Wijz. Wet van 12 december 1991 tot wijziging van het fiscale regime voor onderhoudsvoorzieningen en spaarvormen; Verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 19961997-24677, nr. 81b

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

10-12-1996

Eerste Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

24677 nr. 81b

05-12-1996

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24677Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 24 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 677Wijziging van de Wet van 12 december 1991 tot wijziging van het fiscale
regime voor onderhoudsvoorzieningen en spaarvormen alsmede van het fiscale
regime voor verzekeraars en directiepensioenlichamennr. 81bVERSLAG VAN DE VASTE COMMISSIE VOOR FINANCIËN1Vastgesteld 5 december 1996De memorie van antwoord gaf de leden van de CDA-fractie aanleiding
tot het maken van de volgende opmerkingen en het stellen van de volgende vragen.In de memorie van antwoord rechtvaardigt de staatssecretaris de terugwerkende
kracht van het wetsvoorstel omdat er (a) sprake is van een «evidente
omissie», waarmee (b) een aanzienlijk financieel belang is gemoeid.
Een evidente omissie is een nalatigheid die «zonneklaar» (Van
Dale) is. De staatssecretaris erkent echter in feite dat er geen sprake is
van een evidente omissie als hij stelt dat er bij het ministerie van Financiën
eerst geleidelijk aan twijfel is ontstaan of de veronderstelling dat zich
een onbedoeld nadeel voor belastingplichtigen zou voordoen wel berust op een
juiste interpretatie van het genoemde artikel 9a van de Wet op de inkomstenbelasting
1964. De staatssecretaris versterkt nog dit beeld door te stellen dat «achteraf»
het inzicht is ontstaan dat de toezegging niet nodig was om een nadeel weg
te nemen, etc. terwijl naar zijn eigen zeggen de voorbereiding van fiscale
wetgeving zo zorgvuldig mogelijk en weloverwogen geschiedt.Indien de fiscus met het op het ministerie van Financiën aanwezige
fiscaal talent en de vroegtijdige signalen uit de fiscale literatuur en de
Tweede Kamer eerst achteraf het licht ziet, kan toch moeilijk van de gewone
burger worden verwacht dat hij zich vanaf het begin evident bewust had moeten
zijn van het niet beoogde effect.De leden van de CDA-fractie hadden node een antwoord gemist op de opmerking
van de zijde van de leden van de PvdA-fractie dat het betreurenswaardig en
bijna onbegrijpelijk is dat de burger wel geacht wordt op zijn klompen aan
te voelen dat er een fout is gemaakt door de wetgever en de wetgever zelf
niet.Deze leden waren de mening toegedaan dat het feit dat naar het oordeel
van de staatssecretaris achteraf is gebleken dat er ook nog sprake was van
een onbedoeld fiscaal voordeel, op zich geen rechtvaardigheidsgrond is voor
reparatie met terugwerkende kracht. Evenmin is de tweede pijler (aanzienlijk
financieel belang) op zich een rechtvaardiging voor reparatie met terugwerkende
kracht. Dit zou immers de rechtszekerheid van de burger per definitie
(om met de leden van de PvdA-fractie te spreken) aantasten. Terzake van de omvang van het budgettaire belang verschilden de leden
hier aan het woord van mening met de staatssecretaris. De staatssecretaris
merkt op dat zonder terugwerkende kracht in de situatie waarin de pensioenverplichtingen
vóór 1997 zijn overgedragen of als gevolg van sterfte zijn vrijgevallen
en in situaties waarin men zich bij een verplichting met een open indexatie
op de toezegging beroept terwijl aan het einde van het boekjaar wordt overgegaan
naar een rekenrente van 4%, het onbedoelde voordeel volledig tot uiting zou
komen in de fiscale winst van de jaren vóór 1997.Deze leden waren van mening dat alleen (zoals reeds gesteld) bij overlijden
vóór de statistische overlijdensdatum het pensioenlichaam slechts
geacht kan worden sterftewinst te maken, waarvan statistisch slechts in een
beperkt aantal gevallen sprake zal zijn (de periode 1991–1994).Deze leden verwezen in dit verband naar de analyse in Fiscaal up to Date
van 25 juli 1996 (96–1611) over de nota naar aanleiding van het verslag
(Kamerstukken Tweede Kamer 24 677, nr. 5) en het eerdere commentaar onder
95–1594. Zou de staatssecretaris specifiek kunnen reageren op de stellingname
in deze artikelen en met name ook op de passage «het in de nota vervatte
bedrag van NLG 100 000,– «onbedoelde aftrek» is het
(gemiddelde) verschil tussen de twee balanswaarderingen (met 8% resp. 4 %
rekenrente) per 1 januari 1992, en daarover heeft de staatssecretaris zonder
meer het 35%-tarief van de vennootschapsbelasting toegepast».Nu de staatssecretaris de grootte van het financieel belang tot één
van de pijlers voor de terugwerkende kracht maakt, en er een vrij fundamenteel
verschil van mening lijkt te bestaan over de omvang daarvan, zouden deze leden
het advies van een onafhankelijk actuarieel bureau op prijs stellen. Is de
staatssecretaris bereid een dergelijk advies in te winnen (mede in aanmerking
genomen dat dit wetsvoorstel niet vóór het eind van dit jaar
nog moet worden aangenomen)?In het artikel van Mr. S.H. Harkema in Fiscaal Weekblad FED van 22 augustus
1996 is met betrekking tot het budgettaire belang een opmerking gemaakt over
het aantal pensioenlichamen en over de belaste winsten van deze lichamen,
die van de regeling gebruik zouden hebben kunnen maken. Blijkens de memorie
van toelichting bij wetsvoorstel 21 198 (Brede Herwaardering II) zouden
met de invoering van het wetsvoorstel circa 10 000 pensioenlichamen in
de heffing worden betrokken en zou de opbrengst van het in de belastingheffing
betrekken van de directiepensioenlichamen 25 miljoen gulden op jaarbasis opleveren.
Uit de memorie van antwoord bij het onderhavige wetsvoorstel blijkt echter
dat geen relatie mag worden gelegd tussen de structurele opbrengst die bij
de Brede Herwaardering is geraamd voor het in de belastingheffing betrekken
van de directiepensioenlichamen en het budgettaire belang van het onderhavige
wetsvoorstel. De structurele opbrengst die bij de Brede Herwaardering is geraamd
zou uitgaan van de opbrengst terzake van met name sterftewinst. De leden hier
aan het woord hebben deze beperking in het wetsvoorstel Brede Herwaardering
echter niet kunnen lezen. Dit betekent derhalve dat het maximale budgettaire
belang op kasbasis gelijk is aan de indertijd geraamde opbrengst van 0 in
1992, 15 miljoen in 1993 en 26 miljoen in de volgende jaren. Terzake van het budgettaire belang verschilden deze leden van mening met
de staatssecretaris. De staatssecretaris merkt op dat zonder terugwerkende
kracht in de situatie waarin de pensioenverplichtingen vóór
1997 zijn overgedragen of als gevolg van sterfte zijn vrijgevallen en in situaties
waarin men zich bij een verplichting met een open indexatie op de toezegging
beroept terwijl aan het eind van het boekjaar wordt overgegaan naar een rekenrente
van 4%, het onbedoelde voordeel volledig tot uiting zou komen in de fiscale
winst van de jaren vóór 1997. Deze leden waren echter van mening
dat er dan alleen een fiscaal verlies zou optreden, waaraan men niets meer
heeft. Het pensioenlichaam kan immers een dergelijk verlies alleen benutten
indien het later zelfstandig winst maakt en de belanghebbenden dezelfde personen
zijn gebleven (verliesverrekening gaat verloren door de werking van artikel
20, vijfde lid Wet vennootschapsbelasting). De enige wijze waarop het door
het wetsvoorstel bestreden (waarderings)verlies tot een verrekening met winst
(en dus tot een budgettair nadeel) kan leiden, is door middel van verrekening
met sterftewinst. Het enkel maken van verliezen (door de waarderingsverschillen)
door de desbetreffende pensioenlichamen leidt niet tot een budgettaire derving
(eventuele positieve beleggingsresultaten niet meegerekend). Budgettaire derving
vindt echter pas plaats indien en zodra er (sterfte)winst optreedt. Pas dan
mist de schatkist de (vennootschaps)belasting die anders wel verschuldigd
zou zijn geweest. De terugwerkende kracht van het wetsvoorstel heeft dus uitsluitend
tot budgettair effect dat meer vennootschapsbelasting verschuldigd wordt (namelijk
35% over het waardeverschil) door die pensioenlichamen waarvan verzekerden
zijn overleden (en waarbij dus sterftewinsten zijn ontstaan) in de periode
tussen 1 januari 1992 en de datum van inwerkingtreding van de wet. Daarom
spreekt de staatssecretaris kennelijk over resultaat op transactiebasis. Dit
is zonder twijfel slechts een kleine fractie van het bedrag van 0,5 à
1 miljard dat de staatssecretaris heeft aangegeven.Bij de schatting van het budgettaire belang is tevens van belang hoeveel
pensioenlichamen door de Brede Herwaardering in de belastingheffing zijn betrokken.
Volgens het wetsvoorstel Brede Herwaardering ging het om 10 000 pensioenlichamen.
Bij de schatting van het budgettaire belang wordt uitgegaan van 25 000
pensioenlichamen. Nu is algemeen bekend dat, ten gevolge van de wetsvoorstellen
in het kader van de Brede Herwaardering te elfder ure nog een zeer groot aantal
pensioenlichamen is opgericht. Deze pensioenlichamen werden niet opgericht
om aan de heffing van vennootschapsbelasting te ontkomen. Het was immers bekend
dat directiepensioenlichamen in de belastingheffing zouden worden betrokken.
Het is dan ook niet aannemelijk dat met ingang van 1 januari 1992 25 000
pensioenlichamen in de belastingheffing werden betrokken, terwijl het er in
juni 1989 bij de indiening van het wetsvoorstel Brede Herwaardering slechts
10 000 waren.De staatssecretaris merkt op, dat er geen enkele grond is voor de stelling
dat het intrekken van de toezegging en de wettelijke bezegeling daarvan in
strijd zou zijn met de beginselen van behoorlijk bestuur. Het terugkomen op
een toezegging met terugwerkende kracht is echter ernstig en kent weinig of
geen precedenten. De staatssecretaris meent dat men zich in de praktijk beroept
op de toezegging in een situatie waarvoor deze nooit was bedoeld, te weten
de situatie van pensioenverplichtingen met open indexatie. Een dergelijke
bedoeling valt echter noch uit de wetgeschiedenis van de Brede Herwaardering,
noch uit de toezegging zelf te lezen. Voor de belastingplichtigen is één
en ander niet duidelijk geweest. Onder die omstandigheden kan er wel sprake
zijn van strijd met de beginselen van behoorlijk bestuur. Dit is met name
het geval omdat een nieuw element wordt geïntroduceerd dat
destijds bij de wetgever niet bekend was.De leden van de CDA-fractie zouden voorts opnieuw de samenhang tussen
de verplichtingen die de vennootschap of pensioeninstelling heeft aangegaan
en de financieringsovereenkomst met de werkgever aan de orde willen stellen,
zoals ook reeds door de Raad van State onder punt 1 van haar advies is gedaan.
Door de onderhavige wetgeving wordt fiscaal een bepaalde waardering afgedwongen
in de openingsbalans. Dit regardeert evenwel niet met de financieringsovereenkomst
tussen de werkgevers en pensioenlichamen. Naar het inzicht van deze leden
zal de werkgever verplicht zijn tot bijdrage ook in die gevallen waarin de
verplichting fiscaal reeds in de openingsbalans is verwerkt. De verplichting
is dan gepassiveerd in de periode dat van belastingplicht geen sprake was.
Het gevolg is dan dat fiscaal de bijdrage van de werkgever tot belastbare
winst leidt, ook als dit gebeurt ter voldoening aan de op de werkgever rustende
verplichting. Dit gevolg kan niet anders dan als onredelijk worden beschouwd.
De onderhavige reparatie heeft immers tot gevolg dat pensioenkosten in het
geheel niet ten laste van de fiscale winst gebracht kunnen worden. Hoe denkt
de staatssecretaris aan dit bezwaar tegemoet te komen? Illustreert dit niet
te meer dat in die gevallen terugwerkende kracht ontoelaatbaar moet zijn?In de memorie van antwoord komt in volle omvang boven water dat ook in
gevallen waarin sprake is van een open indexatie de onderhavige bepalingen
van toepassing zijn. In het wetsvoorstel inzake de Brede Herwaardering en
de toezeggingsresolutie is nimmer gesproken over de gevolgen van de open indexatie
voor de openingsbalans. De conclusie kan niet anders zijn dan dat hier iets
gerepareerd wordt dat men destijds (bij de Brede Herwaardering) niet voor
ogen heeft gestaan, althans niet heeft besproken. Het zou voor de hand liggen
dat, nu de open indexatie alsnog specifiek ten tonele wordt gevoerd, ten principale
in de Kamer aan de orde te stellen.In de memorie van antwoord merkt de staatssecretaris op dat in het artikel
van Mr. S. H. Harkema in het Fiscaal Weekblad FED geheel voorbij wordt gegaan
aan het feit dat men zich in de praktijk ook in geval van pensioenverplichtingen
met een open indexatie op de toezegging beroept. Voor alle duidelijkheid wijzen
de ondergetekenden er op dat deze opvatting niet door Harkema werd verkondigd
doch in het door hem aangehaalde artikel was vermeld.In antwoord op vragen van de leden van de CDA-fractie wat het budgettaire
effect zou zijn voor de resterende regeerperiode los van de terugwerkende
kracht van de maatregel, geeft de staatssecretaris een antwoord dat hen niet
geheel duidelijk is. Zonder terugwerkende kracht zal in de situatie waarin
de pensioenverplichtingen voor 1997 zijn overgedragen of als gevolg van sterfte
zijn vrijgevallen, het onbedoelde voordeel volledig tot uiting komen in de
fiscale winst van de jaren voor 1997. Dit is deze leden duidelijk. De staatssecretaris
gaat er echter eveneens van uit dat aan het einde van het boekjaar wordt overgegaan
naar een rekenrente van 4%. Dit was de leden hier aan het woord niet duidelijk.
Het is toch in strijd met goed koopmansgebruik dat wanneer op de openingsbalans
van het pensioenlichaam op 1 januari 1992 een pensioenverplichting wordt opgenomen
met een rekenrente van 8% deze aan het eind van het jaar op te nemen met een
rekenrente van 4%? Waarop baseert de staatssecretaris zijn veronderstelling
dat er verlies mag worden genomen in het eerste boekjaar? Is de conclusie juist dat er van uitgegaan mag worden dat de op 1 januari
1992 te hanteren leeftijdsterugstelling beperkt kan worden tot 2 à
3 jaar?De staatssecretaris merkt in paragraaf 4 van de memorie van antwoord op
dat de criteria genoemd in zijn notitie terugwerkende kracht en eerbiedigende
werking, in zijn opvatting tot richtsnoer dienen te worden genomen. De leden
van de CDA-fractie zeiden afstand te nemen van deze bewoording. Zij zijn van
mening dat de stellingname van de Raad van State als enig juiste richtsnoer
dient, namelijk dat geen (formele) terugwerkende kracht mag worden gegeven
aan belastingmaatregelen die een verzwaring van de belastingheffing voor de
belastingplichtige betekent, tenzij bijzondere omstandigheden een afwijking
van deze regel rechtvaardigen, zoals aanmerkelijke aankondigingseffecten of
een omvangrijk oneigenlijk gebruik of misbruik van de wettelijke voorziening,
dat niet anders kan worden bestreden dan met een wettelijke regeling. Met
de Raad van State meenden deze leden dat de noodzaak van terugwerkende kracht
op grond van deze criteria niet voldoende is onderbouwd in het onderhavige
wetsvoorstel.Vertrouwende dat deze vragen tijdig zullen worden beantwoord, acht de
commissie de openbare beraadslaging over het onderhavige wetsvoorstel voldoende
voorbereid. De voorzitter van de commissie,BoorsmaDe griffier van de commissie,Hordijk XNoot1Samenstelling: Boorsma (CDA), voorzitter, De Boer (GL), Van Dijk (CDA),
Stevens (CDA), Schuyer (D66), Hilarides (VVD), Rensema (VVD), Van den Berg
(SGP), Wöltgens (PvdA), Ter Veld (PvdA), De Haze Winkelman (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-19961997-24677-81b.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl