Reactie op het verzoek van het lid Van Weyenberg, gedaan tijdens de Regeling van Werkzaamheden van 17 november 2020, over het bericht dat het leger informatie verzamelt over de Nederlandse samenleving
Staten-Generaal — Kamerstuk Brief
Datum: 2021-01-20 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2020-2021
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 32 761
 
 Verwerking en bescherming persoonsgegevens
 
 
 Nr. 175
 BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE
 
 
 
 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 Den Haag, 27 november 2020
 Hierbij reageer ik op het verzoek van de Tweede Kamer om een brief over het NRC-artikel van 15 november «Leger verzamelde data in Nederland».1Handelingen II 2020/21, nr. 25, Regeling van werkzaamheden. Dit artikel gaat in op de activiteiten van het experimentele Land Information Manoeuvre Centre (LIMC) van de Koninklijke landmacht. Deze brief betreft een eerste reactie hierop hangende de uitkomsten van het onafhankelijke onderzoek hiernaar door de Functionaris voor Gegevensbescherming Defensie. Als het onderzoek gereed is, stuur ik deze met mijn reactie naar de Tweede Kamer. In afwachting van de uitkomsten hiervan heb ik besloten om de activiteiten van het LIMC voor wat betreft het verzamelen en analyseren van informatie stil te zetten.
 Het LIMC
 De informatie-omgeving is volop in ontwikkeling met grote gevolgen voor de omgeving waarin de krijgsmacht opereert en voor het opereren van de krijgsmacht zelf. De Defensievisie-2035 die het kabinet u op 15 oktober toestuurde, gaat hier uitgebreid op in.2Defensievisie-2035, 15 oktober 2020, Kamerstuk 34 919, nr. 71. De visie stelt verder dat een van de drie eigenschappen van de krijgsmacht is dat deze naast technologisch hoogwaardig en een betrouwbare partner en beschermer, ook informatiegestuurd moet zijn. Het gaat hierbij om moderne IT die nodig is om vooral voor de eerste en tweede hoofdtaak van Defensie grote hoeveelheden informatie te verzamelen en snel te verwerken, zodat de commandant tijdig betrouwbare informatie ontvangt. Dit is cruciaal voor elke militaire operatie, voor de bescherming van de eigen mensen en voor de bescherming van de bevolking in de omgeving waarin de krijgsmacht opereert.
 Dit kan onder andere volgens het principe van Concept Development & Experimentation (CD&E) dat ook door de NAVO wordt gezien als instrument voor capaciteitenontwikkeling. Dit is een iteratief proces van passen en meten, vallen en opstaan en voortdurend herhalen van dit proces. Volgens deze methode wordt regelmatig tussentijds geëvalueerd. Naleving van wet- en regelgeving is hierbij altijd het uitgangspunt. Met het oog op de gewenste doorontwikkeling op het gebied van informatiegestuurd opereren heeft Defensie in maart een experimentele eenheid opgericht die het CD&E traject volgt, het LIMC. Behalve voor de eerste en tweede hoofdtaak zou het experimentele LIMC in voorkomend geval ook activiteiten onder en ten behoeve van het civiele gezag kunnen uitvoeren.
 Het juridisch kader en onafhankelijk onderzoek
 Sinds de oprichting van het LIMC is er door de civiele autoriteiten geen verzoek tot bijstand gedaan. Daarmee gelden voor de omgang met persoonsgegevens voor het LIMC de reguliere kaders die volgen uit de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) en niet bijvoorbeeld de Wet politiegegevens (Wpg) in geval van bijstand aan de politie. De krijgsmacht heeft geen algemene wettelijke taak en bevoegdheid om persoonsgegevens uit open bronnen te verzamelen zoals politie, justitie en de MIVD en de AIVD onder bepaalde voorwaarden wel hebben. Het gebruik van open bronnen voor de taakuitoefening waarbij geen persoonsgegevens worden verwerkt, is overigens wel toegestaan.
 Naar aanleiding van het desbetreffende NRC-artikel doet de Functionaris voor Gegevensbescherming Defensie een eigenstandig onderzoek naar de naleving van de AVG bij het LIMC. De Functionaris Gegevensbescherming is de wettelijke, onafhankelijke, interne toezichthouder van Defensie op het gebied van gegevensbescherming.3Stcrt. nr. 28291, 22 mei 2018. Zij zal de resultaten van haar onderzoek en de aanbevelingen vastleggen in een rapport. Het streven van de Functionaris Gegevensbescherming is erop gericht het rapport begin 2021 aan mij aan te bieden. Vervolgens zal ik dit met mijn appreciatie naar de Tweede Kamer sturen.
 De beantwoording van de ingezonden vragen van 24 november 2020 van de leden Belhaj (D66) en Karabulut (SP) over LIMC, JISTARC en andere inlichtingenwerkzaamheden door de krijgsmacht42020Z22579. vergt meer tijd en deze antwoorden worden op een later moment verstuurd.
 
 
 
 
 De Minister van Defensie,
 
 A.Th.B.
 Bijleveld-Schouten