Betrokkenheid van het parlement bij de uitzending van militaire eenheden; Verslag algemeen overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 23591, nr. 4

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

10-02-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1994-1995

23591 nr. 4

26-01-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. De betrokkenheid van het parlement bij uitzending van
militaire eenheden Vragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de ministersNadere gedachtenwisseling2. Een Nederlandse bijdrage aan UNSAS (23 400-X,
nr. 65).Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 23591Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 32 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
23 591Betrokkenheid van het parlement bij de uitzending van militaire eenhedennr. 4VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 26 januari 1995De vaste Commissie voor Defensie1 en de vaste
Commissie voor Buitenlandse Zaken2 hebben op 21
december 1994 overleg gevoerd met de Ministers van Defensie en van Buitenlandse
Zaken over:– de betrokkenheid van het parlement bij de uitzending van
militaire eenheden (23 591, nr. 1);– een Nederlandse bijdrage aan UNSAS (23 400-X, nr. 65).Van het gevoerde overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag
uit. 1. De betrokkenheid van het parlement bij uitzending van
militaire eenheden Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Van Middelkoop (GPV) constateerde (mede namens de heer
Van den Berg sprekend) dat in de huidige internationale verhoudingen artikel
96 van de Grondwet in feite overbodig is geworden. Thans vloeit inzet van
militairen doorgaans niet voort uit de bijstandsverplichting ingevolge het
NAVO- of WEU-verdrag. Daarnaast leidt afschaffing van de dienstplicht tot
een zelfstandigere, minder maatschappelijk ingebedde krijgsmacht. De rol die
het parlement bij uitzending speelt uit hoofde van de Dienstplichtwet zal
hierdoor steeds kleiner worden. Verder signaleerde hij dat de regering voor
zichzelf meer politieke ruimte creëert om (al dan niet op verzoek) internationale
militaire verplichtingen op zich te nemen. In dit verband wees hij op de beperkte
mate van vrijblijvendheid van het Nederlandse aanbod voor deelname aan UNSAS.
Op grond van dit alles vond hij het van belang om (los van een concrete aanleiding)
ten principale te discussiëren over de rol van het parlement bij uitzending
van militaire eenheden. Dit belang neemt nog toe doordat het bijzonder moeilijk
is gebleken om criteria te formuleren waaraan een beslissing tot uitzending
kan worden getoetst. In dit verband herinnerde hij eraan dat de vorige Minister
van Defensie elf aandachtspunten die bij de behandeling van de Prioriteitennota
werden geformuleerd, later weer van de hand wees. Bij toetsing moet het parlement
zich onder andere een oordeel kunnen vormen over het belang dat met de uitzending
wordt gediend, over de volkenrechtelijke fundering van de beslissing, over
de voorwaarden waaronder wordt uitgezonden en over de materiële
toerusting en bescherming van de uit te zenden militairen.Alles overziende oordeelde de heer Van Middelkoop dat de tot nu toe gevolgde
(op artikel 68 van de Grondwet berustende) procedure te licht is en bepleitte
hij een wettelijk instemmingsrecht van de Kamer bij uitzending van Nederlandse
militairen voor vredebewarende of afdwingende missies. Zo'n recht past bij
de eigen verantwoordelijkheid van de volksvertegenwoordiging tegenover krijgsmacht
en samenleving, in het bijzonder de families van de uitgezonden militairen.
Na de uitspraak van het «Bundesverfassungsgericht» gaan ook in
Duitsland de ontwikkelingen in die richting. Dit is van belang omdat de Duitse
situatie op dit punt staatkundig goed met de Nederlandse kan worden vergeleken
en omdat militair nauw met Duitsland wordt samengewerkt. Een wettelijk toestemmingsrecht
doet niet af aan artikel 98 van de Grondwet, dat het oppergezag over de krijgsmacht
bij de regering legt. Ter nadere onderbouwing wees hij nog op de positie van
de Kamer bij de goedkeuring van planologische kernbeslissingen, maar vooral
op die bij de ratificatie van verdragen. Zowel bij de uitzending van militairen
als bij de goedkeuring van verdragen gaat het om het aangaan van internationale
verplichtingen en ligt het initiatief bij de regering. Een wettelijk instemmingsrecht
past in het staatkundig bestel en doet niet wezenlijk afbreuk aan de bevoegdheden
van de regering.De heer Verhagen (CDA) hechtte eveneens groot belang aan een
nadere discussie over de parlementaire betrokkenheid bij uitzending van Nederlandse
militairen. Hij sloot zich aan bij de in de notitie (23 591) verwoorde
conclusie dat het noodzakelijk is om de vorm waarin het parlement wordt betrokken
bij dit soort beslissingen, structureler en beter toetsbaar te maken. Tegen
deze achtergrond verbaasde hij zich erover dat uiteindelijk wordt gekozen
voor een procedure die in feite niet afwijkt van die welke tot op heden is
gevolgd. De uiterst zorgvuldige afweging die vereist is bij een beslissing
over deelname aan internationale vredesoperaties vraagt om een formeel instemmingsrecht
van de Tweede Kamer, die verantwoording moet afleggen tegenover de uit te
zenden militairen, hun familie en de samenleving. Daarbij mag niet worden
vergeten dat publieke steun voor uitzending zeer wordt beïnvloed door
beelden die de mensen zien uit het betrokken crisisgebied. Het in de notitie
omschreven gentleman's agreement (dat door elk nieuw kabinet zal moeten worden
herbevestigd) is niet voldoende om de positie van de Kamer formeel te onderbouwen.De heer Verhagen stemde in met de in de notitie gemaakte analyse van formalisering
via de Grondwet of een goedkeuringswet voor een overeenkomst met de Verenigde
Naties (par. 5). Te gemakkelijk heeft de regering zich in de notitie echter
gedistantieerd van formalisering in een wettelijk kader. Een formeel instemmingsrecht
kan vorm worden gegeven in een raamwet, ook al is er geen koppeling meer met
een keuze voor deconstitutionalisering van de krijgsmacht. De Grondwet biedt
daarvoor ruimte. Zo'n instemmingsrecht zou vorm kunnen worden gegeven naar
analogie van het wetsvoorstel betreffende geweldsgebruik door militairen bij
de uitoefening van hun bewakings- en beveiligingstaak. In verband met de hantering
van een dergelijk recht bij de inzet van militair-humanitaire teams die binnen
24 tot 48 uur inzetbaar bij catastrofes moeten zijn, suggereerde hij om te
denken aan hantering van een «piep-systeem», het informeren van
de betrokken woordvoerders, of het geven van toestemming achteraf. Alles overziende
pleitte ook hij ervoor om het instemmingsrecht te verankeren in een aparte
raamwet betreffende de uitzending van Nederlandse militairen of politiemensen
in het kader van internationale operaties. De heer Van Traa (PvdA) achtte artikel 96 van de Grondwet in
de huidige internationale situatie in feite achterhaald. Ingevolge het NAVO-
en het WEU-verdrag hoeft er van instemming of overeenstemming tussen regering
en parlement geen sprake te zijn als onverwijld gehoor moet worden gegeven
aan een verzoek om bijstand. Mutatis mutandis geldt dit ook indien er sprake
is van directe agressie tegen delen van de Nederlandse krijgsmacht die buiten
het verdragsgebied zijn ingezet. Overigens constateerde hij dat er tussen
regering en parlement in de praktijk weinig problemen bestaan over voorafgaande
instemming met uitzending van eenheden van de Nederlandse krijgsmacht buiten
het verdragsgebied van de NAVO. Ondanks heftige discussies (Golfcrisis) is
vrijwel altijd bijna kamerbreed ingestemd met uitzending van Nederlandse militairen.
Hij herinnerde eraan dat de bij de behandeling van de Defensienota aanvaarde
motie-Van Traa/Frinking uitspreekt dat uitzending niet alleen in overeenstemming
moet zijn met het Nederlands belang, maar ook met het internationale recht.
Dit geldt derhalve ook voor uitzending van troepen buiten het kader van de
VN. Wordt hieraan niet voldaan, dan dreigt strijdigheid met artikel 90 van
de Grondwet.Zonder zich uit te willen spreken over de vorm die het moet krijgen, gaf
de heer van Traa aan, te voelen voor introductie van instemmingsrecht bij
uitzending van Nederlandse militairen. In de notitie gaat de regering uit
van het klassieke standpunt dat zij de Kamer (zo mogelijk vooraf, maar als
het niet anders kan achteraf) informeert over een beslissing tot uitzending,
maar dat daaruit niet de verplichting voortvloeit om zich ook te conformeren
aan het oordeel dat de Kamer daarover uitspreekt. Invoering van een instemmingsrecht
zou hieraan een constituerend element toevoegen. In dit verband wees hij op
de wijze waarop het parlement een instemmingsrecht heeft geïntroduceerd
in het kader van de aanvullende overeenkomst bij het verdrag van Schengen
en in de derde pijler van de EU. Uit de tekst van de notitie maakte hij op
dat vooralsnog niet kan worden geconcludeerd dat de gehanteerde praktijk behoort
tot het ongeschreven staatsrecht, dat vaak juist de belangrijkste regels bevat.
Een ontwikkeling in die richting zou op gang kunnen komen, indien de regering
onomwonden aangeeft instemming van de Kamer een vereiste te vinden. In verband
met wettelijke verankering van een instemmingsrecht waarschuwde de heer Van
Traa er in het algemeen voor dat niet te gemakkelijk wetgeving moet worden
geïntroduceerd op punten waarop de Kamer vindt dat zij op basis van de
vertrouwensregel niet over voldoende instrumenten beschikt. Overigens ging
hij ervan uit dat een (al dan niet wettelijk vastgelegd) instemmingsrecht
in de praktijk weinig uitmaakt; in het debat waarin de instemming van de Kamer
moet blijken kan de regering namelijk alle middelen aanwenden om de meerderheid
van de noodzaak ervan te overtuigen. Vergelijking met de ontwikkelingen in
Duitsland wees hij af, omdat dit land geen ongeschreven staatsrecht kent en
omdat uitzending van troepen daar een heel andere achtergrond heeft. Een definitief
oordeel over al dan niet wettelijke verankering van een instemmingsrecht liet
hij afhangen van de nadere standpuntbepaling van de regering.Mevrouw Sipkes (GroenLinks) betreurde het dat de regering in
de notitie niet verder komt dan de conclusie dat de bestaande praktijk kan
worden gehandhaafd, omdat er sinds de discussie over grondwetswijziging in
1987 nogal wat is veranderd in de positie en de opdrachten van de Nederlandse
krijgsmacht. Destijds werden militairen uitsluitend uitgezonden in het kader
van vredebewarende operaties, maar thans verschuift het zwaartepunt meer en
meer naar vredesafdwinging. Hoewel er een raamwerk is voor criteria waaraan
uitzending kan worden getoetst, dient uitzending van Nederlandse militairen
van geval tot geval politiek te worden afgewogen. Overigens vreesde zij dat
in de toekomst niet alleen criteria zullen moeten worden gehanteerd voor uitzending
van militairen, maar ook voor de terugtrekking ervan. Ook zij
ging ervan uit dat de huidige internationale situatie het onwaarschijnlijk
maakt dat artikel 96 van de Grondwet nog zal worden toegepast. Dit vergt regelgeving
voor parlementaire betrokkenheid bij uitzending van militairen. Een instemmingsrecht
behoeft geen belemmering te vormen voor een snel optreden; juist in een crisissituatie
is het nodig dat de betrokkenheid van het parlement is vastgelegd.De heer Van den Doel (VVD) deelde de conclusie van de regering
dat gezien de tot nu toe gevolgde praktijk, opname van een instemmingsrecht
in de Grondwet of wettelijke verankering ervan niet nodig is. Hij was tevreden
met voortzetting van de in de notitie omschreven procedure, waarin de regering
vanuit haar eigen verantwoordelijkheid overlegt met de Kamer. Als kader hiervoor
dienen de desbetreffende moties van de heren Brinkhorst, Frinking en Van Traa.
De huidige procedure geeft de Kamer voldoende ruimte. In speciale gevallen
kan ook worden gedacht aan het houden van hoorzittingen. De in de notitie
opgenomen schets van de situatie in andere landen vond hij verhelderend, maar
niet doorslaggevend.De heer Van den Doel vond dat het parlement in een structurelere en toetsbaardere
vorm bij de politieke besluitvorming over uitzending moet worden betrokken.
Volgens de notitie moet structurering onder andere het scala aan uitzendingsmogelijkheden
omvatten. Wat betekent dat? Uit de voorlaatste alinea van de notitie maakte
hij op dat de eerder genoemde elf aandachtspunten worden teruggebracht tot
een viertal toetsingscriteria. Is dat niet wat mager, gezien de discussie
die hierover de laatste jaren in de maatschappij en het parlement is gevoerd
of zijn deze elf aandachtspunten in de vier criteria begrepen? Zou bij de
toetsing niet ook moeten worden bezien of de in het geding zijnde politieke
doelstelling wel met militaire middelen kan worden bereikt? Ook zou aandacht
moeten worden besteed aan het in het geding zijnde nationaal belang en de
invloed die kan worden uitgeoefend als tot deelname aan een operatie wordt
besloten.Wat dit laatste betreft wees de heer Van den Doel op het optreden van
de Contactgroep inzake het conflict in Bosnië. Ondanks het feit dat Nederland
een belangrijke troepenleverancier is, werd Nederland niet door de Contactgroep
geconsulteerd. Invloed op de internationaal-politieke besluitvorming tijdens
een conflict is van groot belang.De heer Verkerk (AOV) benadrukte dat, ondanks de hulp die Nederlandse
troepen in VN-verband bieden, de bescherming van het eigen grondgebied voorop
dient te blijven staan in de organisatie van de krijgsmacht. Verder moet inzet
van de Nederlandse krijgsmacht zoveel mogelijk gericht zijn op handhaving
van fundamentele rechten van de mens en de vrijheid van andere landen. Hoewel
hij de in de notitie verwoorde benadering van de rol van het parlement bij
uitzending deelde, vond hij de conclusie ervan (met name waar het de criteria
betreft) wat mager. Over de wenselijkheid van het al dan niet introduceren
van een instemmingsrecht sprak hij zich niet uit. Hoewel dit tot nu toe adequaat
is gebeurd, pleitte hij ervoor om het parlement steeds zo snel mogelijk te
informeren, zodat voorafgaand aan uitzending kan worden gedebatteerd. Ook
pleitte hij voor regelmatige rapportage over uitzendingen. De Nederlandse
inbreng in de besluitvorming over uitgezonden troepen moet duidelijk zijn.
Ook moet er duidelijkheid zijn over de samenstelling en bewapening van de
uit te zenden troepen, over de bevelsstructuur en over plannen voor onverhoopte
terugtrekking. Verder moet aandacht worden besteed aan het contact tussen
Kamer en de uitgezonden troepen.De heer Hoekema (D66) herinnerde eraan dat reeds in de jaren
twintig via het amendement-Marchant (vergeefs) werd gepoogd om te bereiken dat voor iedere maatregel tegen een vreemde mogendheid voorafgaande
toestemming van de Staten-Generaal vereist was. In 1951 adviseerde de commissie-Van
Eisinga om voor het ter beschikking stellen van Nederlandse strijdkrachten
ten behoeve van collectieve rechtshandhaving een bepaling in de Grondwet op
te nemen. Daarvan is het niet gekomen, omdat de toenmalige regering voorkeur
gaf aan een grondwetsbepaling betreffende het «in oorlog verklaren».
Uit het feit dat minister Beel in 1953 in het debat over die grondwetswijziging
wees op een lacune in de wet- en regelgeving voor het ter beschikking stellen
van strijdkrachten voor collectieve rechtshandhaving mag worden afgeleid dat
men toen de intentie had om hiervoor op een later tijdstip een regeling te
treffen. Bij de grondwetsherziening in de jaren tachtig is het daar echter
niet van gekomen.De heer Hoekema toonde zich in grote lijnen tevreden met de in de praktijk
gegroeide procedure van informatieverschaffing door de regering en controle
door de Kamer. Gezien de aard van de materie had hij echter voorkeur om de
betrokkenheid van het parlement bij uitzending van militairen vast te leggen
in een formele kaderwet. Bij eventuele grondwetsherziening zou daarnaar kunnen
worden verwezen. Gezien de snelheid waarmee de Kamer tot op heden in dit soort
kwesties heeft gereageerd, vreesde hij niet voor belemmering van de slagvaardigheid
van de regering. Desondanks dient wel de optie open te worden gehouden dat
in bepaalde gevallen ook goedkeuring achteraf mogelijk moet zijn. In een kaderwet
dienen geen overwegingen, toetsstenen en criteria te worden vastgelegd. Voor
een goede afweging moet daar overigens wel duidelijkheid over bestaan. Het antwoord van de ministersDe Minister van Defensie achtte het gezien de variëteit
aan internationale problemen waarmee Nederland wordt geconfronteerd, moeilijk
om een instemmingsrecht van de Kamer voor langere tijd in een wet vast te
leggen. Een dergelijk recht kan zich het best ontwikkelen op basis van de
gangbare praktijk, die erop neerkomt dat de Kamer in feite beschikt over een
afkeuringsrecht. Ontwikkeling van een gewoonterecht heeft als voordeel dat
Nederland snel en constructief kan reageren op gevarieerde verzoeken om uitzending
van militairen ter handhaving van de internationale rechtsorde, terwijl de
Kamer zich alle rechten voorbehoudt. De werking van artikel 98 van de Grondwet
wordt beperkt door een wettelijk instemmingsrecht. Wettelijke formalisering
van de rol van de Kamer kan ertoe leiden dat obstakels worden gecreëerd
die in de praktijk moeilijk overwinbaar zullen blijken te zijn. Dit zou zich
voor kunnen doen in een geval waarin onverwijld moet worden gereageerd op
een zich voordoende catastrofe die onverwijlde uitzending van militair-medische
teams vergt. Ook is het de vraag of instemming nodig is als het gaat om de
uitzending van slechts enkele personen of om een verkenningsteam dat moet
vaststellen welk karakter eventuele uitzending van militairen moet hebben.
Wat te doen als taken of aantallen van een goedgekeurde militaire missie gewijzigd
dienen te worden? Problemen kunnen zich ook voordoen in een geval waarin in
verband met het risico van gijzelnemingen vooraf geen overleg kan worden gepleegd
over een verzoek om onverwijlde bijstand van een bevriende, democratische
regering. Dan kan niet worden volstaan met het in vertrouwen raadplegen van
fractievoorzitters, maar moet een openbaar debat worden gevoerd, met alle
risico's van dien. Bij de formulering van een wettelijk instemmingsrecht kan
worden voorzien in noodsituaties, maar zo'n constructie zal altijd meer spanning
oproepen dan het zich laten ontwikkelen van gewoonterecht. Dit laatste geeft
ruimte om op te treden in moeilijk voorspelbare situaties, zonder tekort te
doen aan de controlerende functie van de Kamer. Ten slotte wees hij er nog
op dat landen die een wettelijk instemmingsrecht kennen, in het
algemeen grote problemen hebben met deelname aan internationale vredesoperaties.Om tegemoet te komen aan de wens tot nadere structurering van het overleg
over uitzending van militairen zegde de minister toe, de Kamer schriftelijk
te rapporteren over een toetsingskader zoals dit voortvloeit uit tot nu gehanteerde
praktijk. Een van de criteria zou kunnen zijn dat voorafgaand aan uitzending
duidelijk moet zijn welke rol Nederland als troepenleverancier in het internationaal
overleg kan spelen en welke invloed er is op het verloop van een operatie.
Hij verwachtte dat deze rapportage de ontwikkeling van gewoonterecht zal bevorderen.De Minister van Buitenlandse Zaken sloot zich geheel bij het
betoog van de Minister van Defensie aan en pleitte eveneens voor het zich
laten ontwikkelen van gewoonterecht, zeker ook omdat hij uit de inbreng van
de commissie niet de indruk had gekregen dat er bij de Kamer onvrede bestaat
over de huidige praktijk. Vergelijking met de situatie in andere landen geeft
ook niet de noodzaak van een wettelijk instemmingsrecht aan. Vergelijking
met het instemmingsrecht in verband met het verdrag van Schengen wees hij
af, omdat dit recht is gecreëerd om te voorkomen dat Nederland binnen
de EU door andere landen voor voldongen feiten wordt gesteld. Hij zag geen
enkele toegevoegde waarde in een wettelijk instemmingsrecht. Dat leidt slechts
tot verstoring van de in Nederland gangbare bestuurscultuur. Verder benadrukte
hij dat niet te lichtvaardig moet worden gedacht over de belemmeringen die
eruit kunnen voortvloeien. In de huidige situatie beschikt de Kamer de jure
over een afkeuringsrecht. De facto komt dit erop neer dat er wel degelijk
sprake is van een instemmingsrecht. Alles overziende hield hij de commissie
voor: als er geen dringende reden is om te veranderen, is er een dringende
reden om niet te veranderen. Nadere gedachtenwisselingDe heer Van Middelkoop (GPV) vond dat uit een vergelijking
met de situatie in andere landen geen conclusies mogen worden getrokken, gezien
de ingrijpende wijziging van de internationale verhoudingen en in het optreden
van de krijgsmacht sinds 1989. De door de Minister van Defensie opgeworpen
bezwaren vond hij erg gekunsteld. Zij staan een wettelijk instemmingsrecht
volstrekt niet in de weg. Gezien het blijkende verschil van mening tussen
de regering en een groot deel van de commissie overwoog hij om een plenair
debat naar aanleiding van dit algemeen overleg aan te vragen.De heer Verhagen (CDA) sloot zich hierbij aan. Hij bestreed
dat het wettelijk vastleggen van het instemmingsrecht een snelle besluitvorming
over uitzending van militairen zou kunnen verhinderen. Los van de vraag of
er al dan niet een wettelijk instemmingsrecht moet komen zag hij de notitie
over toetsingscriteria met belangstelling tegemoet.De heer Van Traa (PvdA) neigde er door het antwoord van de
regering toe om voorkeur te geven aan een wettelijk instemmingsrecht. Hij
wees erop dat het Nederlands recht geen afkeuringsrecht voor de Kamer kent.
Op grond van de tekst van de notitie bestreed hij dat de rol van de Kamer
reeds is gebaseerd op gewoonterecht. De door de Minister van Defensie gegeven
voorbeelden spraken hem niet aan. Buitenlands optreden van de Nederlandse
krijgsmacht gebeurt altijd in internationaal verband. Afgezien van de invulling
ervan is voor zo'n optreden altijd voorafgaande instemming van de Kamer nodig.
Een wettelijk instemmingsrecht dient ertoe om de eigen rol van de Kamer in
dit soort zaken af te bakenen. Mevrouw Sipkes (GroenLinks) vond het antwoord van de regering
teleurstellend en hield vast aan haar voorkeur voor een wettelijk instemmingsrecht.
Zij bestreed dat een aldus vormgegeven recht van de Kamer de regering hindert
in haar beslissing tot uitzending van militairen.De heer Van den Doel (VVD) schaarde zich achter de visie van
de bewindslieden. Voor een zorgvuldige afweging van een beslissing tot uitzending
van militairen vond hij het van groot belang om te beschikken over een duidelijk
toetsingskader. Tegen deze achtergrond pleitte hij om de toegezegde notitie
af te wachten en pas daarna te bezien of alsnog een wettelijk instemmingsrecht
moet worden overwogen.De heer Verkerk (AOV) wenste de toegezegde notitie af wachten
alvorens zich uit te spreken over een wettelijk instemmingsrecht.De heer Hoekema (D66) bleef bij zijn voorkeur voor een wettelijk
instemmingsrecht. Het heeft als meerwaarde dat recht wordt gedaan aan de urgentie,
de draagwijdte en het belang van de onderhavige beslissing. Aan de vormgeving
ervan zitten overigens nog de nodige haken en ogen.De Minister van Defensie zag in de tot nu toe door de regering
gehanteerde praktijk geen enkele aanleiding om plotseling haast te maken met
een wettelijk instemmingsrecht. Het debat over deze kwestie kan ook worden
voortgezet naar aanleiding van de notitie over het toetsingskader, die de
Kamer begin 1995 zal bereiken. Op grond van de bevredigende praktijk tot nu
toe en gezien de onvoorspelbare internationale situatie bleef hij bij zijn
pleidooi voor nauwgezette ontwikkeling van het gewoonterecht in deze.De Minister van Buitenlandse Zaken betreurde het dat geen klemmende
redenen zijn aangevoerd om een wettelijk instemmingsrecht in de plaats te
laten komen van een volgens allen bevredigende praktijk. Hij bestreed dat
de Kamer zich niet goed tegenover de samenleving zou kunnen verantwoorden
als er geen wettelijk instemmingsrecht is. Die verantwoording wordt afgelegd
in het overleg tussen Kamer en regering en is niet afhankelijk van de vraag
of dit al dan niet plaatsvindt op basis van een wettelijk voorschrift. 2. Een Nederlandse bijdrage aan UNSAS (23 400-X,
nr. 65).Dit agendapunt werd omwille van de tijd uitgesteld.De voorzitter van de vaste Commissie voor Defensie,KorthalsDe voorzitter van de vaste Commissie voor Buitenlandse Zaken,Van TraaDe griffier voor dit verslag,Teunissen XNoot1Samenstelling: Leden: Dees (VVD), Mateman (CDA), Korthals (VVD), voorzitter,
H. Vos (PvdA), Van den Berg (SGP), Van Traa (PvdA), Van Gelder (PvdA), Zijlstra
(PvdA), Hillen (CDA), Valk (PvdA), Sipkes (GroenLinks), Van Hoof (VVD), Bukman
(CDA), Hoekema (D66), ondervoorzitter, Leerkes (Unie 55+), De Koning (D66),
Voûte-Droste (VVD), Van den Bos (D66), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA),
Hirsch Ballin (CDA), Verkerk (AOV), Van Waning (D66), Sterk (PvdA), Van den
Doel (VVD). Plv. leden: Van Heemskerck Pillis-Duvekot (VVD), Terpstra (CDA),
Van Rey (VVD), Dijksman (PvdA), Van Middelkoop (GPV), Houda (PvdA), Middel
(PvdA), Oudkerk (PvdA), Verhagen (CDA), Rosenmöller (GroenLinks), Weisglas
(VVD), Mulder-van Dam (CDA), Ter Veer (D66), Stellingwerf (RPF), De Hoop Scheffer
(CDA), Hessing (VVD), Scheltema-de Nie (D66), Van der Hoeven (CDA), Beinema
(CDA), Van Wingerden (AOV), Roethof (D66), Rehwinkel (PvdA), Keur (VVD), Marijnissen
(SP).XNoot2Samenstelling: Leden: Beinema (CDA), Van der Linden (CDA),
Blaauw (VVD), Weisglas (VVD), Van Heemskerck Pillis-Duvekot (VVD), H. Vos
(PvdA), Van Traa (PvdA), ondervoorzitter, Verspaget (PvdA), De Hoop Scheffer
(CDA), Ybema (D66), Apostolou (PvdA), Van Middelkoop (GPV), Valk (PvdA), Sipkes
(GroenLinks), Bukman (CDA), voorzitter, Boogaard (AOV), Woltjer (PvdA), Hessing
(VVD), Van den Bos (D66), Hoekema (D66), Marijnissen (SP), Verhagen (CDA),
Roethof (D66), Rouvoet (RPF), Van den Doel (VVD). Plv. leden: Leers (CDA),
Hirsch Ballin (CDA), Korthals (VVD), Van der Stoel (VVD), Voûte-Droste
(VVD), Van Nieuwenhoven (PvdA), Dijksma (PvdA), Lilipaly (PvdA), Gabor (CDA),
De Graaf (D66), Van Gijzel (PvdA), Van den Berg (SGP), Houda (PvdA), Rosenmöller
(GroenLinks), Deetman (CDA), Hendriks, Van Oven (PvdA), Hoogervorst (VVD),
Dittrich (D66), Brinkman (CDA), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA), Van Waning
(D66), Leerkes (Unie 55+), Bolkestein (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-23591-4.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl