Terrorismebestrijding; Brief regering; Werkplan aanbevelingen Commissie Suyver
Staten-Generaal — Kamerstuk Brief regering
Datum: 2014-06-30 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST140443
 2009-2010
 
 29 754
 Terrorismebestrijding
 
 
 
 
 Nr. 
 180
 BRIEF VAN DE MINISTERS VAN JUSTITIE EN BINNENLANDSE ZAKEN EN KONINKRIJKSRELATIES
 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 
 Den Haag, 29 januari 2010
 1. Aanleiding
 In de door uw Kamer aangenomen motie van de heer Pechtold van 15 november
2007 (Kamerstuk II 2007/08, 31 200 VI, nr. 79) is de regering verzocht
te bezien op welke wijze een onderzoek naar het Nederlandse antiterrorismebeleid
het beste kan worden vormgegeven.
 
 Bij brief van 11 juli 2008 (Kamerstuk II 2007/08, 31 200 VI,
nr. 132) is in reactie op de motie uw Kamer bericht dat een tijdelijke commissie
bestaande uit externe deskundigen, onder voorzitterschap van de heer dr. J.J.H.
Suyver, is gevraagd het Kabinet hierover te adviseren.
 
 Bij brief van 9 juli 2009 (Kamerstuk II 2008/09, 29 754, nr.
164) hebben wij uw Kamer bericht de aanbevelingen in het rapport van de Commissie
Suyver over te nemen. Tijdens het Algemeen Overleg van 29 oktober 2009
hebben wij, mede op verzoek van meerdere Kamerfracties, aan uw Kamer gemeld
bij nader inzien geen nieuwe commissie te willen instellen maar direct aan
de slag te gaan om in eigen verantwoordelijkheid uitvoering te geven aan de
aanbevelingen van de Commissie Suyver en zodoende vanuit een praktische invalshoek
invulling te willen geven aan de evaluatie van het contraterrorismebeleid.
Wij hebben toegezegd u daartoe in januari een werkplan toe te zenden. Met
deze brief voldoen wij aan die toezegging.
 2. Werkplan
 Dit werkplan geeft aan op welke wijze gekomen zal worden tot een combinatie
van (a) evaluatie van terrorismemaatregelen aan de hand van de (geclusterde)
aanbevelingen van de Commissie Suyver, (b) een uiteenzetting van de (reeds
in gang gezette) verbeteringen en (c) een vervolgaanpak voor toekomstige evaluaties.
 
 Wij hechten er in dit verband overigens aan u te berichten dat het Kabinet
vóór, tijdens en nà het rapport van de Commissie Suyver
reeds lering heeft getrokken en verbeterpunten heeft geformuleerd uit verschillende
casus de afgelopen periode. In die zin wordt nu reeds uitvoering gegeven aan
aanbevelingen uit het rapport. Als voorbeelden kunnen dienen de IKEA en Apeldoorn
incidenten en de implementatie van de aanbevelingen van de Commissie Dessens
over het stelsel van speciale eenheden. Daarnaast wordt gewerkt aan een wettelijke
basis voor de Contraterrorisme Infobox.
 Naast de reeds in gang gezette verbeteringen zal het ook nodig zijn een
aantal vraagstukken zoals coördinatie en afstemming van overheidsdiensten,
doelbinding, bedoelde en onbedoelde neveneffecten, proportionaliteit en subsidiariteit
bij de toegepaste maatregelen, nader te bezien. Vraagstukken die volgens de
Commissie casusgericht en niet slechts juridisch dienen te worden beoordeeld.
Daarom bevat dit werkplan ook een casusgerichte evaluatie. Een evaluatie die
overigens past in het cyclisch proces van voorbereiding, opstelling, besluitvorming,
uitvoering en evaluatie van het terrorismebeleid. Uiteraard zullen waar nodig
en mogelijk verbeteringen direct worden doorgevoerd.
 a) Evaluatie van terrorismemaatregelen aan de hand van
de (geclusterde) aanbevelingen van de Commissie Suyver.
 In de evaluatie staan niet de afzonderlijk ontwikkelde contraterrorismemaatregelen
centraal, maar de problemen die met deze maatregelen moeten worden aangepakt.
Het doel van de evaluatie is te bezien of de problematiek waar de overheid
zich voor gesteld ziet, met het ontwikkelde stelsel van maatregelen adequaat
kan worden aangepakt, waar de huidige aanpak «knelt» en wat hieraan
op een samenhangende wijze kan worden verbeterd. Als dit deel van het werkplan
is uitgevoerd zal hiervan een heldere beschrijving kunnen worden gegeven.
 
 Het rapport van de Commissie Suyver benadrukt dat de aard van het terrorismebeleid
met zich meebrengt dat de werking van de ontwikkelde contraterrorismemaatregelen
vooral op het niveau van concrete casus zichtbaar kan worden gemaakt (Commissie
Suyver, p. 81). Door wetten en regels niet geïsoleerd te beschouwen,
maar juist in concrete casus te bestuderen hoe het ontwikkelde stelsel van
maatregelen in de praktijk wordt ingezet, kan beter worden beoordeeld welke
knelpunten er in concrete zaken spelen, en wat de toegevoegde waarde is van
specifieke maatregelen. Bij de voorgestelde evaluatie zal daarom zoveel mogelijk
van concrete casus worden uitgegaan, hetgeen betekent dat hierbij gekeken
zal worden naar alle voor die casus relevante wet- en regelgeving en niet
slechts naar specifieke aan terrorisme gerelateerde wet- en regelgeving.
 
 Uitgaande van de analyse van de Commissie Suyver, worden in deze evaluatie
drie beleidsaspecten onderscheiden, namelijk:
 
 1) De praktijk van het signaleren van terrorisme
en daaraan gerelateerde gewelddadige radicalisering en van de uitwisseling
van deze informatie naar relevante partners via de CT-infobox. Bij de analyse
van deze beleidspraktijk zal ondermeer aandacht worden besteed aan de coördinatie
en afstemming tussen verschillende overheidsdiensten als het gaat om informatiedeling,
aan de doelbinding en aan de bedoelde en onbedoelde effecten van deze beleidspraktijk.
 2) De praktijk van het reageren op signalen
van terrorisme en daaraan gerelateerde gewelddadige radicalisering door: a)
een persoonsgerichte aanpak of door b) het toepassen van andere contraterrorismemaatregelen.
Bij het analyseren van deze overheidsreacties zal ondermeer aandacht
worden besteed aan de vraag in welke situaties de genoemde maatregelen worden
ingezet, tussen welke handelingsstrategieën er wordt gekozen en wat de
overwegingen zijn bij de inzet van de gekozen maatregelen. Daarnaast wordt
aandacht besteed aan vragen betreffende de juridische grondslag en de rechtsbescherming.
Bovendien zal aandacht worden besteed aan de vragen betreffende doelbinding
en bedoelde en onbedoelde effecten van de ingezette maatregelen.
 3) Optreden van operationele diensten bij (mogelijke) terrorismegerelateerde incidenten. Bij de analyse van dit overheidsoptreden wordt
aandacht besteed aan de coördinatie, samenwerking, infomatie-uitwisseling
en afstemming tussen verschillende overheidsdiensten. Daarnaast zal bij dit
onderdeel van de evaluatie expliciet aandacht worden besteed aan het punt
van eenheid van coördinatie en bevelvoering hetgeen door de Commissie
Suyver wordt aanbevolen.
 
 Naast beleidspraktijk zal ook het actuele juridisch kader waarbinnen het
contraterrorismebeleid wordt uitgevoerd ruim aandacht krijgen in de evaluatie.
 Er zal een systematische analyse worden uitgevoerd
van de meest actuele jurisprudentie in het algemeen en van het EHRM in het
bijzonder, tegen de achtergrond van de conclusie van de Commissie dat de rechtspraak
niet stilstaat.
 b) Een uiteenzetting van de (reeds in gang gezette) verbeteringen.
 De evaluatie en de bevindingen kunnen nieuwe verbeterpunten opleveren
in de bestrijding van terrorisme. Deze eventuele nieuwe verbeterpunten zullen
wij met uw Kamer delen en aangeven hoe wij deze zullen uitvoeren en als input
laten dienen voor nieuw beleid. Na uitvoering van dit deel van het werkplan
zal aldus ook een helder overzicht bestaan van de nieuwe verbeterpunten.
 c) Voornemens voor een vervolgaanpak.
 De aanbevelingen van de Commissie Suyver zijn niet alleen nu, maar ook
in de toekomst nuttig als leidraad bij het doen van evaluatieonderzoek. De
bevindingen en verbeterpunten zullen daarom de grondslag vormen voor een toekomstige
periodieke evaluatie van antiterrorismemaatregelen in de uitvoeringspraktijk.
Met de uitvoering van dit deel van het werkplan wordt beoogd een kader te
gegeven voor een dergelijke periodieke aanpak. Ook dit is een opvolging van
een aanbeveling uit het rapport Suyver.
 3. Uitvoering werkplan
 De onderzoeksvragen betreffende de beleidspraktijk bij de drie genoemde
beleidsonderdelen zullen worden beantwoord aan de hand van reeds bestaand
materiaal aangevuld met interviews met de verschillende partijen die betrokken
zijn bij het contraterrorismebeleid. Hierbij zullen concrete casus centraal
staan, en zal worden gereconstrueerd op welke wijze het beleid vorm heeft
gekregen in de praktijk. Waar mogelijk zullen de bevindingen uit de interviews
worden aangevuld met informatie uit dossiers. Het onderzoek naar de jurisprudentie
zal aan de hand van dossieronderzoek worden verricht.
 
 Wij hebben de NCTb opgedragen dit werkplan in overleg met ons uit te voeren.
Voor deelvragen en nader onderzoek kan het WODC en/of een extern onderzoeksbureau
of een universitaire instelling worden aangezocht.
 
 Wij streven ernaar eind 2010 het werkplan te hebben uitgevoerd en u te
berichten over onze bevindingen.
 
 Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
 
 De minister van Justitie,
 E. M. H. Hirsch Ballin
 De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
 G. ter Horst