Wijziging Wet studiefinanciering en WHW i.v.m. invoering prestatiebeurs, vorm toelage en leeftijdsgrens studiefinanc.; Verslag algemeen overleg over de rapporten van de Informatie Beheer Groep en Bureau Berenschot inzake de uitvoering van de prestatiebeurs
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24094, nr. 40

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

12-06-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1994-1995

24094 nr. 40

22-05-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamToelichting van de minister van Onderwijs, Cultuur en
Wetenschappen Vragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de minister van Onderwijs, Cultuur en
WetenschappenGedachtenwisseling in tweede termijnOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24094Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 46 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 094Wijziging van onder meer de Wet op de studiefinanciering en de Wet op
het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek in verband met de invoering
van de prestatiebeurs, de vorm van de toelage en de leeftijd waarop aanspraak
op studiefinanciering in het hoger onderwijs ontstaatnr. 40VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 22 mei 1995De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen1 heeft op 3 mei 1995 overleg gevoerd met minister Ritzen van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschappen over de rapporten van de Informatie Beheer Groep
en Bureau Berenschot inzake de uitvoering van de prestatiebeurs.Van het gevoerde overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag
uit. Toelichting van de minister van Onderwijs, Cultuur en
Wetenschappen De minister wees erop dat de weergave in de media van de uitvoeringstoets
die is uitgevoerd door de Informatie Beheer Groep (IB-groep) niet in overeenstemming
is met de aard en achtergrond ervan. De toets was gericht op het verkeer tussen
de minister en een ambtelijke organisatie en was als zodanig bedoeld als een
van de adviezen die de regering heeft ingewonnen voor haar uiteindelijke beoordeling.
In de plenaire vergadering is eerder gesproken over deze beoordeling: de regering
is van mening dat de prestatiebeurs zorgvuldig kan worden uitgevoerd en neemt
de verantwoordelijkheid daarvoor voor haar rekening.Nu de toets openbaar is gemaakt, zijn ook de interne reflecties op de
verschillende aspecten van de uitvoering openbaar. De Kamer is nu volledig
op de hoogte van alle aspecten die betrekking hebben op de uitvoering van
het wetsvoorstel, traditioneel toch het terrein van de regering. De minister
meende dat er daarom nu ook sprake is van enig «commitment» van
de Kamer ten aanzien van die uitvoering, juist op twee punten die van groot
belang zijn. In de eerste plaats de voorlichting, waarvoor minder tijd beschikbaar
is, omdat daarmee niet zal worden begonnen dan nadat de Kamer zich heeft uitgesproken
over het wetsvoorstel. In de tweede plaats de korte invoeringstermijn die
ertoe zal leiden dat toekenningen worden gedaan op basis van de oude wetgeving.
Betrokkenen zullen daarna schriftelijk worden geïnformeerd over de wijziging
van hun toekenning. Beide punten zijn voor de regering echter geen aanleiding
voor een heroverweging van haar besluit. De minister voegde hieraan toe dat
de directeur van de IB-groep vanmorgen desgevraagd nogmaals heeft
bevestigd dat de IB-groep de conclusie van de regering deelt dat de uitvoering
van dit wetsvoorstel verantwoord is.Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Lansink (CDA) maakte er bezwaar tegen dat de stukken
over de uitvoeringsaspecten van het wetsvoorstel Prestatiebeurs pas na lang
aandringen vertrouwelijk ter inzage zijn gegeven aan de Kamer en pas daarna
openbaar zijn gemaakt. De minister beroept zich erop dat de toets betrekking
heeft op het verkeer tussen de minister en een ambtelijke organisatie, maar
na de verzelfstandiging van de IB-groep (en juist gelet op de wijze waarop
die operatie is verlopen) zouden de adviezen van de IB-groep altijd openbaar
moeten zijn, zeker als het om wetgeving gaat.De minister heeft op 14 december 1994 gevraagd om een uitvoeringstoets.
De IB-groep rapporteert op 15 februari en komt tot de conclusie dat «op
basis van de voorgaande hoofdstukken (...) invoering van het wetsvoorstel
mogelijk is per 1 september 1995 onder de hierboven genoemde strikte voorwaarden
en consequenties». Op 20 februari, vijf dagen na de toets, wordt het
wetsvoorstel ingediend bij de Tweede Kamer en wordt in de memorie van toelichting
over de afstemming met de IB-groep opgemerkt dat «de uitkomsten hiervan
(...) dusdanig (zijn) dat in alle redelijkheid mag worden verondersteld dat
alle voorgestelde maatregelen tijdig door de IB-groep kunnen worden uitgevoerd».
Verder wordt opgemerkt: «Het voorstaande in achtnemend moet ondergetekende
concluderen dat hij zich over de uitvoerbaarheid van het voorgestelde stelsel
van prestatiebeurzen geen zorgen maakt». Waarom wordt de Kamer in de
memorie van toelichting niet volledig geïnformeerd over de bevindingen
van de uitvoeringstoets en de strikte voorwaarden en consequenties die tijdig
door de IB-groep zijn gesignaleerd?De heer Lansink wees erop dat hij in het verslag van de Kamer heeft gevraagd
om inzage in het advies van de IB-groep. De regering antwoordt in de nota
naar aanleiding van het verslag dat zij geen bijzondere problemen verwacht,
maar geeft geen inzage in het advies. Wel merkt de minister op dat «De
IB-groep heeft aangegeven dat door het herzien van eerder vastgestelde prioriteiten
bij de toedeling van de beschikbare capaciteit en een fasering in het aanpassingstraject,
invoering met ingang van het komende studiejaar mogelijk is. De IB-groep heeft
laten weten dat hierbij moet worden voldaan aan stringente voorwaarden.»
Vervolgens worden de knelpunten opgesomd: – het automatiseringstraject
is kritiek en ingrijpende wijzigingen kunnen niet of nauwelijks worden aangebracht
zonder dat de beoogde invoeringsdatum in gevaar komt; – er is geen ruimte
voor herstel van onvolkomenheden of andere wijzigingen (overigens blijkt dit
later wel mogelijk bij de toets van de amendementen); – de communicatie
zal onder druk komen te staan; – adequate voorlichting is onmogelijk.
De minister meldt verder dat stappen zijn ondernomen om de uitvoeringsvoorwaarden
te garanderen en de uitvoeringsrisico's waar mogelijk te beperken. Genoemd
worden dan: de herziening van de eerder vastgestelde prioriteiten en de voorbereiding,
intensivering en aanvang van het voorlichtingstraject. In het antwoord van
de minister ontbreken echter de waarschuwingen dat het aantal klachten als
gevolg van de snelle invoering zal toenemen, het noodzakelijke onderhoud van
het systeem niet kan worden uitgevoerd en de kwaliteit van de uitvoering onder
druk zal komen te staan.Ondanks zijn heldere analyse komt de directeur van de IB-groep tot de
conclusie dat het wetsvoorstel uitvoerbaar is. Hij signaleert wel twee problemen:
het automatiseringstraject is kritiek (zoals ook de minister meldt) en de
invoering van de prestatiebeurs is niet de enige zware aanpassing waarvoor
de Groep zich geplaatst ziet. De consequenties liegen er niet om. De heer
Lansink noemde er enkele: latere invoering van wetsvoorstellen waaronder het
afdichten van de Schopenhauer-route, latere aanpassing van de
Wet studiefinanciering voor de toekenning van beurzen aan gehandicapte studenten
en een latere aanpassing van de Wet aan de Gemeentelijke bevolkingsadministratie
(GBA). Waarom heeft de minister in de nota naar aanleiding van het verslag
niet alle informatie aan de Kamer verstrekt? Waarom heeft hij de uitvoeringstoets
niet direct ter beschikking van de Kamer gesteld?De directeur van de IB-groep sluit niet uit dat de verhoging van de norm
van de studievoortgang van 50 naar 70% zal leiden tot een toename van het
aantal te verwerken registraties in het CRIAO-systeem en behoudt zich het
recht voor hierop later terug te komen. In de nota naar aanleiding van het
verslag antwoordt de minister op vragen dienaangaande dat de ervaring met
de administratieve verwerking van de voortgangsnorm zodanig is dat geen bijzondere
uitvoeringsperikelen behoeven te worden gevreesd. Overigens wijst de directeur
van de IB-groep erop dat conform aanwijzingen van het ministerie geen overleg
kon worden gevoerd met de instellingen. Hij acht een oordeel van de instellingen
over de uitvoerbaarheid echter noodzakelijk. Waarom kreeg hij geen toestemming
voor dit overleg? Waarom bleef de Kamer tot nu toe onkundig van dit feit?De nota naar aanleiding van het verslag is uitgebracht op 31 maart 1995.
Op 13 april vraagt de minister aan het Bureau Berenschot om een «double
check». Waarom achtte hij een «second opinion» nodig? Uit
de vragen die hij aan Berenschot stelt, blijkt in ieder geval onzekerheid.
Kennelijk twijfelt hij aan de uitvoering van de toets, de gestelde condities
en het realiteitsgehalte van de voorwaarden. Opvallend is de, overigens begrijpelijke,
vraag of aan de invoering van de Wet significante risico's zijn verbonden.
In de memorie van toelichting stelt de minister immers nog dat de invoering
hem geen zorgen baart. Berenschot dekt zich op voorhand in met de opmerking
dat «er slechts buitengewoon korte tijd beschikbaar is geweest voor
een beoordeling». Kan dan van de Kamer worden gevraagd zich op zo'n
korte termijn een oordeel te vormen over deze wetgeving?Berenschot benoemt twee aspecten van uitvoerbaarheid apart, namelijk de
vraag of de activiteiten binnen de tijd en met de beschikbare middelen doenlijk
zijn en de vraag of de condities van de uitvoering aanvaardbaar zijn. De «second
opinion» wordt vervolgens vooral gericht op het eerste aspect, maar
het Bureau schroomt niet om in de conclusie te vermelden dat de invoering
«gevolgen (heeft) waarvan het de vraag is of deze aanvaardbaar zijn».
In het afschrift van het rapport van 20 april dat de Kamer heeft ontvangen,
wordt hierbij in handschrift de vraag gesteld «wat wordt hiermee bedoeld?».
Kan de minister die vraag beantwoorden?Opvallend is verder dat Berenschot vindt dat de conclusie van de uitvoeringstoets
eigenlijk niet echt voortvloeit uit de geschetste problematiek. Ook de kanttekening
dat in het schriftelijk verkeer tussen het ministerie en de IB-groep een toon
is ontstaan die niet louter wordt bepaald door een zakelijke beschrijving
van de uitvoerbaarheid, maar door onderhandeling over de condities waaronder
dat zou kunnen, geeft te denken, aldus de heer Lansink. Is er werkelijk onderhandeld
over condities? Wordt onder druk van de budgettaire problematiek geprobeerd
het wetsvoorstel hoe dan ook in te voeren? Hij herinnerde aan de gang van
zaken bij de invoering van de Wet studiefinanciering in 1987–1988, toen
Kamer en regering samen tot de conclusie kwamen dat een dergelijke gang van
zaken zich nooit meer zou mogen voordoen.Uit de verdere analyse van Berenschot komt een wisselend beeld naar voren.
Enkele door de IB-groep opgevoerde punten (de onzekerheid over de de-fiscalisering
en het ontbreken van contact met de instellingen) worden minder bezwaarlijk
geacht. De ruimte voor wijzigingen blijft diffuus. Dit is nog eens bevestigd
door de reacties op de amendementen van de Kamer. Over de aanpassing van de
geautomatiseerde systemen blijft het Bureau vaag, al wordt opgemerkt dat in
de komende tijd geen nieuwe veranderingen mogen worden ingevoerd. De heer
Lansink zei dat dit een nieuw licht werpt op het nog te voeren
debat op hoofdlijnen en de door de Kamer gewenste bijstellingen. Berenschot
wijst verder nog op het bezwaar dat de berichtgeving achteraf moet worden
gewijzigd en het ontbreken van een terugvalscenario wanneer een nieuwe proefproduktie
nodig zou zijn. Is de minister bereid na afloop van de proefproduktie van
drie weken de Kamer te informeren?De heer Lansink vond dat bij een ingrijpende wijziging van de systematiek
van een wet, de uitvoeringstoets direct ter beschikking van de medewetgever
moet worden gesteld. Hij vond ook dat, als de Kamer in enig stadium van de
behandeling van een wetsvoorstel behoefte heeft aan informatie om zich een
oordeel te kunnen vormen over diverse aspecten van de wet, de regering zo
volledig mogelijke informatie moet verstrekken. De behandeling van dit wetsvoorstel
is tot nu toe mede beïnvloed door de omstandigheid dat de Kamer bij stukjes
en beetjes is geïnformeerd. Dat is jammer en verdere opheldering is nodig
om tot een verantwoorde besluitvorming te kunnen komen.De vraag of de invoering per 1 januari 1995 verantwoord is, is primair
ter beantwoording aan de minister, maar de Kamer past als medewetgever ook
een oordeel. Nu uit de gevraagde «second opinion» blijkt dat de
gevolgen van de invoering niet aanvaardbaar zouden kunnen zijn, moeten regering
en Kamer zich nog eens bedenken voordat zij het groene licht geven. De heer
Lansink zei dat hij in ieder geval nog niet zover is.Mevrouw De Vries (VVD) vond het belangrijk dat de stukken,
die oorspronkelijk zijn bedoeld voor de oordeelsvorming van de minister, bij
de discussie over deze ingrijpende wetswijziging kunnen worden betrokken.
De rapporten zijn buitengewoon kritisch, maar de uitvoering van het wetsvoorstel
wordt onder een aantal stringente voorwaarden mogelijk geacht.Berenschot wijst op het belang van de voorlichting; het acht invoering
zonder adequate voorlichting mogelijk, maar niet aanvaardbaar. De IB-groep
geeft aan dat het automatiseringstraject bijzonder kritiek is, dat het tussentijds
herstellen van fouten niet mogelijk is, evenals regulier onderhoud aan het
systeem. Zelfs het niet doorgaan van de prestatiebeurs kan tot problemen leiden,
omdat de systeemaanpassingen voor STOEB in hetzelfde automatiseringstraject
zijn opgenomen. Er zal dus hoe dan ook sprake zijn van een probleem. Daarnaast
zal de invoering van het wetsvoorstel ertoe leiden dat een aantal andere wetsvoorstellen
op een later moment worden ingevoerd, waaronder de afdichting van de Schopenhauer-route.
Deze post zal dus nog langer op de begroting drukken. Verder worden de implementatie
van het v.o.-traject en de aanpassing voor gehandicapte studenten een jaar
uitgesteld.Omdat de voorlichting pas in een laat stadium zal beginnen, zullen in
veel gevallen berichten worden verstuurd die zijn gebaseerd op de oude regeling.
Natuurlijk is in de «kleine lettertjes» voorzien in de mogelijkheid
van wijziging, maar om daar nu al op voorhand vanuit te gaan, ging mevrouw
De Vries te ver. Overigens meende zij dat het een juiste gang van zaken is
dat de voorlichting pas van start gaat nadat de Kamer zich heeft uitgesproken.
Voorlichting onder het voorbehoud van een uitspraak van de Kamer is niet erg
zorgvuldig, zo meende zij.De zogenaamde 5+2-maatregel wordt met terugwerkende kracht tot 1 augustus
1991 van toepassing verklaard op het gehele hoger onderwijs. Kan de minister
dit besluit toelichten?De IB-groep wijst erop dat, ook als het strikte uitvoeringsschema tot
september 1995 wordt gehaald, er toch fouten in het automatiseringssysteem
zullen optreden die leiden tot aanvankelijk foutieve berichtgeving aan grote
groepen studenten. Berenschot concludeert op grond hiervan dat de voorziene
manco's in het voorlichtingstraject onaanvaardbaar zijn. Welke foutenmarge
in de systematiek en in de berichtgeving aan de studenten acht
de minister aanvaardbaar? Zijn er parallellen te trekken met de invoering
van het wetsvoorstel STOEB die een jaar is uitgesteld? De wetstekst en de memorie van toelichting zijn niet eenduidig op het
punt van de de-fiscalisering van de prestatiebeurs. Los hiervan is het de
vraag of de studiefinanciering voor studenten die niet onder de prestatiebeurs
vallen, gedefiscaliseerd wordt. Op grond hiervan heeft de IB-groep voor de
wijziging van het geautomatiseerde systeem geen rekening gehouden met de-fiscalisering
van de studiefinanciering. Ook dit punt verdient aandacht.Ook mevrouw De Vries wees erop dat er geen overleg is gevoerd met de instellingen,
al achtte de IB-groep dat noodzakelijk en heeft de HBO-Raad zelfs met klem
aangedrongen op overleg vooraf over de uitvoeringstechnische aspecten.Berenschot besluit zijn rapport met de cryptische zin: «Het korte
onderzoek door ons gedaan, leidt ons niet tot de conclusie dat de uitvoeringstoets
ten onrechte aangeeft dat de voorgenomen wetgeving uitvoerbaar is. Wel heeft
de invoering gevolgen waarvan de vraag is of deze aanvaardbaar zijn.»
Hoe denkt de minister over deze conclusie? Wat is er sinds februari gebeurd
om de risico's die in de uitvoeringstoets worden genoemd, tot aanvaardbare
proporties terug te brengen? Onder welke condities acht de minister de invoering
van de Wet aanvaardbaar?De heer Rabbae (GroenLinks) vond het een wijs besluit dat de
minister de rapporten van de IB-groep en het Bureau Berenschot alsnog aan
de Kamer ter beschikking heeft gesteld. Voor zijn eerdere weigering beroept
hij zich op het feit dat de rapporten handelen over de uitvoering van het
wetsvoorstel, waarvoor de regering verantwoordelijk is. Die uitvoering kan
echter tot grote problemen leiden en is daarom een cruciaal aspect van de
behandeling van deze wetgeving. Bovendien is het in het belang van een goede
wetgeving dat de Kamer de minister gedurende het gehele wetgevingstraject
nauwkeurig volgt om zodoende de consequenties te kunnen overzien. De heer
Rabbae sloot zich daarom aan bij de opmerking van de heer Lansink dat stukken
als de uitvoeringstoets aan de Kamer ter beschikking moeten worden gesteld,
opdat zij zich een integraal oordeel kan vormen.De IB-groep verwacht dat de voorlichting problemen zal opleveren. De IB-groep
ging ervan uit dat de voorlichtingsoperatie begin april zou beginnen, maar
het is nu al begin mei. Bovendien is het merkwaardig dat het overleg met de
instellingen zo laat op gang is gekomen. Waarom mocht de IB-groep geen contact
opnemen met de instellingen? Hoe hebben de onderwijsinstellingen gereageerd
op het wetsvoorstel?De heer Rabbae zei dat het geen verbazing mag wekken als de studenten
in verwarring raken: eerst krijgen zij bericht over de tempobeurs, even later
worden zij op de hoogte gesteld van de invoering van een prestatiebeurs. Dit
zal ongetwijfeld aanleiding geven tot veel telefoontjes, maar ook tot juridische
procedures. Verwacht de minister dat deze ontwikkelingen een belemmering zullen
vormen voor de nieuwe wetgeving?De IB-groep wijst erop dat er geen ruimte meer is voor verdere wijziging
van het geautomatiseerde systeem. Dit betekent dat toekomstige wijzigingen
noodgedwongen moeten worden aangepast aan de mogelijkheden van het systeem
dan wel pas op een later moment kunnen worden doorgevoerd. Hoe denkt de minister
hierover?Berenschot wijst erop dat in het invoeringstraject geen terugvalscenario
is opgenomen. Eventuele bijstelling van het proefscenario van de IB-groep
is niet mogelijk. De heer Rabbae vreesde dat een zo weinig flexibel systeem
onvoldoende kan inspelen op de wijzigingen die zich in de praktijk voordoen.
Bovendien zal het later invoeren van een aantal wetten en het op een later
moment afsnijden van de Schopenhauer-route geld kosten. Berenschot meent dat de IB-groep zijn werk goed heeft gedaan, maar komt
niettemin tot de conclusie dat de gevolgen van de invoering van de prestatiebeurs
niet aanvaardbaar zijn. De minister zegt terecht dat hij politiek verantwoordelijk
is voor de uitvoering van de prestatiebeurs. Welke betekenis hecht hij dan
toch aan de conclusie van Berenschot? Kan hij de politieke en maatschappelijke
gevolgen van dit wetsvoorstel voor zijn rekening nemen?Uit beide rapporten kan worden afgeleid dat de problemen die zich kunnen
voordoen bij de invoering van de prestatiebeurs en het uitstel van andere
maatregelen ten gevolge daarvan, de nodige kosten met zich mee zullen brengen.
Aan de andere kant wil de minister de prestatiebeurs graag op 1 september
a.s. invoeren, omdat hij daarmee de nodige besparingen kan behalen. Heeft
hij uitgerekend wat een jaar uitstel zal kosten of opleveren? Met andere woorden:
heeft hij een winst- en verliesrekening opgemaakt?Ten slotte vroeg de heer Rabbae of de minister de Kamer kan garanderen
dat niet binnen één jaar opnieuw over dit onderwerp van gedachten
moet worden gewisseld, omdat zich in de praktijk problemen voordoen.Mevrouw Jorritsma-Van Oosten (D66) wees erop dat de minister
tijdens het plenaire debat de verantwoordelijkheid op zich heeft genomen voor
de invoering van dit wetsvoorstel op 1 september a.s. Zij ging ervan uit dat
hij dit heeft gedaan in het bewustzijn van de haken en ogen die worden genoemd
in de rapporten die de Kamer nu ter hand zijn gesteld.Zij was verbaasd over de aankondiging over de implementatie van de 5+2-maatregel
met terugwerkende kracht voor cohorten vanaf 1991, omdat zij ervan uitging
dat dit al het geval was. Voor welke groepen geldt deze beslissing nu nog
en welke gevolgen heeft dit?Voorlichting over de prestatiebeurs is erg belangrijk en het is dan ook
jammer dat dit nu juist zo gebrekkig verloopt. Mevrouw Jorritsma herinnerde
eraan dat haar fractie ervoor heeft gepleit dat de voorlichting zou beginnen
voordat de Kamer zich had uitgesproken. Die gang van zaken is misschien niet
correct, maar is altijd nog beter dan gebrekkige voorlichting of een tekort
aan voorlichting. Overigens had daarbij natuurlijk wel het nodige voorbehoud
moeten worden gemaakt voor wijzigingen als gevolg van de parlementaire behandeling.
Desgevraagd voegde zij hieraan toe dat haar standpunt is gebaseerd op de gedachte
dat het basisidee van de prestatiebeurs niet zal veranderen en dat studenten
daarover al in een vroeg stadium kunnen worden geïnformeerd.Ook mevrouw Jorritsma wees op de verwarring die kan ontstaan doordat de
studenten die een prestatiebeurs aanvragen, eerst bericht ontvangen dat zij
een voorwaardelijke beurs krijgen en vervolgens dat die beurs wordt omgezet
in een voorwaardelijke lening. Is het mogelijk in de berichtgeving aan de
studenten al te melden dat de toekenning van de beurs als gevolg van het proces
van wetgeving binnenkort zal veranderen? Is de minister bereid zich in dit
opzicht aan te sluiten bij de bevindingen van Berenschot?De IB-groep komt in de uitvoeringstoets tot de conclusie dat de toename
van het aantal vragen en problemen als gevolg van de invoering van de prestatiebeurs
vragen om uitbreiding van de personeelscapaciteit met twintig FTE's. Is in
de voornemens van de minister in deze uitbreiding voorzien?De invoering van de prestatiebeurs leidt ertoe dat een aantal andere trajecten
moet worden uitgesteld. Uitstel van de aanpassing van de collegeldbepalingen
en afschaffing van de verblijfsduurbeperking vond mevrouw Jorritsma geen bezwaar.
Het afdichten van de Schopenhauer-route is niet nadelig voor de studenten,
maar wel voor de begroting van het ministerie. Dit geldt ook voor het uitstel
van de implementatie van het v.o.-traject. Heeft de minister al
een oplossing gevonden voor de budgettaire gevolgen hiervan?Berenschot waarschuwt ervoor dat na de invoering van de prestatiebeurs
voorlopig geen nieuwe veranderingen moeten worden ingevoerd. Het verwijst
in dit verband naar de fundamentele discussie die in het vooruitzicht is gesteld.
Hoe denkt de minister hierover?De heer Stellingwerf (RPF) meende dat de Kamer terecht om de
informatie heeft gevraagd die de minister haar nu heeft toegezonden. Ook de
Kamer staat immers voor een belangrijke afweging en het is ook voor haar van
belang te weten of het voorliggende wetsvoorstel in de praktijk kan worden
uitgevoerd. Hij steunde daarom de suggestie de procedure zo in te richten
dat de Kamer in de toekomst altijd over dergelijke informatie kan beschikken.De minister heeft de Kamer desgevraagd verzekerd dat een zorgvuldige uitvoering
van de prestatiebeurs mogelijk is. Die uitspraak staat enigszins op gespannen
voet met de bevindingen van de IB-groep en het Bureau Berenschot. De laatste
acht de uitvoering van de voorgenomen maatregelen mogelijk, maar vraagt zich
af of de gevolgen daarvan aanvaardbaar zijn.In beide rapporten wordt een aantal vergaande voorwaarden en consequenties
opgesomd. Heeft Berenschot het bij het juiste eind als het stelt dat er sprake
lijkt te zijn van een soort onderhandelingsproces tussen het ministerie en
de IB-groep? De heer Stellingwerf gaf een korte weergave van de bezwaren.
Hij was het ermee eens dat de voorlichting pas kan beginnen als de Kamer zich
heeft uitgesproken. Hij vroeg of uit de opmerking dat het onderhoud aan de
systemen wederom geen doorgang kan vinden, mag worden afgeleid dat daarvoor
ook in de afgelopen jaren geen ruimte was. Verder vroeg hij of de minister
zich realiseert dat er door het ontbreken van een terugvalscenario geen weg
terug meer is.Tijdens de plenaire behandeling is een aantal inhoudelijke argumenten
genoemd die voor uitstel pleiten. De inhoud van de rapporten van de IB-groep
en het Bureau Berenschot ondersteunt dit pleidooi, zo meende de heer Stellingwerf.De heer Van der Vlies (SGP) stelde voorop dat uit de eerder
zo moeizaam verlopen wijzigingen van het stelsel van studiefinanciering een
les moet worden getrokken. Over de betrouwbaarheid van de beslissing om een
prestatiebeurs in te voeren moet voldoende duidelijkheid en zekerheid bestaan.In het staatsrecht is de regering verantwoordelijk voor de uitvoering
van wetgeving en heeft de Kamer een controlerende taak. Als de minister nu
zegt dat de regering verantwoordelijkheid wil en kan dragen voor de invoering
van de prestatiebeurs, moet hij zich realiseren dat hij de Kamer in een later
stadium niet kan confronteren met de mededeling dat de ontwikkelingen in de
praktijk anders zijn dan hij verwachtte. Hij wijst op de betrokkenheid van
de Kamer als medewetgever, maar dat wil niet zeggen dat de Kamer medeplichtig
is als het gaat om de risico's die kleven aan de uitvoering van de wetgeving,
zo benadrukte de heer Van der Vlies. Een situatie als in 1988 moet hoe dan
ook worden voorkomen.Ook hij ging kort in op de knelpunten die zich kunnen voordoen. Om de
zorgvuldigheid van de voorlichting geen geweld aan te doen, moet daarmee worden
gewacht tot na de parlementaire behandeling. De IB-groep wijst erop dat de
invoering van de prestatiebeurs ertoe leidt dat de Groep zijn eerdere prioriteiten
moet herzien. Welke consequenties heeft die herziening? Studenten zullen na
hun aanvraag eerst een toekenning op basis van de oude wetgeving ontvangen
en pas later bericht krijgen over de gevolgen van de invoering van de prestatiebeurs.
Moet niet worden gevreesd dat dit in de praktijk bezwaren en verwarring zal
oproepen? De slotzin van het rapport van Berenschot bevat een dubbele ontkenning.
De heer Van der Vlies meende dat daarmee aan de conclusie dat het de vraag
is of de gevolgen van de invoering van de prestatiebeurs wel aanvaardbaar
zijn, ieder gezag wordt ontnomen.Hij vroeg of de minister zich bewust is van de consequenties van het feit
dat er geen terugvalscenario is.De heer Van der Vlies sloot zich ten slotte aan bij de vraag naar de gevolgen
van een jaar uitstel. Is het «point of no return» al gepasseerd?De heer Van der Ploeg (PvdA) was verheugd over de openbaarmaking
van de rapporten van de IB-groep en het Bureau Berenschot. Zijns inziens zou
het een goed parlementair gebruik zijn als deze werkwijze voortaan vaker wordt
gevolgd.De discussie over de uitvoerbaarheid van de studiefinanciering lijkt wat
archaïsch, zo vervolgde hij. Alom wordt gesproken over de mogelijkheden
van de elektronische snelweg en door het koppelen van bestanden kan rente-
en uitkeringsfraude worden bestreden. Waarom is het dan zo moeilijk om de
uitvoering van de studiefinanciering goed te laten verlopen?In het rapport van de IB-groep wordt opgemerkt dat over de uitvoerbaarheid
van de voorstellen geen overleg is gevoerd met de instellingen, en dat terwijl
zij daarbij een belangrijke rol spelen. Zij moeten immers de gegevens verschaffen
over de studievoortgang en de uitreiking van diploma's. Welk belang hecht
de minister aan hun inbreng?De IB-groep verwacht dat er meer klachten zullen worden ingediend en dat
er meer fouten zullen worden gemaakt bij de uitvoering. Wat is de aard van
die klachten en fouten in vergelijking met die over het huidige stelsel van
studiefinanciering? Is een schatting mogelijk van het aantal klachten en fouten?
Door de overstap van een tempobeurs naar een prestatiebeurs lijkt de studievoortgangscontrole
te vereenvoudigen. Nu moet nog van jaar tot jaar worden beoordeeld of een
student het juiste aantal studiepunten heeft behaald, terwijl voor de prestatiebeurs
alleen wordt gemeten wanneer de propaedeuse wordt behaald en of na zes jaar
werkelijk een diploma is behaald. Mag worden verwacht dat op termijn, na het
afstuderen van de cohorten van de tempobeurs, een stelsel ontstaat dat gemakkelijker
kan worden uitgevoerd?Tijdens de plenaire behandeling van het wetsvoorstel is een aantal belangrijke
amendementen ingediend, zo vervolgde de heer Van der Ploeg. In de rapporten
wordt opgemerkt dat het amendement Lansink dat 185 mln. zal kosten, goed uitvoerbaar
is. De hoge kosten pleiten echter tegen dit amendement. In het alternatief,
het amendement Van der Ploeg c.s., wordt voorgesteld het mogelijk te maken
de klok voor twaalf aaneengesloten maanden stil te zetten. Dit amendement
heeft het voordeel dat het maar 35 mln. kost, maar als nadeel dat het moeilijker
uitvoerbaar is. In de rapporten wordt echter opgemerkt dat het met enige moeite
wel uitvoerbaar wordt geacht. Is de minister bereid de extra uitvoeringskosten
van dit amendement voor zijn rekening te nemen en dit amendement over te nemen?
In het amendement Rabbae wordt voorgesteld studenten de gelegenheid te bieden
zich voor een halfjaar tot een jaar uit te schrijven. Dit amendement verdient
sympathie, maar uit de rapporten kan worden opgemaakt dat het veel uitvoeringskosten
met zich zal meebrengen. Is de minister bereid dit amendement niettemin voor
zijn rekening te nemen? Over het amendement Van der Ploeg c.s. over de herkansing
van de propaedeuse wordt in de rapporten opgemerkt dat het lastig uitvoerbaar
is. Kan de minister dit amendement voor wat betreft de uitvoeringskosten voor
zijn rekening nemen?De heer Van der Ploeg wees erop dat de IB-groep uitgaat van volledige
de-fiscalisering. Daartoe lijkt echter nog niet besloten. Een voordeel van
volledige de-fiscalisering lijkt dat de uitvoering van de studiefinanciering
wordt vereenvoudigd. Nu gelden immers verschillende fiscale regelingen voor de tempobeurs en de prestatiebeurs. Is de minister bereid zich
in te zetten voor een uniforme regeling voor beide beurzen? Maakt de-fiscalisering
de uitvoering echt eenvoudiger?Uit de rapporten kan niet worden opgemaakt of leerlingen in het v.o. die
alleen kinderbijslag ontvangen, onder de huidige regeling voor tegemoetkoming
in de studiekosten vallen. De IB-groep gaat ervan uit dat het aantal toekenningen
binnen de TS-regeling gelijk blijft, maar de heer Van der Ploeg verwachtte
dat het aantal toekenningen juist zal toenemen als deze leerlingen geen kinderbijslag
meer krijgen.Hij merkte nog op dat hij de zorgen van de Kamer over de voorlichting
deelt. Tot slot vroeg hij of de minister de mogelijk negatieve gevolgen die
de invoering van de prestatiebeurs zal hebben, aanvaardbaar acht. Het antwoord van de minister van Onderwijs, Cultuur en
WetenschappenDe minister stelde voorop dat de leidraad van de regering is
en blijft dat een wet alleen mag worden ingevoerd als hij de in de praktijk
goed kan worden uitgevoerd en er geen onoverkomelijke risico's worden genomen.
Het wetsvoorstel Prestatiebeurs is met het oog daarop meerdere malen in het
kabinet besproken en is onderwerp geweest van specifiek overleg met de minister-president
en de minister van Financiën. De minister wees erop dat hij zelf direct
contact heeft onderhouden met de hoofddirectie van de IB-groep over de uitvoerbaarheid
en dat de «double check» op zijn persoonlijk initiatief heeft
plaatsgevonden. Hij maakte zich zorgen over het trauma van 1986–1987
dat doorklinkt in de inbreng van de leden, omdat dit verlammend kan werken,
terwijl de IB-groep de verschillende trajecten van de studiefinanciering in
de afgelopen jaren toch zo kundig heeft uitgevoerd. De IB-groep is gevraagd
bij de uitvoeringstoets zo kritisch mogelijk te werk te gaan, opdat alle aspecten
die een rol kunnen spelen, de revue passeren en worden beoordeeld. De stukken
die de IB-groep vervolgens heeft uitgebracht, zijn echter niet geschreven
met het oog op publikatie. Dit geldt ook voor het rapport Berenschot. Beide
stukken zouden in andere bewoordingen zijn gesteld als zij voor publikatie
waren bedoeld. In de afgelopen jaren heeft voortdurend vertrouwelijk overleg
plaatsgevonden tussen de IB-groep en het ministerie. Dit was de Kamer bekend.
Juist door het vertrouwelijke karakter van die contacten kon de IB-groep zich
zo kritisch opstellen. Kort na het uitbrengen van de uitvoeringstoets zijn
de nodige, zeer kritische vragen gesteld aan de IB-groep. Verder is voorgesteld
om een «double check» uit te voeren, niet omdat aan de aard of
inhoud van de toets werd getwijfeld, maar om de zorgvuldigheid van het traject
te waarborgen. Overigens wordt deze procedure steeds vaker gevolgd. Een externe
«double check» vormt een extra waarborg voor de uitvoering van
beleid.De heer Lansink (CDA) vond dat de opmerking dat de IB-Groep
zich anders zou hebben uitgedrukt als zijn rapport voor publikatie bedoeld
was, te denken geeft. Hij vroeg waarom pas na het uitbrengen van de memorie
van antwoord is gevraagd om een «double check» en waarom de Kamer
daarvan niet onmiddellijk op de hoogte is gebracht.De minister antwoordde dat de regering verantwoordelijk is
voor de uitvoering van haar beleid en daartoe alle aspecten van die uitvoering
wikt en weegt. Natuurlijk kan de Kamer, als blijkt dat ondanks de zorgvuldige
voorbereiding van de regering, zich toch problemen voordoen, de regering daarop
aanspreken. De situatie is nu echter anders, want de Kamer heeft kennis kunnen
nemen van de gesprekken die zijn gevoerd over de verschillende aspecten van
de uitvoering. Daarmee is zij daarbij toch enigszins betrokken. In de gesprekken met de IB-groep is in de eerste plaats gesproken over
de managementsamenvatting en de stukken die daarvoor de basis vormden. Uit
die gesprekken kwam steeds duidelijker naar voren dat de uitvoering van de
prestatiebeurs een haalbare zaak is. Vervolgens is besloten aan het Bureau
Berenschot een «double check» te vragen. De «timing»
van een «double check» is afhankelijk van het tijdpad dat wordt
gevolgd. Hij wees nadrukkelijk van de hand dat de «double check»
pas is gevraagd als reactie op latere reflecties op de uitvoerbaarheid van
het wetsvoorstel. Hij herhaalde dat de rapporten anders zouden zijn geformuleerd
als zij voor publikatie waren bestemd. Nu zij uitsluitend waren bedoeld voor
het interne verkeer tussen de bureaus en het ministerie, is gekozen voor andere
bewoordingen die aanleiding kunnen geven tot verwarring of misverstanden,
omdat onderliggende informatie ontbreekt.De heer Lansink (CDA) wees erop dat de rapporten zakelijke
informatie bevatten die iedere openbaarheid kan velen. Blijft de vraag waarom
de minister niet om een «double check» heeft gevraagd voordat
hij antwoordt op het verslag van de Kamer. De Kamer heeft in dat verslag immers
nadrukkelijk vragen gesteld over de uitvoeringstoets.De minister zei dat het de logische gang van zaken is dat eerst
wordt nagegaan in hoeverre de kritische opmerkingen in de uitvoeringstoets
van doorslaggevende betekenis zullen zijn voor de beoordeling. Daartoe is
in gesprekken met de IB-groep ingegaan op de aard van de problemen die in
de toets worden gesignaleerd. Nadat dit reguliere traject is gevolgd, is om
een «double check» gevraagd als een extra zorgvuldigheid. Een
«double check» is zeker geen vanzelfsprekendheid en heeft als
zodanig ook geen vaste plaats in het tijdpad van de procedures, maar in kritische
situaties wordt in toenemende mate van deze mogelijkheid gebruik gemaakt.De keuze voor de invoering van de prestatiebeurs vraagt inderdaad om herziening
van een aantal prioriteiten, zo vervolgde de bewindsman. Voor de Schopenhauer-route
geldt dat de Kamer al eerder van dit uitstel op de hoogte was, omdat de afsluitdatum
niet in de Wet is vastgelegd, maar bij Koninklijk Besluit wordt geregeld.
De financiële consequenties van dit uitstel zijn beperkt en zijn reeds
verrekend in het totaal van de uitgaven voor de studiefinanciering. Door de
studievoortgangscontrole wordt overigens bereikt dat, in combinatie met de
prestatieroute, het filosofieonderwijs een extra injectie krijgt.Het onderhoud van de systemen en de mogelijkheid van fouten vormden de
meest ingrijpende punten in het gesprek met de IB-groep na het verschijnen
van de uitvoeringstoets. De minister wees erop dat na 1986 in een snel tempo
een informatiseringspakket is samengesteld voor de toekenningen van studiefinanciering.
In de afgelopen jaren is vele malen gesproken over dit pakket om zodoende
te komen tot een schaduwpakket dat minder problemen kent en minder arbeidsintensief
is. Door tijd en energie die nu moeten worden besteed aan de invoering van
de prestatiebeurs, zal de ontwikkeling van dit nieuwe pakket vertraging oplopen.Hij stelde vast dat er bij de toekenningen sowieso fouten worden gemaakt.
Dat is niet zo verwonderlijk gelet op het grote aantal toekenningen dat maandelijks
moet worden verwerkt. Geen enkel geautomatiseerd systeem kan dit volledig
voorkomen. De goedkeurende accountantsverklaring is het criterium voor het
aantal fouten dat kan worden toegestaan. In de afgelopen jaren is die verklaring
steeds verstrekt en er is geen reden te veronderstellen dat dit in de komende
jaren niet het geval zal zijn.De heer Rabbae (GroenLinks) wees erop dat de IB-groep in zijn
rapport schrijft dat de nieuwe systematiek invloed zal hebben op de accountantsverklaring. De minister antwoordde dat de IB-groep desgevraagd heeft verzekerd
dat hij verwacht binnen de foutenmarge van de accountantsverklaring te blijven.De heer Rabbae (GroenLinks) leidde uit dit en de andere antwoorden
van de minister af dat de IB-groep desgevraagd steeds een andere interpretatie
geeft van de bevindingen die zijn neergelegd in de uitvoeringstoets. Welke
waarde moet dan nog worden toegekend aan het rapport?De minister onderstreepte nogmaals dat de uitvoeringstoets
slechts was bedoeld als informele basis voor gesprekken tussen de minister
en de IB-groep, waarin alle punten van kritiek verder zouden worden uitgediept.In de gesprekken met de IB-groep bleek dat de wijziging van de computerprogramma's
vertraging oploopt. Dit betekent dat bepaalde fouten nog steeds handmatig
moeten worden gecorrigeerd, maar ook dan wordt de één-procentsmarge
niet overschreden. De toekenning aan bepaalde groepen studenten, bijvoorbeeld
«aangescheiden kinderen», is zo ingewikkeld, dat hij tot nu toe
alleen handmatig kan worden verwerkt. De IB-groep had ook deze toekenningen
graag in het geautomatiseerde systeem ondergebracht, maar dit moet nu wachten.Een ander belangrijk punt is de vraag naar de extra inzet voor de voorlichting
over de prestatiebeurs. Op 3 april is toegezegd dat er twintig extra plaatsen
kunnen worden ingericht, opdat tijdig met de werving en opleiding van de medewerkers
kan worden begonnen.Op dit moment is er sprake van volledige de-fiscalisering. Het kan zijn
dat de staatssecretaris van Financiën hier op enig moment op terugkomt;
dan moet worden gehandeld naar bevind van zaken. In ieder geval hoeft op dit
punt nu geen actie te worden ondernomen. Overigens wordt ook in het rapport
van Berenschot aangegeven dat op dit punt geen problemen te verwachten zijn.De samenloop tussen STOEB en de prestatiebeurs is inmiddels opgelost.
Het automatiseringstraject is door de IB-groep-groep zodanig ingericht dat
de prestatiebeurs eventueel nog op het laatste moment kan worden uitgesteld.De minister merkte vervolgens op dat sinds 21 februari overleg gaande
is met de instellingen. Berenschot wijst erop dat de informatie die nodig
is voor de uitvoering van de prestatiebeurs, beschikbaar is bij de instellingen
en dat de invoering van de prestatiebeurs zal leiden tot een vereenvoudiging
van de informatiebehoefte ten opzichte van de studievoortgangscontrole. In
antwoord op de vraag waarom niet eerder met de instellingen is gesproken,
zei de bewindsman dat met overleg voordat het wetsvoorstel zou zijn ingediend
bij de Kamer, nog veel meer zou zijn gepreludeerd op de uitkomst van de parlementaire
behandeling.Het feit dat de toekenningen straks moeten worden herzien, is inderdaad
een probleem. Bovendien geldt dit wellicht voor een grotere groep dan eerst
werd verondersteld. Pas in de week van 12 juni, als de eindexamenresultaten
bekend worden gemaakt, zal duidelijk zijn welke leerlingen aan het hoger onderwijs
kunnen deelnemen, maar ruim voor die tijd meldt een flinke groep zich al aan.
Voor hen is de toekenning natuurlijk sowieso voorwaardelijk, omdat eerst zekerheid
moet bestaan over hun examenresultaat. De minister zei dat hij in samenwerking
met de IB-groep zal bevorderen dat zo snel mogelijk een folder wordt gedrukt
waarin wordt gewezen op het traject van de parlementaire behandeling en de
gevolgen daarvan voor de toekenning.In de memorie van toelichting wordt over de 5+2-maatregel voor het hoger
onderwijs opgemerkt dat er geen sprake is van terugwerkende kracht, maar van
een technische correctie die geldt voor buitenlandse opleidingen, onderwijs
Aruba en Antillen, coöperatief hoger beroepsonderwijs, opleidingen bekostigd
door het ministerie van VWS en erkend onderwijs. Betrokkenen
was bekend dat die correctie zou plaatsvinden; bij de toekenning voor het
kalenderjaar 1996 zullen zij hiervan op de hoogte worden gebracht.De minister was van mening dat hij de Kamer in de gevolgde procedure volledig
heeft geïnformeerd over de conclusies die hij heeft getrokken uit de
gesprekken over de uitvoeringstoets. Hij was zich ervan bewust dat hij de
vele uitvoeringsproblemen die zich kunnen voordoen, zelf moet oplossen. Hij
verwachtte echter geen problemen gezien de zorgvuldige werkwijze tot nu toe.
De risico's zijn zo goed verkend dat de verwachting gerechtvaardigd lijkt
dat dit traject goed kan worden ingevoerd.De minister wilde niet ontkennen dat het handschrift op het rapport van
Berenschot het zijne is. Het advies van Berenschot is op dit punt op zijn
minst onduidelijk. Hij herinnerde eraan dat hij deze zin heeft voorgelezen
tijdens de plenaire behandeling, omdat hij meende dat de Kamer hiervan moest
weten. Hij citeerde uit de Handelingen: «Toen vroeg ik mij af of het
wel goed was om hiermee (het wetsvoorstel) naar de Tweede Kamer te gaan. Ik
zou er ook niet mee gekomen zijn als ik niet heel precies van Berenschot had
gehoord dat dit betrekking had op de voorlichting. Het gaat dus om de politieke
aanvaardbaarheid van de vraag of het verantwoord is om de voorlichting nu
in te laten gaan.» De minister voegde hieraan toe dat Berenschot van
mening was dat de IB-groep daar niet over gaat, maar dat de regering een beslissing
moet nemen en die moet voorleggen aan de Tweede Kamer.De invoering van de prestatiebeurs zal zeker enig verlies opleveren en
daarom moet een afweging worden gemaakt van de kosten en baten. Uitstel levert
in 1996 een verlies op van 490 mln., in 1997 een winst van 55 mln. en in 1998
en 1999 een verlies van respectievelijk 295 mln. en 310 mln. Deze financiële
wetenschap is natuurlijk een belangrijk punt in de overwegingen. De verliezen
zullen echter niet veel anders zijn als wordt gekozen voor uitstel. Uitstel
is wel gunstig voor de voorlichting, omdat die eerder van start kan gaan.
Overigens was de minister van mening dat het geen vraag is van staatsrecht
of de voorlichting van start kan gaan voordat de Kamer zich heeft uitgesproken,
maar de regering heeft respect voor de mening van de Kamer op dit punt.De vraag of in de toekomst nog andere veranderingen kunnen worden ingevoerd,
is afhankelijk van de mogelijkheden van de IB-groep. Nu de invoering van de
prestatiebeurs leidt tot een dubbelsysteem, zijn de mogelijkheden voor veranderingen
wel beperkt. Daarom zijn het C+3-traject en het v.o.-traject iets in de tijd
naar achter geschoven. Dit betekent ook dat de discussie over de lange termijnontwikkeling
van de studiefinanciering moet uitgaan van het gegeven dat het systeem nu
al betrekkelijk gecompliceerd is.Ook bij de beslissing over de amendementen die door de Kamer zijn ingediend,
moet een afweging worden gemaakt van de mogelijkheden van de IB-groep. Als
de IB-groep aangeeft een bepaalde maatregel onmogelijk te kunnen uitvoeren,
kan de regering die uitspraak «overrulen», maar daarmee nemen
de risico's voor de invoering toe.De heer Rabbae (GroenLinks) vroeg of de minister kan toelichten
waarom de IB-groep op 24 april schrijft dat zijn amendement uitvoerbaar lijkt,
maar op 27 april hierop terug komt en schrijft dat het niet uitvoerbaar is.
Wat is er gebeurd in die drie dagen?De minister antwoordde dat hier sprake lijkt van een misverstand.
Hij voegde hieraan toe dat het «propaedeuse-amendement» uitvoerbaar
lijkt, ook al zullen zich ook hierbij de nodige problemen voordoen. Omdat
dit pas op termijn het geval zal zijn, kunnen echter tijdig maatregelen worden
genomen. Gedachtenwisseling in tweede termijnDe heer Rabbae (GroenLinks) herhaalde zijn vraag of de minister
de Kamer kan garanderen dat niet binnen een jaar opnieuw over deze problematiek
moet worden gesproken.De heer Lansink (CDA) vroeg de minister in te gaan op het verzoek
van de Kamer of in de toekomst de onderliggende stukken aan de Kamer ter hand
kunnen worden gesteld.De heer Van der Vlies (SGP) vroeg nogmaals waar het «point
of no return» ligt.De heer Hendriks vroeg waaraan de vertraging van de uitvoering
van de WSF via de GBA is te wijten.De minister zei dat hij meermalen heeft gezegd dat de regering
een zorgvuldige uitvoering mogelijk acht en zich daarvoor optimaal zal inzetten.
Daarom verwachtte hij niet dat binnen een jaar opnieuw over dit onderwerp
moet worden gesproken. Natuurlijk is dit antwoord gebaseerd op de huidige
stand van inzichten over de uitvoering, de uitvoeringstoets en de reactie
van de IB-groep op de vragen daarover. Desgevraagd zei hij dat hij politiek
gesproken uitsluit dat nadere ontwikkelingen de regering tot een ander oordeel
zullen leiden. Wetenschappelijk kan dit natuurlijk nooit worden uitgesloten.De minister meende dat er twee «points of no return» zijn.
Een met een politiek karakter: het tijdstip van de voorlichting die van start
kan gaan zodra de Tweede Kamer zich heeft uitgesproken. Het tweede heeft betrekking
op de vraag of de automatiseringsprogramma's tijdig klaar zijn. Daarvoor is
1 juli de fatale datum.Ten slotte merkte de minister op dat de vertraging in de koppeling met
de GBA is ontstaan doordat de uitwisseling van gegevens tussen de GBA en de
Informatiseringsbank nog onvoldoende is geautomatiseerd. De voorzitter van de commissie,M. M. H. KampDe griffier van de commissie,Roovers XNoot1Samenstelling: Leden: Van der Vlies (SGP), M. M. H. Kamp (VVD), voorzitter,
De Cloe (PvdA), Janmaat (CD), Van Gelder (PvdA), ondervoorzitter, Van de Camp
(CDA), Boers-Wijnberg (CDA), Huys (PvdA), Mulder-van Dam (CDA), Hendriks,
Rabbae (GroenLinks), Jorritsma-van Oosten (D66), De Koning (D66), Koekkoek
(CDA), J. M. de Vries (VVD), Hirsch Ballin (CDA), Liemburg (PvdA), Stellingwerf
(RPF), Lambrechts (D66), Rijpstra (VVD), Cornielje (VVD), Cherribi (VVD),
Dijksma (PvdA), Sterk (PvdA) en Van Vliet (D66).Plv. leden: Schutte (GPV), Dees (VVD), Valk (PvdA), Marijnissen (SP),
Duivesteijn (PvdA), Beinema (CDA), Reitsma (CDA), Lilipaly (PvdA), Van der
Hoeven (CDA), Verkerk (AOV), Sipkes (GroenLinks), Bakker (D66), Van 't Riet
(D66), Deetman (CDA), Van Heemskerck Pillis-Duvekot (VVD), Lansink (CDA),
Middel (PvdA), Leerkes (Unie 55+), Versnel-Schmitz (D66), Essers (VVD), Korthals
(VVD), Van Erp (VVD), Van Nieuwenhoven (PvdA), Van Zuijlen (PvdA) en Verhagen
(CDA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24094-40.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl