Kredietcrisis; Brief minister met nadere informatie over de onderzoeken die zullen plaatsvinden naar de gebeurtenissen rondom DSB
Staten-Generaal — Kamerstuk Brief regering
Datum: 2014-07-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST136357
 2009-2010
 
 31 371
 Kredietcrisis
 
 
 
 
 Nr. 
 271
 BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN
 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 
 Den Haag, 29 oktober 2009
 
 Tijdens het Algemeen Overleg over DSB van 15 oktober jl. heb ik toegezegd
uw Kamer nader te informeren over de onderzoeken die zullen plaatsvinden naar
de gebeurtenissen rondom DSB. Uw Kamer heeft daarbij nadrukkelijk gewezen
op het belang van een onafhankelijk onderzoek. Het spreekt voor zich dat ik
dat belang volledig onderschrijf. In goed overleg met de Nederlandsche Bank
(DNB) en de Autoriteit Financiële Markten (AFM) heb ik tot een aanpak
besloten die recht doet aan het onafhankelijkheidsvereiste en tevens een onbeperkte
toegang tot relevante toezichtgegevens ten behoeve van het onderzoek garandeert.
 
 Daar waar ik eerder sprak over twee onderzoeken, namelijk een onafhankelijk
onderzoek en een separaat onderzoek door de toezichthouders, heb ik na ampele
overweging en mede gezien de door uw Kamer geuite zorgen gekozen voor de volgende
opzet. Er komt één volwaardig, onafhankelijk, onderzoek door
externe onderzoekers. Het betreft een onderzoek naar de gang van zaken bij
DSB Bank, de handelwijze van (voormalige) bestuurders en commissarissen, de
handelwijze van DNB en de AFM in het DSB Bank-dossier en hun onderlinge samenwerking
ter zake, de rol van het ministerie van Financiën en, tot slot, de toereikendheid
van de relevante regels uit hoofde van de Wet op het financieel toezicht («Wft»).
Daarnaast zullen de toezichthouders in het kader van hun reguliere taken tot
een hernieuwd oordeel komen over de betrouwbaarheid respectievelijk deskundigheid
van bestuurders en/of commissarissen die thans nog een beleidsbepalende functie
bekleden in de financiële sector.
 
 Hierna worden over dit onderzoek enkele meer specifieke opmerkingen gemaakt.
 Het onderzoek
 Het onderzoek zal worden verricht door een onafhankelijke onderzoekscommissie.
Deze commissie bestaat uit vier leden. Als voorzitter van de commissie zal
fungeren de heer professor Michiel Scheltema. De andere drie commissieleden
zijn de heren professor Edgar du Perron, professor Kees Koedijk en Leo Graafsma
RA.
 
 Professor Scheltema bekleedde onder meer diverse hoogleraarposten op het
terrein van het staats- en bestuursrecht en was voorzitter van de Wetenschappelijke
Raad voor het Regeringsbeleid van 1998 tot 2004. Hij is thans regeringscommissaris
voor de algemene regels van bestuursrecht. Professor Du Perron is hoogleraar
privaatrecht aan de Universiteit van Amsterdam. Hij was eerder betrokken bij
het Icesave-onderzoek. Professor Koedijk is hoogleraar Financial Management
aan de Universiteit van Tilburg. De heer Graafsma RA was jarenlang als registeraccountant
verbonden aan accountantsfirma KPMG met een focus op bancaire accountancy.
Thans is hij plaatsvervangend lid van de accountantskamer als bedoeld in de
Wet tuchtrechtspraak accountants.
 
 In het onderzoek zullen in elk geval de navolgende vragen aan de orde
komen; waar zulks relevant wordt geacht, kunnen de onderzoekers vanzelfsprekend
ook voorlopers van DSB Bank in de vragen betrekken:
 1. Welke omstandigheden en ontwikkelingen liggen aan de bron van de problemen
waarin DSB Bank is geraakt?
 2. Hoe hebben het bestuur en de raad van commissarissen van DSB Bank gefunctioneerd
tijdens de te onderzoeken periode?
 3. Hoe is DSB Bank omgegaan met de omstandigheden en ontwikkelingen als
bedoeld in vraag 1? Hoe is meer in het bijzonder omgegaan met onder andere
nieuwe wet- en regelgeving vanaf 2005, de gewijzigde omstandigheden op
de kapitaalmarkt vanwege de kredietcrisis, de claims van degenen die zich
benadeeld voelen, de aanzwellende negatieve media-aandacht vanaf maart 2009
en het optreden van de heer Lakeman?
 4. Welke relevante signalen hebben DNB en de AFM ten aanzien van die omstandigheden
en ontwikkelingen ten aanzien van DSB Bank ontvangen en is op adequate wijze
met die signalen omgesprongen?
 5. Vanaf welk moment hebben DNB en de AFM DSB Bank aan verscherpt toezicht
en/of specifieke onderzoeken onderworpen. Hebben zij een en ander op juiste
wijze vertaald naar concrete acties, meer in het bijzonder kijkend naar de
specifieke omstandigheden en ontwikkelingen zoals vermeld in vraag 3?
 6. Heeft DNB de liquiditeits- en solvabiliteitsontwikkelingen van DSB
Bank, in het bijzonder in de laatste fase voor het uitspreken van de noodregeling,
op juiste wijze gewaardeerd en gewogen en daarover op de juiste wijze, tegenover
betrokkenen en externe partijen (waaronder spaarders), gecommuniceerd?
 7. Hebben DNB en de AFM, gegeven hun bevoegdheden en beoordelingsvrijheid,
adequaat gehandeld, onder andere ten aanzien van de in vraag 3 vermelde specifieke
omstandigheden en ontwikkelingen?
 8. Heeft het ministerie van Financiën op adequate wijze gehandeld,
in het bijzonder in de periode vanaf 1 oktober 2009?
 9. Hebben DNB en de AFM adequaat samengewerkt respectievelijk informatie
gedeeld?
 10. Zijn de regels uit hoofde van de Wft inclusief de aan DNB en de AFM
ter beschikking staande bevoegdheden, gelet op de gebeurtenissen rondom DSB
Bank en in het licht van de voorgaande vragen, toereikend?
 11. Welke lessen zijn op hoofdlijnen te trekken?
 
 De onderzoekswerkzaamheden vallen in relatie tot de toezichthouders onder
het geheimhoudingsregime van de Wft. De onderzoekers zullen onder meer de
beschikking krijgen over alle voor hen relevante (vertrouwelijke) gegevens
van DNB en de AFM voor zover die bij AFM en DNB aanwezig zijn. Gelet op het
juridisch kader kan ik uw Kamer met betrekking tot de vertrouwelijke
toezichtgegevens en inlichtingen alleen de daaraan ontleende bevindingen en
de daaruit getrokken conclusies meedelen, en de conclusies in algemene zin
uit het onderzoek openbaar maken. De hier geschetste werkwijze is dezelfde
als die welke is gevolgd bij het onderzoek inzake Icesave door de hoogleraren
De Moor-Van Vugt en Du Perron.
 
 Ik heb de onderzoekscommissie gevraagd om over enkele weken bekend te
maken op welke wijze zij het onderzoek uitvoert.
 Dit onderzoek laat onverlet de reguliere toezichtwerkzaamheden van DNB
en de AFM. In het kader van het lopend toezicht, dat zijn basis vindt in de
in de wet neergelegde vereisten van deskundigheid en betrouwbaarheid, richt
de aandacht zich op die (voormalige) bestuurders en commissarissen van DSB
Bank die ook op dit moment nog een beleidsbepalende functie bekleden in de
financiële sector. Deze reguliere toezichtwerkzaamheden vinden derhalve
plaats naast het hiervoor vermelde onafhankelijk onderzoek, dat zich zoals
hiervoor werd uiteengezet, onder meer ook richt op het functioneren van (voormalige)
bestuurders en commissarissen van DSB Bank.
 Vanwege de uit de Wft voortvloeiende geheimhoudingsplicht kunnen de toezichthouders
over de uitkomsten van dit onderzoek niet publiek naar buiten treden. Teneinde
uw Kamer toch over de uitkomsten van deze toezichtactiviteiten te kunnen rapporteren,
zullen – conform de met uw Kamer gemaakte afspraak – deze werkzaamheden
en de daaruit voortvloeiende resultaten door een onafhankelijke derde worden
getoetst. Deze derde zal volledig inzage hebben in alle feiten, afwegingen
en conclusies van de toezichthouders. De derde zal aan de hand hiervan toetsen
of DNB en AFM hun werkzaamheden zorgvuldig hebben uitgevoerd en of zij in
redelijkheid tot hun oordelen ten aanzien van de getoetste personen hebben
kunnen komen. De derde zal mij daarover volledig rapporteren, waarna ik de
Kamer over zijn bevindingen op hoofdlijnen kan berichten. Ik heb professor
Michiel Scheltema bereid gevonden om ook deze rol op zich te nemen.
 Tijdlijnen
 Het streven is erop gericht professor Scheltema uiterlijk in december
inzicht te geven in alle feiten, afwegingen en conclusies van de toezichthouders
met betrekking tot de betrouwbaarheids- en deskundigheidsbeoordelingen. Of
ik op die termijn ook uw Kamer kan berichten, wil ik laten afhangen van het
oordeel van professor Scheltema, of dit, in relatie tot het onafhankelijk
onderzoek, doenlijk is. Bij het onafhankelijk onderzoek was het streven erop
gericht dit binnen drie maanden af te ronden. Nu wij, mede gezien de verzoeken
van uw Kamer, besloten hebben ook het functioneren van (voormalige) bestuurders
en commissarissen onderdeel te doen zijn van het onafhankelijk onderzoek door
de commissie-Scheltema, zal dit niet bij voorbaat onmogelijk doch wel moeilijker
worden.
 
 De minister van Financiën,
 W. J. Bos