handhaving van de openbare orde strekt zich uit tot
zowel de daadwerkelijke voorkoming van zich concreet voordoende of dreigende
verstoringen van de openbare orde, alsook de algemene bestuurlijke voorkoming
van strafbare feiten die invloed hebben op de orde en rust in de gemeentelijke
samenleving2  3.De ordehandhavingbevoegdheid van de burgemeester omvat derhalve meer dan
alleen het voorkomen van acute wanordelijkheden in de openbare ruimte: ook
het uitoefenen van toezicht of controle – bijvoorbeeld in de vorm van
politiesurveillance – ter voorkoming van ordeverstorende strafbare feiten
in een situatie waarin dergelijke feiten nog niet direct op het punt staan
daadwerkelijk te gebeuren, hoort daartoe.Gelet op de aard van de persoonsgerichte aanpak, het hiervoor weergegeven
toetsingskader en de strekking van de kort gedinguitspraken, mede bezien in
het licht van de hiervoor genoemde Hoge Raad jurisprudentie met betrekking
tot observatie, achten wij de artikelen 2 en 12 van de Politiewet 1993 juncto
artikel 172 van de Gemeentewet in samenhang voldoende wettelijke grondslag
voor de lichte voorzieningen die slechts een geringe inperking opleveren van
de persoonlijke vrijheidssfeer van betrokkene zoals het surveilleren door
de straat, al of niet gepaard met het gedurende korte tijd stilstaan voor
de woning waarin betrokkene woont. Deze mening zijn wij ook toegedaan voor
overige maatregelen van lichte aard die ook buiten het kader van de persoonsgerichte
aanpak behoren tot de standaard handhavingstaak van de politie in het kader
van artikel 2 van de Politiewet, zoals het aanspreken van de betrokkene en
het uitvoeren van standaardcontroles. Maatregelen buiten dit pakket zijn tot
op heden niet in de praktijk ingezet.Vanaf het moment dat een maatregel wordt ingezet wordt deze permanent
gemonitord en periodiek geëvalueerd (tweewekelijks). Aan de hand hiervan
wordt een adequaat dossier gevormd, waarbij voortdurend onder meer de effectiviteit
en subsidiariteit van de maatregel beoordeeld wordt en tijdig besloten wordt
een andere maatregel in te zetten indien een maatregel niet (meer)
effectief dan wel met een lichtere maatregel kan worden volstaan dan wel de
maatregel te beëindigen.Voor het eventueel toepassen van meer indringende maatregelen zou een
aanvullende meer specifieke wettelijke grondslag noodzakelijk zijn. Hiervan
zou bijvoorbeeld sprake zijn bij een frequente gerichte inzet gedurende een
langere periode en ingeval van samenstel van – elk op zich genomen –
lichte maatregelen, die gezamenlijk eveneens zijn aan te merken als zodanig
ingrijpend dat iemand niet meer ongedwongen zichzelf kan zijn (vgl. HR jurisprudentie
hierboven). Over om welk samenstel van maatregelen en om welke maximale tijdsduur
van de verschillende maatregelen het gaat, kan in algemene zin geen uitspraak
worden gedaan. Altijd dient door het bevoegd gezag de afweging te worden gemaakt
of door de toegepaste (duur van de) beoogde methode, in combinatie met de
plaats, een ongerechtvaardigde inperking oplevert van de persoonlijke vrijheidssfeer
van betrokkene. Zodra dit het geval is, mag de beoogde methode op die manier
gedurende die periode niet worden toegepast.In juridische publicaties is kritiek geuit op de persoonsgerichte aanpak
in het kader van terrorismebestrijding. Deze kritiek, onder andere van De
Jong en Brouwer, is voornamelijk ingegeven door een ander beeld van hetgeen
de persoonsgerichte aanpak inhoudt dan dat er feitelijk plaatsvindt en dan
waaraan op dit moment vanuit de praktijk de behoefte bestaat als instrument.
De Jong1 refereert aan door onze ambtsvoorgangers
aan uw Kamer gezonden omschrijvingen van hetgeen de persoonsgerichte aanpak
inhoudt, en stelt dat betrokkene «opzichtig» in de gaten wordt
gehouden, en dat werk, school of buren worden benaderd. Zij stelt dat meerdere
vormen van persoonsgericht verstoren mogelijk zijn. In de minst ingrijpende
vorm is het een vorm van surveillance, in het uiterste geval doet het bijna
denken aan stalking door de politie, zo stelt zij. Echter, van «stalking»
is in de praktijk geen sprake noch is er de behoefte om deze varianten te
gaan inzetten en derhalve ten behoeve hiervan een specifieke wettelijke basis
te creëren.Nederland wordt al enige tijd geconfronteerd met een reële dreiging
van terrorisme. Op allerlei terreinen wordt het mogelijke gedaan deze dreiging
af te wenden. Dit houdt onder andere in dat gepoogd wordt om in een zo vroeg
mogelijk stadium signalen en aanwijzingen op te vangen over de mogelijke voorbereiding
van terroristische activiteiten. Daarbij zal het veelal in eerste instantie
gaan om vermoedens die vanwege de mogelijke gevolgen, niet terzijde geschoven
mogen worden, maar die ook nog niet hoeven te wijzen op daadwerkelijke betrokkenheid
bij dergelijke activiteiten. Bepaalde gedragingen kunnen in onderlinge samenhang
een dergelijk vermoeden doen rijzen. Daarbij kan van overheidswege op verschillende
wijze worden gereageerd; variërend van strafrechtelijk optreden tegen
de betrokken personen tot bestuursrechtelijk of feitelijk onmogelijk maken
van de activiteiten. De bevoegdheden van de betrokken overheden zijn in de
afgelopen tijd steeds verder uitgebreid om dit vroege handelen mogelijk te
maken. Te denken valt aan het reeds in geval van aanwijzingen van voorbereidingen
van een terroristisch misdrijf strafvorderlijke maatregelen te kunnen treffen.
Daarnaast voorziet het wetsvoorstel Bestuurlijke maatregelen Nationale veiligheid2 in bevoegdheden een omgevingsverbod, een meldingsplicht
of een omgangsverbod op te leggen aan personen die in verband kunnen worden
gebracht met terroristische activiteiten3. Deze
bevoegdheden maken dat er nu nog maar zeer zelden gebruik gemaakt wordt van
de persoongerichte aanpak en dat waar deze wordt ingezet er een «lichte
variant» wordt gekozen. De bestaande praktijk achten wij derhalve verenigbaar
met de eisen die hieraan worden gesteld gelet op het EVRM en de Grondwet.Er is gelet op de mogelijkheden die de overheid al ter beschikking staan
om te handelen in het geval van signalen van mogelijke voorbereidingen van
terrorisme, geen behoefte aan een aanvullende wettelijke basis voor denkbare
verdergaande varianten op de ingezette persoonsgerichte aanpak.De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,G. ter HorstDe minister van Justitie,E. M. H. Hirsch BallinXNoot1Kamerstukken II, 2006–07, 29 754, nr. 100, p. 8.XNoot1Kamerstukken II, 2006–07, 30 800 VII, nr. 53, p. 3.XNoot2Van observaties die geen inbreuk op dat recht opleverden – omdat
zij slechts betrekking hadden op hetgeen in het openbaar plaatsvond –,
is sprake in HR 14 oktober 1986, NJ 1988, 511, m.nt. ThWvV (’s nachts
observeren van een op straat geparkeerde auto); HR 8 juli 1992, DD 93036
(observatie op station); HR 6 juni 1995, DD 95384 (videocamera’s
buiten garagebox); HR 13 juni 1995, NJ 1995, 684, (videocamera bij garageboxen);
HR 19 mei 1998, nr. 107295 (videocamera’s; geen opnames waarbij
zicht was op hetgeen zich in de woningen afspeelde) en HR 25 januari
2000, NJ 2000, 279 (videocamera’s op een bedrijventerrein).XNoot3Vgl. de brief van 10 april jl. van de minister van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties terzake.XNoot4LJN AU 7314 en LJN AV 4173 (beide in kort geding).XNoot1Zie o.m. EHRM, 23 september 1998, McLeod – het Verenigd Koninkrijk,
Reports 1998-VII en EHRM, 25 maart 1983, Silver e.a. – het Verenigd
Koninkrijk, Serie A-61.XNoot2Kamerstukken II, 19 403, nr. 16 (Nota n.a.v. Eindverslag), p. 38.XNoot3Indien het politieoptreden geschiedt ter daadwerkelijke voorkoming van
concrete strafbare feiten, gebeurt dat in het kader van de strafrechtelijke
handhaving van de rechtsorde en valt dit optreden onder het gezag van de officier
van justitie.XNoot1De Jong, preadvies VAR-reeks 138, Bestuursrechtelijke aanpak van criminaliteit
en terrorisme, «de burgemeester als misdaadbestrijder: reddingsboei
of dwaallicht?»XNoot2Kamerstukken EK, 2006/07, nr. 30 566 A.XNoot3Het wetsvoorstel ligt momenteel voor aan de Eerste Kamer, EK 2006–2007,
30 566. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29754-104.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl