Wet administratieve lastenverlichting en vereenvoudiging in socialeverzekeringswetten; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28219, nr. 7

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

07-02-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2002-2003

28219 nr. 7

03-02-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam ALGEMEENHOOFDSTUK 1 HOOFDLIJNEN1.1 Algemeen1.2 Inwerkingtreding en implementatieHOOFDSTUK 2 HISTORIE2.1 InleidingHOOFDSTUK 3 VOORSTELLEN3.1 Het loonbegripSchema 1 Vergelijking van het huidige premie- en uitkeringsloon
met het voorgestelde SV-loon3.1.1 Randvoorwaarden en uitgangspuntenSchema 2 Loonbegrippen ná Walvis3.1.2 Het nieuwe SV-loonbegrip3.1.3 Inventarisatie van de loonbestanddelen3.1.3.1 Loon in geld3.1.3.2 Aanspraken en onkostenvergoedingen3.1.3.3 Loon in natura3.1.4 Harmonisatie loonbegrippen3.1.5 De toekomst van het loonbegrip3.1.6 Doorwerking naar het fiscale loonbegripTabel 2 Administratieve lastenverlichting naar maatregel
en naar sector (in mln euro) 3.2 De dagloonsystematiek3.3 Premie-afdrachtsystematiek en polisadministratie3.3.1 Financiële gevolgen bij invoering PANA3.3.2 De polisadministratie3.3.2.1 Doel en kenmerken van de polisadministratie3.3.2.2 Het externe gebruik van polisadministratie3.3.2.3 Het berichtenverkeer met werkgevers3.3.2.4 De verantwoordelijkheid van de werknemerHOOFDSTUK 4 GEVOLGEN4.1 Gevolgen voor werkgeversHOOFDSTUK 5 FINANCIELE GEVOLGEN5.1 Premie-opbrengsten en uitkeringslasten5.2 UitvoeringskostenHOOFDSTUK 6 OVERHEIDOndertekeningBIJLAGE ITabel 1 Vergelijking van het huidige premie- en uitkeringsloon
met het voorgestelde SV-loon BIJLAGE II TOELICHTING BIJ DE UITVOERINGSTOETSAlgemeenDeel 1 Risico-analyseDeel 2 Uitvoeringstechnisch commentaarBesluit
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28219Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 108 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 219Wijziging van de Coördinatiewet Sociale Verzekering en andere wetten
in verband met een administratieve lastenverlichting inzake de vaststelling
van het premieloon en het uitkeringsloon (Wet administratieve lastenverlichting
en vereenvoudiging in socialeverzekeringswetten)nr. 7NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 3 februari 2003 ALGEMEENHOOFDSTUK 1 HOOFDLIJNEN1.1 AlgemeenMet belangstelling heeft het kabinet kennis genomen van het verslag bij
het voorliggende wetsvoorstel, dat beoogt de wet- en regelgeving op het terrein
van de werknemersverzekeringen te vereenvoudigen. In hoofdlijnen bestaat het
wetsvoorstel uit vier onderdelen die de pijlers vormen van deze vereenvoudigingsoperatie.
Het gaat om de volgende pijlers:1e pijler) harmonisatie van het loon, aan de hand waarvan de
hoogte van de uitkering wordt bepaald (het uitkeringsloon), en het loon, dat
als uitgangspunt dient voor de premieheffing voor de werknemersverzekeringen
(het premieloon1, tot één uniform
loonbegrip in de werknemersverzekeringen (het SV-loon);2e pijler) vereenvoudiging van de dagloonsystematiek;3e pijler) de invoering van premieafdracht op nominatieve aangifte
achteraf (PANA); en4e pijler) de totstandkoming van de polisadministratie.De met dit wetsvoorstel beoogde vereenvoudiging dient – in onderlinge
samenhang – de volgende doelstellingen te bewerkstelligen:1. vergroting van de inzichtelijkheid van het stelsel;2. verhoging van de rechtmatigheid van de uitkeringsvaststelling;3. verlaging van de uitvoeringskosten van Uitvoeringsinstituut werknemersverzekeringen
(UWV);4. verlaging van de administratieve lasten voor werkgevers;5. verbetering van de handhaving.Inmiddels is ook het wetsvoorstel Aansluitingswet Walvis ingediend bij
de Tweede Kamer2. In dat wetsvoorstel, waarmee
de Wet op de loonbelasting 1964 wordt aangepast, wordt voor de heffing van
de loonbelasting het voorgestelde SV-loonbegrip als uitgangspunt genomen.
Omdat de loonbelasting een ander uitgangspunt (draagkrachtbeginsel)
kent dan de werknemersverzekeringen (verzekeringsgedachte), zal onder het
belastbaar loon een aantal loonbestanddelen vallen die niet onder het voorgestelde
SV-loonbegrip vallen (bijvoorbeeld incidentele beloningen).In het wetsvoorstel Walvis wordt de grondslag, waarover premies werknemersverzekeringen
worden geheven, geüniformeerd met de grondslag van de uitkeringen. De
van de werkgever verkregen loongegevens vormen de basis voor de vaststelling
van de premies én de vaststelling van de uitkeringen op basis van de
materiewetten. Met PANA worden de actuele gegevens aangeleverd. Met deze gegevens
wordt de polisadministratie gevuld. Op grond van de gegevens in de polisadministratie,
kan het UWV vervolgens, zonder weer gegevens uit te moeten vragen bij de werkgever,
de hoogte van het uitkeringsdagloon vaststellen.Het kabinet is verheugd te vernemen dat alle Kamerfracties met waardering
en belangstelling kennis hebben genomen van het voorliggende wetsvoorstel.Uit het verslag leidt het kabinet af dat in de Tweede Kamer brede steun
bestaat voor de doelstellingen van het wetsvoorstel Walvis. Wel leven er bij
de fracties nog vragen over verschillende aspecten van de voorgestelde regeling.
Het kabinet gaat daar in deze nota uitvoerig op in.Alle Kamerfracties hebben opmerkingen gemaakt ten aanzien van de gekozen
tweetrapsbenadering aangaande Walvis en de Aansluitingswet Walvis.De werkgroep Loonbegrip heeft in het rapport «Het loont de moeite»,
het kabinet aanbevolen om een tweetrapsbenadering te hanteren1. De eerste trap betreft de met Walvis te realiseren vereenvoudiging
in de werknemersverzekeringen door harmonisatie van het uitkeringsloon en
het premieloon tot één SV-loon. In de tweede trap wordt dit
SV-loon als uitgangspunt genomen en wordt vervolgens met de fiscale Aansluitingswet
een betere aansluiting tussen het SV-loon en het fiscale loon gerealiseerd.
Deze tweetrapsbenadering is overgenomen in het kabinetsstandpunt (Kamerstukken
II 1999/2000, 24 036, nr 168). Het voordeel van een dergelijke benadering
is met name de bevordering van de snelheid in de eerste fase van het wetgevingsproces.
Een spoedige indiening werd van belang geacht om een zorgvuldige implementatie
van het wetsvoorstel Walvis te bevorderen. Om deze redenen heeft de regering
het wetsvoorstel Walvis eerder bij de Tweede Kamer ingediend dan de Aansluitingswet
Walvis. De Aansluitingswet Walvis is op 16 mei 2002 ingediend bij de Tweede
Kamer. Met het indienen van de Aansluitingswet heeft de Tweede Kamer het gewenste
inzicht verkregen.Met Walvis en de Aansluitingswet Walvis wordt per saldo een forse administratieve
lastenverlichting bereikt van € 186 mln, zonder dat dit op macro-niveau
grote gevolgen heeft voor het uitkeringsloon, de koopkracht of de loonkosten.
De vereenvoudiging wordt bereikt door een ordening aan te brengen in de loonbestanddelen
die de basis zijn voor zowel het SV-loon als het fiscale loon en in de bestanddelen
die slechts deel uitmaken van het fiscale loon. De Aansluitingswet Walvis
regelt dat de Wet op de loonbelasting 1964 met betrekking tot het fiscale
loon zal aansluiten bij de Coördinatiewet Sociale Verzekering. Hierdoor
zullen dezelfde definities worden gehanteerd.Gezien de onderlinge samenhang van de beide wetsvoorstellen onderschrijft
het kabinet de wens om beide wetsvoorstellen verder gezamenlijk te behandelen.Op de vraag van de leden van de D66-fractie of ook de premiebetalings-
en heffingsperioden gelijkgeschakeld kunnen worden, merkt het kabinet op dat
dit in beginsel mogelijk is en dat dit ook wenselijk zou zijn. Dit punt zal
echter nader worden bezien in een apart wetsvoorstel, dat ertoe strekt om de premie-inning voor de werknemersverzekeringen over te hevelen
van het UWV naar de Belastingdienst. Daarbij speelt overigens mede een rol
dat ook bij overgang op heffingstijdvakken, de SV-dag apart zou moeten worden
geadministreerd voor de vaststelling van uitkeringsrechten.De leden van de CDA-fractie vragen hoe het kabinet de doelstellingen van
de wet gaat kwantificeren en of er geen doelstelling is vergeten als het erom
gaat om de inkomenseffecten voor werknemers te beperken.De doelstellingen van het wetsvoorstel Walvis zijn niet voor alle aspecten
te kwantificeren. Zo zijn de inzichtelijkheid, de rechtmatigheid en de verbetering
van de handhaving wel aannemelijk te maken, maar moeilijk te kwantificeren.
De behandeling van het premie- en uitkeringsloon binnen de sociale verzekeringen
wordt immers geüniformeerd, waardoor de regelingen beter uitvoerbaar
worden. Dit maakt de regelingen inzichtelijker, het bevordert de rechtmatigheid
in de uitvoering en maakt dat de regeling beter handhaafbaar wordt. Wat betreft
de uitvoeringskosten en administratieve lasten zijn de financiële effecten
toegelicht in de memorie van toelichting. De uitvoeringskosten kunnen onder
de aanname van kostenreductie van 5% bij de claimafhandeling en 10% bij de
overige kostencategorieën dalen met € 45 à € 67,5
miljoen. De verlaging van de administratieve lasten voor werkgevers is berekend
op € 186 miljoen.Het kabinet heeft in de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel aangegeven,
dat het beperken van de inkomenseffecten voor werknemers een randvoorwaarde
is. Hierbij zij opgemerkt dat het wetsvoorstel de administratieve lasten voor
werkgevers beoogt te verminderen door meer eenheid en eenvoud aan te brengen
in de loonbegrippen voor de sociale verzekeringen. Door de wijzigingen in
de behandeling van deze loonbegrippen treden, uitgaande van lastendekkendheid,
premiemutaties op in deze verzekeringen. De inkomenseffecten hiervan zijn
van beperkte betekenis en zullen moeten worden ingepast in de loonkosten-
en koopkrachtontwikkeling voor 2005. In de financiële paragraaf van de
memorie van toelichting is hier uitgebreid aandacht aan besteed.De leden van de CDA-fractie pleiten voor een scheiding tussen fondsen
en algemene middelen en de vaststelling van een realistische premie. Graag
ontvangen zij een reactie van de regering op het belang van het behoud van
het verzekeringskarakter.De premies in de sociale fondsen zijn in 1999 boven lastendekkend niveau
vastgesteld om toenmalige vermogenstekorten weg te werken. Mede als gevolg
van meevallende economische ontwikkelingen zijn sindsdien overschotten ontstaan.
Het wegnemen van deze overschotten door premieverlaging zou tot forse lastenverlichting
en een belasting van het EMU-saldo hebben geleid, hetgeen destijds niet wenselijk
werd geacht vanuit budgettair en economisch-conjunctureel oogpunt (pro-cyclische
lastenverlichting). Het uitgangspunt van het kabinet is om lastendekkende
premies te realiseren, waarbij – met inachtneming van een evenwichtig
inkomensbeeld – rekening wordt gehouden met het afbouwen van bestaande
vermogenssaldi die uitgaan boven wat nodig is om een redelijke buffer te vormen
tegen onverhoopte tegenvallers.De leden van de D66 fractie vragen het kabinet in te gaan op het commentaar
van de FNV dat stelt dat het wetsvoorstel onevenwichtig is in die zin dat
de gevolgen voor werknemers negatief zijn en na verwerking van het commentaar
van de Raad van State nog negatiever zijn geworden.Het kabinet acht de uitwerking van het wetsvoorstel op werknemers niet
onevenwichtig. Het is overigens juist dat de keuze voor het historische dagloon
kan leiden tot iets lagere uitkeringen. Dit effect doet zich met name
voor in de WAO, waarbij een daling van de uitkeringshoogte van 1à 2%
zal optreden. De bestaande uitkeringsrechten worden echter gerespecteerd.Ook de aanpassing van het loonbegrip kan negatieve gevolgen hebben voor
toekomstige uitkeringsgerechtigden. De aanpassing van het loonbegrip leidt
tot een beperkte daling van de macro-uitkeringsgrondslag, welke zich met name
voordoet in de WW (een daling van 0 tot 0,5%). Overigens geldt ook hier dat
een eventuele verlaging van de uitkeringsgrondslag alleen voor nieuwe gevallen
gaat gelden.Tenslotte kan voor individuele werknemers een nadeel optreden, doordat
de premiepercentages zullen stijgen in verband met de beperktere premiegrondslag.
Onder de veronderstelling dat geen loonelementen worden ontvangen die niet
langer tot het premieloon worden gerekend en zonder in te teren op de vermogensoverschotten,
zullen de hogere premiepercentages een negatief inkomenseffect veroorzaken
dat ligt tussen de 0,0 en – 0,2%.Hier staat tegenover dat de met dit wetsvoorstel beoogde vereenvoudiging
ook voordelen heeft voor werknemers. De regeling op basis waarvan de hoogte
van de uitkeringen wordt vastgesteld wordt inzichtelijker. Daarnaast wordt
het verzekeringskarakter van de werknemersverzekeringen versterkt. Na invoering
van dit wetsvoorstel, komt het niet meer voor dat premie wordt geheven over
inkomensbestanddelen, die niet worden meegenomen bij de berekening van de
hoogte van de uitkering. Deze uniformering van het loonbegrip, maakt de werknemersverzekeringen
juist meer evenwichtig. Voor de verzekerden, die looncomponenten ontvangen
die niet langer tot het SV-loon behoren, kan de te betalen premie juist lager
uitpakken.Verder komen de besparingen, die als gevolg van dit wetsvoorstel
optreden in de uitvoeringskosten en de uitkeringslasten, via een verlaging
van de premies voor de werknemersverzekeringen ook ten goede aan werknemers.
Met de Aansluitingswet Walvis nemen de voordelen voor werknemers verder toe,
aangezien een deel van de loonbestanddelen waarover de loonbelasting nu wordt
geheven van de werknemer, kan overgaan naar de eindheffing loonbelasting van
de werkgever.In paragraaf 6.2.1 van de memorie van toelichting wordt een overzicht
gegeven van de financiële effecten van Walvis voor de premiegrondslag
en de uitkeringsgrondslag.De aanpassingen naar aanleiding van het advies van de Raad van State leiden
inderdaad tot een geringe afname van het uitkeringsloon. De Raad van State
had in zijn advies opgemerkt dat het onderscheid in het loonbegrip tussen
vergoedingen voor structureel en incidenteel overwerk een subjectieve beoordeling
vergt, waardoor dit onderscheid tot aanmerkelijke uitvoeringsproblemen zou
kunnen leiden. Naar aanleiding van dit advies is besloten dit onderscheid
uit het wetsvoorstel te verwijderen. Hierbij heeft het kabinet overwogen om
ofwel overwerkvergoedingen volledig mee te nemen in het SV-loon of om overwerkvergoedingen
volledig buiten het SV-loon te plaatsen. Bij de afweging heeft met name het
financiële effect op de uitkeringsgrondslag een rol gespeeld. Als alle
overwerkvergoedingen tot het SV-loon zouden worden gerekend, leidt dit tot
een aanmerkelijke toename van de uitkeringsgrondslag, in vergelijking met
de situatie voor de implementatie van Walvis. Als alle overwerkvergoedingen
buiten het SV-loon worden geplaatst, leidt dit op termijn (bestaande rechten
worden immers gerespecteerd) tot een bescheiden afname van de uitkeringsgrondslag.
Deze afname is bescheiden doordat een deel van de overwerkvergoedingen reeds
buiten het uitkeringsloon valt. Daarom is ervoor gekozen de overwerkvergoedingen
geheel buiten het SV-loon te plaatsen. Voor werknemers die structureel veel
overwerken kan deze keuze leiden tot een aanzienlijk lagere uitkeringsgrondslag.
Werkgevers en werknemers hebben in dit geval echter de mogelijkheid om dit
te voorkomen door de vergoedingen voor het overwerk ten dele om
te zetten in vast loon.De leden van de D66-fractie vragen of het niet moeilijk is om te beoordelen
of overwerk inherent aan de functie is. De leden van de GroenLinks-fractie
stellen voor om overwerk wel mee te nemen in het SV-loon voor zover dit structureel
van aard is en wanneer dit voortvloeit uit arbeidscontracten of CAO-afspraken.Zoals hierboven toegelicht, wordt overwerk in zijn geheel niet tot het
SV-loon gerekend. Voor de goede orde wordt opgemerkt dat de asterisk bij de
tabel op pagina 55 van de memorie van toelichting abusievelijk is blijven
staan.De leden van de PvdA-fractie willen een nadere uiteenzetting over de facilitering
van de elektronische verwerking en aanlevering van gegevens. Deze leden vragen
of het de bedoeling is, software te ontwikkelen in samenwerking met brancheorganisaties
en/of boekhoudbedrijven. Tevens vragen zij of deze software gratis ter beschikking
wordt gesteld.Het kabinet beoogt makkelijke toegankelijke facilitering van elektronische
verwerking en aanlevering van gegevens. In het kader van de discussie over
ICT en administratieve lasten vindt daartoe structureel overleg plaats met
vertegenwoordigers van het bedrijfsleven en de softwareleveranciers. Deze
discussie bestrijkt evenwel een breder terrein dan alleen Walvis.Ten aanzien van Walvis zal het UWV in overleg treden met de softwareleveranciers
van salarispakketten over de vereisten van dergelijke software. Eveneens zal
het UWV in contact treden met brancheorganisaties en boekhoudbedrijven.Het kabinet is niet voornemens om de salarispakketten gratis ter beschikking
te stellen (in verband met de consequentie van verstoring van de private markt).
Wel zou eventueel denkbaar zijn dat het UWV de softwarepakketten gaat certificeren,
zodat de werkgever weet dat dergelijke software door het UWV goedgekeurd is.
De uitwerking van dit aspect zal overigens verder plaatsvinden in samenwerking
tussen UWV en Belastingdienst.De leden van de VVD-fractie vragen of er overleg heeft plaatsgevonden
met ondernemers of vakbonden over het wetsvoorstel en wat hiervan de uitkomst
was.Bij de totstandkoming van het wetsvoorstel Walvis hebben werkgevers en
werknemers op diverse momenten een rol gespeeld. De basis voor het wetsvoorstel
is het eerder genoemde rapport van de werkgroep Loonbegrip. Deze werkgroep
stond onder leiding van Dhr. de Boer, voorzitter van MKB-Nederland. De werkgroep
Loonbegrip bestond uit vertegenwoordigers van VNO-NCW, MKB-Nederland, diverse
bedrijven, de uitvoeringsinstanties en diverse overheidsorganisaties.Ook tijdens de totstandkoming van het wetsvoorstel heeft overleg plaatsgevonden
met werkgevers en werknemers. De Commissie Kuipers, onder leiding van directeur-generaal
Kuipers van het ministerie van SZW, heeft hierbij een belangrijke rol gespeeld.
Deze Commissie bestaat uit vertegenwoordigers van MKB, VNO-NCW, FNV, CNV,
MHP, Lisv, Actal, EZ, FIN en SZW. Deze Commissie heeft als taak de Minister
te adviseren over de gevolgen van SZW-regelgeving met betrekking tot de administratieve
lasten voor werkgevers.De leden van de D66-fractie vragen of er inmiddels een uitvoeringstoets
van dit wetsvoorstel door het UWV is gemaakt. De leden wensen deze uitvoeringstoets
te ontvangen.Van het voormalige Lisv is indertijd een uitvoeringstoets ontvangen. Daar
wordt in de memorie van toelichting aan gerefereerd. Hierop volgend heeft UWV (het Lisv was inmiddels opgegaan in het UWV)
het afgelopen voorjaar een uitvoeringstoets gedaan. Deze uitvoeringstoets
is echter niet formeel aan de Minister van SZW aangeboden. SZW heeft aan de
hand van deze uitvoeringstoets in samenwerking met het UWV een aantal inhoudelijke
punten op ambtelijk niveau besproken. Deze besprekingen gingen veelal in op
de inhoud en uitwerking van lagere regelgeving. Zo is UWV uitvoerig betrokken
geweest bij de vormgeving van het concept-Besluit dagloonregels, dat thans
voor commentaar met betrekking tot de uitvoerbaarheid, de toezichtbaarheid
en de administratieve lasten is gezonden naar het UWV, de Inspectie Werk en
Inkomen en Actal. Voorzover relevant zijn de uitkomsten van dit overleg in
deze nota naar aanleiding van dit verslag opgenomen.Door het gevoerde ambtelijke overleg en de uitwerking in lagere regelgeving
is het commentaar in de uitvoeringstoets niet meer actueel. Als bijlage bij
deze nota gaat de uitvoeringstoets voorzien van een commentaar).1De leden van de fractie van de ChristenUnie vragen waarom de FNV reeds
beschikte over het concept van de Aansluitingswet Walvis, dit terwijl de Tweede
Kamer van dit wetsvoorstel nog geen kennis had genomen.Aangezien de Aansluitingswet Walvis met name consequenties heeft voor
werkgevers en werknemers, is er in de concept-fase overleg geweest met de
werkgevers- en werknemersorganisaties. In dat overleg hebben die organisaties
de gelegenheid gekregen commentaar te geven op het wetsvoorstel Aansluitingswet
Walvis. De diverse opmerkingen en wijzigingsvoorstellen zijn door de regering
beoordeeld en in sommige gevallen overgenomen.1.2 Inwerkingtreding en implementatieDe leden van de PvdA-fractie merken op dat het UWV de komende jaren vijf
verschillende systemen van afdracht en administratie moet samenvoegen. Deze
leden vragen zich af of Walvis dit proces bemoeilijkt, dan wel vergemakkelijkt.
Daarnaast vragen de leden van de ChristenUnie-fractie in hoeverre de bewegingsvrijheid
van het parlement wordt belemmerd door het gegeven dat het UWV vooruitlopend
op aanvaarding van het wetsvoorstel overgaat tot de bouw van een UWV-breed
systeem.In het kader van SUWI ligt het vanwege de efficiency en eenduidigheid
binnen het UWV, ongeacht de besluitvorming van het parlement in het kader
van Walvis, voor de hand dat het UWV een UWV-breed administratief systeem
zal bouwen. In dit kader is de samenvoeging van de afzonderlijke verzekerdenadministraties
van de voormalige uitvoeringsinstellingen tot één polisadministratie
noodzakelijk voor de kwaliteit en continuïteit van de gegevenshuishouding
van het UWV.Voor een deel van de benodigde veranderingen bij het UWV (bouw van polisadministratie
en systeem van premieafdracht achteraf) bestaat geen wettelijke belemmering.
Voor een deel van de met het wetsvoorstel Walvis beoogde veranderingen geldt
dit echter niet. Het gaat hierbij bijvoorbeeld om de uniformering van het
premieloon en het uitkeringsloon tot het SV-loonbegrip. Bij de bouw van de
polisadministratie zal het UWV met de potentiële wijzigingen naar aanleiding
van de parlementaire behandeling rekening moeten houden. Het is zeker niet
de bedoeling het parlement in zijn bewegingsvrijheid te beperken. Wel is voor
de bouw van een stabiel systeem van belang dat inzicht bestaat in de besluitvorming.
Mede om die reden is er een aanzienlijke tijdspanne tussen de parlementaire
behandeling en de beoogde inwerkingtredingdatum. De leden van de ChristenUnie-fractie informeren waarom de overheid niet
in staat wordt geacht voor 2005 over te stappen op een systeem van de premie-inhouding
van de marktsector.Het verschil tussen de overheidswerkgevers en werkgevers in de markt zit
in het feit dat de overheidswerkgever geen SV-dag toepast, maar een deeltijdfactor.
Ingeval van loon uit hoofde van een deeltijddienstbetrekking of een uitkering
voortvloeiende uit een deeltijdbetrekking wordt de inhouding niet gedaan over
het loon per gewerkte dag, maar over het met toepassing van deeltijdfactor
vastgestelde loon. Onder toepassing van de, tot de datum van invoering van
de Wet overheidspersoneel onder de werknemersverzekeringen (OOW), geldende
ambtelijke sociale zekerheidsregelingen was dit gebruikelijk. In het kader
van de OOW is, vanwege de voorgenomen wijziging in de systematiek van de premieheffing,
ervoor gekozen om de premieheffing over het loon van (gewezen) overheidswerknemers
voorlopig met toepassing van de deeltijdfactor te laten plaatsvinden. Dit
om te voorkomen dat de overheid mogelijk kort na elkaar geconfronteerd zou
worden met twee wijzigingen in de systematiek van premieheffing, aangezien
nog niet duidelijk was hoe de toekomstige systematiek van premieberekening
eruit zou zien.Thans wordt in het kader van de samenwerking UWV-Belastingdienst onderzocht
of het mogelijk is om ook werkgevers in de marktsector over te laten gaan
op een systeem van premieberekening per tijdvak.HOOFDSTUK 2 HISTORIE2.1 InleidingDe leden van de ChristenUnie-fractie vragen zich af welke andere redenen
een rol hebben gespeeld bij de trage gang van zaken rond dit wetsvoorstel.Het voorliggende wetsvoorstel heeft ingrijpende gevolgen voor de uitvoering
van de werknemersverzekeringen. Zoals opgemerkt is de zware belasting van
de uitvoeringsinstellingen een van de redenen geweest dat het traject een
lange tijd in beslag heeft genomen. Daarnaast spelen nog andere facetten een
rol. Te denken valt daarbij aan de discussie over de vraag hoe de uitvoering
van de werknemersverzekeringen uiteindelijk vorm gegeven moest gaan worden.
Nu de uitvoeringsinstellingen met SUWI organisatorisch zijn samengevoegd tot
één organisatie is het een goed moment om de voorstellen te
implementeren. Een andere reden is de vormgeving van de coördinatie tussen
het SV-loonbegrip en het fiscale loonbegrip. Met het advies van de eerder
genoemde commissie Loonbegrip is daar duidelijkheid over gekomen.HOOFDSTUK 3 VOORSTELLEN3.1 Het loonbegripDiverse Kamerfracties hebben vragen over het loonbegrip. In onderstaand
schema is aangegeven hoe het voorgestelde SV-loonbegrip zich verhoudt met
het huidige premieloon en uitkeringsloon. In het schema is weergegeven dat
het uitkeringsloon in de huidige situatie per materiewet verschilt en dat
het uitkeringsloon in de voorgestelde situatie wordt geüniformeerd tot
één uitkeringsloon voor de WW, de WAO en de ZW (het SV-loon).
Hierbij is het uitkeringsloon zoveel als mogelijk ongewijzigd gebleven, zodat
de gevolgen voor het beschermingsniveau beperkt blijven. Het premieloon is
geheel gelijkgeschakeld aan het uitkeringsloon (het SV-loon). Hierdoor wordt
geen premie meer geheven over loonbestanddelen die niet meetellen
voor de uitkeringshoogte. In de bijlage bij dit verslag is per loonbestanddeel
aangegeven hoe het SV-loon zich verhoudt tot het huidige uitkeringsloon en
premieloon.Schema 1 Vergelijking van het huidige premie- en uitkeringsloon
met het voorgestelde SV-loon3.1.1 Randvoorwaarden en uitgangspuntenDe leden van de PvdA-fractie vragen wat de nadelen zijn van een volledige
gelijkstelling van het fiscale en het SV-loonbegrip.Gelijkstelling kan enerzijds worden bereikt door het fiscale loon te beperken
of anderzijds door het SV-loon uit te breiden.Het eerste geval, een beperking van het fiscale loon als heffingsgrondslag
voor de loon- en inkomstenbelastingheffing en de premieheffing volksverzekeringen
tot het voorgestelde SV-loon, heeft een ongelijke behandeling binnen de heffing
over het inkomen in box 1 tot gevolg. Gedoeld wordt hier op een ongelijke
behandeling tussen werknemers enerzijds en belastingplichtigen die geen loon
genieten maar wel ander inkomen uit werk en woning hebben (zoals winst uit
onderneming of resultaat uit overige werkzaamheden) anderzijds. Immers het
inkomen van deze andere belastingplichtigen wordt dan geheel in de belastingheffing
voor de inkomstenbelasting en de premieheffing volksverzekeringen betrokken,
terwijl voor werknemers over een deel van het inkomen geen belasting- en premieheffing
plaatsvindt. De lagere grondslag zou bovendien leiden tot hogere premies en
tarieven, waardoor koopkrachteffecten en hogere loonkosten kunnen ontstaan.
Verder zouden er ongewenste effecten in de inkomensafhankelijke regelingen
ontstaan omdat deze veelal gebaseerd zijn op het fiscale inkomen.De mogelijkheid om het fiscale loonbegrip ongewijzigd te laten maar de
heffingsgrondslag voor de loonbelasting te beperken tot het SV-loon, stuit
ook op belangrijke bezwaren. Hiermee zou namelijk afbreuk worden gedaan aan
het karakter van de loonbelasting als voorheffing op de inkomstenbelasting.
Gezien dit karakter dient te worden gestreefd naar een loonbelastingheffing,
die zoveel mogelijk maatwerk levert ten opzichte van de inkomstenbelasting.
Als de heffingsgrondslag voor de loonbelastingheffing wordt beperkt, terwijl
de inkomstenbelastingheffing plaatsvindt over het ruimere fiscale loon, zou
dit een substantiële toename van het aantal aanslagen inkomstenbelasting
tot gevolg hebben. In het tweede geval, bij gelijkstelling van het huidige SV-loon aan het
fiscale loon, zouden er ook nadelen optreden.Een uitbreiding van het SV-loon met de fiscale looncomponenten, leidt
tot een toename van de uitkeringsgrondslagen, terwijl de premiegrondslag min
of meer gelijk blijft in vergelijking met de huidige situatie. De benodigde
premiestijgingen om de toename van de uitkeringslasten te financieren, impliceren
gevolgen voor de koopkracht en de loonkosten.Bovendien zou er minder administratieve lastenverlichting worden bereikt.
Werkgevers zouden immers loonbestanddelen die bij de loonbelastingheffing
onder de collectieve eindheffing kunnen worden gebracht (zoals loon in natura
en kostenvergoedingen), vanwege het individuele verzekeringskarakter van de
werknemersverzekeringen, aan individuele werknemers moeten blijven toerekenen.Los hiervan kan het SV-loon nooit geheel gelijk worden gesteld aan het
fiscale loon, aangezien het fiscale loon ook loon uit vroegere dienstbetrekking
(zoals pensioenuitkeringen of vut-uitkeringen) bevat. Een volledige gelijkschakeling
zou namelijk een uitbreiding van de kring van verzekerden vergen, zodat ook
personen die een (pre-)pensioen of vut-uitkering genieten onder de werknemersverzekeringen
zouden komen te vallen. Dit is onwenselijk, aangezien het niet nodig is dat
zij voor de werknemersverzekeringen verzekerd worden.De werkgroep Loonbegrip heeft reeds aangegeven dat harmonisatie van de
loonbestanddelen geen doel op zich zou moeten zijn, maar een middel om tot
vereenvoudiging en vermindering van de administratieve lasten te komen. In
het rapport «Het loont de moeite» van deze werkgroep is hierover
het volgende opgemerkt: «De maatschappelijke ontwikkelingen en achterliggende
beginselen betekenen tegelijkertijd dat van één ultiem uniform loonbegrip, in de zin van exact dezelfde grondslagen
voor alle beloningsbestanddelen voor de drie loonbegrippen, geen sprake kan zijn, waar het immers juist de bedoeling is te differentiëren, omdat zulks beter past in de
arbeidsrelatie tussen werkgever en (groepen van) werknemer(s), alsmede in
de uitkeringsrelatie met uitkeringsgerechtigden.» In de wetsvoorstellen
Walvis en Aansluitingswet Walvis wordt dan ook bewust afgezien van volledige
gelijkstelling van het fiscale en het SV-loon.In tabel 1 is aangegeven hoe de loonbegrippen zich na invoering van Walvis
en de Aansluitingswet Walvis tot elkaar verhouden.Schema 2 Loonbegrippen ná WalvisDe leden van de VVD-fractie vragen of er berekeningen zijn gemaakt van
de financiële gevolgen voor werknemers, werkgevers, sociale fondsen en
het Rijk van het gelijkschakelen van de grondslagen voor de loonbelasting
en de werknemersverzekeringen.Het SV-loon kan verder gelijkgeschakeld worden aan het fiscale loonbegrip
door de loonbestanddelen overwerk, winstuitkeringen en de incidentele beloningen
tot het SV-loon te rekenen. Als deze loonelementen – in afwijking van
het wetsvoorstel Walvis – tot de premie- en de uitkeringsgrondslag voor
de werknemersverzekeringen worden gerekend, zouden de collectieve uitgaven
oplopen met € 100 à € 200 miljoen euro, voornamelijk
gelokaliseerd in de WAO. In dit geval zal de eerder in de memorie van toelichting
bij dit wetsvoorstel gesignaleerde premiederving niet optreden.Deze grotere gelijkschakeling heeft geen gevolgen voor de verlichting
van de administratieve lasten voor werkgevers, aangezien deze loonelementen
al tot de grondslag voor de loonbelasting behoren.De leden van de PvdA-fractie vragen waarom het ongewenst is om een klein
gedeelte van de premie collectief te innen, bijvoorbeeld bij bovenmatige onkostenvergoedingen.Collectieve premieheffing zou een probleem opleveren bij de uitkeringsvaststelling.
De werkgever zou dan ofwel collectief premies voor de werknemersverzekeringen
betalen over bepaalde loonbestanddelen (bijvoorbeeld bedrijfsfitness), zonder
dat er uitkeringsrechten (zoals verhoging van de uitkeringsgrondslag) tegenover
staan. Of het UWV zou bij de uitkeringvaststelling bij de werkgever moeten
uitvragen welk aandeel de uitkeringsgerechtigde in de loonbestanddelen heeft
gehad, waarover collectieve eindheffing heeft plaatsgevonden. Beide situaties
staan haaks op het doel van het wetsvoorstel Walvis. Met het wetsvoorstel
wordt nu juist het premieloon aan het uitkeringsloon gelijkgeschakeld, zodat
recht wordt gedaan aan het verzekeringskarakter van de sociale verzekeringen.
Daarnaast wordt met dit wetsvoorstel zoveel als mogelijk voorkomen dat de
werkgever geconfronteerd wordt met extra gegevensuitvraag bij de uitkeringsvaststelling.De leden van de ChristenUnie-fractie merken op dat de formulering van
de randvoorwaarden en uitgangspunten verschilt binnen de toelichting bij het
wetsvoorstel. Zij vragen zich af of het respecteren van bestaande uitkeringsrechten
nu wel of niet een randvoorwaarde vormt. Hiernaast vragen deze leden zich
af hoe rekbaar de randvoorwaarde is dat de uitkeringsgrondslag voldoende inkomensbescherming
moet blijven bieden. In hoeverre kan hiervan in individuele gevallen worden
afgeweken, zo vragen deze leden.Voorop wordt gesteld dat bestaande uitkeringsrechten geëerbiedigd
worden en blijven. Daarnaast geldt dat de vormgeving van de nieuwe dagloonsystematiek
zodanig wordt gekozen dat zij als regel een goede afspiegeling vormt van het
gewoonlijk genoten loon. Bij de uitwerking in de algemene maatregel van bestuur
inzake het dagloon (Besluit dagloonregels) wordt, afgezet tegen de doelstelling
van deze wet (vereenvoudiging), bezien voor welke groepen voldoende legitimatie
bestaat om een begunstigende regeling te treffen. Het concept-Besluit dagloonregels
zal naar verwachting in januari ter kennisneming aan de Kamer worden gezonden.3.1.2 Het nieuwe SV-loonbegripDe leden van de PvdA-fractie vragen of niet is overwogen om het huidige
premieloon als uitgangspunt te nemen voor het SV-loon, in plaats van het uitkeringsloon.In de werkgroep Loonbegrip is inderdaad de afweging gemaakt welk loonbegrip
als uitgangspunt zou moeten dienen. Uiteindelijk is gekozen voor
het uitkeringsloon. Reden daarvoor is dat dit loonbegrip het uitgangspunt
is voor de inkomensbescherming. Als toch wordt uitgegaan van het huidige premieloon,
dan heeft dat tot gevolg dat de uitkeringsgrondslag zal toenemen, terwijl
de premiegrondslag gelijk zal blijven. De hoogte van de uitkeringen zal dan
toenemen.De leden van de PvdA-fractie vragen in hoeverre de beperking van het nieuwe
SV-loonbegrip zal leiden tot een vlucht naar loonbestanddelen die premievrij
zijn, zoals overwerk of loon in natura.Ook de leden van de D66-fractie en de ChristenUnie willen hier meer inzicht
in verkrijgen Daarnaast willen de leden van de PvdA-fractie weten welke rem
er kan zijn opdat werkgevers niet massaal overgaan om vast loon om te zetten
in bovenmatige onkostenvergoedingen. De leden van de PvdA-fractie vragen verder
in hoeverre de grondslagversmalling effecten kan hebben voor het in CAO's
steeds gebruikelijker wordende cafetaria-systeem. Ook de leden van de ChristenUnie-fractie
vragen hiernaar.Een aantal mechanismen zal een vlucht naar premievrije loonbestanddelen
tegenhouden. Of dit gedragseffect zal optreden is niet in te schatten. In
kwalitatieve zin kunnen enkele kanttekeningen bij dit veronderstelde effect
worden geplaatst.Ten eerste beperkt de wettelijke minimumloonbepaling deze mogelijkheid.
Ten tweede zullen de bonden bij het afsluiten van CAO's rekening houden met
een adequate inkomensbescherming van werknemers. Overigens wordt verwacht
dat ook voor werknemers, die niet onder een CAO vallen, een adequate inkomensbescherming
gewaarborgd blijft. Ten derde biedt ook de huidige wetgeving reeds ruime mogelijkheden
om gebruik te maken van het cafetaria-systeem. Er is in die zin – ondanks
de beperking van de premiegrondslag – geen essentiële verandering
te verwachten in de populariteit van het cafetariasysteem. Werknemers hebben
weinig belang bij premievrije loonelementen. Het merendeel van de premies
wordt immers door de werkgevers betaald. Bovendien hebben werknemers er een
groot belang bij dat deze loonelementen worden meegenomen bij de vaststelling
van de uitkeringshoogte bij arbeidsongeschiktheid of werkloosheid. Afhankelijk
van de vormgeving van de pensioenregeling, kan er ook een extra belang ontstaan
in het kader van de pensioenopbouw. Werknemers zullen dus doorgaans niet geneigd
zijn om een vlucht naar premievrije loonbestanddelen te accepteren en zullen
de omvang van het gebruik van het cafetaria-systeem redelijk beperkt willen
houden (al dan niet via CAO). Ten vierde is er wel belasting verschuldigd
over deze inkomensbestanddelen. Met de Aansluitingswet Walvis vindt binnen
het fiscale loon een verschuiving plaats van enkele loonelementen (bijv. loon
in natura) van te betalen loonbelasting door de werknemer, naar eindheffing
bij de werkgever. Het is hierdoor niet per definitie gunstig voor de werkgever
om loonbestanddelen te betalen die buiten het SV-loon vallen.De leden van de D66-fractie willen van de regering een reactie op het
feit dat het schuiven van een loonelement dat tot het premieloon behoort naar
een premievrij loonelement gevolgen heeft voor het uitkeringsloon. De leden
van de CDA-fractie vragen of het mogelijk is dat de gemiddeld neutrale ombuiging
van loonbestanddelen voor individuele werknemers zeer negatief gaat uitpakken.Het is mogelijk dat werknemers nu relatief veel loonbestanddelen ontvangen
die nu wel en straks niet meer tot het uitkeringsloon zullen worden gerekend.
Dit zou bijvoorbeeld kunnen gelden ten aanzien van loon in natura bestanddelen
of bovenmatige onkostenvergoedingen. In dergelijke specifieke gevallen zou
het resultaat inderdaad slecht kunnen uitpakken voor de uitkeringshoogte bij
een eventuele toekomstige uitkeringssituatie (bestaande uitkeringsrechten
worden immers gerespecteerd). De betrokkenen betalen echter ook
een lagere premie. Indien de lagere uitkeringsgrondslag ongewenst wordt geacht,
is er gezien de tijd die er nog rest tussen de bekendmaking van het wetsvoorstel
Walvis en de daadwerkelijke invoering ervan, echter voldoende mogelijkheid
voor werknemers en werkgevers om eventuele ongewenste effecten te voorkomen
door de voorwaarden in de arbeidsovereenkomsten aan te passen aan de veranderde
omstandigheden.De leden van de PvdA-fractie zijn er niet helemaal gerust op dat de discussie
over de stelselherziening zorg ertoe leidt dat de loongrens ZFW snel verdwijnt.
Kan daarom niet nu al worden gestreefd naar harmonisatie van de verschillen,
zo willen deze leden weten.Hoewel het nieuwe SV-loonbegrip voor een belangrijk deel overeenkomt met
het loonbegrip dat in de Ziekenfondswet wordt gehanteerd voor het vaststellen
van de loongrens, zijn deze begrippen niet identiek. Harmonisatie van de verschillende
loonbegrippen zou hiervoor een mogelijke oplossing bieden.Zoals bekend was in het strategisch akkoord opgenomen om tot één
nieuw stelsel van ziektekostenverzekering te komen. De besluitvorming is evenwel
door de val van het kabinet nog niet afgerond. Dit betekent dat deze kwestie
te zijner tijd opnieuw zal moeten worden bezien. Het kabinet onderschrijft
de wenselijkheid van harmonisatie van de verschillende loonbegrippen.De leden van de CDA-fractie vragen hoe het nieuwe SV-loonbegrip precies
uitwerkt als het gaat om loontoeslagen die inherent zijn aan de functie.De door de leden van de CDA-fractie genoemde toeslagen als gevarentoeslagen,
voorliedentoeslag, ploegendiensttoeslag, chauffeurtoeslag, bereikbaarheidsdiensttoeslag,
getijdenwerktoeslag en reisurentoeslag zullen, in geval zij structureel zijn,
behoren tot hetgeen de werknemer geniet als overeengekomen vaste, naar tijdsruimte
vastgestelde, uitkering. Zij behoren dan tot het loon van de werknemer. Indien
een dergelijke toeslag, hoewel structureel, niet behoort tot de overeengekomen
vaste, naar tijdsruimte vastgestelde, uitkering, zal het voor de werkgever
en werknemer overigens zeer wel mogelijk zijn dat alsnog zo overeen te komen.Prestatietoeslagen zullen niet tot de overeengekomen vaste, naar tijdsruimte
vastgestelde uitkering behoren. Deze toeslagen behoren, voorzover ze geen
incidenteel of uitzonderlijk karakter dragen, evenwel op grond van het voorgestelde
artikel 5, onderdeel d, CSV tot het loon. Tenslotte is er nog de vergoeding
in geval van overwerk. Deze vergoeding behoort niet tot de overeengekomen
vaste, naar tijdsruimte vastgestelde uitkering en wordt ook overigens niet
als loon aangemerkt.De leden van de fractie van D66 verzoeken om een reactie op het commentaar
van de FNV dat de ruimte die het wetsvoorstel biedt om loonbestanddelen af
te spreken die buiten het premieloon blijven, het belang van verzekering voor
de WW en de WAO doet afnemen. De druk op de werknemer om als zelfstandige
verder te gaan, zou hierdoor toenemen.Het belang van werknemers bij een adequate dekking van de risico's van
inkomensderving wegens werkloosheid en arbeidsongeschiktheid, levert zoals
hiervoor al aangegeven juist een tegenwicht op tegen het belang van werkgevers
bij een beperking van het premieloon. Het wetsvoorstel doet aan het werknemersbelang
niet af. De stelling dat het wetsvoorstel de druk op werknemers om als zelfstandige
te gaan werken zou doen toenemen, wordt dan ook niet door het kabinet onderschreven.
De sociale verzekeringen van zelfstandigen wijken aanzienlijk af van die van
werknemers. Zelfstandigen zijn immers uitsluitend verzekerd tegen het risico
van langdurige arbeidsongeschiktheid, tot maximaal het niveau van het minimumloon. De leden van de D66-fractie vragen of de omzetgerelateerde provisie wel
of niet onder het nieuwe artikel 4 loon valt. Ook vragen zij of het aandeel
in de besomming in de zeevisserij daaronder valt.In het voorgestelde artikel 4 CSV wordt onderscheid gemaakt naar het loonbegrip
bij een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke dienstbetrekking en naar
het loonbegrip bij een fictieve dienstbetrekking. Het loon bij een privaatrechtelijke
of publiekrechtelijke dienstbetrekking is de overeengekomen vaste, naar tijdsruimte
vastgestelde uitkering. Het voorgestelde loonbegrip bij fictieve dienstbetrekkingen
is ruimer (al hetgeen in geld uit een tegenwoordige dienstbetrekking wordt
genoten) om te ondervangen dat de beloning die in het kader van deze arbeidsverhoudingen
wordt betaald, veelal niet kan worden aangemerkt als overeengekomen vaste,
naar tijdsruimte vastgestelde uitkering.Omzetgerelateerde provisie valt niet op grond van het voorgestelde artikel
4 CSV onder het loon van degene die de werkzaamheden, op grond waarvan hij
de provisie ontvangt, verricht op grond van een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke
dienstbetrekking. Omzetgerelateerde provisie vormt immers geen overeengekomen
vaste, naar tijdsruimte vastgestelde uitkering. Voor degenen die een met een
dienstbetrekking gelijkgestelde arbeidsverhouding hebben – zoals de
provisiereizigers bedoeld in de artikelen 4, eerste lid, onderdelen c en d,
ZW, WAO en WW – vormt omzetgerelateerde provisie wel loon in de zin
van het voorgestelde artikel 4 CSV. De uitzondering in het tweede lid van
dat artikel is dan immers niet van toepassing. Bij nota van wijziging zal
evenwel in het voorgestelde artikel 5, onderdeel d, CSV, de term «prestatie-
en produktiepremies» worden vervangen door «prestatie- en produktiebeloning».
Aldus wordt verduidelijkt dat voor degene, die de werkzaamheden verricht in
een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke dienstbetrekking, de omzetgerelateerde
provisie ook tot het loon behoort, voorzover deze geen incidenteel of uitzonderlijk
karakter draagt.Of het aandeel in de besomming in de zeevisserij tot het voorgestelde
artikel 4 loon, dan wel tot het voorgestelde artikel 5 loon behoort, is afhankelijk
van de aard van de arbeidsverhouding. Indien er sprake is van een privaatrechtelijke
dienstbetrekking, dan is de uitzondering van het tweede lid van het voorgestelde
artikel 4 CSV van toepassing. Het aandeel in de besomming valt niet onder
het SV-loon, op grond van het voorgestelde artikel 4 CSV, maar op grond van
het bij nota van wijziging aangepaste artikel 5, onderdeel d. In dat onderdeel
wordt, in afwijking van artikel 4, geregeld dat prestatie- en produktiebeloning
deel uitmaakt van het SV-loon, voorzover deze beloning geen incidenteel of
uitzonderlijk karakter draagt.Indien er sprake is van een aan een dienstbetrekking gelijkgestelde arbeidsverhouding,
vormt het aandeel in de besomming loon op grond van het voorgestelde artikel
4 CSV. De uitzondering van het tweede lid van dit artikel is in dit geval
niet van toepassing. Indien geen sprake is van een privaatrechtelijke dienstbetrekking
is de arbeidsverhouding, van degene die als lid van de bemanning van een vissersvaartuig
aanspraak heeft op een aandeel in de besomming, op grond van de artikelen
4, eerste lid, onderdeel f, ZW, WAO en WW gelijkgesteld met een dienstbetrekking
(tenzij hij als zodanig tegen geldelijke gevolgen van arbeidsongeschiktheid
verzekerd is bij het Sociaal Fonds voor de Maatschapsvisserij of exploitant
of mede-exploitant van het vaartuig is). Die groep hoeft derhalve niet expliciet
te worden benoemd, noch hoeft de besomming aan het voorgestelde artikel 5
CSV te worden toegevoegd.De leden van de D66 fractie merken op dat het administratief belastend
is voor werkgevers dat uitkeringen wel als SV-loon worden aangemerkt, maar
aanvullingen op deze uitkeringen niet.De basis voor het nieuwe SV-loon is het principe dat het premieloon gelijkgesteld
wordt aan het uitkeringsloon. Dit principe versterkt het verzekeringskarakter
van de werknemersverzekeringen en leidt tevens tot een sterke vereenvoudiging,
waardoor een forse administratieve lastenverlichting en een besparing in de
uitvoeringskosten wordt bereikt. Aangezien deze aanvullingen niet leiden tot
een hoger uitkeringsloon en omdat dit ook onwenselijk zou zijn, acht het kabinet
het niet opportuun om deze aanvullingen tot het SV-loon te rekenen. Door de
gesloten bedrijfsvoering wordt het met Walvis overbodig om loongegevens bij
de uitkeringsverstrekking opnieuw uit te vragen. Hierdoor leidt de voorgestelde
systematiek uiteindelijk tot een besparing van administratieve lasten.De leden van de fractie van D66 vragen of over niet uitbetaald loon premie
geheven moet worden. Bovendien vragen deze leden hoe de bepaling «vorderbaar
en inbaar»gezien moet worden. Wat gebeurt er als de werkgever in betalingsmoeilijkheden
verkeert, zijn werknemers niet (geheel) uitbetaalt, zodat het loon na afloop
van de vier weken (of maand) waarover premie wordt geheven weliswaar invorderbaar
maar niet inbaar is, zo vragen deze leden.Over loon moet premie worden geheven zodra het betaald of verrekend is,
ter beschikking van de werknemer is gesteld, rentedragend is geworden of vorderbaar
en tevens inbaar is geworden. De eerste drie omschrijvingen zien op enige
vorm van overdracht: het loon is (ten minste tot op zekere hoogte) buiten
de beschikkingsmacht van de werkgever geraakt en binnen die van de werknemer
gekomen. Bij «vorderbaar en tevens inbaar» is van zo'n overdracht
nog geen sprake. Een inkomst is vorderbaar, wanneer er recht op dadelijke
betaling bestaat. Van inbaar is sprake indien aannemelijk is dat, als de werknemer
dat zou verzoeken, de werkgever onverwijld zal betalen. Indien salaris wel
vorderbaar maar niet inbaar is, wordt daarover geen premie afgedragen.De leden van de D66-fractie stellen een aantal vragen over artikel 7 CSV.
Deze vragen zien evenwel niet op artikel 7 CSV, maar op het vraagstuk op welke
wijze in het kader van de dagloonvaststelling rekening zou kunnen worden gehouden
met het niet uitbetaalde loon. Mede op grond van overwegingen zoals deze in
de vraagstelling zijn opgenomen heeft het kabinet besloten dat vraagstuk niet
op te lossen in artikel 7 CSV, maar in het Besluit dagloonregels.De leden van de fractie van de ChristenUnie vragen wat het maximale negatieve
effect zal kunnen zijn voor werknemers als gevolg van het niet mee rekenen
van een aantal loonbestanddelen. Deze leden vragen tevens of het niet mogelijk
is de uitwerking van de maatregelen een meer nivellerend karakter te geven.Zoals in antwoord op de vraag van de leden van de D66-fractie (in paragraaf 1.1)
is aangegeven, brengt het wetsvoorstel Walvis diverse effecten teweeg voor
werknemers.Het niet meenemen van een aantal loonbestanddelen betekent dat, vanwege
een lagere grondslag en uitgaande van lastendekkendheid, de premies iets verhoogd
moeten worden. De partiële inkomenseffecten hiervan zijn in de memorie
van toelichting becijferd op -0,1 tot -0,3%. Dit (maximale) partiële
effect zal gelden voor de groep werknemers voor wie de premiegrondslag niet
wordt aangepast. Een (kleine) groep werknemers zal met een lager premiebedrag
geconfronteerd worden doordat beloningsbestanddelen als loon in natura en
overwerk niet meer tot het premieloon worden gerekend. Voor deze groep ontstaat
daarmee een inkomensvoordeel.De wijziging in de uitkeringsgrondslag heeft geen gevolgen voor de uitkeringsgerechtigden
die reeds een uitkering ontvangen. De bestaande uitkeringsrechten worden gerespecteerd.
Zoals in antwoord op de vraag van de leden van de D66-fractie al is aangegeven,
kan de aanpassing vanhet loonbegrip tot een lagere uitkeringsgrondslag
leiden voor de werknemers die in de toekomst in een uitkeringssituatie terecht
zullen komen (als deze situatie wordt vergeleken met de uitkeringsgrondslag
als nu een uitkeringsrecht zou ontstaan). Het maximale negatieve of positieve
effect op de uitkeringsgrondslag is moeilijk aan te geven, aangezien het individueel
sterk kan verschillen. Op macro-niveau is dit effect gering. De effecten op
individueel niveau kunnen, indien gewenst, worden beperkt door de arbeidscontracten
of CAO's aan te passen aan de gewijzigde omstandigheden.3.1.3 Inventarisatie van de loonbestanddelen3.1.3.1 Loon in geldDe leden van de D66-fractie vragen waarom de werkgeversbijdrage in de
ziektekosten wordt geschrapt. Voor het nieuwe loonbegrip wordt voorgesteld
om werkgeversbijdragen in particuliere of publiekrechtelijke ziektekostenverzekeringen
(ZKV) niet tot het loon te rekenen. Dit is in lijn met hetgeen wordt voorgesteld
ten aanzien van een aanspraak ingevolge de ZFW (werkgeversbijdrage ZFW). Ook
de leden van de CDA-fractie, de GroenLinks-fractie en de ChristenUnie-fractie
hebben vragen over de werkgeversbijdrage in de ziektekosten.De werkgeversbijdragen in de ziektekosten behoren nu, op enkele uitzonderingen
voor particulier verzekerden na, niet tot het uitkeringsloon. Met Walvis worden
deze uitzonderingsbepalingen opgeheven.Het Lisv heeft in zijn uitvoeringstechnisch commentaar gewezen op het
feit dat door het niet meer meenemen van bijdragen ZKV (in het uitkeringsdagloon)
er een ongelijkheid ontstaat tussen uitkeringsgerechtigden die ZFW- en die
niet ZFW-verzekerd zijn. De premiegrondslag tussen deze categorieën verzekerden
is gelijk, maar bij uitkeringsgerechtigden die ZFW-verzekerd zijn, betaalt
het UWV het werkgeversdeel van de ZFW-premie en bij niet ZFW-verzekerden komt
dit ten laste van de verzekerde zelf.Zoals in de memorie van toelichting is toegelicht, zijn de gevolgen op
macroniveau zeer beperkt, maar op microniveau kunnen de financiële gevolgen
van deze dubbele premielast aanzienlijk zijn. Dit geldt met name voor verzekerden
in de sectoren Onderwijs en Overheid (ook voor de lagere inkomensgroepen).Het kabinet acht de ongelijkheid tussen uitkeringsgerechtigden, die ZFW-verzekerd
en niet-ZFW-verzekerd zijn, niet gerechtvaardigd. Deze ongelijkheid wordt
daarom zoveel mogelijk weggenomen. Hierbij is het uitgangspunt vastgehouden
dat het SV-loon zowel de basis vormt voor de bepaling van de te betalen premies
als voor de hoogte van de uitkering. Om de verschillen tussen ZFW-verzekerden
en niet ZFW-verzekerden gelijk te trekken, heeft het kabinet voor een oplossing
gekozen die buiten het SV-loon omloopt. Een en ander zal evenwel in het licht
van de stelselwijziging van de ziektekostenverzekering (in 2005) nader moeten
worden bezien. Bij uitvoering van de beleidsvoornemens in het strategisch
akkoord (één verzekering voor iedereen per 2005, waarbij de
werkgever de helft van de premielast zal betalen), is het namelijk denkbaar
dat deze ongelijkheid zich in de toekomst niet zal voordoen.De leden van de D66-fractie wijzen op een mogelijkheid tot manipulatie
binnen de huidige en mogelijk in sterkere mate binnen de toekomstige situatie,
als gevolg van de spaarloonregeling. Door vanuit loonelementen te sparen die
niet tot het SV-loon behoren, kan verlaging van het premie- en uitkeringsloon
worden vermeden. De leden van de D66 fractie geven tevens een suggestie voor
een oplossing in het geval dit ongewenst wordt geacht. Zowel in de huidige als de toekomstige situatie kunnen de gevolgen voor
de premie- en uitkeringsgrondslag, door deelname aan de spaarloonregeling,
worden vermeden door vanuit loonelementen te sparen die niet tot het SV-loon
behoren. Het kabinet ziet echter geen aanleiding om deze situatie te wijzigen.De leden van de D66 fractie en de leden van de GroenLinks-fractie vragen
of het mogelijk is om met betrekking tot fooien de lijn van forfaitaire vergoedingen
te volgen. De leden van de GroenLinks-fractie merken op dat fooien een substantieel
deel van het inkomen kunnen vormen.Fooien vallen niet onder het voorgestelde SV-loon. Het SV-loon is een
overeengekomen vaste en naar tijdsruimte vastgestelde uitkering. Het SV-loon
kent ook geen forfaitaire vergoedingen.Overigens geldt ten aanzien van fooien dat deze nu ook slechts in zeer
beperkte mate worden meegenomen in het loonbegrip. Op basis van het Fooienbesluit
2002 van het UWV geldt dat fooien niet tot het loon worden gerekend, tenzij
de werknemer minder loon ontvangt dan het rechtens geldende loon. In dat laatste
geval worden de fooien wel meegenomen en wel voor het verschil tussen het
ontvangen loon en het rechtens geldende loon. Overigens merkt het kabinet
op dat de Hoge Raad in zijn arrest van 2 maart 2001 (C99/180HR) heeft aangegeven
dat fooien in beginsel geen deel uitmaken van het civiele loonbegrip. Zodoende
heeft het Fooienbesluit een zeer beperkte betekenis.3.1.3.2 Aanspraken en onkostenvergoedingenDe leden van de PvdA-fractie vragen of kan worden aangegeven waarom de
aanspraken rondom verlof premieplichtig zijn en wat zich er tegen verzet om
zulke aanspraken buiten het SV-loon te laten.Mede tot het loon behoren rechten op geheel of gedeeltelijk verlof. Een
uitzondering hierop vormen het recht op vakantieverlof, compensatieverlof
en verlof tijdens rust- en feestdagen. Met deze constructie wordt bereikt
dat werknemers die deelnemen aan een regeling voor verlofsparen, premies moeten
afdragen over de inleg in het verlofspaarfonds. De uitkering is vrij van premieheffing.
Voor deze behandeling van aanspraken ingevolge een regeling voor verlofsparen
is bewust gekozen omdat de sociale partners in de Stichting van de Arbeid
destijds uitdrukkelijk en unaniem hebben geadviseerd om het wettelijk verlofspaarregime
niet te laten doorwerken naar de werknemersverzekeringen. Op deze wijze wordt
voorkomen dat het dagloon tijdens de spaarperiode verlaagd wordt en deelnemers
aan verlofspaarregelingen tijdens de spaarperiode geconfronteerd worden met
lagere uitkeringsrechten.De leden van de CDA-fractie zijn bezorgd over de grote rol van de werknemer
ten aanzien van het voorkomen van de overheveling van vast loon naar incidenteel
loon in de vorm van onkostenvergoedingen. Zij vragen welke instrumenten de
werknemer ter beschikking staan bij deze afweging en hoe de regering ongewenste
uitruileffecten denkt te voorkomen.De werknemer ontvangt bij het aangaan van een dienstbetrekking en daarna
periodiek een polisbericht van het UWV, waarin de verzekeringsvoorwaarden
staan vermeld. Hierin valt duidelijk af te lezen voor welk bedrag de werknemer
verzekerd is voor de werknemersverzekeringen. Hiernaast zal de vakbond een
rol spelen bij het verstrekken van informatie en het behartigen van de belangen
van werknemers bij CAO-onderhandelingen. In paragraaf 3.1.2, is naar
aanleiding van een vraag van de leden van de PvdA-fractie, reeds nader ingegaan
op de mogelijkheid van een vlucht naar premievrije loonbestanddelen.De leden van de CDA-fractie vragen een nadere motivatie voor het uitsluiten
van onkostenvergoedingen van het SV-loon. Tenslotte vragen deze
leden een limitatieve opsomming te geven van de onderdelen van het SV-loonbegrip
om meer helderheid voor de uitvoering te creëren.Ten aanzien van onkostenvergoedingen geldt, op enkele uitzonderingen na,
dat deze in de huidige situatie evenmin tot het premieloon en het uitkeringsloon
worden gerekend. Het kabinet acht het om twee redenen wenselijk dat onkostenvergoedingen
niet tot het SV-loon gerekend worden.Ten eerste is het karakter van een onkostenvergoeding niet een beloning
voor geleverde arbeid, maar een vergoeding ter bestrijding van kosten ter
behoorlijke vervulling van een dienstbetrekking. Bij beëindiging van
een dienstbetrekking vervalt de aanleiding voor de kostenvergoeding.Ten tweede is het vaststellen of een (deel van de) onkostenvergoeding
al of niet tot het SV-loon behoort, bewerkelijk voor werkgevers en het UWV.
Om deze reden worden ook bovenmatige kostenvergoedingen niet langer tot het
SV-loon gerekend. Het bovenmatige deel van kostenvergoedingen behoort wel
tot het fiscale loon. In de Aansluitingswet Walvis wordt bewerkstelligd dat
dit bovenmatige deel veelal in de eindheffing van de werkgever kan worden
betrokken. Door toepassing van de eindheffing, zullen de administratieve lasten
per saldo afnemen.In bijlage 1 bij de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel is een
uitgebreid overzicht opgenomen van de gevolgen van het nieuwe SV-loon ten
aanzien van allerlei loonbestanddelen. Er is bewust niet gekozen voor een
limitatieve opsomming om te voorkomen dat voor elke wijziging en nieuwe definitie
van loonelementen de wet moet worden aangepast.Voor wat betreft de vergoedingen van de reiskosten informeren de leden
van de ChristenUnie-fractie hoe de regering staat tegenover de gedachte alle
vergoedingen voor een auto van de zaak wel als loonbestanddeel voor het SV-loon
mee te rekenen, onder andere omdat het veelal een substantieel deel van het
inkomen betreft en omdat het (fiscaal) voordeel van leasen op deze wijze enigszins
wordt beperkt. Deze leden willen verder weten welke gedachten er op dit punt
bestaan ten aanzien van het fiscale loon.Ten aanzien van deze vraag van de leden van de fractie van de ChristenUnie
kan het volgende worden opgemerkt.Het kabinet neemt het huidige uitkeringsloon als uitgangspunt voor het
SV-loon. In dit uitkeringsloon wordt de auto van de zaak buiten beschouwing
gelaten. Immers in een uitkeringssituatie heeft de uitkeringsgerechtigde geen
auto die hij moet gebruiken voor zijn werk. Om deze reden acht het kabinet
het ook niet opportuun om de auto van de zaak in het toekomstige SV-loon (waarbij
het uitkeringsloon en het premieloon gelijk zijn) mee te nemen. Bovendien
zou sprake zijn van een fors budgettair effect.Voor het fiscale loon geldt in de loonbelasting ten aanzien van de auto
van de zaak een uitzondering op de hoofdregel dat al hetgeen dat uit een dienstbetrekking
wordt genoten, loon is. Het voordeel van de auto van de zaak is belast in
de inkomstenbelasting. Voor deze uitzondering is gekozen omdat voor de bepaling
van de hoogte van de bijtelling mede van belang is hoeveel privé-kilometers
de werknemer rijdt. De werknemer zou dan aan de werkgever zijn privé-kilometers
moeten melden. Dit werd niet wenselijk geacht. Ook in het verleden zijn er
voorstellen geweest in deze richting (Oortwetgeving). Echter, toen en nu ontbreekt
het maatschappelijke en politieke draagvlak voor een dergelijke wijziging.
Ook mede om deze reden wordt in de huidige situatie de auto van de zaak niet
tot het loon gerekend voor de premieheffing voor de werknemersverzekeringen.3.1.3.3 Loon in naturaDe leden van de CDA-fractie vragen een nadere motivering voor het uitsluiten
van loon in natura van het SV-loon. Loon in natura maakt in de huidige situatie in beginsel deel uit van het
premieloon en het uitkeringsloon. De reden dat het kabinet loon in natura
geheel buiten het SV-loon wil plaatsen, is tweeledig. In de eerste plaats
gaan met het meenemen van loon in natura in het SV-loon forse administratieve
lasten gepaard. De beoordeling en de berekening door werkgevers, of loon in
natura moet worden meegenomen in de premieheffing en tegen welke geldswaarde,
is bewerkelijk. Loon in natura zal wel tot het fiscale loon worden gerekend,
maar door ruimere toepassingsmogelijkheden van de eindheffing zullen veel
administratieve lasten bespaard worden. Het buiten het SV-loon plaatsen van
loon in natura past daarom goed in de vereenvoudigingsdoelstelling van dit
wetsvoorstel. Daarbij komt nog dat het bij loon in natura in veel gevallen
om zeer specifieke verstrekkingen gaat. De mate waarin loon in natura een
substantiële bijdrage aan het individuele welvaartsniveau van werknemers
levert, zal van geval tot geval verschillen. Indien werkgevers en werknemers deze
uniforme regel in hun specifieke geval ongewenst achten, hebben zij de mogelijkheid
om loon in natura om te zetten in geld (desnoods met de afspraak dat de werknemer
een bijdrage verstrekt aan de werkgever als gebruik wordt gemaakt van betreffende
producten of diensten).De leden van de D66-fractie vragen waarom het onderscheid dat de Raad
van State voorstelt ten aanzien van loon in natura niet door het kabinet is
overgenomen.De Raad verwacht niet dat er veel administratieve lastenverlichting optreedt
door loon in natura niet langer tot het SV-loon te rekenen, doordat loon in
natura bestanddelen nog wel tot het fiscale loon worden gerekend. Daarnaast
stelt de Raad dat loon in natura in het geval van cafetariasystemen wel degelijk
als bepalend voor het welvaartsniveau wordt ervaren en dat voorbij gegaan
wordt aan de opkomst van cafetariasystemen (waarin geld wordt geruild voor
loon in natura).Het kabinet deelt op dit punt de opvatting van de Raad van State niet.
In het nader rapport is hier reeds op ingegaan.Doordat er bij het fiscale loon van andere heffingsmethoden gebruik wordt
gemaakt (eindheffing), leidt het uitsluiten van loon in natura bestanddelen
wel degelijk tot een flinke administratieve lastenverlichting. Er behoeft
immers geen individuele toerekening plaats te vinden. Hiernaast zullen de
effecten van Walvis op de loon in natura bestanddelen in cafetariasystemen
meevallen, doordat deze ook nu een verlagend effect hebben op de uitkeringsgrondslag.
Op grond van deze afwegingen heeft het kabinet het advies van de Raad niet
overgenomen.De leden van de PvdA-fractie vragen of loon in natura tot het fiscale
loon wordt gerekend en of tevens vereenvoudiging mogelijk is als loon in natura
premieplichtig blijft, maar als deze wordt geheven via een eindheffing.Loon in natura blijft deel uitmaken van het fiscale loon. Hierbij zal
veelal collectieve eindheffing bij de werkgever worden toegepast, waardoor
een forse administratieve lastenverlichting mogelijk wordt ten opzichte van
het huidige systeem. Het hanteren van een zelfde systeem voor de premieheffing
SV leidt echter tot ongewenste effecten. Vanwege het individuele verzekeringskarakter
van de werknemersverzekeringen, zou bij collectieve eindheffing namelijk alsnog
moeten worden bepaald welk aandeel loon in natura toe te rekenen is aan de
individuele werknemer, bij de vaststelling van de uitkeringshoogte. Dit zou
tot een toename van de administratieve lasten leiden. Het alternatief is om
loon in natura niet mee te nemen in het uitkeringsloon. Dit zou echter betekenen
dat de verzekeringsgedachte wordt losgelaten en dat er meerdere loonbegrippen
blijven bestaan. Aangezien een systeem van collectieve eindheffing voor de
premieheffing SV haaks staat op de uitgangspunten van het wetsvoorstel, acht
het kabinet dit onwenselijk. De leden van de PvdA-fractie vragen om aan te geven hoeveel geld gemoeid
is met premieheffing over loon in natura en hoeveel werknemers hiermee te
maken hebben.In de huidige situatie wordt loon in natura tot het premieloon en de uitkeringsgrondslag
gerekend. De premiederving door loon in natura niet meer tot het SV-loon te
rekenen is beperkt. De omvang van de premiederving is zelfs gelijk aan het
bedrag aan administratieve lasten, dat wordt bespaard door loon in natura
buiten het SV-loon te plaatsen (namelijk € 10 mln). Om hoeveel werknemers
het gaat is niet bekend.De leden van de D66-fractie vragen het kabinet te reageren op het risico
dat in bedrijfstakken waar de kans op werkloosheid en arbeidsongeschiktheid
hoog is, de ontwikkeling van cafetaria-systemen zal worden ontmoedigd.Het ontmoedigen van cafetariasystemen zou zich nu ook voor kunnen doen.
Immers ook de PC-regelingen en de fietsregelingen gaan ten koste van het vaste
loon. Ook in de huidige situatie leiden cafetariasystemen tot een lagere uitkeringsgrondslag.
Het voordeel van cafetariasystemen is juist dat werknemers zelf kunnen bepalen
of zij hier wel of geen gebruik van wensen te maken.De leden van de GroenLinks-fractie vragen wanneer de regering voornemens
is de wetswijziging van de Wet op het minimumloon in te dienen waarmee geregeld
wordt dat een werkgever altijd minimaal het minimumloon in geld moet betalen.
Is die wijziging voorwaardelijk voor de thans voorliggende wet, zo vragen
deze leden.De bedoelde wijziging wordt voorgesteld in artikel XII van het onderhavige
wetsvoorstel. Deze is niet een noodzakelijke voorwaarde voor hetgeen overigens
in dit wetsvoorstel is neergelegd. Zonder die wijziging zouden voltijdwerkende
minimumloners evenwel in geval van een uitkering op grond van de werknemersverzekeringen
altijd een beroep op de bijstand moeten doen indien zij een deel van hun loon
in natura ontvingen.3.1.4 Harmonisatie loonbegrippenDe leden van de PvdA-fractie vragen waarom bij het introduceren van het
Claim Beoordelings- en Borgingssysteem (CBBS) niet tegelijkertijd het loon
van de in dat systeem opgenomen functies in overeenstemming is gebracht met
het huidige premieloon, rekening houdend met de jurisprudentie.De reden hiervoor hangt samen met de reden waarom het Functie Informatie
Systeem vervangen is door het CBBS. De bedoeling van de introductie van het
CBBS was de claimbeoordeling als zodanig kwalitatief te verbeteren. Op dat
punt zijn dan ook verschillende wijzigingen aangebracht, zoals met betrekking
tot het vaststellen van de belastbaarheid. Op andere punten is het systeem
neutraal overgenomen. Het was niet mogelijk en ook niet de bedoeling van de
introductie van het CBBS, om op het punt van de loonelementen van het maatmanloon
en het loon van de in het CBBS opgenomen functies, harmonisatie te bewerkstelligen.
Harmonisatie van de loonelementen is een zaak die in vervolg op dit wetsvoorstel
bewerkstelligd zal worden; echter niet in dit wetsvoorstel zelf, omdat de
relevante regelingen niet in een wet in formele zin zijn opgenomen.In dit verband vragen de leden van de VVD-fractie wat het verschil is
tussen het maatmanloon en het loon van de in het CBBS opgenomen functies,
en of de voorliggende wetgeving voldoende is om verschillen in loonbegrip
in de toekomst te voorkomen.In het verleden zijn er door jurisprudentie van de Centrale Raad van Beroep
loonbestanddelen aan het maatmanloon toegevoegd. Omdat het loonbegrip
in het FIS/CBBS niet gewijzigd is, betekent dit dat nu bij de bepaling van
de mate van arbeidsongeschiktheid twee lonen met elkaar worden vergeleken
(maatmanloon en het loon van de in het CBBS opgenomen functies), die niet
identiek zijn opgebouwd. Overigens gaat het niet om majeure verschillen; het
gaat bijvoorbeeld om de werkgeversbijdrage voor de ziektekosten. Het doel
van de harmonisatie is om te komen tot zowel een evenwichtige vergelijking
van lonen bij de claimbeoordeling, als een vermindering van de administratieve
lasten voor de werkgever, omdat de uitvoering dan niet extra hoeft te vragen
naar loonbestanddelen. Het is de verwachting dat hierdoor in de toekomst geen
sprake meer zal zijn van opnieuw uiteenlopen van het loonbegrip in de onderscheiden
lonen.3.1.5 De toekomst van het loonbegripDe leden van de PvdA-fractie erkennen dat er behoefte is aan flexibele
beloningsvormen, maar zien ook een belangrijke sturende rol weggelegd voor
de overheid om bepaalde beloningsbestanddelen financieel te stimuleren. Gaat
deze sturende rol nu niet verloren, zo vragen de leden.Vrijstellingen of juist hogere tarieven in de belastingheffing geven de
overheid een sturende rol ten aanzien van afspraken, die werkgevers en werknemers
met elkaar maken, over specifieke beloningsvormen als kinderopvang of fietsgebruik.3.1.6 Doorwerking naar het fiscale loonbegripDe leden van de PvdA-fractie vragen of het werkelijk zo kan zijn dat de
vereenvoudigingsoperatie op fiscaal terrein leidt tot een lastenverzwaring
die nu is begroot op € 59 mln.Onderstaande tabel (uit bijlage II van de Aansluitingswet) geeft aan welke
effecten er optreden op het gebied van de administratieve lasten naar maatregel
en naar sector.Tot het fiscale loon worden diverse loonbestanddelen gerekend die niet
langer tot het SV-loon worden gerekend. Voorheen kwamen de hiermee gepaard
gaande administratieve lasten deels voor rekening van de sociale verzekeringssector
en deels voor rekening van de fiscale sector. Nu deze niet meer voor rekening
van de sociale verzekeringssector komen, verschuiven deze lasten naar de fiscale
sfeer. Hierdoor treedt een administratieve lastenverzwaring op in de fiscale
sfeer. In eerste instantie is deze verzwaring gelijk aan de verlichting in
de SV-sector. Met name door het gebruik van andere heffingsmethoden in de
fiscale sfeer, maar ook door coördinatie van de loonbegrippen, kan echter
worden voorkomen dat de lastenverlichting daadwerkelijk verdampt. De ruimere
toepassing van de eindheffing in de loonbelasting leidt tot een besparing
van de administratieve lasten met € 181 mln. De coördinatie
van de loonbegrippen leidt tot een besparing met € 25 mln. De maatregelen
die worden voorgesteld in Walvis en in de Aansluitingswet Walvis leiden in
totaal tot een besparing van de administratieve lasten met € 186
mln. De administratieve lasten in de fiscale sector nemen dus per saldo met € 59
mln toe. Tabel 2 Administratieve lastenverlichting naar maatregel
en naar sector (in mln euro) Voorgestelde maatregelen
in Walvis (SV) en Aansluitingswet Walvis (LB)Effect in domein SVEffect in
domein LBTotaal (saldo effect LB en SV)– Aanpassing en uniformering van uitkeringsloon
en premieloon SV (Walvis)–/–
265+ 2650 – Overige aanpassingen SV (Walvis)+ 200+ 20– Gecoordineerde heffing LB over SV-loon (Aansluitingswet)0–/– 25–/–
25– Ruimere toepassing eindheffing
LB (Aansluitingswet)0–/– 181–/– 181 Totale toename/afname administratieve
lasten–/– 245+ 59–/– 186De leden van de VVD-fractie vragen waarom het niet wenselijk is om alle
beloningselementen die aan de loonbelasting onderworpen zijn in het SV-loon
op te nemen en hoe dit verschil zich verhoudt met de wenselijkheid, aldus
de voorzitter van de Raad van bestuur van het UWV, van een gecombineerde heffing
van loonbelasting en premies voor de werknemersverzekeringen.De uitspraak van de voorzitter van de Raad van bestuur van het UWV ziet
op de mogelijkheid om over te gaan op een gezamenlijke heffing van loonbelasting
en premies werknemersverzekeringen door één organisatie. Deze
organisatie zou het aanspreekpunt vormen voor werkgevers, zodat werkgevers
nog maar met één organisatie te maken hebben. De organisatie
zou dus een soort front-office voor de werkgevers zijn, waarbij het UWV en
de Belastingdienst de back-offices vormen. Dit zou tot extra administratieve
lastenvermindering kunnen leiden. Inmiddels wordt de vormgeving van de samenwerking
UWV/Belastingdienst verder uitgewerkt. Definitieve besluiten zullen hierover
moeten worden genomen door het volgende kabinet.Voor een gecombineerde heffing is het niet noodzakelijk dat er over hetzelfde
loon premies en loonbelasting geheven wordt. Wel is van belang dat een deel
van de looncomponenten exact overeenkomt en dat de overige looncomponenten
helder zijn gedefinieerd en geordend. In de voorliggende wetsvoorstellen wordt
dit bereikt door duidelijk in de wet onderscheid te maken tussen SV-loon,
overig tabelloon, aanvullend loon en eindheffingsloon.De leden van de GroenLinks-fractie vragen of de in paragraaf 4.2.8
van de memorie van toelichting opgenomen varianten definitief zijn.De beschreven varianten zijn slechts een doorkijk naar de mogelijkheden
die er zijn om het fiscale loonbegrip aan te laten sluiten op het voorgestelde
SV-loonbegrip. In de inmiddels aan de Kamer aangeboden Aansluitingswet Walvis
is de definitieve keuze van het kabinet weergegeven.3.2 De dagloonsystematiekDe leden van de GroenLinks-fractie merken op dat de regering stelt dat
er geen aanleiding is te veronderstellen dat een verlaging van de uitkeringen
in vergelijking met de huidige situatie zich vaker voor zal voordoen dan een
verhoging als gevolg van de wijzigingen in de regels ten aanzien van het vaststellen
van het dagloon. De leden willen weten waar de regering zich op baseert en
of de regering maatregelen ter compensatie zal nemen indien dit niet juist
blijkt te zijn.In paragraaf 6.2.2. van de memorie van toelichting is een overzicht
gegeven van de voorgenomen wijzigingen in de dagloonsystematiek. Daarbij is
een onderscheid gemaakt tussen de uniformering en vereenvoudiging van de dagloonregels
enerzijds en de keuze voor een andere maatstaf voor het verzekerde loon (het
historisch dagloon) anderzijds. Per saldo zal de nieuwe systematiek op lange
termijn leiden tot iets lagere uitkeringen. Dit is vrijwel uitsluitend
het gevolg van de keuze voor een historisch dagloon. Doordat de bestaande
uitkeringsrechten worden gerespecteerd, zal dit effect zeer geleidelijk optreden.Het vervallen van de bijzondere dagloonbesluiten kan, waar deze besluiten
thans begunstigend uitwerken op de hoogte van het dagloon, een verlagend effect
hebben. Andere tot uniformering strekkende maatregelen kunnen daarentegen
leiden tot een hoger dagloon. Noch op voorhand, noch achteraf is geheel exact
te bepalen welke uitwerking de onderscheiden maatregelen hebben op de hoogte
van de daglonen. Wel staat vast dat vereenvoudiging en uniformering leidt
tot een inzichtelijker en beter uitvoerbare systematiek. Het kabinet is niet
voornemens hieraan afbreuk te doen door voor specifieke beroepsgroepen of
sectoren weer uitzonderingssituaties te scheppen.Verschillende fracties hebben vragen gesteld over de beschrijving van
de nieuwe systematiek voor de dagloonberekening in de memorie van toelichting.
Zo vragen de leden van de fractie van de PvdA en de leden van de GroenLinks-fractie
om een uitgebreide reactie op de rekenvoorbeelden die het FNV heeft gepresenteerd.De leden van de fractie van het CDA vragen zich af of de invoering van
een historisch dagloon geen relatief grote gevolgen heeft voor – onder
meer – flexwerkers. Een vergelijkbare vraag stellen de leden van de
fractie van D66 ten aanzien van musici en artiesten. De leden van de fractie
van de ChristenUnie hebben de indruk dat het kabinet erg makkelijk voorbij
gaat aan de problemen die de gepresenteerde dagloonsystematiek veroorzaken
voor flexwerkers en seizoenswerkers. De leden van de fractie van GroenLinks
vragen hoe de SER-voorstellen in het kader van de WAO zich verhouden tot de
voorgenomen dagloonsystematiek.Het kabinet wijst er met nadruk op dat de beschrijving van de voorgenomen
dagloonsystematiek in de memorie van toelichting een algemene uitleg behelst.
Deze uitleg is opgenomen om een totaalbeeld te schetsen van de vereenvoudiging
die met het voorliggende voorstel wordt geïnitieerd.De uitwerking van de dagloonsystematiek vindt plaats bij algemene maatregel
van bestuur (het Besluit dagloonregels). Bij het ontwerpen van dit besluit
zijn op onderdelen andere afwegingen gemaakt dan ten tijde van de indiening
van dit wetsvoorstel werd voorzien. Over het conceptbesluit wordt uitvoeringstechnisch
commentaar ingewonnen bij UWV. Het is eveneens voor commentaar aangeboden
aan de Inspectie Werk en Inkomen en aan Actal. Na verwerking van het commentaar
van genoemde organisaties, zal het besluit aan de Tweede Kamer worden aangeboden.Het Besluit dagloonregels geeft uiteraard een completer beeld van de systematiek
en de uitwerking van de dagloonregels dan de algemene beschrijving in de memorie
van toelichting. Het kabinet acht het tegen deze achtergrond doelmatig om
de behandeling van de nieuwe dagloonsystematiek te laten plaatsvinden aan
de hand van het Besluit dagloonregels. In het navolgende zal het kabinet slechts
ingaan op een enkel algemeen aspect van de dagloonberekening, namelijk de
referteperiode.De leden van de D66 fractie constateren dat door invoering van de dagloonreferteperiode
van een jaar niet langer meer wordt uitgegaan van loonderving in de zin van
het loonniveau dat een uitkeringsgerechtigde moet missen, maar gerichter wordt
gekeken naar de achterliggende periode van een jaar. De leden van deze fractie
vragen het kabinet in te gaan op de kritiek van de FNV dat daardoor een omkering
van verzekeringsprincipes optreedt.De FNV merkt op dat loonderving in ons stelsel van werknemersverzekeringen
het verzekerde object is. De vakcentrale definieert loonderving
als het loonniveau bij het intreden van het risico, alsook wat op dat moment
aan loonsverbeteringen voorzienbaar is. Door niet langer uit te gaan van het
loon dat de werknemer als gevolg van het intreden van het sociale risico moet
missen, maar van het verdiende loon in het afgelopen jaar wordt, aldus de
FNV, het verzekeringsprincipe omgekeerd.Het is juist dat in het kader van de werknemersverzekeringen het inkomensverlies
het object van verzekering is. In de huidige systematiek wordt daarbij uitgegaan
van, globaal genomen, het inkomen dat men zou hebben genoten, ware het risico
niet ingetreden. Een prospectief ingevuld verzekerd bedrag derhalve.Het kabinet wil het gederfde loon handhaven als het verzekerde object.
Vanuit het oogmerk van administratieve lastenverlichting is het echter doelmatiger
om voor wat betreft het verzekerde bedrag als uitgangspunt te nemen het loon,
waarover in de referteperiode premie is betaald.De leden van de fractie van GroenLinks vragen of wordt gedacht aan compensaties
bij te grote onrechtvaardigheden. Deze leden vragen ook of maatregelen ter
compensatie genomen zullen worden, indien de veronderstelling van de regering
dat een verlaging van de uitkeringen in vergelijking met de huidige situatie
zich niet vaker voor zal doen dan een verhoging onjuist blijkt te zijn.De leden van de fractie van de ChristenUnie vragen wat de regering ervan
vindt om een eventuele terugval ten opzichte van het huidige dagloon wettelijk
te maximeren.De invoering van een nieuwe regeling voor de vaststelling van het uitkeringsdagloon
heeft geen invloed op bestaande uitkeringsrechten. Er is in Walvis bewust
gekozen voor een zogenoemd «eerbiedigend» overgangsrecht. De onder
de tot nu toe geldende regels vastgestelde daglonen worden bij de invoering
van de nieuwe dagloonregeling niet gewijzigd.Het op individueel niveau compenseren of het wettelijk maximeren van negatieve
verschillen die voortvloeien uit de wijziging in de systematiek zou betekenen
dat – tijdelijk of permanent – gewerkt moet worden met twee dagloonberekeningssystemen
voor nieuwe gevallen. Dit zou leiden tot een nauwelijks uitvoerbare uitvoeringstaak.
Verder zou de winst van de nieuwe systematiek, de verminderde noodzaak tot
uitvraag bij werkgevers, weer ten dele verloren gaan. Tegen deze achtergrond
acht de regering een compensatie of wettelijke maximering van een «virtuele»
terugval ten opzichte van het dagloon onder de huidige regels zeer onwenselijk.De leden van de PvdA-fractie vragen of, indien een dagloonreferteperiode
van een jaar wordt gehanteerd, dit voor de uitvoeringsorganisatie ten aanzien
van werknemers met wisselende dienstverbanden kan leiden tot een verzwaring
van het werk bij het bepalen van de ZW-uitkering. Dan moet immers over een
veel langere periode dan nu gegevens beschikbaar zijn?Kan de regering aangeven, zo vragen deze leden tevens, tot hoever de referteperiode
voor het bepalen van het dagloon maximaal kan worden verkort en wat bij een
korte periode van, zeg, 13 weken de gevolgen zouden zijn?Het onderhavige wetsvoorstel leidt tot een wijziging van de registratie
van verzekeringsplichtige dienstverbanden en het SV-loon. Er wordt een polisadministratie
geïntroduceerd, waarin standaard gegevens over het genoten SV-loon beschikbaar
zijn. Bij de vaststelling van een (ZW-)uitkering zal het UWV gebruik maken
van deze gegevens. Een referteperiode van 13 weken biedt hiervoor geen goede
maatstaf. Dan zouden namelijk correcties moeten worden aangebracht op de geregistreerde gegevens. Dat zou niet bevorderlijk zijn voor de beoogde besparing
van administratieve lasten en de beperking van de uitvoeringskosten. Het kabinet
voorziet geen verzwaring van de werkzaamheden van het UWV als gevolg van de
verlengde referteperiode voor de ZW.Het kabinet heeft gekozen voor een uniforme dagloonreferteperiode van
een jaar voor de ZW, WW en WAO. Het is van belang dat het dagloon, vastgesteld
in overeenstemming met het uitgangspunt van het historisch dagloon, een zo
goed mogelijke afspiegeling vormt van het gewoonlijk genoten inkomen. In het
bijzonder als het gaat om inkomsten die qua hoogte en qua moment waarover
zij genoten worden wisselend zijn, is dit belangrijk. De invloed van inkomensschommelingen
wordt bij een wat langere meetperiode beter opgevangen dan bij een korte berekeningsperiode.
Bovendien worden in een meetperiode van een jaar als regel ook de loonelementen
meegenomen die slechts eenmaal per jaar tot uitbetaling komen. Een dagloonreferteperiode
van 13 weken vereist een correctiesysteem, waarvoor in veel gevallen een extra
uitvraag bij de werkgever zal moeten plaatsvinden. Aan een dergelijk systeem
kleven vanuit het oogmerk van administratieve lastenverlichting en beperking
van de uitvoeringskosten grote nadelen.De leden van de VVD-fractie vragen of bij een uniforme dagloonreferteperiode
van één jaar de referteperiode voor het recht op een uitkering
ongewijzigd blijft of ook één jaar wordt.Het kabinet gaat ervan uit, dat deze leden doelen op de referte-eis (wekeneis)
als voorwaarde voor het recht op WW. Het onderhavige wetsvoorstel brengt hierin
geen wijziging.3.3 Premie-afdrachtsystematiek en polisadministratie3.3.1 Financiële gevolgen bij invoering PANAAlle Kamerfracties hebben vragen over het voorziene liquiditeitstekort
en hoe dit zal worden opgevangen.De invoering van een premie-afdrachtssysteem gebaseerd op nominatieve
afdracht achteraf leidt op het moment van overgang eenmalig tot een vermindering
van de liquiditeiten bij het WW en WAO-fonds, doordat de werkgevers die aangesloten
zijn bij UWV-Gak en UWV-Cadans nog niet met deze systematiek werken. Dit liquiditeitsnadeel
is door het toenmalige Lisv geschat op € 1,4 miljard. Een eenvoudige
oplossing zou zijn om de geraamde vermogensoverschotten bij de fondsen van
ongeveer € 7 miljard ultimo 2002 voor een bedrag van € 1,4
miljard te laten bestaan totdat het wetsvoorstel Walvis ingaat per 1 januari
2005. Op deze wijze zouden er voldoende middelen zijn gereserveerd voor een
invoering van het wetsvoorstel zonder gevolgen voor de premiestelling. Deze
beslissing zal worden overgelaten aan het volgende kabinet.De leden van de ChristenUnie vragen of het denkbaar is dat de betrokken
werkgevers en werknemers op één moment een dubbele maandpremie
zullen betalen.Indien er niet voor gekozen wordt om het liquiditeitstekort op te vangen
door in te teren op de vermogensoverschotten, dan is het een optie om werkgevers
eenmalig een dubbele maandpremie te laten betalen. Op deze wijze zou een tekort
voorkomen kunnen worden.3.3.2 De polisadministratie3.3.2.1 Doel en kenmerken van de polisadministratieDe leden van de PvdA-fractie vragen of de administratieve lastenverlichting
met de polisadministratie vooral bereikt wordt door integratie van meldingen.
Hiernaast vraagt deze fractie waarom het te vroeg is om de polisadministratie
in Walvis te definiëren als authentieke registratie voor dienstverbandgegevens
voor ziekenfondsen.De polisadministratie leidt vooral tot administratieve lastenverlichting
doordat bij het verstrekken van een uitkering doorgaans geen nieuwe gegevensaanvraag
meer nodig zal zijn bij werkgevers. Dit wordt mede mogelijk door het systeem
van premie afdracht op nominatieve aangifte achteraf. Er wordt naar gestreefd
om door middel van elektronische gegevensuitwisseling het aantal berichten
tussen werkgevers en instanties terug te dringen.Thans beschikt het UWV nog niet over een polisadministratie, die alle
noodzakelijke gegevens voor bijvoorbeeld de ziekenfondsen bevat. De mogelijkheid
wordt echter onderzocht om de te bouwen polisadministratie mede voor dit doel
geschikt te maken. Hiertoe wordt in 2003 een pilot utgevoerd in het kader
van het Programma van Brievenbus tot Inbox.De leden van de PvdA-fractie vragen of alle beletselen, om het collecterende
en het distribuerende proces te koppelen, vervallen met Walvis.Het verlaten van de voorschotsystematiek betekent dat de polisadministratie
de actuele verloonde bedragen zal bevatten. Nu het SV-loon zowel de basis
vormt voor de premieheffing als voor de uitkeringsverstrekking, kunnen de
SV-loongegevens, die bij de premieheffing zijn uitgevraagd, worden hergebruikt
bij de uitkeringverstrekking. Doordat gekozen is voor het overschakelen op
een historisch dagloon, is extra gegevensuitvraag bij werkgevers over wat
er in de toekomst verdiend zou zijn in beginsel overbodig. De loongegevens
zijn beschikbaar in de polisadministratie. Wel zal in bepaalde, beperkt voorkomende,
situaties nog extra gegevensvraag noodzakelijk zijn (bijvoorbeeld als de werknemer
aannemelijk maakt dat de door de werkgever verstrekte gegevens onjuist zijn).
In deze uitzonderingssituaties kan de extra gegevensuitvraag tot een vertraging
in het distribuerende proces leiden. Om dit te voorkomen zal in voorkomende
gevallen in beginsel een voorschot op de uitkering verstrekt worden.3.3.2.2 Het externe gebruik van polisadministratieDe leden van de VVD-fractie vragen wie de eigenaar is van de gegevensset
ten aanzien van dienstverbanden en of deze ook kan worden aangewend voor particuliere
verzekeraars.Het kabinet beoogt om de polisadministratie als authentieke administratie
voor deze gegevens te vestigen.Het UWV is op basis van de SUWI-wetgeving bevoegd, dan wel verplicht om
gegevens aan bepaalde externe instanties voor bepaalde doeleinden te verstrekken.
Leidend is het doelbindingscriterium: gegevens mogen voor een vooropgesteld
doel krachtens de wet worden ingewonnen. Mits ze voor dit doel worden gebruikt,
is geen verdere toestemming nodig. Dit geldt onder andere voor sectorale pensioenfondsen.Het UWV is er als houder van de gegevens voor verantwoordelijk dat deze
rechtmatig gebruikt worden.Bij wet kan worden geregeld welke publieke en private instellingen gegevens
uit deze authentieke administratie ontvangen. In beginsel zullen gegevens
aan private instellingen alleen worden verstrekt ten behoeve van een publieke
taak. In het kader van het programma stroomlijning basisgegevens onderzoekt
de regering of de verzekeringsverklaring werkgever (VVW) kan worden afgeschaft
en of ziektekostenverzekeraars de desbetreffende gegevens uit de polisadministratie
kunnen ontvangen.Hiernaast ontvangt de verzekerde periodiek een polisbericht met de gegevens in de polisadministratie. De verzekerde is vrij om deze gegevens
aan andere partijen te leveren.Verder vragen de leden van de VVD-fractie of in een nieuw stelsel van
ziektekostenverzekering het verschil tussen gegevensverstrekking aan ziekenfondsen
en particuliere verzekeraars zou kunnen vervallen.In de wet is geregeld welke personen en welke instanties gegevens mogen
gebruiken en welke informatie mag worden verstrekt. In het algemeen mogen
alleen gegevens worden gebruikt en mag alleen informatie worden verstrekt,
voorzover dit noodzakelijk is voor een goede uitvoering van die wet. Een particuliere
verzekeraar die geen taak heeft in de uitvoering van zo'n wet, mag derhalve
geen gegevens ontvangen of gebruiken die in het kader van de uitvoering van
die wet verzameld zijn en gebruikt worden.Zowel de leden van de fractie van het CDA als D66 vragen of sectorale
instanties als pensioenfondsen kunnen beschikken over de gegevens uit de polisadministratie
en zo ja, op welke voorwaarden.Op grond van artikel 73 van de Wet structuur uitvoeringsorganisatie werk
en inkomen is het UWV bevoegd op verzoek uit de polisadministratie aan bedrijfstakpensioenfondsen,
ondernemingspensioenfondsen, beroepspensioenfondsen en verzekeraars die pensioenregelingen
uitvoeren alle gegevens en inlichtingen te verstrekken die noodzakelijk zijn
voor de uitvoering van die pensioenregelingen. Hetzelfde geldt ten aanzien
van stichtingen die regelingen inzake vervroegd uittreden op grond van een
algemeen verbindend voorschrift uitvoeren met betrekking tot gegevens en inlichtingen
die noodzakelijk zijn voor de uitvoering van die regelingen, alsmede ten aanzien
van risicofondsen of bij collectieve arbeidsovereenkomst aangewezen instellingen
of collectieve voorzieningen voor werknemers met betrekking tot de gegevens
en inlichtingen die noodzakelijk zijn voor de uitvoering van de statuten en
reglementen van die fondsen of van die bij collectieve arbeidsovereenkomst
aangewezen instellingen of voorzieningen.3.3.2.3 Het berichtenverkeer met werkgeversDe leden van de PvdA-fractie willen weten of inmiddels duidelijk is of
het UWV vooringevulde loonopgaves aan werkgevers toe kan sturen waarop een
werkgever slechts de mutaties aan hoeft te geven.Het kabinet beoogt dat werkgevers hun loonopgaven zoveel als mogelijk
elektronisch aan het UWV aanleveren. Op deze wijze hoeft geen vooringevulde
loonopgave te worden verstrekt. Voor werkgevers die dat willen, blijft het
mogelijk hun loonopgave op papier aan te leveren. Door UWV en Belastingdienst
wordt bekeken of dit kan geschieden door middel van vooraf ingevulde loonopgaven.
De werkgever blijft uiteraard verantwoordelijk voor een correcte loonadministratie
waaruit te allen tijde zijn rechten en plichten gekend kunnen worden.Diverse Kamerfracties hebben vragen over de eerstedagsmelding. Voor wat
betreft de kwantificering van de administratieve lasten van de eerstedagsmelding
kan het volgende gezegd worden. Er is op dit moment nog geen berekening voorhanden
van de administratieve lasten voor werkgevers die het gevolg zouden zijn van
een eerstedagsmelding. Eerst moet een aantal zaken nader worden geconcretiseerd
voordat een dergelijke berekening betrouwbaar kan worden gedaan. Kwalitatief
gezien treedt er enerzijds een administratieve lastenverzwaring op als gevolg
van de eerstedagsmelding. Anderzijds is er het voordeel dat het UWV, als het
eenmaal deze informatie heeft, minder informatie aan de werkgevers hoeft te
vragen. Per saldo is berekend dat er een lastenverlichting optreedt
als gevolg van het wetsvoorstel Walvis. Het geïsoleerde effect van de
eerstedagsmelding maakt hier onderdeel van uit.In de memorie van toelichting wordt de eerstedagsmelding gezien als een
mogelijkheid voor een scherper handhavingsinstrument. Eveneens zou de melding
ingevolge de Ziekenfondswet hierin mee kunnen worden genomen.Het handhavingselement van een eerstedagsmelding is gelegen in het feit
dat een controleur 's morgens eerst een uitdraai maakt van de via de eerstedagsmelding
opgegeven werknemers bij een werkgever. Wanneer hij dan ter plaatse is kan
hij direct zien of er personen werken die nog niet gemeld zijn. De werkgever
zou dan vervolgens een boete opgelegd moeten krijgen.Thans is dit niet mogelijk. De huidige Melding Sociale Verzekeringen (MSV)
hoeft pas na vier weken te worden ingezonden. Zodat ingeval van controle,
de werkgever zich erop kan beroepen dat de werknemer pas sinds enkele dagen
in dienst is en dat de MSV nog moet worden ingestuurd. Daar komt bij dat in
de praktijk veel fouten worden gemaakt bij het invullen van een MSV. Dit leidt
tot vervuiling van de bij UWV beschikbare gegevens.Ook de taskforce Sofi-nummerfraude heeft aanbevolen dat bekeken moet worden
of een dergelijk handhavingsinstrument kan worden ingezet. In het kader van
de samenwerking UWV-Belastingdienst zal op basis van een pilot nader onderzocht
worden hoe een eerstedagsmelding vormgegeven kan worden. Zo valt te overwegen
om de eerstedagsmelding te beperken tot de risicogroepen, zodat bij looncontroles
de laatste stand van zaken direct voorhanden is en de controle niet gehinderd
wordt door vervuilde bestanden.De leden van de VVD-fractie vragen of is overwogen om bedrijven, die kunnen
aantonen dat hun administratie aan bepaalde kwaliteitseisen voldoet, wel de
optie te bieden om hun gegevens op afroep beschikbaar te houden in plaats
van om deze te moeten aanleveren.Dit zou in theorie een oplossing bieden voor het bezwaar dat onzekerheid
bestaat over de kwaliteit van de gegevens. Hiermee blijven de andere in de
memorie van toelichting genoemde bezwaren tegen een dergelijke systematiek
echter staan. Het gaat daarbij om onduidelijkheid over de verantwoordelijkheidsverdeling
tussen het UWV en de werkgever en om het oogmerk om de polisadministratie
te laten uitgroeien tot een authentieke bron voor dienstverbandgegevens. Hiervoor
is het een voorwaarde dat het UWV de gegevens zelf beheert en dat het UWV
de gegevens beschikbaar kan stellen aan derden. Het door een werkgever beschikbaar
houden van de gegevens is in deze geen optie. 3.3.2.4 De verantwoordelijkheid van de werknemerDe leden van de PvdA-fractie vragen wat de plichten van werknemers zijn
ten aanzien van het melden van incorrectheden op een polisbericht en wat de
consequenties zijn als dit niet gebeurt. De leden van de CDA-fractie vragen
of al na invoering van de onderhavige wet de volledige verantwoordelijkheid
voor het al dan niet reageren op het verzekeringsbericht bij de werknemer
gelegd kan worden. Zou de regering hier enige fasering in de rechtsgevolgen
niet op zijn plaats achten, zo vragen deze leden.Een werknemer heeft de plicht het polisbericht op juistheid te controleren
en om onjuistheden of onvolledigheden te melden bij het UWV. Zoals in paragraaf 4.4.2.4.
van de memorie van toelichting aangegeven zal het UWV in eerste instantie
uitgaan van de gegevens in de polisadministratie. Op het moment dat een verzekerde
niet in de polisadministratie voorkomt, ontvangt de verzekerde geen voorschot
op de uitkering. Als de verzekerde pas bij de aanvraag van een
uitkering constateert dat het loon in de polisadministratie incorrect is,
zal een voorschot worden verleend op basis van het loon dat is opgenomen in
de polisadministratie. De verzekerde die niet heeft gereageerd op een verzekeringsbericht
heeft evenwel de gelegenheid om de in de polisadministratie aanwezige gegevens
aan te vullen of te corrigeren. Hij zal dan wel aan de hand van betrouwbare
bewijsstukken en brondocumenten moeten aantonen dat het UWV niet over de juiste
of volledige gegevens beschikt. Naar het oordeel van het kabinet is de verantwoordelijkheid,
die aldus bij de werknemer wordt gelegd niet zodanig dat de werknemer deze
verantwoordelijkheid niet direct na invoering van de wet zou kunnen worden
opgelegd. Bovendien is er – gelet op de voorgenomen datum van inwerkingtreding
van de wet – voldoende tijd om werknemers over het belang van (een reactie
op) het verzekeringsbericht voor te lichten.De leden van de PvdA-fractie vragen of op het polisbericht ook kan worden
aangegeven hoeveel een eventuele, volledige uitkering zou bedragen. De leden
van de PvdA-fractie gaan er vanuit dat een werknemer dan beter beseft op welk
bedrag hij maximaal kan rekenen in geval van ziekte of werkloosheid. Ook ontstaat
zo bij voorbaat een goed beeld van de verhouding tussen vast, verzekerd loon
en incidenteel, niet verzekerd loon.Het polisbericht bevat gegevens die van belang zijn voor het recht, de
hoogte en de duur van de uitkering. Het kabinet is het met de leden van de
PvdA-fractie eens dat in ieder geval een indicatie van de uitkeringshoogte,
waar de uitkeringsgerechtigde recht op heeft bij volledige uitval wegens werkloosheid
of ziekte, op het polisbericht vermeld zou moeten staan. Hierbij zal wel de
kanttekening moeten worden geplaatst dat het voorbeeld in het polisbericht
in verband met het waarborgen van de eenvoud niet alle situaties kan ondervangen.
Het is immers zowel qua uitvoering, als qua overzichtelijkheid voor de werknemer
niet wenselijk om bij het polisbericht alle bijzondere regelingen op te nemen
(zoals starters, herintreders, toepassing garantieloon etcetera). Het polisbericht
zal vergezeld gaan van een voor iedereen begrijpelijke toelichting, zodat
een goed beeld ontstaat van de hoogte van het verzekerde loon. In deze toelichting
zal tevens aandacht worden besteed aan de situaties, waarin het polisbericht
geen betrouwbare indicatie geeft van de te verwachten uitkeringshoogte.De leden van de VVD-fractie vragen of het kabinet heeft overwogen om de
verantwoordelijkheid voor het verstrekken van de benodigde informatie in grotere
mate of zelfs volledig bij de werknemer te leggen.Met het onderhavige wetsvoorstel wordt de rol van werknemers bij het verstrekken
van de benodigde informatie vergroot. Zij worden verantwoordelijk voor de
controle van de gegevens in de polisadministratie. Hiertoe ontvangen werknemers
eens in de drie maanden een polisbericht, waarop de registratie in de polisadministratie
wordt vermeld. Onjuistheden in dit polisbericht dienen zij te melden aan het
UWV. Werknemers hebben belang bij een juiste registratie in verband met de
hieraan gekoppelde uitkeringsrechten. Door deze extra ingebouwde check, zal
naar verwachting de kwaliteit van de polisadministratie toenemen.Een andere optie, waarbij de verantwoordelijkheid van werknemers sterker
zou toenemen, is om de werknemers de gegevens te laten aanleveren voor de
polisadministratie. Dit zou eventueel gepaard kunnen gaan met een driemaandelijkse
controle van het polisbericht door de werkgevers. Dit alternatief zou inhouden
dat 6 à 7 miljoen werknemers de polisadministratie moeten vullen in
plaats van 400 000 werkgevers. Het vullen van de polisadministratie sluit
voor werkgevers aan bij het proces van de loonadministratie en de salarisbetalingen.
Bovendien vindt dit proces grotendeels geautomatiseerd plaats. Voor werknemers
zou het een nieuw op te starten proces zijn, waarbij veelal geen
gebruik kan worden gemaakt van geautomatiseerde verwerking. Hierdoor zal de
foutgevoeligheid toenemen. Bovendien betekent dit alternatief dat het UWV
alle werknemers moet voorlichten over welke informatie van hun verlangd wordt.
Hierbij zou intensieve begeleiding onontbeerlijk zijn, evenals een intensieve
controle. Door genoemde factoren zullen de uitvoeringskosten van het UWV fors
stijgen. Als dit alternatief gepaard zou gaan met een controlefunctie voor
de werkgevers, zouden ook de administratieve lasten van werkgevers eerder
toenemen dan afnemen, door het hoge aantal te verwachten correcties.Het kabinet ziet daarom geen mogelijkheden om de verantwoordelijkheid
voor het aanleveren van de benodigde informatie, in grotere mate dan in het
huidige wetsvoorstel, bij werknemers te leggen.De leden van de VVD-fractie vragen hoe de verantwoordelijkheidsverdeling
van de gegevensaanlevering in andere EU-landen is geregeld.Ten eerste verschilt het verzekeringsstelsel sterk per land, waardoor
niet bij alle landen dezelfde gegevens benodigd zijn. Niet elk land kent een
stelsel van premiegefinancierde (werknemers)verzekeringen. In de literatuur
wordt doorgaans onderscheid gemaakt naar het Scandinavische, het Angelsaksische,
het Continentale en het Zuid-Europese model. In het Scandinavische en Angelsaksische
model wordt de verzekering voornamelijk uit belastinggeld gefinancierd. In
het Continentale en het Zuid-Europese model worden de verzekeringen voornamelijk
door middel van premies gefinancierd. Daarnaast is de uitkering bij werkloosheid
of arbeidsongeschiktheid niet in alle landen loongerelateerd (zoals in Groot-Brittanië).
Door deze verschillen in de stelsels lopen ook de benodigde gegevens en de
gegevensverstrekkers uiteen.Ter vergelijking van de verantwoordelijkheidsverdeling voor de gegevensaanlevering,
is het systeem in Nederland vergeleken met 3 landen met een soortgelijk stelsel:
Luxemburg, Duitsland en België.De verplichtingen van de in Nederland gevestigde werkgever bij het in
dienst nemen van werknemers komen op hoofdlijnen overeen met de wijze waarop
dit in Luxemburg, Duitsland en België geregeld is. Bij de indiensttreding
van personeel dient de werkgever de werknemer bij de betreffende instanties
in te schrijven.Ook de premie-afdracht vertoont grote overeenkomsten. In alledrie de landen
betalen zowel de werkgever als de werknemer een deel van de sociale verzekeringspremies.
De werkgever draagt zowel het werkgevers- als het werknemersaandeel af. Het
werknemersdeel wordt ingehouden op het loon van de werknemer. In Luxemburg
en België bestaat een systeem waarbij de werkgever maandelijks, of 1
maal per kwartaal gegevens dient te verstrekken ten behoeve van een polisadministratie.In de ons omringende landen moeten zowel werkgevers als werknemers bij
het intreden van sociale zekerheidsrisico's, zoals werkloosheid, bepaalde
formulieren invullen. In Duitsland en België is wettelijk geregeld dat
de werkgever een dergelijk formulier aan de werknemer uitreikt bij zijn vertrek.
Ook in Luxemburg is het in beginsel de werknemer, die de werkgever verzoekt
het formulier in te vullen. De werknemer overhandigt het formulier bij zijn
aanvraag om uitkering aan de uitvoeringsinstantie.In Nederland richt de uitvoeringsinstantie zich rechtstreeks tot de werkgever
voor gegevens over de contractduur, arbeidsduur, brutoloon, premiebetaling
etc. Na de inwerkingtreding van Walvis zal dit echter in de meeste gevallen
niet meer nodig zijn.Zowel in Nederland als in enkele van de ons omringende landen, wordt getracht
de administratieve verplichtingen van de werkgever te verminderen, door meer
communicatie met de sociale zekerheidsheidsinstellingen elektronisch te laten
verlopen. De leden van de D66-fractie vragen ten slotte het kabinet te reageren
op het volgende: als het door de werkgever opgegeven SV-loon te hoog is, zal
door de werknemer niet geappelleerd worden, wordt een te hoge uitkering verstrekt
en zal de uitkering niet (met terugwerkende kracht) verlaagd kunnen worden
als dit bij een looncontrole wordt ontdekt.Volgens de jurisprudentie van de Centrale Raad van Beroep is het UWV in
het algemeen bevoegd ook ten nadele van de belanghebbende terug te komen op
rechtens onaantastbaar geworden beslissingen, wanneer deze onjuist blijken
te zijn. Een dergelijke herzieningsbeslissing zal moeten voldoen aan de algemene
beginselen van behoorlijk bestuur. Op grond van het rechtszekerheidsbeginsel
zal geen herziening met terugwerkende kracht mogen plaatsvinden. Dat ligt
anders wanneer de onjuistheid in de oorspronkelijke beslissing is ontstaan
door toedoen van de belanghebbende dan wel indien deze die onjuistheid redelijkerwijs
heeft kunnen onderkennen. Verlaging van een dagloon per toekomende datum dient
overigens wel gebaseerd te zijn op een nauwgezet onderzoek waaruit de onjuistheid
van de eerdere dagloonvaststelling blijkt.Overigens zal deze situatie zich naar verwachting zelden voordoen. Het
is immers niet in het belang van de werkgever om teveel premie te betalen.
Een te hoog SV-loon is ook slechts dan in het belang van de werknemer als
deze kan voorzien in een uitkeringssituatie terecht te komen. Ook de werknemer
betaalt immers teveel premie. Als het opgeven van een te hoog SV-loon als
oogmerk heeft de werknemer van een hogere uitkering te voorzien, kan de werkgever
dit op een eenvoudigere en goedkopere manier bewerkstelligen. Hij kan de uitkering
immers ook – premievrij – aanvullen.HOOFDSTUK 4 GEVOLGEN4.1 Gevolgen voor werkgeversDe leden van de VVD-fractie vragen naar aanleiding van het advies van
Actal of er mogelijkheden zijn om via meervoudig gebruik van loongegevens
verdere administratieve lastenverlichting te realiseren bijvoorbeeld binnen
de WW.Het recht op WW is gebaseerd op een arbeidsurenverlies en niet op een
inkomensverlies. Indien het recht op WW echter afhankelijk zou zijn van het
inkomensverlies, zou verdere administratieve lastenverlichting mogelijk worden.
Dit vergt dus een aanpassing in de essentie van de WW. Dit gaat buiten de
strekking van dit wetsvoorstel en wordt thans niet door het kabinet overwogen.De leden willen tevens weten of de regering ook de administratieve lasten
als gevolg van de sectorale werkloosheidsfondsen in haar afweging heeft meegenomen.Het kabinet onderzoekt in het kader van het oprichten van een basisbedrijvenregister
(authentieke bron voor elektronische gegevensuitwisseling over bedrijven),
in hoeverre er administratieve lastenverlichting mogelijk is met betrekking
tot de sectorale werkloosheidsfond-sen. Het kabinet verwacht overigens niet
dat er veel administratieve lasten gepaard gaan met de aansluiting bij de
sectorale werkloosheidsfondsen. Een nieuwe werkgever moet zich nu schriftelijk
melden bij het UWV, waarbij ook de vermoedelijke sectoraansluiting wordt aangegeven.
Het UWV stelt op basis van eigen onderzoek vast of dit correct is. De werkgever
hoeft op basis hiervan slechts zijn sectornummer te registreren in zijn administratie.
Het UWV stelt vast welke premie de werkgever op basis van zijn sectoraansluiting
moet betalen. Het basisbedrijvenregister zou het wellicht mogelijk
maken dat werkgevers zich niet meer apart bij het UWV hoeven te melden.HOOFDSTUK 5 FINANCIELE GEVOLGEN5.1 Premie-opbrengsten en uitkeringslastenDe leden van de PvdA-fractie zijn van mening dat de met Walvis gepaard
gaande grondslagversmalling onwenselijk is, mede gezien de inkomensgevolgen
en temeer daar het wetsvoorstel een prikkel bevat om vaste loonbestanddelen
te vervangen door incidentele loonbestanddelen. De leden vragen welke maatregelen
denkbaar zijn om de versmalling te compenseren. Zij stellen dat de grondslag
bijvoorbeeld kan worden verbreed met die loonelementen die tot het fiscale
loon behoren.De leden van de fractie van de ChristenUnie vragen om een reactie op de
suggestie niet tot premieverhoging over te gaan, maar de grondslagversmalling
op te vangen door een beroep te doen op de vermogensoverschotten van de sociale
fondsen.De leden van de GroenLinks-fractie vragen of de regering voornemens is
de verwachte (lichte) inkomensachteruitgang te compenseren van met name de
modale inkomens, maar ook van de minimuminkomens en de inkomens tot twee keer
modaal.De bezwaren van de leden van de PvdA-fractie zijn mede geënt op de
verwachting dat de grondslagversmalling ernstiger zal uitpakken als gevolg
van vervanging van vaste loonbestanddelen door incidentele loonbestanddelen.
Het kabinet deelt deze verwachting, zoals in paragraaf 3.1.2 aangegeven,
niet. Werknemers zullen naar verwachting niet meewerken met het omzetten van
vaste loonbestanddelen in incidenteel loon, omdat het hun verzekeringspositie
verslechtert en omdat zij er weinig baat bij hebben. Bovendien geeft de Aansluitingswet
Walvis in bepaalde gevallen een tegenovergestelde impuls. De mogelijkheid
om voor bepaalde loonbestanddelen een systeem van eindheffing toe te passen,
zal er immers toe leiden dat meer lasten voor rekening van de werkgever komen.
Het kabinet verwacht een grondslagversmalling van 2,5%. De inkomensgevolgen
bedragen in de meest ongunstige situatie – 0,2% voor een modale
werknemer, – 0,1% voor een minimumloner of voor een 2 keer modale
werknemer en 0,0% voor een 3 keer modale werknemer. Hierbij wordt er vanuit
gegaan dat de werknemersverzekeringen volledig worden doorberekend en dat
de werknemers geen loonbestanddelen genieten die niet langer premieplichtig
zijn. Op macro-niveau (als alle grote positieve en kleine negatieve inkomensgevolgen
worden samengenomen), wegen de premiestijging en de loonbestanddelen die niet
langer premieplichtig zijn, tegen elkaar op. De premiegrondslag zou immers
niet afnemen als er geen loonbestanddelen waren die niet langer tot het SV-loon
behoorden. Macro gezien is er dus geen sprake van inkomensachteruitgang, maar
op micro-niveau kan zich een inkomensachteruitgang van maximaal 0,2% voordoen.Compensatie door de premiegrondslag te verbreden is niet wenselijk omdat,
uitgaande van het principe van het wetsvoorstel Walvis dat uitkeringsloon
gelijk dient te zijn aan premieloon, dit zou leiden tot hogere uitkeringslasten.
Een premiestijging wordt niet voorkomen. Ook het loslaten van dit principe
leidt echter niet tot het gewenste resultaat, omdat dit zou betekenen dat
de met het wetsvoorstel beoogde administratieve lastenverlichting (als gevolg
van de gelijkstelling) en vermindering van de uitvoeringskosten verloren zouden
gaan.De negatieve inkomensgevolgen kunnen in theorie worden voorkomen door
de vermogensoverschotten aan te wenden, zodat er geen premieverhoging noodzakelijk
is. Deze mogelijkheid zal echter in een breder economisch kader
moeten worden gewogen, aangezien hier middelen voor vrijgemaakt dienen te
worden.5.2 UitvoeringskostenHet is juist, zoals de leden van de VVD-fractie stellen dat de activiteiten
en daarmee de kosten van het UWV zullen afnemen. Op termijn zal dit ook invloed
hebben op het personeelsbestand. In de memorie van toelichting is aangegeven
dat de exacte omvang van de reductie van de uitvoeringskosten moeilijk is
aan te geven.Op dit moment is het UWV zich aan het voorbereiden op de implementatie
van Walvis. In deze voorbereiding zullen ook de personele gevolgen in kaart
worden gebracht. Over de omvang van deze personele mutatie kan het kabinet
derhalve thans nog geen inzicht verschaffen. Overigens zullen de gevolgen
pas vanaf 2005, nadat de implementatiefase van het voorstel is afgerond,
zichtbaar worden.HOOFDSTUK 6 OVERHEIDDe leden van de VVD-fractie vragen of inmiddels meer duidelijkheid gegeven
kan worden over het vervangen van de SV-dag voor de franchise en de maximering
door een regeling per tijdvak. De SV-dag wordt gebruikt voor de toepassing
van de franchise, de toepassing van het maximum premieloon en voor het bepalen
van het recht op WW. Tevens vragen de leden aan te geven wat de inkomensconsequenties
zijn die het kabinet in haar onderzoek meeneemt.Het kabinet overweegt de berekeningssystematiek voor de franchise en de
maximering te vereenvoudigen. In het kader van de samenwerking UWV/Belastingdienst
wordt thans onderzocht of het mogelijk is de dagensystematiek te vervangen
door een tijdvaksystematiek. De SV-dag zou dan nog wel moeten worden geregistreerd
ten behoeve van het bepalen van het recht op een WW-uitkering.De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,A. J. de Geus BIJLAGE ITabel 1 Vergelijking van het huidige premie- en uitkeringsloon
met het voorgestelde SV-loon LoonelementHuidige situatieVoorgestelde situatie Premieloon UitkeringsloonPremieloon = Uitkeringsloon  WW WAO ZW (SV-loon)Functieloon+++++ 'Toelage+++++ 'Provisie+++++ 'Ploegentoeslag+++++ 'Inconveniënten+++++ ' Loon in natura+ /–+++–Overwerk+–/+–/+–/+– Eenmalige uitkering cao++–/+++ 'Winstuitkering+–––– Extra uitkering (13e,14e maand)+++++ 'Aandeel in de besomming+++++  Productie en prestatiebeloning++ /–+ /–+ /–+ /–Onkostenvergoeding–/+––––Aanspraken–/+––––Fooien–/+–/+–/+–/+–Pensioenpremie–+–+ /––VUT-premie––––– Overige premies–+++– Bijdrage ziektekosten–+ /–+ /–+ /––+' = wel in premie- c.q. uitkeringsloon, als dit een overeengekomen vast,
naar tijdsruimte vastgesteld loonbestanddeel is+ = wel in premie- c.q. uitkeringsloon– = niet in premie- c.q. uitkeringsloon+/– = in principe wel in premie- c.q. uitkeringsloon met uitzonderingen–/+ = in principe niet in premie- c.q. uitkeringsloon met uitzonderingen BIJLAGE II TOELICHTING BIJ DE UITVOERINGSTOETSAlgemeenDe Raad van Bestuur UWV heeft in april 2002 de uitvoeringstoets vastgesteld.
Deze bestaat uit drie delen:– Risico-analyse (deel 1);– Uitvoeringstechnisch commentaar (deel 2);– Interne verantwoording UWV (deel 3).Hierna wordt ingegaan op de risico-analyse (deel 1) en het uitvoeringstechnisch
commentaar (deel 2)1.Deel 1 Risico-analyseUWV constateerde dat aan de invoering van Walvis per 1 januari 2005, zonder
nadere maatregelen, onverantwoord grote risico's zouden zijn verbonden. Zo
voorzag UWV onder andere het risico dat er te weinig draagvlak zou zijn bij
werkgevers. UWV vond de invoering van WALVIS niet voldoende beheersbaar.UWV noemde een aantal redenen die ten grondslag lagen aan de risico's.
Zo was er, volgens UWV, sprake van «instabiele wetgeving». UWV
bedoelde hiermee dat het wetgevingstraject nog niet definitief is afgerond.
Daarnaast stelde UWV dat het feit dat relevante lagere regelgeving (nog) niet
ter beschikking was het zicht op de volledige invoeringsconsequenties bemoeilijkt.Een andere externe factor betreft het (destijds voorziene) implementatietraject;
het zogenoemde big-bang-scenario.Als interne factor wees UWV op de onderbelichting van de personele consequenties
van de invoering van Walvis. Ten slotte wees UWV erop dat de hoge verwachtingen
van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over de effecten die
invoering van het wetsvoorstel heeft op de reductie van het niveau van administratieve
lasten en uitvoeringskosten wellicht niet realistisch zijn.De uitvoeringstoets is een sterke impuls geweest om de samenwerking tussen
het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en UWV op ambtelijk niveau
verder te intensiveren. Daarbij is een grote startbijeenkomst georganiseerd
van medewerkers van SZW en UWV. Dit heeft met name voor de verwerking voor
het uitvoeringstechnisch commentaar tot een enorme impuls geleid (zie ook
hierna: Deel 2 Uitvoeringstechnisch commentaar).Een deel van de risico's is in zijn formulering niet meer actueel: inmiddels
is het rapport Samenwerking UWV Belastingdienst (SUB) aangeboden aan de Tweede
Kamer. In dat kader wordt door beide uitvoeringsorganisaties met de markt
van softwareleveranciers en administratie en accountantskantoren gesproken.
De eerste signalen uit de markt zijn positief. Voorts is er in dat kader aandacht
voor de gefaseerde invoering van Walvis en SUB. Weliswaar blijft de beoogde
invoeringsdatum 1 januari 2005, maar gedacht wordt om de aanlevering van nominatieve
gegevens te faseren over twee jaar. De polisadministratie is dan per 1 januari
2007 volledig operationeel. Ook de personele consequenties worden in dit geheel
meegenomen.UWV is bij al deze activiteiten in goed overleg met SZW en de Belastingdienst,
direct betrokken of heeft zelf het voortouw.Overigens wordt nog het volgende opgemerkt. In de uitvoeringstoets is
sprake van een formulering van risico's zonder dat er sprake is van mogelijke maatregelen ter beheersing. Uiteindelijk kan pas sprake zijn
van een finale beoordeling van risico's als de beheersmaatregelen er«tegenaan»
gehouden worden. De ontwikkelingen sindsdien maken dat een eindoordeel over
de vraag of er nog risico's zijn, thans niet aan de orde is.Dit eindoordeel over de invoering van Walvis en Samenwerking UWV-Belastingdienst
zal plaatsvinden aan de hand van vervolgrapportages van UWV en Belastingdienst
die in februari ter beschikking komen. Daarna zal definitieve politieke besluitvorming
plaatsvinden over de Walvis/SUB-operatie.Deel 2 Uitvoeringstechnisch commentaarIn een aantal werkgroepen waarin vertegenwoordigers van UWV en het ministerie
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid deelnamen, is de uitvoeringstoets van
UWV besproken. Met name het uitvoeringstechnisch commentaar zoals opgenomen
in deel 2 is doorgenomen. In dit deel is een overzicht opgenomen van de commentaren
van de voormalige uitvoeringsinstellingen, het voormalige Lisv en UWV i.o.
op de diverse versies van het concept-wetsvoorstel.De volgende thema's zijn daarbij onderscheiden:– commentaar ten aanzien van het loonbegrip (premieloon);– commentaar ten aanzien van de dagloonsystematiek (dagloon);– commentaar ten aanzien van de pana-systematiek en de polisadministratie.Ten aanzien van het loonbegrip is geconcludeerd dat de meeste onderwerpen
niet zozeer een uitvoeringstechnisch probleem met zich meebrachten, maar meer
een beleidsmatige keuze inhielden. De gesprekken hebben overigens op onderdelen
geleid tot aanpassing van het wetsvoorstel. De wijziging is in de nota van
wijziging welke bij de nota naar aanleiding van het verslag gaat, opgenomen.De opmerkingen die de voorgestelde dagloonsystematiek aangaan zijn in
nauwe samenwerking verder uitgewerkt. Dit heeft geleid tot de AMvB Daglonen.
Deze AMvB ligt momenteel ter advies bij de diverse instanties en zal in maart
2003 in concept aan de Kamer worden voorgelegd. Ook deze besprekingen hebben
geleid tot aanpassing van het wetsvoorstel. Deze wijzigingen zijn eveneens
opgenomen in de nota van wijziging.Met betrekking tot Pana/polis is door een ambtelijke uitwerking op een
groot aantal punten een verdere uitwerking gegeven dat heeft uitgemond in
een ambtelijk rapport «Uitvoeringstoets Walvis Cluster Pana/polisadministratie».
Dit vormt nu mede een impuls voor de verdere uitwerking in het kader van de
samenwerking UWV-Belastingdienst.BesluitDe uitvoeringstoets is een waardevolle en sterke impuls geweest voor de
verdere beleidsvorming voor Walvis. De ontwikkelingen die zich sinds april
2002 hebben voorgedaan, met name naar aanleiding van SUB, hebben veel invloed
op de toen gesignaleerd risico's. Een herbeoordeling van de (resterende) risico's
en de beheersingsmaatregelen is thans in voorbereiding, en zal zijn weerslag
vinden in de hiervoor genoemde februari rapportage.XNoot1Het premieloon is het loon, waarover de premies voor de werknemersverzekeringen
worden geheven, zonder dat rekening wordt gehouden met de franchise of het
maximum dagloon.XNoot2Dit is het wetsvoorstel van de staatssecretaris van Financiën tot
wijziging van de Wet op de loonbelasting 1964 in het kader van administratieve
lastenverlichting en vereenvoudiging in sociale verzekeringswetten. Kamerstukken
II 2001/2002, 28 371, nrs. 1–3.XNoot1Het rapport is op 18 april 2000 aan het kabinet aangeboden. De werkgroep
Loonbegrip heeft bij zijn advies gebruik gemaakt van de adviezen van MKB-Nederland
(Het ene loon is het andere niet), Commissie Grapperhaus (Heerendiensten),
Commissie Stevens (GRAAG of niet) en de Federatie van Bedrijfsverenigingen
(Tegen de stroom in) en van de plannen die bij het Lisv en SZW leefden. Bij
veel van deze adviezen waren werkgevers- en werknemersorganisaties betrokken.XNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot1Deel 3 van de Uitvoeringstoets beschrijft de interne verantwoording van
UWV. In dit deel is de opdrachtformulering, het plan van aanpak, alsmede de
verantwoording over hoe de uitvoeringstoets is uitgevoerd en de kosten daarvan.
Aangezien deel 3 een interne UWV aangelegenheid is, is dit deel niet bijgevoegd. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28219-7.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl