Ontwikkelingen rond de mogelijke overname van ABN AMRO Bank; Brief van de Minister van Financiën
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31052, nr. 17

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

26-01-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

31052 nr. 17

20-01-2009

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31052Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 24 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 052Ontwikkelingen rond de mogelijke overname van ABN AMRO Banknr. 17BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËNAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 20 januari 2009Bij brief van 2 september 2008 heb ik u het evaluatierapport aangeboden
met betrekking tot het handelen van de Autoriteit Financiële Markten
(AFM), De Nederlandsche Bank (DNB) en de minister van Financiën inzake
de overname van ABN AMRO (het evaluatierapport) (Kamerstuk 31 052, nr. 14).
In vervolg hierop heb ik de Tweede Kamer het afgelopen najaar toegezegd nog
eens te zullen terugkomen op mogelijke gevolgtrekkingen die ik kan maken naar
aanleiding van dit overnameproces.Het is logisch om in dit verband even stil te staan bij de ontwikkelingen
die gedurende de afgelopen maanden op de financiële markten hebben plaatsgevonden.
In een zeer korte tijdspanne is buitengewoon veel gebeurd met wellicht als
dieptepunt, vanuit Nederland gezien, de zeer snelle verslechtering van de
financiële positie van Fortis in het najaar van 2008, uitmondend in de
aankoop van de Nederlandse onderdelen van het bedrijf door de Nederlandse
Staat. Deze ontwikkelingen hebben de kwetsbaarheden in het financiële
systeem op een meedogenloze wijze blootgelegd. Het is onvermijdelijk dat de
overname van ABN AMRO door het consortium van Royal Bank of Scotland (RBS),
Banco Santander en Fortis door alle betrokkenen op dit moment vanuit het perspectief
van deze ontwikkelingen wordt bekeken.Echter, van belang is om hier onderscheid te maken tussen deze ontwikkelingen
en mogelijke gevolgtrekkingen uit het overnameproces. Immers, de kredietcrisis
is een buitengewone ontwikkeling geweest waarvan de ernst en omvang door private
noch door publieke partijen is voorzien. Deze sombere gedachte verdient, zoals
ik eerder met u besprak, een eigen behandeling. De consequenties van de kredietcrisis
en de bredere economische situatie die zich thans openbaart zijn uiteraard
vergaand voor de partijen die ABN AMRO immers gekocht hebben op het moment
in de markt dat, met de kennis die we nu hebben, als hoogtepunt kan worden
gekwalificeerd.Ten aanzien van de overname van ABN AMRO zijn er drie aanknopingspunten
voor relevante overwegingen en conclusies. Ten eerste onderscheid ik de rol
van aandeelhouders die in dit proces werd geïllustreerd door het optreden
van TCI als activistisch aandeelhouder van ABN AMRO. Ten tweede onderscheid
ik de vvgb-verlening door DNB en de minister. Ten derde is het toezicht van
de AFM op het overnameproces relevant.Tot slot zijn er ook algemene overwegingen, samenhangend met de kredietcrisis,
ten aanzien van het door toezichthouders uit te oefenen toezicht op financiële
instellingen, in welk verband bijvoorbeeld gedacht kan worden aan het lopende
debat over grensoverschrijdend toezicht op financiële instellingen, de
noodzaak voor andere normen rond transparantie en risico maar wat mij betreft
ook de vraag in hoeverre omvang en eigendom van een bank de facto toezicht
bemoeilijken. In dit licht heb ik al eens eerder gewezen op de discussie rond public utility banks. Hierop zal ik in deze brief niet
ingaan. Het gaat hier immers om een breder verhaal, dat verder reikt dan de
overname van ABN AMRO. Hier komen wij in de nabije toekomst nog over te spreken.Overwegingen met betrekking tot de aanleiding van de overname;
aandeelhoudersinvloedHet proces van overname van ABN AMRO heeft zich gekenmerkt door vele bijzondere
omstandigheden. Ten eerste springt in het oog dat het private equity fonds
The Childrens Investment Fund (TCI) als aandeelhouder van ABN AMRO, in februari
van 2007 voor de algemene vergadering van aandeelhouders heeft geagendeerd
dat ABN AMRO naar haar inzicht onvoldoende rendeerde, en dat daar naar inzicht
van TCI verschillende oplossingen voor te vinden waren. Hoewel ABN AMRO, zoals
gebleken is, zelf ook verkennende gesprekken heeft gevoerd met verschillende
banken over een eventueel samenwerken, heeft TCI gezorgd voor een stroomversnelling
in het debat over de toekomst van ABN AMRO. Deze ontwikkelingen nopen tot
enkele afwegingen over de rol van aandeelhouders.Vooreerst kan ik vooropstellen dat het kabinet een maatregel heeft genomen
met betrekking tot implementatie van het advies van de Monitoring Commissie
Corporate Governance over de rol van de aandeelhouder uit mei 2007. Mede in
het licht van fenomenen als hedgefondsen en private equitypartijen is in 2006
de vraag opgekomen of het beoogde evenwicht in het Nederlandse systeem van
corporate governance wel in alle opzichten gerealiseerd werd. De Monitoring
Commissie heeft deze vragen onderzocht, en naar aanleiding van haar bevindingen
aan het kabinet een aantal aanbevelingen gedaan. Het kabinet kon zich vinden
in deze aanbevelingen. Naar aanleiding daarvan heb ik een aantal maatregelen
aangekondigd. Ik verwijs u naar mijn brief van 19 juni 2007 (Kamerstukken
II, 2006–2007, 31 083, nr. 1).Er wordt naar aanleiding hiervan een wetsvoorstel voorbereid waarin onder
andere de drempel voor aandeelhouders om gebruik te maken van het agenderingsrecht
wordt verhoogd en de drempel voor melding van zeggenschap door aandeelhouders
wordt verlaagd, wordt ingevoerd en identificatieplicht wordt geïntroduceerd.
Ik streef ernaar om dit wetsvoorstel medio dit jaar bij u in te dienen.Voorts is een belangrijke constatering dat een onderneming, of dat nu
een bank is of een onderneming die niet onder het financiële toezicht
valt, een eigen ontwikkeling op de markt doormaakt. Sommige banken zullen
meer succesvol zijn in het bereiken van strategische doelen dan andere banken,
dat is onvermijdelijk. Als een bank en haar aandeelhouders op een gegeven
moment tot de conclusie komen dat het meest valide scenario is om een fusiepartner
te zoeken, of wellicht onderdelen te verkopen, dan is dat primair een autonoom
proces waarbij de overheid een zeer beperkte rol speelt.Daarnaast is een belangrijk aandachtspunt dat uit de overname van ABN
AMRO mag worden geconcludeerd dat ik als minister van Financiën een informele
rol kan benutten. Hoewel ik meen dat ik op dit punt voorzichtig moet zijn
om de overheid een al te actieve rol toe te kennen, heb ik u tijdens het proces
rondom de overname van ABN AMRO geschetst, dat ik de partijen in een verschillende
processen kan trachten te helpen. Een dergelijke informele rol betekent bijvoorbeeld
dat ik bij de betrokken ondernemingen een vinger aan de pols heb gehouden
met betrekking tot werknemersbelangen.Daarnaast heb ik een formele rol in het proces van verlening van goedkeuring
voor fusies en overnames als het – kortweg – de vijf grootste
banken of verzekeraars in Nederland betreft. Op die formele rol, en de rol
van DNB als prudentieel toezichthouder en als mede-verantwoordelijke voor
verklaringen van geen bezwaar, ga ik hieronder nader in.Overwegingen met betrekking tot de vvgb-verlening door
DNB en de ministerZoals u bij brief van 22 mei 2007 (Kamerstukken II, 2006–2007,
31 052, nr. 1) geschetst, heeft de overheid een belangrijk beslispunt
in handen als het om overnames in de financiële sector gaat. DNB en,
in voorkomende gevallen (grofweg: bij de vijf grootste banken of verzekeraars)
samen met de minister van Financiën beslissen op aanvragen voor verklaringen
van geen bezwaar voor de verwerving van gekwalificeerde deelnemingen in de
financiële sector. (Van een gekwalificeerde deelneming is sprake als
iemand een rechtstreeks of middellijk belang van ten minste tien procent verwerft
in een onderneming.) Volledige beleidsvrijheid bij het goed- of afkeuren van
dergelijke verwervingen is echter niet het geval. De regels ten aanzien van
de goed- of afkeuring zijn in belangrijke mate ingekaderd door Europese richtlijnen.
Deze Europese regels zijn bovendien verder aangescherpt als gevolg van de
nieuwe richtlijn 2007/44/EG inzake de verwerving en vergroting van deelnemingen
in de financiële sector (in het evaluatierapport de Antonveneta-richtlijn
genoemd).Het breed in Europa gedeelde gevoelen is dat de overheid hier slechts
in zoverre in de markt mag ingrijpen als gerechtvaardigd is vanuit de gedachte
van het prudentiële toezicht (dan wel, maar gelet de reikwijdte van de
brief laat ik dat hier verder buiten beschouwing, het mededingingsrecht).DNB en ik hebben besloten dat, vanuit prudentieel oogpunt, de in september
2007 afgegeven initiële vvgb’s konden worden verleend; het ging
hier om een initiële verklaring van geen bezwaar die verleend was onder
voorschriften en beperkingen en uitsluitend toezag op de verwerving van de
aandelen in ABN AMRO. Uitgangspunt hierbij, zoals ook voortvloeit uit wettelijke
voorschriften, was dat de verschillende stappen in het ontvlechtingsproces
van ABN AMRO zelf nader onderworpen waren aan separate goedkeuring door DNB.
DNB heeft altijd zicht en controle gehad op het ontvlechtingsproces. De wet-
en regelgeving heeft op dit punt adequate instrumenten aan DNB in handen gegeven.
Het verdient hierbij opmerking dat het lopende bedrijf van ABN AMRO niet in
gevaar is gekomen door de ontvlechting. Ook is het belangrijk op te merken
dat wij mede gezien deze bevoegdheden en instrumenten in september/oktober
2008 in staat waren in te grijpen bij Fortis/ABN AMRO.De verklaring van geen bezwaar stoelt op diverse overwegingen. Deze overwegingen
liggen vast in de Wet op het financieel toezicht, te weten afdeling 3.3.11.1
van Deel 3 van de Wft met betrekking tot gekwalificeerde deelnemingen in en
door financiële ondernemingen. De overwegingen in de verklaring van geen
bezwaar stoelen op twee door DNB beoordeelde criteria (ik vat ze grofweg samen
als (i) de soliditeit van de onderneming en (ii) de mogelijkheid om goed toezicht
te houden), en het door mij beoordeelde criterium van een mogelijke ongewenste
ontwikkeling van de financiële sector (waarover DNB mij heeft geadviseerd).Deze wettelijke criteria heb ik in mijn eerdergenoemde brief van 22 mei
2007 (Kamerstukken II, 2006–2007, 31 052, nr. 1) toegelicht.
Graag wil ik voor wat betreft deze toelichting verwijzen naar die brief. Het
wettelijk (Europees) stelsel van toezicht op de financiële sector en
verklaringen van geen bezwaar gaat dus uit van twee soorten van interventie
door de overheid in de ondernemingsvrijheid van banken. Ten eerste houdt de
overheid, op afstand van de politiek via onafhankelijke toezichthouders, toezicht
op financiële ondernemingen. Ten tweede toetst zij op het moment dat
er sprake is van de verwerving van een gekwalificeerde deelneming in een financiële
onderneming, op dat moment vanuit prudentieel perspectief in hoeverre de voorgenomen
overname de instelling blootstelt aan onevenredig grote risico’s.Belangrijkste kenmerk van de verklaringen van geen bezwaar is dat zij
vanuit een prudentieel gedachtenkader zijn vormgegeven. Dat wil zeggen dat
de belangrijkste afweging die moet worden gemaakt, die is of de soliditeit
van de betrokken ondernemingen op een niet aanvaardbare manier zou worden
beïnvloed als de verwerving van de gekwalificeerde deelneming doorgang
zou vinden. Als gevolg van de hiervoor aangestipte nieuwe richtlijn –
die het prudentiële karakter van een dergelijke beoordeling sterker verankert –
zal dit kader worden gewijzigd. De richtlijn stelt namelijk vijf limitatieve
criteria vast waaraan een mogelijke verwerving van een gekwalificeerde deelneming
moet worden getoetst.Deze criteria zijn gericht op het behoud van de soliditeit van de betrokken
ondernemingen, waarbij de soliditeit van de onderneming waarin de deelneming
wordt verworven, centraal staat.Deze criteria komen kortweg neer op (i) reputatie van de kandidaat-verwerver,
(ii) reputatie/ervaring van bestuurders, (iii) financiële soliditeit
van de kandidaat-verwerver, (iv)compliance met prudentiele voorschriften en
(v) een toets op witwassen/terrorismefinanciering.De Antonveneta-richtlijn dient per 21 maart 2009 te zijn geïmplementeerd.
Een wetsvoorstel ter implementatie hiervan zal op korte termijn aan de Tweede
Kamer worden voorgelegd. Het is inmiddels onvermijdelijk dat de implementatietermijn
overschreden zal worden. De opgelopen vertraging in de voorbereiding van het
wetsvoorstel is het gevolg van het bijzonder grote beslag dat de gebeurtenissen
van het afgelopen anderhalf jaar op het betrokken ambtelijk apparaat hebben
gelegd. Onder de huidige wetgeving beoordeelt DNB reeds vrijwel alle voorgenomen
deelnemingen, maar heeft de minister van Financiën slechts betrokkenheid
in uitzonderlijke gevallen, zoals in het geval van ABN AMRO. De Antonveneta-richtlijn
heeft, zoals de evaluatoren in het evaluatierapport stellen, tot gevolg dat
deze ministerstoets met betrekking tot overnames van (kortweg) de vijf grootste
banken en verzekeraars op een mogelijk ongewenste ontwikkeling van de sector,
moet komen te vervallen. De criteria van de Antonveneta-richtlijn zijn namelijk
limitatief. Ervan uitgaande dat de volle verantwoordelijkheid voor het prudentiële
toezicht bij DNB zal blijven berusten, heeft implementatie van deze richtlijn
tot gevolg dat in de toekomst alle vvgb-aanvragen door DNB beoordeeld zullen
moeten worden. Het verdient opmerking dat DNB hierin ruime ervaring
heeft, en beschikt over de vereiste menskracht en expertise. Bovendien past
een volledig prudentiële toets door DNB voor alle overnames in de financiële
sector in het stelsel van de Wft en de Europese richtlijnen.Zoals ik hiervoor opmerkte, hebben DNB en ik een initiële verklaring
van geen bezwaar afgegeven zodat het bankenconsortium de aandelen in de holding
van ABN AMRO kon verwerven. Echter, daarna diende de betrokkenen bij alle
verhangingen van onderdelen ABN AMRO, nieuwe verklaringen van geen bezwaar
bij DNB aan te vragen. Op deze wijze is het mogelijk om het proces van ontvlechting
te monitoren opdat de soliditeit van ABN AMRO (en de overige betrokken ondernemingen)
gewaarborgd is. De Antonveneta-richtlijn verandert hier niets aan.Goed- of afkeuring van een aangevraagde verklaring van geen bezwaar voor
een overname is zoals geschetst het zwaartepunt in het toezicht vanuit de
overheid op het verwerven van belangen in banken. Echter, zoals ook in het
evaluatierapport uitgebreid toegelicht, heeft de overheid een belangrijke
rol in het monitoren van de processen rondom een dergelijke overname.Overwegingen met betrekking tot het toezicht van de AFM
op het OvernameprocesNaar het oordeel van de evaluatoren heeft de AFM binnen de kaders van
de biedingsregels, op juiste wijze toezicht gehouden op de naleving van die
regels door de in het Overnameproces betrokken partijen, waaronder met name
Barclays, het Consortium en ABN AMRO. Daarbij heeft de AFM ook voldoende oog
gehad voor doel en strekking van de biedingsregels, meer in het bijzonder
het bevorderen van (i) een zo strak mogelijke tijdsplanning en doorlooptijd
van het overnameproces, (ii) transparantie en een eerlijke informatievoorziening
over het overnameproces en (iii) een level playing field in de bestuursrechtelijke zin.De overname van ABN AMRO vond plaats op grond van het toenmalige geldende
recht op grond van de Wet toezicht effectenverkeer 1995. Onze indruk is dat
de biedingsregels alsmede het toezicht daarop door de AFM in voldoende mate
hebben gefunctioneerd bij de overname. Dat betekent niet dat er geen verbeteringen
mogelijk zijn. Een belangrijke verbeterslag is gemaakt in oktober 2007, enkele
maanden na de overname van ABN AMRO, toen met het nieuwe Besluit openbare
biedingen een gemoderniseerd stelsel van biedingsregels van kracht is geworden.
Daarbij is op onderdelen rekening gehouden met de in het overnameproces van
ABN AMRO opgedane ervaringen.Zo zijn in het besluit enkele regels opgenomen voor het fenomeen van twee
of meer concurrerende biedingen op dezelfde beursvennootschap, hetgeen voor
die tijd niet het geval was.De evaluatoren hebben enkele algemene aanbevelingen gedaan tot verdere
aanpassing van de biedingsregels. Deze aanbevelingen zullen nadrukkelijk worden
betrokken bij de besluitvorming over het vraagstuk of Nederlandse beursvennootschappen
gebaat zullen bij de introductie van een marktmeester, welk vraagstuk in feite
ook betrekking heeft op de biedingsregels. Over dit vraagstuk van de marktmeester
is mede op verzoek van uw Kamer in de maanden september-december 2008 een openbare consultatie gehouden. Ik hoop u nog dit eerste kwartaal schriftelijk
omtrent de bevindingen van die consultatie en de eventuele voornemens tot
aanpassing van de biedingsregels te kunnen berichten.De minister van Financiën,W. J. Bos 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31052-17.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl