Drinkwaterwet; Verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 30895, nr. 7 h1

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

05-03-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

30895 nr. 7

28-02-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInhoudsopgave Blz.1. Algemeen2. Doelstelling en reikwijdte van de Drinkwaterwet3. Verantwoordelijkheid van de overheid4. Bedrijfsvoering en doelmatigheid5. Dividenduitkering en tarieven6. Positie aandeelhouders7. Schaalvergroting8. Administratieve en fysieke scheiding van activiteiten9. Toezicht10. Rechtsvorm11. Reikwijdte12. Doorlevering van drinkwater via collectieve netten13. Onderlinge prestatievergelijking14. Leveringszekerheid en continuïteit15. Administratieve lasten16. Deregulering17. Handhaving18. Europese regelgeving19. Overig20. ArtikelgewijsArtikel 4Artikel 6Artikel 7Artikel 8Artikel 13Artikel 17Artikel 24Artikel 29Artikel 31Artikel 39Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30895Toon alle publicaties in het hoofddossier

 
 
 Heruitgave en origineel

Kamerstuk 30895, nr. 7Origineel van deze publicatie

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 65 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 895Nieuwe bepalingen met betrekking tot de productie en distributie van
drinkwater en de organisatie van de openbare drinkwatervoorziening (Drinkwaterwet)nr. 71VERSLAGVastgesteld op 28 februari 2007De vaste commissie voor Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer2, belast met het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel,
heeft de eer verslag uit te brengen van haar bevindingen. Het verslag behandelt
alleen die onderdelen waarover door de genoemde fracties inbreng is geleverd.Onder het voorbehoud dat de regering de gestelde vragen tijdig en afdoende
zal hebben beantwoord, acht de commissie de openbare behandeling van dit wetsvoorstel
voldoende voorbereid.Inhoudsopgave Blz.1. Algemeen 22. Doelstelling en reikwijdte van de Drinkwaterwet 33. Verantwoordelijkheid van de overheid 44. Bedrijfsvoering en doelmatigheid 55. Dividenduitkering en tarieven 66. Positie aandeelhouders 87. Schaalvergroting 98. Administratieve en fysieke scheiding van activiteiten 109. Toezicht 1110. Rechtsvorm 1111. Reikwijdte 1212. Doorlevering van drinkwater via collectieve netten 1213. Onderlinge prestatievergelijking 1314. Leveringszekerheid en continuïteit 1415. Administratieve lasten 1416. Deregulering 1517. Handhaving 1518. Europese regelgeving 1719. Overig 1720. Artikelgewijs 181. AlgemeenDe leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
het voorliggende wetsvoorstel. Het wetsvoorstel is het sluitstuk van een jarenlang
proces waarin de Waterleidingwet en het Waterleidingbesluit werden aangepast
in verband met de implementatie van de Drinkwaterrichtlijn en het opstellen
van een regeling met betrekking tot de preventie van legionella in drinkwaterinstallaties.
Vervolgens is in de tweede tranche de Waterleidingwet gewijzigd in verband
met het vastleggen van het overheidseigendom van waterleidingbedrijven (28 339).
Nu vindt de algehele herziening van de Waterleidingwet plaats.De leden van de PvdA-fractie hebben met grote belangstelling kennis genomen
van het voorliggende wetsvoorstel. Deze leden onderschrijven het belang om
tot herziening van de Waterleidingwet uit 1957 over te gaan. Nieuwe technologische
ontwikkelingen, begrippen en verantwoordelijkheden maken het noodzakelijk
de oude Waterleidingwet aan te passen en te verbeteren. Deze leden onderschrijven
het grote belang van kwalitatief drinkwater voor de volksgezondheid van de
samenleving. Nederlands drinkwater behoort tot de absolute top in de wereld.
Met dit wetsvoorstel moet een bijdrage worden geleverd om deze positie te
behouden. Alvorens deze leden kunnen overgaan tot verdere behandeling van
dit wetsvoorstel hebben zij enkele vragen en opmerkingen.De leden van de SP-fractie hebben met kritische belangstelling kennis
genomen van het voorliggende wetsvoorstel. Deze leden zijn groot voorstander
van een betere wettelijke verankering van de publieke taken van de drinkwatervoorziening.
In een aantal opzichten komt het wetsvoorstel aan hun behoefte tegemoet. Zo
zijn deze leden het hartgrondig eens met de vaststelling dat de levering van
drinkwater een «dienst van algemeen (niet-economisch) belang»
is in de zin van het EG-verdrag. Maar op belangrijke onderdelen – zoals
het regelen van de optimale schaal van drinkwaterbedrijven, het werken tegen
kostprijs en de sanctiemogelijkheden bij onvoldoende prestaties – schiet
het wetsvoorstel naar hun mening tekort.De leden van de VVD-fractie hebben met belangstelling kennis genomen van
het voorliggende wetsvoorstel. Aangezien de oude Waterleidingwet niet meer
op alle onderdelen voldeed, ondersteunen deze leden het initiatief tot deze
nieuwe Drinkwaterwet. Drinkwatervoorziening is van groot belang voor de volksgezondheid,
het welzijn en de welvaart van de samenleving. Het is daarom ook van groot
belang dat de basis van dit beleid, nu voorgesteld in de Drinkwaterwet, voldoet
aan de eisen van de tijd. Aan de doelstelling van dit wetsvoorstel, de bevordering
van de volksgezondheid door de voorziening van drinkwater aan alle consumenten
op een maatschappelijk verantwoorde wijze te waarborgen, wordt tegemoet gekomen.
Deze leden kunnen daarom instemmen met het voorliggende wetsvoorstel. Ten
aanzien van enkele aspecten van het wetsvoorstel willen deze leden nog enkele
opmerkingen plaatsen.De leden van de PVV-fractie hebben met belangstelling kennis genomen van
het voorliggende wetsvoorstel. Deze leden merken op dat de veiligheid van
onze drinkwatervoorziening van groot belang is. Ook de Raad van State benadrukt
in haar advies het belang van de veiligheid.Deze leden verzoeken de regering in de nota naar aanleiding van het verslag
in te gaan op de vragen en opmerkingen in bijgevoegde brief van de Consumentenbond,
Vereniging Eigen Huis en VEMW d.d. 15 januari 2007.De leden van de ChristenUnie-fractie hebben met instemming kennis genomen
van het wetsvoorstel dat voorlopig als laatste fase kan worden beschouwd van
een omvangrijk wetswijzigingtraject op het gebied van de bescherming van het
drinkwater. De duurzame veiligstelling van een adequaat systeem van drinkwatervoorziening
betreft een onderdeel van de voor een samenleving vitale infrastructuren en
behoeft daarom volgens de leden van de ChristenUnie-fractie hoge prioriteit.Zoals aangegeven kunnen de leden van de ChristenUnie-fractie de in het
wetsvoorstel gemaakte keuzen voor een belangrijk deel volgen. Op onderdelen
willen zij echter een aantal vragen aan de orde stellen.De leden van de SGP-fractie huldigen het adagium dat publieke belangen
in beginsel ook publiek moeten worden behartigd. Ten aanzien van de openbare
watervoorziening spelen dergelijke publieke belangen – zoals volksgezondheid,
milieu, bescherming van gebonden gebruikers, etc. – een belangrijke
rol. Met name om die reden achten deze leden de introductie van meer marktwerking
binnen de openbare watervoorziening niet in de rede te liggen. De leden van
de SGP-fractie hebben daarom met de nodige instemming kennisgenomen van het
wetsvoorstel. Kort samengevat is de strekking ervan immers dat eigendom, beheer
en exploitatie van de drinkwatervoorziening ook in de toekomst volledig in
handen van de overheid zal blijven. Hiermee is ook de eventuele splitsing
tussen eigendom en exploitatie, waarvan in de hoofdlijnennotitie nog sprake
was, van de baan. Mede vanuit oogpunt van een transparante verdeling van verantwoordelijkheden
en bevoegdheden een verstandige lijn.2. Doelstelling en reikwijdte van de DrinkwaterwetTijdens de behandeling van het wetsvoorstel tot wijziging van de Waterleidingwet
(eigendom waterleidingbedrijven) hebben de leden van de CDA-fractie duidelijk
gesteld dat drinkwater een eerste levensbehoefte is dat aan iedereen onder
redelijke voorwaarden ter beschikking moet worden gesteld. De leden van de
CDA-fractie kunnen de doelstelling van het voorliggende wetsvoorstel, te weten
de bevordering van de volksgezondheid door de voorziening van drinkwater aan
alle consumenten op een maatschappelijk verantwoorde wijze te waarborgen,
dan ook van harte ondersteunen.De leden van de SP-fractie zijn niet overtuigd van de wenselijkheid om
warm tapwater uit te sluiten in de definitie van drinkwater. Warm tapwater
kan immers ook gebruikt worden om te drinken, te koken of voedsel te bereiden,
dient dus naar hun mening te voldoen aan alle kwaliteitseisen van de Drinkwaterwet.
Kan een nadere toelichting worden gegeven op de overwegingen achter deze keuze?Biedt het wetsvoorstel de ruimte om ook ontheffing te verlenen voor hergebruik
van bad- en waswater ten behoeve van toiletspoeling, zoals nu voorkomt bij
sommige duurzaam bouwen projecten?De leden van de ChristenUnie-fractie merken op dat op pagina 6 van de
memorie van toelichting wordt gesteld dat de bescherming van de vitale infrastructuur
van de (drink)watervoorziening is gericht op leveringszekerheid, het voorkomen
van discontinuïteit en het tegengaan van technisch-organisatorisch falen,
overbelasting, externe natuurlijke omstandigheden of (on)bewust menselijk
handelen. De drinkwaterbedrijven dienen hieraan in het crisisbeheersingsdeel
van hun leveringsplannen uitwerking en invulling te geven. De vraag dringt
zich op of de overheid in voorkomende gevallen in voldoende mate en voldoende
slagvaardig op kan treden zodat de leveringszekerheid en continuïteit
van de (drink)watervoorziening kan worden gegarandeerd. Met het oog op de
beveiliging van de vitale infrastructuur hebben de (drink)waterbedrijven tot en met 2006 reeds een investering van € 50 miljoen gedaan
(pagina 17 memorie van toelichting). Kan (globaal) worden aangegeven waaraan
een dergelijk bedrag is besteed? Wordt, in het kader van de bevordering van
een veilig ontwerp van het distributienet (pagina 22 memorie van toelichting)
en in het licht van de noodzakelijk geachte risicoanalyse (pagina 29 memorie
van toelichting), bij al dan niet moedwillige verontreiniging van het drinkwatersysteem,
bijvoorbeeld gedacht aan compartimentering van het drinkwatersysteem om daarmee
een zich plotseling voordoend ernstig probleem in te perken en dus beheersbaar
te maken?3. Verantwoordelijkheid van de overheidIn de visie van de leden van de CDA-fractie heeft de overheid met betrekking
tot de drinkwatervoorziening een bijzondere verantwoordelijkheid. Conform
artikel 22 van de Grondwet («De overheid treft maatregelen ter bevordering
van de volksgezondheid») is de drinkwatervoorziening een kerntaak van
de overheid. De overheidsrol richt zich op toezicht houden, voorwaarden scheppen
en kaders stellen.In lijn met het eerder ingenomen standpunt van de leden van de CDA-fractie
tijdens de behandeling van het wetsvoorstel tot wijziging van de Waterleidingwet
(eigendom waterleidingbedrijven) kunnen de leden van de CDA-fractie zich goed
vinden in het uitgangspunt van het wetsvoorstel, namelijk dat de drinkwaterbedrijven
voor honderd procent overheidseigendom blijven.De taken van het drinkwaterbedrijf worden uitgeoefend in een monopoliesituatie
waarbij sprake is van gebonden afnemers. Andere voorbeelden van monopolies
in de levering van basisvoorzieningen voor burgers en bedrijven zijn de distributienetwerken
van nutsvoorzieningen als gas en elektriciteit, maar ook de infrastructuur
van spoorwegen en vaarwegen. Ondernemingen die dergelijke voorzieningen leveren
dienen in de visie van de leden van de leden van de CDA-fractie te allen tijde
in handen van de overheid te blijven.Daarnaast zijn de leden van de CDA-fractie van mening dat de monopoliepositie
van dit type ondernemingen van de wetgever vraagt dat deze de belangen en
rechten van consumenten voldoende beschermt. Deze leden vragen of dit wetsvoorstel
voldoende ruimte laat voor de drinkwaterbedrijven om, zoals nu reeds in de
praktijk plaatsvindt, delen van hun bedrijfsproces uit efficiency-overwegingen
uit te besteden aan commerciële dienstverleners, bijvoorbeeld op het
gebied van dienstverlening aan klanten en debiteurenbeheer. Als aan het uitbesteden
van werkzaamheden door drinkwaterbedrijven door dit wetsvoorstel beperkingen
worden gesteld, welke zijn dat dan?Drinkwaterbedrijven dienen volgens het voorliggende wetsvoorstel voor
honderd procent overheidseigendom te blijven. De leden van de CDA-fractie
vragen of dit wetsvoorstel voldoende waarborgen biedt, in het geval dat provincies
of gemeenten participeren in een drinkwaterbedrijf middels een aparte vennootschap,
die zich ook bezig houdt met allerlei commerciële activiteiten. Deze
vennootschap kan vervolgens door diezelfde provincies of gemeenten, geheel
of gedeeltelijk verkocht worden aan één of meer commerciële
partijen. In hoeverre bevat dit wetsvoorstel voldoende waarborgen dat het
drinkwaterbedrijf niet geheel of gedeeltelijk in handen komt van een commerciële
partij? Hoe ziet de beschermingsconstructie er precies uit?Met instemming hebben de leden van de ChristenUnie-fractie geconstateerd
dat de wensen van de Kamer met betrekking tot het volledig in overheidshanden
blijven van de infrastructuur voor de (drink)watervoorziening en de exploitatie
daarvan zijn gehonoreerd en dat de opvattingen van regering en Kamer op dit
punt met elkaar sporen. In dit verband vragen deze leden zich
wel af waarom in de wettekst (artikel 1) de eigendom van het drinkwaterbedrijf
in algemene zin wordt toegekend aan«publiekrechtelijke rechtspersonen»
en niet aan de in het distributiegebied gelegen gemeenten en provincie(s)?
Is het zo dat met de nu gekozen formulering elke willekeurige gemeente, dan
wel een ander publiekrechtelijk rechtspersoon, in een ander distributiegebied
dan het«eigen» distributiegebied, aandelen kan aankopen? Zo ja,
wordt op die manier de publieke verantwoording naar de gebonden klanten in
het betreffende distributiegebied niet ondoorzichtig ? Wellicht wordt deze
mogelijkheid als «theoretisch» aangemerkt, maar verdient het,
om elke onduidelijkheid in dezen uit te sluiten, geen aanbeveling om in de
wet vast te leggen dat de aandelen van het betreffende drinkwaterbedrijf alleen
kunnen worden gehouden door publiekrechtelijke lichamen die binnen het betreffende
distributiegebied liggen en daar ook verantwoordelijkheid dragen?4. Bedrijfsvoering en doelmatigheidOndernemingen met een publieke en maatschappelijke doelstelling dienen
volgens de leden van de CDA-fractie een bedrijfsmatige en zo efficiënt
mogelijke bedrijfsvoering te combineren met het nastreven van hun maatschappelijke
en publieke doelstellingen. In het geval van de drinkwaterbedrijven is dit
de levering van kwalitatief goed drinkwater tegen een voor de consument zo
laag mogelijke prijs. In tegenstelling tot het reguliere bedrijfsleven mogen
volgens deze leden winstmaximalisatie, toename van het eigen vermogen van
de onderneming, vergroting van het eigen marktaandeel of uitkering van zoveel
mogelijk dividend aan de aandeelhouders, voor drinkwaterbedrijven niet de
primaire bedrijfsdoelstellingen zijn. In dat kader vragen deze leden zich
af in hoeverre het voorliggende wetsvoorstel voldoende waarborgen biedt dat
drinkwaterbedrijven de extra rendementen van een efficiëntere bedrijfsvoering
met betrekking tot drinkwaterlevering en de commerciële nevenactiviteiten
met betrekking tot ander water, ook daadwerkelijk terugsluizen naar de burger
in de vorm van lagere tarievenDe leden van de SP-fractie merken op dat in het voorliggende wetsvoorstel
wordt gesteld dat de bevordering van de doelmatigheid onder meer zal plaatsvinden
door sturing vanuit de raad van commissarissen en de algemene vergadering
van aandeelhouders (AvA). Waarop is deze stelling gebaseerd, als de wet op
dit punt niets regelt, de bevoegdheden van RvC en AvA bij structuur-NV’s
beperkt zijn en de aandeelhouders door de voortschrijdende schaalvergroting
en verwatering van hun bezit de neiging hebben zich te beperken tot het tellen
van hun zilverlingen?Wanneer in de toekomst winsten van drinkwaterbedrijven worden gereguleerd,
zal de prikkel om efficiënt te opereren verder afnemen. Deelt de regering
de mening van de SP-fractie dat bij een normering van winst en eigen vermogen
een krachtiger regeling van het toezicht nodig is dan het huidige aandeelhoudertoezicht
op basis van een benchmark?De leden van de ChristenUnie-fractie vragen of de doelmatigheid met betrekking
tot de levering van drinkwater aan «gebonden klanten» in bepaalde
omstandigheden ook kan zijn gediend met het geheel afzien van de levering
van Industriewater door een drinkwaterbedrijf. Zou de regering, ter vergroting
van de doelmatigheid van de openbare drinkwatervoorziening, op een vergelijkbare
manier als hij de omvang van distributiegebieden kan wijzigen (artikel 5 lid
4), niet ook moeten kunnen ingrijpen in de soort te produceren water en de
hoeveelheid daarvan? Zijn bij een beoordeling «niet-kostenefficiënt
werken» ook sancties voorzien? Zo ja, wat kunnen daarvan de consequenties
zijn?De leden van de SGP-fractie zijn content met het gegeven dat het wetsvoorstel
een duidelijke keus maakt voor een publiek monopolie. Dit mag echter een voortgaande
verbetering van efficiency en doelmatigheid binnen deze sector niet in de
weg staan. Waarom bevat het wetsvoorstel geen scherpe doelstellingen op het
gebied van een doelmatige en transparante werking van de drinkwatervoorziening?
Waarom ontbreekt er een wettelijke verplichting voor kostengeoriënteerde
tarieven? Zou er voor deze watersector niet eens een Waterkamer bij de Nma
moeten komen, die toeziet op een efficiënte bedrijfsvoering?5. Dividenduitkering en tarievenDe leden van de CDA-fractie vragen waarom in het voorliggende wetsvoorstel
is afgezien van het geven van richtlijnen met betrekking tot de nettowinst
en het rendement op eigen vermogen?Welk percentage vindt de regering maximaal aanvaardbaar voor nettowinst
en rendement op eigen vermogen bij drinkwateractiviteiten en bij de overige
activiteiten? Hoe zijn de transparantie van deze rendementen en de bescherming
van de consument in het wetsvoorstel gewaarborgd? Eerder is een motie van
de leden Ten Hoopen en Aptroot, waarin is uitgesproken dat waterleidingbedrijven
jegens gebonden afnemers redelijke tarieven moeten hanteren en dientengevolge
een kostendekkende tariefstelling moeten hanteren, kamerbreed aangenomen.
Vervolgens is uitgesproken dat adequaat toezicht nodig is op toepassing van
kostendekkende tariefstelling ter bescherming van de consument.De leden van de CDA-fractie missen in het voorliggende wetsvoorstel de
waarborgen voor een adequaat toezicht op toepassing van een kostendekkende
en kostengeoriënteerde tariefstelling. Een redelijke prijs bestaat uit
de kosten plus een redelijk rendement. Dit wil zeggen dat deze leden geen
principiële bezwaren heeft tegen het uitkeren van dividend aan aandeelhouders
van drinkwaterbedrijven. Immers deze aandeelhouders hebben in het verleden
middels de aankoop van aandelen geïnvesteerd in het drinkwaterbedrijf.
Er mag dan ook in alle redelijkheid een vergoeding verwacht worden voor deze
aandeelhouders in de vorm van uit te keren dividend. Als het drinkwaterbedrijf
voor haar investeringen geld had moeten lenen op de kapitaalmarkt had, was
zij daar ook een rentevergoeding voor verschuldigd geweest. Echter ook hier
geldt dat het uit te keren dividend in de visie van de leden van de CDA-fractie
in redelijke verhouding moet blijven staan tot de gedane investering door
de aandeelhouders en mag daarmee voor een onderneming met maatschappelijke
doelstelling nooit een doel op zichzelf zijn. Hoe kijkt de regering aan tegen
het opnemen in het wetsvoorstel van duidelijke en voor de drinkwaterbedrijven
bindende richtlijnen voor het uitkeren van rendement in de vorm van dividend
voor de aandeelhouders versus tariefsverlaging voor de consument? Wat is volgens
de regering een redelijk dividend(criterium)? Hoe zou zo’n richtlijn
met betrekking tot een redelijk dividend praktisch ingevuld kunnen worden?Hoe kijkt de regering aan tegen de huidige financiële reserves van
de drinkwaterbedrijven? Wat acht de regering een redelijk solvabiliteitspercentage?
Waarom is een dergelijk maximum solvabiliteitspercentage voor drinkwaterbedrijven
niet opgenomen in het wetsvoorstel?Met betrekking tot de uitbetaling van dividend aan de aandeelhouders van
deze bedrijven hebben de leden van de PvdA-fractie enkele zorgen.Uit recent onderzoek in dagblad De Volkskrant bleek dat drinkwater vaak
onnodig duur is omdat waterleidingbedrijven dividend uitkeren aan hun aandeelhouders.
Consumenten worden gedwongen meer te betalen omdat hun waterleidingbedrijf
meer dividend wil uitkeren. In totaal hebben de waterleidingbedrijven in 2005
ruim € 50 miljoen aan dividend uitgekeerd. Dat komt volgens het
onderzoek vooral door berekening van hogere tarieven. Deze leden
zijn van mening dat niet de aandeelhouder, maar de klant moet profiteren.
Waterleidingbedrijven zijn ondernemingen met een grote maatschappelijke verantwoordelijkheid.
Deze bedrijven hebben een belangrijke functie voor de kwaliteit en veiligheid
van ons water én onze volksgezondheid. Wat is de zienswijze van de
regering op deze ontwikkeling. Op welke termijn kan de Kamer voorstellen tegemoet
zien waarbij wordt ingegaan op het vraagstuk van de uitkering van dividend
door waterbedrijven aan haar aandeelhouders?De leden van de SP-fractie lezen in paragraaf 2.6 van de memorie
van toelichting dat sprake is van een daling van de tarieven, na inflatie,
over de periode 1997–2003 met 5,8%. In paragraaf 2.5 is
sprake van een daling van 6,7% over dezelfde periode. Waar komt dit
verschil vandaan? Hoeveel was de winstuitkering – als percentage van
de omzet – van de drinkwaterbedrijven in 1997 en hoeveel in 2003? Hoe
groot zou de daling van de tarieven geweest zijn als de drinkwaterbedrijven
in 2003 tegen kostprijs geleverd zouden hebben?De leden van de VVD-fractie merken op dat het wetsvoorstel heel duidelijk
maakt dat drinkwatervoorziening een publieke dienst is. Van een publieke dienst
mag worden verwacht dat de tarieven kostendekkend zijn. Dit staat ook in de
memorie van toelichting vermeld. In artikel 8, lid 3 van het wetsvoorstel
staat echter dat de drinkwatertarieven «redelijk, transparant en niet
discriminerend» moeten zijn. Enige onduidelijkheid over de tarieven
is er dus nog steeds. Denkt de regering niet dat met deze bewoordingen de
discussie over de hoogte van de tarieven voor drinkwater een onophoudelijke
discussie is? Deze leden zijn van mening dat de tarieven kostendekkend moeten
zijn met een kleine reserve voor de nodige investeringen en innovaties. Of
de waterbedrijven zich hier ook aan houden, moet nauw gevolgd worden.En wat is de reden om de verplichting tot tarieven en voorwaarden die
aan genoemde voorwaarden moeten voldoen te beperken tot de levering van de
drinkwater? Waarom is er voor gekozen deze verplichtingen niet langer ook
op te leggen voor de aansluitingen?Met betrekking tot de drinkwatertarieven wordt gesteld dat eventuele efficiencywinst
bijvoorbeeld via de tarieven ten goede dient te komen aan de «gebonden
klant» (pagina 17 memorie van toelichting). De leden van de ChristenUnie-fractie
juichen deze benadering toe. De tarieven die de drinkwaterbedrijven hanteren
dienen gebaseerd te zijn op de dekking van kosten (pagina 31 memorie van toelichting).
Op pagina 47 van de memorie van toelichting is echter sprake van het begrip «winst».
Deze leden vragen zich af of daarvan in het kader van de aard en status van
het drinkwaterbedrijf ten principale wel sprake kan zijn. Kan niet beter van «overdekking»
worden gesproken en dient overdekking van kosten in een bepaald jaar in een
navolgend jaar niet alsnog ten goede te komen aan de «gebonden klanten»
in de vorm van extra diensten dan wel een verlaagd tarief? Verdient het, gezien
het voorgaande, geen aanbeveling om het begrip «kostendekkend tarief»
in de wet op te nemen en duidelijk te omschrijven?Er is in het wetsvoorstel sprake van een publiek monopolie, zo merken
de leden van de SGP-fractie op. Deze leden informeren in hoeverre winst op
het publieke monopolie is toegestaan. Indien dit is toegestaan, welk percentage
is maximaal aanvaardbaar voor bedrijfswinst en rendement op eigen vermogen,
hoe is transparantie op deze rendementen gegarandeerd en hoe is de bescherming
van de consument gewaarborgd?De wettekst bepaalt thans niet wat het drinkwaterbedrijf met het geld
van zijn (gebonden!) klanten mag doen, zo constateren de leden van de SGP-fractie.
Bedrijven kunnen derhalve hun winst uitkeren aan de aandeelhouders
in de vorm van dividend. Acht de regering dit acceptabel? Deze leden menen,
dat het uitkeren van dividend aan aandeelhouders een prijsopdrijvend effect
kent en niet past bij de rol van de publieke aandeelhouders. Ligt het derhalve
niet in de rede om een wettelijk verbod op het uitkeren van dividend op te
nemen?De leden van de SGP-fractie merken op, dat de eigenaar van een drinkwaterbedrijf
bij de levering van drinkwater tarieven en voorwaarden moet hanteren die redelijk,
transparant en niet-discriminerend zijn. Deze leden vragen waarom deze verplichting
niet langer geldt voor aansluitingen en voor andere leveringen.6. Positie aandeelhoudersDe vraag of de door drinkwaterbedrijven behaalde efficiencywinst vertaald
moet worden in lagere tarieven voor de consumenten of in hogere dividenduitkeringen,
heeft volgens de leden de leden van de CDA-fractie ook nog een ander aspect,
namelijk de positie van de kleine aandeelhouder (individuele gemeenten en
provincies) tegenover steeds grotere drinkwaterbedrijven.Deze leden merken hierbij op dat er de laatste jaren de nodige fusies
van drinkwaterbedrijven zijn geweest, met als gevolg dat het verzorgingsgebied
van een drinkwaterbedrijf niet meer in overeenstemming hoeft te komen met
de inwoners van een provincie of gemeenten en de eigendomsverhoudingen binnen
een drinkwaterbedrijf. Hierdoor is het mogelijk dat er belangentegenstellingen
ontstaan tussen aandeelhouders. Zo kan een aandeelhouder die bijvoorbeeld
30% van de consumenten vertegenwoordigt (een relatief kleine provincie),
maar wel direct of indirect in het bezit is van 50% van de aandelen
van het drinkwaterbedrijf, een groter belang hebben bij het uitkeren van dividend
dan bij een tariefsverlaging voor de consumenten. Bovendien kan het volgens
deze leden ook zo zijn dat een provincie of gemeente niet rechtstreeks, maar
indirect via een overheidsbedrijf (met commerciële doelstellingen), aandeelhouder
is van een drinkwaterbedrijf. Dan zal dit bedrijf ook meer gebaat zijn bij
hogere dividenduitkeringen, dan met tariefsverlagingen voor burgers en bedrijven.
In hoeverre houdt het wetsvoorstel rekening met dergelijke mechanismen? Hoe
kan voorkomen worden dat burgers en bedrijven een tariefsverlaging wordt onthouden,
omdat de meerderheid van de aandeelhouders meer belang hebben bij een dividenduitkering?
Is dit ook niet een democratisch tekort in het toezicht op de drinkwaterbedrijven?De leden van de ChristenUnie-fractie vragen zich, in het kader van de
discussie rond «eigendom» en «winstbestemming», af
wat de stand van zaken is van de discussie met de aandeelhouders, de gemeenten
en provincies. De memorie van toelichting meldt dat ernaar wordt gestreefd
over deze onderwerpen met de drinkwaterbedrijven en aandeelhouders nadere
afspraken te maken (pagina 47). Uit eerdere briefwisseling bleek dat de aandeelhouders
het ontwerpwetsvoorstel op de punten «prijsbeleid» en de «winstbestemming»
beschouwden als een inbreuk op het eigendomsrecht (brief VNG 3 januari
2006). De formulering van het huidige artikel 8 is op voorstel van de VNG
opgenomen. Is daarmee de interpretatieruimte voor de aandeelhouders niet zodanig
toegenomen dat deze de productie en levering van drinkwater als alternatieve
inkomstenbron kunnen gaan zien, zodanig dat aan het uitgangspunt «kostendekking»
voor de gebonden klant afbreuk wordt gedaan? Onderkent de regering dat de
neiging bij gemeenten om dividend te incasseren (in de zoektocht naar alternatieve
inkomstenbronnen) wordt versterkt door de beperking van en discussie over
het decentrale belastinggebied. Naar de mening van de leden van de ChristenUnie-fractie
wordt de mogelijkheid om op basis van art.8 lid 4 krachtens AMvB nadere regels
te stellen deels ontkracht doordat de wenselijkheid en de wijze van invulling
hiervan mede afhankelijk worden gemaakt van de in artikel 51 opgenomen
evaluatie aangaande de doelmatigheid van de openbare drinkwatervoorziening.
Omdat de evaluatie pas 5 jaar na de inwerkingtreding van het wetsvoorstel
moét hebben plaats gevonden kan zich gedurende die periode wel een
ontwikkeling voordoen waaraan aandeelhouders rechten zullen ontlenen. Hoe
beoordeelt de regering deze dreiging?Deze leden vragen zich in dit verband af hoe de regering aankijkt tegen
de opvatting van de VNG dat vermogenverschaffers een vergoeding dienen te
krijgen over geïnvesteerd kapitaal omdat zij risico lopen over dat in
de drinkwaterbedrijven geïnvesteerde vermogen? Gaat deze opvatting niet
teveel uit van de overheid als een «normaal» commercieel bedrijf
en te weinig van de visie dat de overheid primair verantwoordelijk is voor
de vitale infrastructuur van de watervoorziening, waarbij kostendekking en
niet één of andere vorm van winst uitgangspunt dient te zijn.
Hoe ziet de regering in dit kader de positie van de overheid als aandeelhouder
binnen het drinkwaterbedrijf vergeleken met de situatie bij de energiebedrijven.7. SchaalvergrotingDe leden van de SP-fractie constateren dat er op dit moment een consolidatietrend
is in de drinkwatersector, die enerzijds een goede maatschappelijke controle
bedreigt en anderzijds de kosten voor drinkwater opdrijft. Door de fusie van
Vitens, Hydron Midden-Nederland en Hydron Flevoland in augustus 2006 is een
bedrijf ontstaan met meer dan twee miljoen aansluitingen, ongeveer 30%
van de totale Nederlandse markt. Het aandelenbezit van de provincies en gemeenten
in dit bedrijf is zeer versnipperd (zie ook de inbreng van de leden van de
CDA-fractie in paragraaf 6), waardoor de publieke aandeelhouders vleugellam
zijn in het uitoefenen van maatschappelijke controle en daarom de neiging
krijgen om slechts aandacht te hebben voor verhoging van de winstuitkering.
Volgens de Utrechtse econoom prof. H. Schenk bedraagt de optimale economische
schaalgrootte in de drinkwatersector op dit moment ca. 500 000 aansluitingen1. Daarboven lopen de kosten weer op en is de klant dus
duurder uit. Deze leden vragen of de regering een visie heeft op de optimale
schaalgrootte van de drinkwatersector. Kan de regering aangeven of zij de
conclusies van professor Schenk deelt en zo neen, op grond van welke argumenten?De leden van de SP-fractie vragen of de regering het wenselijk of zelfs
maar acceptabel vindt dat over enkele jaren wellicht nog maar drie of vier
bedrijven de drinkwatervoorziening verzorgen. Wat is het effect van de consolidatietrend
op de benchmarking en zijn onder deze nieuwe condities de conclusies van het
OCFEB onderzoek2 nog wel houdbaar? De onderzoekers
stelden destijds immers letterlijk: «Op basis van bovenstaande bevindingen
komen wij tot de conclusie dat er ons inziens op dit moment geen directe aanleiding
is om over te gaan op tariefregulering (model 2). Een groot deel van de in
1997 geschatte te behalen voordelen van marktwerking zijn immers met het huidige
reguleringsregime reeds behaald, terwijl de resultaten erop duiden dat een
verdere toename van de kostenefficiëntie in het verschiet ligt. Hiervoor
is overigens wel van groot belang dat er voldoende (verschillende) bedrijven
blijven bestaan, zodat een goede prestatievergelijking mogelijk blijft».Biedt het voorliggende wetsvoorstel de mogelijkheid om ongewenste schaalvergroting
in de drinkwatersector tegen te gaan, of zelfs terug te draaien? Wat is bijvoorbeeld
de reikwijdte van artikel 5, lid 1? De leden van de SP-fractie pleiten voor
een schaalgrootte die optimaal is uit oogpunt van economie en maatschappelijke
controle. Op grond van deze uitgangspunten zouden provinciale waterleidingbedrijven
een schaal hebben dichtbij het economisch optimum van ca. 500 000 aansluitingen. Indien het eigendom van deze bedrijven volledig bij de provincies
komt te berusten is er bovendien sprake van een eenvoudige eigendomstructuur.
Het overdracht van eigendom hoeft geen grote financiële operatie te zijn
indien in het voorliggende wetsvoorstel wordt vastgelegd dat water voortaan
tegen kostprijs geleverd wordt, dus geen winst wordt uitgekeerd. De eigenaar
ontvangt uitsluitend nog een rentevergoeding (bijvoorbeeld gelijk aan de rente
op staatsleningen) over de eigen investeringen en eventuele leningen. Vrijwel
het gehele vermogen van de drinkwaterbedrijven bestaat echter uit in het verleden
ingehouden winst, betaald door de gebonden klanten. Wat is de reactie van
de regering op deze alternatieve ordening van de drinkwatersector?8. Administratieve en fysieke scheiding van activiteitenIn het voorliggende wetsvoorstel staat een verbod op kruissubsidiëring
en wordt een gescheiden boekhouding opgelegd aan de drinkwaterbedrijven voor
hun drinkwateractiviteiten en voor hun overige (commerciële) wateractiviteiten.
Hoe is het toezicht op dit verbod geregeld? Welke instantie ziet toe op naleving
van dit verbod? Welke rol is hier weggelegd voor de Nederlandse Mededingingsautoriteit
(NMa) of voor VROM-Inspectie?Waarom wordt naast een gescheiden boekhouding ook niet wettelijk verplicht
gesteld dat de verschillende activiteiten in een aparte juridische entiteit
worden ondergebracht, waarin dividend en tarieven per juridische entiteit
worden vastgesteld?De leden van de ChristenUnie-fractie zijn blij met de consequent doorgevoerde
fysieke en administratieve scheiding van de drinkwatervoorziening en eventuele
andere activiteiten, zoals de industriewaterlevering. Ook juichen zij het
afzien van de keuze voor het concessiemodel toe. Wel vragen deze leden zich
af of er ten principale toch geen sprake kan zijn van wederzijdse beïnvloeding
en zelfs concurrentie, bijvoorbeeld in een situatie waarbij de hoeveelheid
te winnen grondwater beperkt is en waar, ten gevolge van de levering van industriewater,
het drinkwaterbedrijf, wellicht pas na verloop van jaren, meerkosten zal moeten
maken om extra winningen mogelijk te maken. Meerkosten die, zonder de levering
van Industriewater, niet nodig zouden zijn geweest, maar in deze situatie
wel mede door de «gebonden klanten» zal worden gefinancierd. In
die situatie zou volgens deze leden niet worden voldaan aan een transparante
en redelijke tariefstelling (pagina.30 memorie van toelichting) en aan het
uitgangspunt dat marktwerking geen nadelige gevolgen mag hebben voor de «gebonden
klant» (pagina 43 memorie van toelichting). Kan de regering op deze
mogelijke situatie reageren?De leden van de SGP-fractie constateren, dat het wetsvoorstel een verbod
op kruissubsidies kent. Op welke wijze zal dit verbod nu precies bijdragen
aan de bescherming van de consumenten? Hoe is het toezicht op dit verbod geregeld?
Welke instantie ziet toe op de naleving van dit verbod op kruissubsidies?
Welke rol zou de NMa hierbij moeten spelen?De leden van de SGP-fractie vragen voorts, in het licht van het verbod
op kruissubsidies, waarom het wetsvoorstel nog steeds het middelvoorschrift
bevat voor een verbod op levering van ander water vanuit het drinkwaternetwerk
buiten het verzorgingsgebied. Is er een concrete aanleiding om dit middelvoorschrift
op te nemen en zo ja, welke? Wat heeft het ministerie van VROM gedaan in die
situatie om ongewenste effecten tegen te gaan? Biedt het verbod op kruissubsidie
voldoende waarborgen om dergelijke effecten tegen te gaan? Zo neen, waarom
niet?9. ToezichtWanneer het gaat om het toezicht zijn de leden van de CDA-fractie aanhanger
van het subsidiariteitsbeginsel. De verantwoordelijkheden en bevoegdheden
moeten op het juiste (overheids)niveau worden gelegd. Vanuit die visie zijn
deze leden voorstander van decentraal toezicht en is het logisch dat het toezicht
op de drinkwaterbedrijven vooral gelegd wordt bij de aandeelhouders, te weten
de provincies en gemeenten. De kostprijs van het drinkwater wordt immers ook
in belangrijke mate bepaald door regionaal gebonden omstandigheden.Echter, in het licht van het voorgaande vragen de leden van de CDA-fractie
zich af in hoeverre de aandeelhouders altijd op representatieve wijze de belangen
van de burgers/consumenten kunnen behartigen, gezien de eerder geconstateerde
aandelenverhoudingen binnen sommige drinkwaterbedrijven.Daarnaast vragen deze leden zich af of de aandeelhouders van de drinkwaterbedrijven
voldoende bevoegdheden en middelen hebben om hun toezichthoudende taak goed
te kunnen uit oefenen. De meeste drinkwaterbedrijven zijn structuur NV’s.
Bij deze NV’s zijn de bevoegdheden van de algemene vergadering van aandeelhouders
(AVA) ten opzichte van de Raad van Commissarissen (RvC) beperkter dan bij
een «gewone» NV. De door de AVA te benoemen RvC heeft vooral als
taak om toezicht te houden op het bestuur en het geven van adviezen vanuit
het belang van de onderneming, wat niet altijd hetzelfde hoeft te zijn als
het belang van de aandeelhouders (provincies en gemeenten). In de memorie
van toelichting wordt er op gewezen dat de invloed van de AVA versterkt kan
worden door haar statutair de bevoegdheid te geven tot het goedkeuren en vaststellen
van de tarieven en algemene leveringsvoorwaarden en haar meer invloed te geven
op de besluitvorming over de bestemming van de winst. Waarom is er in het
voorliggende wetsvoorstel er niet voor gekozen om alle drinkwaterbedrijven
dwingend op te leggen deze bevoegdheden van de AVA statutair vast te leggen?De leden van de CDA-fractie zijn op zich voorstander van decentraal toezicht.
Het optuigen van een nieuw toezichthoudend orgaan specifiek voor de drinkwatersector
zoals de OPTA voor de telecomsector en de Autoriteit Financiële Markten
voor de financiële sector heeft als nadeel dat dit de rijksoverheidsorganisatie
weer vergroot en de kosten en administratieve lasten doet toenemen. Anderzijds
hebben de leden van de CDA-fractie in het licht van hetgeen hiervoor beschreven
is, wel twijfels of het decentraal toezicht zoals dit nu in de wet beschreven
is, voldoende is. Zou een bestaand toezichtorgaan als de NMA niet uitgebreid
kunnen worden met een extra afdeling die zich specifiek bezighoudt met toezicht
op de drinkwaterbedrijven? Op basis van de nog vast te stellen en in het wetsvoorstel
op te nemen criteria zou de afdeling van de NMA toezicht kunnen houden op
de dividenduitkeringen, de solvabiliteit en de tariefstelling van drinkwaterbedrijven.
Er van uitgaand dat de drinkwaterbedrijven wettelijk verplicht worden om de
AVA meer bevoegdheden te geven met betrekking tot goedkeuring van tarieven
en dividend, zou een uitspraak van de NMA een advies kunnen zijn richting
de directie, RvC en AVA van het desbetreffende drinkwaterbedrijf.10. RechtsvormDe leden van de CDA-fractie vragen zich af of de huidige NV-structuur
van de meeste drinkwaterbedrijven (11 van de 12 bedrijven) wel de meest geschikte
structuur is voor een maatschappelijke onderneming met een publieke doelstelling
zonder winstoogmerk. Bij een aantal drinkwaterbedrijven wordt nettowinst en
rendement op eigen vermogen vooral uitgekeerd in de vorm van dividend voor
de aandeelhouders in plaats van in tariefsverlaging voor burgers en bedrijven.Naast de huidige NV-structuur is ook een alternatieve rechtsvorm denkbaar,
namelijk die van de maatschappelijke onderneming waarin de bedrijfsdoelstellingen
niet bepaald worden door winst en rendement op geïnvesteerd vermogen,
maar door maatschappelijke en publieke doelstellingen. De leden van de CDA-fractie
vragen of de regering bereid is om de Kamer een beschouwing te doen toekomen
met betrekking tot de vraag of de huidige NV-rechtsvorm voor drinkwaterbedrijven
wel de meest geëigende is en welke alternatieven men ziet voor deze rechtsvorm.De leden van de CDA-fractie zouden graag vastleggen dat drie jaar na het
inwerkingtreden van het wetsvoorstel een evaluatie plaatsvindt van de werking
van de wet, waar het toezicht op kwaliteit, tarieven, uitgekeerde dividend
en solvabiliteit een belangrijk onderdeel van uitmaken. Is de regering bereid
om aan deze wens tegemoet te komen?De leden van de SP-fractie zijn nog niet overtuigd door de argumenten
van de regering om de mogelijke rechtsvormen voor drinkwaterbedrijven uit
te breiden met de stichtingsvorm. Wat waren de inhoudelijke argumenten van
de betrokken overheden in de regio Amsterdam om voor Waternet de stichtingsvorm
te kiezen? Wat zijn de eventuele bezwaren tegen een waterketenbedrijf met
NV-structuur?Voorlopig neigen de leden van SP-fractie naar het standpunt dat een uniforme
rechtsvorm voor de drinkwaterbedrijven de maatschappelijke transparantie ten
goede kan komen.Vrijwel alle drinkwaterbedrijven zijn op dit moment NV’s en daarvan
zijn de meeste structuur-NV’s. Bij een structuur-NV heeft de Raad van
Commissarissen (RvC) minder te zeggen dan bij een gewone NV. Kan de regering
toelichten wat de ratio is om bij een maatschappelijke onderneming de controlerende
bevoegdheden van de RvC te beperken? Zou de wetgever voor drinkwaterbedrijven
niet de normale NV-structuur dwingend moeten voorschrijven, of tenminste algemene
regels stellen aan het uitbreiden van de bevoegdheden van de RvC en de algemene
vergadering van aandeelhouders ten opzichte van het basis structuur-NV regime?11. ReikwijdteDe leden van de CDA-fractie merken op dat het voorliggende wetsvoorstel
zich in haar regelgeving beperkt tot levering van drinkwater. Wat zijn de
overwegingen om de verplichting voor kostentransparantie en redelijke tarieven
alleen te beperken tot de levering van drinkwater aan consumenten? Waarom
ontbreekt vergelijkbare wetgeving voor de levering van ander water door de
drinkwaterbedrijven? Hoe denkt de regering kostentransparantie en redelijke
tarieven te kunnen garanderen voor aansluitingen of voor levering voor ander
water, zoals irrigatie water voor boeren, warm tapwater en industriewater,
aangezien ook bedrijven en organisaties te maken hebben met het publieke monopolie
van (drink)waterbedrijven op productie en levering van water. Ook zij zijn
bovendien gebonden klanten die vanwege deze situatie van overheidswege bescherming
verdienen tegen de monopolist. Eenzijdige verhogingen van tarieven voor levering
of aansluiting door drinkwaterbedrijven voor ander water kan beslissend zijn
voor het voortbestaan van ondernemingen en de daarmee gerelateerde werkgelegenheid.12. Doorlevering van drinkwater via collectieve nettenMede op aandringen van de leden van de CDA-fractie en in goed overleg
met belanghebbenden is destijds in de Waterleidingwet een regeling opgenomen
voor doorlevering van drinkwater via collectieve netten. Zie bijvoorbeeld
de situatie die zich voordoet op de bedrijventerreinen van DSM en Corus. Thans
wordt de huidige regeling in aanzienlijke mate ingeperkt. Het is niet helemaal
duidelijk hoe de huidige doorlevering van drinkwater op een bedrijventerrein
via een collectief leidingnet in de toekomst kan worden gecontinueerd. Wat
zijn de redenen voor inperking van de mogelijkheden voor doorlevering? Welke
waarborgen zijn opgenomen voor bestaande en toekomstige doorlevering van drinkwater
via collectieve netten op bedrijfsterreinen?13. Onderlinge prestatievergelijkingTer bevordering van de doelmatigheid wordt voor de drinkwaterbedrijven
het instrument van onderlinge prestatievergelijking tussen drinkwaterbedrijven,
wettelijk verplicht gesteld. De leden van de CDA-fractie hechten er aan dat
de prestatievergelijking uitgevoerd wordt door een onafhankelijke instantie.
Op dit moment is er nog een beperkt aantal drinkwaterbedrijven. Als door fusies
dit aantal verder afneemt, neemt dan ook niet de waarde van een dergelijke
prestatievergelijking af? In hoeverre is overwogen om de prestatievergelijking
uit te breiden met vergelijkbare drinkwaterbedrijven in het buitenland? Wat
zijn de overwegingen geweest om deze internationale prestatievergelijking
niet op te nemen in het wetsvoorstel?Verder vinden de leden van de CDA-fractie voor wat betreft de nadere invulling
van de prestatievergelijking, een voorhangprocedure voor de betreffende AMvB
(het Drinkwaterbesluit) op zijn plaats. In het licht van de gewenste efficiencyverbetering
die zich kan doorvertalen in het verlagen van de tarieven voor de burgers,
vinden deze leden dit een belangrijk onderdeel van de nieuwe wet- en regelgeving
ten aanzien van de drinkwaterbedrijven.De leden van de PvdA-fractie onderschrijven het belang van een goede bedrijfsvoering
van waterbedrijven in Nederland. Deze leden achten de verplichte onafhankelijke
benchmark in combinatie met toezicht door betrokken aandeelhouders voldoende
voor de verbetering van de efficiency.De leden van de VVD-fractie staan positief tegenover de benchmark van
de drinkwaterbedrijven. Prestatievergelijking heeft bewezen tot efficiëntieverbetering
te leiden en kan ook tot tariefverlaging leiden. Het is opvallend dat ook
de drinkwaterbedrijven daar zelf positief tegenover staan en hier al enkele
jaren vrijwillig aan meewerken. Dat vinden deze leden prijzenswaardig. De
vraag rijst dan echter wel op waarom dit dan verplicht wordt gesteld? Wat
is de meerwaarde van deze verplichtstelling? Punt van aandacht is de fusie
van de drinkwaterbedrijven. Er zijn telkens minder drinkwaterbedrijven. In
hoeverre kan de benchmark ook in de toekomst worden uitgevoerd, rekening houdend
met dit gegeven?Met betrekking tot de onderlinge prestatievergelijking tussen drinkwaterbedrijven
(pagina’s 6 en 31 memorie van toelichting), met name op het punt van
de kostenefficiëntie, vragen de leden van ChristenUnie-fractie zich af
of bij die prestatievergelijking voldoende rekening wordt gehouden en kan
worden gehouden met de specifieke omstandigheden waarin de verschillende drinkwaterbedrijven
zich bevinden. Op welke wijze worden die verschillende omstandigheden aan
elkaar gerelateerd en onderling vergelijkbaar gemaakt zodat ook daadwerkelijk
sprake kan zijn van onderlinge vergelijkbaarheid en transparantie op het punt
van kostenefficiëntie? Onderkent de regering dat bepaalde drinkwaterbedrijven
relatief hoge kosten moeten maken ten gevolge van de natuurlijke omstandigheden,
maar desondanks wel kostenefficiënt kunnen werken, wellicht kostenefficiënter
dan andere bedrijven? Te denken is hierbij bijvoorbeeld aan instabiliteit
van de bodem of een hoge zuiveringsinspanning ten gevolge van oevergrondwater.
Is dit probleem mogelijk ook de reden van het feit dat op dit moment niet
alle bedrijven deelnemen aan de vrijwillige prestatievergelijking (pagina16
memorie van toelichting)? Wordt in het in dit kader op te stellen «Protocol»
voldoende rekening gehouden met de verschillende uitgangsposities van de diverse
drinkwaterbedrijven (pagina 57 memorie van toelichting)? Dient er bij de benchmark
niet een correctie met betrekking tot de omgevingsfactoren te worden toegepast,
opdat de diverse drinkwaterbedrijven op een realistische manier vergeleken
kunnen worden?De leden van de SGP-fractie merken op, dat er steeds minder waterbedrijven
in Nederland zijn. Kan de benchmark in de toekomst dan wel op een adequate
wijze worden uitgevoerd? Welke instantie zal toezien op de uitvoering van
de benchmark? Waarom is niet direct gekozen voor toezicht door de Nma?14. Leveringszekerheid en continuïteitDe leden van de CDA-fractie vragen of de regering een toelichting kan
geven op wat bedoeld wordt met de omschrijving «indien mogelijk en verantwoord»
(blz. 29 van de memorie van toelichting)?De leden van de SP-fractie vragen of de resultaatverplichting voor de
levering van nooddrinkwater ook geldt indien zich een storing in de levering
van drinkwater voordoet, zonder dat er sprake is van een ramp of zwaar ongeval.De drinkwaterbedrijven zijn in noodsituaties verplicht tot levering van
nooddrinkwater en noodwatervoorzieningen aan de bevolking. Oefening van productie
en distributie van nood(drink)water wordt verplicht gesteld (pagina’s
29 en 30 memorie van toelichting). De leden van de ChristenUnie-fractie vragen
zich af of deze oefeningen zich mogen beperken tot delen van het drinkwatersysteem
of dat dergelijke nood(drink)watervoorzieningen en oefeningen daaromtrent,
bijvoorbeeld met het oog op terroristische dreigingen, het gehele werkgebied
van de drinkwaterbedrijven moeten beslaan. Waarom is de leveringsplicht van
nood(drink)water beperkt tot 10 dagen (pagina’s 56 en 57 memorie van
toelichting)? Een ernstige dreiging kan zich toch ook voordoen gedurende een
periode langer dan tien dagen?15. Administratieve lastenDe leden van de CDA-fractie hebben met instemming kennis genomen van de
dereguleringseffecten van het voorliggende wetsvoorstel. Echter op het gebied
van terugdringen van de administratieve lasten lijken er met het wetsvoorstel
weinig vorderingen te worden gemaakt. De administratieve lasten voor drinkwaterbedrijven
zijn sinds 2002 met € 1 270 000 per jaar toegenomen. In
de memorie van toelichting wordt opgemerkt dat door de dereguleringseffecten
van het wetsvoorstel (niet meer periodiek opstellen van het Beleidsplan Drink-
en Industriewatervoorziening en de Tienjarenplannen en het Besluit bescherming
waterleidingbedrijven) een afname van de administratieve last zou betekenen
in dezelfde orde van grootte als de eerder genoemde stijging van de administratieve
lasten. De leden van de CDA-fractie zouden graag een nadere onderbouwing willen
zien van deze aanname, temeer ook daar verderop in de memorie van toelichting
wordt opgemerkt dat de kosten van een eventuele stijging van de administratieve
lasten voor de drinkwaterbedrijven, doorberekend zullen worden in de drinkwatertarieven
.De leden van de SP-fractie vragen waarom een eenmaal in de zes jaar op
te stellen beleidsnota kosten in de orde van € 500 000 tot € 1 000 000
per jaar (hetgeen naar schatting van deze leden staat voor 8–16 formatieplaatsen)
met zich mee zou brengen?Deze leden merken voorts op dat in de memorie van toelichting wordt gesteld
(pagina 25) dat het wenselijk is dat drinkwaterbedrijven, gezien hun publieke
taak, maatschappelijke belangen in hun doelstelling tot uitdrukking laten
komen. Waarom wordt een dergelijke formulering niet dwingend in het wetsvoorstel
opgenomen?De leden van de VVD-fractie is verheugd over het feit dat het wetsvoorstel
geen administratieve lasten opbrengt voor burgers. Voor de overheid brengen
de voorgestelde wettelijke bepalingen slechts enkele administratieve overheidslasten
met zich mee. Voor de drinkwaterbedrijven echter, zijn de lasten niet geheel
te onderschatten. Het zou daarbij gaan om € 1 270 000
miljoen per jaar. In de memorie van toelichting wordt aangegeven dat dit bedrag
een vertekend beeld geeft, omdat in afwachting van de Drinkwaterwet geen invulling
meer is gegeven aan het periodiek opstellen van het Beleidsplan Drink- en
Industriewatervoorziening, aan de Tienjarenplannen en aan het Besluit bescherming
waterleidingbedrijven. In de zogenaamde nulmeting zijn de administratieve
lasten van deze periode derhalve niet meeberekend. Het lijkt er dus op dat
de administratieve lasten op minder uitkomen, terwijl in de memorie van toelichting
wordt aangegeven dat dit op een zelfde orde van grote uitkomt. Hoe valt dit
te verklaren? Kan een exacte orde van grootte worden gegeven, ook met het
oog op, in geval van verhoging van administratieve lasten, de doorberekening
in de tarieven van drinkwaterbedrijven aan hun klanten?16. DereguleringDe leden van de SP-fractie vragen of nauwkeuriger aangegeven kan worden
wat de verschillen zijn tussen een beleidsplan en een beleidsnota. Welke sturingsmogelijkheden
vervallen, zijn er verschillen qua maatschappelijke consultatie en bezwaarprocedures?Op pagina 13 van de memorie van toelichting wordt gemeld dat de Commissie
drinkwatervoorziening komt te vervallen en dat in voorkomende gevallen advies
zal worden gevraagd aan de VROM-raad of de Gezondheidsraad. De leden van de
ChristenUnie-fractie vragen zich af of het in dergelijke gevallen niet wenselijk
is dat ook de koepel van drinkwaterbedrijven, VEWIN, als een bij uitstek deskundige
organisatie, advies wordt gevraagd.17. HandhavingDe leden van de SP-fractie vernemen graag welke uitvoerende taken de VROM-Inspectie
heeft met betrekking tot het toezicht van de drinkwaterbedrijven? Kijken zij
uitsluitend naar de kwaliteitsaspecten of ook naar de economische aspecten?Wat zou de geschatte omvang van de formatie zijn voor een waterautoriteit,
die het economisch toezicht zou uitoefenen op de drinkwatersector, met inbegrip
van de activiteiten die samenhangen met het uitvoeren van een benchmark?Zou er een efficiencyvoordeel te behalen zijn indien een waterautoriteit
ook het kwalitatief toezicht zou overnemen van de VROM-inspectie? Zijn er
naar de mening van de regering inhoudelijke bezwaren tegen het combineren
van het economisch en kwaliteitstoezicht?De leden van de SP-fractie vragen of een overzicht kan worden gegeven
van het sanctie-instrumentarium jegens de exploitanten van collectieve watervoorzieningen
en collectieve leidingnetten, op grond van de Wet economische delicten. Wat
verandert er ten opzichte van de bestaande situatie?Het voorliggende wetsvoorstel geeft een opening aan anderen dan de waterbedrijven
om drinkwater te produceren en te leveren. Volgens artikel 4, lid 5 kan de
eigenaar van een collectieve watervoorziening toestemming worden verleend
om drinkwater te produceren en te distribueren, mits aan een aantal voorwaarden
wordt voldaan. De VROM-Inspectie toonde in haar rapport «De kwaliteit
van het drinkwater» (2005) aan dat bij 45% van deze locaties
overtredingen van de kwaliteitseisen zijn geconstateerd. De leden van de PvdA-fractie
en de VVD-fractie vragen zich af hoe de handhaving en het toezicht op deze
vorm van waterwinning is geregeld. De leden van beide fracties vragen of deze
ontwikkeling volgens de regering wenselijk is met het oog op bijvoorbeeld
legionellapreventie en de waarborg van de drinkwaterkwaliteit.Met betrekking tot de monopoliepositie wordt door de VEWIN opgemerkt dat
op basis van de definitie van het begrip «Collectieve watervoorzieningen»
uit artikel 1 en de in artikel 4 geformuleerde ontheffingsmogelijkheid een
opening wordt geboden aan anderen om ook drinkwater te produceren en te leveren
aan consumenten en andere afnemers. De leden van de ChristenUnie-fractie vragen
zich af hoe de regering de handhaving en het toezicht op deze collectieve
voorzieningen vorm zal geven.Wat betreft de handhaving vragen de leden van de VVD-fractie zich af wat
de gevolgen kunnen zijn van de bevoegdheid van de Inspecteur om bij wijze
van ordemaatregel de levering van drinkwater te verbieden of te beperken.
Kunnen de drinkwaterbedrijven in dat geval schade opeisen? Wat is dan de procedure?Ook zouden zij graag meer duidelijkheid willen zien op het gebied van
de inspectie op legionellabacteriën. In de beleidsnotitie van 15 augustus
jl. van de staatssecretaris van VROM aan de Tweede Kamer schrijft de staatssecretaris
dat de legionellapreventie de nieuwe «ladder van legionellabestrijding»
zal volgen. Is het volgen van deze ladder een verplichting of slechts een
advies? Volgens eigen zeggen heeft de Inspectie van Waterleidingbedrijven
weinig kaders om het nieuwe beleid uit te voeren en te handhaven. Ook voorliggend
wetsvoorstel schept niet meer kaders. Hoe denkt de regering de Inspectie alsnog
meer kaders te verschaffen om te handhaven?In zowel de oude Waterleidingwet als het voorliggende wetsvoorstel is
het vereist dat producten die in contact worden gebracht met drinkwater dan
wel daaraan worden toegevoegd – met uitzondering van de biociden –
beschikken over een ATA, dat bij het KIWA kan worden aangevraagd. De praktijk
blijkt anders te zijn. De materialen zonder KIWA-ATA-certificering worden
gebruikt zonder dat de Inspectie handhaaft. In hoeverre kan voorliggend wetsvoorstel
daarop inspelen?Wat betreft de handhaving vragen de leden van de VVD-fractie zich af wat
de gevolgen kunnen zijn van de bevoegdheid van de Inspecteur om bij wijze
van ordemaatregel de levering van drinkwater te verbieden of te beperken.
Kunnen de drinkwaterbedrijven in dat geval schade opeisen? Wat is dan de procedure?Ook zouden deze leden graag meer duidelijkheid willen zien op het gebied
van de inspectie op legionellabacteriën. In de beleidsnotitie van 15 augustus
2006 van de staatssecretaris van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en
Milieubeheer aan de Tweede Kamer schrijft de staatssecretaris dat de legionellapreventie
de nieuwe «ladder van legionellabestrijding» zal volgen. Is het
volgen van deze ladder een verplichting of slechts een advies? Volgens eigen
zeggen heeft de Inspectie van Waterleidingbedrijven weinig kaders om het nieuwe
beleid uit te voeren en te handhaven. Ook voorliggend wetsvoorstel schept
niet meer kaders. Hoe denkt de regering de Inspectie alsnog meer kaders te
verschaffen om te handhaven?In zowel de oude Waterleidingwet als het voorliggende wetsvoorstel is
het vereist dat producten die in contact worden gebracht met drinkwater dan
wel daaraan worden toegevoegd – met uitzondering van de biociden –
beschikken over een ATA, dat bij het KIWA kan worden aangevraagd. De leden
van de VVD-fractie merken op dat de praktijk anders blijkt te zijn. De materialen
zonder KIWA-ATA-certificering worden gebruikt zonder dat de Inspectie handhaaft.
In hoeverre kan voorliggend wetsvoorstel daarop inspelen?Ten aanzien van de handhaving wordt op pagina 18 van de memorie van toelichting
gemeld dat deze de afgelopen periode in slechts 25 gevallen hebben geleid
tot een proces verbaal. In de meeste gevallen leidt dit tot een schikking.
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen zich af of enig inzicht kan worden
gegeven in de aard en ernst van deze overtredingen.18. Europese regelgevingBij de leden van de PvdA-fractie bestaat nog onduidelijkheid over de maatregelen
die genomen dienen te worden met het oog op de Kaderrichtlijn Water. Kan,
en zo ja op welke wijze, de taakstelling van waterbedrijven veranderen? Kan
de regering hierbij vooral ingaan op de taakstelling beschreven in dit wetsvoorstel
bij de bescherming van oppervlaktewater en grondwater?De leden van de PvdA-fractie vragen zich af hoe de Europese harmonisatie
vordert op het terrein van de Bouwproductenrichtlijn als het gaat om drinkwater.
Kan de regering aangeven wat hierbij de laatste stand van zaken is?De leden van de SP-fractie merken op dat in de memorie van toelichting
(pagina 26 en 27) wordt betoogd dat het wetsvoorstel in lijn is met de bepalingen
van artikel 56 van het EG-verdrag over het vrij verkeer van kapitaal. Er is
geen sprake van discriminatie van buitenlandse rechtspersonen. Impliceert
dit dat buitenlandse overheden aandeelhouder kunnen worden van Nederlandse
drinkwaterbedrijven? Zo ja, kan de regering aangeven wat de maatschappelijke
meerwaarde is van deze constructie? De leden van de SP-fractie kunnen zich
voorstellen dat er gevallen denkbaar zijn waar drinkwaterbedrijven in grensregio’s
een beperkt verzorgingsgebied in een buurland bedienen, omdat dat praktischer
is. In die situatie lijkt hen een aandeelhouderschap van de lokale overheid
in dat buurland logisch, dus acceptabel. Het is naar de mening van deze leden
echter onwenselijk dat het voorliggende wetsvoorstel de achterdeur open zet
voor de overname van Nederlandse drinkwaterbedrijven door mega-overheidsbedrijven
uit andere landen. Biedt het wetsvoorstel daar wel de ruimte toe?19. OverigDe leden van de CDA-fractie vragen hoe de regering aankijkt tegen het
overhevelen van de waterzuivering naar de waterleidingbedrijven (ketenbenadering).
Is de regering hierover in gesprek met bijvoorbeeld de waterschappen.De leden van de CDA-fractie vragen hoe in deze wet, de kwaliteit en veiligheid
van het drinkwater wordt gewaarborgd tegen eventuele terroristische aanvallen.De leden van de PvdA-fractie vragen op welke manier de controle op de
netten voor de levering van warm tapwater wordt geregeld?De leden van de PVV-fractie vragen zich naar aanleiding van het wetsvoorstel
af op welke wijze de bluswatervoorziening is gegarandeerd, aangezien
de brandweer soms afhankelijk is van leidingwater. Wordt die voorziening met
dit wetsvoorstel voldoende afgedekt en gegarandeerd?Op pagina 20 van de memorie van toelichting wordt over het gebruik van
huishoudwater het beleidsstandpunt verwoord dat het gebruik van regen- en
grondwater voor toiletspoeling via een collectieve installatie onder strikte
voorwaarden wordt toegestaan. Een en ander zal nader worden uitgewerkt in
het Drinkwaterbesluit. De leden van de ChristenUnie-fractie vragen zich af
of op grond van de uitgangspunten van het wetsvoorstel – duurzaamheid,
versterking kwaliteits- en milieuzorg, ombuiging van de stijgende waterbehoefte,
het ontzien van natuur en milieu en de duurzame veiligstelling van de openbare
drinkwatervoorziening – bij de inzet van bronnen niet veel meer nadruk
moet komen te liggen op de terugdringing van het gebruik van hoogwaardig drinkwater
voor laagwaardige doelen. Is het, op basis van het beleidsstandpunt ten aanzien
van de toepassing van huishoudwater (26 484, nr. 9), niet mogelijk en
wenselijk, zo vragen deze leden zich af, om bij nieuwbouw- en renovatieprojecten
tot uitgangspunt te nemen dat de toiletspoeling zoveel mogelijk wordt gerealiseerd
via de opvang en toepassing van regenwater? Dient daar niet tenminste een
stimuleringsbeleid voor te worden ontwikkeld? Het gevaar van zogeheten «wanverbindingen»
is bij deze toepassing immers niet aan de orde. Liggen hier ook niet nadrukkelijk
mogelijkheden in het licht van de informatieplicht aan de consument (pagina
55 memorie van toelichting) en de consumentenvoorlichting (art.7 lid 1)? Eén
en ander sluit ook naadloos aan op de formuleringen aangaande de «Informatie
over waterconsumptie voor de burger» zoals die in de Toekomstagenda
Milieu (30 535, nr. 1, p. 43) staan verwoord.20. ArtikelgewijsArtikel 4In artikel 4, lid 5 wordt aan collectieve voorzieningen een ontheffing
verleent voor productie en distributie aan consumenten en aan andere afnemers
binnen inrichtingen. De leden van de CDA-fractie vragen of kan worden aangegeven
hoe het wetsvoorstel de handhaving en het toezicht op de kwaliteit van dit
drinkwater waarborgt.Het is de leden van de SP-fractie niet duidelijk voor welke situaties
deze ontheffingsclausule bedoeld is. Kunnen voorbeelden gegeven worden van
bestaande situaties die onder dit artikel zouden kunnen vallen? Is het op
grond van de voorgestelde formulering mogelijk om een aanvrager ontheffing
te geven louter op grond van economische overwegingen? Zo ja, bij welk kostprijsverschil
zou een ontheffing gegeven kunnen worden?De leden van de SGP-fractie constateren, dat op verschillende bedrijventerreinen
drinkwater via een collectief net wordt doorgeleverd aan op dat terrein gevestigde
bedrijven. Volgens de Memorie van Toelichting moet dat ook in de toekomst
mogelijk zijn. Waarom zijn bedrijventerreinen dan in artikel 4, lid 4 niet
genoemd bij de collectieve netten waarmee ook in de toekomst drinkwater geleverd
kan worden?Artikel 6De leden van de ChristenUnie-fractie vragen zich af of op grond van art. 6
lid 3 elke consument van het betreffende distributiegebied als belanghebbenden
kan worden aangemerkt.Artikel 7In artikel 7, lid a2 wordt tot taak van het drinkwaterbedrijf gerekend
het beheren of mede beheren van terreinen rondom bronnen gericht op het voorkomen of beperken van verontreinigingen van deze bronnen. De leden
van de CDA-fractie merken op dat het directe puttenveld meestal in eigendom
is van het drinkwaterbedrijf. De omliggende waterwingebieden en grondwaterbeschermingsgebieden
zijn vaak in gebruik bij landbouwers. Hoe moet de opdracht aan de drinkwaterbedrijven
tot het beheer of medebeheer in dit geval worden verstaan?De eigenaar van een drinkwaterbedrijf dient volgens artikel 7, lid 2 een
bijdrage te leveren aan de bescherming van de bronnen, waaronder in elk geval
worden begrepen het verrichten van onderzoek naar de kwaliteit van de bronnen
en het (mede)beheren van de terreinen rondom deze bronnen. De leden van de
SP-fractie onderschrijven deze verplichting, maar vragen zich af waartoe deze
verantwoordelijkheid (die immers niet limitatief geformuleerd is) zich nog
meer zou kunnen uitstrekken. Ook vragen deze leden zich af waarom de verantwoordelijkheid
van derden met betrekking tot de bescherming van bronnen niet in het wetsvoorstel
is uitgewerkt. Verontreinigingen door derden, bijvoorbeeld landbouw en industrie,
kunnen immers óók de kwaliteit van bronnen aantasten. Sterker
nog, het is uiterst onwaarschijnlijk dat de drinkwaterbedrijven er belang
bij zouden hebben om hun bronnen te laten verslonzen, terwijl zij door de
nalatigheid van derden ernstig gedupeerd worden. In dit verband maken de leden
van de SP-fractie zich ook zorgen over de trage uitvoering van de maatregelen
die voortvloeien uit de Kaderrichtlijn Water.De Raad van State wijst op de wenselijkheid van een bepaling over kruissubsidies
en concludeert uit een uitspraak van de directeur-generaal NMa van 1999 dat
drinkwaterbedrijven ondernemingen zijn in de zin van het mededingingsrecht.
De leden van de SP-fractie merken op dat volgens de memorie van toelichting
hiervan slechts sprake is voor zover drinkwaterbedrijven activiteiten verrichten
die niet kunnen worden aangemerkt als een dienst van algemeen belang (DAB).
Levering van drinkwater is zo’n dienst van algemeen belang. Andere activiteiten,
zoals plaatsen van waterkoelers op scholen echter niet. Dit rechtvaardigt
naar de mening van deze leden inderdaad het van overeenkomstige toepassing
verklaren van de transparantievoorschriften van de Mededingingswet.Deze leden hebben hierover wel enkele vragen:– Is van overeenkomstige toepassing verklaren van transparantievoorschriften
voldoende? Is het toezicht van de NMa op deze transparantievoorschriften geborgd?
Zo neen, wie moet dan toezien op het naleven van deze voorschriften? Moet
de VROM-Inspectie toezien op het naleven van deze bepalingen? Is de VROM-Inspectie
hiervoor voldoende geëquipeerd?– Elders worden de aandeelhouders belast met het toezicht op de
doelmatigheid van drinkwaterbedrijven. Zijn de aandeelhouders de aangewezen
partijen om daadwerkelijk toe te zien op de naleving van de transparantievoorschriften
van de Mededingingswet?– Ligt toezicht door de NMa – dan wel een Waterautoriteit –
niet voor de hand? Zou ook artikel 50 e.v. van de Mededingingswet niet van
overeenkomstige toepassing moeten worden verklaard?De leden van de SGP-fractie merken op, dat artikel 7 tot taak van het
drinkwaterbedrijf benoemt «het beheren of medebeheren van terreinen
rondom deze bronnen gericht op het voorkomen of beperken van verontreinigingen
van deze bronnen». Het directe puttenveld is doorgaans in eigendom van
de drinkwaterbedrijven. De omliggende waterwingebieden en grondwaterbeschermingsgebieden
zijn veelal in landbouwkundig gebruik. Hoe moet de opdracht aan drinkwaterbedrijven
tot het beheer of medebeheer in dit geval worden gelezen?Artikel 8In artikel 8, lid 3 wordt gesproken over het hanteren van tarieven en
voorwaarden die redelijk, transparant en niet discriminerend zijn. In het
verlengde van de eerder gemaakte opmerkingen zouden de leden van de CDA-fractie
graag een nadere definiëring wensen van het begrip «redelijk».
In de eerder genoemde motie van Ten Hoopen en Aptroot wordt uitgesproken dat
een kostendekkende tariefstelling het uitgangspunt is. Ook is in deze motie
gevraagd om in de eerstkomende wijziging van de wet, het uitgangspunt van
kostendekkende tarieven en adequaat toezicht op te nemen. Wat zijn de overwegingen
geweest om deze wensen van een meerderheid van de Kamer niet in het voorliggende
wetsvoorstel op te nemen?De leden van de SP-fractie zijn van mening dat het wenselijk is om in
het wetsvoorstel zélf meer duidelijkheid te bieden over de uitgangspunten
voor de verplichtingen als omschreven in lid 1 t/m 3 van dit artikel.Zo is de verplichting om ieder die daarom verzoekt een aanbod te doen
voor het aanleggen van een aansluiting en het leveren van drinkwater niet
nader gespecificeerd. Het wetsvoorstel biedt dus de ruimte om voor aansluitingen
in het buitengebied hogere aansluitkosten en watertarieven in rekening te
brengen. De leden van de SP-fractie vinden dat het wetsvoorstel zelf duidelijkheid
moet bieden over de mate waarin onrendabele aansluitingen gefinancierd worden
door de individuele klant, dan wel uit kruissubsidies door alle klanten betaald
worden.Ook de formulering «tarieven en voorwaarden die redelijk, transparant
en niet discriminerend zijn» is naar de mening van deze leden te vaag.
Het wetsvoorstel dient een heldere uitwerking van het kostprijsbeginsel te
formuleren. Deze leden suggereren om uitkeringen aan aandeelhouders wettelijk
te beperken tot een rentevergoeding over uitsluitend ingelegd kapitaal, dus
niet over ingehouden winst, waarbij het rentepercentage beperkt is tot de
wettelijke rente of de rente op staatsleningen. Op deze wijze wordt verzekerd
dat lagere overheden geen misbruik kunnen maken van hun natuurlijk monopolie.Tenslotte zou het wetsvoorstel, op eenzelfde wijze als geregeld in de
Gaswet en de Elektriciteitswet, een kader moeten vastleggen voor een transparant
en sociaal incasso- en afsluitbeleid van de drinkwaterbedrijven.De uitwerking van het kader voor een transparante en doelmatige levering
kan volgens de leden van de SP-fractie bij Amvb plaatsvinden, maar het belang
van een goede regeling rechtvaardigt een voorhangprocedure, zoals nu ook het
geval is. Waarom is de voorhang geschrapt?In artikel 3p van de huidige Waterleidingwet geldt de verplichting tot
redelijke tarieven en voorwaarden voor alle transacties
van drinkwaterbedrijven. De leden van de SP-fractie vragen waarom deze verplichting
in het wetsvoorstel Drinkwaterwet is vervallen. Hoeven drinkwaterbedrijven
voor levering van ander water, zoals bluswater, of bij plaatsen van waterkoelers
(antwoorden op schriftelijke kamervragen van het lid Ten Hoopen, oktober 2006)
niet langer dergelijke voorwaarden en tarieven te hanteren? Zo ja, waarom?Recent heeft de toenmalige staatssecretaris van VROM (antwoorden op schriftelijke
kamervragen van het lid Hermans, december 2007) aangegeven een normering te
overwegen voor de omvang van het eigen vermogen en de winsten van drinkwaterbedrijven.
Daarbij wordt aangegeven dat de wet reeds in een grondslag voorziet. De leden
van de SP-fractie vragen of daarmee wordt bedoeld dat het nu voorgestelde
artikel 8, lid 3 op onderdelen een voortzetting is van artikel 3p van de Waterleidingwet. Is met de onderhavige bepaling geborgd dat tarieven
kostengeoriënteerd of kostendekkend zijn? Zo ja, hoe blijkt dat dan?
Zijn kostengeoriënteerde tarieven rechtens afdwingbaar door consumenten?Artikel 13In artikel 13 en de paragrafen 2 en 3 bevatten meetverplichtingen dan
wel de mogelijkheid tot instelling van meetverplichtingen bij AMvB. De leden
van de CDA-fractie vragen wat dit betekent voor recreatieve voorzieningen,
boerenbedrijven of vergelijkbare situaties waarbij leidingwater van een drinkwaterbedrijf
wordt doorgeleid naar meerder afnamepunten op het eigen terrein. Worden hiervoor
aanvullende monsternames en meetverplichtingen voorgeschreven voor betrokken
bedrijven? Zo, ja in hoeverre is dit dan aanvullend op de monsternames die
al door het drinkwaterbedrijf worden uitgevoerd?De leden van de CDA-fractie vragen of de bepalingen in de artikelen 13
tot en met 15, 18 en 43 tot en met 45 ook gericht zijn op alle leveranciers
van warm tapwater. Hoe wordt de controle op de netten voor de levering van
warm tapwater geregeld?De leden van de SGP-fractie constateren, dat artikel 13 e.a. meetverplichtingen
bevatten dan wel de mogelijkheid tot instelling van meetverplichtingen bij
AmvB kennen. Wat betekent dit voor recreatieve voorzieningen, zoals campings
op boerenbedrijven, of vergelijkbare situaties, waarbij leidingwater van een
drinkwaterbedrijf enkel wordt doorgeleid naar meerdere afnamepunten op het
eigen terrein? Ligt het in de bedoeling hiervoor aanvullende monsternames
en meetverplichtingen voor te schrijven? Zo ja, wat is dan de reden van deze
metingen, aanvullend op de monsternames die door het drinkwaterbedrijf al
(moeten) worden uitgevoerd? Het rechtstreeks doorleiden van water in een gesloten
systeem leidt immers niet tot een verandering van de waterkwaliteit, zo merken
de leden van de SGP-fractie op.Artikel 17De formulering in artikel 17, lid 2 maakt het volgens de leden van de
SP-fractie mogelijk om bijvoorbeeld voor kleinere campings lichtere kwaliteitseisen
te stellen dan voor grotere campings. Is dat acceptabel, enerzijds uit het
oogpunt van duidelijkheid voor de recreant, anderszijds uit het oogpunt van
rechtsgelijkheid voor de exploitanten?Artikel 24Artikel 24, lid 2 bepaalt dat drinkwaterbedrijven passende maatregelen
dienen te nemen om ook in de toekomstige behoefte aan drinkwater te kunnen
voorzien. Het valt de leden van de ChristenUnie-fractie op dat in het wetsvoorstel
geen voorkeur wordt aangegeven voor de inzet van grond- dan wel oppervlaktewater.
Deze leden vragen zich af of het, met het oog op de volksgezondheid en in
het kader daarvan het nastreven van de hoogste drinkwaterkwaliteit en optimale
kostenefficiëntie, met betrekking tot de winning en distributie van drinkwater,
geen aanbeveling verdient een voorkeur uit te spreken voor de inzet van grondwater.
Waarom wordt aan dit aspect in deze wet geen aandacht besteed?Artikel 29De leden van de SP-fractie vragen waarom er geen eisen zijn gesteld aan
de actualiteit van het leveringsplan. Kan een eigenaar van een drinkwaterbedrijf
op grond van het wetsontwerp een leveringsplan zonder enige vorm
van maatschappelijke consultatie opstellen? Waarom is in dit artikel geen
publicatieplicht voorgeschreven?Artikel 31De leden van de SP-fractie stellen voor om de criteria op hoofdlijnen
voor de prestatievergelijking uit te breiden met de prestaties op het gebied
van waterbesparing (het percentage aansluitingen met een individuele meter),
het voorkomen en de aard van verstoringen en het aantal gedwongen afsluitingen
De relevantie van de benchmark neemt af naarmate er minder drinkwaterbedrijven
overblijven. Gelet op het verschil in schaal tussen de huidige drinkwaterbedrijven
is de relevantie nu al beperkt. Verwacht de regering dat met deze ontwikkelingen
het instrument van een interne bedrijfsvergelijking voldoende is voor het
toezicht op doelmatigheid?Artikel 39De leden van de SP-fractie stellen voor om de administratieve lasten voor
drinkwaterbedrijven, voortvloeiend uit dit artikel, te beperken door expliciet
aan te geven dat voor het aanleveren van gegevens waar mogelijk een combinatie
plaatsvindt met aan te leveren informatie voor de benchmark.De voorzitter van de commissieKoopmansDe griffier van de commissieVan der LeedenXNoot1I.v.m. het toevoegen van de inbreng van een tweetal fracties.XNoot2Samenstelling:Leden: Schreijer-Pierik (CDA), Van Gent (GL), Van der Staaij (SGP), Poppe
(SP), Snijder-Hazelhoff (VVD), Depla (PvdA), Van Bochove (CDA), Koopmans (CDA),
voorzitter, Spies (CDA), Van der Ham (D66), Van Velzen (SP), De Krom (VVD),
Samsom (PvdA), Roefs (PvdA), ondervoorzitter, Neppérus (VVD), Van Leeuwen
(SP), Jansen (SP), Jacobi (PvdA), Kortenhorst (CDA), Van der Burg (VVD), Van
Heugten (CDA), Vermeij (PvdA), Madlener (PVV), Ouwehand (PvdD) en Vacature
(algemeen).Plv. leden: Sterk (CDA), Duyvendak (GL), van der Vlies (SGP), Polderman
(SP), Remkes (VVD), Crone (PvdA), Hessels (CDA), Koppejan (CDA), Ormel (CDA),
Koşer Kaya (D66), Leijten (SP), Kamp (VVD), Smeets (PvdA), Dijsselbloem
(PvdA), Zijlstra (VVD), Langkamp (SP), Gerkens (SP), Waalkens (PvdA), Haverkamp
(CDA), Van Beek (VVD), Mastwijk (CDA), Vacature (algemeen), Agema (PVV), Thieme
(PvdD) en Ortega-Martijn (CU).XNoot1Second opinion bij de fusie Vitens-Hydron, in opdracht van de gemeenteraad
van Utrecht, augustus 2006 (bijgevoegd).XNoot2Erasmus Universiteit, februari 2004. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-30895-7-h1.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl