Raad Algemene Zaken en Externe Betrekkingen; Brief minister met toelichting op de inhoud en de verdere procedure van de suggestie om tot een Europees consultatief referendum te komen
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 21501-02, nr. 567

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

06-09-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

21501-02 nr. 567

30-08-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamHet Europees referendumInhoud van een Europees referendumProcedure
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 21501-02Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 22 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
21 501-02Raad Algemene Zaken en Externe Betrekkingennr. 567BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKENAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 30 augustus 2004Graag bied ik u hierbij aan, onder verwijzing naar mijn toezegging in
het algemeen overleg met de kamer van 9 juni jl. (TK 21 501-02,
nr. 561) over de totstandkoming van een Europees consultatief referendum,
een uitgebreide toelichting op de inhoud en de verdere procedure van de suggestie
om tot een Europees consultatief referendum te komen.De Minister van Buitenlandse Zaken,B. R. Bot Het Europees referendumAan het idee van een Europees referendum over verdragswijzigingen zijn
zowel inhoudelijke als procedurele aspecten verbonden. Op beide aspecten wil
ik hieronder ingaan.Inhoud van een Europees referendumIn de Europese Conventie en de daarop volgende IGC over het Europees grondwettelijk
verdrag hebben verscheidene deelnemers aan de Conventie en de IGC (lidstaten,
vertegenwoordigers van het Europees Parlement en van nationale parlementen)
het belang benadrukt van transparantie, betrokkenheid van de burgers bij het
proces van Europese samenwerking alsmede het vergroten van de democratische
controle daarop. Ook Nederland heeft zich daarvan pleitbezorger betoond en
heeft daarmee concrete resultaten weten te realiseren. Een grotere rol voor
het Europees Parlement bij de verkiezing van de voorzitter van de Commissie
is daarvan een voorbeeld.In dat licht past ook het denken over de mogelijkheid van een Europees
referendum. In essentie komt die suggestie voort uit de breed gedeelde wenselijkheid
wegen te identificeren waarlangs burgers directer betrokken kunnen worden
bij de Europese samenwerking. Een Europa-breed referendum is een mogelijkheid
die verdere verkenning verdient. Ook andere wegen zijn denkbaar, zoals het
Europese volksinitiatief, dat inmiddels een plaats heeft gevonden in het Europese
grondwettelijk verdrag.Een referendum leent zich vooral voor sporadische inzet in nauw omschreven
gevallen. Ik denk daarbij vooralsnog aan fundamentele wijzigingen van het
verdrag. Een Europees referendum is niet geschikt voor alle terreinen van
Europese samenwerking. Op termijn lenen mogelijk ook andere zwaarwegende beslissingen
zich voor een referendum, waarbij meer concreet gedacht kan worden aan de
uitbreiding van de Unie. Een eventueel referendum leent zich niet voor zaken
die direct betrekking hebben op de dagelijkse activiteiten van de Europese
Unie.De vormgeving van een Europees referendum over verdragswijzigingen kan
op verscheidene wijzen. Enkelen hebben in het verleden gepleit voor een bindend
oordeel van de Europese burgers, hetgeen in de plaats zou moeten komen van
langdurige nationale ratificatie-procedures. Dit zou te zeer ingrijpen in
de nationale grondwettelijke systemen en verdraagt zich slecht met het internationale
verdragenrecht.Andere en lichtere varianten zijn denkbaar waarin het dwingende en verbindende
karakter geleidelijk afnemen.De gedachtevorming over een Europees referendum is nog geheel open: in
de Conventie en ook voordien is er weliswaar over gesproken, maar er bestaat
geen (begin van) consensus over vorm en inhoud. Bij wijze van aanzet tot verdere
gedachtevorming en invulling van hetgeen ik in de Humboldt-rede van 2 juni
daarover heb gezegd, kan het volgende dienen. Een Europees referendum zou
denkelijk aan vier uitgangspunten moeten voldoen:Ten eerste zou een Europees referendum alleen als instrument ingezet mogen
worden voor de zwaarste Europese beslissingen, die uit hun aard een sterke –
directe – democratische legitimatie vergen en verdienen. In concreto
kan hierbij in eerste instantie worden gedacht aan wijzigingen van het grondwettelijke
verdrag, al zijn er wellicht op termijn ook andere kwesties die zich hiervoor
lenen, zoals bijvoorbeeld toekomstige uitbreidingen van de Unie. Ten tweede dient het besluit voor een Europees referendum steeds per voorkomend
geval genomen te worden. Dit besluit dient, gezien de verstrekkende consequenties
en het zwaarwegende karakter van het voorwerp van het referendum, door alle
lidstaten gedragen en geaccepteerd te worden.Deze manier van besluitvorming over een Europees referendum sluit nauw
aan bij het voorliggende onderwerp. Verdragswijzigingen komen immers ook slechts
met instemming van alle lidstaten tot stand. In die besluitvorming kan dan
direct besloten worden tot het uitschrijven van een Europees referendum.Ten derde moet een Europees referendum een consultatief karakter dragen.
Een Europees referendum kan niet een volledig beeld geven van alle nuances
die in de Unie en in de individuele lidstaten bestaan ten aanzien van bijvoorbeeld
een voorliggende verdragswijziging. De uitslag van een Europees referendum
zou daarom geen bindend karakter moeten hebben. Een consultatief referendum
kan niettemin een belangrijk en nuttig signaal geven over het gevoelen dat
leeft onder de Europese burgers over voorgenomen verdragswijzigingen.Ten vierde dient het Europees referendum een aanvulling te zijn op nationale
ratificaties. Het is grondwettelijk en internationaal-rechtelijk onwenselijk
dat nationale ratificaties en parlementaire behandeling verloren zouden gaan
door een Europees referendum. Juist in die nationale processen is ruimte voor
een uitgebreide, alomvattende en diepgaande analyse van de voorliggende verdragswijziging.
Een Europees referendum kan het nationale ratificatieproces ondersteunen doordat
het inzicht kan geven in de overwegingen van de Europese bevolking. Het kan
echter niet de plaats van nationale ratificatie innemen.Reeds bij de ratificatie van het thans afgeronde grondwettelijk verdrag
gaan stemmen op om de verscheidene nationale referenda zoveel mogelijk rond
hetzelfde moment te laten plaatsvinden. Door referenda in tijd en vraagstelling
parallel te laten lopen krijgen deze een Europees karakter. De ideeën
die thans circuleren kunnen richtinggevend zijn voor de verdere uitwerking
van een Europees referendum. Vanzelfsprekend zal altijd rekening moeten worden
gehouden met de nationale constitutionele orde van de lidstaten en met de
verdeling van bevoegdheden binnen die orde.ProcedureIn de slotfase van de IGC bestond geen mogelijkheid de suggestie van een
procedure voor een Europees referendum in het verdrag op te nemen. Voor dat
kan zal nog verder denkwerk verricht moet worden over de precieze modaliteiten.
Bovendien zijn vele lidstaten zelf reeds bezig in hun nationale context te
werken aan referenda. Het is zinvol de ervaringen in die referenda te betrekken
bij het verdere denken over een Europees referendum.De suggestie in de Humboldt-rede geeft een aanzet voor een verdere discussie
over een Europees referendum. Deze discussie zal in de komende maanden en
jaren zijn beslag moeten krijgen. Dat vertaalt zich niet direct in concrete
voorstellen, c.q. concrete besluitvorming. Allereerst zal in de gedachtewisseling
moeten blijken of er voldoende draagvlak bestaat voor het verder ontwikkelen
van dit idee.Er zijn verscheidene varianten om in een latere fase een Europees referendum
te verankeren. Lidstaten kunnen bijvoorbeeld vrijwillig afspraken maken over
een dergelijk initiatief. Er kan sprake zijn van nationale initiatieven, die
qua tijd en vraagstelling rekening houden met elkaar. Ook zwaardere
varianten, zoals het vastleggen in het Europees verdrag, zijn op termijn denkbaar.
In dat geval zal ook gedacht moeten worden over de precieze betrokkenheid
van de Europese instellingen bij het realiseren van een dergelijk initiatief.Op dat punt zijn we echter nog niet beland. Eerst zal met Europese partners
gesproken worden over deze ideeën. Nederland zal op gelegen momenten
aandacht vragen voor dit onderwerp. Op die wijze wordt gaandeweg aan gemeenschappelijke
visie en draagvlak gebouwd. Het Nederlands voorzitterschap van de Europese
Unie biedt daartoe verscheidene mogelijkheden. Tijdens dit voorzitterschap
zal dit onderwerp dan ook ter sprake worden gebracht bij passende gelegenheden.De regering zal vanzelfsprekend de Kamer op gepaste wijze informeren over
de vorderingen in dit proces en zal haar inlichten als hierin concrete, verdere
stappen worden gezet. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-21501-02-567.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl