MAVO/VBO/VSO; Verslag algemeen overleg van 30 oktober 2003, over onder meer plan van aanpak jeugdwerkloosheid en voortijdig schoolverlaten in MBO
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24578, nr. 58

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

02-12-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

24578 nr. 58

21-11-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissiesAntwoord van de bewindsliedenNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24578Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 67 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 578MAVO/VBO/VSOnr. 58VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 21 november 2003De vaste commissies voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap1 en voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid2
hebben op 30 oktober 2003 overleg gevoerd met minister Van der Hoeven
van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en staatssecretaris Nijs van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschap over:– Plan van aanpak jeugdwerkloosheid;
brief van de ministers van SZW en OCW en de staatssecretaris van OCW d.d.
30 juni 2003 (23 972, nr. 64);– Voortgangsrapportage RMC 2002; brief
van de staatssecretaris OCW, mevrouw Nijs, d.d. 1 september 2003 (OCW-03-651);– Inspectierapport «Voortijdig
schoolverlaten in het MBO»; brief van de staatssecretaris van OCW, mevrouw
Nijs, d.d. 20 december 2002 (OCW-02-937);– Dispensatieregeling 16–17-jarigen;
brief van de minister van OCW d.d. 16 juli 2002 (27 451, nr. 19);– Kadernotitie risicoleerlingen; brief
van de minister van OCW d.d. 15 juli 2002 (OCW-02-633);– brief van de minister van OCW d.d.
25 april 2002 inzake de aanbieding van de middellangetermijnverkenning
beroepsonderwijs (27 451, nr. 18);– Eerste monitorbrief beroepskolom (2002);
brief van de staatssecretaris van OCW, mevrouw Nijs, d.d. 19 december
2002 (27 451, nr. 20) (Bijlagen behorende bij de brief zijn twee
rapporten: «Monitor impulsregeling beroepsonderwijskolom 2001»
en «Kwalificatiewinst in de beroepsonderwijskolom»);– Onderwijsraadadvies Onderweg in het
beroepsonderwijs; brief van de minister van OCW d.d. 17 juni 2003 (OCW-03-453); – Middelen voor Voorbereidende en Aanvullende
activiteiten (VOA); brief van de staatssecretaris van LNV d.d. 9 mei
2003 (27 417, nr. 6);– Regionale arrangementen in het vmbo;
brief van de minister van OCW d.d. 10 juli 2003 (28 504, nr. 8);– Monitor van de Kaderregeling regionale
projecten impulsprogramma vmbo; brief van de minister van OCW d.d. 18 juni
2003 (24 578, nr. 52);– Middelen voor Voorbereidende en Aanvullende
activiteiten (VOA); brief van de staatssecretaris van OCW, mevrouw Nijs, d.d.
10 juni 2003 (OCW-03-433);– Examinering in het vmbo; brief van
de minister van OCW d.d. 25 februari 2003 (27 451, nr. 24);– Examens vmbo; brief van de minister
van OCW d.d. 9 juli 2003 (24 578, nr. 54).Van dit overleg brengen de commissies bijgaand beknopt verslag uit.Vragen en opmerkingen uit de commissiesDe heer Mosterd (CDA) acht een goede economische
situatie de beste garantie voor jongeren om werk te krijgen. De ambitie om
iedere jongere binnen een half jaar weer aan de slag of op school te krijgen
heeft zijn volledige steun. Sommige jongeren hebben minder steun nodig, anderen
wat meer. Juist die laatste categorie komt heden aan de orde. Belangrijk is
dat deze jongeren reeds op school een mentor hebben. Om uitval te voorkomen
is aandacht in een vroeg stadium belangrijk, bijvoorbeeld bij toenemend absenteïsme
of een verslechtering van de resultaten. Dan al dient te worden bezien hoe
het probleem kan worden aangepakt. Situaties waarbij jongeren bij tien instanties
aankloppen of in de anonimiteit verdwijnen, moeten worden vermeden. Door het
ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en andere vakmensen op het
terrein van reïntegratie wordt deze functie aangeduid als «case-manager».
De case-manager of mentor is en voelt zich verantwoordelijk voor een groepje
jongeren en laat deze jongeren pas los op het moment dat het verantwoord is.
Het is verheugend nieuws dat ROC's teruggaan naar een kleinschaliger organisatie.
Hierdoor kent men de jongeren persoonlijk en kan tijdiger worden geanticipeerd.ESF-gelden en O&O-fondsen kunnen worden gebruikt om jeugdwerkloosheid
aan te pakken. De overheid dient hierbij het voortouw te nemen en een ondersteunende
functie te bieden. Door de bureaucratie is de animo gedaald om van deze gelden
gebruik te maken.Het behoud van leerwerkplekken en bpv-plaatsen is juist in een laagconjunctuur
van groot belang. Een verschuiving van de beroepsbegeleidende leerweg (bbl)
naar de bol is te verwachten met alle financiële gevolgen van dien. De
bbl-leerling is echter geen bol-leerling en heeft behoefte aan een ander type
onderwijs en extra hulp. De leerwerktrajecten schijnen door arbo-eisen voor
jonge leerlingen uit het vmbo te worden bemoeilijkt. Duaal plaatsen wordt
hierdoor onmogelijk.Samenwerking tussen CWI, RMC en scholen is een goede zaak. Nu uit analyses
blijkt dat in 2002 circa 70 000 meldingen plaatsvonden en slechts 20 000
een begeleidingstraject kregen, resteren 50 000 jongeren. Er zijn veel
vragen rondom dit punt. Alleen melden is onvoldoende, het gaat om het uiteindelijke
effect van die meldingen. Het is merkwaardig dat de RMC's andere cijfers geven
voor het vroegtijdig schoolverlaten dan de inspectie. Bij de inspectie valt
de grote spreiding in het aantal schoolverlaters op. Het blijkt onduidelijk
om hoeveel schoolverlaters het precies gaat. Zowel vanuit de onderwijsinstanties
als uit bredere kring komt naar voren dat het blijkbaar onmogelijk is om zonder
onderwijsnummer tot een exacte meting te komen. Dit is een ernstige zaak,
nu sprake is van een speerpunt van kabinetsbeleid. Kan de minister aangeven
wanneer zij duidelijkheid kan bieden over het juiste aantal vroegtijdige
schoolverlaters? Is nader onderzoek naar de oorzaken van uitval gedaan?De gemeenschappelijke opleidingsactiviteiten worden nieuw leven ingeblazen
door gebruik te maken van de sociale fondsen. Dit is merkwaardig, nu enkele
jaren geleden voor deze instellingen de fiscale faciliteiten zijn afgeschaft.De RMC netwerken zijn volgroeid. Nu moet duidelijk worden wat met die
geregistreerde jongeren gebeurt en of het gestelde doel is gehaald. Kan de
minister aangeven hoe de Kamer kan beoordelen of de doelstelling van 30% is
gehaald, nu vragen rond de meting zijn gerezen?Het is een goede zaak dat de dispensatieregeling voor 16–17-jarigen
met twee jaar wordt verlengd. Als geen structurele oplossing wordt geboden,
keert het probleem over twee jaar terug.De ontwikkeling in de beroepskolom is positief te noemen. De resultaten
van de samenwerking worden gaarne tegemoet gezien. Het is belangrijk de winst
te behalen op de laagste niveaus, waar ze het moeilijkst te realiseren zijn.
Zijn er nu meer gekwalificeerden dan vroeger en is een doorstroom naar hogere
kwalificaties tot stand gekomen?Het aantal regionale arrangementen is vrij beperkt gebleven. Kan de minister
aangeven wat hiervan de reden is? Doet de provincie hier het werk van het
Rijk? Is er sprake van dubbeling?De kaderregeling regionale projecten impulsprogramma vmbo wordt door vmbo-scholen
positief beoordeeld. Bij de aanbevelingen bij de doorlopende leerweg valt
op dat de avo-vakken en de theoretische leerweg meer aandacht moeten krijgen
bij de vernieuwing van het vmbo. Scholen die de gemengde leerweg met een extra
praktijkgericht vak voor de eerste drie jaren aanbieden en pas daarna een
scheiding naar de theoretische leerweg aanbrengen, bieden een goede onderwijsvernieuwing.
Zo krijgen ook leerlingen in de theoretische leerweg vmbo te maken met praktijk,
bedrijven en samenwerking met het ROC. Het is zeer de vraag of het in een
tijd van laagconjunctuur mogelijk is werkend leren in het vmbo overeind te
houden. Hoe denkt de minister hierover?Het is opmerkelijk dat bij ROC's VOA-middelen worden uitgekeerd en niet
bij AOC's. Het veld brengt naar voren dat het om dezelfde leerlingen gaat,
die dezelfde gelden nodig hebben. Wil de minister met de minister van Landbouw
overleggen over gelijkschakeling?Uitgangspunt bij de start van de centrale examinering was dat 80% van
de leerlingen in 80% van de tijd het examen basis beroepsgerichte leerweg
zou kunnen doen. Ondanks de vrees dat velen dit diploma niet zouden kunnen
halen, blijkt sprake van hoge slagingspercentages. Het centrale examen is
zo populair dat docenten en leerlingen continuering bepleiten. Hoe beoordeelt
de minister de uitslag van de examens? Was de normering zodanig dat sprake
is van een vmbo-examen met een verantwoord en goed niveau?Binnen het vmbo gaan stemmen op om het vak Spaans aan te merken als extra
examenvak in de beroepsgerichte leerwegen, dat meetelt voor de uitslag van
het examen. Hierdoor krijgen zwakke leerlingen de kans een extra bestaand
examenvak te kiezen, om zo hun slaagkansen te vergroten. Wil de minister aan
dit verzoek gevolg geven?Mevrouw Kraneveldt (LPF) ziet goed onderwijs
als beste preventie voor jeugdwerkloosheid. Door onderwijs dat goed aansluit
bij de behoefte en belangstelling van jongeren en bij de behoefte van de maatschappij,
en door het stimuleren van jongeren om door te leren kan worden voorkomen
dat later intensieve en dure reïntegratie- en begeleidingstrajecten nodig
zijn om hen aan het werk te helpen. Langdurige werkloosheid die in de tienertijd
begint, vormt voor de jongere een uitzichtloze situatie en voor de maatschappij
een groot kostenplaatje.Het plan van aanpak richt zich op het voorkomen van uitval zonder kwalificatie
en op het stimuleren van vervolgopleidingen, zodat de leerweg zo lang
mogelijk is en jongeren zo goed mogelijk opgeleid aan het werk gaan. Acties
die zich richten op samenwerking met uitkeringsinstanties en bedrijfsleven,
op het intensiveren van begeleidingstrajecten van jongeren en op het verbeteren
van het imago van het vmbo worden ondersteund.De taskforce met een ondersteunende functie in combinatie met een stuurgroep
roept vragen op. Het valt te betwijfelen of deze nieuwe structuur wenselijk
is naast de reeds bestaande overlegstructuren.Ten aanzien van het aanpassen of verbeteren van de leerwerkcombinatie,
belemmerende wet- en regelgeving, programmering in de school, exameneisen
en eisen aan beroepspraktijkvorming moet worden vastgehouden aan de kwaliteit
die van vmbo'ers en mbo'ers wordt verwacht. Aanpassingen en noodoplossingen
zijn soms noodzakelijk, maar het mag niet zo zijn dat leerlingen een startkwalificatie
bij wijze van spreken bij een pakje boter krijgen uitgereikt. De arbeidsmarkt
vraagt mensen met een minimale startkwalificatie, die ook werkelijk iets kunnen.
Maatwerk en aanpassingen dienen hiermee rekening te houden.Bij het monitoren van de uitval blijkt een groep leerlingen tussen wal
en schip te vallen, omdat de cijfers niet correct zijn nu het onderwijsnummer
nog niet is ingevoerd. Hopelijk komt hier snel verbetering in.Jongeren kunnen zich verloren voelen op school, zeker als het leren niet
goed gaat. Door de schaalvergroting worden leerlingen vaak niet meer gezien.
Scholen dienen hun leerlingen intern te volgen. Verzuim, spijbelen en onaangepast
gedrag dienen in een vroeg stadium te worden gesignaleerd, zodat snel met
ouders en andere betrokkenen kan worden overlegd.De nieuwe cijfermatige onderbouwing toont aan dat het huidige vmbo op
veel vlakken niet goed werkt. Het is prettig dat de minister onlangs heeft
toegegeven dat de huidige basisvorming een dogma uit de jaren tachtig of negentig
is. Een misplaatst gelijkheidsdenken was aanleiding tot de vorming van de
basisvorming. Van deze onderwijshervorming kan achteraf worden gezegd dat
zij niet optimaal werkt. Het is goed om dit toe te geven en naar verbeteringen
te kijken.Het baart zorg dat een grote groep leerlingen dreigt uit te vallen. Een
voortdurende aanpassing naar beneden (om het vmbo te verdedigen) en het naar
beneden bijstellen van examennormen (zodat zoveel mogelijk leerlingen een
diploma halen) is niet de juiste weg. Zoals reeds vorig jaar opgemerkt, dienen
leerlingen in het vmbo al vanaf het eerste jaar kennis te maken met praktijkvakken.
Daarbij moet het niet zo zijn dat men al in het eerste jaar dwingend een keus
moet maken voor een bepaald traject in een van de sectoren, maar wel dat de
jongere aan alle vakken kan ruiken, bijvoorbeeld door middel van snuffelstages.
In het tweede jaar moeten leerlingen meer keuzevrijheid krijgen bij het volgen
van bepaalde praktijkvakken. Het effect daarvan zal zijn dat er minder problemen
zijn in de determinatie van welke leerweg voor een leerling het meest geschikt
is en dat minder mensen na het derde jaar van leerweg veranderen. In de verdere
doorstroom naar mbo en hbo dient veel aandacht te blijven voor duale trajecten.
De schoolloopbaan van de leerling moet centraal staan gedurende de hele beroepskolom.Wat denkt de minister van de oplossing het vmbo af te schaffen en terug
te keren naar de vroegere lts en lbo, met wellicht enkele aanpassingen?Invoering van een centraal examen in het vmbo is een goede zaak. Uit eventuele
kinderziektes kan lering worden getrokken. Het is een positief teken dat slechts
11% van de scholen is afgeweken van de adviesnormering. Kan de minister aangeven
wat het totale aantal vmbo-scholen is, nu blijkt dat 48 vmbo-scholen aan het
centraal schriftelijk en praktisch examen in de basis beroepsgerichte leerweg
hebben meegedaan? De omzetting van de adviesnormering naar een bindende normering
wordt ondersteund.Verbetering van de vakkenpakketkeuze is wenselijk. Leerlingen worden nu
met te moeilijke vakken geconfronteerd. Het is bijvoorbeeld zeer de vraag
of het vak Frans in het vmbo thuishoort. De heer Van Bommel (SP) acht het beroepsonderwijs
de ruggengraat van de economie en daarmee de belangrijkste pijler in het onderwijs.
Ook in kwantitatieve zin is dat het geval. Daarom is het triest dat het niet
goed gaat met veel deelnemers in het beroepsonderwijs. Het gaat ook niet goed
met het beroepsonderwijs als geheel. Dit blijkt uit een recente enquête,
waaraan meer dan driehonderd leerkrachten deelnamen.Schooluitval is een centraal probleem, omdat het een symptoom is van onderwijs
dat niet goed aansluit bij de belevingswereld van jongeren en hun competenties.
Het is een centraal probleem omdat het de kansen van jongeren op de arbeidsmarkt
minimaliseert. Zeker in een verslechterende economie leidt dit tot jeugdwerkloosheid,
met sombere perspectieven voor een groeiende groep jongeren. Dat is niet aanvaardbaar
en onverstandig, maar te voorkomen door onderwijsdogma's los te laten en meer
geld uit te trekken voor praktische oplossingen die aansluiten bij de mogelijkheden
van deze leerlingen. Daarom is het verheugend dat de minister gisteren te
kennen heeft gegeven de basisvorming «onzin» te vinden. Kan de
minister aangeven wanneer concrete stappen worden ondernomen om de basisvorming
in het vmbo te beëindigen?In 2003 zijn er 70 000 voortijdige schoolverlaters onder de 23 jaar,
die geen startkwalificatie hebben en geen opleiding volgen. Het beeld dat
de regering voor de komende jaren schetst is zorgelijk. Het feit dat de bewindslieden
aangeven de cijfers niet betrouwbaar te achten, mag geen reden zijn de streefcijfers
terzijde te leggen. Nu uitval door betere registratie hoger blijkt dan verwacht,
rijst de vraag of het uitgangspunt van 40 000 meldingen in 2000 terecht
is. Waar kan de Kamer de minister in 2006 op afrekenen?Uit de voortgangsrapportage RMC blijkt dat slechts 20 000 van de
70 000 uitvallers trajectbegeleiding hebben. Niet zeker is hoeveel daarvan
behoort tot de prioritaire doelgroep, namelijk jongeren die zonder enig diploma
uitvallen. Het betreft 13 000 jongeren die intensieve begeleiding nodig
hebben, dat wil zeggen één begeleider per risicojongere. Het
gaat hier om de meest kwetsbare groep die alle aandacht verdient. Deelt de
minister die opvatting?Uit het rapport «Het vmbo verdient beter» blijkt dat tweederde
van de leerlingen in het voortgezet onderwijs dat vmbo volgt, daarvan niet
geniet. Het rapport noemt als grootste knelpunt dat het vmbo te moeilijk is
voor de leerlingen. Van de docenten gaf 36% geen antwoord op de vraag
wat de grootste verdienste van het vmbo is. Kennelijk schiet bij deze vraag
de fantasie tekort. Vrijwel alle oordelen betreffen de positie van de zwakke
leerling. Dit kan en mag niet zo blijven. In het rapport worden enkele aanbevelingen
gedaan: kleinere klassen, praktijkgerichter onderwijs, meer leerlingen die
er recht op hebben moeten lwoo krijgen, een onderwijsroute voor leerlingen
die de bbl niet halen (een soort assistentenniveau). De minister heeft onlangs
toegezegd te kijken naar de zwaarte van de basisvorming, een diploma voor
niveau 1 leerlingen en de assistentenleerroute. Binnen welke termijn denkt
de minister met concrete voorstellen op deze drie onderdelen te komen? Gaat
de minister op alle scholen de introductie van een assistentenroute mbo-1
in het vmbo bevorderen?De ervaring leert dat enig wantrouwen tegen rugzakbeleid in het onderwijs
gerechtvaardigd is. Blijkbaar wordt gedacht over een soort rugzak voor vmbo-leerlingen.
Kan de minister aangeven wat de rugzak inhoudt voor vmbo-leerlingen die tussentijds
doorstromen naar het mbo?De 30 mln die jaarlijks, in oplopende lijn tot 2007, voor het vmbo beschikbaar
komt voor inventaris, werkplekkenstructuur en vernieuwing is een druppel op
de gloeiende plaat. Om de beroepskolom op de kaart te zetten is structureel
1 mld nodig. Hoe wil de minister met het luttele bedrag van 30 mln werken
aan versterking van het vmbo?De vraag is of de examens vmbo niet te gemakkelijk waren. Een voorbeeld
uit het onderwijsblad geeft een beeld van de eenvoud van de vraagstelling. Docenten en leerlingen vroegen zich terecht af of zij wel serieus
werden genomen. Met dergelijke examenvragen worden de problemen in het vmbo
verhuld. Als leerlingen vier jaar op een te hoog niveau les hebben gehad,
maar wel hun eindexamen halen omdat het niet zoveel voorstelt, houden men
elkaar voor de gek. Uiteindelijk betaalt de leerling de prijs, met hoge schooluitval,
frustratie en een slechte kans op de arbeidsmarkt. Het is onaanvaardbaar dat
de regering goede sier maakt met het hoge slagingspercentage, terwijl het
vmbo-onderwijs niet aansluit op een bepaalde categorie leerlingen. De waarheid
moet gezegd: examens en onderwijs sluiten niet op elkaar aan.In het mbo maakt 37% van de leerlingen zijn opleiding niet af. Daarvan
wordt tussen de 12 en 25% formeel schoolverlater. Dat zijn 55 000 tot
112 000 leerlingen. Zolang het onderwijsnummer niet is ingevoerd zijn
veel cijfers aanvechtbaar, maar het is een feit dat de problemen met uitval
zich rond de ROC's concentreren. Met enig voorbehoud kan worden gesteld dat
de reden is dat alles wordt gedaan om vmbo-leerlingen hoe dan ook door te
laten stromen naar het mbo. In dat geval dient sprake te zijn van goede aansluiting
en een haalbaar programma. Nu belanden leerlingen, die in het vmbo al ongeschikt
onderwijs volgden en onderwijsschade opliepen, in de ROC's door examens gemakkelijk
te maken en via speciale trajecten. Deelt de minister deze analyse?De uitvalcijfers zijn zo hoog, omdat niveau 1 als uitval wordt gerekend
(het is geen startkwalificatie). De kern van het probleem is dat de lat zo
hoog is gelegd dat een groep leerlingen nooit een startkwalificatie zal halen.
Er zijn twee mogelijkheden: de lat lager leggen of de hoge uitvalcijfers accepteren.
Goed opleiden is prima, maar sommige jongeren halen het gewoon niet en worden
door negatieve onderwijservaring alleen maar gefrustreerder. Tweedekansonderwijs
op latere leeftijd wordt daarmee onwaarschijnlijk. Het is beter deze jongeren
een volwaardig diploma te laten halen op niveau 1. In totaal zijn hierbij
zo'n 150 000 jongeren betrokken (niveau 1 en 2). Graag een reactie van
de minister op het voorstel van de BVE-raad om te blijven streven naar een
startkwalificatie op niveau 2, maar daaraan een opstartkwalificatie op niveau
1 toe te voegen.Is het waar dat het VOA-budget per deelnemer met 420 euro is verminderd?
Ook met de toegezegde extra middelen wordt de achteruitgang niet gecompenseerd.
Bovendien moeten daaruit de extra voorzieningen voor gehandicapten worden
betaald. De opleidingen voor gehandicapten lopen gevaar, omdat veel ROC's
door tekort aan middelen dreigen te stoppen met het aanbod. De BVE-raad schrijft
terecht «De ambitie en de achteruitgang van de beschikbare middelen
staan op gespannen voet met elkaar.» Wat gaat de minister doen om de
opleidingen voor gehandicapten veilig te stellen?Er wordt gestreefd naar 40 000 leerwerkplekken voor eind 2006. De
bewindslieden schrijven dat Colo hierbij wordt betrokken. Hoe staat het met
de afspraken die de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid hierover
zou maken? Hoeveel plekken zijn inmiddels gerealiseerd? Komt er een convenant
en durft de minister een hardere toezegging te doen?De regering doet een poging de uitval te bestrijden. Het kan veel beter.
De maatregelen en voorzieningen moeten niet het zicht ontnemen op de vraag,
waarom sprake is van een enorme uitval en waarom het aantal leerlingen stijgt
dat extra zorg nodig heeft. Dit heeft te maken met de inrichting van het onderwijs,
dat voor veel leerlingen niet passend is. Risicojongeren krijgen vanaf het
vmbo en mbo te maken met een complexe hectische omgeving. De combinatie van
grote scholen, drukke klassen, een hectische samenleving en hoge eisen in
de vorm van moeilijk theoretisch onderwijs vergroot de kans op demotivatie,
frustratie en uitval. Voorkomen moet worden dat jongeren gedemotiveerd raken
of het gevoel krijgen niet te voldoen aan de hoge eisen. Vanaf leerjaar 1
dient in het voortgezet onderwijs een assistentenroute te komen, die met een
diploma kan worden afgerond. Dat geeft deze jongeren de waardering die ze verdienen. Is de minister bereid deze leerroute met een bruikbaar
diploma af te sluiten?Mevrouw Örgü (VVD) constateert dat
jongeren het als eersten merken als het economisch slechter gaat. Zij werken
vaak op basis van tijdelijke contracten die niet worden verlengd, of zij komen
van school en vinden geen baan. Zowel onder laag- als hoogopgeleide jongeren
is sprake van groeiende werkloosheid. Jongeren die zonder diploma van school
komen, lopen extra risico om langdurig werkloos te raken. Concreet doel is
de jeugdwerkloosheid deze kabinetsperiode in percentages niet méér
te laten bedragen dan het dubbele van de totale werkloosheid. Het plan van
aanpak is erop gericht het aantal jongeren dat zonder diploma de school verlaat
te verlagen, en jongeren met diploma zo snel mogelijk aan een baan of werkervaring
te helpen. Het eerste doel kan worden bereikt door het beroepsonderwijs aantrekkelijker
te maken en meer mogelijkheden te creëren om werk en leren te combineren.
Het tweede doel vergt extra inspanningen van kabinet en bedrijfsleven.Mevrouw Örgü stelt een aantal vragen: Welke rol hebben de bewindslieden
als het gaat om onderwijs in het kader van de 40 000 extra leerwerkplaatsen
en wat is de stand van zaken met betrekking tot die plaatsen (aantal deelnemers
en tijdsplanning)? Graag een tussentijdse indicatie, want wachten tot 2006
duurt te lang. Wat is de stand van zaken van het convenant met het MKB over
de realisatie van 10 000 extra leerwerkplaatsen? Welke rol heeft de minister
van OCW hierin?Om de doelstellingen te bereiken zijn financiën nodig. ESF vormt
een van de belangrijkste inkomstenbronnen om jeugdwerkloosheid aan te pakken.
Door negatieve publiciteit in het verleden werd ESF niet optimaal gebruikt.
De openstelling blijkt nu rond, zodat jeugdwerkloosheid kan worden aangepakt
vanuit ESF-3-financiering. Kan de minister aangeven hoe het kabinet dit in
de praktijk wil verwezenlijken en welke vorm is gekozen om optimaal gebruik
van ESF te maken? Deze vraag geldt ook ten aanzien van de O&O-gelden.
Op welke wijze wordt vanuit OCW gebruik gemaakt van Equal, een andere financieringsbron?Jeugdwerkloosheid is bij uitstek een onderwerp waarbij een beroep op Operatie
Jong kan worden gedaan. Hoe denkt de minister hierover?De werkloosheid onder allochtone jongeren is bijzonder hoog: tussen de
20 en 35%, vergeleken met 12% onder autochtone jongeren. Onder Antilliaanse
jongeren ligt de werkloosheid nog iets hoger dan onder Turkse en Marokkaanse
jongeren. Welke plannen hebben de bewindspersonen om te bevorderen dat de
doelstellingen ook voor deze jongeren worden gehaald?De heer Balemans (VVD) betreurt het grote
verschil dat bestaat tussen iemand die goed kan leren, een universitaire opleiding
volgt en professor wordt, en iemand die goed met z'n handen kan werken, een
beroepsopleiding volgt en timmerman wordt. Helaas wordt onvoldoende beseft
dat het beroepsonderwijs de kurk is waar de samenleving op drijft. Dientengevolge
krijgt het beroepsonderwijs niet de waardering die het verdient. Het imago
is slecht en in de publiciteit wordt slecht gescoord. Onlangs bleek dit weer
eens uit krantenkoppen. Het bewijs voor het ongelijk zal moeten komen van
de politiek in samenwerking met het onderwijsveld en het bedrijfsleven.Het beleidsprogramma dat in gang is gezet, is bemoedigend, maar het leerloopbaantraject
verdient meer aandacht. Sleutelwoorden daarbij zijn: meer maatwerk, meer leren
op de werkplek en meer verticale samenwerking en communicatie. Maatwerk, vertaald
naar de inrichting van het vmbo, kan ertoe leiden dat het praktijkgericht
onderwijs meer ruimte krijgt. Wat is het maatwerk dat de minister voor ogen
staat en waar legt de minister de grens? Een doorlopende leerlijn van vmbo, mbo naar hbo en een goede aansluiting
op het bedrijfsleven is belangrijk. De indruk bestaat dat onvoldoende wordt
aangesloten op de wensen van het bedrijfsleven. Gesprekken met het MKB geven
de indruk dat de gedachte bestaat dat de instellingen voor het onderwijs zorgen
en pas bij het bedrijfsleven terechtkomen op het moment dat stageplaatsen
nodig zijn. Het bedrijfsleven constateert dat het onderwijs niet aansluit
en op bepaalde punten achterloopt bij nieuwe technologische ontwikkelingen.
Een grotere betrokkenheid van het bedrijfsleven bij het onderwijs is wenselijk.
Daartoe dient het bedrijfsleven zelf initiatieven te nemen en zich opener
op te stellen. Financiële betrokkenheid van het bedrijfsleven bij het
onderwijs valt niet uit te sluiten.Kan de minister een reactie geven op de recente notitie «Vmbo in
de lift» van VNO-NCW en gaat zij de voorstellen uit deze notitie inpassen
in haar beleid?Het is verheugend dat de ervaringen met de wijze van aanpak en de resultaten
van de examinering vmbo positief zijn. Dit is goed voor het imago van het
vmbo. Ondanks enkele negatieve berichten in de kranten is het vmbo op de goede
weg. De evaluaties van de inspecties en van het afstemmingsoverleg worden
met belangstelling tegemoet gezien. Het feit dat de schoolexamens in tegenstelling
tot de gebruikelijke gang van zaken een lager resultaat hadden dan het centraal
schriftelijk examen, is niet verontrustend, daar deze situatie zich vaker
voordoet.Mevrouw Lambrechts (D66) acht het onderwijsstelsel
vrij rigide, gezien de strakke scheiding tussen theoretisch onderwijs en praktijkonderwijs.
Een mengvorm is wenselijk, ook in het vmbo.De integrale aanpak van jeugdwerkloosheid wordt gewaardeerd. Het feit
dat bij de uitvoering van bepaalde doelstellingen veel departementen zijn
betrokken, baart zorg. Actiepunt 5 uit het plan van aanpak is buitengewoon
kansrijk. Kan de minister aangeven wie hierbij de regie heeft en verantwoordelijk
is? Deze vraag geldt meerdere punten van het plan van aanpak.Hoewel exacte cijfers betreffende voortijdige schooluitval niet kunnen
worden gegeven, zijn ze alarmerend. De jaren geleden geformuleerde ambitieuze
doelstellingen om voortijdig schoolverlaten terug te dringen zijn blijkbaar
niet gehaald. Kan de minister aangeven waaruit blijkt dat de doelstellingen
dit keer wel worden gehaald? Een strakke registratie is onvoldoende. Er moet
sprake zijn van meer begeleiding, bij voorkeur preventief in het onderwijs,
om jongeren die dreigen uit te vallen terug te brengen in het proces. Ziet
de minister hier mogelijkheden ondanks het grote tekort aan capaciteit bij
justitie, vmbo en jeugdzorg?Stage- en werkplekken vormen een groot probleem. De ambitie van vier keer
10 000 is nog gering, gezien de groei bij vmbo-opleidingen en de toevloed
van 14-, 15- en 16-jarigen in het voortgezet onderwijs. Alleen al in het beroepsonderwijs
is sprake van een stijging van 200 000 naar 450 000 studenten, die
allen een stageplaats nodig hebben. MKB en VNO-NCW hebben aangegeven deze
aantallen onmogelijk te kunnen opnemen. Hoe pakt de minister dit probleem
aan en is er «a treatment if treatment fails»? Hoe denkt de minister
over de mogelijkheid van simulatiewerkplekken?Voor de leerlingen in het voortgezet algemeen vormend onderwijs (vavo)
van 16 en 17 jaar wordt de dispensatie met twee jaar verlengd. Beter zou het
zijn deze regeling te laten bestaan. Er zijn nu eenmaal jongeren die stuklopen
in het voortgezet onderwijs en nog geen helder beroepsperspectief hebben.
Deze redelijk grote groep verdient een kans om alsnog een diploma te behalen.
Is de minister bereid de regeling na de twee jaar te laten voortbestaan?De beroepskolom vmbo, mbo, hbo vormt een kansrijk concept, omdat het perspectief
biedt en bijdraagt aan imagoverbetering van het vmbo. Iedereen, ook het hbo,
moet hierbij een rol vervullen om het vmbo aantrekkelijk te maken.
De suggestie van VNO-NCW om de doorstroomroute naar de havo af te schaffen
en de mavo op te heffen, leidt naar een verkeerd spoor. Beter is het om het
vmbo kleinschalig in te richten, minder theoretisch te maken, meer kans op
differentiatie te bieden en de doorstroom naar het mbo te garanderen. Hoe
gaat de minister de desbetreffende motie vormgeven?De examinering verdient nadere aandacht. Al te gemakkelijke examens bewijzen
de leerlingen geen dienst. Ondanks de wens om de examens meer praktisch te
maken, zijn ze nog steeds te theoretisch en overladen. Het is belangrijk om
niveau 1 binnen het vmbo te brengen. Hoe denkt de minister over minder theoretische
examens en meer niveaus?Mevrouw Hamer (PvdA) vindt de negatieve uitlatingen
over het vmbo bedroevend, zowel voor de leerlingen en hun ouders als voor
de docenten. Het is bijzonder jammer dat de vele positieve aspecten, die er
wel degelijk zijn, onvoldoende naar voren worden gebracht. Volledig ten onrechte
wordt alles over één kam geschoren. Leden van haar fractie bezoeken
op 3 november a.s. een vmbo en gaan vervolgens een half jaar door met
regelmatige bezoeken. Tijdens een recent voorgesprek is kennisgemaakt met
een school, die een slagingspercentage van 99 heeft. Het zou toch te gek zijn
om een dergelijk succes af te doen met de stelling dat het examen slecht is
geweest.Haast nog zorgwekkender dan de gewenste verbeteringen in het beroepsonderwijs
is het feit dat het aantal jongeren zonder baan per week stijgt. Snelle actie
is daarom gewenst. Afgelopen zomer is een plan aan het kabinet aangeboden
en ingebracht in het overleg met de minister van SZW. Het valt te betreuren
dat de toezegging van deze minister om voorafgaand aan dit overleg een kabinetsreactie
voor wat betreft de onderwijskant op de PvdA-plannen te geven, niet gestand
is gedaan.In bedoeld plan is nadrukkelijk aandacht gevraagd voor de leerwerkplaatsen.
Jongeren in het beroepsonderwijs krijgen door de huidige laagconjunctuur moeilijk
een leerwerkplaats, terwijl voor het behalen van een diploma een praktijkcomponent
nodig is. Hierdoor dreigt een negatieve spiraal te ontstaan. Scholen proberen
dit probleem nu individueel aan te pakken, terwijl een gezamenlijke aanpak
betere resultaten zou opleveren. Alternatieve werkplaatsen kunnen een oplossing
bieden. Hiervoor zou een meldpunt ingesteld moeten worden. Veel scholen zijn
echter beducht stappen te ondernemen omdat zij vrezen in strijd met de wetgeving
te handelen. Wat doet de minister aan deze problemen? Hoe kijkt de minister
aan tegen alternatieve experimenten en het opzetten van een meldpunt voor
experimenten?Kan de minister inzicht geven in de stand van zaken betreffende de vorig
jaar ingediende motie inzake extra leerlingbegeleiding?In de praktijk blijkt de regelgeving te ingewikkeld om een soepele doorstroming
van vmbo naar mbo en hbo te bewerkstelligen. Met name de instroom vanuit vmbo
naar mbo verloopt moeizaam, omdat de bekostiging de vmbo's voor extra problemen
plaatst. De beroepskolom is belangrijk en deze problemen zijn niet nieuw,
dus de stagnatie dient snel te worden aangepakt. In het veld wordt veel werk
verzet, maar men raakt moedeloos omdat vaak niet duidelijk is of plannen al
dan niet in de regelgeving passen en ondersteuning krijgen. Er is al veel
over gesproken, maar de problemen lijken nog steeds niet opgelost. Heeft de
minister in de voorliggende plannen rekening gehouden met dit soort praktische
problemen?Flexibilisering in de diploma's wordt al geruime tijd nagestreefd. De
portfoliobenadering, zoals voorgesteld door VNO-NCW, kan voor veel kinderen
stimulerend zijn en de doorstroming van vmbo naar mbo bevorderen. Verschillende
varianten zijn mogelijk. Kan de minister aangeven hoe zij hier tegenover staat
en op welke termijn op dit punt actie wordt ondernomen? De recente notitie van VNO-NCW «Vmbo in de lift» geeft in
simpele bewoordingen veel eenvoudige suggesties voor verbeteringen. Het uiteindelijke
doel is om de kinderen aan een baan te helpen, dus het is verstandig met deze
suggesties vanuit het bedrijfsleven rekening te houden. Kan de minister aangeven
op welke manier zij hiermee aan de slag gaat?De heer Vendrik (GroenLinks) ziet geldgebrek
als grootste probleem voor het vmbo. Het vmbo heeft, zoals ook elders in de
publieke sector, last gehad van een decennium waarin in de publieke sector
veelvuldig is gereorganiseerd en bezuinigd. Dat is terug te vinden in de salariëring,
de gebouwen, de leermiddelen en de problemen. Alle bijzondere regelingen komen
neer op een verdeling van schaarste. Serieus nemen van het beroepsonderwijs
betekent dat consequenties moeten worden getrokken.De aanpak van jeugdwerkloosheid is een gedeelde verantwoordelijkheid van
de ministers van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en OCW. De ervaring uit
de jaren tachtig leert dat als de arbeidsmarkt op macrogebied niet op orde
is, een aantal specifieke groepen op microgebied in de problemen raakt. Extra
aandacht voor deze problemen op microgebied mag echter niet leiden tot veronachtzaming
van het macrobeleid.Afschaffing per 1 januari 2004 van bijzondere fiscale faciliteiten, bijvoorbeeld
SPAK, vergroot de knelpunten om jongeren vanuit het vmbo en mbo een plek in
de bedrijven te geven. De onderhandelingspositie van het onderwijs wordt erdoor
uitgehold. Erkent de minister dat afschaffing van dit instrument de genoemde
negatieve gevolgen heeft?De examinering roept veel vragen op. Een hoog slagingspercentage is de
moeite waard, maar een examen moet ook iets voorstellen. Kan de minister aangeven
hoe zij over de kwaliteit van de examinering denkt?Een erkend probleem is de veronderstelde rigiditeit van de basisvorming.
Scholen zouden meer ruimte moeten krijgen. Kan de minister aangeven of scholen
in het kader van maatwerk ruimte krijgen om meer te doen in de richting van
praktijkonderwijs?De stand van zaken rond het definiëren van een gezamenlijke zorgplicht
van ROC's en vmbo's is niet helder. Hoe denkt de minister over deze belangrijke
optie?Uit het veld komen geruchten die duiden op «een heksenjacht Schutte».
Scholen zijn bang dat zij de regels niet tot op de letter volgen, waardoor
interessante vormen van vernieuwing en samenwerking stagneren. Juist in het
kader van maatwerk kunnen experimenten met het hergroeperen van geld zinvol
zijn. Afbreken van de werkzaamheden van de commissie-Schutte is niet wenselijk.
De resultaten van het onderzoek moeten worden afgewacht. Er komen onbedoelde
effecten naar voren, omdat tegengestelde sporen worden bewandeld. Kan de staatssecretaris
aangeven of er extra ruimte komt binnen de regels van de besteding van budgetten
en, zo ja, hoe deze ruimte zich verhoudt tot de werkzaamheden van de commissie-Schutte?Onduidelijk is wat de doelstelling ten aanzien van voortijdig schoolverlaters
inhoudt. Deze doelstelling, die is opgenomen in de Miljoenennota, vormt een
van de drie prioriteiten van het OCW-beleid. Waar kan de Kamer de minister
op aanspreken nu de cijfers vervuild blijken en de definities onhelder zijn?
Kan de minister aangeven wat de autonome ontwikkeling is en wat de verwachtingen
zijn?Antwoord van de bewindsliedenDe minister merkt eerst op dat het voorbeeld
van de heer Van Bommel van een wel zeer eenvoudige vraag in het examen een
zogenaamde knikvraag betreft. Ieder examen bevat per leerweg enkele knikvragen,
oftewel geruststellingvragen. Het is onjuist om één geruststellingvraag
uit een examen te lichten en tot maat van het gehele examen te maken. Energie steken in het begeleiden van vroegtijdige schoolverlaters op het
moment dat het kwaad al is geschied, betekent bezig zijn aan de achterkant
van het traject. Daar moeten werkzaamheden worden verricht, maar ook in het
preventieve traject zijn extra investeringen noodzakelijk. In het mbo gebeurt
dit door middel van de VOA-middelen en in het vo, inclusief het vmbo, richt
de aandacht zich op versterking van de pedagogisch-didactische deskundigheid
van scholen met name ten behoeve van leerlingbegeleiding. In de begroting
2004 komen op dat punt gelden ter beschikking voor leerlingbegeleiding en
maatschappelijke stage. De bedragen lopen op van 4 mln in 2004 tot 34 mln
in 2007.De Operatie Jong is van belang voor het terugdringen van het aantal jongeren
dat de school zonder diploma verlaat. De ministeries van VWS, BZK, Sociale
Zaken en Werkgelegenheid, OCW en Justitie werken aan meer samenhang in het
jeugdbeleid en de oplossing van de bestaande knelpunten. Een van de thema's
hierbij is het vroegtijdig schoolverlaten. De combinatie van activiteiten
is van groot belang. De trekker van Operatie Jong is de staatssecretaris van
VWS. Binnen het project heeft ieder ministerie zijn eigen verantwoordelijkheden.
De Jeugdagenda, die de Operatie Jong omvat, wordt volgende week door de staatssecretaris
van VWS gepresenteerd. Daarbij wordt ingegaan op lokale samenwerking en aansluiting
op en binnen de jeugdketen. Doel is te komen tot ontkokering, te beginnen
in Den Haag maar met effecten op lokaal niveau. Een sluitende samenwerking
in de jeugdketen is bijzonder belangrijk en vraagt om vroegtijdige signalering
van problemen, inspelen op individuele leerstijlen en ruimte maken voor praktijkleren.
Vooral bij grotere problemen is samenwerking met jeugdzorg, ouders en soms
ook met politie en Justitie noodzakelijk. Dit betekent informatie delen, interventies
afspreken en onderling afstemmen met het uiteindelijke doel de risicojongeren
op het goede pad te houden of te brengen. Als voor bepaalde groepen risicojongeren
een steviger aanpak gewenst is, dan kan dat. Binnen Rotterdam is thans een
convenant afgesloten om dat met elkaar te doen. Niet alleen nationaal maar
ook lokaal moeten de handen ineen worden geslagen, want op lokaal gebied vindt
de uitvoering plaats.De minister gaat kort in op enkele onderwerpen uit het rapport «Het
vmbo verdient beter» en zegt toe op de overige punten schriftelijk te
reageren.Aan de samenstelling van het rapport heeft ongeveer 1% van de leerkrachten
deelgenomen. Het rapport signaleert een aantal knelpunten, maar laat na in
te gaan op de positieve punten. Hierdoor ontstaat een eenzijdig negatief beeld.Een aantal verantwoordelijkheden ligt vanzelfsprekend bij de minister,
maar ook de scholen hebben verantwoordelijkheden zoals leerlingenbegeleiding,
het organiseren van zorg, het rooster, de onderwijsorganisatie, het toedelen
van budgetten en de samenwerking met het lokale bedrijfsleven. Deze verantwoordelijkheden
behoren tot de autonomie van de scholen. Zo ook behoren geringe veranderingen
van groepsgrootte tot de verantwoordelijkheid van de school. Scholen zijn
zeker in staat zelf een goede mix tussen grote en kleine groepen aan te brengen.
De bekostigingsgrondslag (21 vmbo-leerlingen en 11 leerlingen met een lwoo-indicatie)
is beter dan in het rapport wordt vermeld.Ook de gemeenten dragen verantwoordelijkheid. Het totaalbudget voor onderwijshuisvesting
wordt op centraal niveau vastgesteld, maar is gedecentraliseerd naar de gemeenten.
Bij werkbezoeken valt op dat veel scholen op de goede weg zijn, dat men innovatief
bezig is – te beginnen bij de beroepsgerichte vakken en leerwegen –
en dat sprake is van grote innovatiekracht. Er is nog veel te doen, maar er
zijn ook veel goede voorbeelden in het vmbo die tot lering kunnen strekken.
Extra aandacht is noodzakelijk op plekken waar het nog niet in orde is. Zo
wordt gepleegde inzet gehonoreerd en worden de ogen niet gesloten voor zaken
die verbetering behoeven.Momenteel onderzoekt de taakgroep herziening basisvorming welke veranderingen
in de onderbouw van het vo mogelijk en noodzakelijk zijn. In de praktijk blijkt
dat het gros van de scholen inmiddels andere oplossingen heeft gekozen, die
meer recht doen aan de verschillen tussen leerlingen. Van het toenmalige uitgangspunt
voor de brede basisvorming, het gelijkheidsdenken, is afstand genomen. Een
tussenrapportage van de taakgroep is voorzien voor eind november aanstaande.
De definitieve eindrapportage wordt in juni 2004 verwacht. Pas daarna vindt
besluitvorming over de basisvorming plaats. Berichten op teletekst of het
NOS-journaal dat door de minister zou zijn aangekondigd dat de basisvorming
wordt afgeschaft, geven een onjuist beeld van de werkelijkheid.In 2003 heeft voor het eerst een centraal vmbo-examen plaatsgehad met
een behoorlijk resultaat. De kwaliteit en het niveau van de examens waren
goed. Het vaststellen en toepassen van examennormen gebeurt op verschillende
gronden: de zwaarte van de examenopgaven moet in overeenstemming zijn met
hetgeen in het examenprogramma wordt gevraagd, reeds verkregen ervaringsgegevens
en evaluaties. Dergelijke overwegingen worden door Cevo gemaakt in nauw overleg
met vakdeskundigen. Dit is een waarborg voor een zorgvuldige en consistente
aanpak, waarmee binnen het voortgezet onderwijs veel ervaring is opgedaan.
Voor het vmbo moet een dergelijke ervaring nog worden opgedaan. Werkbezoeken
leren dat de wijze waarop de scholen hun leerlingen voorbereiden op het examen
alle lof verdient. Ook dit punt moet worden betrokken bij een overweging over
de eindresultaten. De examensystematiek als zodanig dient niet ter discussie
te worden gesteld, al is verbetering op enkele punten mogelijk. De mogelijke
invoering van een centraal schriftelijk en praktijkexamen in de kadergerichte
leerweg verdient nadere aandacht. De eerste ervaringen met computerbased examineren
zijn veelbelovend. Na de evaluaties door de inspectie komt de minister terug
op de examens.In een beperkt aantal gevallen is afgeweken van de adviesnormering, maar
dat behoort tot de regels van het spel. Scholen hadden daarvoor de ruimte,
zoals ook in het oude systeem. Het verschil is dat het proces van vrije normering
zich in het oude systeem aan de publieke waarneming onttrok. De huidige transparantie
is een goede zaak.De suggesties voor flexibilisering van de examens worden bestudeerd. Ook
de variant om niet de gehele afsluiting aan het einde van het schooljaar te
doen plaatsvinden maar een fasering, bijvoorbeeld per semester, aan te brengen
verdient nadere aandacht. Flexibilisering speelt overigens niet alleen een
rol in het vmbo, maar in het gehele voortgezet onderwijs. Gebleken is dat
een centraal examen als externe toets waardevol is voor leerlingen. Behoud
van het centraal examen geldt dan ook als uitgangspunt. De minister komt nader
op dit onderwerp terug in het toegezegde document Koers voortgezet onderwijs.Spaans als examenvak in de beroepsgerichte en kaderberoepsgerichte leerweg
is mogelijk in de theoretische leerweg (in het vrije deel) en in de gemengde
leerweg. In de andere twee leerwegen kan Spaans in de sector economie als
examenvak worden gekozen als tweede moderne vreemde taal. In deze gevallen
telt Spaans mee bij de bepaling van de einduitslag. Er is voor gekozen om
elders geen tweede moderne vreemde taal in het programma op te nemen, om voldoende
ruimte te houden voor een robuust beroepsgericht programma. Economie vormt
een uitzondering, omdat talenkennis daar als een belangrijke beroepsvaardigheid
wordt gezien. Bij de andere programma's is een tweede moderne vreemde taal
niet relevant genoeg en leidt opname ervan tot verdringing van andere beroepsgerichte
vakken. Scholen hebben evenwel de vrijheid om Spaans als extra vak aan te
bieden. Bovendien kan Spaans worden vermeld op een addendum bij een diploma
of een portfolio. Het maken van een uitzondering voor het vak Spaans zal vrijwel
zeker leiden tot verzoeken om ook andere talen (bijvoorbeeld Arabisch, Turks,
Frans, Duits, Marokkaans) als examenvak te mogen opnemen. Het is duidelijk
dat niet voor één taal een uitzondering kan worden
gemaakt. Gezien de nadrukkelijke wens van de Kamer zegt de minister toe de
mogelijkheden op dit punt nader te bestuderen en schriftelijk te reageren.In vijf regio's is het MKB gereed met de organisatie van de toegezegde
leerwerktrajectplaatsen. Op dit moment zijn 2500 plaatsen gegarandeerd. In
vier regio's is men zo ver gereed dat in 2003 ongeveer 1500 plaatsen kunnen
worden geboden. Voor 2004 staan zeven regio's op stapel en worden met twee
branches afspraken gemaakt. Het MKB zal medio februari 2004 aangeven hoeveel
leerlingen op die plaatsen een lwt-vmbo plek kunnen vervullen. Na deze datum
zal de minister nadere informatie verstrekken.De Arbowet verbiedt bepaalde werkzaamheden voor jongeren van 14 tot 18
jaar. Vooral in de bouwsector kan dit problemen opleveren. Scholen zijn schriftelijk
geïnformeerd en kunnen via een site extra informatie opvragen over dit
punt. De site richt zich op leraren, leerlingen en ouders. In samenwerking
met de branches wordt gezocht naar lesmateriaal en opdrachten die problemen
met de Arbowet voorkomen.De opties betreffende maatwerk en kleinschaligheid ten aanzien van het
theoretische karakter van de basisberoepsgerichte leerweg (bbl) worden momenteel
met vertegenwoordigers van en uit het veld besproken. Scholen zoeken zelf
naar verschillende maatwerkopties, zoals speciale begeleiding bij lwt-trajecten,
het introduceren van de assistentenopleiding binnen het vmbo, meer praktijkuren
in leerjaren 1 en 2 voor leerlingen die de theoretische kant te moeilijk vinden,
en het opvangen van zorgleerlingen in kleine groepen. Aan het einde van schooljaar
2003–2004 bestaat meer zicht op de oplossingen die door het veld zelf
zijn gevonden. De minister zal bij de start van het schooljaar 2004–2005
nadere informatie verstrekken over de ervaringen die men heeft opgedaan. Op
dat moment zal zij aangeven op welke wijze de motie op dit punt daadwerkelijk
wordt ingevuld.In het kader van maatwerk bestaat aandacht voor meer ruimte voor praktijkgericht
onderwijs in het vmbo. De Onderwijsraad heeft een goed advies gegeven over
de combinatie van binnen- en buitenschools leren. Dit advies biedt inspiratie
voor tal van leerarrangementen, die het talent van jongeren beter aanspreken.Ten aanzien van de assistentenopleiding (mbo 1) binnen het vmbo valt op
dat een aantal zaken zich goed ontwikkelt. De bekostiging vormt een probleem.
In het kader van de doorlopende leerwegen en de aansluiting tussen vmbo en
assistentenopleiding (mbo 1) worden de mogelijkheden onderzocht om leerlingen
een doorlopende leerweg aan te bieden.Zodra de minister het advies van VNO-NCW heeft ontvangen, zal zij schriftelijk
op de suggesties reageren. Op voorhand benadrukt zij dat zij de suggestie
om de mavo af te schaffen niet steunt.Vervanging van het vmbo door lts of lbo is niet aan de orde. Het vmbo
is goed ingeburgerd en gaat voor kwaliteit.Regionale arrangementen zijn in ontwikkeling. Het wetgevingstraject en
het perspectief op de planningsvrijheid zullen hieraan een impuls kunnen geven.
De rol van de provincie wordt niet wettelijk geregeld. De provincie heeft
een eigen verantwoordelijkheid en dient haar rol zelf in te vullen.Bij de afschaffing van de SPAK dient voor ogen te worden gehouden dat
een andere fiscale faciliteit, de afdrachtvermindering onderwijs voor leerlingen
die bbl volgen, voor de doelgroep wordt uitgebreid. Deze regeling werd in
2002 uitgebreid naar voormalige werkloze werknemers van 23 jaar en ouder die
scholing volgen om een startkwalificatie te behalen. In 2004 vervalt de leeftijdsgrens
van 23 jaar. Het bedrag wordt verhoogd tot 2 500 euro met bevriezing
tot en met 2007. Ook voor de leerwerktrajecten in het vmbo blijven de fiscale
maatregelen bestaan.Beantwoording van de vragen over de commissie-Schutte komt vanavond tijdens
het debat over de voortgang van het onderzoek van deze commissie aan de orde. De staatssecretaris zal een aantal vragen
doorgeven aan de staatssecretaris van SZW, met het verzoek daarop schriftelijk
te reageren.Een reactie op de plannen van PvdA en FNV was door de minister van SZW
toegezegd vóór de behandeling van het belastingplan. Deze reactie
kan dan ook zeer binnenkort tegemoet worden gezien.De rol van OCW bij de aanpak van jeugdwerkloosheid is beperkt, maar niet
onbelangrijk. Voorkomen van uitval en snelle teruggeleiding bij uitval vormen
de eerste prioriteiten. Zeker in tijden van economische terugval steekt jeugdwerkloosheid
de kop op. Scholen, gemeenten en anderen in de regio's hebben reeds geruime
tijd ervaring opgedaan met het bestrijden van jeugdwerkloosheid. Het plan
van aanpak beoogt hieraan een eigentijdse invulling te geven en aan te sluiten
bij de belemmeringen die partijen in de regio ondervinden. Leren en werken
zal vaker gecombineerd moeten worden om een betere springplank naar de arbeidsmarkt
te bieden. Nu veel jongeren zijn gebaat bij het opdoen van praktijkervaring,
beogen de voorgestelde maatregelen de combinatie van werken en leren te stimuleren
om uitval te voorkomen. Hierbij is het noodzakelijk voldoende leerwerkplekken
te hebben.Voor het voortgezet algemeen vormend onderwijs (vavo) is twee jaar extra
dispensatie voor 16- en 17-jarigen verleend. Omdat het jarenlang verlenen
van dispensatie niet wenselijk is, zal na twee jaar worden bezien of een afzonderlijke
maatregel voor deze groep noodzakelijk is om een structurele oplossing te
bieden.Er is gekozen voor ophoging van de middelen van de VOA. In december aanstaande
verschijnt een evaluatie aan de hand waarvan wordt bezien hoe de harmonisatie
van AOC en ROC vorm zou kunnen krijgen. Op grond hiervan worden besluiten
genomen ten aanzien van het groene onderwijs.Bij de zorg die instellingen geven om jongeren hun eigen toekomst te laten
vormgeven en om vroegtijdig signalen op te vangen, wordt de vinger aan de
pols gehouden. Hierbij kan worden gedacht aan Operatie Jong en een aanpak
waarbij politie, justitie en psychologen of andere welzijnswerkers binnen
de scholen hulp bieden om jongeren door het vmbo te leiden tot het behalen
van een diploma.De ROC's kennen verschillende doelgroepen, waaronder gehandicapten, allochtonen
en herintredende moeders. Binnen de regio hebben de scholen een eigen maatschappelijke
taak bij de keuze van hun doelgroepenbeleid. Gehandicaptenbeleid is derhalve
een verantwoordelijkheid van de instellingen. De lumpsum wordt niet naar doelgroep
ingedeeld, zodat scholen hun eigen prioriteiten kunnen stellen. Om die reden
is niet gekozen voor een persoonsgebonden instrumentarium. Juist om de schotten
tussen de systemen van vmbo en mbo te slechten, worden persoonsgebonden budgetten
(het rugzakje) niet voor een specifieke doelgroep maar voor generieke groepen
gegeven. Meer maatwerk in het beroepsonderwijs vraagt om openbreken van de
gesloten circuits van vmbo en mbo. Door jongeren het rugzakje mee te laten
nemen van vmbo naar mbo wordt schooluitval voorkomen. Als met de instellingen
afspraken worden gemaakt over uitval, zal per doelgroep worden bezien wat
de mogelijkheden zijn om de leerlingen bij de les te houden.De taskforce die binnenkort wordt opgericht onder leiding van de heer
De Boer, is belangrijk in het kader van arbeidsmarktperspectief en promotie
van de combinatie leren en werken. De taskforce functioneert als aanjager
en makelaar om mensen binnen de regio bij elkaar te brengen. Dit is juist
in tijden van verslechterende economie noodzakelijk. De taskforce zorgt bovendien
dat jongeren en jongerenorganisaties hun verantwoordelijkheden nemen. Via
het Colo wordt bezien hoe erkende leerbedrijven kunnen worden overtuigd om
meer plekken beschikbaar te stellen. Daarnaast worden andere bedrijven gestimuleerd
om leerplekken aan te bieden. Ook wordt geëxperimenteerd met leerplaatsen
voor niveau 1.De mogelijkheden van simulatie worden nader onderzocht. Extra geld voor
de ondersteuning van simulatieplekken is in de begroting niet opgenomen.
Scholen en branches hebben hier een leidende rol. Er zijn volop mogelijkheden,
maar omdat simulatie tot op heden niet dezelfde erkenning had als een stage
zijn deze onvoldoende benut. De taskforce onderzoekt op welke wijze simulatie
kan worden uitgebouwd, zodat deze dezelfde waardering krijgt als een stage
in een leerbedrijf. Werkbezoek op scholen toont aan dat de eerste simulatieprojecten
veelbelovend zijn.Een helpdesk voor ESF-gelden wordt opgezet, zodat concrete ondersteuning
door het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid kan worden gegeven.
Door dit ministerie zal meer voorlichting worden gegeven en de regelgeving
zal worden vereenvoudigd om de toegankelijkheid te bevorderen.De RMC's vervullen een cruciale rol bij het teruggeleiden van schoolverlaters.
De verplichting om jongeren te registreren heeft ertoe geleid dat het aantal
jongeren dat wordt geregistreerd, omdat zij langer dan een maand van school
blijven, is toegenomen van ruim 47 000 in 2001 naar 70 000 in 2002.
Deze aantallen zijn betrouwbaar. De netwerken waarin scholen en gemeenten
samenwerken zijn volgroeid. Het merendeel van de scholen neemt thans deel
aan de verplichte registratie. Slechts twaalf vo-scholen en twee bve-instellingen
en een beperkt aantal ondersteunende instellingen zijn nog niet betrokken
bij het RMC-onderzoek. Om die reden wordt voor 2003–2004 vanuit de scholen
nog een forse stijging van het aantal meldingen verwacht. Omdat de begeleidingscapaciteit
van RMC's thans aan haar maximum zit, is in de begroting een extra bedrag
uitgetrokken om deze begeleiding te versterken. Van de 70 000 jongeren
zijn er ongeveer 20 000 herplaatst, hiervan gaat tweederde terug naar
het onderwijs. Het aantal jongeren dat zonder enig diploma uitvalt en wordt
aangemeld, is redelijk stabiel rond de 12 000 à 13 000.De onzekerheid over de betrouwbaarheid van de cijfers uit het verleden
is begrijpelijk. De staatssecretaris heeft dan ook enige reserve om de nulmeting
van 40 000 per januari 1999 aan te houden. Nadere berekeningen zouden
tot een betrouwbaarder cijfer kunnen leiden. Met de ROC's vindt overleg plaats
over mogelijke alternatieve metingen, waarbij bijvoorbeeld de Europese cijfers
of de cijfers van het CBS als uitgangspunt zouden kunnen gelden.Ook over de definitie van het woord uitvaller-schoolverlater dient meer
duidelijkheid te komen. Er is sprake van diverse categorieën, zoals al
dan niet leerplichtige uitvallers, uitvallers zonder diploma en zonder werk
en jongeren zonder startkwalificatie maar met werk. Opmerkelijk is dat 192 000
jongeren zonder startkwalificatie toch een baan hebben gevonden. Gezien het
grote belang is het nuttig iets meer tijd te nemen om helder te krijgen welke
groep de hoogste prioriteit heeft. Met het veld worden hierover nadere afspraken
gemaakt.Uit de monitors blijkt dat de beroepskolom een sterk concept is, ook voor
het imago van het beroepsonderwijs. Een beroepskolom omvat meer dan alleen
doorlopende leerwegen, namelijk eigentijds beroepsonderwijs. De Impuls praktijktrajecten
die als vliegwiel werkt en goed wordt opgepakt, blijkt vooral in de verkennende
sfeer te worden gebruikt om te zien welke didactisch-pedagogische veranderingen
mogelijk zijn en op welke wijze de begeleiding kan worden verbeterd. Met de
Impulsgelden is veel onderzoek gedaan naar overlappen en hiaten in opleidingen
tussen de verschillende sectoren. Dit alles wordt nu operationeel gemaakt
en geïmplementeerd. De Impuls is veelal intern in de instellingen gebruikt,
waardoor minder voor het bedrijfsleven is uitgegeven.Het innovatiearrangement biedt de mogelijkheid dat beide partijen gezamenlijk
projecten opzetten. Het contact tussen scholen en bedrijfsleven is binnen
het beroepsonderwijs, vergeleken met andere sectoren, erg goed. Veel regionale
netwerken zijn ontstaan door de Impuls in de beroepskolom. De volgende stap
voor de beroepskolom is het maken van afspraken met het Platform beroepsonderwijs
over de aanwending van de volgende Impulsgelden. Rond april 2004 bestaat daarover
meer duidelijkheid. Die afspraken worden vervolgens doorvertaald
naar individuele afspraken bij instellingen. Op dat moment is de Impuls doorgezet
van verkenning naar implementatie.Nadere gedachtewisselingDe heer Mosterd (CDA) dankt de minister voor
haar antwoorden, die veel vragen en zorgen hebben weggenomen. Hij betreurt
het dat onvoldoende leerwerkplekken kunnen worden gerealiseerd en verzoekt
de staatssecretaris extra aandacht aan dit punt te schenken.Het is belangrijk exact te weten hoeveel jongeren de school voortijdig
verlaten. Hoe denkt de staatssecretaris de doelstelling van dertig procent
minder schooluitval waar te kunnen maken als, zolang het onderwijsnummer niet
is ingevoerd, geen betrouwbare cijfers kunnen worden geleverd?Mevrouw Kraneveldt (LPF) benadrukt dat kritiek
op het functioneren van het vmbo niet mag worden gezien als diskwalificatie
van onderwijzend personeel of leerlingen.Duidelijkheid dient te worden geboden over de competenties die achter
een startkwalificatie of diploma schuilen, omdat bedrijfsleven en maatschappij
daarom vragen. Een wildgroei aan opleidingen, niveaus en schakelklassen moet
worden vermeden.Als definitie van de term uitvaller kan gelden: een jongere die niet de
opleiding afmaakt waaraan hij is begonnen. Sommige uitvallers hebben dan al
een diploma, anderen niet. Helder definiëren en benoemen van de verschillende
soorten uitvallers zal zeker bijdragen tot een beter inzicht.Zij deelt de kritiek op de basisvorming en zal een eventueel voorstel
tot afschaffing ondersteunen.De heer Van Bommel (SP) voorziet een probleem
bij de discussie over voortijdig schoolverlaten als onduidelijkheid blijft
bestaan over nulmeting, cijfers en definities. Kan de staatssecretaris in
een aparte notitie aangeven wat haar visie ten aanzien van deze begrippen
is en hoe zij de validiteit en betrouwbaarheid van het onderzoek, gekoppeld
aan de capaciteit voor teruggeleiding, beoordeelt? Wil de staatssecretaris
daarbij aangeven op welke cijfers de Kamer in 2006 de regering kan afrekenen?De minister stelt dat niveau en kwaliteit van de examens goed waren en
geeft tevens aan dat niet alle gegevens op tafel liggen. Uiteraard dienen
alle gegevens bekend te zijn, voordat de minister een zo verstrekkende uitspraak
kan doen. Wil zij ervoor zorgen dat alle gegevens op tafel komen, zodat gezamenlijk
een finaal oordeel over de examens kan worden geveld?De vraag of het aantal van 40 000 leerwerkplekken kan worden gehaald,
baart zorgen. Gaarne nadere informatie over de ontwikkeling, voorzien van
een tijdspad.Ook de situatie rond VOA-middelen en voorzieningen gehandicapten is zorgelijk.
Inderdaad is sprake van verschillende doelgroepen, maar als blijkt dat het
onderwijs voor gehandicapten minder of niet toegankelijk wordt, ontstaat een
probleem. De vrijheid van de instellingen op dit punt zou dit nadelige neveneffect
kunnen hebben.De extra 30 mln vormt een druppel op een gloeiende plaat, nu volgens betrokkenen
een miljard nodig is. De problemen kunnen met dit bedrag wel worden gesignaleerd,
maar niet gerepareerd.Mevrouw Örgü (VVD) vraagt de staatssecretaris
naar de stand van zaken op dit moment ten aanzien van de leerwerktrajecten
en de rol van taskforce daarbij. Het is prettig dat een convenant is gesloten
en dat de heer De Boer al van start gaat, maar wanneer komen de cijfers? Kan de staatssecretaris met betrekking tot de ESF-gelden de stand van
zaken en de effecten van de vereenvoudiging op de jeugdwerkloosheid aangeven?De heer Balemans (VVD) wacht het antwoord
van de minister op het VNO-NCW-rapport en de analyse van de examenresultaten
met belangstelling af.Mevrouw Lambrechts (D66) constateert dat 12
van de 31 actiepunten uit het plan van aanpak het ministerie van OCW regarderen.
De rol van OCW is dus allerminst beperkt. Zij begrijpt dat nog 40 000
stages nodig zijn, waarvan slechts 10 000 plaatsen gegarandeerd zijn.
Er moeten dus nog 30 000 plaatsen gerealiseerd worden. Het lijkt vrijwel
onmogelijk dit door middel van simulatieplekken te realiseren. Voorziet de
staatssecretaris daar ook een probleem voor de toekomst en, zo ja, hoe gaat
zij daarmee om?De telling van uitvallers doet enigszins denken aan de discussies rond
milieunormen en Schipholnormen. Het zal toch niet zo zijn dat de cijfers net
zo lang worden bijgesteld totdat ze in het gewenste plaatje passen?De capaciteit van de RMC's blijkt volstrekt onvoldoende. Hoe denkt de
staatssecretaris schoolverlaters te kunnen begeleiden, zodat zij worden teruggeleid
naar onderwijs of werk?Mevrouw Hamer (PvdA) betreurt het ten zeerste
dat tijdens het debat te algemeen en te denigrerend over het beroepsonderwijs
is gesproken. Dit is triest voor de toehoorders, de leerlingen, hun ouders
en de docenten. Uit het debat is veel te weinig energie gekomen voor al die
mensen die vol enthousiasme in het beroepsonderwijs aan het werk zijn. Tot
haar verbazing geeft ook de staatssecretaris weinig blijk van betrokkenheid.Wordt nu inderdaad bij de begroting de uitwerking ten aanzien van de leerlingbegeleiding
gegeven, die vorig jaar bij de onderwijsbegroting is gevraagd? Dit alles vraagt
wel erg veel tijd. Zij hoopt en verwacht dat de implementatie niet weer een
jaar duurt.De gang van zaken rond de schoolverlaters is uiterst zorgwekkend. Er is
te veel onduidelijkheid over definities en aantallen. Wordt onderzoek gedaan
naar de oorzaak van vroegtijdig schoolverlaten?Wil de minister op korte termijn kennis nemen van de suggesties van VNO-NCW
en op grond daarvan voorstellen doen betreffende de examinering en de portfoliobenadering?De heer Vendrik (GroenLinks) merkt op dat
de conclusie van dit debat tot zijn spijt is, dat alles terugkomt.Het is onacceptabel dat op dit moment nog grote onduidelijkheid bestaat
over een van de drie hoofddoelstellingen van OCW verwoord in de Miljoenennota,
namelijk terugdringen van het aantal vroegtijdige schoolverlaters. Het feit
dat de staatssecretaris nog niet helder voor ogen heeft welke cijfers als
nulmeting fungeren, zet de doelstelling van OCW op losse schroeven en daarmee
de geloofwaardigheid van de Kamer. Toepassing van VBTB wordt hier onmogelijk
gemaakt.Als de staatssecretaris geen duidelijkheid kan bieden over de doelstelling,
lijkt intrekken van de doelstelling voor de hand te liggen. De toezegging
van de staatssecretaris dat zij schriftelijk zal reageren is beslist onvoldoende.
Nu volgende week wordt gediscussieerd over de begroting en de doelstellingen
van OCW dient voordien duidelijkheid te bestaan. Kan de bewindsvrouwe toezeggen
dat de aangekondigde brief de Kamer vóór de behandeling van
de begroting bereikt?De minister merkt op dat niet mag worden vergeten
dat het een verzamel-AO betreft, waarbij de commissie zeer recente stukken
op de agenda heeft geplaatst.Bij de opmerkingen over het centraal examen wordt onvoldoende rekening
gehouden met het feit dat slechts één keer een centraal examen
heeft plaatsgevonden. Al te snel weer wijzigingen aanbrengen zou onverstandig
zijn. De vinger wordt zeker aan de pols gehouden.De competenties moeten inderdaad helder zijn, zodat het diploma zijn waarde
behoudt. De wet regelt een aantal zaken rond de diploma's. Als om welke reden
dan ook geen diploma kan worden gegeven, komen getuigschrift of portfolio
in beeld. Bij het vmbo kan ook worden gedacht aan de combinatie van een diploma
en een aanvullend portfolio. Dit soort zaken staat los van de flexibilisering
van de examens.De staatssecretaris zegt toe de vraag betreffende
de ESF-gelden door te leiden naar de staatssecretaris van SZW, met het verzoek
om schriftelijk te reageren.Zij is wel degelijk betrokken bij het zoeken naar goede oplossingen voor
jeugdwerkloosheid en schooluitval. De ambitie van 40 000 leerplekken
wordt zeer serieus genomen. De aanpak door de RMC's is er nadrukkelijk op
gericht jongeren tijdig aan te pakken en bij de les te houden.De aandacht voor definities is noodzakelijk om tot een specifieke aanpak
van bepaalde groepen jongeren te kunnen komen. Omdat geen sprake is van een
homogene groep is het onderscheiden van subgroepen nodig om passend beleid
te kunnen maken. Dit vereist extra overleg met het beroepsonderwijs. De nadere
onderzoeken worden gedaan, juist omdat VBTB serieus wordt genomen.Om tegemoet te komen aan de wens van de Kamer zegt de staatssecretaris
toe de aangekondigde brief over de doelstellingen voor 2006 ten aanzien van
het terugdringen van vroegtijdig schoolverlaten vóór de behandeling
van de begroting aan de Kamer te doen toekomen.De voorzitter van de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,CornieljeDe voorzitter van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,HamerDe griffier van de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,De KlerXNoot1Samenstelling: Leden: Van Nieuwenhoven (PvdA), Van de Camp (CDA), Kalsbeek
(PvdA), Cornielje (VVD), voorzitter, Lambrechts (D66), Hamer (PvdA), Karimi
(GroenLinks), Van Bommel (SP), Vendrik (GroenLinks), Mosterd (CDA), Blok (VVD),
Balemans (VVD), Slob (ChristenUnie), Vergeer (SP), Tichelaar (PvdA), Joldersma
(CDA), Jan de Vries (CDA), Van Vroonhoven-Kok (CDA), Aasted Madsen-van Stiphout
(CDA), Eski (CDA), Eijsink (PvdA), Leerdam (PvdA), ondervoorzitter, Van Miltenburg
(VVD), Kraneveldt (LPF), Hermans (LPF), Van Dam (PvdA), Visser (VVD).Plv. leden: Kruijsen (PvdA), Ferrier (CDA), Verbeet (PvdA), Rijpstra (VVD),
Van der Laan (D66), Boelhouwer (PvdA), Halsema (GroenLinks), Lazrak (SP),
Tonkens (GroenLinks), Van Oerle-van der Horst (CDA), Hirsi Ali (VVD), Örgü
(VVD), Van der Vlies (SGP), Kant (SP), Dijksma (PvdA), Hessels (CDA), Sterk
(CDA), Atsma (CDA), Van Bochove (CDA), Van Hijum (CDA), Arib (PvdA), Stuurman
(PvdA), Szabó (VVD), Varela (LPF), Nawijn (LPF), Adelmund (PvdA), De
Grave (VVD).XNoot2Samenstelling:Leden: Noorman-den Uyl (PvdA), Bakker (D66), Huizinga-Heringa (ChristenUnie),
Bibi de Vries (VVD), De Wit (SP), Van Gent (GroenLinks), Verburg (CDA), Hamer
(PvdA), voor-zitter, Bussemaker (PvdA), Vendrik (GroenLinks), Mosterd (CDA),
Smits (PvdA), Örgü (VVD), Weekers (VVD), Rambocus (CDA), De Ruiter
(SP), Ferrier (CDA), ondervoorzitter, Bruls (CDA), Varela (LPF), Eski (CDA),
Van Loon-Koomen (CDA), Aptroot (VVD), Smeets (PvdA), Douma (PvdA), Stuurman
(PvdA), Kraneveldt (LPF), Hirsi Ali (VVD).Plv. leden: Depla (PvdA), Dittrich (D66), Van der Vlies (SGP), Blok (VVD),
Kant (SP), Halsema (GroenLinks), Smilde (CDA), Verbeet (PvdA), Timmer (PvdA),
Tonkens (GroenLinks), Omtzigt (CDA), Adelmund (PvdA), Van Miltenburg (VVD),
Visser (VVD), Algra (CDA), Lazrak (SP), Vietsch (CDA), Hessels (CDA), Hermans
(LPF), Van Oerle-van der Horst (CDA), Van Dijk (CDA), Wilders (VVD), Van Dijken
(PvdA), Blom (PvdA), Kalsbeek (PvdA), Eerdmans (LPF), Schippers (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24578-58.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl