Flora- en Faunawet; Memorie van antwoord
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 19971998-23147, nr. 104b

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum ontvangst

07-04-1998

Eerste Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

23147 nr. 104b

06-04-1998

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Algemeen2. Intrinsieke waarde3. Zorgplicht4. Decentralisatie5. Internationale verplichtingen6. Bescherming7. De jachtVos8. Het Faunafonds9. SchadepreventieOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 23147Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 66 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
23 147Regels ter bescherming van in het wild levende planten- en diersoorten
(Flora- en faunawet)nr. 104bMEMORIE VAN ANTWOORDOntvangen 6 april 1998Met belangstelling heb ik kennis genomen van de inbreng van de leden van
de verschillende fracties over het onderhavig voorstel van wet. Ik ben verheugd
te kunnen constateren dat, ondanks de vele vragen en soms ook enige aarzeling,
het oordeel van die leden over het wetsvoorstel in beginsel overwegend instemmend
is.De beantwoording van de vragen geschiedt op basis van de indeling van
het voorlopig verslag. In enkele gevallen is echter een vraag in een ander
onderdeel beantwoord dan dat waarin deze is gesteld in het voorlopig verslag.
Dit is dan aangegeven. 1. AlgemeenTen algemene constateren de leden van de CDA-fractie dat het wetsvoorstel
een broos evenwicht vormt tussen dierenbescherming en jachttoelating, waarvan
mede door het complexe karakter van het wetsvoorstel de ontwikkelingsrichting
onzeker is. Deze leden wijzen in dit verband onder meer op de grotere afstand
die is ontstaan tussen stad en land als gevolg van onder andere de industriële
verwerking van voedselgrondstoffen. Zij constateren dat dominantie van de
ene groep kan leiden tot verzet, onverschilligheid of isolement bij de andere
met als gevolg dat de samenleving als totaliteit daarvan de dure prijs betaalt,
ook in termen van natuurbescherming, dierenwelzijn en plattelandsbehoud.Terecht vestigen deze leden hier de aandacht op. Het kweken van onderling
begrip bij alle betrokkenen die vanuit verschillende visies, met verschillende
opvattingen en met verschillende belangen de in het wild levende natuur benaderen,
vind ik van groot belang. Dit kan onder andere door zorg te dragen voor een
goede communicatie over het te voeren beleid. Het Landelijk Overlegplatform
Groene Ruimte is daarvoor mijns inziens een passend kader. Ook het voorgestelde
Faunafonds zal in de ten opzichte van het huidige Jachtfonds bredere samenstelling,
een nieuwe ontmoetingsplaats voor de geledingen van landbouw, natuur en dierenbescherming
gaan vormen.Ten algemene kan de Raad voor het landelijk gebied met zijn adviezen een
belangrijke functie vervullen met het oog op het bevorderen van beleid dat breed gedragen wordt door de samenleving.De leden van de CDA-fractie wijzen voorts op het «wise-use principe»
dat in het kader van de internationale handel in dieren in toenemende mate
opgeld doet. Zij vragen in dit verband naar de gevolgen van het voorgestelde
artikel 13, eerste lid, onderdeel b, van het wetsvoorstel. Ook vragen deze
leden in hoeverre op nationaal niveau uitvoering van dit artikel mogelijk
is en of het niet in strijd is met de EU-regelgeving.De reikwijdte van dit artikel gaat, gelijk de leden van deze fractie menen,
inderdaad ver.In beginsel vallen dieren van elke soort onder de voorgestelde verboden,
waaronder de parkieten en tropische vissen. Deze vergaande reikwijdte van
dit artikel geeft meteen aan dat Nederland zich hiermee internationaal in
een bijzondere positie stelt. Het is zeker zo dat internationaal in belangrijke
mate geoordeeld wordt dat een verstandig gebruik van populaties voor de bescherming
van soorten in de meeste situaties meer perspectief biedt dan absolute handelsverboden.
Dit is een belangrijk uitgangspunt van de zogenoemde Conventie van Washington
die de handel in bedreigde soorten betreft.Tijdens de mondelinge beraadslagingen over het wetsvoorstel heb ik gewezen
op de Europeesrechtelijke aspecten die aan dit artikel kleven. Het in beginsel
vrije handelsverkeer zou hierdoor kunnen worden belemmerd, terwijl het handelsverkeer
in bedreigde soorten primair wordt gereguleerd op basis van de terzake geldende
EU-verordening. Zoals uit het debat in de Tweede Kamer kan worden afgeleid,
heeft het artikel dan ook vooral ten doel de discussie in Europees verband
over de dierenhandel te stimuleren, met name waar het gaat om aspecten van
dierenwelzijn in het kader van die handel. Met inachtneming van dit laatste
zal zorgvuldig dienen te worden overwogen hoe met dit artikel dient te worden
om gegaan bij de besluitvorming over de inwerkingtreding van de wet. Voorkomen
zal daarbij dienen te worden, dat juridische kwesties inzake mogelijke strijd
van dit artikel met EU-regels de effectiviteit van dit artikel ondergraven.
Het belang van een goed werkend stelsel van de verbodsbepalingen inzake het
bezit van en de handel in beschermde soorten is immers van groot belang, ook
ter uitvoering van de geldende EU-regels. Mede in overleg met «Brussel»
zal ik de mogelijkheden hiertoe onderzoeken. In afwachting van de resultaten
daarvan verdient een uitgestelde inwerkingtreding van die onderdelen van dit
artikel die aanleiding geven tot deze discussie, naar mijn oordeel dan ook
uitdrukkelijk overweging.Ik meen hiermede ook de vragen van de leden van de fracties van de PvdA
en van GroenLinks voorzover deze dit onderwerp betreffen, te hebben behandeld.De leden van de CDA-fractie tonen zich er over verbaasd dat het wetsvoorstel
niet ten tweede male aan de Raad van State om advies is voorgelegd nadat het
sterk was gewijzigd. Zij betwijfelen de waarde van de argumenten daartoe,
gehanteerd door de Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij, te weten
haast en de onvermijdelijkheid van politiek noodzakelijke keuzes.De keuze of een wetsvoorstel ten tweede male om advies aan de Raad van
State wordt voorgelegd, wordt primair bepaald door inhoudelijke argumenten.
Zoals ik in de nota naar aanleiding van het eindverslag Tweede Kamer heb gesteld,
is afgezien van een tweede adviesaanvrage op basis van het oordeel dat het
oorspronkelijk bij de Tweede Kamer ingediend wetsvoorstel genoegzaam aan het
advies van de Raad van State was aangepast. Voorts wijs ik er op dat de voorgestelde
beperking van de jacht tot een zestal soorten naar het oordeel van het kabinet
niet een kwestie is die een tweede advies van de Raad van State rechtvaardigt. Het voorgestelde wettelijk systeem blijft voor de jacht immers hetzelfde.
Overige wijzigingen die hebben plaatsgevonden, zijn steeds opgesteld met inachtneming
van gevoelens die bij de meerderheid van de Tweede Kamer leefden.Geheel los hiervan staat dat door het kabinet altijd een spoedige voortgang
van het wetsvoorstel is gewenst.De leden van de fractie van D66 vragen om een uiteenzetting van de meerwaarde
van het voorliggend wetsvoorstel.Zoals deze leden zelf al constateren ligt, de meerwaarde naar mijn oordeel
vooral in het integrale en ook uniforme afwegingskader van het wetsvoorstel.
Met het wetsvoorstel wordt een einde gemaakt aan de bestaande versnipperde
regelgeving ten aanzien van het beheer en de bescherming van soorten; regelgeving
ook die in een aantal gevallen, bijvoorbeeld op het punt van de handel, overlap
vertoont. Daarnaast bevat het wetsvoorstel enkele nieuwe instrumenten die
de bescherming van soorten kunnen ondersteunen. Onder andere betreft dit de
voorgestelde regeling omtrent de bescherming van de leefomgeving van soorten
en de mogelijkheid tot het stellen van aanvullende verbodsbepalingen op grond
van artikel 17 ter bescherming van inheemse soorten.Kortom, het voorstel komt tot een eenduidig stelsel van regels ter bescherming
van in het wild levenden dier- en plantensoorten.De leden van de fractie van D66 betreuren het dat geen voorstel is gedaan
tot integratie van de Flora- en faunawet en de Natuurbeschermingswet.Met deze leden onderschrijf ik dat de beide voorstellen nauw samenhangen.
Zij betreffen echter ieder een verschillend aspect van natuurbescherming namelijk
de bescherming van waardevolle gebieden enerzijds en anderzijds een algemeen
stelsel van rijen ter bescherming van soorten. Deze aspecten behoeven elk
hun eigen regels. Een directe noodzaak tot integratie is daarom naar mijn
oordeel niet aanwezig. Zekere op de wat kortere termijn is er mijns inziens
dus ook geen reden tot nader onderzoek daaromtrent.Ik geef er de voorkeur aan ten minste de eerste evaluatie van de wetten
af te wachten.De leden van de fractie van GroenLinks vragen naar de rol van de verschillende
onderzoeken die zijn gedaan naar de mening van de bevolking over jacht bij
de besluitvorming in het kader van dit wetsvoorstel. Ook vragen zij of die
onderzoeken methodologisch goed zijn opgezet.Door of vanwege de Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij is
geen onderzoek geëntameerd naar de mening van de bevolking over de jacht.
Voorzover anderen, waaronder verschillende belangenorganisaties, in het kader
van de voorbereiding van het wetsvoorstel onderzoek hebben doen verrichten,
heb ik geen oordeel over de methodologische uitgangspunten die bij zodanig
onderzoek zijn. Wat hiervan ook zij, bij de totstandkoming van het wetsvoorstel
hebben velen, al dan niet via hun belangenorganisaties, getoond betrokken
te zijn bij het onderwerp van de jacht.Voor- en tegenstanders hebben zich tot mij gewend. Met de meest in aanmerking
komende belangenorganisaties is verschillende keren het nodige overleg geweest.
Bij de keuzes die in het wetsvoorstel zijn neergelegd, is mede acht geslagen
op de door de organisaties naar voren gebrachte belangen.De leden van deze fractie vragen voorts hoe de kritiek van Dibevo zich
verhoudt tot die van de Dierenbescherming dat 45–62% van de papegaaien
of zangvogels reeds in het land van herkomst sterft als gevolg van vangst
terwijl nog eens 13–27% van de overblijvende dieren doodgaat tijdens
transport en quarantaine.Zij koppelen daaraan de vraag of het juist is dat er helaas nog volop
gelegenheid blijft voor de invoer van exotische dieren die niet geschikt zijn
voor het houden of transport.Naar mijn oordeel kan de kritiek van beide organisaties niet goed aan
elkaar worden gerelateerd. Dibevo stelt vooral de juridische aspecten van
het voorgestelde artikel 13 aan de kaak in relatie tot de EU-regelgeving,
terwijl de trieste constatering, en tevens kritiek, van Dierenbescherming
dat de omvang van de sterfte bij vangst en tijdens transport te groot is,
feitelijk van aard is. Ten aanzien van deze sterfte doen uiteenlopende cijfers
de ronde, waarbij ik evenwel geenszins iets wil afdoen aan de ernst van de
problemen. Hiervoor is de aandacht blijvend nodig, ook in meer internationaal
verband.Mede van belang op dit punt is mijns inziens de voorbereiding van een
algemene maatregel van bestuur op grond van de Gezondheids- en welzijnswet
voor dieren, waarbij bepaald zal worden welke dieren geschikt zijn om te kunnen
worden gehouden.Op de juridische aspecten van artikel 13 ben ik hiervoor reeds ingegaan.De leden van de fracties van de SGP, RPF en GPV vragen of het wetsvoorstel
wel in overeenstemming is met de Aanwijzingen voor de regelgeving voorzover
die eenvoud en duidelijkheid van regeling beogen. Het wetsvoorstel is opgesteld met inachtneming van die Aanwijzingen. Voorzover
het wetsvoorstel voorziet in delegatie van regelgeving, hetgeen ten algemene
niet ongebruikelijk is, geven de betreffende bepalingen de kaders aan waarbinnen
die tot stand kan komen. Bij het opstellen van de onderscheiden uitvoeringsregels
zal uiteraard worden gestreefd naar eenvoud en duidelijkheid. Daarbij dient
evenwel niet uit het oog verloren te worden, dat de onderhavige materie veelal
op detail regelgeving vergt en daarmee al gauw het stempel van ingewikkeld
krijgt. 2. Intrinsieke waardeDe leden van de fracties van de VVD, het CDA en D66 vragen allen naar
de betekenis van het begrip «intrinsieke waarde», mede in relatie
tot de wijze waarop dit begrip in het wetsvoorstel is verwoord. De leden van
de CDA-fractie vragen daarbij in het bijzonder ook in te gaan op het verschil
van dit begrip en het «wise-use»-principe.Zoals deze leden constateren is er bij de behandeling van dit wetsvoorstel
in de Tweede Kamer, veel gesproken over de intrinsieke waarde van het dier
en de wijze waarop dit begrip zou dienen door te klinken in de onderhavige
regels. Sprekend over de intrinsieke waarde van het dier is voor het kabinet
bepalend dat dit een uitgangspunt is dat het kabinet wenst te hanteren voorzover
dieren in het geding zijn in beleid en regelgeving.Het betreft de «onvervreemdbare eigenheid» van het dier. Het
is het uitgangspunt waarop bijvoorbeeld ook een zorgplichtbepaling kan worden
gebaseerd. Erkenning van de intrinsieke waarde van het dier heeft echter een
verdere strekking dan zodanige zorgplichtbepaling, in zoverre dat het direct
het recht betreft in hoeverre aan de mens ingrepen zijn toegestaan die die
eigenheid van het dier aantasten. Daarover kon in dat debat in de Tweede Kamer
geen absolute duidelijkheid worden verkregen.Voor het kabinet gaat de erkenning van de intrinsieke waarde van het dier
niet zover dat hetgeen thans door de wetgever in het maatschappelijk verkeer ten aanzien van in het wild levende dieren acceptabel wordt
geacht, in een ander daglicht zou moeten komen te staan. Dit is ook de reden
dat het kabinet er de voorkeur aan geeft de erkenning van de intrinsieke waarde
van het dier als uitgangspunt in de considerans te verwoorden.Indien dit uitgangspunt in het lichaam van de wet zelf zou zijn opgenomen,
zou, mede gegeven de discussie in de Tweede Kamer, te zeer ongewis worden
wat dit betekent voor de besluitvorming over ingrepen ten aanzien van in het
wild levende dieren in het concrete geval, mede tegen de achtergrond van de
huidige aanvaardbaar geachte beleidspraktijk.Het «wise-use»-principe is een ingeburgerde term waarmee een
bepaalde methode van beheer van soorten wordt bedoeld. Het begrip «intrinsieke
waarde» is veel meer een beginsel in de eigenlijke betekenis van het
woord en staat daarom ook naast het «wise-use». Mede de erkenning
van de intrinsieke waarde heeft, voorzover benutting van soorten aan de orde
is, dan ook invloed op de wijze waarop een beheer op basis van «wise-use»
tot uitvoering kan worden gebracht.De leden van de CDA-fractie vragen om een systematische duiding van de
verschillen tussen het wetsvoorstel en de hoofdpunten van de Nota jacht en
wildbeheer. Is er een verschuiving opgetreden van een meer algemene benadering
van de bescherming van diersoorten naar een benadering die de bescherming
van het individuele dier benadrukt?Het onderhavig wetsvoorstel is een instrument van natuurbescherming en
stelt de bescherming van de soort voorop. Dat neemt niet weg dat het wetsvoorstel
ook ziet op aspecten die het individuele dier raken. Zo dient bij jacht en
schadebestrijding bijvoorbeeld onnodig lijden van dieren te worden voorkomen.
Dit is van stonde af de benadering geweest van het wetsvoorstel. Van een verschuiving,
zoals de leden van de CDA-fractie menen, is dan ook geen sprake.De Nota jacht en wildbeheer betreft het jachtbeleid en heeft dus slechts
betrekking op de soorten die thans onder het regime van de Jachtwet vallen.
Dit is slechts een beperkt deel van de soorten in vergelijking tot die waarop
de Flora-en faunawet betrekking zal hebben. Belangrijkste verschilpunt tussen
die nota en dit wetsvoorstel is dat op grond van dit voorstel aan de benuttingsmogelijkheden
van diersoorten in het kader van de jacht verdergaande beperkingen worden
gesteld. Soorten die thans kunnen worden bejaagd, doch ten aanzien waarvan
het benuttingsmotief niet geldt, zijn niet geplaatst op de voorgestelde wildlijst.
Soorten die louter worden bejaagd om de schade die zij kunnen aanrichten,
zijn dan ook niet op de voorgestelde wildlijst geplaatst. Voorts is voor alle
soorten trekwild de jacht gesloten.Een ander punt van verschil tussen nota en wetsvoorstel is de verdergaande
beperking van de jacht in natuurgebieden die op grond van het wetsvoorstel
zal kunnen worden bewerkstelligd. De nota beoogde met name de jacht in wetlands,
op grote wateren en in nationale parken terug te dringen. Het wetsvoorstel
voorziet er in dat in ook in andere gebieden, voorzover zij behoren tot één
der in artikel 46 bedoelde categorieën, de jacht niet wordt geopend.De leden van de CDA-fractie vragen voorts of de tenaamstelling van de
wet nog correspondeert met de hoofdzakelijk in het wetsvoorstel geregelde
materie van de jacht.Ook het oorspronkelijk ingediend wetsvoorstel is gekenmerkt door vele
artikelen die de jacht betreffen. Dit brengt de aard van dat onderwerp met
zich. Het wetsvoorstel bevat echter ten algemene het kader voor de besluitvorming
terzake van de in het wild voorkomende flora en fauna. De jacht vormt hiervan
slechts een onderdeel.De citeertitel van de wet is hiervan de weerslag. Overigens is het aantal
artikelen dat de feitelijke uitoefening van de jacht met het geweer betreft,
beperkt tot 22 van de 127 artikelen die het wetsvoorstel telt. 3. ZorgplichtDe leden van de fracties van de VVD en D66 hebben vragen bij de handhaafbaarheid
van de voorgestelde zorgplichtbepaling.De voorgestelde zorgplichtbepaling (artikel 2) is niet van een strafbaarstelling
voorzien.Het artikel beoogt dan ook meer uitdrukking te geven aan het maatschappelijke
normbesef dat zorg verschuldigd is aan de in het wild levende flora en fauna.
Hiermee ligt deze zorgplichtbepaling in het verlengde van die van de Wet milieubeheer.
Deze geeft uitdrukking aan, zoals in de Tweede Kamer in het wetgevingsoverleg
op 29 september over het voorstel voor de Flora-en faunawet is gesteld, een
«ecologisch burgermansfatsoen» dat zorg verschuldigd is aan het
milieu. Zodanige zorg dient ook te gelden voor de flora en fauna. Ook de zorgplichtbepaling
van de Wet milieubeheer is niet voorzien van een strafbaarstelling.De waarde van de bepaling ligt dus veeleer in de algemene werking ervan
op het doen en laten van een ieder, voorzover daarbij de flora en fauna in
het geding is. Anders dan de leden van de CDA-fractie veronderstellen, leidt
deze bepaling dan ook niet tot onzekerheid bij de justitiabelen. Wel beoogt
deze dat een ieder zich rekenschap geeft bij zijn handelen en de gevolgen
daarvan voor flora- en fauna. Voor het strafrechtelijk optreden is de reikwijdte
van de verbodsbepalingen van de wet bepalend.Voorts vragen de leden van deze fractie of artikel 37 van het wetsvoorstel
nader die zorgplicht van de jagers regelt.Naar mijn oordeel dienen de artikelen 2 en 37 van het wetsvoorstel elk
op hun eigen merites te worden beoordeeld. Artikel 37 legt de jachthouder
een aantal concrete verplichtingen in het kader van het beheer van de wildstand
in zijn jachtveld op die hij, ongeacht de zorgplichtbepaling van artikel 2,
dient na te leven. 4. DecentralisatieDe leden van de CDA-fractie vragen of de provincies adequaat worden toegerust
voor de uitvoering van de taken die zij op grond van deze wet zullen dienen
uit te voeren. Deze leden vragen ook om inzicht in de hoeveelheid ter beschikking
gestelde middelen.De taken op het gebied van de soortenbescherming worden vanaf 1996 in
mandaat door de provincies uitgevoerd. Daartoe is het benodigde personeel
dat deze taken voordien vervulde op het ministerie, overgegaan naar de provincies.
De provincies hebben tevens de voor dat personeel benodigde financiële
middelen ter beschikking gekregen. Voor de Natuurbeschermingswet (soorten),
Vogelwet en Jachtwet gaat het om 19,5 fte's en de daarbij behorende middelen.De leden van de fractie van GroenLinks willen weten of de voorgestelde
decentralisatie van de regeling inzake kievitseieren tot een beleidswijziging
zal leiden.De voorgestelde regeling beoogt tegemoet te komen aan een aantal vooral
regionaal bepaalde knelpunten in de thans bestaande regeling inzake
het zoeken en rapen van kievitseieren. Onder andere betreft dit het vereiste
van de schriftelijke toestemming van de grondgebruiker. Met name in Friesland
bestaan vele bedenkingen tegen dit vereiste.De voorgestelde regeling geeft de provinciebesturen de mogelijkheid met
inachtneming van de verworvenheden van het huidige stelsel op het gebied van
de zogenoemde nazorg en rekening houdend met de geldende gebruiken op hun
grondgebied, te komen tot een op maat toegesneden regeling waarbij rekening
gehouden kan worden met de onderscheiden in het geding zijnde belangen. De
voorgestelde regeling continueert het thans bestaande beleid ten aanzien van
het zoeken en rapen van kievitseieren. Anders dan thans ligt echter de uiteindelijke
besluitvorming over het toestaan van het zoeken en rapen bij de provinciebesturen.
Het is aan hen te bepalen hoe zij met deze bevoegdheid om gaan.De heer Bierman legt een relatie tussen de voorgestelde regeling inzake
de beschermde leefomgeving en bestaande internationale verplichtingen. Hij
acht het in die optiek bevreemdend dat gedeputeerde staten een discretionaire
bevoegdheid zullen hebben om besluiten te nemen tot de aanwijzing van plaatsen
als beschermde leefomgeving.Ook wijst hij er in dit verband op dat zodanige aanwijzing slechts elementen
betreft uit de leefomgeving van soorten.Het voorstel voor de regeling voor de aanwijzing van beschermde leefomgevingen
is bedoeld als een aanvullend instrument op alle overige instrumenten die
ter beschikking staan voor de bescherming van soorten. Dit voorstel dient
derhalve niet te worden beschouwd als het enige instrument dat dient ter implementatie
van de verplichtingen bedoeld in de EG-vogelrichtlijn of de Habitat-richtlijn
te komen tot de aanwijzing van beschermingsgebieden. Wanneer de bescherming
van omvangrijke gebieden in het geding is, waarop onder andere ook die richtlijnen
voornamelijk zijn gericht, is toepassing van de Natuurbeschermingswet een
belangrijke mogelijkheid. De aanwijzing van beschermde natuurmonumenten is
een zaak van de Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij.Het behoeft naar mijn oordeel in deze context geen bezwaar te zijn dat
gedeputeerde staten besluiten tot de aanwijzing van plaatsen als beschermde
leefomgeving naar eigen inzicht nemen en ook niet dat het voorgestelde instrument
in beginsel beperkt is tot elementen in een leefgebied van soorten.De heer Bierman wijst er voorts op dat er geen regeling is opgenomen die
bepaalt op grond van welke belangen een aanwijzing als beschermde leefomgeving
kan worden ingetrokken. Hij verwijst in dit verband ook naar het verdrag van
Bern dat bepaalt dat beschermde leefomgevingen van zwaar beschermde diersoorten
niet mogen worden verslechterd.Dat er geen belangen zijn genoemd op basis waarvan tot intrekking van
de aanwijzing als beschermde leefomgeving kan worden genomen, neemt niet weg
dat gedeputeerde staten in voorkomende geval een afweging dienen te maken
tussen de belangen welke zodanige aanwijzing beoogt te dienen en de eventuele
andere belangen die zouden nopen tot intrekking. De mate van zeldzaamheid
of bedreigdheid van de soort ten behoeve van welke de aanwijzing heeft plaats
gevonden, zal bij zodanige afweging altijd een rol spelen. Mede tegen de achtergrond
van de betekenis van het instrument in het totaal van de instrumenten die
ter beschikking staan voor de soortenbescherming, acht ik het soortenbelang
voldoende gewaarborgd met een afweging die ten volle bij gedeputeerde staten
berust.Een aanwijzing als hier bedoeld zal overigens ook kunnen worden ingetrokken
als de betreffende plaats zijn betekenis als leefomgeving voor een
soort heeft verloren door meer autonome veranderingen in de betreffende populatie. 5. Internationale verplichtingenDe leden van de VVD-fractie vragen of de Minister van Landbouw, Natuurbeheer
en Visserij kan aangeven in hoeverre het onderhavige wetsvoorstel is getoetst
aan de Benelux-overeenkomst op het gebied van de jacht en de vogelbescherming.
De betrokken leden zouden ook graag weten of met de Beneluxpartners overleg
is gevoerd over de beperking van het aantal wildsoorten.De leden van de CDA-fractie vragen zich af of de procedure voor verandering
van de lijst van bejaagbare soorten, zoals beschreven in de Benelux-overeenkomst,
is gevolgd. Zij vragen zich daarbij tevens af of deze procedure, indien zij
nog niet is doorlopen, alsnog zal worden gevolgd en of de inwerkingtreding
van de Flora- en faunawet zal worden opgeschort zolang dit niet is gebeurd
(50). De betrokken leden wensen ook te vernemen of de intentie van de Benelux-overeenkomst
wordt aangetast door de eenzijdige maatregelen die Nederland in het kader
van het onderhavige wetsvoorstel neemt.De leden van de fracties van SGP, RPF en GPV vragen of de voornemens van
de regering ten aanzien van de jacht stroken met de Benelux-overeenkomst en
of de beperking van de nationale wildlijst geen schending van de procedurele
voorschriften van die overeenkomst betekent.De Benelux-overeenkomst op het gebied van de jacht en de vogelbescherming
dateert van 10 juni 1971 (Trb. 155). De overeenkomst heeft ten doel harmonisatie
tot stand te brengen op het gebied van de jacht en de bescherming van in het
wild levende vogels.Inmiddels wordt de bescherming van in het wild levende vogels grotendeels
via andere kaders nagestreefd; harmonisatie van regelgeving vindt thans hoofdzakelijk
plaats in EU-verband. Als voorbeeld van deze harmonisatie kan de Vogelrichtlijn
worden genoemd.De Benelux-overeenkomst houdt nog wel betekenis voor de onderlinge afstemming
van het in de Beneluxlanden gevoerde jachtbeleid en beleid voor de bescherming
van vogels, voorzover daarvoor in de Vogelrichtlijn geen uitputtende regeling
is getroffen.Tussen vertegenwoordigers van de regeringen van de Beneluxlanden vindt
regelmatig overleg plaats. De overeenkomst voorziet daar ook in. In dit overleg
is van Nederlandse zijde aangegeven dat in Nederland een Flora- en faunawet
in voorbereiding is. Voor de inwerkingtreding van de Flora- en faunawet zal
het onderhavige wetsvoorstel officieel op de agenda worden geplaatst.De wildlijst van de Benelux-overeenkomst kan, in het bijzonder in het
licht van de EG-vogelrichtlijn, dan ook niet als bepalend worden gekenmerkt.
Veeleer dient deze te worden beschouwd als een maximumlijst. Daarenboven is
de lijst ook meer omvattend in soorten dan waarop ingevolge de EG-vogelrichtlijn
de jacht mag worden geopend.In dit licht heeft daarom de voorgestelde beperkte definitie van wild
in het onderhavige wetsvoorstel ten opzichte van de definitie van wild in
de Benelux-overeenkomst geen bijzondere betekenis. Het heeft geen directe
gevolgen voor het jachtbeleid in brede zin.Daarbij komt dat ondanks de kleinere wildlijst die voor het uitoefenen
van benuttingsjacht zal gelden, beheer en bestrijding van schade genoegzaam
mogelijk zal blijven. Dit met name met betrekking tot soorten die in het voorstel
voor een Flora- en faunawet niet langer onder de definitie van wild
vallen, maar die op basis van de huidige Jachtwet wel als wild worden aangemerkt.De Benelux-overeenkomst laat daarenboven, los van de bevoegdheid tot selectie
van soorten waarop de jacht kan worden toegelaten, de betrokken landen ruimte
voor het ontwikkelen van nationaal beleid. De overeenkomst regelt in dat verband
bijvoorbeeld ten aanzien van de jacht dat overleg gevoerd dient te worden
over de data van opening en sluiting van de jacht. Ook zijn enkele bepalingen
opgenomen over de afmetingen van jachtvelden en te gebruiken wapens en munitie.
In artikel 12 van de overeenkomst is opgenomen dat de landen de bevoegdheid
behouden zaken te regelen waarvoor in de overeenkomst geen regeling is getroffen.
Zoals opgemerkt wordt over beleid regelmatig overleg gevoerd. De intentie
van de Benelux-overeenkomst wordt met het voorstel voor een Flora- en faunawet
dan ook niet aangetast.De leden van de CDA-fractie vragen of de doelstelling van het onderhavige
wetsvoorstel – de bescherming van soorten – wel verenigbaar is
met de doelstelling van de Vogelrichtlijn: de instandhouding van soorten.Ook vragen zij zich af of geen overlegplicht bestaat tussen Nederland
en de andere lidstaten van de Europese Unie en de Commissie van de Europese
Gemeenschappen over het jacht- en faunabeleid.De betrokken leden wensen bovendien te vernemen of overleg is gevoerd
met de verdragspartners van Nederland in het kader van het Verdrag van Bern,
het Verdrag van Bonn en het Verdrag van Ramsar.De leden van de fracties van SGP, RPF en GPV vragen zich af of het strikte
beschermingsregime van het wetsvoorstel wel in overeenstemming is met de Vogelrichtlijn.
Zij vragen of de regering erkent dat de bevoegdheid die artikel 14 van die
richtlijn biedt, geen onbeperkte bevoegdheid inhoudt voor de lid-staten van
de Europese Unie om strengere beschermingsmaatregelen te nemen.Richtlijn 79/409/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen van 2
april 1979 inzake het behoud van de vogelstand (PbEG L 103), de Vogelrichtlijn,
heeft de instandhouding van de op het grondgebied van de lid-staten van de
Europese Unie in het wild levende vogelsoorten ten doel. De Vogelrichtlijn
kent hiertoe een aantal beperkende voorschriften. Deze hebben onder meer betrekking
op het aantal bejaagbare soorten.Slechts ten aanzien van soorten die staan vermeld in bijlage 11 van de
richtlijn mogen de lid-staten jacht toestaan. De lid-staten zijn echter niet verplicht de jacht op genoemde soorten toe te staan. Het staat de lid-staten
vrij hun eigen jachtbeleid te bepalen, zolang dit niet in strijd is met de
bepalingen van de richtlijn.Artikel 14 van de Vogelrichtlijn bevat de bevoegdheid voor lid-staten
om strengere beschermingsmaatregelen te nemen dan de richtlijn bevat. De leden
van de fracties van CDA, SGP, RPF en GPV hebben gelijk indien zij stellen
dat de lid-staten van artikel 14 van de Vogelrichtlijn geen onbeperkt gebruik
kunnen maken.Maatregelen die de lid-staten in dit kader nemen, dienen verenigbaar te
zijn met de artikelen 30 tot en met 36 van het EG-Verdrag. Zij mogen niet
leiden tot ongeoorloofde handelsbelemmeringen tussen de lid-staten en dienen
in dat kader te worden getoetst.In jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen
is uitgemaakt dat strengere maatregelen die effect kunnen hebben op de intra-communautaire
handel enkel zijn te rechtvaardigen indien het gaat om ernstig bedreigde soorten,
trekvogels of vogelsoorten die op het eigen grondgebied van de lid-staten
voorkomen. Daarbij dient steeds te worden bekeken of de betrokken maatregelen
verenigbaar zijn met de regels inzake het vrije verkeer van goederen;
in die zin dienen zij noodzakelijk en proportioneel te zijn.De kleinere wildlijst zoals opgenomen in het wetsvoorstel heeft op zich
geen invloed op de handel tussen de lid-staten van de Europese Unie. De regels
voor de handel in specimens van beschermde soorten, zoals opgenomen in het
wetsvoorstel, staan los van deze wildlijst. Artikel 75 van het wetsvoorstel
kent de mogelijkheid voor het verlenen van vrijstellingen en ontheffingen.
Daarvan zal gebruik worden gemaakt om te voorkomen dat het handelsverkeer
tussen de lid-staten van de Europese Unie ongeoorloofd wordt belemmerd, onder
meer door het verlenen van een aantal vrijstellingen voor de invoer van dieren
of producten daarvan, die in andere lid-staten legaal zijn verkregen. Het
wetsvoorstel is dan ook niet strijdig met het EG-recht.De verdragen van Bern, Bonn en het Verdrag van Ramsar inzake de bescherming
van wetlands zien op de bescherming van soorten en gebieden. Uit deze verdragen
vloeien beschermingsverplichtingen voor de verdragspartijen voort. Nederland
geeft aan deze verplichtingen thans uitvoering via de huidige Jachtwet, de
Vogelwet 1936 en de Natuurbeschermingswet.Het voorstel voor een Flora- en faunawet brengt geen inhoudelijke veranderingen
met zich voor de uitvoering van genoemde verdragen. Een kleinere wildlijst
voor de uitoefening van de benuttingsjacht doet aan de bescherming van soorten
zeker niet af.Overleg over een vermindering van het aantal bejaagbare soorten met de
verdragspartners is in het kader van deze verdragen is dan ook niet nodig.De leden van de CDA-fractie zijn benieuwd of door de Nederlandse veranderingen
in de wildlijsten onevenwichtigheden in de jachtdruk tussen de landen zullen
ontstaan. Ook de leden van de fracties van SGP, RPF en GPV stellen de vraag
of de regering zich er van bewust is dat de inperkingsmaatregelen ten aanzien
van de wildlijst waarschijnlijk tot gevolg zullen hebben dat de jachtdruk
in de Nederland omringende landen zal toenemen, en deze maatregelen aldus
een grensoverschrijdend effect zullen hebben. Daarbij vragen deze leden of
Nederland in dit verband geen harmonisatieplicht heeft. Zij zouden van de
regering graag een indicatie krijgen van het aantal Nederlandse jagers dat
in het buitenland jaagt.Voor een toename van de jachtdruk in de Nederland omringende landen ten
gevolge van het onderhavige wetsvoorstel hoeft niet te worden gevreesd. Een
kleinere wildlijst in Nederland betekent niet bij voorbaat dat de jachtdruk
in andere landen zal toenemen.Op een aantal van de soorten die ingevolge het wetsvoorstel niet meer
als wild worden beschouwd, zoals de kolgans en de rietgans, mag bijvoorbeeld
in België evenmin worden gejaagd.Ondanks het bestaan van een Benelux-overeenkomst en een Vogelrichtlijn
is het jachtbeleid in de lid-staten van de Europese Unie niet eensluidend.
Het staat de betrokken landen vrij te bepalen of soorten op het eigen grondgebied
al dan niet bejaagbaar zijn, en zo nodig beperkende maatregelen te nemen ten
aanzien van de Jacht.Mij zijn geen gegevens bekend over het aantal Nederlandse jagers dat in
het buitenland jaagt. 6. BeschermingDe leden van de VVD-fractie constateren dat in dit wetsvoorstel niet alle
regels die in het wild levende planten- en diersoorten betreffen, worden samengebracht.
Deze leden vragen zich af hoe de Minister van Landbouw, Natuurbeheer
en Visserij in het licht van zodanige constatering de in de considerans genoemde
betere afstemming tussen de verschillende regels denkt te realiseren.Zo vragen deze leden zich af of de zorgplicht, opgenomen in artikel 2
van het wetsvoorstel, niet ook zou moeten gelden voor vissoorten. De leden
van de CDA-fractie vragen zich in dit verband af waarom een onderscheid is
gemaakt tussen jagen en vissen.Gelden zaken als intrinsieke waarde, wise-use en het «nee-tenzij
principe» dan niet voor de sportvisserij, zo stellen deze leden.Naar mijn oordeel doelen de leden van de VVD-fractie bij hun eerste opmerking,
gelijk de leden van de CDA-fractie, vooral op de Visserijwet 1963. Geen voorstel
is gedaan om ook de Visserijwet in het voorstel voor een Flora- en faunawet
te integreren. Ik stel met genoegen vast dat de leden van de VVD-fractie begrip
kunnen opbrengen voor de keuze zodanig voorstel niet te doen; een keus die
inderdaad vooral op praktische overwegingen is gebaseerd. Niettemin wijs ik
erop dat wel enkele voorzieningen worden voorgesteld met het oog op de afstemming
op de Visserijwet 1963. Ik meen dan ook dat er niet een zo scherp onderscheid
ligt tussen de Visserijwet 1963 en de toekomstige Flora- en faunawet als de
leden van de CDA-fractie suggereren. Zo gaat de Visserijwet uit van een wise-use
van de visstand. Die wet kent voorts bepalingen die het welzijn van de vissen
beogen, onder andere op het punt van vangstmethoden.De zorgplicht, opgenomen in artikel 2 van het wetsvoorstel, geldt ook
voor vissoorten.Dat artikel heeft immers ten algemene betrekking op alle in het wild levende
dieren en planten en niet alleen op dieren of planten die behoren tot een
beschermde soort.Op grond van de Flora- en faunawet zullen voorts alle vissoorten, die
niet vallen onder het regime van de Visserijwet, behoren tot de beschermde
inheemse diersoorten. Dit vloeit voort uit het voorgestelde artikel 4, eerste
lid, onder a. Daarnaast bevat artikel 14 van het wetsvoorstel een verbod op
het uitzetten van diersoorten welk verbod zich in beginsel ook uitstrekt tot
vissoorten.De leden van de VVD-fractie vragen zich in het verlengde van het vorenstaande
ook af of het onderscheid tussen stand- en trekwild niet ook zou moeten gelden
voor vissoorten onder de Visserijwet.Als ik deze leden goed begrijp, zou de ratio van zodanig onderscheid hierin
kunnen liggen dat trekkende vissen, gelijk trekkende vogels, niet meer zouden
mogen worden bemachtigd. Voorzover het om vissen gaat, meen ik dat de Visserijwet
een verantwoord kader biedt voor benutting, ook voor trekkende soorten. Ik
merk daarbij overigens op dat het wel in het voornemen ligt te bezien of een
aantal vissoorten die thans onder de Visserijwet 1963 ressorteren, onder het
regime van de Flora- en faunawet kunnen vallen.Dit zal met name betreffen soorten die relatief zeldzaam zijn. Daartoe
kunnen ook trekkende vissoorten horen. Mede omdat de soorten die onder de
Visserijwet vallen, bij ministeriële regeling worden aangewezen, is een
flexibele uitwisseling van soorten tussen beide wetten in de toekomst mogelijk,
afhankelijk van de noodzaak tot bescherming in relatie tot de stand van de
soort.In het licht van het vorenstaande meen ik dan ook dat er op dit moment
geen aanleiding is om stappen te zetten naar een nog verdere integratie van
wetgeving terzake van in het wild levende dieren en planten. Voorts vragen de leden van de VVD-fractie naar de criteria op grond waarvan
de voorgestelde wildlijst tot stand is gekomen. Ook de leden van de CDA-fractie
stellen deze vraag.Het wetsvoorstel kent drie mogelijkheden om van het in de wet neergelegde
beschermingsregime af te wijken, te weten:a) jacht;b) vrijstelling voor grondgebruikers in verband met schade;c) ontheffing voor incidentele of bijzondere gevallen bij overige soorten.Op de voorgestelde wildlijst zijn slechts die soorten opgenomen die kunnen
worden gerekend tot standsoorten waarop, mede om reden van benutting, ook
op grond van de huidige Jachtwet, de jacht daadwerkelijk is geopend. Soorten
trekwild en soorten waarop de jacht niet meer wordt geopend, zijn dus niet
op de voorgestelde lijst opgenomen. Ganzen en smienten behoren niet tot standsoorten,
maar tot het treksoorten. De meerkoet, standwild, wordt niet beschouwd als
een soort waarop op grond van benutting wordt gejaagd.Belangrijke overwegingen voor deze keuzen zijn voor het trekwild dat Nederland
een bijzondere verantwoordelijkheid voor de opvang van dit wild heeft, mede
gelet op de populatie-omvang van die trekkende soorten. Geoordeeld is dan
ook dat benutting van die soorten op basis van jacht, niet langer verantwoord
is, mede tegen de achtergrond van de discussie over de Nota jacht en wildbeheer.
Daarbij past dat, voorzover ingrepen ten aanzien van die soorten noodzakelijk
zijn, deze geschieden op basis van zorgvuldige besluitvorming door het daartoe
verantwoordelijke bestuur.Zodanige planmatige en gecoördineerde aanpak is ook gewenst voor
het beheer van soorten die thans tot het zogenoemde grofwild worden gerekend.
Dat is ook de reden dat op die soorten de jacht sedert lang niet meer wordt
geopend. Het beheer van deze soorten in verband met populatie-omvang of schadebestrijding
vindt plaats op basis van vergunning.Hiernaast figureren thans een aantal soorten op de wildlijst ten aanzien
waarvan de jacht plaatsvindt in verband met schadebestrijding. Ook sommige
vogelsoorten die vallen onder het regime van de huidige Vogelwet worden thans
echter bestreden in verband met schade. Vanuit de wens met dit wetsvoorstel
te komen tot verdere integratie van beleid, is het voor deze soorten uit de
wildlijst wenselijk geoordeeld dat zij zullen vallen onder het algemeen regime
voor schadebestrijding zoals opgenomen in de artikelen 65 en volgende van
het wetsvoorstel.De leden van de CDA-fractie vragen of wel een scherp onderscheid is aan
te brengen tussen standwild en trekwild. In dat verband stellen zij tevens
de vraag wat dat betekent voor de logica en daarmee de kwaliteit van de wet.Op basis van de hiervoor vermelde redenen is gekomen tot de voorgestelde
indeling van soorten. Dat neemt niet weg dat in de praktijk exemplaren van
een soort, bijvoorbeeld de grauwe gans, in ons land overzomeren. Ik vermag
niet in te zien dat de kwaliteit van de regelgeving hieronder leidt. Overigens
merk ik op dat uit het feit dat de jacht op trekkende soorten niet gewenst
wordt geacht, niet mag worden afgeleid dat niet-trekkende soorten of hier
te lande permanent aanwezige populaties van trekkende soorten uit hun aard
bejaagbaar zouden kunnen of zouden moeten zijn. Ik neem daarbij in overweging
dat schade die soorten aanrichten die niet op de wildlijst staan vermeld,
in voorkomend geval toereikend kan worden bestreden dan wel dat, indien bestrijding
niet kan worden toegelaten, toereikend wordt vergoed.De leden van de CDA-fractie vragen of eerst schade dient te zijn opgetreden
alvorens tot ingrijpen kan worden overgegaan. Op een aantal soorten ganzen en smienten mag ingevolge de EG-vogelrichtlijn
de jacht worden geopend. Dit betekent dat gedeputeerde staten in het kader
van het ontheffingenbeleid ruimere mogelijkheden hebben om ten aanzien van
deze soorten toe te staan dat door middel van het geweer schade wordt bestreden
dan ten aanzien van soorten voor welke ingevolge die richtlijn de jacht niet
kan worden geopend. Slechts wanneer gelet op het bepaalde in de EG-vogelrichtlijn
de jacht niet is toegestaan, zal steeds aannemelijk moeten worden gemaakt
dat andere oplossingen dan bestrijding met het geweer geen bevredigende resultaten
opleveren ter voorkoming van schade. Bij de beoordeling hiervan kunnen overigens
ervaringsgegevens mede een rol spelen. De faunabeheerplannen kunnen van geval
tot geval de opties voor schadebestrijding en de voorwaarden waaronder die
schadebestrijding kan plaatsvinden, in kaart brengen.Voorts vragen de leden van deze fractie of het gedoogbeleid alleen kans
van slagen heeft als er passende vergoedingen worden verstrekt aan de betrokken
grondgebruikers en als er rond de gedooggebieden adequaat gejaagd en verjaagd
mag worden.Het gedoogbeleid, dat thans door tussenkomst van het Jachtfonds tot uitvoering
komt, heeft vooral betrekking op de opvang van overwinterende ganzen. De vergoedingen
voor deze ganzenopvang aan de betrokken particuliere grondgebruikers zijn
uiteraard passend en betreffen in voorkomend geval mede een vergoeding voor
de schade aan het gewas. Alleen als daartoe aanleiding bestaat, zal rond ganzenopvanggebieden
een actief handelen door betrokkenen worden bevorderd gericht op het verjagen
door middel van bejaging naar de gedooggebieden.Dit laatste vormt thans ook nog onderwerp van onderzoek. Ook de faunabeheerplannen
zullen op dit punt in de toekomst een visie kunnen bevatten. Gedeputeerde
staten kunnen mede op basis daarvan dan beslissen over de wenselijkheid van
een actief op verjaging gericht beleid.De leden van de CDA-fractie vragen om een indicatie van de soorten kraaiachtigen
waarvoor een vrijstellingsregeling zal kunnen gelden en van de middelen die
zullen worden aangewezen ter bestrijding van deze soorten.Ik ben voorshands voornemens te bevorderen dat van de kraaiachtigen de
zwarte kraai en de ekster worden aangewezen als soorten die op de landelijke
vrijstellingslijst kunnen worden geplaatst. Over voornemens tot aanwijzing
van soorten waarvoor een provinciale vrijstelling zou kunnen gelden, zal nog
nader overleg met de provincies worden gevoerd.De middelen waarmee kraaiachtigen zullen mogen worden gevangen en gedood,
zullen naar het zich thans laat aanzien, dezelfde zijn als die welke thans
mogen worden gebruikt.De leden van de fractie van D66 merken op dat artikel 32, tweede lid,
aangeeft dat de in het eerste lid gegeven omschrijvingen wel kunnen worden
beperkt, maar er niet in voorziet dat die beperkingen weer kunnen worden opgeheven.Ik meen dat hier een misverstand in het geding is. De betrokken maatregel
kan in beginsel weer ongedaan worden gemaakt door het betrokken besluit in
te trekken. Als evenwel een beperking van de wildlijst noodzakelijk is in
verband met internationale verplichtingen die voor ons land gelden, is ook
het opheffen van die beperking echter afhankelijk van internationale besluitvorming.De leden van de fractie van GroenLinks vragen wat er met de patrijs gaat
gebeuren. De patrijs is geplaatst op de wildlijst bedoeld in artikel 32 van het
wetsvoorstel.Ingevolge het derde lid van dat artikel kan de jacht niet worden geopend
op de op de wildlijst voorkomende soorten voorzover zij op een zogenaamde
Rode Lijst, een lijst opgesteld op grond van artikel 7, zijn vermeld. De patrijs
staat thans op de Rode Lijst van vogelsoorten. Zolang de patrijs derhalve
daarop voorkomt, zal de jacht erop niet kunnen worden geopend. 7. De jachtDe leden van de VVD-fractie wijzen erop dat de Jachtwet een meervoudige
doelstelling heeft en ingevolge het wetsvoorstel wordt ingeruild voor de enkelvoudige
doelstelling, namelijk het belang van de bescherming van in het wild levende
dieren en planten. Zij stellen in dit verband de vraag of die doelstelling
van de Jachtwet is achterhaald dan wel of het voorliggend wetsvoorstel de
in de Jachtwet genoemde belangen voldoende waarborgt.De analyse van deze leden is juist. Het onderhavig wetsvoorstel laat evenwel
vanuit de optiek van soortenbescherming voldoende ruimte voor een afweging
van belangen die thans ook door de Jachtwet worden bestreken. Ik wijs er op
dat het voorstel ruimte laat voor benuttingsjacht en tevens de nodige mogelijkheden
biedt voor beheer van soorten en voor bestrijding van schade die door in het
wild levende dieren wordt veroorzaakt.De leden van de CDA-fractie leek het niet uitgesloten dat het jachtrecht
een oud afzonderlijk heerlijk recht is dat bij de afschaffing overgegaan is
in een afzonderlijk zakelijk recht. Zij stellen dat het voorstel dan niet
zou betreffen een beperkte aantasting van het eigendomsrecht maar een verregaande
beperking van een afzonderlijk recht. Zij vragen op dit punt om helderheid
en zekerheid.Het jachtrecht, het recht zich wild toe te eigenen, is geen afzonderlijk
zakelijk recht, maar een van de eigendom afhankelijk (accessoir) recht. Het
kan niet afgescheiden worden van de eigendom van de grond. Het komt toe aan
de eigenaar. Dit was voorheen bepaald in artikel 641 van het Burgerlijk Wetboek
(oud). Een overeenkomstig artikel is niet opgenomen in het thans vigerend
Burgerlijk Wetboek omdat de Jachtwet terzake de regeling bevat in artikel
4. In dat artikel is deze positionering van het jachtrecht neergelegd in onderdeel
a.De eigenaar is tevens gerechtigd tot het zogenoemde genot van de jacht.
Bij de vestiging door de eigenaar van een recht van erfpacht, vruchtgebruik,
bij het bestaan van een recht van beklemming of bij verpachting gaat dat recht
op het genot van de jacht mee, tenzij dit recht door de eigenaar wordt voorbehouden,
waarbij ik volledigheidshalve opmerk dat ook de zakelijk gerechtigde erfpachter,
vruchtgebruiker en beklemde meier bij verpachting dit recht aan zich kunnen
voorbehouden.Zoals ook reeds onder het oud Burgerlijk wetboek werd bepaald, geldt het
recht zich wild toe te eigenen onverminderd terzake geldende wetten en regelingen.Er hoeft dan ook geen enkel misverstand over te bestaan dat uit hoofde
van algemeen belang beperkende regels omtrent de uitoefening van de jacht
kunnen worden gesteld.Het voorliggend voorstel geeft ten opzichte van het thans vigerend recht
slechts verdere regels ter regulering van de uitoefening van de jacht. Het
aan de grondeigenaar toekomend jachtrecht noch het gebruik van dit recht als
zodanig zijn hierbij in het geding.Daarbij teken ik in de eerste plaats voorts aan dat de voorgestelde beperking van de wildlijst, naar mijn oordeel, mede tegen de achtergrond
van het gegeven dat deze soorten vanouds het merendeel van de buit vormen,
niet als een onevenredig zware inperking kan worden beschouwd.Ten tweede blijft, onder voorwaarden, de mogelijkheid onverlet dat de
grondeigenaar mogelijkheden worden geboden schade die wordt aangericht door
in het wild levende dieren, te bestrijden.De leden van de fractie van het CDA merken op dat de inkomsten uit jacht
een niet te verwaarlozen betekenis hebben voor bijvoorbeeld het in stand houden
van landgoederen.Hebben de jachtbeperkingen gevolgen voor deze financieringsbron, zo vragen
deze leden. Zij vragen zich in dit verband tevens af of dit zou moeten leiden
tot een extra impuls voor de financiering van het agrarisch natuurbeheer.
Ook vragen zij of de beperkingen van het jachtrecht en de vermindering van
de inkomsten uit jacht gevolgen zal hebben voor het jachttoezicht en de vrijwillige
natuurzorg van de zijde van de jagers.In de afgelopen decennia zijn de mogelijkheden om soorten te bejagen steeds
verder beperkt. Het onderhavig wetsvoorstel is in die optiek dan ook niet
zo zeer te beschouwen als een scherp omslagpunt maar veeleer als een verdere,
logische stap; een stap overigens die die soorten die het merendeel van de
buit vormen, bejaagbaar laat. Ik deel dan ook de vrees van deze leden niet.
Hierbij merk ik overigens op dat ik niet beschik over een cijfermatig inzicht
in een eventuele vermindering van de jachthuurpenningen. Terzake wordt immers
geen registratie bijgehouden. Ook gelden geen normen voor de prijsstelling
van jachthuur.Mede om deze reden is het mijns inziens niet aan de orde een eventuele
relatie te leggen tussen een eventuele derving van jachthuurinkomsten en de
financiering van het beheer van natuurgebieden en bossen. Financiering van
beheersprestaties dient op eigen termen te geschieden, waarbij ik het van
groot belang acht die te koppelen aan geleverde prestaties. Het programma
beheer is op de ontwikkeling van die benadering gericht.Ook heb ik geen indicatie dat het wetsvoorstel zal leiden tot een verminderd
toezicht in het veld als gevolg van het wegvallen van het jachttoezicht. In
ieder geval zou ik het betreuren als het zo was dat de jagers en grondgebruikers
hun zorg voor de natuur louter zouden laten bepalen door de mogelijkheden
die hen geboden worden tot jagen.In het algemeen heeft de zorg voor een adequaat en toereikend toezicht
op de naleving van de regelgeving in het buitengebied mijn aandacht. Onder
andere geschiedt dit in het kader van de Landelijke Coördinatie Commissie
Milieuwetgeving.De leden van de CDA-fractie vragen voorts welke kansen er nog zijn voor
de valkenjacht nu het aantal vogels waarop gejaagd wordt, zo beperkt is.De valkerij wordt thans zowel uitgeoefend in het kader van benuttingsjacht
als in het kader van bestrijding van schade. De meeste soorten waarop met
jachtvogels kan worden gejaagd, blijven in het kader van de Flora- en faunawet
«bejaagbaar», hetzij als soort waarop de jacht is geopend, hetzij
als soort waarvoor naar verwachting een vrijstelling zal gelden of waarvoor
ontheffing kan worden verleend. In dat kader zullen jachtvogels blijvend als
geoorloofd jacht- of vangmiddel kunnen worden aangewend.De leden van de fractie van D66 vragen zich af met welk recht grondeigenaren
gedwongen kunnen worden om een redelijke stand van het in hun jachtveld aanwezige
wild te handhaven. Zij veronderstellen dat op grond van artikel 37 grondeigenaren
die aperte tegenstander zijn van de plezierjacht en die om die
reden geen enkel belang hebben bij het in stand houden van een redelijke wildstand,
daartoe toch gedwongen kunnen worden. Wat is de zin van zodanige verplichting
en wie kan dit afdwingen, zo vragen deze leden zich af.Er is bij deze leden in zoverre sprake van een misverstand nu het voorgestelde
artikel 37 gelezen dient te worden in relatie tot de uitoefening van de jacht.
Dit betekent dat dit artikel bepaalt dat de jachtdruk niet zo hoog mag worden
opgevoerd dat de wildstand daarvan (te) sterk terugloopt en, omgekeerd, dat
indien de wildstand (te) laag is, de jacht met de nodige terughoudendheid
dient te worden uitgeoefend. Het artikel is dan ook mede ontleend aan de artikelen
19 jo 45 van de huidige Jachtwet. Het artikel kan dan ook niet zo worden uitgelegd
dat op basis daarvan een verplichting wordt opgelegd aan een niet-jagende
jachthouder om de stand van het wild in zijn veld te bevorderen door middelen
van een speciaal daarop gericht beheer.Voorts vragen deze leden onder welke omstandigheden grondeigenaren gedwongen
kunnen worden jacht op hun grondgebied toe te staan. Is er een jachtplicht?Dit is niet het geval. Grondeigenaren die tevens zelf jachthouder zijn,
kunnen niet worden gedwongen jacht toe te staan op hun grondgebied. Wel kan
het niet bejagen van wild dat schade aanricht op naburige terreinen, aanleiding
geven tot verzoeken om bejaging dan wel tot schadevergoeding.Deze leden wijzen voorts op een tegenstrijdigheid die naar hun oordeel
in artikel 37, eerste lid, verscholen ligt. Het bevorderen van de wildstand
kan schade toebrengen aan de al in het jachtveld aanwezige wildstand en te
rigide bestrijding van schade kan de wildstand aantasten. Deze leden vragen
zich daarom af waarom niet simpelweg is volstaan met de verplichting om schade
te voorkomen die wordt toegebracht door wild in het jachtveld.De jachthouder is binnen de wettelijke kaders gerechtigd tot het benutten
van wild.Daarenboven is hij verplicht schade, aangericht door in zijn jachtveld
aanwezig wild, te voorkomen. Wanneer artikel 37 beperkt zou worden tot louter
schadebestrijding, is ongewis hoe de jachthouder voor het overige het wild
in zijn jachtveld zou bejagen. Een te hoge jachtdruk dient te worden voorkomen.
Het voorzover nodig bevorderen van de wildstand anders dan door een terughoudende
bejaging, wordt, zoals hiervoor reeds is gesteld, niet beoogd. Ik acht het
gewenst dat op dit punt de thans geldende regeling wordt gecontinueerd.De leden van de fractie van D66 vragen waarom voor het verkrijgen van
een jachtakte niet het overleggen van een verklaring van goed gedrag verplicht
is gesteld. Ook vragen zij of het hebben van een strafblad voldoende titel
is om een jachtakte te weigeren.Het voorgestelde artikel 39 bevat de gronden die bepalend zijn of aan
betrokkene een jachtakte kan worden uitgereikt. Het artikel is ontleend aan
de huidige Jachtwet. Eén van de weigeringsgronden is de vrees dat misbruik
zal worden gemaakt van de bevoegdheid tot jagen of van de bevoegdheid om wapens
of munitie voorhanden te hebben. De besluitvorming terzake berust bij de korpschef.
Ik meen dat het artikel voldoende waarborgen in zich heeft voor een verantwoorde
besluitvorming. Dat is derhalve de reden dat niet een verklaring van goed
gedrag wordt geëist alvorens een jachtakte kan worden verleend.Ik merk daarbij terzijde op dat uit het hebben van een strafblad overigens ook niet zonder meer kan worden afgeleid dat de betrokkene geen jachtakte
zou kunnen krijgen.De leden van deze fractie vragen voorts naar de betekenis cq. toegevoegde
waarde van artikel 50, vierde lid.Hetgeen deze leden zelf ook veronderstellen, namelijk dat er in alle redelijkheid
van kan worden uitgegaan dat iemand die zich in het veld bevindt met al dan
niet geoorloofde jachtmiddelen, daar is ter uitoefening van de jacht, ligt
inderdaad ten grondslag aan dit artikel. Een zodanige veronderstelling is
echter niet op voorhand voldoende voor het constateren van een overtreding.
Met het oog op een adequate handhaving heeft daarom de in dit artikel voorgestelde
fictie de voorkeur. De bewijslast dat de middelen niet dienen ter uitoefening
van de jacht, ligt bij de betrokkene.Voorts vragen deze leden bij artikel 50, vierde lid, of in plaats van
het in dat artikel gebruikte woord «alsmede» niet simpelweg het
woord «of» zou moeten worden gebruikt.De strekking van dit artikel is zodanig dat het woord alsmede inderdaad
de betekenis van «of» heeft.De leden van de fractie van D66 en van Groen Links vragen te reageren
op de kritiek van de Vogelbescherming op artikel 46, derde lid, van het wetsvoorstel.
Die kritiek behelst dat artikel 46, derde lid, te beperkt is in de aanduiding
van de gebieden waar de jacht niet wordt geopend.Dit artikel heeft inmiddels al een «bewogen» behandeling achter
de rug. In het oorspronkelijk bij de Tweede Kamer ingediend wetsvoorstel kwam
een overeenkomstige bepaling niet voor. Naar aanleiding van de behandeling
van de Nota jacht en wildbeheer is vervolgens in dit artikel opgenomen een
algemene bepaling dat de jacht in beginsel niet geopend zou kunnen worden
in bij ministeriële regeling aangewezen gebieden of categorieën
van gebieden. Vervolgens is naar aanleiding van kritiek in het voorlopig verslag
van de Tweede Kamer meer uitputtend in het artikel benoemd in welke categorieën
gebieden de jacht niet geopend wordt. Dit betrof een vijftal categorieën
waaronder nationale parken en een meer onbenoemde categorie van gebieden,
bij ministeriële regeling aan te wijzen, die van betekenis zijn vanwege
hun natuurwaarden.Bij nadere overweging van dit voorstel, mede naar aanleiding van nadere
vragen van leden van de Tweede Kamer, is vervolgens het artikel in de voorliggende
vorm verwoord.Deze laatste wijziging, waarbij eenduidig wordt vastgesteld in welke gebieden
de jacht niet wordt geopend, is vooral ingegeven door overwegingen van rechtszekerheid.
De wijze van aanwijzing en begrenzing van de nationale parken en de overige
waardevolle gebieden is immers niet wettelijk geregeld. Zoals ook in de Tweede
Kamer is gesteld, laat het voorgestelde wettelijk stelsel onverlet dat in
andere gebieden dan die bedoeld in dit artikel geen of een zeer terughoudend
jachtbeleid wordt gevoerd. In ieder geval voor die delen van nationale parken
die in eigendom zijn van de Staat, is dit aan de orde. Het heeft echter, in
samenspraak met de Tweede Kamer, de voorkeur dit niet uit kracht van wet te
bepalen.De leden van de fractie van GroenLinks menen voorts dat het wetsvoorstel
een gemiste kans is ten aanzien van het bieden van verdere bescherming aan
zogenoemde Rodelijstsoorten. Het voorgestelde artikel 7 dat voorziet in de opstelling van de zogenoemde
rode lijsten, beoogt het actief beheer van soorten die op die lijsten zijn
geplaatst, te bevorderen.Daartoe is een plan van aanpak soortenbeleid ontwikkeld. Op basis van
dat plan van aanpak worden, voorzover nodig en wenselijk, voor concrete beschermingsprojecten
en -maatregelen subsidies ten behoeve van de onderscheiden soorten verleend.
Naar mijn oordeel is dit naast het wettelijk instrumentarium zoals voorgesteld,
een adequate beleidsinzet, vooral tegen de achtergrond van het gegeven dat
actief handelen niet bij wet kan worden afgedwongen.Naar aanleiding van een daartoe strekkende vraag van de heer Bierman merk
ik op dat het wetsvoorstel geen regeling inzake drijfjachten bevat. Voorzover
daartoe aanleiding is, kan in voorkomend geval bij een ontheffing voor beheer
van soorten een voorschrift worden opgenomen inzake een verbod op de drijfjacht.
Voor wilde zwijnen is daartoe overigens veelal minder aanleiding en behoort
de drijfjacht tot een aanvaardbaar te achten jachtmethode. Dit geldt niet
alleen voor de jacht op het Kroondomein.De heer Bierman pleit voor een absoluut jachtverbod gedurende de voortplantingsperioden.Tot de diersoorten die belangrijke schade kunnen toebrengen aan de landbouw,
behoren er enkele, met name het konijn en de houtduif, waarvan de voortplantingsperiode
zich bijna over het gehele jaar uitstrekt. De bepleite jachtbeperking zou
betekenen dat juist in de periode waarin deze dieren het meeste schade toebrengen,
geen adequate mogelijkheden voor ingrijpen zouden bestaan.De heer Bierman vraagt voorts wat de referentienorm is voor het begrip
«gunstige staat van instandhouding van de soort». Slaat dit op
de som van populaties of op de versnipperde individuele populatie in een bepaald
gebied?De staat van instandhouding wordt voor de niet-trekkende diersoorten primair
afgemeten aan de stand van een soort in ons land als geheel.Voor migrerende soorten wordt de situatie in het gehele leefgebied van
de soort in ogenschouw genomen.De heer Bierman vraagt of het voorgestelde artikel 67, tweede lid, het
zogenoemde compensatiebeginsel betreft.Het voorgestelde artikel 67 geeft gedeputeerde staten de bevoegdheid diersoorten
te doen bestrijden in verband met in dat artikel opgesomde belangen. Tot die
belangen behoren bijvoorbeeld belangen van volksgezondheid en openbare veiligheid.
Het tweede lid bevat uit het oogpunt van soortenbescherming voor beschermde
inheemse diersoorten de waarborg dat gedeputeerde staten bij hun besluitvorming
geen afbreuk mogen doen aan een gunstige staat van instandhouding van de soort.
Deze bepaling is niet goed vergelijkbaar met het compensatiebeginsel. Het
compensatiebeginsel heeft betrekking op uit het oogpunt van natuurbeleid waardevolle
gebieden. Het compenstaiebeginsel beoogt te bewerkstelligen dat bij het teloorgaan
van die gebieden als gevolg van andere activiteiten of bij verlies van natuurwaarden
in die gebieden compensatie daarvoor wordt geboden. VosDe leden van de VVD-fractie stellen dat meer en meer duidelijk wordt dat
de overlast door vossen landelijk toeneemt. Ook de leden van de CDA-fractie
wijzen op een snel oprukkende vossenpopulatie. Moet de vos daarom
niet gebracht worden onder een landelijke vrijstellingsregeling ter bestrijding
van schade, zo vragen deze leden.Ik beschik slechts over fragmentarische gegevens over de ontwikkeling
van de vossenstand, zodat het moeilijk is concrete kwantitatieve uitspraken
te doen. Er vindt geen registratie van het aantal vossen in ons land plaats.
Wel is duidelijk dat lokaal het aantal vossen is toegenomen en ook hun verspreidingsareaal
in omvang groter is geworden. In de praktijk blijkt overigens dat vossen slechts
in beperkte mate en alleen in bepaalde delen van het land schade aan bedrijfsmatig
gehouden vee toebrengen.Thans is er derhalve onvoldoende reden te besluiten dat ten aanzien van
de vos een landelijke vrijstelling, als bedoeld in artikel 65 van het wetsvoorstel
zou dienen te gelden.Overigens wijs ik erop dat dit artikel ertoe strekt grondgebruikers adequate
mogelijkheden te geven om soorten te bestrijden die veelvuldig belangrijke
schade aanrichten.Het gaat dus niet om alle vormen van denkbare schade die door soorten
kan worden aangericht, maar alleen om schade aan gewassen, vee, bossen, bedrijfsmatige
visserij en wateren. De werkingssfeer van dit artikel is dan ook beperkt tot
het kunnen voorkomen van belangrijke schade, bijgevolg in beginsel schade
aan meer economische belangen van de land- en bosbouw en de visserij.De leden van de CDA-fractie stellen in dit verband nog een aantal aanvullende
vragen.In de eerste plaats menen deze leden dat door de oprukkende vossenpopulatie
strijdigheid ontstaat met beschermingsdoelstellingen van soorten, bijvoorbeeld
ten aanzien van de weidevogelstand en op het punt van het weidevogelbeheer.De vos behoort gelijk bijvoorbeeld weidevogelsoorten, ook tot de beschermde
soorten.Het behoeft dus een zorgvuldige weging waarom en onder welke omstandigheden
de ene soort ten koste van de andere beschermd zou moeten worden.Daarover wordt verschillend gedacht. Voorzover het derhalve gaat om andere
aspecten dan schade aan de vorenvermelde meer economische belangen, maakt
het wetsvoorstel maatwerk mogelijk. De besluitvorming over bestrijding van
vossen is in handen van gedeputeerde staten.Dit college zal naar mijn oordeel steeds van geval tot geval en afhankelijk
van de omstandigheden, al dan niet op basis van een faunabeheerplan, tot besluitvorming
dienen te komen. In ieder geval ben ik van mening dat een ongenuanceerde bestrijding
van vossen mede in het licht van hetgeen het wetsvoorstel beoogt, niet de
voorkeur dient te hebben.De leden van de CDA-fractie wijzen voorts op het gezondheidsrisico voor
de mens van een explosieve vossenstand. Moeten daartoe dan niet nationale
voorzieningen getroffen kunnen worden? De leden van de fractie van het CDA
vragen gelet op één en ander of inzake preventie voor vossen
niet een getalsnorm gerelateerd aan hectaren zou dienen te gelden.De risico's zoals door deze leden bedoeld, moeten niet worden overschat.
Sedert lang is geen rabiës bij vossen in ons land geconstateerd. Het
risico van besmetting door de zogenoemde vossenlintworm is evenzeer beperkt.
Vooral via jachthonden zou besmetting kunnen overgaan op de mens. Het voorkomen
van deze lintworm bij vossen in ons land is slechts in een incidenteel geval
vastgesteld. Terzake is een informatieblad opgesteld door het Ministerie van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport en het Rijksinstituut voor
Volksgezondheid en Milieu. Bijzondere maatregelen jegens vossen worden ook
vanuit dit aspect niet noodzakelijk geacht.Als dit op enig moment voor rabiës of vossenlintworm anders zou komen
te liggen, kan ook met het in het wetsvoorstel voorziene instrumentarium door
de provincies genoegzaam opgetreden worden.Om bovengenoemde redenen acht ik ook geen aanleiding voor een beleid gebaseerd
op aantallen vossen, gerelateerd aan hectaren. Een norm daartoe (1 vos per
500 hectare) is vooral ontwikkeld in het kader van de bestrijding van rabiës,
een ziekte die hier te lande, zoals gesteld bij vossen, sedert lang niet meer
is vastgesteld. Overigens wordt bejaging naar de inzichten thans niet als
een effectief middel beschouwd om verspreiding van rabiës tegen te gaan.De leden van de CDA-fractie vragen of het voorgestelde artikel 75 wellicht
soelaas kan bieden voor een adequate bestrijding van vossen.Artikel 75 van het wetsvoorstel ziet niet op schadebestrijding. Dit volgt
uit de bewoordingen van het artikel. Deze taak is bij onder andere artikel
68 neergelegd bij gedeputeerde staten. Het valt niet in te zien dat gedeputeerde
staten bij gebleken noodzaak tot bestrijding anders of trager zouden reageren
dan de Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij. 8. Het FaunafondsDe leden van de VVD-fractie vernemen gaarne hoe de voorgestelde adviesfunctie
van het Faunafonds zich verhoudt tot de doelstelling van de regering het aantal
adviesorganen drastisch in te krimpen.De door deze leden geconstateerde adviesfunctie betreft in hoofdzaak de
advisering aan gedeputeerde staten inzake hun besluitvorming over ontheffingen.
Dit betreft derhalve de uitvoering van de wet. Voorzover het betreft de advisering
van de Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij gaat het louter om
drie benoemde uitvoeringsregelingen, te weten de algemene maatregel van bestuur,
bedoeld in artikel 65, waarbij de soorten worden aangewezen die voor vrijstelling
bedoeld in dat artikel in aanmerking komen, en de ministeriële regelingen
bedoeld in de artikelen 65, derde lid en 67, eerste lid.Het Faunafonds heeft hiermee geen adviesfunctie die valt onder de reikwijdte
van de Kaderwet adviescolleges. Het beleid gericht op het behouden van een
klein aantal adviescolleges als bedoeld in artikel 79 van de Grondwet betreft
louter de adviescolleges met een in algemene termen omschreven adviestaak.Voorzover het Faunafonds tevens een adviestaak heeft ten dienste van de
provinciale besturen, wordt deze niet bestreken door het kabinetsbeleid gericht
op het inperken van het aantal colleges van advies voor de regering.Anders dan de leden van de CDA-fractie menen, geldt in ieder geval voor
de Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij niet dat hij het fonds
omtrent andere kwesties van advies dient te vragen. Van een algemene bevoegdheid
van het fonds tot het ongevraagd uitbrengen van advies aan die minister is
evenmin sprake.De leden van de VVD-fractie wijzen er voorts op dat de belangen van de
diverse geledingen binnen dit fonds vaak tegenstrijdig zijn. Deze leden vragen
zich daarom af of er van een goede en eenduidige advisering wel sprake kan
zijn.De leden van het Faunafonds zullen zonder last of ruggespraak hun functie
vervullen. Het zijn deskundigen en geen vertegenwoordigers van belangenorganisaties.
Ik heb er derhalve vertrouwen in dat het Faunafonds zijn adviestaak adequaat
en naar behoren zal kunnen vervullen.Ik meen hiermee ook de leden van de fractie van GroenLinks te hebben beantwoord
op hun vraag wat de Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij verwacht
van de werking van het Faunafonds.De leden van de CDA-fractie vragen op welke wijze de overheid wil bijdragen
aan de opvang van wildschade in de brede zin. Zij koppelen daaraan de vraag
welke schadevergoedingsinstrumenten er naast het Jachtfonds zijn. Moet de
werking van het Faunafonds beperkt blijven tot wildschade die in relatie tot
de jacht staat, terwijl overige schade uit de algemene middelen dient te worden
bestreden, zo vragen deze leden voorts.Uitgangspunt van beleid terzake van schadevergoedingen is dat de bescherming
van have en goed tegen schade door dieren primair de verantwoordelijkheid
is van de burger zelf. Daarbij is het nemen van maatregelen gericht op het
voorkomen van schade een eerste aandachtspunt. Pas als dergelijke maatregelen
tekort schieten, is schadebestrijding aan de orde. Wanneer schadebestrijding
niet in enigerlei vorm is of kan worden toegestaan, zal in het kader van het
Faunafonds besloten kunnen worden over het eventueel toekennen van schadevergoeding.Het is dan ook één van de taken van het Faunafonds onderzoek
naar mogelijkheden tot het voorkomen en bestrijden van schade te bevorderen
en over zodanige mogelijkheden voorlichting te geven. Daarbij wordt geen onderscheid
gemaakt in dieren behorende tot soorten waarop de jacht is of kan worden geopend
en dieren behorend tot andere soorten.Voorzover het gaat om het beslissen over vergoedingen voor schade die
door beschermde dieren is aangericht, is het Faunafonds het bevoegd orgaan.
Dit geldt zowel voor dieren behorende tot soorten die kunnen worden bejaagd
en voor overige soorten.Die besluitvorming is binnen de daartoe gestelde wettelijke kaders dus
de exclusieve taak van het Faunafonds. Dit neemt evenwel niet weg dat ook
anderszins bijvoorbeeld in de vorm van subsidies, door of vanwege de overheid
gelden beschikbaar kunnen worden gesteld, die overeenkomstig worden gewaardeerd
door betrokkenen. Gedoeld wordt bijvoorbeeld op subsidies voor het agrarisch
natuurbeheer. Bij dergelijke subsidies staat evenwel niet de schadeloosstelling
maar de beheersprestatie die wordt verlangd, centraal. Dergelijke subsidies
zijn dan ook niet gelijk te stellen met de schadevergoedingen die door het
Faunafonds kunnen worden toegekend.De leden van de CDA-fractie vragen ook of de zogenoemde open-einde regeling
van voorheen zou kunnen worden hersteld.Anders dan deze leden lijken te veronderstellen, is het niet zo dat het
thans vigerende Jachtfonds een gebudgetteerd plafond heeft voor het doen van
schade-uitkeringen. Als er schade is geleden die voor vergoeding in aanmerking
komt, bestaat daarop een recht en wordt die vergoeding ook uitgekeerd.De leden van de CDA-fractie vragen of artikel 84 van het wetsvoorstel
niet in te vrijblijvende termen is gesteld. Heeft dit artikel slechts betrekking
op flagrante situaties en kan van een agrariër worden verwacht dat hij
altijd bijzondere kostbare voorzieningen aanbrengt ter beteugeling van wildschade,
zo vragen deze leden zich hierbij tevens af.Bij zijn besluitvorming over verzoeken tot schadevergoeding is voor het
Jachtfonds, zoals hiervoor opgemerkt, uitgangspunt dat betrokkenen in beginsel schade dienen te voorkomen of te beperken. Daarbij geldt
de redelijkheid als toets. Het is dus zeker niet zo dat bijzondere kostbare
voorzieningen dienen te worden aangebracht als dit niet proportioneel zou
zijn. Ook voor de toekomst acht ik dit een deugdelijk beleid.Hiermee meen ik tevens een antwoord gegeven te hebben op de daartoe strekkende
vraag van deze leden onder punt 9 van het voorlopig verslag. De leden van de CDA-fractie wijzen erop dat in steeds meer natuurgebieden
niet meer mag worden gejaagd. In dat verband vragen deze leden zich af of
niet een regeling kan worden gevonden waarbij schadevergoeding die door het
Faunafonds wordt uitbetaald, door dat fonds verhaald kan worden op de direct-verantwoordelijke
grondgebruiker.Daaraan koppelen zij de vraag of terreinbeherende natuurbeschermingsorganisaties
niet een bijdrage zouden dienen te betalen aan het Faunafonds.Voor soorten die kunnen worden bejaagd, is artikel 37 van het wetsvoorstel
van toepassing. Voor die soorten geldt een plicht voor de jachthouder schade
te voorkomen die wild dat in zijn jachtveld voorkomt, kan aanrichten. Deze
plicht geldt ook voor naburige gronden.Voor soorten die niet op de wildlijst staan, geldt in beginsel dat in
het wild levende dieren aan niemand toebehoren en niemand dus aansprakelijk
gesteld kan worden voor schade die deze soorten aanrichten. In bijzondere
gevallen is het evenwel niet ondenkbaar dat een vordering uit onrechtmatige
daad jegens een grondgebruiker kan worden gesteld wanneer door doelbewust
handelen of nalaten van de grondgebruiker schade door soorten ontstaat op
naburige gronden. Ik zie dan ook voor andere soorten dan die geplaatst op
de wildlijst, vooralsnog weinig aanleiding voor constructies waarin door tussenkomst
van de overheid particulieren verplicht worden tot betalingen, al dan niet
door tussenkomst van het Faunafonds, voor schade veroorzaakt door soorten
die op hun gronden voorkomen. Ik zie hierbij nog geheel af van allerlei technische
problemen inzake kwesties als wie dan wel tot zodanige betalingen verplicht
dienen te worden en hoe de omvang of hoogte van die betalingen zou moeten
worden bepaald.Een en ander laat onverlet dat goed nabuurschap aanleiding zou kunnen
geven aan betrokkenen om met inachtneming van de vigerende regels afspraken
te maken over het beheer van soorten in verband met schade die deze kunnen
aanrichten. 9. SchadepreventieDe leden van de CDA-fractie vragen zich af hoe kan worden voorkomen dat
de goedkeuring van faunabeheerplannen leidt tot vertraging als gevolg van
bezwaren van derden.De goedkeuring van faunabeheerplannen zal plaatsvinden in directe samenhang
met de besluitvorming om een ontheffing ten behoeve van schadebestrijding.
Het is inherent aan het stelsel van de Algemene wet bestuursrecht, dat onverkort
van toepassing is, dat bezwaren kunnen leiden tot schorsing van de in het
geding zijnde besluiten. Bij wege van voorlopige voorziening dient echter
steeds om schorsing te worden verzocht.Zodanig verzoek wordt van geval tot geval beoordeeld door de rechter.
Vertraging als gevolg van de inwilliging van zodanig verzoek, kan niet worden
voorkomen. Mede hierom is het van belang dat gedeputeerde staten dienen te
bevorderen dat faunabeheerplannen op zorgvuldige wijze tot stand worden gebracht. De leden van de CDA-fractie vragen of er mogelijkheden zijn te komen tot
een zekere harmonisering van het provinciale beleid. Ook vragen zij of het
Faunafonds een coördinerende functie kan hebben.Voor alle duidelijkheid merk ik allereerst op dat de schade die in het
wild levende dieren aanrichten aan de landbouw, niet dient te worden overdreven
in het licht van de totale productie van de landbouw. De bedragen die door
het Jachtfonds worden uitgekeerd, bedroegen in 1997 circa 10 miljoen gulden.Het onderhavige wetsvoorstel beoogt, anders dan thans, besluitvormende
bevoegdheden terzake van het beheer van beschermde inheemse soorten over te
dragen aan gedeputeerde staten. Het voordeel van deze meer decentrale benadering
is dat een beleid kan worden gevoerd dat direct aansluit bij veelal regionaal
verschillende omstandigheden, rekening houdend met de stand van de soort ter
plaatse. Er zitten dus belangrijke voordelen aan een benadering die per regio verschillend
kan zijn. Gelet hierop acht ik het te vroeg om te oordelen of, en zo ja hoe,
harmonisering van het provinciaal beleid thans reeds zou moeten worden bevorderd.In dat verband wijs ik er op dat het wetsvoorstel de mogelijkheid kent
dat voor een aantal belangrijke schadesoorten grondgebruikers in de gelegenheid
zullen worden gesteld op basis van een vrijstelling schade aan de landbouw
te voorkomen en te bestrijden.Dit kan op basis van een landelijk regime dan wel gedifferentieerd naar
gelang provincie.Overigens zal het zoals deze leden zelf veronderstellen, echter ontegenzeggelijk
zo zijn dat het Faunafonds zal kunnen bijdragen aan zekere harmonisatie van
het beleid van de provincies. Het fonds heeft een wettelijke adviestaak ten
behoeve van het provinciaal ontheffingenbeleid. Daarenboven is dit fonds verantwoordelijk
voor de besluitvorming over de noodzaak tot schadevergoedingen. Op beide punten
zal het Faunafonds naar verwacht vanuit zijn unieke positie een landelijk
uniforme beleidslijn hanteren.De leden van de fractie van GroenLinks vragen of krachtig gewerkt zal
gaan worden aan alternatieve schadepreventiemethoden.Ook thans wordt door het Jachtfonds volop aandacht besteed aan preventie
van schade.Dit is één van de grondvesten van het soortenbeschermingsbeleid.
Het voorgestelde Faunafonds zal uiteraard met kracht dit taakveld van het
Jachtfonds continueren, mede gelet op de in artikel 83, eerste lid, voorgestelde
taakomschrijving van dat fonds. Ook de Minister van Landbouw, Natuurbeheer
en Visserij houdt bij zijn beleidsvorming met dit aspect rekening. De subsidies
die worden verstrekt ten behoeve van natuurbeheer dienen mede in dit licht
te worden beschouwd.De leden van de fractie van D66 zijn van mening dat artikel 68, eerste
lid, onderdeel e, ruim is geformuleerd. Zij vragen om een indicatie van de
belangen die in het geding kunnen zijn.Dit artikelonderdeel is onder meer bedoeld om gedeputeerde staten ook
de mogelijkheid te geven ontheffing te verlenen voor het beheer van soorten.
Het betreft dan bijvoorbeeld de aantalsregulatie van een soort teneinde de
populatie op het gewenste niveau te houden. Daarbij kan rekening gehouden
worden zowel met de opbouw van een populatie als met de draagkracht van de
leefgebieden voor de soort.Voorts biedt deze bepaling de mogelijkheid onder omstandigheden in verband
met ondervonden overlast ontheffing van de verbodsbepalingen te
kunnen geven, voorzover uiteraard EG-Vogelrichtlijn en Habitatrichtlijn daartoe
de ruimte laten.De leden van de fracties van SGP, RPF en GPV tonen zich bezorgd over de
wildschadepreventie- en -vergoeding. Zij stellen dat veel zal afhangen van
spelregels die Rijk, provincies en Faunafonds zullen ontwikkelen.In het bijzonder vrezen zij langdurige procedures voor de vaststelling
van faunabeheerplannen en vragen om garanties dat dreigende schade tijdig
kan worden voorkomen of ingeperkt.Er wordt thans reeds op ruime schaal ervaring opgedaan met faunabeheereenheden,
nu nog veelal wildbeheereenheden genaamd. Met name voor soorten die planmatige
en gecoördineerde aanpak behoeven bij schadebestrijding zoals smienten
en verwilderde knobbelzwanen, wordt thans in de praktijk al vaak gekozen voor
zodanige aanpak.Ik deel voorshands dan ook niet de zorg van deze leden dat faunabeheerplannen
niet tijdig tot stand zouden kunnen komen. Daarbij neem ik tevens in aanmerking
dat belangrijke schadesoorten onder het vrijstellingsregime van artikel 65
zullen kunnen worden gebracht.Ook vragen deze leden op welke wijze schade door smienten en ganzen buiten
de zogenoemde gedooggebieden voorkomen cq vergoed zal worden. Daaraan koppelen
deze leden de vraag of op goede gronden valt aan te nemen dat faunabeheereenheden
bereid en in staat zijn gebieden aan te wijzen waar deze vogels met rust worden
gelaten.Tot de taak van faunabeheereenheden behoort niet dat zij zelf gebieden
kunnen aanwijzen waar ganzen en smienten met rust worden gelaten. Het is steeds
primair aan de betrokken grondgebruiker/-eigenaar te bepalen of hij schade-toebrengende
soorten op zijn land accepteert. Over het gewenste beheer zal dan ook steeds
afstemming moeten plaatsvinden tussen faunabeheereenheden en grondgebruikers.Het beleid voor de gedooggebieden is er mede op gericht schade buiten
die gebieden te voorkomen. Ook hieraan kan in een faunabeheerplan aandacht
worden besteed.Voorzover schade niet kan worden voorkomen, zal tot vergoeding worden
overgegaan.De leden van de fracties van de SGP, RPF en GPV vragen of het juist is
dat de vergoedingen voor schade door ganzen en smienten is opgelopen naar
9 miljoen gulden.In 1997 is de schade die is veroorzaakt door ganzen en smienten en waarvoor
door het Jachtfonds vergoeding is betaald, opgelopen tot een bedrag van circa
8 miljoen gulden. Ten slotte vragen deze leden of het Jachtfonds het begrip
overmacht strikter is gaan interpreteren.Het Jachtfonds interpreteert niet strikter dan voorheen het begrip overmacht
maar beoordeelt gedurende de laatste jaren wel nauwkeuriger dan voorheen of
in een concreet geval inderdaad sprake is van overmacht.De Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij,J. J. van Aartsen 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-19971998-23147-104b.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl