Geestelijke gezondheidszorg; Brief minister over de modernisering van de GGZ
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25424, nr. 32

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

23-05-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

25424 nr. 32

18-05-2001

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1 Inleiding2 De GGZ-cliënten en hun zorgbehoefte3 De beleidsontwikkelingen4 Een gemoderniseerde GGZ4.1 De GGZ in de eerstelijn4.2 De tweedelijn: de gespecialiseerde curatieve GGZ4.3 De GGZ-care5 Het moderniseringstraject in hoofdlijnen5.1 Versterking van de eerstelijn5.2 De tweedelijn: bezinning op de kerntaken van de gespecialiseerde
GGZ5.2.1 De modernisering van de GGZ-cure5.2.2 De modernisering van de GGZ-care5.2.3 Deregulering van wet- en regelgeving.5.3 Transparantie door informatieTot slotOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25424Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 27488Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 36 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 424Geestelijke gezondheidszorg27 488Actieplan Zorg Verzekerdnr. 32BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORTAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 18 mei 20011 InleidingIn het plan Zorg Verzekerd heb ik u toegezegd om de verhouding tussen
de cure en care in de GGZ nader te bezien. In deze brief ga ik nader op dit
vraagstuk in.Startpunt voor deze brief is de GGZ-cliënt en diens zorgbehoefte.
Vervolgens wordt aan de hand van de beleidsontwikkelingen van de afgelopen
jaren kort geschetst hoe de GGZ verandert om beter tegemoet te kunnen komen
aan de vraag van cliënten. Op een aantal punten is er daarbij nog verbetering
nodig. Deze verbeterpunten vormen de basis voor een schets van een gemoderniseerde
GGZ en het daarvoor noodzakelijke moderniseringstraject. In dit moderniseringstraject
is in grote lijnen aangegeven welke veranderingen in de organisatie van de
GGZ noodzakelijk zijn en welke positie de GGZ-cure en GGZ-care daarbij innemen.2 De GGZ-cliënten en hun zorgbehoefteBij het moderniseren van de GGZ staat de vraag van de cliënten en
hun zorgbehoefte centraal. Wie zijn deze cliënten en welke behoefte aan
zorg hebben zij?Jaarlijks lijdt bijna een kwart van de volwassen Nederlanders, zo'n 3
miljoen mensen, aan een psychische stoornis. Lang niet al deze mensen komen
uiteindelijk in contact met de professionele gezondheidszorg: tweederde van
de mensen met psychische problemen probeert deze zelf of met hulp van naasten
op te lossen. Een derde van de mensen met psychische problemen zoekt wel professionele
hulp: 27% van alle mensen met psychische problemen bezoekt de huisarts of
een andere hulpverlener in de eerstelijn (de bedrijfsarts, het algemeen maatschappelijk
werk of de eerstelijnspsycholoog), 15% doet (daarnaast) een beroep op de tweedelijn,
de gespecialiseerde GGZ.Uiteraard bestaan er tussen al deze mensen met psychische problemen grote
verschillen. Toch kan er op hoofdlijnen, op basis van de ernst van de problematiek en de zorgbehoefte, een viertal categorieën van GGZ-cliënten
worden onderscheiden.1. De eerste categorie bevat ruim 80% van alle mensen met psychische stoornissen
en betreft diegenen die kampen met relatief lichte psychosociale problemen
of psychische stoornissen. Een combinatie van psychische en fysieke klachten
komt vaak voor. Het merendeel van deze mensen probeert zelf of met hulp van
naasten de problemen op te lossen. Het ziekteverzuim als gevolg van de psychische
problemen is bij deze categorie vaak kortdurend. Is er toch professionele
hulp nodig, dan kunnen deze mensen meestal uitstekend worden geholpen met
kortdurende en ambulante hulp van de eerstelijn (huisarts, algemeen maatschappelijk
werk of eerstelijnspsycholoog). Bij voorkeur is de hulp laagdrempelig en wordt
deze door een zelfgekozen en ter zake kundige generalistische hulpverlener
gegeven. Een combinatie van psychische, somatische en maatschappelijke zorg
is voor deze categorie cliënten vaak noodzakelijk, maar deze zorg heeft
zeker niet het karakter van (chronische) «care» en «langdurige
ondersteuning».2. De tweede categorie bevat enkele honderdduizenden mensen die lijden
aan een ernstigere psychische stoornis. De generalistische hulp van de eerstelijn
is bij hen niet afdoende en meer gespecialiseerde, tweedelijnszorg van de
GGZ is noodzakelijk. Ondanks de ernst van de aandoening en de veelal hoge
lijdensdruk, kan bij deze mensen toch veelal worden volstaan met een kortdurende
ambulante behandeling door de gespecialiseerde GGZ, soms gecombineerd met
(na)zorg door de eerstelijn. Een totaalpakket van psychische, somatische en
maatschappelijke zorg is ook voor deze categorie cliënten vaak noodzakelijk,
maar net als bij de vorige categorie is deze zorg(behoefte) niet langdurig.3. De derde categorie betreft zo'n 40 000 mensen die als gevolg van
zwaardere en/of langerdurende problematiek regelmatig gespecialiseerde en
intensieve curatieve behandeling nodig hebben. Voor curatieve zorg zijn deze
cliënten, gezien de ernst van hun psychische stoornissen, aangewezen
op zorg van de gespecialiseerde tweedelijns GGZ, eventueel met nazorg of vervolgzorg
via de eerstelijn. Daarnaast hebben deze cliënten vaak behoefte aan allerlei
vormen van (al of niet gespecialiseerde) care en ondersteuning (vervoer, dagbesteding,
huisvesting e.d.) om zelfstandig in de samenleving te kunnen blijven participeren.4. De laatste categorie betreft zo'n 18 000 mensen die zoveel hinder
ondervinden van hun psychische problemen dat zij niet zonder permanente zorg
en ondersteuning in de samenleving kunnen of mogen verblijven. Voor deze cliënten
is veelal langdurige, intensieve en intramurale geestelijke gezondheidszorg
noodzakelijk waarbij de nadruk in het algemeen ligt op gespecialiseerde GGZ-care
en ondersteuning. De ernst en de aard van de psychische stoornissen of het
onvrijwillige karakter van het verblijf in de GGZ maken het veelal onmogelijk
dat deze ondersteuning in de samenleving door algemene voorzieningen wordt
gegeven. Voor deze cliënten is gespecialiseerde GGZ-care en ondersteuning,
zoals die nu wordt geleverd door psychiatrische klinieken en beschermende
woonvormen, noodzakelijk.3 De beleidsontwikkelingenDe wens om de zorg meer vraaggericht te maken heeft (ook) in de GGZ geleid
tot grote inhoudelijke en organisatorische veranderingen. De beleidsnota's
die in de loop der jaren zijn verschenen geven een mooi overzicht van al deze
veranderingen.Het fundament voor het veranderproces wordt beschreven in de Nieuwe Nota
uit 1984. Daarin is een aantal cruciale ontwikkelingen neergezet, voor het
eerst nadrukkelijk vanuit het ook nu nog centrale perspectief van vermaatschappelijking.
Het hoofddoel van de Nieuwe Nota was de GGZ dichter bij de bevolking en de
zorg meer in de maatschappij zelf aan te bieden. De cliënt zou niet meer
zorg moeten krijgen dan nodig maar zeker ook niet minder dan vereist. Mede
naar aanleiding van de Nieuwe Nota kwamen twee nieuwe zorgvormen sterk op
naast het aloude psychiatrisch ziekenhuis, namelijk de ambulante GGZ (RIAGG)
en de beschermende woonvormen (RIBW). Daarnaast werden de grote psychiatrische
ziekenhuizen gedeconcentreerd en ontstonden er in plaats daarvan meer kleinschalige
instellingen, zogenaamde multifunctionele eenheden (MFE's).In de volgende belangrijke beleidsnota over de GGZ, de Nota Onder Anderen
(1993) is nadrukkelijk voortgebouwd op de in gang gezette processen. In deze
nota is de aandacht vooral uitgegaan naar het aanbrengen van goede samenhang
tussen de diverse zorgvormen door regionalisering van de zorg, de circuitvorming
rond doelgroepen als ouderen, volwassenen, kinder- en jeugd, en het verder
verminderen van intramurale bedden door een beleid dat gericht was op substitutie
van «bedden» naar «behandelplaatsen». Net als in de
Nieuwe Nota werd ook in de Nota Onder Anderen de poortwachtersfunctie van
de huisarts bij psychische problematiek benadrukt. In Onder Anderen werd toen
geconstateerd dat de centrale rol van de huisarts nog niet was gerealiseerd.De meest recente GGZ Nota is de Beleidsvisie GGZ uit 1999. Vermaatschappelijking
is, naast rationalisering van de zorg, ook in deze nota een centraal thema.
De veranderende en toenemende vraag leidden tot het opnieuw bezien van de
ontwikkelingen in de sector en meer aandacht voor doelmatigheid en doeltreffendheid
van de zorg. Naast meer samenhang tussen de zorgvormen in de sector zelf wordt
benadrukt dat de GGZ zich meer open moet stellen voor meer samenwerking met
andere zorgsectoren en organisaties op het terrein van de maatschappelijke
dienstverlening, vanuit een optiek van wederzijdse afhankelijkheid en complementariteit.
De belangrijkste speerpunten in de Beleidsvisie zijn de versterking van de
eerstelijn, die nadrukkelijk breder werd aangezet dan alleen de huisarts,
en het meer samengaan van de verschillende functies van de GGZ in regionale
GGZ-voorzieningen. Daarbij wordt een kanttekening geplaatst met betrekking
tot de schaalgrootte van nieuw te vormen organisaties, die van een zodanige
omvang dienen te zijn dat voor cliënten voldoende keuzevrijheid beschikbaar
is en er voldoende countervailing power aanwezig is om de nieuwe organisaties
te kunnen beïnvloeden.De ontwikkelingen na het verschijnen van de Beleidsvisie GGZ 1999 maken
nu een verdere bezinning op de koers van de GGZ noodzakelijk. Voortbordurend
op de uitgangspunten van de eerdere beleidsnota's en de omslag van aanbodgestuurde
naar vraaggestuurde zorg, zal nu de verdere modernisering van de GGZ worden
uitgewerkt. Centraal bij deze modernisering van de GGZ staan de volgende verbeterpunten.• meer GGZ-kennis en meer generalistisch GGZ-aanbod in de eerstelijn
zodat onderbehandeling en overbehandeling van cliënten met psychische
problemen kunnen worden voorkomen;• meer aandacht voor zorg en begeleiding bij arbeidsrelevante psychische
problematiek;• meer samenhang tussen de GGZ en de somatische gezondheidszorg,
de maatschappelijke dienstverlening en andere voor de cliënt relevante
sectoren;• meer «transparantie» voor de cliënt door meer
zicht op het hulpaanbod, meer keuzemogelijkheden tussen aanbieders en meer
vraaggericht en doelmatig werken in de GGZ;• realisering van voorgaande verbeterpunten moeten leiden tot meer
vertrouwen in, tevredenheid over en maatschappelijke acceptatie van de GGZ. 4 Een gemoderniseerde GGZDe meeste van deze verbeterpunten worden ook nu al zoveel mogelijk door
de aanbieders en zorgkantoren aangepakt. Het verder doorvoeren van bovengenoemde
verbeterpunten door het veld en het scheppen van de juiste randvoorwaarden
door de overheid via aanpassing van de wet- en regelgeving moet op termijn
leiden tot een «gemoderniseerde» GGZ die er als volgt uitziet.4.1 De GGZ in de eerstelijnVoor mensen met psychische problemen moet er in de toekomst een sterke
en voor iedereen toegankelijke eerstelijn beschikbaar zijn. In deze eerstelijn
kan veel van de lichtere psychische en psychosociale problematiek adequaat
worden gediagnosticeerd en behandeld. Uiteraard speelt de huisarts in die
eerstelijn een centrale rol, daarbij terzijde gestaan door de algemeen maatschappelijk
werker, de eerstelijnspsycholoog en de (eerstelijns) sociaal psychiatrisch
verpleegkundige. In deze eerstelijn is er een ruim aanbod van eerstelijnshulpverleners
zodat er voor cliënten voldoende mogelijkheden zijn om te kiezen tussen
hulpverleners en hulpvormen. Deze eerstelijnshulpverleners voor psychische
en psychosociale problematiek zijn bij voorkeur in de nabijheid van de huisarts
samengebracht in een gezondheidscentrum, maar kunnen ook vrijgevestigd werkzaam
zijn. Er is sprake van nauwe samenwerking met en consultatie vanuit de tweedelijns
somatische en geestelijke gezondheidszorg.Ook voor mensen die moeten verzuimen van hun werk vanwege psychische redenen
is veelal een afdoende behandeling mogelijk op het niveau van de eerstelijn.
Deze zorg dient in nauwe samenhang met de arbodienst en in het bijzonder de
bedrijfsarts te worden geboden, bij voorkeur voordat mensen langdurig verzuimen
of zelfs in de WAO dreigen te geraken. De commissie Donner brengt binnenkort
advies uit over het gehele traject van preventie, begeleiding, zorg en reïntegratie
bij (dreigende) uitval uit arbeid om psychische redenen.Voor jeugdigen en hun ouders is er het Bureau Jeugdzorg dat (naast de
huisarts) fungeert als eerstelijn in de zin van toegang tot de gespecialiseerde
jeugd-GGZ.4.2 De tweedelijn: de gespecialiseerde curatieve GGZDe tweedelijns GGZ verleent specialistische curatieve GGZ-hulp in het
geval van zwaardere psychosociale problemen en psychische stoornissen. Tevens
levert de tweedelijn crisishulp bij acute ernstige psychische problematiek.Geholpen door een volgens protocol indicerende en verwijzende eerstelijn
kunnen cliënten een keuze maken uit gespecialiseerde GGZ-voorzieningen:
regionale multifunctionele GGZ-centra, crisisdiensten, vrijgevestigd psychologen
en psychiaters, consultatiebureaus voor alcohol en drugs, psychiatrische afdelingen
van algemene en academische ziekenhuizen, poliklinieken en klinieken van algemene
en categorale psychiatrische ziekenhuizen, elk met hun eigen specialismen.
Waar nodig wordt deze gespecialiseerde zorg in de nabijheid van en in combinatie
met zorg van het algemeen ziekenhuis gegeven.Zonodig maakt de gespecialiseerde GGZ-hulp onderdeel uit van een integraal
(en zonodig de GGZ overstijgend) hulp- en ondersteuningspakket waarvan ook
zaken als thuiszorg, vervoer, dagbesteding, huisvesting onderdeel kunnen uitmaken.
De cliënt kan, al of niet met behulp van een patiëntgebonden budget
(PGB) zelf een keuze maken tussen aanbieders en aanbod.De gespecialiseerde GGZ vervult tevens een aantal maatschappelijke taken
door de zorg te leveren voor diegenen die onvrijwillig worden opgenomen.
Ook speelt de gespecialiseerde GGZ een belangrijke rol bij de behandeling
van TBS- en andere forensische patiënten.4.3 De GGZ-careEen aantal mensen met chronische psychische stoornissen heeft behoefte
aan de asielfunctie van de zorg: ook na een eventuele behandeling hebben zij
zeer langdurig of zelfs hun hele leven semimurale of intramurale zorg nodig.
Binnen de grenzen van de gestelde indicatie kiezen cliënten daarbij zoveel
mogelijk zelf voor zorgaanbieder en aanbod. Bij deze mensen is de psychische
stoornis meestal dermate ernstig dat de noodzakelijke zorg alleen geleverd
kan worden in een gespecialiseerde (GGZ-)voorziening. Des te belangrijker
is het dat er voor hen een gedifferentieerd en op de vraag afgestemd aanbod
is van semimurale en intramurale woon- en verblijfsvoorzieningen.Voor de GGZ-care is eveneens sprake van een maatschappelijke taak: een
deel van de chronische patiënten zal zeer langdurig en in een aantal
gevallen tegen hun wil moeten verblijven in een beschermende woonvorm of op
gesloten verblijfsafdelingen. Voor een beperkt aantal chronische patiënten
die zeer intensieve zorg nodig hebben zijn hooggespecialiseerde care-voorzieningen
noodzakelijk. Ook voor TBS- en andere forensische patiënten die niet
verder kunnen worden behandeld maar ook niet kunnen terugkeren in de samenleving
zijn dergelijke gespecialiseerde woonvoorzieningen noodzakelijk.5 Het moderniseringstraject in hoofdlijnenOm de GGZ richting bovenstaand beeld aan te passen, is een aantal wijzigingen
noodzakelijk in de huidige GGZ. Veel van bovengenoemde verbeterpunten worden
ook nu al inhoudelijk aangepakt door de zorgaanbieders en zorgkantoren. Daarnaast
zijn ondersteunende maatregelen van de rijksoverheid nodig ten aanzien van
de organisatie en financiering van de GGZ. Hieronder worden de hoofdlijnen
voor de modernisering van de GGZ in de eerstelijn, de GGZ-cure en de GGZ-care
uitgewerkt.5.1 Versterking van de eerstelijnVoor het realiseren van bovenstaand beeld van een gemoderniseerde GGZ
is een versterking van de GGZ in de eerstelijn essentieel. Veel van de lichtere
psychische klachten, waaronder ook het merendeel van de arbeidsrelevante problematiek,
kan dan op adequate wijze in de eerstelijn worden gediagnosticeerd en behandeld.Deze versterking van de eerstelijn is inmiddels in gang gezet. Zo is er
een stimuleringsregeling opgezet om het algemeen maatschappelijk werk (AMW)
uit te bouwen. Het AMW heeft een generalistische insteek waardoor naast deskundige
begeleiding bij psychosociale klachten ook deskundig advies kan worden aangeboden
op aanpalende terreinen zoals het oplossen van financiële problemen of
huisvestingsproblemen. Het AMW vormt zo een noodzakelijke schakel in de relatie
tussen de GGZ in de eerstelijn en welzijnsvoorzieningen.Een volgende belangrijke stap is het verbeteren van de toegankelijkheid
van de eerstelijnspsycholoog. Op dit moment wordt de eerstelijnspsycholoog
bekostigd vanuit het derde compartiment, waardoor niet iedereen toegang tot
deze eerstelijnsvoorziening heeft. Van de ziekenfondsverzekerden heeft 73%
een aanvullende verzekering die ook de hulp van een eerstelijnspsycholoog
dekt. Via onderzoek en experimenten wordt nu bezien op welke wijze de toegankelijkheid
van de eerstelijnspsycholoog kan worden vergroot. Een standpunt over de (financiële)
toegankelijkheid van de eerstelijnspsycholoog is de Kamer toegezegd voor januari
2002.Tevens moeten GGZ-voorzieningen in de eerstelijn worden ingebed in de algemene eerstelijnsgezondheidszorg. De eerstelijn dient een integraal,
laagdrempelig en generalistisch zorgaanbod te bieden waarbij aandacht is voor
zowel lichamelijke als psychische klachten of een combinatie van beide. Somatisatie
bij psychische klachten of het ervaren van psychische problemen als gevolg
van ernstig lichamelijk lijden illustreren de noodzaak van zo'n integrale
zorgverlening in de eerstelijn.5.2 De tweedelijn: bezinning op de kerntaken van de gespecialiseerde
GGZDe gespecialiseerde GGZ dient zich sterker dan tot nu toe te beperken
tot de kerntaak van de GGZ: specialistische zorg bij psychische stoornissen.
De huidige zorgaanbieders in de GGZ leveren op dit moment een breed aanbod
van zorg. Deels betreft het deze specialistische cure en care bij psychische
stoornissen, deels is dat zorg die ook geleverd wordt in andere zorgsectoren
(bijvoorbeeld op somatische problematiek gerichte verpleging en verzorging)
en deels is dat hulp die ook buiten de gezondheidszorg te vinden is (bijvoorbeeld
dagbesteding).De specialistische cure en care bij psychische stoornissen is de kernfunctie
die de gespecialiseerde geestelijke gezondheidszorg onderscheidt van andere
zorgsectoren en ongetwijfeld zal het merendeel van de huidige zorgaanbieders
in de GGZ ook in de toekomst deze specialistische zorg als hun primaire taak
blijven beschouwen. In het kader van marktwerking zullen zij daarbij worden
geconfronteerd met nieuwe zorgaanbieders die specialistische GGZ-cure en -care
kunnen leveren. Tegelijkertijd kunnen de huidige zorgaanbieders in de GGZ
er voor kiezen om een zorgaanbod te leveren dat buiten de kernfunctie van
de GGZ ligt om zo de concurrentie aan te gaan met aanbieders uit andere zorgsectoren.De huidige ondersteunende functies van de GGZ, zoals woonbegeleiding en
arbeidsrehabilitatie, die ooit door de GGZ zijn opgezet omdat er geen ander
aanbod voorhanden was, zijn in de loop der tijd ook ontwikkeld als onderdeel
van het aanbod van welzijnszorg, waarover de lokale overheden de regie hebben
gekregen in het kader van het decentralisatiebeleid. Ook deze functies maken
geen onderdeel uit van de kerntaak van de GGZ. Ook ten aanzien van deze ondersteunende
functies is het denkbaar dat de huidige GGZ-zorgaanbieders deze taak in de
toekomst blijven vervullen, maar dan wel in opdracht van de lokale overheden.
Richtinggevend voor de verdere (her)positionering van deze ondersteuningsfuncties
vormt de discussie over een nieuw dienstverleningsstelsel.Voor de cliënt moeten al deze wijzigingen leiden tot meer keuzemogelijkheden
en een meer vraaggerichte zorg. De GGZ heeft de afgelopen periode als sector
een sterke ontwikkeling doorgemaakt richting regionale samenwerkingsverbanden
binnen de GGZ. In een aantal gevallen heeft dit geleid tot fusies tussen GGZ-instellingen.
Voor de samenhang in de GGZ is dit een gunstige ontwikkeling geweest. Nadeel
is echter dat het (al in eerdere beleidsnota's gesignaleerde) isolement van
de GGZ ten opzichte van de maatschappelijke dienstverlening en andere voor
de cliënt relevante sectoren daardoor eerder is vergroot dan verkleind.
Verder is door deze fusiegolf in de GGZ ook de schaalgrootte van de instellingen
inmiddels een punt van zorg.5.2.1 De modernisering van de GGZ-cureVoor de GGZ-cure leidt bovenstaande analyse tot de conclusie dat voor
de zorg rond psychische problematiek een meer integrale en samenhangende curatieve
zorgketen wordt nagestreefd. Centraal in deze zorgketen staat de huisarts,
die een netwerk van eerstelijnszorg om zich heen weet waar mensen snel terecht
kunnen. Meer samenwerking en consultatie tussen de eerste- en tweedelijn en
het ontstaan van geïntegreerde medisch-specialistische bedrijven zijn
belangrijke uitgangspunten. In de gespecialiseerde zorg staat
het vergroten van transparantie in (bekostiging van) de zorg centraal. Vraagsturing
betekent meer ruimte voor partijen en deregulering.Deze stappen leiden tot een meer samenhangende zorg voor de cliënt
en tot een curatieve gezondheidzorg waar zowel voor de lichamelijke als de
psychische problematiek eenzelfde systematiek wordt gevolgd.5.2.2 De modernisering van de GGZ-careCentraal staat een zorgketen van indicatiestelling via het regionaal indicatieorgaan
(RIO), zorgtoewijzing (door het zorgkantoor) en zorgverlening. De huidige
indicatiecommissies voor de langdurige GGZ zullen deel gaan uitmaken van het
RIO, zodat een carebrede, integrale indicatiestelling mogelijk is die de vraag
van de cliënt in alle aspecten kan beoordelen.De verschillende PGB-regelingen worden geharmoniseerd tot één
PGB dat wordt toegekend op basis van functioneel omschreven aanspraken. De
functioneel omschreven aanspraken die worden gehanteerd moeten op zodanige
wijze worden omschreven dat ze van toepassing zijn op alle sectoren. Dit brede
harmoniseringstraject vormt een belangrijke stap voorwaarts voor GGZ-cliënten:
op dit moment kunnen zij alleen een PGB krijgen ten behoeve van de functie
«begeleiding».Tevens zullen aanbieders worden gestimuleerd om sectoroverstijgende zorgfuncties
aan te bieden (zie brief van de Staatsecretaris aan de Tweede Kamer d.d. 16
februari 2001 naar aanleiding van het notaoverleg van 5 februari 2001 over
Ontvoogding van de AWBZ ,TK 2000–2001, 24 036, nr 202).Na afronding van het moderniseringstraject is er voor de gehele AWBZ een
carebrede keten ontstaan waarbij de cliënt, na integrale indicatiestelling
via het RIO op basis van functionele aanspraken, een keus kan maken tussen
PGB of zorg in natura.5.2.3 Deregulering van wet- en regelgeving.Voor zowel de GGZ-cure als de GGZ-care worden de moderniseringstrajecten
ondersteund door deregulering van weten regelgeving. In het kader van de bredere
trajecten gericht op vereenvoudiging van de structuurwetten voor de gehele
zorg zijn ook voor de GGZ al relevante stappen gezet. Zo zijn in 1996 de AWBZ-aanspraken
voor de GGZ geflexibiliseerd. Met ingang van 1 januari 2001 is de RIBW uit
de WZV gehaald, hetgeen sneller inspelen op de vraag mogelijk maakt en tevens
een scheiding tussen wonen en zorg stimuleert.Bij de uitwerking van de WEZ, de beoogde opvolger van de WZV, wordt de
procedure voor het aanvragen van veranderingen in de infrastructuur van zorginstellingen
vereenvoudigd. Zo wordt het eigen initiatief en de eigen verantwoordelijkheid
van de instellingen vergroot en kunnen zij beter inspelen op veranderingen
in de vraag.Als meer aanbieders in de gelegenheid worden gesteld om zorg aan te bieden,
staat daar tegenover dat de verzekeraar/het zorgkantoor ook de keus moet hebben
om die aanbieders te contracteren die een aantrekkelijk zorgprogramma voor
een goede prijs weten aan te bieden. Daarom wordt tevens gewerkt aan de opheffing
van de contracteerverplichting.5.3 Transparantie door informatieCliënten, zorgaanbieders en zorgkantoren krijgen in een vraaggestuurd
zorgsysteem de vrijheid en de verantwoordelijkheid om de zorg die nodig is
op passende wijze te organiseren en aan te bieden. De overheid stelt wel de
kaders waarbinnen dit kan plaatsvinden. De eindverantwoordelijkheid van de
overheid krijgt daarmee een andere vorm: er wordt niet langer
getoetst op processen maar op eindprestaties. Regulering en controle vooraf
gericht op de input, verschuift naar controle op prestaties, en toetsing achteraf.
Inzicht is nodig in de mate waarin de betrokken partijen in staat zijn tot
het vervullen van hun nieuwe rol. Een belangrijke voorwaarde voor het welslagen
van de omvorming naar een effectieve vraaggestuurde zorg en het toetsen van
prestaties achteraf zijn transparantie van het zorgproces en verantwoording
van de geleverde zorg. Hiervoor zijn een betrouwbare informatievoorziening
en een ICT-netwerk onmisbaar. Daar zal de komende jaren dan ook sterk in moeten
worden geïnvesteerd door de GGZ. Ook zullen incentives moeten worden
ontwikkeld die partijen aansporen om hun rol zo doelmatig mogelijk te vervullen.Tot slotIn de loop van 2001 wordt deze eerste schets voor de modernisering van
de GGZ verder uitgewerkt. Het al in een eerdere brief toegezegde standpunt
over de toegankelijkheid van de eerstelijnspsycholoog zal ik u voor januari
2002 toezenden.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,E. Borst-Eilers 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25424-32.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl