Rijksbegroting van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen voor het jaar 1996; Verslag algemeen overleg over onderwijsassistenten
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24400-VIII, nr. 64

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

16-02-1996

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

24400-VIII nr. 64

30-01-1996

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de staatssecretarisNadere gedachtenwisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24400-VIIIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 49 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 400 VIIIVaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van
het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (VIII) voor het jaar
1996nr. 64VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 30 januari 1996De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen1 heeft op 14 december 1995 overleg gevoerd met staatssecretaris Netelenbos
van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen over Onderwijsassistenten
(24 400 VIII, nrs. 23 en 45).Van het gevoerde overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag
uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Lambrechts (D66) achtte drie punten van belang bij
het toekennen van onderwijsassistenten. Ten eerste het criterium voor de toekenning.
Ten tweede de wijze waarop de toekenning moet plaatsvinden en ten derde het
doel waarvoor de middelen worden ingezet. Om te beginnen dient de toekenning van de onderwijsassistent niet gekoppeld
te worden aan de omvang van de school maar aan de omvang van het probleem,
namelijk de grote klassen in de onderbouw. Hierover is gesproken bij de behandeling
van de notitie «Impuls voor het basisonderwijs». Zij ging er steeds
van uit dat deze mening gedeeld werd door de staatssecretaris. Niettemin ligt
er nu opnieuw een voorstel dat gebaseerd is op de omvang van de school, zij
het dat het aantal leerlingen per school nu van 200 naar 185 is gegaan. Zij
blijft dit een verkeerd uitgangspunt vinden, dat ook in strijd is met de toezegging
aan de scholen dat het geld niet «geproportionaliseerd» zal worden
ingezet.Zij was het met de staatssecretaris eens dat de spoeling niet te dun mag
worden, omdat de regeling ook effect moet hebben voor de scholen. Desondanks
moet het mogelijk zijn om tot een uitvoerbare verdeelsleutel te komen. Wanneer
men uitgaat van twee ijkpunten, de leraar-leerling-ratio en vervolgens de
leraar-leerling-ratio in de onderbouw, krijgt men een aardig beeld van de
problemen. De leraar-leerling-ratio is verder ook nodig om te kunnen vaststellen
of scholen niet bewust de bovenbouw klein houden en de onderbouw groot maken.Ten tweede dient toekenning van de middelen plaats te vinden aan scholen
in volgorde van probleemgrootte totdat het geld op is.Het derde punt betreft het doel waarvoor de middelen worden ingezet. Uit
de cijfers is gebleken dat een onderwijsassistent bijna net zo duur is als
een leerkracht. Als dit inderdaad zo is, zou dit er volgens haar voor pleiten, de keuze aan de scholen over te laten. Zij kon zich voorstellen
dat een school dan kiest voor een leerkracht omdat deze volwaardig en zelfstandig
een groep kan draaien.Mevrouw Van der Hoeven (CDA) had moeite met de beperking dat
alleen scholen met 185 – dit was eerst 200 – leerlingen in aanmerking
komen voor de toekenning. Het gaat om problemen met de groepsgrootte in met
name de onderbouw. Deze problemen kunnen zich voordoen op iedere school. Het
gaat verder om een onderwijskundig probleem. Dit wordt door de gekozen benadering
teruggebracht tot een financieel probleem. Met de opmerking van mevrouw Lambrechts
dat aanvragen niet meer gehonoreerd kunnen worden als het geld op is, kon
zij dan ook niet instemmen. Wanneer het inderdaad een onderwijskundig probleem
betreft, dient elke school hiervoor in aanmerking te komen. Als dit niet mogelijk
is, moet men kiezen voor een andere oplossing. Het principe «wie het
eerst komt, het eerst maalt», is absoluut onverkoopbaar naar onderwijsland
toe. Mevrouw Lambrechts bracht bij interruptie een correctie aan.
Zij had gezegd dat de scholen waar het probleem het grootst is het eerst in
aanmerking komen, terwijl er vervolgens naar probleemgrootte moet worden afgeteld.
Dit kwam er volgens mevrouw Van der Hoeven op neer dat er «nee»
verkocht moet worden als het geld op is, zelfs al is het probleem groot.Zij wees er nogmaals op dat de problemen van de omvang ook bij kleine
scholen en scholen met nevenvestigingen spelen. Zij had gevraagd om een tweede
brief van de staatssecretaris met andere modellen en voorstellen. Deze brief
beperkt zich echter tot het toedelingscriterium. Dit gaat van 200 naar 185.
Er wordt gewoon vastgehouden aan het totale aantal leerlingen per groep, terwijl
het gaat om de leerlingen in de lagere groepen. Er wordt ook onvoldoende tegemoet
gekomen aan de opmerkingen die in een eerder overleg door de heer Van de Camp
zijn gemaakt, namelijk dat de ondergrens bij 100 zou moeten liggen. Op die
manier blijft de regeling toegankelijk voor nagenoeg elke school.Een alternatief zou zijn dat er gewerkt wordt volgens een declaratiestelsel.
Hier vloeien echter behoorlijke extra administratieve en planlasten uit voort.
De scholen moeten dan aantonen dat zij voor toekenning in aanmerking komen.
De CDA-fractie kiest om die reden voor de bredere toegankelijkheid met de
lagere ondergrens van 100.Zij was van mening dat er een vreemde draai gegeven wordt aan de zaak.
Het geld was bedoeld voor de vermindering van de groepsgrootte en niet voor
scholen met veel leerlingen in achterstandssituaties. In de tweede brief van
de staatssecretaris wordt deze link echter wel gelegd. Dit heeft te maken
met het feit dat het geld voor de dekking uit de gewichtenregeling komt. Men
geeft in feite oud geld opnieuw uit. Er is daarom een toedelingssystematiek
bedacht waarbij geprobeerd is om het geld weer daar terecht te laten komen
waar het eerst is weggehaald. Dit is bizar, zeker gezien de wens van de coalitiepartijen
om 100 mln. extra in te zetten uit de door het kabinet voorgestelde lastenverlichting
van 9 mld. Zij vond het jammer dat in de toedelingssystematiek niet de inhoudelijke
argumentatie maar de financiële mogelijkheden de overhand hebben.Ook de financiering bleef wat haar betreft een open vraag. Volgens de
brief van de staatssecretaris komt 35 mln. uit de OCW-begroting. Dit geld
komt voor een deel uit de opbrengst van nog niet belegde toerustings- en bereikbaarheidsgelden,
voor een deel uit de opbrengst van nog niet belegde gelden voor de aanscherping
van de 1.25-norm. De resterende 65 mln. wordt pas ingevuld bij de Voorjaarsnota.
Deze 65 mln. is er nog niet. Deze moet komen uit de algemene middelen. Zij
was benieuwd naar de dekking en het structurele karakter ervan.De heer De Cloe (PvdA) wees erop dat in alle stukken te lezen
valt dat het kabinet zichzelf heeft verplicht tot een structurele dekking.
Dat mevrouw Van der Hoeven de onderbouwing ervan nog niet gezien
heeft, komt omdat deze dekking pas bij de Voorjaarsnota ingevuld zal worden.
Hij ging er zonder meer van uit dat dit gerealiseerd zal worden.Mevrouw Van der Hoeven (CDA) vond dat een verplichting in de
stukken niet genoeg is en dat er op een gegeven moment een financiële
onderbouwing gegeven dient te worden. Zij drong nogmaals aan op realisering
bij de Voorjaarsnota en op het structurele karakter ervan.Ook de heer Rijpstra (VVD) memoreerde dat minister Zalm uitdrukkelijk
namens het kabinet heeft toegezegd dat de structurele dekking er zal komen
en dat de invulling bij de Voorjaarsnota duidelijk zal worden.Vervolgens ging mevrouw Van der Hoeven (CDA) in op de functie
en de taken van de onderwijsassistenten. Deze zijn vrij ruim geformuleerd.
Het gaat bij de taken om een professionalisering van de leesmoeder, de overblijfmoeder,
de handenarbeidvader en de computerouder. Zij vond overigens ook dat het systeem
van de onderwijsondersteuning in de basisschool zorgvuldig bekeken moet worden.
In de taken van de onderwijsassistent is de relatie met de andere vormen van
onderwijsondersteuning niet terug te vinden. Daarnaast wordt het onderwijs
nog geconfronteerd met de Lio- en de Melkert-assistent.Al deze taken in de scholen dienen in het kader van een professionalisering
van de functiewaardering en het personeelsbeleid in relatie tot elkaar te
worden bezien. Dit geldt voor het salarisgebouw, het takengebouw en de wachtgeldconsequenties.
Bij personele beleidsvoornemens dient ook een wachtgeldtoets plaats te vinden,
zodat deze van te voren bekend zijn. Hoe denkt de staatssecretaris met de
gevolgen hiervan op termijn om te gaan?De heer De Cloe (PvdA) verheugde zich bij interruptie over
het positieve geluid dat mevrouw Van der Hoeven liet horen over de Melkert-banen.
Bij de bijzondere schoolbesturen bestaat nogal eens het misverstand dat deze
banen niet structureel zouden zijn. Zij worden daardoor vaak niet ingevuld.Mevrouw Van der Hoeven (CDA) was juist helemaal niet zo enthousiast
over de Melkert-banen, gelet op de mogelijke consequenties bij beëindiging
van de subsidiëring, zoals ook bij de Melkert-banen het geval is. Volgens
haar hoort in zijn algemeenheid bij nieuwe functionarissen op personeelsgebied
een structurele financiering. In een aantal gevallen is deze financiering
structureel, in een aantal gevallen incidenteel, maar altijd dient te worden
aangegeven of, en zo ja, welke wachtgeldconsequenties daarvan te verwachten
zijn.Mevrouw Oedayraj Singh Varma (GroenLinks) merkte op dat haar
fractie positief staat tegenover het voorstel van de staatssecretaris. Zij
was wel van mening dat de invoering van onderwijsassistenten de discussie
over de verkleining van de klassen niet moet sluiten. Veel scholen kunnen
niet optimaal gebruik maken van onderwijsassistenten. Zij zien liever dat
er dan structureel iets aan de klassegrootte wordt gedaan.Zij vertrouwde erop dat de dekking van 65 mln. voor 1997 en de volgende
jaren in de Voorjaarsnota 1996 geregeld wordt. Voor de 35 mln. uit de OCW-begroting
is de dekking gelegen in de nog niet belegde gelden voor Toerusting en bereikbaarheid
en de opbrengst van de nog niet belegde gelden van de aanscherping van de
1.25-maatregel. In hoeverre gaat deze dekking ten koste van de Toerusting
en bereikbaarheid van de kleinere of verafgelegen scholen die bovendien misschien
niet eens profiteren van de onderwijsassistenten? In hoeverre komt de uitvoering
van «weer samen naar school» in gevaar, als blijkt dat een deel
van de dekking voor onderwijsassistenten gevonden gaat worden
in de aanscherping van de 1.25-maatregel? De staatssecretaris heeft toegezegd
bij «Ceders in de tuin» de opbrengst van de verscherpte 1.25-maatregel
ten goede van «weer samen naar school» te laten komen. Zij was het eens met de twee uitgangspunten van de toedelingssystematiek,
de middelen inzetten waar de problemen het grootst zijn, namelijk in de onderbouw
van de grote scholen. Verder het zorgdragen voor een merkbaar effect. Zij
had er geen problemen mee dat de grens is verlegd naar 185 leerlingen. Heeft
de voorgestelde wijziging van de gewichtenregeling om een gerichtere achterstandsbestrijding
mogelijk te maken ook gevolgen voor de inzet van onderwijsassistenten? Met
andere woorden: worden de middelen die voor 68% terechtkomen bij de scholen
met gewichtenleerlingen aangepast aan de nieuwe gewichtenregeling? Wordt de
inzet van onderwijsassistenten op langere termijn aangepast aan het nieuwe
onderwijsachterstandsbeleid?Zij sprak vervolgens over de taakomschrijving, de opleiding en de beloning
van de onderwijsassistenten. Het gaat bij de onderwijsassistenten niet alleen
om veters strikken maar ook om een gedegen beleid ter ondersteuning van de
leerkrachten. De onderwijsassistenten moeten dus een behoorlijke opleiding
hebben. Is de staatssecretaris van plan om structureel nieuwe opleidingen
voor onderwijsassistenten op te zetten of vindt zij een aanpassing van bestaande
programma's voldoende? De bestaande opleidingen zouden hun programma's al
aan het aanpassen zijn aan de nieuwe ontwikkelingen.Zij maakte vervolgens enkele opmerkingen over de opleidingen, specifiek
in het kader van «weer samen naar school». In hoeverre denkt de
staatssecretaris dat de onderwijsassistenten in staat zullen zijn de specifieke
problemen van de kinderen uit het speciaal onderwijs goed op te vangen? Is
de staatssecretaris bereid om de expertise die er bestaat in het speciaal
onderwijs te gebruiken in de opleiding en begeleiding van de onderwijsassistenten?Zij wees ten slotte op de allochtone onderwijsassistenten. Zij heeft tijdens
de behandeling van de onderwijsbegroting de staatssecretaris reeds naar haar
mening gevraagd over de inzet van allochtone onderwijsassistenten op die scholen
waar een groot deel van de leerlingen uit allochtonen bestaat. Dit zal volgens
haar veel goede effecten hebben. Zij wees op de school als afspiegeling van
de multiculturele samenleving, de bestrijding van onevenredige werkloosheid
onder allochtonen, de voorbeeldfunctie, de leerlingbegeleiding bij het wegwerken
van achterstanden en onderwijs in allochtoon levende talen. Kan de staatssecretaris
een nadere toelichting geven op haar voornemens in het kader van achterstandsbestrijding?De heer Rijpstra (VVD) meende dat de knelpunten in het basisonderwijs
aangepakt moeten worden. Een van de geconstateerde knelpunten is de wijze
van omgaan met verschillen tussen leerlingen. Verder is door onderzoek vastgesteld
dat er in het onderwijs behoefte is aan onderwijsassistenten. Zijn fractie
onderschreef de uitgangspunten, de eisen en de inschaling van de onderwijsassistent.
Hij was benieuwd naar het antwoord van de staatssecretaris op de vraag van
mevrouw Lambrechts naar het salarisverschil tussen een groepsleerkracht en
een onderwijsassistent.In diverse overleggen in het afgelopen jaar heeft steeds de autonomie
van het schoolbestuur centraal gestaan. De school kan zelf bepalen hoe formatiegeld
wordt ingezet. In verschillende rapporten wordt opgemerkt dat het hebben van
grote klassen niet hoeft te betekenen dat de school geen kleinere had kunnen
maken. In dat licht ziet hij ook de 100 mln. Het gaat hier om extra middelen
ten behoeve van de onderwijsassistent in het basisonderwijs. De staatssecretaris heeft in haar brief van 15 november maar ook in het
overleg met het primair onderwijs gesteld dat er geen voorschriften zijn die
de scholen verplichten het geld voor onderwijsassistenten of formatie in te
zetten. Hoe kan er dan toch een garantie gegeven worden dat het geld op de
juiste plek terecht zal komen?Hij was van mening dat de staatssecretaris met «weer samen naar
school» een goed akkoord bereikt heeft. Wil het proces slagen, dan moeten
er ook voldoende middelen beschikbaar zijn. Omdat de onderwijsassistenten
pas per 1 augustus 1996 aan het werk zullen gaan, is er dus nog enige tijd
voor het voeren van een discussie. Zou het niet beter zijn om de 100 mln.
te investeren in «weer samen naar school», waarbij het verplicht
wordt om onderwijsassistenten aan te stellen in de onderbouw? Het geld wordt
op die manier beter besteed en levert meer resultaat op. Tevens komt het geld
dan terecht op de scholen die het nodig hebben.Er zijn verschillende methodes te bedenken voor het aanstellen van onderwijsassistenten.
Het gaat erom welke methodiek ervoor kan zorgen dat er daadwerkelijk een impuls
aan het onderwijs wordt gegeven. Kan de staatssecretaris daar haar visie op
geven? Hij noemt de samenwerkingsverbanden en de schoolbegeleidingsdienstregio's.
Een mogelijkheid zou zijn om per regio, per schoolbegeleidingsdienst of samenwerkingsverband
een pool van onderwijsassistenten te vormen die ingezet worden waar dit nodig
is. Dit kan door de scholen in overleg bepaald worden.Een andere mogelijkheid zou zijn om het bedrag van 100 mln. in te zetten
via de gemeenten, via het lokale onderwijsbeleid. De gemeenten zouden dan
in het kader van een op te stellen achterstandsplan onderwijsassistenten kunnen
inzetten.En derde mogelijkheid zou zijn om de 100 mln. toe te voegen aan de 95
mln. in het kader van het zorgbudget «weer samen naar school».Hij was niet overtuigd van het heil van het inzetten van de 100 mln. op
de wijze zoals nu wordt voorgesteld en het toedelen aan scholen van 185-plus.
Het is misschien een generieke oplossing, maar het levert onvoldoende op.
Er is nu nog een mogelijkheid om te kijken of dat geld op een andere wijze
goed besteed kan worden.Desgevraagd antwoordde de heer Rijpstra dat de VVD-fractie bij de begrotingsbehandeling
duidelijk gekozen heeft voor het inzetten van 100 mln. De vraag is alleen
op welke wijze dit bedrag effectief besteed kan worden. Zijn fractie vindt
het «weer samen naar school»-project enorm belangrijk. Misschien
zou het mogelijk zijn op dat gebied een grotere inzet te plegen.De heer De Cloe (PvdA) herinnerde aan het feit dat het akkoord
«weer samen naar school» de aanleiding is geweest om te kijken
of er extra geld geïnvesteerd kon worden in onderwijsassistenten. Voor
het eerst sinds de Wet op het basisonderwijs in 1985 is er extra geld te verdelen.
Ook de vakorganisaties PCO en KOV vinden dat de politiek een goed begin heeft
gemaakt door de investering van 100 mln. extra in het basisonderwijs. In het
ABOP-blad stond zelfs dat gesproken kan worden van een luxe die lang niet
meer is voorgekomen. Het gaat dus om een goed initiatief dat breed wordt gewaardeerd.Hij ging er met zijn coalitiegenoten van uit dat er volgens de toezegging
van het kabinet een structurele dekking komt, zodat er geen sprake meer is
van een «prutoplossing». Hij had van andere kanten veel positieve
signalen gekregen, zoals een enthousiaste brief van een allochtone mevrouw
die op een school werkt in de wijk Spangen in Rotterdam. Overigens is er veel
verwarring over de naamgeving. Er zijn onderwijsassistenten, klasseassistenten,
schoolassistenten en assistent-toezichthouders. Ze worden betaald uit de Melkert-regeling,
de JWG-regeling, de banenpool of het potje van OCW. Het leek hem verstandig
dat de staatssecretaris samen met haar collega's een poging doet hierin enige
orde te scheppen. Hij bestreed dat het om minderwaardig werk zou gaan. Uiteraard kan de
functie meer omvatten dan veters strikken, broeken ophijsen of een veredelde
juf spelen. Het gaat zijn fractie erom meer werk te scheppen en er tegelijk
voor te zorgen dat er «meer handen in de klas» komen. Hierdoor
krijgt de leerkracht meer ruimte en kan er meer aandacht gegeven worden aan
het individuele kind.Hij had weinig op te merken over de taakomschrijving, de functieomschrijving
en de opleiding. Hij voorzag echter wel een run op de opleidingsmarkt. Elke
zichzelf respecterende MBO- of HBO-opleiding zal in het gat in de opleidingsmarkt
willen springen. Wat is de reactie van de staatssecretaris hierop?Het kabinet heeft bij de toedeling aan scholen prioriteit aan scholen
met 185 of meer leerlingen gegeven op basis van een inspectierapport over
de schoolgrootte. Scholen met meer dan 200 leerlingen hebben gemiddeld tien
leerlingen meer in de klas dan scholen onder de 100 leerlingen. De klassegrootte
gaat dus van 17 naar ongeveer 27. Dit is een keuze van het kabinet. Hij kon
met deze keuze uit de voeten, omdat verdeling over alle scholen van iets tot
niets leidt.Hij vroeg zich verder af of er misschien nagedacht kon worden over een
methode waarbij de zwaarte van de problemen van de scholen als uitgangspunt
wordt gekozen in plaats van de grootte van de scholen. Zou de inspectie een
onderzoek kunnen instellen of dat een rangorde van scholen oplevert? Welke
garantie heeft de staatssecretaris dat de onderwijsassistenten worden ingezet
als extra steun voor de laagste groepen, voor «meer handen in de klas»?
Het is niet de bedoeling dat de middelen verzilverd worden of gebruikt om
het lekkende dak te maken. In de laatste brief van de staatssecretaris staat:
Hoe kleiner de formatie die aan scholen wordt toegekend, des te groter is
de kans dat scholen deze extra middelen gewoon zullen toevoegen aan de groepsformatie.
Wat zijn fractie betreft is dat uitdrukkelijk niet de bedoeling.Hij wees er vervolgens op dat de berekeningen gebaseerd zijn op de cijfers
van 1 oktober 1994. Zijn er al cijfers van 1 oktober 1995 bekend en wat voor
consequenties heeft dat?Hoe kan de staatssecretaris voorkomen dat er hetzelfde gebeurt als bij
de actie «meer handen aan het bed» een paar jaar geleden? Het
ging toen om veel grotere bedragen, maar het netto rendement was nul komma
nul extra formatieplaats. Hoe kan de staatssecretaris garanderen dat hier
inderdaad 1500 extra banen gecreëerd worden?De vakorganisaties PCO en KOV hebben geschreven dat de staatssecretaris
met de akkoordpartners «weer samen naar school» heeft afgesproken
dat alle scholen voor deze extra impuls in aanmerking komen. Is dat waar?Is de staatssecretaris bereid groeischolen die tussentijds boven de grens
van de 185 of 200 uitkomen, ook te waarderen?Op welke basis komen scholen niet toe met hun reguliere formatie? Hoe
kan dan op enig moment iets extra's worden toegedeeld aan scholen? Is er niet
iets voor te zeggen om tot een bundeling van de verschillende geld- en formatiestromen
te komen en na te denken over een ontkokering van beleid op dat terrein? Is
het niet verstandig om de toedeling te laten verlopen via een vorm van regionaal
bestuur? Het antwoord van de staatssecretarisDe staatssecretaris memoreerde dat er vanaf de algemene beschouwingen
tot nu gesproken is over de wens om «meer handen in de school»
te krijgen en hoe hiervoor geld te vinden. Er is nu een bedrag beschikbaar
van 100 mln. Dit is een groot bedrag, maar bij onderwijs geldt de wet van
de grote getallen. Er zal daarom zodanig te werk gegaan moeten worden dat
het geld inderdaad ingezet wordt op een manier dat de scholen het ook merken.
Wanneer het geld te zeer wordt verdund of via bureaucratische
regelingen wordt verdeeld, gaat er veel geld verloren. Zij was daarom zeer
huiverig voor trajecten die budgettair veel geld kosten maar waarbij niemand
merkt dat er iets verandert. Dat is zeer demotiverend. Zij was het daarom
met de heer De Cloe eens dat er gekozen moet worden. Het geld moet gebruikt
worden om het probleem op te lossen waarvoor het is bedoeld.Er is dus een bedrag van 100 mln. beschikbaar. De dekking is gevonden
door een forse inspanning van het kabinet zelf. Er komt 35 mln. structureel
uit de onderwijsbegroting. Dit was mogelijk vanwege een aantal niet belegde
gelden uit opbrengsten die al bekend waren, namelijk Toerusting en bereikbaarheid.
Verder komt een deel van de dekking uit de herziening van de 1.25-regeling.
Hiertoe is in 1993 al besloten. Het gaat hier dus om een lopend besluit, dat
in 1997 ten einde loopt. Hierover is bij de discussie over onderwijs in allochtoon
levende talen gesproken. Het geld kan dus in 1997 ingezet worden voor scholen
met problemen. Het gaat om geld in het kader van heroverweging. Hier is een
oud-voor-nieuw-discussie aan de orde. Er is nu een stringentere weging voor
1.25-leerlingen, namelijk een achterstandsscore op basis van beide ouders.
De opbrengsten hiervan worden structureel in dit traject ingezet. De resterende
65 mln. wordt bij Voorjaarsnota geregeld. De minister van Financiën heeft
per brief laten weten dat het om een structurele dekking gaat. Er hoeft dus
geen enkele twijfel te worden gezaaid dat dat geld en die dekking er niet
zullen komen. Er is door dit kabinet 100 mln. ingezet op verzoek van de Kamer
om structureel «meer handen in de school» te krijgen. Het gaat
hier dus om een gezamenlijke inspanning.Hoe kan dit geld nu worden ingezet op een wijze dat de scholen er inderdaad
iets van merken? Mevrouw Van der Hoeven heeft opgemerkt dat er maar één
nieuw model ligt. Dat is waar, maar het is soms niet mogelijk om een aantal
modellen voor te leggen. Er is binnen de kaders van de financieringswijze
gezocht naar een regeling met zo min mogelijk bureaucratie. Voor personele
bekostiging bestaat het formatiebudgetsysteem. Overigens werkt de staatssecretaris
liefst zo min mogelijk met declaratiesystemen. Deze zijn buitengewoon bureaucratisch,
terwijl bij declaratie al snel de handelwijze «wie het eerst komt, het
eerst maalt» geldt. Dergelijke regelingen leiden tot veel woede. Een
school die wel onder de condities valt maar niets krijgt omdat het budget
op is, kan dit vaak absoluut niet begrijpen. De staatssecretaris was van mening
dat er van dergelijke regelingen moeten worden afgestapt. Dat gebeurt ook
meer en meer.Het gaat erom te komen tot een regeling die het doel dient en past in
de financieringssystematiek. Dat is nu nog de FBS-financiering. In de toekomst
zal dit de lump-sumfinanciering zijn.Mevrouw Lambrechts (D66) vroeg zich af waarom de staatssecretaris
de verdeling volgens de zwaarte van het probleem niet eerlijk vindt terwijl
zij het getal van 185 leerlingen wel een werkbaar criterium acht.De staatssecretaris antwoordde dat er bij het introduceren
van een declaratiesysteem in een gebudgetteerd traject van 100 mln. op een
gegeven moment altijd «nee» moet worden verkocht. Dat is niet
eerlijk.Door verschillende sprekers is gevraagd of geen methode te bedenken zou
zijn waarmee aangetoond kan worden of er sprake is van het probleem dat bestreden
dient te worden. Zij had de Handelingen er nog eens op nagelezen. In het begin
ging de discussie over de scholen met volle klassen die dit probleem niet
kunnen oplossen door de manier waarop zij hun formatie gebruiken. Daarnaast
zijn er scholen die willens en wetens voor volle klassen kiezen omdat zij
daardoor extra deskundigheden zoals remedial teachers of logopedisten vrij
geroosterd krijgen voor leerlingen met problemen. Dit is het preventiebeleid
«weer samen naar school». Er zijn ook scholen die kiezen voor
bepaalde combinaties, die niet met niveaus werken maar die per
jaargroep grote wisselingen en schommelingen in de omvang van de klassen hebben.
Ook dat is een keuze. Verder zijn er scholen die ongeacht wat ze doen, altijd
volle klassen hebben. Door de bank genomen gaat het dan om scholen waar het
aantal leerlingen belangrijk is, omdat het systeem van bekostiging maakt dat
een grotere school verhoudingsgewijs minder personeel heeft rondlopen. Er
is in het basisonderwijs geen lineaire bekostiging zoals in het voortgezet
onderwijs. Er wordt niet per leerling maar per omvang van de school bekostigd.
Grote scholen hebben daarom meestal grotere en vollere klassen. Dat valt ook
te lezen in de tabellen. Bij de begrotingsbehandeling en bij de algemene beschouwingen
was dat het hoofdprobleem. Er is dus een parameter nodig om ergens de cesuur
te kunnen leggen.Vervolgens moet ook de functie iets voorstellen. Een te grote versplintering
van de 100 mln. maakt dat scholen er niets van merken. Wanneer de grens bij
200 leerlingen gelegd wordt, levert dit ongeveer een halve baan per school
op. Wordt de grens bij 185 gelegd, dan is dat 0,42 baan per school. Hoe lager
de grens, hoe kleiner de baan.Volgens de staatssecretaris is ook een combinatieklas een keuze van de
school. Wanneer er niet altijd frontaal klassikaal les wordt gegeven, hoeft
een combinatieklas niet extra belastend te zijn. Men kan binnen de schoolorganisatie
kiezen voor een werkwijze die dit hanteerbaar maakt. Er zijn genoeg voorbeelden
te noemen van autonome scholen die over de eigen situatie nadenken en gezamenlijk
oplossingen bedenken voor de problemen. Dit wordt ook gestimuleerd. De werkelijkheid
is vaak zeer gevarieerd. De scholen kunnen zelf binnen hun eigen situatie
bepaalde keuzes maken. Het is dus moeilijk om het probleem te wegen, omdat
het beïnvloedbaar is.Mevrouw Van der Hoeven (CDA) wilde niet ontkennen dat er creatieve
oplossingen mogelijk zijn, maar deze moesten natuurlijk niet als norm beschouwd
gaan worden. Zij brak opnieuw een lans voor de scholen van 100 tot 200 leerlingen,
waar zich dezelfde problemen voordoen. Als er op een aantal punten in gezamenlijk
overleg oplossingen gevonden kunnen worden, dan kunnen deze ook gehanteerd
worden bij het oplossen van de problemen van de onderwijsassistent bij kleinere
formaties. Zij was het met de staatssecretaris eens dat het erom gaat dat
het «weer samen naar school»-traject wordt uitgevoerd, ook bij
de kleinere scholen.De staatssecretaris vond dat mevrouw Van der Hoeven ook naar
de feiten moest kijken. Uit de tabel van de inspectie blijkt dat in een combinatieklas
1–2 bij scholen tot 100 leerlingen het gemiddeld aantal leerlingen 18,5
is met een standaarddeviatie van 6.36. Het gaat hier dus in het algemeen niet
om volle klassen. Zij wees er opnieuw op dat de regeling voor het overgrote
deel het probleem dat bestreden moet worden, dient aan te pakken. Natuurlijk
zijn er altijd voorbeelden te vinden die hierbuiten vallen. Ook echter bij
de groepen met 100 tot 200 leerlingen ging het volgens haar om reële
aantallen. Als de school boven de 200 leerlingen komt, schiet dit getal omhoog.
Als de Kamer niet voor een zwaar opgetuigde bureaucratische regeling is en
ook niet voor een regeling die beïnvloedbaar is door het gedrag van de
school zelf, moet er gekeken worden naar de feiten en de cijfers. Vervolgens
zal het geld dan op een bepaalde manier aan de scholen moeten worden toegekend.
Dit is geen «proportionalisering». De Kamer wilde zelf het probleem
bestrijden door «meer handen in de klas» in de scholen met de
volste groepen en in de onderbouw. Dat gebeurt op deze manier.Mevrouw Lambrechts (D66) refereerde bij interruptie aan het
rapport over de klassegrootte, waaruit blijkt dat 90% van de scholen alle
middelen of een deel van de middelen inzet voor de klasseverkleining. Dit
gebeurt met name in de kleinere scholen. Als die scholen dat straks niet meer doen, zal het percentage scholen dat het probleem ook kent, toenemen.
Volgens de staatssecretaris ging het om de «handen in de school».
Als men op een andere manier met de formatie omgaat, heeft men toch «meer
handen in de school». Als de Kamer vindt dat er behalve aan het verkleinen
van de groepen iets gedaan moet worden aan het bestrijden van achterstanden,
dan gebeurt dat ook. Er lopen namelijk meer mensen in de school rond. Het
is dus eerder ondersteunend. Het gaat er alleen om de scholen beleidsinhoudelijk
zover te krijgen dat zij zich niet alleen op de normleerling van de groep
richten maar een bewust beleid per leerling voeren.De heer Rijpstra (VVD) haakte hierop in met de volgende vraag.
Stel dat de 100 mln. wordt uitgegeven aan scholen met meer dan 185 leerlingen.
Als nu een jaar later een aantal scholen door fuseren boven de 185-grens komt,
waar komt dan hun formatie vandaan voor de onderwijsassistent?De staatssecretaris antwoordde hierop dat het aantal leerlingen
in het basisonderwijs groeit. Er zal nog eens goed gekeken moeten worden hoe
de meerjarencijfers uitgezet dienen te worden. Als het bedrag tot sint-juttemis
op 100 mln. wordt bevroren, krijgen scholen steeds minder formatie omdat er
meer scholen gaan voldoen aan de norm. Het geld moet daarom in de tijd dezelfde
formatie bieden aan scholen die voldoen aan de criteria.Mevrouw Van der Hoeven (CDA) trok hieruit de conclusie dat
de 100 mln. geen plafond is. Zij maakte hieruit op dat de staatssecretaris
de bereidheid uitsprak, als zou blijken dat er door de groei van het aantal
leerlingen meer geld nodig is dan 100 mln., hier binnen het kabinet voor te
pleiten.De staatssecretaris herinnerde eraan dat zij hulp had gevraagd
bij de keuze van een parameter. Moet de cesuur liggen bij scholen vanaf 185
leerlingen of scholen met 200 leerlingen en meer? Als er in de toekomst meer
scholen gaan voldoen aan de criteria, is het natuurlijk niet mogelijk andere
scholen weer iets te laten inleveren. Dat creëert wachtgelders, waarmee
dan weer een ander financieel probleem geschapen wordt. Zij was graag bereid
met de Kamer na te denken over de vraag hoe dit geld kan meebewegen met de
groei van het aantal leerlingen in het basisonderwijs. De heer Rijpstra zou graag het overzicht en de toekomstvisie van de staatssecretaris
ontvangen. De staatssecretaris wilde dit bij de begroting voor
1997 aan de orde stellen. Het bedrag ligt vanaf 1 augustus 1996 vast. Dit
zal in 1997 geen problemen opleveren. Zij beloofde een regeling te ontwerpen
waarbij groeischolen kunnen profiteren zonder dat zij een jaar behoeven te
wachten. Deze regeling zal voor augustus 1996 de Kamer bereiken. Hiervoor
zal dan wel een bedrag van ongeveer 5 mln. gereserveerd dienen te worden.
De heer Rijpstra wees erop dat ook voor groeischolen geldt dat
de 100 mln. op een gegeven moment op is. Hij zou daarom liever zien dat die
vraag in de memorie van toelichting bij de volgende begroting reeds wordt
meegenomen.Mevrouw Van der Hoeven (CDA) vroeg nogmaals of de staatssecretaris
inderdaad uitsprak dat de spoeling niet dunner mag worden als er meer scholen
in aanmerking komen. In dat geval zal er geld bij moeten. Zij vond ook dat
de staatssecretaris dit punt mee moest nemen naar het volgende jaar toe.Mevrouw Lambrechts (D66) merkte op dat op dit moment alleen
het bedrag van 100 mln. zeker is. Zij vroeg zich af of de regeling in eerste
instantie structureel moest zijn. Zou het niet zinvol zijn na een paar jaar
te kijken hoe de regeling functioneert? Zij opperde de mogelijkheid
de mensen geen structurele baan op een school aan te bieden maar een werkgarantie
voor meer scholen.De heer De Cloe (PvdA) wees op het bedrag dat elke school krijgt
voor taakrealisatie. Dit bedrag fluctueert ook per jaar. Hij pleitte daarom
voor een praktische oplossing. Hij dankte de staatssecretaris voor haar toezegging
over de groeischolen. Soms komen er halverwege het jaar een paar honderd scholen
boven de 200-grens, maar er gaan natuurlijk ook scholen af.Volgens de heer Rijpstra (VVD) pleitte dit voor zijn model
van een arbeidspool.De staatssecretaris merkte naar aanleiding van deze interrupties
op dat de arbeidspool reeds bestaat vanwege de bestuurlijke schaalvergroting.
Dat kan ondersteunend werken. Het personeel is tegenwoordig niet meer in dienst
bij een school maar bij het schoolbestuur. Dit bestuur komt in aanmerking
voor de regeling. De omvang van de school fluctueert soms, maar een bevoegd
gezag mag geacht worden goed te letten op de ontwikkelingen. Zij was ervoor
het bevoegd gezag hier een rol te laten spelen. De bestuurlijke schaalvergroting
ondersteunt dit proces. Dit wordt ook sterk gestimuleerd. Zij zegde toe de
Kamer verslag te zullen doen van de uitkomst van het overleg. Zij vertrouwde
erop dat er in de toekomst steviger schoolbesturen komen, ook in het basisonderwijs.Er is ook gevraagd om orde te scheppen in alle regelingen die er zijn,
zoals Melkert-banen, JWG-regeling, banenpoolers, onderwijsassistenten, klasse-assistenten.
Zij beloofde al deze regelingen nogmaals op schrift te zetten voor de Kamer
en voor de scholen. Veel scholen hebben koudwatervrees. Zij zouden iets meer
lef moeten hebben op dit gebied. Het gaat om structurele banen voor een periode
van zeven jaar. Waar vindt men dat tegenwoordig nog?De heer De Cloe (PvdA) drong nogmaals aan op een stimulerend
beleid in dezen. Sommige scholen maken op een goede manier gebruik van deze
regelingen, andere durven het niet aan omdat ze de consequenties niet goed
kunnen overzien.De staatssecretaris wees op de folder «werk, werk, werk
in het onderwijs» die nauwelijks bekend en nogal ingewikkeld is. Hier
zal verbetering worden aangebracht.Er is verder gesproken over de opleidingenseisen en de kwaliteit ervan.
De staatssecretaris dacht aan afgestudeerden in de MDGO-opleiding voor peuter-
en kinderwerk. In deze opleidingen hebben mensen geleerd om met pedagogische
en psychologische processen van jongeren bezig te zijn. Dit zijn stevige opleidingen
voor functies die als «verlengde arm» van de leerkracht moeten
worden gezien. De leerkracht is en blijft verantwoordelijk voor het proces
in de klas. Het is dus geen min-variant van de leraar. Het is te vergelijken
met de verpleegkundige en de verplegenden in de gezondheidszorg. Binnen de
MDGO-opleidingen zijn nu al goede opleidingen die zich richten op jongeren
en jeugd. Als het aanslaat zou het interessant zijn een afstudeervariant te
ontwikkelen voor het onderwijs. Dat voornemen wordt al verkend. Er moet dan
een beroepsprofiel komen met opleidingsvereisten. Dat moet voldoen aan de
macrodoelmatigheidstoets van de WEB. Dit beroepsprofiel moet samen met de
vakorganisaties en andere deskundigen ontwikkeld worden. Zij stelde nog eens
nadrukkelijk dat het geen HBO-opleiding moet zijn. Ook wat betreft de allochtone
onderwijsassistenten is het aantrekkelijk om de opleiding op MBO-niveau te
situeren. Er zitten nog steeds meer jongeren van allochtone afkomst in het
MBO dan in het HBO. Maar er moet wel een goede doorstroom mogelijk
zijn, zodat iemand met het diploma MBO een verkorte opleiding HBO/PABO kan
doen. Zij vond ook dat de allochtone onderwijsassistent hier goed in past.
Misschien kan dit in de voorlichtingscampagne naar het schoolbestuur nog eens
nadrukkelijk worden genoemd.De heer Rijpstra (VVD) merkte op dat de discussie over de doorstroming
van het MBO naar het HBO nog met de minister gevoerd moet worden. Bij de discussie
over de lerarenopleidingen zal dit punt ongetwijfeld aan bod komen. Hij stelde
voor om hierin terughoudendheid te betrachten.De staatssecretaris stelde daar tegenover dat de Kamer met
haar nog de discussie moet voeren over de bovenbouwverbetering HAVO/VBO en
de mogelijkheid om met 3 HAVO naar het lang MBO/middenkaderopleiding te gaan.
De heer Rijpstra wilde hier geen uitspraken over doen, zolang de discussie
over de lerarenopleiding nog niet gevoerd is. De staatssecretaris
gaf hem ter voorbereiding van de discussie mee dat voor sommige jongeren het
traject MBO/HBO vanwege studiekeuzeprocessen heel interessant kan zijn, juist
voor allochtone jongeren. Zij zou graag allochtone docenten zien in de school.Mevrouw Lambrechts (D66) stelde opnieuw eerst te willen afwachten
of het project voorziet in de behoefte van het onderwijs, alvorens een heel
opleidingentraject uit te zetten.Volgens de heer De Cloe (PvdA) bestaat er op 1 augustus 1996,
de datum waarop de banen ingevuld gaan worden, nog geen vereiste waaraan de
onderwijsassistent moet voldoen.De staatssecretaris gaf hem daarin gelijk. Het werken denkniveau
moet MBO zijn. De functie dient uitgewerkt te worden, evenals de inschaling.
Een onderwijsassisistent in de zin van iemand die onderwijskundige taken kan
uitoefenen onder supervisie van de leerkracht moet het denkniveau van MBO
hebben. Maar een school kan nu nog anders besluiten, omdat er nog niets geregeld
is op dit moment.De heer De Cloe (PvdA) maakte hieruit op dat ook de allochtone
mevrouw uit Spangen die misschien niet de juiste papieren heeft, op dit moment
aan de eisen voldoet.De staatssecretaris antwoordde dat dit een kwestie van het
schoolbestuur is. Pas als de onderwijsassistent zou aanslaan en een meer structureel
karakter krijgen, is het zaak te gaan overleggen over de opleiding. Er komen
nu al tal van brieven van jongeren met de vraag waar zij deze opleiding kunnen
volgen.Mevrouw Van der Hoeven (CDA) was van mening dat de onderwijsassisistent
ingepast moet worden in het totale systeem van functiewaardering en personele
opbouw van een school.De staatssecretaris bevestigde dit. Wat de verschillende modellen
betreft waarop een onderwijsassistent ingezet kan worden, wilde de staatssecretaris
de school als bekostigingseenheid kiezen, zoals afgesproken in het kader van
het Schevenings akkoord. De vraag bleef dan natuurlijk wel of er van het thema
«meer handen in de school» iets terechtkomt. Zij kwam nog even
terug op de actie «meer handen aan het bed» van enkele jaren geleden.
De actie met betrekking tot de onderwijsassistent is daarmee in die zin niet
te vergelijken dat hier niet bezuinigd wordt, maar dat hier werkelijk 100
mln. te besteden is. Zij was het eens met de gedachte dat er een sterke relatie ligt met «weer
samen naar school». Het gaat hier om de extra steun voor het jonge kind,
het preventiebeleid «weer samen naar school». Er moet getoetst
worden of dat in de praktijk ook daadwerkelijk gebeurt. Zij stelde daarom
voor, de inspectie te vragen gedurende twee jaar dit proces te volgen. Uit
het verslag van de inspectie zal dan na twee jaar blijken of er in de praktijk
van «meer handen in de school» iets terecht is gekomen.De heer De Cloe (PvdA) verwees opnieuw naar het voorbeeld van
«meer handen aan het bed». Wat hier nu speelt, is daar op bepaalde
punten wel degelijk mee te vergelijken. Als het geld niet voor het gekozen
doel gebruikt wordt, komt men daar pas achteraf achter. Hij wil dit juist
een slag voor zijn.De staatssecretaris vroeg enig begrip voor het feit dat er
afspraken zijn over de financieringswijze, een globale financiering met minder
planverplichtingen en minder regels met als uitgangspunt de autonome school.
Dit geeft beperkingen bij het op voorhand dictaten opleggen. In feite wordt
er aan de school gevraagd om in het kader van het formatiebudgetsysteem een
bepaald beleid te realiseren. Zij vond het onjuist een school autonoom te
verklaren en deze vervolgens niet in staat te achten met zorg inhoud te geven
aan deze autonomie. Zij was ervoor de school het voordeel van de twijfel te
geven. Een professionele organisatie moet kunnen begrijpen dat zij, als zij
geld krijgt voor een bepaald doel en vervolgens dat geld niet aan dat doel
besteedt, daarmee een probleem veroorzaakt.Mevrouw Van der Hoeven (CDA) vroeg nogmaals of de wijze waarop
«meer handen in de klas» wordt gerealiseerd, ter beoordeling van
het schoolbestuur is.De staatssecretaris antwoordde dat het de bedoeling is dat
men bij «meer handen in de klas» met extra functionarissen gaat
werken om ervoor te zorgen dat het preventiebeleid «weer samen naar
school» beter slaagt. Op dit moment zijn er nog geen wettelijke constructies
voor de «bovenschoolse» zorg. Deze komen er pas in 1998. Vanaf
1996 kan er gestart worden met de onderwijsassistent. In 1998 zal de Wet op
het primair onderwijs een steviger constructie bieden voor de besluitvorming
over de bundeling van zorgstromen en preventiebeleid «bovenschools».
Nu kan het slechts op basis van vrijwilligheid.Mevrouw Lambrechts (D66) kon zich niet voorstellen dat het
risico dat scholen het geld gaan inzetten voor een lekkend dak erg groot is.
Uit het rapport blijkt dat de scholen alle eigenlijke en zelfs oneigenlijke
middelen inzetten om «meer handen in de klas» te krijgen.De heer De Cloe (PvdA) benadrukte dat de actie is bedoeld om
1500 banen te creëren in relatie met «samen naar school»
en het jonge kind. Het geld moet niet zomaar in de «grote pot»
worden gegooid. Dat is ook bij het achterstandsbeleid gebeurd. Daar werd het
soms gebruikt voor klasseverkleining. Hij vroeg zich opnieuw af hoe gerealiseerd
kan worden dat het geld gebruikt wordt voor het doel waarvoor het bestemd
is. Als de staatssecretaris nu reeds in haar overweging betrekt om over twee
jaar een bepaalde vorm van «bovenschools» te realiseren, zou hij
het geld voor die kortere periode gericht willen oormerken.De staatssecretaris antwoordde dat er een geoormerkte functionaris
is in de school, namelijk de OET-docent. Hier staat bij FBS een sterretje
achter. Dat betekent dat het geld niet voor iets anders mag worden bestemd.
De vraag ligt voor of dit ook bij de onderwijsassistent gedaan moet
worden. Daarmee wordt uitgesloten dat men voor een leerkracht kiest. Hierover
wordt verschillend gedacht. Zij pleitte voor het voordeel van de twijfel,
waarbij de scholen wel door de inspectie gevolgd worden. Er komt ook nog een
actieplan «jonge kind». In 1998 kan dan bezien worden of de kaders
en de besluitvormingsmechanismen van WSNS aangrijpingspunten geven om zich
meer te richten op preventiebeleid «weer samen naar school». Gezien
de enthousiaste reacties op het plan van de onderwijsassistent, was zij ervoor
te starten en te kijken of het aanbod er is. Misschien zijn er in bepaalde
regio's niet voldoende geschikte functionarissen voorhanden. Nederland kent
dit fenomeen anders dan het buitenland niet in het reguliere basisonderwijs.
Zij beschouwde de eerste twee jaar duidelijk als een verkenningsperiode. In
1998 dient dan bekeken te worden of er een koppeling met WSNS moet plaatsvinden.
Het is het een of het ander. Het is niet mogelijk eerst te oormerken en vervolgens
iets anders te doen. WSNS kent een aantal globale mechanismen, maar wel de
bundeling van een aantal stromen.Zij kwam vervolgens bij de brief van PCO/KOV. Afspraak was dat er niet
verder geproportionaliseerd zal worden. Het gaat hier echter om het bestrijden
van knelpunten. Deze zijn in de ene school meer aan de orde dan in de andere.Tot slot vroeg zij aan de commissie nogmaals om helderheid over de uitwerking
van de parameter. Ligt de cesuur bij 200 of bij 185?De commissie zal over de groeiregeling een brief ontvangen in de loop
van januari.Over de opleiding en de functiewaardering vindt nog overleg plaats. Na
afronding hiervan zal de commissie hier uitsluitsel over krijgen. Nadere gedachtenwisselingMevrouw Van der Hoeven (CDA) bleef voorkeur houden voor de
ondergrens van 100 leerlingen. Zij kon zich erin vinden dat de school qua
invulling autonoom is.Mevrouw Lambrechts (D66) bleef haar bedenkingen houden bij
de verdeelsleutel, al wordt door het apart zetten van 5 mln. meer tegemoet
gekomen aan het probleem van de groeischolen.Zij bleef het jammer vinden dat niet geprobeerd is om te komen tot een
model dat recht doet aan de klassegrootte in de onderbouw. Zij had graag een
uitwerking hiervan gezien.Zij kon het ermee eens zijn dat de keuze voor een leerkracht of een onderwijsassistent
bij de school ligt.Mevrouw Varma (GroenLinks) ondersteunde het voorstel van de
staatssecretaris. Zij was blij met de toezeggingen van de staatssecretaris.De heer Rijpstra (VVD) zei geen antwoord te hebben gekregen
op de door hem gemaakte opmerkingen over de drie modellen. Zijn fractie kon
niet instemmen met het voorstel zoals het er nu ligt. Hij zou het geld liever
inzetten voor «weer samen naar school». Daarmee kunnen «meer
handen in de klas» worden gegarandeerd waar dat werkelijk nodig is.De heer De Cloe (PvdA) was ervan geschrokken dat hij niet de
garantie had gekregen dat die 1500 banen worden ingezet voor de jongste kinderen.
Dat element heeft voor zijn fractie in de discussie steeds de hoofdrol gespeeld.
De politiek moet keuzes durven maken. De PvdA-fractie kiest er daarom voor
de problemen van de grootste klassen te verlichten. Ook het veld moet weten
waar het aan toe is. Hij had nog wèl kanttekeningen bij de uitwerking. De staatssecretaris ging opnieuw in op de opmerking van de
heer De Cloe dat zij geen garantie kon geven dat het geld naar de onderbouw
gaat. Scholen zijn verschillend. Zij was er niet voor om scholen bepaalde
dingen te verbieden of voor te schrijven. Zij wees er nogmaals op dat scholen
bij de realisatie van hun taken bepaalde keuzes kunnen maken. Er komt een
actieplan «jonge kind». De scholen zullen geholpen worden om het
preventiebeleid «weer samen naar school» te realiseren in de onderbouw.
Dit alles is nog in ontwikkeling. Zij stelde opnieuw voor om eerst te kijken
hoe het loopt. Ook nu wordt niet voorgeschreven hoe een school de formatie
moet gebruiken. Een school beslist dat zelf. De overheid kijkt alleen of er
sprake is van kwaliteitsbeleid en goed onderwijs.Er is aan de scholen gevraagd om goed na te denken over «weer samen
naar school». Vanaf 1998 zal er een ander besluitvormingsmechanisme
komen. Nu gaat het nog per school, al is een samenwerkingsverband mogelijk
voor zover de scholen dat willen toestaan. In het nieuwe uitwerkingsoverleg
wordt gedacht aan de mogelijkheid van een overrulend besluit. Zij had toegezegd
te zullen kijken of zij «meer handen in de school» kan koppelen
aan «weer samen naar school». Zij zal dit dan ook in het uitwerkingsoverleg
inbrengen vanaf 1998. Het is natuurlijk mogelijk om het geld voor de onderwijsassistent
te oormerken, maar zij kan niet bepalen in welke groep het geld door de school
wordt ingezet. Er kan hoogstens via controle gekeken worden of het geld wordt
besteed aan een onderwijsassistent.Zij deelde de zorgen van de Kamer, maar zij had nu eenmaal te maken met
financieringstechnieken. Het FBS-systeem legt beperkingen op in de aansturingsmogelijkheden.
De Kamer heeft hier in het kader van de autonome school echter zelf toe besloten.Zij zegde toe de vraag van de heer Rijpstra mee te nemen naar het uitwerkingsoverleg
«weer samen naar school».Afrondend verklaarden mevrouw Lambrechts (D66) en mevrouw Van der Hoeven (CDA) geen aanleiding te zien haar standpunt te wijzigen.De heer Rijpstra (VVD) vond het antwoord van de staatssecretaris
indringend. De mogelijkheid om 100 mln. uit te geven is uniek, mits het geld
goed besteed wordt. De keuze die nu gemaakt wordt, geldt ook voor de komende
jaren. Wanneer men hier later spijt van krijgt, zit men eraan vast. Hij wilde
het punt bespreken binnen zijn fractie.De heer De Cloe (PvdA) zei dat voor zijn fractie zwaar weegt
dat de staatssecretaris geen positief antwoord had gegeven op zijn vraag om
de onderwijsassistent voor twee jaar te oormerken.De staatssecretaris herinnerde aan de termijn van publikatie.
Als de regeling in 1996 gerealiseerd dient te worden, moet de circulaire uiterlijk
1 maart gepubliceerd worden.Zij zegde toe de techniek van de financiering in een notitie nader uitwerken.
Deze zal de Kamer in januari bereiken, samen met de FBS-regeling.Tot slot merkte zij op dat oormerken van de onderwijsassistent voor twee
jaar mogelijk was, maar oormerken richting onderbouw niet. De voorzitter van de vaste commissie,M. M. H. KampDe griffier van de vaste commissie,Roovers XNoot1Samenstelling: Leden: Beinema (CDA), Van der Vlies (SGP), M. M. H. Kamp
(VVD), voorzitter, De Cloe (PvdA), Janmaat (CD), Van Gelder (PvdA), ondervoorzitter,
Van de Camp (CDA), Huys (PvdA), Mulder-van Dam (CDA), Hendriks, Rabbae (GroenLinks),
Jorritsma-van Oosten (D66), De Koning (D66), Koekkoek (CDA), J. M. de Vries
(VVD), Liemburg (PvdA), Stellingwerf (RPF), Lambrechts (D66), Rijpstra (VVD),
 Cornielje (VVD), Cherribi (VVD), Dijksma (PvdA), Sterk (PvdA), Van Vliet
(D66) en Bremmer (CDA).Plv. leden: Reitsma (CDA), Schutte (GPV), Klein Molekamp
(VVD), Valk (PvdA), Poppe (SP), Duivesteijn (PvdA), Ten Hoopen (CDA), Lilipaly
(PvdA), Van der Hoeven (CDA), Verkerk (AOV), Oedayraj Singh Varma (GroenLinks),
 Bakker (D66), Van 't Riet (D66), Deetman (CDA), Van Heemskerck Pillis-Duvekot
(VVD), Van der Ploeg (PvdA), Leerkes (Unie 55+), Versnel-Schmitz (D66),
Essers (VVD), Korthals (VVD), Passtoors (VVD), Van Nieuwenhoven (PvdA),
Van Zuijlen (PvdA), Verhagen (CDA) en Lansink (CDA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24400-VIII-64.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl