Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk Overig
Datum: 2017-09-19 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2017-2018
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 34 775
 XVI
 
 Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2018
 
 
 Nr. 2
 MEMORIE VAN TOELICHTING
 
 
 Inhoudsopgave
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Pagina
 
 
 
 
 
 Factsheet Begrotingsuitgaven en -ontvangsten
 
 
 3
 
 
 
 
 
 A.
 
 
 
 
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSVOORSTEL
 
 
 
 
 5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 B.
 
 
 
 
 BEGROTINGSTOELICHTING 
 
 
 
 
 6
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 Leeswijzer
 
 
 6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 Beleidsagenda
 
 
 7
 
 
 
 
 
 1. Inleiding
 
 
 7
 
 
 
 
 
 2. Klaar voor de toekomst
 
 
 9
 
 
 
 
 
 3. Arbeidsmarkt
 
 
 12
 
 
 
 
 
 4. Innovatie
 
 
 13
 
 
 
 
 
 5. Veilig opgroeien; gezond leven; gezond blijven
 
 
 14
 
 
 
 
 
 Pilot lerend evalueren
 
 
 22
 
 
 
 
 
 Overzicht niet-juridisch verplichte uitgaven
 
 
 23
 
 
 
 
 
 Overzicht risicoregelingen
 
 
 27
 
 
 
 
 
 De Staat van Volksgezondheid en Zorg en de VWS monitor
 
 
 31
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 Beleidsartikelen 
 
 
 35
 
 
 
 
 
 Artikel 1 Volksgezondheid
 
 
 35
 
 
 
 
 
 Artikel 2 Curatieve zorg
 
 
 50
 
 
 
 
 
 Artikel 3 Langdurige zorg en ondersteuning
 
 
 67
 
 
 
 
 
 Artikel 4 Zorgbreed beleid
 
 
 79
 
 
 
 
 
 Artikel 5 Jeugd
 
 
 96
 
 
 
 
 
 Artikel 6 Sport en bewegen
 
 
 102
 
 
 
 
 
 Artikel 7 Oorlogsgetroffenen en Herinnering Tweede Weredoorlog
 
 
 111
 
 
 
 
 
 Artikel 8 Tegemoetkoming specifieke kosten
 
 
 119
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 Niet-beleidsartikelen
 
 
 123
 
 
 
 
 
 Artikel 9 Algemeen
 
 
 123
 
 
 
 
 
 Artikel 10 Apparaatsuitgaven
 
 
 127
 
 
 
 
 
 Artikel 11 Nominaal en onvoorzien
 
 
 135
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 Begroting agentschappen
 
 
 136
 
 
 
 
 
 Agentschap College ter Beoordeling van Geneesmiddelen
 
 
 136
 
 
 
 
 
 Centraal Informatiepunt Beroepen Gezondheidszorg
 
 
 143
 
 
 
 
 
 Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu
 
 
 149
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6.
 
 
 Financieel Beeld Zorg Begroting 2018
 
 
 155
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7.
 
 
 Bijlagen
 
 
 265
 
 
 
 
 
 Bijlage 1: Zelfstandige Bestuursorganen en Rechtspersonen met een Wettelijke Taak
 
 
 265
 
 
 
 
 
 Bijlage 2: Verdiepingshoofdstuk begroting
 
 
 268
 
 
 
 
 
 Bijlage 3: Moties en toezeggingen
 
 
 278
 
 
 
 
 
 Bijlage 4: Subsidieoverzicht
 
 
 326
 
 
 
 
 
 Bijlage 5: Evaluatie- en overig onderzoek
 
 
 331
 
 
 
 
 
 Bijlage 6: Afkortingen
 
 
 337
 
 
 
 
 
 Bijlage 7: Trefwoordenregister
 
 
 343
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 FACTSHEET BEGROTINGSUITGAVEN EN -ONTVANGSTEN (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel: 1 Volksgezondheid
 
 
 
 
 595.127
 
 
 
 
 637.852
 
 
 
 
 666.585
 
 
 
 
 683.262
 
 
 
 
 652.695
 
 
 
 
 647.837
 
 
 
 
 667.093
 
 
 
 
 
 1. Gezondheidsbescherming
 
 
 108.666
 
 
 110.885
 
 
 110.257
 
 
 110.972
 
 
 109.324
 
 
 107.750
 
 
 125.919
 
 
 
 
 2. Ziektepreventie
 
 
 417.267
 
 
 450.350
 
 
 481.829
 
 
 498.075
 
 
 469.636
 
 
 467.674
 
 
 468.758
 
 
 
 
 3. Gezondheidsbevordering
 
 
 50.885
 
 
 56.095
 
 
 56.028
 
 
 55.828
 
 
 55.828
 
 
 54.502
 
 
 54.505
 
 
 
 
 4. Ethiek
 
 
 18.308
 
 
 20.522
 
 
 18.471
 
 
 18.387
 
 
 17.907
 
 
 17.911
 
 
 17.911
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 16.001
 
 
 16.703
 
 
 8.403
 
 
 11.903
 
 
 11.903
 
 
 11.903
 
 
 11.903
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel: 2 Curatieve zorg
 
 
 
 
 4.236.316
 
 
 
 
 3.770.236
 
 
 
 
 3.521.459
 
 
 
 
 3.202.760
 
 
 
 
 3.252.854
 
 
 
 
 3.372.849
 
 
 
 
 3.477.608
 
 
 
 
 
 1. Kwaliteit en veiligheid
 
 
 128.572
 
 
 163.911
 
 
 213.790
 
 
 200.541
 
 
 132.652
 
 
 133.104
 
 
 133.088
 
 
 
 
 2. Toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg
 
 
 3.924.276
 
 
 3.475.170
 
 
 3.252.355
 
 
 2.943.319
 
 
 3.065.564
 
 
 3.198.190
 
 
 3.306.245
 
 
 
 
 3. Ondersteuning werking van het stelsel
 
 
 183.467
 
 
 131.155
 
 
 55.314
 
 
 58.900
 
 
 54.638
 
 
 41.555
 
 
 38.275
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 152.126
 
 
 2.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel: 3 Langdurige zorg en ondersteuning
 
 
 
 
 3.708.112
 
 
 
 
 3.845.931
 
 
 
 
 3.905.370
 
 
 
 
 3.929.571
 
 
 
 
 4.000.617
 
 
 
 
 4.068.804
 
 
 
 
 4.138.773
 
 
 
 
 
 1. Participatie en zelfredzaamheid van mensen met beperkingen
 
 
 88.651
 
 
 98.351
 
 
 112.325
 
 
 113.289
 
 
 113.351
 
 
 113.109
 
 
 113.111
 
 
 
 
 2. Zorgdragen voor langdurige zorg tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten
 
 
 3.619.461
 
 
 3.747.580
 
 
 3.793.045
 
 
 3.816.282
 
 
 3.887.266
 
 
 3.955.695
 
 
 4.025.662
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 31.887
 
 
 10.191
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel: 4 Zorgbreed beleid
 
 
 
 
 879.449
 
 
 
 
 1.007.437
 
 
 
 
 1.083.233
 
 
 
 
 1.070.693
 
 
 
 
 1.052.831
 
 
 
 
 1.036.360
 
 
 
 
 965.650
 
 
 
 
 
 1. Positie cliënt
 
 
 24.859
 
 
 30.785
 
 
 26.110
 
 
 27.185
 
 
 27.186
 
 
 27.190
 
 
 27.190
 
 
 
 
 2. Opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt
 
 
 393.142
 
 
 451.748
 
 
 512.678
 
 
 510.599
 
 
 503.108
 
 
 496.196
 
 
 428.704
 
 
 
 
 3. Kwaliteit, transparantie en kennisontwikkeling
 
 
 134.188
 
 
 172.981
 
 
 194.062
 
 
 183.250
 
 
 164.434
 
 
 150.162
 
 
 139.365
 
 
 
 
 4. Inrichten uitvoeringsactiviteiten
 
 
 214.965
 
 
 230.636
 
 
 231.654
 
 
 227.933
 
 
 233.138
 
 
 234.017
 
 
 237.687
 
 
 
 
 5. Zorg, welzijn en jeugdzorg op Caribisch Nederland
 
 
 110.954
 
 
 118.952
 
 
 118.729
 
 
 121.726
 
 
 124.965
 
 
 128.795
 
 
 132.704
 
 
 
 
 6. Voorkomen oneigenlijk gebruik en aanpak fraude
 
 
 1.341
 
 
 2.335
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 11.375
 
 
 86.860
 
 
 68.860
 
 
 64.760
 
 
 64.760
 
 
 64.760
 
 
 64.760
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel: 5 Jeugd
 
 
 
 
 97.631
 
 
 
 
 109.275
 
 
 
 
 90.135
 
 
 
 
 83.226
 
 
 
 
 85.524
 
 
 
 
 67.633
 
 
 
 
 67.536
 
 
 
 
 
 3. Effectief en efficiënt werkend jeugdstelsel
 
 
 97.631
 
 
 109.275
 
 
 90.135
 
 
 83.226
 
 
 85.524
 
 
 67.633
 
 
 67.536
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 42.192
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel: 6 Sport en bewegen
 
 
 
 
 65.225
 
 
 
 
 82.344
 
 
 
 
 136.135
 
 
 
 
 142.078
 
 
 
 
 140.341
 
 
 
 
 141.057
 
 
 
 
 142.938
 
 
 
 
 
 1. Passend sport- en beweegaanbod
 
 
 17.388
 
 
 20.334
 
 
 75.553
 
 
 81.857
 
 
 82.615
 
 
 82.966
 
 
 84.845
 
 
 
 
 2. Uitblinken in sport
 
 
 39.888
 
 
 54.660
 
 
 51.877
 
 
 51.387
 
 
 48.891
 
 
 48.894
 
 
 48.895
 
 
 
 
 3. Borgen van innovatie, kennisontwikkeling en kennisdeling
 
 
 7.950
 
 
 7.350
 
 
 8.705
 
 
 8.834
 
 
 8.835
 
 
 9.197
 
 
 9.198
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 312
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel: 7 Oorlogsgetroffenen en Herinnering Wereldoorlog II
 
 
 
 
 307.376
 
 
 
 
 286.515
 
 
 
 
 272.798
 
 
 
 
 255.318
 
 
 
 
 240.176
 
 
 
 
 225.662
 
 
 
 
 211.415
 
 
 
 
 
 1. De zorg- en dienstverlening aan verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II en de herinnering aan WO II
 
 
 16.706
 
 
 20.843
 
 
 23.788
 
 
 22.990
 
 
 22.991
 
 
 22.816
 
 
 22.316
 
 
 
 
 2. Pensioenen en uitkeringen voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II
 
 
 290.669
 
 
 265.672
 
 
 249.010
 
 
 232.328
 
 
 217.185
 
 
 202.846
 
 
 189.099
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 4.820
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel: 8 Tegemoetkoming specifieke kosten
 
 
 
 
 4.980.306
 
 
 
 
 4.663.915
 
 
 
 
 5.265.822
 
 
 
 
 5.736.128
 
 
 
 
 6.028.362
 
 
 
 
 6.484.229
 
 
 
 
 6.817.525
 
 
 
 
 
 1. Zorgtoeslag
 
 
 4.931.354
 
 
 4.625.466
 
 
 5.226.431
 
 
 5.698.679
 
 
 5.990.913
 
 
 6.446.780
 
 
 6.780.076
 
 
 
 
 2. Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg)
 
 
 176
 
 
 1.000
 
 
 1.942
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 3. Tegemoetkoming specifieke zorgkosten
 
 
 48.776
 
 
 37.449
 
 
 37.449
 
 
 37.449
 
 
 37.449
 
 
 37.449
 
 
 37.449
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 723.082
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel: 9 Algemeen
 
 
 
 
 21.399
 
 
 
 
 20.485
 
 
 
 
 33.140
 
 
 
 
 35.264
 
 
 
 
 40.221
 
 
 
 
 45.455
 
 
 
 
 40.223
 
 
 
 
 
 1. Internationale samenwerking
 
 
 6.275
 
 
 4.956
 
 
 4.671
 
 
 4.671
 
 
 4.627
 
 
 4.627
 
 
 4.627
 
 
 
 
 3. Eigenaarsbijdrage RIVM
 
 
 15.124
 
 
 10.529
 
 
 18.469
 
 
 15.593
 
 
 15.594
 
 
 20.828
 
 
 15.596
 
 
 
 
 4. Begrotingsreserve achterborg WFZ-garanties
 
 
 0
 
 
 5.000
 
 
 10.000
 
 
 15.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 597
 
 
 3.400
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel: 10 Apparaatsuitgaven
 
 
 
 
 301.658
 
 
 
 
 322.479
 
 
 
 
 272.223
 
 
 
 
 263.467
 
 
 
 
 259.281
 
 
 
 
 258.247
 
 
 
 
 257.869
 
 
 
 
 
 Kerndepartement
 
 
 206.139
 
 
 215.458
 
 
 165.850
 
 
 157.809
 
 
 155.653
 
 
 154.883
 
 
 154.504
 
 
 
 
 Inspecties
 
 
 72.683
 
 
 79.091
 
 
 83.685
 
 
 83.676
 
 
 83.030
 
 
 83.022
 
 
 83.023
 
 
 
 
 SCP en raden
 
 
 22.837
 
 
 27.930
 
 
 22.688
 
 
 21.982
 
 
 20.598
 
 
 20.342
 
 
 20.342
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 28.887
 
 
 33.743
 
 
 11.679
 
 
 6.633
 
 
 6.529
 
 
 6.520
 
 
 6.520
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel:11 Nominaal en onvoorzien
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 – 26.589
 
 
 
 
 – 16.222
 
 
 
 
 – 19.005
 
 
 
 
 – 19.136
 
 
 
 
 – 19.180
 
 
 
 
 – 19.186
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal uitgaven
 
 
 
 
 15.192.597
 
 
 
 
 14.719.880
 
 
 
 
 15.230.678
 
 
 
 
 15.382.762
 
 
 
 
 15.733.766
 
 
 
 
 16.328.953
 
 
 
 
 16.767.444
 
 
 
 
 
 
 Totaal ontvangsten
 
 
 
 
 1.011.279
 
 
 
 
 159.099
 
 
 
 
 99.585
 
 
 
 
 93.939
 
 
 
 
 93.835
 
 
 
 
 93.826
 
 
 
 
 93.826
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 A.
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSVOORSTEL
 
 
 
 Wetsartikel 1
 De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 1, derde lid, van de Comptabiliteitswet 2001 elk afzonderlijk bij de wet vastgesteld.
 Het wetsvoorstel strekt ertoe om de onderhavige begrotingsstaat/begrotingsstaten voor het aangegeven jaar vast te stellen.
 Alle voor dit jaar vastgestelde begrotingswetten tezamen vormen de Rijksbegroting voor dat jaar. Een toelichting bij de Rijksbegroting als geheel is opgenomen in de Miljoenennota.
 Met de vaststelling van dit wetsartikel worden de uitgaven, verplichtingen en de ontvangsten vastgesteld. De in de begrotingsstaat/begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zogenoemde Begrotingstoelichting).
 Wetsartikel 2
 Onder het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport ressorteren de volgende agentschappen die een baten-lastenstelsel voeren: het Agentschap College ter Beoordeling van Geneesmiddelen, het Centraal Informatiepunt Beroepen Gezondheidszorg en het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu.
 Met de vaststelling van dit wetsartikel worden de baten en de lasten, het saldo van de baten en de lasten en de kapitaaluitgaven en -ontvangsten van de in de staat opgenomen baten-lastenagentschappen voor het onderhavige jaar vastgesteld. De in de begroting opgenomen begrotingsartikelen worden toegelicht in onderdeel B (Begrotingstoelichting) van deze memorie van toelichting en wel in de paragraaf inzake de agentschappen.
 
 
 
 
 De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
 
 
 E.I.
 Schippers
 
 
 
 
 
 
 B.
 BEGROTINGSTOELICHTING
 
 
 
 
 1.
 LEESWIJZER
 
 Inleiding
 Voor u ligt de begroting 2018 van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). Deze begroting bestaat uit de volgende onderdelen:
 
 
 –
 Beleidsagenda
 
 
 –
 Beleidsartikelen en de niet-beleidsartikelen
 
 
 –
 Begroting baten-lastenagentschappen
 
 
 –
 Financieel Beeld Zorg
 
 
 –
 Diverse bijlagen
 
 
 De beleidsprioriteiten met betrekking tot de Zorgverzekeringswet en de Wet langdurige zorg worden vermeld in het Financieel Beeld Zorg.
 Motie-Schouw
 In juni 2011 is de motie-Schouw ingediend en aangenomen. Deze motie zorgt ervoor dat de landenspecifieke aanbevelingen van de Raad op grond van de nationale hervormingsprogramma's een eigenstandige plaats krijgen in de departementale begrotingen. In het financieel beeld op hoofdlijnen wordt ingegaan op de uitwerking van de aanbeveling (pagina 161).
 Groeiparagraaf
 
 
 –
 VWS start in 2018 met de pilot Lerend evalueren. Het doel van de pilot is het verbeteren van het inzicht in de kwaliteit van het beleid door de evaluaties op te nemen in de beleidscyclus en zodoende te leren van de resultaten van de evaluatie. Dit leidt ertoe dat wordt afgeweken van het in de Rijksbegrotingsvoorschriften opgenomen format voor het overzicht van de beleidsdoorlichtingen.
 
 
 –
 Afzonderlijke posten in de budgettaire tabellen in de beleidsartikelen worden toegelicht als het hiermee gepaard gaande bedrag voor de uitgaven en ontvangsten hoger is dan € 2,5 miljoen. Daar waar het kleinere bedragen betreft worden deze alleen toegelicht indien deze politiek relevant zijn.
 
 
 
 
 
 2.
 BELEIDSAGENDA
 
 Zorg die verschil maakt
 
 
 1.
 Inleiding
 
  Ziek of gezond, iedereen heeft wel eens zorg of ondersteuning nodig. Of dat nu één keer per jaar bij de huisarts is, een ingrijpende operatie in het ziekenhuis, dagelijkse zorg thuis van de wijkverpleegkundige, hulp bij het huishouden, of opname in een verpleeghuis – iedereen moet goede zorg krijgen. Maar goede zorg is voor iedereen anders. Zeventien miljoen mensen hebben zeventien miljoen wensen.
 Wat heeft u nodig? Daar draait het om. Daarom is de afgelopen jaren hard gewerkt om de zorg persoonlijker te maken en dichterbij huis of zelfs thuis te organiseren. Zodat mensen zo lang mogelijk zelf de regie over hun leven en gezondheid houden. Ook als ze een beperking hebben, oud zijn of ziek.
 Dat betekent een verschuiving van taken in de zorg. Van ziekenhuizen naar zorg in de buurt. Van instelling naar thuis. Van de wachtkamer naar de huiskamer. Zo gaan we van systemen naar mensen, waarbij mensen worden ondersteund om zelf regie te kunnen voeren (cliëntondersteuning en persoonlijke gesprekken). Daarbij is het een voorwaarde dat we de zorg betaalbaar houden, ook voor toekomstige generaties.
 Betere kwaliteit en duurzame betaalbaarheid. Dat was de ambitie voor de hoofdlijnenakkoorden die we aan het begin van deze kabinetsperiode sloten met ziekenhuizen, medisch specialisten, huisartsen, de geestelijke gezondheidszorg en de zorgverzekeraars. Dankzij de inspanningen van velen zijn we er in geslaagd de groei van de zorgkosten te remmen. Tegelijkertijd staat de kwaliteit van de Nederlandse zorg nog steeds hoog in internationale vergelijkingen.
 Ook in de langdurige zorg en jeugdzorg hebben we de afgelopen jaren grote stappen gezet. Gemeenten hebben in 2015 taken van de rijksoverheid overgenomen door zorg en ondersteuning te regelen voor hun inwoners. Gemeenten werken nu hard aan lokaal maatwerk, zodat zorg en ondersteuning aansluiten bij wat mensen daadwerkelijk nodig hebben.
 Daarbij is bijzondere aandacht voor kwetsbare mensen die niet altijd tijdig de juiste hulp krijgen, of tussen wal en schip dreigen te vallen. Kinderen of jongeren met problemen, mensen die eenzaam zijn of mensen die hulp mijden. Ook mantelzorgers hebben ondersteuning nodig om niet overbelast te raken.
 We hebben de afgelopen jaren veel bereikt, samen met iedereen die in en voor de zorg werkt. Deze begroting en beleidsagenda vormen een fundament waarop een nieuw kabinet verder kan bouwen aan goede en betaalbare zorg, die voor iedereen beschikbaar is.
 Het kabinet heeft in het voorjaar hoofdlijnenakkoorden gesloten met sectoren in de curatieve zorg, gericht op kwaliteitsverbetering en beheersing van de stijging van de zorguitgaven. Deze akkoorden lopen tot eind 2018 en leiden vanaf dat jaar tot een besparing van 280 miljoen euro ten opzichte van de ramingen. In deze akkoorden en afspraken gaan betaalbaarheid en kwaliteit van zorg hand in hand. Ook zijn er afspraken gemaakt met de geestelijke gezondheidszorg.
 Onderwerpen die in de akkoorden en afspraken aan de orde komen zijn:
 
 
 –
 Meer samenwerking in de zorg en het aanpakken van wachtlijsten;
 
 
 –
 minder administratieve lasten en bureaucratie;
 
 
 –
 zorg op de juiste plek, dichter bij mensen thuis;
 
 
 –
 de te hoge prijzen voor geneesmiddelen;
 
 
 –
 meer en beter gebruik van moderne technologie.
 
 
 Met deze akkoorden wordt de stijging van de volumegroei in de zorg beperkt en daarmee ook de premiestijging ende stijging van het eigen risico. In de zomer is op basis van de ramingen van het Centraal Planbureau (CPB) gebleken dat Nederland het economisch beter doet dan in het voorjaar was voorzien. Dat is goed nieuws. Een gevolg daarvan is wel dat het CPB de verwachtingen voor de stijging van lonen en prijzen in de zorg naar boven heeft bijgesteld. Het effect hiervan is dat de zorguitgaven en daarmee de premies zullen stijgen en dat ook het eigen risico dat is gekoppeld aan de stijging van de zorguitgaven (inclusief lonen en prijzen) automatisch hoger uitkomt. De politieke weging van deze uitkomst van de gebruikelijke systematiek is niet aan dit demissionaire kabinet. De stijging van de zorgpremie en het gemiddeld eigen risico wordt overigens voor de laagste inkomens gecompenseerd via een stijging van de zorgtoeslag. Daarbovenop heeft het kabinet besloten de zorgtoeslag verder te verhogen.
 De kwaliteit van de verpleeghuiszorg moet omhoog. Het kabinet maakt daarom geld vrij voor de implementatie van het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg. Het kabinet heeft in 2017 incidenteel 100 miljoen euro beschikbaar gesteld voor de verpleeghuizen waar de verbetering van kwaliteit het hardste nodig is. Daarnaast is bij Voorjaarsnota vanaf 2017 structureel 100 miljoen euro vrijgemaakt voor de verbetering van de kwaliteit op basis van het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg. In aanvulling hierop maakt het kabinet vanaf 2018 335 miljoen euro vrij zodat verpleeghuizen het kwaliteitskader verder kunnen implementeren en het aantal «handen aan het bed» op korte termijn al kan toenemen. De kosten van de implementatie van het kwaliteitskader lopen op tot structureel ruim 2 miljard euro.
 Omdat verpleeghuizen tijd nodig hebben om goed personeel te werven op de krapper wordende arbeidsmarkt en personeel deels nog opgeleid moet worden, duurt het enkele jaren voordat de uitgaven op het structurele niveau liggen. Voor de scholing van dit personeel stelt het kabinet over de periode 2017–2021 in totaal 275 miljoen euro beschikbaar.
 De kosten in 2018 worden gedekt binnen de VWS-begroting. Voor de jaren daarna kan het volgende kabinet besluiten hoe de kosten worden gefinancierd.
 Het kabinet heeft verder opdracht gegeven om ambtelijk-technisch uit te werken hoe de regering de wettelijke bevoegdheid kan krijgen om te toetsen of de (uitzonderlijke) gevolgen van kwaliteitsstandaarden – zoals de uitvoerbaarheid en budgettaire impact – aanvaardbaar zijn. Op dit moment is deze bevoegdheid er niet. Op basis van deze voorstellen kan een volgend kabinet een besluit nemen.
 
 Er komt een nieuwe bekostigingssystematiek die past bij de ontwikkelopgave voor de sector. Het nieuwe kwaliteitskader betekent een ontwikkelopgave voor de verpleeghuissector. Alle verpleeghuizen zullen zichzelf moeten ontwikkelen om meer van het beschikbare budget in te zetten voor zorg en voldoende extra personeel om zo aan de normen te voldoen. Om deze ontwikkeling te stimuleren en te kunnen realiseren zullen de bekostigingsmethodiek en de tarieven zo nodig worden aangepast. De komende jaren zal dit nieuwe model nader worden ontwikkeld, zodat Wlz-uitvoerders hun zorginkoop hierop kunnen gaan baseren.
 Omdat alle veranderingen in de zorg veel van de professionals vragen, kunnen zij blijven rekenen op praktijkteams. Dat zijn teams met experts van VWS die helpen bij het oplossen van praktische problemen, bijvoorbeeld met vragen over financiering of regelgeving. Meestal kan er meer dan velen denken binnen de huidige wettelijke kaders. En soms kan ruimte worden geboden in regels en wetten om te kunnen experimenteren met vernieuwende werkwijzen.
 Gezond, ziek of beperkt. Kind, volwassene of oudere. Iedereen heeft recht op goede zorg en ondersteuning. Deze begroting biedt een nieuw kabinet de mogelijkheid verder te werken aan de toekomst van de zorg voor zeventien miljoen verschillende mensen.
 
 
 
 2.
 Klaar voor de toekomst
 
 Curatieve zorg
 Om de zorguitgaven ook in 2018 te beheersen, hebben wij, in afwachting van een nieuw kabinet, een reeks afspraken gemaakt met patiënten, zorgverleners en verzekeraars. In deze afspraken staan maatregelen om de kwaliteit en service van de zorg verder te verbeteren. Hiermee is voor een nieuw kabinet de weg geëffend om de zorg betaalbaar en van hoge kwaliteit te houden.
 Het hoofdlijnenakkoord voor de medisch-specialistische zorg, dat eind 2017 afloopt, is met een jaar verlengd. Om de kostengroei te beteugelen is voor 2018 een maximum groeipercentage van 1,6 procent afgesproken. Dit is een hoger toegestane groei dan voorgaande jaren. Het extra geld is onder meer nodig om de druk op ziekenhuizen te verlichten als gevolg van de ontwikkeling van nieuwe dure geneesmiddelen en de toeloop van kwetsbare ouderen in de acute zorg.
 Het is belangrijk dat mensen de juiste zorg krijgen op de juiste plek. Zo richten zorgverzekeraars in overleg met zorgaanbieders regionale loketten in, die huisartsen en ziekenhuizen snel helpen bij het vinden van een juiste plek voor patiënten. Dergelijke initiatieven moeten leiden tot vermindering van onnodige opname van bijvoorbeeld kwetsbare ouderen in ziekenhuizen en er voor zorgen dat mensen, zodra ze het ziekenhuis kunnen verlaten, de beste zorg krijgen.
 Dat vraagt om meer bedden in de eerste lijn. Eerstelijnsverblijven bieden onder meer zorg aan mensen die door een ziekte even niet meer thuis kunnen wonen. Zij hoeven dan niet naar het ziekenhuis. Ook voor kwetsbare ouderen die na een ziekenhuisopname nog niet terug naar huis kunnen, is een eerstelijnsbed een uitkomst. In 2016 deden ongeveer 28.000 ouderen een beroep op deze vorm van kortdurende zorg. Dat is 5.500 meer dan in 2015. Vanaf 2017 heeft het huidige kabinet 55 miljoen euro vrijgemaakt voor extra bedden en de daarbij behorende organisatie. Hiermee is in totaal 315 miljoen euro beschikbaar voor 2018.
 Het budget voor huisartsenzorg en multidisciplinaire zorg in de eerste lijn mag in 2018 met 2,5 procent groeien. Ook is extra geld gereserveerd om zorg die nu nog in het ziekenhuis wordt geleverd, waar mogelijk naar de eerste lijn te verplaatsen (75 miljoen euro). Het verminderen van de bureaucratie blijft prioriteit, zodat huisartsen meer tijd hebben voor kwetsbare ouderen en andere patiënten, zorg in achterstandswijken, avond-, nacht- en weekendzorg en samenwerking in de eerste lijn.
 Ook met andere sectoren zijn afspraken gemaakt over het verminderen van de regeldruk en het verbeteren van de informatievoorziening om samenwerking tussen aanbieders te bevorderen. Kenmerk van de werkwijze is dat vanuit de praktijk wordt aangegeven welke regels weg kunnen of zelfs moeten.
 Net als in de medisch-specialistische zorg zijn met partijen in de geestelijke gezondheidszorg afspraken gemaakt om de wachttijden aan te pakken. De wachttijden moeten binnen een jaar terug zijn op de afgesproken termijnen. Dat kan door een betere verdeling van de bestaande behandelcapaciteit, goede afstemming en samenwerking tussen de verschillende aanbieders en financiers van geestelijke gezondheidszorg en door een versnelde opbouw van de ambulante zorg in de buurt. Er is voldoende geld ter beschikking om de bestaande wachtlijsten weg te werken. De geestelijke gezondheidszorg heeft een jaarlijkse onderbesteding (280 miljoen euro in 2016). De oplossing zit vooral in een professionelere organisatie van deze zorg.
 Transparantie
 Onder regie van het Zorginstituut moet voor de helft van de aandoeningen binnen vijf jaar duidelijk zijn welke invloed behandelingen voor deze aandoeningen op het leven kunnen hebben. Zodat mensen weloverwogen kunnen kiezen of zij behandeld willen worden en duidelijk is wat de gevolgen van een behandeling zijn. Om dit te bereiken is het nodig dat patiënten aan hun artsen vertellen wat de resultaten van hun behandeling zijn geweest, zodat andere artsen en patiënten hiervan gebruik kunnen maken. Dit helpt hen om samen te beslissen over de best passende zorg.
 Internationaal zijn er al instrumenten ontwikkeld om de gevolgen van behandelingen te meten. Deze instrumenten kunnen we in Nederland gebruiken. In het najaar van 2017 starten we hiervoor een proefproject, zodat de instrumenten vanaf 2018 landelijk gebruikt kunnen worden.
 Informatie over kwaliteit en uitkomsten van zorg kan onderdeel worden van de meerjarige contracten die verzekeraars afsluiten met zorgaanbieders.
 Mensen moeten tot slot makkelijker kunnen kiezen uit het polisaanbod van zorgverzekeraars. De NZa gaat daarom scherper toezien op meer helderheid in het aanbod. Zorgverzekeraars moeten hierover informatie bieden, zowel voor hun basispakket als voor de aanvullende polis.
 Dure geneesmiddelen
 Dure geneesmiddelen zijn toegankelijker en beter betaalbaar als ziekenhuizen en zorgverzekeraars de krachten bundelen. Met onze geneesmiddelenvisie hebben we een plan van aanpak gemaakt en ook op internationaal niveau hebben we het onderwerp geagendeerd. Doel is dat nieuwe medicijnen sneller beschikbaar komen, tegen maatschappelijk aanvaardbare prijzen.
 Nederland, België, Luxemburg en Oostenrijk werken op dit gebied al samen. Zo worden potentieel belangrijke farmaceutische innovaties in kaart gebracht vóórdat ze op de markt komen. Dit geeft tijdig inzicht in verwachte kosten van geneesmiddelen en biedt mogelijkheden om tijdig (gezamenlijke) prijsonderhandelingen voor te bereiden.
 Het instrument van de voorwaardelijke toelating wordt aangepast zodat innovatieve zorg eerder onderdeel kan worden van het basispakket.
 Langdurige zorg en ondersteuning
 Ouderen willen zo lang mogelijk zelfstandig en het liefst thuis blijven wonen. Met zorg en ondersteuning die daarop aansluit. Zodat ze zo lang en zo veel mogelijk de regie over hun leven kunnen voeren. Als het thuis niet meer kan, is er plek in een verpleeghuis. Mensen mogen daar verwachten dat de zorg goed en veilig is, zodat ze zich vertrouwd, geborgen en gekend voelen.
 De bewoners moeten centraal staan in de zorg. Het gaat er om hoe zij hun leven willen leiden. Dat betekent vooral luisteren naar wat mensen nodig hebbenen willen en daar samen met de familie de zorg op afstemmen.
 Vanaf 2018 komt jaarlijks extra geld beschikbaar voor verpleeghuiszorg. Naar huidige inzichten kan dit oplopen tot ruim 2 miljard euro per jaar. Dit leidt er mede toe dat vanaf volgend jaar extra mensen in de verpleeghuiszorg aan de slag kunnen. Dit kan ook door kleine contracten van bestaande medewerkers uit te breiden. Hierdoor neemt het aantal extra handen aan het bed snel toe. Met deze maatregel kunnen verpleeghuizen gaan voldoen aan de nieuwe kwaliteitseisen voor verpleging en verzorging zoals opgenomen in het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg. Het is primair aan de sector zelf om aan de slag te gaan met de gewenste vernieuwing en te leren van de goede voorbeelden.
 De nieuwe normen voor goede en liefdevolle verpleeghuiszorg hebben gevolgen voor de wijze van toezicht door de Inspectie voor de Gezondheidszorg. Toezicht moet zich richten op goede en persoonlijke zorg. Daarover moeten toezichthouders het gesprek aangaan met zorgverleners.
 Dementie
 Nederland vergrijst en het aantal mensen met dementie neemt de komende decennia sterk toe. Nu al wordt het aantal mensen met dementie geschat op 270.000. Dit zal binnen twintig jaar toenemen tot ongeveer 500.000 mensen. Zij verliezen langzaam maar zeker de regie over hun eigen leven, worden afhankelijk van partner of kinderen en overlijden uiteindelijk na een periode van intensieve zorg. Dit trekt een zware wissel op het leven van mensen met dementie en hun familieleden.
 In het Deltaplan Dementie trekken alle betrokken partijen, zoals de overheid, bedrijfsleven, wetenschappers, patiëntenorganisaties, zorgaanbieders, zorgverzekeraars, onderwijsinstellingen en dienstverleners, samen op. Met elkaar gaan we de uitdagingen aan waar de toename van deze ernstige ziekte ons nu en in de toekomst voor stelt.
 We doen dit onder meer door onderzoek, verbetering van de zorg voor dementerenden, door de samenleving «dementievriendelijker» te maken en internationaal samen te werken en ervaringen uit te wisselen.
 Verpleging en verzorging
 Met goede ondersteuning thuis en wijkverpleging lukt het steeds beter om mensen in hun eigen huis zo goed mogelijk te ondersteunen en te verzorgen. Om deze zorg dichtbij mensen verder te verbeteren, hebben we een akkoord met alle betrokken partijen in de wijkverpleging gesloten. De wijkverpleging gaat zich nog meer richten op de persoonlijke wensen en behoeften van mensen. Tevens krijgen wijkverpleegkundigen meer ruimte om hun vak uit te oefenen en zich verder te ontwikkelen. Dat maakt hun werk aantrekkelijker.
 Sinds 2015 zijn gemeenten verantwoordelijk voor jeugdzorg en voor een deel van de zorg en ondersteuning aan langdurig zieken en ouderen. Gemeenten kunnen immers, beter dan de rijksoverheid, nagaan wat mensen daadwerkelijk nodig hebben om een kwalitatief goed leven te leiden. De rijksoverheid blijft daarnaast verantwoordelijk voor de Wet langdurige zorg. Zorgverzekeraars gaan over de uitvoering van de Zorgverzekeringswet, waaronder ook de wijkverpleging valt.
 In de eerste jaren na de decentralisatie is ingezet op een zorgvuldige overgang van taken, waarbij continuïteit van zorg voorop stond. Nu werken de gemeenten hard om de zorg daadwerkelijk te vernieuwen. Het is zaak dat cliënten de verbeteringen daadwerkelijk gaan merken. Dit vraagt om verdere professionalisering en meer samenwerking tussen zorgverleners in de sociale en medische zorg, onder regie van de gemeenten.
 Punt van aandacht is ook dat door de decentralisatie de administratieve lasten hoog zijn opgelopen. Er worden nu voorbereidingen getroffen om deze drastisch te laten afnemen. Daarvoor bereiden we een aanpassing van de wet voor.
 
 
 
 3.
 Arbeidsmarkt
 
 Hoewel steeds meer mensen kiezen voor een opleiding in de zorg, loopt het tekort aan zorgprofessionals flink op.
 Dit vraagt om:
 
 
 •
 Het aantrekken van nieuwe mensen en herintreders voor de sector;
 
 
 •
 het behoud van mensen voor de sector;
 
 
 •
 een optimale inzet van het huidige personeel. Mensen die parttime werken zijn wellicht bereid meer uren te werken. Maar het gaat ook om een slimmere taakverdeling;
 
 
 •
 
 innovatie en manieren om het werk anders, slimmer en beter te organiseren.
 
 
 Om dit mogelijk te maken heeft het huidige kabinet, samen met onder andere brancheorganisaties, vakbonden en de MBO-raad, de Arbeidsmarktagenda 2023 «Aan het werk voor ouderen» 
 opgesteld. Dit is het startpunt. In de komende periode wordt in de regio concreet invulling gegeven aan de afspraken en kunnen andere partijen aansluiten. In Noord-Brabant zijn bijvoorbeeld al afspraken gemaakt over het streven naar 15 opleidingsplaatsen op elke 100 zorginhoudelijke werkers en een verhoging van de instroom van jongeren in 2018 met 15 procent.
 Bij deze agenda hoort een extra impuls van circa 350 miljoen euro voor de periode 2017 tot 2022. Dit bedrag is bestemd voor scholing van huidig en nieuw personeel en voor het aantrekkelijker maken van werken in de zorg. Een belangrijk deel van dit geld is bestemd voor het aantrekken van extra personeel door verpleeghuizen. Daarnaast is er geld beschikbaar voor het aantrekken van onder anderen verpleegkundigen en artsen op de spoedeisende hulp, ambulancepersoneel en zorgprofessionals op de intensive care.
 
 
 
 4.
 Innovatie
 
 Zorg kan niet meer zonder goede en veilige informatie (-uitwisseling) en ondersteunende ICT. Het is aan de overheid om voorwaarden te stellen aan een juiste balans tussen kwalitatief betere zorg door informatie te delen en slimme, technologische vernieuwing aan de ene kant en zeggenschap over gegevens, beveiliging en privacy aan de andere kant.
 Innovatie en het stimuleren van de inzet van e-health zijn een belangrijk onderdeel van de hoofdlijnenakkoorden die zijn gesloten met de medisch-specialistische zorg en met de geestelijke gezondheidszorg.
 
 E-health helpt mensen makkelijker de regie te voeren over hun leven en gezondheid. Zorg is niet meer per se gebonden aan tijd of plaats, maar kan in de eigen omgeving worden georganiseerd. Patiënten met chronische aandoeningen kunnen met behulp van slimme technologie, zoals beeldschermzorg en domotica, blijven werken en meedoen. En mensen met geestelijke gezondheidsproblemen kunnen soms sneller online worden geholpen door een professional, zodat ze weer verder kunnen met het dagelijks leven. In de verpleeghuiszorg kan e-health eveneens de kwaliteit van leven van mensen verbeteren.
 Hoewel face to face contact altijd blijft bestaan, kunnen zorgverleners online vaker contact met patiënten hebben. Dankzij innovatie hebben zorgverleners meer tijd over om patiënten en cliënten aandacht te geven, terwijl de zorg betaalbaar blijft.
 De bedoeling is dat in 2020 alle Nederlanders digitaal toegang hebben tot hun eigen medische gegevens. Het programma Medmij zorgt ervoor dat iedereen die dat wil, op een veilige en vertrouwde manier kan beschikken over zijn gezondheidsgegevens. Daarnaast is voor de jaren 2017–2019 in totaal 100 miljoen euro vrijgemaakt voor het Versnellingsprogramma Informatie-uitwisseling Patiënt & Professional (VIPP). Daarmee stimuleren we ziekenhuizen, revalidatiecentra en andere zorginstellingen de patiënt toegang te geven tot de eigen medische gegevens.
 Ook met de geestelijke gezondheidszorg is afgesproken te investeren in betere voorziening en uitwisseling van informatie, zowel tussen zorgverleners en hun patiënten als tussen zorgverleners onderling. Om patiënten in de geestelijke gezondheidszorg gemakkelijk inzicht te geven in hun gegevens, is voor 2018 een bedrag van 25 miljoen euro beschikbaar.
 Met de digitalisering verandert ook de criminaliteit. Cybercrime is een reële dreiging voor verschillende sectoren, waaronder de zorg. Om de gegevens en systemen in de zorg beter te beveiligen is er sinds 1 april 2017 een Computer Emergency Response Team voor de zorg (Z-CERT) actief dat helpt bij ICT-incidenten in de zorg. De Z-CERT kan bij cyberincidenten snel in actie komen en deelt kennis om de impact van incidenten, zoals diefstal en gijzeling van patiënt- en personeelsgegevens en verstoring van ICT-systemen, te beperken. VWS ondersteunt dit met een startsubsidie.
 Tevens hebben wij in juni 2017 het Actieplan (informatie-) beveiliging patiëntgegevens naar de Kamer gestuurd. Het voornaamste doel is om tot een verbetering van de informatiebeveiliging en privacybescherming te komen. Daarnaast voorziet VWS zorginstellingen van informatie om zich voor te bereiden op de invoering van de Europese Algemene Verordening Gegevensbescherming in 2018 (de AVG vervangt de Wet bescherming persoonsgegevens). De AVG zorgt ervoor dat de bescherming van persoonsgegevens in Europa zoveel mogelijk gelijk is en dat er voldoende waarborgen zijn, zodat burgers nog beter kunnen vertrouwen op beschermde verwerking van hun persoonsgegevens.
 Wij onderzoeken op dit moment wat verder nodig is op het terrein van cybersecurity in de zorg om aan deze toenemende dreiging het hoofd te bieden. Het heeft komend jaar prioriteit om samen met de sector de systeem- en gegevensbeveiliging naar een hoger niveau te tillen.
 
 
 
 5.
 Veilig opgroeien; gezond leven; gezond blijven
 
 Veilig opgroeien
 Ouders hebben soms hulp nodig bij het opvoeden van hun kinderen. De huidige Jeugdwet biedt kansen om deze hulp breed te leveren. Op veel verschillende plaatsen in het land zien we hiervan mooie voorbeelden. Jeugdhulpverleners worden op scholen ingezet om leerlingen binnenboord te houden, verschillende gemeenten bieden via de huisarts jeugdhulpondersteuning aan en sommige gemeenten ondersteunen, samen met jeugdhulpaanbieders, kwetsbare jongeren die meerderjarig worden bij het vinden van woonruimte.
 Wij willen dat de hulpverleners zich de komende jaren verder richten op hulp aan kinderen en hun ouders en minder tijd kwijt zijn aan administratie. Dat kan alleen als administratieve verplichtingen zoveel mogelijk worden geschrapt en afspraken tussen gemeenten en zorgaanbieders zoveel mogelijk worden gestandaardiseerd. Hiervoor is een wetswijziging in voorbereiding.
 
 Veilig opgroeien is een fundament om later een gezond en gelukkig leven te kunnen hebben. Helaas zijn er nog steeds kinderen die geen veilig thuis hebben. Met de Jeugdwet en de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 hebben gemeenten meer mogelijkheden om geweld in huiselijke kring aan te pakken. Ook kunnen mensen terecht bij Veilig Thuis voor hulp en advies of als zij een melding willen maken van (vermoedens van) geweld in huiselijk kring.
 Gezond leven
 Steeds meer mensen zien het belang in van gezond opgroeien en een gezonde leefstijl om lichamelijke en psychische klachten te voorkomen. Toch is er nog veel verbetering mogelijk. Zo is er onder de jeugd meer overgewicht dan vroeger.
 Sinds 2006 ligt de focus van het preventiebeleid op minder alcohol, roken, depressie, diabetes, overgewicht en meer bewegen. In 2014 is het Nationaal Programma Preventie gestart. Dit programma brengt verschillende partijen samen die kunnen bijdragen een aan betere gezondheid van inwoners. De maatschappelijke opgaven zijn de groei van het aantal mensen met chronische ziekten te verminderen en de gezondheidsverschillen tussen hoog- en laagopgeleiden te verkleinen.
 Een goed voorbeeld is de inzet van de afgelopen jaren om roken tegen te gaan. We hebben een leeftijdsgrens gesteld voor tabaks- en aanverwante producten, een meerjarige publiekscampagne (NIX 18) gevoerd, aandacht gevraagd voor rookvrije schoolpleinen en er zijn afschrikwekkende afbeeldingen op tabaksproducten gekomen. Dit heeft er mede toe geleid dat tussen 2011 en 2015 het aantal jongeren (tussen de 12 en 16 jaar) dat ooit heeft gerookt is gedaald van 33 procent naar 23 procent.
 In het preventieprogramma pakken verschillende partijen problemen aan rond wonen, werken en leren. Gezamenlijk werken ze aan preventie in de zorg en gezondheidsbescherming. Door middel van verschillende stimuleringsprogramma’s wordt ingezet op een gezondere leefstijl. De jeugd heeft hierbij prioriteit. 120 gemeenten zijn nu zogenoemde Jeugd op Gezond Gewicht-gemeenten, het aantal Gezonde Scholen is gestegen naar ruim 1.200 en het aantal gezonde schoolkantines naar 600. Uiteindelijk willen we dat in 2020 in ten minste 75 gemeenten een daling van overgewicht is gerealiseerd.
 Samen met de levensmiddelenindustrie, supermarkten, scholen en de horeca proberen we het voor mensen makkelijker te maken om gezonde keuzes te maken. Zo maken we, ook op Europees niveau, afspraken met voedselproducenten om de hoeveelheid suiker, zout en ongezonde vetten in levensmiddelen omlaag te brengen.
 Antibioticaresistentie
 Onze gezondheidszorg en daarmee onze gezondheid wordt bedreigd doordat steeds meer bacteriën ongevoelig zijn voor antibiotica. Dit komt door overmatig en onjuist gebruik van deze belangrijke geneesmiddelen. Om antibioticaresistentie tegen te gaan werken de zorgsector, voedselsector en de veehouderij intensief samen in regionale netwerken. In 2018 stellen wij opnieuw 10 miljoen euro beschikbaar om ons nationale programma uit te voeren. Daarin wordt de deskundigheid over antibioticaresistentie bevorderd, kennis gedeeld, geadviseerd over bestrijdingsmaatregelen, onderzoek gedaan naar nieuwe antibiotica en naar de aanwezigheid van resistente bacteriën in het milieu en toegezien op een verantwoord gebruik van antibiotica. Ook internationaal blijven we de strijd tegen antibioticaresistentie aanjagen.
 Tot slot
 Er ligt een stevig fundament om de zorg en ondersteuning voor elke Nederlander goed, beschikbaar en betaalbaar te houden. Toch zal het van een nieuw kabinet en van iedereen in de zorg veel vragen om de best mogelijke zorg te blijven leveren. Zorg die uitgaat van wat mensen nodig hebben: persoonlijk, betaalbaar, met oog voor het verschil. Zorg voor zeventien miljoen mensen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 artikelnummer
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017 (inclusief NvW)
 
 
 
 
 
 14.338.198
 
 
 
 
 14.418.044
 
 
 
 
 14.598.883
 
 
 
 
 15.060.366
 
 
 
 
 15.331.306
 
 
 
 
 – 8.000
 
 
 
 
 
 
 Belangrijkste mutaties:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Om stabiliteit te creëren en de toegankelijkheid van de NIPT te waarborgen voor alle zwangere vrouwen en hun partners die de test willen, is besloten de NIPT gedurende drie jaar (2017–2019) beschikbaar te stellen door middel van een subsidieregeling. Voor het eerste jaar is reeds in de 2017 budget gereserveerd.
 
 
 1
 
 
 0
 
 
 26.000
 
 
 26.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Dit betreft de overboeking naar BZK in verband met de voortzetting van het stimuleringsprogramma Gezond in de Stad.
 
 
 1
 
 
 0
 
 
 – 14.440
 
 
 – 14.440
 
 
 – 14.440
 
 
 – 14.440
 
 
 0
 
 
 
 
 In de nieuwe afspraken «aanpak wachttijden ggz» (2018) is afgesproken om de inzet van e-health in de ggz te stimuleren en te investeren in informatievoorziening zoals een verbeterde uitwisseling tussen zorgverleners en hun patiënt en zorgverleners onderling. Hiervoor wordt in 2018 en 2019 jaarlijks € 25 miljoen gereserveerd. Deze middelen worden overgeheveld uit het BKZ.
 
 
 2
 
 
 0
 
 
 25.000
 
 
 25.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Voor de uitvoering van de Agenda gepast gebruik en transparantie wordt voor 2018 (net zoals in 2016 en 2017) € 12 miljoen beschikbaar gesteld: € 5 miljoen via de premies (BKZ), de kwaliteitsgelden ggz, en € 7 miljoen via de begroting. Van deze € 7 miljoen is € 5 miljoen beschikbaar voor het onderzoeksprogramma ggz via ZonMw. De financiële dekking van de kwaliteitsmiddelen wordt gevonden in het BKZ kader geneeskundige ggz.
 
 
 2
 
 
 0
 
 
 7.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 In het hoofdlijnenakkoord medisch-specialistische zorg 2014–2017 is overeengekomen dat betrokken partijen gezamenlijk een agenda opstellen om zorginhoudelijke verbetering te bewerkstelligen binnen een beperktere beschikbare groei. Om de agenda van de sector te faciliteren is gedurende drie jaar een jaarlijkse bijdrage van €€ 35 miljoen beschikbaar gesteld voor het programma ICT in ziekenhuizen. Het zwaartepunt van de subsidieverlening verschuift naar de tweede fase waardoor een ander kasritme noodzakelijk is. Daartoe wordt € 12,4 miljoen doorgeschoven van 2017 naar 2018.
 
 
 2
 
 
 – 12.433
 
 
 12.433
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 In verband met de implementatie van de nieuwe wet worden extra kosten gemaakt. Deze incidentelekosten worden vanaf het begin van 2018 gemaakt. Hiervoor wordt €€ 6 miljoen geclaimd. In de voorjaarsbesluitvorming zal worden nagegaan of er aanvullend nog middelen nodig zijn. Dit in samenhang met de bijdrage die vanuit VenJ wordt geleverd. De werkzaamheden betreffen een opdracht (het gaat hier dus niet om APK).
 
 
 2
 
 
 – 6.000
 
 
 6.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 De raming van de uitvoeringskosten van de wanbetalersregeling wordt in lijn gebracht met de wijze waarop het CAK de uitvoeringskosten per burgerregeling doorrekent en met de verwachte daling van het aantal wanbetalers. De daling van het aantal wanbetalers is onder andere het gevolg van de invoering van de Wet verbetering wanbetalersmaatregelen per 1 juli.
 
 
 2
 
 
 – 21.000
 
 
 – 14.500
 
 
 – 12.000
 
 
 – 9.500
 
 
 – 7.000
 
 
 – 7.000
 
 
 
 
 Dit betreft de bijstelling van de uitgavenraming van d eRijksbijdrage Zorgverzekeringsfonds voor de financiering van verzekerden 18- naar aanleiding van de actuele ramingen van het CPB.
 
 
 2
 
 
 0
 
 
 75.400
 
 
 96.300
 
 
 118.700
 
 
 193.300
 
 
 301.500
 
 
 
 
 Met de VNG is overeengekomen om voor de uitvoering in 2018 van de taak doventolkvoorziening een bedrag van € 10,7 miljoen en voor de uitvoering van de taak anonieme hulplijn een bedrag van € 3,5 miljoen uit de integratie-uitkering Sociaal Domein, deel Wmo, over te hevelen naar de begroting van VWS.
 
 
 3
 
 
 0
 
 
 14.267
 
 
 15.139
 
 
 15.139
 
 
 15.139
 
 
 15.139
 
 
 
 
 Dit betreft de bijstelling van de Rijksbijdrage in de kosten van kortingen (BIKK) naar aanleiding van de actuele ramingen van het CPB.
 
 
 3
 
 
 53.400
 
 
 88.500
 
 
 107.300
 
 
 126.700
 
 
 129.600
 
 
 199.900
 
 
 
 
 Met de VNG is afgesproken om voor 2017 een bedrag van € 6,4 miljoen over te hevelen vanuit de integratie-uitkering Sociaal Domein, deel Wmo en Jeugd ten behoeve van hogere uitvoeringskosten (€ 2,8 miljoen) en reorganisatiekosten (€ 3,6 miljoen). Voor de uitvoeringskosten voor 2018 is afgesproken een bedrag van € 35,6 miljoen over te hevelen.
 
 
 3
 
 
 6.400
 
 
 35.600
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Middelen voor de uitvoering van de activiteiten op het terrein van stelselverantwoordelijkheid en transformatie.
 
 
 3
 
 
 0
 
 
 8.153
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 
 
 Met ingang van 13 januari jl. is het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg van kracht. De nu in beeld gebrachte middelen dienen om de zorgaanbieders te ondersteunen bij de volledige implementatie van het kwaliteitskader.
 
 
 3
 
 
 6.823
 
 
 10.291
 
 
 5.516
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Met deze mutatie worden middelen gereserveerd voor het opstellen van een agenda gericht op vernieuwing en het voeren van strategisch arbeidsmarktbeleid over de hele breedte van het zorgveld. Het aanpassen van de opleidingsinfrastructuur maakt hier onderdeel van uit.
 
 
 4
 
 
 25.000
 
 
 25.000
 
 
 15.000
 
 
 7.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Binnen het kader van de gezamenlijke arbeidsmarktagenda «Aan het werk voor ouderen» wordt geïnvesteerd in een pakket aan maatregelen gericht op het vergroten van de instroom in de zorgsector, gekoppeld aan scholing, in goede samenhang met het onderwijs/zorgpact en de regionale afspraken in het verlengde van de arbeidsmarktagenda «Aan het werk voor ouderen». Het betreft verschillende maatregelen variërend van loopbaanadvies en begeleiding tot functiespecifieke en kwalificerende scholing. In totaal is hiervoor in 2018 € 92,5 miljoen beschikbaar, waarvan € 67,5 miljoen specifiek voor verpleeghuizen.
 
 
 4
 
 
 0
 
 
 67.500
 
 
 67.500
 
 
 67.500
 
 
 67.500
 
 
 0
 
 
 
 
 Omdat het transitieproces in de jeugdhulp meer tijd nodig heeft is de instellingsduur van de Transitie Autoriteit Jeugd met 1 jaar verlengd (conform de mogelijkheid in het Instellingsbesluit). Tegen de achtergrond van de verlenging is de onderuitputting in 2016 (– 35 miljoen.) doorgeschoven naar 2017 (19 miljoen) en 2018 (16 miljoen).
 
 
 5
 
 
 19.000
 
 
 16.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 De centrale gemeentelijke voorzieningen inzake de Jeugdwet die namens de gemeenten door de VNG werden uitgevoerd, worden centraal belegd bij VWS. De middelen worden daarom overgeheveld van het gemeentefonds naar de VWS-begroting.
 
 
 5
 
 
 0
 
 
 11.330
 
 
 11.330
 
 
 11.330
 
 
 11.330
 
 
 11.330
 
 
 
 
 In navolging van een tijdelijke aanpassing van de kansspelbelasting zoals beschreven in het belastingplan 2018, wordt € 0,5 miljoen incidenteel beschikbaar gesteld voor de ondersteuning van de georganiseerde sport.
 
 
 6
 
 
 0
 
 
 500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Naar aanleiding van de motie Heerema (TK 34 550, nr. 102) zijn er structureel extra middelen beschikbaar gesteld voor de Nederlandse topsport. Deze impuls wordt onder andere ingezet voor: het investeren in talentvolle en kansrijke sportprogramma’s, het doorontwikkelen van de paralympische sport en overig flankerend beleid.
 
 
 6
 
 
 10.200
 
 
 10.195
 
 
 10.200
 
 
 10.200
 
 
 10.200
 
 
 10.200
 
 
 
 
 Dit betreft de bijstelling van de uitgavenraming zorgtoeslag naar aanleiding van de actuele ramingen van het CPB.
 
 
 8
 
 
 219.486
 
 
 – 36.302
 
 
 – 10.603
 
 
 – 81.760
 
 
 178.687
 
 
 334.074
 
 
 
 
 In het kader van de koopkrachtbesluitvorming is besloten om de zorgtoeslag te verhogen. Dit gebeurt door het normpercentage voor eenpersoonshuishoudens te verlagen met 0,33%-punt (tot 1,99%) en het normpercentage voor meerpersoonshuishoudens met 0,32% (tot 4,75%). Per saldo stijgt de zorgtoeslag hierdoor voor eenpersoonshuishoudens met een minimuminkomen met € 132 en voor een meerpersoonshuishouden met een minimuminkomen met € 196 (in beide gevallen duidelijk meer dan de stijging van de gemiddelde premie en het gemiddeld eigen risico),
 
 
 8
 
 
 0
 
 
 310.000
 
 
 310.000
 
 
 310.000
 
 
 310.000
 
 
 310.000
 
 
 
 
 Dit betreft de ontvangen loon- en prijsbijstelling,
 
 
 11
 
 
 54.770
 
 
 52.529
 
 
 52.682
 
 
 51.447
 
 
 50.854
 
 
 50.541
 
 
 
 
 Deze mutatie betreft een reservering voor de doorbelasting van de kosten voor het gebruik van DigiD in de zorg door het Ministerie van Binnenlandse Zaken. BZK belast vanaf 2018 de kosten voor het gebruik van DigiD door naar gebruikers.
 
 
 11
 
 
 0
 
 
 8.600
 
 
 8.600
 
 
 8.600
 
 
 8.600
 
 
 8.600
 
 
 
 
 Dit betreft de meerjarige doorwerking van het amendement Harbers/ Nijboer (TK 34 550 XVI nr. 119) ten behoeve van het opvangen van het toekomstige AOW-gat bij Defensie.
 
 
 11
 
 
 0
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige mutaties
 
 
 
 26.036
 
 
 59.578
 
 
 54.355
 
 
 36.484
 
 
 27.877
 
 
 15.525.160
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 14.719.880
 
 
 
 
 15.230.678
 
 
 
 
 15.382.762
 
 
 
 
 15.733.765
 
 
 
 
 16.328.953
 
 
 
 
 16.767.444
 
 
 
 
 
 
 
 Belangrijkste beleidsmatige mutaties t.o.v. vorig jaar (ontvangsten) Bedragen x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 artikelnummer
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017 (inclusief NvW)
 
 
 
 
 
 89.537
 
 
 
 
 94.485
 
 
 
 
 92.939
 
 
 
 
 92.835
 
 
 
 
 92.826
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Belangrijkste mutaties:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige mutaties
 
 
 
 64.562
 
 
 5.100
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 93.826
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 154.099
 
 
 
 
 99.585
 
 
 
 
 93.939
 
 
 
 
 93.835
 
 
 
 
 93.826
 
 
 
 
 93.826
 
 
 
 
 
 
 
 
 Pilot Lerend evalueren
 
 
 VWS start een pilot met als doel het werkende weg verbeteren van het inzicht in de kwaliteit van het beleid en het effect hiervan op de samenleving. Belangrijk hierbij is dat evaluaties onderdeel uitmaken van de beleidscyclus van VWS en zodoende alle betrokkenen actief leren van de resultaten van de evaluaties. Voor de te evalueren thema’s in de pilot is een planning voor vijf jaar gemaakt. De thema’s zijn complexe beleidsvraagstukken op het brede terrein van VWS. De inhoud staat centraal en wordt niet begrensd door de begrotingsindeling van VWS. Anders dan bij de huidige beleidsdoorlichtingen worden naast de betreffende uitgaven op de VWS-begroting ook – waar dat aan de orde is – de betreffende uitgaven die vallen onder het Budgettair Kader Zorg betrokken in de evaluatieonderzoeken. In de pilot wordt geëxperimenteerd met innovatieve methoden. Hierbij wordt zoveel mogelijk in de geest van de Regeling Periodiek Evaluatieonderzoek (RPE) gewerkt, maar er kan gemotiveerd van worden afgeweken.
 De pilot vervangt de meerjarenplanning uit de begroting 2017, de voorgenomen beleidsdoorlichtingen voor 2017 worden dit jaar nog afgerond (zie bijlage 5).
 
 Om de pilot goed te kunnen evalueren wordt een nulmeting uitgevoerd om de huidige situatie in beeld te brengen. De beleidsdoorlichtingen van de afgelopen jaren zijn de basis om de juiste indicatoren te ontwikkelen. Er komt een evaluatie in 2020 en een eindevaluatie in 2022, het belangrijkste criterium hierbij is of inzicht in doeltreffendheid en doelmatigheid is toegenomen en daarmee de bruikbaarheid van de resultaten voor het verbeteren van beleid. De Kamer is met een brief voorafgaande aan Prinsjesdag nader geïnformeerd over de pilot en met name over de taakopdrachten voor de evaluaties die in 2018 zullen starten.
 
 Meerjarenprogramma VWS pilot 2018–2022 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nr
 
 
 Beleidsthema voor evaluatie
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Preventie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 01
 
 
 
 Samenhang: Wpg, Jeugdwet, Wmo
 
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 02
 
 
 
 Evaluatie kennis
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 03
 
 
 
 Preventie w.o.
 
 
 ED
 
 
 ED
 
 
 ED
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 a) Alles is gezondheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 b) Aanpak overgewicht jeugd
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 c) Sport en bewegen in de buurt
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 d) Gezond, veilig en kansrijk opgroeien
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 04
 
 
 
 Rijksvaccinatieprogramma
 
 
 
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 Jeugdwet
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 05
 
 
 
 Transitie Autoriteit Jeugd
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 06
 
 
 
 Topsport
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 Curatieve zorg
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 07
 
 
 
 Substitutie
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 08
 
 
 
 Bestuurlijke afspraken zorg
 
 
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 09
 
 
 
 Geneesmiddelenvisie
 
 
 ED
 
 
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 10
 
 
 
 Zvw-pgb wijkverpleging
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 11
 
 
 
 Wanbetalers Zvw-premie
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 12
 
 
 
 Value based health care
 
 
 EA
 
 
 ED
 
 
 ED
 
 
 ED
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 Langdurige zorg
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 13
 
 
 
 Cliëntondersteuning
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 14 
 
 
 
 Langer zelfstandig thuiswonende ouderen
 
 
 EA
 
 
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 15
 
 
 
 Experimenten persoonsvolgende zorg
 
 
 ED
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 16
 
 
 
 Goed bestuur
 
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 17
 
 
 
 Arbeidsmarkt en opleiden
 
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Hervorming Langdurige Zorg
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 18
 
 
 
 Sturingsinstrumenten Wmo 2015
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 VWS-breed 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 19
 
 
 
 Evaluatie subsidies
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Interdepartementaal: resultaten pilot 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 20
 
 
 
 Evaluatie pilot Lerend evalueren
 
 
 EA
 
 
 
 EP
 
 
 
 EP
 
 
 
 
 
 EA: Ex ante, ED: Ex durante, EP: Ex post
 
 
 
 
 
 Overzicht niet-juridisch verplichte uitgaven
 
 In onderstaande tabel is een overzicht opgenomen van voorgenomen uitgaven die naar verwachting op 1 januari 2018 nog niet juridisch zijn verplicht. Het gaat om gereserveerde middelen die later in het begrotingsjaar worden verplicht. In veel gevallen liggen er ook bestuurlijke afspraken aan deze voornemens ten grondslag. De niet-juridisch verplichte uitgaven zijn dan ook niet te beschouwen als middelen die zonder meer vrijelijk beschikbaar zijn voor alternatieve aanwending.
 
 Overzicht niet-juridisch verplichte uitgaven en bestemming (bijdragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Art.
 
 
 Naam artikel
 
 
 Artikeltotaal
 
 
 Juridisch verplichte uitgaven
 
 
 Niet-juridische verplichte uitgaven
 
 
 Bestemming van de niet juridisch verplichte uitgaven
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 Volksgezondheid
 
 
 666.585
 
 
 648.685
 
 
 97,3%
 
 
 17.900
 
 
 2,7%
 
 
 1.100
 
 
 voor bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.400
 
 
 voor preventiecoalities
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 500
 
 
 voor nader onderzoek naar de doodsoorzaak van kinderen (NODOK)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 500
 
 
 voor depressiepreventie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6.900
 
 
 voor terugdringen van antibioticaresistentie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 300
 
 
 voor het amendement Voortman: Voorlichting tieners bij zwangerschap
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 250
 
 
 voor gezondheidsbescherming algemeen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 200
 
 
 voor product en voedselveiligheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 900
 
 
 voor preventie schadelijke middelengebruik ADT
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 300
 
 
 voor de crisisbeheersing volksgezondheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 900
 
 
 voor de heroïneverstrekking aan Nederlandse gemeenten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.100
 
 
 voor de vervanging van Praeventis
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 250
 
 
 voor de afgifte van Schengenverklaringen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 300
 
 
 voor bevorderen verantwoord medisch-etisch handelen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.000
 
 
 voor kinkhoestvaccinatie zwangere vrouwen
 
 
 
 
 2
 
 
 Curatieve zorg
 
 
 3.521.459
 
 
 3.499.439
 
 
 99,4%
 
 
 22.020
 
 
 0,6%
 
 
 4.000
 
 
 voor antibioticaresistentie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.200
 
 
 voor kwaliteitsbeleid wijkverpleging
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.200
 
 
 voor subsidieregeling transgender vrouwen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.000
 
 
 voor schakelteam verwarde personen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.000
 
 
 voor inbedding psychosociale zorg
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.000
 
 
 voor kwaliteitsbeleid paramedische zorg
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.720
 
 
 voor transitieregeling medisch specialisten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 900
 
 
 voor de campagne vervalsingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.200
 
 
 voor kwaliteit en veiligheid hulpmiddelen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.800
 
 
 voor overige bestuurlijk gebonden subsidies en opdrachten
 
 
 
 
 3
 
 
 Langdurige zorg en ondersteuning
 
 
 3.905.370
 
 
 3.883.815
 
 
 99,4%
 
 
 21.555
 
 
 0,6%
 
 
 21.555
 
 
 voor het sociaal domein, waardigheid en trots en de kwaliteitsagenda gehandicaptenzorg
 
 
 
 
 4
 
 
 Zorgbreed beleid
 
 
 1.083.233
 
 
 1.069.233
 
 
 98,7%
 
 
 14.000
 
 
 1,3%
 
 
 2.000
 
 
 voor programma domeinoverstijgende regionale samenwerking
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 300
 
 
 voor rechtmatige zorg
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 300
 
 
 voor het verminderen ervaren regeldruk
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.000
 
 
 voor de bijdragen onderzoekprogramma’s SCP/CPB/Staat van VWS/RV&S
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.000
 
 
 voor het versterking regionaal onderwijs- en arbeidsmarktbeleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.000
 
 
 voor opleiden & beroepenstructuur
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.400
 
 
 voor overige bestuurlijk gebonden subsidies en opdrachten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.000
 
 
 voor het Nationaal Programma Ouderen
 
 
 
 
 5
 
 
 Jeugd
 
 
 90.135
 
 
 67.535
 
 
 74,9%
 
 
 22.600
 
 
 25,1%
 
 
 19.200
 
 
 voor de vergoedingen aan jeugdhulporganisaties die te maken hebben met bijzondere transitiekosten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.400
 
 
 voor de opdrachten, met name voor de aanpak van kindermishandeling, professionalisering, informatievoorziening en gepaste zorg
 
 
 
 
 6
 
 
 Sport en bewegen
 
 
 136.135
 
 
 131.385
 
 
 96,5%
 
 
 4.750
 
 
 3,5%
 
 
 4.750
 
 
 voor diverse voorgenomen subsidies en opdrachten op het terrein van Sport en Bewegen en Kennis en Innovatie
 
 
 
 
 7
 
 
 Oorlogsgetroffenen en Herinnering WO II
 
 
 272.798
 
 
 270.537
 
 
 99,2%
 
 
 2.261
 
 
 0,8%
 
 
 2.261
 
 
 Voor de programma’s op het terrein van educatie en projecten toekomst herinnering
 
 
 
 
 8
 
 
 Tegemoetkoming specifieke zorgkosten
 
 
 5.265.822
 
 
 5.265.822
 
 
 100,0%
 
 
 0
 
 
 0,0%
 
 
 0
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal aan niet verplichte uitgaven 
 
 
 
 
 
 
 
 105.086
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overzicht risicoregelingen
 
 In reactie op het rapport van de Commissie Risicoregelingen heeft het kabinet in 2013 voor nieuwe en bestaande risicoregelingen een garantiekader opgesteld (TK 33750, nr 13). In lijn met het kabinetsbeleid gaat VWS terughoudend om met het gebruik van risicoregelingen. Conform de afspraken binnen het kabinet worden in deze paragraaf de garanties en achterborgstelling van VWS uitgebreid toegelicht.
 
 Overzicht verstrekte garanties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 
 Uitstaande garanties 2016
 
 
 Geraamd te verlenen 2017
 
 
 Geraamd te vervallen 2017
 
 
 Uitstaande garanties 2017
 
 
 Geraamd te verlenen 2018
 
 
 Geraamd te vervallen 2018
 
 
 Uitstaande garanties 2018
 
 
 Garantie plafond 2018
 
 
 Totaal plafond
 
 
 
 
 
 
 2
 
 
 Voorzieningen tbv De Hoogstraat
 
 
 begrotingswet
 
 
 9.234
 
 
 0
 
 
 397
 
 
 8.837
 
 
 0
 
 
 397
 
 
 8.440
 
 
 8.440
 
 
 8.440
 
 
 
 
 2
 
 
 Voorzieningen tbv ziekenhuizen
 
 
 1958
 
 
 278.294
 
 
 4.007
 
 
 46.389
 
 
 235.912
 
 
 0
 
 
 32.900
 
 
 203.012
 
 
 203.012
 
 
 203.012
 
 
 
 
 3
 
 
 Voorzieningen tbv verpleeghuizen
 
 
 financiering
 
 
 13.524
 
 
 272
 
 
 2.573
 
 
 11.223
 
 
 0
 
 
 2.266
 
 
 8.957
 
 
 8.957
 
 
 8.957
 
 
 
 
 3
 
 
 Voorzieningen tbv psychiatrische instellingen
 
 
 1958
 
 
 24.759
 
 
 0
 
 
 2.865
 
 
 21.894
 
 
 0
 
 
 2.814
 
 
 19.080
 
 
 19.080
 
 
 19.080
 
 
 
 
 3
 
 
 Voorzieningen tbv zwakzinnigen inrichtingen
 
 
 1958
 
 
 7.665
 
 
 0
 
 
 1.346
 
 
 6.319
 
 
 0
 
 
 1.174
 
 
 5.145
 
 
 5.145
 
 
 5.145
 
 
 
 
 3
 
 
 Voorzieningen tbv overige instellingen
 
 
 1958
 
 
 664
 
 
 0
 
 
 168
 
 
 496
 
 
 0
 
 
 168
 
 
 328
 
 
 328
 
 
 328
 
 
 
 
 3
 
 
 Voorzieningen tbv instellingen gehandicapten
 
 
 1958
 
 
 22.550
 
 
 0
 
 
 2.230
 
 
 20.320
 
 
 0
 
 
 2.106
 
 
 18.214
 
 
 18.214
 
 
 18.214
 
 
 
 
 3
 
 
 Voorzieningen tbv zwakzinnigeninrichtingen
 
 
 rijksregeling
 
 
 5.448
 
 
 0
 
 
 887
 
 
 4.561
 
 
 0
 
 
 434
 
 
 4.127
 
 
 4.127
 
 
 4.127
 
 
 
 
 3
 
 
 Voorzieningen tbv instellingen gehandicapten
 
 
 rijksregeling
 
 
 69.821
 
 
 404
 
 
 7.674
 
 
 62.551
 
 
 0
 
 
 5.887
 
 
 56.664
 
 
 56.664
 
 
 56.664
 
 
 
 
 2
 
 
 Voorzieningen tbv ziekenhuizen
 
 
 rijksregeling
 
 
 302
 
 
 0
 
 
 34
 
 
 268
 
 
 0
 
 
 34
 
 
 234
 
 
 234
 
 
 234
 
 
 
 
 3
 
 
 Niet sedentaire personen
 
 
 
 844
 
 
 0
 
 
 127
 
 
 718
 
 
 0
 
 
 127
 
 
 591
 
 
 591
 
 
 591
 
 
 
 
 
 TOTAAL
 
 
 
 
 433.105
 
 
 
 
 4.683
 
 
 
 
 64.690
 
 
 
 
 373.099
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 48.307
 
 
 
 
 324.792
 
 
 
 
 324.792
 
 
 
 
 324.792
 
 
 
 
 
 
 Toelichting
 Doel en werking garantieregeling
 De in de tabel vermelde verstrekte garanties komen voort uit drie aparte regelingen: de Garantieregeling inrichtingen voor gezondheidszorg 1958, de Rijksregeling Dagverblijven voor gehandicapten inzake erkenning, subsidiëring, verlening van garanties en toezicht uit 1971 en de Rijksregeling Gezinsvervangende Tehuizen voor gehandicapten, ook uit 1971. De betreffende regelingen dateren uit een tijd dat de overheid een expliciete verantwoordelijkheid had voor bouw en spreiding van intramurale zorgvoorzieningen. Door het afgeven van de garanties was het voor zorginstellingen eenvoudiger om via institutionele beleggers, en in latere jaren door banken, financiering te krijgen voor investeringen in hun vastgoed.
 Beheersing risico’s en versobering
 De Rijksgarantieregelingen zijn rond de eeuwwisseling gesloten voor nieuwe gevallen waardoor het financiële risico van het Ministerie van VWS door reguliere en vervroegde aflossing van de uitstaande leningen geleidelijk wordt afgebouwd. De laatste rijksgegarandeerde lening loopt af in 2043. Het monitoren van de instellingen aan wie een rijksgarantie verstrekt is, alsmede van de leningen (bijv. renteherziening), wordt sinds 2004 in mandaat uitgevoerd door het Waarborgfonds voor de Zorgsector (WFZ) namens de Minister van VWS (Besluit van 17 december 2003, Stcrt. 2004, nr. 7, blz. 11).
 Instellingen die financieel in de gevarenzone dreigen te komen, worden door het WFZ onder verscherpte bewaking gesteld waarbij onder meer frequent informatie wordt ingewonnen. Indien een zorginstelling met een geborgde lening niet in staat is aan zijn financiële verplichtingen te voldoen dan neemt het Ministerie van VWS in een dergelijk geval de betalingsverplichting van de zorginstelling over. Dit betekent dat een schade niet ineens hoeft te worden uitgekeerd, maar ook verspreid over de resterende looptijd van de lening kan worden betaald.
 Premiestelling en kostendekkendheid
 De bovengenoemde regelingen zijn rond de eeuwwisseling gesloten. Voor de afgegeven garanties worden geen risicopremies doorberekend en dit is op basis van de afgesloten contracten ook niet mogelijk.
 
 Overzicht verstrekte garanties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Omschrijving
 
 
 Uitstaande garanties 2016
 
 
 Geraamd te verlenen 2017
 
 
 Geraamd te vervallen 2017
 
 
 Uitstaande garanties 2017
 
 
 Geraamd te verlenen 2018
 
 
 Geraamd te vervallen 2018
 
 
 Uitstaande garanties 2018
 
 
 Garantieplafond 2018
 
 
 Totaal plafond
 
 
 
 
 
 
 2
 
 
 GO Cure
 
 
 24.525
 
 
 0
 
 
 743
 
 
 23.782
 
 
 0
 
 
 21.545
 
 
 2.237
 
 
 2.237
 
 
 2.237
 
 
 
 
 
 Toelichting
 Garantie Ondernemingsfinanciering cure
 De tijdelijke regeling Garantie Ondernemingsfinanciering Curatieve Zorg (GO Cure) is in het kader van de kredietcrisis ingesteld om de bouw in de curatieve gezondheidszorg te stimuleren. Ziekenhuizen, categorale instellingen, geestelijke gezondheidszorg en zelfstandige behandelcentra hebben tot en met 2012 gebruik kunnen maken van de regeling. Bij de GO Cure heeft de overheid garanties verstrekt voor 50% van een nieuwe banklening vanaf € 1,5 tot € 50 miljoen, met een maximale looptijd van 8 jaar. De verstrekte garanties lopen af in 2020. De GO Cure maakt deel uit van de bredere Garantieregeling Ondernemingsfinanciering die wordt uitgevoerd door de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO), onderdeel van het Ministerie van Economische Zaken. De cijfermatige gegevens van de GO Cure zijn daarom tevens opgenomen onder de GO in de begroting van het Ministerie van Economische Zaken.
 
 Overzicht achterborgstellingen (bedragen x € 1.000.000)
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Achterborgstelling
 
 
 7.546,8
 
 
 7.203,1
 
 
 
 
 Bufferkapitaal
 
 
 279,6
 
 
 288,3
 
 
 
 
 Obligo
 
 
 226,4
 
 
 216,1
 
 
 
 
 Stand begrotingsreserve
 
 
 5,0
 
 
 15,0
 
 
 
 
 
 Toelichting
 Doel en werking garantieregeling
 De bovenstaande tabel is gebaseerd op gegevens van het Waarborgfonds voor de Zorgsector (WFZ). Het WFZ verstrekt garanties aan financiële instellingen voor leningen van de bij het WFZ aangesloten leden. De Staat is achterborg voor het WFZ. Het WFZ is voortgekomen uit de financieringsproblemen voor zorginstellingen die ontstonden begin jaren «90 van de vorige eeuw. Het WFZ is door de koepels in de sector opgericht om de financiering voor zorginstellingen te vergemakkelijken en daarmee de continuïteit van de zorg veilig te stellen. Het totaal bedrag aan uitstaande verplichtingen is in 2018, volgens de raming van het WFZ, € 7.203,1 miljoen.
 Beheersing risico’s en versobering
 De risico’s voor het Ministerie van VWS van de achterborg worden beperkt door een aantal maatregelen. Allereerst kent het WFZ een selectieve toelating. Voor deelname aan het WFZ moeten zorginstellingen hun financiële situatie voldoende op orde hebben. Daarnaast worden garanties alleen verstrekt aan vertrouwenwekkende investeringen. Te risicovolle projecten worden niet geborgd. Verder zijn aangesloten leden gebonden aan het reglement van het WFZ en de daarin omschreven risicobeperkende bepalingen. Een deelnemer mag bijvoorbeeld niet zonder toestemming van het WFZ gebruik maken van rentederivaten. In het kader van het kabinetsbeleid van versobering van risicoregelingen heeft een evaluatieonderzoek van het WFZ plaatsgevonden. Dit onderzoek is in maart 2015 afgerond (TK 34 000 XVI, nr. 108). Het onderzoek laat zien dat de doelstellingen van het Waarborgfonds voor de Zorgsector (WFZ) nog steeds actueel zijn: bevorderen van de continuïteit van financiering, beperken van de macrorentekosten en stimuleren van goed financieel management bij zorginstellingen. Het WFZ, met het Rijk als achterborg, speelt kortom nog steeds een waardevolle rol bij de financierbaarheid van investeringen in zorgvastgoed.
 Premiestelling en kostendekkendheid
 Het Ministerie van VWS ontvangt geen premie voor de achterborg. Zorginstellingen betalen een eenmalige premie (disagio) voor de garantstelling aan het WFZ. Hiermee bouwt het WFZ een risicovermogen op waarmee eventuele claims kunnen worden gedekt. Als dit risicovermogen onvoldoende zou zijn om eventuele schades te dekken, kunnen de deelnemers aan het WFZ via de zogenaamde obligo worden verplicht een financiële bijdrage te leveren van maximaal 3% van de uitstaande garanties van de instelling. Als het risicovermogen van het WFZ en de obligoverplichting van de deelnemers tezamen niet voldoende zijn voor het WFZ om aan zijn verplichtingen richting geldverstrekkers te kunnen voldoen, kan het WFZ zich richting VWS beroepen op de achterborg. Dit houdt in dat op dat moment VWS het WFZ van een lening zal voorzien zodat het WFZ aan zijn verplichtingen kan voldoen. Het WFZ heeft nog nooit een beroep hoeven doen op de obligoverplichting van de WFZ-deelnemers.
 Begrotingsreserve
 Het is nog nooit nodig is geweest voor het WFZ om de achterborg van het Rijk in te roepen. Niettemin is besloten om in het kader van de verdere beperking van de risico’s vanaf het jaar 2017 een begrotingsreserve aan te leggen voor eventuele schade in het kader van de achterborg. Deze begrotingsreserve is opgenomen onder artikel 9.
 
 
 
 De Staat van Volksgezondheid en Zorg en de VWS monitor
 
 Staat van Volksgezondheid en Zorg
 In 2016 is de eerste release van de Staat van Volksgezondheid en Zorg gepubliceerd (de Staat VenZ). De Staat van VenZ (www.staatvenz.nl) presenteert actuele en eenduidige cijfers over de verschillende domeinen van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS): volksgezondheid, zorg, maatschappelijke ondersteuning en jeugd. Ook sport komt aan bod, voor zover het samenhangt met volksgezondheid en zorg. Hiermee kan het beleid van VWS worden gevolgd en verantwoord. De Staat van Volksgezondheid en Zorg wordt gemaakt door een samenwerking tussen onder andere RIVM, VWS, SCP, en CBS, onder regie van het RIVM en met VWS als opdrachtgever.
 Het maken van de Staat van VenZ is een groeitraject. Alleen kerncijfers waarover overeenstemming bestaat met betrekking tot definitie, bron en de verwerking en beschikbaarheid van data zijn opgenomen. Het digitaal cijferoverzicht van de Staat van VenZ zal naar verwachting in mei 2018 het volledige terrein van volksgezondheid en zorg dekken. Het digitaal cijferoverzicht is dynamisch en daarmee nooit af.
 De Staat van VenZ maakt gebruik van monitors, rapportages en websites die cijfers presenteren over Volksgezondheid en Zorg. Het digitale cijferoverzicht verwijst waar nodig en mogelijk door naar deze bronnen, waar meer informatie en duiding te vinden is. Voorheen beschreef de Volksgezondheid Toekomst Verkenning (VTV) de stand van de volksgezondheid en zorg als uitgangspunt voor verkenning van de toekomst. VTV 2018 beslaat echter exclusief de toekomst van de volksgezondheid en zorg: wat zijn de belangrijkste toekomstige ontwikkelingen en wat betekent dat voor de maatschappij. De beschrijving van de huidige stand van de volksgezondheid en zorg op nationaal niveau, zal in 2018 worden neergelegd in een rapport in het kader van de Staat VenZ. Uitgangspunten daarbij zijn dat de relatie met de VTV gewaarborgd blijft, de kerncijfers van de Staat VenZ de basis vormen en het geheel wordt aangevuld met meer duiding om een goed beeld en meer inzicht te krijgen.
 VWS monitor
 In 2016 is begonnen met de ontwikkeling van de VWS monitor. Het doel van deze monitor is meer inzicht te krijgen in de gesteldheid van de Nederlandse gezondheidszorg en om duidelijk maken of er reden is voor bijsturing van beleid. De VWS-monitor bevat (maatschappelijke) doelstellingen met indicatoren voor de verschillende levensfasen en heeft een signalerende werking. Via https://www.hetzorgverhaal.nl/vws-monitor-2017 is het overzicht te vinden met daarin de meest actuele cijfers en tijdreeksen van de gekozen indicatoren. De bron voor deze indicatoren is de Staat van VenZ. De keuze van indicatoren vindt daarom plaats in overleg met het samenwerkingsverband voor de Staat van VenZ.
 Deze begroting bevat, conform de toezegging van het WGO jaarverslag 2016, de VWS-monitor aangevuld met een eerste proeve van enkele referentiewaarden, mede gebaseerd op het advies van de samenwerkende partijen in de Staat van VenZ. Gelet op de demissionaire status van het kabinet is er gekozen voor «referentiewaarden» in plaats van «streefwaarden». Het resultaat van deze eerste proeve is te vinden via https://www.hetzorgerhaal.nl/vws-monitor-2017. Aan de hand van enkele indicatorwaarden gerelateerd aan referentiewaarden en trends, kan een indruk worden gegeven hoe het ervoor staat met de Nederlandse gezondheidszorg en de ontwikkeling ten opzichte van de referentiewaarden. Een voorbeeld hiervan is te lezen in het tekstblok over de levensverwachting.
 
 Wat betreft verdere aanpassingen in de monitor voor 2018 is er geen uitgebreide herziening van de monitor in de begroting opgenomen. Het eventueel herformuleren van de doelstellingen, het toevoegen van nieuwe indicatoren en streefwaarden, is aan het volgende kabinet. De cijfermatige invulling van de VWS-monitor is wel geactualiseerd.
 Daarnaast is aan de samenwerkende partijen in de StaatVenZ gevraagd te reflecteren en te adviseren op de aspecten die zijn benoemd in het «Verslag van de werkgroep verbetering begroting en jaarverslag VWS» van 27 oktober 2016 (TK 31 865 nr. 87). Dit advies wordt in het najaar van 2017 aan de Tweede Kamer verzonden. Daarmee is de basis gelegd voor een verdere verbetering van de VWS monitor.
 
 Een belangrijk onderdeel van de verdere verbetering is de wens om meer de uitkomst van de zorg in kaart te brengen. In 2018 zullen de mogelijkheden worden onderzocht van het toevoegen van geschikte en beschikbare uitkomst-indicatoren; samen met de medisch-specialistische zorg wordt er momenteel gewerkt aan het vergroten van inzicht in kwaliteit en uitkomsten van zorg en aan het meer gebruiken van uitkomstindicatoren («Onderhandelaarsakkoord medisch-specialistische zorg 2018» (TK 29 248 nr. 303) respectievelijk «Kwaliteit van Zorg» (TK 31 765 nr. 263). Daarnaast zal worden onderzocht of (uitkomsten van) zorg zinvol kunnen worden gerelateerd aan thema’s als arbeidsmarktpositie en gezondheid.
 
 
 TEKSTBLOK1Met dit tekstblok wordt invulling gegeven aan een tweetal toezeggingen die zijn gedaan tijdens het Wetgevingsoverleg van 29 juni 2017 over het opnemen van referentiewaarden bij een aantal indicatoren (bij de Kamer bekend onder nummer 2017-131) en over de daling van de levensverwachting ten opzichte van het EU-gemiddelde (nummer 2017-139).
 
 
 In plaats van het opnemen van streefwaarden is op https://www.hetzorgverhaal.nl/vws-monitor-2017 een aantal indicatoren een referentiewaarde gegeven. Een voorbeeld is de levensverwachting bij geboorte in Nederland ten opzichte van het EU-gemiddelde.
 De levensverwachting van Nederlanders (mannen en vrouwen samen) is met 81,5 jaar lager dan in een aantal andere EU-landen met een hoog nationaal inkomen. Er is echter een verschil tussen mannen en vrouwen. Vrouwen scoren rond het gemiddelde van de EU (83,5 versus 83,6 jaar), terwijl de levensverwachting van Nederlandse mannen bij de EU-top hoort (80,0 versus 78,1 jaar) (www.volksgezondheidenzorg.info). Dit wordt in belangrijke mate veroorzaakt doordat vrouwen enkele tientallen jaren terug relatief veel rookten in vergelijking met andere EU-landen. Mannen rookten destijds ook meer dan het EU-gemiddelde, maar het percentage Nederlandse rokende mannen behoorde niet tot de hoogste binnen de EU en vertoonde in vergelijking tot andere landen een scherpere daling die zich ook eerder inzette. Deze ontwikkeling zorgt bij Nederlandse (en Deense en Engelse) vrouwen momenteel nog voor een toenemende longkanker sterfte, waar die bij mannen al enige tijd daalt. Roken verhoogt onder andere de sterfte aan diverse kankers, aan hart- en vaatziekten en longziekten.
 De levensverwachting van de Nederlandse man stijgt sinds 2000 iets sneller dan gemiddeld. In 2000 was de levensverwachting in Nederland voor mannen anderhalf jaar hoger dan het gemiddelde in de EU.
 Tussen 2000 en 2013 ging de levensverwachting bij geboorte voor vrouwen gelijk op met het gemiddelde van de EU. De levensverwachting in Nederland is net als die in de EU in de periode 2000–2013 met ongeveer 2,5 jaar gestegen. In 1970 werden Nederlandse vrouwen nog het oudst van Europa. In de periode 1980–2000 stagneerde de levensverwachting bij vrouwen in Nederland. Dit terwijl het gemiddelde voor de EU in die periode gestaag bleef stijgen.
 
 
 
 Maatschappelijke doelstellingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toegankelijkheid
 
 
 Betaalbaarheid
 
 
 Kwaliteit
 
 
 Betrokken samenleving
 
 
 
 
 
 
 
 Zorg rond de geboorte
 
 
 
 – Optimale keuzevrijheid voor type bevalling en begeleiding / meest geschikt
 – Goed geïnformeerde keuzes kunnen maken
 
 
 – Een gezond kind op de wereld zetten is voor iedereen betaalbaar
 
 
 – Voorkomen hoge geboortesterfte en/of
 –  Perinatale sterfte zo laag mogelijk
 
 
 – Snel herstel in gezinsverband
 – Vroegsignalering van medische en sociale problemen
 
 
 
 
 
 Gezond blijven
 
 
 
 – Er is een laagdrempelige ondersteuning naar behoefte
 – Er is goed aanbod van gezondheidsbevordering voor groepen
 
 
 – De investering in preventie draagt bij aan voorkomen zware zorg later
 – Kosteneffectiviteit preventie
 
 
 – Gezond en veilig opgroeien
 – Het bevorderen van een gezonde leefstijl
 
 
 –  Stimuleren sociale netwerken, sport en bewegen, maatschappelijk en vrijwilligerswerk
 
 
 
 
 
 Beter worden
 
 
 
 – De cliënt centraal: mensen kunnen bij voldoende zorgaanbieders binnen redelijke termijn terecht
 
 
 – Stijging macrokosten blijven beperkt
 – Beperken stapeling eigen betalingen
 
 
 – Zinnige zorg en therapietrouw
 – Zorg met zo min mogelijk belasting en zo veel mogelijk resultaat voor patiënt
 
 
 – Mensen herstellen snel en worden ook tijdens ziekteproces in staat gesteld te participeren
 
 
 
 
 
 Leven met een chronische ziekte en beperkingen
 
 
 
 – De cliënt centraal: mensen kunnen bij voldoende zorgaanbieders binnen redelijke termijn terecht
 
 
 – Stijging macrokosten blijven beperkt
 – Beperken stapeling eigen betalingen
 
 
 – Maatwerk gericht op participatie en zelfredzaamheid
 – Ervaren kwaliteit van leven
 
 
 – Stimuleren maatschappelijke participatie
 
 
 
 
 
 Zorg in de laatste fase
 
 
 
 – De cliënt centraal: mensen kunnen bij voldoende zorgaanbieders binnen redelijke termijn terecht
 
 
 – Onnodig doorbehandelen voorkomen door goede (kennis over) palliatieve zorg
 
 
 – De wensen van de cliënt (welke zorg en waar) staan centraal
 
 
 – Cliënten en naasten ondersteunen om laatste levensfase zo lang mogelijk in of nabij eigen sociale omgeving door te kunnen brengen
 
 
 
 
 
 
 Indicatoren
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toegankelijkheid
 
 
 Betaalbaarheid
 
 
 Kwaliteit
 
 
 Betrokken samenleving
 
 
 
 
 
 
 
 Zorg rond de geboorte
 
 
 
 – % Bereik acute verloskunde binnen 45 minuten1Er zijn cijfers maar (nog) niet in de Staat VenZ
 – Aantal verloskundigen
 
 
 – Kosten nuljarigen2Indicator met cijfers in de Staat VenZ
 – Kosten geboortezorg
 
 
 – Foetale sterfte
 – Neonatale sterfte
 – Moedersterfte
 
 
 – % Deelname PSIE (zwangerschapsscreening)
 – % Postnatale depressie
 
 
 
 
 
 Gezond blijven
 
 
 
 – Aantal JOGG-gemeenten (Jongeren op Gezond Gewicht, Nationaal Programma Preventie)
 – Aantal JGZ organisaties
 – Aanbod verslavingszorg
 
 
 – Uitgaven aan preventie
 
 
 – % (jongeren) met overgewicht
 – % Rokers (onder jongeren)
 – Levensverwachting in goed ervaren gezondheid
 
 
 – % Deelname screeningen
 – % Deelname sport en bewegen 12+-ers
 – % Deelname sport en bewegen jongeren
 
 
 
 
 
 Beter worden
 
 
 
 – Wachttijden: % dat boven Treeknormen zit
 – % boven 15 minuten aanrijdtijden ambulances
 
 
 – Percentage van de totale collectieve uitgaven dat wordt besteed aan de gezondheidszorg
 – Uitgaven aan zorg per sector (ggz, eerste lijn, MSZ)
 – Aantal wanbetalers Zvw en onverzekerden
 
 
 – Potentieel vermijdbare sterfte
 – Zorggerelateerde schade
 – Vermijdbare ziekenhuisopnamen: aantal ziekenhuisopnamen per 100.000 inwoners per jaar voor diabetes / astma / COPD / hartfalen
 
 
 – Gemiddelde ligduur in ziekenhuizen
 – % Ziekteverzuim
 
 
 
 
 
 Leven met een chronische ziekte en beperkingen
 
 
 
 – Aantal mensen met een pgb
 – Gebruik zorg met verblijf en gebruik zonder verblijf (wijkverpleging)
 – Wachtlijst Wlz
 
 
 – Uitgaven Wlz
 – Uitgaven Wmo
 – Kosten per chronische ziekte (bijvoorbeeld diabetes)
 
 
 – Percentage zorgverleners dat aangeeft dat de kwaliteit van zorg verleend door de eigen afdeling / team niet goed is
 – % Bevolking dat een goede gezondheid ervaart
 – Ziektelast naar chronische ziekte
 – Verloren levensjaren uitgesplitst naar chronische ziekte
 
 
 – Mensen met een lichamelijke beperking die betaald werk hebben
 – Aantal mantelzorgers
 – Eenzaamheid: % volwassenen dat zich eenzaam voelt
 
 
 
 
 
 Zorg in de laatste fase
 
 
 
 – Aanbod en gebruik palliatieve zorg
 
 
 – Uitgaven laatste levensjaar
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.
 BELEIDSARTIKELEN
 
 
 
 Artikel
 1
 Volksgezondheid
 
 
 
 1.
 Algemene doelstelling
 
 
 Een goede volksgezondheid, waarbij mensen zo min mogelijk bloot staan aan bedreigingen van hun gezondheid én zij in gezondheid leven.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1981
 
 
 1990
 
 
 2000
 
 
 2005
 
 
 2010
 
 
 2011
 
 
 2012
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 1. Absolute levensverwachting in jaren:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – mannen
 
 
 72,7
 
 
 73,8
 
 
 75,5
 
 
 77,2
 
 
 78,8
 
 
 79,2
 
 
 79,1
 
 
 79,4
 
 
 79,9
 
 
 79,71Voorlopige cijfers
 
 
 
 
 – vrouwen
 
 
 79,3
 
 
 80,1
 
 
 80,6
 
 
 81,6
 
 
 82,7
 
 
 82,9
 
 
 82,8
 
 
 83,0
 
 
 83,3
 
 
 83,1
 
 
 
 
 2. Waarvan jaren in goed ervaren gezondheid:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – mannen
 
 
 59,9
 
 
 60,6
 
 
 61,5
 
 
 62,5
 
 
 63,9
 
 
 63,7
 
 
 64,7
 
 
 64,6
 
 
 64,9
 
 
 64,6
 
 
 
 
 – vrouwen
 
 
 62,4
 
 
 61,9
 
 
 60,9
 
 
 61,8
 
 
 63,0
 
 
 63,3
 
 
 62,6
 
 
 63,5
 
 
 64,0
 
 
 63,2
 
 
 
 
 
 Bron
 1. Staat van Volksgezondheid en Zorg
 De levensverwachting van in Nederland geboren vrouwen in 2015 bedroeg 83,1 jaar. Dat is 3,4 jaar hoger dan die van mannen (79,7 jaar). Sinds 1981 is het verschil in levensverwachting tussen de seksen kleiner geworden. Mannen boekten vanaf 1981 een winst van 7,0 jaar, vrouwen zijn gemiddeld 3,8 jaar ouder geworden.
 2. Staat van Volksgezondheid en Zorg
 Voor het berekenen van levensverwachting in goed ervaren gezondheid is het aantal «gezonde» jaren bepaald op basis van een vraag naar de ervaren gezondheid. In de loop der jaren is de vraag naar de ervaren gezondheid op twee (vrijwel identieke) manieren gesteld, namelijk:
 1. Hoe is het over het algemeen met uw gezondheid?
 2. Hoe is over het algemeen de gezondheidstoestand van de onderzochte persoon?
 Mensen die deze vraag beantwoorden met «goed» of «zeer goed» worden gezond genoemd.
 
 
 
 
 
 2.
 Rol en verantwoordelijkheid Minister
 
 Een belangrijke beleidsopgave voor de Minister van VWS is het beschermen en bevorderen van de gezondheid van burgers. Mensen zijn in eerste instantie zelf verantwoordelijk voor hun gezondheid en dienen zichzelf – indien mogelijk – te beschermen tegen gezondheidsrisico’s. De verantwoordelijkheid voor veilig voedsel en veilige producten ligt primair bij het bedrijfsleven. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), een agentschap van het Ministerie van Economische Zaken (EZ), ziet namens VWS onder meer toe op de voedselveiligheid, de naleving van de Warenwet en de Tabakswet. Op het gebied van voedselveiligheid en consumenteninformatie zijn vrijwel uitsluitend Europese Verordeningen rechtstreeks van toepassing.
 De Minister vervult de volgende rollen:
 
 Stimuleren:
 
 
 –
 Bevorderen dat mensen gezonder leven door gezonde keuzes makkelijker te maken onder andere door breed en goed toegankelijk aanbod in de buurt en te zorgen voor betrouwbare informatie over een gezonde leefstijl.
 
 
 –
 Inzetten op een gezonder aanbod van voeding (Akkoord Verbetering Productsamenstelling).
 
 
 
 
 Financieren:
 
 
 –
 Financieren van doelmatige, kwalitatieve en toegankelijke bevolkingsonderzoeken ter voorkoming en vroegtijdige opsporing van levensbedreigende ziekten, zoals borstkanker, baarmoederhalskanker en darmkanker.
 
 
 –
 Financiering Nationaal Programma Grieppreventie.
 
 
 –
 Financiering van de neonatale hielprikscreening en de prenatale screeningen.
 
 
 –
 Vroegtijdige opsporing en bestrijding van infectieziekten. Dit betreft onder andere de financiering van het Rijksvaccinatieprogramma en de bescherming tegen infectieziekten.
 
 
 –
 Financiering voor het uitvoeren van wettelijke taken en beleidsondersteuning zorgbreed door het RIVM. Dit betreft onder andere infectieziektebestrijding en medische milieukunde.
 
 
 –
 Financiering van de Stichting donorgegevens kunstmatige bevruchting.
 
 
 –
 Financiering van de abortusklinieken.
 
 
 –
 Financiering van de landelijke ondersteuningsstructuur ten behoeve van de kwaliteit en doelmatigheid van zorg.
 
 
 –
 Het tegengaan van antibioticaresistentie door opzetten van netwerken.
 
 
 
 
 Regisseren:
 
 
 –
 Het opstellen van een wettelijk kader voor bescherming van consumenten tegen onveilige producten en levensmiddelen en het handhaven ervan door de NVWA.
 
 
 –
 Het opstellen van een wettelijk kader voor de bescherming van de gezondheid van burgers tegen de risico’s van het gebruik van alcohol en tabak en doen handhaven ervan door gemeenten respectievelijk de NVWA.
 
 
 –
 Het opstellen van een wettelijk kader voor de bescherming van proefpersonen bij medisch-wetenschappelijk onderzoek zonder de voortgang van de medische wetenschap onnodig te belemmeren, en het toezicht houden op de toetsing en uitvoering van het onderzoek.
 
 
 –
 Aandacht voor een gezonde, beweegvriendelijke en veilige omgeving waarin de gezonde keuze de makkelijke keuze is.
 
 
 –
 Het tegengaan van ontstaan en verspreiding van antibioticaresistentie in de gezondheidszorg, voedsel, milieu en binnen de dierhouderij, in nauwe samenwerking met het Ministerie van EZ.
 
 
 –
 Opstellen wettelijk kader en doen handhaven van de kwaliteit van de jeugdgezondheidszorg.
 
 
 –
 In het geval van A-ziekten (Wet publieke gezondheid) geeft de Minister leiding aan de bestrijding van deze infectieziekten.
 
 
 –
 Coördinatie van het interdepartementaal drugsbeleid en zorgen voor het wettelijk kader (Opiumwet) en voor de gezondheidsaspecten van het drugsbeleid.
 
 
 –
 Het formuleren van wet- en regelgeving en beleid op het terrein van medisch-ethische vraagstukken.
 
 
 
 
 
 
 3.
 Beleidswijzigingen
 
 Internationale toetsing klinisch geneesmiddelenonderzoek
 Naar verwachting zal in 2018 worden gestart met een gezamenlijke Europese aanpak van toetsing van klinisch geneesmiddelenonderzoek op basis van de in 2014 tot stand gekomen verordening (EU-536/2014). De toetsing zal niet langer door alle lidstaten apart worden uitgevoerd, maar door één rapporterend lidstaat. Deze nieuwe werkwijze zorgt voor meer efficiëntie en Europese samenwerking, maar vraagt van de rapporterende lidstaat wel een coördinerende rol in het bij elkaar brengen van dossiers vanuit de verschillende lidstaten. De ambitie is dat in Nederland met de nieuwe werkwijze minimaal hetzelfde aantal klinische studies met geneesmiddelen wordt uitgevoerd als nu al het geval is. Voor multinationale studies die deels in Nederland worden uitgevoerd, wil Nederland voor 25% van deze studies rapporterend lidstaat zijn. Om de huidige vooraanstaande positie van Nederland op het gebied van medisch-ethische toetsing te behouden wordt in 2018 een nieuwe werkwijze opgezet. De doelstelling is dat de toetsing efficiënt en integraal gebeurt en voldoet aan de eisen die nodig zijn om rapporterend lidstaat te kunnen zijn. De toetsing wordt belegd bij erkende medisch-ethische toetsingscommissies, met ondersteuning vanuit de Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek (CCMO). De CCMO heeft een uitbreiding gekregen van wettelijke taken en bevoegdheden om ook de nieuwe taken onder de Europese Verordening uit te kunnen voeren.
 Financiering van de regionale centra voor prenatale screening
 De huidige technologische en wetenschappelijke ontwikkelingen binnen de prenatale screening, waardoor het mogelijk is om eerder in de zwangerschap eventuele aandoeningen bij het ongeboren kind op te sporen, maken het belang van goede informatie en goede kwaliteit van counseling steeds groter. Daardoor is ook behoefte aan meer (financiële) sturing. In plaats van financiering vanuit een opslagtarief uit de Zvw, zal financiering vanaf 1 januari 2018 plaatsvinden door middel van een subsidie via de begroting. Aan de subsidieverlening kunnen kwalitatieve en kwantitatieve voorwaarden worden verbonden aan de kwaliteitsbewaking door én de besturing van de regionale centra. Bovendien wordt zo duidelijker onderscheid gemaakt tussen de screeningstaken van de rijksoverheid op grond van de Wet op het bevolkingsonderzoek (WBO) en de verantwoordelijkheid van zorgverleners ten aanzien van het verlenen van goede zorg aan zwangeren.
 Gebaar Q-koortspatiënten
 Het kabinet wil komen tot een vorm van tegemoetkoming als gebaar ter erkenning van de grote gevolgen die Q-koortspatiënten hebben ondervonden (TK 25 295, nr. 42). Er zijn daarbij nog veel uitvoeringsvragen zoals het type en omvang van de tegemoetkomingen en de afbakening van de patiëntengroep. Het huidige kabinet zal de voorbereiding van de besluitvorming ter hand nemen, opdat het nieuwe kabinet over de precieze vormgeving en invulling kan besluiten. In totaal is er € 10 miljoen beschikbaar voor de periode 2018–2020, waarvan zowel VWS als EZ € 5 miljoen bijdraagt.
 
 
 
 4.
 Tabel budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Begrotingsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 600.651
 
 
 
 
 679.648
 
 
 
 
 652.043
 
 
 
 
 646.406
 
 
 
 
 645.741
 
 
 
 
 644.637
 
 
 
 
 667.093
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 595.127
 
 
 
 
 637.852
 
 
 
 
 666.585
 
 
 
 
 683.262
 
 
 
 
 652.695
 
 
 
 
 647.837
 
 
 
 
 667.093
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
 
 
 
 
 
 
 97,3%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Gezondheidsbescherming
 
 
 
 
 108.666
 
 
 
 
 110.885
 
 
 
 
 110.257
 
 
 
 
 110.972
 
 
 
 
 109.324
 
 
 
 
 107.750
 
 
 
 
 125.919
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 2.363
 
 
 
 
 6.577
 
 
 
 
 8.038
 
 
 
 
 9.954
 
 
 
 
 8.304
 
 
 
 
 6.734
 
 
 
 
 4.902
 
 
 
 
 
 
 
 Uitvoering landelijke nota gezondheidsbeleid / Nationaal Programma Preventie
 
 
 2.233
 
 
 6.366
 
 
 8.038
 
 
 9.954
 
 
 8.304
 
 
 6.734
 
 
 4.902
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 130
 
 
 211
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 1.647
 
 
 
 
 2.001
 
 
 
 
 2.146
 
 
 
 
 1.865
 
 
 
 
 1.865
 
 
 
 
 1.865
 
 
 
 
 1.865
 
 
 
 
 
 
 
 Aanschaf Jodiumtabletten
 
 
 668
 
 
 517
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 979
 
 
 1.484
 
 
 2.146
 
 
 1.865
 
 
 1.865
 
 
 1.865
 
 
 1.865
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen 
 
 
 
 
 104.371
 
 
 
 
 102.193
 
 
 
 
 99.481
 
 
 
 
 98.561
 
 
 
 
 98.561
 
 
 
 
 98.556
 
 
 
 
 98.556
 
 
 
 
 
 
 
 Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit
 
 
 80.354
 
 
 81.549
 
 
 81.380
 
 
 81.386
 
 
 81.386
 
 
 81.386
 
 
 81.386
 
 
 
 
 
 
 RIVM: wettelijke taken en beleidsondersteuning zorgbreed
 
 
 23.726
 
 
 19.190
 
 
 16.101
 
 
 15.051
 
 
 15.051
 
 
 14.950
 
 
 14.950
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 291
 
 
 1.454
 
 
 2.000
 
 
 2.124
 
 
 2.124
 
 
 2.220
 
 
 2.220
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's 
 
 
 
 
 160
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 160
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 
 
 125
 
 
 
 
 114
 
 
 
 
 592
 
 
 
 
 592
 
 
 
 
 594
 
 
 
 
 595
 
 
 
 
 20.596
 
 
 
 
 
 
 
 College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden
 
 
 0
 
 
 114
 
 
 114
 
 
 114
 
 
 114
 
 
 114
 
 
 114
 
 
 
 
 
 
 Lokaal verbinden
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 208
 
 
 207
 
 
 208
 
 
 208
 
 
 20.208
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 125
 
 
 0
 
 
 270
 
 
 271
 
 
 272
 
 
 273
 
 
 274
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Ziektepreventie
 
 
 
 
 417.267
 
 
 
 
 450.350
 
 
 
 
 481.829
 
 
 
 
 498.075
 
 
 
 
 469.636
 
 
 
 
 467.674
 
 
 
 
 468.758
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 209.220
 
 
 
 
 231.892
 
 
 
 
 248.363
 
 
 
 
 250.280
 
 
 
 
 218.811
 
 
 
 
 213.155
 
 
 
 
 213.725
 
 
 
 
 
 
 
 Ziektepreventie
 
 
 8.242
 
 
 8.641
 
 
 12.118
 
 
 13.316
 
 
 11.397
 
 
 8.065
 
 
 6.462
 
 
 
 
 
 
 RIVM: Regelingen publieke en seksuele gezondheid
 
 
 200.979
 
 
 203.964
 
 
 210.245
 
 
 210.964
 
 
 207.414
 
 
 205.090
 
 
 207.263
 
 
 
 
 
 
 Niet Invasieve Prenatale Test (NIPT)
 
 
 0
 
 
 19.287
 
 
 26.000
 
 
 26.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten 
 
 
 
 
 508
 
 
 
 
 1.305
 
 
 
 
 7.738
 
 
 
 
 14.846
 
 
 
 
 14.847
 
 
 
 
 14.847
 
 
 
 
 14.848
 
 
 
 
 
 
 
 (Vaccin)onderzoek
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 7.427
 
 
 7.427
 
 
 7.427
 
 
 7.427
 
 
 7.427
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 508
 
 
 1.305
 
 
 311
 
 
 7.419
 
 
 7.420
 
 
 7.420
 
 
 7.421
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 206.614
 
 
 
 
 216.157
 
 
 
 
 224.732
 
 
 
 
 231.953
 
 
 
 
 234.982
 
 
 
 
 238.675
 
 
 
 
 239.188
 
 
 
 
 
 
 
 RIVM: Opdrachtverlening Centra
 
 
 206.614
 
 
 216.157
 
 
 224.732
 
 
 231.953
 
 
 234.982
 
 
 238.675
 
 
 239.188
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 
 
 925
 
 
 
 
 996
 
 
 
 
 996
 
 
 
 
 996
 
 
 
 
 996
 
 
 
 
 997
 
 
 
 
 997
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 
 
 925
 
 
 
 
 996
 
 
 
 
 996
 
 
 
 
 996
 
 
 
 
 996
 
 
 
 
 997
 
 
 
 
 997
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Gezondheidsbevordering
 
 
 
 
 50.885
 
 
 
 
 56.095
 
 
 
 
 56.028
 
 
 
 
 55.828
 
 
 
 
 55.828
 
 
 
 
 54.502
 
 
 
 
 54.505
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 33.417
 
 
 
 
 38.458
 
 
 
 
 35.769
 
 
 
 
 34.603
 
 
 
 
 34.601
 
 
 
 
 33.773
 
 
 
 
 33.775
 
 
 
 
 
 
 
 Preventie van schadelijk middelengebruik (alcohol, drugs en tabak)
 
 
 2.203
 
 
 9.299
 
 
 8.077
 
 
 7.527
 
 
 7.614
 
 
 7.612
 
 
 7.612
 
 
 
 
 
 
 Gezonde leefstijl en gezond gewicht
 
 
 12.030
 
 
 15.108
 
 
 13.958
 
 
 13.655
 
 
 13.852
 
 
 13.021
 
 
 13.021
 
 
 
 
 
 
 Letselpreventie
 
 
 3.931
 
 
 4.070
 
 
 4.294
 
 
 4.169
 
 
 4.169
 
 
 4.169
 
 
 4.169
 
 
 
 
 
 
 Bevordering kwaliteit en toegankelijkheid zorg
 
 
 5.067
 
 
 6.230
 
 
 5.038
 
 
 4.450
 
 
 4.450
 
 
 4.450
 
 
 4.450
 
 
 
 
 
 
 Bevordering van seksuele gezondheid
 
 
 2.775
 
 
 2.816
 
 
 2.772
 
 
 2.874
 
 
 2.874
 
 
 2.874
 
 
 2.875
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 7.411
 
 
 935
 
 
 1.630
 
 
 1.928
 
 
 1.642
 
 
 1.647
 
 
 1.648
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 3.343
 
 
 
 
 3.621
 
 
 
 
 4.687
 
 
 
 
 5.110
 
 
 
 
 5.111
 
 
 
 
 5.111
 
 
 
 
 5.111
 
 
 
 
 
 
 
 Heroïnebehandeling op medisch voorschrift
 
 
 2.712
 
 
 3.100
 
 
 3.100
 
 
 3.100
 
 
 3.100
 
 
 3.100
 
 
 3.100
 
 
 
 
 
 
 Communicatie verhoging leeftijdsgrenzen alcohol en tabak
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1.060
 
 
 1.060
 
 
 1.060
 
 
 1.060
 
 
 1.600
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 631
 
 
 521
 
 
 527
 
 
 950
 
 
 951
 
 
 951
 
 
 411
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 348
 
 
 
 
 693
 
 
 
 
 769
 
 
 
 
 769
 
 
 
 
 269
 
 
 
 
 269
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 348
 
 
 693
 
 
 769
 
 
 769
 
 
 269
 
 
 269
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's 
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 46
 
 
 
 
 246
 
 
 
 
 712
 
 
 
 
 712
 
 
 
 
 712
 
 
 
 
 712
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 46
 
 
 246
 
 
 712
 
 
 712
 
 
 712
 
 
 712
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 
 
 14.125
 
 
 
 
 13.622
 
 
 
 
 14.633
 
 
 
 
 14.634
 
 
 
 
 14.635
 
 
 
 
 14.637
 
 
 
 
 14.638
 
 
 
 
 
 
 
 Heroïnebehandeling op medisch voorschrift
 
 
 14.125
 
 
 13.559
 
 
 13.559
 
 
 13.559
 
 
 13.559
 
 
 13.559
 
 
 13.559
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 63
 
 
 1.074
 
 
 1.075
 
 
 1.076
 
 
 1.078
 
 
 1.079
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4. Ethiek
 
 
 
 
 18.308
 
 
 
 
 20.522
 
 
 
 
 18.471
 
 
 
 
 18.387
 
 
 
 
 17.907
 
 
 
 
 17.911
 
 
 
 
 17.911
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 17.197
 
 
 
 
 19.392
 
 
 
 
 17.421
 
 
 
 
 17.337
 
 
 
 
 16.857
 
 
 
 
 16.861
 
 
 
 
 16.861
 
 
 
 
 
 
 
 Abortusklinieken
 
 
 15.913
 
 
 17.305
 
 
 15.755
 
 
 15.755
 
 
 15.773
 
 
 15.777
 
 
 15.777
 
 
 
 
 
 
 Beleid Medische Ethiek
 
 
 1.284
 
 
 2.087
 
 
 1.666
 
 
 1.582
 
 
 1.084
 
 
 1.084
 
 
 1.084
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 79
 
 
 
 
 336
 
 
 
 
 336
 
 
 
 
 336
 
 
 
 
 336
 
 
 
 
 336
 
 
 
 
 336
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 79
 
 
 336
 
 
 336
 
 
 336
 
 
 336
 
 
 336
 
 
 336
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 1.032
 
 
 
 
 794
 
 
 
 
 714
 
 
 
 
 714
 
 
 
 
 714
 
 
 
 
 714
 
 
 
 
 714
 
 
 
 
 
 
 
 CIBG: Uitvoeringstaken medische ethiek
 
 
 1.032
 
 
 794
 
 
 714
 
 
 714
 
 
 714
 
 
 714
 
 
 714
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 16.001
 
 
 
 
 16.703
 
 
 
 
 8.403
 
 
 
 
 11.903
 
 
 
 
 11.903
 
 
 
 
 11.903
 
 
 
 
 11.903
 
 
 
 
 
 
 
 Bestuurlijke boetes
 
 
 5.418
 
 
 5.400
 
 
 5.400
 
 
 5.400
 
 
 5.400
 
 
 5.400
 
 
 5.400
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 10.583
 
 
 11.303
 
 
 3.003
 
 
 6.503
 
 
 6.503
 
 
 6.503
 
 
 6.503
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 Budgetflexibiliteit
 Subsidies
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 309,6 miljoen is 97,2% juridisch verplicht. Het betreft de financiering van de tot en met 2018 aangegane verplichtingen op basis van de Kaderregeling subsidies OCW, SZW en VWS én de Subsidieregelingen publieke gezondheid, NODOK, NIPT en Abortusklinieken.
 Opdrachten
 Van het budget voor 2018 van € 14,9 miljoen is 83,4% juridisch verplicht. Het betreft de financiering van verplichtingen die tot en met 2018 zijn aangegaan.
 Bijdragen aan agentschappen
 Het budget betreft de financiering van de opdrachtverlening voor 2018 aan het RIVM, de NVWA en het CIBG. Op basis van het offertetraject is het budget 2018 van € 325,6 miljoen voor 98,2% juridisch verplicht.
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 Dit betreft de afgifte van Schengenverklaringen via het Centraal Administratie Kantoor (CAK). Het budget voor 2018 van € 0,2 miljoen is voor 0% juridisch verplicht.
 Bijdragen aan medeoverheden
 Dit betreft de heroïneverstrekking op medisch voorschrift zoals in opdrachten van gemeenten uitgevoerd wordt door specialistische verslavingszorginstellingen, de bijdrage aan het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden en de bijdrage aan Caribisch Nederland inzake de Tijdelijke Regeling Publieke Gezondheid. Het budget voor 2018 van € 16,2 miljoen is voor 96% juridisch verplicht.
 
 
 
 5.
 Toelichting op de instrumenten
 
 1. Gezondheidsbescherming
 Subsidies
 Uitvoering landelijke nota gezondheidsbeleid/Nationaal Programma Preventie
 
 In 2018 zal verdere uitwerking worden gegeven aan de voornemens die zijn opgenomen in landelijke nota gezondheidsbeleid die in december 2015 (TK 32 793, nr. 204) is verschenen.
 
 
 –
 
 Nationaal Programma Preventie (NPP)
 
 Het Nationaal Programma Preventie (NPP) wordt tot 2021 voortgezet (TK 32 793, nr. 245). Via het programmabureau Alles is gezondheid... worden maatschappelijke initiatieven gestimuleerd die bijdragen aan een gezonder Nederland. Maatschappelijke organisaties zijn daar zelf verantwoordelijk voor. Netwerkvorming en kennisdeling worden daarbij benut om het bereik en de impact van deze initiatieven te vergroten.
 
 
 –
 
 Preventiecoalities
 
 Dit betreft het faciliteren van samenwerking tussen gemeenten en zorgverzekeraars onder de noemer preventiecoalities. Dit gebeurt door middel van bijdragen aan de kosten van de procescoördinatie voor effectieve preventieactiviteiten voor risicogroepen met als doel de gezondheid van deze groep te verbeteren.
 
 
 –
 
 Veenkoloniën
 
 Het amendement Wolbert (TK 34 000, nr. 43) vraagt om een regionale aanpak van gezondheidsachterstanden in de Veenkoloniën waar meerdere gemeenten en regionale (zorg)organisaties bij betrokken zijn. VWS financiert deze regionale aanpak. Het programma besteedt nadrukkelijk aandacht aan de wensen, behoefte en participatie van bewoners.
 
 
 –
 
 Depressiepreventie
 
 VWS financiert de uitvoering van een meerjarenprogramma om te komen tot meer aandacht voor depressiepreventie (TK 32 793, nr. 259). In het meerjarenprogramma wordt toegewerkt naar een sluitende keten van «nuldelijn» (wat kunnen mensen zelf doen) tot «tweedelijn» (wat kunnen professionals doen) bij de zes hoogrisicogroepen: jongeren, jonge vrouwen, huisartsenpatiënten, werknemers in stressvolle beroepen, chronisch zieken en mantelzorgers. Daarbij ligt de focus in het begin bij jongeren en jonge vrouwen.
 
 
 
 In totaal is hiervoor in 2018 € 8 miljoen beschikbaar.
 Bijdragen aan agentschappen
 Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit
 De Minister van VWS is opdrachtgever voor het agentschap Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA). De NVWA heeft een centrale rol bij het bewaken van de veiligheid van voedsel- en consumentenproducten op grond van de wettelijke normen. In totaal ontvangt de NVWA van VWS in 2018 € 81,4 miljoen.
 In onderstaande tabel is weergegeven hoe het aantal verloren levensjaren door voedselinfecties zich ontwikkelt.
 
 Kengetallen voedselveiligheid: Aantal verloren gezonde levensjaren ten gevolge van voedselinfecties door ziekteverwekkende micro-organismen in voedsel in Nederland gegevens 2016 (RIVM Letter Reports disease burden 2012, 2013, 2014 en 2016; M. Bouwknegt et al.)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Micro-organismen
 
 
 Aantal verloren gezonde levensjaren (DALY=Disability Adjusted Life Year)1De getallen over 2012 t/m 2015 zijn enigszins afwijkend van de getallen die in eerdere begrotingen zijn gerapporteerd dit vanwege: a) nieuwere incidentie schattingen voor hepatitis-E virus, Cryptosporidium spp. and Giaria spp.; en b) noodzakelijke modelaanpassingen (zoals m.n. het gebruik van nieuwe «disability weights» afkomstig uit een recente Europeese studie waarbij meer dan 30.000 mensen waren betrokken (Bron: Haagsma et al. 2015; Popul Health Metr.)). Meer details zijn te vinden in Mangen et al., 2017 RIVM Letter Report 2017–0097 (http://www.rivm.nl/bibliotheek/rapporten/2017–0097.pdf). Deze noodzakelijke modelaanpassingen hebben er toe geleid dat de ranking veranderd is ten opzichte van vroegere berekeningen.
 
 
 
 
 
 
 2012
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 Toxoplasma gondii
 
 
 1.093
 
 
 1.068
 
 
 1.088
 
 
 1.063
 
 
 1.062
 
 
 
 
 Campylobacter spp.
 
 
 1.951
 
 
 1.917
 
 
 1.869
 
 
 1.691
 
 
 1.501
 
 
 
 
 Salmonella spp.
 
 
 1.486
 
 
 670
 
 
 649
 
 
 643
 
 
 757
 
 
 
 
 S. aureus toxine
 
 
 194
 
 
 194
 
 
 193
 
 
 192
 
 
 192
 
 
 
 
 C. perfringens toxine
 
 
 176
 
 
 176
 
 
 177
 
 
 177
 
 
 177
 
 
 
 
 Norovirus
 
 
 297
 
 
 286
 
 
 285
 
 
 301
 
 
 375
 
 
 
 
 Rotavirus
 
 
 161
 
 
 186
 
 
 78
 
 
 165
 
 
 88
 
 
 
 
 B. cereus toxine
 
 
 28
 
 
 28
 
 
 28
 
 
 28
 
 
 28
 
 
 
 
 Listeria monocytogenes
 
 
 94
 
 
 68
 
 
 191
 
 
 165
 
 
 310
 
 
 
 
 STEC O157
 
 
 61
 
 
 61
 
 
 61
 
 
 61
 
 
 61
 
 
 
 
 Giardia spp.
 
 
 29
 
 
 29
 
 
 29
 
 
 29
 
 
 29
 
 
 
 
 Hepatitis-A virus
 
 
 7
 
 
 7
 
 
 6
 
 
 5
 
 
 5
 
 
 
 
 Cryptosporidium spp.
 
 
 6
 
 
 11
 
 
 11
 
 
 19
 
 
 22
 
 
 
 
 Hepatitis-E virus
 
 
 34
 
 
 30
 
 
 73
 
 
 103
 
 
 102
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 5.618
 
 
 
 
 4.732
 
 
 
 
 4.738
 
 
 
 
 4.642
 
 
 
 
 4.708
 
 
 
 
 
 
 Bron: Staat van Volksgezondheid en Zorg
 DALY=Disability Adjusted Life Year. Maat voor ziektelast in een populatie uitgedrukt in tijd; opgebouwd uit het aantal verloren levensjaren (door vroegtijdige sterfte) en het aantal jaren geleefd met gezondheidsproblemen (bijvoorbeeld een ziekte), gewogen voor de ernst hiervan (ziektejaarequivalenten). In deze maat komen de drie belangrijke aspecten van de volksgezondheid terug: kwantiteit (levensduur), kwaliteit van leven en het aantal personen dat een effect ondervindt.
 De getallen in de tabel zijn afgerond. Het totaal kan afwijken van de som van de weergegeven getallen.
 
 
 RIVM: wettelijke taken en beleidsondersteuning zorgbreed
 Het RIVM heeft de wettelijke taak periodiek te rapporteren over de toestand en de toekomstige ontwikkeling van de volksgezondheid. Het RIVM brengt in 2018 de vierjaarlijkse Volksgezondheid Toekomst Verkenning (VTV) uit. Het RIVM vormt voorts samen met een zevental kennisinstellingen een consortium, dat verantwoordelijk is voor de Staat van Volksgezondheid en Zorg (www.staatvenz.nl), kerncijfers voor beleid. Via dit webportal worden actuele en eenduidige cijfers beschikbaar gesteld over de domeinen van het Ministerie van VWS. In 2018 wordt de Staat van Volksgezondheid en Zorg verder doorontwikkeld. In totaal is voor het RIVM voor deze taken in 2018 € 16,1 miljoen beschikbaar.
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 ZonMw voor uitvoering van het preventieprogramma
 
 Het vijfde Preventieprogramma (PP5) levert kennis op die bijdraagt aan de doelstellingen van het Nationaal Programma Preventie (NPP). Daarnaast wordt PP5 gevormd door onderzoek op vier andere thema’s:
 
 
 –
 Kennis die bijdraagt aan algemene aspecten van preventiebeleid.
 
 
 –
 Kennis die tot verdere verbetering van het instrumentarium leidt.
 
 
 –
 Enkele specifieke onderzoeksterreinen passend bij de domeinen van het NPP.
 
 
 –
 Monitoring van uitvoeringsprogramma’s (het voorstel voor een monitor specifiek voor het NPP wordt nader uitgewerkt).
 
 
 De hiervoor beschikbare middelen (€ 6,6 miljoen in 2018) staan verantwoord op artikel 4 Zorgbreed beleid. In de paragraaf «Toelichting op de instrumenten» van artikel 4 is een overzichtstabel opgenomen.
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 Lokaal verbinden
 Het programma «Gezond in...» (TK 32 793, nr. 267) wordt voortgezet in de periode 2018 tot en met 2021. Het beschikbare budget van jaarlijks € 20 miljoen is voor deze periode overgeheveld naar het gemeentefonds en wordt via een decentralisatie-uitkering aan de gemeenten beschikbaar gesteld.
 2. Ziektepreventie
 Subsidies
 Ziektepreventie
 
 De Minister zorgt op het terrein van de ziektepreventie subsidies (€ 10,5 miljoen) voor een goede bescherming tegen infectieziekten, preventie van chronische ziekten en de jeugdgezondheidszorg (JGZ) door onder andere te zorgen voor:
 
 
 –
 Een goede landelijke structuur om bekende en onbekende infectieziektedreigingen inclusief zoönosen en vectorgebonden aandoeningen snel te kunnen signaleren en bestrijden.
 
 
 –
 Het internationaal uitwisselen van informatie en afstemmen van voorbereidings- en bestrijdingsmaatregelen.
 
 
 –
 Subsidiëring van het Nederlands Lymeziekte-expertisecentrum dat zich inzet om de preventie, diagnostiek en behandeling van de ziekte van Lyme te verbeteren, waarbij alle betrokken partijen hun eigen inbreng leveren.
 
 
 –
 Subsidiëring van de Stichting Q-support om patiënten, die na de Q-koorts-epidemie te maken hebben met langdurige klachten, te ondersteunen, te adviseren en te begeleiden. Verder is er voor 2018 € 3,3 miljoen beschikbaar voor een vorm van tegemoetkoming als gebaar ter erkenning van de grote gevolgen die Q-koortspatiënten hebben ondervonden.
 
 
 –
 Het ondersteunen van het Kennisplatform Intensieve Veehouderij en Humane Gezondheid dat handvatten kan meegeven aan lokale bestuurders voor de afweging van gezondheid in de bestuurlijke beslissingen bij ontwikkelingen in de veehouderij.
 
 
 –
 Het in internationaal verband initiëren en implementeren van doelgerichte acties om antibioticaresistentie te voorkomen en te verminderen. Het opzetten van regionale zorgnetwerken antibioticaresistentie en het verbeteren van de surveillance systemen. Het financieren van onderzoek om de ontwikkeling van nieuwe antibiotica en alternatieven voor antibiotica te stimuleren, zoals verwoord in de Kamerbrief van 24 februari 2017 (TK 32 620 nr. 187).
 
 
 –
 Financiering van het Nederlands Centrum Jeugdgezondheid (NCJ) voor activiteiten gericht op het ondersteunen van de JGZ-organisaties en de professionals bij het invoeren van vernieuwingen en verbeteringen in de praktijk.
 
 
 
 RIVM: Regeling Publieke Gezondheid en subsidies seksuele gezondheid
 
 De Subsidieregeling publieke gezondheid wordt uitgevoerd door het RIVM en bestaat uit:
 
 
 –
 Het financieren, bewaken en verbeteren van de kwaliteit van de landelijke bevolkingsonderzoeken naar borstkanker, baarmoederhalskanker en darmkanker (€ 123,4 miljoen).
 
 
 –
 Het financieren van het Nationaal Programma Grieppreventie. Doel van dit programma is om kwetsbare groepen (alle 60-plussers en mensen onder de 60 jaar met een risico-indicatie, zoals longziekten, hart- of nieraandoeningen en diabetes mellitus) te beschermen tegen (de ernstige gevolgen van) griep (€ 37,3 miljoen).
 
 
 –
 Het financieren van soa-onderzoek en aanvullende seksuele gezondheidszorg en coördinatie (€ 34,4 miljoen).
 
 
 
 Verder verstrekt het RIVM, op basis van de Kaderregeling subsidies OCW, SZW en VWS, subsidies op het terrein van de seksuele gezondheid (€ 11,9 miljoen) en aan de regionale centra voor prenatale Screening (€ 3,2 miljoen). Inhoudelijk is dit onderwerp opgenomen onder het artikelonderdeel Gezondheidsbevordering.
 
 Kengetallen Deelname aan vaccinatieprogramma, bevolkingsonderzoeken en screeningen (in procenten)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2008
 
 
 2009
 
 
 2010
 
 
 2011
 
 
 2012
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 
 
 
 
 1. Deelname aan Rijksvaccinatieprogramma
 
 
 94,5
 
 
 95,2
 
 
 95,0
 
 
 95,4
 
 
 95,4
 
 
 95,5
 
 
 95,4
 
 
 94,8
 
 
 
 
 2. Deelname aan Nationaal Programma Grieppreventie
 
 
 71,5
 
 
 70,4
 
 
 68,9
 
 
 65,7
 
 
 62,4
 
 
 59,6
 
 
 52,8
 
 
 50,1
 
 
 
 
 3. Deelname aan Bevolkingsonderzoek borstkanker
 
 
 82,0
 
 
 81,5
 
 
 80,7
 
 
 80,1
 
 
 79,7
 
 
 79,4
 
 
 78,8
 
 
 –
 
 
 
 
 4. Deelname aan Bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker
 
 
 66,0
 
 
 65,3
 
 
 64,3
 
 
 65,0
 
 
 63,9
 
 
 64,7
 
 
 64,6
 
 
 –
 
 
 
 
 5. Deelname aan Bevolkingsonderzoek darmkanker
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 71,3
 
 
 –
 
 
 
 
 6. Deelname aan hielprik
 
 
 99,8
 
 
 99,8
 
 
 99,7
 
 
 99,5
 
 
 99,5
 
 
 99,5
 
 
 99,3
 
 
 –
 
 
 
 
 
 Bron:
 1. Staat van Volksgezondheid en Zorg
 Voor het verslagjaar 2016 (betreft alle vaccinaties gegeven t/m 2015) is dit percentage 93,1%. Dit betreft het percentage kinderen geboren in 2014 dat basisimmuun is voor DKTP vóór het bereiken van hun 2-jarige leeftijd.
 2. Staat van Volksgezondheid en Zorg
 Dit kerncijfer betreft het percentage gevaccineerde personen in de groep patiënten die conform het advies van de Gezondheidsraad in aanmerking komen voor vaccinatie tegen influenza.
 3. Staat van Volksgezondheid en Zorg
 Dit kerncijfer betreft het percentage vrouwen uit de doelgroep, dat deelneemt aan het bevolkingsonderzoek borstkanker. De populatie van het bevolkingsonderzoek bestaat uit 50–75 jarige vrouwen.
 4. Staat van Volksgezondheid en Zorg
 Dit kerncijfer betreft het percentage vrouwen uit de doelgroep, dat deelneemt aan het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. De populatie van het bevolkingsonderzoek bestaat uit 30–65 jarige vrouwen.
 5. Staat van Volksgezondheid en Zorg
 Dit kerncijfer betreft het percentage personen dat deelneemt aan het bevolkingsonderzoek (screening) naar dikkedarmkanker.
 6. Staat van Volksgezondheid en Zorg
 Dit kerncijfer betreft het percentage pasgeborenen dat gescreend is.
 Deze cijfers geven een goede indicatie van de ontwikkelingen op de beleidsterreinen met dien verstande dat de nadruk op geïnformeerde keuze voor deelname ligt en niet op een zo hoog mogelijk percentage. De beschermingsgraad ligt in de praktijk hoger dan het met het deelnamepercentage weergegeven cijfer in verband met bijvoorbeeld de groepsimmuniteit.
 
 
 Niet Invasieve Prenatale Test (NIPT)
 Tijdens de zwangerschap kan met de Niet Invasieve Prenatale Test (NIPT) onderzocht worden of het ongeboren kind mogelijk downsyndroom, edwardssyndroom of patausyndroom heeft. Sinds 1 april 2017 loopt een implementatieonderzoek naar de NIPT als primaire screening in plaats van de combinatietest (CT). Uiterlijk in het voorjaar van 2019 zal worden beslist over het al dan niet opnemen van de NIPT in het basispakket. In afwachting van dit besluit zal in de tussentijd de bekostiging van de NIPT in 2018 en 2019 lopen via een subsidieregeling (€ 26 miljoen per jaar).
 Opdrachten
 (Vaccin)onderzoek
 Er is in totaal € 7,4 miljoen gereserveerd voor vaccinonderzoek (circa € 5,8 miljoen) en onderzoek naar alternatieven voor dierproeven (circa € 1,7 miljoen). Vanaf 2013 zijn deze taken ondergebracht bij de projectdirectie Antonie van Leeuwenhoekterrein (Pd ALt). Het voornemen is om het onderdeel (vaccin)onderzoek van Pd ALt met ingang van 2018 te privatiseren.
 Bijdragen aan agentschappen
 RIVM: Opdrachtverlening Centra
 Het RIVM stelt zich tot doel om de gezondheid van de Nederlandse bevolking te beschermen en te bevorderen. Het RIVM doet dit door middel van het (doen) uitvoeren van wetenschappelijk onderzoek en advisering op het terrein van volksgezondheid en het voeren van de regie op diverse terreinen van de publieke gezondheid. Binnen het RIVM zijn hiertoe verschillende centra actief, zoals:
 
 
 –
 Het Centrum Infectieziektebestrijding (CIb) ontvangt financiële middelen voor het vervullen van zijn taken ten aanzien van de preventie en bestrijding van infectieziekten met specifiek ook aandacht voor antimicrobiële resistentie, het bevorderen van seksuele gezondheid door de ondersteuning van professionals bij een goede uitvoering en taken op het gebied van vaccinologie (€ 50 miljoen).
 
 
 –
 Het Centrum voor Bevolkingsonderzoek (CVB) ontvangt financiële middelen voor het uitvoeren van zijn coördinerende taken gericht op de voorlichting over bevolkingsonderzoeken, het Nationaal Programma Grieppreventie en pre- en neonatale screeningen en de kwaliteit van de uitvoering en monitoring ervan. Mensen die tot de betreffende doelgroep behoren, kunnen vrijwillig aan de bevolkingsonderzoeken deelnemen (€ 18 miljoen). Ook verzorgt het CVB de uitvoering van de prenatale screening infectieziekten en erytrocytenimmunisatie (€ 20 miljoen), het Nationaal Programma Grieppreventie (€ 11 miljoen) en de hielprik (€ 19 miljoen).
 
 
 –
 Het Centrum Gezondheid en Milieu (CGM) ontvangt financiële middelen om de Minister van VWS en de regio’s bij te staan met gezondheidskundige advisering, advisering over het uitvoeren van gezondheidsonderzoek en risicoanalyses over mogelijke gezondheidseffecten en over psychosociale nazorg. Vragen over gezondheid en veiligheid in relatie tot milieu en het voorkomen van incidenten en rampen komen samen bij het CGM. Het CGM is erop gericht deze kennis waar nodig te ontwikkelen, te borgen en te ontsluiten voor professionals en bestuurders (€ 6 miljoen).
 
 
 –
 De Dienst Vaccinatievoorzieningen en Preventieprogramma’s (DVP) zorgt ervoor dat er voldoende goede en betaalbare vaccins, antisera en slecht verkrijgbare medicijnen beschikbaar zijn voor het Rijksvaccinatieprogramma (RVP), het Nationaal Programma Grieppreventie (NPG) en calamiteiten (€ 2 miljoen). Voor de uitvoering van het Rijksvaccinatieprogramma is € 96 miljoen beschikbaar.
 
 
 –
 Het Centrum Gezond Leven (CGL) ontvangt financiële middelen met als doel samenhangende en effectieve lokale gezondheidsbevordering te faciliteren. Het CGL bevordert het gebruik van erkende leefstijlinterventies, onder meer door beschikbare interventies overzichtelijk te presenteren en te beoordelen op kwaliteit en samenhang en het versterken van gezondheidsbeleid via diverse handreikingen. Daarnaast voert het CGL het programma «Structurele versterking Gezondeschool.nl» uit (€ 3 miljoen).
 
 
 3. Gezondheidsbevordering
 Subsidies
 Preventie van schadelijk middelengebruik (alcohol, drugs en tabak)
 Organisaties zoals het Trimbos-instituut ontvangen instellings- en projectsubsidies voor het uitvoeren van activiteiten die gericht zijn op preventie van (schadelijk) alcohol-, tabaks- en drugsgebruik en voor andere VWS-beleidsterreinen, zoals de geestelijke gezondheidszorg. Het Trimbos-instituut zet zich in om wetenschappelijk onderbouwde, onafhankelijke informatie te geven aan professionals en burgers. Voorbeelden zijn de uitvoering van de Nationale Drug Monitor (NDM), het Drugs Informatie en Monitoring Systeem (DIMS), het Nationaal Expertisecentrum Tabak (NET) en ondersteuning van de Taskforce Rookvrije Start. Voor 2018 gaat het om projectsubsidies van circa € 2 miljoen en bij de instellingssubsidies gaat het in totaal om circa € 6,1 miljoen.
 Gezonde leefstijl en gezond gewicht
 
 De gezonde keuze moet zo makkelijk mogelijk worden gemaakt voor de Nederlandse bevolking, jong en oud. Om te voorzien in de juiste informatie over gezonde voeding voor burgers en professionals wordt subsidie verleend aan het Voedingscentrum.
 Om gemeenten, scholen, sportverenigingen en andere lokale partijen te stimuleren om een gezonde(re) omgeving te creëren en in te zetten op een stijging van het aantal jongeren op een gezond gewicht in minimaal 75 (JOGG-)gemeenten in 2020, wordt de Stichting Jongeren Op Gezond Gewicht (TK 34 080 A, nr. 1) gesubsidieerd. Hierbij werkt de stichting samen met diverse partijen: overheden, bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties. Vanuit Care for Obesity wordt door middel van 8 proeftuinen in 2018 voorzien in een landelijk model voor een sluitende ketenaanpak op obesitas voor kinderen.
 
 Ten slotte worden in nauwe samenwerking met de Ministeries van OCW, EZ en SZW kinderen in voorschoolse voorzieningen, het basis- en voortgezet onderwijs en mbo gestimuleerd tot een gezonde leefstijl. Onderdeel daarvan is het streven dat alle schoolkantines beschikken over een gezond aanbod volgens de richtlijnen van het Voedingscentrum. Dit gebeurt via de brede programma’s Gezonde School en Gezonde Kinderopvang. Uitvoering vindt op het gebied van voeding plaats in samenwerking met het programma Jong Leren Eten en op het gebied van overgewicht in samenwerking met het programma Jongeren Op Gezond Gewicht.
 De totale geraamde subsidies voor gezonde voedingskeuze, een gezonde leefstijl en gezond gewicht, inclusief de bredere inzet op Gezonde School en Gezonde Kinderopvang, bedragen € 14 miljoen in 2018.
 Letselpreventie
 Voor letselpreventie is € 4,3 miljoen beschikbaar. De Stichting VeiligheidNL ontvangt € 3,8 miljoen voor het uitvoeren en monitoren van haar activiteiten die zijn gericht op letselpreventie door middel van interventies en programma’s voor bijvoorbeeld jongeren en ouderen.
 Bevordering van kwaliteit en toegankelijkheid van zorg
 De Stichting Pharos ontvangt als kennis- en adviescentrum subsidie (€ 5 miljoen) voor het stimuleren van de toepassing van kennis in de praktijk voor de verbetering van de kwaliteit en effectiviteit van de zorg voor migranten en mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden. Het gaat daarbij om mensen die minder vaardig zijn in het verkrijgen, begrijpen en gebruiken van informatie over (hun) gezondheid bij het nemen van gezondheidsgerelateerde beslissingen. Verder worden gemeenten geactiveerd om lokale gezondheidsachterstanden structureel aan te pakken. Het lokale proces wordt ondersteund door het landelijk stimuleringsprogramma waarin kennis van werkzame interventies, goede voorbeelden en ervaringen worden samengebracht, onder regie van Pharos en Platform31 (TK 32 793, nr. 267).
 Bevordering van de seksuele gezondheid
 Om de seksuele gezondheid te bevorderen verleent VWS rechtstreeks (onder andere FIOM), dan wel via het RIVM/Centrum Infectieziektebestrijding (onder andere Rutgers, Soa-Aids Nederland, Stichting HIV-monitoring en de HIV-vereniging Nederland) subsidie aan diverse gezondheidsbevorderende instellingen. De middelen die via het RIVM als subsidie worden verstrekt aan (onder andere) de genoemde organisaties staan geraamd onder het artikelonderdeel Ziektepreventie. Naar aanleiding van een landelijke impuls aan onbedoeld zwangeren en tienermoeders ontvangen veldpartijen (waaronder FIOM en Rutgers) ook in 2018 een subsidie van maximaal € 2,5 miljoen. Uitgangspunt hierbij is dat de middelen worden gebruikt om kwetsbare groepen daadwerkelijk te ondersteunen en om kennisdisseminatie te bevorderen. Bij het toekennen van de subsidies zijn genoemde uitgangspunten leidend. Een deel van deze middelen (€ 1,5 miljoen) is opgenomen in artikel 3 Langdurige zorg en ondersteuning (Stichting Siriz).
 Opdrachten
 Heroïnebehandeling op medisch voorschrift
 De geraamde kosten voor de medicatie voor de medische heroïnebehandeling zijn € 3,1 miljoen; zie verder onder Bijdragen aan medeoverheden.
 Bijdragen aan medeoverheden
 Heroïnebehandeling op medisch voorschrift
 VWS verstrekt een financiële bijdrage (circa € 13,6 miljoen) aan gemeenten voor het binnen een gesloten systeem aanbieden van een behandeling van een beperkte groep langdurige opiaatverslaafden, waarbij naast methadon medicinale heroïne wordt verstrekt.
 
 Kengetallen Gezondheidsbevordering (in procenten)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2009
 
 
 2010
 
 
 2011
 
 
 2012
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 2015
 
 
 2016
 
 
 
 
 
 
 
 Rokers 18 jaar e.o.1
 
 
 
 28,6
 
 
 26,9
 
 
 27,0
 
 
 24,5
 
 
 24,7
 
 
 25,7
 
 
 26,3
 
 
 24,1
 
 
 
 
 
 Rokers laatste maand, 12–16 jaar2
 
 
 
 
 
 16,9
 
 
 
 
 
 10,6
 
 
 
 
 
 
 Alcoholgebruik laatste maand, 12–16 jaar2
 
 
 
 
 
 37,8
 
 
 
 
 
 25,5
 
 
 
 
 
 
 Cannabisgebruik laatste jaar, 12–16 jaar2
 
 
 
 
 
 6,0
 
 
 
 
 
 8,2
 
 
 
 
 
 
 Cannabisgebruik laatste jaar 18 jaar e.o.3
 
 
 
 6,8
 
 
 
 
 
 
 7,6
 
 
 8,5
 
 
 
 
 
 
 Overgewicht 18 jaar e.o.4
 
 
 
 46,4
 
 
 47,3
 
 
 47,3
 
 
 47,1
 
 
 47,1
 
 
 49,4
 
 
 49,3
 
 
 49,2
 
 
 
 
 
 Overgewicht 4–18 jaar4
 
 
 
 13,2
 
 
 13,3
 
 
 12,5
 
 
 12,3
 
 
 11,7
 
 
 11,9
 
 
 11,6
 
 
 13,6
 
 
 
 
 
 Aantal spoedeisende hulpbehandelingen in ziekenhuizen door privéongevallen en sportblessures (x 1.000)5
 
 
 
 640
 
 
 604
 
 
 599
 
 
 586
 
 
 479
 
 
 519
 
 
 506
 
 
 470
 
 
 
 
 
 Bronnen:
 1: Staat van Volksgezondheid en Zorg: Gezondheidsenquête CBS/Leefstijlmonitor RIVM
 2: Jeugd en Riskant Gedrag 2015, Trimbos-instituut
 3: Staat van Volksgezondheid en Zorg: Gezondheidsenquête CBS/Leefstijlmonitor RIVM. Door wijziging in meetmethoden na 2009 zijn de cijfers met 2014 en 2015 beperkt vergelijkbaar.
 4: Staat van Volksgezondheid en Zorg: Gezondheidsenquête CBS/Leefstijlmonitor RIVM. Door wijziging in meetmethoden tussen 2009 -2010 en 2013–2015 zijn de cijfers vóór en na deze perioden slechts in beperkte mate te vergelijken.
 5: Kerncijfers LIS, VeiligheidNL. De daling in 2013 is toe te schrijven aan een technisch registratieprobleem in dat jaar.
 
 
 4. Ethiek
 Subsidies
 Abortusklinieken
 Sinds de inwerkingtreding van Wet langdurige zorg vindt de subsidiëring van de abortusklinieken (€ 15,8 miljoen) plaats via de Subsidieregeling abortusklinieken. De abortusklinieken dienen over een Waz-vergunning (Wet afbreking zwangerschap) te beschikken.
 Bijdragen aan agentschappen
 CIBG: Uitvoeringstaken medische ethiek
 Het CIBG verzorgt het secretariaat van de stichting donorgegevens kunstmatige bevruchting (€ 0,7 miljoen).
 De secretariaten van de regionale toetsingscommissies euthanasie en de beoordelingscommissie late zwangerschapsafbreking en levensbeëindiging bij pasgeborenen zijn bij een uitvoeringseenheid van het Ministerie van VWS ondergebracht. De daarmee samenhangende middelen (€ 3,7 miljoen) staan geraamd op artikel 10 onder Personele uitgaven kerndepartement.
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek (CCMO)
 
 De CCMO is verantwoordelijk voor het waarborgen van de bescherming van proefpersonen bij medisch-wetenschappelijk onderzoek door middel van toetsing aan de hiervoor geldende wettelijke bepalingen en protocollen. Vanwege de implementatie van EU-verordening 536/2014 voor klinisch geneesmiddelenonderzoek krijgt de CCMO een aantal extra taken en bevoegdheden.
 De CCMO ontvangt in 2018 in totaal een bijdrage van € 4,1 miljoen.
 
 Deze middelen staan geraamd op artikel 10 bij het onderdeel Personele uitgaven SCP en raden.
 Ontvangsten
 Bestuurlijke boetes
 In het kader van haar handhavingsbeleid schrijft de NVWA bestuurlijke boetes uit. Hieruit vloeien ontvangsten voort. Deze worden voor 2018 geraamd op € 5,4 miljoen.
 Overig
 Dit betreft geraamde ontvangsten als gevolg van in eerdere jaren te hoog verstrekte subsidievoorschotten (€ 3 miljoen).
 
 
 
 
 Artikel
 2
 Curatieve zorg
 
 
 
 1.
 Algemene beleidsdoelstelling
 
 
 Een kwalitatief goed, toegankelijk en betaalbaar aanbod voor curatieve zorg.
 
 
 
 
 2.
 Rol en verantwoordelijkheid Minister
 
 De Minister van VWS is verantwoordelijk voor een goed werkend en samenhangend stelsel voor curatieve zorg. De Zorgverzekeringswet vormt samen met de zorgbrede wetten, zoals de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg) en de Wet Toelating Zorginstellingen (WTZi) de wettelijke basis van dit stelsel.
 Vanuit deze verantwoordelijkheid vervult de Minister de volgende rollen:
 
 Stimuleren:
 
 
 –
 Het bevorderen van de kwaliteit, (patiënt)veiligheid en innovatie in de curatieve zorg.
 
 
 –
 Het ondersteunen van initiatieven om de toegankelijkheid en betaalbaarheid van de curatieve zorg te garanderen en/of te verbeteren. Belangrijk daarin zijn de initiatieven om te komen tot een betrouwbare en veilige informatieuitwisseling. Het ondersteunen van initiatieven om fraude in de zorg zoveel mogelijk te voorkomen.
 
 
 –
 Het bevorderen van de risicosolidariteit door het systeem van risicoverevening.
 
 
 –
 Het bevorderen dat verzekerden beschikken over de juiste en begrijpelijke informatie om een keuze te kunnen maken voor een zorgverzekering en voor hun zorgaanbieder.
 
 
 –
 Het stimuleren van regionale samenwerking tussen alle zorgaanbieders om antibioticaresistentie aan te pakken.
 
 
 –
 Het stimuleren van de samenwerking tussen zorgaanbieders om optimale zorg te kunnen leveren door de juiste zorgverlener op de juiste plek zonder hapering.
 
 
 –
 Het faciliteren en ondersteunen van gemeenten en regio’s in het realiseren van een sluitende aanpak voor personen met verward gedrag.
 
 
 –
 Het opzetten van een gemeenschappelijk inkoopplatform ten behoeve van de inkoop van dure geneesmiddelen.
 
 
 
 
 Financieren:
 
 
 –
 Bevorderen van de toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg door het financieren van de zorguitgaven voor kinderen tot 18 jaar.
 
 
 –
 Het bevorderen van kwalitatief goede zorg door medefinanciering van hoogwaardig oncologisch onderzoek.
 
 
 –
 Het financieren van onderzoek dat gericht is op een snellere ontwikkeling van waarde toevoegende medische producten en behandelwijzen tegen aanvaardbare prijzen.
 
 
 –
 Het financieren van onderzoek dat bijdraagt aan kwalitatief goed gepast gebruik van genees- en hulpmiddelen.
 
 
 –
 Het financieren van initiatieven voor het ontwikkelen van alternatieve verdienmodellen voor geneesmiddelenontwikkeling.
 
 
 –
 Verbetering van de kwaliteit van de zorg door financiering van de familie- en vertrouwenspersonen in ggz-instellingen.
 
 
 –
 Financieren van diverse initiatieven gericht op suïcidepreventie waaronder 24/7 beschikbaarheid van acute anonieme psychische hulp.
 
 
 –
 Het (mede)financieren van het digitale communicatiesysteem voor de zwaailichtsector.
 
 
 –
 Het financieren van initiatieven die bijdragen aan een zorgvuldige orgaandonorwerving in de ziekenhuizen, het onderhouden van het donorregister en het geven van publieksvoorlichting over orgaandonatie.
 
 
 –
 Het financieren van bijwerkingenregistraties en onderzoek ten behoeve van het monitoren van de productveiligheid.
 
 
 –
 Bevorderen van de toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg door het (deels) compenseren van de gederfde inkomsten van zorgaanbieders als gevolg van het verstrekken van zorg aan onverzekerde (verwarde) personen, illegalen en andere onverzekerbare vreemdelingen.
 
 
 –
 Het compenseren van kostencomponenten die een gelijk speelveld verstoren (risicoverevening).
 
 
 –
 Financieren van initiatieven op het gebied van ICT-infrastructuur ten behoeve van innovatieve zorgverlening en toegankelijkheid van gegevens voor patiënten.
 
 
 
 
 Regisseren:
 
 
 –
 Het onderhouden van wet- en regelgeving op het gebied van geneesmiddelen, medische hulpmiddelen, lichaamsmaterialen en bloedvoorziening.
 
 
 –
 Het (door)ontwikkelen van productstructuren op basis waarvan onderhandelingen over bekostiging plaatsvinden.
 
 
 –
 Het bepalen van de normen/criteria, waaraan de registers (bijvoorbeeld het BIG-register) die worden bijgehouden om de werking van het stelsel te bevorderen, moeten voldoen.
 
 
 
 
 
 
 3.
 Beleidswijzigingen
 
 Tolkenvoorziening huisartsen – statushouders
 Huisartsen worden extra belast door de verhoogde instroom en snellere doorstroom van statushouders uit de opvanglocaties naar de gemeenten (en dus naar de reguliere zorg). VWS creëert daarom voor de duur van twee jaar tot 2020 een voorziening waarmee huisartsen een tolk kunnen inschakelen tijdens consulten met statushouders. De voorziening is uitsluitend beschikbaar voor statushouders voor een periode van zes maanden vanaf het moment dat zij zich inschrijven bij de huisarts. Deze periode is beperkt omdat het de eigen verantwoordelijkheid van statushouders is zo snel mogelijk de Nederlandse taal te leren.
 Hoofdlijnenakkoord paramedische zorg
 De ambitie is om de waarde van paramedische zorg merkbaar, zichtbaar en toetsbaar te maken voor zowel de patiënt die van deze zorg gebruik maakt als voor de maatschappij (burgers/verzekerden, zorgverzekeraars en andere zorgverleners). In juni 2017 is voor de jaren 2017 en 2018 een hoofdlijnenakkoord paramedische zorg2Diëtetiek, ergotherapie, fysiotherapie, huidtherapie, logopedie en oefentherapie gesloten. Dit eerste akkoord voor de paramedische zorg is in de kern een kwaliteitsakkoord. Tegelijkertijd wordt met dit akkoord ingezet op het verbeteren van de contractering en vermindering van de administratieve lasten. In het akkoord zijn concrete doelstellingen opgenomen en zijn daar per doelstelling acties aan gekoppeld om deze doelstellingen te bereiken. Een en ander is in detail uitgewerkt in een meerjarenagenda. De acties die met dit akkoord in gang zijn gezet zullen ook na 2018 doorlopen (TK 33 578, nr. 47).
 Subsidieregeling borstprotheses transgenders
 Bij de meerderheid van de man-vrouw transgenders is, ook na hormonale therapie, te weinig borstweefsel aanwezig om een voldoende vrouwelijk profiel te hebben. Transgenders ervaren dit als een ernstige belemmering bij hun transitie. Vergoeding via de Zorgverzekeringswet (Zvw) is niet mogelijk gebleken. Een subsidieregeling voor vergoeding van borstprotheses bij transgenders vanuit emancipatieperspectief heeft als doel om dit probleem weg te nemen (TK 29 689, nr. 832).
 Onderzoeksinfrastructuur Prinses Maxima Centrum (PMC)
 Om overlevingskansen voor kinderen met kanker te verbeteren is wetenschappelijk onderzoek van cruciaal belang. Om de doelmatigheid en opbrengsten van het onderzoek te verbeteren wordt in 2018 ingezet op het onder één dak brengen van kinderoncologische zorg en hoogwaardig onderzoek. Hiertoe wordt een researchorganisatie opgericht die wordt ondergebracht bij het PMC. Er wordt een subsidie verleend voor het bekostigen van de research infrastructuur in het algemeen (zoals het bekostigen van een deel van de vaste staf), de preklinische research infrastructuur (zoals de aanschaf van specifieke microscopen die gebruikt kunnen worden voor beeldvorming in cellen, tumoren en organen) en de klinische research infrastructuur (zoals het opzetten en uitbouwen van trialcentrum).
 Pilot inbedding psychosociale zorg binnen de somatische zorg
 Patiënten die kanker hebben gehad en als gevolg daarvan aanpassingsstoornissen krijgen die de huisarts niet kan behandelen, kunnen op grond van de Zvw geen aanspraak maken op behandeling. Ze worden ofwel overbehandeld (zwaardere indicatie, b.v. depressieve stoornis of angststoornis) ofwel onderbehandeld waardoor de klachten kunnen toenemen en uiteindelijk een zwaardere indicatie van toepassing wordt. Door deze onwenselijke situatie krijgt de patiënt niet de zorg waar hij behoefte aan heeft. Nu er een aanpassingsstoornisrichtlijn ligt voor (ex-) kankerpatiënten is het mogelijk om de psychische zorg voor deze groep patiënten duurzaam in te richten. Het landelijk overleg psychosociale oncologische zorg heeft samen met de Minister van VWS besloten om voor het inrichten van deze zorg te starten met een tweejarige pilot. De voorbereidende fase start in het najaar van 2017. In het eerste kwartaal van 2018 zullen de eerste patiënten binnen de pilot kunnen worden behandeld. Het doel van de pilot is het evalueren van de invloed van tijdige, gepaste en adequate zorg op de kosteneffectiviteit van de behandeling, het effect op het welzijn van de patiënt en op het werkelijke aantal patiënten dat wordt behandeld voor een aanpassingsstoornis bij kanker. De resultaten van de tweejarige pilot vormen de input voor een finale beslissing over mogelijke heropname van de aanpassingsstoornis ten gevolge van kanker in het basispakket of een andere vorm van financiering.
 Hulpmiddelen
 Kwaliteit loont en dat geldt ook voor hulpmiddelenzorg. Het juiste hulpmiddel bij de juiste patiënt – eenvoudig waar het kan en ingewikkeld waar nodig – is beter voor de patiënt en complicaties kunnen zo worden voorkomen. Dat is doelmatiger en gaat ook verspilling van middelen tegen. Op kleine schaal zijn de besparingen verkend of evident, maar veelal ontbreken harde cijfers over de potentiële baten van goede hulpmiddelenzorg. Zo is meestal niet duidelijk hoeveel zorg in voor de eerste lijn (bijvoorbeeld verpleging) of tweede lijn (behandeling) wordt voorkomen. Voor zorgverzekeraars is deze informatie belangrijk voor een doelmatige zorginkoop. De onderzoekskosten voor effectmeting (denk onder andere aan diabetes- en stomahulpmiddelen en dieetvoeding buiten het ziekenhuis) worden geraamd op circa € 0,2 miljoen per programma. Uitgaande van circa 15 programma’s worden de totale kosten geraamd op 3 miljoen. Met ondersteuning van deze programma’s worden de baten zichtbaar en willen we een meer integrale benadering stimuleren die meer op uitkomsten stuurt.
 Verwarde personen
 In het verlengde van de aanpak personen met verward gedrag is op 1 maart 2017 de «Subsidieregeling medisch noodzakelijke zorg aan onverzekerden» in werking getreden. De regeling heeft ten doel financiële belemmeringen om medisch noodzakelijke zorg te verlenen weg te nemen. Het betreft een tijdelijke regeling voor de duur van vijf jaar die zorgaanbieders de mogelijkheid biedt de kosten van medische zorg aan onverzekerde verzekeringsplichtigen te declareren bij het CAK. De regeling ondersteunt het werkprogramma van het Schakelteam voor mensen met verward gedrag (TK 25 424, nr. 338).
 
 
 
 4.
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Begrotingsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 3.640.438
 
 
 
 
 3.479.012
 
 
 
 
 3.052.782
 
 
 
 
 3.262.130
 
 
 
 
 3.312.813
 
 
 
 
 3.371.628
 
 
 
 
 508.769
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 4.236.316
 
 
 
 
 3.770.236
 
 
 
 
 3.521.459
 
 
 
 
 3.202.760
 
 
 
 
 3.252.854
 
 
 
 
 3.372.849
 
 
 
 
 3.477.608
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (%)
 
 
 
 
 
 
 99,4%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Kwaliteit en veiligheid
 
 
 
 
 128.572
 
 
 
 
 163.911
 
 
 
 
 213.790
 
 
 
 
 200.541
 
 
 
 
 132.652
 
 
 
 
 133.104
 
 
 
 
 133.088
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 120.556
 
 
 
 
 147.128
 
 
 
 
 195.300
 
 
 
 
 183.161
 
 
 
 
 119.462
 
 
 
 
 118.398
 
 
 
 
 118.601
 
 
 
 
 
 
 
 IKNL en NKI
 
 
 52.590
 
 
 52.466
 
 
 52.466
 
 
 52.466
 
 
 52.466
 
 
 52.466
 
 
 52.466
 
 
 
 
 
 
 Zwangerschap en geboorte
 
 
 4.796
 
 
 6.073
 
 
 5.323
 
 
 2.923
 
 
 2.423
 
 
 2.423
 
 
 2.423
 
 
 
 
 
 
 Registratie en uitwisseling zorggegevens (PALGA)
 
 
 3.339
 
 
 3.360
 
 
 3.648
 
 
 3.648
 
 
 3.648
 
 
 3.648
 
 
 3.648
 
 
 
 
 
 
 Ontsluiten patiëntgegevens ziekenhuizen
 
 
 0
 
 
 22.982
 
 
 47.875
 
 
 35.443
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Stimuleren E-health en versterken inzet ICT ggz
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 25.000
 
 
 25.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nederlandse Transplantatie Stichting
 
 
 3.704
 
 
 3.790
 
 
 3.705
 
 
 3.705
 
 
 3.705
 
 
 3.705
 
 
 3.705
 
 
 
 
 
 
 Orgaandonatie en transplantatie
 
 
 6.664
 
 
 6.781
 
 
 6.781
 
 
 6.781
 
 
 6.781
 
 
 6.781
 
 
 6.781
 
 
 
 
 
 
 Expertisefunctie zintuigelijk gehandicapten
 
 
 21.967
 
 
 21.967
 
 
 21.967
 
 
 21.967
 
 
 21.967
 
 
 21.967
 
 
 21.967
 
 
 
 
 
 
 Antibioticaresistentie
 
 
 0
 
 
 6.500
 
 
 10.000
 
 
 15.100
 
 
 15.100
 
 
 15.100
 
 
 15.100
 
 
 
 
 
 
 Onderzoeksinfrastructuur Prinses Maxima Centrum (PMC)
 
 
 0
 
 
 3.771
 
 
 4.114
 
 
 4.114
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Borstimplantaten transgenders
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 4.200
 
 
 4.200
 
 
 4.200
 
 
 2.800
 
 
 2.800
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 27.496
 
 
 19.438
 
 
 10.221
 
 
 7.814
 
 
 9.172
 
 
 9.508
 
 
 9.711
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 4.612
 
 
 
 
 7.047
 
 
 
 
 7.510
 
 
 
 
 6.555
 
 
 
 
 6.610
 
 
 
 
 8.076
 
 
 
 
 7.957
 
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteitsbeleid paramedische zorg
 
 
 0
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 
 
 
 
 Voorwaardelijke Toelating
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 720
 
 
 720
 
 
 720
 
 
 1.080
 
 
 1.440
 
 
 
 
 
 
 Publiekscampagne orgaandonatie
 
 
 1.557
 
 
 0
 
 
 1.800
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 3.055
 
 
 6.047
 
 
 3.990
 
 
 4.835
 
 
 4.890
 
 
 5.996
 
 
 5.517
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 3.355
 
 
 
 
 8.018
 
 
 
 
 7.284
 
 
 
 
 7.280
 
 
 
 
 4.580
 
 
 
 
 4.630
 
 
 
 
 4.530
 
 
 
 
 
 
 
 aCBG
 
 
 0
 
 
 2.700
 
 
 2.700
 
 
 2.700
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 CIBG: Donorregister
 
 
 3.035
 
 
 2.380
 
 
 2.440
 
 
 2.440
 
 
 2.440
 
 
 2.440
 
 
 2.440
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 320
 
 
 2.938
 
 
 2.144
 
 
 2.140
 
 
 2.140
 
 
 2.190
 
 
 2.090
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 50
 
 
 
 
 1.718
 
 
 
 
 3.696
 
 
 
 
 3.545
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 
 
 Beschikbaarheid medische produkten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 50
 
 
 1.718
 
 
 1.696
 
 
 1.545
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg
 
 
 
 
 3.924.276
 
 
 
 
 3.475.170
 
 
 
 
 3.252.355
 
 
 
 
 2.943.319
 
 
 
 
 3.065.564
 
 
 
 
 3.198.190
 
 
 
 
 3.306.245
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 22.459
 
 
 
 
 35.112
 
 
 
 
 41.448
 
 
 
 
 38.107
 
 
 
 
 36.571
 
 
 
 
 34.593
 
 
 
 
 34.445
 
 
 
 
 
 
 
 Sluitende aanpak verwarde personen
 
 
 0
 
 
 11.124
 
 
 13.524
 
 
 13.525
 
 
 13.525
 
 
 13.526
 
 
 13.527
 
 
 
 
 
 
 Eerstelijns gezondheidscentra in VINEX-gebieden
 
 
 1.532
 
 
 2.000
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteitsgelden Wijkverpleging
 
 
 0
 
 
 600
 
 
 
 1.400
 
 
 
 
 1.200
 
 
 
 
 1.200
 
 
 
 
 1.200
 
 
 
 
 1.200
 
 
 
 
 
 
 
 Uitvoering wet verplichte ggz
 
 
 0
 
 
 1.096
 
 
 
 905
 
 
 
 
 905
 
 
 
 
 905
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Vertrouwenspersoon in de ggz
 
 
 6.476
 
 
 6.413
 
 
 
 6.541
 
 
 
 
 6.416
 
 
 
 
 6.416
 
 
 
 
 6.416
 
 
 
 
 6.416
 
 
 
 
 
 
 
 Suïcidepreventie
 
 
 3.154
 
 
 4.028
 
 
 
 4.040
 
 
 
 
 3.652
 
 
 
 
 3.652
 
 
 
 
 3.652
 
 
 
 
 3.652
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 11.297
 
 
 9.851
 
 
 13.038
 
 
 10.409
 
 
 8.873
 
 
 7.799
 
 
 7.650
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 3.896.700
 
 
 
 
 3.429.894
 
 
 
 
 3.182.583
 
 
 
 
 2.882.883
 
 
 
 
 3.011.886
 
 
 
 
 3.146.489
 
 
 
 
 3.254.691
 
 
 
 
 
 
 
 Rijksbijdrage Zorgverzekeringsfonds voor financiering van verzekerden 18-
 
 
 2.508.700
 
 
 2.490.500
 
 
 2.693.800
 
 
 2.845.100
 
 
 2.974.100
 
 
 3.108.700
 
 
 3.216.900
 
 
 
 
 
 
 Rijksbijdrage dempen premie ten gevolgen van HLZ
 
 
 1.353.000
 
 
 902.000
 
 
 451.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Zorg illegalen en andere onverzekerbare vreemdelingen
 
 
 35.000
 
 
 37.394
 
 
 37.783
 
 
 37.783
 
 
 37.786
 
 
 37.789
 
 
 37.791
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 3.315
 
 
 
 
 4.371
 
 
 
 
 20.725
 
 
 
 
 14.037
 
 
 
 
 9.890
 
 
 
 
 9.892
 
 
 
 
 9.893
 
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteit, veiligheid, doelmatigheid hulpmiddelen
 
 
 0
 
 
 2.100
 
 
 3.200
 
 
 3.300
 
 
 3.400
 
 
 3.400
 
 
 3.400
 
 
 
 
 
 
 Tolkenvoorziening huisartsen – statushouders
 
 
 0
 
 
 1.247
 
 
 2.805
 
 
 779
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Publiekscampagne Depressie
 
 
 900
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 
 
 
 
 Pilot Inbedding Psychosociale zorg bij somatische aandoeningen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 4.000
 
 
 4.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 2.415
 
 
 24
 
 
 9.720
 
 
 4.958
 
 
 5.490
 
 
 5.492
 
 
 5.493
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen (apparaat)
 
 
 
 
 1.802
 
 
 
 
 1.660
 
 
 
 
 1.569
 
 
 
 
 1.567
 
 
 
 
 1.567
 
 
 
 
 1.566
 
 
 
 
 1.566
 
 
 
 
 
 
 
 CIBG: WPG/GVS/APG
 
 
 1.802
 
 
 1.660
 
 
 1.569
 
 
 1.567
 
 
 1.567
 
 
 1.566
 
 
 1.566
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 4.133
 
 
 
 
 6.030
 
 
 
 
 6.725
 
 
 
 
 5.650
 
 
 
 
 5.650
 
 
 
 
 5.650
 
 
 
 
 
 
 
 ZonMw: goed gebruik hulpmiddelen
 
 
 0
 
 
 4.133
 
 
 6.030
 
 
 6.725
 
 
 5.650
 
 
 5.650
 
 
 5.650
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Ondersteuning van het stelsel
 
 
 
 
 183.467
 
 
 
 
 131.155
 
 
 
 
 55.314
 
 
 
 
 58.900
 
 
 
 
 54.638
 
 
 
 
 41.555
 
 
 
 
 38.275
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 2.339
 
 
 
 
 5.207
 
 
 
 
 4.607
 
 
 
 
 12.947
 
 
 
 
 11.387
 
 
 
 
 2.067
 
 
 
 
 2.067
 
 
 
 
 
 
 
 Stichting Klachten en Geschillen Zorgverzekeringen
 
 
 927
 
 
 1.243
 
 
 1.243
 
 
 1.243
 
 
 1.243
 
 
 1.243
 
 
 1.243
 
 
 
 
 
 
 Overgang integrale tarieven medisch-specialistische zorg
 
 
 1.120
 
 
 2.720
 
 
 2.720
 
 
 11.560
 
 
 10.000
 
 
 680
 
 
 680
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 292
 
 
 1.244
 
 
 644
 
 
 144
 
 
 144
 
 
 144
 
 
 144
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 47.750
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Afwikkeling algemene kas ZFW
 
 
 47.750
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 
 
 110.137
 
 
 
 
 104.142
 
 
 
 
 22.056
 
 
 
 
 17.676
 
 
 
 
 15.003
 
 
 
 
 11.241
 
 
 
 
 7.961
 
 
 
 
 
 
 
 Overgangsregeling FLO/VUT ouderenregeling ambulancepersoneel
 
 
 25.041
 
 
 23.036
 
 
 21.950
 
 
 17.570
 
 
 14.897
 
 
 11.135
 
 
 7.855
 
 
 
 
 
 
 Schadevergoeding Erasmus MC
 
 
 85.000
 
 
 81.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 96
 
 
 106
 
 
 106
 
 
 106
 
 
 106
 
 
 106
 
 
 106
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 7.358
 
 
 
 
 5.312
 
 
 
 
 4.544
 
 
 
 
 4.544
 
 
 
 
 4.516
 
 
 
 
 4.516
 
 
 
 
 4.516
 
 
 
 
 
 
 
 Risicoverevening
 
 
 1.826
 
 
 2.292
 
 
 1.927
 
 
 1.927
 
 
 1.927
 
 
 1.927
 
 
 1.927
 
 
 
 
 
 
 Uitvoering zorgverzekeringstelsel
 
 
 548
 
 
 853
 
 
 508
 
 
 508
 
 
 480
 
 
 480
 
 
 480
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 4.984
 
 
 2.167
 
 
 2.109
 
 
 2.109
 
 
 2.109
 
 
 2.109
 
 
 2.109
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 15.883
 
 
 
 
 15.806
 
 
 
 
 15.815
 
 
 
 
 15.815
 
 
 
 
 15.814
 
 
 
 
 15.813
 
 
 
 
 15.813
 
 
 
 
 
 
 
 CJIB: Onverzekerden en wanbetalers
 
 
 15.883
 
 
 15.806
 
 
 15.815
 
 
 15.815
 
 
 15.814
 
 
 15.813
 
 
 15.813
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 561
 
 
 
 
 4.075
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 
 
 
 SVB: Onverzekerden
 
 
 0
 
 
 559
 
 
 3.600
 
 
 3.700
 
 
 3.700
 
 
 3.700
 
 
 3.700
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 2
 
 
 475
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 127
 
 
 
 
 4.217
 
 
 
 
 4.218
 
 
 
 
 4.218
 
 
 
 
 4.218
 
 
 
 
 4.218
 
 
 
 
 
 
 
 VenJ: Bijdrage C2000
 
 
 0
 
 
 127
 
 
 4.217
 
 
 4.218
 
 
 4.218
 
 
 4.218
 
 
 4.218
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 152.126
 
 
 
 
 2.053
 
 
 
 
 1.053
 
 
 
 
 1.053
 
 
 
 
 1.053
 
 
 
 
 1.053
 
 
 
 
 1.053
 
 
 
 
 
 
 
 Wanbetalers en onverzekerden
 
 
 82.640
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 69.486
 
 
 2.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 Budgetflexibiliteit
 Subsidies
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 241,4 miljoen is 94% juridisch verplicht. Het betreft diverse subsidies op het gebied van kwaliteit en (patiënt)veiligheid, subsidies ter bevordering van de toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg en subsidies die de werking van het stelsel bevorderen.
 Opdrachten
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 32,8 miljoen is 77% juridisch verplicht. Het betreft diverse opdrachten op het gebied van kwaliteit en (patiënt)veiligheid en opdrachten die de toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg en de werking van het stelsel moeten bevorderen.
 Bekostiging
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 3,2 miljard is 100% juridisch verplicht. Het betreft de rijksbijdrage aan het Zorgverzekeringsfonds voor de financiering van verzekerden jonger dan 18 jaar en de bekostiging van de compensatie van (een deel van) de gederfde inkomsten van zorgaanbieders als gevolg van het verstrekken van zorg aan illegalen en andere onverzekerbare vreemdelingen.
 Inkomensoverdrachten
 Van het beschikbare budget 2018 van € 22,1, miljoen is 100% juridisch verplicht. Het betreft de de overgangsregeling FLO/VUT voor het ambulancepersoneel.
 Bijdragen aan agentschappen
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 24,7 miljoen is 100% juridisch verplicht. Het betreft voornamelijk de bijdrage aan het CJIB voor de actieve opsporing van onverzekerden en wanbetalers Zorgverzekeringswet.
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 13,8 miljoen is 100% juridisch verplicht. Het betreft voornamelijk de bijdrage aan het Zorginstituut Nederland voor de actieve opsporing van onverzekerden en wanbetalers Zorgverzekeringswet en de middelen aan ZonMw voor het programma goed gebruik hulpmiddelen.
 Bijdragen aan ander begrotingshoofdstukken
 Van het beschikbare budget 2018 van € 4,2 miljoen is 100% juridisch verplicht. Het betreft de bijdrage aan C2000.
 
 
 
 5.
 Toelichting op de instrumenten
 
 1. Kwaliteit en veiligheid
 Subsidies
 Integraal kankercentrum Nederland (IKNL) en Nederlands Kanker Instituut (NKI)
 Het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) is een kennis- en kwaliteitsinstituut voor professionals en bestuurders in de oncologische en palliatieve zorg met als doel deze zorg voortdurend te verbeteren. Het IKNL draagt bij aan het verbeteren van de oncologische en palliatieve zorg door het verzamelen van gegevens, het opstellen van richtlijnen, het bewaken van kwaliteit, het faciliteren van samenwerkingsverbanden en bij- en nascholing. In totaal is voor de uitvoering van deze activiteiten in 2018 een bedrag van € 35,2 miljoen beschikbaar.
 Het Nederlands Kanker Instituut (NKI) is een internationaal erkend centre of excellence op het gebied van oncologisch onderzoek. VWS financiert het NKI met als doel fundamenteel, translationeel en klinisch kankeronderzoek te bevorderen ten behoeve van verbetering van de overleving van kanker en kwaliteit van leven van de patiënt. In totaal is in 2018 een bedrag beschikbaar van circa € 17,2 miljoen.
 Zwangerschap en geboorte
 De recente cijfers over de perinatale sterfte laten zien dat er in Nederland sprake is van een dalende trend. De cijfers uit verschillende andere Europese landen laten zien dat een verdere daling van de perinatale sterfte mogelijk is. De komende jaren zal daarom worden ingezet op het doorvoeren van verdere verbeteringen in de geboortezorg. In 2018 is hiervoor in totaal circa € 5,3 miljoen beschikbaar. Een deel hiervan gaat als subsidie naar het College Perinatale Zorg (CPZ) en Perined (de gefuseerde organisatie van de Perinatale Audit Nederland (PAN) en Perinatale Registratie Nederland (PRN) gesubsidieerd. Perined zorgt ervoor dat de afzonderlijke registraties (van de verschillende beroepsgroepen) worden gekoppeld, waardoor een sectorbrede perinatale registratie ontstaat, die mogelijkheden biedt voor onderzoek, vergelijkingen en indicatoren op basis waarvan verbeteringen kunnen worden doorgevoerd. Daarnaast ontvangt Perined middelen voor de perinatale audit. CPZ geeft richting aan de beste geboortezorg voor moeder en kind op basis van de adviezen van de stuurgroep Zwangerschap en Geboorte «Een goed begin»(2010).
 Een ander deel wordt beschikbaar gesteld om zorgprofessionals binnen de geboortezorg in staat te stellen hun ICT-infrastructuur patiëntgerichter te maken, zodat de patiënt toegang krijgt tot zijn gegevens en deze kan gebruiken voor regie over zijn gezondheid en om digitaal gegevensuitwisseling tussen zorgprofessionals mogelijk te maken.
 Verder is er voor de periode 2017–2021 € 20 miljoen beschikbaar voor de voortzetting van het ZonMw-programma Zwangerschap en geboorte op basis van de nieuwe onderzoeksagenda «Een gezonde start voor moeder en kind; Integrale zorg rondom zwangerschap en geboorte». De middelen voor dit ZonMw-programma zijn overgeheveld naar artikel 4.
 Registratie en uitwisseling zorggegevens (PALGA)
 De Stichting Pathologisch-Anatomisch Landelijk Geautomatiseerd Archief (PALGA) beheert de landelijke databank met alle pathologie-uitslagen en het computernetwerk voor de gegevensuitwisseling met alle pathologielaboratoria in Nederland. Voor de uitvoering van deze activiteiten is in 2018 een bedrag beschikbaar van € 3,6 miljoen.
 Ontsluiten patiëntgegevens medisch specialistische zorg
 Gedurende de periode 2017–2019 stelt het Ministerie van VWS € 105 miljoen beschikbaar aan ziekenhuizen en andere instellingen voor medisch-specialistische zorg om hen in staat te stellen hun ICT-infrastructuur patiëntgerichter te maken en gestandaardiseerde gegevensuitwisseling mogelijk te maken. Hiermee krijgt de patiënt op veilige wijze toegang tot zijn gegevens en kan hij deze gebruiken voor regie over zijn gezondheid, bijvoorbeeld door de inzet van apps of delen met andere zorgverleners. Door de standaardisering van de gegevensuitwisseling wordt ook een basis gelegd voor de inzet van e-health in de zorg en de ontwikkeling dat zorg steeds meer in netwerken en door meerdere zorgverleners wordt geleverd.
 Stimuleren E health en versterken inzet ICT ggz
 In de nieuwe afspraken «aanpak wachttijden ggz» (2018) is afgesproken om de inzet van e-health in de ggz te stimuleren en te investeren in informatievoorziening zoals een verbeterde uitwisseling tussen zorgverleners en hun patiënt en zorgverleners onderling. Hiervoor is in 2018 en 2019 jaarlijks een bedrag van € 25 miljoen beschikbaar.
 Nederlanse Transplantatie Stichting
 De Nederlandse Transplantatie Stichting krijgt op structurele basis subsidie voor activiteiten op het terrein van voorlichting over orgaandonatie en het ondersteunen en monitoren van de donorwerving in ziekenhuizen. In 2018 gaat het om een bedrag van € 3,7 miljoen.
 Orgaandonatie en transplantatie
 Een twintigtal ziekenhuizen in regio’s rondom de academische centra van Groningen, Nijmegen, Maastricht, Utrecht, Amsterdam, Leiden en Rotterdam krijgen subsidie voor beleid en organisatie rond orgaandonatie. Daarnaast wordt een deel van de Zelfstandig Uitname Teams (ZUT) gefinancierd voor zover deze niet onder de beschikbaarheidbijdrage postmortale orgaandonatie vallen. Voor 2018 is hiervoor een bedrag van € 6,8 miljoen gereserveerd.
 Expertisefunctie zintuiglijk gehandicapten
 De extramurale zintuiglijk gehandicaptenzorg (ZG) valt onder de Zvw. De specifieke expertisefunctie van de aanbieders van ZG-zorg kan echter niet vanuit de Zvw worden gefinancierd, omdat zij niet onder te brengen is in prestaties ten behoeve van individuele cliënten. Daarom wordt deze expertisefunctie gefinancierd vanuit VWS met een instellingssubsidie aan de aanbieders van ZG-zorg. Hiervoor is in 2018 een bedrag van € 22 miljoen beschikbaar. In 2018 onderzoekt een adviescommissie de mogelijkheden om de financiering van de expertisefunctie met ingang van 2019 op een andere manier in te richten.
 Antibioticaresistentie
 In de Kamerbrief over de voortgang aanpak antibioticaresistentie (TK 32 620, nr. 187) is aangegeven dat er 10 zorgnetwerken moeten komen waarin zorgaanbieders in de eerste en de tweedelijn regionaal samenwerken om antibioticaresistentie aan te pakken. Deze netwerken worden in de opstartfase in 2017 en 2018 gesubsidieerd door VWS. In 2018 zal worden uitgewerkt op welke wijze de netwerken structureel kunnen worden bekostigd. Voor de aanpak van antibioticaresistentie in de zorg is in 2018 een bedrag van € 10 miljoen en vanaf 2019 een bedrag van € 15,1 miljoen beschikbaar.
 Onderzoeksinfrastructuur Prinses Maxima Centrum (PMC)
 Om overlevingskansen voor kinderen met kanker te verbeteren is wetenschappelijk onderzoek van cruciaal belang. Om de doelmatigheid en opbrengsten van het onderzoek te verbeteren wordt in 2018 ingezet op het onder één dak brengen van kinderoncologische zorg en hoogwaardig onderzoek. Hiertoe wordt een researchorganisatie opgericht die wordt ondergebracht bij het PMC. Het PMC krijgt van 2017 t/m 2019 een subsidie van circa € 4,1 miljoen per jaar voor de infrastructuur van kinderoncologisch onderzoek.
 Borstimplantaten transgenders
 Bij de meerderheid van de man-vrouw transgenders is, ook na hormonale therapie, te weinig borstweefsel aanwezig om een voldoende vrouwelijk profiel te hebben. Transgenders ervaren dit als een ernstige belemmering bij hun transitie. Vergoeding via de Zorgverzekeringswet (Zvw) is niet mogelijk gebleken. Voor deze regeling is in de jaren 2018 t/m 2020 € 4,2 miljoen per jaar gereserveerd. In deze jaren is rekening gehouden met een mogelijke inhaalvraag. In de jaren daarna is een bedrag van € 2,8 miljoen per jaar beschikbaar. De subsidieregeling wordt in het voorjaar van 2018 opengesteld.
 Overig
 Hieronder vallen ondermeer de subsidies voor projecten inzake bescherming persoonsgegevens (€ 0,2 miljoen), de kwaliteitsgelden ggz (€ 2,5 miljoen) en subsidies voor het toepassen van innovatieve perfusietechnieken voor donororganen (€ 2 miljoen).
 Opdrachten
 Programma Gender en gezondheid
 Voor het doen van onderzoek naar genderverschillen in de gezondheidszorg, en het beter verspreiden van kennis voert ZonMw van 2016 tot en met 2022 het programma «Gender en gezondheid» uit. VWS heeft hiervoor in totaal € 12 miljoen ter beschikking gesteld. De middelen hiervoor zijn overgeheveld naar artikel 4.
 Doelmatigheid UMC's/Citrienfonds
 Vanaf 2014 is voor een periode van 5 jaar een bedrag van € 25 miljoen beschikbaar gesteld aan de Nederlandse Federatie van Universitair medische centra (NFU) voor projecten die een bijdrage leveren aan een duurzame gezondheidszorg. Dit gebeurt in de vorm van een fonds, genaamd het Citrienfonds. De UMC’s werken via het Citrienfonds samen met stakeholders aan duurzame en breed inzetbare verbeteringen in de zorg vanuit hun maatschappelijke rol als innovators van de gezondheidszorg. Door het fonds wordt aan de belangrijkste uitdaging van dit moment gewerkt, namelijk ervoor zorgen dat de kwaliteit van de zorg goed blijft of zelfs nog beter wordt én dat de zorg ook in de toekomst betaalbaar blijft.
 In samenpraak met de NFU zijn 5 thema’s gekozen: Registratie aan de bron, Naar regionale oncologienetwerken, doen of laten? Terugdringen van onnodige zorg, Sturen op kwaliteit en E-health. ZonMw coördineert dit. In 2020 zal worden geëvalueerd in welke mate de doelstellingen zijn behaald. De middelen hiervoor zijn opgenomen onder artikel 4.
 Experiment Topzorg
 Met het experiment TopZorg subsidieert VWS gedurende de periode 2015–2019 de combinatie van zeer specialistische zorg met wetenschappelijk onderzoek in drie niet-academische ziekenhuizen, namelijk het St. Antonius Ziekenhuis in Nieuwegein, het Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis (ETZ) in Tilburg en het Oogziekenhuis Rotterdam. Doel van het experiment TopZorg is om vast te stellen of het meerwaarde biedt om een dergelijke combinatie van zorg en onderzoek ook te faciliteren voor niet-academische ziekenhuizen. De middelen hiervoor zijn opgenomen onder artikel 4.
 Kwaliteitsbeleid paramedische zorg
 De ambitie is om de waarde van paramedische zorg merkbaar, zichtbaar en toetsbaar te maken voor zowel de patiënt die van deze zorg gebruik maakt als voor de maatschappij (burgers/verzekerden, zorgverzekeraars en andere zorgverleners). In juni 2017 is voor de jaren 2017 en 2018 een hoofdlijnenakkoord paramedische zorg3Diëtetiek, ergotherapie, fysiotherapie, huidtherapie, logopedie en oefentherapie gesloten. Dit eerste akkoord voor de paramedische zorg is in de kern een kwaliteitsakkoord. Tegelijkertijd wordt met dit akkoord ingezet op het verbeteren van de contractering en vermindering van de administratieve lasten. De acties die met dit akkoord in gang zijn gezet zullen ook na 2018 doorlopen. Partijen hebben de afspraken in een meerjarenagenda in detail uitgewerkt. Hiervoor is jaarlijks € 1 miljoen gereserveerd.
 Overig
 Hier worden ondermeer de kosten geraamd voor de publiekscampagne orgaandonatie (€ 1,8 miljoen), initiatieven gericht op de EMA vestiging in Nederland (€ 1,1 miljoen), het lidmaatschap aan de International Health Terminology Standards Development Organisation (€ 0,3 miljoen), het meldpunt voor Kinderen met een intensieve zorgvraag (€ 0,2 miljoen) en het implantatenregister (€ 0,5 miljoen).
 Bijdragen aan agentschappen
 aCBG
 Het agentschap College ter beoordeling van Geneesmiddelen (aCBG) ontvangt in de periode 2017 tot en met 2019 jaarlijks € 2,7 miljoen om te investeren in uitbreiding en opleiding van personeel en het coachen en trainen van beoordelaars uit de nieuwere EU-lidstaten. Dit hangt samen met de voorgenomen Britse uittreding uit de EU en het daarmee gepaard gaande vertrek van de European Medicines Agency (EMA) uit Londen. Hierdoor neemt het aantal door het aCBG en elders te beoordelen toelatingsdossiers naar verwachting toe.
 CIBG: donorregister
 Het agentschap CIBG ontvangt in 2018 een bijdrage van € 2,4 miljoen voor het verzorgen van het Donorregister waarin de keuze omtrent orgaandonatie van burgers wordt vastgelegd.
 Overig
 Hieronder vallen onder meer het implantatenregister (€ 0,7 miljoen) en het expertisecentrum hulpmiddelen en implementatie verordening (€ 0,7 miljoen).
 2. Toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg
 Subsidies
 Sluitende aanpak verwarde personen
 Voor een sluitende aanpak voor personen met verward gedrag wordt een samenhangend pakket aan maatregelen genomen waarvoor vanaf 2017 jaarlijks € 30 miljoen beschikbaar is gesteld.
 Om ervoor te zorgen dat iedereen in Nederland de zorg krijgt die hij/zij nodig heeft, wordt een subsidieregeling opgesteld waar zorgaanbieders – onder strikte voorwaarden – de kosten kunnen declareren voor zorg aan mensen die onverzekerd zijn. Deze subsidieregeling dekt alleen de eerste nood af. Opzet van de regeling is nadrukkelijk om deze mensen hierna alsnog zo snel mogelijk te verzekeren. Voor deze subsidieregeling is vanaf 2017 € 11,5 miljoen beschikbaar. Tevens is er op de begroting vanaf 2017 jaarlijks € 2 miljoen beschikbaar voor onder andere de voortzetting van de activiteiten van het aanjaagteam verwarde personen.
 Daarnaast is er voor de periode 2017–2021 in totaal een bedrag van € 48 miljoen beschikbaar voor een meerjarig ZonMw-programma om projecten en initiatieven te faciliteren die bijdragen aan het realiseren van een regionale sluitende aanpak voor personen met verward gedrag. De middelen hiervoor zijn opgenomen onder artikel 4.
 Voor het vervoer van personen met verward gedrag door regionale ambulancevoorzieningen is jaarlijks € 6 miljoen beschikbaar gesteld. De middelen hiervoor zijn opgenomen bij de premie-uitgaven aan ambulancezorg welke worden toegelicht in het Financieel Beeld Zorg. In overleg met Ambulancezorg Nederland en Zorgverzekeraars Nederland is ervoor gekozen vanaf 2018 tijdelijk een deel van deze middelen via het bovengenoemde ZonMw-programma beschikbaar te stellen voor pilots met vervoer van personen met verward gedrag door regionale ambulancevoorzieningen. Het gaat om € 4 miljoen in 2018, € 3,5 miljoen in 2019, € 3 miljoen in 2020 en € 1,5 miljoen in 2021.
 Eerstelijns gezondheidscentra in VINEX-gebieden
 Het is van belang dat er in grootschalige nieuwbouwlocaties, waar nog niet voldoende patiënten wonen, geïntegreerde eerstelijnszorg wordt aangeboden. Daarom worden gezondheidscentra in grootschalige nieuwbouwlocaties contractueel belast met het aanbieden van die zorg bij wijze van dienst van algemeen economisch belang. Dit betekent dat zij de taak hebben om op die locaties geïntegreerde eerstelijnszorg te verlenen en verder te ontwikkelen. Hiertoe zullen zij gedurende de aanloopperiode (maximaal vijf jaar) subsidie ontvangen. Hiervoor is voor 2018 € 2 miljoen gereserveerd.
 Kwaliteitsgelden wijkverpleging
 Naast de aandacht voor de nieuwe bekostiging van de wijkverpleging is er ook een kwaliteitsslag in de wijkverpleging nodig. De ontwikkeling van richtlijnen in de wijkverpleging speelt daarin een belangrijke rol. Naast de € 1 miljoen die hiervoor reeds via ZonMw beschikbaar wordt gesteld, stelt VWS hiervoor in 2018 € 1,4 miljoen en structureel € 1,2 miljoen extra beschikbaar. In 2018 worden deze middelen aangewend voor een intensivering van het reeds bestaande ZonMw-programma.
 Vertrouwenspersoon in de ggz
 
 De patiëntenvertrouwenspersoon (PVP) is de onafhankelijke ondersteuner van cliënten in de ggz. De werkzaamheden van de PVP hebben een wettelijke basis in de Wet Bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen (Wet Bopz) en het besluit PVP Bopz. Met de instellingssubsidie aan de Stichting PVP stelt VWS de PVP in staat om deze wettelijke taak uit te voeren. Daarnaast financiert VWS de Landelijke Stichting Familievertrouwenspersonen (LSFVP). Een familievetrouwenspersoon (fvp) voorziet familieleden en naasten van advies, bijstand en informatie over de patiënt in de geestelijke gezondheidszorg. Met de subsidie aan de LSFVP draagt VWS bij aan de financiering van een landelijk dekkend netwerk van familievertrouwenspersonen. Sinds mei 2016 ontvangt de LSFVP naast een instellingssubsidie een projectsubsidie. Dit vloeit voort uit het amendement De Lange en Tanamal dat is aangenomen bij de VWS-begrotingsbehandeling 2016 (TK 34 300, nr. 28). Met het wetsvoorstel Wet verplichte ggz dat in behandeling is bij de Eerste Kamer krijgt ook de fvp een wettelijke verankering.
 In totaal is voor de vertrouwenspersonen in de ggz in 2018 een bedrag beschikbaar van € 6,5 miljoen.
 
 Suïcidepreventie
 Stichting 113Online (sinds kort 113Zelfmoordpreventie, verder te noemen 113) ontvangt een subsidie voor het verlenen van acute anonieme hulp. In 2018 is € 3,4 miljoen beschikbaar voor 113. Daarnaast ontvangt 113 een subsidie voor de coördinatie en het aanjagen van de uitvoering van de Landelijke agenda suïcidepreventie. De Kamer wordt jaarlijks geïnformeerd over de landelijke suïcidecijfers en de uitvoering van deze agenda. Voor de uitvoering van deze agenda is in 2018 € 0,3 miljoen beschikbaar. Verder ontvangt 113 een subsidie voor Supranet. Het doel van deze subsidie is het realiseren van een regionale aanpak binnen zeven regio’s om het aantal suïcides terug te dringen. In 2018 is hiervoor € 0,4 miljoen beschikbaar.
 Memorabel
 Voor het vervolg op het ZonMw-onderzoeksprogramma Memorabel (deel 2) is in totaal € 32 miljoen beschikbaar voor de periode 2017–2020. Met dit programma wordt een belangrijke bijdrage geleverd aan het onderzoek naar de oorzaken, preventie, diagnostiek en behandeling van dementie en de zorg voor mensen met dementie. Voor de curatieve zorg is hier jaarlijks € 3 miljoen voor beschikbaar gesteld, die zijn overgeheveld naar artikel 4.
 Overig
 Hieronder vallen ondermeer de competentieversterking van zittende apothekers (€ 1,8 miljoen), fair medicines (€ 1 miljoen), de medicijnbalans (€ 0,5 miljoen), kinderformularium (€ 0,3 miljoen), NEMESIS III (€ 0,7 miljoen), de inloophuizen voor kankerpatiënten (€ 0,4 miljoen) en Beter met elkaar (2,6 miljoen).
 Bekostiging
 Rijksbijdrage Zorgverzekeringsfonds voor financiering van verzekerden 18-
 Kinderen tot achttien jaar betalen geen nominale premie Zvw. De rijksbijdrage Zorgverzekeringsfonds (circa € 2,7 miljard) voorziet in de financiering van deze premie.
 Rijksbijdrage demping premie ten gevolgen van HLZ
 De transitie van de AWBZ naar de Wlz, waarbij tevens overhevelingen plaatsvinden van de AWBZ naar de Zvw, zorgt voor een effect op de Zvw-premie. Een tegengesteld effect doet zich voor als gevolg van de overheveling van de jeugd-ggz naar de gemeenten. Om het gesaldeerde premie-effect te dempen is een rijksbijdrage ingevoerd. Deze rijksbijdrage loopt af van € 1,8 miljard in 2015 naar € 0 in 2019. In 2018 is de rijksbijdrage € 451 miljoen.
 Zorg aan illegalen en andere onverzekerbare vreemdelingen
 Zorgaanbieders kunnen een bijdrage vragen aan het Zorginstituut Nederland als zij medisch noodzakelijke zorg hebben verleend aan illegalen en andere onverzekerbare vreemdelingen en de kosten daarvan niet of niet volledig verhaalbaar blijken op de patiënt. Zorgaanbieders kunnen in aanmerking komen voor compensatie uit collectieve middelen onder in de wet (Zvw, art. 122a) gestelde voorwaarden. Voor compensatie aan de zorgaanbieders is in 2018 € 37,8 miljoen beschikbaar. De uitvoeringskosten van deze regeling zijn overgeheveld naar artikel 4.
 Opdrachten
 Kwaliteit, veiligheid, doelmatigheid hulpmiddelen
 Kwaliteit loont en dat geldt ook voor hulpmiddelenzorg. Het juiste hulpmiddel bij de juiste patiënt – eenvoudig waar het kan en ingewikkeld waar nodig – is beter voor de patiënt en complicaties kunnen zo worden voorkomen. Dat is doelmatiger en gaat ook verspilling van middelen tegen. Op kleine schaal zijn de besparingen verkend of evident, maar veelal ontbreken harde cijfers over de potentiële baten van goede hulpmiddelenzorg. Zo is meestal niet duidelijk hoeveel zorg in voor de eerste lijn (bijvoorbeeld verpleging) of tweede lijn (behandeling) wordt voorkomen. Voor zorgverzekeraars is deze informatie belangrijk voor een doelmatige zorginkoop. De onderzoekskosten voor effectmeting (denk onder andere aan diabetes- en stoma hulpmiddelen en dieetvoeding buiten het ziekenhuis) worden geraamd op circa € 0,2 miljoen per programma. Uitgaande van circa 16 programma’s worden de totale kosten geraamd op € 3,2 miljoen. Met ondersteuning van deze programma’s worden de baten zichtbaar en willen we een meer integrale benadering stimuleren die meer op uitkomsten stuurt.
 Tolkenvoorziening huisartsen – statushouders
 Huisartsen worden extra belast door de verhoogde instroom en snellere doorstroom van statushouders uit de opvanglocaties naar de gemeenten (en dus naar de reguliere zorg). VWS creëert daarom voor de duur van twee jaar tot 2020 een voorziening waarmee huisartsen een tolk kunnen inschakelen tijdens consulten met statushouders. Hiervoor is in 2018 € 2,8 miljoen beschikbaar. De voorziening is uitsluitend beschikbaar voor statushouders voor een periode van 6 maanden vanaf het moment dat zij zich inschrijven bij de huisarts. Deze periode is beperkt omdat het de eigen verantwoordelijkheid van statushouders is zo snel mogelijk de Nederlandse taal te leren.
 Pilot inbedding psychosociale zorg bij somatische aandoeningen
 Het landelijk overleg psychosociale oncologische zorg heeft samen met de Minister van VWS besloten tot een tweejarige pilot voor het inrichten van zorg voor patiënten die kanker hebben gehad en als gevolg daarvan aanpassingstoornissen krijgen die niet kunnen worden behandeld door een huisarts. Voor deze pilot is in 2018 € 4 miljoen beschikbaar.
 Overig
 Hieronder vallen onder meer de kosten voor informatievoorziening binnen de farmacie (€ 1,6 miljoen), informatievoorziening rondom patiënten en geneesmiddelen (€ 0,5 miljoen), en opdrachten in het kader van de implementatie van de Wet verplichte ggz (€ 6,4 miljoen).
 Bijlagen aan ZBO's/RWT's
 Goed gebruik hulpmiddelen
 Om er voor te zorgen dat hulpmiddelen doelmatig worden ingezet, worden effectmetingen gedaan naar de inzet hiervan. Hiervoor is in 2018 € 6 miljoen beschikbaar.
 3. Ondersteuning van het stelsel
 Subsidies
 Stichting klachten en geschillen zorgverzekeringen (SKGZ)
 De Stichting klachten en geschillen zorgverzekeringen (SKGZ) ontvangt voor het project «Zorgverzekeringslijn» een instellingssubsidie. In 2018 gaat het om een bedrag van € 1,2 miljoen. De activiteiten van de Zorgverzekeringslijn voorzien in informatie en advies over de zorgverzekering, de verzekeringsplicht, wat te doen bij betalingsproblemen of onverzekerdheid en biedt zo nodig en gewenst een doorverwijzing naar lokaal welzijnswerk of schuldbemiddeling.
 Overgang integrale tarieven medisch-specialistische zorg (MSZ)
 Voor vrijgevestigde medisch specialisten is een subsidieregeling ingesteld om de financiële belemmeringen voor een overstap naar loondienst te verminderen. Dit is een uitvloeisel van het hoofdlijnenakkoord medisch-specialistische zorg 2014–2017 en de invoering van integrale tarieven in de medisch-specialistische zorg. Op aanvraag wordt 80% van het subsidiebedrag van € 100.000 per specialist uitgekeerd, bij de vaststelling vier jaar na aanvraag het restant van 20%. In 2018 is een bedrag van € 2,7 miljoen beschikbaar.
 Inkomensoverdrachten
 Overgangsregeling FLO/VUT ouderenregeling ambulancepersoneel
 Bij de afschaffing van de regelingen rond Functioneel Leeftijdsontslag/Vervoegde Uittreding (FLO/VUT) zijn afspraken gemaakt over de vergoeding van het overgangsrecht ouderenregelingen voor de verschillende diensten om de continuïteit van ambulancezorg te garanderen en om een ongelijk speelveld tussen de verschillende soorten ambulancediensten (publiek, B3 en particulier) te voorkomen. De kosten van het overgangsrecht zijn in de tarieven voor de ambulancediensten verwerkt. Met de ambulancediensten is een overeenkomst gesloten, waarin is geregeld dat een groot deel van de kosten bij VWS gedeclareerd kan worden. Om verschillen in de tariefstelling ten gevolge van de ouderenregelingen te voorkomen, is ervoor gekozen de betalingen van alle drie deze regelingen via de begroting van VWS te laten verlopen. In 2018 is hiervoor een bedrag beschikbaar van € 21,9 miljoen.
 Opdrachten
 Risicoverevening
 In 2018 zullen diverse onderzoeken worden uitgevoerd met als doel om de risicoverevening in de toekomst verder te verbeteren. Partijen hebben diverse inhoudelijke verbeteringen aangedragen. Deze inhoudelijke verbeteringen zijn besproken in de Werkgroep Ontwikkeling Risicoverevening (WOR) en leiden tot een onderzoeksprogramma ten behoeve van het risicovereveningsmodel 2019 en een meerjarig onderzoeksprogramma. Het meerjarige onderzoeksprogramma bevat onderzoeken waarvan de resultaten niet direct betrekking hebben op het vereveningsmodel voor komend jaar vanwege een meer fundamentele vraagstelling en langere doorlooptijd. Voor 2018 is hiervoor circa € 1,9 miljoen beschikbaar.
 Verdere ontwikkeling DBC’s
 De middelen op de begroting van VWS voor de (door)ontwikkeling en het beheer van de DBC-systematiek worden beschikbaar gesteld aan de NZa. Deze middelen worden geraamd op artikel 4 Zorgbreed beleid.
 Bijdragen aan agentschappen
 CJIB: onverzekerden en wanbetalers
 Het kabinet vindt het ongewenst dat mensen zich aan de solidariteit van de Zorgverzekeringswet onttrekken door zich niet te verzekeren. Op grond van de Wet opsporing en verzekering onverzekerden zorgverzekering (Wet Ovoz) worden onverzekerde verzekeringsplichtigen actief opgespoord. Die opsporing vindt plaats door het CAK in samenwerking met de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Bij niet nakomen van de verzekeringsplicht kan tot twee keer een bestuursrechtelijke boete worden opgelegd. Inning van de bestuurlijke boetes vindt plaats door het Centraal Justitieel Incasso Bureau (CJIB). De uitvoeringskosten van het CAK (zie beleidsartikel 4), de SVB en het CJIB worden door VWS betaald. Hiervoor is in 2018 voor het CJIB € 15,8 miljoen beschikbaar. In 2018 zal worden gestart met het uitvoeren van een gegevensuitwisseling met zorgverzekeraars van personen die ingevolge de Zorgverzekeringswet verzekerd zijn, maar geen grondslag hebben voor verzekering ingevolge de Wet langdurige zorg. Dit zijn mogelijk ten onrechte verzekerde personen.
 Op grond van de wanbetalersregeling in de Zvw worden wanbetalers (www.staatvenz.nl/kerncijfers/wanbetalers-zorgverzekering) die geen premie betalen bij een premieachterstand van zes maanden overgedragen aan het CAK. Via onder andere bronheffing betalen zij verplicht een bestuursrechtelijke premie die 125% van de gemiddelde nominale Zvw-premie bedraagt. De uitvoeringskosten van het CAK worden door VWS betaald (zie beleidsartikel 4). Van de bestuursrechtelijke premie die wanbetalers betalen vloeit 23% naar de ontvangsten op de VWS-begroting. De overige ontvangsten vloeien in het Zorgverzekeringsfonds.
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 SVB: Onverzekerden
 Op grond van de Wet opsporing en verzekering onverzekerden zorgverzekering (Wet Ovoz) worden onverzekerde verzekeringsplichtigen actief opgespoord. Die opsporing vindt plaats door het CAK in samenwerking met de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Bij niet nakomen van de verzekeringsplicht kan tot twee keer een bestuursrechtelijke boete worden opgelegd. Inning van de bestuurlijke boetes vindt plaats door het Centraal Justitieel Incasso Bureau (CJIB) (zie hierboven). De uitvoeringskosten van de SVB worden door VWS betaald. In 2018 zal worden gestart met het uitvoeren van een gegevensuitwisseling met zorgverzekeraars van personen die ingevolge de Zorgverzekeringswet verzekerd zijn, maar geen grondslag hebben voor verzekering ingevolge de Wet langdurige zorg. Dit zijn mogelijk ten onrechte verzekerde personen. In totaliteit is voor de uitvoeringskosten van de SVB in 2018 voor de SVB een bedrag van € 3,6 miljoen geraamd.
 Zorginstituut Nederland: Doorlichten pakket
 In het regeerakkoord Rutte-Asscher is afgesproken dat het Zorginstituut Nederland (ZiNL) jaarlijks een deel van het verzekerd pakket zal doorlichten (stringent pakketbeheer/systematische doorlichting pakket). Hiervoor wordt aan het ZiNL aanvullend budget beschikbaar gesteld ten behoeve van de uitbreiding van personele capaciteit en onderzoek. Voor 2018 is een budget van € 8,8 miljoen beschikbaar. Deze middelen zijn overgeheveld naar artikel 4.
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 VenJ: Bijdrage C2000
 VWS draagt 4,8% bij aan de exploitatiekosten van het digitale communicatiesysteem voor de hulpverleningsdiensten, C2000. Daarmee is het aandeel van de ambulancezorg gedekt. Deze uitgaven bedragen voor 2018 € 4,2 miljoen.
 
 
 
 
 Artikel
 3
 Langdurige zorg en ondersteuning
 
 
 
 1.
 Algemene doelstelling
 
 
 Een stelsel voor maatschappelijke ondersteuning en langdurige zorg dat 1. ieder mens in staat stelt om zijn leven zo lang mogelijk zelf in te vullen en 2. – wanneer dit nodig is – thuis of in een instelling kwalitatief goede ondersteuning en zorg biedt. Daarbij worden ondersteuning en zorg geboden aansluitend op informele vormen van hulp. De complexiteit van de zorgvraag en de weerbaarheid van de burger staan centraal bij het bieden van passende zorg. Er wordt gestreefd naar welbevinden en een afname van de afhankelijkheid van ondersteuning en zorg. Dit alles tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten.
 
 
 In dit begrotingsartikel zijn de begrotingsuitgaven voor de maatschappelijke ondersteuning en langdurige zorg opgenomen.
 De premie-uitgaven en -ontvangsten op het terrein van de maatschappelijke ondersteuning en langdurige zorg komen aan bod in het hoofdstuk Financieel Beeld Zorg (FBZ).
 
 
 
 
 2.
 Rol en verantwoordelijkheid Minister
 
 
 De Minister is verantwoordelijk voor een effectief en efficiënt werkend systeem van langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning in Nederland. Mensen die zorg en ondersteuning nodig hebben, dienen dit of thuis of in een instelling op maat en van een goede kwaliteit te krijgen.
 Gemeenten dragen zorg voor de ondersteuning via de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo 2015). Het budget voor de Wmo 2015 wordt via de integratie-uitkering Sociaal domein aan gemeenten uitgekeerd. Daarnaast ontvangen gemeenten budget uit de integratie-uitkering Wmo/huishoudelijke verzorging, de decentralisatie-uitkeringen maatschappelijke opvang en vrouwenopvang, en de algemene uitkering van het gemeentefonds.
 Voor mensen met een blijvende behoefte aan permanent toezicht en die 24 uur per dag zorg in de nabijheid nodig hebben, is zorg vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz) beschikbaar. Zorgkantoren sluiten namens Wlz-uitvoerders overeenkomsten met zorgaanbieders voor het leveren van verzekerde zorg. Het kan onder andere gaan om verblijf in een instelling, persoonlijke verzorging en verpleging en/of geneeskundige zorg in natura of in de vorm van een persoonsgebonden budget.
 
 
 De Minister is verantwoordelijk voor:
 Regisseren:
 
 
 –
 De Minister stelt de wettelijke kaders van de Wlz en de Wmo 2015 vast en stuurt onder meer door het maken van bestuurlijke afspraken en door gebruik te maken van de bevoegdheid van interbestuurlijk toezicht.
 
 
 –
 De Minister is verantwoordelijk voor het monitoren en evalueren van de werking van de Wmo 2015 en de Wlz.
 
 
 
 
 Stimuleren:
 
 
 –
 De Minister stimuleert adequate uitvoering van betreffende wetten en vernieuwing in de maatschappelijk ondersteuning en de langdurige zorg en jaagt deze aan. Vernieuwing wordt hoofdzakelijk door burgers, cliëntenorganisaties, gemeenten, zorg- en welzijnsaanbieders en zorgverzekeraars vormgegeven.
 
 
 –
 De Minister stimuleert de ontwikkeling en verspreiding van kennis, waaronder goede voorbeelden en innovaties op het gebied van maatschappelijke ondersteuning en langdurige zorg en initiatieven om de kwaliteit en het innoverend vermogen van de ondersteuning en zorg te versterken.
 
 
 
 
 Financieren:
 
 
 –
 De Minister draagt zorg voor het financieren van de Wmo 2015 en de Wlz.
 
 
 –
 De Minister is (mede)financier door onder meer de rijksbijdrage in de kosten van kortingen (BIKK) in de Wlz en door het financieren van partijen die een belangrijke rol vervullen binnen het stelsel, zoals het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ) en het Centrum voor Consultatie en Expertise (CCE).
 
 
 
 
 
 
 3.
 Beleidswijzigingen
 
 Voor 2018 richten wij ons op een merkbaar betere praktijk en vernieuwing. De beleidswijzigingen voor 2018 zijn:
 Programma Sociaal Domein
 Vanaf 2018 wordt het partnerschap tussen Rijk en gemeenten rondom de transformatie concreet handen en voeten gegeven binnen het programma Sociaal Domein. Een nieuwe werkwijze wordt ingericht om samen knelpunten in de lokale uitvoeringspraktijk ten aanzien van het bieden van passende zorg en ondersteuning weg te nemen. Deze werkwijze met focus op de lokale praktijk vraagt van VWS een nieuwe sturing op inzet van capaciteit en kennis. Er zijn nu negen inhoudelijke thema’s en zeven randvoorwaardelijke knelpunten waarin met pilots een lerende praktijk wordt ontwikkeld. Het programma Sociaal Domein heeft een looptijd van vier jaar. In 2018 zal samen met gemeenten, lokale stakeholders, kennisinstituten en het programmabureau allereerst een plan van aanpak per thema worden uitgewerkt met daarin ervaren knelpunten en voorgestelde oplossingen. Vervolgens worden acties in gang gezet die (op termijn) leiden tot een voor de cliënt merkbaar betere uitvoeringspraktijk. Voorname thema’s waarop in 2018 op ingezet wordt zijn onder andere: «inzet op mensen met een licht verstandelijke beperking», «samenwerking tussen rijk, gemeenten en verzekeraars» en «versterken van de sociale basis in wijken.»
 Anonieme hulplijn en de doventolkvoorziening
 Per 2018 zullen twee gemeentelijke Wmo-taken vanuit het Ministerie van VWS gefinancierd worden (zie TK 31 839, nr. 582). Het gaat om de anonieme hulplijn (in de Wmo het «luisterend oor» genoemd) en de doventolkvoorziening. Deze werden tot en met 2017 gefinancierd vanuit de VNG een rechtstreekse uitname uit het gemeentefonds. Per 2018 is dit niet meer mogelijk. Voor het «luisterend oor» was (gelijk aan de Kindertelefoon en vertrouwenswerk Jeugd) een alternatieve financieringsconstructie voorzien waarbij alle individuele gemeenten de hulplijn zouden contracteren middels een modelovereenkomst. Op 1 juni 2017 hadden 100 gemeenten de contracten nog niet ondertekend en kwam uit een ledenpeiling van de VNG naar voren dat bijna 80% van de gemeenten deze voorzieningen liever collectief organiseerde. In reactie daarop heeft de Staatssecretaris van VWS besloten de financiering van deze voorzieningen over te nemen van gemeenten, zodat voor het jaar 2018 gegarandeerd is dat deze voorzieningen beschikbaar zijn. Op deze wijze wordt een grote administratieve last bij gemeenten en de organisaties voorkomen. Dit besluit is vooruitlopend op de juridische constructies waarin de wettelijke verantwoordelijkheden van individuele gemeenten naar een centrale regeling gaan.
 Terugdringen stapelfacturen eigen bijdrage Wmo
 Het is belangrijk dat Wmo-cliënten op tijd de factuur ontvangen voor de eigen bijdrage voor Wmo-ondersteuning. Om die reden wordt voor de gegevens die nodig zijn om de eigen bijdrage voor cliënten vast te stellen een aanlevertermijn van uiterlijk 28 dagen vastgelegd in regelgeving (zie ook de brief hierover aan de Tweede Kamer van 31 januari 2017 (TK 29 538 nr. 232)). Deze nieuwe maatregel heeft tot doel dat cliënten de factuur voor de eigen bijdrage zo spoedig mogelijk ontvangen en stapelfacturen worden voorkomen. De maatregel treedt naar verwachting op 1 januari 2019 inwerking. In 2018 zullen gemeenten en aanbieders voorbereidingen moeten treffen waarbij zij zullen worden ondersteund door de Vereniging Nederlandse Gemeenten, het CAK en het Ministerie van VWS.
 Terugdringen administratieve lasten
 Op 30 maart 2017 heeft de Staatssecretaris van VWS een brief aan de Tweede Kamer gestuurd waarin acties zijn aangekondigd om administratieve lasten terug te dringen en regeldruk te verminderen. Eén van de voorstellen betreft het opstellen van een wetsvoorstel en een ministeriële regeling om informatiestandaarden te verplichten. Het streven is om dit traject in 2018 af te ronden. Naast het wetgevingstraject wordt door gemeenten en aanbieders gewerkt aan het slimmer inrichten van werkprocessen en verantwoordingsstructuren met als beoogd doel dat de regeldruk voor professionals en cliënten afneemt. VWS ondersteunt deze trajecten, bijvoorbeeld door het faciliteren van bijeenkomsten of het laten verrichten van onderzoek.
 Beschermd wonen
 Met gemeenten is afgesproken dat de middelen voor beschermd wonen over alle gemeenten zullen worden verdeeld (in plaats van via de centrumgemeenten) middels een objectief verdeelmodel. Gemeenten kunnen zo beter invulling geven aan hun verantwoordelijkheid ten aanzien van beschermd wonen en maatschappelijke opvang, en er kan meer synergie bereikt worden met «reguliere» vormen van ondersteuning vanuit de Wmo 2015 en andere vormen van gemeentelijke ondersteuning. Zo kan beter worden ingezet op preventie, vroegsignalering en vernieuwende vormen van opvang en beschermd wonen. Er wordt momenteel toegewerkt naar een nieuw geïntegreerd verdeelmodel voor de budgetten van beschermd wonen, maatschappelijke opvang en de nieuwe taken Wmo 2015. Invoering van het nieuwe objectieve verdeelmodel is vooralsnog gepland per 1 januari 2020 en zal gepubliceerd worden in de meicirculaire van 2018.
 Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg
 Op 13 januari 2017 is het nieuwe Kwaliteitskader Verpleegzorg door het Zorginstituut in haar register bijgeschreven. Daarmee is er voor het eerst een alomvattend kwaliteitskader dat duidelijkheid biedt aan cliënten waarop zij mogen rekenen als zij zijn aangewezen op verpleegzorg. Het geeft ook duidelijkheid aan zorgverleners, zorgaanbieders, zorgkantoren en anderen over de zorg die zij moeten bieden aan cliënten. Het jaar 2018 zal in het teken staan van de invoering van het kwaliteitskader. De volledige invoering van het kwaliteitskader zal enkele jaren vergen en stap voor stap gaan. Het is daarbij zaak om oog te hebben voor de fase waarin de zorgaanbieder zich bevindt en de volgorde waarin aan eisen uit het kwaliteitskader moet worden voldaan. Het gaat daarbij om maatwerk in ambitie en realisme zodat het beste resultaat per zorgaanbieder kan worden bereikt. Naast de aandacht voor het aantrekken voor extra personeel, zal daarbij ook worden ingezet op het intensiveren van het gebruik van e-health, ICT en technologie in de langdurige zorg. Belangrijke stappen met ingang van 2018 zijn dat de zorgaanbieders hun kwaliteitsplan hebben opgesteld, en een kwaliteitsmanagementsysteem hebben ingevoerd. Aan de hand van de kwaliteitsplannen van de zorgaanbieders kan de voortgang van de invoering worden gevolgd en bezien worden wat dit bijvoorbeeld betekent in termen van extra professionals.
 Passende zorg bij een complexe zorgvraag
 MEE NL heeft aangegeven dat een aantal cliënten met een complexe zorgvraag geen passende zorg kan vinden. Naar aanleiding van een lijst van MEE met 126 Wlz-cliënten is een aanpak gekozen om met betrokken partijen versneld passende zorg te realiseren voor cliënten. In 2018 wordt een regionale aanpak, waar de zorgkantoren het voortouw hebben bij het organiseren van passende zorg, gecombineerd met de mogelijkheid van opschaling naar een landelijke tafel en ondersteuning door een praktijkteam. In het jaarverslag VWS 2018 kan worden vermeld welke resultaten zijn bereikt met de regionale aanpak van de zorgkantoren.
 Aanpak zorg voor kinderen met zeer ernstige verstandelijke en meervoudige beperkingen
 Kinderen met zeer ernstige verstandelijke en meervoudige beperkingen (ZEVMB) en hun gezin hebben te maken met verschillende knelpunten bij het regelen van zorg en ondersteuning. In het algemeen overleg gehandicaptenzorg van 31 mei 2017 is aan de Tweede Kamer toegezegd dat hiervoor een aanpak wordt opgesteld. In 2018 worden op basis van een analyse van verschillende casussen de behoeften en knelpunten van deze groep kinderen waar mogelijk vertaald naar beleid, waarbij individuele casuïstiek zoveel mogelijk direct wordt opgelost. In het jaarverslag VWS 2018 zullen de resultaten van deze aanpak worden vermeld.
 
 
 
 4.
 Tabel budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Begrotingsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 3.783.240
 
 
 
 
 3.880.340
 
 
 
 
 3.972.691
 
 
 
 
 4.003.171
 
 
 
 
 4.075.917
 
 
 
 
 4.145.504
 
 
 
 
 310.473
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 3.708.112
 
 
 
 
 3.845.931
 
 
 
 
 3.905.370
 
 
 
 
 3.929.571
 
 
 
 
 4.000.617
 
 
 
 
 4.068.804
 
 
 
 
 4.138.773
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (%)
 
 
 
 
 
 
 99,4%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Participatie en zelfredzaamheid van mensen met beperkingen
 
 
 
 
 88.651
 
 
 
 
 98.351
 
 
 
 
 112.325
 
 
 
 
 113.289
 
 
 
 
 113.351
 
 
 
 
 113.109
 
 
 
 
 113.111
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 26.176
 
 
 
 
 29.747
 
 
 
 
 28.871
 
 
 
 
 30.827
 
 
 
 
 30.887
 
 
 
 
 30.640
 
 
 
 
 30.640
 
 
 
 
 
 
 
 Movisie
 
 
 7.313
 
 
 7.247
 
 
 7.247
 
 
 7.247
 
 
 7.247
 
 
 7.247
 
 
 7.247
 
 
 
 
 
 
 Volwaardig meedoen
 
 
 0
 
 
 1.500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Sociale werkplaatsen
 
 
 2.346
 
 
 2.575
 
 
 2.575
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Ondersteuning vrijwilligers
 
 
 1.692
 
 
 1.007
 
 
 1.023
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Mezzo
 
 
 3.038
 
 
 2.200
 
 
 2.200
 
 
 2.200
 
 
 2.200
 
 
 2.200
 
 
 2.200
 
 
 
 
 
 
 Zorg en ondersteuning bij onbedoelde zwangerschap
 
 
 1.566
 
 
 1.531
 
 
 1.531
 
 
 1.531
 
 
 1.531
 
 
 1.531
 
 
 1.531
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 10.221
 
 
 13.687
 
 
 14.295
 
 
 19.849
 
 
 19.909
 
 
 19.662
 
 
 19.662
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 62.475
 
 
 
 
 68.604
 
 
 
 
 83.454
 
 
 
 
 82.462
 
 
 
 
 82.464
 
 
 
 
 82.469
 
 
 
 
 82.471
 
 
 
 
 
 
 
 Bovenregionaal gehandicaptenvervoer
 
 
 57.736
 
 
 61.852
 
 
 61.854
 
 
 61.856
 
 
 61.858
 
 
 61.862
 
 
 61.864
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Wmo 2015
 
 
 0
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 
 Categorale opvang slachtoffers mensenhandel
 
 
 1.629
 
 
 1.700
 
 
 800
 
 
 800
 
 
 800
 
 
 800
 
 
 800
 
 
 
 
 
 
 Doventolk en luisterend oor
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 14.267
 
 
 15.139
 
 
 15.139
 
 
 15.139
 
 
 15.139
 
 
 
 
 
 
 Aanpak Laaggeletterdheid
 
 
 456
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 2.654
 
 
 1.052
 
 
 2.533
 
 
 2.667
 
 
 2.667
 
 
 2.668
 
 
 2.668
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Zorgdragen voor langdurige zorg tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten
 
 
 
 
 3.619.461
 
 
 
 
 3.747.580
 
 
 
 
 3.793.045
 
 
 
 
 3.816.282
 
 
 
 
 3.887.266
 
 
 
 
 3.955.695
 
 
 
 
 4.025.662
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 81.685
 
 
 
 
 119.066
 
 
 
 
 115.669
 
 
 
 
 115.338
 
 
 
 
 105.489
 
 
 
 
 108.666
 
 
 
 
 108.333
 
 
 
 
 
 
 
 Compensatieregeling pgb-trekkingsrechten
 
 
 0
 
 
 9.200
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Vilans
 
 
 4.754
 
 
 4.754
 
 
 4.754
 
 
 4.754
 
 
 4.754
 
 
 4.754
 
 
 4.754
 
 
 
 
 
 
 Centrum Consultatie en Expertise (CCE)
 
 
 11.501
 
 
 11.268
 
 
 11.210
 
 
 11.270
 
 
 11.135
 
 
 11.135
 
 
 11.135
 
 
 
 
 
 
 InVoorZorg! (IVZ)
 
 
 5.598
 
 
 3.621
 
 
 2.151
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Joodse en Indische instellingen
 
 
 2.504
 
 
 2.414
 
 
 2.265
 
 
 2.115
 
 
 1.888
 
 
 1.608
 
 
 1.271
 
 
 
 
 
 
 Palliatieve zorg
 
 
 21.556
 
 
 24.178
 
 
 24.691
 
 
 24.693
 
 
 25.248
 
 
 25.820
 
 
 25.820
 
 
 
 
 
 
 Dementie
 
 
 2.460
 
 
 3.406
 
 
 3.412
 
 
 3.412
 
 
 3.412
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Waardigheid en trots
 
 
 18.014
 
 
 31.823
 
 
 35.291
 
 
 30.516
 
 
 25.000
 
 
 25.000
 
 
 25.000
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteitsagenda gehandicaptenzorg
 
 
 0
 
 
 2.300
 
 
 4.000
 
 
 5.800
 
 
 5.800
 
 
 5.800
 
 
 5.800
 
 
 
 
 
 
 Kennisinfrastructuur
 
 
 0
 
 
 3.394
 
 
 9.000
 
 
 10.000
 
 
 6.000
 
 
 7.000
 
 
 7.000
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 15.298
 
 
 22.708
 
 
 18.895
 
 
 22.778
 
 
 22.252
 
 
 27.549
 
 
 27.553
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 3.382.200
 
 
 
 
 3.516.700
 
 
 
 
 3.577.500
 
 
 
 
 3.637.300
 
 
 
 
 3.710.200
 
 
 
 
 3.774.100
 
 
 
 
 3.844.400
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage in de kosten van kortingen (BIKK)
 
 
 3.382.200
 
 
 3.516.700
 
 
 3.577.500
 
 
 3.637.300
 
 
 3.710.200
 
 
 3.774.100
 
 
 3.844.400
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 
 
 135
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 135
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 3.696
 
 
 
 
 2.606
 
 
 
 
 3.413
 
 
 
 
 3.576
 
 
 
 
 3.576
 
 
 
 
 4.921
 
 
 
 
 4.921
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 3.696
 
 
 2.606
 
 
 3.413
 
 
 3.576
 
 
 3.576
 
 
 4.921
 
 
 4.921
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 2.824
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 CIBG: Opdrachtgeverschap
 
 
 2.824
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 
 
 
 
 148.921
 
 
 
 
 109.208
 
 
 
 
 96.463
 
 
 
 
 60.068
 
 
 
 
 68.001
 
 
 
 
 68.008
 
 
 
 
 68.008
 
 
 
 
 
 
 
 Uitvoeringskosten SVB pgb trekkingsrechten
 
 
 77.558
 
 
 47.618
 
 
 36.800
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Centrum Indicatiestelling Zorg
 
 
 71.363
 
 
 61.590
 
 
 59.663
 
 
 60.068
 
 
 68.001
 
 
 68.008
 
 
 68.008
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 31.887
 
 
 
 
 10.191
 
 
 
 
 3.441
 
 
 
 
 3.441
 
 
 
 
 3.441
 
 
 
 
 3.441
 
 
 
 
 3.441
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 31.887
 
 
 10.191
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 Budgetflexibiliteit
 Subsidies
 Van het beschikbare budget van circa € 144,5 miljoen is 90% juridisch verplicht. Dit betreft zowel instellingsubsidies die jaarlijks worden verleend als projectsubsidies die meerjarig kunnen zijn.
 Bekostiging
 Van het beschikbare budget van circa € 3,6 miljard is 100% juridisch verplicht. Het betreft de bijdrage in de kosten van kortingen (BIKK).
 Opdrachten
 Van het beschikbare budget van circa € 86,9 miljoen is 91,8% reeds juridisch verplicht. Het betreft met name bovenregionaal gehandicaptenvervoer van circa € 61,9 miljoen.
 Bijdrage aan ZBO’s/RWT’s
 Van het beschikbare budget circa € 96,5 miljoen is 100% reeds juridisch verplicht. Het betreft met name de bijdrage aan het CIZ van circa € 59,7 miljoen.
 
 
 
 5.
 Toelichting op de instrumenten
 
 1. Participatie en zelfredzaamheid van mensen met beperkingen
 Kengetal: De participatie van mensen met een lichamelijke beperking, lichte of matige verstandelijke beperking, ouderen (≥ 65 jaar) en de algemene bevolking in 2016 (percentages)
 
 
 
 *< 65 jaar. Bij mensen met een verstandelijke beperking gaat het om (on)betaald werk, zowel 65-plus als 65-min.
 Bron: Notitie NIVEL Participatiecijfers 2008 – 2016
 
 
 Bovenstaand kengetal toont de participatie van thuiswonende mensen met beperkingen, ouderen en de algemene bevolking in 2016 op basis van de Notitie NIVEL Participatiecijfers 2008–2016. Het kengetal geeft inzicht in de participatie op negen deelgebieden. Het belangrijkste doel van de Participatiecijfers is het beschrijven van ontwikkelingen in de wijze en mate van maatschappelijke participatie van mensen met een lichamelijke of verstandelijke beperking, ouderen (65+) en de algemene bevolking in Nederland. Daarnaast zijn de cijfers ook bedoeld om beter zicht te krijgen op factoren die de participatie kunnen bevorderen dan wel belemmeren en op het verband tussen participatie en kwaliteit van leven.
 Subsidies
 Movisie
 Het kennisinstituut Movisie ontvangt in 2018 circa € 7,2 miljoen subsidie voor het verzamelen, verrijken, valideren en verspreiden van kennis voor de ondersteuning van gemeenten en instellingen ten behoeve van een adequate uitvoering van de Wmo 2015 en aanpalende terreinen.
 Sociale werkplaatsen
 In 2018 worden de 14 Werkplaatsen Sociaal Domein voor € 2,6 miljoen gesubsidieerd. Dit zijn regionale samenwerkingsverbanden van gemeenten, instellingen, hogescholen en cliëntorganisaties, met als doel een goed functionerend en vraag gestuurd regionaal kennisnetwerk sociaal domein, waarin wordt gewerkt op basis van een door de betrokken partijen gedragen meerjarige kennisagenda.
 Ondersteuning vrijwilligers
 In 2016 is gestart met een impuls aan de versterking van de ondersteuning van vrijwilligers op lokaal niveau (€ 1 miljoen, amendement-Dik-Faber en Van der Staaij TK 34 000-XVI, nr. 38). Dit gebeurt in een programma van drie jaar, onder de vlag van de Vereniging Nederlandse Organisatie Vrijwilligerswerk (NOV) en het Landelijk Overleg Vrijwilligers in de Zorg (LOVZ).
 Mezzo
 Mezzo ontvangt in 2018 instellingssubsidie vanwege hun kennis en activiteiten gericht op het versterken en verlichten van mantelzorgers en vrijwilligers (€ 2,2 miljoen).
 Zorg en ondersteuning bij onbedoelde zwangerschap
 Voor een landelijke impuls voor de hulp aan onbedoeld zwangeren en tienermoeders is ook in 2018 € 1,5 miljoen gereserveerd. Het uitgangspunt hierbij is dat het gaat om landelijke expertise en functies op dit gebied die verder kan worden uitgedragen aan de hele sector.
 Overig
 Dit betreft onder andere diverse uitgaven voor de activiteiten op het terrein van systeemverantwoordelijkheid en transformatie (€ 8,2 miljoen), de aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling in Caribisch Nederland (€ 1,5 miljoen) en de implementatie van het VN Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap (€ 1,2 miljoen). Na de opstartfase in 2017 zal in 2018 het bureau voor de implementatie, een centrale rol vervullen bij de uitvoering van het implementatieprogramma en zal het onder andere gemeenten, maatschappelijke organisaties en sectoren ondersteunen om tot concrete acties te komen die bijdragen aan een meer toegankelijke en inclusieve samenleving.
 Opdrachten
 Bovenregionaal gehandicaptenvervoer (BRV)
 Mensen met een mobiliteitsbeperking kunnen gebruik maken van het bovenregionaal sociaalrecreatief vervoer (ook bekend als Valys) per (deel)taxi (circa € 61,9 miljoen in 2018).
 Over het geheel genomen geven de pashouders het reizen met het BRV een hoog waarderingscijfer (zie onderstaand overzicht).
 
 
 
 
 Bron & toelichting
 
 Bron: Tevredenheidsonderzoek Valys, november 2016, Jes marketing en onderzoek.
 pkb = persoonlijk kilometer budget
 Het BRV is vraagafhankelijk vervoer, dit betekent dat factoren zoals de toegankelijkheid van het lokale openbaar vervoer, het weer of de gezondheid van de pashouders invloed kunnen hebben op het aantal verreden kilometers.
 
 
 In 2018 zal het aanbestedingstraject voor een nieuw contract afgerond zijn en een nieuw contract worden aangegaan.
 Aanpak laaggeletterdheid
 Het actieprogramma «Tel mee met taal» is een integrale aanpak van de ministeries OCW, SZW en VWS om in periode 2016–2018 gezamenlijk taalachterstanden te voorkomen, het lezen te bevorderen en laaggeletterdheid te bestrijden. Het programma biedt ondersteuning aan gemeenten, provincies en maatschappelijke organisaties. VWS participeert in het programma omdat laaggeletterdheid een negatief effect heeft op welzijn en gezondheid. Het gezamenlijke jaarlijkse budget is € 18 miljoen, waarvan € 2 miljoen vanuit VWS wordt bijgedragen.
 Overig
 Dit betreft onder andere diverse opdrachten op het terrein van systeemverantwoordelijkheid en transformatie (€ 1,3 miljoen) en op het terrein van informele zorg, huiselijk geweld en maatschappelijke opvang (€ 1,2 miljoen).
 2. Zorgdragen voor langdurige zorg tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten
 Subsidies
 Vilans
 Vilans is het kenniscentrum voor de langdurige zorg. Vilans werkt aan de beschikbaarheid van een kennisinfrastructuur voor professionals in de langdurige zorg. Het doel is om op basis van kennis de kwaliteit van de uitvoering te verbeteren (€ 4,8 miljoen).
 Centrum Consultatie en Expertise (CCE)
 De stichting CCE ontvangt subsidie voor diverse activiteiten rond het hanteerbaar maken van probleemsituaties bij cliënten in de langdurige zorg die kampen met ernstige en aanhoudende gedragsproblemen. Zo mobiliseert het CCE in dit kader expertise en ondersteuning op maat via een netwerk van circa 600 velddeskundigen (consultatiefunctie inclusief signalering en feedback) en toetst het CCE aanvragen voor diverse toeslagen (toeslag reguliere meerzorg, meerzorg pgb-ZZP en extramurale interventies Kinderdienstencentra). De stichting CCE ontvangt hiervoor een subsidie (€ 11,2 miljoen).
 Joodse en Indische instellingen
 Een aantal Joodse en Indische instellingen ontving, in aanvulling op de reguliere bekostiging, budgettoeslagen in verband met de specifieke problematiek van de eerste generatie Joodse en Indische oorlogsgetroffenen van de Tweede Wereldoorlog. Vanwege de veranderingen in de bekostiging in de Zvw en AWBZ konden deze toeslagen niet meer via de NZa worden verstrekt. Vanaf 1 januari 2015 zijn deze toeslagen omgezet in een subsidie. De subsidie zal jaarlijks, met een afbouw, tot en met het jaar 2025 worden verstrekt aan deze doelgroep (€ 2,3 miljoen in 2018).
 Palliatieve zorg
 De rijksoverheid verstrekt vanuit de subsidieregeling Vrijwillige Palliatieve Zorg instellingssubsidies aan organisaties voor vrijwillige palliatieve zorg (€ 18 miljoen). Het gaat hierbij om inzet van vrijwilligers en vrijwillige zorg in bijna-thuis-huizen, hospices, de thuissituatie en in zorginstellingen. Daarnaast is vanuit de subsidies netwerken palliatieve zorg een bijdrage mogelijk voor de coördinatie van de netwerken palliatieve zorg (€ 3,8 miljoen). Ten slotte wordt via ondersteuning van de instellingen Agora, Vrijwillige Palliatieve Terminale Zorg (VPTZ), Fibula (netwerken) en Stichting Pal gezorgd dat de verbinding met het veld aanwezig blijft om projecten voor kwaliteitsverbetering uit te voeren. In totaal is 2018 voor al deze activiteiten € 24,7 miljoen beschikbaar.
 Dementie
 In 2018 gaat de regering verder met de aanvullende maatregelen in het kader van het Deltaplan Dementie voor deze doelgroep (brief «Samenleven met dementie», 8 juli 2015, TK 25 424, nr. 281). Er is gekozen voor een brede benadering die bestaat uit verschillende pijlers: (1) dementievriendelijke samenleving; (2) structureel verbeteren van dementiezorg en (3) (regel)ruimte voor dementiezorg. Voor steun aan met name de programma’s «Samen Dementievriendelijk» en «Dementiezorg voor elkaar» is de periode 2016–2020 is in totaal € 16 miljoen beschikbaar. In 2018 is € 3,4 miljoen beschikbaar.
 Daarnaast wordt een subsidie verstrekt voor het vervolg op het onderzoeksprogramma Memorabel (Memorabel deel 2). Met dit programma wordt een belangrijke bijdrage geleverd aan het onderzoek, nationaal en internationaal, naar zowel de oorzaken, preventie, diagnostiek en behandeling van dementie en de zorg voor mensen met dementie. Er is via ZonMw in totaal € 32 miljoen subsidie beschikbaar voor de periode 2017–2020. Ook worden subsidies verstrekt voor Gewoon Bijzonder, nationaal programma gehandicapten, waarmee wordt gewerkt aan de inhoud en de structuur van het kennisbeleid in deze sector en voor «Palliantie. Meer dan Zorg» binnen het Nationaal Programma Palliatieve Zorg dat in 2015 van start is gegaan.
 Waardigheid en trots
 Voor de uitvoering van het programma «Waardigheid en Trots» is via de begroting € 35,3 miljoen beschikbaar. In het onderdeel «ruimte voor verpleeghuizen» krijgen verpleeghuislocaties de ruimte om in themagroepen te werken aan een verbeterplan en een best practice te worden. Er doen ruim 170 zorginstellingen met ruim 700 locaties mee. Het ondersteuningsprogramma «kwaliteitsverbetering verpleeghuizen» is gericht op verbetering van de kwaliteit van zorg in verpleeghuizen waar sprake is van urgente kwaliteitsproblemen zoals vastgesteld door IGZ, de Wlz-uitvoerder en/of de bestuurder zelf. Daarnaast wordt de sector gefaciliteerd bij de invoering van het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg en is een integraal en regionaal arbeidsmarktbeleid één van de pijlers om te komen tot voldoende en goed opgeleid personeel in de intramurale ouderenzorg.
 Kwaliteitsagenda gehandicaptenzorg
 Om een extra impuls te geven aan de kwaliteit in de gehandicaptenzorg en het bestaan van cliënten te verbeteren is een actieprogramma opgesteld waarvoor de komende jaren middelen beschikbaar zijn gesteld (in 2018 € 4 miljoen). De acties worden nader uitgewerkt en zijn gericht op de speerpunten: versterking van de positie van de cliënt, investeringen in cliënten met bijzondere zorg- en ondersteuningsvragen, toegeruste, betrokken professionals, sturen met visie en bevorderen samenwerking en transparantie, (technologische) innovatie en samenwerking.
 Kennisinfrastructuur
 Deze middelen worden ingezet ten behoeve van de versterking van de kennisinfrastructuur in de langdurige zorg. Het gaat om het kunnen doen van onderzoek, onder andere door de academische werkplaatsen, een onderzoeksprogramma en het oprichten van een kwaliteitskoepel door beroepsgroepen gericht op het ontwikkelen van richtlijnen en protocollen ter versterking van het professioneel handelen.
 Overig
 Dit betreft onder andere uitgaven voor het versterken van het trekkingsrecht pgb (€ 4,7 miljoen), afronding van de transitie Hervorming Langdurige Zorg (€ 2,3 miljoen), versterking antibioticaresistentie (€ 1 miljoen), Longitudinal Aging Study Amsterdam (€ 0,7 miljoen), juiste loket (€ 0,6 miljoen), psychofarmaca gebruik (€ 0,5 miljoen), toe te kennen loon- en prijsbijstelling en diverse subsidies met een beperkt kasbeslag in 2018 (allen onder de € 1 miljoen).
 Bekostiging
 Bijdrage in de kosten van kortingen (BIKK)
 De BIKK is een rijksbijdrage die is ingesteld bij de invoering van het nieuwe belastingstelsel in 2001. Bij die belastingherziening werden aftrekposten (die de heffing over de hoogste schijf waaronder een belastingplichtige viel drukten) omgezet in heffingskortingen (die bij iedereen neerslaan in de eerste schijf). Hierdoor hebben personen met hoge inkomens geen voordeel boven personen met lage inkomens. Het gevolg hiervan was dat de opbrengst van de premies volksverzekeringen daalde en de opbrengst van de belasting steeg. De BIKK is een rijksbijdrage die het Wlz fonds (en het AOW-fonds en het ANW-fonds) compenseert voor deze systematiekverandering. De raming voor 2018 bedraagt circa € 3,5 miljard.
 Opdrachten
 Overig
 Hieronder vallen onder meer de kosten voor Zorg op de kaart, Monitor Langdurige Zorg en overige opdrachten in het kader van de toegankelijkheid en kwaliteit van de langdurige zorg.
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 Uitvoeringskosten SVB pgb trekkingsrechten
 Dit betreft onder andere € X miljoen die in mindering is gebracht op het gemeentefonds voor de bekostiging van de SVB voor de uitvoeringskosten van het pgb-trekkingsrecht voor de Wmo 2015 en de Jeugdwet tezamen. Ook in 2018 zal de bekostiging van de SVB voor de uitvoeringskosten voor het gemeentelijke deel via de begroting van VWS verlopen.
 CIZ
 Het CIZ verzorgt de onafhankelijke en regelgebonden indicatiestelling voor de Wlz (€ 59,7 miljoen, inclusief de loon- en prijsbijstelling voor 2018).
 Ontvangsten
 Overig
 De ontvangsten betreffen voornamelijk subsidie ontvangsten naar aanleiding van de subsidie vaststellingen.
 
 
 
 
 Artikel
 4
 Zorgbreed beleid
 
 
 
 1.
 Algemene doelstelling
 
 
 Het scheppen van randvoorwaarden om het zorgstelsel te laten werken zodat de kwaliteit, de toegankelijkheid en de betaalbaarheid van de zorg voor de burger is gewaarborgd.
 
 
 
 
 2.
 Rol en verantwoordelijkheid Minister
 
 De Minister bevordert de werking van het stelsel door partijen in staat te stellen hun rol te spelen en door belemmeringen weg te nemen die een goede werking van het stelsel in de weg staan. Daar waar publieke belangen in het geding zijn die niet voldoende door (partijen in) het stelsel behartigd kunnen worden, bevordert de Minister dat deze belangen worden behartigd.
 
 Stimuleren:
 
 
 –
 Stimuleren dat patiënten en verzekerden een stevige (informatie-) positie innemen in het zorgstelsel, onder meer door patiënten te voeden met informatie uit hun eigen dossier.
 
 
 –
 Het stimuleren van kwalitatief goede en veilige zorgverlening met keuzevrijheid voor consumenten.
 
 
 –
 Het stimuleren van transparantie over kwaliteit en kosten van zorg.
 
 
 –
 Stimuleren dat patiënten- en gehandicaptenorganisaties goed samenwerken.
 
 
 –
 Het stimuleren van een logische beroepenstructuur die aansluit op de huidige en toekomstige zorg- en ondersteuningsvraag.
 
 
 –
 Het is stimuleren van beschikbaarheid van voldoende gekwalificeerd zorgpersoneel door kwalitatief goede en samenhangende opleidingen.
 
 
 –
 Het stimuleren van landelijke en regionale samenwerking aan een evenwichtige arbeidsmarkt met voldoende goed opgeleid personeel.
 
 
 –
 Het stimuleren van innovaties in de zorg en de ontwikkeling en toepassing van ontwikkelde kennis.
 
 
 –
 Het stimuleren van rechtmatige zorg: door initiatieven om fouten en fraude in de zorg zoveel mogelijk te voorkomen en fraude aan te pakken.
 
 
 –
 Het stimuleren van veilige en betrouwbare informatie-uitwisseling in de zorg, uitgaande van het eenmalig slim vastleggen en hergebruiken van informatie, in het bijzonder rondom medicatieveiligheid.
 
 
 –
 Het stimuleren van de implementatie van de algemene verordening gegevensbescherming (AVG) en cybersecurity weerbaarheid in het zorgdomein.
 
 
 
 
 Financieren:
 
 
 –
 Het financieren van patiënten- en gehandicaptenorganisaties om de belangen van verzekerden, waaronder patiënten in het systeem te behartigen en hen goed te informeren.
 
 
 –
 Het financieren van ZBO’s (CAK, NZa, ZiNL, CSZ) om hun wettelijke verantwoordelijkheid in het zorgstelsel invulling te kunnen geven.
 
 
 –
 Het financieren van projecten en onderzoek op het gebied van gezondheid, preventie en zorg (ZonMw).
 
 
 –
 Het financieren van agentschappen (CIBG, RIVM) om hun taken in het zorgstelsel uit te voeren.
 
 
 –
 Het financieren van betrokken partijen met een subsidie om informatie over de kwaliteit van het zorgaanbod snel te ontsluiten voor patiënten.
 
 
 –
 Het financieren van instrumenten om personeel in de zorg goed op te leiden en bij te scholen (Stagefonds, kwaliteitsimpuls ziekenhuispersoneel, subsidieregelingen opleidingen publieke gezondheidszorg en jeugd-ggz).
 
 
 –
 Het financieren van zorg en welzijn in Caribisch Nederland.
 
 
 –
 Het leveren van een financiële bijdrage aan een veilige en betrouwbare informatie-uitwisseling in de zorg.
 
 
 
 
 Regisseren:
 
 
 –
 Het regisseren van een stevige positie van de patiënt in het zorgstelsel door wet- en regelgeving en toepassing en handhaving daarvan, zoals de Wet BIG.
 
 
 –
 Regisseren dat alle betrokken partijen in de zorg in staat zijn hun verantwoordelijkheid in het zorgstelsel waar te maken.
 
 
 –
 Het regisseren van goed bestuur in de zorg en het toezicht daarop.
 
 
 –
 Het regisseren van de dialoog tussen betrokken partijen, gericht op de toekomstige (arbeidsmarkt-) uitdagingen.
 
 
 –
 Het regisseren van de verlaging van regeldruk in de zorg.
 
 
 –
 Het voorkomen van systeemrisico’s bij financiering in de zorg.
 
 
 –
 Het ontwikkelen van een wettelijk kader voor de taken van ondermeer NZa en ZiNL.
 
 
 –
 Het regisseren van de totstandkoming van een passend aanbod van (jeugd)zorg in Caribisch Nederland.
 
 
 –
 Het regisseren van betrokken partijen om het aanbod van (jeugd)zorg in Caribisch Nederland te verbeteren. Wat de zorg betreft conform de aanbevelingen van de Commissie Goedgedrag en wat jeugd betreft conform de bestuurlijke afspraken uit 2009, En beiden conform de door het kabinet overgenomen aanbevelingen uit de beleidsdoorlichting 2011–2015 die in 2016 is afgerond.
 
 
 –
 Het regisseren van de totstandkoming, implementatie en monitoring van een ketenbrede aanpak voor preventie, toezicht, opsporing en handhaving om rechtmatige zorg te bevorderen.
 
 
 –
 Het regisseren een basisinfrastructuur in de zorg en de samenwerking in het veld via het informatieberaad op het gebied van regie over eigen gegevens, delen van zorginformatie, inzicht in beleidseffecten en veilig en betrouwbaar gegevens delen.
 
 
 
 
 
 
 3.
 Beleidswijzigingen
 
 Positie cliënt
 De beleidsdoorlichting op dit artikelonderdeel (TK 32 772, nr. 10) leidt tot een herzien beleidskader subsidiëring van patiënten- en gehandicaptenorganisaties per 1 januari 2019. Zoals toegezegd in het AO patiënten- en cliëntenrechten van 22 februari 2017 is het rapport met de opbrengsten rond de zomer van 2017 worden aangeboden. De beleidsinhoudelijke reactie volgt in een later stadium.
 Diverse trends in de zorg, zoals digitalisering en versnelling van de maatschappij, leiden er toe dat het nodig is om meer rekening te houden met Nederlanders, door alle geledingen van de samenleving heen, die beperkte gezondheidsvaardigheden hebben. Eén op de drie Nederlanders heeft problemen met het vinden, begrijpen, beoordelen en/of toepassen van informatie en één op de twee Nederlanders heeft moeite met eigen regie over gezondheid, ziekte en zorg. Er moet meer aandacht worden besteed aan mensen die niet in staat zijn om de eigen regie te pakken. Samen met partijen in de curatieve zorg wordt de oprichting van een samenwerkingsverband beperkte gezondheidsvaardigheden verkend, is via ZonMw-onderzoek uitgezet met onder meer als doel om in kaart te brengen op welke wijze zorgverleners in de curatieve zorg beter aan kunnen sluiten bij mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden en wordt onderzocht wat we moeten doen om begrijpelijker te communiceren. In 2018 zal hier verder vervolg aan worden gegeven.
 Kwaliteit, transparantie en kennisontwikkeling
 Als een patiënt kan kiezen tussen verschillende behandelingen dan zijn de mogelijke uitkomsten van belang. De ene patiënt wil bijvoorbeeld weer lopend boodschappen kunnen doen bij de eigen buurtsuper en een andere patiënt wil een marathon kunnen lopen. De patiënt heeft nu nog beperkt zicht op dit soort uitkomsten. Het aantal uitkomstindicatoren is in de afgelopen drie jaar weliswaar gestegen naar 15%, maar door patiënten gerapporteerde uitkomsten maken nog nauwelijks deel uit van verplichte transparantie. Juist de stem van de patiënt over de uitkomsten van de behandeling moet gehoord worden. Er moet nog veel gebeuren om inzicht in voor patiënten relevante uitkomsten te vergroten. In de brief Uitkomsttransparantie voor samen beslissen (TK 31 765, nr. 263) zijn maatregelen vermeld waarmee binnen vijf jaar voor ruim de helft van de ziektelast inzicht bestaat in uitkomsten die ertoe doen voor patiënten. In 2018 zijn de uitkomsten bekend van de pilot met internationale standaarden voor het meten van uitkomsten en wordt besloten of deze standaarden in Nederland gebruikt gaan worden.
 Inrichten uitvoeringsactiviteiten
 Er is aan de Kamer een voorstel voor wijziging van de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg) en enkele andere wetten voorgelegd in verband met aanpassingen van de tarief- en prestatieregulering en het markttoezicht op het terrein van de gezondheidszorg (TK 34 445). Hiermee wordt de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) duidelijker gepositioneerd en wordt voor de sector duidelijker dat VWS beleid maakt en dat de NZa alleen aangesproken kan worden op de wijze waarop zij uitvoering geeft aan dit beleid.
 Arbeidsmarktagenda
 Op 12 juli 2017 hebben Actiz, NVZ, BTN, FNV, CNV, de Mbo-raad en VWS de arbeidsmarktagenda «Aan het werk voor ouderen» ondertekend. Een aantal enthousiaste partijen is de afgelopen periode met elkaar gestart. Maar ook veel andere partijen willen graag gaan aansluiten en dat gaat de komende periode ook gebeuren. De agenda is nadrukkelijk een startpunt van de samenwerking. Partijen zijn aan de slag om deze bestuurlijke afspraken concreet vorm te geven. Zowel landelijk als in de regio. In concrete regionale bestuurlijke afspraken naar voorbeeld van het initiatief in Noord-Brabant (www.zonderzorg2020.nl). Daar hebben partijen afspraken gemaakt over bijvoorbeeld het streven naar 15 opleidingsplaatsen op elke 100 zorginhoudelijke werkers, een verhoging van de instroom van jongeren in 2018 met 15%, of een verhoging van het opleidingsrendement naar 80% met kwalitatieve stages, leerwerkplekken en begeleiding. Dergelijke afspraken worden op dit moment gemaakt en opgepakt in alle arbeidsmarktregio’s van VWS, ondersteund door RegioPlus. Ook de landelijke sociale partners, onderwijs en andere partijen werken aan een concrete uitwerking van de 11 actielijnen.
 Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG)
 De doelstelling van de Wet BIG is tweeledig: het bewaken en bevorderen van de kwaliteit van de beroepsuitoefening en het beschermen van de patiënt tegen ondeskundig en onzorgvuldig handelen door beroepsbeoefenaren in de individuele gezondheidszorg. Mede naar aanleiding van de evaluatie van de Wet BIG is een voorstel gedaan om de wet op een aantal punten te wijzigen. Deze wijzigingen hebben betrekking op onder andere het tuchtrecht, de cosmetische sector en de beroepenregulering, zoals het actualiseren van de deskundigheidsgebieden en het onderscheid maken tussen de mbo- en hbo-opgeleide verpleegkundige. De wijzigingen rondom het tuchtrecht en de cosmetische sector zijn in 2017 aan de Kamer aangeboden en op voorwaarde van tijdige instemming door de Kamers kunnen ze in 2018 worden geïmplementeerd.
 
 
 
 4.
 Tabel budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Begrotingsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 937.310
 
 
 
 
 888.347
 
 
 
 
 934.428
 
 
 
 
 1.007.077
 
 
 
 
 1.052.832
 
 
 
 
 921.864
 
 
 
 
 875.293
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 879.449
 
 
 
 
 1.007.437
 
 
 
 
 1.083.233
 
 
 
 
 1.070.693
 
 
 
 
 1.052.831
 
 
 
 
 1.036.360
 
 
 
 
 965.650
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (%)
 
 
 
 
 
 
 98,7%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Positie cliënt 
 
 
 
 
 24.859
 
 
 
 
 30.785
 
 
 
 
 26.110
 
 
 
 
 27.185
 
 
 
 
 27.186
 
 
 
 
 27.190
 
 
 
 
 27.190
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 17.883
 
 
 
 
 20.930
 
 
 
 
 19.893
 
 
 
 
 20.958
 
 
 
 
 20.959
 
 
 
 
 20.962
 
 
 
 
 20.962
 
 
 
 
 
 
 
 Patiënten- en gehandicaptenorganisaties
 
 
 17.541
 
 
 20.750
 
 
 19.893
 
 
 20.958
 
 
 20.959
 
 
 20.962
 
 
 20.962
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 342
 
 
 180
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 6.906
 
 
 
 
 9.855
 
 
 
 
 6.217
 
 
 
 
 6.227
 
 
 
 
 6.227
 
 
 
 
 6.228
 
 
 
 
 6.228
 
 
 
 
 
 
 
 Ondersteuning cliëntorganisaties
 
 
 2.437
 
 
 3.560
 
 
 3.847
 
 
 4.000
 
 
 4.000
 
 
 4.000
 
 
 4.000
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 4.469
 
 
 6.295
 
 
 2.370
 
 
 2.227
 
 
 2.227
 
 
 2.228
 
 
 2.228
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 70
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 70
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt 
 
 
 
 
 393.142
 
 
 
 
 451.748
 
 
 
 
 512.678
 
 
 
 
 510.599
 
 
 
 
 503.108
 
 
 
 
 496.196
 
 
 
 
 428.704
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 376.410
 
 
 
 
 429.942
 
 
 
 
 491.226
 
 
 
 
 488.447
 
 
 
 
 480.890
 
 
 
 
 473.977
 
 
 
 
 406.485
 
 
 
 
 
 
 
 Stageplaatsen zorg / Stagefonds
 
 
 107.881
 
 
 112.000
 
 
 112.000
 
 
 112.000
 
 
 112.000
 
 
 112.000
 
 
 112.000
 
 
 
 
 
 
 Publieke Gezondheidszorgopleidingen
 
 
 16.172
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 
 
 
 
 Vaccinatie stageplaatsen zorg
 
 
 4.086
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 
 
 
 
 Opleiding tot verpleegkundig specialist/physician assistant
 
 
 22.227
 
 
 26.800
 
 
 32.800
 
 
 38.800
 
 
 38.800
 
 
 38.800
 
 
 38.800
 
 
 
 
 
 
 Opleidingsplaatsen jeugd ggz
 
 
 845
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteitsimpuls personeel ziekenhuiszorg
 
 
 194.024
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 
 
 
 
 Versterking regionaal onderwijs- en arbeidsmarktbeleid
 
 
 8.078
 
 
 11.500
 
 
 11.500
 
 
 11.500
 
 
 11.500
 
 
 11.500
 
 
 11.500
 
 
 
 
 
 
 Arbeidsmarktagenda (sectorbreed)
 
 
 9.934
 
 
 25.000
 
 
 25.000
 
 
 15.000
 
 
 7.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Arbeidsmarktagenda (verpleeghuizen)
 
 
 0
 
 
 5.000
 
 
 67.500
 
 
 67.500
 
 
 67.500
 
 
 67.500
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Verpleegkundige vervolgopleidingen in een veranderend zorglandschap
 
 
 0
 
 
 3.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 13.163
 
 
 19.442
 
 
 7.226
 
 
 8.447
 
 
 8.890
 
 
 8.977
 
 
 8.985
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 4.517
 
 
 
 
 7.541
 
 
 
 
 9.509
 
 
 
 
 10.210
 
 
 
 
 10.276
 
 
 
 
 10.277
 
 
 
 
 10.277
 
 
 
 
 
 
 
 Opleidingen & beroepenstructuur
 
 
 1.192
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 3.325
 
 
 2.541
 
 
 4.509
 
 
 5.210
 
 
 5.276
 
 
 5.277
 
 
 5.277
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 12.215
 
 
 
 
 14.265
 
 
 
 
 10.204
 
 
 
 
 10.203
 
 
 
 
 10.203
 
 
 
 
 10.202
 
 
 
 
 10.202
 
 
 
 
 
 
 
 CIBG: Bijdrage voor onder andere BIG-register en WNT
 
 
 12.215
 
 
 13.765
 
 
 9.704
 
 
 9.703
 
 
 9.703
 
 
 9.702
 
 
 9.702
 
 
 
 
 
 
 RIVM: opleiding publiekegezondheidssector en kosten van ziekten
 
 
 0
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 1.739
 
 
 
 
 1.739
 
 
 
 
 1.739
 
 
 
 
 1.740
 
 
 
 
 1.740
 
 
 
 
 
 
 
 ZiNL: sectie Zorgberoepen en opleidingen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1.739
 
 
 1.739
 
 
 1.739
 
 
 1.740
 
 
 1.740
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Kwaliteit, transparantie en kennisontwikkeling
 
 
 
 
 134.188
 
 
 
 
 172.981
 
 
 
 
 194.062
 
 
 
 
 183.250
 
 
 
 
 164.434
 
 
 
 
 150.162
 
 
 
 
 139.365
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 13.047
 
 
 
 
 23.197
 
 
 
 
 30.929
 
 
 
 
 27.247
 
 
 
 
 17.737
 
 
 
 
 17.737
 
 
 
 
 17.737
 
 
 
 
 
 
 
 Nivel
 
 
 5.710
 
 
 5.682
 
 
 5.122
 
 
 4.993
 
 
 4.993
 
 
 4.993
 
 
 4.993
 
 
 
 
 
 
 Programma Innovatie en Zorgvernieuwing
 
 
 1.770
 
 
 3.784
 
 
 11.857
 
 
 8.895
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Nictiz
 
 
 0
 
 
 5.432
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 
 
 
 
 Transparantie kwaliteit van zorg
 
 
 3.784
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 
 
 
 
 Rechtmatige zorg
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 1.395
 
 
 885
 
 
 395
 
 
 395
 
 
 395
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 1.783
 
 
 3.299
 
 
 2.055
 
 
 1.974
 
 
 1.849
 
 
 1.849
 
 
 1.849
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 590
 
 
 
 
 4.277
 
 
 
 
 5.442
 
 
 
 
 5.092
 
 
 
 
 3.022
 
 
 
 
 3.022
 
 
 
 
 3.022
 
 
 
 
 
 
 
 Programma Innovatie en Zorgvernieuwing
 
 
 
 506
 
 
 
 
 1.314
 
 
 
 
 1.314
 
 
 
 
 1.314
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Verminderen ervaren regeldruk
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 345
 
 
 
 
 345
 
 
 
 
 345
 
 
 
 
 345
 
 
 
 
 345
 
 
 
 
 
 
 
 Rechtmatige zorg
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 374
 
 
 
 
 74
 
 
 
 
 74
 
 
 
 
 74
 
 
 
 
 74
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 84
 
 
 2.963
 
 
 3.409
 
 
 3.359
 
 
 2.603
 
 
 2.603
 
 
 2.603
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 1.453
 
 
 
 
 4.967
 
 
 
 
 9.644
 
 
 
 
 9.627
 
 
 
 
 9.277
 
 
 
 
 9.277
 
 
 
 
 9.277
 
 
 
 
 
 
 
 CIBG: WTZi, JMV, UZI en SVB-Z
 
 
 1.274
 
 
 3.790
 
 
 7.851
 
 
 7.851
 
 
 7.851
 
 
 7.851
 
 
 7.851
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 179
 
 
 1.177
 
 
 1.793
 
 
 1.776
 
 
 1.426
 
 
 1.426
 
 
 1.426
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 119.098
 
 
 
 
 140.540
 
 
 
 
 148.047
 
 
 
 
 141.284
 
 
 
 
 134.398
 
 
 
 
 120.126
 
 
 
 
 109.329
 
 
 
 
 
 
 
 ZonMw: programmering
 
 
 119.098
 
 
 140.068
 
 
 148.047
 
 
 141.284
 
 
 134.398
 
 
 120.126
 
 
 109.329
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 472
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4. Inrichten uitvoeringsactiviteiten
 
 
 
 
 214.965
 
 
 
 
 230.636
 
 
 
 
 231.654
 
 
 
 
 227.933
 
 
 
 
 233.138
 
 
 
 
 234.017
 
 
 
 
 237.687
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 186
 
 
 
 
 405
 
 
 
 
 456
 
 
 
 
 456
 
 
 
 
 456
 
 
 
 
 456
 
 
 
 
 456
 
 
 
 
 
 
 
 Uitvoering Wtcg
 
 
 172
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 14
 
 
 405
 
 
 456
 
 
 456
 
 
 456
 
 
 456
 
 
 456
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 214.779
 
 
 
 
 230.201
 
 
 
 
 231.168
 
 
 
 
 227.447
 
 
 
 
 230.152
 
 
 
 
 231.031
 
 
 
 
 234.701
 
 
 
 
 
 
 
 CAK
 
 
 87.435
 
 
 119.335
 
 
 118.844
 
 
 117.844
 
 
 120.282
 
 
 122.796
 
 
 122.802
 
 
 
 
 
 
 NZa
 
 
 54.821
 
 
 57.866
 
 
 58.755
 
 
 56.031
 
 
 56.077
 
 
 56.081
 
 
 56.083
 
 
 
 
 
 
 Zorginstituut Nederland
 
 
 70.016
 
 
 50.396
 
 
 50.749
 
 
 50.618
 
 
 50.716
 
 
 48.955
 
 
 52.617
 
 
 
 
 
 
 CSZ
 
 
 2.500
 
 
 2.604
 
 
 2.820
 
 
 2.954
 
 
 3.077
 
 
 3.199
 
 
 3.199
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 7
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 30
 
 
 
 
 30
 
 
 
 
 30
 
 
 
 
 2.530
 
 
 
 
 2.530
 
 
 
 
 2.530
 
 
 
 
 
 
 
 EZ: ACM
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 2.500
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 30
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5. Zorg, welzijn en jeugdzorg op Caribisch Nederland
 
 
 
 
 110.954
 
 
 
 
 118.952
 
 
 
 
 118.729
 
 
 
 
 121.726
 
 
 
 
 124.965
 
 
 
 
 128.795
 
 
 
 
 132.704
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 110.954
 
 
 
 
 118.952
 
 
 
 
 118.729
 
 
 
 
 121.726
 
 
 
 
 124.965
 
 
 
 
 128.795
 
 
 
 
 132.704
 
 
 
 
 
 
 
 Zorg en welzijn
 
 
 110.954
 
 
 118.952
 
 
 118.729
 
 
 121.726
 
 
 124.965
 
 
 128.795
 
 
 132.704
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6. Voorkomen oneigenlijk gebruik en aanpak fraude
 
 
 
 
 1.341
 
 
 
 
 2.335
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 1.028
 
 
 
 
 1.500
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 1.028
 
 
 1.500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 313
 
 
 
 
 835
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 313
 
 
 835
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 11.375
 
 
 
 
 86.860
 
 
 
 
 68.860
 
 
 
 
 64.760
 
 
 
 
 64.760
 
 
 
 
 64.760
 
 
 
 
 64.760
 
 
 
 
 
 
 
 Wanbetalers en onverzekerden
 
 
 0
 
 
 77.002
 
 
 64.002
 
 
 59.902
 
 
 59.902
 
 
 59.902
 
 
 59.902
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 11.375
 
 
 9.858
 
 
 4.858
 
 
 4.858
 
 
 4.858
 
 
 4.858
 
 
 4.858
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 Budgetflexibiliteit
 Subsidies
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 542 miljoen is 98,2% juridisch verplicht. Het betreft de subsidies aan patiënten- en gehandicaptenorganisaties, subsidies opleidingen, beroepen en arbeidsmarktbeleid, subsidie aan Nivel, subsidies transparantie kwaliteit van zorg en aan het programma innovatie en zorgvernieuwing.
 Bekostiging
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 118,7 miljoen is 100% verplicht. Het betreft de bekostiging van de zorg, welzijn en jeugdzorg van Caribisch Nederland.
 Opdrachten
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 21,6 miljoen is 98,8% juridisch verplicht. Het betreft onder andere opdrachten gericht op de ondersteuning van patiënten- en cliëntenorganisaties, arbeidsmarktonderzoek en opdrachten gericht op het programma innovatie en zorgvernieuwing.
 Bijdragen aan agentschappen
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 19,8 miljoen is 99% juridisch verplicht.
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 381 miljoen is 99% juridisch verplicht.
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdtukken
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 30.000 is 100% juridisch verplicht.
 
 
 
 5.
 Toelichting op de instrumenten
 
 1. Positie cliënt
 Subsidies
 Patiënten- en gehandicaptenorganisaties
 Drie koepelorganisaties en circa 200 landelijke pg-organisaties ontvangen subsidie voor belangrijke functies zoals informatievoorziening, lotgenotencontact en belangenbehartiging (€ 19,9 miljoen in 2018).
 Opdrachten
 Ondersteuning cliëntenorganisaties
 Met PGO-support, een onafhankelijke netwerkorganisatie die versterking en ondersteuning biedt aan patiënten- en gehandicaptenorganisaties, is een overeenkomst gesloten voor de ondersteuning van de cliëntenorganisaties (€ 3,8 miljoen in 2018).
 2. Opleidingen, Beroepenstructuur en Arbeidsmarkt
 Subsidies
 Opleidingen
 
 
 –
 
 Stageplaatsen zorg/Stagefonds
 
 Zorginstellingen worden met de Subsidieregeling stageplaatsen zorg II gestimuleerd tot het aanbieden van voldoende stageplaatsen. Onvoldoende aanbod van stageplekken beperkt de instroom in zorgopleidingen of vertraagt de opleiding. Met het oog op de stijgende vraag wordt het aanbieden van stageplaatsen voor een aantal specifieke verpleegkundige en verzorgende opleidingen extra gestimuleerd door voor het studiejaar 2017–2018 een groter deel van het totale budget van € 112 miljoen voor deze opleidingen ter beschikking te stellen.
 
 
 –
 
 Publieke Gezondheidszorgopleidingen
 
 Op grond van de regeling kan een subsidie worden verstrekt aan opleidingsinrichtingen die een opleiding tot arts maatschappij en gezondheid voor de profielen infectieziektebestrijding, jeugdgezondheidszorg, medische milieukunde en tuberculosebestrijding verzorgen. De regeling heeft als doel te stimuleren dat voldoende gespecialiseerde artsen worden opgeleid voor de uitvoering van de Wet publieke gezondheidszorg en de Jeugdwet. In 2018 is hiervoor € 21 miljoen beschikbaar.
 
 
 –
 
 Vaccinatie stageplaatsen zorg
 
 De subsidieregeling vaccinatie stageplaatsen zorg draagt eraan bij dat jaarlijks 30 à 35 duizend stagiairs voorafgaand aan hun stage gevaccineerd worden tegen hepatitis B. Dit komt ten goede aan de volksgezondheid en voorkomt studie-uitval of -vertraging. In 2018 is hiervoor € 4,7 miljoen beschikbaar.
 
 
 –
 
 Opleiding tot verpleegkundig specialist/physician assistant
 
 Nieuwe beroepsbeoefenaren (verpleegkundig specialisten (VS) en physician assistants (PA)) worden opgeleid om minder complexe en routinematige taken van de huisarts of de specialist over te nemen. Er komen meer opleidingsplaatsen voor deze nieuwe beroepen. De laatste evaluatie van de subsidieregeling door het Kenniscentrum Beroepsonderwijs Arbeidsmarkt laat zien dat de instroom van 465 in studiejaar 2015–2016 is gestegen naar 584 in studiejaar 2016–2017. Volgens de laatste cijfers van het Landelijk Platform PA/VS stijgt de instroom in studiejaar 2017–2018 naar 670. Voor 2018 is hiervoor een bedrag van € 32,8 miljoen beschikbaar.
 
 
 –
 
 Opleidingsplaatsen jeugd ggz
 
 De regeling heeft als doel te borgen dat zorgverleners in de jeugd ggz tijdens hun opleiding ook praktijkervaring in deze sector kunnen opdoen. Het beleid achter de subsidieregeling Opleidingen in een Jeugd ggz-instelling is geëvalueerd in de evaluatie Beschikbaarheidsbijdragen voor medische vervolgopleidingen. In 2018 is hiervoor € 1,5 miljoen beschikbaar.
 
 
 Arbeidsmarkt
 
 
 –
 
 Kwaliteitsimpuls personeel ziekenhuiszorg
 
 Met de totstandkoming van het Zorgakkoord in april 2013 (TK 33 566, nr. 29) kwamen arbeidsvoorwaardelijke middelen uit de Zvw vrij voor de curesector. In plaats van deze rechtstreeks terug te laten vloeien naar de sector, is met de sector afgesproken deze middelen te oormerken voor opleidingen via de kwaliteitsimpuls personeel ziekenhuiszorg. Doel van de Kwaliteitsimpuls personeel ziekenhuiszorg is de ziekenhuizen en UMC’s te stimuleren de benodigde investeringen in het personeel te realiseren, zodat de medewerkers in staat zijn om nu en in de toekomst goede zorg te leveren. De Kwaliteitsimpuls loopt in 2017 af, maar in het onderhandelaarsakkoord medisch-specialistische zorg 2018 is overeengekomen de kwaliteitsimpuls te verlengen tot en met 2018. In 2018 is hiervoor € 200 miljoen beschikbaar.
 
 
 –
 
 Versterking regionaal onderwijs- en arbeidsmarktbeleid
 
 Het Zorgpact fungeert als aanjager van de regionale samenwerking tussen onderwijs, zorgaanbieders en zorginkopers. Het Zorgpact geeft goede voorbeelden een podium en stimuleert een gezamenlijke aanpak via regionale zorgpacten. Ook kijkt ze naar belemmeringen voor goede samenwerking en probeert deze op te lossen. Met de subsidie aan RegioPlus voor het programma «koersen op kansen, regionaal resultaat» investeert VWS in een goed werkende, landelijk dekkende regionale arbeidsmarktinfrastructuur. In het programma «koersen op kansen, regionaal resultaat» investeren partijen in de regio op basis van een aantal landelijk vastgestelde thema’s in regionale analyse en oplossingen op thema’s als strategisch arbeidsmarktbeleid, duurzame inzetbaarheid en kwalificeren voor zorg en welzijn. Voor de versterking van het regionaal onderwijs- en arbeidsmarktbeleid is in 2018 € 11,5 miljoen beschikbaar.
 
 
 –
 
 Arbeidsmarktagenda (sectorbreed)
 
 Binnen het kader van de gezamenlijke arbeidsmarktagenda «Aan het werk voor ouderen» wordt geïnvesteerd in een pakket aan maatregelen gericht op het vergroten van de instroom in de zorgsector, gekoppeld aan scholing, in goede samenhang met het onderwijs/zorgpact en de regionale afspraken in het verlengde van de arbeidsmarktagenda «Aan het werk voor ouderen». Het betreft verschillende maatregelen variërend van loopbaanadvies en begeleiding tot functiespecifieke en kwalificerende scholing. In totaal is hiervoor in 2018 € 25 miljoen beschikbaar.
 
 
 –
 
 Arbeidsmarktagenda (verpleeghuizen)
 
 Binnen het kader van de gezamenlijke arbeidsmarktagenda «Aan het werk voor ouderen» wordt geïnvesteerd in een pakket aan maatregelen gericht op het vergroten van de instroom in de zorgsector, gekoppeld aan scholing, in goede samenhang met het onderwijs/zorgpact en de regionale afspraken in het verlengde van de arbeidsmarktagenda «Aan het werk voor ouderen». Het betreft verschillende maatregelen variërend van loopbaanadvies en begeleiding tot functiespecifieke en kwalificerende scholing. In totaal is hiervoor in 2018 € 92,5 miljoen beschikbaar, waarvan € 67,5 miljoen specifiek voor verpleeghuizen.
 
 
 Beroepenstructuur
 
 
 –
 
 Verpleegkundige vervolgopleidingen in een veranderend zorglandschap
 
 Steeds vaker wordt complexere zorg verleend buiten het ziekenhuis, bijvoorbeeld bij de patiënt thuis of bij de huisarts. Deze verandering leidt er toe dat gespecialiseerde verpleegkundigen op steeds meer verschillende plekken in de zorg werken. De opleidingstructuren van (verpleegkundige) vervolgopleidingen sluiten nog onvoldoende aan op deze verandering. Veel vervolgopleidingen zijn meer gericht op werken in het ziekenhuis en worden meestal ook verzorgd door ziekenhuizen. Om tekorten te voorkomen of te bestrijden gaan we samen met betrokken partijen verkennen hoe de structuur van vervolgopleidingen voor professionals die werken buiten het ziekenhuis vorm kan krijgen. In totaal is hiervoor in 2018 € 8 miljoen beschikbaar.
 
 
 Overig
 Via onderzoek wordt samen met sociale partners in de zorg de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt in kaart gebracht en worden prognoses gemaakt over de verachte zorgvraag en hoeveel en welk type zorgverlener daarbij past. De ingezette taakherschikking, de veranderende zorgvraag en de snelgaande veranderingen op de arbeidsmarkt vragen aanpassingen in de reguliere opleidingen en in bij- en nascholing. Ook wordt van zorgverleners steeds meer gevraagd om samen te werken over de domeinen heen en om te «zorgen voor» in plaats van «zorgen dat». In dit kader zullen verschillende innovatieve projecten worden gesubsidieerd, bijvoorbeeld het innovatieproject ziekenhuisarts en het project om kostenbewustzijn naast kwaliteit een centrale plek in de opleidingen van geneeskundig specialisten te geven. Al deze veranderingen zullen worden gefaciliteerd en bestendigd door werkgevers, opleiders en beroepsverenigingen hierin te ondersteunen.
 Opdrachten
 Opleidingen en beroepenstructuur
 De ingezette taakherschikking en de inzet van nieuwe beroepen zoals de Bachelor Medisch Hulpverlener zal worden gemonitord en geëvalueerd. Ook wordt er geïnvesteerd in het opzetten van een onderzoeksinfrastructuur voor verpleegkundige en verzorgende. Hiervoor is in 2018 € 5 miljoen beschikbaar.
 Overig
 De overige bedragen worden ingezet voor de ontwikkeling van kennis en expertise op het terrein van de zorg, voor beleid en praktijk. Daarbij gaat het onder meer om bijdragen aan de onderzoeksprogramma’s van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP), het Centraal Planbureau (CPB), het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM), Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS), het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en Celsus.
 Bijdragen aan agentschappen
 CIBG: Bijdrage voor onder andere BIG-register en toezicht en handhaving WNT
 
 
 –
 Het CIBG is verantwoordelijk voor het beheer van het BIG-register. Zowel Nederlands als buiten Nederland gediplomeerde zorgverleners kunnen zich in het BIG-register registreren. Deze gediplomeerden die in de Nederlandse gezondheidszorg willen werken moeten – op grond van de Europese richtlijn erkenning beroepskwalificaties – een aanvraag indienen voor een EU erkenning van hun beroepskwalificaties (EER gediplomeerden) dan wel een verklaring van vakbekwaamheid (niet EER gediplomeerden). Voor de procedure ten aanzien van buiten Nederland gediplomeerden ontvangt het CIBG een financiële bijdrage.
 
 
 –
 In de Wet Normering Topinkomens (WNT) is toezicht en de handhaving geregeld. Toezicht en de handhaving voor de zorg is ondergebracht bij het CIBG.
 
 
 In totaal is voor al deze taken in 2018 € 9,7 miljoen gereserveerd.
 3. Kwaliteit, transparantie en kennisontwikkeling
 Subsidies
 Nivel
 Voor onderzoek naar de effectiviteit en de kwaliteit van de gezondheidszorg in Nederland en (de relatie tussen) de verschillende partijen in de zorg wordt subsidie verleend (€ 5,1 miljoen in 2018) aan het Nederlands instituut voor onderzoek van de gezondheidszorg (Nivel). Het Nivel ontwikkelt en beheert hiertoe databases, panels en monitors.
 Programma Innovatie en Zorgvernieuwing
 
 De activiteiten zijn gericht op het bereiken van de drie doelstellingen die het kabinet in 2014 heeft geformuleerd ter ondersteuning van de brede maatschappelijke beweging naar meer zelfredzaamheid, meer zelfregie en meer zelfzorg. Voor het bereiken van een verbeterde informatiepositie van burgers, verbeterde informatie-uitwisseling tussen zorgverleners en brede beschikbaarheid van e-health-toepassingen als telemonitoring, beeldschermzorg en domotica worden door het programma Innovatie en Zorgvernieuwing subsidies verstrekt aan initiatieven die aan deze doelen bijdragen. Zo vindt in 2018 opnieuw een e-health week (EHW2018) plaats en financiert VWS samen met Zorgverzekeraars Nederland, financiering plaats van het programma MedMij. In dit programma onder voorzitterschap van de Patiëntenfederatie Nederland worden de eisen en standaarden ontwikkeld waaraan digitale persoonlijke gezondheidsomgevingen moeten voldoen, gebruik makend van koploperervaringen uit de praktijk.
 Totaal is er in 2018 voor het programma Innovatie en Zorgvernieuwing € 11,9 miljoen gereserveerd voor subsidies.
 
 Nictiz
 Het Nationaal ICT Instituut in de Zorg (Nictiz) is het landelijke expertisecentrum dat ontwikkeling van ICT in de zorg faciliteert. Voor de invulling van de coördinerende functie die Nictiz heeft bij de ontwikkeling van ICT- en informatiestandaarden en implementatieondersteuning bij het gebruik van deze standaarden is in 2018 een bedrag van € 5,5 miljoen beschikbaar. Om de zorgsector te ondersteunen bij de efficiënte inzet van eHealth, analyseert en duidt Nictiz ontwikkelingen in het gebruik van ICT in de zorg. Tevens fungeert Nictiz als nationaal en internationaal kennis- en expertisecentrum en vervult het een verbindende rol bij de ontwikkeling en het gebruik van ICT in de zorg.
 Transparantie kwaliteit van zorg
 Het Kwaliteitsinstituut, als onderdeel van het Zorginstituut, heeft met betrekking tot transparantie een belangrijke rol en is daarom gemandateerd (Staatscourant 27102, nr. 1) voor het verstrekken van subsidies voor de stimulering van de transparantie over de kwaliteit van zorg (Staatscourant 26926) (€ 5 miljoen).
 Rechtmatige zorg
 Een verdere verbetering van rechtmatigheid in de zorg vraagt een integrale aanpak waarin elke partij in de keten zijn verantwoordelijkheid neemt. VWS zet hier op in door het programmaplan Rechtmatige Zorg: aanpak fouten en fraude 2015–2018 (TK 28 828, nr. 89), samen met veldpartijen, uit te voeren. VWS heeft afwisselend de rol van financier, aanjager, trekker of monitor van activiteiten. De verschillende activiteiten in het programmaplan voorzien in een samenhangende aanpak op de thema’s: samenwerking, preventie, controle en handhaving. Het gaat hierbij onder andere om één centraal meldpunt voor alle meldingen van fraude in de zorg en het Informatie Knooppunt Zorgfraude (IKZ), maar ook om ondersteuning van gemeenten bij fraudepreventie en handhaving in het gemeentelijk domein en de inzet van een pool van onafhankelijk deskundige artsen ten behoeve van mogelijke inzet bij strafrechtelijke onderzoeken. In het najaar van 2017 komt de zesde voortgangsrapportage Rechtmatige Zorg beschikbaar. Het is aan het volgende kabinet om te bepalen hoe dit programma na 2018 een vervolg krijgt.
 Overig
 
 
 –
 
 Big data
 
 In het najaar van 2017 volgt een kamerbrief met visie op big data. In navolging van deze brief is in 2018 € 1 miljoen voor het zorgveld beschikbaar om vervolgstappen te zetten. Verwachting is dat daar in ieder geval de ethische aspecten van big data en privacy een belangrijke rol zullen spelen.
 
 
 –
 
 Informatiebeveiliging en cybersecurity
 
 Voor de oprichting van een Computer Emergency en Response Team voor zorg (Z-ERT) is in 2018 € 0,4 miljoen beschikbaar in de vorm van een start subsidie. De Z-ERT kan bij cyberincidenten snel in actie komen en deelt kennis om de impact van incidenten te beperken, zoals diefstal en gijzeling van patiënt- en personeelsgegevens en verstoring van ICT-systemen. Voor verdere uitwerking en implentatie van het Actieplan (informatie)beveiliging is in 2018 € 0,2 miljoen beschikbaar.
 
 
 –
 
 Werkorganisatie Informatieberaad Zorg (WIZ)
 
 De werkorganisatie Informatieberaad zal in 2018 naast externe kennis en capaciteit ook de leden van het Informatieberaad (de bureau’s van de koepels en brancheorganisaties) direct moeten kunnen steunen bij het vertalen van de afspraken naar de consequenties voor hun sector en achterban. Daarvoor is € 0,5 miljoen beschikbaar voor subsidies.
 
 
 –
 
 Veilige gegevensuitwisseling en authenticatie in de zorg
 
 Zorgpartijen hebben een gezamenlijk plan opgesteld voor de implementatie van gespecificeerde toestemming zoals bepaald in het wetsvoorstel Cliëntenrechten bij elektronische verwerking van gegevens. Voor de uitvoering van dit plan is voor de periode 2016–2018 een subsidie beschikbaar gesteld van in totaal € 1,9 miljoen. In 2018 is € 0,1 miljoen beschikbaar. De toename van elektronische informatie-uitwisseling in de zorg en de groei in het gebruik van e-health toepassingen vragen om een veilige en betrouwbare authenticatie door patiënten en door zorgverleners die dit thans doen met behulp van de UZI pas.
 VWS levert actief een bijdrage aan BZK voor het doorontwikkelen, implementeren en stimuleren van het gebruik van veilige authenticatie in de zorg.
 
 
 Opdrachten
 Programma Innovatie en Zorgvernieuwing
 
 Binnen het programma I&Z worden activiteiten uitgevoerd waarvoor in 2018 aan diverse partijen opdrachten worden verstrekt. Hiervoor is € 1,3 miljoen beschikbaar. Ingezet wordt enerzijds op vergroting van kennis over toepassingsmogelijkheden en nieuwe vormen van zorgorganisatie en anderzijds op het vergroten van de opschalingspotentie van veelbelovende initiatieven. Zo worden in 2018 e-health bijeenkomsten georganiseerd, wordt bijgedragen aan het vergroten van digitale vaardigheden van burgers en zorgprofessionals en worden ervaringsdeskundigen geschoold in het participeren in zorginnovatieprocessen.
 Doelstelling is om in 2018 minimaal drie Health Deals te sluiten. Een Health Deal is een samenwerkingsconvenant waar EZ, VWS samen met veldpartijen bestaande drempels in wetgeving, bekostiging en/of adoptie voor kansrijke zorginnovaties wegnemen.
 
 Verminderen ervaren regeldruk
 Om de regeldruk bij zorgprofessionals in 2018 verder merkbaar te verminderen zetten we in tenminste vijf sectoren een maatwerkaanpak in, bijvoorbeeld in de ggz, bij apothekers en bij fysiotherapeuten. Hierbij worden door (zorg)professionals aangedragen concrete knelpunten samen met betrokken partijen (bijvoorbeeld zorgaanbieders, verzekeraars, gemeenten, toezichthouders en VWS) aangepakt. Vervolgens wordt met inzichtelijk gemaakt of de aanpak ook daadwerkelijk tot merkbaar minder regeldruk leidt. Zie voor een nadere toelichting de voortgangsrapportage Merkbaar minder regeldruk van 24 mei 2017 (TK 29 515, nr. 416).
 Overig
 
 
 –
 
 Big data
 
 In het najaar van 2017 volgt conform eerdere toezeggingen een kamerbrief met visie op big data. In navolging van deze brief is voor 2018 en verder € 1 miljoen beschikbaar om vervolgstappen te zetten. De verwachting is dat daarbij in ieder geval de ethische aspecten van big data en privacy een belangrijke rol zullen spelen.
 
 
 –
 
 Werkorganisatie Informatieberaad Zorg (WIZ)
 
 In 2018 gaat de «Werkorganisatie Informatieberaad Zorg (WIZ)» aan de slag. Hiermee wordt kennis en capaciteit beschikbaar gesteld aan de leden van het Informatieberaad die de ambities en afspraken van het Informatieberaad vertalen naar de activiteiten en implementatieplannen die voor alle sectoren opgesteld zullen moeten worden. Hiervoor is structureel jaarlijks € 1 miljoen beschikbaar voor opdrachten.
 
 
 –
 
 Informatieberaad
 
 Het Informatieberaad komt ook in 2018 minstens 4 maal per jaar bijeen. Om de besluitvorming in goede onderlinge afstemming met de leden, het veld en internationale gremia voor te bereiden, is voor 2018 € 1,2 miljoen beschikbaar. Er is € 0,1 miljoen bestemd voor het begeleiden van de verschillende gremia onder het Informatieberaad, € 0,3 miljoen voor communicatie en € 0,7 miljoen voor onderzoek en advies van experts op de te nemen besluiten.
 Daarnaast is voor 2017 en voor 2018 € 44.000,- beschikbaar voor aansluiting op internationale gremia.
 
 
 –
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 CIBG: Bijdrage voor WTZi (toelatingen), Jaardocument Maatschappelijke Verantwoording (JMV), UZI-register en SBV-Z:
 
 
 –
 Instellingen die zorg willen aanbieden die op grond van de Zorgverzekeringswet of Wet langdurige zorg voor vergoeding in aanmerking komt, dienen op grond van de Wet toelating zorginstellingen (WTZi) een toelating te hebben. De uitvoering van de WTZi (toelatingen) vindt plaats bij het CIBG. Aan de Tweede Kamer is toegezegd dat de WTZi wordt aangepast om scherper toezicht op kwaliteit te houden (TK 31 765, nr. 116).
 
 
 –
 Via het Jaardocument Maatschappelijke Verantwoording (JMV) verantwoorden zorgaanbieders zich jaarlijks over de geleverde (financiële) prestaties. Alle partijen die een rol spelen binnen het zorgstelsel hebben toegang tot deze uniforme, digitale informatie via www.jaarverslagenzorg.nl.
 
 
 –
 Het UZI-register (Unieke Zorgverlener Identificatie register) van het CIBG verstrekt UZI-passen aan zorgaanbieder en indicatieorganen waarmee unieke identificatie van zorgaanbieders en indicatieorganen in de zorg mogelijk wordt gemaakt.
 
 
 –
 De Sectorale Berichten Voorziening in de Zorg (SBV-Z) van het CIBG is een betrouwbare bron voor het leveren van burgerservicenummers (BSN’s) aan de zorgsector.
 
 
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 ZonMw
 ZonMw is een intermediaire organisatie die op programmatische wijze projecten en onderzoek op het gebied van gezondheid, preventie en zorg laat uitvoeren. ZonMw bewaakt daarbij de kwaliteit, relevantie en samenhang. In onderstaande tabel zijn de activiteiten uitgesplitst naar de verschillende beleidsterreinen waarop de programma’s bij ZonMw betrekking hebben.
 
 Overzichtstabel geraamde programma-uitgaven ZonMw 2018–2022
 (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal ZonMw
 
 
 
 
 148.047
 
 
 
 
 141.284
 
 
 
 
 134.398
 
 
 
 
 120.126
 
 
 
 
 109.329
 
 
 
 
 
 
 Artikel 1 Volksgezondheid: onder andere Preventieprogramma's, programma’s Jeugdgezondheid, Antibioticaresistentie, Infectieziektebestrijding, Memorabel 2 en Translationeel Adult Stamcelonderzoek
 
 
 23.472
 
 
 26.092
 
 
 25.026
 
 
 27.010
 
 
 27.194
 
 
 
 
 
 Artikel 2 Curatieve zorg: onder andere Doelmatigheidsonderzoek, Goed Gebruik Geneesmiddelen, Topzorg, Citrienfonds, Verwarde personen, Gender en gezondheid, Memorabel 2, Programma Translationeel Onderzoek 2 (PTO2), Zwangerschap en geboorte en onderzoeksprogramma ggz
 
 
 76.169
 
 
 79.774
 
 
 76.349
 
 
 67.028
 
 
 58.326
 
 
 
 
 
 Artikel 3 Langdurige zorg en ondersteuning: onder andere Nationaal Programma Ouderenzorg, Palliantie, meer dan Zorg , «Gewoon Bijzonder»: nationaal programma gehandicapten, Memorabel 2, Domein overstijgende regionale samenwerking en Active and Assisted Living
 
 
 26.976
 
 
 24.361
 
 
 22.298
 
 
 18.611
 
 
 18.453
 
 
 
 
 
 Artikel 5 Jeugd: onder andere Academische Werkplaatsen Transformatie Jeugd en Effectief Werken in de Jeugdsector
 
 
 6.784
 
 
 4.688
 
 
 5.638
 
 
 4.271
 
 
 4.020
 
 
 
 
 
 Artikel 6 Sport en bewegen: onder andere Onderzoeksprogramma Sport, Kennis- en innovatieagenda sport en Sportimpuls
 
 
 14.647
 
 
 6.369
 
 
 5.087
 
 
 3.206
 
 
 1.337
 
 
 
 
 
 Op de andere begrotingsartikelen staan ook begrotingsposten op het gebied van Kennisontwikkeling en innovatie, bijvoorbeeld RIVM (artikel 1), Nivel (artikel 2), Vilans (artikel 3) en Movisie (artikel 3).
 4. Inrichten uitvoeringsactiviteiten
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 CAK
 Het CAK voert diverse wettelijke taken uit, te weten:
 
 
 –
 de centrale betaling aan 3.500 instellingen voor langdurige zorg (namens de Wlz-uitvoerders) (Wlz);
 
 
 –
 het innen van de eigen bijdragen voor langdurige zorg (Wlz);
 
 
 –
 de uitvoering van de burgerregelingen (wanbetalers, onverzekerden, gemoedsbezwaarden, onverzekerbare vreemdelingen en de zogeheten buitenlandtaak (inclusief het Nationaal contactpunt));
 
 
 –
 uitvoering van de subsidieregeling medisch noodzakelijke zorg aan onverzekerden;
 
 
 –
 het vaststellen, opleggen en innen van de eigen bijdrage maatschappelijke ondersteuning (Wmo 2015);
 
 
 –
 het verstrekken van de Schengenverklaringen;
 
 
 –
 het beheer van de website Regelhulp;
 
 
 –
 de afhandeling van de laatste werkzaamheden rond de per 1 januari 2014 afgeschafte Wtcg en CER.
 
 
 Het beschikbare budget in 2018 is € 118,8 miljoen.
 NZa
 
 De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) is belast met het toezicht op en regulering van de zorgsector en moet het algemeen consumentenbelang voorop stellen bij de uitoefening van haar taken. De taken zijn:
 
 
 –
 tarieven en prestaties in de zorg reguleren;
 
 
 –
 toezien op de rechtmatige uitvoering van de Zvw;
 
 
 –
 toezien op de rechtmatige en doelmatige uitvoering van de Wlz;
 
 
 –
 toezien op de naleving van de Wmg.
 
 
 
 Inclusief de middelen voor het centraal meldpunt zorgfraude (€ 1 miljoen) bedraagt het beschikbare budget in 2018 circa € 58,8 miljoen.
 Zorginstituut Nederland
 
 Het Zorginstituut Nederland heeft de volgende taken:
 
 
 –
 adviseert over het verzekerde Zvw- en Wlz-pakket;
 
 
 –
 stimuleert de verbetering van de kwaliteit van de gezondheidszorg in Nederland;
 
 
 –
 zorgt er voor dat iedereen toegang heeft tot begrijpelijke en betrouwbare informatie over de kwaliteit van geleverde zorg (het Kwaliteitsinstituut);
 
 
 –
 adviseert over de gewenste ontwikkeling van beroepen en opleidingen in de gezondheidszorg (de adviescommissie Innovatie Zorgberoepen & Opleidingen);
 
 
 –
 is fondsbeheerder van het Zorgverzekeringsfonds, het Algemeen Fonds Bijzondere Ziektekosten en het Fonds Langdurige Zorg;
 
 
 –
 uitvoerder van de financiering van zorgverzekeraars uit de fondsen (in het bijzonder de risicoverevening);
 
 
 –
 bevordert de rechtmatige en doelmatige uitvoering van de Wlz.
 
 
 
 In het regeerakkoord Rutte-Asscher is afgesproken dat het Zorginstituut Nederland jaarlijks een deel van het verzekerd pakket zal doorlichten (stringent pakketbeheer/systematische doorlichting pakket). Hiervoor wordt aan het Zorginstituut aanvullend budget beschikbaar gesteld ten behoeve van de uitbreiding van personele capaciteit en onderzoek. Het Zorginstituut heeft in een brief van 1 maart 2017 aangegeven om de aandacht van het programma te richten op het in de spreekkamer laten landen van de verbetervoorstellen.
 Voor 2018 is een budget van totaal € 50,7 miljoen beschikbaar.
 CSZ
 Het College Sanering Zorginstellingen (CSZ) voert onder andere de meldings- en goedkeuringsregeling voor de vervreemding van onroerende zaken uit. In 2018 is hiervoor € 2,8 miljoen gereserveerd.
 5. Zorg, welzijn en jeugdzorg op Caribisch Nederland
 Bekostiging
 Zorg en Welzijn
 Sinds 1 januari 2011 is er één zorgverzekering voor iedereen in Caribisch Nederland. Dat wil zeggen dat iedereen die legaal op Bonaire, Sint Eustatius en Saba woont en/of werkt, is verzekerd van zorg. De totale geraamde kosten die naar verwachting in 2018 gemoeid zijn met de (jeugd)zorg op Caribisch Nederland bedragen circa € 118,7 miljoen. Circa € 2,3 miljoen hiervan is voor de jeugdzorg op Caribisch Nederland beschikbaar. De rest van de middelen voor de jeugdzorg, circa € 3 miljoen, worden verantwoord op artikel 10. Op alle drie de eilanden is een Centrum voor Jeugd en Gezin.
 Ontvangsten
 Wanbetalers en onverzekerden
 
 De ontvangsten als gevolg van de aan wanbetalers opgelegde bestuursrechterlijke premie worden met ingang van 2012 voor 30/130ste deel toegevoegd aan de begroting van VWS. Deze ontvangsten worden gebruikt ter dekking van de uitvoeringskosten van de wanbetalersregeling.
 Op grond van de Wet verbetering wanbetalersmaatregelen vloeien de bestuurlijke boeten, bedoeld in de artikelen 9b en 9c (onverzekerdenregeling), naar de ontvangsten op de VWS-begroting (artikel 9c, 4e lid, Zvw). Voor 2018 worden de totale ontvangsten op de VWS-begroting (voor zowel wanbetalers als onverzekerden) geraamd op € 64 miljoen.
 
 Overig
 Een aantal van de met de opleidingsbudgetten samenhangende subsidieregelingen komt naar verwachting niet volledig tot uitputting, vooral omdat bij de zorgopleidingen, publieke gezondheidsopleidingen en de opleidingen tot verpleegkundige specialist en physician assistant sprake is van lager dan geraamde instroom. De verleende bedragen worden daarom in de loop van het jaar verlaagd en dit leidt tot ontvangsten.
 
 
 
 
 Artikel
 5
 Jeugd
 
 
 
 1.
 Algemene beleidsdoelstelling
 
 
 Kinderen in Nederland groeien gezond en veilig op, ontwikkelen hun talenten en doen mee aan de samenleving.
 
 
 
 
 2.
 Rol en verantwoordelijkheid Minister
 
 Ouders/verzorgers zijn primair verantwoordelijk voor de opvoeding en verzorging van hun kinderen. Als ouders of het ondersteunende sociale netwerk hun rol niet kunnen vervullen, is er een taak weggelegd voor de overheid om jeugdigen met hulp op maat naar een zelfstandige toekomst te leiden. Kinderen die in hun ontwikkeling worden bedreigd, moeten passende hulp krijgen en indien nodig in bescherming worden genomen.
 Met de invoering van de Jeugdwet op 1 januari 2015 zijn gemeenten bestuurlijk en financieel verantwoordelijk voor de ondersteuning, hulp en zorg van jeugdigen (jeugdhulp). De Ministers van VWS en VenJ zijn systeemverantwoordelijk voor het gedecentraliseerde stelsel van jeugdhulp, waaronder het wettelijk kader (de Jeugdwet).
 De Minister is verantwoordelijk voor:
 Stimuleren:
 
 
 –
 Stimuleren dat de kwaliteit en veiligheid in de jeugdhulp geborgd worden door verdere professionalisering en het stellen van kwaliteitseisen.
 
 
 –
 Bevorderen van een effectieve aanpak van kindermishandeling, onder andere door gemeenten in staat te stellen de werking van het stelsel voor de aanpak van kindermishandeling op lokaal en regionaal niveau te verbeteren.
 
 
 –
 Het stimuleren van gemeenten om de samenhang tussen beleid en uitvoering op de terreinen van zorg, school en werk te verbeteren.
 
 
 –
 Zorgen voor een landelijke kennisinfrastructuur voor beleidsontwikkeling en -implementatie en zorgvernieuwing en hierbij gemeenten en het veld van jeugdhulp de ruimte geven om de eigen aanpak verder te ontwikkelen.
 
 
 Financieren:
 
 
 –
 Financieren van de gemeenten via het gemeentefonds (deelfonds sociaal domein) om hun verantwoordelijkheid voor jeugdhulp op grond van de Jeugdwet waar te maken.
 
 
 –
 Uitvoeren van de Regeling vergoeding bijzondere transitiekosten Jeugdwet.
 
 
 –
 Uitvoeren van de Subsidieregeling schippersinternaten.
 
 
 Regisseren:
 
 
 –
 Het wettelijk kader (Jeugdwet) dat regels bevat voor de inrichting van het systeem onder andere op het gebied van toegang, kwaliteit en beleidsinformatie.
 
 
 –
 Bestuurlijk overleg met de relevante actoren in het jeugdstelsel gericht op het realiseren van de maatschappelijke doelen van het jeugdstelsel.
 
 
 –
 De Inspectie Jeugdzorg (IJZ), de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) en het Ministerie van Veiligheid en Justitie (VenJ) zijn verantwoordelijk voor het uitvoeren van onafhankelijk toezicht op de aanbieders van jeugdhulp.
 
 
 –
 Monitoren en evalueren van de werking van het jeugdstelsel. De Jeugdwet verplicht tot een evaluatie na 3 jaar.
 
 
 
 
 
 3.
 Beleidswijzigingen
 
 Vernieuwing jeugdstelsel
 
 
 – 
 In 2018 en volgende jaren wordt volop ingezet op verbetering van de uitvoeringspraktijk. Verbetering van de hulp aan jongeren die 18 jaar worden wordt gestimuleerd door het gebruik van toekomstplannen, waarin wordt vastgelegd welke stappen nodig zijn om de overgang naar meerderjarigheid goed te laten verlopen. Samen met de VNG en het Nederlands Jeugdinstituut worden gemeenten en zorgaanbieders ondersteund met goede voorbeelden en regionale workshops de mogelijkheden om de mogelijkheden van Jeugdwet, Wmo 2015 en Participatiewet in samenhang goed te benutten.
 
 
 – 
 Integraal werken in de wijken stimuleren we in 2018 met een gezamenlijk programma van de kennisinstituten. We willen hiermee meer kennis ontwikkelen over wat wel en niet werkt in de wijkaanpak. Met http://www.denieuwepraktijk.nl/ bieden we een platform voor zorgprofessionals, zorgaanbieders en gemeenten om goede voorbeelden te delen.
 
 
 – 
 Om de vernieuwing van het zorglandschap soepel te laten verlopen bemiddelt de Transitie Autoriteit Jeugd (TAJ) tussen gemeenten en aanbieders. Om de continuïteit van zorg van specialistische jeugdhulpfuncties te borgen is de instelling van de TAJ verlengd tot 1 april 2018.
 
 
 – 
 In 2018 vindt een aantal aanpassingen van de Jeugdwet plaats om de administratieve lasten te verlichten. Zo wordt de Basisregistratie Personen (BRP) en het adres van de jeugdige leidend in plaats van de woonplaats van de gezagsdrager. Verder wordt de Jeugdwet aangepast om bij ministeriële regeling nadere regels te kunnen stellen over de wijze van bekostiging, gegevensuitwisseling en/of verantwoording. Om te zorgen dat de beschikbaarheid van (hoog) specialistische jeugdhulp voldoende is geborgd wordt voorgesteld in de Jeugdwet een delegatiebepaling op te nemen om bij algemene maatregel van bestuur onder voorwaarden gebieden te kunnen aanwijzen waarbinnen colleges samenwerken.
 
 
 – 
 Het is belangrijk dat kinderen zoveel mogelijk gezond en veilig opgroeien in de eigen gezinssituatie. Mocht het toch noodzakelijk zijn om een kind buiten het eigen gezin te plaatsen, dan is het belangrijk dat het kind zo «thuis mogelijk kan wonen». In 2018 vindt uitvoering plaats van de acties uit het Actieplan Pleegzorg dat het parlement eind mei 2017 heeft ontvangen. Dit betreft onder meer onderzoek naar de kostendekkendheid van de tarieven die gemeenten hanteren bij aanbesteden van pleegzorgtaken, verheldering van de rechtsbescherming en rechtsbescherming van pleegouders, stimuleren van de mogelijkheid van verlengde pleegzorg na 18 jaar en het beter toerusten van pleegouders op hun belangrijke taken.
 
 
 – 
 Voor een goed functionerend jeugdstelsel is van belang dat algemene voorzieningen als de Kindertelefoon algemeen beschikbaar zijn. In 2018 zal deze voorziening daarom door VWS worden gefinancierd. Een wetsvoorstel wordt voorbereid om deze voorziening structureel onder verantwoordelijkheid van VWS te brengen.
 
 
 – 
 De tussenevaluatie van de Jeugdwet wordt voorjaar 2018 aan het parlement aangeboden. De evaluatie kan aanleiding zijn tot bijstelling van beleid en regelgeving.
 
 
 Kinderen veilig
 
 
 –
 Huiselijk geweld, inclusief kindermishandeling, is een van de grootste veiligheidsproblemen van onze samenleving. Er is in Nederland een uitgebreid stelsel van preventie, hulpverlening, wetgeving en een grote inzet van deskundige beroepskrachten en vrijwilligers. Het actieplan Kinderen Veilig had een looptijd van 2012 – 2016. De Taskforce kindermishandeling en seksueel misbruik heeft in haar eindrapport van november 2016 geadviseerd om een nationaal programma op te stellen. In navolging hiervan wordt in 2018 een Nationaal ondersteuningsprogramma (NOP) opgezet met een lokale en regionale focus op het ondersteunen van de praktijk. Het doel is om gezamenlijk met een niet vrijblijvende aanpak tot zichtbare resultaten komen de komende jaren. Het NOP is aangekondigd in de Voortgangsrapportage geweld in afhankelijkheidsrelaties GIA van 2 februari 2017 (TK 28 345, nr. 174). Zie ook artikel 3.
 
 
 –
 Signaleren en tijdig melden van huiselijk geweld en kindermishandeling zijn essentiële elementen in de aanpak van dit probleem. De meldcode voor beroepsgroepen en de Veilig Thuis-organisaties spelen hierbij een belangrijke rol. In september 2016 is een advies uitgebracht over een aanscherping van de meldcode en werkwijze Veilig Thuis. Dit advies is in de Tweede Kamer breed gedeeld (AO oktober 2016). Ter uitvoering van het advies is in 2017 het Besluit verplichte meldcode aangepast. De beroepsgroepen die onder de werking van de meldcode vallen moeten op grond van dit besluit afwegingskaders opstellen. Om te zorgen voor eenduidigheid van die kaders worden de beroepsgroepen gefaciliteerd bij het opstellen hiervan.
 
 
 
 
 
 4.
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Begrotingsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 120.532
 
 
 
 
 96.775
 
 
 
 
 90.135
 
 
 
 
 83.226
 
 
 
 
 85.524
 
 
 
 
 67.633
 
 
 
 
 67.536
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 97.631
 
 
 
 
 109.275
 
 
 
 
 90.135
 
 
 
 
 83.226
 
 
 
 
 85.524
 
 
 
 
 67.633
 
 
 
 
 67.536
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (%)
 
 
 
 
 
 
 74,9%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Effectief en efficiënt werkend jeugdstelsel
 
 
 
 
 97.631
 
 
 
 
 109.275
 
 
 
 
 90.135
 
 
 
 
 83.226
 
 
 
 
 85.524
 
 
 
 
 67.633
 
 
 
 
 67.536
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 94.851
 
 
 
 
 99.121
 
 
 
 
 79.689
 
 
 
 
 72.027
 
 
 
 
 73.648
 
 
 
 
 55.757
 
 
 
 
 55.660
 
 
 
 
 
 
 
 Schippersinternaten
 
 
 18.403
 
 
 18.904
 
 
 18.907
 
 
 18.908
 
 
 18.909
 
 
 18.910
 
 
 18.813
 
 
 
 
 
 
 Participatie
 
 
 1.894
 
 
 2.666
 
 
 1.447
 
 
 1.393
 
 
 1.993
 
 
 1.994
 
 
 1.994
 
 
 
 
 
 
 Kennis, beleidsinformatie en kindermishandeling
 
 
 10.086
 
 
 7.852
 
 
 18.924
 
 
 18.925
 
 
 18.925
 
 
 18.926
 
 
 18.926
 
 
 
 
 
 
 Jeugdhulp
 
 
 22.168
 
 
 28.062
 
 
 21.108
 
 
 32.801
 
 
 33.821
 
 
 15.927
 
 
 15.927
 
 
 
 
 
 
 Transitie jeugd
 
 
 42.301
 
 
 41.637
 
 
 19.303
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 1.926
 
 
 
 
 8.855
 
 
 
 
 8.961
 
 
 
 
 9.714
 
 
 
 
 10.391
 
 
 
 
 10.391
 
 
 
 
 10.391
 
 
 
 
 
 
 
 Kennis, beleidsinformatie en kindermishandeling
 
 
 875
 
 
 3.630
 
 
 2.223
 
 
 2.223
 
 
 2.224
 
 
 2.224
 
 
 2.224
 
 
 
 
 
 
 Jeugdhulp
 
 
 414
 
 
 2.425
 
 
 6.205
 
 
 6.733
 
 
 7.409
 
 
 7.409
 
 
 7.409
 
 
 
 
 
 
 Transitie jeugd
 
 
 595
 
 
 2.042
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 42
 
 
 758
 
 
 533
 
 
 758
 
 
 758
 
 
 758
 
 
 758
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 853
 
 
 
 
 1.277
 
 
 
 
 1.277
 
 
 
 
 1.277
 
 
 
 
 1.277
 
 
 
 
 1.277
 
 
 
 
 1.277
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 853
 
 
 1.277
 
 
 1.277
 
 
 1.277
 
 
 1.277
 
 
 1.277
 
 
 1.277
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 22
 
 
 
 
 208
 
 
 
 
 208
 
 
 
 
 208
 
 
 
 
 208
 
 
 
 
 208
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 22
 
 
 208
 
 
 208
 
 
 208
 
 
 208
 
 
 208
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 42.192
 
 
 
 
 4.508
 
 
 
 
 4.508
 
 
 
 
 4.508
 
 
 
 
 4.508
 
 
 
 
 4.508
 
 
 
 
 4.508
 
 
 
 
 
 
 
 Laagdrempelige ondersteuning opvoeden en opgroeien
 
 
 1.500
 
 
 4.423
 
 
 4.423
 
 
 4.423
 
 
 4.423
 
 
 4.423
 
 
 4.423
 
 
 
 
 
 
 Effectief en efficiënt werkend jeugdstelsel
 
 
 38.964
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Noodzakelijke en passende zorg
 
 
 1.728
 
 
 85
 
 
 85
 
 
 85
 
 
 85
 
 
 85
 
 
 85
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 Budgetflexibiliteit
 Subsidies
 Dit betreft zowel instellingsubsidies die jaarlijks worden verleend als projectsubsidies. Van het beschikbare budget 2018 van € 79,7 miljoen is circa 75% juridisch verplicht. Het betreft de vergoeding van kapitaallasten gesloten jeugdzorg, subsidies aan schippersinternaten, het Nederlands Jeugdinstituut, de Nationale Jeugdraad, LOC, de Nederlandse vereniging pleeggezinnen en het Kinderrechtencollectief.
 De niet-juridisch verplichte middelen zijn bestuurlijk verplicht en bestaan vrijwel geheel uit de reservering ten behoeve van vergoedingen aan jeugdhulporganisaties die te maken hebben met bijzondere transitiekosten (€ 19,2 miljoen).
 Opdrachten
 Van het beschikbare budget 2017 van € 9 miljoen is circa 70% juridisch verplicht. Het betreft kaseffecten van opdrachten uit 2018. De niet-juridisch verplichte middelen zijn gereserveerd voor opdrachten, met name voor de aanpak van kindermishandeling, professionalisering, informatievoorziening en gepaste zorg.
 Bijdragen aan agentschappen
 Van het beschikbare budget 2018 van € 1,3 miljoen is 100% juridisch verplicht. Het betreft een bijdrage aan het CIBG voor de uitvoeringskosten en het beheer van de Verwijsindex risicojongeren.
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 Van het beschikbare budget 2018 van € 0,2 miljoen is 100% juridisch verplicht.
 
 
 
 5.
 Toelichting op de instrumenten
 
 3. Effectief en efficiënt werkend jeugdstelsel
 Subsidies
 Schippersinternaten
 Voor de opvang en verzorging van minderjarige kinderen van binnenschippers, kermisexploitanten en circusartiesten ontvangen internaten subsidie (circa € 18,9 miljoen).
 Subsidies en opdrachten
 Kennis & beleidsinformatie en kindermishandeling
 Op grond van het internationaal Verdrag inzake de rechten van het kind worden activiteiten gesubsidieerd die de rechten van kinderen onder de aandacht brengen en jongeren laten participeren. Het gaat hierbij om activiteiten van de Nationale Jeugdraad (de landelijke vereniging van jongerenorganisaties) en Unicef, waaronder mediacampagnes. Hiervoor is een bedrag van € 9,8 miljoen beschikbaar voor subsidies (€ 7,6 miljoen) en opdrachten (€ 2,2 miljoen).
 Voorts zijn middelen beschikbaar voor het door het CBS verzamelen van gegevens ten behoeve van de beleidsinformatie. Het CBS publiceert twee keer per jaar statistieken en rapportages over het jeugdhulpgebruik per gemeente. Hierbij worden enkele tabellen gebruikt voor de Staat van Volksgezondheid en Zorg.
 De Jeugdmonitor wordt eenmaal per jaar gepubliceerd om de situatie te laten zien van de jeugd aan de hand van maatschappelijke indicatoren die het brede jeugdveld bestrijken, te weten: wonen, school, werken, middelengebruik, politiecontacten en kindermishandeling.
 De aanpak van kindermishandeling is een belangrijk onderdeel van de brede aanpak van geweld in afhankelijkheidsrelaties. De exacte invulling van projecten is afhankelijk van de inhoud van het Nationaal Ondersteuningsprogramma dat in 2017 wordt voorbereid.
 In totaal is voor kennis & beleidsinformatie en kindermishandeling € 18,9 miljoen beschikbaar voor subsidies en € 2,2 miljoen beschikbaar voor opdrachten.
 Jeugdhulp
 Voor de vergoeding van de kosten kapitaallasten gesloten jeugdzorg zijn middelen begroot (€ 18 miljoen). Daarnaast zijn middelen gereserveerd voor professionalisering van de jeugdzorg (€ 3,5 miljoen) en meerdere kleine opdrachten en subsidies. In totaal is in 2018 € 21,1 miljoen beschikbaar voor subsidies en € 6,2 miljoen voor opdrachten.
 Transitie Jeugdwet
 Voor de uitvoering van de Jeugdwet zijn middelen gereserveerd. Het betreft onder andere de organisatiekosten van de Transitie Autoriteit Jeugd (TAJ). De TAJ is met een jaar verlengd tot 1 april 2018. Ook is de Subsidieregeling bijzondere transitiekosten Jeugdwet verlengd. Tot eind 2017 kunnen jeugdhulporganisaties aanvragen indienen. Hierdoor is er langer een vergoeding mogelijk voor kosten die ontstaan door de transitie en kunnen liquiditeitsproblemen worden voorkomen. De TAJ geeft advies over de subsidieaanvragen. In 2018 is € 19,3 miljoen beschikbaar voor de subsidieregeling.
 Bijdrage aan ZBO’s/RWT’s
 ZonMw
 De middelen voor de ZonMw-programma’s worden begroot op artikel 4 Zorgbreed beleid. In de paragraaf «instrumenten» van artikel 4 is een overzichtstabel opgenomen.
 Met de Academische Werkplaatsen Transformatie Jeugd (AWTJ) 2015–2020 wordt met de inmiddels beproefde werkplaatsformule ondersteuning geboden aan de transformatie jeugd. AWTJ verbinden de werelden van wetenschap, praktijk, onderwijs en beleid met structurele inbreng van ouders en jongeren. Verkregen kennis wordt direct vertaald naar praktijk of beleid in de vorm van toepasbare kennisproducten.
 Ontvangsten
 In 2018 worden alleen ontvangsten verwacht van niet volledig uitgeputte subsidies. Na het vaststellen van deze subsidies wordt het te veel bevoorschotte bedrag teruggevorderd. Deze ontvangsten worden geraamd op € 4,5 miljoen.
 
 
 
 
 Artikel
 6
 Sport en bewegen
 
 
 
 1.
 Algemene doelstelling
 
 
 Een sportieve samenleving waarin voor iedereen passende en veilige sport- en beweegmogelijkheden aanwezig zijn en waarin uitblinken in sport wordt gestimuleerd.
 
 
 
 
 2.
 Rol en verantwoordelijkheid Minister
 
 De Minister is verantwoordelijk voor het landelijke sportbeleid. Aan dit sportbeleid ligt vooral de maatschappelijke betekenis van sport ten grondslag. Sport en bewegen dragen in belangrijke mate bij aan een betere gezondheid, aan het verbeteren van leefbaarheid en veiligheid, sociale samenhang en integratie, aan het verbeteren van schoolprestaties en het verminderen van schooluitval. Daarnaast erkent de Minister de intrinsieke waarde van sport en het belang van sportevenementen. Vanuit die verantwoordelijkheid vervult de Minister de volgende rollen:
 
 Stimuleren:
 
 
 –
 Het bevorderen van de samenwerking tussen partijen uit verschillende sectoren, zodat op lokaal niveau passende en veilige sport- en beweegmogelijkheden tot stand komen en blijven.
 
 
 –
 Het bevorderen van innovatie, kennisontwikkeling en kennisdeling.
 
 
 
 
 Financieren:
 
 
 –
 Het ontwikkelen en (mede)financieren van programma’s die er aan bijdragen dat er voor iedereen passende en veilige sport- en beweegmogelijkheden in de buurt aanwezig zijn.
 
 
 –
 Het faciliteren en mede financieren van de top 10 ambitie. Het scheppen van randvoorwaarden voor talenten en topsporters in Nederland, waardoor zij op een professionele en verantwoorde wijze kunnen uitblinken in sport, ook tijdens topsportevenementen in eigen land.
 
 
 –
 Het (mede) financieren van innovatie, kennisontwikkeling en kennisdeling.
 
 
 
 
 Regisseren:
 
 
 –
 Het tot stand brengen van de omvorming van de Dopingautoriteit van stichting naar zelfstandig bestuursorgaan als gevolg van de in behandeling zijnde Wet uitvoering antidopingbeleid, in nauwe samenwerking met NOC*NSF en de Dopingautoriteit.
 
 
 –
 Het versterken van de maatschappelijke impact van sport en bewegen via het organiseren van internationaal aansprekende sportevenementen.
 
 
 
 
 
 
 3.
 Beleidswijzigingen
 
 De Nederlandse Sportraad
 In 2016 is de Nederlandse Sportraad ingesteld. Deze raad geeft kabinet en parlement gevraagd en ongevraagd advies over sport en sportgerelateerde vraagstukken. In 2017 adviseert de NLsportraad over de waarde en randvoorwaarden van grote sportevenementen. Vanaf 2018 buigt de NLsportraad zich over vraagstukken, hoe sport een rol kan spelen bij grote maatschappelijke opgaven. Op Prinsjesdag wordt het werkprogramma 2018 aan de Tweede Kamer aangeboden.
 Impactfinanciering
 In 2018 wordt ingezet op het ontwikkelen en het sluiten van een eerste Sport Impact Bond (SIB). Een Sport Impact Bond is een innovatief financieringsinstrument om initiatieven in de sport mogelijk te maken, deze te koppelen aan prestaties en opschaling ervan te realiseren. In een Sport Impact Bond financiert een (private) investeerder een sportinitiatief die sociale en economische winsten beoogt. Als het initiatief leidt tot de verwachte impact dan kunnen investeerders uit die besparingen worden terugbetaald. Beoogd wordt ervaring op te doen met dit nieuwe financieringsinstrument.
 Status dopingautoriteit
 Anticiperend op de inwerkingtreding van het wetsvoorstel Wet uitvoering antidopingbeleid worden in 2018 voorbereidingen getroffen om de organisatie van de Dopingautoriteit voor te bereiden op de status van zelfstandig bestuursorgaan, die het met dit wetsvoorstel zal krijgen.
 Wijziging kansspelbelasting
 In navolging van een tijdelijk aanpassing van de kansspelbelasting zoals beschreven in het belastingplan 2018, wordt € 0,5 miljoen incidenteel beschikbaar gesteld voor de ondersteuning van de georganiseerde sport.
 
 
 
 4.
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Begrotingsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 58.865
 
 
 
 
 69.852
 
 
 
 
 125.320
 
 
 
 
 141.548
 
 
 
 
 124.106
 
 
 
 
 130.387
 
 
 
 
 142.938
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 65.225
 
 
 
 
 82.344
 
 
 
 
 136.135
 
 
 
 
 142.078
 
 
 
 
 140.341
 
 
 
 
 141.057
 
 
 
 
 142.938
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (%)
 
 
 
 
 
 
 96,5%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Passend sport- en beweegaanbod
 
 
 
 
 17.388
 
 
 
 
 20.334
 
 
 
 
 75.553
 
 
 
 
 81.857
 
 
 
 
 82.615
 
 
 
 
 82.966
 
 
 
 
 84.845
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 14.094
 
 
 
 
 15.894
 
 
 
 
 17.191
 
 
 
 
 23.669
 
 
 
 
 24.423
 
 
 
 
 24.768
 
 
 
 
 26.645
 
 
 
 
 
 
 
 Gehandicaptensport
 
 
 1.704
 
 
 1.537
 
 
 1.781
 
 
 1.881
 
 
 1.881
 
 
 1.881
 
 
 1.881
 
 
 
 
 
 
 Verantwoord sporten en bewegen
 
 
 100
 
 
 787
 
 
 297
 
 
 297
 
 
 632
 
 
 620
 
 
 1.623
 
 
 
 
 
 
 Sport en bewegen in de buurt
 
 
 5.052
 
 
 5.721
 
 
 7.514
 
 
 13.911
 
 
 14.529
 
 
 14.886
 
 
 15.760
 
 
 
 
 
 
 Stimuleren van een veiliger sportklimaat
 
 
 7.237
 
 
 7.849
 
 
 7.599
 
 
 7.580
 
 
 7.381
 
 
 7.381
 
 
 7.381
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 3.013
 
 
 
 
 3.000
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 3.000
 
 
 
 
 3.000
 
 
 
 
 3.000
 
 
 
 
 3.000
 
 
 
 
 
 
 
 Compensatie van betaalde energiebelasting
 
 
 13
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Energiebesparing en duurzame energie
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 2.500
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 281
 
 
 
 
 940
 
 
 
 
 175
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Sport en bewegen in de buurt
 
 
 281
 
 
 940
 
 
 175
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 399
 
 
 
 
 48.600
 
 
 
 
 48.601
 
 
 
 
 48.605
 
 
 
 
 48.610
 
 
 
 
 48.612
 
 
 
 
 
 
 
 Sport en bewegen in de buurt
 
 
 0
 
 
 399
 
 
 48.600
 
 
 48.601
 
 
 48.605
 
 
 48.610
 
 
 48.612
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 101
 
 
 
 
 7.087
 
 
 
 
 6.587
 
 
 
 
 6.587
 
 
 
 
 6.588
 
 
 
 
 6.588
 
 
 
 
 
 
 
 Energiebesparing en verduurzaming
 
 
 0
 
 
 101
 
 
 7.087
 
 
 6.587
 
 
 6.587
 
 
 6.588
 
 
 6.588
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Uitblinken in sport
 
 
 
 
 39.888
 
 
 
 
 54.660
 
 
 
 
 51.877
 
 
 
 
 51.387
 
 
 
 
 48.891
 
 
 
 
 48.894
 
 
 
 
 48.895
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 27.774
 
 
 
 
 41.386
 
 
 
 
 38.602
 
 
 
 
 38.110
 
 
 
 
 35.613
 
 
 
 
 35.615
 
 
 
 
 35.616
 
 
 
 
 
 
 
 Topsportevenementen
 
 
 4.624
 
 
 9.558
 
 
 7.478
 
 
 7.478
 
 
 4.978
 
 
 4.979
 
 
 4.979
 
 
 
 
 
 
 Topsportprogramma's
 
 
 21.379
 
 
 30.301
 
 
 29.577
 
 
 29.059
 
 
 29.107
 
 
 29.108
 
 
 29.109
 
 
 
 
 
 
 Dopingbestrijding
 
 
 1.771
 
 
 1.527
 
 
 1.547
 
 
 1.573
 
 
 1.528
 
 
 1.528
 
 
 1.528
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 
 
 11.867
 
 
 
 
 13.044
 
 
 
 
 13.045
 
 
 
 
 13.047
 
 
 
 
 13.048
 
 
 
 
 13.049
 
 
 
 
 13.049
 
 
 
 
 
 
 
 Stipendiumregeling
 
 
 11.867
 
 
 13.044
 
 
 13.045
 
 
 13.047
 
 
 13.048
 
 
 13.049
 
 
 13.049
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties 
 
 
 
 
 247
 
 
 
 
 230
 
 
 
 
 230
 
 
 
 
 230
 
 
 
 
 230
 
 
 
 
 230
 
 
 
 
 230
 
 
 
 
 
 
 
 Dopingbestrijding
 
 
 247
 
 
 230
 
 
 230
 
 
 230
 
 
 230
 
 
 230
 
 
 230
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Borgen van innovatie, kennisontwikkeling en kennisdeling
 
 
 
 
 7.950
 
 
 
 
 7.350
 
 
 
 
 8.705
 
 
 
 
 8.834
 
 
 
 
 8.835
 
 
 
 
 9.197
 
 
 
 
 9.198
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies 
 
 
 
 
 7.890
 
 
 
 
 7.054
 
 
 
 
 8.334
 
 
 
 
 8.463
 
 
 
 
 8.464
 
 
 
 
 8.826
 
 
 
 
 8.827
 
 
 
 
 
 
 
 Kennis als fundament
 
 
 7.890
 
 
 7.054
 
 
 8.334
 
 
 8.463
 
 
 8.464
 
 
 8.826
 
 
 8.827
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 234
 
 
 
 
 309
 
 
 
 
 309
 
 
 
 
 309
 
 
 
 
 309
 
 
 
 
 309
 
 
 
 
 
 
 
 Kennis als fundament
 
 
 7
 
 
 234
 
 
 309
 
 
 309
 
 
 309
 
 
 309
 
 
 309
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 53
 
 
 
 
 62
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 53
 
 
 62
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 62
 
 
 
 
 62
 
 
 
 
 62
 
 
 
 
 62
 
 
 
 
 62
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 62
 
 
 62
 
 
 62
 
 
 62
 
 
 62
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 312
 
 
 
 
 740
 
 
 
 
 740
 
 
 
 
 740
 
 
 
 
 740
 
 
 
 
 740
 
 
 
 
 740
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 312
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 Belastinguitgaven:
 Extracomptabele fiscale regelingen
 Naast de in dit begrotingsartikel genoemde instrumenten, is er een fiscale regeling die betrekking heeft op dit beleidsterrein. Het betreft de btw-vrijstelling voor sportclubs. De Minister van Financiën is hoofdverantwoordelijk voor de wetgeving en uitvoering van deze regeling en voor de budgettaire middelen. Voor een beschrijving van de regeling, de doelstelling, de ramingsgrond, een verwijzing naar de laatst uitgevoerde evaluatie en een programmering van evaluaties voor toekomstige jaren wordt verwezen naar de bijlage bij de Miljoenennota «Toelichting op de Fiscale regelingen».
 Budgetflexibiliteit
 Subsidies
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 64,1 miljoen is 92,5% juridisch verplicht in verband met de financiering van aangegane verplichtingen voor instellingssubsidies en meerjarige projectsubsidies. Het betreft onder meer de instellingssubsidies aan NOC*NSF, het Kenniscentrum sport en de Anti-Doping Autoriteit Nederland. Bij de projectsubsidies betreft het onder meer de Sportimpuls voor lokale sport- en beweegaanbieders en het programma «Naar een veiliger sportklimaat».
 Opdrachten
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 0,5 miljoen is 100% juridisch verplicht.
 Bekostiging
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 2,5 miljoen is 100% juridisch verplicht in verband met de subsidieregeling energiebesparing en verduurzaming.
 Inkomensoverdrachten
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 13 miljoen is 100% juridisch verplicht in verband met de Stipendiumregeling voor topsporters.
 Bijdragen aan medeoverheden
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 48,6 miljoen is 100% juridisch verplicht in verband met de bestuurlijke afspraken met de Vereniging Nederlandse Gemeenten over de inzet van buurtsportcoaches binnen de gemeenten.
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 7,1 miljoen is 100% juridisch verplicht in verband met de subsidieregeling energiebesparing en duurzame energie en een bijdrage voortvloeiend uit de European Partial Agreement in Sports.
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 0,2 miljoen miljoen is 100% juridisch verplicht.
 
 
 
 5.
 Toelichting op de instrumenten
 
 1. Passend sport- en beweegaanbod
 
 In 2016 deed 52% van de personen van 12 jaar en ouder wekelijks aan sport. Dit percentage is sinds 2001 stabiel. Ruim de helft van de Nederlanders van 12 jaar en ouder beweegt voldoende volgens de combinorm, dat wil zeggen voldoet aan de norm gezond bewegen (voor volwassenen is dat minstens een half uur matig intensieve lichamelijke activiteit op minimaal vijf dagen per week en voor jongeren een uur matig intensief bewegen op alle dagen van de week) en/of de fitnorm (minimaal drie keer per week gedurende minimaal 20 minuten zwaar intensieve lichamelijke activiteit).
 
 Bron: 
 www.staatvenz.nl/kerncijfers/thematisch/sport-en-bewegen
 
 
 Subsidies
 Gehandicaptensport
 Sport en bewegen is voor iedereen, ook voor gehandicapten en chronisch zieken, van belang ter stimulering van een gezonde leefstijl. Om de sportdeelname van gehandicapten te bevorderen worden meerjarige subsidies aan NOC*NSF, VSG, Mee Nederland, Sportkracht 12 en Stichting Special Heroes beschikbaar gesteld. In 2018 is hiervoor € 1,8 miljoen beschikbaar.
 Verantwoord sporten en bewegen
 Het meerjarig programma sportblessurepreventie (via ZonMw) richt zich op het terugbrengen van het aantal sportblessures bij sporten met het hoogste aantal blessures. Daartoe zijn middelen overgeboekt naar artikel 4. Zorgbreed beleid (€ 0,7 miljoen). Daarnaast wordt in het kader monitoring en kennisfunctie met betrekking tot blessurepreventie een subsidie aan Stichting VeiligheidNL verstrekt. In totaal is in 2018 € 0,3 miljoen beschikbaar.
 Sport en bewegen in de buurt
 In het kader van het programma Sport en Bewegen in de buurt wordt subsidie verstrekt voor onder meer de sportimpuls. Deze regeling is bedoeld om lokale initiatieven voor het creëren van een passend sport- en beweegaanbod in de buurt tot stand te brengen, waaronder speciale initiatieven voor kinderen met overgewicht en voor kinderen uit gezinnen met een laag inkomen. De uitvoering van de sportimpuls is uitbesteed aan ZonMw. Daarnaast worden subsidies verstrekt voor ondersteuning van partijen bij het implementeren van de buurtsportcoaches en van de sportimpuls en voor monitoring van het programma. Tevens worden middelen ingezet voor het programma Rijksimpuls +25.000 kinderen 2016–2018 van het Jeugdsportfonds. Hierdoor kunnen 25.000 extra kinderen een lidmaatschap voor sport of dans ontvangen en ongeacht hun sociaaleconomische situatie deelnemen aan sport en bewegen. Totaal is in 2018 € 7,5 miljoen beschikbaar.
 Stimuleren van een veiliger sportklimaat
 Iedereen moet veilig en met plezier kunnen sporten zonder last te hebben van intimidatie of geweld. Daartoe wordt subsidie verleend aan NOC*NSF (circa € 7,6 miljoen), dat de uitvoering van het programma verzorgt in nauwe samenwerking met de Koninklijke Nederlandse Voetbalbond (KNVB) en de Koninklijke Nederlandse Hockey Bond (KNHB). Bij de uitvoering van dit programma zijn 42 andere sportbonden actief betrokken.
 Bekostiging
 Energiebesparing en duurzame energie
 Aan de Stichting Waarborgfonds Sport wordt € 2,5 miljoen beschikbaar gesteld voor het verlenen van borgstellingen voor leningen van sportverenigingen die willen investeren in energiebesparende maatregelen en/of duurzame energie.
 Bijdragen aan medeoverheden
 Sport en bewegen in de buurt
 Gemeenten stellen professionals aan als buurtsportcoaches en buurtcultuurcoaches. Zij leggen verbindingen tussen sport en sectoren als onderwijs, cultuur, zorg, welzijn en buitenschoolse opvang. Vanuit VWS wordt in 2018 € 48,6 miljoen via het gemeentefonds in de vorm van decentralisatie-uitkeringen aan de gemeenten beschikbaar gesteld. Daarnaast draagt het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap hier € 11,3 miljoen aan bij. Per fte ontvangen de deelnemende gemeenten een rijksbijdrage van circa € 20.600. De gemeenten zijn verantwoordelijk voor cofinanciering van € 30.000 per fte.
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 Subsidieregeling Energiebesparing en duurzame energie
 Deze regeling heeft als doel energiebesparende maatregelen en duurzame energie te stimuleren bij sportaccommodaties. De regeling komt voort uit de motie van de leden Bruins Slot en Dijkstra (TK 33 400 XVI, nr. 108). Met de regeling worden de sportverenigingen gestimuleerd maatregelen te nemen zoals LED-verlichting, isolatie, zonnepanelen en zonneboilers. De regeling wordt uitgevoerd door de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). Het beschikbare budget voor deze regeling bedraagt in 2018 maximaal € 7,1 miljoen en wordt overgeheveld naar de begroting van het Ministerie van Economische Zaken.
 2. Uitblinken in sport
 De medailleklassementen zijn een momentopname, maar geven wel een indicatie van de mate waarin Nederland erin slaagt om te behoren tot de beste tien sportlanden.
 
 Kengetal: Positie Nederland in medailleklassement Olympische en Paralympische Zomerspelen
 
 
 
 
 
 Kengetal: Positie Nederland in medailleklassement Olympische en Paralympische Winterspelen
 
 
 Bron: De medailleklassementen van de Olympische zomer- en winterspelen worden opgesteld door het International Olympic Committee (IOC).
 In Turijn 2006 deed Nederland niet mee aan de Paralympische Winterspelen.
 
 
 
 Subsidies
 Topsportevenementen
 Er zijn middelen beschikbaar voor (sport)organisaties voor het verkrijgen en organiseren van aansprekende topsportevenementen in Nederland (€ 7,5 miljoen). Daarbij ligt de focus op evenementen met een grote maatschappelijke meerwaarde.
 Topsportprogramma’s
 Het nieuwe topsportbeleid, zoals beschreven in de Sportagenda 2017+ van NOC*NSF en de sportbonden, focust op (potentieel) succesvolle takken van sport en topsporters om zo tot de 10 beste topsportlanden ter wereld te horen. VWS zet vanuit de maatschappelijke verantwoordelijkheid van de rijksoverheid een aantal herkenbare accenten neer, waaronder: blijvende aandacht voor integriteit in de topsport, het versterken van de positie van topsporters, het vastleggen van afspraken met topsporters over hun maatschappelijke inzet, voldoende aandacht voor paralympische topsport en het stimuleren van een divers topsportlandschap dat uitnodigt om te presteren. Om de top 10 ambitie waar te kunnen maken voeren NOC*NSF en de sportbonden topsportprogramma’s uit. VWS stelt hiervoor € 29,6 miljoen beschikbaar.
 Subsidies en Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 Dopingbestrijding
 Voor het tegengaan van dopinggebruik worden op basis van internationale afspraken subsidies (€ 1,5 miljoen) en bijdragen (€ 0,2 miljoen) verleend aan (inter)nationale anti-dopingorganisaties.
 Inkomensoverdrachten
 Stipendiumregeling
 Het Fonds voor de Topsporter verzorgt het uitkeren van een stipendium aan topsporters met een A- of HP-status, welke financieel gezien niet via hun sport dan wel op een andere manier in hun levensonderhoud kunnen voorzien. Zo kunnen zij zich volledig richten op hun sportcarrière. Daarnaast zorgt het Fonds voor de Topsporter voor het uitkeren van een kostenvergoeding aan topsporters. VWS stelt hiervoor € 13 miljoen beschikbaar.
 3. Borgen van innovatie, kennisontwikkeling en kennisdeling
 Subsidies
 Kennis als fundament
 Het Topteam Sport (www.sportinnovator.nl) geeft met het programma Sportinnovator een belangrijke impuls aan een rendabel ecosysteem voor sportonderzoek en innovatie. Regionale centra voor sportinnovatie worden (tijdelijk) gesubsidieerd en er vindt begeleiding plaats via het Topteam. Een belangrijk initiatief is ook de Sport Data Valley, waarin data kunnen worden gedeeld en gezamenlijke projecten tussen sportonderzoekers en sportinnovatoren kunnen worden opgezet.
 Om uitvoering te geven aan de Nationale Kennisagenda Sport en Bewegen wordt een onderzoeksprogramma 2018–2020 ontwikkeld. Deze bouwt voort op het onderzoeksprogramma sport en bewegen 2017. Belangrijk doel is dat de Nederlandse sportpraktijk direct kan profiteren van nieuwe wetenschappelijke gegevens en inzichten. Met het programma wordt beoogd een impuls te geven aan een duurzame multidisciplinaire samenwerking tussen onderzoekers. De samenwerking is gericht op meer focus en massa in het sportonderzoek. Er is € 6 miljoen beschikbaar voor de periode tot en met 2020, waarvan € 1,7 miljoen in 2018. Deze middelen zijn aanvullend op de huidige inzet op het programma Sportinnovator. Het is de inzet om zo te komen tot een geïntegreerd programma voor sportonderzoek en innovatie.
 De VWS-middelen voor het verder brengen van het sportonderzoek worden in partnerschap met Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), ZonMw, NOC*NSF en Nationaal Regieorgaan Praktijkgericht Onderzoek-Stichting Innovatie Alliantie (NRPO-SIA) ingezet.
 
 Daarnaast wordt ingezet op het valideren van kansrijke sport- en beweeginterventies en op het borgen en verspreiden van beschikbare kennis via het Kenniscentrum en Kennisportal sport.
 Het Mulier Instituut, het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP), het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) krijgen subsidie om de monitoring van kernindicatoren in de sport uit te voeren. In totaal is voor kennissubsidies € 8,3 miljoen beschikbaar in 2018.
 
 
 
 
 
 Artikel
 7
 Oorlogsgetroffenen en Herinnering Tweede Wereldoorlog
 
 
 
 1.
 Algemene doelstelling
 
 
 De zorg voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen uit de Tweede Wereldoorlog (WO II) is geborgd en mensen beseffen, mede op basis van de gebeurtenissen uit WO II, wat het betekent om in vrijheid te kunnen leven.
 
 
 
 
 2.
 Rol en verantwoordelijkheid Minister
 
 Continuïteit, kwaliteit, effectiviteit en toekomstgerichtheid van specifieke zorg en het stelsel van pensioenen en uitkeringen voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II moet worden geborgd, ook bij een steeds kleinere doelgroep. Het is belangrijk om de herinnering aan WO II levend te houden en te borgen dat blijvend betekenis kan worden gegeven aan het verhaal van «de oorlog». Ook dit is onderdeel van de leidende begrippen «ereschuld» en «bijzondere solidariteit» ten aanzien van de deelnemers aan voormalig verzet en de oorlogsgetroffenen. Het belang van het levend houden van de herinnering geldt niet alleen voor (nabestaanden van) mensen die deze oorlog hebben meegemaakt, maar juist ook voor nieuwe generaties. Generaties van nu en later moeten – ook als de eerste generatie is weggevallen – betekenis kunnen geven aan alle facetten van deze geschiedenis. Dat geldt zowel voor de oorlog zoals deze zich in Nederland en Europa heeft afgespeeld, en dan vooral de Holocaust als dieptepunt van het menselijk handelen, als voor de oorlog (en de Bersiap-periode – 1945–1949) in voormalig Nederlands-Indië. De betekenis van het levend houden van de herinnering aan WO II is gerelateerd aan hedendaagse vraagstukken van grondrechten, democratie, (internationale) rechtsorde, sociale samenhang en vrijheid. De invulling hiervan vindt plaats langs vier domeinen: kennis, museale functie, educatie en informatie alsmede herdenken en vieren.
 De Minister is verantwoordelijk voor:
 
 
 Stimuleren:
 
 
 
 –
 De herinnering aan WO II blijvend betekenis laten houden.
 
 
 
 
 
 Financieren:
 
 
 
 –
 Subsidiëring van begeleidende instellingen voor maatschappelijk werk en sociale dienstverlening aan erkende deelnemers aan het voormalig verzet en oorlogsgetroffenen.
 
 
 –
 Subsidiëring van instellingen die de herinnering aan de WO II levend houden.
 
 
 
 
 
 Regisseren:
 
 
 
 –
 Het in stand houden en ondersteunen van een infrastructuur die het mogelijk maakt de zorg- en dienstverlening aan verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II te garanderen en de herinnering aan WO II blijvend betekenis te laten houden.
 
 
 –
 Het actueel houden van de wet- en regelgeving voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II.
 
 
 
 
 
 (Doen) uitvoeren:
 
 
 
 –
 Opdrachtgever van en toezichthouder op de zelfstandige bestuursorganen Pensioen- en Uitkeringsraad (PUR) en Sociale Verzekeringsbank, afdeling Verzetsdeelnemers en Oorlogsgetroffenen (SVB-V&O), voor toepassing en uitvoering van de wetten en regelingen voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II.
 
 
 –
 Opdrachtgever van en toezichthouder op het Nationaal Comité 4 en 5 mei (NC) voor het invullen van herdenken en vieringen.
 
 
 
 
 
 
 3.
 Beleidswijzigingen
 
 De herinnering WO II levend houden
 In 2018 wordt de beschreven ambitie van veldpartijen voor het levend houden van de herinnering WO II geïmplementeerd langs de domeinen kennis (onder leiding van het NIOD), museale functie (onder leiding van de Stichting Musea en Herinneringscentra 40–45 (SMH)), educatie en informatie (SMH en NC) en herdenken, eren en vieren (NC). Dit wordt programmatisch vormgegeven per domein en domeinoverstijgend. Verbondenheid met hedendaagse vragen van burgerschap komen hier eveneens in terug.
 De collectieve erkenning
 Het uitvoeringsprogramma van de collectieve erkenning van de geschiedenis van voormalig Indisch Nederland wordt in 2018 gestart, met als doel de verdere verankering van het Indische culturele erfgoed in de Nederlandse samenleving.
 Het Nationaal Holocaust Museum en het Namenmonument
 Naast de financiële ondersteuning van het Nationaal Holocaust Museum zal in 2018 mede door financiële ondersteuning van het Ministerie van VWS het Namenmonument van het Nederlands Auschwitz Comité gerealiseerd zijn. Het Namenmonument dient ter herdenking van alle slachtoffers (Joden en Sinti en Roma) die vanuit Nederland tijdens WO II in concentratiekampen zijn vermoord en geen graf hebben.
 
 
 
 4.
 Tabel budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Begrotingsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 37.118
 
 
 
 
 286.315
 
 
 
 
 272.798
 
 
 
 
 255.318
 
 
 
 
 240.176
 
 
 
 
 225.662
 
 
 
 
 211.415
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 307.376
 
 
 
 
 286.515
 
 
 
 
 272.798
 
 
 
 
 255.318
 
 
 
 
 240.176
 
 
 
 
 225.662
 
 
 
 
 211.415
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht (%)
 
 
 
 
 
 
 99,2%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. De zorg- en dienstverlening aan verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II en de herinnering aan WO II
 
 
 
 
 16.706
 
 
 
 
 20.843
 
 
 
 
 23.788
 
 
 
 
 22.990
 
 
 
 
 22.991
 
 
 
 
 22.816
 
 
 
 
 22.316
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 16.029
 
 
 
 
 20.012
 
 
 
 
 22.957
 
 
 
 
 22.159
 
 
 
 
 22.159
 
 
 
 
 21.984
 
 
 
 
 21.484
 
 
 
 
 
 
 
 Nationaal Comité 4 en 5 mei
 
 
 5.555
 
 
 4.947
 
 
 4.947
 
 
 4.947
 
 
 4.947
 
 
 4.947
 
 
 4.947
 
 
 
 
 
 
 Nationale herinneringscentra
 
 
 1.809
 
 
 1.811
 
 
 1.811
 
 
 1.811
 
 
 1.811
 
 
 1.811
 
 
 1.811
 
 
 
 
 
 
 Collectieve Erkenning Indisch Nederland
 
 
 0
 
 
 1.000
 
 
 1.600
 
 
 1.600
 
 
 1.600
 
 
 1.600
 
 
 1.100
 
 
 
 
 
 
 Namenmonument
 
 
 0
 
 
 1.500
 
 
 800
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Zorg- en dienstverlening
 
 
 6.504
 
 
 6.132
 
 
 6.500
 
 
 6.500
 
 
 6.500
 
 
 6.500
 
 
 6.500
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 2.161
 
 
 4.622
 
 
 7.299
 
 
 7.301
 
 
 7.301
 
 
 7.126
 
 
 7.126
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 400
 
 
 
 
 400
 
 
 
 
 400
 
 
 
 
 400
 
 
 
 
 400
 
 
 
 
 400
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 119
 
 
 
 
 407
 
 
 
 
 407
 
 
 
 
 407
 
 
 
 
 408
 
 
 
 
 408
 
 
 
 
 408
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 119
 
 
 407
 
 
 407
 
 
 407
 
 
 408
 
 
 408
 
 
 408
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 558
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 558
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 24
 
 
 
 
 24
 
 
 
 
 24
 
 
 
 
 24
 
 
 
 
 24
 
 
 
 
 24
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 24
 
 
 24
 
 
 24
 
 
 24
 
 
 24
 
 
 24
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Pensioenen en uitkeringen voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II
 
 
 
 
 290.669
 
 
 
 
 265.672
 
 
 
 
 249.010
 
 
 
 
 232.328
 
 
 
 
 217.185
 
 
 
 
 202.846
 
 
 
 
 189.099
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 
 
 277.170
 
 
 
 
 252.265
 
 
 
 
 235.786
 
 
 
 
 220.994
 
 
 
 
 205.850
 
 
 
 
 191.509
 
 
 
 
 177.762
 
 
 
 
 
 
 
 Wetten en regelingen verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen
 
 
 212.900
 
 
 252.265
 
 
 235.786
 
 
 220.994
 
 
 205.850
 
 
 191.509
 
 
 177.762
 
 
 
 
 
 
 Backpay
 
 
 18.615
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 45.655
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 13.499
 
 
 
 
 13.407
 
 
 
 
 13.224
 
 
 
 
 11.334
 
 
 
 
 11.335
 
 
 
 
 11.337
 
 
 
 
 11.337
 
 
 
 
 
 
 
 SVB
 
 
 10.701
 
 
 11.118
 
 
 10.221
 
 
 9.594
 
 
 9.952
 
 
 10.366
 
 
 10.366
 
 
 
 
 
 
 PUR
 
 
 2.761
 
 
 2.289
 
 
 1.934
 
 
 1.542
 
 
 1.185
 
 
 771
 
 
 771
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 37
 
 
 0
 
 
 1.069
 
 
 198
 
 
 198
 
 
 200
 
 
 200
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 4.820
 
 
 
 
 901
 
 
 
 
 901
 
 
 
 
 901
 
 
 
 
 901
 
 
 
 
 901
 
 
 
 
 901
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 4.820
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 Budgetflexibiliteit
 Subsidies
 Van het beschikbare budget circa € 23 miljoen is 90,6% juridisch verplicht. Het betreft de financiering van aangegane verplichtingen op basis van de Kaderregeling VWS-subsidies. Dit betreft zowel instellingsubsidies die jaarlijks worden verleend als projectsubsidies die meerjarig kunnen zijn.
 Bekostiging
 Van het beschikbare budget van € 0,4 miljoen is 100% juridisch verplicht. Het betreft de bekostiging van wachtgelden, de vervoerskosten en de niet op grond van een wettelijke regeling of ziektekostenregeling vergoede kosten van behandeling door Stichting Centrum ’45, inclusief de noodzakelijke verblijfskosten en deels de vergoeding in de FPU plus- en WW/BWU-regeling voor ex-werknemers van de Stichting 1940–1945.
 Opdrachten
 Van het beschikbare budget van circa € 0,4 miljoen is 75% juridisch verplicht. Het betreft opdrachten ten behoeve van de herinnering aan WO II en de zorg- en dienstverlening.
 Inkomensoverdrachten
 Van het beschikbare budget van circa € 235,8 miljoen is 100% juridisch verplicht. Het betreft de bekostiging van de pensioenen en uitkeringen voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II.
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 Van het beschikbare budget van circa € 13,2 miljoen is 100% juridisch verplicht. Het betreft de bijdragen aan de Sociale Verzekeringsbank (SVB) en de Pensioen- en Uitkeringsraad (PUR).
 Bijdragen aan andere begrotingshoofdstukken
 Van het beschikbare budget voor 2018 van € 24.000 is 100% juridisch verplicht.
 
 
 
 5.
 Toelichting op de instrumenten
 
 1. De zorg- en dienstverlening aan verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II en de herinnering aan WO II
 Subsidies
 Nationaal Comité 4 en 5 mei (NC)
 Het Ministerie van VWS verleent een instellingssubsidie van circa € 4,6 miljoen aan het NC voor de organisatie van de nationale herdenking op 4 mei en de viering op 5 mei en activiteiten op het brede terrein van de herinnering aan WO II. Daarnaast ontvangt het NC een subsidie voor gastsprekers in de klas van € 0,3 miljoen. Gastsprekers vertellen elk hun eigen verhaal over de WO II in Nederland of Nederlands-Indië, of over recente conflicten en vredesmissies.
 Uit het Nationaal Vrijheidsonderzoek 2017 van het Nationaal Comité 4 en 5 mei blijkt dat 80% van de Nederlanders zich tijdens de Nationale Herdenking op 4 mei en Bevrijdingsdag op 5 mei in sterke mate met elkaar verbonden voelen. In onderstaand figuur is te zien dat het draagvlak onder de Nederlandse bevolking voor de herdenking op 4 mei en de viering van de bevrijding op 5 mei groot is. Ruim acht op de tien Nederlanders geven aan de Dodenherdenking op 4 mei (heel) belangrijk te vinden. Een bijna even grote groep Nederlanders (81%) geeft daarnaast aan de viering van Bevrijdingsdag op 5 mei (heel) belangrijk te vinden. Gedurende de afgelopen 15 jaar is het aantal Nederlanders dat de jaarlijkse Dodenherdenking heel belangrijk vindt, geleidelijk afgenomen. In 2017 is dat aantal echter weer toegenomen. De stijging is het sterkst onder de groep 13- tot 17-jarigen en 50- tot en met 64-jarigen.
 
 
 
 Bron: Nationaal Vrijheidsonderzoek 2017
 
 
 Het Nationaal Comité 4 en 5 mei organiseert jaarlijks in samenwerking met het Poëziepaleis de jaarlijkse dichtwedstrijd «Dichter bij 4 mei» voor jongeren tussen de 14 en 19 jaar. Güner Tuzgöl (16) uit Heemstede is de winnaar van 2017. Güner heeft onderstaand gedicht op 4 mei 2017 voordragen tijdens de Nationale Herdenking op de Dam in Amsterdam.
 
 
 De wind waait door onze haren
 
 
 Stil, zonder geluid
 
 
 
 Angst dat is wat wij voelen
 
 
 Duizenden woorden in het hoofd
 
 
 
 Zonder enige waarde
 
 
 
 Het raamkozijn zonder raam
 
 
 Het water zonder vissen
 
 
 De week zonder dagen
 
 
 
 
 Leegte is wat ik voel,
 
 
 zo leeg als de bomen in de herfst
 
 
 
 
 Geen controle meer,
 
 
 macht over macht
 
 
 
 Ik wil dat het verdwijnt
 
 
 Nationale herinneringscentra
 Het Ministerie van VWS verleent instellingssubsidies (circa € 1,8 miljoen) aan de vier nationale herinneringscentra: Kamp Vught, Kamp Westerbork, Kamp Amersfoort en het Indisch Herinneringscentrum. Deze spelen een belangrijke rol in de blijvende betekenis van en de collectieve herinnering aan WO II. Gezien de bezoekersaantallen wordt het bereik van de herinneringscentra steeds groter. Naast het beheer en behoud van historische plekken gaat het vooral om educatieve activiteiten die vanuit de herinneringscentra worden georganiseerd.
 Collectieve Erkenning Indisch Nederland
 De collectieve erkenning van Indisch Nederland sluit aan op de individuele backpay op morele gronden, die vanaf 2015 is gestart. Het bestaat uit een drietal programmalijnen, te weten de realisatie van de Indische pleisterplaats, de intensivering rond het herdenken en de intensivering van de contextgebonden zorg. Deze grijpen op elkaar in en versterken elkaar. Van 2018–2021 wordt tweederde van de financiering hieraan besteed en het restant aan projecten via een flexibel programmeringsgedeelte (in totaal € 1,6 miljoen per jaar).
 Namenmonument
 Het Namenmonument bevat de namen van Nederlandse Joodse en Sinti en Roma slachtoffers van de Holocaust. Het wordt gebouwd aan de Weesperstraat in Amsterdam en is een ontwerp van de Amerikaanse architect Daniel Libeskind. Het bestaat uit vier Hebreeuwse tekens die tezamen «zachor» (ter herinnering aan) uitbeelden. Het Ministerie van VWS heeft in het voorjaar van 2017 besloten om € 0,8 miljoen bij te dragen aan de realisatie van het Namenmonument.
 Zorg- en dienstverlening
 Na WO II is in Nederland voor de deelnemers aan het voormalig verzet en de oorlogsslachtoffers geleidelijk een stelsel van pensioenen, uitkeringen en hulp- en dienstverlening ontstaan. Dit komt voort uit de principes van «ereschuld» tegenover de deelnemers aan het voormalig verzet en «bijzondere solidariteit» tegenover de oorlogsslachtoffers. Het aantal voormalig verzetdeelnemers en oorlogsgetroffen neemt gestaag af. Gezien deze ontwikkeling moeten ook de uitvoeringsorganisaties zich aanpassen. Het is belangrijk dat dit op een verantwoorde manier gebeurt, zodat continuïteit en kwaliteit van de dienstverlening zijn gewaarborgd. Het Ministerie van VWS begeleidt en faciliteert deze ontwikkeling, bijvoorbeeld door samenwerking of fusie te stimuleren tussen die instellingen waar het organisatorisch draagvlak van de afzonderlijke organisaties te smal dreigt te worden. Om zorg- en dienstverlening (maatschappelijk werk, sociale dienstverlening) aan (erkende) verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen mogelijk te maken, worden subsidies (in totaal in 2018 € 6,5 miljoen) verleend aan gespecialiseerde instellingen.
 Overig
 Dit betreft onder andere subsidies voor het levend houden van de herinnering WO II langs de domeinen kennis, museale functie, educatie en informatie en overige subsidies met een beperkt kasbeslag in 2017 (onder andere subsidies op grond van het «Beleidskader voor de subsidiëring van projecten en activiteiten ten behoeve van de participatie en emancipatie van de Sinti en Roma in Nederland»).
 2. Pensioenen en uitkeringen voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II
 Inkomensoverdrachten
 Wetten en regelingen voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen
 De wetten en regelingen voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen worden alleen nog bijgesteld als wijzigingen in aanpalende wetten, bijvoorbeeld op het terrein van zorg en sociale zekerheid, dat noodzakelijk maken. In het kader van de wetten voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen uit WO II (Wuv, Wubo en Wbp) worden onder andere tegemoetkomingen (inkomensafhankelijk) en vergoedingen (inkomensonafhankelijk) voor bijzondere voorzieningen toegekend als onderdeel van de totale uitkering. Het betreft met name uitgaven voor medische voorzieningen, huishoudelijke hulp, «deelname maatschappelijk verkeer» en overige voorzieningen zoals vervoer.
 Voor 2018 is circa € 235,8 miljoen beschikbaar, waarvan het merendeel voor de Wet uitkeringen vervolgingsslachtoffers 1940–1945 (circa € 138 miljoen). Voor de Wubo en de Wbp is in 2018 circa € 60 miljoen respectievelijk circa € 28 miljoen beschikbaar.
 
 Uitkeringen aan Oorlogsgetroffenen WO II (bedragen x € 1.000.000)
 
 
 Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
 SVB en PUR
 Om pensioenen, uitkeringen en bijzondere voorzieningen te kunnen toekennen aan verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen, wordt in 2018 (circa € 12,2 miljoen) ter beschikking gesteld aan de SVB en de PUR.
 
 Kengetal: het percentage eerste aanvragen dat door de PUR en de SVB binnen de (verlengde) wettelijke termijn is afgehandeld.
 
 
 
 Bron: Jaarverslag van de PUR en de SVB 2016
 
 
 De realisatie van het percentage eerste aanvragen dat binnen de (verlengde) wettelijke termijn is afgehandeld, is in 2016 gestegen tot 97%. Er wordt door de SVB gestreefd naar minimale doorlooptijden. Het percentage aanvragen dat is afgehandeld binnen de (verlengde) wettelijke termijn is een cruciale indicator voor de kwaliteit van de wetsuitvoering. De feitelijke behandeltijd is mede afhankelijk van derden (dit geldt met name voor medische gegevens).
 
 
 
 
 Artikel
 8
 Tegemoetkoming specifieke kosten
 
 
 
 1.
 Algemene doelstelling
 
 
 De zorg financieel toegankelijk houden.
 
 
 
 
 2.
 Rol en verantwoordelijkheid Minister
 
 De Minister is verantwoordelijk voor:
 
 Financieren:
 
 
 –
 Financieren van de zorgtoeslag. Vaststellen van de hoogte van de zorgtoeslag en de vormgeving van het stelsel van wet- en regelgeving.
 
 
 –
 De uitbetaling van de tegemoetkomingen Wtcg aan rechthebbenden waarvan het rekeningnummer in 2018 pas bekend wordt en de tegemoetkoming alsnog kan worden uitbetaald (Wtcg 2009 t/m Wtcg 2013).
 
 
 –
 De tegemoetkoming voor personen die in de inkomstenbelasting hun uitgaven voor specifieke zorgkosten als gevolg van heffingskortingen niet of niet geheel kunnen verzilveren.
 
 
 
 
 
 
 3.
 Beleidswijzigingen
 
 Zorgtoeslag
 De zorgtoeslag wordt in het kader van de Wet op de Zorgtoeslag bepaald als de standaardpremie (de gemiddelde nominale premie plus het gemiddeld eigen risico) minus een bedrag dat een huishouden zelf moet betalen aan zorgpremie. Dit bedrag is een normpercentage van het minimumloon plus een afbouwpercentage van het inkomen boven het minimumloon.
 Enerzijds stijgt de zorgtoeslag doordat deze meegroeit met de standaardpremie, maar aan de andere kant daalt de zorgtoeslag iets vanwege de stijging van het minimumloon en omdat zowel de normpercentages als de afbouwpercentages iets stijgen als gevolg van een maatregel uit 2010.
 
 
 
 
 4.
 Tabel budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Begrotingsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 4.980.306
 
 
 
 
 4.665.857
 
 
 
 
 5.263.880
 
 
 
 
 5.736.128
 
 
 
 
 6.028.362
 
 
 
 
 6.484.229
 
 
 
 
 6.817.525
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 4.980.306
 
 
 
 
 4.663.915
 
 
 
 
 5.265.822
 
 
 
 
 5.736.128
 
 
 
 
 6.028.362
 
 
 
 
 6.484.229
 
 
 
 
 6.817.525
 
 
 
 
 
 
 Waarvan juridisch verplicht
 
 
 
 
 
 
 100%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 
 
 4.980.306
 
 
 
 
 4.663.915
 
 
 
 
 5.265.822
 
 
 
 
 5.736.128
 
 
 
 
 6.028.362
 
 
 
 
 6.484.229
 
 
 
 
 6.817.525
 
 
 
 
 
 
 
 1. Zorgtoeslag
 
 
 4.931.354
 
 
 4.625.466
 
 
 5.226.431
 
 
 5.698.679
 
 
 5.990.913
 
 
 6.446.780
 
 
 6.780.076
 
 
 
 
 
 
 2. Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg)
 
 
 176
 
 
 1.000
 
 
 1.942
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 3. Tegemoetkoming specifieke zorgkosten
 
 
 48.776
 
 
 37.449
 
 
 37.449
 
 
 37.449
 
 
 37.449
 
 
 37.449
 
 
 37.449
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 723.082
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 723.082
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 Belastinguitgaven
 Extracomptabele fiscale regelingen
 Naast de in dit begrotingsartikel genoemde instrumenten, is er een fiscale regeling die betrekking heeft op dit beleidsterrein. De Minister van Financiën is hoofdverantwoordelijk voor de wetgeving en uitvoering van deze regeling en voor de budgettaire middelen. In onderstaande tabel is ter informatie het budgettaire belang van deze regeling vermeld. De cijfers zijn ontleend aan de corresponderende bijlage «Fiscale regelingen» in de Miljoenennota. Voor een beschrijving van de regeling, de doelstelling, de ramingsgrond, een verwijzing naar de laatst uitgevoerde evaluatie en een programmering van evaluaties voor toekomstige jaren wordt verwezen naar de bijlage bij de Miljoenennota «Toelichting op de fiscale regelingen».
 
 Fiscale regelingen 2016–2018, budgettair belang op transactiebasis in lopende prijzen (x € miljoen)1[-] = regeling is in dat jaar niet van toepassing; [0] = budgettair belang van de regeling bedraagt in dat jaar afgerond nihil.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Aftrek specifieke zorgkosten
 
 
 282
 
 
 282
 
 
 282
 
 
 
 
 
 Budgetflexibiliteit
 Inkomensoverdrachten
 Van het beschikbare budget voor 2018 van circa 5,3 miljard is 100% juridisch verplicht. Het betreft de wettelijke regelingen zorgtoeslag, Wtcg en Tegemoetkoming specifieke zorgkosten.
 
 
 
 5.
 Toelichting op de instrumenten
 
 Inkomensoverdrachten
 Zorgtoeslag
 De Belastingdienst kent als tegemoetkoming in de kosten van de nominale premie Zvw en het gemiddeld eigen risico de zorgtoeslag toe aan alle burgers die daar recht op hebben en toeslag aanvragen (zie onderstaand figuur). Hierdoor betaalt idealiter niemand een groter dan aanvaardbaar deel aan Zvw-premie. De raming voor 2018 is circa € 5,2 miljard. De gemiddelde zorgtoeslag was in 2016 € 910 voor een eenpersoonshuishouden en € 1.195 voor een tweepersoonshuishouden.
 
 Kengetal: Het aantal (voorlopige) toekenningen per eenpersoons- en tweepersoonshuishouden.
 
 
 Bron: Belastingdienst
 
 
 In bovenstaande figuur staat de stand van het aantal toekenningen voor de zorgtoeslag voor het betreffende toeslagjaar. De cijfers betreffen de stand op 1 juli 2017. In de stand van het aantal toekenningen zijn zowel definitieve als voorlopige toekenningen meegenomen. Het aantal ontvangers zorgtoeslag in een jaar kan hoger of lager uitvallen, omdat de zorgtoeslag met terugwerkende kracht kan worden aangevraagd. Als alle aanvragen definitief toegekend zijn, is pas duidelijk hoeveel rechthebbenden er zijn.
 Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg)
 Chronisch zieken en gehandicapten ontvingen over de jaren tot en met 2013 een algemene tegemoetkoming in de meerkosten die zij hebben als gevolg van hun chronische ziekte of handicap. De Wtcg is per 1 januari 2014 afgeschaft (EK 33 726, A). Het jaar 2018 staat in het teken van het afhandelen van bezwaar, beroep en uitbetalingen en over de tegemoetkomingsjaren 2009 t/m 2013 aan rechthebbenden waarvan het rekeningnummer (alsnog) beschikbaar is gekomen. Het budget voor uitbetalingen in 2018 is circa € 1,9 miljoen.
 Tegemoetkoming specifieke zorgkosten (TSZ)
 Conform het begrotingsakkoord 2014 blijft de fiscale aftrek mogelijk van uitgaven voor specifieke zorgkosten. De TSZ-regeling is een tegemoetkomingsregeling voor personen die in de inkomstenbelasting hun uitgaven voor specifieke zorgkosten als gevolg van heffingskortingen niet of niet geheel kunnen verzilveren. De raming voor 2018 is € 37,4 miljoen.
 Ontvangsten
 VWS baseert zich bij zijn raming van de zorgtoeslag op ramingen van het CPB ten aanzien van de inkomensontwikkeling van huishoudens en het daaruit volgende recht op zorgtoeslag. De belastingdienst maakt hier gebruik van bij de voorlopige toekenning van de zorgtoeslag. De inkomensramingen zullen bij een deel van de huishoudens echter te hoog of te laag uitvallen. Er volgen dan terugvorderingen en nabetalingen bij de definitieve vaststelling. Deze worden niet geraamd waardoor er in de budgettaire tabel aan de ontvangstenkant geen bedrag wordt opgenomen voor 2018. Bij Slotwet worden de uitgavenramingen aangepast aan de werkelijke realisaties (inclusief de nabetalingen) en worden de gerealiseerde terugvorderingen aan de ontvangstenkant in beeld gebracht en zo nodig toegelicht.
 
 
 
 
 
 4.
 NIET-BELEIDSARTIKELEN
 
 
 
 Artikel
 9
 Algemeen
 
 
 
 1.
 Inleiding
 
 In dit niet-beleidsartikel worden de departementsbrede uitgaven vermeld die niet zinvol kunnen worden toegerekend aan een beleidsartikel.
 
 
 
 2.
 Ministeriële verantwoordelijkheid
 
 Het Ministerie van VWS is verantwoordelijk voor het stimuleren, afstemmen en waarborgen van internationale samenwerking op de beleidsterreinen van volksgezondheid, welzijn en sport. Op specifieke gebieden wordt hiertoe nadrukkelijk samengewerkt met andere ministeries. Vooral de samenwerking met de Ministeries van Buitenlandse Zaken (WHO/VN, drugs, geneesmiddelenbeleid en life sciences and health en HIV/Aids), Veiligheid en Justitie (drugs, radicalisering), Economische zaken (antimicrobiële resistentie, life sciences and health, geneesmiddelenbeleid en gezonde voeding & voedselveiligheid) en Sociale Zaken en Werkgelegenheid (sociale zekerheid), is hierbij van belang.
 
 
 
 3.
 Prioriteiten 2018
 
 
 Op dit moment is het nog niet duidelijk welke internationale prioriteiten een nieuw kabinet zal stellen. Daarom wordt vooralsnog gekozen voor continuering van de inzet op de huidige internationale prioriteiten, aangevuld met een aantal nieuwe uitdagingen. Het versterken van de gezondheidsveiligheid (health security) zal als overkoepelend thema centraal blijven staan. Een krachtige implementatie van de Internationale gezondheidsregeling (IHR), zowel in ons eigen land als daarbuiten, is daarbij een speerpunt. De samenwerking op zowel Europees, als mondiaal niveau om te komen tot een transparantere en eerlijke prijsstelling voor geneesmiddelen, wordt verder geïntensiveerd. De inzet op antimicrobiële resistentie zal worden geactualiseerd, ondermeer op basis van het nieuwe EU actieplan. Ook de samenwerking met landen buiten Europa wordt verder verstevigd op basis van de One Health benadering. Ook zal er aandacht blijven voor het versterken van het Nederlandse beleid ten aanzien van gezonder ouder worden (healthy ageing), met bijzondere aandacht voor de aanpak van dementie.
 Internationale samenwerking op gebied van E-health en innovatie, zal eveneens meer aandacht krijgen. Ten aanzien van jeugdbeleid zal het tegengaan van radicalisering een belangrijk aandachtpunt blijven. Voor het sportbeleid blijft integriteit in de sport een majeur thema. Specifiek in de EU context zal de Brexit in 2018 ook van VWS aandacht vragen, met als bijzonder aandachtspunt hierbij de positie van het European Medicines Agency (EMA). Tevens zullen we onze bijdrage leveren aan de discussies over de toekomst van EU, inclusief die over de sociale dimensie van de EU en de onderzoeks- en innovatieagenda (KP9). Ten slotte zal de nodige inzet worden gepleegd op het terrein van HIV en TB, mede omdat Nederland in 2018 gastland is voor voor de mondiale Aidsconferentie.
 
 Samenwerking op Europees en mondiaal niveau
 
 Het Ministerie van VWS vertegenwoordigt Nederland met betrekking tot de voor volksgezondheid, welzijn en sport relevante onderwerpen bij internationale organisaties als de Europese Unie, de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), de Raad van Europa, de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO), de Verenigde Naties (VN), de G20 en het World Economic Forum (WEF). We zullen, gebruikmakend van de goodwill die gekweekt is met ons recente EU-voorzitterschap en van dat van ons lidmaatschap van de Uitvoerende Raad van de WHO (EB), onze invloed op de internationale gezondheidsagenda verder versterken. Het partnerschapprogramma met de WHO (2014–2017) zal in afwachting van een nieuw kabinet, met een jaar worden verlengd.
 Op bilateraal niveau blijven de contacten met landen als China, India, Rusland, Indonesië en de Verenigde Staten van belang. Vanuit het Ministerie van VWS dragen we bij aan de ambitie van het kabinet om het Nederlandse bedrijfsleven en de Nederlandse kennisinstellingen, een podium te bieden op belangrijke buitenlandse markten (economische diplomatie). Hiertoe zullen we deelnemen aan diverse handelsmissies en ook anderszins de bilaterale contacten versterken.
 We bevorderen een goede aansluiting tussen het VWS kennisbeleid, topsectorenbeleid en de Europese onderzoek- en innovatie-instrumenten, waaronder Horizon2020, en het actieprogramma Volksgezondheid.
 
 Internationaal personeels- en detacheringsbeleid
 Om internationaal goed samen te kunnen werken, plaatst en detacheert het Ministerie van VWS medewerkers op onze diplomatieke vertegenwoordigingen in het buitenland en bij de relevante internationale organisaties (WHO en EU). De personele en materiële uitgaven met betrekking tot internationale samenwerking staan vermeld op artikel 10 Apparaatsuitgaven.
 
 
 
 4.
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Begrotingsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 18.689
 
 
 
 
 20.485
 
 
 
 
 33.140
 
 
 
 
 35.264
 
 
 
 
 40.221
 
 
 
 
 45.455
 
 
 
 
 40.223
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 21.399
 
 
 
 
 20.485
 
 
 
 
 33.140
 
 
 
 
 35.264
 
 
 
 
 40.221
 
 
 
 
 45.455
 
 
 
 
 40.223
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Internationale samenwerking 
 
 
 
 
 6.275
 
 
 
 
 4.956
 
 
 
 
 4.671
 
 
 
 
 4.671
 
 
 
 
 4.627
 
 
 
 
 4.627
 
 
 
 
 4.627
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 1.873
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 1.873
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 4.074
 
 
 
 
 4.377
 
 
 
 
 4.671
 
 
 
 
 4.671
 
 
 
 
 4.627
 
 
 
 
 4.627
 
 
 
 
 4.627
 
 
 
 
 
 
 
 World Health Organization
 
 
 3.488
 
 
 3.289
 
 
 3.868
 
 
 3.868
 
 
 3.868
 
 
 3.868
 
 
 3.868
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 586
 
 
 1.088
 
 
 803
 
 
 803
 
 
 759
 
 
 759
 
 
 759
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 
 
 
 
 328
 
 
 
 579
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 328
 
 
 579
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Eigenaarsbijdrage RIVM
 
 
 
 
 15.124
 
 
 
 
 10.529
 
 
 
 
 18.469
 
 
 
 
 15.593
 
 
 
 
 15.594
 
 
 
 
 20.828
 
 
 
 
 15.596
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 15.124
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Eigenaarsbijdrage RIVM
 
 
 15.124
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan agentschappen
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 10.529
 
 
 
 
 18.469
 
 
 
 
 15.593
 
 
 
 
 15.594
 
 
 
 
 20.828
 
 
 
 
 15.596
 
 
 
 
 
 
 
 Eigenaarsbijdrage RIVM
 
 
 0
 
 
 10.529
 
 
 18.469
 
 
 15.593
 
 
 15.594
 
 
 20.828
 
 
 15.596
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4. Begrotingsreserve achterborg WFZ-garanties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 5.000
 
 
 
 
 10.000
 
 
 
 
 15.000
 
 
 
 
 20.000
 
 
 
 
 20.000
 
 
 
 
 20.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Garanties
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 5.000
 
 
 
 
 10.000
 
 
 
 
 15.000
 
 
 
 
 20.000
 
 
 
 
 20.000
 
 
 
 
 20.000
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 5.000
 
 
 10.000
 
 
 15.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 20.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 597
 
 
 
 
 3.400
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 597
 
 
 3.400
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.
 Toelichting op de instrumenten
 
 1. Internationale samenwerking
 Bij internationale samenwerking gaat het erom dat een gemeenschappelijke benadering meerwaarde biedt boven een nationale aanpak. De nadruk moet liggen op het zoeken naar oplossingen voor grensoverschrijdende problemen, waarbij er concrete meerwaarde moet zijn vanuit de missie van het Ministerie van VWS. VWS ontplooit activiteiten om invulling te geven aan de internatonale samenwerking op de beleidsterreinen van volksgezondheid, welzijn en sport met een beperkt aantal landen en met multilaterale organisaties bij het vormgeven van onze internationale ambities binnen de gezondheidszorg.
 Bijdragen aan (inter)nationale organisaties
 World Health Organization
 Het partnerschapprogramma (2014–2017) met de World Health Organization (WHO) is met een jaar verlengd tot en met 2018. Het beschikbare budget voor de verlening van 2018 bedraagt € 3,9 miljoen.
 3. Eigenaarsbijdrage RIVM
 Bijdragen aan agentschappen
 Eigenaarsbijdrage RIVM
 Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) is een agentschap van het Ministerie van VWS en doet projectmatig onderzoek voor zijn primaire opdrachtgevers: de Ministeries van VWS, IenM, EZ en SZW. Op dit artikel worden middelen voor het Strategisch Programma RIVM (SPR) en een aantal overige specifieke eigenaarsbijdragen geraamd.
 Het SPR (€ 10,9 miljoen) bestaat uit onderzoek en andere werkzaamheden die het RIVM uitvoert om de kennis en expertise te ontwikkelen die nodig zijn voor de continuïteit van het instituut. Zo kan het RIVM zijn toekomstige taken voor de opdrachtgevers adequaat uitvoeren, op zowel de middellange als de lange termijn. Het SPR richt zich enerzijds op lacunes in actuele kennis en anderzijds op nieuwe ontwikkelingen. Bij de start van elke nieuwe vierjarige ronde worden inhoudelijke speerpunten gekozen. De speerpunten dekken de kennisdomeinen af, waarop het RIVM zijn kennis en kunde moet vernieuwen of intact moet houden.
 Het SPR 2015–2018 omvat zes speerpunten. Alle opdrachten worden jaarlijks geëvalueerd en door de Commissie van Toezicht gevolgd om de kennispositie van het instituut te garanderen. De Wet op het RIVM vormt de wettelijke basis voor het SPR dat dit instituut uitvoert. Deze wet bepaalt dat de directeur-generaal RIVM jaarlijks een programma van onderzoek opstelt. Hierin beschrijft hij welke inzichten het instituut moet verwerven om zijn taken adequaat te kunnen uitvoeren. Het programma is gericht op de continuïteit van het RIVM op de langere termijn, bedoeld om te kunnen anticiperen op nieuwe kennisvragen van de opdrachtgevers op de middellange en lange termijn en om de positie van het RIVM in het wetenschappelijk veld te handhaven en waar nodig te versterken. Met deze wettelijke bepaling laat de wetgever zien dat het RIVM professioneel zelfstandig is. In het licht van de betekenis van het SPR voor de toekomstige kennispositie van het RIVM is het budget hiervoor belegd bij de plaatsvervangend secretaris-generaal van VWS, als eigenaar van het agentschap RIVM. Om deze reden worden deze middelen bekostigd vanuit dit niet-beleidsartikel.
 Naast de bijdrage voor SPR doet de eigenaar gelijk aan de opdrachtgevers van het RIVM (via de tarieven) ook een bijdrage in de organisatieontwikkeling (RIVM brede ontwikkelingen zoals digitale document huishouding, aanpassingen SAP en leer-werk-trajecten).
 De extra middelen voor het aCBG worden ook hier verantwoord. Het aCBG krijgt in 2017 en 2018 € 1 miljoen om de organisatie voor te bereiden op mogelijk extra werkzaamheden als gevolg van de Brexit.
 4. Begrotingsreserve achterborg WFZ-garanties
 In het kader van het kabinetsbeleid van versobering van risicoregelingen heeft een evaluatieonderzoek van het Waarborgfonds voor de Zorgsector (WFZ) plaatsgevonden. Dit onderzoek is in maart 2015 afgerond (TK 34 000 XVI, nr. 108). Het onderzoek laat zien dat de doelstellingen van het WFZ nog steeds actueel zijn: bevorderen van de continuïteit van financiering, beperken van de macrorentekosten en stimuleren van goed financieel management bij zorginstellingen. VWS ontvangt geen premie voor de achterborg. In het kader van de verdere beperking van de risico’s is daarom besloten een begrotingsreserve aan te leggen voor eventuele schade in het kader van de achterborg.
 
 Overzicht geraamd verloop begrotingsreserve achterborg WFZ-garanties (x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand per 1/1/2017
 
 
 Verwachte toevoegingen 2017
 
 
 Verwachte onttrekkingen 2017
 
 
 Verwachte Stand per 1/1/2018
 
 
 Verwachte toevoegingen 2018
 
 
 Verwachte onttrekkingen 2018
 
 
 Verwachte Stand per 31/12/2018
 
 
 
 
 
 
 0
 
 
 5
 
 
 0
 
 
 5
 
 
 10
 
 
 0
 
 
 15
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 10
 Apparaatsuitgaven
 
 
 
 1.
 Inleiding
 
 
 In dit niet-beleidsartikel wordt ingegaan op de personele en materiële uitgaven en ontvangsten van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.
 
 
 
 
 2.
 Tabel budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Apparaatsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 310.814
 
 
 
 
 323.194
 
 
 
 
 271.998
 
 
 
 
 263.248
 
 
 
 
 259.062
 
 
 
 
 258.147
 
 
 
 
 257.869
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 301.658
 
 
 
 
 322.479
 
 
 
 
 272.223
 
 
 
 
 263.467
 
 
 
 
 259.281
 
 
 
 
 258.247
 
 
 
 
 257.869
 
 
 
 
 
 
 – Personele uitgaven
 
 
 216.973
 
 
 229.965
 
 
 215.367
 
 
 210.746
 
 
 207.572
 
 
 206.733
 
 
 206.233
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan eigen personeel
 
 
 
 
 197.758
 
 
 
 
 210.147
 
 
 
 
 206.236
 
 
 
 
 202.906
 
 
 
 
 199.844
 
 
 
 
 198.434
 
 
 
 
 198.025
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan externe inhuur
 
 
 
 
 15.088
 
 
 
 
 16.390
 
 
 
 
 5.700
 
 
 
 
 4.529
 
 
 
 
 4.521
 
 
 
 
 5.202
 
 
 
 
 5.203
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige personele uitgaven
 
 
 
 
 4.127
 
 
 
 
 3.428
 
 
 
 
 3.431
 
 
 
 
 3.311
 
 
 
 
 3.207
 
 
 
 
 3.097
 
 
 
 
 3.005
 
 
 
 
 
 
 – Materiële uitgaven
 
 
 84.686
 
 
 92.514
 
 
 56.856
 
 
 52.721
 
 
 51.709
 
 
 51.514
 
 
 51.636
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan ICT
 
 
 
 
 5.686
 
 
 
 
 8.946
 
 
 
 
 6.965
 
 
 
 
 5.615
 
 
 
 
 5.618
 
 
 
 
 5.615
 
 
 
 
 5.615
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan bijdrage SSO's
 
 
 
 
 44.128
 
 
 
 
 39.496
 
 
 
 
 28.578
 
 
 
 
 28.501
 
 
 
 
 28.553
 
 
 
 
 28.403
 
 
 
 
 28.403
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige materiële uitgaven 
 
 
 
 
 34.872
 
 
 
 
 44.072
 
 
 
 
 21.313
 
 
 
 
 18.605
 
 
 
 
 17.538
 
 
 
 
 17.496
 
 
 
 
 17.618
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 28.887
 
 
 
 
 33.743
 
 
 
 
 11.679
 
 
 
 
 6.633
 
 
 
 
 6.529
 
 
 
 
 6.520
 
 
 
 
 6.520
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 28.887
 
 
 33.743
 
 
 11.679
 
 
 6.633
 
 
 6.529
 
 
 6.520
 
 
 6.520
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 
 Nadere uitsplitsing apparaatsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal apparaatsuitgaven Ministerie van VWS
 
 
 
 
 301.658
 
 
 
 
 322.479
 
 
 
 
 272.223
 
 
 
 
 263.467
 
 
 
 
 259.281
 
 
 
 
 258.247
 
 
 
 
 257.869
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Personele uitgaven kerndepartement 
 
 
 
 
 140.098
 
 
 
 
 147.770
 
 
 
 
 128.647
 
 
 
 
 124.241
 
 
 
 
 122.030
 
 
 
 
 121.392
 
 
 
 
 120.891
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan eigen personeel
 
 
 
 126.649
 
 
 133.737
 
 
 121.135
 
 
 117.870
 
 
 115.775
 
 
 114.566
 
 
 114.156
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan externe inhuur
 
 
 
 9.822
 
 
 11.179
 
 
 4.826
 
 
 3.805
 
 
 3.793
 
 
 4.474
 
 
 4.475
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige personele uitgaven
 
 
 
 3.627
 
 
 2.854
 
 
 2.686
 
 
 2.566
 
 
 2.462
 
 
 2.352
 
 
 2.260
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Materiële uitgaven kerndepartement 
 
 
 
 
 66.041
 
 
 
 
 67.688
 
 
 
 
 37.203
 
 
 
 
 33.568
 
 
 
 
 33.623
 
 
 
 
 33.491
 
 
 
 
 33.613
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan ICT
 
 
 
 3.226
 
 
 5.102
 
 
 3.319
 
 
 2.319
 
 
 2.322
 
 
 2.319
 
 
 2.319
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan bijdrage SSO's
 
 
 
 41.691
 
 
 38.537
 
 
 24.332
 
 
 24.255
 
 
 24.312
 
 
 24.162
 
 
 24.162
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige materiële uitgaven 
 
 
 
 21.124
 
 
 24.049
 
 
 9.552
 
 
 6.994
 
 
 6.989
 
 
 7.010
 
 
 7.132
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Personele uitgaven inspecties
 
 
 
 
 60.910
 
 
 
 
 65.628
 
 
 
 
 68.204
 
 
 
 
 68.195
 
 
 
 
 67.549
 
 
 
 
 67.541
 
 
 
 
 67.542
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan eigen personeel
 
 
 
 55.850
 
 
 60.443
 
 
 66.935
 
 
 66.926
 
 
 66.280
 
 
 66.272
 
 
 66.273
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan externe inhuur
 
 
 
 4.560
 
 
 4.611
 
 
 524
 
 
 524
 
 
 524
 
 
 524
 
 
 524
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige personele uitgaven
 
 
 
 500
 
 
 574
 
 
 745
 
 
 745
 
 
 745
 
 
 745
 
 
 745
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Materiële uitgaven inspecties
 
 
 
 
 11.773
 
 
 
 
 13.463
 
 
 
 
 15.481
 
 
 
 
 15.481
 
 
 
 
 15.481
 
 
 
 
 15.481
 
 
 
 
 15.481
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan ICT
 
 
 
 611
 
 
 3.350
 
 
 2.961
 
 
 2.961
 
 
 2.961
 
 
 2.961
 
 
 2.961
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan bijdrage SSO's
 
 
 
 2.437
 
 
 699
 
 
 3.950
 
 
 3.950
 
 
 3.950
 
 
 3.950
 
 
 3.950
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige materiële uitgaven 
 
 
 
 8.725
 
 
 9.414
 
 
 8.570
 
 
 8.570
 
 
 8.570
 
 
 8.570
 
 
 8.570
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Personele uitgaven SCP en raden
 
 
 
 
 15.965
 
 
 
 
 16.567
 
 
 
 
 18.516
 
 
 
 
 18.310
 
 
 
 
 17.993
 
 
 
 
 17.800
 
 
 
 
 17.800
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan eigen personeel
 
 
 
 15.259
 
 
 15.967
 
 
 18.166
 
 
 18.110
 
 
 17.789
 
 
 17.596
 
 
 17.596
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan externe inhuur
 
 
 
 706
 
 
 600
 
 
 350
 
 
 200
 
 
 204
 
 
 204
 
 
 204
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige personele uitgaven
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Materiële uitgaven SCP en raden
 
 
 
 
 6.872
 
 
 
 
 11.363
 
 
 
 
 4.172
 
 
 
 
 3.672
 
 
 
 
 2.605
 
 
 
 
 2.542
 
 
 
 
 2.542
 
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan ICT
 
 
 
 1.849
 
 
 494
 
 
 685
 
 
 335
 
 
 335
 
 
 335
 
 
 335
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan bijdrage SSO's
 
 
 
 0
 
 
 260
 
 
 296
 
 
 296
 
 
 291
 
 
 291
 
 
 291
 
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige materiële uitgaven 
 
 
 
 5.023
 
 
 10.609
 
 
 3.191
 
 
 3.041
 
 
 1.979
 
 
 1.916
 
 
 1.916
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 
 Apparaatskosten agentschappen, ZBO’s en RWT’s
 (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal apparaatskosten agentschappen
 
 
 
 
 433.955
 
 
 
 
 427.725
 
 
 
 
 437.775
 
 
 
 
 412.183
 
 
 
 
 410.618
 
 
 
 
 410.458
 
 
 
 
 410.902
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Agentschap College Ter Beoordeling van Geneesmiddelen
 
 
 41.442
 
 
 38.250
 
 
 39.250
 
 
 38.250
 
 
 38.250
 
 
 38.250
 
 
 38.250
 
 
 
 
 Centraal Informatiepunt Beroepen Gezondheidszorg
 
 
 51.852
 
 
 42.675
 
 
 41.425
 
 
 43.533
 
 
 43.968
 
 
 44.408
 
 
 44.852
 
 
 
 
 Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu
 
 
 340.661
 
 
 346.800
 
 
 357.100
 
 
 330.400
 
 
 328.400
 
 
 327.800
 
 
 327.800
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal apparaatskosten ZBO’s en RWT’s
 
 
 
 
 289.994
 
 
 
 
 303.937
 
 
 
 
 303.095
 
 
 
 
 298.790
 
 
 
 
 309.071
 
 
 
 
 309.071
 
 
 
 
 313.213
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Zorg Onderzoek Nederland/ Medische Wetenschappen (ZonMw)
 
 
 6.006
 
 
 5.606
 
 
 5.456
 
 
 5.456
 
 
 5.456
 
 
 5.456
 
 
 5.456
 
 
 
 
 Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ)
 
 
 66.993
 
 
 61.590
 
 
 59.663
 
 
 60.068
 
 
 68.001
 
 
 68.008
 
 
 68.008
 
 
 
 
 Centraal Administratie Kantoor (CAK)
 
 
 87.435
 
 
 119.335
 
 
 118.844
 
 
 117.844
 
 
 120.282
 
 
 122.796
 
 
 122.802
 
 
 
 
 Pensioen- en Uitkeringsraad (PUR)
 
 
 2.761
 
 
 2.289
 
 
 1.934
 
 
 1.542
 
 
 1.185
 
 
 771
 
 
 771
 
 
 
 
 Centrale Commissie voor Mensgebonden Onderzoek (CCMO), inclusief Medisch Ethische Commissies (METC’s)
 
 
 2.140
 
 
 3.501
 
 
 4.124
 
 
 3.527
 
 
 3.527
 
 
 3.527
 
 
 3.527
 
 
 
 
 Nederlandse Zorgautoriteit (NZa)
 
 
 51.430
 
 
 57.866
 
 
 58.755
 
 
 56.031
 
 
 56.077
 
 
 56.081
 
 
 56.083
 
 
 
 
 Zorginstituut Nederland (ZiNL)
 
 
 70.016
 
 
 50.396
 
 
 50.749
 
 
 50.618
 
 
 50.716
 
 
 48.955
 
 
 52.617
 
 
 
 
 College Sanering Zorginstellingen (CSZ)
 
 
 2.500
 
 
 2.604
 
 
 2.820
 
 
 2.954
 
 
 3.077
 
 
 3.199
 
 
 3.199
 
 
 
 
 College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG)
 
 
 713
 
 
 750
 
 
 750
 
 
 750
 
 
 750
 
 
 750
 
 
 750
 
 
 
 
 Stichting Afwikkeling Rechtsherstel Roma Sinti
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 
 
 
 3.
 Toelichting op de instrumenten
 
 
 
 3.1
 Apparaatsuitgaven kerndepartement
 
 
 Op dit artikel worden de verplichtingen, uitgaven en ontvangsten voor ambtelijk personeel, inhuur externen en materieel geraamd die nodig zijn voor het functioneren van het kerndepartement.
 De personele uitgaven kerndepartement bestaan uit alle personeelsuitgaven van het kerndepartement inclusief de inhuur van externen voor zowel primaire als ondersteunende processen. De materiële uitgaven hebben uitsluitend betrekking op de ondersteunende processen.
 Dit omvat onder andere ICT, bijdragen aan shared service organisaties (SSO’s) en overige materiële kosten zoals huisvestingskosten.
 
 De ontwikkeling van de budgetten wordt in 2018 en opvolgende jaren beïnvloed door enerzijds de personele taakstelling uit het kabinet Rutte I en anderzijds een aantal intensiveringen die in 2017 zijn toegevoegd aan de begroting voor 2017 en de verdere jaren. Een deel van deze intensiveringen is van tijdelijke aard en hangt samen met de zorgvuldige implementatie van wetgeving en uitvoering binnen de beleidsagenda van VWS. Bij eerste suppletoire begroting 2017 zijn reeds enkele meerjarige intensiveringen toegelicht.
 
 De actuele raming voor de uitgaven voor externe inhuur is aanmerkelijk lager dan de realisatie van de afgelopen jaren. Naar verwachting zal het budget (en de realisatie) als gevolg van interne herschikkingen binnen het apparaatsbudget lopende het begrotingsjaar hoger worden. Daarnaast zullen de materiële uitgaven in 2017 hoger uitvallen door een aantal technische mutaties die voortkomen uit het doorbelasten van de uitgaven voor SSO’s naar de verschillende onderdelen van VWS. Het gaat daarbij om kosten voor bijvoorbeeld ICT dienstverlening en huisvesting, waarvan de facturen van dit onderdeel centraal worden betaald aan de betreffende SSO’s.
 In de suppletoire begrotingen zullen deze mutaties worden gemeld en zo nodig toegelicht.
 
 
 Apparaatsuitgaven kernministerie 2017 onderverdeeld naar Directoraat-Generaal
 (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 Apparaats-uitgaven
 
 
 
 
 
 
 Directoraat-generaal Volksgezondheid
 
 
 30.366
 
 
 
 
 Directoraat-generaal Curatieve zorg
 
 
 17.248
 
 
 
 
 Directoraat-generaal Langdurige zorg
 
 
 15.918
 
 
 
 
 
 Totaal beleid
 
 
 
 
 63.532
 
 
 
 
 
 Secretaris-generaal/(plaatsvervangend) secretaris-generaal
 
 
 102.318
 
 
 
 
 
 Totaal apparaatsuitgaven kerndepartement
 
 
 
 
 165.850
 
 
 
 
 
 
 
 Extracomptabele tabel invulling taakstelling (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 Structureel
 
 
 
 
 
 
 
 Departementale taakstelling (totaal)
 
 
 
 16.900
 
 
 26.200
 
 
 30.550
 
 
 30.850
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inspecties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 IGZ
 
 
 630
 
 
 1.440
 
 
 1.800
 
 
 1.800
 
 
 
 
 IJZ
 
 
 70
 
 
 160
 
 
 200
 
 
 200
 
 
 
 
 
 Totaal inspecties
 
 
 
 
 700
 
 
 
 
 1.600
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Agentschappen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 CIBG
 
 
 300
 
 
 800
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 
 
 RIVM
 
 
 4.400
 
 
 7.900
 
 
 9.300
 
 
 9.300
 
 
 
 
 
 Totaal Agentschappen
 
 
 
 
 4.700
 
 
 
 
 8.700
 
 
 
 
 10.300
 
 
 
 
 10.300
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 CAK
 
 
 200
 
 
 500
 
 
 600
 
 
 600
 
 
 
 
 ZiNL
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 1.200
 
 
 1.500
 
 
 
 
 ZonMw
 
 
 300
 
 
 700
 
 
 850
 
 
 850
 
 
 
 
 CIZ
 
 
 2.600
 
 
 6.100
 
 
 7.500
 
 
 7.500
 
 
 
 
 
 Totaal ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 3.600
 
 
 
 
 7.800
 
 
 
 
 10.150
 
 
 
 
 10.450
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kennisinfrastructuur
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Preventie, jeugd en sport
 
 
 3.600
 
 
 3.600
 
 
 3.600
 
 
 3.600
 
 
 
 
 Langdurige zorg
 
 
 3.300
 
 
 3.300
 
 
 3.300
 
 
 3.300
 
 
 
 
 Curatieve zorg
 
 
 1.000
 
 
 1.200
 
 
 1.200
 
 
 1.200
 
 
 
 
 
 Totaal kennisinfrastructuur
 
 
 
 
 7.900
 
 
 
 
 8.100
 
 
 
 
 8.100
 
 
 
 
 8.100
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.2
 Apparaatsuitgaven inspecties, SCP en raden
 
 Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd
 De Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) en de Inspectie Jeugdzorg (IJZ) werken al jaren intensief samen. Per 1 oktober 2017 wordt de volgende stap gezet in de steeds nauwere samenwerking. Beide inspecties zijn samengegaan in één organisatie, die de naam Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) draagt.
 De nieuwe Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) houdt onafhankelijk toezicht op het brede veld van mensen en organisaties in de gezondheidszorg en jeugdhulp. De bewaking en bevordering van de veiligheid en kwaliteit van de zorg staat daarbij centraal. Omdat kennis en kunde over beide sectoren met de fusie worden samengebracht, kan de IGJ efficiënt en effectief inspelen op veranderende vragen uit de samenleving en politiek.
 In haar toezicht let de IGJ erop dat zorgaanbieders zich aan de wettelijke regels en normen houden en goede kwaliteit leveren. Daarbij kijkt ze ook of de zorg menslievend is en gericht op het verbeteren van de kwaliteit van leven. De inspectie onderzoekt of de zorg aansluit bij de behoeften en mogelijkheden van de patiënt, de cliënt of de jongere. Een ander punt waar de IGJ goed op let, is de samenhang in de zorg rondom een persoon of gezin.
 Bestuurders en professionals uit de gezondheidszorg en jeugdhulp zijn verantwoordelijk voor de kwaliteit van de zorg die zij bieden. De IGJ vraagt hen klachten en calamiteiten goed te onderzoeken. De inspectie verwacht dat zij leren van wat er goed en niet goed gaat in de zorg, opdat zij hun zorgaanbod kunnen verbeteren. Ziet de IGJ de noodzakelijke verbeteringen niet, dan grijpt zij in.
 De IGJ maakt haar bevindingen, oordelen en maatregelen openbaar naar de eisen van de wet. Deze informatie helpt bestuurders en professionals bij het leren en verbeteren van de zorg. Aansluitend is ook de openheid over de uitgangspunten van het toezicht en de werkwijze van de IGJ zelf een van haar prioriteiten. Alle belanghebbenden moeten immers van de IGJ weten wat ze van haar mogen verwachten. De IGJ treedt in contact met burgers en zorgverleners over wat zij belangrijk vinden in de zorg en analyseert ze de meldingen over zorg die bij haar binnenkomen.
 Naast het toezicht op de verschillende sectoren heeft de inspectie in 2018 specifiek aandacht voor netwerkzorg thuis. Samenwerking tussen zorg- en hulpverleners in de netwerken rondom de cliënt vindt helaas nog niet vanzelfsprekend plaats en daarnaast zijn taken en verantwoordelijkheden aan het verschuiven. Het ontbreken van integrale zorg kan leiden tot risico’s. Omdat bij het toezicht op netwerkzorg thuis ook de ondersteuning die vanuit de gemeente wordt geboden een belangrijke rol speelt, werkt de inspectie samen met de gemeenten in hun rol als Wmo-toezichthouder. Vanaf 2018 zal de IGJ ook extra capaciteit inzetten voor toezicht op de uitvoering van het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg.
 Sociaal en Cultureel Planbureau
 Het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) is een interdepartementaal, wetenschappelijk instituut, opgericht bij koninklijk besluit op 30 maart 1973. Het koninklijk besluit is per 1 april 2012 ingetrokken en vervangen door de Regeling van de Minister-President, Minister van Algemene Zaken, houdende de vaststelling van de Aanwijzingen voor de Planbureaus (1 april 2012).
 
 Het SCP verricht zelfstandig onderzoek en rapporteert – gevraagd en ongevraagd – aan de regering, de Eerste- en Tweede Kamer, Ministeries en andere maatschappelijke en overheidsorganisaties. De belangrijkste taken van het SCP zijn:
 
 
 –
 Het beschrijven van de situatie op sociaal en cultureel terrein in Nederland en de te verwachte ontwikkelingen.
 
 
 –
 Het bijdragen aan verantwoorde keuzen van doeleinden en middelen in het sociaal en cultureel beleid en het ontwikkelen van alternatieven.
 
 
 –
 Het beoordelen van het gevoerde beleid, speciaal het interdepartementale beleid.
 
 
 
 Het SCP verricht daartoe sociaalwetenschappelijk onderzoek naar de leefsituatie en de opvattingen van de burger, evenals naar het (overheids)beleid dat daarop van invloed is. Het werk van het SCP omvat de terreinen van nagenoeg alle Ministeries. Eens per jaar geeft het SCP een overzicht van de voorgenomen activiteiten in een werkprogramma. Het werkprogramma wordt gepubliceerd op de website van het bureau (www.scp.nl).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Activiteiten SCP 2018
 
 
 Aantal publicaties
 
 
 Uren in 2018
 
 
 Uitgaven in 2018 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 1. Wetenschappelijk onderzoek
 
 
 50
 
 
 83.000
 
 
 10.800
 
 
 
 
 2. Kennisverspreiding
 
 
 – 
 
 
 9.500
 
 
 1.200
 
 
 
 
 
 3. Totaal
 
 
 
 
 50
 
 
 
 
 92.500
 
 
 
 
 12.000
 
 
 
 
 
 
 Toelichting
 1. Wetenschappelijk onderzoek
 Het onderzoeksprogramma van het SCP staat in het teken van het ondersteunen van het beleid van de overheid, waar dat gericht is op het behoud en de verhoging van het welzijn en het welbevinden van de Nederlandse burger en samenleving. Veel van de door het SCP in 2018 uit te voeren projecten vloeien voort uit eerder gemaakte afspraken of verkregen opdrachten.
 In oneven jaren brengt het SCP «De Sociale Staat van Nederland» uit (een brede inventarisatie van de levensomstandigheden van de Nederlandse bevolking), in even jaren een meer thematisch Sociaal Cultureel Rapport.
 Er zijn langjarige afspraken over de opstelling van bijvoorbeeld de Arbeidsmarktpanels, Verdiepende studie Integratie, het Zorggebruik, de Emancipatiemonitor, de lhbt-monitor en de situatie van Statushouders. Veel van het SCP-onderzoek is gebaseerd op door het CBS verzamelde en ter beschikking gestelde gegevens. Daarnaast laat het SCP zelf ook enkele grote surveys uitvoeren. Ook in 2018 zal het SCP ten behoeve van het kabinet rapporteren over de uitkomsten van het in 2008 gestarte onderzoek naar zorgen en maatschappelijke kwesties die leven onder de bevolking en van belang zijn voor de politiek («Continu Onderzoek Burgerperspectieven»).
 2. Kennisverspreiding
 Vele SCP-medewerkers hebben contacten met of maken deel uit van voor het SCP relevante wetenschappelijke of maatschappelijke organisaties, of hebben vanwege hun SCP-werk of -expertise een adviserende rol in allerlei gremia. Kennisverspreiding via presentaties, artikelen, papers e.d. zijn een belangrijk onderdeel van het werk.
 Een kerntaak van het SCP is het adviseren van departementen en andere overheidsinstanties op basis van de beschikbare kennis en inzichten. De positionering van het bureau binnen de rijksoverheid maakt het mogelijk deel te nemen aan het commissie- en advieswerk binnen de overheid (onderraden en voorportalen). Afgezien van deze vorm van indirecte advisering brengt het bureau ook met regelmaat adviezen uit aan (beleidsdirecties van) departementen. Deze advisering kan zeer uiteenlopend van karakter zijn, bijvoorbeeld via participatie in de kenniskamers van verschillende Ministeries.
 Raad voor Volksgezondheid en Samenleving
 De Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS) is een onafhankelijk adviesorgaan voor de regering en de beide kamers der Staten-Generaal. De RVS heeft tot taak strategische adviezen te geven over het te voeren beleid. De vraagstukken waarover de RVS adviseert zijn per definitie domeinoverstijgend. De RVS werkt aan een sterkere verbinding met VWS alsmede met andere departementen, zoals OCW, BZK, SZW en VenJ. Vanuit zijn onafhankelijke positie en opdracht laat de RVS zijn licht schijnen over toekomstige strategische beleidsvraagstukken voor zorg, volksgezondheid, welzijn en samenleving. Hierbij beziet de RVS de mogelijkheid om dit in samenwerking met andere kennisinstellingen te doen. De RVS werkt in haar adviezen zoveel mogelijk in interactie met het «veld». Dit doet de RVS bovendien door naast schriftelijke adviezen op andere dan gebruikelijke manieren vraagstukken te agenderen, bijvoorbeeld met films, animaties, online activiteiten, veldraadplegingen, etc.
 De RVS heeft bij zijn start gekozen voor het opstellen van een meerjarige werkagenda 2015–2018, met de volgende vier thema’s: (1) Veranderende verzorgingsstaat, (2) Verantwoord sturen, (3) De belofte van wetenschap en technologie en (4) De levensloop, levenslang en levensbreed. Het werken met een meerjarige werkagenda past bij de brede opdracht van de RVS en biedt ruimte om gedurende het jaar een vraag of probleem te agenderen. Dit kan leiden tot een gevraagd of ongevraagd advies van de RVS.
 Het Centrum voor Ethiek en Gezondheid (CEG) is een samenwerkingsverband van de Gezondheidsraad en de RVS. Het CEG publiceert over nieuwe ontwikkelingen op het snijvlak van ethiek, gezondheid en beleid. Het CEG brengt jaarlijks signalementen uit over ethische thema’s en geeft uitvoering aan de publieksfunctie, onder meer via de website www.ceg.nl (kennisbron over ethische thema’s) en diverse publieksbijeenkomsten, waaronder de jaarlijkse Els Borst Lezing.
 Gezondheidsraad
 De Gezondheidsraad is een onafhankelijke wetenschappelijke adviesraad die als taak heeft regering en parlement te adviseren over de stand van kennis ten aanzien van vraagstukken op het gebied van volksgezondheid en gezondheidszorg.
 Het werkterrein van de Gezondheidsraad omvat de volgende aandachtsgebieden: preventie, gezondheidszorg, voeding, leefomgeving, arbeidsomstandigheden, innovatie en kennisinfrastructuur. De raad brengt gevraagd en ongevraagd adviezen uit. In september stelt de Minister van VWS het werkprogramma voor het komende jaar vast (www.gezondheidsraad.nl).
 
 
 
 
 
 Artikel
 11
 Nominaal en onvoorzien
 
 
 
 1.
 Inleiding
 
 
 Dit niet-beleidsartikel heeft een technisch-administratief karakter. Vanuit dit artikel vinden overboekingen van loon- en prijsbijstellingen naar de loon- en prijsgevoelige artikelen binnen de begroting plaats. Ook worden er taakstellingen of extra middelen op dit artikel geplaatst die nog niet aan de beleidsartikelen zijn toegedeeld.
 
 
 
 
 2.
 Tabel budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Begrotingsuitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 – 26.605
 
 
 
 
 – 16.181
 
 
 
 
 – 19.005
 
 
 
 
 – 19.136
 
 
 
 
 – 19.180
 
 
 
 
 – 19.186
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 – 26.589
 
 
 
 
 – 16.222
 
 
 
 
 – 19.005
 
 
 
 
 – 19.136
 
 
 
 
 – 19.180
 
 
 
 
 – 19.186
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Loonbijstelling
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 – waarvan programma
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 – waarvan apparaat
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Prijsbijstelling
 
 
 0
 
 
 10.186
 
 
 9.887
 
 
 9.949
 
 
 9.818
 
 
 9.774
 
 
 9.768
 
 
 
 
 
 
 – waarvan programma
 
 
 0
 
 
 10.186
 
 
 7.872
 
 
 7.961
 
 
 7.833
 
 
 7.798
 
 
 7.791
 
 
 
 
 
 
 – waarvan apparaat
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 2.015
 
 
 1.988
 
 
 1.985
 
 
 1.976
 
 
 1.977
 
 
 
 
 
 
 Onvoorzien
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Taakstelling
 
 
 0
 
 
 – 36.775
 
 
 – 26.109
 
 
 – 28.954
 
 
 – 28.954
 
 
 – 28.954
 
 
 – 28.954
 
 
 
 
 
 
 – waarvan programma
 
 
 0
 
 
 – 36.775
 
 
 – 26.109
 
 
 – 28.954
 
 
 – 28.954
 
 
 – 28.954
 
 
 – 28.954
 
 
 
 
 
 
 – waarvan apparaat
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Bovenstaande informatie is bedoeld voor de Staten-Generaal. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend.
 
 
 
 
 
 3.
 Toelichting op de instrumenten
 
 Prijsbijstelling
 Op dit onderdeel worden de in het kader van de prijsbijstelling ontvangen bedragen geboekt totdat toerekening plaatsvindt aan begrotingsartikelen.
 Onvoorzien
 De grondslag voor dit onderdeel ligt in de Comptabiliteitswet, waarin de mogelijkheid bestaat een artikel voor onvoorziene uitgaven op te nemen. VWS maakt hier in 2018 geen gebruik van.
 Taakstelling
 Op dit onderdeel worden taakstellingen geboekt in afwachting van concrete invulling. De actuele stand omvat grosso modo de taakstellende onderuitputting die op de VWS-begroting is ingeboekt en die jaarlijks bij de tweede suppletoire begroting wordt ingevuld.
 
 
 
 
 
 5.
 BEGROTING AGENTSCHAPPEN
 
 
 
 1.
 Agentschap College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (aCBG)
 
 
 
 1.1
 Inleiding
 
 Het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) bestaat uit een College en een secretariaat dat is ondergebracht in een batel-lastenagentschap (aCBG). Het College is een organisatie met een zelfstandige bevoegdheid, een zelfstandig bestuursorgaan (ZBO). De uitvoeringsorganisatie ter ondersteuning van het CBG is een baten-lastenagentschap van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). Naast de taken voor het CBG ondersteunt het agentschap tevens het Ministerie van Economische Zaken (EZ) bij de uitvoering van veterinaire geneesmiddelenbeoordeling en -bewaking door de Commissie Registratie Diergeneesmiddelen (CRD) en het Ministerie van VWS bij de beoordeling van nieuwe voedingsmiddelen.
 
 De belangrijkste taken op basis van de Geneesmiddelenwet, de Diergeneesmiddelenwet en Europese Verordeningen zijn voor het CBG:
 
 
 –
 Verstrekken, handhaven en schorsen van handelsvergunningen op basis van de beoordeling van werkzaamheid, risico’s en kwaliteit.
 
 
 –
 Vaststellen van de afleverstatus humaan, dus het bepalen of het geneesmiddel uitsluitend op recept, uitsluitend via de apotheek, via de drogist of in de vrije verkoop verkrijgbaar mag zijn.
 
 
 –
 Vaststellen van de afleverstatus veterinair, dus het bepalen of het diergeneesmiddel uitsluitend door een dierenarts mag worden toegediend, afgeleverd mag worden door dierenarts of apotheker, op recept afgeleverd mag worden door dierenarts, apotheker of vergunninghouder, of vrij verkrijgbaar is.
 
 
 –
 Geneesmiddelenbewaking.
 
 
 –
 Geven van wetenschappelijk advies in het kader van geneesmiddelontwikkeling.
 
 
 
 De meest up-to-date informatie over de organisatiestructuur, collegesamenstelling en achtergrondinformatie over processen en procedures vindt men op de CBG-website: www.cbg-meb.nl.
 
 
 
 1.2
 Begroting 2018
 
 
 Begroting van baten-lastenagentschap CBG voor het jaar 2018 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 Stand Slotwet
 
 
 Vastgestelde begroting
 
 
 
 
 
 
 
 Baten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omzet moederdepartement
 
 
 3.209
 
 
 225
 
 
 1.225
 
 
 225
 
 
 225
 
 
 225
 
 
 225
 
 
 
 
 Omzet overige departementen
 
 
 700
 
 
 612
 
 
 612
 
 
 612
 
 
 612
 
 
 612
 
 
 612
 
 
 
 
 Omzet derden
 
 
 44.421
 
 
 41.663
 
 
 41.663
 
 
 41.663
 
 
 41.663
 
 
 41.663
 
 
 41.663
 
 
 
 
 Rentebaten
 
 
 2
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Vrijval voorzieningen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Bijzondere baten
 
 
 233
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal baten
 
 
 
 
 48.565
 
 
 
 
 42.500
 
 
 
 
 43.500
 
 
 
 
 42.500
 
 
 
 
 42.500
 
 
 
 
 42.500
 
 
 
 
 42.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lasten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Apparaatskosten
 
 
 41.442
 
 
 39.000
 
 
 40.000
 
 
 39.000
 
 
 39.000
 
 
 39.000
 
 
 39.000
 
 
 
 
 
 – Personele kosten
 
 
 
 
 29.390
 
 
 
 
 25.500
 
 
 
 
 26.500
 
 
 
 
 25.500
 
 
 
 
 25.500
 
 
 
 
 25.500
 
 
 
 
 25.500
 
 
 
 
 
 
 Waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 eigen personeel
 
 
 
 
 23.990
 
 
 
 
 23.500
 
 
 
 
 24.500
 
 
 
 
 23.500
 
 
 
 
 23.500
 
 
 
 
 23.500
 
 
 
 
 23.500
 
 
 
 
 
 
 externe inhuur
 
 
 
 
 3.929
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 
 
 Waarvan overige personele kosten
 
 
 
 
 1.471
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – Materiële kosten
 
 
 
 
 12.052
 
 
 
 
 13.500
 
 
 
 
 13.500
 
 
 
 
 13.500
 
 
 
 
 13.500
 
 
 
 
 13.500
 
 
 
 
 13.500
 
 
 
 
 
 
 Waarvan:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 apparaat ICT
 
 
 
 
 3.495
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 
 
 bijdrage SSO's
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 overige materiële kosten
 
 
 
 8.557
 
 
 11.000
 
 
 11.000
 
 
 11.000
 
 
 11.000
 
 
 11.000
 
 
 11.000
 
 
 
 
 ZBO College
 
 
 713
 
 
 750
 
 
 750
 
 
 750
 
 
 750
 
 
 750
 
 
 750
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Rentelasten
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Afschrijvingskosten
 
 
 1.074
 
 
 3.500
 
 
 3.500
 
 
 3.500
 
 
 3.500
 
 
 3.500
 
 
 3.500
 
 
 
 
 
 – Materieel
 
 
 
 
 886
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 2.500
 
 
 
 
 
 
 Waarvan apparaat ICT
 
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 – Immaterieel
 
 
 
 
 188
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 
 Overige kosten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – Dotaties voorzieningen
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 – Bijzondere lasten
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal lasten
 
 
 
 
 43.229
 
 
 
 
 42.500
 
 
 
 
 43.500
 
 
 
 
 42.500
 
 
 
 
 42.500
 
 
 
 
 42.500
 
 
 
 
 42.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Saldo van baten en lasten
 
 
 
 
 5.336
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Toelichting begroting van baten en lasten
 Baten
 Het aCBG verwacht van opdrachtgever VWS een bedrag van € 0,225 miljoen te ontvangen ter dekking van de kosten van het Bureau Nieuwe Voedingsmiddelen.
 Het Bureau Diergeneesmiddelen van het aCBG verricht voor het Ministerie van Economische zaken (EZ) beleidsondersteunende activiteiten. Hiervoor is een bedrag begroot van € 0,612 miljoen.
 Het aCBG heeft voor de jaren 2017 en 2018 een bedrag van € 1 miljoen toegezegd gekregen van opdrachtgever VWS om de organisatie voor te bereiden op mogelijk extra werkzaamheden als gevolg van de Brexit. Hiervoor zal extra personele inzet nodig zijn. De bijdrage van € 1 miljoen is onder de baten opgenomen (bijdrage moederdepartement) en onder de kosten (personeelskosten). Extra omzet vanuit nieuwe aanvragen tot registratie en/of wijzigingen op bestaande registraties voortvloeiend uit de Brexit-procedure zijn vanwege de hoge mate van onzekerheid nog niet in deze begroting opgenomen.
 In de volgende tabel wordt de omzet derden 2018 verdeeld naar productgroepen. De hierbij gehanteerde tarieven zijn gebaseerd op de regeling Geneesmiddelenwet en de Diergeneesmiddelenregeling.
 
 Opbrengst derden naar productgroepen (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 Productgroep
 
 
 Omzet
 
 
 
 
 
 
 Beoordelen van nationale aanvragen
 
 
 2.000
 
 
 
 
 Beoordelen van Europese aanvragen: centraal
 
 
 7.300
 
 
 
 
 Beoordelen van Europese aanvragen: MRP
 
 
 400
 
 
 
 
 Beoordelen DCP's
 
 
 10.513
 
 
 
 
 Beoordelen van homeopathische aanvragen, kruiden en nieuwe voedingsmiddelen
 
 
 250
 
 
 
 
 Jaarvergoedingen (humaan en dieren)
 
 
 18.900
 
 
 
 
 Bureau Diergeneesmiddelen
 
 
 2.300
 
 
 
 
 
 Totaal opbrengst derden
 
 
 
 
 41.663
 
 
 
 
 
 
 Hieronder worden de productgroepen kort toegelicht.
 Beoordelen van nationale aanvragen
 Het beoordelingsproces van een nationale aanvraag betreft de aanvraag van een handelsvergunning voor een nieuw op de Nederlandse markt te brengen geneesmiddel. De handelsvergunning wordt door het aCBG afgegeven. Het betreffende geneesmiddel komt alleen in Nederland op de markt.
 Beoordelen van Europese aanvragen: centraal
 Om een Europese handelsvergunning voor een geneesmiddel van de Europese Commissie toegekend te krijgen, moet de fabrikant de centrale procedure volgen. De fabrikant kan dan een handelsvergunning krijgen die in alle EU-lidstaten geldig is. De coördinatie van de centrale procedure berust bij het Europese Geneesmiddelenagentschap (EMA).
 Beoordelen van Europese aanvragen: MRP (Mutual Recognition Procedure)
 In een MRP-procedure heeft een andere EU-lidstaat een handelsvergunning verleend. Het aCBG beoordeelt of deze geneesmiddelen, op basis van het beoordelingsrapport van de andere lidstaat, toegelaten kunnen worden tot de Nederlandse markt.
 Beoordelen van Europese aanvragen: DCP (Decentrale Procedure)
 Een Decentrale Procedure kan door de fabrikant worden gebruikt om een handelsvergunning in meerdere lidstaten te verkrijgen als nog in geen enkel land een handelsvergunning is verkregen. De fabrikant kan een EU-lidstaat vragen om het beoordelingsproces te verrichten. Deze lidstaat wordt dan Referentieland (RMS). Na het beoordelingsproces starten de overige lidstaten een MRP-procedure.
 Beoordeling van homeopathische aanvragen, kruiden en nieuwe voedingsmiddelen
 Het aCBG verricht beoordelingswerkzaamheden voor homeopathische geneesmiddelen, kruiden en nieuwe voedingsmiddelen. Nieuwe voedingsmiddelen zijn voedingsmiddelen of voedselingrediënten die voor 15 mei 1997 niet in significante mate in de Europese Gemeenschap voor de menselijke voeding zijn gebruikt.
 Jaarvergoedingen
 Voor het op de markt brengen van een geneesmiddel moet door de registratiehouder jaarlijks een vergoeding worden betaald.
 Bureau Diergeneesmiddelen
 Het Bureau Diergeneesmiddelen beoordeelt en verleent vergunningen voor de productie en distributie van diergeneesmiddelen.
 Lasten
 Onderdeel van de materiële lasten is de financiering van het Nederlands Bijwerkingen Centrum Lareb, ter waarde van € 2,8 miljoen. Het aCBG heeft aan Lareb de opdracht verleend tot uitvoering van geneesmiddelenbewaking.
 Er wordt thans een inventarisatie gemaakt van een nieuwe ICT-oplossing voor het aCBG voor de komende jaren. In de afgelopen jaren zijn geen tot weinig investeringen gedaan in ICT. Hierdoor voldoen de huidige systemen niet (geheel) meer aan de eisen (ook de aansluiting naar de Europese systemen). Momenteel wordt geïnventariseerd hoe en welke nieuwe ICT-oplossingen gedaan dienen te worden.
 
 
 
 
 1.3
 Kasstroomoverzicht
 
 
 Kasstroomoverzicht aCBG voor het jaar 2018 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 Stand Slotwet
 
 
 Vastgestelde begroting
 
 
 
 
 
 
 
 1. Rekening-courant RHB 1–1
 
 
 
 
 17.070
 
 
 
 
 17.070
 
 
 
 
 17.277
 
 
 
 
 18.277
 
 
 
 
 18.277
 
 
 
 
 18.277
 
 
 
 
 18.277 
 
 
 
 
 
 Totaal ontvangsten operationele kasstroom (+/+)
 
 
 49.650
 
 
 42.500
 
 
 42.500
 
 
 42.500
 
 
 42.500
 
 
 42.500
 
 
 42.500
 
 
 
 
 Totaal uitgaven operationele kasstroom (-/-)
 
 
 – 43.493
 
 
 – 41.000
 
 
 – 41.000
 
 
 – 41.000
 
 
 – 41.000
 
 
 – 41.000
 
 
 – 41.000
 
 
 
 
 
 2. Totaal operationele kasstroom 
 
 
 
 
 6.157
 
 
 
 
 1.500
 
 
 
 
 1.500
 
 
 
 
 1.500
 
 
 
 
 1.500
 
 
 
 
 1.500
 
 
 
 
 1.500
 
 
 
 
 
 Totaal investeringen (-/-)
 
 
 – 1.076
 
 
 – 1.500
 
 
 – 1.500
 
 
 – 1.500
 
 
 – 1.500
 
 
 – 1.500
 
 
 – 1.500
 
 
 
 
 Totaal boekwaarde desinvesteringen (+)
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 3. Totaal investeringskasstroom
 
 
 
 
 – 1.076
 
 
 
 
 – 1.500
 
 
 
 
 – 1.500
 
 
 
 
 – 1.500
 
 
 
 
 – 1.500
 
 
 
 
 – 1.500
 
 
 
 
 – 1.500
 
 
 
 
 
 4a. Eenmalige uitkering aan moederdepartement (-/-)
 
 
 – 4.874
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 Eenmalige storting door het moederdepartement (+)
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 1.000
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 Aflossingen op leningen (-/-)
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 Beroep op leenfaciliteit (+)
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 4. Totaal financieringskasstroom
 
 
 
 
 – 4.874 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 1.000 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 
 
 5. Rekening-courant RHB 31–12 (=1+2+3+4) 
 
 
 
 
 17.277
 
 
 
 
 17.070
 
 
 
 
 18.277
 
 
 
 
 18.277
 
 
 
 
 18.277
 
 
 
 
 18.277
 
 
 
 
 18.277
 
 
 
 
 
 
 Toelichting kasstroomoverzicht
 De investeringen 2018 hebben voornamelijk betrekking op vervanging van kantoorautomatisering (primair proces systeem ICI).
 Het aCBG heeft voor de jaren 2017 en 2018 een bedrag van € 1 miljoen toegezegd gekregen van de eigenaar om de organisatie voor te bereiden op mogelijk extra werkzaamheden als gevolg van de Brexit.
 
 
 
 1.4
 Overzicht doelmatigheidsindicatoren
 
 
 Overzicht doelmatigheidsindicatoren c.q. kengetallen aCBG voor het jaar 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Generiek 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Tarieven/uur (bedragen in €)
 
 
 78
 
 
 85
 
 
 85
 
 
 85
 
 
 85
 
 
 85
 
 
 85
 
 
 
 
 2. Omzet per productgroep (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – Boordelen van nationale aanvragen
 
 
 1.786
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 
 
 – Beoordelen van Europese aanvragen: centraal
 
 
 9.256
 
 
 7.300
 
 
 7.300
 
 
 7.300
 
 
 7.300
 
 
 7.300
 
 
 7.300
 
 
 
 
 – Beoordelen van Europese aanvragen: MRP
 
 
 740
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 400
 
 
 
 
 – Beoordelen van Europese aanvragen: DCP
 
 
 9.821
 
 
 10.513
 
 
 10.513
 
 
 10.513
 
 
 10.513
 
 
 10.513
 
 
 10.513
 
 
 
 
 – Beoordelen van homeopathische aanvragen, kruiden en nieuwe voedingsmiddelen
 
 
 62
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 250
 
 
 
 
 – Bureau Diergeneesmiddelen
 
 
 2.450
 
 
 2.300
 
 
 2.300
 
 
 2.300
 
 
 2.300
 
 
 2.300
 
 
 2.300
 
 
 
 
 – Jaarvergoedingen
 
 
 20.146
 
 
 18.900
 
 
 18.900
 
 
 18.900
 
 
 18.900
 
 
 18.900
 
 
 18.900
 
 
 
 
 – Overig
 
 
 4.304
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Aantal fte totaal (exclusief externe inhuur)
 
 
 308
 
 
 290
 
 
 320
 
 
 310
 
 
 310
 
 
 310
 
 
 310
 
 
 
 
 4. Saldo van baten en lasten (% van de baten)
 
 
 11,4%
 
 
 0%
 
 
 0%
 
 
 0%
 
 
 0%
 
 
 0%
 
 
 0%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Specifiek 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Gegronde klachten
 
 
 19
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 25
 
 
 
 
 2. Zaken per fte
 
 
 68
 
 
 86
 
 
 86
 
 
 86
 
 
 86
 
 
 86
 
 
 86
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving specifiek deel 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Liquiditeit (current ratio; norm: > 1,5)
 
 
 1,29
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 1
 
 
 
 
 2. Solvabiliteit (debt ratio)
 
 
 0,70
 
 
 0,92
 
 
 0,92
 
 
 0,92
 
 
 0,92
 
 
 0,92
 
 
 0,92
 
 
 
 
 3. Rentabiliteit eigen vermogen
 
 
 0,36
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 4. Percentage externe inhuur ten opzichte van totale personele kosten
 
 
 8,8%
 
 
 8,5%
 
 
 9,0%
 
 
 9,0%
 
 
 9,0%
 
 
 9,0%
 
 
 9,0%
 
 
 
 
 5. Percentage facturen betaald binnen 30 dagen
 
 
 >90%
 
 
 >90%
 
 
 >90%
 
 
 >90%
 
 
 >90%
 
 
 >90%
 
 
 >90%
 
 
 
 
 
 Toelichting overzicht doelmatigheidsindicatoren
 Tarieven/uur
 Dit zijn uurtarieven om de kostenefficiency aan te tonen. Deze indicator is een gemiddelde over alle functies waarbij naar het primaire proces exclusief onderzoekskosten wordt gekeken.
 Omzet per productgroep
 De omzet per productgroep geeft inzicht in de samenstelling van de totale omzet van het aCBG. De samenstelling en omvang worden deels beïnvloed door internationaal opgelegde (EMA)-tarieven. Op grond van marktontwikkelingen wordt rekening gehouden met een daling van de nationale afzet en ondanks een verwachte stijging van de tarieven die het aCBG hanteert, wordt rekening gehouden met een consolidatie van de omzet op het niveau 2016. Bij centrale Europese aanvragen verwachten we daarentegen een omzetstijging en verder wordt er vanaf 2015 een vergoeding ontvangen voor de eerder onbetaalde werkzaamheden in het kader van geneesmiddelenbewaking.
 De diverse zaken (producttypes) zijn verschillend qua werkbelasting; binnen de omzet vinden substantiële verschuivingen plaats, met andere woorden, de samenstelling van de omzet kan jaarlijks wijzigen.
 Aantal fte totaal
 Het totaal aantal fulltime equivalenten (fte) werkzaam bij het aCBG per 31 december van het jaar, exclusief externe inhuur. De toename van het aantal vaste medewerkers houdt verband met toegenomen structurele werkzaamheden. Daarnaast is sprake van beperking van externe inhuur/uitbesteding.
 Saldo van baten en lasten
 Het saldo van baten en lasten als percentage van de totale baten. Het aCBG streeft er naar als agentschap kostenneutraal te opereren. De omzet wordt bepaald door de marktvraag en deels door de internationaal opgelegde (EMA)- tarieven.
 Aantal gegronde klachten
 Het aantal gegronde klachten wordt bijgehouden om inzicht te krijgen in de geleverde kwaliteit van de productie. Het streven is het aantal gegronde klachten niet te laten stijgen.
 Aantal zaken per fte
 Het aantal zaken per fte wordt bijgehouden om de efficiency van de productie inzichtelijk te maken.
 
 
 
 
 2.
 Centraal Informatiepunt Beroepen Gezondheidszorg (CIBG)
 
 
 
 2.1
 Inleiding
 
 De maatschappij roept om transparantie. Betrouwbare registers zijn steeds belangrijker. Organisaties, mensen en soms zelfs de gezondheid van mensen zijn hiervan afhankelijk. Als agentschap van het Ministerie van VWS zorgt het CIBG voor een betrouwbare verzameling, verwerking en koppeling (gegevensknooppunten) van (gecertificeerde) gegevens en uitlevering aan gebruikers. Het CIBG heeft een breed takenpakket zoals het BIG-register, het Donorregister, Registerleraar en het UZI-register. Meer informatie over de organisatie en taken van het CIBG is te vinden op: www.cibg.nl.
 Het CIBG heeft de ambitie om binnen de rijksoverheid op termijn dé organisatie te worden op het gebied van registers voor (gewaarmerkte) identiteiten. De organisatie wil waarde creëren voor opdrachtgevers en de maatschappij door deskundig te zijn en betrouwbare informatie klant- en opdrachtgevergericht te koppelen en ter beschikking te stellen.
 Het CIBG staat opnieuw voor een uitdagend jaar. Met slimme organisatie en digitale communicatie streeft het CIBG naar kwalitatief goede en betrouwbare dienstverlening. Er is geïnvesteerd in een meer flexibele manier van werken: digitaal en eigentijds.
 
 
 
 2.2
 Begroting
 
 
 Begroting van baten-lastenagentschap CIBG voor het jaar 2018
 (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 Stand Slotwet
 
 
 Vastgestelde Begroting
 
 
 
 
 
 
 
 Baten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omzet moederdepartement
 
 
 23.100
 
 
 21.221
 
 
 18.996
 
 
 21.648
 
 
 21.864
 
 
 22.083
 
 
 22.302
 
 
 
 
 Omzet overige departementen
 
 
 10.091
 
 
 4.490
 
 
 3.118
 
 
 4.580
 
 
 4.626
 
 
 4.672
 
 
 4.718
 
 
 
 
 Omzet derden
 
 
 23.916
 
 
 21.821
 
 
 24.479
 
 
 22.260
 
 
 22.482
 
 
 22.707
 
 
 22.932
 
 
 
 
 Rentebaten
 
 
 1
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Vrijval voorzieningen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Bijzondere baten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal baten
 
 
 
 
 57.108
 
 
 
 
 47.532
 
 
 
 
 46.593
 
 
 
 
 48.488
 
 
 
 
 48.972
 
 
 
 
 49.462
 
 
 
 
 49.952
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lasten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Apparaatskosten
 
 
 51.852
 
 
 42.675
 
 
 41.425
 
 
 43.533
 
 
 43.968
 
 
 44.408
 
 
 44.852
 
 
 
 
 – Personele kosten
 
 
 24.188
 
 
 19.572
 
 
 19.270
 
 
 19.965
 
 
 20.165
 
 
 20.367
 
 
 20.569
 
 
 
 
 
 waarvan eigen personeel
 
 
 
 
 17.486
 
 
 
 
 17.970
 
 
 
 
 15.844
 
 
 
 
 16.510
 
 
 
 
 16.710
 
 
 
 
 16.912
 
 
 
 
 17.114
 
 
 
 
 
 
 waarvan externe inhuur
 
 
 
 
 3.676
 
 
 
 
 1.602
 
 
 
 
 1.951
 
 
 
 
 1.980
 
 
 
 
 1.980
 
 
 
 
 1.980
 
 
 
 
 1.980
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige pers kosten
 
 
 
 
 3.026
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 1.475
 
 
 
 
 1.475
 
 
 
 
 1.475
 
 
 
 
 1.475
 
 
 
 
 1.475
 
 
 
 
 
 – Materiële kosten
 
 
 27.664
 
 
 23.103
 
 
 22.155
 
 
 23.568
 
 
 23.803
 
 
 24.041
 
 
 24.283
 
 
 
 
 
 waarvan apparaat ICT
 
 
 
 
 5.861
 
 
 
 
 6.916
 
 
 
 
 7.089
 
 
 
 
 7.055
 
 
 
 
 7.126
 
 
 
 
 7.197
 
 
 
 
 7.268
 
 
 
 
 
 
 waarvan bijdrage aan SSO’s 
 
 
 
 
 3.856
 
 
 
 
 3.900
 
 
 
 
 9.580
 
 
 
 
 9.580
 
 
 
 
 9.580
 
 
 
 
 9.580
 
 
 
 
 9.580
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige materiële kosten
 
 
 
 
 17.947
 
 
 
 
 12.287
 
 
 
 
 5.486
 
 
 
 
 6.933
 
 
 
 
 7.097
 
 
 
 
 7.264
 
 
 
 
 7.435
 
 
 
 
 
 Rentelasten
 
 
 2
 
 
 100
 
 
 0
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 
 
 Afschrijvingskosten
 
 
 6.223
 
 
 4.757
 
 
 5.168
 
 
 4.855
 
 
 4.904
 
 
 4.954
 
 
 5.000
 
 
 
 
 – Materieel
 
 
 8
 
 
 9
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 – Immaterieel
 
 
 6.215
 
 
 4.748
 
 
 5.168
 
 
 4.855
 
 
 4.904
 
 
 4.954
 
 
 5.000
 
 
 
 
 Overige kosten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 – Dotaties voorzieningen
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 – Bijzondere lasten
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal lasten
 
 
 
 
 58.077
 
 
 
 
 47.532
 
 
 
 
 46.593
 
 
 
 
 48.488
 
 
 
 
 48.972
 
 
 
 
 49.462
 
 
 
 
 49.952
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Saldo van baten en lasten
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Toelichting
 Baten
 De omzet moederdepartement bestaat uit de omzet op basis van opdrachten vanuit de beleidsdirecties van VWS, zoals Vakbekwaamheidsverklaring, Donorregister, TZI, SBV-Z en WNT. Daarnaast is er bij het CIBG ook sprake van omzet op basis van opdrachten van andere departementen, zoals OCW-registers en Register Diergeneeskundigen. Een stijgend aandeel van de omzet is afkomstig van derden (burgers en bedrijven). Deze hangt samen met het verrichten van verschillende (wettelijke) registratieactiviteiten, het verstrekken van UZI-passen en -certificaten, het verlenen van vergunningen en ontheffingen tegen door het departement vastgestelde tarieven alsmede met de verkoop van medicinale cannabis. De werkelijke baten en lasten vallen normaliter, als gevolg van later nog uit te brengen aanvullende offertes, hoger uit.
 Lasten
 De lasten bewegen mee met de omvang van het verwachte takenpakket. De afschrijvingen nemen toe als gevolg van investeringen.
 
 Omzet per opdrachtgever (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 Omzet 2018
 
 
 
 
 
 
 MEVA
 
 
 5.280
 
 
 
 
 Informatiebeleid
 
 
 1.600
 
 
 
 
 ESTT
 
 
 36
 
 
 
 
 GMT
 
 
 4.368
 
 
 
 
 PG
 
 
 765
 
 
 
 
 PZo
 
 
 3.905
 
 
 
 
 DJ
 
 
 1.261
 
 
 
 
 IGZ
 
 
 931
 
 
 
 
 Reeds gefinancierd
 
 
 850
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subtotaal VWS
 
 
 
 
 18.996
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 OCW
 
 
 1.225
 
 
 
 
 EZ
 
 
 503
 
 
 
 
 Reeds gefinancierd
 
 
 1.390
 
 
 
 
 
 Subtotaal overige departementen
 
 
 
 
 3.118
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 BIG-(her)registratie
 
 
 8.500
 
 
 
 
 Vakbekwaamheid
 
 
 150
 
 
 
 
 UZI-register
 
 
 9.005
 
 
 
 
 Vergunningen
 
 
 997
 
 
 
 
 Medische hulpmiddelen
 
 
 521
 
 
 
 
 Opiaten
 
 
 561
 
 
 
 
 BMC
 
 
 1.875
 
 
 
 
 RIN
 
 
 770
 
 
 
 
 I-Strategie
 
 
 2.100
 
 
 
 
 
 Subtotaal Derden 
 
 
 
 
 24.479
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal 
 
 
 
 
 46.593
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.3
 Kasstroomoverzicht
 
 
 Kasstroomoverzicht CIBG voor het jaar 2018 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 Stand Slotwet
 
 
 Vastgestelde begroting
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Rekening courant RHB 1 januari + depositorekeningen
 
 
 
 
 8.009
 
 
 
 
 10.890
 
 
 
 
 5.290
 
 
 
 
 5.290
 
 
 
 
 5.290
 
 
 
 
 5.290
 
 
 
 
 5.290
 
 
 
 
 
 
 +/+ totaal ontvangsten operationele kasstroom
 
 
 60.128
 
 
 6.000
 
 
 47.000
 
 
 47.000
 
 
 47.000
 
 
 47.000
 
 
 47.000
 
 
 
 
 
 –/– totaal uitgaven operationele kasstroom
 
 
 – 53.517
 
 
 9.000
 
 
 45.000
 
 
 44.400
 
 
 43.800
 
 
 43.200
 
 
 43.800
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Totaal operationele kasstroom 
 
 
 
 
 6.611
 
 
 
 
 – 3.000
 
 
 
 
 2.000
 
 
 
 
 2.600
 
 
 
 
 3.200
 
 
 
 
 3.800
 
 
 
 
 3.200
 
 
 
 
 
 
 –/– totaal investeringen
 
 
 – 10.557
 
 
 – 4.000
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 +/+ totaal boekwaarde desinvesteringen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Totaal investeringskasstroom
 
 
 
 
 – 10.557
 
 
 
 
 – 4.000
 
 
 
 
 – 3.000
 
 
 
 
 – 3.000
 
 
 
 
 – 3.000
 
 
 
 
 – 3.000
 
 
 
 
 – 3.000
 
 
 
 
 
 
 –/– eenmalige uitkering aan moederdepartement
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 +/+ eenmalige storting door moederdepartement
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 –/– aflossingen op leningen
 
 
 – 77
 
 
 – 2.600
 
 
 – 2.000
 
 
 – 2.600
 
 
 – 3.200
 
 
 – 3.800
 
 
 – 3.200
 
 
 
 
 
 +/+ beroep op leenfaciliteit
 
 
 6.000
 
 
 4.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 3.000
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 
 
 Totaal financieringskasstroom
 
 
 
 
 5.923
 
 
 
 
 1.400
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 400
 
 
 
 
 – 200
 
 
 
 
 – 800
 
 
 
 
 – 200
 
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 
 
 Rekening-courant RHB 31 december + stand depositorekeningen (=1+2+3+4)
 
 
 
 
 9.986
 
 
 
 
 5.290
 
 
 
 
 5.290
 
 
 
 
 5.290
 
 
 
 
 5.290
 
 
 
 
 5.290
 
 
 
 
 5.290
 
 
 
 
 
 
 Toelichting
 Voor 2018 en de jaren daarna wordt uitgegaan van een positieve operationele kasstroom die wordt gebruikt voor de aflossing op de leningen. Het saldo liquide middelen blijft gedurende die jaren stabiel op € 5,3 miljoen.
 De totale investeringen hebben vrijwel geheel betrekking op ICT en behoren tot de immateriële activa. Er wordt uitgegaan van een afschrijvingstermijn van vijf jaar. Voor de financiering hiervan wordt gebruik gemaakt van de leenfaciliteit, waarbij is uitgegaan van een aflossingstermijn van vijf jaar (conform afschrijvingstermijn).
 
 
 
 2.4
 Doelmatigheidsindicatoren
 
 
 Overzicht doelmatigheidsindicatoren CIBG voor het jaar 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 Stand Slotwet
 
 
 Begroting
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving generiek deel
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Kostprijzen per product (groep)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – Besch. BIG-(her)registratie
 
 
 179,13
 
 
 125,00
 
 
 125,00
 
 
 125,00
 
 
 125,00
 
 
 125,00
 
 
 125,00
 
 
 
 
 – Vakbekwaamheidsverklaring
 
 
 5.610
 
 
 5.182
 
 
 5.591
 
 
 5.591
 
 
 5.591
 
 
 5.591
 
 
 5.591
 
 
 
 
 – Vergunning Farmatec
 
 
 2.050
 
 
 2.769
 
 
 2.824
 
 
 2.824
 
 
 2.824
 
 
 2.824
 
 
 2.824
 
 
 
 
 – UZI-pas/certificaat
 
 
 304,64
 
 
 259,54
 
 
 285,88
 
 
 285,88
 
 
 285,88
 
 
 285,88
 
 
 285,88
 
 
 
 
 – Wilsbeschikking Donorregister
 
 
 4,53
 
 
 11,90
 
 
 12,20
 
 
 12,20
 
 
 12,20
 
 
 12,20
 
 
 12,20
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Omzet p prodgroep (x 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – BIG-register + herregistratie
 
 
 5.027
 
 
 8.290
 
 
 8.500
 
 
 8.500
 
 
 8.500
 
 
 8.500
 
 
 8.500
 
 
 
 
 – Vakbekwaamheid
 
 
 2.942
 
 
 2.850
 
 
 3.075
 
 
 3.075
 
 
 3.075
 
 
 3.075
 
 
 3.075
 
 
 
 
 – Farmatec
 
 
 1.553
 
 
 1.240
 
 
 1.271
 
 
 1.271
 
 
 1.271
 
 
 1.271
 
 
 1.271
 
 
 
 
 – UZI-register
 
 
 11.691
 
 
 8.980
 
 
 9.005
 
 
 9.005
 
 
 9.005
 
 
 9.005
 
 
 9.005
 
 
 
 
 – Donorregister
 
 
 2.886
 
 
 2.380
 
 
 2.440
 
 
 2.440
 
 
 2.440
 
 
 2.440
 
 
 2.440
 
 
 
 
 3. Saldo baten en lasten (%)
 
 
 – 1,70%
 
 
 0%
 
 
 0%
 
 
 0%
 
 
 0%
 
 
 0%
 
 
 0%
 
 
 
 
 4. Aantal fte totaal (excl. Ext inhuur)
 
 
 243,8
 
 
 261,38
 
 
 272,08
 
 
 272,08
 
 
 272,08
 
 
 272,08
 
 
 272,08
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving specifiek deel.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. productievolume
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – Besch. BIG-(her)registratie
 
 
 67.000
 
 
 46.000
 
 
 190.000
 
 
 39.000
 
 
 32.500
 
 
 53.250
 
 
 57.800
 
 
 
 
 – Vakbekwaamheidverklaringen
 
 
 550
 
 
 550
 
 
 550
 
 
 550
 
 
 550
 
 
 550
 
 
 550
 
 
 
 
 – Vergunningen Farmatec
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 450
 
 
 
 
 – UZI-pas/certificaat
 
 
 41.100
 
 
 34.600
 
 
 31.500
 
 
 31.500
 
 
 31.500
 
 
 31.500
 
 
 31.500
 
 
 
 
 – Wilsbeschikkingen donorregister
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Aantal klachten / bezwaar en beroep
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – vakbekwaamheidverklaringen
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 10
 
 
 
 
 – wilsbeschikkingen donorregister
 
 
 5
 
 
 5
 
 
 5
 
 
 5
 
 
 5
 
 
 5
 
 
 5
 
 
 
 
 3. Doorlooptijden (dagen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – wilsbeschikkingen donorregister
 
 
 16
 
 
 16
 
 
 16
 
 
 16
 
 
 16
 
 
 16
 
 
 16
 
 
 
 
 
 Toelichting
 Het overzicht doelmatigheidsindicatoren bevat een selectie van de belangrijkste producten uit het takenpakket van het CIBG die op basis van prijs maal hoeveelheid worden afgerekend.
 Omzet per productgroep
 Bij de BIG-herregistraties is de omzet niet gelijk aan het volume x kostprijs omdat de kostprijs is gebaseerd op een meerjarig gemiddelde en het volume per jaar sterk fluctueert. Daarom wordt de omzet ook op basis van het aantal ingeschrevenen in het register gespreid geboekt over 5 jaar.
 Aantal fte totaal
 Het totaal aantal fulltime-equivalenten werkzaam bij de baten-lastendienst per 31 december van het jaar, exclusief externe inhuur.
 Saldo van baten en lasten
 Het saldo van baten en lasten als percentage van de totale baten.
 Aantallen per productgroep
 Het verwachte outputvolume per jaar.
 Aantal klachten/bezwaar en beroep
 Aantal afgehandelde klachten en gegronde bezwaren.
 Doorlooptijden
 De gemiddelde netto doorlooptijd in dagen.
 
 
 
 
 3.
 Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
 
 
 
 3.1
 Inleiding
 
 Sinds 1 januari 2004 is het RIVM een baten-lastenagentschap van het Ministerie van VWS gevestigd in Bilthoven. Het RIVM bevordert door onderzoek, uitvoering en ondersteuning de publieke gezondheid en een gezonde leefomgeving. Kerntaak van het RIVM is het verrichten van onderzoek en het wereldwijd verzamelen van kennis. De uitkomsten daarvan dienen als beleidsondersteuning voor de overheid. Het RIVM voert onderzoek uit voor de Ministeries van VWS, IenM, EZ, SZW en DEF, voor diverse inspecties (waaronder ILT, NVWA en ANVS) en voor internationale organisaties zoals de Europese Unie, de WHO en de Verenigde Naties. Informatie over de resultaten van het RIVM-onderzoek is te vinden via de thematische ingangen van de website www.rivm.nl. Het RIVM vervult ook regiefuncties en verzorgt de landelijke coördinatie van preventie- en interventieprogramma’s, zoals het Rijksvaccinatieprogramma (RVP).
 
 
 
 3.2
 Begroting 2017
 
 
 Begroting van baten en lastenagentschap RIVM voor het jaar 2018 (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 Stand Slotwet
 
 
 Vastgestelde begroting
 
 
 
 
 
 
 
 Baten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omzet moederdepartement
 
 
 247.393
 
 
 252.600
 
 
 254.200
 
 
 227.400
 
 
 225.400
 
 
 225.100
 
 
 225.100
 
 
 
 
 Omzet overige departementen
 
 
 80.471
 
 
 70.000
 
 
 70.600
 
 
 70.700
 
 
 70.700
 
 
 70.400
 
 
 70.400
 
 
 
 
 Omzet derden
 
 
 21.478
 
 
 27.800
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 36.000
 
 
 
 
 Rentebaten
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 
 
 Vrijval voorzieningen
 
 
 2.464
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 
 
 Bijzondere baten
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 
 
 
 Totaal baten
 
 
 
 
 351.806
 
 
 
 
 350.400
 
 
 
 
 360.800
 
 
 
 
 334.100
 
 
 
 
 332.100
 
 
 
 
 331.500
 
 
 
 
 331.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lasten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Apparaatskosten
 
 
 340.662
 
 
 346.800
 
 
 357.100
 
 
 330.400
 
 
 328.400
 
 
 327.800
 
 
 327.800
 
 
 
 
 
 – Personele kosten
 
 
 
 
 133.043
 
 
 
 
 137.200
 
 
 
 
 143.700
 
 
 
 
 143.700
 
 
 
 
 143.700
 
 
 
 
 143.700
 
 
 
 
 143.700
 
 
 
 
 
 
 waarvan eigen personeel
 
 
 
 
 115.332
 
 
 
 
 117.700
 
 
 
 
 124.600 
 
 
 
 
 124.600 
 
 
 
 
 124.600 
 
 
 
 
 124.600 
 
 
 
 
 124.600 
 
 
 
 
 
 
 waarvan externe inhuur
 
 
 
 
 9.035
 
 
 
 
 13.100
 
 
 
 
 12.300
 
 
 
 
 12.300
 
 
 
 
 12.300
 
 
 
 
 12.300
 
 
 
 
 12.300
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige p-kosten
 
 
 
 
 8.675
 
 
 
 
 6.400
 
 
 
 
 6.800
 
 
 
 
 6.800
 
 
 
 
 6.800
 
 
 
 
 6.800
 
 
 
 
 6.800
 
 
 
 
 
 
 – Materiële kosten
 
 
 
 
 207.619
 
 
 
 
 209.600
 
 
 
 
 213.400
 
 
 
 
 186.700
 
 
 
 
 184.700
 
 
 
 
 184.100
 
 
 
 
 184.100
 
 
 
 
 
 
 waarvan apparaat ICT
 
 
 
 
 18.036
 
 
 
 
 15.000
 
 
 
 
 15.300
 
 
 
 
 13.400
 
 
 
 
 13.200
 
 
 
 
 13.200
 
 
 
 
 13.200
 
 
 
 
 
 
 waarvan bijdrage aan SSO’s 
 
 
 
 
 5.472
 
 
 
 
 9.700
 
 
 
 
 9.900
 
 
 
 
 8.600
 
 
 
 
 8.500
 
 
 
 
 8.500
 
 
 
 
 8.500
 
 
 
 
 
 
 waarvan overige m-kosten
 
 
 
 
 184.111
 
 
 
 
 184.900
 
 
 
 
 188.200
 
 
 
 
 164.700
 
 
 
 
 163.000
 
 
 
 
 162.400
 
 
 
 
 162.400
 
 
 
 
 
 Rentelasten
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 
 
 Afschrijvingskosten
 
 
 2.977
 
 
 3.600
 
 
 3.700
 
 
 3.700
 
 
 3.700
 
 
 3.700
 
 
 3.700
 
 
 
 
 
 – Materieel
 
 
 
 
 2.970
 
 
 
 
 3.600
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 
 
 waarvan apparaat ICT 
 
 
 
 
 1.932
 
 
 
 
 2.100
 
 
 
 
 2.200
 
 
 
 
 2.200
 
 
 
 
 2.200
 
 
 
 
 2.200
 
 
 
 
 2.200
 
 
 
 
 
 
 – Immaterieel
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 –
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 
 Overige kosten
 
 
 7.956
 
 
 –
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 – 
 
 
 
 
 
 – Dotaties voorzieningen
 
 
 
 
 7.956
 
 
 
 
 –
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 
 
 – Bijzondere lasten
 
 
 
 
 –
 
 
 
 
 –
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 
 
 Totaal lasten
 
 
 
 
 351.595
 
 
 
 
 350.400
 
 
 
 
 360.800
 
 
 
 
 334.100
 
 
 
 
 332.100
 
 
 
 
 331.500
 
 
 
 
 331.500
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Saldo van baten en lasten
 
 
 
 
 211
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting begroting van baten en lasten
 Baten
 De omzetbedragen voor 2018 voor de primaire opdrachtgevers (VWS, IenM, EZ, SZW en DEF) zijn ramingen op grond van de verwachte opdrachtvolumes bij ongewijzigd beleid voor de komende jaren, waarin thans bekende ontwikkelingen zijn meegenomen. De overige omzetbedragen zijn gebaseerd op lopende en naar verwachting nog af te sluiten contracten met overige (derden) opdrachtgevers. De hoogte van de omzet is afhankelijk van de aard en omvang van de te verrichten activiteiten en – daarmee samenhangend – de in rekening te brengen kosten (uren x tarief plus directe projectgebonden kosten).
 De geraamde omzet moederdepartement bestaan uit baten van VWS-eigenaar en VWS-opdrachtgever. De geraamde omzet van VWS-eigenaar is hoofdzakelijk bestemd voor het strategisch programma van het RIVM (SPR). De geraamde omzet van VWS-opdrachtgevers betreft inkomsten die het RIVM op grond van lopende werkprogramma’s en thans bekende ontwikkelingen verwacht te verkrijgen door opdrachtverlening door de beleidsdirecties van VWS en IGZ. Vanaf 2019 is hier een scherpe daling in aan te merken als gevolg van het overhevelen van budget voor de ent-vergoedingen in het Rijksvaccinatieprogramma naar gemeenten. De geraamde baten van IenM, EZ, SZW en DEF volgen uit werkzaamheden die op het taakveld milieu in relatie tot volksgezondheid worden uitgevoerd in opdracht van de beleidsdirecties van IenM, de Inspectie Leefomgeving en Transport (IenM), EZ, de NVWA (EZ), SZW en DEF. Omzetbaten van derden verkrijgt het RIVM door het uitvoeren van werkzaamheden voor derden in Nederland en in internationaal verband (EU, WHO en VN).
 Lasten
 De personele kosten bedragen voor 2018 circa € 143,7 miljoen, waarin inbegrepen circa € 124,6 miljoen voor ambtelijk personeel en circa € 12,3 miljoen voor externe inhuur. De externe inhuur maakt 9,0% van de totale loonkosten uit.
 De materiële kosten bedragen in 2018 circa € 213,4 miljoen. Een groot deel betreft uitvoeringskosten voor het Rijksvaccinatieprogramma (circa € 120 miljoen). Gelijk aan de omzet is hierin vanaf 2019 een daling zichtbaar doordat het RIVM de ent-vergoeding aan consultatiebureaus niet langer zal uitkeren.
 Afschrijvingskosten zijn gebaseerd op verwachte vervangingsinvesteringen.
 Ontwikkelingen
 
 Voor zover mogelijk is in de begroting 2018 en verder van het RIVM rekening gehouden met toekomstige ontwikkelingen. Een aantal factoren is echter nog te onzeker:
 
 
 –
 De gevolgen/keuzes van een nieuw kabinet.
 
 
 –
 Ontwikkelingen op het vlak van open data, I-visie/strategie en informatiebeveiliging.
 
 
 –
 Nieuwe ontwikkelingen binnen de geneesmiddelen en medische technologie.
 
 
 –
 Loon- en prijsstijgingen (indexatie) in de komende jaren en daarmee samenhangend de ontwikkeling van het RIVM tarief.
 
 
 
 
 
 
 3.3
 Kasstroomoverzicht
 
 
 Kasstroomoverzicht RIVM voor het jaar 2018
 (Bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand Slotwet
 
 
 Vastgestelde begroting
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Rekening courant RHB
 
 
 1 januari + depositorekeningen
 
 
 
 
 57.763
 
 
 
 
 57.226
 
 
 
 
 56.805 
 
 
 
 
 50.205
 
 
 
 
 50.205
 
 
 
 
 50.205
 
 
 
 
 50.205
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 +/+ totaal ontvangsten operationele kasstroom
 
 
 349.342
 
 
 348.733
 
 
 360.800
 
 
 334.100
 
 
 332.100
 
 
 331.500
 
 
 331.500
 
 
 
 
 
 –/– totaal uitgaven operationele kasstroom
 
 
 – 354.875
 
 
 – 345.554
 
 
 – 363.700
 
 
 – 330.400
 
 
 – 328.400
 
 
 – 327.800
 
 
 – 327.800
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Totaal operationele kasstroom 
 
 
 
 
 – 5.533 
 
 
 
 
 4.287 
 
 
 
 
 – 2.900 
 
 
 
 
 3.700 
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 3.700
 
 
 
 
 
 
 –/– totaal investeringen
 
 
 – 2.845
 
 
 – 3.600
 
 
 – 3.700
 
 
 – 3.700
 
 
 – 3.700
 
 
 – 3.700
 
 
 – 3.700
 
 
 
 
 
 +/+ totaal boekwaarde desinvesteringen
 
 
 333
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Totaal investeringskasstroom
 
 
 
 
 – 2.512 
 
 
 
 
 – 3.600 
 
 
 
 
 – 3.700 
 
 
 
 
 – 3.700 
 
 
 
 
 – 3.700 
 
 
 
 
 – 3.700 
 
 
 
 
 – 3.700 
 
 
 
 
 
 
 –/– eenmalige uitkering aan moederdepartement
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 +/+ eenmalige storting door moederdepartement
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 –/– aflossingen op leningen
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 +/+ beroep op leenfaciliteit
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 
 
 Totaal financieringskasstroom
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 – 
 
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 
 
 Rekening-courant RHB 31 december + stand depositorekeningen (=1+2+3+4)
 
 
 
 
 49.718 
 
 
 
 
 57.913 
 
 
 
 
 50.205 
 
 
 
 
 50.205 
 
 
 
 
 50.205
 
 
 
 
 50.205
 
 
 
 
 50.205
 
 
 
 
 
 
 Toelichting kasstroomoverzicht
 Het RIVM investeert jaarlijks in software en licenties, gebouwinstallaties en infrastructuur, laboratoriumapparatuur, vervoermiddelen, IT en audiovisuele apparatuur en facilitaire apparatuur. Dit betreft vervangingsinvesteringen, nodig om de continuïteit te waarborgen. Hiervoor wordt geen beroep gedaan op de leenfaciliteit agentschappen.
 
 
 
 3.4
 Overzicht doelmatigheidsindicatoren
 
 
 Overzicht doelmatigheidsindicatoren RIVM voor het jaar 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 Stand Slotwet
 
 
 Vastgestelde begroting
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving generiek deel
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Uurtarieven:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – Gewogen uurtarief in €
 
 
 105
 
 
 105
 
 
 108
 
 
 108
 
 
 108
 
 
 108
 
 
 108
 
 
 
 
 – Ontwikkeling uurtarief
 (2016 = 100)
 
 
 100
 
 
 100
 
 
 103
 
 
 103
 
 
 103
 
 
 103
 
 
 103
 
 
 
 
 2. Aantal fte totaal (exclusief externe inhuur)
 
 
 1.554
 
 
 1.618
 
 
 1.700
 
 
 1.700
 
 
 1.700
 
 
 1.700
 
 
 1.700
 
 
 
 
 3. Saldo van baten en lasten (%)
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving specifiek deel 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1. Liquiditeit
 (current ratio; norm: > 1,5)
 
 
 1,3
 
 
 1,2
 
 
 1,2
 
 
 1,2
 
 
 1,2
 
 
 1,2
 
 
 1,2
 
 
 
 
 2. Solvabiliteit (debt ratio)
 
 
 0,9
 
 
 0,9
 
 
 0,9
 
 
 0,9
 
 
 0,9
 
 
 0,9
 
 
 0,9
 
 
 
 
 3. Rentabiliteit eigen vermogen
 
 
 1,2%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 0,0%
 
 
 
 
 4. Percentage externe inhuur t.o.v. totale personele kosten
 
 
 7,3%
 
 
 10,0%
 
 
 9,0%
 
 
 9,0%
 
 
 9,0%
 
 
 9,0%
 
 
 9,0%
 
 
 
 
 5. Percentage facturen betaald binnen 30 dagen
 
 
 93,4%
 
 
 95,0%
 
 
 95,0%
 
 
 95,0%
 
 
 95,0%
 
 
 95,0%
 
 
 95,0%
 
 
 
 
 6. Declarabiliteit % primair proces
 
 
 64,2%
 
 
 65,0%
 
 
 65,0%
 
 
 65,0%
 
 
 65,0%
 
 
 65,0%
 
 
 65,0%
 
 
 
 
 7. FTE overhead als % totaal aantal fte
 
 
 16,8%
 
 
 22%
 
 
 20%
 
 
 20%
 
 
 20%
 
 
 20%
 
 
 20%
 
 
 
 
 8. Ziekteverzuim
 
 
 4,0%
 
 
 4,0%
 
 
 4,0%
 
 
 4,0%
 
 
 4,0%
 
 
 4,0%
 
 
 4,0%
 
 
 
 
 9. % medewerkers met een volledig afgeronde p-gesprekscyclus
 
 
 72,0%
 
 
 80,0%
 
 
 80,0%
 
 
 80,0%
 
 
 80,0%
 
 
 80,0%
 
 
 80,0%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting overzicht doelmatigheidsindicatoren
 Generieke indicatoren
 
 
 1.
 Uurtarieven: het RIVM hanteert als indicator voor de doelmatigheid het gemiddeld gewogen uurtarief. De uurtarieven worden jaarlijks door de eigenaar vastgesteld. De hoogte van de tarieven wordt onder meer bepaald door de ontwikkeling van de loonkosten, de materiële kosten (waaronder huisvestingslasten) en het aantal te declareren uren per medewerker evenals efficiencytaakstellingen. In 2017 is het tarief niet geïndexeerd. Voor 2018 is het voorstel om dit wel te doen. Met toekomstige loon- en prijsontwikkelingen is in deze begroting nog geen rekening gehouden.
 
 
 2.
 Aantal fte: opgenomen is het aantal fulltime equivalenten werkzaam bij het RIVM per 31 december van het jaar, exclusief externe inhuur. De ontwikkeling van het aantal verwachte fte is gekoppeld aan de verwachte ontwikkeling van de orderportefeuille van het RIVM.
 
 
 3.
 Saldo van baten en lasten: het saldo van baten en lasten als percentage van de totale baten.
 
 
 Specifieke indicatoren
 
 
 1.
 Liquiditeit: de kortlopende vorderingen ten opzichte van de kortlopende schulden.
 
 
 2.
 Solvabiliteit: het totaal van de schulden ten opzichte van het balanstotaal.
 
 
 3.
 Rentabiliteit eigen vermogen: het onverdeeld resultaat als percentage van het totaal eigen vermogen.
 
 
 4.
 Percentage externe inhuur: het percentage externe inhuur 2018 bedraagt 9,0%.
 
 
 5.
 Percentage facturen betaald binnen 30 dagen: voor dit percentage sluit het RIVM qua norm aan bij de rijksbrede afspraken hierover van 95%.
 
 
 6.
 Declarabiliteit % primair proces: norm binnen het RIVM is 65%. De declarabiliteit geeft inzicht in de productiviteit die binnen het RIVM wordt behaald.
 
 
 7.
 Percentage overhead: het percentage overhead uitgedrukt in fte ten opzichte van het totaal aantal fte binnen het RIVM.
 
 
 8.
 Ziekteverzuim: gehanteerde norm voor het RIVM is de Verbaan-norm van 4%.
 
 
 9.
 Percentage medewerkers met een volledig afgeronde p-gesprekscyclus: afgesproken norm met de eigenaar is om met minimaal 80% van de medewerkers een afgeronde p-gesprekscyclus te hebben gevoerd.
 
 
 Voor wat betreft de specifieke doelmatigheidsindicatoren steunt het RIVM op de gangbare bedrijfseconomische indicatoren, zoals vermeld in bovenstaande tabel. Over de geleverde prestaties legt het RIVM systematisch verantwoording af richting de opdrachtgevers en eigenaar. Voor de primaire opdrachtgevers VWS en IenM gebeurt dat in periodieke voortgangsrapportages die door deze opdrachtgevers worden vastgesteld. Voor de overige opdrachtgevers gebeurt dat via de tijdige levering van de afgesproken producten en diensten en de daarop volgende tijdige betaling door de opdrachtgevers van de overeengekomen opdrachtsom. Voor de eigenaar gebeurt dat eveneens met een periodieke voortgangsrapportage, waarin tevens wordt gereflecteerd op de organisatiebrede doelstellingen uit het jaarplan RIVM.
 Audits en benchmarkonderzoeken vinden periodiek plaats. Over de (wetenschappelijke) audits op onderdelen van de primaire processen wordt gerapporteerd aan de Commissie van Toezicht.
 
 
 
 
 
 6.
 FINANCIEEL BEELD ZORG BEGROTING 2018
 
 
 
 1.
 Inleiding
 
 In het Financieel Beeld Zorg (FBZ) staat de ontwikkeling van het Budgettair Kader Zorg (BKZ) centraal. Hierin worden de financiële ontwikkelingen binnen de Zorgverzekeringswet (Zvw), de Wet langdurige zorg (Wlz) en de begrotingsgefionancierde BKZ-uitgaven (Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo 2015), Jeugdwet en de overig begrotingsgefinancierd) afzonderlijk toegelicht.
 Het FBZ bestaat uit de volgende onderdelen:
 
 
 1.
 
 Inleiding
 
 1.1. Leeswijzer
 1.2. Factsheet 2016–2018
 
 
 2.
 
 Zorguitgaven in vogelvlucht
 
 2.1. Financieel beeld op hoofdlijnen
 2.2. Budgettair Kader Zorg
 2.3. Ontwikkeling van het BKZ en de netto-BKZ-uitgaven
 2.4. Verticale ontwikkeling van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten
 
 
 3.
 
 Uitgaven Budgettair Kader Zorg
 
 3.1. Zorgverzekeringswet (Zvw)
 3.1.1. Algemene doelstelling
 3.1.2. Rol en verantwoordelijkheid Minister
 3.1.3. Verticale ontwikkeling van de Zvw-uitgaven en -ontvangsten
 3.1.4. Zorgakkoorden
 3.2. Wet langdurige zorg (Wlz)
 3.2.1. Algemene doelstelling
 3.2.2. Rol en verantwoordelijkheid Minister
 3.2.3. Verticale ontwikkeling van de Wlz
 3.2.4. Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg
 3.3. Begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven (Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo 2015) en Jeugdwet en overig begrotingsgefinacierd)
 
 
 4.
 
 Financiering van de zorguitgaven
 
 4.1. Totaalbeeld
 4.2. De financieringssystematiek
 4.3. De financiering in 2018
 4.3.1. Zorgverzekeringswet (Zvw)
 4.3.2. Wet langdurige zorg (Wlz)
 4.4. Wat betaalt de gemiddelde burger aan zorg
 
 
 5.
 
 Meerjarige ontwikkeling van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten
 
 5.1. Ontwikkeling van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten 2008–2018
 5.2. Horizontale ontwikkeling van de zorguitgaven 2017–2021
 
 
 6.
 
 Verdieping Financieel Beeld Zorg
 
 6.1. Verdieping in de BKZ-deelsectoren
 6.1.1. Zorgverzekeringswet (Zvw)
 6.1.2. Wet langdurige zorg (Wlz)
 6.2. Fiscale regelingen 2016–2018
 
 
 Wijzigingen in het Financieel Beeld Zorg
 Het FBZ in de ontwerpbegroting 2018 heeft ten opzichte van dat in de ontwerpbegroting 2017 de onderstaande veranderingen ondergaan:
 – Leeswijzer
 In paragraaf 1.1 is een leeswijzer opgenomen waarin uitleg wordt gegeven over de uitgavenkaders. Verder worden het Budgettair Kader Zorg (BKZ), de BKZ-uitgaven en -ontvangsten en de financiering van de zorguitgaven hierin uiteengezet. Vervolgens wordt het onderscheid tussen de premiegefinancierde uitgaven en de begrotingsgefinancierde uitgaven beschreven.
 – Factsheet
 In paragraaf 1.2 is een factsheet opgenomen waarin de opbouw van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten op deelsectorniveau is weergegeven voor de jaren 2017 t/m 2022.
 – Zorgakkoorden
 Aangezien voor 2018 bestuurlijke afspraken zijn gemaakt voor verschillende Zvw sectoren (MSZ, ggz, huisartsen- en multidisciplinaire zorg (MDZ), wijkverpleging en paramedische zorg) is hierover in het FBZ een aparte paragraaf (paragraaf 3.1.4) opgenomen.
 – Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg
 Sinds 13 januari 2017 is het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg van kracht, dat in paragraaf 3.2.4 wordt toegelicht.
 – Horizontale ontwikkeling van de zorguitgaven 2017–2021
 
 In paragraaf 5.2 is de horizontale ontwikkeling van de zorguitgaven voor de nieuwe kabinetsperiode voor de jaren 2017–2021 opgenomen. Daarnaast is een analyse gemaakt van de historische ontwikkeling van de zorguitgaven over de periode 1996–2021, onderverdeeld in een aantal tijdvakken.
 
 
 –
 1996–2005 vóór de introductie van de Zvw;
 
 
 –
 2006–2012 vanaf de introductie van de Zvw en vóór de kabinetsperiode Rutte II;
 
 
 –
 2012–2017 gedurende de kabinetsperiode Rutte II;
 
 
 –
 2017–2021 nieuwe kabinetsperiode.
 
 
 
 – Totaal middelen geneeskundige geestelijke gezondheidszorg (ggz)
 In het verdiepingshoofdstuk van de Zvw is in tabel 18A een totaal overzicht van alle ggz-middelen opgenomen. Deze middelen zijn verdeeld over de geneeskundige ggz (Zvw), de intramurale langdurige ggz (Wlz), de jeugd-ggz (Jeugdwet) en beschermd wonen (Wmo). In figuur 12 is de samenstelling van deze middelen grafisch weergegeven.
 – Vereenvoudiging budget- en nacalculatieproces voor de Wet langdurige zorg
 
 In het kader van vermindering van administratieve lasten wordt het budget- en nacalculatieproces voor de Wet langdurige zorg (Wlz) met ingang van 2018 vereenvoudigd. Om deze vereenvoudiging mogelijk te maken moet de tariefsoort van zorg in natura (ZIN) in de Wlz gewijzigd worden van vaste naar maximumtarieven. Omdat de Nederlandese Zorgautoriteit (NZa) in de nieuwe systematiek niet meer over de afgesproken prijzen beschikt, ontvangt VWS vanaf 2018 alleen nog het totale omzetplafond in de eerste en tweede contracteringsronde en de totale omzet bij de nacalculatie van de NZa.
 Deze wijziging betekent dat bij de afrekening (waarbij de realisatie wordt afgezet tegen de begroting) van de uitgaven in het jaarverslag 2018 van VWS de totale contracteerruimte zorg in natura wordt afgerekend en niet de verschillende deelsectoren (ouderenzorg, gehandicaptenzorg, langdurige ggz, volledig pakket thuis, extramurale zorg en overig binnen contracteerruimte). In de begroting 2018 wordt hierop vooruitlopend in de budgettaire tabellen alleen een totaalreeks voor de zorg in natura opgenomen. Op basis van declaratiegegevens zal in het jaarverslag 2018 nog steeds informatie over de deelsectoren gepresenteerd worden, maar dan als beleidsinformatie.
 
 – Fiscale regelingen 2016–2018
 Er is een nieuwe paragraaf (paragraaf 6.2) opgenomen in het FBZ over de fiscale regelingen die betrekken hebben op het beleidsterrein van de zorg.
 
 
 1.1
 Leeswijzer
 
 In deze leeswijzer wordt uitleg gegeven over de uitgavenkaders. Verder worden het Budgettair Kader Zorg (BKZ), de BKZ-uitgaven en -ontvangsten en de financiering van de zorguitgaven uiteengezet. Vervolgens wordt het onderscheid tussen de premiegefinancierde uitgaven en de begrotingsgefinancierde uitgaven beschreven.
 Uitgavenkaders
 In Nederland stelt het kabinet aan het begin van een kabinetsperiode zowel een uitgaven- als inkomstenkader vast. Het uitgavenkader maakt duidelijk hoeveel het kabinet tijdens de kabinetsperiode jaarlijks mag uitgeven. Het inkomstenkader maakt duidelijk met hoeveel het kabinet tijdens de kabinetsperiode de belastingen en premies per saldo wil verlichten of verzwaren via maatregelen.
 
 Onder het uitgavenkader vallen verschillende categorieën uitgaven, de zogeheten deelkaders. Er zijn drie deelkaders (budgetdisciplinesectoren):
 
 
 –
 het kader Rijksbegroting in enge zin (RBG-eng);
 
 
 –
 het kader Sociale Zekerheid en Arbeidsmarkt (SZA);
 
 
 –
 het Budgettair Kader Zorg (BKZ).
 
 
 
 Het Budgettair Kader Zorg (BKZ) en uitgavenbegrippen
 Het BKZ is het uitgavenkader (deelkader) waarbinnen de zorguitgaven moeten blijven, in overeenstemming met de afspraken in het Regeerakkoord.
 Niet-belastinginkomsten
 De eigen betalingen en de eigen bijdragen worden samen gerekend als niet-belastingontvangsten. De totale (bruto) BKZ-uitgaven minus deze niet-belastingontvangsten vormen de netto BKZ-uitgaven.
 Kadertoets
 
 De geraamde netto BKZ-uitgaven worden getoetst aan het BKZ.
 Deze toets maakt duidelijk of de geraamde netto BKZ-uitgaven binnen het daarvoor gestelde uitgavenkader blijven, of dat er sprake is van overschrijding ervan. Omdat er voor de nieuwe regeerperiode nog geen kaders zijn vastgesteld bevat deze begroting alleen een kadertoets voor het jaar 2017.
 
 Financiering van de zorguitgaven en de sociale fondsen
 De collectieve zorguitgaven worden gefinancierd uit premies (nominale Zvw-premie, inkomensafhankelijke bijdrage Zvw en Wlz-premie), belastingmiddelen (rijksbijdragen), vanuit de begroting (rijksbijdrage voor de financiering van de premie voor jongeren onder de 18 jaar, Bijdrage in de Kosten van Kortingen (BIKK)), de eigen betalingen in de Zvw en de eigen bijdragen in de Wlz. De premie-inkomsten worden gerekend tot de collectieve lasten en tellen daarom mee in de inkomstenindicator van het kabinet. Dit betekent dat iedere verandering in de hoogte van de premies wordt gecompenseerd door lastenverzwaring of lastenverlichting elders.
 De Zvw en de Wlz zijn verzekeringen, waar iedere volwassene ingezetene in Nederland verplicht premie voor betaalt en aanspraken aan ontleent. Een deel van de financiering loopt via de sociale fondsen, het Zorgverzekeringsfonds (Zvf) en het Fonds langdurige zorg (Flz). Deze fondsen maken geen onderdeel uit van de rijksbegroting, maar behoren wel tot de overheid. Veranderingen in de financiële positie van de fondsen hebben daarom invloed op het EMU-saldo. De fondsen worden gevoed met premies die door het kabinet worden vastgesteld (de inkomensafhankelijke bijdrage Zvw en de Wlz-premie) en de rijksbijdragen. Ook een eventueel exploitatietekort in het Zvf of Flz kan worden gezien als financiering van de zorguitgaven. Het exploitatiesaldo van de fondsen telt mee in het EMU-saldo en de EMU-schuld van het Rijk. Het Rijk moet hiervoor meer (of minder) lenen.
 De nominale ziektekostenpremie wordt niet door het kabinet vastgesteld en wordt rechtstreeks door burgers betaald aan zorgverzekeraars. In de begroting is wel een raming opgenomen van de nominale premie. Het Zvf werkt als een vereveningsfonds voor zorgverzekeraars, dat moet zorgen voor een gelijk speelveld. Uit het Flz worden de aanspraken betaald die burgers en instellingen hebben op grond van de Wlz.
 In hoofdstuk 4 van het Financieel Beeld Zorg wordt nader ingegaan op de financiering van de zorguitgaven.
 Premiegefinancierde uitgaven (BKZ-uitgaven)
 De BKZ-uitgaven zijn opgebouwd uit de geraamde premiegefinancierde uitgaven onder de Zorgverzekeringswet (Zvw) en de Wet langdurige zorg (Wlz), en de begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven (Wmo, Jeugdwet en overige uitgaven).
 Bij de Wmo- en Jeugdwetuitgaven gaat het om middelen die in het gemeentefonds beschikbaar zijn gesteld voor de zorg en ondersteuning van jeugdigen, ouderen en mensen met beperkingen. Deze uitgaven staan op de begroting van het gemeentefonds van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), maar vallen gedeeltelijk onder het BKZ.
 De overige begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven betreffen dat deel van de uitgaven dat verantwoord wordt op de VWS-begroting, maar dat toegerekend wordt aan het BKZ. Tot deze categorie behoren onder meer een deel van de uitgaven aan zorgopleidingen, de uitgaven voor zorg, welzijn en jeugdhulp op Caribisch Nederland, en de subsidieregeling abortusklinieken.
 In hoofdstuk 3 van het Financieel Beeld Zorg wordt per financieringsbron nader ingegaan op de aard en bijstellingen van de zorguitgaven.
 In het verdiepingshoofdstuk «Verdieping Financieel Beeld Zorg» wordt een gedetailleerd overzicht gegeven van de ontwikkelingen binnen het Budgettair Kader Zorg op het niveau van de deelsectoren binnen de Zvw en de Wlz.
 Begrotingsgefinancierde uitgaven (VWS-begroting)
 De VWS-begroting bevat uitgaven voor onder meer preventie, jeugdhulp en sport. Ook uitgaven om het zorgstelsel goed te laten functioneren, maar die niet direct zijn te relateren aan de zorgverlening, komen rechtstreeks ten laste van de begroting. Voorbeelden hiervan zijn de exploitatiekosten van de zelfstandige bestuursorganen (ZBO’s), zoals de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) en het Zorginstituut Nederland. Deze uitgaven worden gerekend tot de budgetdisciplinesector Rijksbegroting in enge zin (RBG-eng).
 
 
 
 1.2
 Factsheet
 
 In de onderstaande factsheet wordt de opbouw van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten op deelsectorniveau (uitgesplitst naar Zvw, Wlz en begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven) weergegeven voor de jaren 2017 t/m 2022.
 
 FACTSHEET BKZ-UITGAVEN EN -ONTVANGSTEN BEGROTING 2018 (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Zvw-uitgaven per sector
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Eerstelijnszorg 
 
 
 
 
 5.637
 
 
 
 
 5.803
 
 
 
 
 5.800
 
 
 
 
 5.799
 
 
 
 
 5.797
 
 
 
 
 5.797
 
 
 
 
 
 Huisartsenzorg
 
 
 2.924
 
 
 2.999
 
 
 2.999
 
 
 2.999
 
 
 2.999
 
 
 2.999
 
 
 
 
 Multidisciplinaire zorgverlening
 
 
 483
 
 
 495
 
 
 495
 
 
 495
 
 
 495
 
 
 495
 
 
 
 
 Tandheelkundige zorg
 
 
 753
 
 
 764
 
 
 764
 
 
 764
 
 
 764
 
 
 764
 
 
 
 
 Paramedische zorg
 
 
 747
 
 
 786
 
 
 785
 
 
 783
 
 
 781
 
 
 781
 
 
 
 
 Verloskunde
 
 
 240
 
 
 261
 
 
 261
 
 
 261
 
 
 261
 
 
 261
 
 
 
 
 Kraamzorg
 
 
 309
 
 
 315
 
 
 315
 
 
 315
 
 
 315
 
 
 315
 
 
 
 
 Zorg voor zintuiglijk gehandicapten
 
 
 181
 
 
 183
 
 
 183
 
 
 183
 
 
 183
 
 
 183
 
 
 
 
 
 Tweedelijnszorg
 
 
 
 
 23.986
 
 
 
 
 24.197
 
 
 
 
 24.151
 
 
 
 
 24.138
 
 
 
 
 24.099
 
 
 
 
 24.096
 
 
 
 
 
 Medisch-specialistische zorg
 
 
 21.660
 
 
 21.841
 
 
 21.792
 
 
 21.775
 
 
 21.736
 
 
 21.733
 
 
 
 
 Geriatrische revalidatiezorg en eerstelijnsverblijf
 
 
 1.055
 
 
 1.065
 
 
 1.065
 
 
 1.065
 
 
 1.065
 
 
 1.065
 
 
 
 
 Beschikbaarheidbijdrage academische zorg
 
 
 668
 
 
 675
 
 
 675
 
 
 679
 
 
 679
 
 
 679
 
 
 
 
 Beschikbaarheidbijdrage kapitaallasten academische zorg
 
 
 54
 
 
 54
 
 
 54
 
 
 54
 
 
 54
 
 
 54
 
 
 
 
 Beschikbaarheidbijdragen overig medisch-specialistische zorg
 
 
 90
 
 
 93
 
 
 95
 
 
 95
 
 
 95
 
 
 95
 
 
 
 
 Overig curatieve zorg
 
 
 459
 
 
 469
 
 
 469
 
 
 469
 
 
 469
 
 
 469
 
 
 
 
 
 Geneeskundige geestelijke gezondheidszorg
 
 
 
 
 3.866
 
 
 
 
 3.852
 
 
 
 
 3.913
 
 
 
 
 3.913
 
 
 
 
 3.913
 
 
 
 
 3.913
 
 
 
 
 
 
 Genees- en hulpmiddelen
 
 
 
 
 6.402
 
 
 
 
 6.565
 
 
 
 
 6.565
 
 
 
 
 6.562
 
 
 
 
 6.562
 
 
 
 
 6.562
 
 
 
 
 
 Geneesmiddelen
 
 
 4.854
 
 
 4.969
 
 
 4.968
 
 
 4.966
 
 
 4.966
 
 
 4.966
 
 
 
 
 Hulpmiddelen
 
 
 1.547
 
 
 1.595
 
 
 1.596
 
 
 1.596
 
 
 1.596
 
 
 1.596
 
 
 
 
 
 Wijkverpleging
 
 
 
 
 3.525
 
 
 
 
 3.778
 
 
 
 
 3.782
 
 
 
 
 3.790
 
 
 
 
 3.788
 
 
 
 
 3.784
 
 
 
 
 
 
 Ziekenvervoer 
 
 
 
 
 707
 
 
 
 
 730
 
 
 
 
 728
 
 
 
 
 728
 
 
 
 
 730
 
 
 
 
 731
 
 
 
 
 
 Ambulancevervoer
 
 
 592
 
 
 611
 
 
 609
 
 
 610
 
 
 611
 
 
 613
 
 
 
 
 Overig ziekenvervoer
 
 
 115
 
 
 119
 
 
 119
 
 
 119
 
 
 119
 
 
 119
 
 
 
 
 
 Opleidingen
 
 
 
 
 1.311
 
 
 
 
 1.286
 
 
 
 
 1.283
 
 
 
 
 1.272
 
 
 
 
 1.225
 
 
 
 
 1.247
 
 
 
 
 
 
 Grensoverschrijdende zorg
 
 
 
 
 678
 
 
 
 
 677
 
 
 
 
 676
 
 
 
 
 675
 
 
 
 
 674
 
 
 
 
 674
 
 
 
 
 
 
 Nominaal en onverdeeld
 
 
 
 
 30
 
 
 
 
 1.609
 
 
 
 
 4.272
 
 
 
 
 7.088
 
 
 
 
 10.031
 
 
 
 
 13.201
 
 
 
 
 
 
 Bruto Zvw-uitgaven ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 46.141
 
 
 
 
 48.495
 
 
 
 
 51.169
 
 
 
 
 53.966
 
 
 
 
 56.819
 
 
 
 
 60.006
 
 
 
 
 
 Eigen betalingen Zvw
 
 
 3.187
 
 
 3.308
 
 
 3.493
 
 
 3.677
 
 
 3.863
 
 
 4.053
 
 
 
 
 
 Netto Zvw-uitgaven ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 42.954
 
 
 
 
 45.187
 
 
 
 
 47.676
 
 
 
 
 50.289
 
 
 
 
 52.956
 
 
 
 
 55.953
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Wlz-uitgaven per sector 
 
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 2020
 
 
 
 
 2021
 
 
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Zorg in natura binnen contracteerruimte
 
 
 
 
 17.256
 
 
 
 
 18.107
 
 
 
 
 18.655
 
 
 
 
 19.197
 
 
 
 
 19.707
 
 
 
 
 20.002
 
 
 
 
 
 Ouderenzorg
 
 
 9.188
 
 
 9.840
 
 
 10.378
 
 
 10.947
 
 
 11.459
 
 
 11.754
 
 
 
 
 Gehandicaptenzorg
 
 
 6.329
 
 
 6.408
 
 
 6.424
 
 
 6.410
 
 
 6.415
 
 
 6.419
 
 
 
 
 Langdurige ggz
 
 
 551
 
 
 576
 
 
 576
 
 
 575
 
 
 575
 
 
 575
 
 
 
 
 Volledig pakket thuis
 
 
 441
 
 
 444
 
 
 444
 
 
 438
 
 
 438
 
 
 438
 
 
 
 
 Extramurale zorg
 
 
 535
 
 
 624
 
 
 618
 
 
 612
 
 
 606
 
 
 600
 
 
 
 
 Overig binnen contracteerruimte
 
 
 211
 
 
 215
 
 
 215
 
 
 215
 
 
 215
 
 
 215
 
 
 
 
 
 Persoonsgebonden budgetten
 
 
 
 
 1.998
 
 
 
 
 2.156
 
 
 
 
 2.156
 
 
 
 
 2.157
 
 
 
 
 2.159
 
 
 
 
 2.160
 
 
 
 
 
 
 Buiten contracteerruimte
 
 
 
 
 1.192
 
 
 
 
 1.548
 
 
 
 
 2.907
 
 
 
 
 4.527
 
 
 
 
 6.299
 
 
 
 
 8.169
 
 
 
 
 
 Kapitaallasten (nacalculatie)
 
 
 438
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Beheerskosten
 
 
 176
 
 
 185
 
 
 176
 
 
 176
 
 
 176
 
 
 176
 
 
 
 
 Overig buiten contracteerruimte
 
 
 577
 
 
 397
 
 
 475
 
 
 476
 
 
 476
 
 
 476
 
 
 
 
 Nominaal en onverdeeld
 
 
 1
 
 
 966
 
 
 2.255
 
 
 3.875
 
 
 5.647
 
 
 7.516
 
 
 
 
 
 Bruto Wlz-uitgaven ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 20.446
 
 
 
 
 21.812
 
 
 
 
 23.718
 
 
 
 
 25.881
 
 
 
 
 28.165
 
 
 
 
 30.331
 
 
 
 
 
 Eigen bijdragen Wlz
 
 
 1.858
 
 
 1.879
 
 
 1.938
 
 
 2.012
 
 
 2.094
 
 
 2.179
 
 
 
 
 
 Netto Wlz-uitgaven ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 18.588
 
 
 
 
 19.933
 
 
 
 
 21.780
 
 
 
 
 23.868
 
 
 
 
 26.071
 
 
 
 
 28.152
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven
 
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 2020
 
 
 
 
 2021
 
 
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Wmo 2015 en Jeugdwet (gemeentefonds)
 
 
 
 
 6.777
 
 
 
 
 6.888
 
 
 
 
 6.872
 
 
 
 
 6.877
 
 
 
 
 6.943
 
 
 
 
 6.940
 
 
 
 
 
 Integratie-uitkering Wmo/huishoudelijke verzorging
 
 
 1.336
 
 
 1.350
 
 
 1.350
 
 
 1.360
 
 
 1.412
 
 
 1.412
 
 
 
 
 Integratie-uitkering Sociaal domein deel Wmo 2015
 
 
 3.562
 
 
 3.626
 
 
 3.610
 
 
 3.604
 
 
 3.615
 
 
 3.612
 
 
 
 
 Jeugdwet
 
 
 1.878
 
 
 1.912
 
 
 1.912
 
 
 1.912
 
 
 1.916
 
 
 1.916
 
 
 
 
 
 Overig begrotingsgefinancierd (VWS-begroting en aanvullende post Financiën)
 
 
 
 
 509
 
 
 
 
 549
 
 
 
 
 559
 
 
 
 
 482
 
 
 
 
 487
 
 
 
 
 434
 
 
 
 
 
 
 Bruto begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 7.286
 
 
 
 
 7.437
 
 
 
 
 7.430
 
 
 
 
 7.359
 
 
 
 
 7.430
 
 
 
 
 7.374
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal BKZ-uitgaven ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 2019
 
 
 
 
 2020
 
 
 
 
 2021
 
 
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 Bruto BKZ-uitgaven
 
 
 73.873
 
 
 77.744
 
 
 82.317
 
 
 87.206
 
 
 92.414
 
 
 97.711
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 5.045
 
 
 5.187
 
 
 5.430
 
 
 5.689
 
 
 5.957
 
 
 6.232
 
 
 
 
 Netto BKZ-uitgaven
 
 
 68.828
 
 
 72.557
 
 
 76.887
 
 
 81.517
 
 
 86.457
 
 
 91.478
 
 
 
 
 
 Bron: VWS, gegevens Zorginstituut over (voorlopige) financieringslasten Zvw en Wlz en NZa-gegevens over de productieafspraken en (voorlopige) realisatiegegevens.
 
 
 
 
 
 
 2.
 Zorguitgaven in vogelvlucht
 
 
 
 2.1
 Financieel beeld op hoofdlijnen
 
 Meer en betere zorg tegen beheersbare kosten. Dat was één van de belangrijkste opgaven van dit kabinet. De afgelopen jaren is de zorg ingrijpend hervormd om mensen meer maatwerk en betere zorg te bieden en tegelijkertijd de zorg betaalbaar te houden. Daar zijn we in geslaagd. Na jaren van overschrijdingen, is de groei van de netto zorgkosten de afgelopen jaren gelijk opgegaan met de economische groei.
 Dat is ook te zien in onderstaande figuur (figuur 1). De trendmatige groei van de zorguitgaven is vanaf 2012 fors omgebogen. De nominale uitgavengroei in de periode 2006 -2012 bedroeg nog circa 6,3%; tussen 2012 en 2017 is de groei teruggebracht tot circa 1,4%. De zorg heeft hiermee een forse bijdrage geleverd aan het op orde houden van de Nederlandse overheidsfinanciën en komt daarmee in algemene zin tegemoet aan de landenspecifieke aanbevelingen van de Europese Commissie voor 2017. Voor 2018 wordt een groei van de zorguitgaven van circa 5,4% verwacht. Deze versnelling wordt grotendeels veroorzaakt door de gunstige economische ontwikkeling en de intensiveringen in de verpleeghuiszorg.
 
 Figuur 1 Ontwikkeling van de netto BKZ-uitgaven 2006–2018
 
 
 Ook in deze begroting van het inmiddels demissionaire kabinet worden aanvullende stappen gezet die zijn gericht op betere kwaliteit van zorg en het organiseren van zorg dichtbij huis. Zo wordt de komende jaren verder geïnvesteerd in de kwaliteit van de verpleegzorg en daarmee liefdevolle zorg voor ouderen. Daarvoor hanteren we een geleidelijk ingroeipad, onder meer vanwege de restricties op de arbeidsmarkt en de absorptiecapaciteit van de verpleeghuizen. Het is wel belangrijk dat we direct beginnen met extra investeringen. Daarom stelt het kabinet voor 2018 een bedrag van € 0,4 miljard oplopend naar € 2,1 miljard in 2021 beschikbaar.
 Ondanks alle veranderingen blijft de kwaliteit van de medische zorg hoog. In internationale vergelijkingen staat Nederland al jaren aan de top als het gaat om de kwaliteit, beschikbaarheid en klantvriendelijkheid in de zorg. Goede zorg, maar tegen beheersbare kosten. Dat is ons doel. De afgelopen jaren is deze doelstelling bereikt door afspraken te maken voor huisartsen- en multidisciplinaire zorg, medisch-specialistische zorg en geestelijke gezondheidszorg. Ook de toegenomen risicodragendheid van zorgverzekeraars en het succesvolle preferentiebeleid voor geneesmiddelen hebben ertoe bijgedragen dat we er voor het eerst in tientallen jaren in geslaagd zijn om de groei van de zorgkosten te remmen. Het kabinet heeft ook voor 2018 akkoorden gesloten met verschillende sectoren in de curatieve zorg. Voor de hele zorgsector geldt dat het waarborgen van kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid in een veranderende samenleving veel innovatie zal blijven vragen. Ook de inzet op preventie en zelfmanagement moet bijdragen aan de verdere beheersing van de zorguitgaven.
 Tegelijkertijd kunnen door de gematigde uitgavengroei patiënten blijven rekenen op betaalbare zorg. De gemiddelde volwassene betaalt in 2018 op basis van de ramingen in deze begroting € 5.721 aan collectief gefinancierde zorg. Dat betekent dat de jaarlijkse groei na 2012, toen dit bedrag op € 5.132 lag, is beperkt tot 1,8%. Ter vergelijking: het bbp per hoofd van de bevolking is in deze periode (2012–2018) met gemiddeld 2,4% per jaar gestegen.
 
 
 
 2.2
 Het Budgettair Kader Zorg
 
 De BKZ-uitgaven bestaan uit de zorguitgaven op grond van de Zorgverzekeringswet (Zvw) en de Wet langdurige zorg (Wlz). Daarnaast wordt een deel van de begrotingsuitgaven ook toegerekend aan het BKZ. Tot deze categorie hoort onder andere een deel van de uitgaven aan de zorgopleidingen, de uitgaven voor zorg, welzijn en jeugdhulp op Caribisch Nederland en de subsidieregeling abortusklinieken. Deze uitgaven worden op de VWS-begroting verantwoord. Tot slot zijn er BKZ-uitgaven die via andere begrotingshoofdstukken beschikbaar komen. Het gaat hierbij om de middelen die via het gemeentefonds worden uitgekeerd aan gemeenten voor uitgaven in het kader van de Wmo 2015 en de Jeugdwet.
 Ten slotte zijn er bedragen gereserveerd op de aanvullende post van het Ministerie van Financiën die onder het BKZ vallen. Dit betreft onder meer de loon- en prijsbijstelling voor de begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven.
 
 Tabel 1 toont de bruto-BKZ-uitgaven en -ontvangsten.
 
 Tabel 1 Samenstelling van de bruto-BKZ-uitgaven en -ontvangsten naar financieringsbron (bedragen x € 1 miljard)1Als gevolg van afronding kan de som der delen afwijken van het totaal.
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 Bruto BKZ-uitgaven stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 77,7
 
 
 
 
 
 
 Premiegefinancierd
 
 
 
 
 70,3
 
 
 
 
 
 waarvan Zvw
 
 
 48,5
 
 
 
 
 waarvan Wlz
 
 
 21,8
 
 
 
 
 
 Begrotingsgefinancierd
 
 
 
 
 7,4
 
 
 
 
 
 waarvan Wmo 2015 en Jeugdwet
 
 
 6,9
 
 
 
 
 waarvan overig begrotingsgefinancierd
 
 
 0,5
 
 
 
 
 
 BKZ-ontvangsten stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 5,2
 
 
 
 
 
 waarvan eigen bijdrage Zvw
 
 
 3,3
 
 
 
 
 waarvan eigen bijdrage Wlz
 
 
 1,9
 
 
 
 
 
 Netto BKZ-uitgaven stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 72,6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bron: VWS, gegevens Zorginstituut over (voorlopige) financieringslasten Zvw en Wlz en NZa-gegevens over de productieafspraken en (voorlopige) realisatiegegevens.
 
 
 
 Figuur 2 De bruto BKZ-uitgaven per sector als aandeel in de totale BKZ-uitgaven 2018
 
 
 
 
 
 2.3
 Ontwikkeling van het Budgettair Kader Zorg en de netto BKZ-uitgaven
 
 Via het Budgettair Kader Zorg (BKZ) legt het kabinet aan het begin van de kabinetsperiode de genormeerde ontwikkeling van de collectieve zorguitgaven vast voor elk van de komende vier jaren. Gedurende de kabinetsperiode wordt het kader aangepast voor de jaarlijkse prijsstijging (nominale ontwikkeling). Hiervoor wordt op dit moment de CPB-raming van de prijsindex van de nationale bestedingen (pNB) gebruikt. Daarnaast kan er sprake zijn van overhevelingen van en naar andere kaders (ijklijnmutaties).
 Omdat er voor de nieuwe regeerperiode nog geen kaders zijn vastgesteld bevat deze begroting alleen een kadertoets voor het jaar 2017.
 Tabel 2 laat de ontwikkeling zien van het BKZ en de netto-BKZ-uitgaven over 2017 vanaf de stand ontwerpbegroting 2017.
 
 Tabel 2 Ontwikkeling van het BKZ en de netto-BKZ-uitgaven 2017 (bedragen x € 1 miljoen)1Als gevolg van afronding kan de som der delen afwijken van het totaal.
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 
 BKZ stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 69.951
 
 
 
 
 
 Prijs nationale bestedingen (pNB)
 
 
 604
 
 
 
 
 IJklijnmutaties
 
 
 – 53
 
 
 
 
 Technische correctie EB Wmo
 
 
 50
 
 
 
 
 
 Bijstelling BKZ
 
 
 
 
 601
 
 
 
 
 
 
 BKZ stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 70.552
 
 
 
 
 
 
 Netto BKZ-uitgaven stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 68.828
 
 
 
 
 
 Onderschrijding BKZ
 
 
 
 
 – 1.725
 
 
 
 
 
 
 Bron: VWS, gegevens Zorginstituut over (voorlopige) financieringslasten Zvw en Wlz en NZa-gegevens over de productieafspraken en (voorlopige) realisatiegegevens.
 
 
 Toelichting
 De actuele kaderonderschrijding bedraagt circa € 1,7 miljard. Hiervan is € 1,4 miljard reeds gemeld in de ontwerpbegroting 2017 (TK 34 550 XVI, nr. 1 en 2). De toename van de onderschrijding ten opzichte van de ontwerpbegroting 2017 met circa € 0,3 miljard is het saldo van de opwaartse bijstelling van het kader met € 0,6 miljard en een toename van de netto BKZ-uitgaven met € 0,3 miljard.
 In de paragrafen 3.1.3, 3.2.3 en 3.3 is de ontwikkeling van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten per financieringsbron verder toegelicht.
 
 
 
 2.4
 Verticale ontwikkeling van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten
 
 Tabel 3 laat vanaf de stand ontwerpbegroting 2017 de verticale ontwikkeling van de netto BKZ-uitgaven op hoofdlijnen zien.
 
 Tabel 3 Verticale ontwikkeling van de totale BKZ-uitgaven en -ontvangsten (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Bruto BKZ-uitgaven ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 73.546,2
 
 
 
 
 76.435,3
 
 
 
 
 79.398,3
 
 
 
 
 82.917,9
 
 
 
 
 86.966,7
 
 
 
 
 86.966,7
 
 
 
 
 
 Bijstellingen in de netto Zvw-uitgaven
 
 
 – 314,7
 
 
 129,7
 
 
 795,0
 
 
 1.281,8
 
 
 1.616,7
 
 
 4.613,8
 
 
 
 
 Bijstellingen in de netto Wlz-uitgaven
 
 
 378,9
 
 
 717,6
 
 
 1.652,5
 
 
 2.531,0
 
 
 3.311,5
 
 
 5.391,9
 
 
 
 
 Bijstellingen in de netto begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven
 
 
 219,5
 
 
 457,7
 
 
 420,8
 
 
 366,1
 
 
 381,1
 
 
 325,2
 
 
 
 
 
 Bijstellingen in de netto BKZ-uitgaven 
 
 
 
 
 283,8
 
 
 
 
 1.305,0
 
 
 
 
 2.868,2
 
 
 
 
 4.178,9
 
 
 
 
 5.309,4
 
 
 
 
 10.330,9
 
 
 
 
 
 
 Netto BKZ-uitgaven stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 68.827,5
 
 
 
 
 72.556,6
 
 
 
 
 76.886,7
 
 
 
 
 81.516,5
 
 
 
 
 86.456,8
 
 
 
 
 91.478,4
 
 
 
 
 
 
 Bron: VWS, gegevens Zorginstituut over (voorlopige) financieringslasten Zvw en Wlz en NZa-gegevens over de productieafspraken en (voorlopige) realisatiegegevens.
 
 
 Toelichting
 Ten opzichte van de stand ontwerpbegroting 2017 nemen de geraamde netto BKZ-uitgaven in 2018 toe met € 1,3 miljard. De toename van de netto BKZ-uitgaven wordt veroorzaakt door de stijging van de Zvw-uitgaven met € 0,1 miljard, een stijging van de Wlz-uitgaven met € 0,7 miljard en een stijging van de begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven met € 0,5 miljard.
 In hoofdstuk 3 wordt de ontwikkeling van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten per financieringsbron verder toegelicht. Hoofdstuk 6 geeft een nadere toelichting per deelsector.
 
 
 
 
 3.
 Uitgaven Budgettair Kader Zorg
 
 
 
 3.3
 Zorgverzekeringswet (Zvw)
 
 
 
 3.1.1
 Algemene doelstelling
 
 Een kwalitatief goede en toegankelijke curatieve zorg tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten.
 
 
 
 3.1.2
 Rol en verantwoordelijkheid Minister
 
 De Minister van VWS is verantwoordelijk voor de werking van het stelsel voor curatieve zorg en voor de beheersing van de collectieve zorguitgaven.
 Dit omvat het stellen van eisen aan de kwaliteit van zorg en het opstellen en handhaven van de wettelijke kaders waarbinnen het zorgstelsel functioneert. Het wettelijk kader wordt gevormd door de Zorgverzekeringswet, de Wet bijzondere medische verrichtingen, de Wet marktordening gezondheidszorg, de Wet geneesmiddelenprijzen, de Wet toelating zorginstellingen en de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg.
 
 De Minister wordt in deze rol ondersteund door de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ), het Zorginstituut Nederland en de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa).
 De Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) houdt op basis van de geldende normen toezicht op de kwaliteit van de zorg in Nederland.
 Het Zorginstituut en de NZa spelen een belangrijke rol bij de beheersing van de zorguitgaven. Het Zorginstituut adviseert de Minister over de samenstelling van het verzekerde pakket en beheert het Zorgverzekeringsfonds (ZVF). De NZa behartigt het belang van de zorgconsument door het bewaken van de betaalbaarheid, beschikbaarheid en kwaliteit van zorg en houdt in dat kader toezicht op zorgaanbieders en zorgverzekeraars. De NZa adviseert de Minister over beleid en regelgeving. De NZa stelt op aanwijzing van de Minister regels, budgetten en tarieven vast voor dat deel van de zorg dat is gereguleerd en stelt condities voor concurrentie vast in zorgsectoren met vrije prijsvorming.
 Verder ziet de Autoriteit Consument & Markt (ACM) toe op de naleving van wetten en regels op het gebied van concurrentie en marktwerking op basis van de Mededingingswet. Ook beoordeelt de ACM fusies in de zorg en controleert de ACM of zorgaanbieders en zorgverzekeraars geen concurrentiebeperkende afspraken maken.
 
 Het Zorginstituut en de NZa brengen de omvang van de gerealiseerde zorguitgaven in kaart. Zij baseren zich daarbij op informatie van zorgverzekeraars en instellingen, die na afloop van het jaar door een externe accountant wordt beoordeeld. Op basis van de rapportages van het Zorginstituut en de NZa legt de Minister verantwoording af aan de Tweede Kamer.
 De uitvoering van het zorgstelsel is in handen van private partijen. Private zorgverzekeraars sluiten contracten met een veelheid aan private, over het land verspreide zorgaanbieders: ziekenhuizen, zelfstandige behandelcentra, instellingen voor geestelijke gezondheidszorg en vrijgevestigde beroepsbeoefenaren, zoals huisartsen, apothekers, paramedici. Door middel van onderlinge concurrentie proberen verzekeraars een zo goed mogelijke prijs/kwaliteitverhouding en doelmatigheid in de zorg te bereiken.
 De zorg die aanbieders verlenen en de uitgaven die daarmee gemoeid zijn vloeien voort uit de aanspraken die zijn vastgelegd in de Zorgverzekeringswet (Zvw). De zorgsector is privaat binnen publieke randvoorwaarden. De Minister heeft sturingsmogelijkheden door invloed op de samenstelling van het verplicht verzekerde pakket (het basispakket) en de (maximale) hoogte van tarieven in sectoren waar de prijsvorming niet is vrijgegeven. Tevens streeft de Minister naar het bevorderen van doelmatigheid in de zorgsector door bijvoorbeeld het maken van afspraken met het veld en het stimuleren van gepast zorggebruik.
 
 
 
 3.1.3
 Verticale ontwikkeling van de Zvw-uitgaven en -ontvangsten
 
 De verticale toelichting bevat een cijfermatig overzicht van de budgettaire veranderingen die zich hebben voorgedaan sinds de ontwerpbegroting 2017. Voor een meer gedetailleerde toelichting op de veranderingen wordt verwezen naar het verdiepingshoofdstuk (hoofdstuk 6).
 
 De verticale toelichting onderscheidt drie categorieën bijstellingen:
 
 
 –
 Autonoom: voornamelijk mutaties als gevolg van de actualisering van de zorguitgaven op basis van de meest recente cijfers van het Zorginstituut en de NZa en de bijstellingen op basis van de actuele macro-economische inzichten van het Centraal Planbureau (CPB).
 
 
 –
 Beleidsmatig: mutaties als gevolg van politieke prioriteitstelling.
 
 
 –
 Technisch: overhevelingen tussen financieringsbronnen/domeinen of tussen sectoren binnen hetzelfde financieringsbron/domein en de zogenaamde financieringsmutaties.
 
 
 
 Tabel 4 laat vanaf de stand ontwerpbegroting 2017 de verticale ontwikkeling van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten van de Zvw zien.
 
 Tabel 4 Verticale ontwikkeling van de Zvw-uitgaven en -ontvangsten (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Bruto Zvw-uitgaven ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 46.456,2
 
 
 
 
 48.407,2
 
 
 
 
 50.390,3
 
 
 
 
 52.672,6
 
 
 
 
 55.198,6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 – 186,4
 
 
 
 
 602,5
 
 
 
 
 1.156,3
 
 
 
 
 1.633,3
 
 
 
 
 2.000,1
 
 
 
 
 
 
 Actualisering zorguitgaven (zie tabel 4A)
 
 
 – 146,6
 
 
 – 171,9
 
 
 – 171,9
 
 
 – 171,9
 
 
 – 171,9
 
 
 
 
 
 Nominale ontwikkeling
 
 
 – 8,1
 
 
 806,0
 
 
 1.359,8
 
 
 1.836,8
 
 
 2.208,7
 
 
 
 
 
 Ophoging kader eerstelijns verblijf
 
 
 13,3
 
 
 13,3
 
 
 13,3
 
 
 13,3
 
 
 13,3
 
 
 
 
 
 Grensoverschrijdende zorg
 
 
 – 45,0
 
 
 – 45,0
 
 
 – 45,0
 
 
 – 45,0
 
 
 – 50,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 19,2
 
 
 
 
 – 277,2
 
 
 
 
 – 281,7
 
 
 
 
 – 276,8
 
 
 
 
 – 276,0
 
 
 
 
 
 
 Nominaal en onverdeeld Zvw
 
 
 – 82,7
 
 
 – 67,0
 
 
 – 78,1
 
 
 – 81,1
 
 
 – 81,1
 
 
 
 
 
 Besparingsverlies werelddekking
 
 
 45,0
 
 
 45,0
 
 
 45,0
 
 
 45,0
 
 
 50,0
 
 
 
 
 
 Lagere groei door zorgakkoorden 2018
 
 
 0,0
 
 
 – 280,0
 
 
 – 280,0
 
 
 – 280,0
 
 
 – 280,0
 
 
 
 
 
 Flankerend beleid zorgakkoorden 2018
 
 
 64,8
 
 
 35,9
 
 
 36,6
 
 
 38,3
 
 
 35,6
 
 
 
 
 
 Bijstelling tarieven verloskunde
 
 
 0,0
 
 
 19,2
 
 
 19,2
 
 
 19,2
 
 
 19,2
 
 
 
 
 
 Overige beleidsmatige bijstellingen
 
 
 – 7,9
 
 
 – 30,3
 
 
 – 24,4
 
 
 – 18,2
 
 
 – 19,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 – 147,5
 
 
 
 
 – 237,1
 
 
 
 
 – 96,3
 
 
 
 
 – 63,0
 
 
 
 
 – 103,7
 
 
 
 
 
 
 Correctie quasi-Wlz-indiceerbaren
 
 
 – 144,0
 
 
 – 144,0
 
 
 – 144,0
 
 
 – 144,0
 
 
 – 144,0
 
 
 
 
 
 Overheveling NIPT-middelen
 
 
 0,0
 
 
 – 26,0
 
 
 – 26,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Medische vervolgopleidingen
 
 
 0,0
 
 
 – 20,0
 
 
 65,0
 
 
 70,0
 
 
 30,0
 
 
 
 
 
 Intensieve zorg voor kinderen met een somatische aandoening
 
 
 0,0
 
 
 12,9
 
 
 12,9
 
 
 12,9
 
 
 12,9
 
 
 
 
 
 Stimulering van e-health en ICT ggz
 
 
 0,0
 
 
 – 50,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Overige technische bijstellingen
 
 
 – 3,5
 
 
 – 10,0
 
 
 – 4,1
 
 
 – 1,9
 
 
 – 2,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal bijstellingen
 
 
 
 
 – 314,7
 
 
 
 
 88,1
 
 
 
 
 778,3
 
 
 
 
 1.293,5
 
 
 
 
 1.620,4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bruto Zvw-uitgaven stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 46.141,5
 
 
 
 
 48.495,3
 
 
 
 
 51.168,7
 
 
 
 
 53.966,1
 
 
 
 
 56.819,0
 
 
 
 
 60.006,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Zvw-ontvangsten ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 3.187,1
 
 
 
 
 3.350,0
 
 
 
 
 3.509,2
 
 
 
 
 3.665,1
 
 
 
 
 3.859,6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 – 41,6
 
 
 
 
 – 16,7
 
 
 
 
 11,7
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 
 
 Nominale ontwikkeling
 
 
 0,0
 
 
 3,1
 
 
 41,0
 
 
 77,4
 
 
 79,4
 
 
 
 
 
 Lagere opbrengst eigen risico
 
 
 0,0
 
 
 – 44,7
 
 
 – 57,7
 
 
 – 65,7
 
 
 – 75,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal bijstellingen
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 – 41,6
 
 
 
 
 – 16,7
 
 
 
 
 11,7
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Zvw-ontvangsten stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 3.187,1
 
 
 
 
 3.308,4
 
 
 
 
 3.492,5
 
 
 
 
 3.676,8
 
 
 
 
 3.863,3
 
 
 
 
 4.053,4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Netto Zvw-uitgaven ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 43.269,0
 
 
 
 
 45.057,2
 
 
 
 
 46.881,1
 
 
 
 
 49.007,5
 
 
 
 
 51.338,9
 
 
 
 
 
 
 
 Bijstellingen in de netto-Zvw-uitgaven 
 
 
 
 
 – 314,7
 
 
 
 
 129,7
 
 
 
 
 795,0
 
 
 
 
 1.281,8
 
 
 
 
 1.616,7
 
 
 
 
 
 
 
 Netto Zvw-uitgaven stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 42.954,4
 
 
 
 
 45.186,9
 
 
 
 
 47.676,1
 
 
 
 
 50.289,3
 
 
 
 
 52.955,7
 
 
 
 
 55.952,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bron: VWS, gegevens Zorginstituut over (voorlopige) financieringslasten Zvw en Wlz en NZa-gegevens over de productieafspraken en (voorlopige) realisatiegegevens.
 
 
 Uitgaven
 Autonoom
 Actualisering Zvw-uitgaven
 
 Tabel 4A Actualisering Zvw-uitgaven 2017–2022 (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Eerstelijnszorg
 
 
 22,4
 
 
 22,4
 
 
 22,4
 
 
 22,4
 
 
 22,4
 
 
 22,4
 
 
 
 
 Tweedelijnszorg
 
 
 6,5
 
 
 6,5
 
 
 6,5
 
 
 6,5
 
 
 6,5
 
 
 6,5
 
 
 
 
 Genees- en hulpmiddelen
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 
 
 Ziekenvervoer
 
 
 – 9,1
 
 
 – 9,1
 
 
 – 9,1
 
 
 – 9,1
 
 
 – 9,1
 
 
 – 9,1
 
 
 
 
 Grensoverschrijdende zorg
 
 
 – 106,4
 
 
 – 131,7
 
 
 – 131,7
 
 
 – 131,7
 
 
 – 131,7
 
 
 – 131,7
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 – 146,6
 
 
 
 
 – 171,9
 
 
 
 
 – 171,9
 
 
 
 
 – 171,9
 
 
 
 
 – 171,9
 
 
 
 
 – 171,9
 
 
 
 
 
 
 Bron: VWS, gegevens Zorginstituut over (voorlopige) financieringslasten Zvw en Wlz en NZa-gegevens over de productieafspraken en (voorlopige) realisatiegegevens.
 
 
 
 In tabel 4A is het onderdeel «Actualisering Zvw-uitgaven» uit tabel 4 uitgesplitst. De actualisering van de zorguitgaven vindt plaats op basis van voorlopige realisatiegegevens over 2016 van het Zorginstituut en de NZa.
 In het verdiepingshoofdstuk wordt de actualisering van de Zvw-uitgaven per sector/deelsector verder toegelicht.
 
 Nominale ontwikkeling
 De raming van de loon- en prijsbijstelling is aangepast op basis van actuele macro-economische inzichten van het Centraal Planbureau (CPB).
 Ophoging kader eerstelijns verblijf
 Het budget voor eerstelijns verblijf wordt structureel verhoogd in verband met de groei van het beroep hierop in 2016.
 Grensoverschrijdende zorg
 Er is ruimte in dit kader om het besparingsverlies als gevolg van het vervallen van de maatregel afschaffen werelddekking te dekken.
 Beleidsmatig
 Nominaal en onverdeeld Zvw
 Een deel van de gereserveerde middelen op deze post blijkt niet nodig te zijn en valt daarom vrij. Het gaat om niet-toegedeelde middelen voor nominale bijstellingen en niet-benodigde groeiruimte Zvw, alsmede het restant van eerder gereserveerde middelen voor migratieproblematiek. Specifiek voor 2017 gaat het daarnaast om een deel van de gereserveerde middelen voor voorwaardelijke toelating die naar verwachting niet wordt uitgeput.
 Besparingsverlies werelddekking
 Het kabinet heeft eerder besloten om de maatregel afschaffen werelddekking niet door te voeren, omdat de onderliggende wet na behandeling in de Tweede Kamer (in juni 2016) complex en onuitvoerbaar zou worden. Het bijbehorende besparingsverlies wordt gedekt door de beschikbare ruimte binnen het kader grensoverschrijdende zorg.
 Lagere groei door zorgakkoorden 2018
 Als gevolg van de gematigde groei die is afgesproken in de bestuurlijke afspraken voor 2018 voor de sectoren MSZ, ggz, huisartsenzorg/multidisciplinaire zorg en wijkverpleging, vallen de geraamde zorguitgaven vanaf 2018 € 280 miljoen lager uit.
 Flankerend beleid zorgakkoorden 2018
 Het kabinet heeft voor 2018 bestuurlijke afspraken gesloten met een aantal sectoren binnen de Zvw. Om deze afspraken tot stand te brengen heeft het kabinet middelen vrijgemaakt voor een aantal gerichte intensiveringen, zoals het versterken van het eerstelijnsverblijf.
 Bijstelling tarieven verloskunde
 De NZa heeft de maximumtarieven voor de eerstelijns verloskundige zorg naar boven bijgesteld met 9% (exclusief de tarieven voor echoscopie). Naar aanleiding hiervan is in dit geval besloten de budgettaire ruimte structureel te verhogen met € 19,2 miljoen vanaf 2018.
 Technisch
 Correctie quasi-Wlz-indiceerbaren
 Bij de hervorming van de langdurige zorg per 1 januari 2015 zijn de middelen van de AWBZ verdeeld over de Wlz, Wmo, Jeugdwet en Zvw. Bij deze verdeling is geen rekening gehouden met het feit dat een deel van de circa 500.000 cliënten met een extramurale indicatie toch een Wlz-profiel heeft en alsnog zorg via de Wlz ontvangt (de zogenaamde quasi-Wlz-indiceerbaren). Het gaat om circa 12.000 cliënten waarvoor de benodigde middelen aanvankelijk zijn toegedeeld aan de Zvw. Deze zogenaamde startstreepcorrectie wordt vanaf 2017 verwerkt in de beschikbare kaders Zvw en Wlz. De correctie voor het gemeentelijke domein is reeds verwerkt.
 Overheveling NIPT-middelen
 De Niet-Invasieve Prenatale Test (NIPT) betreft een screening tijdens de zwangerschap. In 2017 loopt de bekostiging via een subsidieregeling. Om stabiliteit te creëren en de toegankelijkheid van NIPT te waarborgen voor alle zwangere vrouwen en hun partners die de test willen, is besloten NIPT ook in 2018 en 2019 beschikbaar te stellen middels een subsidieregeling. De benodigde middelen daarvoor waren reeds gereserveerd binnen het premiegefinancierd BKZ en worden nu overgeheveld naar het begrotingsgefinancierd BKZ.
 Medische vervolgopleidingen
 In oktober 2016 heeft het Capaciteitsorgaan een nieuw capaciteitsplan uitgebracht. Dit Capaciteitsplan 2016 bevat adviezen over de instroom in de diverse zorgopleidingen die uit publieke middelen worden bekostigd. Op basis van de doorrekening van die adviezen worden extra middelen gereserveerd.
 Intensieve zorg voor kinderen met een somatische aandoening
 Sinds 1 januari 2015 is verzorging tot achttien jaar onder de Jeugdwet komen te vallen. Hierop geldt één uitzondering: de verzorging die onderdeel is van de intensieve zorg voor kinderen met een somatische aandoening valt onder de Zvw. Met deze mutatie worden de bijbehorende middelen overgeheveld van de Jeugdwet naar de Zvw.
 Stimulering e-health en ICT ggz
 In de nieuwe afspraken «aanpak wachttijden ggz» (2018) is afgesproken om de inzet van e-health in de ggz flink te stimuleren en te investeren in informatievoorziening zoals verbeterde uitwisseling tussen zorgverleners en hun patiënt en zorgverleners onderling. Hiervoor wordt in 2018 een bedrag van € 50 miljoen vanuit het BKZ deelkader ggz overgeheveld naar de begroting.
 Ontvangsten
 Autonoom
 Nominale ontwikkeling
 De raming van de ontvangsten Zvw is aangepast op basis van actuele macro-economische inzichten van het Centraal Planbureau (CPB).
 Lagere opbrengst eigen risico
 De (neerwaartse) ramingsbijstellingen van de Zvw-uitgaven hebben ook gevolgen voor de geraamde opbrengst van het eigen risico. Deze mutatie betreft de meerjarige inschatting daarvan.
 
 
 
 3.1.4
 Zorgakkoorden
 
 
 De in 2013 afgesloten zorgakkoorden voor de medisch-specialistische zorg en huisartsen- en multidisciplinaire zorg en afspraken met de geestelijke gezondheidszorg hebben betrekking op de periode 2014–2017. De akkoorden hebben bijgedragen aan de beoogde lagere uitgavengroei in de curatieve zorg in de afgelopen jaren. Aangezien de akkoorden eind 2017 aflopen, was het met het oog op de contractering voor 2018 van belang dat tijdig duidelijkheid ontstond over de inhoudelijke en financiële kaders voor het jaar 2018. Mede op verzoek van de Tweede Kamer heeft het demissionaire kabinet met partijen in verschillende sectoren van de zorg gewerkt aan inhoudelijke en financiële afspraken voor 2018.
 In de loop van 2017 zijn met partijen in de medisch-specialistische zorg en huisartsen- en multidisciplinaire zorg inhoudelijke afspraken gemaakt die de zorg verder verbeteren en financiële afspraken over het beschikbare kader in 2018 en de beheersing hiervan.
 Daarnaast zijn afspraken gemaakt voor de wijkverpleging, de geestelijke gezondheidszorg en de paramedische zorg.
 Voor de wijkverpleging is een ontwikkelagenda overeengekomen als onderdeel van het bestuurlijk akkoord. Met het bestuurlijk akkoord wordt ook duidelijkheid geboden over het financiële kader 2018 en zijn afspraken gemaakt over de verbetering van de contractering tussen aanbieders en verzekeraars.
 Met partijen in de geestelijke gezondheidszorg zijn inhoudelijke afspraken gemaakt om de wachttijden in de ggz uiterlijk 1 juli 2018 binnen de afgesproken normen te krijgen en ook is er een financieel kader 2018 afgesproken.
 Tenslotte is voor het eerst een akkoord voor de paramedische zorg afgesloten om de kwaliteit van zorg te verbeteren, de administratieve lasten voor zorgverleners te verkleinen en het vertrouwen tussen de zorgverzekeraars en de zorgverleners te vergroten.
 
 De actuele stand van de begrotingscijfers voor de betreffende sectoren is terug te vinden in het verdiepingshoofdstuk van dit Financieel Beeld Zorg. In onderstaande tabel is de aansluiting gemaakt tussen de begrotingsstanden met de akkoorden en de mbi-kaders 2018 die eind 2017 worden vastgesteld.
 
 Tabel 5 Aansluiting zorgakkoorden, ontwerpbegroting (FBZ) en mbi-kaders voor het jaar 2018 (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 MSZ
 
 
 Huisartsen/ MDZ
 
 
 Ggz
 
 
 Wijkverpleging
 
 
 Paramedische zorg
 
 
 
 
 
 
 
 Stand conform zorgakkoorden
 
 
 
 
 21.875
 
 
 
 
 3.494
 
 
 
 
 3.909
 
 
 
 
 3.778
 
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 
 
 
 
 Overhevelingen naar VWS-begroting:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – subsidieverlening NIPT
 
 
 – 26,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 – subsidieregeling integrale tarieven
 
 
 – 2,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 – kwaliteitsgelden ggz
 
 
 
 
 – 7,0
 
 
 
 
 
 
 – E-health ggz
 
 
 
 
 – 50,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technische bijstellingen:
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – hoger bedrag overheveling ruxolitinib naar MSZ
 
 
 12,1
 
 
 
 
 
 
 
 
 – hoger bedrag overheveling MSVT naar wijkverpleging/Wlz
 
 
 – 3,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 Wlz-financiering: verkeerde bed
 
 
 – 14,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018 (FBZ)
 
 
 
 
 21.840,9
 
 
 
 
 3.494,0
 
 
 
 
 3.851,6
 
 
 
 
 3.778,0
 
 
 
 
 786,2
 
 
 
 
 
 – w.v. Huisartsenzorg
 
 
 
 2.999,2
 
 
 
 
 
 
 
 – w.v.Multidisciplinaire zorg
 
 
 
 494,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 – kwaliteitsgelden
 
 
 – 15,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 – Wlz-financiering: verkeerde bed
 
 
 14,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 – substitutie 2018
 
 
 pm
 
 
 pm
 
 
 
 
 
 
 
 – loon- en prijsbijstelling 2018
 
 
 pm
 
 
 pm
 
 
 pm
 
 
 pm
 
 
 pm
 
 
 
 
 
 Actuele stand mbi-kader 2018
 
 
 
 
 21.839,6
 
 
 
 
 3.494,0
 
 
 
 
 3.851,6
 
 
 
 
 3.778,0
 
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 
 
 
 
 Toelichting
 
 Op de regel «stand conform zorgakkoorden» zijn de bedragen opgenomen op basis van de bestuurlijke afspraken met de betreffende sectoren.
 De bedragen op de regel «stand ontwerpbegroting 2018 (FBZ)» corresponderen met de bedragen voor de betreffende sectoren in het verdiepingshoofdstuk van dit Financieel Beeld Zorg.
 Op de regel «Actuele stand mbi-kader 2018» is opgenomen wat naar huidig inzicht de bedragen zullen zijn die eind 2017 worden opgenomen in de brieven aan de NZa over de te handhaven mbi-kaders 2018. Voor de paramedische zorg wordt geen mbi-kader opgelegd.
 
 
 Verschil tussen «stand conform zorgakkoorden» en «stand ontwerpbegroting 2018 (FBZ)»:
 
 
 
 
 –
 Voor de MSZ en ggz geldt dat een deel van de afgesproken middelen in 2018 via de VWS-begroting wordt uitgegeven. Voor de MSZ gaat het om de subsidieregelingen NIPT en integrale tarieven; voor de ggz om de kwaliteitsgelden en middelen voor ehealth.
 
 
 –
 Specifiek voor de MSZ geldt dat de bedragen bij stand ontwerpbegroting 2018 op twee punten afwijken van de stand ten tijde van het akkoord. Voor de structurele overheveling van ruxolitinib naar het MSZ-kader is het bedrag € 12,1 miljoen hoger dan warvan bij de onderhandelingen is uitgegaan (€ 20 miljoen i.p.v. € 7,9 miljoen). Daarentegen is het bedrag dat vanuit het MSZ-kader wordt overgeheveld i.v.m. de overheveling van MSVT ook hoger (€ 100,5 miljoen i.p.v. € 97 miljoen).
 
 
 –
 Voor de MSZ geldt bovendien dat het bij het bedrag uit het akkoord voor een deel om Wlz-gefinancierde zorg gaat (verkeerde-bedproblematiek), terwijl het bedrag in het FBZ uitsluitend het bedrag voor de Zvw-uitgaven MSZ betreft.
 
 
 
 
 Verschil tussen «stand ontwerpbegroting 2018 (FBZ)» en «actuele stand mbi-kader 2018»:
 
 
 –
 Het mbi-kader betreft het beschikbare bedrag voor de zorginkoop door verzekeraars bij aanbieders. ZN en koepels van zorgaanbieders hebben afspraken gemaakt over de besteding van beschikbare kwaliteitsgelden (€ 12,5 miljoen voor de SKMS en € 3 miljoen voor patiëntenparticipatie), waardoor deze geen onderdeel uitmaken van de lokale onderhandelingen.
 
 
 –
 In het toegestane bedrag voor de MSZ is zoals aangegeven ook een bedrag begrepen voor ziekenhuisuitgaven die worden gerekend tot het Wlz-domein (verkeerde-bedproblematiek).
 
 
 –
 In het najaar van 2017 wordt bepaald welk bedrag voor substitutie wordt overgeheveld vanuit het MSZ-kader naar huisartsenzorg/MDZ. Volgens afspraak in beide akkoorden gaat het om maximaal € 75 miljoen.
 
 
 –
 De bedragen in het FBZ zijn in prijspeil 2017. In de mbi-kaders voor 2018 zullen ook de bedragen voor de loon- en prijsbijstelling 2018 worden verwerkt.
 
 
 
 
 
 
 
 3.2
 Wet langdurige zorg (Wlz)
 
 
 
 3.2.1
 Algemene doelstelling
 
 Een stelsel voor maatschappelijke ondersteuning en langdurige zorg dat ieder mens in staat stelt om zijn leven zo lang mogelijk zelf in te vullen en – wanneer dit nodig is – om thuis of in een instelling kwalitatief goede ondersteuning en zorg te krijgen. Daarbij worden ondersteuning en zorg aangeboden aansluitend op informele vormen van hulp. De complexiteit van de zorgvraag, de kwetsbaarheid van de burger en de mogelijkheden van zijn informele netwerk staan centraal. Er wordt gestreefd naar welbevinden en een afname van de afhankelijkheid van ondersteuning en zorg. Dit alles tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten.
 
 
 
 3.2.2
 Rol en verantwoordelijkheid Minister
 
 De Minister is verantwoordelijk voor een goed en efficiënt werkend systeem van langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning in Nederland. Mensen die zorg en ondersteuning nodig hebben, dienen dit zoveel mogelijk thuis of in een instelling op maat en van een goede kwaliteit te krijgen.
 Voor mensen met een blijvende behoefte aan permanent toezicht en die 24 uur per dag zorg in de nabijheid nodig hebben, is zorg vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz) beschikbaar. Zorgkantoren sluiten overeenkomsten met zorgaanbieders voor het leveren van verzekerde zorg. Het kan onder andere gaan om verblijf in een instelling, persoonlijke verzorging en verpleging en/of geneeskundige zorg in natura of in de vorm van een persoonsgebonden budget.
 
 De Minister wordt ondersteund door de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ), het Zorginstituut Nederland en de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). De Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) houdt op basis van de geldende normen toezicht op de kwaliteit van de zorg in Nederland.
 Het Zorginstituut en de NZa spelen een belangrijke rol bij de beheersing van de zorguitgaven. Het Zorginstituut adviseert de Minister over de samenstelling van het verzekerde pakket en beheert het Fonds Langdurige Zorg (Flz). De NZa behartigt het belang van de zorgconsument door het bewaken van de betaalbaarheid, beschikbaarheid en kwaliteit van zorg en houdt in dat kader toezicht op zorgaanbieders en zorgverzekeraars. De NZa adviseert de Minister over beleid en regelgeving. De NZa stelt op aanwijzing van de Minister regels, budgetten en tarieven vast voor dat deel van de zorg dat is gereguleerd en stelt condities voor concurrentie vast in zorgsectoren met vrije prijsvorming.
 Verder ziet de Autoriteit Consument & Markt (ACM) toe op de naleving van wetten en regels op het gebied van concurrentie en marktwerking op basis van de Mededingingswet. Ook beoordeelt de ACM fusies in de zorg en controleert de ACM of zorgaanbieders en zorgverzekeraars geen concurrentiebeperkende afspraken maken.
 
 De verantwoordelijkheid voor het bevorderen van zelfredzaamheid en participatie ligt bij gemeenten. De Wmo 2015 biedt gemeenten hiervoor het wettelijk kader dat op lokaal niveau verder wordt ingevuld en waarover verantwoording wordt afgelegd aan de gemeenteraad. De Minister is verantwoordelijk voor een stelsel dat optimaal bijdraagt aan het bevorderen van zelfredzaamheid en participatie en legt over de resultaten van dit stelsel verantwoording af aan de Tweede Kamer. Daarnaast is de Minister verantwoordelijk voor het beschikbaar stellen van voldoende financiële middelen voor de uitvoering van deze taak door gemeenten. Het budget voor de Wmo 2015 wordt via de integratie-uitkering Sociaal Domein aan gemeenten uitgekeerd. Daarnaast ontvangen gemeenten ook budget via de integratie-uitkering Wmo/huishoudelijke verzorging, de decentralisatie-uitkeringen maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en huishoudelijke hulp toelage (HHT), en de algemene uitkering van het gemeentefonds.
 Ook de verantwoordelijkheid voor het bieden van passende jeugdhulp aan kinderen ligt vanaf 1 januari 2015 bij gemeenten. De Jeugdwet biedt hiertoe het wettelijk kader. Gemeenten vullen hun verantwoordelijkheden op basis van de Jeugdwet en passend bij de lokale en regionale situatie in. Hiertoe wordt verantwoording afgelegd aan de gemeenteraad. De Jeugdwet kent verschillende waarborgen om te garanderen dat kinderen passende jeugdhulp wordt geboden. Daarnaast is de Minister verantwoordelijk voor het beschikbaar stellen van voldoende financiële middelen voor de uitvoering van deze taak door gemeenten. Het budget voor jeugdhulp wordt via de integratie-uitkering Sociaal Domein aan gemeenten uitgekeerd.
 
 
 
 3.2.3
 Verticale ontwikkeling van de Wlz-uitgaven en -ontvangsten
 
 De verticale toelichting bevat een cijfermatig overzicht van de budgettaire veranderingen die zich hebben voorgedaan sinds de ontwerpbegroting 2017. Voor een meer gedetailleerde toelichting op de veranderingen wordt verwezen naar het verdiepingshoofdstuk (hoofdstuk 6).
 
 De verticale toelichting onderscheidt drie categorieën bijstellingen:
 
 
 –
 Autonoom: voornamelijk mutaties als gevolg van de actualisering van de zorguitgaven op basis van de meest recente cijfers van het Zorginstituut en de NZa en de bijstellingen op basis van de actuele macro-economische inzichten van het Centraal Planbureau (CPB).
 
 
 –
 Beleidsmatig: mutaties als gevolg van politieke prioriteitstelling.
 
 
 –
 Technisch: overhevelingen tussen financieringsbronnen/domeinen of tussen sectoren binnen hetzelfde financieringsbron/domein en de zogenaamde financieringsmutaties.
 
 
 
 Tabel 6 laat vanaf de stand ontwerpbegroting 2017 de verticale ontwikkeling van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten van de Wlz zien.
 
 Tabel 6 Verticale ontwikkeling van de Wlz-uitgaven en -ontvangsten (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Bruto Wlz-uitgaven ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 20.024,0
 
 
 
 
 21.048,9
 
 
 
 
 21.998,6
 
 
 
 
 23.252,6
 
 
 
 
 24.719,4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 108,9
 
 
 
 
 315,6
 
 
 
 
 749,3
 
 
 
 
 1.136,1
 
 
 
 
 1.467,0
 
 
 
 
 
 
 Actualisering zorguitgaven (zie tabel 6A)
 
 
 59,8
 
 
 3,7
 
 
 3,7
 
 
 3,7
 
 
 3,7
 
 
 
 
 
 Nominale ontwikkeling
 
 
 31,1
 
 
 363,3
 
 
 780,2
 
 
 1.150,1
 
 
 1.465,0
 
 
 
 
 
 Uitvoeringsproblematiek Wlz-recht volledig pakket
 
 
 176,0
 
 
 242,0
 
 
 259,0
 
 
 276,0
 
 
 293,0
 
 
 
 
 
 Groeiruimte 2018 Wmo en Jeugdwet
 
 
 0,0
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 
 
 
 Loon- en prijsbijstelling 2017 Wmo en Jeugdwet
 
 
 – 132,1
 
 
 – 132,4
 
 
 – 132,6
 
 
 – 132,7
 
 
 – 133,7
 
 
 
 
 
 Onderuitputting Zorg in Natura
 
 
 – 26,0
 
 
 – 101,0
 
 
 – 101,0
 
 
 – 101,0
 
 
 – 101,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 164,4
 
 
 
 
 284,2
 
 
 
 
 807,3
 
 
 
 
 1.346,8
 
 
 
 
 1.833,5
 
 
 
 
 
 
 Nominaal en onverdeeld Wlz
 
 
 – 14,1
 
 
 – 73,5
 
 
 – 35,3
 
 
 – 35,3
 
 
 – 35,3
 
 
 
 
 
 Kwaliteit verpleegzorg (incidenteel)
 
 
 100,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg (structureel)
 
 
 100,0
 
 
 435,0
 
 
 1.038,3
 
 
 1.635,4
 
 
 2.145,5
 
 
 
 
 
 Transitie- en uitvoeringskosten kwaliteitskader
 
 
 5,0
 
 
 131,9
 
 
 132,0
 
 
 132,0
 
 
 132,0
 
 
 
 
 
 Arbeidsmarktagenda kwaliteitskader
 
 
 – 5,0
 
 
 – 67,5
 
 
 – 67,5
 
 
 – 67,5
 
 
 – 67,5
 
 
 
 
 
 Ruimte zorginfrastructuur
 
 
 0,0
 
 
 – 70,0
 
 
 – 10,1
 
 
 – 9,4
 
 
 – 9,1
 
 
 
 
 
 Openstaande reeks
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 – 136,2
 
 
 – 207,6
 
 
 – 213,2
 
 
 
 
 
 Extramuralisering tranche 2018 Wmo
 
 
 0,0
 
 
 – 41,9
 
 
 – 41,9
 
 
 – 41,9
 
 
 – 41,9
 
 
 
 
 
 Ramingsbijstelling groeiruimte Wlz
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 – 70,0
 
 
 – 75,0
 
 
 – 75,0
 
 
 
 
 
 Transformatiefonds
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 18,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Compensatie in verband met de coulancegroep ggz-B
 
 
 – 18,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Zorginfrastructuur
 
 
 0,0
 
 
 – 27,8
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Overig beleidsmatige bijstellingen
 
 
 – 3,5
 
 
 – 2,0
 
 
 – 2,0
 
 
 – 2,0
 
 
 – 2,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 148,3
 
 
 
 
 163,2
 
 
 
 
 163,2
 
 
 
 
 145,2
 
 
 
 
 145,2
 
 
 
 
 
 
 Correctie quasi-Wlz-indiceerbaren
 
 
 144,0
 
 
 144,0
 
 
 144,0
 
 
 144,0
 
 
 144,0
 
 
 
 
 
 Overige technische bijstellingen
 
 
 4,3
 
 
 19,2
 
 
 19,2
 
 
 1,2
 
 
 1,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal bijstellingen
 
 
 
 
 421,6
 
 
 
 
 763,0
 
 
 
 
 1.719,8
 
 
 
 
 2.628,1
 
 
 
 
 3.445,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bruto Wlz-uitgaven stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 20.445,6
 
 
 
 
 21.811,9
 
 
 
 
 23.718,3
 
 
 
 
 25.880,7
 
 
 
 
 28.165,1
 
 
 
 
 30.330,6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Wlz-ontvangsten ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 1.815,3
 
 
 
 
 1.833,7
 
 
 
 
 1.870,6
 
 
 
 
 1.915,1
 
 
 
 
 1.959,6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 56,8
 
 
 
 
 76,5
 
 
 
 
 98,4
 
 
 
 
 128,2
 
 
 
 
 165,3
 
 
 
 
 
 
 Actualisering ontvangsten
 
 
 56,8
 
 
 56,8
 
 
 56,8
 
 
 56,8
 
 
 56,8
 
 
 
 
 
 Nominale ontwikkeling
 
 
 0,0
 
 
 19,7
 
 
 41,6
 
 
 71,4
 
 
 108,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 – 14,1
 
 
 
 
 – 31,1
 
 
 
 
 – 31,1
 
 
 
 
 – 31,1
 
 
 
 
 – 31,1
 
 
 
 
 
 
 Derving EB vanwege overheveling ELV naar Zvw
 
 
 – 9,6
 
 
 – 9,6
 
 
 – 9,6
 
 
 – 9,6
 
 
 – 9,6
 
 
 
 
 
 Derving EB vanwege verlaging EB bij MPT
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 
 
 
 Derving EB compensatie ouderentoeslag
 
 
 0,0
 
 
 – 7,0
 
 
 – 7,0
 
 
 – 7,0
 
 
 – 7,0
 
 
 
 
 
 Effect Belastingplan op opbrengsten EB
 
 
 0,0
 
 
 – 10,0
 
 
 – 10,0
 
 
 – 10,0
 
 
 – 10,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal bijstellingen
 
 
 
 
 42,7
 
 
 
 
 45,4
 
 
 
 
 67,3
 
 
 
 
 97,1
 
 
 
 
 134,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Wlz-ontvangsten stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 1.858,0
 
 
 
 
 1.879,1
 
 
 
 
 1.938,0
 
 
 
 
 2.012,3
 
 
 
 
 2.093,9
 
 
 
 
 2.179,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Netto Wlz-uitgaven ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 18.208,7
 
 
 
 
 19.215,2
 
 
 
 
 20.127,9
 
 
 
 
 21.337,5
 
 
 
 
 22.759,8
 
 
 
 
 
 
 
 Bijstellingen in de netto-Wlz-uitgaven 
 
 
 
 
 378,9
 
 
 
 
 717,6
 
 
 
 
 1.652,5
 
 
 
 
 2.531,0
 
 
 
 
 3.311,5
 
 
 
 
 
 
 
 Netto Wlz-uitgaven stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 18.587,6
 
 
 
 
 19.932,8
 
 
 
 
 21.780,4
 
 
 
 
 23.868,4
 
 
 
 
 26.071,3
 
 
 
 
 28.151,7
 
 
 
 
 
 
 Bron: VWS, gegevens Zorginstituut over (voorlopige) financieringslasten Zvw en Wlz en NZa-gegevens over de productieafspraken en (voorlopige) realisatiegegevens.
 
 
 Uitgaven
 Autonoom
 
 Tabel 6A Actualisering Wlz-uitgaven 2017–2022 (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Buiten contracteerruimte
 
 
 
 
 59,8
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 
 Kapitaallasten
 
 
 50,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beheerskosten
 
 
 – 4,8
 
 
 – 4,8
 
 
 – 4,8
 
 
 – 4,8
 
 
 – 4,8
 
 
 – 4,8
 
 
 
 
 Overige buiten contracteerruimte
 
 
 14,6
 
 
 8,5
 
 
 8,5
 
 
 8,5
 
 
 8,5
 
 
 8,5
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 59,8
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 3,7
 
 
 
 
 
 
 Bron: VWS, gegevens Zorginstituut over (voorlopige) financieringslasten Zvw en Wlz en NZa-gegevens over de productieafspraken en (voorlopige) realisatiegegevens.
 
 
 In tabel 6A is het onderdeel «Actualisering Wlz-uitgaven» uit tabel 6 uitgesplitst. De actualisering van de zorguitgaven vindt plaats op basis van voorlopige realisatiegegevens over 2016 van het Zorginstituut en de NZa.
 In het verdiepingshoofdstuk wordt de actualisering van de Wlz-uitgaven per deelsector verder toegelicht.
 Nominale ontwikkeling
 De raming van de loon- en prijsbijstelling is aangepast op basis van actuele macro-economische inzichten van het Centraal Planbureau (CPB).
 Uitvoeringsproblematiek Wlz-recht volledig pakket
 Een aantal cliënten in de Wlz heeft nog een indicatie zonder dagbesteding en vervoer en huishoudelijke hulp. Daarnaast kunnen circa 10.000 Wlz-indiceerbaren die voor onbepaalde tijd toegang hebben gekregen tot de Wlz aanspraak maken op een volledig ZZP. Een groot deel van hen kan op basis van het zorgprofiel meer zorg aanvragen dan zij op grond van hun huidige extramurale indicatie hebben. De kosten voor deze extra zorg – door zowel bestaande als nieuwe cliënten – belasten het beschikbare kader voor de Wlz.
 Groeiruimte 2018 Wmo en Jeugdwet
 De tranche 2018 van de groeiruimte is toegevoegd aan de budgetten voor de Wmo 2015 en de Jeugdwet.
 Loon- en prijsbijstelling 2017 Wmo en Jeugdwet
 Dit betreft de toedeling van de tranche 2017 van de vergoeding voor loon- en prijsontwikkeling voor de Wmo en Jeugdwet.
 Onderuitputting Zorg in Natura
 De raming van de uitgaven aan Zorg in natura 2017 wordt neerwaarts bijgesteld. Dit is ten opzichte van de verwachte onderuitputting van 1,0% die reeds in de begroting 2017 was verwerkt. Voor 2018 wordt uitgegaan van een percentage onderbenutting van 0,6%. Dit betekent een verlaging van de verwachte uitgaven met € 101 miljoen, terwijl het beschikbare Wlz-kader niet verandert.
 Beleidsmatig
 Nominaal en onverdeeld Wlz
 Dit betreft de vrijval van middelen op de post nominaal en onverdeeld Wlz.
 Kwaliteit verpleegzorg (incidenteel)
 In de brief van 13 januari 2017 (TK 31 765 XVI-XVII, nr. 261) heeft het kabinet incidenteel € 100 miljoen beschikbaar gesteld voor de verpleeghuislocaties waar verbetering van kwaliteit het hardste nodig is.
 Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg (structureel)
 Het kabinet heeft daarnaast besloten om vanaf 2017 de meerjarige kosten van het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg te verwerken. Het kwaliteitskader bevat onder meer normen voor personeel en moet de kwaliteit van zorg verbeteren. Bij de inzet van extra middelen voor de volledige implementatie van het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg is sprake van een ingroeipad. Dit ingroeipad is in hoofdzaak afhankelijk van de restricties op de arbeidsmarkt en de ontwikkeling die verpleeghuizen moeten maken naar de best presterende instellingen. De structurele kosten van het kwaliteitskader komen uit op € 2,1 miljard.
 Transitie en uitvoeringskosten kwaliteitskader
 Implementatie van het kwaliteitskader levert een ontwikkelopgave op voor de verpleeghuissector. Met het kwaliteitskader wordt beoogd voldoende personeel in dienst te hebben en is gericht op leren en verbeteren en sturen op kwaliteit. Instellingen krijgen de tijd om zich aan te passen aan de personeelsnormen die worden opgelegd en te ontwikkelen naar de best presterende instellingen. Er wordt rekening gehouden met een transitie van 4 jaar en bijbehorende transitiekosten van € 125 miljoen per jaar in de periode 2018–2021. Deze middelen zijn deels bestemd om tegemoet te komen aan de toegenomen vraag naar verpleeghuismedewerkers. Hiermee kunnen extra mensen worden opgeleid en medewerkers om- of bijgeschoold.
 Arbeidsmarktagenda kwaliteitskader
 Met deze middelen kunnen, vanuit de transitiekosten, extra mensen worden opgeleid en medewerkers worden om- en bijgeschoold. Deze middelen zijn samengevoegd met de bij voorjaarsnota beschikbaar gestelde middelen voor arbeidsmarktbeleid voor de verpleeghuizen.
 Ruimte zorginfrastructuur
 De huidige tijdelijke subsidieregeling zorginfrastructuur eindigt per 1 januari 2018. Er wordt gewerkt aan een nieuwe landelijke regeling zodat het huidige beleid gecontinueerd blijft. Bij de nieuwe regeling zal efficiency, innovatie en samenwerking vooropstaan. Een deel van de voor 2018 gereserveerde middelen valt vrij.
 Openstaande reeks
 In het afgelopen voorjaar is de raming van diverse BKZ-uitgaven aangepast. Per saldo leidden deze bijstellingen tot een verhoging. Om deze uitgavenverhoging te compenseren, is vanaf het jaar 2019 een openstaande reeks geparkeerd binnen het BKZ. Over de concrete invulling van deze reeks binnen het BKZ moet nog worden besloten.
 Extramuralisering tranche 2018 Wmo
 Deze mutatie betreft de tranche 2018 van het extramuraliseringseffect van de lage ZZP’s ouderenzorg (VV1 t/m VV3) en verstandelijk gehandicapten (VG1 en VG2) op de Wmo. Met de hervorming van de langdurige zorg wordt, in lijn met de wens van de cliënt om langer thuis te wonen, een lage zorgbehoefte niet meer binnen de muren van een instelling vergoed en kunnen cliënten de zorg thuis geleverd krijgen. De middelen hiervoor worden overgeheveld naar de Wmo.
 Ramingsbijstelling groeiruimte Wlz
 De groeiruimte Wlz wordt verlaagd met € 70 miljoen in 2019 oplopend naar € 75 miljoen vanaf 2020 tot 2022 ter (gedeeltelijke) dekking van de extra middelen voor het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg.
 Transformatiefonds
 In het bestuurlijk overleg van 28 augustus 2017 tussen de VNG en de ministeries van VWS en BZK is afgesproken om drie maal € 18 miljoen te reserveren (2018–2020) voor het transformatiefonds. Hiertoe wordt in 2020 een bedrag van € 18 miljoen teruggeboekt naar VWS zodat dit aan de eerder gemaakte reservering kan worden toegevoegd. Het eerder gereserveerde bedrag voor 2017 wordt ingezet voor de compensatie voor de coulancegroep ggz-B.
 Compensatie in verband met de coulancegroep ggz-B
 Per 2018 zal sprake zijn van een herverdeling van de middelen voor beschermd wonen omdat de zogenaamde coulancegroep ggz-B aan de huidige historische reconstructie voor beschermd wonen wordt toegevoegd. Tijdens het bestuurlijk overleg van 28 augustus 2017 tussen de VNG en de ministeries van VWS en BZK is afgesproken om in 2017 incidenteel een aanvullend bedrag van € 18 miljoen over alle 43 centrumgemeenten te verdelen volgens het aandeel van de centrumgemeenten in de huidige verdeling van beschermd wonen. De dekking hiervoor wordt gevonden in de eerder gereserveerde € 18 miljoen die in afwachting op de verkenning van een transformatiefonds gereserveerd stond.
 Zorginfrastructuur
 De huidige tijdelijke subsidieregeling zorginfrastructuur eindigt per 1 januari 2018. Aan gemeenten zal een bedrag van € 27,8 miljoen ter beschikking worden gesteld om lopende initiatieven te kunnen ondersteunen bij de afbouw van de tijdelijke financiering uit de oude subsidieregeling. De resterende middelen in 2018 zijn ingezet ter dekking van verschillende tegenvallers binnen het BKZ. Ter continuering van het huidige beleid blijven de middelen vanaf 2019 beschikbaar binnen het BKZ voor het stimuleren van zorginfrastructuur.
 Technisch
 Correctie quasi-Wlz-indiceerbaren
 Bij de hervorming van de langdurige zorg per 1 januari 2015 zijn de middelen van de AWBZ verdeeld over de Wlz, Wmo, Jeugdwet en Zvw. Bij deze verdeling is geen rekening gehouden met het feit dat een deel van de circa 500.000 cliënten met een extramurale indicatie toch een Wlz-profiel heeft en alsnog zorg via de Wlz ontvangt (de zogenaamde quasi-Wlz-indiceerbaren). Het gaat om circa 12.000 cliënten waarvoor de middelen aanvankelijk zijn toegedeeld aan de Zvw. Deze zogenaamde startstreepcorrectie wordt vanaf 2017 verwerkt in de beschikbare kaders Zvw en Wlz. De correctie voor het gemeentelijke domein is reeds verwerkt.
 Ontvangsten
 Autonoom
 Actualisering ontvangsten
 De hogere ontvangsten in 2016 zijn structureel van aard en in lijn met het toegenomen zorggebruik in de Wlz, gecorrigeerd voor de verschillende leveringsvormen (intra- en extramurale zorg) waar een cliënt uit kan kiezen.
 Nominale ontwikkeling
 De raming van de ontvangsten Wlz is aangepast op basis van actuele macro-economische inzichten van het Centraal Planbureau (CPB).
 Beleidsmatig
 Derving eigen bijdragen vanwege overheveling eerstelijns verblijf naar Zvw
 Er is sprake van een lagere opbrengst van eigen bijdragen in de Wlz vanwege de overheveling van eerstelijns verblijf naar de Zvw.
 Derving eigen bijdragen vanwege verlaging eigen bijdrage bij Modulair Pakket Thuis (MPT)
 Er is sprake van een lagere opbrengst van eigen bijdragen in de Wlz vanwege verlaging van de eigen bijdrage voor personen die gebruik maken van een MPT.
 Derving eigen bijdragen compensatie ouderentoeslag
 Onderdeel van het Belastingplan 2015 was het afschaffen van de ouderentoeslag (extra heffingsvrij vermogen 65-plus in box 3) per 2016. De afschaffing resulteert zonder aanvullende maatregelen vanaf 2018 voor een deel van de 65-plussers in hogere eigen bijdragen voor de langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning. Deze effecten zijn niet beoogd en worden gerepareerd.
 Effect Belastingplan op opbrengsten eigen bijdragen
 Er is sprake van lagere eigen bijdragen in de Wlz als gevolg van een wijziging van het Belastingplan, waar per 1 januari 2016 het algemeen heffingsvrij vermogen met € 3.000 is verhoogd en waardoor de grondslag waarop de eigen bijdrage in de Wlz wordt berekend daalt.
 
 
 
 3.2.4
 Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg
 
 Sinds 13 januari 2017 is het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg van kracht. Het kwaliteitskader bevat normen voor voldoende personeel. Daarnaast richt het kader zich op leren en verbeteren en sturen op de kwaliteit van zorg. Bewoners van verpleeghuizen en hun naasten kunnen rekenen op meer tijd en aandacht.
 Het Zorginstituut heeft het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg vastgesteld. Voor het opstellen heeft de Kwaliteitsraad, de adviescommissie van het Zorginstituut, overleg gevoerd met de relevante organisaties van cliënten, zorgaanbieders en zorgverzekeraars. Er is sprake van een ingroeipad voor de volledige implementatie van het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg.
 De uitgaven lopen, op basis van de huidige inzichten, op tot ruim 2 miljard euro per jaar waarbij de best presterende instellingen de norm zijn voor anderen. Het kabinet heeft de meerkosten die zijn gemoeid met de volledige implementatie verwerkt in de VWS-begroting. Naast de meerkosten voor inzet van extra personeel wordt rekening gehouden met transitie- en uitvoeringskosten.
 De sector staat de komende jaren voor een ontwikkelopgave om meer van het huidige beschikbare budget in te zetten voor zorg en voldoende extra personeel te werven om aan het kwaliteitskader te voldoen. Vanuit de transitiemiddelen kan meer personeel worden op-, bij- en omgeschoold en kan er incidenteel bij verpleeghuizen worden geïnvesteerd om gericht stappen te zetten om aan de ontwikkelopgave te voldoen. Daarnaast zal de bekostiging, in afstemming met het veld, van de verpleeghuizen worden aangepast om de ontwikkelopgave te realiseren. De komende jaren zal hiertoe een nieuw bekostigingsmodel worden ontwikkeld, waarmee het implementeren van het kwaliteitskader ook in de zorginkoop een rol gaat spelen.
 In onderstaande tabel zijn alle middelen opgenomen die samenhangen met het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg. Daarnaast wordt aangegeven waar zij in de begroting zijn opgenomen.
 
 Tabel 7 Kwaliteitskader verpleeghuiszorg (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 Struc.
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg (BKZ, sector ouderenzorg)1Er is in het voorjaar van 2017 incidenteel € 100 miljoen beschikbaar gesteld voor instellingen die vanwege kwaliteit het hardste nodig hebben. Deze incidentele middelen maken geen onderdeel uit van de meerkosten KWK verpleeghuiszorg en worden in deze tab
 
 
 
 
 100,0
 
 
 
 
 435,0
 
 
 
 
 1.038,3
 
 
 
 
 1.635,4
 
 
 
 
 2.145,5
 
 
 
 
 2.440,9
 
 
 
 
 2.053,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Transitiekosten 
 
 
 
 
 5,0
 
 
 
 
 125,0
 
 
 
 
 125,0
 
 
 
 
 125,0
 
 
 
 
 125,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 
 – Waarvan transitiekosten arbeidsmarktbeleid (begrotingsgefinancierd BKZ)
 
 
 
 
 5,0
 
 
 
 
 67,5
 
 
 
 
 67,5
 
 
 
 
 67,5
 
 
 
 
 67,5
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 
 – Waarvan transitiekosten overig (BKZ, sector nominaal en onverdeeld)
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 57,5
 
 
 
 
 57,5
 
 
 
 
 57,5
 
 
 
 
 57,5
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitvoeringskosten 
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 6,9
 
 
 
 
 7,0
 
 
 
 
 7,0
 
 
 
 
 7,0
 
 
 
 
 12,0
 
 
 
 
 12,0
 
 
 
 
 
 
 – Waarvan uitvoeringskosten IGZ (begroting, hoofdstuk 10: apparaatsuitgaven)
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 2,0
 
 
 
 
 2,0
 
 
 
 
 2,0
 
 
 
 
 2,0
 
 
 
 
 2,0
 
 
 
 
 2,0
 
 
 
 
 
 
 – Waarvan uitvoeringskosten zorgkantoren (BKZ, sector beheerskosten)
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 4,5
 
 
 
 
 4,5
 
 
 
 
 4,5
 
 
 
 
 4,5
 
 
 
 
 4,5
 
 
 
 
 4,5
 
 
 
 
 
 
 – Waarvan uitvoeringskosten overig (BKZ, sector nominaal en onverdeeld)
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,4
 
 
 
 
 0,5
 
 
 
 
 0,5
 
 
 
 
 0,5
 
 
 
 
 5,5
 
 
 
 
 5,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Implementatiekosten KWK (begroting, artikel 3: langdurige zorg en ondersteuning)
 
 
 
 
 6,8
 
 
 
 
 10,2
 
 
 
 
 9,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 111,8
 
 
 
 
 577,1
 
 
 
 
 1.179,3
 
 
 
 
 1.767,4
 
 
 
 
 2.277,5
 
 
 
 
 2.452,9
 
 
 
 
 2.065,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.3
 Begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven (Wmo 2015 en Jeugdwet en overig begrotingsgefinancierd)
 
 Bij de begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven gaat het met name om middelen die op grond van de Wmo 2015 en de Jeugdwet in het gemeentefonds beschikbaar zijn gesteld voor de zorg en ondersteuning van jeugdigen, ouderen en mensen met beperkingen. Deze uitgaven staan op de begroting van het gemeentefonds van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), maar vallen gedeeltelijk onder het BKZ.
 Naast de Wmo 2015 en de Jeugdwet vallen enkele andere begrotingsgefinancierde posten onder de bruto BKZ-uitgaven. Tot deze categorie horen bepaalde uitgaven voor zorgopleidingen, de uitgaven voor de Arbeidsmarktagenda (verpleeghuiszorg), de uitgaven voor zorg, jeugd en welzijn in Caribisch Nederland, de uitgaven voor de Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg) en de subsidie(regelingen) NIPT, abortusklinieken, overgang integrale tarieven medisch-specialistische zorg, en kwaliteit, transparantie en patiëntveiligheid. Deze uitgaven worden op de VWS-begroting verantwoord op de artikelen 1, 2, 4 en 8. Voor de doelstelling van dit beleid en de rol en verantwoordelijkheid van de Minister wordt verwezen naar de betreffende passages op de artikelen in de VWS-begroting. Ten slotte zijn er bedragen gereserveerd op de aanvullende post van het Ministerie van Financiën die onder het BKZ vallen. Dit betreft onder meer de loon- en prijsbijstelling voor de begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven.
 
 In tabel 8 wordt de ontwikkeling van de begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven weergegeven. De uitgaven die onder de Wmo 2015 en Jeugdwet vallen worden in tabel 9 gespecificeerd.
 
 Tabel 8 Verticale ontwikkeling van de begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven en -ontvangsten (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 7.066,0
 
 
 
 
 6.979,3
 
 
 
 
 7.009,4
 
 
 
 
 6.992,7
 
 
 
 
 7.048,8
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Wmo 2015 en Jeugdwet (gemeentefonds)
 
 
 
 
 240,5
 
 
 
 
 334,3
 
 
 
 
 306,7
 
 
 
 
 306,8
 
 
 
 
 325,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overig begrotingsgefinancierd (VWS-begroting en aanvullende post Financiën)
 
 
 
 
 – 21,0
 
 
 
 
 123,4
 
 
 
 
 114,1
 
 
 
 
 59,3
 
 
 
 
 55,4
 
 
 
 
 
 
 Subsidie abortusklinieken (Art.1)
 
 
 1,8
 
 
 0,2
 
 
 0,2
 
 
 0,2
 
 
 0,2
 
 
 
 
 
 Subsidie NIPT (Art.1)
 
 
 – 7,0
 
 
 26,0
 
 
 26,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Subsidie overgang integrale tarieven medisch-specialistische zorg (Art.2)
 
 
 2,7
 
 
 2,7
 
 
 2,6
 
 
 0,0
 
 
 0,7
 
 
 
 
 
 Subsidie kwaliteit, transparantie en patiëntveiligheid (Art.2)
 
 
 – 11,9
 
 
 38,0
 
 
 25,6
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Zorgopleidingen (Art.4)
 
 
 – 7,9
 
 
 – 8,0
 
 
 – 8,0
 
 
 – 8,0
 
 
 – 8,0
 
 
 
 
 
 Arbeidsmarktagenda verpleeghuiszorg (Art.4)
 
 
 5,0
 
 
 67,5
 
 
 67,5
 
 
 67,5
 
 
 67,5
 
 
 
 
 
 Caribisch Nederland (Art.4)
 
 
 4,6
 
 
 1,6
 
 
 1,7
 
 
 1,7
 
 
 1,8
 
 
 
 
 
 Wtcg (Art.8)
 
 
 – 2,8
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Loon en prijsbijstelling (VWS-begroting en aanvullende post Financiën)
 
 
 – 5,4
 
 
 – 4,6
 
 
 – 1,5
 
 
 – 2,1
 
 
 – 6,8
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal bijstellingen
 
 
 
 
 219,5
 
 
 
 
 457,7
 
 
 
 
 420,8
 
 
 
 
 366,1
 
 
 
 
 381,1
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 7.285,5
 
 
 
 
 7.437,0
 
 
 
 
 7.430,2
 
 
 
 
 7.358,9
 
 
 
 
 7.429,9
 
 
 
 
 7.374,0
 
 
 
 
 
 
 Ten opzichte van de stand ontwerpbegroting 2017 nemen de begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven in 2018 toe met circa € 0,5 miljard. De toename wordt veroorzaakt door de stijging van de netto Wmo en jeugdwet-uitgaven met circa € 0,3 miljard en een stijging van de overig begrotingsgefinancierde-uitgaven met € 0,1 miljard.
 
 Tabel 9 Verticale ontwikkeling van de Wmo 2015 en Jeugdwet-uitgaven en -ontvangsten (bedragen x € 1 miljoen)1Alleen de middelen die behoren tot het Budgettair Kader Zorg (BKZ) worden hier verantwoord
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 6.536,4
 
 
 
 
 6.553,6
 
 
 
 
 6.564,9
 
 
 
 
 6.570,2
 
 
 
 
 6.617,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 132,1
 
 
 
 
 192,4
 
 
 
 
 192,6
 
 
 
 
 192,7
 
 
 
 
 193,7
 
 
 
 
 
 
 Groeiruimte 2018 Wmo en Jeugdwet
 
 
 0,0
 
 
 60,0
 
 
 60,0
 
 
 60,0
 
 
 60,0
 
 
 
 
 
 Loon- en prijsbijstelling 2017 Wmo en Jeugdwet
 
 
 132,1
 
 
 132,4
 
 
 132,6
 
 
 132,7
 
 
 133,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 101,0
 
 
 
 
 149,7
 
 
 
 
 121,9
 
 
 
 
 121,9
 
 
 
 
 139,9
 
 
 
 
 
 
 Financiële compensatie via de eigen bijdragen Wmo 2015
 
 
 50,0
 
 
 50,0
 
 
 50,0
 
 
 50,0
 
 
 50,0
 
 
 
 
 
 Uitname correctie herinstromers
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 18,0
 
 
 18,0
 
 
 
 
 
 Uitname correctie herinstromers
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 
 
 
 Extramuralisering tranche 2018 Wmo
 
 
 0,0
 
 
 41,9
 
 
 41,9
 
 
 41,9
 
 
 41,9
 
 
 
 
 
 Transformatiefonds
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 – 18,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Compensatie in verband met de coulancegroep ggz-B
 
 
 18,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Zorginfrastructuur
 
 
 0,0
 
 
 27,8
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Overige beleidsmatige bijstellingen
 
 
 3,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 7,5
 
 
 
 
 – 7,9
 
 
 
 
 – 7,9
 
 
 
 
 – 7,9
 
 
 
 
 – 7,9
 
 
 
 
 
 
 Correctie uitname HH Wlz-cliënten
 
 
 7,5
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Compensatie vervallen ouderentoeslag
 
 
 0,0
 
 
 5,0
 
 
 5,0
 
 
 5,0
 
 
 5,0
 
 
 
 
 
 Intensieve zorg kinderen met somatische aandoening
 
 
 0,0
 
 
 – 12,9
 
 
 – 12,9
 
 
 – 12,9
 
 
 – 12,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal bijstellingen
 
 
 
 
 240,5
 
 
 
 
 334,3
 
 
 
 
 306,7
 
 
 
 
 306,8
 
 
 
 
 325,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 6.776,9
 
 
 
 
 6.887,8
 
 
 
 
 6.871,6
 
 
 
 
 6.877,0
 
 
 
 
 6.943,3
 
 
 
 
 6.939,9
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 Autonoom
 Groeiruimte 2018 Wmo en Jeugdwet
 De tranche 2018 van de groeiruimte is toegevoegd aan de budgetten voor de Wmo 2015 en de Jeugdwet.
 Loon- en prijsbijstelling 2017 Wmo en Jeugdwet
 Het budget voor de Wmo en Jeugdwet is verhoogd ter compensatie van de ontwikkeling van de loonkosten en prijzen in 2017.
 Beleidsmatig
 Financiële compensatie via de eigen bijdragen Wmo 2015
 Het kabinet heeft in het najaar van 2016 besloten om meerpersoonshuishoudens waarbij één van de partners chronisch ziek is en daardoor niet kan werken, financieel tegemoet te komen. Veel van deze eenverdienerhuishoudens maken gebruik van Wmo-ondersteuning en betalen hiervoor een eigen bijdrage. Het kabinet heeft daarom ervoor gekozen de landelijk vastgelegde maximale waarden van de parameters binnen de eigen bijdragesystematiek van de Wmo 2015, die jaarlijks door VWS worden gepubliceerd, per 2017 in het voordeel van cliënten aan te passen. Gemeenten worden voor de derving van deze inkomsten gecompenseerd.
 Uitnamecorrectie herinstromers
 Bij het doorrekenen van de financiële effecten van de zogenoemde «startstreepdiscussie» heeft voor de groep herinstromers Wlz een te grote uitnamecorrectie op het gemeentefonds plaatsgevonden. Dit wordt hiermee gecorrigeerd. Voor de jaren 2017 tot en met 2019 wordt een bedrag van € 18 miljoen gereserveerd in verband met een gezamenlijke verkenning naar de mogelijkheden van een transformatiefonds en de voeding van een dergelijk fonds. Zie voor een nadere toelichting de meicirculaire van het gemeentefonds.
 Extramuralisering tranche 2018 Wmo
 Deze mutatie betreft de tranche 2018 van het extramuraliseringseffect van de lage ZZP’s ouderenzorg (VV1 t/m VV3) en verstandelijk gehandicapten (VG1 en VG2) op de Wmo. Met de hervorming van de langdurige zorg wordt, in lijn met de wens van de cliënt om langer thuis te wonen, een lage zorgbehoefte niet meer binnen de muren van een instelling vergoed en kunnen cliënten de zorg thuis geleverd krijgen. De middelen hiervoor worden overgeheveld naar de Wmo.
 Transformatiefonds
 In het bestuurlijk overleg van 28 augustus 2017 tussen de VNG en de ministeries van VWS en BZK is afgesproken om drie maal € 18 miljoen te reserveren (2018–2020) voor het transformatiefonds. Hiertoe wordt in 2020 een bedrag van € 18 miljoen teruggeboekt naar VWS zodat dit aan de eerder gemaakte reservering kan worden toegevoegd. Het eerder gereserveerde bedrag voor 2017 wordt ingezet voor de compensatie voor de coulancegroep ggz-B.
 Compensatie in verband met de coulancegroep ggz-B
 Per 2018 zal sprake zijn van een herverdeling van de middelen voor beschermd wonen omdat de zogenaamde coulancegroep ggz-b aan de huidige historische reconstructie voor beschermd wonen wordt toegevoegd. Tijdens het bestuurlijk overleg van 28 augustus 2017 tussen de VNG en de ministeries van VWS en BZK is afgesproken om in 2017 incidenteel een aanvullend bedrag van € 18 miljoen over alle 43 centrumgemeenten te verdelen volgens het aandeel van de centrumgemeenten in de huidige verdeling van beschermd wonen. De dekking hiervoor wordt gevonden in de eerder gereserveerde € 18 miljoen die in afwachting op de verkenning van een transformatiefonds gereserveerd stond.
 Zorginfrastructuur
 De huidige tijdelijke subsidieregeling zorginfrastructuur eindigt per 1 januari 2018. Aan gemeenten zal een bedrag van € 27,8 miljoen ter beschikking worden gesteld om lopende initiatieven te kunnen ondersteunen bij de afbouw van de tijdelijke financiering uit de oude subsidieregeling. De resterende middelen in 2018 zijn ingezet ter dekking van verschillende tegenvallers binnen het BKZ. Ter continuering van het huidige beleid blijven de middelen vanaf 2019 beschikbaar binnen het BKZ voor het stimuleren van zorginfrastructuur.
 Technisch
 Correctie uitname huishoudelijke hulp Wlz-cliënten
 In het bestuurlijk overleg tussen de VNG en VWS op 24 november 2016 is overeengekomen dat de huishoudelijke verzorging voor nieuwe Wlz-cliënten met een Modulair Pakket Thuis (MPT) per 1 januari 2017 de verantwoordelijkheid is van de Wlz-uitvoerders. Voor bestaande cliënten geldt bij de overgang naar de Wlz dat continuïteit van zorg, waar huishoudelijke verzorging onderdeel van is, noodzakelijk is. Er is daarom overeengekomen om voor bestaande cliënten een vast overdrachtsmoment te hanteren, te weten 1 april 2017. Gemeenten zullen voor deze uitloop financieel worden gecompenseerd met een bedrag van € 7,5 miljoen. Dit bedrag is gebaseerd op ¼ deel van het bedrag van € 30 miljoen dat vorig jaar uit het gemeentefonds is uitgenomen.
 Compensatie vervallen ouderentoeslag
 Onderdeel van het Belastingplan 2015 was het afschaffen van de ouderentoeslag (extra heffingsvrij vermogen 65-plus in box 3) per 2016. De afschaffing resulteert zonder aanvullende maatregelen vanaf 2018 voor een deel van de 65-plussers in hogere eigen bijdragen voor maatschappelijke ondersteuning. Deze effecten zijn niet beoogd en worden gecompenseerd.
 Intensieve zorg kinderen met somatische aandoening
 Sinds 1 januari 2015 is verzorging tot achttien jaar onder de Jeugdwet komen te vallen. Hierop geldt één uitzondering: de verzorging die onderdeel is van de intensieve zorg voor kinderen met een somatische aandoening valt onder de Zvw. Met deze mutatie worden de bijbehorende middelen overgeheveld van de Jeugdwet naar de Zvw.
 
 In tabel 10 wordt de opbouw van de begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven weergegeven.
 
 Tabel 10 Opbouw van de begrotingsgefinancierde-BKZ-uitgaven en -ontvangsten (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Wmo 2015 en Jeugdwet (Gemeentefonds)
 
 
 
 
 6.776,9
 
 
 
 
 6.887,8
 
 
 
 
 6.871,6
 
 
 
 
 6.877,0
 
 
 
 
 6.943,3
 
 
 
 
 6.939,9
 
 
 
 
 
 Integratie-uitkering Wmo/huishoudelijke verzorging
 
 
 1.336,5
 
 
 1.349,9
 
 
 1.349,9
 
 
 1.360,5
 
 
 1.412,2
 
 
 1.412,2
 
 
 
 
 Integratie-uitkering Sociaal domein deel Wmo 2015
 
 
 3.562,0
 
 
 3.625,8
 
 
 3.609,5
 
 
 3.604,4
 
 
 3.615,2
 
 
 3.611,7
 
 
 
 
 Jeugdwet
 
 
 1.878,4
 
 
 1.912,1
 
 
 1.912,1
 
 
 1.912,1
 
 
 1.915,9
 
 
 1.915,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overig begrotingsgefinancierd (VWS-begroting en aanvullende post Financiën)
 
 
 
 
 508,6
 
 
 
 
 549,1
 
 
 
 
 558,6
 
 
 
 
 481,8
 
 
 
 
 486,6
 
 
 
 
 434,1
 
 
 
 
 
 Subsidie abortusklinieken (Artikel 1)
 
 
 17,3
 
 
 15,8
 
 
 15,8
 
 
 15,8
 
 
 15,8
 
 
 15,8
 
 
 
 
 Subsidie NIPT (Artikel 1)
 
 
 19,3
 
 
 26,0
 
 
 26,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Subsidie overgang integrale tarieven medisch-specialistische zorg (Artikel 2)
 
 
 2,7
 
 
 2,7
 
 
 11,6
 
 
 10,0
 
 
 0,7
 
 
 0,7
 
 
 
 
 Schadevergoeding Erasmus MC (Artikel 2)
 
 
 81,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Subsidie kwaliteit, transparantie en patiëntveiligheid (Artikel 2)
 
 
 23,6
 
 
 73,5
 
 
 61,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Zorgopleidingen (Artikel 4)
 
 
 241,1
 
 
 234,8
 
 
 236,6
 
 
 236,9
 
 
 237,1
 
 
 237,1
 
 
 
 
 Arbeidsmarktagenda verpleeghuiszorg(Artikel 4)
 
 
 5,0
 
 
 67,5
 
 
 67,5
 
 
 67,5
 
 
 67,5
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Caribisch Nederland (Artikel 4)
 
 
 116,2
 
 
 116,4
 
 
 119,6
 
 
 122,8
 
 
 126,7
 
 
 130,6
 
 
 
 
 Wtcg (Artikel 8)
 
 
 1,0
 
 
 1,9
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Loon- en prijsbijstelling (VWS-begroting en aanvullende post Financiën)
 
 
 1,5
 
 
 10,6
 
 
 20,6
 
 
 28,8
 
 
 39,0
 
 
 50,1
 
 
 
 
 
 Bruto-uitgaven 
 
 
 
 
 7.285,5
 
 
 
 
 7.437,0
 
 
 
 
 7.430,2
 
 
 
 
 7.358,9
 
 
 
 
 7.429,9
 
 
 
 
 7.374,0
 
 
 
 
 
 Overige ontvangsten
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Netto-uitgaven 
 
 
 
 
 7.285,5
 
 
 
 
 7.437,0
 
 
 
 
 7.430,2
 
 
 
 
 7.358,9
 
 
 
 
 7.429,9
 
 
 
 
 7.374,0
 
 
 
 
 
 
 
 In figuur 3 is de samenstelling van de begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven weergegeven voor het jaar 2018.
 
 Figuur 3 Begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven 2018
 
 
 
 
 
 
 4.
 Financiering van de zorguitgaven
 
 
 
 4.1
 Totaalbeeld
 
 Dit hoofdstuk gaat in op de financiering van de zorguitgaven die toegerekend worden aan het Budgettair Kader Zorg (BKZ). Het grootste deel van de zorguitgaven betreft uitgaven in het kader van de Zorgverzekeringswet (Zvw) en de Wet langdurige zorg (Wlz). Een ander substantieel deel van de zorguitgaven verloopt via de rijksbegroting en wordt gefinancierd via belastinginkomsten. Een uitsplitsing voor het jaar 2018 staat in tabel 11. In het vervolg van dit hoofdstuk wordt dieper ingegaan op de financiering van de Zvw en de Wlz afzonderlijk.
 
 Tabel 11 Financiering bruto BKZ- uitgaven (bedragen x € 1 miljard)1Door afrondingsverschillen kan de som van de delen afwijken van het totaal.
 
 
 
 
 
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Zvw
 
 
 48,5
 
 
 
 
 w.v. eigen betalingen
 
 
 (3,3)
 
 
 
 
 Wlz
 
 
 21,8
 
 
 
 
 w.v. eigen betalingen
 
 
 (1,9)
 
 
 
 
 Overheid (Arbeidsmarktbeleid/Caribisch Nederland)
 
 
 0,5
 
 
 
 
 Overheid (gemeentefonds/Wmo en Jeugdwet)
 
 
 6,9
 
 
 
 
 
 Bruto BKZ-uitgaven stand VWS ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 77,7
 
 
 
 
 
 
 Bron: VWS
 
 
 
 
 
 4.2
 De financieringssystematiek
 
 Zorgverzekeringswet (Zvw)
 Het overgrote deel van de zorguitgaven in het kader van de Zorgverzekeringswet (Zvw) loopt via zorgverzekeraars. Zij betalen zorgaanbieders voor de zorg die is geleverd aan hun verzekerden. Een beperkt deel van de zorguitgaven wordt rechtstreeks aan zorgaanbieders betaald vanuit het Zorgverzekeringsfonds (ZVF). Dit betreft vooral de beschikbaarheidbijdragen. Het gaat daarbij om zorgprestaties waarvoor het niet mogelijk en/of wenselijk is de kosten aan individuele verzekerden toe te rekenen. De grootste beschikbaarheidbijdragen zijn die voor opleidingen en de academische zorg. Daarnaast gaat het om enkele kleinere bijdragen zoals voor gespecialiseerde brandwondenzorg, traumazorg, spoedeisende hulp en acute verloskunde. Naast de beschikbaarheidbijdragen wordt vanuit het Zorgverzekeringsfonds ook een deel van de grensoverschrijdende zorg betaald.
 
 Figuur 4: Financieringsstromen Zvw
 
 
 Ter financiering van de uitgaven ontvangen zorgverzekeraars van hun verzekerden een nominale premie en het eigen risico. Daarnaast ontvangt elke zorgverzekeraar een vereveningsbijdrage uit het ZVF. Dit bedrag houdt rekening met het risicoprofiel van de verzekerdenpopulatie van iedere zorgverzekeraar en met het eigen risico dat hij ontvangt. Het zorgt zodoende voor een gelijk speelveld voor zorgverzekeraars. Dat is nodig omdat verzekeraars zich moeten houden aan de wettelijke acceptatieplicht van verzekerden. Ook ontvangen zorgverzekeraars uit het ZVF een vergoeding voor de beheerskosten voor verzekerde kinderen in hun bestand.
 De nominale premie bestaat uit twee delen. Het eerste deel is een door VWS vastgestelde rekenpremie die voor alle verzekeraars hetzelfde is. Samen met de opbrengsten uit eigen betalingen en de bijdrage die zorgverzekeraars uit het fonds krijgen, kunnen zij hier in de optiek van VWS hun zorguitgaven mee betalen. Daarnaast bevat de nominale premie een opslagpremie, die verzekeraars zelf vaststellen en dus per verzekeraar verschilt. Zorgverzekeraars moeten uit hun inkomsten ook hun beheerskosten dekken. Verder moeten zij reserves opbouwen om zeker te stellen dat zij altijd aan hun verplichtingen kunnen voldoen. De Nederlandsche Bank (DNB) stelt minimumeisen aan deze reserves. Zorgverzekeraars kunnen de beheerskosten en de reserveopbouw financieren door middel van die opslagpremie. In de opslagpremie kunnen zorgverzekeraars ook winsten en verliezen uit het verleden, afwijkende inschattingen ten aanzien van de zorguitgaven of risico-opslagen verwerken. Door verschillen in de opslagpremie concurreren verzekeraars met elkaar om verzekerden, die jaarlijks kunnen overstappen naar een andere verzekeraar.
 Het ZVF ontvangt ter financiering van zijn uitgaven de inkomensafhankelijke bijdrage (IAB) en een rijksbijdrage kinderen. In verband met de overhevelingen van AWBZ naar Zvw is besloten tot een tijdelijke rijksbijdrage HLZ, die voorkwam dat zowel de nominale premie als de IAB in 2015 fors moesten stijgen. Deze tijdelijke rijksbijdrage loopt in vier jaar geleidelijk af naar nul in 2019. Het ZVF ontvangt verder de premievervangende bijdrage van verdragsgerechtigden en rente. Vanuit het fonds worden zorgverzekeraars gecompenseerd voor derving van inkomsten als gevolg van wanbetaling bij de nominale premie. Ook worden uit het fonds kosten betaald in het kader van de regeling onverzekerden. In de Zvw is geregeld dat het ZVF niet structureel mag werken met tekorten of overschotten. Daarom dient een gebleken negatief vermogen snel te worden weggewerkt via meer dan lastendekkende premies en een positief vermogen via minder dan lastendekkende premies.
 De overheid verstrekt een rijksbijdrage kinderen aan het ZVF. Deze bijdrage maakt het mogelijk dat bij kinderen tot 18 jaar geen nominale premie in rekening hoeft te worden gebracht. De overheid betaalt daarnaast zorgtoeslag aan huishoudens met lage inkomens en middeninkomens ter gedeeltelijke compensatie van de nominale premie en het eigen risico. De rijksbijdrage kinderen en de zorgtoeslag worden betaald uit belastinginkomsten.
 De zorgtoeslag waarborgt dat geen enkel huishouden een groter deel van zijn inkomen aan zorgpremie en eigen risico hoeft te betalen dan wat op grond van de wet als aanvaardbaar wordt beschouwd. De zorgtoeslag compenseert de lasten die daarboven uitstijgen. Daarbij is de zogenaamde standaardpremie maatgevend en niet de feitelijke, door de individuele burger betaalde premies. De standaardpremie is bepaald als het gemiddelde van de premies die worden betaald in de markt, vermeerderd met het gemiddelde bedrag dat een verzekerde aan eigen risico betaalt. De zorgtoeslag maakt geen onderdeel uit van het uitgavenkader, maar telt net als de zorgpremies mee in het inkomstenkader. Dat betekent dat het kabinet een hogere zorgtoeslag beschouwt als een vorm van lastenverlichting.
 Uiteindelijk worden alle collectieve zorguitgaven betaald door burgers en bedrijven via de nominale premie, de inkomensafhankelijke bijdrage, eigen betalingen en belastingen. In de Zvw is vastgelegd dat evenveel inkomsten worden gegenereerd via de inkomensafhankelijke bijdrage als via de nominale premie, de eigen betalingen en de rijksbijdrage kinderen samen (de 50/50-verdeling). De 50/50-verdeling impliceert dat uitgavenstijgingen bij verzekeraars voor 50% moeten worden gedekt uit de IAB. Dat wordt bereikt door de bijdrage uit het fonds aan verzekeraars te verhogen. Omgekeerd dient een stijging van de rechtstreekse uitgaven van het fonds voor de helft te worden opgevangen via nominale premies. Dat wordt bereikt door de bijdrage voor de zorgverzekeraars te verlagen.4In de wet is ook vastgelegd dat indien de gerealiseerde verhouding niet één-op-één is, er een correctie plaatsvindt in volgende jaren. Dit betekent dat als de verhouding van de gerealiseerde inkomsten in enig jaar anders uitvalt dan beoogd (bijvoorbeeld omdat de inkomensafhankelijke bijdrage € 200 miljoen tegenvalt), er in een volgend jaar allereerst weer wordt uitgegaan van een 50/50-verdeling (waardoor de inkomensafhankelijke bijdrage € 200 miljoen meer stijgt dan de nominale premie), maar daarnaast in vier jaar de «fout» van € 200 miljoen wordt weggewerkt door de inkomensafhankelijke bijdrage € 50 miljoen hoger vast te stellen dan het nominale deel.
 De Wet langdurige zorg (Wlz)
 Het overgrote deel van de zorguitgaven in het kader van de Wlz loopt in opdracht van zorgkantoren via het CAK naar zorgaanbieders. De uitzondering hierop vormen persoonsgebonden budgetten (pgb’s). Daarbij wordt geld door de SVB overgemaakt naar zorgverleners in opdracht van burgers die zelf zorg inkopen (trekkingsrechten). De benodigde middelen komen uit het Fonds langdurige zorg (Flz).
 Het Flz ontvangt ter financiering van zijn uitgaven (via de belastingdienst) de Wlz-premie. De Wlz-premie wordt geheven als percentage over het inkomen in de eerste en tweede belastingschijf, na aftrek van een deel van de heffingskortingen. Deze heffingskortingen (die bestaan sinds de belastingherziening 2001) beperken voor burgers de te betalen loon- en inkomstenheffing. Ze beperken dus zowel de te betalen inkomsten- en loonbelasting als de te betalen premies volksverzekeringen (Wlz, AOW en ANW). Voor 2001 waren er aftrekposten die zwaarder drukten op de belastingen en minder op de premies volksverzekeringen. Het Flz ontvangt daarom van de overheid een bijdrage in de kosten van kortingen (BIKK). Via deze bijdrage wordt het Flz gecompenseerd voor het drukkend effect op de Wlz-premies dat uitgaat van de belastingherziening 2001. Het Flz ontvangt daarnaast van burgers (via het CAK) de eigen bijdrage Wlz en betaalt rente aan de overheid.
 In de Wlz wordt gestreefd naar een binnen een kabinetsperiode constante lastendekkende premie. In augustus 2014 is besloten tot een Wlz-premie van 9,65% voor deze kabinetsperiode, omdat bij die premie op basis van de toenmalige ramingen een vermogen van circa nul in 2017 resulteerde. Op basis van de actuele ramingen lijkt dit uit te komen.
 
 Figuur 5: Financieringsstromen Wlz
 
 
 
 
 
 4.3
 De financiering in 2018
 
 
 
 4.3.1
 Zorgverzekeringswet (Zvw)
 
 Tabel 12 geeft een overzicht van de uitgaven en inkomsten uit hoofde van de Zorgverzekeringswet (Zvw).
 De ontwikkelingen bij de financiering van de Zvw in 2018 worden gedomineerd door vier zaken:
 
 
 –
 De groei van de zorguitgaven. Deze is vooral vanwege de oplopende loon- en prijsstijging hoger dan in de afgelopen jaren. Deze leidt tot een premiestijging en het oplopen van het eigen risico.
 
 
 –
 De afbouw van de rijksbijdrage die in 2015 is geïntroduceerd om de premiegevolgen van de overheveling geleidelijk te laten verlopen. Hierdoor stijgen de premies vanaf 2016.
 
 
 –
 De relatief hoge vaststelling van de nominale premie 2017 door verzekeraars. Hierdoor is de beoogde 50/50-verhouding tussen nominale premie en inkomensafhankelijke bijdrage (IAB) niet gerealiseerd. In 2018 moet deze 50/50-verhouding worden hersteld, waardoor de nominale premie minder hoeft te stijgen dan de IAB.
 
 
 –
 De veronderstelde lagere afbouw van reserves door verzekeraars ten opzichte van 2017. Dit leidt tot extra premiestijging.
 
 
 De Zvw-uitgaven vallend onder het BKZ worden voor 2018 geraamd op € 48,5 miljard; een groei van € 2,4 miljard ten opzichte van de uitgaven in 2017. De ontwikkeling van de Zvw-uitgaven wordt elders in dit Financieel Beeld Zorg toegelicht. De groei van de Zvw-uitgaven betreft vooral groei bij de zorguitgaven van zorgverzekeraars. Deze stijgen met € 2,2 miljard van 2017 naar 2018. De rechtstreekse betalingen vanuit het Zorgverzekeringsfonds (beschikbaarheidbijdragen en uitgaven in het kader van internationale verdragen) groeien naar verwachting met € 0,1 miljard.
 Bij de beheerskosten en reserveopbouw van zorgverzekeraars wordt een stijging van € 0,9 miljard verwacht ten opzichte van de raming voor 2017. Deze stijging treedt op omdat de zorgverzekeraars naar verwachting weliswaar (€ 0,5 miljard) zullen interen op hun reserves, maar minder dan de circa € 1,5 miljard in 20175Voor 2016 en 2017 is de reserveopbouw bij verzekeraars technisch bepaald als het saldo van de in deze begroting geraamde inkomsten van verzekeraars uit nominale premie, eigen betalingen en de vereveningsbijdrage enerzijds en de in deze begroting geraamde uitgaven van verzekeraars anderzijds.. Hoewel zorgverzekeraars in 2016 en 2017 forse bedragen hebben ingezet ter verlaging van de premie, beschikken zorgverzekeraars naar verwachting nog over voldoende reserves om ook de premieontwikkeling 2018 te mitigeren. Verondersteld wordt dat zorgverzekeraars in 2018 een deel van de overreserves gaan teruggeven (€ 0,5 miljard). Bij de raming van de premie is ervan uitgegaan dat zorgverzekeraars via een geleidelijke afbouw van de reserves inzetten op een stabiele premieontwikkeling.
 De overige baten van het ZVF (rentebaten, bijdragen van verdragsgerechtigden, kosten en opbrengsten wanbetalers en onverzekerden) zijn vrijwel constant.
 
 Naar huidige inschatting zal het Zorgverzekeringsfonds per ultimo 2017 een vermogenssaldo van circa € 0,2 miljard hebben. Er dient in 2018 dus een overschot van € 0,2 miljard te worden weggewerkt.
 De hierboven beschreven ontwikkeling van lasten, saldo en overige baten leidt ertoe dat er in 2018 € 49,2 miljard aan premies, rijksbijdragen en eigen betalingen nodig zijn; dit is € 2,6 meer dan in 2017. Van de € 49,2 miljard wordt € 0,5 miljard opgevangen door de rijksbijdrage HLZ. De resterende € 48,7 miljard (€ 3 miljard meer dan in 2017) wordt door de inkomensafhankelijke bijdragen, de nominale premie, de rijksbijdrage kinderen en de eigen betalingen gefinancierd zoals weergegeven in tabel 12. De ontwikkelingen daarbij worden later in deze paragraaf toegelicht.
 
 
 Tabel 12 Financiering Zvw (bedragen x € 1 miljard)1Door afrondingsverschillen kan de som van de delen afwijken van het totaal.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven ten laste van de macropremielast
 
 
 
 
 
 
 
 
 Zorguitgaven zorgverzekeraars
 
 
 41,7
 
 
 43,8
 
 
 46,0
 
 
 
 
 Rechtstreekse uitgaven Zorgverzekeringsfonds
 
 
 2,4
 
 
 2,4
 
 
 2,5
 
 
 
 
 BKZ-relevante uitgaven
 
 
 44,0
 
 
 46,1
 
 
 48,5
 
 
 
 
 Beheerskosten/reserveopbouw zorgverzekeraars
 
 
 – 0,2
 
 
 – 0,2
 
 
 0,8
 
 
 
 
 Overige baten Zorgverzekeringsfonds
 
 
 0,3
 
 
 0,1
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Saldo Zorgverzekeringsfonds
 
 
 1,2
 
 
 0,5
 
 
 – 0,2
 
 
 
 
 
 Totaal te financieren
 
 
 
 
 45,3
 
 
 
 
 46,6
 
 
 
 
 49,2
 
 
 
 
 
 Rijksbijdrage HLZ
 
 
 – 1,4
 
 
 – 0,9
 
 
 – 0,5
 
 
 
 
 
 Te financieren uit premies /eigen betalingen
 
 
 
 
 44,0
 
 
 
 
 45,7
 
 
 
 
 48,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Financiering
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomensafhankelijke bijdrage2Door afronding van de inkomensafhankelijke bijdrage op vijfhonderdste procenten wordt er enkele tientallen miljoenen euro meer gefinancierd dan noodzakelijk. Daardoor komt het saldo van het Zorgverzekeringsfonds ook uit op – € 0,1 miljard in plaats van de beoogde – € 0,2 miljard.
 
 
 22,0
 
 
 22,4
 
 
 24,0
 
 
 
 
 Nominale premie
 
 
 16,3
 
 
 17,6
 
 
 18,7
 
 
 
 
 Rijksbijdrage kinderen
 
 
 2,5
 
 
 2,5
 
 
 2,7
 
 
 
 
 Eigen risico
 
 
 3,2
 
 
 3,2
 
 
 3,3
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 44,0
 
 
 
 
 45,7
 
 
 
 
 48,7
 
 
 
 
 
 
 Bron: VWS. De meeste cijfers in de kolom 2016 zijn afkomstig van of afgeleid van informatie van het Zorginstituut Nederland (ZiNL). De rechtstreekse uitgaven van het ZVF en het cijfer voor de zorguitgaven van zorgverzekeraars zijn gebaseerd op ZiNL-informatie van juni 2017. De nominale premie en de inkomensafhankelijke bijdrage zijn voor 2016 en 2017 overgenomen van het CPB. De rijksbijdrage is gebaseerd op het VWS-jaarverslag en komt overeen met ZiNL-informatie van maart. Dit laatste geldt ook deels voor de post overige baten (rentebaten, wanbetalers, onverzekerden, verdragsgerechtigden). Deels is hierbij aangesloten bij het jaarverslag uitvoeringstaken van het ZiNL. De post beheerskosten/reserveopbouw zorgverzekeraars is het saldo van de nominale premies, eigen betalingen en de bijdrage aan verzekeraars uit het fonds enerzijds en de geraamde zorguitgaven van zorgverzekeraars anderzijds (toevoegingen en onttrekkingen aan reserves worden in deze post meegenomen).
 
 
 Het Zorgverzekeringsfonds (ZVF)
 In tabel 13 staan de uitgaven en inkomsten van het ZVF en de individuele zorgverzekeraars. Hierin staan de posten uit tabel 12, maar daarnaast betalingen van het fonds aan de zorgverzekeraars.
 
 Tabel 13 Exploitatie en premiestelling Zvw (bedragen x € 1 miljoen)1Door afrondingsverschillen kan de som van de delen afwijken van het totaal.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 ZVF
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 24.387,6
 
 
 25.198,8
 
 
 27.269,7
 
 
 
 
 – Uitkering aan zorgverzekeraars voor zorg
 
 
 21.868,7
 
 
 22.669,8
 
 
 24.612,5
 
 
 
 
 – Uitkering voor beheerskosten kinderen
 
 
 143,9
 
 
 138,5
 
 
 137,8
 
 
 
 
 – Rechtstreekse uitgaven ZVF
 
 
 2.375,1
 
 
 2.390,5
 
 
 2.519,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomsten
 
 
 25.575,1
 
 
 25.725,9
 
 
 27.129,9
 
 
 
 
 – Inkomensafhankelijke bijdrage
 
 
 21.992,4
 
 
 22.405,5
 
 
 24.030,1
 
 
 
 
 – Rijksbijdrage kinderen
 
 
 2.508,7
 
 
 2.490,5
 
 
 2.693,8
 
 
 
 
 – Rijksbijdrage HLZ
 
 
 1.353,0
 
 
 902,0
 
 
 451,0
 
 
 
 
 – Overige baten
 
 
 – 279,1
 
 
 – 72,1
 
 
 – 45,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Exploitatiesaldo
 
 
 1187,4
 
 
 527,1
 
 
 – 139,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vermogen ZVF
 
 
 – 1044,5
 
 
 – 517,4
 
 
 – 657,1
 
 
 
 
 Vermogensnorm
 
 
 – 689,0
 
 
 – 689,0
 
 
 – 689,0
 
 
 
 
 Vermogenssaldo ZVF
 
 
 – 355,4
 
 
 171,7
 
 
 31,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 INDIVIDUELE VERZEKERAARS
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 41.472,3
 
 
 43.600,1
 
 
 46.765,5
 
 
 
 
 – Zorg
 
 
 41.654,5
 
 
 43.751,0
 
 
 45.975,8
 
 
 
 
 – Beheerskosten/exploitatiesaldi
 
 
 – 182,3
 
 
 – 150,9
 
 
 789,6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomsten
 
 
 41.472,3
 
 
 43.600,1
 
 
 46.765,5
 
 
 
 
 – Uitkering van ZVF voor zorg
 
 
 21.868,7
 
 
 22.669,8
 
 
 24.612,5
 
 
 
 
 – Uitkering van ZVF voor beheerskosten kinderen
 
 
 143,9
 
 
 138,5
 
 
 137,8
 
 
 
 
 – Nominale rekenpremie
 
 
 17.472,1
 
 
 18.095,9
 
 
 18.055,0
 
 
 
 
 – Nominale opslagpremie
 
 
 – 1207,3
 
 
 – 491,3
 
 
 651,9
 
 
 
 
 – Eigen risico
 
 
 3.194,8
 
 
 3.187,1
 
 
 3.308,4
 
 
 
 
 
 Bron: VWS
 
 
 De grootste uitgavenpost van het Zorgverzekeringsfonds is de vereveningsbijdrage; de bijdrage aan de verzekeraars ter gedeeltelijke dekking van de zorgkosten. Deze bijdrage resulteert uit toepassing van de 50/50-regel. Die regel bepaalt – gegeven de totale lasten en gegeven de ontwikkeling van het eigen risico en de rijksbijdrage – hoe de inkomensafhankelijke bijdrage en de nominale premie zich moeten ontwikkelen. Daaruit volgt voor 2018 een stijging van de opbrengst van de nominale premie met € 1,1 miljard6De nominale premie en de IAB dienen beide met € 1,5 miljard te stijgen als bijdrage in de totale uit premies te financieren kosten. De stijging van de nominale premie komt lager uit vanwege twee redenen. De stijging van de opbrengst van het eigen risico en de rijksbijdrage kinderen drukt de stijging van de nominale premie met € 0,3 miljard. Daarnaast leidt de 50/50-systematiek tot een beperking van de stijging. De verzekeraars hebben hun premie 2017 € 0,7 miljard hoger vastgesteld dan geraamd in de begroting 2017. De actuele raming van de IAB-inkomsten is € 0,6 miljard hoger dan in de begroting. Hierdoor is de beoogde 50/50-verdeling in 2017 niet bereikt. Om in 2018 weer op een 50/50-verdeling uit te komen dient de nominale premie te dalen en de IAB te stijgen. Verder leidt het corrigeren van de «fout» in de 50/50-verdeling over oude jaren tot een neerwaarts effect op de nominale premie en een opwaarts effect op de IAB. Over de jaren 2006 tot en met 2017 heeft de IAB naar huidige inschatting € 2,8 miljard meer opgeleverd dan de nominale inkomsten. Deze € 2,8 miljard dient in vier jaar te worden gecorrigeerd. Daarom wordt de IAB in 2018 € 0,7 miljard lager vastgesteld dan de raming van de nominale inkomsten. In de begroting 2017 was deze correctie nog € 0,8 miljard. Per saldo dient de nominale premie hierdoor € 1,1 miljard te stijgen.. Gegeven de geraamde ontwikkeling van de zorguitgaven van verzekeraars, eigen betalingen, beheerskosten en reserveafbouw van verzekeraars, wordt dit mogelijk via een stijging van de bijdrage uit het ZVF aan de zorgverzekeraars met € 1,9 miljard.
 De inkomsten van het ZVF bestaan vooral uit de inkomensafhankelijke bijdrage en de rijksbijdrage ter dekking van de fictieve premielast van kinderen tot 18 jaar. Sinds 2015 is er daarnaast een tijdelijke rijksbijdrage HLZ. Via deze rijksbijdrage worden de per saldo resulterende gevolgen van de overheveling van AWBZ-uitgaven naar de Zvw en de overheveling van de jeugd-ggz van de Zvw naar de gemeenten op de premies gecompenseerd. In 2018 is de compensatie 20% en in 2019 wordt deze nul.
 De inkomensafhankelijke bijdrage stijgt van 2017 naar 2018 met € 1,6 miljard. Dit is het saldo van twee ontwikkelingen. Ten eerste stijgen de totale uit premies te financieren kosten van 2017 op 2018 met € 3,0 miljard. Dit staat gepresenteerd in tabel 12. Hierdoor stijgt de IAB met € 1,5 miljard. Daarnaast is er een stijging van € 0,1 miljard als gevolg van een correctie op de de 50/50-regel7Zie voetnoot 6.. De rijksbijdrage voor kinderen stijgt € 0,2 miljard. Deze volgt de ontwikkeling van het aantal kinderen en de ontwikkeling van de geraamde nominale premie plus eigen betalingen. Zorgverzekeraars ontvangen uit het ZVF een vergoeding voor de beheerskosten van verzekerde kinderen die afhankelijk is van het aantal verzekerde kinderen. Via het ZVF lopen ook de overige baten (rentebaten, premievervangende bijdragen verdragsgerechtigden, kosten en opbrengsten wanbetalers en kosten en opbrengsten onverzekerden). Deze worden bij de inkomsten geboekt omdat ze niet relevant zijn voor het BKZ8Het cijfer 2016 is incidenteel vertekend wegens kas/transactieverschillen..
 Zowel het feitelijk vermogen als het vermogenssaldo9De hoogte van het normvermogen resulteert uit het cumulatieve effect van de zogenoemde DBC-hobbels. Dit betreft het gevolg van de introductie van DBC’s in de ggz in 2008 (– € 1.637 miljoen), de introductie van DBC’s in de geriatrische revalidatie in 2013 (– € 83 miljoen), het afschaffen van DBC’s in de jeugd-ggz bij overheveling naar de gemeenten in 2014 (+€ 346 miljoen) en de DBC-duurverkorting in de MSZ in 2015 (+ € 685 miljoen). Cumulatief is dit – € 689 miljoen en vormt daarmee het normvermogen vanaf 2015. van het Zorgverzekeringsfonds groeien van 2016 op 2017 met € 0,5 miljard. Omdat het Zorgverzekeringsfonds hierdoor per ultimo 2017 een vermogenssaldo van circa € 0,2 miljard heeft, dient er in 2018 een overschot van € 0,2 miljard te worden weggewerkt. Vanwege afronding van de inkomenafhankelijke bijdrage ontstaat er in 2018 een saldo van ruim € 0,1 miljard.
 De individuele verzekeraars
 De uitgaven van de zorgverzekeraars bestaan uit de uitgaven aan zorg en de beheerskosten/ reserveopbouw. De ontwikkeling hiervan is hiervoor toegelicht. Dat geldt ook voor de bijdrage die zorgverzekeraars ontvangen uit het ZVF ter gedeeltelijke dekking van de zorgkosten die zij moeten betalen. Zorgverzekeraars ontvangen ook het eigen risico van hun verzekerden. De opbrengst van het eigen risico stijgt van 2017 op 2018 met € 0,1 miljard vanwege de indexering van het eigen risico10Het eigen risico wordt jaarlijks geïndexeerd conform de stijging van de zorguitgaven. De uitkomst van deze berekening wordt naar beneden afgerond op veelvouden van vijf euro..
 De totale geraamde opbrengst nominale premie stijgt van 2017 op 2018 met € 1,1 miljard. Deze stijging betreft een marginale daling bij de rekenpremie en een stijging van € 1,1 miljard bij de opslagpremie11De stijging van de opslagpremie met € 1,1 miljard is het saldo van hogere beheerskosten/exploitatiesaldi bij verzekeraars (€ 0,9 miljard) en het wegvallen in 2018 van het deel van de meevaller bij de zorguitgaven dat in 2017 toekomt aan de verzekeraars (€ 0,2 miljard). De stijging van de rekenpremie is het saldo van de stijging van de nominale premie (€ 1,1 miljard) en de stijging van de opslagpremie (€ 1,1 miljard)..
 De nominale premies en inkomensafhankelijke bijdragen
 Hiervoor is toegelicht hoe de uitgaven en inkomsten zich op macroniveau naar huidig inzicht ontwikkelen tussen 2017 en 2018. Daarbij wordt rekening gehouden met de huidige inzichten voor 2017. Die waren nog niet bekend toen de premies 2017 werden vastgesteld. Bij het verklaren van de premiestijging van 2017 naar 2018 op microniveau moet het huidige beeld 2018 worden vergeleken met het beeld 2017 ten tijde van de premievaststelling. Dat is bij de rekenpremie en de inkomensafhankelijke bijdrage de begroting 2017 en bij de opslagpremie de premiestelling door verzekeraars in het najaar van 2016. De opslagpremie is door de verzekeraars € 49 hoger vastgesteld dan geraamd in de begroting. Dit gebeurde vooral omdat verzekeraars uitgingen van een lagere reserveafbouw dan verondersteld in de begroting 2017.
 De inkomensafhankelijke bijdrage stijgt van 6,65% in 2017 naar 6,90% in 2018. Bij de nominale premie wordt een stijging geraamd van € 72; van gemiddeld € 1.290 in 2017 naar gemiddeld € 1.362 in 2018. Voor deze bijstelling is een aantal oorzaken te benoemen.
 
 Tabel 14 Oorzaken premieontwikkeling 2018 (in euro’s (nominale premie) en procentpunten (IAB))
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 IAB
 
 
 Reken-premie
 
 
 Opslag- premie
 
 
 Nominale premie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Premies in 2017
 
 
 
 
 6,65%
 
 
 
 
 1.326
 
 
 
 
 – 36
 
 
 
 
 1.290 
 
 
 
 
 
 a. Groei zorguitgaven
 
 
 – 0,05%
 
 
 55
 
 
 –
 
 
 55
 
 
 
 
 b. Saldo Zorgverzekeringsfonds
 
 
 0,00%
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 –
 
 
 
 
 c. Reserveontwikkeling verzekeraars
 
 
 0,15%
 
 
 – 37
 
 
 74
 
 
 37
 
 
 
 
 d. Afbouw rijksbijdrage HLZ
 
 
 0,07%
 
 
 17
 
 
 –
 
 
 17
 
 
 
 
 e. Rechttrekken 50/50-verhouding
 
 
 0,04%
 
 
 – 53
 
 
 24
 
 
 – 29
 
 
 
 
 f. Overige kosten verzekeraars
 
 
 0,05%
 
 
 8
 
 
 – 16
 
 
 – 8
 
 
 
 
 g. Overig en afronding
 
 
 – 0,01%
 
 
 – 1
 
 
 1
 
 
 –
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 0,25%
 
 
 – 11
 
 
 83
 
 
 72
 
 
 
 
 
 Premies in 2018
 
 
 
 
 6,90%
 
 
 
 
 1.315
 
 
 
 
 47
 
 
 
 
 1.362
 
 
 
 
 
 
 
 
 a.
 Groei zorguitgaven
 De zorguitgaven komen naar huidige inschatting € 2,4 miljard hoger uit in 2018 dan volgens de raming 2017 van verzekeraars toen zij de premie 2017 bepaalden. Deze uitgavenstijging leidt – als ook rekening wordt gehouden met de stijging van het aantal verzekerden en de ontwikkeling van de eigen betalingen – tot een stijging van de nominale premie met € 55. De uitgavenstijging van € 2,4 miljard betreft voor circa € 1,6 miljard de doorvertaling van lonen en prijzen uit de economie naar de zorgsector. De uitgavenstijging leidt ook tot een stijging van de noodzakelijke IAB-opbrengsten. Die leidt, rekening houdend met de forse toename van de IAB-grondslag, tot een beperkte daling van de inkomensafhankelijke bijdrage.
 
 
 b.
 Saldo Zorgverzekeringsfonds
 Voor 2018 wordt gerekend met een beoogd saldo van – € 0,2 miljard. Bij de premiestelling 2017 is ook gerekend met een saldo van – € 0,2 miljard. De ontwikkeling van het saldo van het Zorgverzekeringsfonds heeft daarom geen invloed op de ontwikkeling van de nominale premie en de inkomensafhankelijke bijdrage.
 
 
 c.
 Reserveontwikkeling verzekeraars
 Voor 2018 wordt gerekend met een afbouw van reserves van € 0,5 miljard. Dit is € 1,0 miljard minder dan de reserveafbouw waarvan verzekeraars uitgingen bij hun premiestelling 2017. De lagere reserveafbouw dan in 2017 werkt volledig door in hogere opslagpremies, die daardoor stijgen met € 74. Omdat de reserveopbouw deel uitmaakt van de totale uit premies te financieren lasten, dient de lagere reserveafbouw voor de helft neer te slaan in een hogere IAB en voor de helft in een hogere nominale premie. Dat gebeurt door de rekenpremie te verlagen (met € 37), waardoor de bijdrage aan verzekeraars stijgt en een stijging van de IAB met 0,15 procentpunt nodig is. De totale nominale premie stijgt daarom met € 37 als gevolg van de reserveontwikkeling (€ 74 – € 37).
 
 
 d.
 Afbouw rijksbijdrage HLZ
 De overheveling van AWBZ-uitgaven naar de Zvw wordt deels gedekt via een tijdelijke rijksbijdrage HLZ die in vier jaar geleidelijk afloopt. Deze rijksbijdrage bedraagt € 0,9 miljard in 2017 en € 0,5 miljard in 2018. De daling van deze rijksbijdrage met € 0,5 miljard leidt tot een stijging van de nominale premie met € 17 en tot een stijging van de IAB met 0,07 procentpunt.
 
 
 e.
 Rechttrekken 50/50-verhouding
 De verzekeraars hebben de premie 2017 € 49 hoger vastgesteld dan geraamd in de VWS-begroting 2017 (macro € 0,7 miljard). Dit gebeurde vooral omdat zij bij hun premiestelling minder reserves hebben afgebouwd dan verondersteld in de begroting; daarnaast zijn zij onder andere van lagere zorguitgaven uitgegaan dan in de begroting. Indien in de VWS-begroting al gerekend was met de aannames van de verzekeraars, dan zouden de hogere lasten van € 0,7 miljard 50/50 verdeeld zijn over hogere nominale premies en een hogere IAB. De andere veronderstellingen van verzekeraars ten aanzien van reserves en zorguitgaven zijn in 2017 geheel neergeslagen in hogere nominale premies. De nominale premie is daardoor in 2017 hoger uitgekomen dan resulteert uit de 50/50-verhouding. In de raming wordt ervan uitgegaan dat in 2018 weer wordt voldaan aan de 50/50-verhouding. Daarnaast dient de «fout» uit het verleden in vier jaar gecompenseerd te worden. Dat leidt tot een daling van de nominale premie met circa € 29 en tot een stijging van de IAB met 0,04 procentpunt12De uitgavenmeevaller en de lagere inzet van reserves hebben een afwijkend effect op reken- en opslagpremie. Als de kleinere inzet van reserves in 2017 was verwerkt in de begroting 2017, dan zou deze net als nu is gebeurd voor 100% zijn neergeslagen in de opslagpremie. Er zou dan echter ook een lagere rekenpremie zijn vastgesteld (die de bijdrage aan verzekeraars zou laten stijgen in combinatie met een stijging van de IAB). De lagere rekenpremie moet nu nog worden verwerkt. Als de uitgavenmeevaller al in de begroting 2017 verwerkt zou zijn, dan zou deze hebben geleid tot een daling van de rekenpremie en de IAB, maar niet tot een effect op de opslagpremie. De meevaller is nu juist volledig verwerkt in een lagere opslagpremie. Via een hogere opslagpremie en een lagere rekenpremie wordt dit effect nu gecorrigeerd. Per saldo leidt de 50/50-correctie dus tot een lagere rekenpremie en een hogere opslagpremie..
 
 
 f.
 Bedrijfskosten en overige kosten verzekeraars
 In de begroting 2017 heeft VWS voor 2017 voor deze post gerekend met € 1,0 miljard als saldo van € 1,1 miljard beheerskosten en € 0,2 miljard beleggingsopbrengsten. Bij de premiestelling 2017 hebben de verzekeraars bij deze post rekening gehouden met € 1,5 miljard als saldo van bedrijfskosten, overige kosten en beleggingen. In deze begroting wordt gerekend met € 1,3 miljard beheerskosten conform de realisatiecijfers voor de afgelopen jaren. De daling van € 0,2 miljard ten opzichte van de € 1,5 miljard waarmee verzekeraars rekenden bij hun premiestelling 2017 leidt tot een daling van de nominale premie van € 8. De inkomensafhankelijke bijdrage stijgt daarentegen met circa 0,05 procentpunt, omdat bij de vaststelling van de IAB ten tijde van de begroting 2017 nog werd gerekend met een saldo van beheerskosten en beleggingsopbrengsten van € 1,0 miljard.
 
 
 g.
 Overige posten en afronding
 De ontwikkelingen bij de overige baten van het fonds leiden tot kleine bijstellingen. Deze effecten plus afrondingsverschillen leiden per saldo tot kleine bijstellingen van de nominale premie en de inkomensafhankelijke bijdrage.
 
 
 
 Tabel 15 Premieoverzicht Zvw1Afgezien van de inkomensafhankelijke bijdrage betreft dit jaarbedragen in euro.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Inkomensafhankelijke bijdrage normaal (in %)
 
 
 6,75
 
 
 6,65
 
 
 6,90
 
 
 
 
 Inkomensafhankelijke bijdrage verlaagd (in %)2De zelfstandigen en gepensioneerden betalen de verlaagde inkomensafhankelijke bijdrage.
 
 
 5,50
 
 
 5,40
 
 
 5,65
 
 
 
 
 Nominale rekenpremie
 
 
 1.288
 
 
 1.326
 
 
 1.315
 
 
 
 
 Nominale opslagpremie (gemiddeld)3Het cijfer 2018 betreft een raming.
 
 
 – 89
 
 
 – 36
 
 
 47
 
 
 
 
 Nominale premie totaal (gemiddeld)
 
 
 1.199
 
 
 1.290
 
 
 1.362
 
 
 
 
 Nominale premie totaal 18-
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Verplicht eigen risico
 
 
 385
 
 
 385
 
 
 400
 
 
 
 
 Standaardpremie
 
 
 1.468
 
 
 1.530
 
 
 1.604
 
 
 
 
 Maximale zorgtoeslag eenpersoonshuishouden
 
 
 998
 
 
 1.066
 
 
 1.197
 
 
 
 
 Maximale zorgtoeslag meerpersoonshuishouden
 
 
 1.905
 
 
 2.043
 
 
 2.237
 
 
 
 
 
 Bron: VWS
 
 
 De zorgtoeslag
 De Wet op de zorgtoeslag bepaalt dat een huishouden maximaal een bepaald percentage van het inkomen dient bij te dragen aan de nominale premie en het verplicht eigen risico. De hoogte van de zorgtoeslag wordt bepaald door de standaardpremie (de geraamde gemiddelde nominale premie voor een zorgverzekering plus het geraamde gemiddelde te betalen bedrag vanwege het verplicht eigen risico) en het huishoudinkomen van de ontvanger13Er geldt niet één percentage over het gehele inkomen. Elk huishouden dient een percentage van het minimumloon bij te dragen en huishoudens met een inkomen boven het minimumloon, dienen daarenboven nog een (ander) percentage van hun inkomen boven het minimumloon bij te dragen, Als de standaardpremie hoger is dan het bedrag dat het huishouden dient bij te dragen, wordt het verschil gecompenseerd via de zorgtoeslag..
 Het kabinet heeft besloten dat de percentages die bepalen hoeveel een huishouden zelf moet betalen dalen van 2017 op 2018. Het normpercentage voor alleenpersoonshuishoudens daalt ten opzichte van 2017 met 0,315%-punt. Het normpercentage voor meerpersoonshuishoudens daalt ten opzichte van 2017 met 0,305%-punt. Deze daling is het saldo van een stijging van 0,015%-punt waartoe is besloten door het kabinet Balkenende IV en een daling waartoe is besloten in het kader van de koopkrachtbesluitvorming 2018.
 De raming voor de standaardpremie 2018 bedraagt € 1.604. Dit komt overeen met de eerder genoemde raming van de nominale premie van € 1.362 plus het geraamde gemiddelde eigen risico. Per saldo zal door de ontwikkeling van de standaardpremie, de stijging van het wettelijk minimumloon en de hiervoor beschreven bijstellingen van de percentages de stijging van de nominale premie en het gemiddeld eigen risico voor rechthebbenden op zorgtoeslag meer dan volledig worden gecompenseerd via een stijging van de zorgtoeslag. Voor een alleenstaande met een minimuminkomen stijgen de gemiddelde nominale premie plus het gemiddeld eigen risico samen met € 74, terwijl de zorgtoeslag stijgt met € 131.
 De zorgtoeslag die de Belastingdienst/toeslagen in 2018 uitkeert wordt gebaseerd op een geactualiseerde inschatting van de hoogte van de nominale premie nadat de zorgverzekeraars hun premie bekend hebben gemaakt.
 
 
 
 4.3.2.
 Wet Langdurige Zorg (Wlz)
 
 
 Tabel 16 Exploitatie en premiestelling Wlz (bedragen x € 1 miljoen)1Door afrondingsverschillen kan de som van de delen afwijken van het totaal.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 FONDS LANGDURIGE ZORG
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 19.823,0
 
 
 20.445,6
 
 
 21,811,9
 
 
 
 
 – Zorguitgaven
 
 
 19.666,6
 
 
 20.269,2
 
 
 21.620,3
 
 
 
 
 – Beheerskosten
 
 
 156,4
 
 
 176,4
 
 
 191,6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomsten
 
 
 19.246,1
 
 
 20.331,6
 
 
 23.011,1
 
 
 
 
 – Procentuele premie
 
 
 14.207,6
 
 
 14.956,9
 
 
 17.554,5
 
 
 
 
 – Eigen bijdragen
 
 
 1.882,9
 
 
 1.858,0
 
 
 1.879,1
 
 
 
 
 – BIKK
 
 
 3.382,2
 
 
 3.516,7
 
 
 3.577,5
 
 
 
 
 – Overige baten
 
 
 – 226,6
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Exploitatiesaldo
 
 
 – 577,0
 
 
 – 114,0
 
 
 1.199,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vermogen Algemeen Fonds
 
 
 381,7
 
 
 267,7
 
 
 1.466,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Procentuele premie (in %)
 
 
 9,65
 
 
 9,65
 
 
 9,65
 
 
 
 
 
 Bron: VWS
 
 
 
 De uitgaven in het kader van de Wlz worden gefinancierd uit het Fonds Langdurige Zorg (Flz).
 Tabel 16 geeft een overzicht van de uitgaven en inkomsten van dit fonds.
 De uitgaven in deze tabel komen overeen met de Wlz-uitgaven uit tabel 6.
 
 De inkomsten van het fonds worden gevormd door de premie-inkomsten, de eigen bijdragen en de Bijdrage in de Kosten van Kortingen (BIKK). De Wlz-premie is in de begroting 2015 vastgesteld op 9,65% omdat met dit percentage en de toenmalige ramingen per ultimo 2017 een vermogen van circa nul in het Flz zou ontstaan. Op basis van de huidige ramingen lijkt er per ultimo 2017 een vermogen van € 0,3 miljard te resulteren. Dit vermogen ontstaat als saldo van hogere uitgaven en hogere premie-inkomsten. Die inkomsten vallen hoger uit omdat de grondslag waarover de Wlz-premie wordt geheven hoger uitvalt vanwege de meevallende economische ontwikkeling. Omdat de premie-inkomsten (vanwege de hoge economische groei en het geraamde kaspatroon) harder stijgen dan de uitgaven resulteert er in 2018 een overschot in het Fonds langdurige zorg.
 
 
 
 
 4.4
 Wat betaalt de gemiddelde burger aan zorg?
 
 
 Figuur 6 laat zien dat de gemiddelde volwassene in Nederland in 2018 op basis van de ramingen in deze begroting € 5.721 betaalt aan collectief gefinancierde zorg. Dat betreft niet alleen de nominale premie en de eigen betalingen (eigen risico en eigen bijdragen Wlz). Een Nederlander betaalt gemiddeld ook een fors bedrag aan Wlz-premie. De inkomensafhankelijke bijdrage wordt voor een beperkt deel rechtstreeks door burgers betaald (gepensioneerden en zelfstandigen) en voor het grootste deel door werkgevers. Dat laatste deel beïnvloedt de loonruimte en is daarom wel meegenomen. Via de zorgtoeslag ontvangt de gemiddelde burger een bedrag ter gedeeltelijke compensatie van de nominale premie en het eigen risico. Als laatste is het bedrag meegenomen dat via belastingen wordt gemiddeld opgebracht ter dekking van de begrotingsgefinancierde zorguitgaven, de rijksbijdragen en de zorgtoeslag.
 Het bedrag dat de gemiddelde burger bijdraagt aan de zorg stijgt van 2017 op 2018 met 3,7%. Dit is het saldo van een aantal, deels samenhangende ontwikkelingen. Zo stijgt de nominale premie van 2017 op 2018 omdat de rijksbijdrage HLZ daalt van 2017 op 2018. Die dalende rijksbijdrage leidt ertoe dat via belasting minder hoeft te worden opgebracht. Daarnaast hangt de stijging van de zorgtoeslag rechtstreeks samen met de stijging van de nominale premie.
 
 De bedragen in de figuur zijn een gemiddelde per volwassene. Sommige mensen betalen meer en anderen betalen minder. Hoeveel iemand precies betaalt is afhankelijk van zijn inkomen (en bij recht op zorgtoeslag ook van het inkomen van zijn partner). Huishoudens met een laag inkomen betalen minder dan € 5.721 per persoon en huishoudens met een hoger inkomen meer, omdat de meeste posten inkomensafhankelijk zijn. Dat is het geval bij de inkomensafhankelijke Wlz-premies, de inkomensafhankelijke bijdrage Zvw (IAB), de inkomensafhankelijke eigen bijdrage Wlz en de belastingen. Omdat huishoudens met een laag of middeninkomen een inkomensafhankelijke zorgtoeslag ontvangen ter compensatie van de nominale premie en het eigen risico, geldt ook bij de nominale premies en het eigen risico dat de nettolast hiervan in samenhang met de zorgtoeslag toeneemt met het inkomen.
 
 Figuur 6: Lasten per volwassene aan zorg in 2017 en 2018 (in euro’s per jaar)
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.
 Meerjarige ontwikkeling van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten
 
 
 
 5.1.
 Ontwikkeling van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten 2008–2018
 
 Realisatiecijfers in de zorg ijlen nog enige jaren na. Daardoor vinden er ook na het verschijnen van VWS-jaarverslagen aanpassingen in de cijfers voor het betreffende jaar plaats. In tabel 17 worden de actuele BKZ-uitgaven en -ontvangsten voor de jaren 2008–2018 weergegeven. De cijfers voor de jaren 2008–2013 zijn definitief.
 
 Tabel 17 Ontwikkeling van de BKZ-uitgaven en -ontvangsten 2008–2018 (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2008
 
 
 2009
 
 
 20101Exclusief de eenmalige stimuleringsimpuls voor de bouw uit het aanvullend coalitieakkoord Balkenende IV (€ 320 miljoen) die niet aan het BKZ is toegerekend.
 
 
 2011
 
 
 2012
 
 
 2013
 
 
 2014
 
 
 20152Op 1 januari 2015 zijn de Wet langdurige zorg en de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 en Jeugdwet in werking getreden.
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 BKZ-uitgaven en -ontvangsten actuele VWS-stand
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Zorgverzekeringswet (Zvw)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bruto-uitgaven
 
 
 31.465
 
 
 33.756
 
 
 35.474
 
 
 35.983
 
 
 36.672
 
 
 39.210
 
 
 39.220
 
 
 42.053
 
 
 44.030
 
 
 46.141
 
 
 48.495
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 1.311
 
 
 1.364
 
 
 1.481
 
 
 1.499
 
 
 1.932
 
 
 2.666
 
 
 3.125
 
 
 3.218
 
 
 3.195
 
 
 3.187
 
 
 3.308
 
 
 
 
 Netto-uitgaven
 
 
 30.155
 
 
 32.392
 
 
 33.993
 
 
 34.484
 
 
 34.739
 
 
 36.544
 
 
 36.095
 
 
 38.835
 
 
 40.835
 
 
 42.954
 
 
 45.187
 
 
 
 
 
 Wet langdurige zorg (Wlz)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bruto-uitgaven
 
 
 21.806
 
 
 23.221
 
 
 24.135
 
 
 25.222
 
 
 27.865
 
 
 27.452
 
 
 27.800
 
 
 19.644
 
 
 19.823
 
 
 20.446
 
 
 21.812
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 1.618
 
 
 1.594
 
 
 1.478
 
 
 1.620
 
 
 1.697
 
 
 1.915
 
 
 1.971
 
 
 1.892
 
 
 1.883
 
 
 1.858
 
 
 1.879
 
 
 
 
 Netto-uitgaven
 
 
 20.188
 
 
 21.627
 
 
 22.657
 
 
 23.603
 
 
 26.169
 
 
 25.537
 
 
 25.829
 
 
 17.752
 
 
 17.940
 
 
 18.588
 
 
 19.933
 
 
 
 
 
 Begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bruto-Wmo (gemeentefonds)
 
 
 1.475
 
 
 1.533
 
 
 1.541
 
 
 1.456
 
 
 1.511
 
 
 1.561
 
 
 1.714
 
 
 4.943
 
 
 4.945
 
 
 4.899
 
 
 4.976
 
 
 
 
 Bruto-Jeugdwet (gemeentefonds)
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 2.034
 
 
 1.920
 
 
 1.878
 
 
 1.912
 
 
 
 
 Bruto-overig begrotingsgefinancierd (VWS-begroting)
 
 
 783
 
 
 824
 
 
 1.327
 
 
 1.820
 
 
 1.893
 
 
 594
 
 
 577
 
 
 491
 
 
 434
 
 
 509
 
 
 549
 
 
 
 
 Bruto-begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven
 
 
 2.258
 
 
 2.357
 
 
 2.868
 
 
 3.276
 
 
 3.405
 
 
 2.155
 
 
 2.291
 
 
 7.468
 
 
 7.299
 
 
 7.286
 
 
 7.437
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 39
 
 
 63
 
 
 73
 
 
 51
 
 
 21
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Netto-begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven
 
 
 2.219
 
 
 2.294
 
 
 2.794
 
 
 3.226
 
 
 3.384
 
 
 2.155
 
 
 2.291
 
 
 7.468
 
 
 7.299
 
 
 7.286
 
 
 7.437
 
 
 
 
 
 Bruto BKZ-uitgaven
 
 
 
 
 55.530
 
 
 
 
 59.335
 
 
 
 
 62.476
 
 
 
 
 64.481
 
 
 
 
 67.942
 
 
 
 
 68.818
 
 
 
 
 69.311
 
 
 
 
 69.165
 
 
 
 
 71.152
 
 
 
 
 73.873
 
 
 
 
 77.744
 
 
 
 
 
 BKZ-ontvangsten
 
 
 2.968
 
 
 3.022
 
 
 3.032
 
 
 3.170
 
 
 3.650
 
 
 4.581
 
 
 5.096
 
 
 5.110
 
 
 5.078
 
 
 5.045
 
 
 5.187
 
 
 
 
 
 Netto BKZ-uitgaven 
 
 
 
 
 52.562
 
 
 
 
 56.313
 
 
 
 
 59.444
 
 
 
 
 61.312
 
 
 
 
 64.292
 
 
 
 
 64.237
 
 
 
 
 64.215
 
 
 
 
 64.055
 
 
 
 
 66.074
 
 
 
 
 68.828
 
 
 
 
 72.557
 
 
 
 
 
 
 Bron: VWS.
 
 
 
 
 Figuur 7 Bijstellingen van de netto BKZ-uitgaven Zvw en AWBZ/Wlz na het verschijnen van de VWS-jaarverslagen 2006–2016
 
 
 
 In figuur 7 zijn de bijstellingen van de netto BKZ-uitgaven op basis van de Zvw en de AWBZ/Wlz na het verschijnen van de VWS-jaarverslagen grafisch weergegeven voor de jaren 2006–2016. Uit de grafiek blijkt dat de bijstellingen na publicatie van het jaarverslag een grillig patroon kennen. Er zijn zowel jaren waarin de zorguitgaven uiteindelijk hoger zijn uitgekomen dan vermeld in het jaarverslag van het betreffende jaar als jaren waarin de zorguitgaven uiteindelijk neerwaarts zijn bijgesteld. De omvang van de bijstelling blijft in de meeste jaren binnen een bandbreedte van 1%, met een uitschieter van –1,9 % in 2015. In tegenstelling tot eerdere jaren zijn de voorlopige realisatiecijfers 2016 van de MSZ en ggz in het jaarverslag 2016 verwerkt. De forse neerwaartse bijstellingen voor eerdere jaren hangen voor een belangrijk deel samen met de latere verwerking van de realisatiecijfers van de MSZ en ggz. De bijstellingen voor 2016 zullen hierdoor naar verwachting kleiner zijn. Voor 2016 is vooralsnog sprake van een zeer beperkte bijstelling. De bijstelling voor het jaar 2016 wordt in het verdiepingshoofdstuk nader toegelicht.
 
 
 
 5.2.
 Horizontale ontwikkeling van de zorguitgaven 2017–2021
 
 
 In deze paragraaf wordt de horizontale ontwikkeling van de zorguitgaven grafisch weergegeven en toegelicht voor het nieuwe kabinetsperiode 2017–2021. De horizontale ontwikkeling geeft de jaar op jaar ontwikkeling van de netto BKZ-uitgaven weer.
 Hierbij wordt een tweetal ontwikkelingen onderscheiden:
 
 
 –
 Nominale ontwikkeling: de groei van de zorguitgaven inclusief de loon- en prijsontwikkeling.
 
 
 –
 Reële groeiontwikkeling: de ontwikkeling van de zorguitgaven gecorrigeerd voor de prijsontwikkeling van het bbp.
 
 
 
 Totale netto BKZ-uitgaven
 In figuur 8 is de horizontale ontwikkeling van de netto BKZ-uitgaven, gecorrigeerd voor overhevelingen (zoals overheveling naar de begroting van VWS en V&J) grafisch weergegeven voor de jaren 2017–2021.
 
 Figuur 8 Horizontale ontwikkeling van de totale zorguitgaven 2017–2021
 
 
 
 1 Dit betreft de netto BKZ-uitgaven gecorrigeerd voor overhevelingen.
 
 
 
 Onderstaand wordt de gemiddelde reële groei van de totale netto BKZ-uitgaven over de periode 1996–2021 weergegeven, onderverdeeld in een aantal tijdvakken:
 
 
 –
 1996–2005: De gemiddelde reële groei in de negen jaar vóór de introductie van de Zvw was 3,6%.
 
 
 –
 2006–2012: De gemiddelde reële groei vanaf de introductie van de Zvw en vóór de kabinetsperiode Rutte II was 5,0%.
 
 
 –
 2012–2017: De geraamde reële groei gedurende de kabinetsperiode Rutte II is 0,8%.
 
 
 –
 2017–2021: De geraamde reële groei voor de nieuwe kabinetsperiode is 4,1%.
 
 
 
 
 Netto Zvw-uitgaven
 In figuur 9 is de horizontale ontwikkeling van de netto Zvw-uitgaven, gecorrigeerd voor overhevelingen (zoals overhevelingen tussen de Wlz, Zvw en de begroting van VWS), grafisch weergegeven voor de jaren 2017–2021.
 
 Figuur 9 Horizontale ontwikkeling netto-Zvw-uitgaven 2017–2021
 
 
 
 1 Dit betreft de netto Zvw-uitgaven gecorrigeerd voor overhevelingen.
 
 
 
 Onderstaand wordt de gemiddelde reële groei van de netto Zvw-uitgaven over de periode 1996–2021 weergegeven, onderverdeeld in een aantal tijdvakken:
 
 
 –
 1996–2005: De gemiddelde reële groei in de negen jaar vóór de introductie van de Zvw was 3,2%.
 
 
 –
 2006–2012: De gemiddelde reële groei vanaf de introductie van de Zvw en vóór de kabinetsperiode Rutte II was 4,1%.
 
 
 –
 2012–2017: De geraamde reële groei gedurende de kabinetsperiode Rutte II is 1,4%.
 
 
 –
 2017–2021: De geraamde reële groei voor de nieuwe kabinetsperiode is 4,6%.
 
 
 
 
 Netto Wlz-uitgaven
 In figuur 10 is de horizontale groei van netto Wlz-uitgaven, gecorrigeerd voor overhevelingen (zoals overhevelingen tussen de Wlz, Zvw en de begroting van VWS), grafisch weergegeven voor de jaren 2017–2021.
 
 Figuur 10 Horizontale groei netto Wlz-uitgaven 2017–2021
 
 
 
 1 Dit betreft de netto-AWBZ/Wlz-uitgaven gecorrigeerd voor overhevelingen.
 
 
 
 Onderstaand wordt de gemiddelde reële groei van de netto Wlz-uitgaven over de periode 2006–2021 weergegeven, onderverdeeld in een aantal tijdvakken:
 
 
 –
 2006–2012: De gemiddelde reële groei vanaf de introductie van de Zvw en vóór de kabinetsperiode Rutte II was 5,2%.
 
 
 –
 2012–2017: De geraamde reële groei gedurende de kabinetsperiode Rutte II is 0,6%.
 
 
 –
 2017–2021: De geraamde reële groei voor de nieuwe kabinetsperiode is 4,0%.
 
 
 
 
 
 
 
 6.
 Verdieping Financieel Beeld Zorg
 
 
 
 6.1.
 Verdieping in de BKZ-deelsectoren
 
 In dit verdiepingshoofdstuk wordt een overzicht gegeven van de ontwikkeling van de uitgaven onder het BKZ. Deze verdiepingsparagraaf is opgedeeld in de Zorgverzekeringswet (Zvw) en de Wet langdurige zorg (Wlz). In dit hoofdstuk zijn de cijfers over de jaren 2016 tot en met 2022 per sector gepresenteerd. Dit geeft een gedetailleerd beeld van de budgettaire ontwikkelingen binnen de afzonderlijke sectoren. De bijstellingen zijn weergegeven ten opzichte van de ontwerpbegroting 2017. De mutaties zijn onderverdeeld in categorieën: autonoom, beleidsmatig en technisch.
 In dit verdiepingshoofdstuk worden alleen de belangrijkste bijstellingen die na de 1e suppletoire begroting 2017 hebben plaatsgevonden toegelicht. Voor een meer gedetailleerde toelichting op de mutaties in de 2e suppletoire begroting 2016 (TK 34 620 XVI 1), het jaarverslag 2016 (TK 34 725 XVI 3) en de 1e suppletoire begroting 2017 (TK 34 730 XVI 1), wordt verwezen naar de betreffende publicaties.
 
 
 6.1.1.
 Zorgverzekeringswet (Zvw)
 
 In deze paragraaf wordt ingegaan op de financiële ontwikkelingen binnen de Zvw in het afgelopen jaar voor de jaren 2016 tot met 2022. In tabel 18 wordt de opbouw van de Zvw-uitgaven en -ontvangsten op deelsectorniveau weergegeven. De sector nominaal en onverdeeld bevat de nog niet toebedeelde maatregelen en de nog niet uitgedeelde ruimte voor groei en loon- en prijsbijstellingen. In deze paragraaf wordt na tabel 18 per sector ingegaan op de bijstellingen die hebben plaatsgevonden tussen de 1e suppletoire begroting 2017 en de ontwerpbegroting 2018 (inclusief de meerjarige doorwerking).
 
 Tabel 18 Opbouw van de Zvw-uitgaven per sector (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Eerstelijnszorg 
 
 
 
 
 5.333,1
 
 
 
 
 5.637,0
 
 
 
 
 5.802,5
 
 
 
 
 5.800,4
 
 
 
 
 5.798,6
 
 
 
 
 5.796,9
 
 
 
 
 5.796,9
 
 
 
 
 
 Huisartsenzorg
 
 
 2.644,5
 
 
 2.924,2
 
 
 2.999,2
 
 
 2.998,8
 
 
 2.998,8
 
 
 2.998,8
 
 
 2.998,8
 
 
 
 
 Multidisciplinaire zorgverlening
 
 
 532,0
 
 
 482,5
 
 
 494,9
 
 
 494,9
 
 
 494,9
 
 
 494,9
 
 
 494,9
 
 
 
 
 Tandheelkundige zorg
 
 
 756,6
 
 
 753,2
 
 
 764,1
 
 
 764,1
 
 
 764,1
 
 
 764,1
 
 
 764,1
 
 
 
 
 Paramedische zorg
 
 
 714,5
 
 
 746,6
 
 
 786,2
 
 
 784,5
 
 
 782,7
 
 
 781,0
 
 
 781,0
 
 
 
 
 Verloskunde
 
 
 229,7
 
 
 240,1
 
 
 260,9
 
 
 260,9
 
 
 260,9
 
 
 260,9
 
 
 260,9
 
 
 
 
 Kraamzorg
 
 
 297,2
 
 
 309,5
 
 
 314,5
 
 
 314,5
 
 
 314,5
 
 
 314,5
 
 
 314,5
 
 
 
 
 Zorg voor zintuiglijk gehandicapten
 
 
 158,4
 
 
 181,0
 
 
 182,8
 
 
 182,8
 
 
 182,8
 
 
 182,8
 
 
 182,8
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tweedelijnszorg
 
 
 
 
 23.425,9
 
 
 
 
 23.985,7
 
 
 
 
 24.197,4
 
 
 
 
 24.150,9
 
 
 
 
 24.137,9
 
 
 
 
 24.099,5
 
 
 
 
 24.096,1
 
 
 
 
 
 Medisch-specialistische zorg
 
 
 21.420,8
 
 
 21.659,8
 
 
 21.840,9
 
 
 21.791,8
 
 
 21.774,8
 
 
 21.736,4
 
 
 21.733,0
 
 
 
 
 Geriatrische revalidatiezorg en eerstelijns verblijf
 
 
 722,7
 
 
 1.054,9
 
 
 1.065,4
 
 
 1.065,4
 
 
 1.065,4
 
 
 1.065,4
 
 
 1.065,4
 
 
 
 
 Beschikbaarheidbijdrage academische zorg
 
 
 651,2
 
 
 667,8
 
 
 674,6
 
 
 674,7
 
 
 678,7
 
 
 678,7
 
 
 678,7
 
 
 
 
 Beschikaarheidbijdrage kapitaallasten academische zorg
 
 
 38,3
 
 
 54,4
 
 
 54,5
 
 
 54,5
 
 
 54,5
 
 
 54,5
 
 
 54,5
 
 
 
 
 Beschikbaarheidbijdragen overig medisch-specialistische zorg
 
 
 75,5
 
 
 90,3
 
 
 92,7
 
 
 95,2
 
 
 95,2
 
 
 95,2
 
 
 95,2
 
 
 
 
 Garantieregeling kapitaallasten
 
 
 78,2
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Overig curatieve zorg
 
 
 439,3
 
 
 458,5
 
 
 469,4
 
 
 469,4
 
 
 469,4
 
 
 469,4
 
 
 469,4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Geneeskundige geestelijke gezondheidszorg
 
 
 
 
 3.442,0
 
 
 
 
 3.865,6
 
 
 
 
 3.851,6
 
 
 
 
 3.912,7
 
 
 
 
 3.912,7
 
 
 
 
 3.912,7
 
 
 
 
 3.912,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Genees- en hulpmiddelen
 
 
 
 
 6.031,6
 
 
 
 
 6.401,7
 
 
 
 
 6.564,6
 
 
 
 
 6.564,6
 
 
 
 
 6.562,2
 
 
 
 
 6.562,2
 
 
 
 
 6.562,3
 
 
 
 
 
 Geneesmiddelen
 
 
 4.597,1
 
 
 4.854,3
 
 
 4.969,3
 
 
 4.968,4
 
 
 4.966,3
 
 
 4.966,3
 
 
 4.966,3
 
 
 
 
 Hulpmiddelen
 
 
 1.434,5
 
 
 1.547,5
 
 
 1.595,3
 
 
 1.596,2
 
 
 1.596,0
 
 
 1.595,9
 
 
 1.596,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Wijkverpleging
 
 
 
 
 3.234,7
 
 
 
 
 3.525,0
 
 
 
 
 3.778,0
 
 
 
 
 3.781,7
 
 
 
 
 3.790,0
 
 
 
 
 3.787,5
 
 
 
 
 3.784,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ziekenvervoer 
 
 
 
 
 654,1
 
 
 
 
 707,3
 
 
 
 
 729,7
 
 
 
 
 727,9
 
 
 
 
 728,4
 
 
 
 
 729,9
 
 
 
 
 731,4
 
 
 
 
 
 Ambulancevervoer
 
 
 542,9
 
 
 592,2
 
 
 611,2
 
 
 609,4
 
 
 609,9
 
 
 611,4
 
 
 612,9
 
 
 
 
 Overig ziekenvervoer
 
 
 111,2
 
 
 115,1
 
 
 118,5
 
 
 118,5
 
 
 118,5
 
 
 118,5
 
 
 118,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beschikbaarheidbijdrage opleidingen Zvw
 
 
 
 
 1.274,3
 
 
 
 
 1.311,3
 
 
 
 
 1.285,8
 
 
 
 
 1.282,9
 
 
 
 
 1.272,5
 
 
 
 
 1.225,3
 
 
 
 
 1.247,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Grensoverschrijdende zorg
 
 
 
 
 633,9
 
 
 
 
 678,3
 
 
 
 
 676,9
 
 
 
 
 676,1
 
 
 
 
 675,3
 
 
 
 
 674,5
 
 
 
 
 674,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nominaal en onverdeeld
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 29,6
 
 
 
 
 1.608,7
 
 
 
 
 4.271,5
 
 
 
 
 7.088,5
 
 
 
 
 10.030,6
 
 
 
 
 13.201,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bruto-Zvw-uitgaven begroting 2018
 
 
 
 
 44.029,6
 
 
 
 
 46.141,5
 
 
 
 
 48.495,3
 
 
 
 
 51.168,7
 
 
 
 
 53.966,1
 
 
 
 
 56.819,0
 
 
 
 
 60.006,2
 
 
 
 
 
 Eigen betalingen Zvw
 
 
 3.194,8
 
 
 3.187,1
 
 
 3.308,4
 
 
 3.492,5
 
 
 3.676,8
 
 
 3.863,3
 
 
 4.053,4
 
 
 
 
 
 Netto-Zvw-uitgaven begroting 2018
 
 
 
 
 40.834,7
 
 
 
 
 42.954,4
 
 
 
 
 45.186,9
 
 
 
 
 47.676,1
 
 
 
 
 50.289,3
 
 
 
 
 52.955,7
 
 
 
 
 55.952,7
 
 
 
 
 
 
 
 In figuur 11 is de samenstelling van de Zvw-uitgaven per sector weergegeven voor het jaar 2018.
 
 Figuur 11 Samenstelling Zvw-uitgaven 2018
 
 
 
 
 Totaal middelen geneeskundige geestelijke gezondheidszorg (ggz)
 De middelen voor de geestelijke gezondheidszorg zijn in het BKZ verdeeld over de geneeskundige ggz (Zvw) en intramurale langdurige ggz (Wlz). Daarnaast zijn er per 2015 middelen overgeheveld vanuit de oude AWBZ naar Beschermd wonen onder de Wmo (gemeenten). Ook zijn middelen voor de jeugd-ggz overgeheveld vanuit de Zvw en de oude AWBZ naar de Jeugdwet (gemeenten). De middelen voor Beschermd wonen en voor de Jeugdwet vallen onder de begrotingsgefinancierde BKZ-uitgaven.
 Een totaal overzicht van alle ggz-middelen is in onderstaande tabel opgenomen. Voor de geneeskundige en intramurale langdurige ggz zijn over 2016 realisatiecijfers opgenomen. Voor de geneeskundige ggz betreft dit een zeer voorlopig cijfer. Realisatiecijfers over de jeugd-ggz en Beschermd wonen zijn (nog) niet bekend. Voor de jeugd-ggz is het bij de overheveling door VWS geraamd bedrag in de tabel opgenomen en voor Beschermd wonen zijn de budgetten uit het macrobudget Wmo opgenomen.
 
 Tabel 18A Totaal middelen ggz (bedragen x € 1 miljard)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Geneeskundige ggz (Zvw)1Ggz Zvw inclusief poh-ggz (Bron poh-ggz: 2016, Zorgprisma/Vektis. Vanaf 2017 raming o.b.v. 2016)
 
 
 3,6
 
 
 4,0
 
 
 4,0
 
 
 4,1
 
 
 4,1
 
 
 4,1
 
 
 4,1
 
 
 
 
 Intramurale langdurige ggz (Wlz)2Met ingang van 2018 betreft dit beleidsinformatie op basis van declaratiegegevens.
 
 
 0,5
 
 
 0,6
 
 
 0,6
 
 
 0,6
 
 
 0,6
 
 
 0,6
 
 
 0,6
 
 
 
 
 Jeugd-ggz (Wmo)3Geraamd beschikbaar budget op basis van overgeheveld bedrag in 2015. Dit geeft geen goed beeld van wat er werkelijk door gemeenten wordt besteed aan de jeugd-ggz.
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 
 
 Beschermd wonen (Wmo)4Budgetten volgens septembercirculaire (2016) en meicirculaire Wmo (2017 en verder).
 
 
 1,4
 
 
 1,5
 
 
 1,6
 
 
 1,6
 
 
 1,6
 
 
 1,6
 
 
 1,6
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 6,6
 
 
 
 
 7,1
 
 
 
 
 7,2
 
 
 
 
 7,3
 
 
 
 
 7,3
 
 
 
 
 7,3
 
 
 
 
 7,3
 
 
 
 
 
 
 
 
 Figuur 12 Samenstelling totale middelen ggz 2018
 
 
 
 
 Huisartsen (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 2.781,0
 
 
 
 
 2.857,8
 
 
 
 
 2.859,7
 
 
 
 
 2.859,7
 
 
 
 
 2.859,7
 
 
 
 
 2.859,7
 
 
 
 
 2.859,7
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 137,5
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 66,4
 
 
 66,4
 
 
 66,4
 
 
 66,4
 
 
 66,4
 
 
 66,4
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 1,0
 
 
 0,0
 
 
 73,1
 
 
 72,7
 
 
 72,7
 
 
 72,7
 
 
 72,7
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 2.644,5
 
 
 
 
 2.924,2
 
 
 
 
 2.999,2
 
 
 
 
 2.998,8
 
 
 
 
 2.998,8
 
 
 
 
 2.998,8
 
 
 
 
 2.998,8
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Deze sector bevat de huisartsenzorg. De uitgaven bestaan uit vergoedingen voor inschrijftarieven, consulttarieven, avond- nacht en weekenddiensten, overige tarieven, bijzondere betalingen, resultaatbeloning & zorgvernieuwing huisartsen, verloskundige hulp door huisartsen en het deel van de kwaliteitsgelden dat betrekking heeft op ondersteuning van de eerstelijnszorg.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 1,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Op basis van gegevens van het Zorginstituut zijn de realisatiecijfers geactualiseerd. Vanwege het Hoofdlijnenakkoord eerstelijnszorg wordt de mutatie 2016 niet meerjarig doorgetrokken.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 73,1
 
 
 73,1
 
 
 73,1
 
 
 73,1
 
 
 73,1
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018 conform de afspraken daarover in het bestuurlijk akkoord huisartsenzorg en multidisciplinaire zorg 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Fysio-/oefentherapie bij artrose van knie en heup
 
 
 
 
 
 – 0,4
 
 
 – 0,4
 
 
 – 0,4
 
 
 – 0,4
 
 
 
 
 Vanaf 2018 wordt de behandeling van knie- en heupartrose door fysiotherapeuten vanaf de eerste behandeling in het pakket vergoed. Hierdoor zullen de uitgaven voor paramedische zorg toenemen. Door deze substitutie vinden er tegelijkertijd besparingen plaats bij andere sectoren, waaronder de huisartsenzorg.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Multidisciplinaire zorgverlening (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 460,4
 
 
 
 
 471,6
 
 
 
 
 471,9
 
 
 
 
 471,9
 
 
 
 
 471,9
 
 
 
 
 471,9
 
 
 
 
 471,9
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 70,4
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 10,9
 
 
 11,0
 
 
 11,0
 
 
 11,0
 
 
 11,0
 
 
 11,0
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 1,2
 
 
 0,0
 
 
 12,1
 
 
 12,1
 
 
 12,1
 
 
 12,1
 
 
 12,1
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 532,0 
 
 
 
 
 482,5 
 
 
 
 
 494,9 
 
 
 
 
 494,9 
 
 
 
 
 494,9 
 
 
 
 
 494,9 
 
 
 
 
 494,9 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De multidisciplinaire zorgverlening (MDZ) betreft ketenzorg en geïntegreerde eerstelijnszorg. Binnen de ketens wordt zorg verleend waarbij zorgaanbieders van diverse disciplines de zorgonderdelen in samenhang en in samenwerking met de betreffende patiënt leveren.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 1,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Op basis van gegevens van het Zorginstituut zijn de realisatiecijfers geactualiseerd. Vanwege het Hoofdlijnenakkoord eerstelijnszorg wordt de overschrijding 2016 niet meerjarig doorgetrokken.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 12,1
 
 
 12,1
 
 
 12,1
 
 
 12,1
 
 
 12,1
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018, conform de afspraken daarover in het bestuurlijk akkoord huisartsenzorg en multidisciplinaire zorg 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tandheelkundige zorg Zvw (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 739,6
 
 
 
 
 727,5
 
 
 
 
 727,5
 
 
 
 
 727,5
 
 
 
 
 727,5
 
 
 
 
 727,5
 
 
 
 
 727,5
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 16,7
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 25,3
 
 
 25,3
 
 
 25,3
 
 
 25,3
 
 
 25,3
 
 
 25,3
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 11,2
 
 
 11,2
 
 
 11,2
 
 
 11,2
 
 
 11,2
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 756,6
 
 
 
 
 753,2
 
 
 
 
 764,1
 
 
 
 
 764,1
 
 
 
 
 764,1
 
 
 
 
 764,1
 
 
 
 
 764,1
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Deze deelsector bevat de eerstelijns tandheelkundige zorg.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 0,4
 
 
 
 
 Op basis van gegevens van het Zorginstituut zijn de realisatiecijfers geactualiseerd. De overschrijding 2016 wordt structureel verondersteld.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 10,9
 
 
 10,9
 
 
 10,9
 
 
 10,9
 
 
 10,9
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Paramedische zorg (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 702,5
 
 
 
 
 723,8
 
 
 
 
 733,8
 
 
 
 
 733,8
 
 
 
 
 733,8
 
 
 
 
 733,8
 
 
 
 
 733,8
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 12,7
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 23,5
 
 
 23,6
 
 
 23,6
 
 
 23,6
 
 
 23,6
 
 
 23,6
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 – 0,7
 
 
 – 0,7
 
 
 28,8
 
 
 27,1
 
 
 25,3
 
 
 23,6
 
 
 23,6
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 714,5
 
 
 
 
 746,6
 
 
 
 
 786,2
 
 
 
 
 784,5
 
 
 
 
 782,7
 
 
 
 
 781,0
 
 
 
 
 781,0
 
 
 
 
 
 waarvan fysiotherapie
 
 
 488,0
 
 
 512,5
 
 
 548,6
 
 
 546,9
 
 
 545,1
 
 
 543,4
 
 
 543,4
 
 
 
 
 waarvan oefentherapie
 
 
 21,2
 
 
 21,8
 
 
 22,4
 
 
 22,5
 
 
 22,4
 
 
 22,4
 
 
 22,4
 
 
 
 
 waarvan logopedie
 
 
 127,8
 
 
 132,5
 
 
 134,3
 
 
 134,3
 
 
 134,3
 
 
 134,3
 
 
 134,3
 
 
 
 
 waarvan ergotherapie
 
 
 40,1
 
 
 40,9
 
 
 41,5
 
 
 41,5
 
 
 41,5
 
 
 41,5
 
 
 41,5
 
 
 
 
 waarvan dieetadvisering
 
 
 37,5
 
 
 38,8
 
 
 39,4
 
 
 39,4
 
 
 39,4
 
 
 39,4
 
 
 39,4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De paramedische zorg omvat fysiotherapie, oefentherapie Caesar, oefentherapie Mensendieck, logopedie, ergotherapie en dieetadvisering.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 – 0,7
 
 
 – 0,7
 
 
 – 0,7
 
 
 – 0,7
 
 
 – 0,7
 
 
 – 0,7
 
 
 – 0,7
 
 
 
 
 Op basis van gegevens van het Zorginstituut zijn de realisatiecijfers geactualiseerd. De onderschrijding 2016 wordt structureel verondersteld.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 10,8
 
 
 10,8
 
 
 10,8
 
 
 10,8
 
 
 10,8
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Fysio-/oefentherapie bij artrose van knie en heup
 
 
 
 
 18,7
 
 
 17,0
 
 
 15,2
 
 
 13,5
 
 
 13,5
 
 
 
 
 Vanaf 2018 wordt de behandeling van knie- en heupartrose door fysiotherapeuten vanaf de eerste behandeling in het pakket vergoed. Hierdoor zullen de uitgaven voor paramedische zorg toenemen. Door deze substitutie vinden er tegelijkertijd besparingen plaats bij andere sectoren. De besparing treedt ondermeer op bij de MSZ, huisartsen en wijkverpleging.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Verloskunde (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 221,1
 
 
 
 
 226,0
 
 
 
 
 226,0
 
 
 
 
 226,0
 
 
 
 
 226,0
 
 
 
 
 226,0
 
 
 
 
 226,0
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 10,1
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 15,5
 
 
 15,5
 
 
 15,5
 
 
 15,5
 
 
 15,5
 
 
 15,5
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 – 1,5
 
 
 – 1,5
 
 
 19,4
 
 
 19,4
 
 
 19,4
 
 
 19,4
 
 
 19,4
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 229,7
 
 
 
 
 240,1
 
 
 
 
 260,9
 
 
 
 
 260,9
 
 
 
 
 260,9
 
 
 
 
 260,9
 
 
 
 
 260,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Deze deelsector bevat de extramuraal verstrekte verloskundige zorg. De verloskundige zorg verricht door huisartsen is bij de deelsector huisartsenzorg opgenomen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 – 1,5
 
 
 – 1,5
 
 
 – 1,5
 
 
 – 1,5
 
 
 – 1,5
 
 
 – 1,5
 
 
 – 1,5
 
 
 
 
 Op basis van gegevens van het Zorginstituut zijn de realisatiecijfers geactualiseerd. De onderschrijding 2016 wordt structureel verondersteld.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 3,6
 
 
 3,6
 
 
 3,6
 
 
 3,6
 
 
 3,6
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijstelling tarieven verloskunde
 
 
 
 
 19,2
 
 
 19,2
 
 
 19,2
 
 
 19,2
 
 
 19,2
 
 
 
 
 De NZa heeft de maximumtarieven voor de eerstelijns verloskundige zorg per 1 januari 2018 verhoogd met 9% (exclusief de tarieven voor echoscopie). Naar aanleiding hiervan is in dit geval besloten de budgettaire ruimte structureel te verhogen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Financiering regionale centra prenatale zorg
 
 
 
 
 – 1,9
 
 
 – 1,9
 
 
 – 1,9
 
 
 – 1,9
 
 
 – 1,9
 
 
 
 
 Acht regionale centra prenatale screening worden gefinancierd vanuit een opslag op het tarief voor het structureel echoscopisch onderzoek (SEO). Vanaf 2018 vindt bekostiging plaats via een subsidie. Met het oog daarop worden deze middelen overgeheveld naar de begroting van VWS. Voor de sector verloskunde betreft dit een bedrag van € 1,9 miljoen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kraamzorg (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 312,6
 
 
 
 
 319,7
 
 
 
 
 319,7
 
 
 
 
 319,7
 
 
 
 
 319,7
 
 
 
 
 319,7
 
 
 
 
 319,7
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 16,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 – 10,9
 
 
 – 10,9
 
 
 – 10,9
 
 
 – 10,9
 
 
 – 10,9
 
 
 – 10,9
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,7
 
 
 0,7
 
 
 5,7
 
 
 5,7
 
 
 5,7
 
 
 5,7
 
 
 5,7
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 297,2
 
 
 
 
 309,5
 
 
 
 
 314,5
 
 
 
 
 314,5
 
 
 
 
 314,5
 
 
 
 
 314,5
 
 
 
 
 314,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Op deze sector worden de uitgaven voor kraamzorg geraamd en verantwoord. De kraamzorg is tweeledig. Allereerst houdt deze de partusassistentie in: de ondersteuning van de verloskundige bij de bevalling. Daarnaast levert de kraamverzorgende hulp gedurende de eerste dagen na de bevalling en geeft zij advies met betrekking tot de verzorging van de pasgeborene en de kraamvrouw.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 0,7
 
 
 0,7
 
 
 0,7
 
 
 0,7
 
 
 0,7
 
 
 0,7
 
 
 0,7
 
 
 
 
 Op basis van gegevens van het Zorginstituut zijn de realisatiecijfers geactualiseerd. De overschrijding 2016 wordt structureel verondersteld.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 5,0
 
 
 5,0
 
 
 5,0
 
 
 5,0
 
 
 5,0
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Zorg voor zintuiglijk gehandicapten (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 176,9
 
 
 
 
 176,9
 
 
 
 
 176,9
 
 
 
 
 176,9
 
 
 
 
 176,9
 
 
 
 
 176,9
 
 
 
 
 176,9
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 16,5
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 4,1
 
 
 4,1
 
 
 4,1
 
 
 4,1
 
 
 4,1
 
 
 4,2
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 – 1,9
 
 
 0,0
 
 
 1,8
 
 
 1,8
 
 
 1,8
 
 
 1,8
 
 
 1,8
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 158,4
 
 
 
 
 181,0
 
 
 
 
 182,8
 
 
 
 
 182,8
 
 
 
 
 182,8
 
 
 
 
 182,8
 
 
 
 
 182,8
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Zorg aan zintuiglijk beperkten (auditief en/of communicatief beperkten, visueel beperkten en doofblinden) valt sinds 1 januari 2015 onder de Zvw.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 – 1,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De uitgaven voor de zorg voor zintuiglijk gehandicapten zijn geactualiseerd op basis van gegevens van het Zorginstituut. De onderschrijding 2016 wordt incidenteel verondersteld.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 1,8
 
 
 1,8
 
 
 1,8
 
 
 1,8
 
 
 1,8
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Medisch-specialistische zorg (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 21.306,7
 
 
 
 
 21.335,6
 
 
 
 
 21.258,7
 
 
 
 
 21.215,9
 
 
 
 
 21.168,3
 
 
 
 
 21.132,8
 
 
 
 
 21.132,8
 
 
 
 
 
 Bijstellingen 2e suppletoire begroting 2016
 
 
 19,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 62,4
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 324,2
 
 
 315,9
 
 
 316,2
 
 
 319,7
 
 
 315,8
 
 
 312,3
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 32,6
 
 
 0,0
 
 
 266,3
 
 
 259,8
 
 
 286,8
 
 
 287,8
 
 
 287,9
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 21.420,8
 
 
 
 
 21.659,8
 
 
 
 
 21.840,9
 
 
 
 
 21.791,8
 
 
 
 
 21.774,8
 
 
 
 
 21.736,4
 
 
 
 
 21.733,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 In deze sector vallen met ingang van 2015 de instellingen voor medisch-specialistische zorg inclusief mondziekten en kaakchirurgie en de honoraria voor de vrijgevestigde medisch specialisten.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 32,6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De uitgaven voor medisch-specialistische zorg zijn geactualiseerd op basis van gegevens van het Zorginstituut. De bij jaarverslag 2016 geconstateerde overschrijding van € 62 miljoen in 2016 pakt op basis van de actuele realisatiecijfers € 33 miljoen hoger uit. Vanwege het Hoofdlijnenakkoord MSZ wordt de overschrijding 2016 niet meerjarig doorgetrokken. Overigens laten de beschikbare cijfers over 2015 een verdere oploop van de onderschrijding zien met € 10 miljoen tot € 318 miljoen. Voor 2014 bedraagt de definitieve onderschrijding bij de ziekenhuizen € 192 miljoen (€ 29 miljoen hoger dan bij jaarverslag 2016, toen is geconcludeerd dat er geen aanleiding is voor inzet van het mbi). De definitieve onderschrijding bij de medisch specialisten in 2014 bedraagt € 132 miljoen (€ 5 miljoen lager dan bij jaarverslag 2016).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 346,6
 
 
 346,6
 
 
 346,6
 
 
 346,6
 
 
 346,6
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018 conform de afspraken daarover in het bestuurlijk akkoord MSZ 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Korting i.v.m. de doelstelling doelmatig voorschrijven
 
 
 
 
 – 10,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 Dit betreft de korting met betrekking tot de doelstelling doelmatig voorschrijven, op basis van de afspraken hierover in het Hoofdlijnenakkoord MSZ. Conform eerdere jaren wordt een korting verwerkt van € 10 miljoen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Fysio-/oefentherapie bij artrose van knie en heup
 
 
 
 
 
 – 9,5
 
 
 – 8,5
 
 
 – 7,5
 
 
 – 7,5
 
 
 
 
 Vanaf 2018 wordt de behandeling van knie- en heupartrose door fysiotherapeuten vanaf de eerste behandeling in het pakket vergoed. Hierdoor zullen de uitgaven voor paramedische zorg toenemen. Door deze substitutie vinden er tegelijkertijd besparingen plaats bij andere sectoren, waaronder de MSZ.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Intensivering zorgakkoorden 2018
 
 
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 
 
 In het bestuurlijk akkoord MSZ 2018 is een landelijk maximum groeipercentage van 1,6% afgesproken. Als gevolg van een tweetal taakstellingen die een oploop kennen in 2018, komt de effectieve groei van het beschikbare kader MSZ 2017–2018 lager uit dan 1,6%. In verband met optredende besparingsverliezen zijn deze taakstellingen in het bestuurlijk akkoord MSZ 2018 met € 30 miljoen verlaagd. De effectieve groei komt daarmee uit op 1,4%.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overboeking NIPT-middelen naar begrotingsgefinancierd BKZ
 
 
 
 
 – 26,0
 
 
 – 26,0
 
 
 
 
 
 
 
 De Niet-Invasieve Prenatale Test (NIPT) betreft een screening tijdens de zwangerschap. In 2017 loopt de bekostiging via een subsidieregeling. Om stabiliteit te creëren en de toegankelijkheid van NIPT te waarborgen, is besloten NIPT ook in 2018 en 2019 beschikbaar te stellen middels een subsidieregeling. De benodigde middelen daarvoor waren reeds gereserveerd binnen het premiegefinancierd BKZ en worden overgeheveld naar het begrotingsgefinancierd BKZ.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Correctie overheveling ZBO weefsels naar de begroting
 
 
 
 
 4,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 In de VWS-begroting 2017 is een overheveling verwerkt van € 4 miljoen van het kader MSZ naar de VWS-begroting vanaf 2018. Deze mutatie hangt samen met de bekostiging van de Nederlandse Transplantatie Stichting die op dit moment uit de weefseltarieven vanuit het kader MSZ wordt bekostigd. Inmiddels is duidelijk dat deze wijziging naar verwachting in 2019 gaat plaatsvinden. De eerder verwerkte mutatie van € 4 miljoen in 2018 wordt derhalve gecorrigeerd.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Financiering regionale centra prenatale zorg
 
 
 
 
 – 0,8
 
 
 – 0,8
 
 
 – 0,8
 
 
 – 0,8
 
 
 – 0,8
 
 
 
 
 Acht regionale centra prenatale screening worden gefinancierd vanuit een opslag op het tarief voor het structureel echoscopisch onderzoek (SEO). Vanaf 2018 vindt bekostiging plaats via een subsidie. Met het oog daarop worden deze middelen overgeheveld naar de begroting van VWS. Voor de MSZ betreft dit een bedrag van € 0,8 miljoen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overheveling Ruxolitinib
 
 
 
 
 20,0
 
 
 20,0
 
 
 20,0
 
 
 20,0
 
 
 20,0
 
 
 
 
 Dit betreft de structurele overheveling van de uitgaven voor het geneesmiddel Ruxolitinib van de sector geneesmiddelen naar de sector medisch-specialistische zorg.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overheveling medisch-specialistische verzorging thuis (MSVT)
 
 
 
 
 – 100,5
 
 
 – 100,5
 
 
 – 100,5
 
 
 – 100,5
 
 
 – 100,5
 
 
 
 
 Dit betreft een technische overheveling vanuit de medisch-specialistische zorg naar de wijkverpleging en de Wlz in verband met de MSVT. De MSVT-uitgaven worden op dit moment verantwoord onder de MSZ, maar vallen grotendeels onder de aanspraak wijkverpleging. De MSVT zal vanaf 2018 ook onderdeel uitmaken van de bekostiging wijkverpleging. Met het wijzigen van de bekostiging per 2018 moeten de MSVT-uitgaven vanaf dan ook onder de wijkverpleging en de Wlz worden verantwoord en komen ze niet meer ten laste van de MSZ. Dit betreft een neutrale overheveling aangezien zowel het kader als de aan de MSZ toegerekende uitgaven dalen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Patiëntenparticipatie
 
 
 
 
 3,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 De gelden die in het onderhandelaarsresultaat medisch-specialistische zorg 2014–2017 beschikbaar zijn gesteld aan de Patiëntenfederatie Nederland voor patiëntenparticipatie (€ 3 miljoen) blijven op basis van het onderhandelaarsakkoord 2018 beschikbaar in 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Extrapolatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 0,2
 
 
 
 
 
 
 
 Geriatrische revalidatiezorg en eerstelijns verblijf (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 734,9
 
 
 
 
 976,7
 
 
 
 
 976,7
 
 
 
 
 976,7
 
 
 
 
 976,7
 
 
 
 
 976,7
 
 
 
 
 976,7
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 14,1
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 68,0
 
 
 38,0
 
 
 38,0
 
 
 38,0
 
 
 38,0
 
 
 38,0
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 1,9
 
 
 10,2
 
 
 50,6
 
 
 50,6
 
 
 50,6
 
 
 50,6
 
 
 50,6
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 722,7
 
 
 
 
 1.054,9
 
 
 
 
 1.065,4
 
 
 
 
 1.065,4
 
 
 
 
 1.065,4
 
 
 
 
 1.065,4
 
 
 
 
 1.065,4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Geriatrische revalidatiezorg richt zich op kwetsbare ouderen met meerdere aandoeningen, die in het ziekenhuis een medisch-specialistische behandeling hebben ondergaan. Doel is hen te helpen terug te keren naar de oude woonsituatie en maatschappelijk te blijven participeren.
 Verblijf dat medisch noodzakelijk is in verband met geneeskundige zorg valt onder de Zorgverzekeringswet. Verblijf in verband met zorg zoals huisartsen die plegen te bieden – het zogenoemde eerstelijns verblijf – is onder deze aanspraak mogelijk.
 Voor de geriatrische revalidatiezorg en het eerstelijns verblijf is één mbi-kader van toepassing. Met de geriatrische revalidatiezorg is in 2017 naar huidig inzicht € 742,2 miljoen gemoeid, met het eerstelijns verblijf € 312,6 miljoen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Geriatrische revalidatiezorg
 
 
 1,9
 
 
 1,9
 
 
 1,9
 
 
 1,9
 
 
 1,9
 
 
 1,9
 
 
 1,9
 
 
 
 
 De uitgaven voor geriatrische revalidatiezorg zijn geactualiseerd op basis van gegevens van het Zorginstituut. De overschrijding 2016 wordt structureel verondersteld.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Eerstelijns verblijf
 
 
 
 8,2
 
 
 8,2
 
 
 8,2
 
 
 8,2
 
 
 8,2
 
 
 8,2
 
 
 
 
 Op basis van realisatiecijfers 2016 is er sprake van een overschrijding van het beschikbare budget met € 8,2 miljoen. Deze overschrijding (die zich in 2016 voordeed binnen de Wlz) wordt vanaf 2017 structureel verwerkt binnen het Zvw-kader.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 10,4
 
 
 10,4
 
 
 10,4
 
 
 10,4
 
 
 10,4
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Intensivering zorgakkoord 2018
 
 
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 
 
 Het kabinet heeft voor 2018 bestuurlijke afspraken gemaakt met een aantal sectoren binnen de Zvw. Om deze afspraken tot stand te brengen heeft het kabinet middelen vrijgemaakt voor een aantal gerichte intensiveringen, zoals het versterken van het eerstelijns verblijf. Deze middelen zijn aanvullend op extra middelen die bij eerste suppletoire begroting 2017 voor eerstelijns verblijf beschikbaar zijn gesteld (€ 55 miljoen voor 2017 en € 25 miljoen vanaf 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beschikbaarheidbijdrage academische zorg (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 668,7
 
 
 
 
 663,1
 
 
 
 
 669,8
 
 
 
 
 669,9
 
 
 
 
 669,9
 
 
 
 
 669,9
 
 
 
 
 669,9
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 17,6
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 4,7
 
 
 4,8
 
 
 4,8
 
 
 8,8
 
 
 8,8
 
 
 8,8
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 651,2
 
 
 
 
 667,8
 
 
 
 
 674,6
 
 
 
 
 674,7
 
 
 
 
 678,7
 
 
 
 
 678,7
 
 
 
 
 678,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De academische ziekenhuizen en het NKI-AVL krijgen in verband met hun publieke taken – het leveren van topreferente zorg en onderzoek en innovatie – een beschikbaarheidbijdrage academische zorg.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 N.v.t.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beschikbaarheidbijdrage kapitaallasten academische zorg (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 49,8
 
 
 
 
 52,9
 
 
 
 
 53,0
 
 
 
 
 53,0
 
 
 
 
 53,0
 
 
 
 
 53,0
 
 
 
 
 53,0
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 11,5
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 1,4
 
 
 1,4
 
 
 1,4
 
 
 1,4
 
 
 1,4
 
 
 1,4
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 38,3
 
 
 
 
 54,4
 
 
 
 
 54,5
 
 
 
 
 54,5
 
 
 
 
 54,5
 
 
 
 
 54,5
 
 
 
 
 54,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De academische ziekenhuizen krijgen voor de kapitaallasten die samenhangen met de academische zorg een beschikbaarheidbijdrage.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 N.v.t.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beschikbaarheidbijdragen overig medisch-specialistische zorg (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 83,3
 
 
 
 
 89,1
 
 
 
 
 89,1
 
 
 
 
 89,1
 
 
 
 
 89,1
 
 
 
 
 89,1
 
 
 
 
 89,1
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 7,9
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 1,3
 
 
 1,3
 
 
 1,3
 
 
 1,3
 
 
 1,3
 
 
 1,3
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,1
 
 
 0,0
 
 
 2,4
 
 
 4,8
 
 
 4,8
 
 
 4,8
 
 
 4,8
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 75,5
 
 
 
 
 90,3
 
 
 
 
 92,7
 
 
 
 
 95,2
 
 
 
 
 95,2
 
 
 
 
 95,2
 
 
 
 
 95,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Op deze sector worden de uitgaven geraamd van de beschikbaarheidbijdragen ten behoeve van de spoedeisende hulp, Calamiteitenhospitaal, helikoptervoorziening en Mobiel Medisch Team-voertuigen voor traumazorg, trauma- en brandwondenzorg, kenniscoördinatie, OTO (opleiden, trainen en oefenen), acute verloskunde en de post mortem orgaandonatie. De beschikbaarheidbijdragen academische zorg, kapitaallasten academische zorg en opleidingen worden apart gepresenteerd.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 0,1
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Betreft de actualisering op grond van gegevens van de NZa. Het bedrag voor 2016 is gebaseerd op de verleningen; de vaststellingen volgen in de loop van 2017.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 2,4
 
 
 2,4
 
 
 2,4
 
 
 2,4
 
 
 2,4
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overheveling i.v.m. andere bekostiging post mortem orgaandonatie
 
 
 
 
 
 2,5
 
 
 2,5
 
 
 2,5
 
 
 2,5
 
 
 
 
 Het voornemen is om vanaf 1 januari 2019 een beschikbaarheidbijdrage te verlenen voor de kosten van uitnameteams, alsmede voor de benodigde materialen, de vervoermiddelen en de vervoerkosten. Nu al worden de kosten van de inzet van chirurgen in de uitnameteams via de beschikbaarheidbijdrage overige medisch-specialistische zorg bekostigd. De overige functies in de uitnameteams en de materialen worden nu nog vergoed via een subsidie vanuit VWS. Verder krijgt de NTS een bijdrage voor de transportkosten. Het betreffende budget op de VWS-begroting wordt vanaf 2019 overgeheveld naar deze sector. Zie TK 28 140, nr. 96.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Garantieregeling kapitaallasten (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 78,2
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 78,2
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 In verband met de afschaffing van de functiegerichte budgettering in de ziekenhuiszorg is er een garantieregeling kapitaallasten in het leven geroepen voor de periode tot en met 2016. Op basis van de afwikkeling door de NZa kan worden bezien in welke mate een beroep is gedaan op deze regeling.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 N.v.t.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overig curatieve zorg (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 428,8
 
 
 
 
 441,8
 
 
 
 
 441,8
 
 
 
 
 441,8
 
 
 
 
 441,8
 
 
 
 
 441,8
 
 
 
 
 441,8
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 25,8
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 32,0
 
 
 32,0
 
 
 32,0
 
 
 32,0
 
 
 32,0
 
 
 32,0
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 – 15,4
 
 
 – 15,4
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 439,3
 
 
 
 
 458,5
 
 
 
 
 469,4
 
 
 
 
 469,4
 
 
 
 
 469,4
 
 
 
 
 469,4
 
 
 
 
 469,4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De sector overig curatieve zorg omvat onder andere de huisartsenlaboratoria, trombosediensten en de uitgaven op basis van de beleidsregel innovatie.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 – 15,4
 
 
 – 15,4
 
 
 – 15,4
 
 
 – 15,4
 
 
 – 15,4
 
 
 – 15,4
 
 
 – 15,4
 
 
 
 
 De uitgaven voor overig curatieve zorg zijn geactualiseerd op basis van gegevens van het Zorginstituut. De overschrijding die is geconstateerd bij jaarverslag 2016 valt lager uit. Het gaat met name om lagere dan eerder gerapporteerde cijfers over eerstelijnsdiagnostiek aangevraagd door huisartsen en uitgevoerd door huisartsenlaboratoria, alsmede trombosediensten.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 11,9
 
 
 11,9
 
 
 11,9
 
 
 11,9
 
 
 11,9
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overheveling trombosezorg
 
 
 
 
 – 1,0
 
 
 – 1,0
 
 
 – 1,0
 
 
 – 1,0
 
 
 – 1,0
 
 
 
 
 Op basis van een advies van de NZa wordt trombosezorg voor Wlz-cliënten die verblijven in een instelling vanaf 2018 bekostigd vanuit de Wlz. De overheveling brengt een verlaging van € 1 miljoen van de Zvw-sector overig curatieve zorg met zich mee en een verhoging van € 1 miljoen van de Wlz-sector zorg in natura.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Geneeskundige ggz (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 3.735,7
 
 
 
 
 3.807,9
 
 
 
 
 3.816,6
 
 
 
 
 3.820,6
 
 
 
 
 3.820,6
 
 
 
 
 3.820,6
 
 
 
 
 3.820,6
 
 
 
 
 
 Bijstellingen 2e suppletoire begroting 2016
 
 
 1,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 288,3
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 57,7
 
 
 57,8
 
 
 57,9
 
 
 57,9
 
 
 57,9
 
 
 57,9
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 – 6,4
 
 
 0,0
 
 
 – 22,8
 
 
 34,2
 
 
 34,2
 
 
 34,2
 
 
 34,2
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 3.442,0
 
 
 
 
 3.865,6
 
 
 
 
 3.851,6
 
 
 
 
 3.912,7
 
 
 
 
 3.912,7
 
 
 
 
 3.912,7
 
 
 
 
 3.912,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Deze sector omvat tot en met 2013 de geneeskundige ggz geleverd door zowel eerstelijns psychologen (ELP) als aanbieders tweedelijns ggz, vanaf 2014 omvat dit de basis en de gespecialiseerde ggz. Tweedelijns geneeskundige ggz wordt geleverd door instellingen en vrijgevestigden. Vanaf 2015 omvat dit ook de langdurige op behandeling gerichte intramurale ggz. Met ingang van de begroting 2013 worden op deze sector ook de uitgaven voor de diagnose en behandeling van ernstige, enkelvoudige dyslexie geraamd en verantwoord. De sector bevat ook de kwaliteitsgelden voor de ggz en de beschikbaarheidbijdragen voor de ggz.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 – 5,6
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De uitgaven voor de geneeskundige ggz zijn geactualiseerd op basis van gegevens van het Zorginstituut. Vanwege bestuurljike afspraken voor de ggz wordt de onderschrijding 2016 niet meerjarig doorgetrokken.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 34,2
 
 
 34,2
 
 
 34,2
 
 
 34,2
 
 
 34,2
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018 conform de bestuurlijke afspraken voor de ggz over het terugdringen van wachttijden. De met de sector afgesproken 1% groei voor 2018
 (€ 38,7 miljoen) is verdisconteerd met € 4,5 miljoen die al in het kader als groei was genomen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ambulantiseringschuif ggz
 
 
 – 0,8
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De ambulantiseringschuif in de ggz (tussen Wlz/Zvw) is voor ggz-zorgaanbieders die zowel curatieve als langdurige ggz leveren.De schuif beoogt om belemmering voor verdergaande extramuralisering van de ggz weg te nemen. Bij de voorjaarsnota was de structurele reeks vanaf 2017 reeds verwerkt maar niet voor 2016. Met deze mutatie is dit met terugwerkende kracht verwerkt.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteitsgelden ggz
 
 
 
 
 – 7,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 In de nieuwe afspraken «aanpak wachttijden ggz» (2018) is in lijn met de afspraken over 2016 en 2017 wederom € 7 miljoen beschikbaar gesteld voor (aanvullende) kwaliteitsmiddelen. Het grootste deel hiervan (€ 5 miljoen) is beschikbaar voor het onderzoeksprogramma via ZonMW. Deze mutatie betreft de overboeking vanuit de BKZ-sector ggz naar de begroting.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stimulering e-health en ICT ggz
 
 
 
 
 – 50,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 In de nieuwe afspraken «aanpak wachttijden ggz» (2018) is afgesproken om de inzet van e-health in de ggz flink te stimuleren en te investeren in informatievoorziening zoals verbeterde uitwisseling tussen zorgverleners en hun patiënt en zorgverleners onderling. Hiervoor wordt in 2018 een bedrag van € 50 miljoen vanuit de BKZ-sector ggz overgeheveld naar de begroting.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Geneesmiddelen (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 4.639,6
 
 
 
 
 4.840,6
 
 
 
 
 4.853,7
 
 
 
 
 4.852,8
 
 
 
 
 4.850,8
 
 
 
 
 4.850,8
 
 
 
 
 4.850,8
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 13,6
 
 
 13,7
 
 
 13,7
 
 
 13,7
 
 
 13,7
 
 
 13,7
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 – 42,5
 
 
 0,0
 
 
 101,9
 
 
 101,9
 
 
 101,8
 
 
 101,8
 
 
 101,8
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 4.597,1
 
 
 
 
 4.854,3
 
 
 
 
 4.969,3
 
 
 
 
 4.968,4
 
 
 
 
 4.966,3
 
 
 
 
 4.966,3
 
 
 
 
 4.966,3
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Op deze sector worden de uitgaven voor extramurale geneesmiddelen geraamd en verantwoord.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 – 42,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Op basis van gegevens van het Zorginstituut zijn de realisatiecijfers geactualiseerd. Er vinden op dit moment onderhandelingen plaats over geneesmiddelen met een groot potentieel budgettair risico. Om hierop te anticiperen is er nu voor gekozen de geconstateerde onderschrijding 2016 incidenteel te verwerken.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 122,5
 
 
 122,5
 
 
 122,5
 
 
 122,5
 
 
 122,5
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Fysio-/oefentherapie bij artrose van knie en heup
 
 
 
 
 – 0,6
 
 
 – 0,6
 
 
 – 0,7
 
 
 – 0,7
 
 
 – 0,7
 
 
 
 
 Vanaf 2018 wordt de behandeling van knie- en heupartrose door fysiotherapeuten vanaf de eerste behandeling in het pakket vergoed. Hierdoor zullen de uitgaven voor paramedische zorg toenemen. Door deze substitutie vinden er tegelijkertijd besparingen plaats bij andere sectoren, waaronder de geneesmiddelen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overheveling Ruxolitinib
 
 
 
 
 – 20,0
 
 
 – 20,0
 
 
 – 20,0
 
 
 – 20,0
 
 
 – 20,0
 
 
 
 
 Dit betreft de structurele overheveling van de uitgaven voor het geneesmiddel Ruxolitinib van de sector geneesmiddelen naar de sector medisch-specialistische zorg.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Hulpmiddelen (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 1.590,5
 
 
 
 
 1.605,1
 
 
 
 
 1.606,4
 
 
 
 
 1.606,3
 
 
 
 
 1.606,3
 
 
 
 
 1.606,3
 
 
 
 
 1.606,3
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 154,2
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 – 55,9
 
 
 – 57,5
 
 
 – 57,7
 
 
 – 57,9
 
 
 – 57,9
 
 
 – 57,8
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 – 1,8
 
 
 – 1,8
 
 
 46,4
 
 
 47,6
 
 
 47,6
 
 
 47,5
 
 
 47,5
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 1.434,5
 
 
 
 
 1.547,5
 
 
 
 
 1.595,3
 
 
 
 
 1.596,2
 
 
 
 
 1.596,0
 
 
 
 
 1.595,9
 
 
 
 
 1.596,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Op deze sector worden de uitgaven voor extramurale hulpmiddelen die verstrekt worden krachtens de Regeling hulpmiddelen geraamd en verantwoord.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 – 1,8
 
 
 – 1,8
 
 
 – 1,8
 
 
 – 1,8
 
 
 – 1,8
 
 
 – 1,8
 
 
 – 1,8
 
 
 
 
 Op basis van gegevens van het Zorginstituut zijn de realisatiecijfers geactualiseerd.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 50,5
 
 
 50,5
 
 
 50,5
 
 
 50,5
 
 
 50,5
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Fysio-/oefentherapie bij artrose van knie en heup
 
 
 
 
 – 1,1
 
 
 – 1,2
 
 
 – 1,2
 
 
 – 1,3
 
 
 – 1,3
 
 
 
 
 Vanaf 2018 wordt de behandeling van knie- en heupartrose door fysiotherapeuten vanaf de eerste behandeling in het pakket vergoed. Hierdoor zullen de uitgaven voor paramedische zorg toenemen. Door deze substitutie vinden er tegelijkertijd besparingen plaats bij andere sectoren, waaronder de hulpmiddelen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 
 
 – 1,3
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Wijkverpleging (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 3.431,7
 
 
 
 
 3.612,8
 
 
 
 
 3.714,4
 
 
 
 
 3.722,4
 
 
 
 
 3.730,9
 
 
 
 
 3.728,5
 
 
 
 
 3.728,5
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 194,3
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 – 87,8
 
 
 – 86,2
 
 
 – 84,9
 
 
 – 84,8
 
 
 – 84,8
 
 
 – 86,9
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 – 2,7
 
 
 0,0
 
 
 149,8
 
 
 144,2
 
 
 144,0
 
 
 143,9
 
 
 142,4
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 3.234,7
 
 
 
 
 3.525,0
 
 
 
 
 3.778,0
 
 
 
 
 3.781,7
 
 
 
 
 3.790,0
 
 
 
 
 3.787,5
 
 
 
 
 3.784,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Binnen de aanspraak wijkverpleging is sprake van zowel verpleging als verzorging. Hierbij gaat het om verpleegkundige handelingen zoals wondverzorging, injecties en catheterisaties en verzorgende handelingen zoals wassen en aankleden. Binnen de aanspraak wijkverpleging zijn naast de (wijk)verpleegkundige ook verzorgenden en gespecialiseerde verpleegkundigen werkzaam. Financiering vindt al dan niet plaats via een persoonsgebonden budget.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 – 2,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Op basis van gegevens van het Zorginstituut zijn de realisatiecijfers geactualiseerd. Vanwege het bestuurlijk akkoord wijkverpleging 2018 wordt de onderschrijding 2016 niet meerjarig doorgetrokken.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Afloop overgangsrecht Wlz-indiceerbaren naar Zvw
 
 
 
 
 8,5
 
 
 8,5
 
 
 8,5
 
 
 8,5
 
 
 8,5
 
 
 
 
 Deze bijstelling betreft een ophoging van het kader wijkverpleging in verband met de Wlz-indiceerbaren die zorg ontvangen vanuit de Zvw.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Fysio-/oefentherapie bij artrose van knie en heup
 
 
 
 
 
 – 5,8
 
 
 – 6,0
 
 
 – 6,1
 
 
 – 6,1
 
 
 
 
 Vanaf 2018 wordt de behandeling van knie- en heupartrose door fysiotherapeuten vanaf de eerste behandeling in het pakket vergoed. Hierdoor zullen de uitgaven voor paramedische zorg toenemen. Door deze substitutie vinden er tegelijkertijd besparingen plaats bij andere sectoren, waaronder de wijkverpleging.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Intensivering zorgakkoorden 2018
 
 
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 30,0
 
 
 
 
 Het kabinet heeft voor 2018 bestuurlijke afspraken gemaakt met een aantal sectoren binnen de Zvw. Op grond van het akkoord voor de wijkverpleging komt vanaf 2018 € 30 miljoen extra beschikbaar voor versterking van de wijkverpleging.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Extrapolatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 1,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Intensieve zorg kinderen met een somatische aandoening
 
 
 
 
 12,9
 
 
 12,9
 
 
 12,9
 
 
 12,9
 
 
 12,9
 
 
 
 
 Sinds 1 januari 2015 is verzorging van kinderen tot achttien jaar onder de Jeugdwet komen te vallen. Hierop geldt één uitzondering: de verzorging die onderdeel is van de intensieve zorg voor kinderen met een somatische aandoening valt onder de Zvw. Met deze mutatie worden de bijbehorende middelen overgeheveld van de Jeugdwet naar de Zvw.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overheveling medisch-specialistische verzorging thuis (MSVT)
 
 
 
 
 97,3
 
 
 97,3
 
 
 97,3
 
 
 97,3
 
 
 97,3
 
 
 
 
 Dit betreft een technische overheveling vanuit de Zvw-sector medisch-specialistische zorg naar de Zvw-sector wijkverpleging en de Wlz in verband met de MSVT. De MSVT-uitgaven worden op dit moment verantwoord onder de MSZ, maar vallen grotendeels onder de aanspraak wijkverpleging. De MSVT zal vanaf 2018 ook onderdeel uitmaken van de bekostiging wijkverpleging. Met het wijzigen van de bekostiging per 2018 moeten de MSVT-uitgaven vanaf dan ook onder de wijkverpleging en de Wlz worden verantwoord en komen ze niet meer ten laste van de MSZ. Dit betreft een neutrale overheveling.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overig technisch
 
 
 
 
 1,1
 
 
 1,3
 
 
 1,3
 
 
 1,3
 
 
 1,3
 
 
 
 
 
 
 Ambulancevervoer (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 549,3
 
 
 
 
 591,8
 
 
 
 
 591,8
 
 
 
 
 589,5
 
 
 
 
 589,5
 
 
 
 
 589,5
 
 
 
 
 589,5
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 2,7
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 10,1
 
 
 10,1
 
 
 10,0
 
 
 10,0
 
 
 10,0
 
 
 10,0
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 – 3,7
 
 
 – 9,7
 
 
 9,4
 
 
 9,9
 
 
 10,4
 
 
 11,9
 
 
 13,4
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 542,9
 
 
 
 
 592,2
 
 
 
 
 611,2
 
 
 
 
 609,4
 
 
 
 
 609,9
 
 
 
 
 611,4
 
 
 
 
 612,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De ambulancezorg kent twee kerntaken: spoedvervoer en besteld vervoer. Daarnaast staan ambulances ook paraat voor geneeskundige hulp bij ongevallen en rampen. Op deze sector worden tevens de uitgaven Centrale Posten Ambulancevervoer (CPA) verantwoord.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 17,1
 
 
 17,1
 
 
 17,1
 
 
 17,1
 
 
 17,1
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Middelen verwarde personen
 
 
 
 – 6,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Binnen de sector ambulancevervoer zijn middelen beschikbaar voor de aanpak van het vervoer van verwarde personen. Deze middelen worden niet volledig uitgeput in 2017 en worden betrokken bij de implementatie van de Wvggz in 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Financieringsmutatie
 
 
 – 3,6
 
 
 – 3,6
 
 
 – 3,6
 
 
 – 3,6
 
 
 – 3,6
 
 
 – 3,6
 
 
 – 3,6
 
 
 
 
 Voor deze sector worden de budgetten vastgesteld door de NZa, terwijl de financiering van de sectoren wordt verantwoord door het Zorginstituut. Als gevolg van het tijdsverloop dat er zit tussen het moment waarop de NZa de budgetten voor de regionale ambulancevoorzieningen vaststelt en de uiteindelijke financiering, kan sprake zijn van financieringsvoorsprongen of financieringsachterstanden.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overboeking middelen vervoer verwarde personen
 
 
 
 
 – 4,0
 
 
 – 3,5
 
 
 – 3,0
 
 
 – 1,5
 
 
 
 
 
 Voor de pilots regionale ambulancevoorzieningen ten behoeve van passend vervoer voor personen met verward gedrag worden middelen vanuit het ambulancekader beschikbaar gesteld.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overig ziekenvervoer (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 116,6
 
 
 
 
 118,5
 
 
 
 
 118,5
 
 
 
 
 118,5
 
 
 
 
 118,5
 
 
 
 
 118,5
 
 
 
 
 118,5
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 5,4
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 – 3,4
 
 
 – 3,4
 
 
 – 3,4
 
 
 – 3,4
 
 
 – 3,4
 
 
 – 3,4
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 3,4
 
 
 3,4
 
 
 3,4
 
 
 3,4
 
 
 3,4
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 111,2
 
 
 
 
 115,1
 
 
 
 
 118,5
 
 
 
 
 118,5
 
 
 
 
 118,5
 
 
 
 
 118,5
 
 
 
 
 118,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Het overig ziekenvervoer betreft het vervoer van patiënten van en naar zorgaanbieders. Hiervoor in aanmerking komen verzekerden die chemo- of radiotherapie ondergaan, nierdialyse ondergaan, zich uitsluitend in een rolstoel kunnen verplaatsen, zeer slechtziend zijn of van hun zorgverzekeraar hiervoor toestemming hebben gekregen. Het betreft zowel commercieel vervoer als vergoeding van de kosten van openbaar vervoer.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 3,4
 
 
 3,4
 
 
 3,4
 
 
 3,4
 
 
 3,4
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opleidingen (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 1.268,3
 
 
 
 
 1.293,5
 
 
 
 
 1.255,0
 
 
 
 
 1.168,4
 
 
 
 
 1.153,1
 
 
 
 
 1.146,0
 
 
 
 
 1.146,0
 
 
 
 
 
 Bijstellingen 2e suppletoire begroting 2016
 
 
 6,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 5,9
 
 
 5,4
 
 
 4,2
 
 
 3,9
 
 
 3,8
 
 
 3,7
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 12,0
 
 
 25,4
 
 
 110,4
 
 
 115,4
 
 
 75,4
 
 
 97,4
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 1.274,3
 
 
 
 
 1.311,3
 
 
 
 
 1.285,8
 
 
 
 
 1.282,9
 
 
 
 
 1.272,5
 
 
 
 
 1.225,3
 
 
 
 
 1.247,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Met ingang van 2013 worden de specialistische vervolgopleidingen uit het zogenaamde opleidingsfonds (inclusief de opleiding tot huisarts) en een aantal ggz-opleidingen via een beschikbaarheidbijdrage op grond van de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg) gefinancierd. De uitvoering geschiedt door de NZa. De betalingen lopen via het Zorginstituut Nederland.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 33,4
 
 
 33,4
 
 
 33,4
 
 
 33,4
 
 
 33,4
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Medische vervolgopleidingen
 
 
 
 
 – 20,0
 
 
 65,0
 
 
 70,0
 
 
 30,0
 
 
 
 
 
 In oktober 2016 heeft het Capaciteitsorgaan een nieuw capaciteitsplan uitgebracht. Dit Capaciteitsplan 2016 bevat adviezen over de instroom in de diverse zorgopleidingen die uit publieke middelen worden bekostigd. Op basis van die adviezen worden extra middelen gereserveerd. Daarbij is ook gecorrigeerd voor een in 2012 gemaakte extrapolatiefout (waardoor de budgetten in de jaren 2019 t/m 2021 € 59 miljoen te laag zijn vastgesteld).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Capaciteit opleidingen (correctie)
 
 
 
 12,0
 
 
 12,0
 
 
 12,0
 
 
 12,0
 
 
 12,0
 
 
 12,0
 
 
 
 
 Bij de 1e suppletoire begroting 2017 zijn middelen m.b.t. de arbeidsmarktagenda abusievelijk vanuit het premiegefinancierde BKZ overgeheveld naar de VWS-begroting en niet vanuit het begrotingsgefinancierde BKZ. Met deze mutatie wordt de structurele reeks van € 12 miljoen vanaf 2017 op het premiegefinancierde BKZ teruggeboekt en worden de middelen alsnog vanuit het begrotingsgefinancierde BKZ overgeheveld naar de VWS-begroting.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Extrapolatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 52,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Grensoverschrijdende zorg (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 797,8
 
 
 
 
 775,7
 
 
 
 
 774,9
 
 
 
 
 774,1
 
 
 
 
 773,3
 
 
 
 
 772,5
 
 
 
 
 772,5
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 162,9
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 – 97,3
 
 
 – 122,7
 
 
 – 122,7
 
 
 – 122,7
 
 
 – 122,7
 
 
 – 122,7
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 – 1,1
 
 
 0,0
 
 
 24,7
 
 
 24,7
 
 
 24,7
 
 
 24,7
 
 
 24,7
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 633,9
 
 
 
 
 678,3
 
 
 
 
 676,9
 
 
 
 
 676,1
 
 
 
 
 675,3
 
 
 
 
 674,5
 
 
 
 
 674,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Deze deelsector betreft de grensoverschrijdende zorg binnen en buiten het macroprestatiebedrag (mpb). Binnen het mpb betreft het zorgkosten gemaakt in het buitenland door verzekerden bij Nederlandse zorgverzekeraars. De grensoverschrijdende zorg buiten het mpb betreft de lasten van internationale verdragen. Het gaat om kosten van zorg aan personen die buiten Nederland wonen en niet aan Nederlandse sociale verzekeringswetgeving zijn onderworpen, maar die op grond van een Europese verordening of een door Nederland gesloten verdrag inzake sociale zekerheid recht hebben op geneeskundige zorg ten laste van Nederland.
 Het betreft ook de kosten van medische zorg voor personen die verzekerd zijn in het buitenland en langdurig of kortdurend verblijven in Nederland. Deze kosten worden doorberekend aan de internationale verdragspartners. Deze baten worden in mindering gebracht op de lasten.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 – 1,1
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De uitgaven voor de grensoverschrijdende zorg zijn geactualiseerd op basis van gegevens van het Zorginstituut.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 24,7
 
 
 24,7
 
 
 24,7
 
 
 24,7
 
 
 24,7
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nominaal en onverdeeld Zvw (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 179,7
 
 
 
 
 748,0
 
 
 
 
 2.671,3
 
 
 
 
 4.776,0
 
 
 
 
 7.115,4
 
 
 
 
 9.687,2
 
 
 
 
 9.687,2
 
 
 
 
 
 Bijstellingen 2e suppletoire begroting 2016
 
 
 – 417,6
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 237,8
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 – 747,0
 
 
 – 9,7
 
 
 424,6
 
 
 611,5
 
 
 794,6
 
 
 1.009,4
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 28,6
 
 
 – 1.052,8
 
 
 – 929,0
 
 
 – 638,4
 
 
 – 451,2
 
 
 2.504,5
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 29,6
 
 
 
 
 1.608,7
 
 
 
 
 4.271,5
 
 
 
 
 7.088,5
 
 
 
 
 10.030,6
 
 
 
 
 13.201,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Deze niet-beleidsmatige sector heeft een technisch-administratief karakter. Vanuit deze deelsector vinden overboekingen van loon- en prijsbijstelling naar de loon- en prijsgevoelige deelsectoren binnen de begroting plaats. Ook worden er taakstellingen of extra middelen op deze deelsector geplaatst die nog niet aan de deelsectoren zijn toegedeeld.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nominale ontwikkeling
 
 
 
 
 139,8
 
 
 240,4
 
 
 532,2
 
 
 721,6
 
 
 866,9
 
 
 
 
 De raming van de loon- en prijsbijstelling is aangepast op basis van actuele macro-economische inzichten van het Centraal Planbureau (CPB).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 – 778,9
 
 
 – 778,9
 
 
 – 778,9
 
 
 – 778,9
 
 
 – 778,9
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidieregeling transgenders
 
 
 
 
 4,2
 
 
 4,2
 
 
 4,2
 
 
 2,8
 
 
 2,8
 
 
 
 
 Subsidieregeling transgenders (Y)
 
 
 
 
 – 4,2
 
 
 – 4,2
 
 
 – 4,2
 
 
 – 2,8
 
 
 – 2,8
 
 
 
 
 Dit betreft de middelen die nodig zijn voor een subsidieregeling voor vergoeding van geslachtschirurgie bij transgenders. De in het voorjaar beschikbaar gekomen middelen hiervoor worden vanuit het BKZ overgeheveld naar de VWS-begroting.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Korting i.v.m. de doelstelling doelmatig voorschrijven
 
 
 
 
 10,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 Dit betreft de korting met betrekking tot de doelstelling doelmatig voorschrijven, op basis van de afspraken hierover in het Hoofdlijnenakkoord MSZ. Conform eerdere jaren wordt een korting verwerkt van € 10 miljoen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lagere groei door zorgakkoorden 2018
 
 
 
 
 – 280,0
 
 
 – 280,0
 
 
 – 280,0
 
 
 – 280,0
 
 
 – 280,0
 
 
 
 
 Als gevolg van de gematigde groei die is afgesproken in de bestuurlijke afspraken voor 2018 voor de sectoren MSZ, ggz, huisartsenzorg/multidisciplinaire zorg en wijkverpleging vallen de geraamde zorguitgaven vanaf 2018 € 280 miljoen lager uit.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Impuls GDI
 
 
 
 
 – 8,6
 
 
 – 8,6
 
 
 – 8,6
 
 
 – 8,6
 
 
 – 8,6
 
 
 
 
 Het kabinet heeft besloten de kosten van de Generieke Digitale Infrastructuur (GDI) voorzieningen door te belasten aan de eindgebruikers. De kosten voor gebruik van deze voorzieningen in de zorg (o.a. DigiD) zullen worden doorbelast aan VWS. De benodigde middelen worden overgeheveld naar de begroting van het Ministerie van VWS.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Fysio-/oefentherapie bij artrose van knie en heup
 
 
 
 
 – 18,1
 
 
 – 2,2
 
 
 – 2,6
 
 
 – 3,3
 
 
 – 3,3
 
 
 
 
 Vanaf 2018 wordt de behandeling van knie- en heupartrose door fysiotherapeuten vanaf de eerste behandeling in het pakket vergoed. Hierdoor zullen de uitgaven voor paramedische zorg toenemen. Door deze substitutie vinden er tegelijkertijd besparingen plaats bij andere sectoren. De besparing treedt ondermeer op bij de MSZ, huisartsen en wijkverpleging. In verband met afgesloten akkoorden kunnen de budgettaire effecten niet volledig op de betreffende sectoren worden verwerkt.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Intensiveringen zorgakkoorden 2018
 
 
 
 
 – 90,0
 
 
 – 90,0
 
 
 – 90,0
 
 
 – 90,0
 
 
 – 90,0
 
 
 
 
 Het kabinet heeft voor 2018 bestuurlijke afspraken gemaakt met een aantal sectoren binnen de Zvw. Op grond van deze afspraken wordt een deel van de beschikbare groeiruimte Zvw 2018 ingezet voor versterking van eerstelijns verblijf en wijkverpleging (beide € 30 miljoen), alsmede compensatie voor besparingsverliezen in de MSZ (eveneens € 30 miljoen).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overig beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kasschuif nominaal en onverdeeld Zvw
 
 
 
 22,7
 
 
 – 22,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nominaal en onverdeeld Zvw
 
 
 
 6,9
 
 
 
 – 8,1
 
 
 – 8,1
 
 
 – 8,1
 
 
 – 8,1
 
 
 
 
 Kwaliteitsbeleid paramedische zorg
 
 
 
 – 1,0
 
 
 – 1,0
 
 
 – 1,0
 
 
 – 1,0
 
 
 – 1,0
 
 
 – 1,0
 
 
 
 
 Extrapolatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.810,4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Patiëntenparticipatie
 
 
 
 
 – 3,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 De gelden die in het onderhandelaarsresultaat medisch-specialistische zorg 2014–2017 beschikbaar zijn gesteld voor de Patiëntenfederatie Nederland voor patiëntenparticipatie (€ 3 miljoen) blijven op basis van het onderhandelaarsakkoord 2018 beschikbaar in 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overig
 
 
 
 
 – 0,3
 
 
 – 0,6
 
 
 – 1,4
 
 
 – 2,9
 
 
 – 2,8
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten Zvw (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 3.194,8
 
 
 
 
 3.187,1
 
 
 
 
 3.350,0
 
 
 
 
 3.509,2
 
 
 
 
 3.665,1
 
 
 
 
 3.859,6
 
 
 
 
 3.859,6
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 3,1
 
 
 41,0
 
 
 77,4
 
 
 79,4
 
 
 81,8
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 – 44,7
 
 
 – 57,7
 
 
 – 65,7
 
 
 – 75,7
 
 
 112,0
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 3.194,8
 
 
 
 
 3.187,1
 
 
 
 
 3.308,4
 
 
 
 
 3.492,5
 
 
 
 
 3.676,8
 
 
 
 
 3.863,3
 
 
 
 
 4.053,4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Deze deelsector betreft de opbrengst van het eigen risico binnen de Zvw.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lagere opbrengst eigen risico
 
 
 
 
 – 44,7
 
 
 – 57,7
 
 
 – 65,7
 
 
 – 75,7
 
 
 – 69,5
 
 
 
 
 De (neerwaartse) ramingsbijstellingen van de Zvw-uitgaven hebben ook gevolgen voor de geraamde opbrengsten van het eigen risico. Deze mutatie betreft de meerjarige inschatting daarvan.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Extrapolatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 181,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6.1.2
 Wet langdurige zorg (Wlz)
 
 In deze paragraaf wordt ingegaan op de financiële ontwikkeling binnen de Wlz in het afgelopen jaar voor de jaren 2016 tot met 2022. In tabel 19 wordt de opbouw van de Wlz-uitgaven en ontvangsten op deelsector niveau weergegeven. De sector nominaal en onverdeeld bevat de nog niet toebedeelde maatregelen, de nog niet uitgedeelde groeiruimte en loon- en prijsbijstellingen. In deze paragraaf wordt na tabel 19 verder per deelsector ingegaan op de bijstellingen die hebben plaatsgevonden tussen de 1e suppletoire begroting 2017 en de ontwerpbegroting 2018 en de meerjarige doorwerking.
 Vereenvoudiging budget- en nacalculatieproces voor de Wet langdurige zorg
 In het kader van vermindering van administratieve lasten wordt het budget- en nacalculatieproces voor de Wet langdurige zorg (Wlz) met ingang van 2018 vereenvoudigd. Om deze vereenvoudiging mogelijk te maken moet de tariefsoort van zorg in natura in de Wlz gewijzigd worden van vaste naar maximum tarieven. Omdat de NZa in de nieuwe systematiek niet meer over de afgesproken prijzen beschikt, ontvangt VWS vanaf 2018 alleen nog het totale omzetplafond in de eerste en tweede contracteerronde en de totale omzet bij de nacalculatie van de NZa.
 Deze wijziging betekent dat bij de afrekening (waarbij de realisatie wordt afgezet tegen de begroting) van het jaar in het jaarverslag 2018 van VWS alleen nog de totale contracteerruimte zorg in natura dat wordt afgerekend en niet de verschillende deelsectoren (ouderenzorg, gehandicaptenzorg, langdurige ggz, volledig pakket thuis, extramurale zorg en binnen contracteerruimte). In de begroting 2018 wordt hierop vooruitlopend in tabel 19 alleen een totaalreeks voor de zorg in natura (ZIN) opgenomen. Op basis van declaratiegegevens zal in het jaarverslag 2018 nog steeds informatie over de deelsectoren gepresenteerd worden, maar dan als beleidsinformatie. In tabel 19A is de uitsplitsing als beleidsinformatie nog wel opgenomen.
 
 
 Tabel 19 Opbouw van de Wlz-uitgaven en -ontvangsten per sector (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe indeling
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 ZIN binnen contracteerruimte
 
 
 
 
 16.635,9
 
 
 
 
 17.255,7
 
 
 
 
 18.107,2
 
 
 
 
 18.655,3
 
 
 
 
 19.196,6
 
 
 
 
 19.707,1
 
 
 
 
 20.001,8
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Persoonsgebonden budgetten
 
 
 
 
 1.567,5
 
 
 
 
 1.998,0
 
 
 
 
 2.156,2
 
 
 
 
 2.156,2
 
 
 
 
 2.156,7
 
 
 
 
 2.158,8
 
 
 
 
 2.159,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Buiten contracteerruimte
 
 
 
 
 1.619,6
 
 
 
 
 1.192,0
 
 
 
 
 1.548,4
 
 
 
 
 2.906,8
 
 
 
 
 4.527,4
 
 
 
 
 6.299,1
 
 
 
 
 8.168,9
 
 
 
 
 
 Kapitaallasten (nacalculatie)
 
 
 891,2
 
 
 437,5
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Beheerskosten
 
 
 156,4
 
 
 176,4
 
 
 185,3
 
 
 176,3
 
 
 176,3
 
 
 176,3
 
 
 176,3
 
 
 
 
 Overig buiten contracteerruimte1Bij de Wlz zijn onder de post overige buiten contracteerruimte opgenomen de sectoren; bovenbudgettaire vergoedingen, tandheelkunde Wlz, instellingen voor medisch-specialistische zorg Wlz, overig curatieve zorg Wlz, ADL, extramurale behandeling, zorginfrastructuur, eerstelijnsverblijf, innovatie en beschikbaarheidbijdrage opleidingen Wlz.
 
 
 709,6
 
 
 576,7
 
 
 396,9
 
 
 475,1
 
 
 475,9
 
 
 476,2
 
 
 476,2
 
 
 
 
 Nominaal en onverdeeld
 
 
 – 137,5
 
 
 1,4
 
 
 966,2
 
 
 2.255,4
 
 
 3.875,3
 
 
 5.646,7
 
 
 7.516,4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bruto Wlz-uitgaven begroting 2018
 
 
 
 
 19.823,0
 
 
 
 
 20.445,6
 
 
 
 
 21.811,9
 
 
 
 
 23.718,3
 
 
 
 
 25.880,7
 
 
 
 
 28.165,1
 
 
 
 
 30.330,6
 
 
 
 
 
 Eigen bijdrage Wlz
 
 
 1.882,9
 
 
 1.858,0
 
 
 1.879,1
 
 
 1.938,0
 
 
 2.012,3
 
 
 2.093,9
 
 
 2.179,0
 
 
 
 
 
 Netto Wlz-uitgaven begroting 2018
 
 
 
 
 17.940,2
 
 
 
 
 18.587,6
 
 
 
 
 19.932,8
 
 
 
 
 21.780,4
 
 
 
 
 23.868,4
 
 
 
 
 26.071,3
 
 
 
 
 28.151,7
 
 
 
 
 
 
 Bron: VWS, NZa-gegevens over de productieafspraken en voorlopige realisatiegegevens, gegevens Zorginstituut Nederland over (voorlopige) financieringslasten Zvw en Wlz.
 
 
 
 In figuur 13 is de samenstelling van de Wlz-uitgaven per sector weergegeven voor het jaar 2018.
 
 Figuur 13 samenstelling Wlz-uitgaven 2018
 
 
 1. Overig buiten CR:
 – Bovenbudgettaire vergoedingen
 – Tandheelkundige zorg Wlz
 – Medisch-specialistische zorg Wlz
 – Overige curatieve zorg Wlz
 – ADL
 – Extramurale behandeling
 – Opleidingen Wlz
 – Orthocommunicatieve behandeling
 
 
 
 
 Tabel 19A Zorg in natura (ZIN) binnen contracteerruimte (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 ZIN binnen contracteerruimte
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ouderenzorg
 
 
 8.863,0
 
 
 9.188,0
 
 
 9.840,1
 
 
 10.377,8
 
 
 10.947,0
 
 
 11.458,6
 
 
 11.753,9
 
 
 
 
 Gehandicaptenzorg
 
 
 6.163,6
 
 
 6.329,3
 
 
 6.407,8
 
 
 6.424,2
 
 
 6.409,9
 
 
 6.414,7
 
 
 6.419,4
 
 
 
 
 Langdurige ggz
 
 
 532,5
 
 
 550,8
 
 
 576,2
 
 
 576,2
 
 
 574,7
 
 
 574,7
 
 
 574,7
 
 
 
 
 Volledig pakket thuis
 
 
 419,9
 
 
 440,9
 
 
 444,3
 
 
 444,3
 
 
 438,2
 
 
 438,2
 
 
 438,2
 
 
 
 
 Extramurale zorg
 
 
 446,8
 
 
 535,3
 
 
 623,8
 
 
 617,8
 
 
 611,8
 
 
 605,9
 
 
 600,5
 
 
 
 
 Overig ZIN binnen contracteerruimte
 
 
 210,0
 
 
 211,4
 
 
 215,0
 
 
 215,0
 
 
 215,0
 
 
 215,0
 
 
 215,0
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 16.635,9
 
 
 
 
 17.255,7
 
 
 
 
 18.107,2
 
 
 
 
 18.655,3
 
 
 
 
 19.196,6
 
 
 
 
 19.707,1
 
 
 
 
 20.001,8
 
 
 
 
 
 
 In figuur 14 is de samenstelling van de Wlz-uitgaven ZIN binnen contracteerruimte per sector weergegeven voor het jaar 2018
 
 Figuur 14 Samenstelling Wlz-uitgaven ZIN binnen contracteerruimte 2018
 
 
 
 
 
 Zorg in natura (ZIN) binnen contracteerruimte (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 16.635,1
 
 
 
 
 16.908,9
 
 
 
 
 17.406,6
 
 
 
 
 17.321,8
 
 
 
 
 17.250,5
 
 
 
 
 17.234,1
 
 
 
 
 17.234,1
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 372,8
 
 
 394,0
 
 
 423,6
 
 
 439,0
 
 
 455,9
 
 
 473,3
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,8
 
 
 – 26,0
 
 
 306,7
 
 
 910,0
 
 
 1.507,1
 
 
 2.017,2
 
 
 2.294,4
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 16.635,9
 
 
 
 
 17.255,7
 
 
 
 
 18.107,2
 
 
 
 
 18.655,3
 
 
 
 
 19.196,6
 
 
 
 
 19.707,1
 
 
 
 
 20.001,8
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Op deze deelsector staat de uitgavenontwikkeling van de intramurale ouderenzorg, gehandicaptenzorg, langdurige ggz (bestaande uit de zorgzwaartepakketten, de normatieve huisvestingscomponent, de toeslagen en vergoedingen voor dagbestedingen en vervoer), het Volledig Pakket Thuis (VPT), de extramurale zorg en de overig ZIN binnen contracteerruimte.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Onderuitputting Zorg in Natura
 
 
 
 – 26,0
 
 
 – 101,0
 
 
 – 101,0
 
 
 – 101,0
 
 
 – 101,0
 
 
 – 101,0
 
 
 
 
 De raming van de uitgaven aan Zorg in natura 2017 wordt neerwaarts bijgesteld. Dit is ten opzichte van de verwachte onderuitputting van 1,0% die reeds in de begroting 2017 is verwerkt. Voor 2018 wordt uitgegaan van een onderuitputting van 0,6%. Dit betekent een verlaging van de verwachte uitgaven van € 101 miljoen, terwijl het beschikbare Wlz-kader niet verandert.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 295,9
 
 
 295,9
 
 
 295,9
 
 
 295,9
 
 
 295,9
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling extramuralisering
 
 
 
 
 – 219,0
 
 
 – 219,0
 
 
 – 219,0
 
 
 – 219,0
 
 
 – 219,0
 
 
 
 
 Dit betreft de toedeling van de maatregel extramuraliseren tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Dekking afloop overgangsrecht Wlz-indiceerbaren
 
 
 
 
 – 8,5
 
 
 – 8,5
 
 
 – 8,5
 
 
 – 8,5
 
 
 – 8,5
 
 
 
 
 De contracteerruimte Wlz wordt met ingang van 2018 verlaagd in verband met de Wlz-indiceerbaren die overgaan naar de wijkverpleging binnen de Zvw.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteitskader verpleeghuiszorg (tranche 2018)
 
 
 
 
 335,0
 
 
 335,0
 
 
 335,0
 
 
 335,0
 
 
 335,0
 
 
 
 
 Kwaliteitskader verpleeghuiszorg (structureel)
 
 
 
 
 
 603,3
 
 
 1.200,4
 
 
 1.710,5
 
 
 2.005,9
 
 
 
 
 Het kabinet heeft, na inzet van de eerste € 100 miljoen bij de Voorjaarsnota, besloten de structurele meerkosten van het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg beschikbaar te stellen. Bij de inzet van extra middelen voor de volledige implementatie van het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg is sprake van een ingroeipad. Dit ingroeipad is in hoofdzaak afhankelijk van de restricties op de arbeidsmarkt en de absorptiecapaciteit van de verpleeghuizen. In verband hiermee is op basis van de huidige inzichten volledige implementatie voorzien in 2021. De kosten volgen dit ingroeipad en betreffen hier de meerkosten 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Extrapolatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 – 18,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overheveling trombosezorg
 
 
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 1,0
 
 
 
 
 Op basis van een advies van de NZa wordt trombosezorg voor Wlz-cliënten die verblijven in een instelling vanaf 2018 bekostigd vanuit de Wlz. De overheveling brengt een verlaging van € 1 miljoen van de Zvw-sector overige curatieve zorg met zich mee en een verhoging van € 1 miljoen van de Wlz-sector zorg in natura.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overheveling medisch-specialistische verzorging thuis (MSVT)
 
 
 
 
 3,2
 
 
 3,2
 
 
 3,2
 
 
 3,2
 
 
 3,2
 
 
 
 
 Dit betreft een technische overheveling vanuit de Zvw-sector medisch-specialistische zorg naar de Zvw-sector wijkverpleging en de Wlz in verband met de MSVT. De MSVT-uitgaven worden op dit moment verantwoord onder de MSZ, maar vallen grotendeels onder de aanspraak wijkverpleging. De MSVT zal vanaf 2018 ook onderdeel uitmaken van de bekostiging wijkverpleging. Met het wijzigen van de bekostiging per 2018 moeten de MSVT-uitgaven vanaf dan ook onder de wijkverpleging en de Wlz worden verantwoord en komen ze niet meer ten laste van de MSZ. Dit betreft een neutrale overheveling.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ambulantiseringschuif ggz
 
 
 0,8
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De ambulantiseringschuif in de ggz (tussen Wlz/Zvw) is voor ggz-zorgaanbieders die zowel curatieve als langdurige ggz leveren. De schuif beoogt om belemmering voor verdergaande extramuralisering van de ggz weg te nemen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Persoonsgebonden budgetten (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 1.567,5
 
 
 
 
 1.745,4
 
 
 
 
 1.793,5
 
 
 
 
 1.793,5
 
 
 
 
 1.794,0
 
 
 
 
 1.796,1
 
 
 
 
 1.796,1
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 252,5
 
 
 302,2
 
 
 302,2
 
 
 302,2
 
 
 302,2
 
 
 303,3
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 60,5
 
 
 60,5
 
 
 60,5
 
 
 60,5
 
 
 60,5
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 1.567,5
 
 
 
 
 1.998,0
 
 
 
 
 2.156,2
 
 
 
 
 2.156,2
 
 
 
 
 2.156,7
 
 
 
 
 2.158,8
 
 
 
 
 2.159,9
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Deze deelsector betreft de uitgaven in het kader van de persoonsgebonden budgetten.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 60,5
 
 
 60,5
 
 
 60,5
 
 
 60,5
 
 
 60,5
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kapitaallasten (nacalculatie) (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 804,5
 
 
 
 
 380,3
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Bijstellingen 2e suppletoire begroting 2016
 
 
 – 13,3
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 100,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 57,2
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 891,2
 
 
 
 
 437,5
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 0,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Deze deelsector betreft de na te calculeren kapitaallasten van de gebouwen waarin Wlz-zorg met verblijf wordt geleverd.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 N.v.t.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beheerskosten (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 147,6
 
 
 
 
 187,1
 
 
 
 
 176,0
 
 
 
 
 169,0
 
 
 
 
 169,0
 
 
 
 
 169,0
 
 
 
 
 169,0
 
 
 
 
 
 Bijstellingen 2e suppletoire begroting 2016
 
 
 5,9
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 2,9
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 – 10,7
 
 
 1,9
 
 
 – 0,2
 
 
 – 0,2
 
 
 – 0,2
 
 
 – 0,2
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 7,5
 
 
 7,5
 
 
 7,5
 
 
 7,5
 
 
 7,5
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 156,4
 
 
 
 
 176,4
 
 
 
 
 185,3
 
 
 
 
 176,3
 
 
 
 
 176,3
 
 
 
 
 176,3
 
 
 
 
 176,3
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Onder deze deelsector vallen de uitvoeringskosten van de Wlz van zorgkantoren en de SVB (pgb) en de kosten van het College Sanering Zorginstellingen.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 3,0
 
 
 3,0
 
 
 3,0
 
 
 3,0
 
 
 3,0
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitvoeringskosten kwaliteitskader zorgkantoren
 
 
 
 
 4,5
 
 
 4,5
 
 
 4,5
 
 
 4,5
 
 
 4,5
 
 
 
 
 Dit betreft extra beheerskosten voor zorgkantoren vanwege het Kwaliteitskader verpleeghuiszorg.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overig buiten contracteerruimte (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 668,1
 
 
 
 
 457,9
 
 
 
 
 459,8
 
 
 
 
 462,3
 
 
 
 
 462,3
 
 
 
 
 462,4
 
 
 
 
 462,4
 
 
 
 
 
 Bijstellingen 2e suppletoire begroting 2016
 
 
 29,5
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 3,8
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 118,8
 
 
 24,7
 
 
 12,7
 
 
 12,7
 
 
 12,7
 
 
 12,7
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 8,2
 
 
 0,0
 
 
 – 87,6
 
 
 0,1
 
 
 0,9
 
 
 1,1
 
 
 1,1
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 709,6
 
 
 
 
 576,7
 
 
 
 
 396,9
 
 
 
 
 475,1
 
 
 
 
 475,9
 
 
 
 
 476,2
 
 
 
 
 476,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Op deze deelsector worden de kosten verantwoord van bovenbudgettaire vergoedingen voor individueel aangepaste hulpmiddelen, tandheelkunde Wlz, instellingen voor medisch-specialistische zorg Wlz, overig curatieve zorg Wlz, ADL, extramurale behandeling, zorginfrastructuur, eerstelijnsverblijf (t/m 2016 in de Wlz), innovatie en beschikbaarheidbijdrage opleidingen Wlz.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Actualisering
 
 
 8,2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 In 2016 werden de uitgaven voor eerstelijnsverblijf nog verantwoord binnen de Wlz. Op basis van realisatiecijfers is er sprake van een overschrijding van het beschikbare budget met € 8,2 miljoen. Deze overschrijding wordt in 2016 binnen het Wlz-kader en vanaf 2017 structureel verwerkt binnen het Zvw-kader.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 10,2
 
 
 10,2
 
 
 10,2
 
 
 10,2
 
 
 10,2
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ruimte zorginfrastructuur
 
 
 
 
 – 70,0
 
 
 – 10,1
 
 
 – 9,4
 
 
 – 9,1
 
 
 – 9,1
 
 
 
 
 De huidige tijdelijke subsidieregeling zorginfrastructuur eindigt per 1 januari 2018. Er moet worden voorkomen dat de huidige zorginfrastructuur vanaf 2018 verloren gaat. Daarom wordt er gewerkt aan een nieuwe landelijke regeling met regionale betrokkenheid, die de huidige subsidieregeling zal vervangen. In de nieuwe regeling zal efficiency, innovatie en samenwerking voorop staan. Vooruitlopend op deze nieuwe regeling valt in 2018 een deel van de beschikbare middelen vrij. De overige ruimte wordt ingezet voor VWS-brede problematiek.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Zorginfrastructuur
 
 
 
 
 – 27,8
 
 
 
 
 
 
 
 
 De huidige tijdelijke subsidieregeling zorginfrastructuur eindigt per 1 januari 2018. Aan gemeenten zal een bedrag van
 € 27,8 miljoen ter beschikking worden gesteld om lopende initiatieven te kunnen ondersteunen bij de afbouw van de tijdelijke financiering uit de oude subsidieregeling. De resterende middelen in 2018 zijn ingezet ter dekking van verschillende tegenvallers binnen het BKZ. Ter continuering van het huidige beleid blijven de middelen vanaf 2019 beschikbaar binnen het BKZ voor het stimuleren van zorginfrastructuur.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nominaal en onverdeeld Wlz (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 0,6
 
 
 
 
 344,4
 
 
 
 
 1.213,0
 
 
 
 
 2.252,0
 
 
 
 
 3.576,9
 
 
 
 
 5.057,9
 
 
 
 
 5.057,9
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 – 138,1
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 – 320,0
 
 
 – 90,3
 
 
 255,6
 
 
 401,7
 
 
 579,1
 
 
 706,8
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 – 23,0
 
 
 – 156,5
 
 
 – 252,2
 
 
 – 103,3
 
 
 9,7
 
 
 1.751,7
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 – 137,5
 
 
 
 
 1,4
 
 
 
 
 966,2
 
 
 
 
 2.255,4
 
 
 
 
 3.875,3
 
 
 
 
 5.646,7
 
 
 
 
 7.516,4
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Deze niet-beleidsmatige deelsector heeft een technisch-administratief karakter. Vanuit deze deelsector vinden overboekingen van loon- en prijsbijstelling naar de loon- en prijsgevoelige deelsectoren binnen de begroting plaats. Ook worden er taakstellingen of extra middelen op deze deelsector geplaatst die nog niet aan de deelsectoren zijn toegedeeld.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Autonoom
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nominale ontwikkeling
 
 
 
 
 121,8
 
 
 205,0
 
 
 425,7
 
 
 562,3
 
 
 664,0
 
 
 
 
 De raming van de loon- en prijsbijstelling is aangepast op basis van de macro-economische inzichten in het Centraal Economisch Plan (CEP 2017) van het Centraal Planbureau (CPB).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling volumegroei 2018
 
 
 
 
 – 365,0
 
 
 – 365,0
 
 
 – 365,0
 
 
 – 365,0
 
 
 – 365,0
 
 
 
 
 Dit betreft de uitdeling van de groeiruimte tranche 2018.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nominaal en onverdeeld Wlz
 
 
 
 
 – 63,2
 
 
 – 25,0
 
 
 – 25,0
 
 
 – 25,0
 
 
 – 25,0
 
 
 
 
 Dit betreft de vrijval van middelen op de post nominaal en onverdeeld Wlz.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toedeling extramuralisering
 
 
 
 
 219,0
 
 
 219,0
 
 
 219,0
 
 
 219,0
 
 
 219,0
 
 
 
 
 Dit betreft de toedeling van de maatregel extramuraliseren tranche 2018 aan de betreffende sectoren.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Extramuralisering tranche 2018
 
 
 
 
 – 41,9
 
 
 – 41,9
 
 
 – 41,9
 
 
 – 41,9
 
 
 – 41,9
 
 
 
 
 Deze mutatie betreft de tranche 2018 van het extramuraliseringseffect op de Wmo.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitdeling groeiruimte tranche 2018
 
 
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 – 60,0
 
 
 
 
 De tranche 2018 van de groeiruimte is toegevoegd aan de budgetten voor de Wmo 2015 en de Jeugdwet.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Compensatie vervallen ouderentoeslag
 
 
 
 
 – 5,0
 
 
 – 5,0
 
 
 – 5,0
 
 
 – 5,0
 
 
 – 5,0
 
 
 
 
 Onderdeel van het Belastingplan 2015 was het afschaffen van de ouderentoeslag (extra heffingsvrij vermogen 65-plus in box 3) per 2016. De afschaffing resulteert zonder aanvullende maatregelen vanaf 2018 voor een deel van de 65-plussers in hogere eigen bijdragen voor maatschappelijke ondersteuning. Deze effecten zijn niet beoogd en worden gecompenseerd.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Transitie- en uitvoeringskosten
 
 
 
 
 98,0
 
 
 92,0
 
 
 92,0
 
 
 92,0
 
 
 12,0
 
 
 
 
 Implementatie van het kwaliteitskader levert een ontwikkelopgave op voor de verpleeghuissector. Om de noodzakelijke aanpassingen te doen in het arbeidsmarktbeleid en om de bedrijfsvoering van de instellingen aan te passen aan de normen die worden opgelegd, wordt rekening gehouden met een transitie van 4 jaar en bijbehorende transitiekosten van € 125 miljoen per jaar in de periode 2018–2021.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Arbeidsmarktagenda kwaliteitskader
 
 
 
 – 5,0
 
 
 – 67,5
 
 
 – 67,5
 
 
 – 67,5
 
 
 – 67,5
 
 
 
 
 
 Een deel van de beschikbaar gekomen middelen voor de transitiekosten wordt gebruikt voor de noodzakelijke intensiveringen in het arbeidsmarktbeleid voor verpleeghuizen. Deze mutatie betreft de overboeking naar begrotingsgefinancierd BKZ.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kasschuif arbeidsmarktmiddelen verpleeghuizen
 
 
 
 6,8
 
 
 24,2
 
 
 9,0
 
 
 
 
 – 40,0
 
 
 
 
 Een deel van de in het voorjaar beschikbaar gekomen arbeidsmarktmiddelen (€ 26,1 miljoen) wordt aangewend voor de ondersteuning van individuele zorgaanbieders en regionale samenwerking bij de implementatie van het kwaliteitskader. Deze middelen worden overgeheveld van het BKZ naar de begroting. Het restant (€ 13,9 miljoen in 2018) wordt toegevoegd aan de benodigde arbeidsmarktmiddelen voor de verpleeghuiszorg (begrotingsgefinancierd BKZ).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overheveling uitvoeringsmiddelen vanaf BKZ
 
 
 
 – 6,8
 
 
 – 10,3
 
 
 – 9,0
 
 
 
 
 
 
 
 De € 26,1 miljoen beschikbare middelen voor de implementatie van het kwaliteitskader (zie de mutatie hierboven) worden met deze mutatie overgeheveld van het BKZ naar de VWS-begroting.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Openstaande reeks
 
 
 
 
 
 – 136,2
 
 
 – 207,6
 
 
 – 213,2
 
 
 – 187,9
 
 
 
 
 In het afgelopen voorjaar is de raming van diverse BKZ-uitgaven aangepast. Per saldo leidden deze bijstellingen tot een verhoging; om deze uitgavenverhoging te compenseren, is vanaf het jaar 2019 een openstaande reeks geparkeerd op de sector Nominaal en onverdeeld Wlz. Over de concrete invulling van deze reeks moet nog worden besloten.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ramingsbijstelling groeiruimte Wlz
 
 
 
 
 
 – 70,0
 
 
 – 75,0
 
 
 – 75,0
 
 
 – 75,0
 
 
 
 
 De groeiruimte Wlz wordt verlaagd met € 70 miljoen in 2019 oplopend naar € 75 miljoen vanaf 2020 tot 2022 ter (gedeeltelijke) dekking van de extra middelen voor het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitvoeringskosten Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg
 
 
 
 
 – 2,0
 
 
 – 2,0
 
 
 – 2,0
 
 
 – 2,0
 
 
 – 2,0
 
 
 
 
 De extra middelen die beschikbaar zijn gesteld voor de uitvoering van het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg worden deels overgeboekt naar de begroting. Het gaat hier om de kosten voor de IGZ die samenhangen met hun toezichtsrol.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Transformatiefonds
 
 
 
 
 
 
 18,0
 
 
 
 
 
 
 In het bestuurlijk overleg van 28 augustus 2017 tussen de VNG en de ministeries van VWS en BZK is afgesproken om drie maal € 18 miljoen te reserveren (2018–2020) voor het transformatiefonds. Hiertoe wordt in 2020 een bedrag van € 18 miljoen teruggeboekt naar VWS zodat dit aan de eerder gemaakte reservering kan worden toegevoegd. Het eerder gereserveerde bedrag voor 2017 wordt ingezet voor de compensatie voor de coulancegroep ggz-B.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Compensatie in verband met de coulancegroep ggz-B
 
 
 
 – 18,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Per 2018 zal sprake zijn van een herverdeling van de middelen voor beschermd wonen omdat de zogenaamde coulancegroep ggz-B aan de huidige historische reconstructie voor beschermd wonen wordt toegevoegd. Tijdens het bestuurlijk overleg van 28 augustus 2017 tussen de VNG en de ministeries van VWS en BZK is afgesproken om in 2017 incidenteel een aanvullend bedrag van € 18 miljoen over alle 43 centrumgemeenten te verdelen volgens het aandeel van de centrumgemeenten in de huidige verdeling van beschermd wonen. De dekking hiervoor wordt gevonden in de eerder gereserveerde € 18 miljoen die in afwachting op de verkenning van een transformatiefonds gereserveerd stond.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Technisch
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitvoeringskosten kwaliteitskader zorgkantoren
 
 
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 
 
 Dit betreft een overboeking vanuit de gereserveerde middelen transitiekosten Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg i.v.m. extra beheerskosten voor zorgkantoren.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige technische bijstellingen
 
 
 
 
 
 9,0
 
 
 – 4,5
 
 
 – 4,5
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Extrapolatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.663,0
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten Wlz (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 
 
 1.826,1
 
 
 
 
 1.815,3
 
 
 
 
 1.833,7
 
 
 
 
 1.870,6
 
 
 
 
 1.915,1
 
 
 
 
 1.959,6
 
 
 
 
 1.959,6
 
 
 
 
 
 Bijstellingen jaarverslag 2016
 
 
 56,8
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 
 
 Bijstellingen 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0,0
 
 
 42,7
 
 
 62,4
 
 
 84,3
 
 
 114,1
 
 
 151,2
 
 
 188,6
 
 
 
 
 Bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 0,0
 
 
 0,0
 
 
 – 17,0
 
 
 – 17,0
 
 
 – 17,0
 
 
 – 17,0
 
 
 30,7
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 1.882,9
 
 
 
 
 1.858,0
 
 
 
 
 1.879,1
 
 
 
 
 1.938,0
 
 
 
 
 2.012,3
 
 
 
 
 2.093,9
 
 
 
 
 2.179,0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Betreft de eigen bijdragen die binnen de Wlz verplicht zijn.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting bijstellingen ontwerpbegroting 2018
 
 
 
 
 
 
 Beleidsmatig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Derving eigen bijdrage compensatie ouderentoeslag
 
 
 
 
 – 7,0
 
 
 – 7,0
 
 
 – 7,0
 
 
 – 7,0
 
 
 – 7,0
 
 
 
 
 Onderdeel van het Belastingplan 2015 was het afschaffen van de ouderentoeslag (extra heffingsvrij vermogen 65-plus in box 3) per 2016. De afschaffing resulteert zonder aanvullende maatregelen vanaf 2018 voor een deel van de 65-plussers in hogere eigen bijdragen voor langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning. Deze effecten zijn niet beoogd en worden gerepareerd.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Effect Belastingplan op opbrengsten eigen bijdragen
 
 
 
 
 – 10,0
 
 
 – 10,0
 
 
 – 10,0
 
 
 – 10,0
 
 
 – 10,0
 
 
 
 
 Er is sprake van lagere eigen bijdragen in de Wlz als gevolg van een wijziging van het Belastingplan, waar per 1 januari 2016 het algemeen heffingsvrij vermogen met € 3.000 is verhoogd en waardoor de grondslag waarop de eigen bijdrage in de Wlz wordt berekend daalt.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Extrapolatie
 
 
 
 
 
 
 
 
 47,7
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6.2
 Fiscale regelingen 2016–2018
 
 Extracomptabele fiscale regelingen
 Naast de in dit Financieel Beeld Zorg geraamde zorguitgaven, zijn er fiscale regelingen die betrekking hebben op het beleidsterrein van de zorg. De Minister van Financiën is hoofdverantwoordelijk voor de wetgeving en uitvoering van deze regelingen en voor de budgettaire middelen. In onderstaande tabel is ter informatie het budgettaire belang van deze regelingen vermeld. De cijfers zijn ontleend aan de corresponderende bijlage «Fiscale regelingen» in de Miljoenennota. Naast de regelingen die in onderstaande tabel zijn opgenomen, is er ook een aantal Btw-vrijstellingen voor medische zorg, alsmede de teruggaaf van BPM voor bestelauto’s voor vervoer van gehandicapte personen. Voor een beschrijving van de regelingen, de doelstelling, de ramingsgrond, een verwijzing naar de laatst uitgevoerde evaluatie en het beoogde jaar van afronding van de volgende evaluatie, wordt verwezen naar de bijlage bij de Miljoenennota «Toelichting op de fiscale regelingen».
 
 Tabel 20 Fiscale regelingen 2016–2018, budgettair belang op transactiebasis in lopende prijzen
 (bedragen x € 1 miljoen)1[-] = regeling is in dat jaar niet van toepassing; [0] = budgettair belang van de regeling bedraagt in dat jaar afgerond nihil.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 BTW Laag tarief geneesmiddelen en hulpmiddelen
 
 
 1.794
 
 
 1.830
 
 
 1.804
 
 
 
 
 MRB Verlaagd tarief bestelauto gehandicapten2MRB = Motorrijtuigenbelasting
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 15
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7.
 BIJLAGEN
 
 
 
 1.
 ZBO’S EN RWT’S
 
 
 Overzicht Rechtspersonen met een Wettelijke Taak en Zelfstandige Bestuursorganen vallend onder Ministerie van VWS (Bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam organisatie
 
 
 ZBO
 
 
 RWT
 
 
 Functie
 
 
 Begrotingsartikel
 
 
 Begrotingsraming1De ZBO’s/RWT’s waarbij de begrotingsraming niet is weergegeven ontvangen in 2017 geen geld van VWS.
 
 
 Verwijzing (URL-Link website)
 
 
 Hyperlink uitgevoerde evaluatie ZBO onder kaderwet
 
 
 
 
 
 
 Zorg Onderzoek Nederland/ Medische Wetenschappen (ZonMw)
 
 
 x
 
 
 x
 
 
 ZonMw is een intermediaire organisatie die op programmatische wijze onderzoek en ontwikkeling op het gebied van gezondheid, preventie en zorg laat uitvoeren.
 
 
 4
 
 
 € 147,8
 
 
 
 
 www.zonmw.nl
 
 
 
 
 https://www.rijksoverheid.nl/.../evaluatie-zonmw-2010–2015.pdf
 
 
 
 
 
 Keuringsinstanties op grond van de Warenwet
 
 
 x
 
 
 
 Het betreft 25 private organisaties die voor wat betreft de kwaliteit van werkzaamheden onder toezicht staan van de Nederlandse Voedsel- en Waren Autoriteit (NVWA).
 
 
 1
 
 
 
 –
 
 
 
 
 
 Registratiecommissies en opleidingscolleges KNMG, KNMP en NMT
 
 
 x
 
 
 
 Het betreft 10 private organisaties. De instellingsgrondslag betreft de Wet beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG), art. 14 en 15.
 
 
 4
 
 
 
 
 www.knmg.nl
 
 
 www.knmp.nl
 
 
 
 
 
 
 Keuringsinstanties op grond van de Wet op de Medische Hulpmiddelen (DEKRA)
 
 
 x
 
 
 
 In Nederland is DEKRA de enige toegelaten instantie, die bevoegd is medische hulpmiddelen te certificeren.
 
 
 2
 
 
 
 
 
 www.dekra.com
 
 
 
 
 
 
 Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ)
 
 
 x
 
 
 
 Het CIZ beoordeelt of mensen recht hebben op Wlz-zorg. Dit gebeurt op basis van objectieve criteria, welke een vertaling zijn van de richtlijnen van het Ministerie van VWS.
 
 
 3
 
 
 € 60,07
 
 
 
 www.ciz.nl
 
 
 
 
 
 
 Centraal Administratie Kantoor (CAK)
 
 
 x
 
 
 x
 
 
 Het CAK voert diverse wettelijke taken uit, te weten:
 • de centrale betaling aan 3.500 instellingen voor langdurige zorg (namens de Wlz-uitvoerders) (Wlz);
 • het vaststellen, opleggen en innen van de langdurige zorg (Wlz);
 • het vaststellen, opleggen en innen van de eigen bijdrage maatschappelijke ondersteuning (Wmo 2015);
 • het verstrekken van de Schengenverklaringen;
 • het onderhouden en beheren van de website Regelhulp;
 • het uitvoeren van de burgerregelingen;
 • het afhandelen van de werkzaamheden ouderbijdrage Jeugdwet en Wtcg.
 
 
 4
 
 
 € 118,5
 
 
 
 
 www.hetcak.nl
 
 
 
 
 
 
 Pensioen- en Uitkeringsraad (PUR)
 
 
 x
 
 
 x
 
 
 De PUR beslist samen met de Sociale Verzekeringsbank over de eerste aanvragen in het kader van de wetten en regelingen voor oorlogsgetroffenen en verzetsdeelnemers. Verder stelt de PUR de beleidsregels vast voor de SVB.
 
 
 7
 
 
 € 1,9
 
 
 
 
 www.pur.nl
 
 
 
 
 https://www.svb.nl/int/nl/veno/actueel/nieuwsoverzicht/170403_lees-ons-jaarverslag-pensioen-en-uitkeringsraad-2016.jsp
 
 
 
 
 
 Centrale Commissie voor Mensgebonden Onderzoek (CCMO), inclusief Medisch Ethische Toetsingscommissies (METC’s)
 
 
 x
 
 
 
 CCMO is een bij wet (Wet medisch-wetenschappelijk onderzoek met mensen en de Embryowet) ingestelde commissie en waarborgt de bescherming van proefpersonen betrokken bij medisch-wetenschappelijk onderzoek, via toetsing aan de daarvoor vastgestelde wettelijke bepalingen en met inachtneming van de voortgang van de medische wetenschap.
 
 
 1
 
 
 € 4,1
 
 
 
 
 www.ccmo.nl
 
 
 
 
 
 http://www.ccmo.nl/attachments/files/zelfevaluatie-ccmo-2009–2013-zoals-door-de-minister-gepresenteerd-aan-de-tweede-kamer-op-10-2-2015.pdf
 
 
 
 
 
 Nederlandse Zorgautoriteit (NZa)
 
 
 x
 
 
 x
 
 
 De NZa is belast met het toezicht op markten voor de zorg. De taken zijn tarieven en prestaties in de zorg reguleren, toezien op de rechtmatige uitvoering van de Zvw en op de recht- en doelmatige uitvoering van de Wlz, alsmede de naleving van de Wmg.
 
 
 4
 
 
 € 58,8
 
 
 
 
 www.nza.nl
 
 
 
 
 
										https://www.nza.nl/1048076/1048181/
										Rapport_AEF__Evaluatie_Wet_Marktordening_Gezondheidszorg_en_de_Nederlandse_Zorgautoriteit.pdf
 
 
 
 
 
 Zorginstituut Nederland (ZiNL)
 
 
 x
 
 
 x
 
 
 Het ZiNL beheert het pakket Zvw/ Wlz, beheert het Zorgverzekeringsfonds en het Algemeen Fonds Bijzondere Ziektekosten, voert de financiering van verzekeraars uit de fondsen uit en beoordeelt de rechtmatige en doelmatige uitvoering van de Wlz. Tevens is het Kwaliteitsinstituut onderdeel van het ZiNL.
 
 
 4
 
 
 € 50,7
 
 
 
 
 www.zorginstituutnederland.nl
 
 
 
 
 https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2014/10/01/evaluatie-zorginstituut-nederland
 
 
 
 
 
 College Sanering Zorginstellingen (CSZ)
 
 
 x
 
 
 x
 
 
 Het CSZ voert onder andere de meldings- en goedkeuringsregeling voor de vervreemding van onroerende zaken uit.
 
 
 4
 
 
 € 2,8
 
 
 
 
 www.collegesanering.nl
 
 
 
 
 
 
 College ter beoordeling van Geneesmiddelen (CBG)
 
 
 x
 
 
 
 Het College is zowel verantwoordelijk voor de toelating en bewaking van geneesmiddelen op de Nederlandse markt als medeverantwoordelijk voor de toelating van de geneesmiddelen in de gehele Europese Unie.
 
 
 Agentschappen
 
 
 
 
 
 www.cbg-meb.nl
 
 
 
 
 https://www.rijksoverheid.nl/.../doorlichting...acbg/doorlichtingsrapport-acbg.pdf
 
 
 
 
 
 
 Financiering uit premiemiddelen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nederlandse Transplantatie Stichting (NTS)
 
 
 x
 
 
 x
 
 
 NTS is een dienstverlenende non-profitorganisatie ten behoeve van publiek, donorziekenhuizen en trans-plantatiecentra in Nederland.
 
 
 2
 
 
 € 28,2
 
 
 
 
 www.transplantatiestichting.nl
 
 
 
 
 
 
 Zorgverzekeraars Zvw
 (*1 miljard)
 
 
 
 x
 
 
 De zorgverzekering is een verplichte ziektekostenverzekering voor ingezetenen en mensen die in Nederland werken. De zorgverzekeringswet wordt uitgevoerd door zorgverzekeraars.
 
 
 FBZ
 
 
 € 45,9
 
 
 Zie FBZ
 
 
 
 
 
 Concessiehouders zorgkantoren
 (*1 miljard)
 
 
 x
 
 
 x
 
 
 Voor de uitvoering van de Wlz-taken fungeren 12 zorgverzekeraars als zogenoemde concessiehouders. Zij zijn als het ware de «beheerders» van het zorgkantoor in «hun zorgkantoorregio». Een zorgkantoor voert de Wlz uit namens de zorgverzekeraars, de Wlz-zorgaanbieders leveren de daadwerkelijke zorg aan de cliënt.
 
 
 FBZ
 
 
 € 21,9
 
 
 Zie FBZ
 
 
 
 
 
 
 
 Overzicht Rechtspersonen met een Wettelijke Taak en Zelfstandige Bestuursorganen vallend onder andere Ministeries (Bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam organisatie
 
 
 Ministerie
 
 
 ZBO
 
 
 RWT
 
 
 Functie
 
 
 Begrotingsartikel
 
 
 Begrotingsraming
 
 
 Verwijzing (URL-Link website)
 
 
 
 
 
 
 Sociale verzekeringsbank
 
 
 SZW
 
 
 
 x
 
 
 De Sociale Verzekeringsbank (SVB) voert namens VWS de wetten en regelingen voor oorlogsgetroffenen en verzetsdeelnemers uit. Bedrag 2018 op grond van de goedgekeurde begroting 2017. Daarnaast worden door de SVB op grond van de Wet opsporing en verzekering onverzekerden zorgverzekering (Wet Ovoz) onverzekerde verzekeringsplichtigen actief opgespoord. Die opsporing vindt plaats door het CAK in samenwerking met de SVB.
 
 
 3 en 7
 
 
 € 10,01
 
 
 
 www.svb.nl
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 VERDIEPINGSHOOFDSTUK BEGROTING
 
 Het verdiepingshoofdstuk bestaat uit een cijfermatig overzicht per artikel. Bij ieder artikel wordt eerst de opbouw van de stand vanaf de ontwerpbegroting 2017 tot aan de stand ontwerpbegroting 2018 vermeld. Daarna worden de belangrijkste nieuwe mutaties toegelicht.
 De nieuwe begrotingsmutaties zijn toegelicht voor zover de kasbedragen in 2017 groter zijn dan € 5 miljoen.
 Artikel 1 Volksgezondheid
 
 Opbouw uitgaven x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 653.099
 
 
 643.568
 
 
 656.749
 
 
 650.957
 
 
 650.700
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 – 8.751
 
 
 652
 
 
 5.748
 
 
 8.926
 
 
 8.180
 
 
 9.372
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 – 6.496
 
 
 22.365
 
 
 20.765
 
 
 – 7.188
 
 
 – 11.043
 
 
 657.721
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 637.852
 
 
 666.585
 
 
 683.262
 
 
 652.695
 
 
 647.837
 
 
 667.093
 
 
 
 
 
 
 Toelichting belangrijkste nieuwe mutaties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Om stabiliteit te creëren en de toegankelijkheid van de NIPT te waarborgen voor alle zwangere vrouwen en hun partners die de test willen, is besloten de NIPT gedurende drie jaar (2017–2019) beschikbaar te stellen middels een subsidieregeling. Voor het eerste jaar was reeds in de 2017 budget gereserveerd.
 
 
 
 26.000
 
 
 26.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Dit betreft de overboeking naar BZK in verband met de voortzetting van het stimuleringsprogramma Gezond in de Stad
 
 
 
 – 14.440
 
 
 – 14.440
 
 
 – 14.440
 
 
 – 14.440
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Artikel 1 Volksgezondheid 
 
 Opbouw ontvangsten x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 7.403
 
 
 7.403
 
 
 10.903
 
 
 10.903
 
 
 10.903
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 8.300
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 10.903
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 16.703
 
 
 8.403
 
 
 11.903
 
 
 11.903
 
 
 11.903
 
 
 11.903
 
 
 
 
 
 Artikel 2 
 
 Curatieve Zorg Opbouw uitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 3.816.813
 
 
 3.418.455
 
 
 3.103.057
 
 
 3.173.410
 
 
 3.222.651
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 – 33.188
 
 
 9.153
 
 
 4.893
 
 
 – 2.822
 
 
 – 1.190
 
 
 2.176
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 – 13.389
 
 
 93.851
 
 
 94.810
 
 
 82.266
 
 
 151.388
 
 
 3.475.432
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 3.770.236
 
 
 3.521.459
 
 
 3.202.760
 
 
 3.252.854
 
 
 3.372.849
 
 
 3.477.608
 
 
 
 
 
 
 Toelichting belangrijkste nieuwe mutaties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Dit betreft het overboeken van het budget voor Nictiz van artikel 2 naar artikel 4 Zorgbreed beleid.
 
 
 – 5.500
 
 
 – 5.500
 
 
 – 5.500
 
 
 – 5.500
 
 
 – 5.500
 
 
 – 5.500
 
 
 
 
 Dit betreft de overboeking van middelen bestemd voor de uitvoeringskosten burgerregelingen van artikel 2 naar artikel 4 Zorgbreed beleid. Deze activiteiten worden door het CAK uitgevoerd. Het CAK wordt gefinancierd via artikel 4.
 
 
 0
 
 
 – 21.240
 
 
 – 24.042
 
 
 – 26.743
 
 
 – 29.244
 
 
 – 29.244
 
 
 
 
 Dit betreft de overboeking van artikel 2 naar artikel 4 Zorgbreed beleid voor. de uitvoeringskosten van doorlichting pakket en voorwaardelijke toelating. Deze activiteiten worden door het Zorginstituut Nederland uitgevoerd. Het Zorginstituut wordt gefinancierd via artikel 4
 
 
 0
 
 
 – 8.809
 
 
 – 9.114
 
 
 – 9.634
 
 
 – 9.614
 
 
 – 9.614
 
 
 
 
 In de nieuwe afspraken «aanpak wachttijden ggz» (2018) is afgesproken om de inzet van e-health in de ggz te stimuleren en te investeren in informatievoorziening zoals een verbeterde uitwisseling tussen zorgverleners en hun patiënt en zorgverleners onderling. Hiervoor wordt in 2018 € 50 miljoen gereserveerd. Deze middelen worden overgeheveld uit het BKZ.
 
 
 0
 
 
 50.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Om de inzet van e-health in de ggz te stimuleren en te investeren in informatievoorziening wordt € 50 miljoen gereserveerd. Om de helft van deze middelen in 2019 beschikbaar te maken is een kasschuif noodzakelijk.
 
 
 0
 
 
 – 25.000
 
 
 25.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Voor de uitvoering van de Agenda gepast gebruik en transparantie wordt voor 2018 (net zoals in 2016 en 2017) € 12 miljoen beschikbaar gesteld: € 5 miljoen via de premies (BKZ), de kwaliteitsgelden ggz, en € 7 miljoen via de begroting. Van deze € 7 miljoen is € 5 miljoen beschikbaar voor het onderzoeksprogramma ggz via ZonMW. De financiële dekking van de kwaliteitsmiddelen wordt gevonden in het BKZ kader geneeskundige ggz.
 
 
 0
 
 
 7.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Dit betreft de bijstelling van de uitgavenraming van de rijksbijdrage Zorgverzekeringsfonds voor financiering van verzekerden 18- naar aanleiding van de actuele ramingen van het CPB
 
 
 0
 
 
 75.400
 
 
 96.300
 
 
 118.700
 
 
 193.300
 
 
 301.500
 
 
 
 
 In het hoofdlijnenakkoord medisch-specialistische zorg 2014–2017 is overeengekomen dat betrokken partijen gezamenlijk een agenda opstellen om zorginhoudelijke verbetering te bewerkstelligen binnen een beperktere beschikbare groei. Om de agenda van de sector te faciliteren is gedurende drie jaar een jaarlijkse bijdrage van € 35 miljoen beschikbaar gesteld voor het programma ICT in ziekenhuizen. Het zwaartepunt van de subsidieverlening verschuift naar de tweede fase waardoor een ander kasritme noodzakelijk is. Daartoe wordt € 12,4 miljoen doorgeschoven van 2017 naar 2018.
 
 
 – 12.433
 
 
 12.433
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 In verband met de implementatie van de nieuwe wet verplichte ggz worden in 2018 extra kosten gemaakt. De benodigde middelen (€ 6 miljoen) worden via een kasschuif voor dit doel gereserveerd.
 
 
 – 6.000
 
 
 6.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Artikel 2 
 
 Curatieve Zorg Opbouw ontvangsten x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 60.955
 
 
 60.955
 
 
 60.955
 
 
 60.955
 
 
 60.955
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 18.100
 
 
 4.100
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 – 77.002
 
 
 – 64.002
 
 
 – 59.902
 
 
 – 59.902
 
 
 – 59.902
 
 
 1.053
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 2.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 1.053
 
 
 
 
 
 
 Toelichting belangrijkste nieuwe mutaties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 De burgerregelingen worden door het CAK uitgevoerd. De ontvangsten zijn overgeheveld naar artikel 4 Zorgbreed beleid
 
 
 – 74.902
 
 
 – 61.902
 
 
 – 59.902
 
 
 – 59.902
 
 
 – 59.902
 
 
 – 59.902
 
 
 
 
 
 Artikel 3 Maatschappelijke ondersteuning en langdurige zorg
 
 Opbouw uitgaven x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 3.768.067
 
 
 3.756.684
 
 
 3.799.426
 
 
 3.854.224
 
 
 3.918.381
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 32.282
 
 
 35.016
 
 
 64.051
 
 
 87.099
 
 
 101.358
 
 
 178.058
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 45.582
 
 
 113.670
 
 
 66.094
 
 
 59.294
 
 
 49.065
 
 
 3.960.715
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 3.845.931
 
 
 3.905.370
 
 
 3.929.571
 
 
 4.000.617
 
 
 4.068.804
 
 
 4.138.773
 
 
 
 
 
 
 Toelichting belangrijkste nieuwe mutaties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Middelen voor de uitvoering van de activiteiten op het terrein van stelselverantwoordelijkheid en transformatie.
 
 
 
 8.153
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 
 
 Met de VNG is overeengekomen om voor de uitvoering in 2018 van de taak doventolkvoorziening een bedrag van € 10,7 miljoen en voor de uitvoering van de taak anonieme hulplijn een bedrag van € 3,5 miljoen uit de integratie-uitkering Sociaal Domein, deel Wmo, over te hevelen
 
 
 0
 
 
 14.267
 
 
 15.139
 
 
 15.139
 
 
 15.139
 
 
 15.139
 
 
 
 
 Met de VNG is afgesproken om voor 2017 een bedrag van € 6,4 miljoen over te hevelen vanuit de integratie-uitkering Sociaal Domein, deel Wmo en Jeugd ten behoeve van hogere uitvoeringskosten (€ 2,8 miljoen) en reorganisatiekosten (€ 3,6 miljoen). Voor de uitvoeringskosten voor 2018 is afgesproken een bedrag van € 35,6 miljoen over te hevelen.
 
 
 6.400
 
 
 35.600
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Voor de uitvoering van het Kwaliteitskader Verpleeghuizen is budget overgeheveld vanuit het Budgettair Kader Zorg.
 
 
 6.823
 
 
 10.291
 
 
 9.016
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Dit betreft de bijstelling van de rijksbijdrage in de kosten van kortingen (BIKK) naar aanleiding van de actuele ramingen van het CPB.
 
 
 33.100
 
 
 42.700
 
 
 34.600
 
 
 33.900
 
 
 22.500
 
 
 16.100
 
 
 
 
 
 Artikel 3 
 
 Maatschappelijke ondersteuning en langdurige zorg Opbouw ontvangsten x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 6.750
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 3.441
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 10.191
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 3.441
 
 
 
 
 
 Artikel 4 
 
 Zorgbreed beleid Opbouw uitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 915.450
 
 
 910.828
 
 
 913.697
 
 
 904.433
 
 
 897.680
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 66.252
 
 
 42.314
 
 
 27.471
 
 
 18.678
 
 
 7.948
 
 
 6.997
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 25.735
 
 
 130.091
 
 
 129.525
 
 
 129.720
 
 
 130.732
 
 
 958.653
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 1.007.437
 
 
 1.083.233
 
 
 1.070.693
 
 
 1.052.831
 
 
 1.036.360
 
 
 965.650
 
 
 
 
 
 
 Toelichting belangrijkste nieuwe mutaties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Dit betreft het wijzigen van het budget voor Nictiz van artikel 2 naar artikel 4 Zorgbreed beleid.
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 5.500
 
 
 
 
 Dit betreft de overboeking van middelen bestemd voor de uitvoeringskosten burgerregelingen van artikel 2 naar artikel 4 Zorgbreed beleid. Deze activiteiten worden door het CAK uitgevoerd. Het CAK wordt gefinancierd via artikel 4.
 
 
 0
 
 
 21.240
 
 
 24.042
 
 
 26.743
 
 
 29.244
 
 
 29.244
 
 
 
 
 Dit betreft de overboeking van artikel 2 naar artikel 4 Zorgbreed beleid voor. de uitvoeringskosten van doorlichting pakket en voorwaardelijke toelating. Deze activiteiten worden door het Zorginstituut Nederland uitgevoerd. Het Zorginstituut wordt gefinancierd via artikel 4.
 
 
 0
 
 
 8.809
 
 
 9.114
 
 
 9.634
 
 
 9.614
 
 
 9.614
 
 
 
 
 Binnen het kader van de gezamenlijke arbeidsmarktagenda «Aan het werk voor ouderen» wordt geïnvesteerd in een pakket aan maatregelen gericht op het vergroten van de instroom in de zorgsector, gekoppeld aan scholing, in goede samenhang met het onderwijs/zorgpact en de regionale afspraken in het verlengde van de arbeidsmarktagenda «Aan het werk voor ouderen». Het betreft verschillende maatregelen variërend van loopbaanadvies en begeleiding tot functiespecifieke en kwalificerende scholing. In totaal is hiervoor in 2018 € 92,5 miljoen beschikbaar, waarvan € 67,5 miljoen specifiek voor verpleeghuizen).
 
 
 0
 
 
 67.500
 
 
 67.500
 
 
 67.500
 
 
 67.500
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Artikel 4 
 
 Zorgbreed beleid Opbouw ontvangsten x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 4.858
 
 
 4.858
 
 
 4.858
 
 
 4.858
 
 
 4.858
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 82.002
 
 
 64.002
 
 
 59.902
 
 
 59.902
 
 
 59.902
 
 
 64.760
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 86.860
 
 
 68.860
 
 
 64.760
 
 
 64.760
 
 
 64.760
 
 
 64.760
 
 
 
 
 
 
 Toelichting belangrijkste nieuwe mutaties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 De burgerregelingen worden door het CAK uitgevoerd. De ontvangsten zijn naar artikel 4 overgeheveld vanuit artikel 2 Curatieve zorg
 
 
 74.902
 
 
 61.902
 
 
 59.902
 
 
 59.902
 
 
 59.902
 
 
 59.902
 
 
 
 
 
 Artikel 5 
 
 Jeugd Opbouw uitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 115.531
 
 
 61.943
 
 
 70.805
 
 
 72.473
 
 
 55.875
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 – 33.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 25.185
 
 
 16.775
 
 
 1.000
 
 
 1.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 1.559
 
 
 11.417
 
 
 11.421
 
 
 12.051
 
 
 11.758
 
 
 67.536
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 109.275
 
 
 90.135
 
 
 83.226
 
 
 85.524
 
 
 67.633
 
 
 67.536
 
 
 
 
 
 
 Toelichting belangrijkste nieuwe mutaties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 De centrale gemeentelijke voorzieningen inzake de Jeugdwet die namens de gemeenten door de VNG werden uitgevoerd, worden centraal belegd bij VWS. De middelen worden daarom overgeheveld van het Gemeentefonds naar de VWS-begroting.
 
 
 
 11.330
 
 
 11.330
 
 
 11.330
 
 
 11.330
 
 
 11.330
 
 
 
 
 
 Artikel 5 
 
 Jeugd Opbouw ontvangsten x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 4.508
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 4.508
 
 
 
 
 
 Artikel 6 
 
 Sport Opbouw uitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 126.704
 
 
 128.509
 
 
 128.045
 
 
 128.608
 
 
 128.452
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 – 57.939
 
 
 – 6.822
 
 
 81
 
 
 – 2.238
 
 
 – 1.374
 
 
 – 500
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 13.579
 
 
 14.448
 
 
 13.952
 
 
 13.971
 
 
 13.979
 
 
 143.438
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 82.344
 
 
 136.135
 
 
 142.078
 
 
 140.341
 
 
 141.057
 
 
 142.938
 
 
 
 
 
 
 Toelichting belangrijkste nieuwe mutaties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Naar aanleiding van de motie Heerema (TK 34 550, nr. 102) zijn er structureel extra middelen beschikbaar gesteld voor de Nederlandse topsport. Deze impuls wordt onder andere ingezet voor: het investeren in talentvolle en kansrijke sportprogramma’s, het doorontwikkelen van de paralympische sport en overig flankerend beleid.
 
 
 10.200
 
 
 10.195
 
 
 10.200
 
 
 10.202
 
 
 10.202
 
 
 10.202
 
 
 
 
 In navolging van een tijdelijke aanpassing van de kansspelbelasting zoals beschreven in het belastingplan 2018 wordt € 0,5 miljoen incidenteel beschikbaar gesteld voor de ondersteuning van de georganiseerde sport.
 
 
 0
 
 
 500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Artikel 6 
 
 Sport Opbouw ontvangsten x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 740
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 740
 
 
 
 
 
 Artikel 7 
 
 Oorlogsgetroffenen Opbouw uitgaven x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 273.515
 
 
 257.860
 
 
 242.211
 
 
 227.859
 
 
 213.985
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 10.135
 
 
 10.497
 
 
 8.990
 
 
 8.501
 
 
 8.147
 
 
 6.916
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 2.865
 
 
 4.441
 
 
 4.117
 
 
 3.816
 
 
 3.530
 
 
 204.499
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 286.515
 
 
 272.798
 
 
 255.318
 
 
 240.176
 
 
 225.662
 
 
 211.415
 
 
 
 
 
 Artikel 7 
 
 Oorlogsgetroffenen Opbouw ontvangsten x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 901
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 901
 
 
 
 
 
 Artikel 8 
 
 Opbouw uitgaven x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 4.448.121
 
 
 4.992.974
 
 
 5.437.581
 
 
 5.800.972
 
 
 5.996.392
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 234.471
 
 
 12.482
 
 
 55.869
 
 
 97.627
 
 
 296.071
 
 
 469.072
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 – 18.677
 
 
 260.366
 
 
 242.678
 
 
 129.763
 
 
 191.766
 
 
 6.348.453
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 4.663.915
 
 
 5.265.822
 
 
 5.736.128
 
 
 6.028.362
 
 
 6.484.229
 
 
 6.817.525
 
 
 
 
 
 
 Toelichting belangrijkste nieuwe mutaties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Dit betreft de bijstelling van de uitgavenraming zorgtoeslag naar aanleiding van de actuele ramingen van het CPB.
 
 
 – 17.827
 
 
 – 36.302
 
 
 – 10.603
 
 
 – 81.760
 
 
 178.687
 
 
 334.074
 
 
 
 
 In het kader van de koopkrachtbesluitvorming is besloten om de zorgtoeslag te verhogen. Dit gebeurt door het normpercentage voor eenpersoonshuishoudens te verlagen met 0,33%-punt (tot 1,99%) en het normpercentage voor meerpersoonshuishoudens met 0,32% (tot 4,75%). Per saldo stijgt de zorgtoeslag hierdoor voor eenpersoonshuishoudens met een minimuminkomen met € 132 en voor een meerpersoonshuishouden met een minimuminkomen met € 196 (in beide gevallen duidelijk meer dan de stijging van de gemiddelde premie en het gemiddeld eigen risico).
 
 
 0
 
 
 310.000
 
 
 310.000
 
 
 310.000
 
 
 310.000
 
 
 310.000
 
 
 
 
 
 Artikel 8 
 
 Tegemoetkoming specifieke kosten Opbouw ontvangsten x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Artikel 9 
 
 Algemeen Opbouw uitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 28.185
 
 
 32.367
 
 
 35.515
 
 
 40.515
 
 
 40.515
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 1.875
 
 
 2.630
 
 
 – 500
 
 
 – 500
 
 
 – 500
 
 
 – 500
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 – 9.575
 
 
 – 1.857
 
 
 249
 
 
 206
 
 
 5.440
 
 
 40.723
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 20.485
 
 
 33.140
 
 
 35.264
 
 
 40.221
 
 
 45.455
 
 
 40.223
 
 
 
 
 
 Artikel 9 
 
 Algemeen Opbouw ontvangsten x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 3.400
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 3.400
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Artikel 10 
 
 Apparaatsuitgaven Opbouw uitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 259.159
 
 
 252.508
 
 
 250.877
 
 
 245.999
 
 
 245.737
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 45.289
 
 
 14.580
 
 
 8.252
 
 
 7.958
 
 
 7.351
 
 
 7.121
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 18.031
 
 
 5.135
 
 
 4.338
 
 
 5.324
 
 
 5.159
 
 
 250.748
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 322.479
 
 
 272.223
 
 
 263.467
 
 
 259.281
 
 
 258.247
 
 
 257.869
 
 
 
 
 
 Artikel 10 
 
 Apparaatsuitgaven Opbouw ontvangsten x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 6.731
 
 
 11.679
 
 
 6.633
 
 
 6.529
 
 
 6.520
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 18.606
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 8.406
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 6.520
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 33.743
 
 
 11.679
 
 
 6.633
 
 
 6.529
 
 
 6.520
 
 
 6.520
 
 
 
 
 
 Artikel 11 
 
 Nominaal en onvoorzien Opbouw uitgaven (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 – 33.446
 
 
 – 29.652
 
 
 – 31.080
 
 
 – 31.084
 
 
 – 31.062
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 – 8.000
 
 
 – 8.000
 
 
 – 8.000
 
 
 – 8.000
 
 
 – 8.000
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 59.746
 
 
 54.052
 
 
 59.292
 
 
 58.050
 
 
 57.289
 
 
 56.826
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 – 52.889
 
 
 – 32.622
 
 
 – 39.217
 
 
 – 38.102
 
 
 – 37.407
 
 
 – 68.012
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 – 26.589
 
 
 – 16.222
 
 
 – 19.005
 
 
 – 19.136
 
 
 – 19.180
 
 
 – 19.186
 
 
 
 
 
 
 Toelichting belangrijkste nieuwe mutaties (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Dit betreft de toedeling van de loonbijstelling 2017 naar de andere onderdelen van de begroting.
 
 
 – 49.739
 
 
 – 47.808
 
 
 – 47.857
 
 
 – 46.753
 
 
 – 46.204
 
 
 – 45.897
 
 
 
 
 Dit betreft de meerjarige doorwerking van het amendement Harbers/ Nijboer (TK 34 550 XVI nr. 119) ten behoeve van het opvangen van het toekomstige AOW gat bij Defensie.
 
 
 0
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 8.000
 
 
 
 
 Deze mutatie betreft een reservering voor de doorbelasting van de kosten voor het gebruik van DigID in de zorg door het Ministerie van Binnenlandse Zaken. BZK belast vanaf 2018 de kosten voor het gebruik van DigID door naar gebruikers.
 
 
 0
 
 
 8.600
 
 
 8.600
 
 
 8.600
 
 
 8.600
 
 
 8.600
 
 
 
 
 Dit betreft de reservering van noodzakelijke middelen voor de implementatie van de arbeidsmarktagenda kwaliteitskader.
 
 
 0
 
 
 33.600
 
 
 27.500
 
 
 27.500
 
 
 27.500
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Artikel 11 
 
 Nominaal en onvoorzien Opbouw ontvangsten x € 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie nota van wijziging 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie amendement 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Mutatie 1e suppletoire begroting 2017
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Nieuwe mutaties
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2018
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.
 MOTIES EN TOEZEGGINGEN
 
 
 Nieuwe nog openstaande moties sinds de vorige begroting 
 
 
 
 
 
 
 
 
 ID1Dit is een identificatienummer voor de administratie van de motie binnen het Ministerie van VWS
 
 
 Omschrijving
 
 
 Kenmerk
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 2579
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Bruins Slot over de onderbouwing van de conclusie van de medisch adviseur (t.v.v. TK 33 980, nr. 24)
 
 
 TK 33 980, nr. 29
 
 
 Aan de Kamer is gemeld dat de vormgeving bescherming persoonsgegevens bij financiële controles deel zal gaan uitmaken van een wetvoorstel m.b.t. die bescherming. Verwachting is toezending aan de Kamer in de zomer van 2018
 
 
 
 
 2592
 
 
 Motie van de leden Bruins Slot en Bouwmeester over onafhankelijke cliëntenondersteuning in de curatieve zorg
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 45
 
 
 De Kamer zal in het najaar worden geïnformeerd
 
 
 
 
 2602
 
 
 Motie van het lid Krol over de vergoeding van personenalarmering
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 72
 
 
 De verwachting is dat de Kamer in het najaar wordt geïnformeerd
 
 
 
 
 2611
 
 
 Motie van de leden Keijzer en De Lange over het in beeld brengen van de financiële stromen door de IGZ
 
 
 TK 23 235, nr. 168
 
 
 De Kamer wordt eind september geïnformeerd met de beleidsreactie Alliade
 
 
 
 
 2612
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Leijten over onderzoek naar dochterondernemingen van zorginstellingen (t.v.v. TK 23 235 nr. 170)
 
 
 TK 23 235, nr. 171
 
 
 De Kamer wordt eind september geïnformeerd met de beleidsreactie Alliade
 
 
 
 
 2614
 
 
 Motie van het lid Leijten over de gevolgen van het experiment voor de inzet van het personeel
 
 
 TK 34 104, nr. 145
 
 
 Deze motie wordt meegenomen in de monitor experimenten persoonsvolgende zorg. Resultaten worden opgenomen in de voortgangsrapportage Wlz waarmee de Kamer in het najaar wordt geïnformeerd
 
 
 
 
 2615
 
 
 Motie van het lid Potters over het aanwijzen van nieuwe experimenten met persoonsvolgende bekostiging
 
 
 TK 34 104, nr. 146
 
 
 Deze motie wordt meegenomen in de monitor experimenten persoonsvolgende zorg. Resultaten worden opgenomen in de voortgangsrapportage Wlz waarmee de Kamer in het najaar wordt geïnformeerd
 
 
 
 
 2616
 
 
 Motie van het lid Volp over bevorderen van aandacht en zorg voor de omgeving van de verslaafde
 
 
 TK 34 077, nr. 381
 
 
 Gesprekken zijn hierover gaande. De Kamer zal hierover in het najaar worden geïnformeerd
 
 
 
 
 2617
 
 
 Motie van het lid Volp over het gebruik van lachgas
 
 
 TK 34 077, nr. 382
 
 
 Er is een onderzoek gestart in januari 2017. Deze zal in september 2017 worden afgerond
 
 
 
 
 2619
 
 
 Motie van de leden Bruins Slot en Volp een juridische analyse van aanpassing van artikel 17 Zorgverzekeringswet
 
 
 TK 29 689, nr. 784
 
 
 De Kamer wordt in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 2621
 
 
 Motie van het lid Leijten over het eenduidig in kaart brengen van het aantal dak- en thuislozen
 
 
 TK 29 325, nr. 82
 
 
 De Kamer wordt voor het zomerreces van 2018 geïnformeerd met de Voortgangsrapportage maatschappelijke opvang en beschermd wonen
 
 
 
 
 2622
 
 
 Motie van het lid Bergkamp over speciale opvangplekken voor dakloze jongeren
 
 
 TK 29 325, nr. 85
 
 
 De Kamer wordt voor het zomerreces 2018 met de Voortgangsrapportage maatschappelijke opvang en beschermd wonen geïnformeerd
 
 
 
 
 2623
 
 
 Motie van de leden Volp en Berckmoes-Duindam over vrouwen en kinderen in de maatschappelijke opvang
 
 
 TK 29 325, nr. 84
 
 
 De Kamer wordt voor het zomerreces 2018 met de Voortgangsrapportage maatschappelijke opvang en beschermd wonen geïnformeerd
 
 
 
 
 2633
 
 
 Motie van het lid Volp over het borgen van de zorg voor kinderen met een intensieve zorgvraag in de terminale fase
 
 
 TK 34 104, nr. 164
 
 
 De Kamer wordt in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 2634
 
 
 Motie van het lid Van Gerven c.s. over onderzoek mogelijkheden goedkeuringsprocedure voor nieuwe soorten tabaksproducten
 
 
 TK 34 470, nr. 13
 
 
 Naar verwachting zal de toezegging in het najaar worden afgerond en zal de Kamer worden geïnformeerd
 
 
 
 
 2635
 
 
 Motie van het lid Keijzer over het verbieden van winstuitkering in de extramurale langdurige zorg
 
 
 TK 34 522, nr. 15
 
 
 De Kamer wordt door het nieuwe kabinet geïnformeerd
 
 
 
 
 2637
 
 
 Motie van het lid Keijzer over het stimuleren van werknemersvrijwilligerswerk
 
 
 TK 34 369, nr. 5
 
 
 De Kamer wordt voor het kerstreces 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 2638
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Keijzer over vrijwilligerswerk buiten een anbi of sbbi toestaan (t.v.v. TK 34 369, nr. 6)
 
 
 TK 34 369, nr. 10
 
 
 Deze motie ligt op het beleidsterrein van SZW. Zij zullen de motie betrekken bij de kabinetsreactie op de evaluatie van de regeling «ww en vrijwilligerswerk». Deze evaluatie zal door een volgend kabinet naar de Kamer worden gestuurd
 
 
 
 
 2641
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Ypma en het lid Keijzer over dialooggerichte gunning en raamovereenkomsten om diensten in te kopen (t.v.v. 31 839–562)
 
 
 TK 31 839, nr. 569
 
 
 De Kamer wordt in het najaar van 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 2642
 
 
 Motie van de leden Van der Burg en Ypma over de beschikbaarheid van forensisch-medische expertise voor kinderen
 
 
 TK 31 839, nr. 564
 
 
 De Kamer wordt in het najaar van 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 2648
 
 
 Motie van het lid Bouwmeester c.s. over starten van pilots met diverse patiënten- en cliëntenraden en organisaties
 
 
 TK 31 476, nr. 16
 
 
 De Kamer zal eind maart 2018 door het nieuwe kabinet worden geïnformeerd
 
 
 
 
 2649
 
 
 Motie van het lid Bouwmeester c.s. over in de praktijk testen op welke wijze patiënten en zorgverzekeraars elkaar kunnen versterken bij de zorginkoop
 
 
 TK 31 476, nr. 7
 
 
 De Kamer wordt na de zomer geïnformeerd. Hoe om te gaan met het wetsvoorstel wordt aan het nieuwe kabinet overgelaten
 
 
 
 
 2652
 
 
 Motie van het lid Keijzer over een gratis vog voor vrijwilligers die werken met mensen in een afhankelijkheidssituatie
 
 
 TK 34 369, nr. 7
 
 
 De Kamer wordt voor het kerstreces 2017 geïnformeerd met de Voortgangsrapportage GIA
 
 
 
 
 2657
 
 
 Motie van het lid Voordewind c.s. over onderzoek naar maatregelen tegen alcoholreclame
 
 
 TK 27 565, nr. 152
 
 
 De Kamer wordt in september 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 2658
 
 
 Motie van het lid Voordewind over financiële ondersteuning beschikbaar stellen voor preventie alcoholgebruik
 
 
 TK 27 565, nr. 153
 
 
 Deze motie bestaat uit twee delen. Het eerste deel (over reclame) is met brief TK 27 565, nr. 162 afgedaan. De Kamer wordt over deel twee (IkPas) naar verwachting in september geïnformeerd
 
 
 
 
 2659
 
 
 Motie van het lid Volp over onderzoek naar de effectiviteit van de Verklaring van kennis en inzicht sociale hygiëne
 
 
 TK 27 565, nr. 156
 
 
 De Kamer zal hier naar verwachting in het najaar van 2017 over worden geïnformeerd
 
 
 
 
 2662
 
 
 Motie van het lid Ouwehand over een verbod op BPA in voedselcontactmaterialen
 
 
 TK 32 793, nr. 260
 
 
 De Kamer wordt hierover geïnformeerd in het najaar van 2017
 
 
 
 
 2664
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Dik-Faber over specifieke informatie over health checks (t.v.v. TK 32 793, nr. 264)
 
 
 TK 32 793, nr. 266
 
 
 De Kamer wordt in het najaar van 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 2665
 
 
 Motie van het lid Bruins Slot over onafhankelijke monitoring van de afspraken over kindermarketing
 
 
 TK 32 793, nr. 265
 
 
 Het rapport volgt eind van het jaar
 
 
 
 
 2666
 
 
 Motie van het lid Dik-Faber c.s. over overnemen van de onderzoeksaanbeveling van de Gezondheidsraad
 
 
 TK 29 323, nr. 111
 
 
 De verwachting is dat de Kamer na de zomer wordt geïnformeerd
 
 
 
 
 2667
 
 
 Motie van de leden Bruins Slot en Dik-Faber over onafhankelijk monitoren van de informatievoorziening
 
 
 TK 29 323, nr. 114
 
 
 De verwachting is dat de Kamer na de zomer wordt geïnformeerd
 
 
 
 
 2669
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Bruins Slot over advies van de Gezondheidsraad over de bewaartermijn van gegevens van implantaten (t.v.v. 34 483, nr. 9)
 
 
 TK 34 483, nr. 12
 
 
 Wanneer het advies van de Gezondheidsraad is uitgebracht (naar verwachting eind 2018) zal de Kamer worden geïnformeerd
 
 
 
 
 2670
 
 
 Motie van de leden Ellemeet en Keijzer over intensiveren van de voorlichting over het eigen risico
 
 
 TK 29 689, nr. 822
 
 
 De Kamer wordt naar verwachting in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 2671
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Leijten over het niveau van de rechtsbescherming bij harmonisering van de wetten
 
 
 TK 32 399, nr. 63
 
 
 De Kamer wordt, na invoering van de wetten, in 2021 geïnformeerd
 
 
 
 
 2672
 
 
 Nader gewijzigde motie van de leden Leijten en Van Nispen over toezicht op de naleving en implementatie van de aanbevelingen uit het rapport van de commissie-Hoekstra (t.v.v. 32399–83)
 
 
 TK 32 399, nr. 84
 
 
 De Kamer wordt in het najaar 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 2675
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Pia Dijkstra over het monitoren van de beleving en de ervaringen van patiënten
 
 
 TK 32 399, nr. 69
 
 
 De Kamer wordt, na invoering van de wet, in 2019 geïnformeerd
 
 
 
 
 2677
 
 
 Motie van de leden Ellemeet en Keijzer over de uitwerking van het begrip ambulancezorgprofessional
 
 
 TK 34 623, nr. 14
 
 
 De Kamer wordt naar verwachting eind 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 2678
 
 
 Motie van het lid Pia Dijkstra over de voorwaarden waaraan een plan van aanpak moet voldoen
 
 
 TK 32 399, nr. 67
 
 
 De Kamer wordt naar verwachting in het najaar van 2018, na aanvaarding van de Wet door de Eerste Kamer, geïnformeerd
 
 
 
 
 2679
 
 
 Motie van het lid Ellemeet over een bewustwordingscampagne voor ondersteuning en vervanging van mantelzorgers
 
 
 TK 30 169, nr. 63
 
 
 De Kamer wordt in het derde kwartaal van 2017 met de 2e Voortgangsrapportage Wmo geïnformeerd
 
 
 
 
 2680
 
 
 Motie van het lid Kuzu over verbetering van de informatievoorziening over de aansprakelijkheidsverzekering voor mantelzorgers en vrijwilligers
 
 
 TK 30 169, nr. 66
 
 
 De Kamer wordt in het derde kwartaal van 2017 met de 2e Voortgangsrapportage Wmo geïnformeerd
 
 
 
 
 2681
 
 
 Motie van het lid Van der Staaij over een subsidieregeling voor scholing van vrijwilligers
 
 
 TK 30 169, nr. 68
 
 
 De Kamer wordt in het derde kwartaal van 2017 met de 2e Voortgangsrapportage Wmo geïnformeerd
 
 
 
 
 2682
 
 
 Motie van de leden Agema en Gerbrands over het verbeteren van het systeem van risicoverevening
 
 
 TK 25 424, nr. 360
 
 
 De Kamer wordt in september met de brief over de definitieve besluitvorming risicoverevening 2018 geïnformeerd
 
 
 
 
 2683
 
 
 Motie van het lid Bergkamp over het verspreiden van kennis over bewezen effectieve methodes
 
 
 TK 25 424, nr. 362
 
 
 De Kamer wordt in het derde kwartaal van 2017 geïnformeerd met de voortgangsrapportage dementie
 
 
 
 
 2684
 
 
 Motie van het lid Sazias over de continuïteit van zorg
 
 
 TK 25 424, nr. 363
 
 
 De Kamer wordt naar verwachting na de zomer geïnformeerd
 
 
 
 
 2685
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Dik-Faber over uitbreiding van het aanbod van casemanagement dementie (t.v.v. TK 25 424, nr. 364)
 
 
 TK 25 424, nr. 367
 
 
 De Kamer wordt in september 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 2686
 
 
 Motie van de leden Raemakers en Kooiman over het publiceren van gegevens over wachtlijsten en wachttijden
 
 
 TK 31 839, nr. 586
 
 
 De Kamer wordt in het najaar van 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 2687
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Agema (t.v.v. TK 31 839, nr. 587) over landelijke regie voor de gespecialiseerde jeugdhulp
 
 
 TK 31 839, nr. 596
 
 
 Er vindt momenteel overleg plaats. Na afronding van de overleggen wordt de Kamer geïnformeerd
 
 
 
 
 2688
 
 
 Motie van de leden Westerveld en Kooiman over het realiseren van voldoende plekken voor jongeren die zeer specialistische zorg nodig hebben
 
 
 TK 31 839, nr. 589
 
 
 Er vindt momenteel overleg plaats. Na afronding van de overleggen wordt de Kamer geïnformeerd
 
 
 
 
 2689
 
 
 Motie van de leden Westerveld en Kooiman over openbaar maken hoeveel jongeren op zorg wachten
 
 
 TK 31 839, nr. 590
 
 
 De Kamer wordt eind 2018 geïnformeerd
 
 
 
 
 2690
 
 
 Motie van de leden Peters en Kooiman over het bewegen van gemeenten om een doorzettingsmacht te organiseren
 
 
 TK 31 839, nr. 592
 
 
 De Kamer wordt in het najaar van 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 2691
 
 
 Motie van de leden Peters en Kooiman over afdwingen van regionale samenwerking
 
 
 TK 31 839, nr. 593
 
 
 Er vindt momenteel overleg plaats. Na afronding van de overleggen wordt de Kamer geïnformeerd
 
 
 
 
 2692
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Kooiman c.s. (t.v.v. TK 31 839, nr. 85) over een sociale kaart van het specialistisch jeugdhulpaanbod in Nederland
 
 
 TK 31 839, nr. 595
 
 
 De Kamer wordt voor de zomer van 2018 geïnformeerd
 
 
 
 
 2693
 
 
 Motie van het lid Ellemeet over informatievoorziening over de keuzemogelijkheden bij een abortus vergroten
 
 
 TK 32 279, nr. 116
 
 
 De Kamer wordt voor de begrotingsbehandeling VWS 2018 geïnformeerd
 
 
 
 
 2694
 
 
 Motie van het lid Bergkamp over advies van de Raad voor het openbaar bestuur en de Algemene Rekenkamer over de voortgang van decentralisaties in het sociaal domein
 
 
 TK 34 725-XVI, nr. 13
 
 
 De Kamer wordt met brief van Minister van BZK in het najaar 2017 geïnformeerd over de voortgang van de decentralisaties in het sociaal domein
 
 
 
 
 2695
 
 
 Motie van het lid Ellemeet over de voor- en nadelen van het direct overmaken van de zorgtoeslag aan de zorgverzekeraar
 
 
 TK 34 725-XVI, nr. 10
 
 
 De verwachting is dat de Kamer in het najaar wordt geïnformeerd
 
 
 
 
 2696
 
 
 Motie van het lid Marijnissen c.s. over in overleg met de Nza de regie voeren over de inkoop van wijkverpleging
 
 
 TK 29 689, nr. 838
 
 
 De verwachting is dat de Kamer in het voorjaar van 2018 wordt geïnformeerd
 
 
 
 
 2697
 
 
 Motie van de leden Ellemeet en Bergkamp over in de doorontwikkeling van eHealth de beroepsgroep en de zorgopleiding actief betrekken
 
 
 TK 29 689, nr. 840
 
 
 De verwachting is dat de Kamer eind 2017 wordt geïnformeerd
 
 
 
 
 2698
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Agema over geen «als-dan»-agressie in de zorg
 
 
 TK 34 104, nr. 186
 
 
 De Kamer wordt in december 2018 geïnformeerd
 
 
 
 
 
 
 Openstaande moties uit voorgaande jaren
 
 
 
 
 
 
 
 
 ID
 
 
 Omschrijving
 
 
 Kenmerk
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 2107
 
 
 De motie Pia Dijkstra over de concentratie-effectrapportage: bij de evaluatie van het wetsvoorstel moet nadrukkelijk worden ingegaan op de administratieve lasten als gevolg van de 8 elementen uit de fusie-effectrapportage
 
 
 TK 33 253, nr. 53
 
 
 De Kamer zal de evaluatie in februari 2018 ontvangen
 
 
 
 
 2121
 
 
 Gewijzigde motie Krol/Keijzer over een uitgebreide visie op ouderenzorg in Nederland
 
 
 TK 29 389, nr. 53
 
 
 Motie is controversieel verklaard (34 707/1, 6 april 2017)
 
 
 
 
 2421
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Bouwmeester en Dik-Faber (t.v.v. TK 34 300-XVI, nr. 52) over het vergroten van de zeggenschap van verzekerden, patiënten en cliënten
 
 
 
 2015D42881
 
 
 
 De Kamer wordt na de zomer geïnformeerd. Hoe om te gaan met het wetsvoorstel wordt aan het nieuwe kabinet overgelaten
 
 
 
 
 2425
 
 
 Motie van de leden Otwin Van Dijk en Voortman over inventariseren van knelpunten bij burgerinitiatieven en zorgcoöperaties
 
 
 TK 34 300-XVI, nr. 56
 
 
 De Kamer wordt in het voorjaar van 2018 geïnformeerd met de Voortgangsrapportage Wmo
 
 
 
 
 2499
 
 
 Motie van het lid Voortman over knelpunten inventariseren en wegnemen
 
 
 TK 34 233, nr. 52
 
 
 De Kamer wordt na de zomer geïnformeerd
 
 
 
 
 2505
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Bergkamp en Otwin van Dijk (t.v.v. TK 34 192, nr. 4) over onderzoek naar samenhang van de verschillende zorgwetten
 
 
 
 2016D09366
 
 
 
 De Kamer wordt voor het zomerreces in 2018 geïnformeerd over het onderzoek naar samenhang van de verschillende zorgwetten (Wmo 2015, Jeugdwet en wet Publieke Gezondheidszorg)
 
 
 
 
 2530
 
 
 Motie van het lid Rutte over Nederland een leidende rol zou moeten krijgen bij klinisch geneesmiddelenonderzoek met vrouwen en comorbide patiënten, zodat meer patiënten sneller toegang krijgen tot nieuwe geneesmiddelen
 
 
 TK 29 477, nr. 379
 
 
 De Kamer wordt na het zomerreces van 2017 geïnformeerd over de bevindingen en conclusies
 
 
 
 
 2532
 
 
 Motie van het lid Krol over een jaarlijkse voortgangsrapportage over het terugdringen van psychofarmaca
 
 
 TK 31 765, nr. 206
 
 
 De Kamer ontvangt jaarlijks de voortgangsrapportage over het terugdringen van psychofarmaca
 
 
 
 
 2534
 
 
 Motie van de leden Van der Burg en Ypma over na drie jaar een tussenevaluatie en na vijf jaar een reguliere evaluatie van de Jeugdwet
 
 
 TK 31 839, nr. 516
 
 
 De Kamer wordt in het voorjaar van 2018 geïnformeerd
 
 
 
 
 2569
 
 
 Motie van het lid Leijten over het na een jaar evalueren van de maatregelen
 
 
 TK 29 689, nr. 740
 
 
 De Kamer wordt hierover in de Verzekerdenmonitor geïnformeerd in het najaar van 2017
 
 
 
 
 2571
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Pia Dijkstra (t.v.v. TK 29 689, nr. 746) over de invloed van solvabiliteit II op de risicoselectie
 
 
 TK 29 689, nr. 756
 
 
 De Kamer wordt in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 2572
 
 
 Motie van het lid Pia Dijkstra over verzekerden die langdurig gebruik maken van de curatieve ggz
 
 
 TK 29 689, nr. 747
 
 
 De Kamer wordt naar verwachting in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 
 
 Moties afgedaan sinds de vorige begroting
 
 
 
 
 
 
 
 
 ID
 
 
 Omschrijving
 
 
 Kenmerk
 
 
 Afgedaan met
 
 
 
 
 
 
 1722
 
 
 de motie-Langkamp over afschaffen van de eigen bijdrage voor poliklinische bevalling en kraamzorg
 
 
 TK 29 323, nr. 78
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Brief Zorginstituut ««Afschaffen eigen betaling bij poliklinische bevalling zonder indicatie»« (TK 32 279, nr. 102) (19 954)
 
 
 
 
 1864
 
 
 De gewijzigde motie-Straus over een evaluatie over drie jaar
 
 
 TK 32 022, nr. 73
 
 
 Uitgaande brief [16-12-2016] – Evaluatie Drank- en Horecawet (TK 27 565, nr. 149) (20 150)
 
 
 
 
 2103
 
 
 Motie Bergkamp/Rutte over de evaluatie van de Drank- en Horecawet
 
 
 TK 33 341, nr. 13
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Evaluatie Drank- en Horecawet (Eerste Kamer) (20 181)
 
 
 
 
 2109
 
 
 Motie Van der Burg c.s. over een oproep aan het Openbaar Ministerie om aangiftes zo spoedig mogelijk in behandeling te nemen
 
 
 TK 33 435
 
 
 Deze motie bestaat uit twee delen. Het eerste deel (oproep ondersteunen en het Openbaar Ministerie verzoeken de aangiftes zo spoedig mogelijk in behandeling te nemen) ligt op het terrein van het Ministerie van VenJ. Deel twee (halfjaarlijks rapporteren over de voortgang) wordt meegenomen in de halfjaarlijkse rapportage Geweld in Afhankelijkheidsrelaties
 
 
 
 
 2248
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Van Gerven c.s. (t.v.v. TK 33 897, nr. 2) over bevorderen van de totstandkoming van een onderzoeks- en behandelcentrum
 
 
 TK 33 897, nr. 3
 
 
 Uitgaande brief [20-06-2017] – Nederlands Lymeziekte-expertisecentrum (TK 33 897, nr. 8) (20 740)
 
 
 
 
 2325
 
 
 Nader gewijzigde motie van de leden Leijten en Dik-Faber (TK 29 689, nr. 580) over een uitzondering voor huisartsen op de Mededingingswet
 
 
 TK 29 689, nr. 581
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Aanbieding onderzoeksrapport «De Mededingingswet in de eerstelijnszorg» (TK 29 689, nr. 771) (19 831)
 
 
 
 
 2344
 
 
 Motie van het lid Keijzer over ruimte voor de zorgprofessional
 
 
 TK 31 765, nr. 130
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Aanpak administratieve lasten Wlz (TK 29 515, nr. 400) (20 465)
 
 
 
 
 2359
 
 
 Motie van het lid Leijten over het stuwmeer van mensen in het bestuursrechtelijk regime
 
 
 TK 33 683, nr.-48
 
 
 Uitgaande brief [11-10-2016] – Verzekerdenmonitor 2016 (TK 33 077, nr. 16) (19 865)
 
 
 
 
 2366
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Bruins Slot en Bouwmeester (t.v.v. TK 29 282, nr. 222) over een beroepsverbod
 
 
 TK 29 282, nr. 225
 
 
 Wijziging van de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg in verband met de verbeteringen die worden doorgevoerd in het tuchtrecht alsmede verbeteringen ten aanzien van het functioneren van de wet, 34 629, d.d. 15-12-2016
 
 
 
 
 2374
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Wolbert en Dik-Faber (t.v.v. TK, 32 793, nr. 179) Verzoekt de regering, voor 1 oktober 2015 met de Nationale Hoorstichting tot een actieplan te komen om gehoorschade te voorkomen en de Kamer ieder half jaar te informeren over de voortgang.
 
 
 
 2015D16522
 
 
 
 Uitgaande brief [12-08-2016] – Voortgangsrapportage Actieplan preventie gehoorschade (TK, 32 793, nr. 235) (19 629)
 
 
 
 
 2381
 
 
 Motie van de bijzondere gedelegeerde Thijsen c.s. over opstellen van een samenwerkingsprotocol
 
 
 TK 34 038-(R2039), nr. 8
 
 
 Uitgaande brief [04-10-2016] – Voortgangsrapportage Geweld in Afhankelijkheidsrelaties (19 845)
 
 
 
 
 2382
 
 
 Motie van de bijzondere gedelegeerden Sneek en Bikker over delen van trainingsmateriaal met de andere landen in het Koninkrijk
 
 
 TK 34 038-(R2039), nr. 12
 
 
 Uitgaande brief [04-10-2016] – Voortgangsrapportage Geweld in Afhankelijkheidsrelaties (19 845)
 
 
 
 
 2407
 
 
 Motie van de leden Geurts en Schouten over uitbreiding van de lijst producten zonder datumvermelding
 
 
 TK 34 087, nr. 5
 
 
 Rapporten voedselverspilling, 31 532, nr. 165, verzonden door Ministerie van EZ, d.d. 16-08-2016
 
 
 
 
 2411
 
 
 Motie van de leden Bergkamp en Koşer Kaya over een integraal verbeterplan jongeren.
 
 
 TK 31 839, nr. 492
 
 
 Uitgaande brief [29-11-2016] – Stand van zakenbrief inzake uitvoering motie Bergkamp/Koşer Kaya over een verbeterplan jongeren (TK 31 839, nr. 556) (20 050)
 
 
 
 
 2426
 
 
 Motie van de leden Otwin Van Dijk en Bergkamp over stimuleren van een professionaliseringsslag in het sociaal werk
 
 
 TK 34 300-XVI, nr. 57
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Voortgangsrapportage Wmo, 2e helft 2016, (TK 29 538, nr. 230) (19 934)
 
 
 
 
 2427
 
 
 Motie van de leden Otwin Van Dijk en Tanamal over een agenda ontwikkelen om de zeggenschap van cliënten te versterken
 
 
 TK 34 300-XVI, nr. 58
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Voortgangsrapportage Wmo, 2e helft 2016, (TK 29 538, nr. 230) (19 934)
 
 
 
 
 2429
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Pia Dijkstra en De Lange (t.v.v. 34 300-XVI, nr. 64) over psychosociale zorg als onderdeel van de behandeling van ernstig somatische aandoeningen
 
 
 
 2015D42464
 
 
 
 Uitgaande brief [25-10-2016] – Psychosociale zorg bij ingrijpende aandoeningen (TK 25 424, nr. 334) (19 892)
 
 
 
 
 2431
 
 
 Motie van de leden Pia Dijkstra en Bouwmeester over kleine, innovatieve zorgaanbieders een kans geven
 
 
 TK 34 300-XVI, nr. 65
 
 
 Uitgaande brief [06-10-2016] – Voortgangsrapportage e-health en zorgvernieuwing (TK 27 529, nr. 141) (19 854)
 
 
 
 
 2436
 
 
 Motie van de leden Voortman en Van der Staaij over het stimuleren van langduriger financiering door gemeenten
 
 
 TK 34 300-XVI, nr. 75
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Voortgangsrapportage Wmo, 2e helft 2016, (TK 29 538, nr. 230) (19 934)
 
 
 
 
 2437
 
 
 Motie van de leden Van der Staaij en Voortman over het verstrekken van meer meerjarencontracten
 
 
 TK 34 300-XVI, nr. 76
 
 
 Uitgaande brief [02-09-2016] – Voortgangsrapportage Wlz: van zorgvuldige invoering naar praktijkvernieuwing gericht op welbevinden (TK 34 104, nr. 138) (19 677)
 
 
 
 
 2438
 
 
 Motie van de leden Van der Staaij en Bruins Slot over standaardisatie van inkoop-, kwaliteits-, en facturatie-eisen
 
 
 TK 34 300-XVI, nr. 77
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Voortgang aanpak administratieve lasten in de maatschappelijke ondersteuning en de jeugdhulp (TK 29 515, nr. 399) (20 464)
 
 
 
 
 2439
 
 
 Motie van de leden Van der Staaij en Pia Dijkstra over het concept van verpleegkundige topzorg landelijk navolging geven
 
 
 TK 34 300-XVI, nr. 79
 
 
 Uitgaande brief [19-09-2016] – Project Verpleegkundige topzorg Noord-Nederland (TK 31 765, nr. 231) (19 750)
 
 
 
 
 2454
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Rudmer Heerema en Van Dekken (t.v.v. 34 300-XVI, nr. 127) over het oormerken van extra middelen voor de basissportinfrastructuur
 
 
 TK 34 300-XVI, nr. 142
 
 
 Uitgaande brief [16-11-2016] – Voortgangsbrief Sport november 2016 (TK 30 234, nr. 150) (20 005)
 
 
 
 
 2457
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Pia Dijkstra en Van Dekken (t.v.v. 34 300-XVI, nr. 132) over alsnog eren van sporters die een medaille zijn misgelopen door dopinggebruik van concurrenten
 
 
 TK 34 300-XVI, nr. 143
 
 
 Uitgaande brief [21-02-2017] – Verzamelbrief: diverse onderwerpen sport (TK 30 234, nr. 156) (20 382)
 
 
 
 
 2458
 
 
 Motie van de leden Pia Dijkstra en Van Dekken over het onderzoeken van achterstanden qua beloning en waardering van vrouwelijke sporters
 
 
 TK 34 300-XVI, nr. 134
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Verzamelbrief september sport (TK 30 234, nr. 147) (19 827)
 
 
 
 
 2470
 
 
 Motie van het lid Voortman c.s. over de Code Verantwoordelijk Marktgedrag Thuisondersteuning
 
 
 TK 23 235, nr. 125
 
 
 Uitgaande brief [21-04-2017] – Voortgangsrapportage Wmo: openstaande moties en toezeggingen (TK 29 538, nr. 240) (20 575)
 
 
 
 
 2477
 
 
 Motie van het lid Van Gerven over spoedige ondertekening van het facultatief protocol
 
 
 TK 33 990, nr. 38
 
 
 Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Buitenlandse Zaken (V) voor het jaar 2017, TK 34 550 V, verzonden door Buitenlandse Zaken d.d. 29-12-2016
 
 
 
 
 2478
 
 
 Motie van de leden Otwin van Dijk en Voortman over het streven naar een inclusieve samenleving
 
 
 TK 33 990, nr. 39
 
 
 Uitgaande brief [20-12-2016] – Voortgang moties VN-verdrag Handicap (TK 33 990, nr. 60) (20 167)
 
 
 
 
 2479
 
 
 Motie van het lid Otwin van Dijk over het toegankelijker maken van overheidsinformatie voor mensen met een beperking
 
 
 TK 33 990, nr. 40
 
 
 Uitgaande brief [20-12-2016] – Voortgang moties VN-verdrag Handicap (TK 33 990, nr. 60) (20 167)
 
 
 
 
 2481
 
 
 Motie van de leden Dik-Faber en Bergkamp over de positie van mensen met een handicap in Caribisch Nederland
 
 
 TK 33 990, nr. 42
 
 
 Uitgaande brief [20-12-2016] – Voortgang moties VN-verdrag Handicap (TK 33 990, nr. 60) (20 167)
 
 
 
 
 2486
 
 
 Motie van de leden Bergkamp en Otwin van Dijk over aandacht voor het belang van assistentiehonden
 
 
 TK 33 990, nr. 50
 
 
 Uitgaande brief [20-12-2016] – Voortgang moties VN-verdrag Handicap (TK 33 990, nr. 60) (20 167)
 
 
 
 
 2487
 
 
 Motie van het lid Bergkamp over doorbreken van het taboe rond seksualiteitsbeleving bij mensen met een beperking
 
 
 TK 33 990, nr. 51
 
 
 Uitgaande brief [20-12-2016] – Voortgang moties VN-verdrag Handicap (TK 33 990, nr. 60) (20 167)
 
 
 
 
 2489
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Keijzer (t.v.v. 30 169, nr. 46) over het aantal aanwezigen bij het keukentafelgesprek met de zorgvrager
 
 
 
 2016D01832
 
 
 
 Uitgaande brief [18-11-2016] – Commissiebrief: wethoudersbrief actuele ontwikkelingen Wmo 2015 (20 015)
 
 
 
 
 2491
 
 
 Motie van het lid Volp over het convenant om een displayban in te voeren uiterlijk 1 juli afsluiten
 
 
 TK 34 234, nr. 24
 
 
 Uitgaande brief [23-12-2016] – Convenant displayban (TK 32 011, nr.55) (20 201)
 
 
 
 
 2492
 
 
 Nader gewijzigde motie van de leden Volp en Bruins Slot (t.v.v. 34 234, nr. 25) de AMvB voor nieuwe verpakkingen uiterlijk 1 oktober 2016 in werking stellen
 
 
 TK 34 234, nr.32
 
 
 Uitgaande brief [17-10-2016] – Voorhang Ontwerpbesluit, houdende wijziging van het Tabaks- en rookwaren besluit -EK (19 874)
 
 
 
 
 2493
 
 
 Motie van het lid Van der Staaij c.s. over gespecialiseerde geestelijke verzorging in de laatste levensfase
 
 
 TK 29 509, nr.-56
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Palliatieve zorg, een niveau hoger (TK 29 509, nr. 64) (19 936)
 
 
 
 
 2501
 
 
 Motie van het lid Bergkamp c.s. over de uitgangspunten van planbaarheid van zorg
 
 
 TK 34 233, nr. 56
 
 
 Uitgaande brief [27-10-2016] – Bestuurlijke afspraken Zvw-pgb (TK 25 657, nr. 272) (19 906)
 
 
 
 
 2502
 
 
 Motie van het lid Bergkamp over het vereenvoudigen van de communicatie over tarieven
 
 
 TK 34 233, nr. 57
 
 
 Uitgaande brief [21-03-2017] – Motie diverse soorten tarieven Zvw-pgb (TK 25 657, nr. 286) (20 438)
 
 
 
 
 2510
 
 
 Motie van de leden Bergkamp en Otwin Van Dijk over informatievoorziening door gemeenten aan Wmo-cliënten
 
 
 TK 29 538, nr. 208
 
 
 Uitgaande brief [12-09-2016] – Verbetering informatievoorziening en aanpak stapelfacturen (TK 29 538, nr. 227) (19 707)
 
 
 
 
 2511
 
 
 Motie van de leden Otwin Van Dijk en Potters over een maximale aanleveringstermijn voor gemeenten
 
 
 TK 29 538, nr. 209
 
 
 Uitgaande brief [31-01-2017] – Uiterlijke termijnen voor facturatie bijdrage Wmo 2015 (TK 29 538, nr. 232) (20 284)
 
 
 
 
 2512
 
 
 Motie van de leden Otwin Van Dijk en Bergkamp over een oplossing voor echtparen waarvan een partner opgenomen wordt in een instelling
 
 
 TK 29 538, nr. 210
 
 
 Uitgaande brief [12-09-2016] – Verbetering informatievoorziening en aanpak stapelfacturen (TK 29 538, nr. 227) (19 707)
 
 
 
 
 2513
 
 
 Motie van het lid Wolbert over onderzoek naar verschillende stelsels voor ambulancezorg
 
 
 TK 29 247, nr. 221
 
 
 Uitgaande brief [10-04-2017] – Voorstel van Verlenging en wijziging van de Tijdelijke wet ambulancezorg (TK 34 623) (TK 34623, nr., TK 34 623, nr. 7) (20 512)
 
 
 
 
 2515
 
 
 Motie van de leden Dik-Faber en Voordewind over aanvullend onderzoek naar de aansluiting tussen de verschillende wetten voor jongeren van 18 tot 23 jaar met een beperking
 
 
 TK 34 104, nr. 113
 
 
 Uitgaande brief [14-04-2017] – Eindrapport meta analyse inhoudelijke aansluiting wetgeving jongeren 18–23 jaar met beperking (TK 31 839, nr. 573) (20 533)
 
 
 
 
 2516
 
 
 Motie van de leden Dik-Faber en Bergkamp over mogelijkheden om het maatwerkprofiel breed in te zetten
 
 
 TK 34 104, nr. 114
 
 
 Uitgaande brief [02-09-2016] – Voortgangsrapportage Wlz: van zorgvuldige invoering naar praktijkvernieuwing gericht op welbevinden (TK 34 104, nr. 138) (19 677)
 
 
 
 
 2517
 
 
 Motie van het lid Dik-Faber over mogelijkheid om de meerzorgregeling meerjarig te indiceren
 
 
 TK 34 104, nr. 115
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550-XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 2518
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Otwin van Dijk en Bergkamp (t.v.v. 34 104, nr. 116) over een apart afwegingskader voor toegang van kinderen tot de Wet langdurige zorg
 
 
 TK 34 104, nr. 119
 
 
 Uitgaande brief [30-06-2017] – Beleidsreactie afwegingskader kinderen Wlz (TK 34 104, nr. 185) (20 786)
 
 
 
 
 2519
 
 
 Motie van de leden Bergkamp en Kooiman over de prioritering van de aanpak van wachtlijsten.
 
 
 TK 28 345, nr. 60
 
 
 Uitgaande brief [04-10-2016] – Voortgangsrapportage Geweld in Afhankelijkheidsrelaties (19 845)
 
 
 
 
 2520
 
 
 Motie van het lid Volp c.s. over borging van de expertise bij gemeenten over de verschillende vormen van geweld in afhankelijkheidsrelaties
 
 
 TK 28 345, nr. 163
 
 
 Uitgaande brief [04-10-2016] – Voortgangsrapportage Geweld in Afhankelijkheidsrelaties (19 845)
 
 
 
 
 2521
 
 
 Motie van het lid Volp c.s. over structurele monitoring van de aanpak van geweld in afhankelijkheidsrelaties
 
 
 TK 28 345, nr. 164
 
 
 Uitgaande brief [04-10-2016] – Voortgangsrapportage Geweld in Afhankelijkheidsrelaties (19 845)
 
 
 
 
 2523
 
 
 Motie van de leden Otwin Van Dijk en Van Weyenberg over onderzoek naar de overheveling van woningaanpassingen, hulpmiddelen en huishoudelijke hulp
 
 
 TK 34 279, nr. 20
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (34 550-XVI-129) (20 182)
 
 
 
 
 2524
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Bergkamp en Ypma (t.v.v. 34 191, nr. 23) over een alternatief voor de diagnosegegevens
 
 
 
 2016D14304
 
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Voortgang nieuw jeugdstelsel (TK 31 839, nr. 554) (19 957)
 
 
 
 
 2529
 
 
 Motie van het lid Otwin van Dijk over een plan van aanpak voor doorgeleverde eigen bereidingen
 
 
 TK 29 477, nr. 378
 
 
 Uitgaande brief [20-06-2017] – Doorgeleverde bereidingen naar aanleiding van motie-Otwin van Dijk (TK 29 477, nr. 432) (20 745)
 
 
 
 
 2531
 
 
 Motie van de leden Krol en Otwin Van Dijk over het ondersteunen van veilig thuis wonen
 
 
 TK 31 765, nr. 207
 
 
 Uitgaande brief [21-04-2017] – Voortgangsrapportage Wmo: openstaande moties en toezeggingen (TK 29 538, nr. 240) (20 575)
 
 
 
 
 2533
 
 
 Motie van het lid Wolbert over het programma rond de preventiecoalities
 
 
 TK 32 793, nr. 21
 
 
 Uitgaande brief [12-05-2017] – Voortgang Nationaal Programma Preventie 2016 (TK 32 793, nr. 269) (20 599)
 
 
 
 
 2536
 
 
 Motie van het lid Keijzer over de pilot duurzame toekomst voor ondersteuning thuis
 
 
 TK 23 235, nr. 155
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Voortgangsrapportage Wmo, 2e helft 2016, (TK 29 538, nr. 230) (19 934)
 
 
 
 
 2539
 
 
 Motie van het lid Bergkamp over het waarborgen van de kwaliteit van keukentafelgesprekken
 
 
 TK 23 235, nr. 159
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Voortgangsrapportage Wmo, 2e helft 2016, (TK 29 538, nr. 230) (19 934)
 
 
 
 
 2540
 
 
 Motie van de leden Dik-Faber en Bergkamp over versterking van de expertise van lokale ombudsmannen en -vrouwen
 
 
 TK 23 235, nr. 60
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Voortgangsrapportage Wmo, 2e helft 2016, (TK 29 538, nr. 230) (19 934)
 
 
 
 
 2541
 
 
 Motie van de leden Bergkamp en Otwin van Dijk over mantelzorg door jongeren niet meewegen bij de ondersteuningsbehoefte
 
 
 TK 29 538, nr. 221
 
 
 Uitgaande brief [18-11-2016] – Commissiebrief: wethoudersbrief actuele ontwikkelingen Wmo 2015 (20 015)
 
 
 
 
 2542
 
 
 Motie van de leden Dik-Faber en Otwin van Dijk over het stimuleren van nieuwe vormen van indiceren
 
 
 TK 29 538, nr. 222
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Voortgangsrapportage Wmo, 2e helft 2016, (TK 29 538, nr. 230) (19 934)
 
 
 
 
 2543
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Keijzer c.s. (t.v.v. TK 31 839, nr. 522) over vaststellen van Treeknormen voor toegang tot de Jeugdwet
 
 
 TK 31 839, nr. 523
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Voortgang nieuw jeugdstelsel (TK 31 839, nr. 554) (19 957)
 
 
 
 
 2544
 
 
 Motie van de leden Volp en Potters over inzetten van het interventieteam bij instellingen die dat zelf willen
 
 
 TK 31 765, nr. 218
 
 
 Uitgaande brief [26-10-2016] – Verslag Schriftelijk Overleg (VSO) inzake VSO Afschrift brief aan NZa inzake het voorlopige budgettaire kader Wlz (TK 34 104, nr. 130) alsmede een reactie op 3 verzoeken (TK 34 104, nr. 142) (19 895)
 
 
 
 
 2545
 
 
 Motie van het lid Van der Staaij c.s. over het informeren van de raad van toezicht door IGZ en NZa
 
 
 TK 31 765, nr. 223
 
 
 Uitgaande brief [31-10-2016] – Kwaliteit verpleeghuizen: Verbeteringen bij risicovolle verpleeghuizen zichtbaar (TK 31 765, nr. 245) (19 913)
 
 
 
 
 2546
 
 
 Motie van de leden Ypma en Bergkamp over landelijk invoeren van de afspraken met de VNG over de mogelijkheid van vermindering van regeldruk
 
 
 TK 31 839, nr. 528
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Voortgang nieuw jeugdstelsel (TK 31 839, nr. 554) (19 957)
 
 
 
 
 2547
 
 
 Motie van het lid Potters c.s. over een goede medicatieveiligheid voor het einde van de zomer
 
 
 TK 31 765, nr. 224
 
 
 Uitgaande brief [31-10-2016] – Kwaliteit verpleeghuizen: Verbeteringen bij risicovolle verpleeghuizen zichtbaar (TK 31 765, nr. 245) (19 913)
 
 
 
 
 2548
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Krol (t.v.v. TK 31 765 nr. 226) over elk half jaar over de resultaten van de interventieteams rapporteren
 
 
 
 2016D29159
 
 
 
 Uitgaande brief [15-05-2017] – Voortgangsrapportage Wlz (TK 34 104, nr. 177) (20 603)
 
 
 
 
 2549
 
 
 Motie van de leden Van der Burg en Ypma over gemeenten en regio’s actief stimuleren jeugdhulp in te kopen op basis van outcome-criteria
 
 
 TK 31 839, nr. 532
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Voortgang nieuw jeugdstelsel (TK 31 839, nr. 554) (19 957)
 
 
 
 
 2551
 
 
 Motie van het lid Voortman over een onderzoek naar mogelijke verklaringen voor het verschil in kwaliteit
 
 
 TK 31 765, nr. 228
 
 
 Uitgaande brief [31-10-2016] – Kwaliteit verpleeghuizen: Verbeteringen bij risicovolle verpleeghuizen zichtbaar (TK 31 765, nr. 245) (19 913)
 
 
 
 
 2552
 
 
 Motie van het lid Agema c.s. over vertalen van de uitkomsten van het Experiment Regelarme Instellingen in concrete doelstellingen
 
 
 TK 29 515, nr. 391
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Aanpak administratieve lasten Wlz (TK 29 515, nr. 400) (20 465)
 
 
 
 
 2553
 
 
 Motie van de leden Bergkamp en Potters over specifiek aandacht besteden aan zelfstandigen en vrij gevestigden in de aanpak regeldruk
 
 
 TK 29 515, nr. 392
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 2554
 
 
 Motie van de leden Potters en Volp over het uitwerken van een nieuw betaalsysteem
 
 
 TK 25 657, nr. 251
 
 
 Uitgaande brief [02-11-2016] – Voortgangsrapportage trekkingsrecht 1 november 2016 (TK 25 657, nr. 273) (19 917)
 
 
 
 
 2555
 
 
 Motie van het lid Bergkamp over rekening houden met kleine instellingen bij de verantwoordingseisen
 
 
 TK 29 515, nr. 393
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Aanpak administratieve lasten Wlz (TK 29 515, nr. 400) (20 465)
 
 
 
 
 2557
 
 
 Motie van het lid Voortman c.s. over regievoering en eindverantwoordelijkheid bij de Staatssecretaris van VWS leggen
 
 
 TK 25 657, nr. 252
 
 
 Uitgaande brief [02-11-2016] – Voortgangsrapportage trekkingsrecht 1 november 2016 (TK 25 657, nr. 273) (19 917)
 
 
 
 
 2558
 
 
 Motie van het lid Pia Dijkstra over adequate voorlichting op mbo-scholen
 
 
 TK 32 279, nr. 93
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – zwangerschap en geboorte (TK 32 279, nr. 100) (19 933)
 
 
 
 
 2559
 
 
 Motie van de leden Wolbert en Bruins Slot over geboortezorg in de regio Schiedam, Vlaardingen, Nissewaard en Maassluis
 
 
 TK 32 279, nr. 94
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – zwangerschap en geboorte (TK 32 279, nr. 100) (19 933)
 
 
 
 
 2560
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Volp c.s. (t.v.v. 25 657, nr. 253) over Per Saldo het voortouw laten nemen bij het opstellen van de eisen voor het nieuwe portaal
 
 
 
 2016D29501
 
 
 
 Uitgaande brief [02-11-2016] – Voortgangsrapportage trekkingsrecht 1 november 2016 (TK 25 657, nr. 73) (19 917)
 
 
 
 
 2561
 
 
 Motie van het lid Wolbert over een experiment met het proactief uitnodigen van ouders
 
 
 TK 32 279, nr. 95
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – zwangerschap en geboorte (TK 32 279, nr. 100) (19 933)
 
 
 
 
 2562
 
 
 Motie van de leden Leijten en Voortman over de budgethouder centraal stellen bij de uitwerking van het portaal
 
 
 TK 25 657, nr. 255
 
 
 Uitgaande brief [02-11-2016] – Voortgangsrapportage trekkingsrecht 1 november 2016 (TK 25 657, nr. 273) (19 917)
 
 
 
 
 2563
 
 
 Motie van de leden Keijzer en Bergkamp over zorgvuldigheid vóór snelheid bij alle vervolgonderzoeken
 
 
 TK 25 657, nr. 257
 
 
 Uitgaande brief [02-11-2016] – Voortgangsrapportage trekkingsrecht 1 november 2016 (TK 25 657, nr. 273) (19 917)
 
 
 
 
 2564
 
 
 Motie van de leden Bergkamp en Van der Staaij over 24 uurszorg voor patiënten met een terminale zorgvraag
 
 
 TK 29 689, nr. 734
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Palliatieve zorg, een niveau hoger (TK 29 509, nr. 64) (19 936)
 
 
 
 
 2565
 
 
 Motie van het lid Rutte over de verschuiving van zorg en ondersteuning tussen de drie domeinen
 
 
 TK 29 689, nr. 735
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Voortgangsrapportage Wmo, 2e helft 2016, (TK 29 538, nr. 230) (19 934)
 
 
 
 
 2566
 
 
 Motie van het lid Wolbert over een doortastende en zorgvuldige invoering van het geïntegreerde tarief
 
 
 TK 29 689, nr. 737
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 2567
 
 
 Motie van het lid Wolbert over de vrijheid voor de wijkverpleegkundige om de zorg te indiceren die zij nodig acht
 
 
 TK 29 689, nr. 738
 
 
 Uitgaande brief [28-06-2017] – Bestuurlijk akkoord wijkverpleging (TK 29 689, nr. 835) (20 778)
 
 
 
 
 2568
 
 
 Motie van het lid Geurts c.s. over een kennisprogramma voor zo adequaat mogelijke normstelling
 
 
 TK 33 835, nr. 42
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550-XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 2570
 
 
 Motie van het lid Bouwmeester over het meewegen van kwaliteit bij de inkoopnorm (dieetpreparaten)
 
 
 TK 29 689, nr. 754
 
 
 Uitgaande brief [27-06-2017] – Inkoopnorm dieetpreparaten (Motie Bouwmeester) (TK 29 689, nr. 834) (20 761)
 
 
 
 
 2571
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Pia Dijkstra (t.v.v. TK 29 689, nr. 746) over de invloed van solvabiliteit II op de risicoselectie
 
 
 TK 29 689, nr. 756
 
 
 Uitgaande brief [28-09-2016] – Risicoselectie en risicosolidariteit op de zorgverzekeringsmarkt (TK 29 689, nr. 769) (19 792)
 
 
 
 
 2573
 
 
 Motie van de leden Bergkamp en Agema over het verbreden van de eisen die de IGZ aan de verpleeghuizen stelt
 
 
 TK 31 765, nr. 222
 
 
 Uitgaande brief [13-01-2017] – Kwaliteitskader en manifest: de volgende stap in de kwaliteitverbetering van de verpleeghuiszorg (TK 31 765, nr. 261) (20 227)
 
 
 
 
 2574
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Van Gerven over extra aandacht voor voorlichting aan specifieke doelgroepen (t.v.v. TK 33 506, nr. 13)
 
 
 TK 33 506, nr. 23
 
 
 Uitgaande brief [14-12-2016] – Beantwoording moties over informatievoorziening orgaandonatie (TK 33 506, nr. 27) (20 126)
 
 
 
 
 2575
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Öztürk over voorlichting over orgaandonatie (t.v.v. TK 33 506, nr. 14)
 
 
 TK 33 506, nr. 24
 
 
 Uitgaande brief [14-12-2016] – Beantwoording moties over informatievoorziening orgaandonatie (TK 33 506, nr. 27) (20 126)
 
 
 
 
 2576
 
 
 Motie van de leden Bruins Slot en Rutte over onderzoek naar kansrijke innovaties
 
 
 TK 33 506, nr. 16
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Kansrijke innovaties orgaantransplantatie (TK 33 506, nr. 26) (19 923)
 
 
 
 
 2577
 
 
 Motie van het lid Dik-Faber over een actieplan voor orgaandonatie
 
 
 TK 33 506, nr. 17
 
 
 Uitgaande brief [14-12-2016] – Beantwoording moties over informatievoorziening orgaandonatie (TK 33 506, nr. 27) (20 126)
 
 
 
 
 2578
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Rutte en Bruins Slot over het realiseren van aangepaste zorgstandaarden voor transplantatiegeneeskunde (t.v.v. TK 33 506, nr. 18)
 
 
 TK 33 506, nr. 25
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Kansrijke innovaties orgaantransplantatie (TK 33 506, nr. 26) (19 923)
 
 
 
 
 2580
 
 
 Motie van het lid Volp over controle door verzekeraars op rechtmatige besteding van premiegeld
 
 
 TK 33 980, nr. 25
 
 
 Uitgaande brief [25-10-2016] – Voortgang programmaplan Rechtmatige Zorg – aanpak fouten en fraude (TK 28 828, nr. 98) (19 891)
 
 
 
 
 2581
 
 
 Motie van het lid Segers c.s. over zorgdragen dat de maximaal aanvaardbare wachttijden in de ggz gehaald worden
 
 
 TK 34 550, nr. 5
 
 
 Uitgaande brief [18-01-2017] – Onderzoek naar de Treeknormen ggz (TK 25 424, nr. 339) (20 241)
 
 
 
 
 2582
 
 
 Motie van de leden Bergkamp en Volp over in overleg met gebruikers tot een lijst van verbeterpunten komen
 
 
 TK 25 657, nr. 265
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Aanpak administratieve lasten Wlz (TK 29 515, nr. 400) (20 465)
 
 
 
 
 2583
 
 
 Motie van het lid Bergkamp c.s. over het niet elk jaar opnieuw hoeven aanvragen van meerzorg
 
 
 TK 25 657, nr. 266
 
 
 Uitgaande brief [21-04-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake De tekortschietende zorg aan kinderen met een zeer ernstige verstandelijke en meervoudige beperking (Kassa.vara.nl, 8 april 2017) (TK 34 104, nr. 176) (20 561)
 
 
 
 
 2584
 
 
 Motie van de leden Voortman en Dik-Faber over aandacht voor de bijzondere positie van kleinschalige wooninitiatieven
 
 
 TK 25 657, nr. 269
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550-XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 2585
 
 
 Motie van de leden Bergkamp en Keijzer over het schrappen van overbodige administratieve last
 
 
 TK 31 765, nr. 239
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Aanpak administratieve lasten Wlz (TK 29 515, nr. 400) (20 465)
 
 
 
 
 2586
 
 
 Motie van de leden Dik-Faber en Keijzer over een expliciete plek voor geestelijke verzorging
 
 
 TK 31 765, nr. 241
 
 
 Uitgaande brief [13-01-2017] – Kwaliteitskader en manifest: de volgende stap in de kwaliteitverbetering van de verpleeghuiszorg (TK 31 765, nr. 261) (20 227)
 
 
 
 
 2587
 
 
 Motie van de leden Potters en Volp over terugvorderen van middelen als plannen niet volwaardig worden uitgevoerd
 
 
 TK 31 765, nr. 242
 
 
 Uitgaande brief [26-10-2016] – Verslag Schriftelijk Overleg (VSO) inzake VSO Afschrift brief aan NZa inzake het voorlopige budgettaire kader Wlz (TK 34 104, nr. 130) alsmede een reactie op 3 verzoeken (TK 34 104, nr. 142) (19 895).
 
 
 
 
 2591
 
 
 Nader gewijzigde motie van de leden Bruins Slot en Volp over witte vlekken in de eerstelijnsopvang voor kwetsbare ouderen (t.v.v. TK 34 550-XVI, nr. 44)
 
 
 
 2016D43638
 
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Motie-Bruins Slot en Volp TK 34 550 XVI nr. 94 (TK 29 247, nr. 226) (20 192)
 
 
 
 
 2593
 
 
 Motie van het lid Keijzer over het schrappen van door het veld aangedragen regels
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 50
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Aanpak administratieve lasten Wlz (TK 29 515, nr. 400) (20 465)
 
 
 
 
 2594
 
 
 Motie van de leden Bouwmeester en Rutte over de toegang tot compensatie van het eigen risico
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 53
 
 
 Uitgaande brief [21-04-2017] – Voortgangsrapportage Wmo: openstaande moties en toezeggingen (TK 29 538, nr. 240) (20 575)
 
 
 
 
 2595
 
 
 Motie van het lid Bouwmeester over de inkoop van medische hulpmiddelen door zorgverzekeraars
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 54
 
 
 Uitgaande brief [08-06-2017] – Bestuurlijk Overleg Hulpmiddelen (TK 32 805, nr. 53) (20 679)
 
 
 
 
 2596
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Volp c.s. over een norm voor algemene toegankelijkheid (t.v.v. TK 34 550-XVI, nr. 55)
 
 
 
 2016D43627
 
 
 
 Uitgaande brief [20-12-2016] – Voortgang moties VN-verdrag Handicap (TK 33 990, nr. 0) (20 167)
 
 
 
 
 2597
 
 
 Motie van de leden Pia Dijkstra en Bergkamp over het aanbod van medicinale cannabis
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 58
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550-XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 2598
 
 
 Motie van de leden Dik-Faber en Van der Staaij over de financiering van Fiom en Siriz vanaf 2018
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 66
 
 
 Uitgaande brief [21-06-2017] – Zorg bij onbedoelde zwangerschappen (TK 32 279, nr. 109) (20 754)
 
 
 
 
 2599
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Voortman en Bergkamp over de oorzaken waardoor gemeenten 1,2 miljard zorggeld overhielden (t.v.v. TK 34 550-XVI, nr. 68)
 
 
 
 2016D43225
 
 
 
 Kamerbrief over onderzoek financiën sociaal domein, verzonden door het Ministerie van BZK d.d. 28-02-2017
 
 
 
 
 2600
 
 
 Motie van de leden Van der Staaij en Voortman over de evaluatie van de Wet afbreking zwangerschap
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 70
 
 
 Uitgaande brief [29-11-2016] – Opdracht evaluatie Wet afbreking zwangerschap (TK 30 371, nr. 36) (20 052)
 
 
 
 
 2601
 
 
 Motie van de leden Van der Staaij en Tanamal over het op maat ondersteunen van mantelzorgers
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 71
 
 
 Uitgaande brief [21-04-2017] – Voortgangsrapportage Wmo: openstaande moties en toezeggingen (TK 29 538, nr. 240) (20 575)
 
 
 
 
 2603
 
 
 Motie van het lid Krol over medicatiebeoordeling voor ouderen
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 73
 
 
 Uitgaande brief [16-01-2017] – Beleidsreactie IGZ-rapport Veilig voorschrijven moet beter / resultaat van de pilot meldingeninformatie Verpleging en Verzorging, (TK 29 477, nr. 409) (20 229)
 
 
 
 
 2604
 
 
 Motie van de leden Krol en Bergkamp over de negatieve beeldvorming rond het beroep van verpleegkundige
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 74
 
 
 Uitgaande brief [07-04-2017] – Gezamenlijke arbeidsmarktagenda ouderenzorg (TK 29 282, nr. 272) (20 504)
 
 
 
 
 2605
 
 
 Motie van de leden Dik-Faber en Volp over een displayban voor tabaksproducten
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 64
 
 
 Uitgaande brief [23-12-2016] – Convenant displayban (TK 32 011, nr. 55) (20 201)
 
 
 
 
 2607
 
 
 Motie van het lid Rudmer Heerema over de besteding van de 10 miljoen euro extra voor topsport
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 102
 
 
 Uitgaande brief [18-04-2017] – Verzamelbrief Motie van lid Rudmer Heerema over de besteding van de 10 miljoen euro extra voor topsport (TK 30 234, nr. 162) (20 554)
 
 
 
 
 2608
 
 
 Motie van het lid Van Dekken over het stimuleren van sportbeoefening door kinderen uit gezinnen met een laag inkomen
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 104
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 2609
 
 
 Motie van het lid Pia Dijkstra over meer diversiteit in leidinggevende functies in de sport
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 105
 
 
 Uitgaande brief [07-06-2017] – Verzamelbrief Motie Diversiteit in leidinggevende functies (TK 30 420, nr. 259) (20 676)
 
 
 
 
 2610
 
 
 Motie van de leden Pia Dijkstra en Bruins Slot over het beter borgen van sport en bewegen in de gezondheidszorg
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 106
 
 
 Uitgaande brief [08-12-2016] – Sport & bewegen en gezondheidszorg (TK 32 793, nr. 249) (20 100)
 
 
 
 
 2613
 
 
 Motie van het lid Leijten over voldoende onafhankelijke cliëntondersteuning in de experimenteerregio's
 
 
 TK 34 104, nr. 144
 
 
 Uitgaande brief [15-05-2017] – Voortgangsrapportage Wlz (TK 34 104, nr. 177) (20 603)
 
 
 
 
 2618
 
 
 Motie van het lid Bergkamp over woonruimte en dagbesteding als nazorg bij verslavingsproblematiek
 
 
 TK 24 077, nr. 383
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 2620
 
 
 Nader gewijzigde motie van het lid Pia Dijkstra over de zorgplicht van zorgverzekeraars ten aanzien van wachtlijsten (t.v.v. TK 29 689, nr. 792)
 
 
 TK 29 689, nr. 793
 
 
 Uitgaande brief [18-04-2017] – Verzamelbrief Motie structureel openbaar maken op welke wijze zorgverzekeraars actief invulling geven aan hun zorgplicht als het wachtlijsten betreft die de Treeknorm overschrijden (TK 29 689, nr. 825) (20 551)
 
 
 
 
 2624
 
 
 Motie van het lid Bergkamp over verbetering van de positie en opvang van dak- en thuislozen
 
 
 TK 29 325, nr. 86
 
 
 Uitgaande brief [03-07-2017] – Voortgangsrapportage maatschappelijke opvang en beschermd wonen, voorjaar 2017 (TK 29 325, nr. 89) (20 792)
 
 
 
 
 2625
 
 
 Motie van het lid Volp over een actieplan voor de bouw conform het VN-verdrag
 
 
 TK 24 170, nr. 155
 
 
 Uitgaande brief [28-03-2017] – Implementatieplan VN Verdrag Handicapverdrag inzake de rechten van personen met een handicap (TK 33 990, nr. 62) (20 460)
 
 
 
 
 2626
 
 
 Motie van het lid Keijzer c.s. over voorbereiden van een wetswijziging als gevolg van de verandering van wettelijke taken van de SVB
 
 
 TK 25 657, nr. 277
 
 
 Uitgaande brief [22-02-2017] – Beheer budgethoudersportaal en voortgangsrapportage (20 385)
 
 
 
 
 2627
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Dik-Faber c.s. (t.v.v. TK 25 657, nr. 278) over delen van alle informatie en documentatie die nodig is om functionaliteiten en koppelvlakken te bouwen in het budgethoudersportaal
 
 
 TK 25 657, nr. 279
 
 
 Uitgaande brief [22-02-2017] – Beheer budgethoudersportaal en voortgangsrapportage (20 385)
 
 
 
 
 2628
 
 
 Motie van het lid Klever c.s. over het omarmen van het manifest «Scherp op Ouderenzorg»
 
 
 TK 31 765, nr. 254
 
 
 Uitgaande brief [13-01-2017] – Kwaliteitskader en manifest: de volgende stap in de kwaliteitverbetering van de verpleeghuiszorg (TK 31 765, nr. 261) (20 227)
 
 
 
 
 2629
 
 
 Motie van het lid Dik-Faber over het bevorderen van het gesprek over kwaliteit van zorg
 
 
 TK 31 765, nr. 256
 
 
 Uitgaande brief [13-01-2017] – Kwaliteitskader en manifest: de volgende stap in de kwaliteitverbetering van de verpleeghuiszorg (TK 31 765, nr. 261) (20 227)
 
 
 
 
 2630
 
 
 Motie van de leden Potters en Voortman over het belang van bestuurlijke intervisie
 
 
 TK 31 765, nr. 257
 
 
 Uitgaande brief [13-01-2017] – Kwaliteitskader en manifest: de volgende stap in de kwaliteitverbetering van de verpleeghuiszorg (TK 31 765, nr. 261) (20 227)
 
 
 
 
 2631
 
 
 Motie van de leden Van Meenen en Bergkamp over experimenten voor transmuraal werken in de intensieve kindzorg
 
 
 TK 34 104, nr. 160
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 2632
 
 
 Motie van het lid Keijzer over het indiceren van zorgintensieve kinderen
 
 
 TK 34 104, nr. 163
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 2636
 
 
 Motie van het lid Keijzer c.s. over onderzoeken hoe jaarrekeningen openbaar gemaakt kunnen worden
 
 
 TK 34 522, nr. 14
 
 
 Uitgaande brief [31-03-2017] – Verzamelbrief: Motie om jaarrekeningen van individuele zorgverzekeraars openbaar te maken (TK 34 522, nr. 20) (20 481)
 
 
 
 
 2639
 
 
 Motie-Van Tongeren over voorzien in drugstests tijdens evenementen (TK 34 165, nr. 19);
 
 
 TK 34 165, nr. 19
 
 
 Uitgaande brief [03-04-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake Brief bij motie over voorzien in drugstests tijdens evenementen (TK 34 165, nr. 19) (TK 24 077, nr. 393) (20 496)
 
 
 
 
 2640
 
 
 Motie van de leden Volp en Van Tongeren over een gevarieerder aanbod van gedoogde medicinale cannabis
 
 
 TK 34 165, nr. 21
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550-XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 2644
 
 
 Motie van de leden Wolbert en Rutte over het aantal opleidingsplaatsen in de noord-oost regio relateren aan het aantal inwoners en de zorgvraag in de regio
 
 
 TK 33 578, nr. 39
 
 
 Uitgaande brief [22-06-2017] – Capaciteitsplan 2016 (TK 29 282, nr. 274) (20 757)
 
 
 
 
 2645
 
 
 Motie van het lid Bouwmeester c.s. over een lange termijndoel opstellen dat leidt tot een digivaardig Nederland
 
 
 TK 33 654, nr. 23
 
 
 Uitgaande brief [20-06-2017] – Digitale vaardigheden en zorginnovatie (TK 27 529, nr. 150) (20 743)
 
 
 
 
 2646
 
 
 Motie van het lid Bouwmeester c.s. over onderzoeken van de mogelijkheden voor een breed gedragen akkoord over sociale zorginnovatie
 
 
 TK 33 654, nr. 24
 
 
 Uitgaande brief [07-06-2017] – Verzamelbrief Motie TK 33 654, nr. 24 van het lid Bouwmeester c.s. (TK 33 654, nr. 28) (20 675)
 
 
 
 
 2647
 
 
 Motie van het lid De Lange over bespreken op welke wijze belemmeringen kunnen worden weggenomen om kansrijke eHealth toepassingen en procesinnovaties breed in de zorg ingevoerd te krijgen
 
 
 TK 33 654, nr. 25
 
 
 Uitgaande brief [07-06-2017] – Verzamelbrief Motie TK 33 654, nr. 25 van het lid De Lange (TK 33 654, nr. 27) (20 674)
 
 
 
 
 2653
 
 
 Motie van het lid Van der Burg over de wijze waarop kantonrechters kennis kunnen krijgen van de inhoud van een levenstestament
 
 
 TK 28 345, nr. 175
 
 
 Uitgaande brief [15-06-2017] – Ouderenmishandeling (TK 28 345, nr. 181) (20 706)
 
 
 
 
 2654
 
 
 Motie van het lid Leijten over een plan om thuis wonen voor ouderen veiliger te maken
 
 
 TK 28 345, nr. 176
 
 
 Uitgaande brief [15-06-2017] – Ouderenmishandeling (TK 28 345, nr. 181) (20 706)
 
 
 
 
 2655
 
 
 Motie van het lid Leijten over inventariseren hoe vaak het OM wordt ingeschakeld bij niet-natuurlijk overlijden
 
 
 TK 28 345, nr. 177
 
 
 Motie is overgedragen aan het Ministerie van VenJ. In de brief over Ouderenmishandeling d.d. 15-07-2017 wordt aangegeven dat VenJ op een later tijdstip een brief naar de Kamer zal sturen over deze motie
 
 
 
 
 2660
 
 
 Motie van het lid Dik-Faber over de garantie van toegang tot geestelijke gezondheidszorg
 
 
 TK 29 538, nr. 234
 
 
 Uitgaande brief [11-07-2017] – Palliatieve zorg (20 830)
 
 
 
 
 2661
 
 
 Motie van het lid Bergkamp over de positie van het kind bij de opvang van vrouwen in de Wmo
 
 
 TK 29 538, nr. -236
 
 
 Uitgaande brief [03-07-2017] – Voortgangsrapportage maatschappelijke opvang en beschermd wonen, voorjaar 2017 (TK 29 325, nr. 89) (20 792)
 
 
 
 
 2663
 
 
 Motie van het lid Ouwehand over het uitfaseren van hormoonverstorende stoffen in alle producten
 
 
 TK 32 793, nr. 261
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 2668
 
 
 Motie van de leden Keijzer en Potters over disfunctionerende bestuurders in de ouderenzorg en gehandicaptenzorg
 
 
 TK 34 550-XVI, nr. 51
 
 
 Uitgaande brief [20-03-2017] – Reactie motie Bestuursverbod Keijzer/Potters (TK 34 550-XVI, nr. 135) (20 435)
 
 
 
 
 2673
 
 
 Gewijzigde motie van het lid Bruins Slot over de kosten voor een zorgvuldige uitvoering van de wet
 
 
 TK 32 399, nr. 65
 
 
 Regels voor het kunnen verlenen van verplichte zorg aan een persoon met een psychische stoornis (Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg), TK 32 399-C, verzonden door VenJ d.d. 06-07-2017
 
 
 
 
 2674
 
 
 Gewijzigde motie van de leden Bruins Slot en Pia Dijkstra over de regierol van de officier van justitie binnen de verplichte ggz
 
 
 TK 32 399, nr. 66
 
 
 Regels voor het kunnen verlenen van verplichte zorg aan een persoon met een psychische stoornis (Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg), TK 32 399-C, verzonden door VenJ d.d. 06-07-2017
 
 
 
 
 2676
 
 
 Motie van het lid Bouwmeester c.s. over een richtlijn om de open norm «onmiddellijk» nader in te vullen
 
 
 TK 32 399, nr. 1
 
 
 Regels voor het kunnen verlenen van verplichte zorg aan een persoon met een psychische stoornis (Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg), TK 32 399-C, verzonden door VenJ d.d. 06-07-2017
 
 
 
 
 
 
 Nieuwe nog openstaande toezeggingen sinds de vorige begroting
 
 
 
 
 
 
 
 
 ID
 
 
 Omschrijving
 
 
 Vindplaats
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 6694
 
 
 In 2017 wordt een nieuwe versie van de Staat van Volksgezondheid en Zorg uitgebracht (blz. 17)
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – Wetgevingsoverleg Jaarverslag VWS 2015 (4425)
 
 
 Na het zomerreces wordt de Kamer met een voortgangsrapportage geïnformeerd
 
 
 
 
 6713
 
 
 Bij de Kamer zal een wetsvoorstel ter aanpassing van de WGBO worden ingediend (blz. 37)
 
 
 Parlementaire agenda [26-05-2016] – AO GGZ (4402)
 
 
 Op basis van het advies van de RvS kan de Kamer het wetsvoorstel in het najaar verwachten
 
 
 
 
 6715
 
 
 Bij de Kamer wordt een wetsvoorstel ingediend over medezeggenschap bij zorgverzekeraars, alsmede een wetsvoorstel over medezeggenschap bij zorgaanbieders
 
 
 Parlementaire agenda [16-06-2016] – AO Beleidsdoorlichting art. 4.1 positie van de cliënt (4423)
 
 
 De Kamer wordt na de zomer geïnformeerd. Hoe om te gaan met het wetsvoorstel wordt aan een nieuw kabinet overgelaten
 
 
 
 
 6738
 
 
 In september 2017 wordt het integraal pgb (ipgb) geëvalueerd (blz. 36,37)
 
 
 Parlementaire agenda [29-06-2016] – AO Voortgang trekkingsrechten PGB (4444)
 
 
 De Kamer wordt in het voorjaar van 2018 geïnformeerd over de evaluatie van het integraal pgb
 
 
 
 
 6801
 
 
 In het wetsvoorstel tot wijziging van de WGBO wordt het wettelijke inzagerecht voor nabestaanden geregeld (blz. 24)
 
 
 Parlementaire agenda [07-09-2016] – AO Suïcidepreventie (4421)
 
 
 O.b.v. het advies van de RvS wordt de Kamer naar verwachting in het najaar van 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 6808
 
 
 Medio 2017 zullen de eerste resultaten beschikbaar zijn van het onderzoek naar onder andere de schadelijkheid van lachgas. Die resultaten zullen daarna worden gedeeld met de Kamer
 
 
 Parlementaire agenda [28-09-2016] – AO Verslavingszorg (4432)
 
 
 Onderzoek van het Trimbos-instituut zal later, namelijk in het najaar, klaar zijn
 
 
 
 
 6812
 
 
 De Kamer wordt nader bericht over de uitkomsten van het overleg met de bewindspersoon VenJ over lachgas, n.a.v. punt Volp
 
 
 Parlementaire agenda [28-09-2016] – AO Verslavingszorg (4432)
 
 
 Onderzoek van het Trimbos-instituut zal later, namelijk in het najaar, klaar zijn
 
 
 
 
 6826
 
 
 Rond de jaarwisseling zal de Kamer worden geïnformeerd over de resultaten van het aanvullend onderzoek van de IGZ en de NZa in de casus-Alliade, waarbij ook aan de toezichthouders verzocht wordt naar de geldstromen te kijken (blz. 17,19,24,32)
 
 
 Parlementaire agenda [01-11-2016] – VAO Onderhandse zorgcontracten bij thuiszorgaanbieder Alliade (AO d.d. 6/10) (4520)
 
 
 De beleidsreactie en het onderzoeksrapport wordt na het zomerreces aan de Kamer verzonden
 
 
 
 
 6827
 
 
 De toezichthouders wordt verzocht of zij voldoende instrumenten en capaciteit hebben in wet- en regelgeving voor hun toezicht op «risicovolle» constructies (blz. 27)
 
 
 Parlementaire agenda [01-11-2016] – VAO Onderhandse zorgcontracten bij thuiszorgaanbieder Alliade (AO d.d. 6/10) (4520)
 
 
 De Kamer wordt eind september geïnformeerd met de beleidsreactie Alliade
 
 
 
 
 6828
 
 
 Naar aanleiding van het aanvullend onderzoek in de casus-Alliade en de opvattingen van toezichthouders en experts over een toereikend instrumentarium en voldoende capaciteit zal de Kamer rond de jaarwisseling een analyse ter zake ontvangen en een inventarisatie van een eventuele aanpassing van wet- en regelgeving en het interne en externe toezicht (blz. 29,30,31,32,36,40,46)
 
 
 Parlementaire agenda [01-11-2016] – VAO Onderhandse zorgcontracten bij thuiszorgaanbieder Alliade (AO d.d. 6/10) (4520)
 
 
 De Kamer wordt eind september geïnformeerd met de beleidsreactie Alliade
 
 
 
 
 6857
 
 
 Voor de zomer van 2017 zal de Kamer worden geïnformeerd over het advies van de Gezondheidsraad betreffende het herzien van de Nederlandse norm voor gezond bewegen, inclusief het sedentair gedrag
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 De Gezondheidsraad zal haar advies deze zomer uitbrengen. In september 2017 zal de Kamer worden geïnformeerd over nieuwe beweegrichtlijnen
 
 
 
 
 6859
 
 
 De Kamer wordt de evaluatie van het programma Sport en Bewegen in de Buurt (SBB) toegezonden
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 Het rapport wordt samen met de voortgangsmonitor SBB in november meegezonden naar de Kamer
 
 
 
 
 6861
 
 
 In de zomer 2017 wordt de Kamer een tussenstand gemeld van het onderzoek om de zwemvaardigheid te monitoren, waarin aandacht wordt besteed aan de structuur van het zwemonderwijs
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 De Kamer zal na het zomerreces worden geïnformeerd
 
 
 
 
 6946
 
 
 Eind 2017 ontvangt de Kamer de Beleidsdoorlichting Sport
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 AEF werkt momenteel aan de beleidsdoorlichting. Oplevering van het rapport wordt dit najaar verwacht
 
 
 
 
 6947
 
 
 Eind 2017 ontvangt de Kamer de Sporttoekomstverkenning van het RIVM
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 Eind van het tweede kwartaal wordt het (voorlopig) eindrapport van de STV digitaal opgeleverd en zal deze aan de Kamer worden aangeboden
 
 
 
 
 6949
 
 
 In de tweede helft van 2017 zal de Kamer worden geïnformeerd over de resultaten uit de Leefstijlmonitor over dopinggebruik in de breedtesport
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 Het RIVM is bezig met een onderzoek naar dopinggebruik in de breedtesport. Als het onderzoek gereed is wordt de Kamer hierover geïnformeerd
 
 
 
 
 6952
 
 
 In de zomer van 2017 zal de Kamer de eerste resultaten van de Leefstijlmonitor ontvangen
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 De resultaten van de leefstijlmonitor, inclusief een onderzoek naar dopinggebruik in de breedtesport levert het RIVM dit najaar op. De Kamer wordt hierover geïnformeerd in de verzamelbrief sport voor het WGO in november
 
 
 
 
 6955
 
 
 Zorgverzekeraars Nederland zal worden verzocht te rapporteren over het resultaat van de actieve bemiddeling door zorgkantoren van cliënten naar verpleeghuizen in november en december
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 De NZa is bezig de verbeterplannen van de zorgkantoren te beoordelen. De Kamer zal hierover in het najaar nader worden geïnformeerd
 
 
 
 
 6965
 
 
 Er zal een voorstel voor een amvb inzake de zorginkoop worden gemaakt
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 De Kamer wordt in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 6967
 
 
 In de tweede helft van 2017 zal de Kamer het NZa-rapport over de toereikendheid van de Wlz-tarieven ontvangen
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 De NZa zal eind 2017 de uitkomsten presenteren van het kostenonderzoek over de herijking van de tarieven van de prestaties inde Wlz
 
 
 
 
 6974
 
 
 De Kamer wordt in eerste kwartaal 2017 bericht over de afbakeningsvraagstukken, zoals bij de persoonlijke verzorging met somatische grondslag. Dit op basis van een simulatie die de komende periode wordt uitgevoerd
 
 
 Parlementaire agenda [15-12-2016] – AO Intensieve Kindzorg (4541)
 
 
 De verwachting is dat de Kamer in het najaar wordt geïnformeerd
 
 
 
 
 6987
 
 
 Broncode kan op verzoek van de Kamer vertrouwelijk ter inzage worden gelegd
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO PGB (4543)
 
 
 De Kamer wordt in het derde kwartaal geïnformeerd met de 3e Voortgangsrapportage Trekkingsrecht PGB over de broncode
 
 
 
 
 6989
 
 
 BIT-advies over het portaal wordt toegezonden aan de Kamer als deze gereed is
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO PGB (4543)
 
 
 De Kamer wordt in het derde kwartaal van 2017 met de 3e Voortgangsrapportage Trekkingsrecht PGB geïnformeerd over het portaal van BIT-advies
 
 
 
 
 6991
 
 
 Het onderzoek Vertegenwoordiging gewaarborgde hulp wordt in het tweede kwartaal 2017 naar de Kamer gezonden
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO PGB (4543)
 
 
 In de voortgangsrapportage Wlz is opgenomen dat het onderzoek in november 2017 gereed is
 
 
 
 
 7021
 
 
 Het NZa-advies over de beschikbaarheidsbijdrage voor de acute ggz komt in het najaar 2017
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 De verwachting is dat de Kamer in het najaar worden geïnformeerd
 
 
 
 
 7027
 
 
 In het najaar wordt de Kamer geïnformeerd over het NZa-advies over de beschikbaarheidbijdrage acute GGZ
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 De Kamer wordt naar verwachting in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 7033
 
 
 De Kamer zal in de volgende cyclus nadere informatie ontvangen over de terugdringing van suikers en verzadigd vet in koek en gebak, waarbij ook de portiegrootte wordt betrokken
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 De Kamer zal in december 2017 worden geïnformeerd
 
 
 
 
 7034
 
 
 De Kamer ontvangt informatie over onderzoeken naar de health checks
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 De Kamer wordt in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 7041
 
 
 Het wetsvoorstel Wet medezeggenschap zal naar verwachting voor de zomer (2017) aan de Kamer worden verzonden
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO Gehandicaptenbeleid (4046)
 
 
 Na verwerking van het advies van de RvS wordt de Kamer door een volgend kabinet inhoudelijk geïnformeerd
 
 
 
 
 7043
 
 
 Het onderzoeksrapport van de IGZ inzake de aangedragen casuïstiek (Noord-Holland/Zorginstelling Philadelphia) door de heer Potters zal nadat deze gereed is aan de Kamer worden verzonden
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO Gehandicaptenbeleid (4046)
 
 
 Het onderzoeksrapport van de IGZ zal naar verwachting in het najaar aan de Kamer worden gezonden
 
 
 
 
 7056
 
 
 Het EZ-rapport wordt begin 2018 verwacht
 
 
 Parlementaire agenda [09-02-2017] – AO Geneesmiddelenbeleid/Psychofarmaca (3981)
 
 
 De verwachting is dat het rapport begin 2018 gereed is waarna de Kamer zal worden geïnformeerd
 
 
 
 
 7075
 
 
 De Kamer ontvangt binnenkort/voor het krokusreces een brief over de aanpassing van de Voorwaardelijke toelating, ten behoeve proces/productinnovatie en hulpmiddelen
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Innovatie en AO Verspilling in de zorg (samengevoegd) (4530)
 
 
 De Kamer wordt in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 7076
 
 
 De Kamer wordt jaarlijks bij de verantwoordingsstukken, in een apart hoofdstuk, gerapporteerd over Verspilling in de zorg
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Innovatie en AO Verspilling in de zorg (samengevoegd) (4530)
 
 
 De Kamer zal middels het Rijksjaarverslag 2017, in een aparte paragraaf over Verspilling in de zorg, worden geïnformeerd
 
 
 
 
 7095
 
 
 Eind 2017 wordt de Kamer bericht over een samen OCW op te zetten breed onderzoek naar de capaciteit in de mondzorg (tandartsen, mondhygiënisten, preventieassistenten), inclusief de instroom van buitenlandse artsen
 
 
 Parlementaire agenda [21-02-2017] – AO Eerstelijnszorg/Mondzorg (3438)
 
 
 Naar verwachting zal de Kamer vóór 1 januari 2018 worden geïnformeerd
 
 
 
 
 7096
 
 
 Na het zomerreces ontvangt de Kamer een brief met een update over mondzorg, waarbij ingegaan wordt op het uitrollen door ZonMw van het project GigaGaaf! naar consultatiebureaus, het eventueel inzetten van publiekscampagnes om ouders bewust te maken dat kinderen tot hun 18de gratis naar de tandarts kunnen, de betrokkenheid van de tandartsen bij de GIDS-gelden, en de stand van zaken van het actieplan mondzorg bij kwetsbare ouderen
 
 
 Parlementaire agenda [21-02-2017] – AO Eerstelijnszorg/Mondzorg (3438)
 
 
 De Kamer wordt in september 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 7100
 
 
 De Kamer ontvangt voor de zomer de resultaten van het onderzoek naar het eventueel vervangen van de Wlz-crisisregeling door eerstelijnsbedden, voorzien van een beleidsreactie. In dit onderzoek wordt meegenomen of het afschaffen van de crisisregeling van de Wet langdurige zorg nieuwe vergeten groepen kan opleveren
 
 
 Parlementaire agenda [21-02-2017] – AO Eerstelijnszorg/Mondzorg (3438)
 
 
 De optie snelle uitstroom naar Wlz wordt momenteel nader onderzocht met alle betrokkenen. Door het controversieel verklaren van de brief is implementatie van deze maatregel per 2018 daardoor niet opportuun
 
 
 
 
 7106
 
 
 Het rapport van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving is komend najaar gereed
 
 
 Parlementaire agenda [09-02-2017] – AO Geneesmiddelenbeleid/Psychofarmaca (3981)
 
 
 Naar verwachting zal de Kamer voor het herfstreces worden geïnformeerd
 
 
 
 
 7108
 
 
 De Staatssecretaris zal bevorderen dat de Kamer tussenrapportages ontvangt over het WODC-onderzoek naar de aard en omvang van ouderenmishandeling
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Ouderenmishandeling (4337)
 
 
 De Kamer wordt in het najaar geïnformeerd met de tussenrapportage WODC onderzoek naar de aard en omvang van ouderenmishandeling
 
 
 
 
 7111
 
 
 De Kamer ontvangt voor de zomer een integraal actieprogramma voor het doelgroepenvervoer en het openbaar vervoer. Dit zal worden aangeboden door de bewindspersonen van VWS en I en M. Daarbij zal aandacht zijn voor onder andere de acht vormen voor doelgroepenver-voer, persoonsvolgende mobiliteitsvoorzieningen, de deadline van 2030 met betrekking tot de toegankelijkheid van het Nederlandse spoor, de coördinerend bewindspersoon en de uitkomst van het gesprek met de VNG inzake de monitoring van het modelbestek
 
 
 Parlementaire agenda [16-02-2017] – AO Valysvervoer (4336)
 
 
 De Kamer wordt in het derde kwartaal van 2017 geïnformeerd met een integraal actieprogramma voor het doelgroepenvervoer en het openbaar vervoer
 
 
 
 
 7115
 
 
 De Kamer wordt geïnformeerd over de uitkomsten van het RIVM-onderzoek inzake heatsticks
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Alcohol- en Tabaksbeleid (4492)
 
 
 De Kamer wordt in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 7118
 
 
 De Kamer ontvangt deze zomer een verkenning van het mogelijk centraliseren van het toezicht op online alcoholverkoop en het verbod op prijsacties
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Alcohol- en Tabaksbeleid (4492)
 
 
 Gesprekken hierover worden gevoerd en onderzoek is uitgezet. Naar verwachting zal de Kamer na de zomer worden geïnformeerd
 
 
 
 
 7120
 
 
 Voor de Kamer wordt de beschikbaarheid van onderzoek naar de effecten van alcoholreclame op jongeren nagegaan en tevens of nieuw onderzoek geëntameerd moet worden
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Alcohol- en Tabaksbeleid (4492)
 
 
 Over de stand van zaken zal de Kamer in het najaar worden geïnformeerd
 
 
 
 
 7124
 
 
 De Kamer wordt nader bericht over de invulling van het diploma sociale hygiëne in relatie tot verantwoord schenkgedrag
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Alcohol- en Tabaksbeleid (4492)
 
 
 De Kamer zal hier naar verwachting in het najaar van 2017 over worden geïnformeerd
 
 
 
 
 7126
 
 
 De Kamer ontvangt voor het verkiezingsreces de AMvB Zorginkoop
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Verpleeghuiszorg (4558)
 
 
 De Kamer wordt in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 7138
 
 
 De Kamer wordt nader geïnformeerd over de borging van expertise van de Forensische Polikliniek Kindermishandeling aan de hand van een voorstel of advies van de kwartiermaker
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO Jeugdhulp (4476)
 
 
 De Kamer wordt in het najaar van 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 7139
 
 
 De Kamer ontvangt in het najaar een actieplan waarheidsvinding, de uitwerking van de motie-Bergkamp
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO Jeugdhulp (4476)
 
 
 De Kamer wordt in het najaar van 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 7147
 
 
 De Kamer ontvangt direct na de zomer een nadere uitwerking van de nieuwe publiekrechtelijke organisatie belast met het beheer van het budgethoudersportaal voor het pgb, inclusief de governance
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO PGB (3480)
 
 
 De Kamer wordt in het derde kwartaal van 2017 geïnformeerd met de 3e Voortgangsrapportage trekkingsrecht PGB
 
 
 
 
 7159
 
 
 De Kamer wordt in de volgende voortgangsbrief geïnformeerd over wachtlijsten voor het casemanagement dementie (blz. 54)
 
 
 Parlementaire agenda [01-02-2017] – AO Decentralisatie WMO/Wijkverpleging/Palliatieve Zorg (4501)
 
 
 De Kamer wordt in september 2017 geïnformeerd
 
 
 
 
 7166
 
 
 De Minister zal de Staatssecretaris vragen de Kamer zo spoedig mogelijk te informeren over de stand van zaken ten aanzien van het onderzoek naar de mogelijkheid om de Wmo en de Jeugdwet onder de Wkkgz (Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg) te laten vallen
 
 
 Parlementaire agenda [22-02-2017] – AO Patiënten- en cliëntenrechten (4463)
 
 
 De Kamer wordt door de Minister van BZK in het derde kwartaal van 2017 geïnformeerd met een standpunt over de voorstellen van commissie Scheltema en deze toezegging
 
 
 
 
 7168
 
 
 De Minister zal op een rij zetten wat er de afgelopen jaren op het vlak van zeggenschap, medezeggenschap en invloed is gebeurd en de Kamer dit overzicht doen toekomen
 
 
 Parlementaire agenda [22-02-2017] – AO Patiënten- en cliëntenrechten (4463)
 
 
 Dit overzicht wordt naar verwachting meegenomen met het wetsvoorstel dat na de zomer aan de Kamer wordt aangeboden. Verdere behandeling wordt aan een volgend kabinet gelaten
 
 
 
 
 7225
 
 
 In het najaar zal de brief met het advies van de Raad voor de Volksgezondheid over de aanpak voor dure medicijnen, waarbij tevens wordt ingegaan op dwanglicenties, aan de Kamer worden gestuurd
 
 
 Parlementaire agenda [28-06-2017] – AO Pakketbeheer (4397)
 
 
 Naar verwachting zal de Kamer voor het herfstreces worden geïnformeerd
 
 
 
 
 
 
 Openstaande toezeggingen uit voorgaande jaren
 
 
 
 
 
 
 
 
 ID
 
 
 Omschrijving
 
 
 Vindplaats
 
 
 Stand van zaken
 
 
 
 
 
 
 6587
 
 
 De Kamer wordt voor de zomer bericht over de uitkomsten van het overleg met de Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie over het onderbrengen van gevaarlijke ggz-patiënten in afzonderlijke afdelingen van tbs-klinieken (blz. 27). 2016–160 – Voor de zomer wordt de Kamer tevens geïnformeerd over de mogelijkheid van een jaarlijkse rapportage van de IGZ over ggz-patiënten in tbs-klinieken (aantal, duur opname, redenen doorverwijzing, kwaliteit behandeling) (blz. 27)
 
 
 Parlementaire agenda [26-05-2016] – AO GGZ (4402)
 
 
 De Kamer wordt na de zomer geïnformeerd
 
 
 
 
 5243
 
 
 Een jaar na aanvang zal de Kamer worden geïnformeerd over de uitkomsten van de pilot over de vraag in welke gevallen na ontvangst van een melding meteen een ambulance wordt gestuurd omdat het ernstig lijkt en in welke gevallen het oordeel wordt overgelaten aan de verpleegkundige of de verpleegkundig opgeleide centralist (blz. 14)
 
 
 Parlementaire agenda [09-04-2014] – AO Ambulancezorg (3836)
 
 
 De Kamer wordt naar verwachting in het najaar geïnformeerd
 
 
 
 
 5699
 
 
 In het kader van de evaluatie van het Masterplan Orgaandonatie dan wel separaat zal de Kamer worden geïnformeerd over een door het Erasmus MC en het UMC Maastricht op te stellen handreiking inzake orgaandonatie na euthanasie (blz. 28-5-2)
 
 
 Mondelinge vraag van het lid Tellegen over orgaandonatie bij euthanasie op 25 november 2014.
 
 
 Een eerste versie van de richtlijn orgaandonatie na euthanasie is dit voorjaar aan de Minister overhandigd. De betrokken partijen achten verdere aanscherping noodzakelijk om te komen tot een definitieve afronding van de richtlijn. Naar verwachting zal de definitieve richtlijn komend najaar naar de Kamer worden gestuurd
 
 
 
 
 4936
 
 
 De Kamer zal zo snel mogelijk een AMvB ontvangen, waarin in overleg met de veldpartijen de wijze wordt geregeld waarop het toezicht in een thuissituatie door een zorgaanbieder wordt ingevuld bij het toepassen van fixatie (blz. 106-8-13,14,15)
 
 
 Parlementaire agenda [04-09-2013] – -Plenair debat Wetsvoorstel Zorg en Dwang 31966 1ste termijn (3732)
 
 
 Bij spoedige advisering en verwerking van de adviezen zullen de beide AMvB's in het najaar van 2017 aan de Kamer gezonden worden
 
 
 
 
 6095
 
 
 Na de zomer, maar voor de begrotingsbehandeling zal de Kamer via de Staatssecretaris van VWS worden geïnformeerd over een plan voor een structurele oplossing voor de financiering van Mentorschap Nederland (blz. 77-8-9)
 
 
 Parlementaire agenda [16-04-2015] – Dertigledendebat over het bericht dat licht verstandelijk gehandicapten steeds moeilijker mee kunnen in de maatschappij (4131)
 
 
 De brief cliëntondersteuning wordt eind 2017 naar de Kamer gezonden
 
 
 
 
 5708
 
 
 Elk kwartaal zal de Kamer een voortgangsrapportage Hervorming langdurige zorg ontvangen, waarbij o.a. wordt ingegaan op de inkopen voor zzp's en het aantal mensen wat gebruik maakt van het overgangsrecht Wlz (blz. 45-11-11,15)
 
 
 Parlementaire agenda [22-01-2015] – 30-leden debat Actiz en de verzorgingshuizen (4041)
 
 
 De Kamer wordt hierover periodiek geïnformeerd
 
 
 
 
 4623
 
 
 Een wetsvoorstel tot aanpassing van de WTZi zal nog in 2013 bij de Kamer worden ingediend (blz. 62-7-42 Hand. II, 2012–2013 nr. 62)
 
 
 Parlementaire agenda [14-03-2013] – Plenair debat over IGZ kabinetsreactie (3583)
 
 
 Nadat het advies van de RvS is verwerkt zal de Kamer naar verwachting eind september worden geïnformeerd
 
 
 
 
 4722
 
 
 In een komende wijziging van de Wgbo wordt inzagerecht in het dossier van cliënten voor nabestaanden geregeld (blz. 30)
 
 
 Parlementaire agenda [17-06-2013] – Notaoverleg over initiatiefnota van de leden Anne Mulder en Michiel van Veen over patiëntveiligheid (33 497) (3632)
 
 
 Onder voorbehoud van het advies van de RvS kan de Kamer het wetsvoorstel in het najaar verwachten
 
 
 
 
 4900
 
 
 In het wetsvoorstel tot aanpassing van de Wgbo zal het inzagerecht voor nabestaanden worden vastgelegd (blz. 102-)
 
 
 Parlementaire agenda [18-06-2013] – Wetsvoorstel kwaliteit klachten en geschillenzorg (32 402) (3703)
 
 
 Onder voorbehoud van het advies van de RvS kan de Kamer het wetsvoorstel in het najaar verwachten
 
 
 
 
 6644
 
 
 Er wordt een wetsvoorstel Aanpassing WGBO bij de Kamer ingediend
 
 
 Parlementaire agenda [16-06-2016] – AO Beleidsdoorlichting art. 4.1 positie van de cliënt (4423)
 
 
 Onder voorbehoud van het advies van de RvS kan de Kamer het wetsvoorstel in het najaar verwachten
 
 
 
 
 5924
 
 
 De Kamer ontvangt een wetsvoorstel tot aanpassing van de Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst
 
 
 Parlementaire agenda [24-06-2015] – AO Kwaliteitszorg (4103)
 
 
 Onder voorbehoud van het advies van de RvS kan de Kamer het wetsvoorstel in het najaar verwachten
 
 
 
 
 6310
 
 
 Te zijner tijd zal een wetsvoorstel tot aanpassing van de WGBO bij de Kamer worden ingediend, waarin wordt geregeld dat bij een calamiteit of bij geweld met dodelijke afloop in de zorgrelatie automatisch inzagerecht bestaat (blz. 23)
 
 
 Parlementaire agenda [19-11-2015] – AO evaluatie wet BIG/Medisch tuchtrecht/Medisch beroepsgeheim (4260)
 
 
 Onder voorbehoud van het advies van de RvS kan de Kamer het wetsvoorstel in het najaar verwachten
 
 
 
 
 4470
 
 
 Drie jaar na inwerkingtreding van deze wet zal de Kamer worden gerapporteerd over de vermindering van de administratieve lasten in de zorg die gerelateerd zijn aan de transparantie van kwaliteit en over een monitoring van het opnemen van innovaties in richtlijnen/standaarden (blz. 45-19-60 en -63 Hand II, 2012–2013, nr. 45)
 
 
 Parlementaire agenda [23-01-2013] – Behandeling Wetsvoorstel Wetsvoorstel 33 243: Wijziging wet cliëntenrechten zorg etc. ivm taken en bevoegdheden kwaliteit van zorg. (3502)
 
 
 Eind 2017 verschijnt een ZiNL rapportage m.b.t. vermindering van administratieve lasten. Deze zal naar de Kamer worden gestuurd. Over innovaties en richtlijnen wordt de Kamer in het najaar van 2017 geïnformeerd in een brief over uitwerking van de herinrichting van de voorwaardelijke toelating
 
 
 
 
 5347
 
 
 Na 3 jaar zal de Kamer een overzicht ontvangen van het aantal ziekenhuizen dat gebruik maakt van de mogelijkheden om risicokapitaal aan te trekken
 
 
 Parlementaire agenda [26-06-2014] – Plenaire behandeling wetsvoorstel Winst (1e termijn) (3905)
 
 
 Begin 2021 zal de Kamer het overzicht ontvangen
 
 
 
 
 6307
 
 
 Later, in het tweede wetstraject, volgt een separaat wetsvoorstel Wijziging Wet BIG met betrekking tot de beroepenregulering (o.a. uitbreiding herregistratie-eisen, actualisering deskundigheidsgebieden, regeling orthopedagoog-generalist (blz. 15)
 
 
 Parlementaire agenda [19-11-2015] – AO evaluatie wet BIG/Medisch tuchtrecht/Medisch beroepsgeheim (4260)
 
 
 Eerder is de Kamer geïnformeerd over het voornemen om voorjaar 2017 een wetsontwerp over beroepenregulering in internetconsultatie te brengen. Omdat deze wijzigingen op een zeer grote groep van invloed zijn, staat zorgvuldigheid voorop. Dat is dan ook de reden dat de komende maanden worden gebruikt om uitgangspunten bij de sector te sonderen. Vervolgens zal het wetsontwerp worden aangescherpt en in internetconsultatie gebracht
 
 
 
 
 4036
 
 
 De Kamer wordt t.z.t. geïnformeerd inzake de VN-reactie. (blz. 51-9-70)
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2012] – VAO Euthanasie (3151)
 
 
 De verwachting is dat de Kamer eind 2018 wordt geïnformeerd
 
 
 
 
 6251
 
 
 In het geval zich nieuwe ontwikkelingen voordoen over vermeende matchfixing zal de Kamer daarover worden geïnformeerd
 
 
 Uitgaande brief [28-10-2015] – Schriftelijke Kamervragen begroting VWS 2016 (TK 34 300-XVI, nr. 12) (18 531)
 
 
 De Kamer wordt over dit onderwerp geïnformeerd in de verzamelbrief sport voor het WGO in november
 
 
 
 
 6291
 
 
 In 2017 verschijnen de Sport Toekomst Verkenning en de beleidsdoorlichting beleidsartikel 6 van de VWS-begroting, Sport en Bewegen (blz. 36)
 
 
 Parlementaire agenda [23-11-2015] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4249)
 
 
 Eind van het tweede kwartaal wordt het (voorlopig) eindrapport van de Sport Toekomst Verkenning opgeleverd en aan de Kamer aangeboden. Over de beleidsdoorlichting zal de Kamer naar verwachting voor het eind van 2017 worden geïnformeerd
 
 
 
 
 6480
 
 
 De Kamer ontvangt in 2017 een wetsvoorstel voor de benodigde wetswijziging voor de fusie van de IGZ en de IJZ, vergezeld van een begeleidende brief met een toelichting op de fusie
 
 
 Parlementaire agenda [07-04-2016] – AO IGZ (4359)
 
 
 De Kamer zal het wetsvoorstel naar verwachting voor het eind van 2017 ontvangen
 
 
 
 
 
 
 Toezeggingen afgedaan sinds de vorige begroting
 
 
 
 
 
 
 
 
 ID
 
 
 Omschrijving
 
 
 Vindplaats
 
 
 Afgedaan met
 
 
 
 
 
 
 6009
 
 
 De aandachtspuntenbrief VWS wordt als bijlage bij het werkplan NZa naar de Kamer gezonden (blz. 16)
 
 
 Parlementaire agenda [25-06-2015] – AO NZa (4141)
 
 
 Uitgaande brief [08-06-2017] – Aandachtspuntenbrieven 2018 (TK 34 550-XVI, nr. 141) (20 694)
 
 
 
 
 6791
 
 
 Voor de begrotingsbehandeling stuurt de Staatssecretaris van VWS de Kamer een brief over het casemanagement dementie
 
 
 Parlementaire agenda [05-10-2016] – AO Zorgverzekeringswet (4478)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Voortgangsbrief actieplan casemanagement bij dementie (TK 29 689, nr. 780) (19 943)
 
 
 
 
 6798
 
 
 Na Prinsjesdag ontvangt de Kamer een reactie op de tussenrapportage van het Aanjaagteam Verwarde Personen (blz. 20)
 
 
 Parlementaire agenda [07-09-2016] – AO Suïcidepreventie (4421)
 
 
 Uitgaande brief [29-09-2016] – Reactie tweede tussenrapportage Aanjaagteam verwarde personen (TK 25 424, nr. 330) (19 800)
 
 
 
 
 6787
 
 
 Binnen enkele weken ontvangt de Kamer een brief over ziekenhuis De Sionsberg
 
 
 Parlementaire agenda [05-10-2016] – AO Zorgverzekeringswet (4478)
 
 
 Uitgaande brief [15-11-2016] – Stand van zaken NZa onderzoek wachttijdontwikkeling De Sionsberg (TK 31 016, nr. 96) (19 994)
 
 
 
 
 6588
 
 
 Met IGZ bespreken (nieuwe) werkwijze rondom de suïcides: manier van melden, ervaring tot nog toe door IGZ, duiding van de IGZ vragen en kamer hierover informeren. (voor AO Suïcide)
 
 
 Parlementaire agenda [26-05-2016] – AO GGZ (4402)
 
 
 Uitgaande brief [30-08-2016] – reactie op een bericht van CBS.nl d.d. 30 juni 2016 inzake meer zelfdodingen en vervolgvragen (TK 25 424, nr. 325) (19 656)
 
 
 
 
 6636
 
 
 VWS gaat voor de zomer ambtelijk het gesprek aan met verzekeraars over het waarborgen van de keuzevrijheid van zwangeren en het bieden van ruimte aan initiatieven zoals het Amsterdamse initiatief. Ik informeer de Kamer daarover na het zomerreces
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – AO Zwangerschap en geboorte (4410)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – zwangerschap en geboorte (TK 32 279, nr. 100) (19 933)
 
 
 
 
 6809
 
 
 De Staatssecretaris zal de Minister verzoeken om de Kamer te informeren wanneer de sluitende aanpak Ketenzorg gedetineerden wordt toegezonden. Dat was een vraag van mevrouw Berckmoes
 
 
 Parlementaire agenda [28-09-2016] – AO Verslavingszorg (4432)
 
 
 Uitgaande brief [29-09-2016] – Reactie tweede tussenrapportage Aanjaagteam verwarde personen (TK 25 424, nr. 330) (19 800)
 
 
 
 
 6810
 
 
 De Kamer ontvangt eind deze maand, dat is zegge en schrijve nog drie dagen, de tweede tussenrapportage Aanjaagteam Verwarde Personen
 
 
 Parlementaire agenda [28-09-2016] – AO Verslavingszorg (4432)
 
 
 Uitgaande brief [29-09-2016] – Reactie tweede tussenrapportage Aanjaagteam verwarde personen (TK 25 424, nr. 330) (19 800)
 
 
 
 
 6637
 
 
 Ik geef een reactie op het rapport «verloskundigen aan het woord» van de SP
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – AO Zwangerschap en geboorte (4410)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – zwangerschap en geboorte (TK 32 279, nr. 100) (19 933)
 
 
 
 
 6638
 
 
 Ik vraag ZonMw te inventariseren op hoeveel scholen preconceptievoorlichting wordt gegeven en ik informeer de Kamer daarover in het najaar
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – AO Zwangerschap en geboorte (4410)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – zwangerschap en geboorte (TK 32 279, nr. 100) (19 933)
 
 
 
 
 6639
 
 
 De Kamer ontvangt een afschrift van de brief die de Minister heeft verzonden in antwoord op de brief van de gemeente Schiedam. De Minister zal de Kamer ook nader informeren over het gesprek met het Franciscus Gasthuis & Vlietland
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – AO Zwangerschap en geboorte (4410)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – zwangerschap en geboorte (TK 32 279, nr. 100) (19 933)
 
 
 
 
 6640
 
 
 Ik informeer de Kamer voor de begrotingsbehandeling over mijn reactie op het advies van het Zorginstituut over de business case van ZN over de eigen bijdrage poliklinisch bevallen
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – AO Zwangerschap en geboorte (4410)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – zwangerschap en geboorte (TK 32 279, nr. 100) (19 933)
 
 
 
 
 6641
 
 
 Ik ga bij Perined na of zij ouders kunnen betrekken bij de perinatale audit en ik informeer de Kamer daarover voor de begrotingsbehandeling
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – AO Zwangerschap en geboorte (4410)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – zwangerschap en geboorte (TK 32 279, nr. 100) (19 933)
 
 
 
 
 6589
 
 
 Kamer informeren over stand van zaken psychosociale zorg
 
 
 Parlementaire agenda [26-05-2016] – AO GGZ (4402)
 
 
 Uitgaande brief [25-10-2016] – Psychosociale zorg bij ingrijpende aandoeningen (TK 25 424, nr. 334) (19 892)
 
 
 
 
 6594
 
 
 In de volgende voortgangsrapportage van de agenda van de veldpartijen ggz (direct na de zomer 2016) wordt ingegaan op de voorgenomen nieuwe bekostiging van de ggz per 1 januari 2019 (blz. 45)
 
 
 Parlementaire agenda [26-05-2016] – AO GGZ (4402)
 
 
 Uitgaande brief [28-10-2016] – Voortgang agenda gepast gebruik en transparantie (TK 25 424, nr. 335) (19 909)
 
 
 
 
 6643
 
 
 Ik ga na hoe het zit met het uitdelen van boetes bij het maken van groeiecho's
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – AO Zwangerschap en geboorte (4410)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – zwangerschap en geboorte (TK 32 279, nr. 100) (19 933)
 
 
 
 
 6648
 
 
 Voor de begrotingsbehandeling ontvangt de Kamer een brief over de pilot van het KWF en transvrouwen
 
 
 Parlementaire agenda [16-06-2016] – AO Pakketmaatregelen (4422)
 
 
 Uitgaande brief [25-10-2016] – Psychosociale zorg bij ingrijpende aandoeningen (TK 25 424, nr. 334) (19 892)
 
 
 
 
 6755
 
 
 In oktober ontvangt de Kamer een voortgangsbrief over de dementiezorg en casemanagement dementie inclusief de terugkoppeling van het gesprek met de Nederlandse Zorgautoriteit of er een aparte aanspraak moet komen (blz. 33)
 
 
 Parlementaire agenda [06-07-2016] – AO Dementiezorg (4449)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Voortgangsbrief actieplan casemanagement bij dementie (TK 29 689, nr. 780) (19 943)
 
 
 
 
 6756
 
 
 De Kamer ontvangt in oktober een schriftelijke terugkoppeling van het gesprek over de casuïstiek in Friesland (blz. 33)
 
 
 Parlementaire agenda [06-07-2016] – AO Dementiezorg (4449)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Voortgangsbrief actieplan casemanagement bij dementie (TK 29 689, nr. 780) (19 943)
 
 
 
 
 6705
 
 
 Voor de begroting wordt de Kamer gerapporteerd over de stand van zaken ten aanzien van de jaarrekening ggz (blz. 40).
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – Wetgevingsoverleg Jaarverslag VWS 2015 (4425)
 
 
 Uitgaande brief [25-10-2016] – Stand van zaken jaarrekeningen ggz (TK 25 424, nr. 333) (19 889)
 
 
 
 
 5934
 
 
 De Kamer wordt bericht over het bekender maken van de inloophuizen voor oncologische psychiatrische patiënten
 
 
 Parlementaire agenda [21-05-2015] – AO GGZ (4101)
 
 
 Uitgaande brief [25-10-2016] – Psychosociale zorg bij ingrijpende aandoeningen (TK 25 424, nr. 334) (19 892)
 
 
 
 
 6406
 
 
 De Kamer wordt geïnformeerd of de NZa bij haar toezicht duidelijk kan volgen hoe er omgegaan wordt met het recht op zorg wat betreft de palliatieve zorg binnen de brede aanspraak Wijkverpleging (blz. 27)
 
 
 Parlementaire agenda [28-01-2016] – AO Palliatieve Zorg (4286)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Palliatieve zorg, een niveau hoger (TK 29 509, nr. 64) (19 936)
 
 
 
 
 6727
 
 
 De Kamer ontvangt medio september een volgende voortgangsrapportage waarin onder meer wordt bericht over: 
 – wet- en regelgeving; 
 – de bereidheid om te kijken naar het verhelderen van die wet- en regelgeving; 
 – de vraag of er aanpassingen nodig zijn, en de eventuele consequenties daarvan; 
 – de leeftijdsgrens van vijf jaar;
 – het tijdpad van de verschillende acties en producten die in het komend halfjaar worden opgeleverd; 
 – het Medische Kindzorgsysteem; 
 – family integrated care; 
 – de rol en de positie van de zorgcoördinator; 
 – de kinderadviesraad; 
 – de machtiging voorbehouden behandeling; 
 – de denktank integrale kindzorg
 
 
 Parlementaire agenda [09-06-2016] – AO Intensieve Kindzorg (IKZ) (4445)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Voortgangsbrief zorg voor kinderen met een intensieve zorgvraag (TK 34 104, nr. 148) (19 920)
 
 
 
 
 6696
 
 
 Nog in 2016 zal de Kamer worden bericht over eventuele nadelige gevolgen van de decentralisatie voor de jeugd-ggz (blz. 20)
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – Wetgevingsoverleg Jaarverslag VWS 2015 (4425)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Voortgang nieuw jeugdstelsel (TK 31 839, nr. 554) (19 957)
 
 
 
 
 6491
 
 
 De Tijdelijke wet ambulancezorg zal met twee jaar worden verlengd (blz. 12,16)
 
 
 Parlementaire agenda [18-02-2016] – AO Ambulancezorg/SEH/Acute zorg/Traumazorg (4358)
 
 
 Verlenging en wijziging van de Tijdelijke wet ambulancezorg, Kamerstuk TK 34 623, d.d. 28-11-2016
 
 
 
 
 6484
 
 
 De Minister informeert de Kamer eind 2016 over de stand van zaken van de pilot met de inzet van zwarte dozen
 
 
 Parlementaire agenda [07-04-2016] – AO IGZ (4359)
 
 
 Uitgaande brief [14-12-2016] – medical data recorder in operatiekamer (TK 31 016, nr. 97) (20 127)
 
 
 
 
 6742
 
 
 Eind 2016 ontvangt de Kamer de resultaten van het overleg met de Autoriteit Persoonsgegevens, o.a. over hoe onmogelijk wordt gemaakt dat gevangenen nog medische gegevens verwerken
 
 
 Parlementaire agenda [29-06-2016] – AO Gegevensuitwisseling in de zorg/gegevensbescherming (4452)
 
 
 Uitgaande brief [15-12-2016] – Onderzoek PBLQ naar beveiliging van patiëntgegevens (TK 31 765, nr. 259) (20 138)
 
 
 
 
 6599
 
 
 Bij Zorginstituut Nederland wordt nagegaan of de module Bewegen meeloopt met het breder onderzoek naar fysiotherapie dat in oktober uitkomt (blz. 35)
 
 
 Parlementaire agenda [31-03-2016] – AO Preventiebeleid (4328)
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Verzamelbrief september onderzoek fysiotherapie door Zorginstituut Nederland (TK 29 689, nr. 772) (19 803)
 
 
 
 
 6757
 
 
 Na de zomer ontvangt de Kamer een brief over cliëntenondersteuning, inclusief een koppeling mantelzorgers en dementiezorg (blz. 33)
 
 
 Parlementaire agenda [06-07-2016] – AO Dementiezorg (4449)
 
 
 Uitgaande brief [03-04-2017] – Voortgangsbrief actieplan casemanagement dementie (TK 29 689, nr. 816) (20 494)
 
 
 
 
 6413
 
 
 Integraal rapport Zorginstituut over de aanspraak fysiotherapie
 
 
 Parlementaire agenda [17-03-2016] – AO Eerstelijnszorg (4282)
 
 
 Uitgaande brief [14-02-2017] – Reactie Systeemadvies fysio- en oefentherapie (TK 29 689, nr. 805) (20 335)
 
 
 
 
 7028
 
 
 In februari adviseert het schakelteam over het landelijke nummer voor de niet-acute GGZ. De Kamer wordt daarna over dit advies geïnformeerd
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 Uitgaande brief [24-02-2017] – advies schakelteam niet-acute melding personen met verward gedrag (TK 25 424, nr. 344) (20 400)
 
 
 
 
 7101
 
 
 In maart wordt de Kamer door de Staatssecretaris geïnformeerd over de voortgang van het actieplan casemanagement dementie, waarbij ook een overzicht van de signalen die het signaalteam heeft ontvangen wordt opgenomen
 
 
 Parlementaire agenda [21-02-2017] – AO Eerstelijnszorg/Mondzorg (3438)
 
 
 Uitgaande brief [03-04-2017] – Voortgangsbrief actieplan casemanagement dementie (TK 29 689, nr. 816) (20 494)
 
 
 
 
 7167
 
 
 De Minister stuurt in april een reactie op het manifest van de Geboortebeweging
 
 
 Parlementaire agenda [22-02-2017] – AO Patiënten- en cliëntenrechten (4463)
 
 
 Uitgaande brief [14-04-2017] – Reactie Zwartboek zwangerschap en geboorte (TK 31 476, nr. 20) (20 536)
 
 
 
 
 7088
 
 
 De Minister stuurt in april een reactie op het manifest van de Geboortebeweging
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – VAO Patienten en cliëntenrechten (d.d. 22/2) (4587)
 
 
 Uitgaande brief [14-04-2017] – Reactie Zwartboek zwangerschap en geboorte (TK 31 476, nr. 20) (20 536)
 
 
 
 
 6799
 
 
 In maart/juni 2017 wordt de Kamer geïnformeerd over voortzetting van de Landelijke agenda suïcidepreventie (blz. 24)
 
 
 Parlementaire agenda [07-09-2016] – AO Suïcidepreventie (4421)
 
 
 Uitgaande brief [15-06-2017] – Jaarrapportage vermindering suïcidaliteit en voortgang Landelijke agenda suïcidepreventie (TK 32 793, nr. 270) (20 722)
 
 
 
 
 6802
 
 
 De Kamer wordt bericht over de Finse aanpak van suïcidepreventie (blz. 25)
 
 
 Parlementaire agenda [07-09-2016] – AO Suïcidepreventie (4421)
 
 
 Uitgaande brief [15-06-2017] – Jaarrapportage vermindering suïcidaliteit en voortgang Landelijke agenda suïcidepreventie (TK 32 793, nr. 270) (20 722)
 
 
 
 
 6794
 
 
 Via de Staatssecretaris van I en M ontvangt de Kamer een vervolgplan suïcidepreventie op het spoor als onderdeel van de beleidsimpuls railveiligheid (blz. 9,25)
 
 
 Parlementaire agenda [07-09-2016] – AO Suïcidepreventie (4421)
 
 
 Uitgaande brief [15-06-2017] – Jaarrapportage vermindering suïcidaliteit en voortgang Landelijke agenda suïcidepreventie (TK 32 793, nr. 270) (20 722)
 
 
 
 
 6795
 
 
 In de volgende voortgangsrapportage «Landelijke agenda suïcidepreventie» wordt de Kamer geïnformeerd over o.a. de uitkomsten van het overleg met de zorgverzekeraars over de toepassing door ggz-instellingen van de Â«richtlijn diagnostiek en behandeling van suïcidaal gedrag bij de zorginkoop, en wordt ook ingegaan op de borging van de resultaten van de Stichting Supranet GGZ en Supranet Community (blz. 10,12)
 
 
 Parlementaire agenda [07-09-2016] – AO Suïcidepreventie (4421)
 
 
 Uitgaande brief [15-06-2017] – Jaarrapportage vermindering suïcidaliteit en voortgang Landelijke agenda suïcidepreventie (TK 32 793, nr. 270) (20 722)
 
 
 
 
 6796
 
 
 De Kamer wordt nader geïnformeerd over de verhouding tussen de verplichte individuele meldingen van suïcides en pogingen daartoe door de ggz-instellingen aan de IGZ en de overige suïcides en pogingen binnen die instellingen (blz. 15)
 
 
 Parlementaire agenda [07-09-2016] – AO Suïcidepreventie (4421)
 
 
 Uitgaande brief [15-06-2017] – Jaarrapportage vermindering suïcidaliteit en voortgang Landelijke agenda suïcidepreventie (TK 32 793, nr. 270) (20 722)
 
 
 
 
 6797
 
 
 De Kamer wordt nader bericht over het IGZ-onderzoek naar praktijkvariatiemeldingen van ggz-instellingen inzake suïcides en over andere informatie van de IGZ ter zake.(blz. 15,16)
 
 
 Parlementaire agenda [07-09-2016] – AO Suïcidepreventie (4421)
 
 
 Uitgaande brief [15-06-2017] – Jaarrapportage vermindering suïcidaliteit en voortgang Landelijke agenda suïcidepreventie (TK 32 793, nr. 270) (20 722)
 
 
 
 
 6411
 
 
 In brief de Kamer informeren over de tussenstand proeftuinen
 
 
 Parlementaire agenda [17-03-2016] – AO Eerstelijnszorg (4282)
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 5937
 
 
 De Kamer wordt bericht of de forensische zorg de reguliere ggz verdringt en zo ja, waarom er zo weinig gebruik wordt gemaakt van de NZa-beleidsregel die het mogelijk maakt om met budgetten tussen die twee soorten zorg te schuiven
 
 
 Parlementaire agenda [21-05-2015] – AO GGZ (4101)
 
 
 Uitgaande brief [07-06-2017] – Verzamelbrief Verdringing reguliere ggz (TK 25 424, nr. 354) (20 680)
 
 
 
 
 6712
 
 
 Eind 2016 ontvangt de Kamer de evaluatie van de NZa over de verplichte melding van wachtlijstgegevens door zorgaanbieders (blz. 37)
 
 
 Parlementaire agenda [26-05-2016] – AO GGZ (4402)
 
 
 Uitgaande brief [18-01-2017] – Onderzoek naar de Treeknormen ggz (TK 25 424, nr. 339) (20 241)
 
 
 
 
 6723
 
 
 De Staatssecretaris zal in gesprek treden met de NZa over de opzet van de monitoring. De vraagpunten over de relatie met huishoudelijk hulp/de verschillende stelsels/verkeerde prikkels en de verschillende modellen worden daarbij meegenomen. De Kamer ontvangt nader bericht over de uitkomst van het gesprek (blz. 35, 39 en 46)
 
 
 Parlementaire agenda [14-06-2016] – AO Wijkverpleging (4149)
 
 
 Uitgaande brief [10-04-2017] – Aanbieding rapport Technische werkgroep Beheersinstrumentarium Zorguitgaven (TK 32 620, nr. 189) (20 508)
 
 
 
 
 7029
 
 
 Afspraken partijen over organisatie van vervoer in de regio worden in maart aan de Minister aangeboden, en gaan daarna naar de Kamer
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 Uitgaande brief [07-03-2017] – CZ: Vervoer personen met verward gedrag (TK 25 424, nr. 346) (20 409)
 
 
 
 
 7099
 
 
 In mei, na ontvangst van een vervolg quick scan van de NZa, ontvangt de Kamer een brief n.a.v. de nader gewijzigde motie- Bruins Slot en Volp over witte vlekken in de eerstelijnsopvang van kwetsbare ouderen (34 550-XVI, nr. 94), inclusief een beeld van de loketten per regio
 
 
 Parlementaire agenda [21-02-2017] – AO Eerstelijnszorg/Mondzorg (3438)
 
 
 Uitgaande brief [20-06-2017] – Voortgang aanpak drukte in de acute zorg (TK 29 247, nr. 234) (20 749)
 
 
 
 
 7025
 
 
 De marktscan GGZ van de NZa gaat in maart naar de Tweede Kamer
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 Uitgaande brief [31-05-2017] – Marktscans Medisch Specialistische Zorg en Geestelijke Gezondheidszorg 2016 en Actieplan wachttijden zorg NZa (TK 25 424, nr. 353) (20 649)
 
 
 
 
 7074
 
 
 Ik zal u op de hoogte houden van de voortgang en de resultaten van het ingezette traject om te komen tot bestuurlijke afspraken in de paramedische zorg
 
 
 Uitgaande brief [24-02-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake Aangeboden manifest Geeft handen aan de participatie maatschappij door inzet paramedici door PNN d.d. 31 januari 2017 (20 398)
 
 
 Uitgaande brief [19-06-2017] – hoofdlijnenakkoord paramedische zorg (TK 33 578, nr. 47) (20 729)
 
 
 
 
 7152
 
 
 De Kamer wordt in maart bericht over het NZa-onderzoek kostprijsberekening wijkverpleegkundigen, mede voorzien van concrete voorstellen van de Staatssecretaris. Het gaat dan over één tarief (blz. 53)
 
 
 Parlementaire agenda [01-02-2017] – AO Decentralisatie WMO/Wijkverpleging/Palliatieve Zorg (4501)
 
 
 Uitgaande brief [28-06-2017] – Bestuurlijk akkoord wijkverpleging (TK 29 689, nr. 835) (20 778)
 
 
 
 
 7019
 
 
 Voor de zomer wordt de Kamer onder andere gerapporteerd over een eventuele versnelling van de opbouw van de ambulante ggz, wachtlijstgegevens, beschermd wonen in de Wmo en eventueel over doelstellingen opbouw ambulantisering
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake Verzoek om stand van zakenbrief inzake de opbouw van de ambulante geestelijke gezondheidszorg (GGZ) (TK 25 424, nr. 349) (20 472)
 
 
 
 
 7024
 
 
 Over de NZa-wachtlijstrapportages en het ingrijpen van deze toezichthouder in voorkomende situaties wordt aan de Kamer teruggekoppeld zodra er een aantal voorbeelden is
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 13-07-2017: Uitgaande brief [13-07-2017] – Afspraken wachttijden ggz (20 844)
 
 
 
 
 7014
 
 
 Voor de zomer wordt aan de Kamer gerapporteerd over een analyse van het schakelteam met betrekking tot het ontbreken van doorzettingsmacht op punten op lokaal niveau en de mogelijke oplossingen. Die analyse zal worden meegenomen in de voortgangsrapportage over de stand van zaken «Verwarde personen'
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 Uitgaande brief [29-06-2017] – Informatie over verschillende onderwerpen gerelateerd aan de ondersteuning van personen met verward gedrag (TK 25 424, nr. 368) (20 785)
 
 
 
 
 6800
 
 
 In de voortgangsrapportage «Landelijke agenda suïcidepreventie» wordt de Kamer geïnformeerd over de sterkere benadering van familie en nabestaanden in relatie tot het medisch beroepsgeheim en over het overleg met de ministeries van OCW en SZW inzake het onderwijs en de themalessen vanuit jongeren zelf (blz. 24)
 
 
 Parlementaire agenda [07-09-2016] – AO Suïcidepreventie (4421)
 
 
 Uitgaande brief [15-06-2017] – Jaarrapportage vermindering suïcidaliteit en voortgang Landelijke agenda suïcidepreventie (TK 32 793, nr. 270) (20 722)
 
 
 
 
 6975
 
 
 De Kamer wordt bericht over het vraagstuk van de registratienormen of registratie-eisen
 
 
 Parlementaire agenda [15-12-2016] – AO Intensieve Kindzorg (4541)
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 4225
 
 
 Na inwerkingtreding van de Tijdelijke wet ambulancezorg zal zo snel mogelijk een definitieve regeling bij de Kamer worden ingediend, die Europaproof is en zo dicht mogelijk ligt bij de wensen van de Kamer en waarbij rekening wordt gehouden met de huidige ontwikkelingen (blz. 66-8-61,62,63,64,65,66,69).
 
 
 Parlementaire agenda [18-02-2016] – AO Ambulancezorg/SEH/Acute zorg/Traumazorg (4358)
 
 
 Uitgaande brief [10-04-2017] – Voorstel van Verlenging en wijziging van de Tijdelijke wet ambulancezorg (TK 34 623) (TK 34 623, nr. 6, TK 34 623, nr. 7) (20 512)
 
 
 
 
 6904
 
 
 In november ontvangt de Kamer informatie over de stand van zaken met betrekking tot ouderenmishandeling en financiële uitbuiting
 
 
 Parlementaire agenda [12-10-2016] – AO Kindermishandeling/GIA (4424)
 
 
 Uitgaande brief [02-02-2017] – voortgangsrapportage GIA januari 2017 (TK 28 345, nr. 174) (20 295)
 
 
 
 
 6634
 
 
 De stas VWS zal de Kamer een standvanzaken brief over zorgmijding (relatie tot de Wmo) sturen
 
 
 Parlementaire agenda [22-06-2016] – AO Risicoverevening en risicoselectie (4396)
 
 
 Uitgaande brief [12-09-2016] – Verbetering informatievoorziening en aanpak stapelfacturen (TK 29 538, nr. 227) (19 707)
 
 
 
 
 6646
 
 
 Minister stuurt de rapportage over cliëntondersteuning van Movisie naar de Kamer
 
 
 Parlementaire agenda [16-06-2016] – AO Beleidsdoorlichting art. 4.1 positie van de cliënt (4423)
 
 
 Uitgaande brief [23-09-2016] – Toezending Rapport Movisie over cliëntondersteuning (TK 31 476, nr. 14) (19 778)
 
 
 
 
 6642
 
 
 Ik zal samen met de stas voor de begrotingsbehandeling een brief sturen over tienerzwangerschappen/ongewenste zwangerschappen
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – AO Zwangerschap en geboorte (4410)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – zorg rond onbedoelde (tiener)zwangerschappen (TK 32 279, nr. 99) (19 941)
 
 
 
 
 6592
 
 
 Kamer informeren over voortgang samenwerkingsagenda van ZN en VNG over onder andere GGZ en MO
 
 
 Parlementaire agenda [26-05-2016] – AO GGZ (4402)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Voortgangsrapportage Wmo, 2e helft 2016, (TK 29 538, nr. 230) (19 934)
 
 
 
 
 6735
 
 
 Eind september zal de Staatssecretaris een rapportage van de ketenregisseur ontvangen over het portaal (o.a. een programma van eisen, tijdpad, kosten) en over de noodzaak tot investeren in uitvoering bij de SVB. De Kamer wordt in oktober geïnformeerd over de meer definitieve keuzes (blz. 24/25,28,30,31,38)
 
 
 Parlementaire agenda [29-06-2016] – AO Voortgang trekkingsrechten PGB (4444)
 
 
 Uitgaande brief [02-11-2016] – Voortgangsrapportage trekkingsrecht 1 november 2016 (TK 25 657, nr. 273) (19 917)
 
 
 
 
 6702
 
 
 De Kamer zal indien mogelijk voor het kerstreces worden geïnformeerd over de gemeentelijke realisatiegegevens pgb's 2015 (blz. 30)
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – Wetgevingsoverleg Jaarverslag VWS 2015 (4425)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Stand van zaken moties en toezeggingen begroting 2016 (TK 34 550-XVI, nr. 14) (19 940)
 
 
 
 
 6988
 
 
 De Kamer wordt voor eind 2016 nader bericht over de uitkomsten van het overleg met de VNG inzake De Compound te Assen
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO PGB (4543)
 
 
 Uitgaande brief [23-12-2016] – De Compound in Assen (2016Z24955) (20 214)
 
 
 
 
 6910
 
 
 De Kamer ontvangt voor het VAO een overzicht van gemeenten waarover signalen zijn afgegeven dat de landelijke toegang niet goed is geregeld, welke acties het ministerie heeft ondernomen en tot welk resultaat dat heeft geleid, inclusief het aantal ambtsberichten
 
 
 Parlementaire agenda [30-11-2016] – AO Maatschappelijke opvang (4490)
 
 
 Uitgaande brief [21-12-2016] – Maatschappelijke opvang (TK 29 325, nr. 87) (20 177)
 
 
 
 
 6911
 
 
 De Kamer ontvangt naar verwachting dit jaar de landelijke opvangcijfers naar aanleiding van het nader onderzoek of de duiding van Federatie Opvang en het Trimbos-instituut. De Staatssecretaris heeft bevestigd dat die informatie nog voor het te plannen VAO naar de Kamer zal komen
 
 
 Parlementaire agenda [30-11-2016] – AO Maatschappelijke opvang (4490)
 
 
 Uitgaande brief [21-12-2016] – Maatschappelijke opvang (TK 29 325, nr. 87) (20 177)
 
 
 
 
 6346
 
 
 In het voorjaar wordt de Kamer gerapporteerd over de eventuele zorgvragen bij de Indische gemeenschap in overleg met Pelita (blz. 8)
 
 
 Parlementaire agenda [10-12-2015] – 2de termijn AO Indische kwestie (Back Pay) (4283)
 
 
 Uitgaande brief [16-02-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake Stand van zaken brief van het kabinet over de uitvoering van de backpay kwestie (TK 20 454, nr. 126) (20 349)
 
 
 
 
 6347
 
 
 In het voorjaar wordt de Kamer geïnformeerd over de uitvoering van de uitkeringsregeling en over het verankeren van het erkennen/herinneren/herdenken in overleg met de Indische gemeenschap (blz. 10)
 
 
 Parlementaire agenda [10-12-2015] – 2de termijn AO Indische kwestie (Back Pay) (4283)
 
 
 Uitgaande brief [16-02-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake Stand van zaken brief van het kabinet over de uitvoering van de backpay kwestie (TK 20 454, nr. 126) (20 349)
 
 
 
 
 6918
 
 
 De eerdere toezegging met betrekking tot stopzetting rijksincasso wordt nogmaals bevestigd
 
 
 Parlementaire agenda [30-11-2016] – AO Maatschappelijke opvang (4490)
 
 
 Kamerbrief over diverse onderwerpen van het schuldenbeleid verzonden door het Ministerie van SZW d.d. 06-02-2017
 
 
 
 
 6903
 
 
 In de volgende voortgangsrapportage, die in januari 2017 naar de Kamer zal worden gestuurd, wordt de Kamer nader geïnformeerd over onder andere:
 – het stroomlijnen en bevorderen van de samenhang van het hele dossier in verband met de uitvoeringsfase. Dat is in reactie op het punt van mevrouw Bergkamp en ondergetekende;
 – de impactanalyse Veilig Thuis en de voortgang die daarop is geboekt;
 – de stand van zaken met betrekking tot de veldnormen, de gesprekken met de beroepsgroepen hierover en het punt van de aandachtsfunctionarissen;
 – het advies inzake de forensische expertise;
 – een reactie op het advies van Augeo;
 – de vraag of onterechte meldingen volledig uit het systeem van Veilig Thuis kunnen worden gehaald; dat was een vraag van mevrouw Keijzer;
 – de stand van zaken met betrekking tot het IGZ-toezicht bij Veilig Thuis;
 – de waarheidsvinding of in ieder geval de waarheidsbeoordeling, laat ik het dan zo noemen, inzake dossiervorming;
 – de stand van zaken met betrekking tot de kindcheck.
 
 
 Parlementaire agenda [12-10-2016] – AO Kindermishandeling/GIA (4424)
 
 
 Uitgaande brief [02-02-2017] – voortgangsrapportage GIA januari 2017 (TK 28 345, nr. 174) (20 295)
 
 
 
 
 7155
 
 
 Een brief over de zwerfjongeren in de maatschappelijke opvang en schuldrust zal de Kamer spoedig bereiken, want dat onderwerp betreft een andere bewindspersoon
 
 
 Parlementaire agenda [01-02-2017] – AO Decentralisatie WMO/Wijkverpleging/Palliatieve Zorg (4501)
 
 
 Kamerbrief over diverse onderwerpen van het schuldenbeleid verzonden door het Ministerie van SZW d.d. 06-02-2017
 
 
 
 
 7150
 
 
 De Kamer wordt in februari bericht over de uitwerking van de centrale doventolkregeling (blz. 53)
 
 
 Parlementaire agenda [01-02-2017] – AO Decentralisatie WMO/Wijkverpleging/Palliatieve Zorg (4501)
 
 
 Uitgaande brief [08-03-2017] – Kabinetsreactie onderzoek harmonisatie doventolkvoorziening (TK 32 805, nr. 51) (20 411)
 
 
 
 
 7151
 
 
 De Kamer wordt medio februari/maart bericht over het conceptwetsvoorstel inzake de codificering van standaarden (blz. 53)
 
 
 Parlementaire agenda [01-02-2017] – AO Decentralisatie WMO/Wijkverpleging/Palliatieve Zorg (4501)
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Voortgang aanpak administratieve lasten in de maatschappelijke ondersteuning en de jeugdhulp (TK 29 515, nr. 399) (20 464)
 
 
 
 
 7156
 
 
 De Kamer ontvangt in maart een brief over de cliëntondersteuning (53)
 
 
 Parlementaire agenda [01-02-2017] – AO Decentralisatie WMO/Wijkverpleging/Palliatieve Zorg (4501)
 
 
 Uitgaande brief [27-06-2017] – Brede voortgang onafhankelijke clientondersteuning Wmo-Wlz (TK 29 538, nr. 244) (20 775)
 
 
 
 
 7158
 
 
 De Kamer ontvangt de definitief vastgestelde algemene maatregel van bestuur (blz. 54)
 
 
 Parlementaire agenda [01-02-2017] – AO Decentralisatie WMO/Wijkverpleging/Palliatieve Zorg (4501)
 
 
 Uitgaande brief [20-03-2017] – Besluit reële prijs (TK 29 538, nr. 238) (20 430)
 
 
 
 
 7026
 
 
 De HHM-rapportage over de inhoudelijke en organisatorische vormgeving en de financiering van de openbare geestelijke gezondheidszorg komt eind februari 2017 naar de Kamer; de reactie van de Minister volgt drie weken later
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Uitkomsten onderzoek lokale invulling Oggz (TK 25 424, nr. 348) (20 469)
 
 
 
 
 7039
 
 
 De Kamer ontvangt in het eerste kwartaal 2017 het implementatieplan VN-verdrag. Daarin zal tevens worden bericht over de uitkomst van het gesprek met de VNG en over diverse onderwerpen in relatie tot de toegankelijkheid (actieplan, Zonnebloem/auto, toegankelijkheid publieke toiletten «iedere wc telt», Academie van zelfstandigheid)
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO Gehandicaptenbeleid (4046)
 
 
 Uitgaande brief [28-03-2017] – Implementatieplan VN Verdrag Handicapverdrag inzake de rechten van personen met een handicap (TK 33 990, nr. 62) (20 460)
 
 
 
 
 6986
 
 
 Voor (met enig voorbehoud) of rond 1 maart 2017 wordt de Kamer bericht over de juridische uitwerking van de governance bij het trekkingsrecht pgb
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO PGB (4543)
 
 
 Uitgaande brief [22-02-2017] – Beheer budgethoudersportaal en voortgangsrapportage (20 385)
 
 
 
 
 6282
 
 
 De Kamer ontvangt in 2016 bericht over het onderzoek van het CPB en SCP naar de markt voor huishoudelijke hulp
 
 
 Parlementaire agenda [17-12-2015] – AO over het aanstaande faillissement van TSN en de continuïteit van de thuiszorg (4316)
 
 
 Uitgaande brief [21-03-2017] – Aanbieding onderzoeksrapporten «Langer zelfstandig», «Wel thuis?» en «de markt voor huishoudelijke hulp – gemeentelijk inkoopbeleid en gebruik door burgers onder de Wmo 2007» (20 440)
 
 
 
 
 7149
 
 
 Rond april ontvangt de Kamer de aanvraag voor het BIT-advies over de ICT-investering bij de SVB
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO PGB (3480)
 
 
 Uitgaande brief [01-06-2017] – Voortgang pgb trekkingsrecht (TK 25 657, nr. 291) (20 655)
 
 
 
 
 7148
 
 
 Aan het begin van de tweede helft van 2017 wordt de Kamer nader bericht over de bouw van het budgethoudersportaal, inclusief de uitvoeringstoets en het BIT-advies
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO PGB (3480)
 
 
 Uitgaande brief [01-06-2017] – Voortgang pgb trekkingsrecht (TK 25 657, nr. 291) (20 655)
 
 
 
 
 7109
 
 
 Medio maart wordt de Kamer geïnformeerd over het plan van aanpak en de aanbevelingen van mevrouw Stuiveling en haar commissie en de inzet van de banken inzake financieel misbruik inclusief het overleg dat heeft plaatsgevonden of zal plaatsvinden met de Stichting Samen Veilig Ouder Worden
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Ouderenmishandeling (4337)
 
 
 Uitgaande brief [15-06-2017] – Ouderenmishandeling (TK 28 345, nr. 181) (20 706)
 
 
 
 
 7110
 
 
 In de volgende voortgangsrapportage wordt de Kamer nader bericht over de richtlijn Vermoeden van ouderenmishandeling van de Nederlandse Vereniging voor Klinische Geriatrie. In die rapportage komt de Staatssecretaris ook terug op het punt van de registratie van ouderenmishandeling en op het raadplegen van het register door rechters
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Ouderenmishandeling (4337)
 
 
 Uitgaande brief [15-06-2017] – Ouderenmishandeling (TK 28 345, nr. 181) (20 706)
 
 
 
 
 7017
 
 
 Een uitgebreide reactie op het manifest van de Federatie Opvang en op de vraag over ouderen die in de ggz zitten maar eigenlijk in een verpleeghuis thuishoren worden meegenomen in de voortgangsbrief voor de zomer
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 Uitgaande brief [03-07-2017] – Voortgangsrapportage maatschappelijke opvang en beschermd wonen, voorjaar 2017 (TK 29 325, nr. 89) (20 792)
 
 
 
 
 6968
 
 
 Eind 2016 zal de Kamer worden geïnformeerd over hoe het staat met het right to challenge of hoe burgerinitiatieven in de Wlz (verder) kunnen worden bevorderd
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 6972
 
 
 De Kamer ontvangt een voortgangsrapportage waarin over diverse aspecten van maatschappelijke opvang wordt teruggekoppeld
 
 
 Parlementaire agenda [30-11-2016] – AO Maatschappelijke opvang (4490)
 
 
 Uitgaande brief [03-07-2017] – Voortgangsrapportage maatschappelijke opvang en beschermd wonen, voorjaar 2017 (TK 29 325, nr. 89) (20 792)
 
 
 
 
 6919
 
 
 De Kamer ontvangt voor de Voorjaarsnota een reactie op de initiatiefnota van de heer Van der Staaij inzake de ondersteuning van onbedoeld zwangere vrouwen
 
 
 Parlementaire agenda [30-11-2016] – AO Maatschappelijke opvang (4490)
 
 
 Uitgaande brief [21-06-2017] – Zorg bij onbedoelde zwangerschappen (TK 32 279, nr. 09) (20 754)
 
 
 
 
 6905
 
 
 Tevens is genoteerd dat de Staatssecretaris contact met zijn collega van OCW zal opnemen over een overzicht van de opleidingen waarin breed aandacht wordt besteed aan kindermishandeling mogelijke signalen daarvan en de meldcode, en van de wijze waarop dit onderwerp in die opleidingen aan de orde komt.
 
 
 Parlementaire agenda [12-10-2016] – AO Kindermishandeling/GIA (4424)
 
 
 Uitgaande brief [02-02-2017] – voortgangsrapportage GIA januari 2017 (TK 28 345, nr. 174) (20 295)
 
 
 
 
 6951
 
 
 Voor de stemmingen over de VWS-begroting 2017 zal de Kamer worden bericht over de dekking en de gevolgen van aanvaarding van het amendement Rudmer Heerema/Van Dekken
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 Uitgaande brief [07-12-2016] – Aanvullende schriftelijke reactie op amendementen bij de VWS-begroting 2017 (TK 34 550-XVI, nr. 124) (20 097)
 
 
 
 
 6693
 
 
 In de VWS-begroting 2017 zal het smarter maken van de beleidsagenda worden ingebed en zal een selectief aantal indicatoren uit de conceptmonitor in de beleidsagenda worden opgenomen (blz. 16,17)
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – Wetgevingsoverleg Jaarverslag VWS 2015 (4425)
 
 
 Hieraan is voldaan met het indienen van de begroting van VWS d.d. 20-09-2016
 
 
 
 
 7107
 
 
 De Kamer wordt over twee weken bericht over het vraagpunt met betrekking tot het Geneesmiddelenbulletin en de medicijncheck
 
 
 Parlementaire agenda [09-02-2017] – AO Geneesmiddelenbeleid/Psychofarmaca (3981)
 
 
 Uitgaande brief [21-02-2017] – Toezeggingen AO Geneesmiddelen 2017 (TK 29 477, nr. 417) (20 357)
 
 
 
 
 6532
 
 
 Voor de zomer ontvangt de Kamer een brief waarin de concrete acties zullen worden vermeld die zullen worden ingezet m.b.t. de geneesmiddelenvisie, vergezeld van een tijdpad en wie de trekker is
 
 
 Parlementaire agenda [13-04-2016] – AO Geneesmiddelen (4327)
 
 
 Uitgaande brief [07-11-2016] – Voortgang Visie op geneesmiddelen: Nieuwe geneesmiddelen snel bij de patiënt tegen aanvaardbare kosten (TK 29 477, nr. 397) (19 974)
 
 
 
 
 6514
 
 
 Fair Medicine Voortgangsbrief De Kamer zal worden geïnformeerd over de actie die zal worden genomen op het Fair Medicine-initiatief, vergezeld van een tijdpad
 
 
 Parlementaire agenda [13-04-2016] – AO Geneesmiddelen (4327)
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Subsidieverstrekking Fair Medicine (TK 29 477, nr. 396) (19 802)
 
 
 
 
 6660
 
 
 Na de zomer ontvangt de Kamer een stand van zaken brief over stamceldonatie
 
 
 Parlementaire agenda [16-06-2016] – AO Pakketmaatregelen (4422)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – stamceldonatie (TK 28 140, nr. 97) (19 962)
 
 
 
 
 6510
 
 
 Resultaten van onderhandelingen samen met België en Luxemburg aan Kamer melden
 
 
 Parlementaire agenda [13-04-2016] – AO Geneesmiddelen (4327)
 
 
 Uitgaande brief [07-11-2016] – Voortgang Visie op geneesmiddelen: Nieuwe geneesmiddelen snel bij de patiënt tegen aanvaardbare kosten (TK 29 477, nr. 397) (19 974)
 
 
 
 
 6503
 
 
 Actieplan Gepast Gebruik naar Tweede Kamer. Iedereen betrekken, ook toegang tot registraties borgen (voor ZiNL). Inclusief verkenning Italiaanse systeem tav fonds onafhankelijk onderzoek en registers
 
 
 Parlementaire agenda [13-04-2016] – AO Geneesmiddelen (4327)
 
 
 Uitgaande brief [15-12-2016] – Actieplan gepast gebruik van geneesmiddelen (TK 29 477, nr. 405) (20 143)
 
 
 
 
 4062
 
 
 De Kamer zal op gezette tijden over de resultaten van het programma Goed Gebruik van Geneesmiddelen worden geïnformeerd (blz. 13)
 
 
 Parlementaire agenda [21-06-2012] – AO Geneesmiddelenbeleid (was tot nader order uitgesteld) (3304)
 
 
 Uitgaande brief [15-12-2016] – Actieplan gepast gebruik van geneesmiddelen (TK 29 477, nr. 405) (20 143)
 
 
 
 
 6716
 
 
 Voor 1 oktober 2016 ontvangt de Kamer het plan van aanpak waar de aangenomen motie-Otwin van Dijk om vraagt, nl. om samen met zorgverzekeraars, apothekers en voorschrijvers te komen tot dit plan om doorgeleverde eigen bereidingen te stimuleren door ze gemakkelijker en aantrekkelijker te maken. Voorts zal de mogelijkheid van een wetgevingstraject worden geduid
 
 
 Parlementaire agenda [22-06-2016] – AO inzake motie doorgeleverde bereidingen (4443)
 
 
 Uitgaande brief [20-06-2017] – Doorgeleverde bereidingen naar aanleiding van motie-Otwin van Dijk (TK 29 477, nr. 432) (20 745)
 
 
 
 
 6718
 
 
 Op korte termijn zal de Kamer gerapporteerd worden over de resultaten van het overleg met verzekeraars over inkoop en vergoeding van in het geding zijnde bereidingen
 
 
 Parlementaire agenda [22-06-2016] – AO inzake motie doorgeleverde bereidingen (4443)
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550-XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 7104
 
 
 De bevindingen van de werkgroep Geneesmiddelentekorten worden het eerste kwartaal 2017/april 2017 aan de Kamer gezonden
 
 
 Parlementaire agenda [09-02-2017] – AO Geneesmiddelenbeleid/Psychofarmaca (3981)
 
 
 Uitgaande brief [08-05-2017] – Rapport werkgroep geneesmiddelentekorten (TK 29 477, nr. 426) (20 586)
 
 
 
 
 7105
 
 
 Het wetsvoorstel over hoge boetes wordt na advisering van de Raad van State spoedig aan de Kamer gezonden
 
 
 Parlementaire agenda [09-02-2017] – AO Geneesmiddelenbeleid/Psychofarmaca (3981)
 
 
 Wijziging van de Geneesmiddelenwet in verband met technische verbeteringen en verhoging van het boetemaximum, memorie van toelichting, TK 34 694, nr. 3, d.d. 16-03-2017
 
 
 
 
 7103
 
 
 De Kamer ontvangt komend voorjaar het NZa-rapport zorgplicht
 
 
 Parlementaire agenda [09-02-2017] – AO Geneesmiddelenbeleid/Psychofarmaca (3981)
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Aanbieding monitor «Uitgaven geneesmiddelen MSZ» en rapport «Toegankelijkheid dure geneesmiddelen» van de NZa (20 811)
 
 
 
 
 6740
 
 
 In september 2016 zal de Kamer worden geïnformeerd over de stand van zaken bij eHealth, waarbij zal worden in gegaan op de stand van zaken bij het Memorandum, en zal verslag worden gedaan wat er in het Informatieberaad is gebeurd
 
 
 Parlementaire agenda [29-06-2016] – AO Gegevensuitwisseling in de zorg/gegevensbescherming (4452)
 
 
 Uitgaande brief [06-10-2016] – Voortgangsrapportage e-health en zorgvernieuwing (TK 27 529, nr. 141) (19 854)
 
 
 
 
 6240
 
 
 De Kamer zal een voortgangsbrief eHealth en zorgverbetering ontvangen, waarin nadere uitwerking wordt gegeven aan hoe de overheid innovatie en zorgvernieuwing verder wil faciliteren
 
 
 Uitgaande brief [28-10-2015] – Schriftelijke Kamervragen begroting VWS 2016 (34 300-XVI– 12) (18 531)
 
 
 Uitgaande brief [06-10-2016] – Voortgangsrapportage e-health en zorgvernieuwing (TK 27 529, nr. 141) (19 854)
 
 
 
 
 6533
 
 
 De Minister zal de door de heer Van Gerven aangereikte casus over een bedrijfsbezoek doorgeleiden naar de toezichthouder met het verzoek de Kamer van een reactie te voorzien
 
 
 Parlementaire agenda [13-04-2016] – AO Geneesmiddelen (4327)
 
 
 Uitgaande brief [02-09-2016] – Verzamelbrief: Bedrijfsbezoek farmaceutisch bedrijf Roche B.V. (TK 29 477, nr. 394) (19 681)
 
 
 
 
 6699
 
 
 In het najaar zal de Kamer zo nodig worden bericht over een aanscherping van de definitie van calamiteit (blz. 25,26)
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – Wetgevingsoverleg Jaarverslag VWS 2015 (4425)
 
 
 Uitgaande brief [13-12-2016] – Brochure Calamiteiten (TK 33 149, nr. 48) (20 107)
 
 
 
 
 6743
 
 
 Voor het einde van 2016 ontvangt de Kamer via de Minister een brief van de IGZ over het aantal calamiteiten dat gemeld is n.a.v. het feit dat gevangenen delen van medische gegevens hebben weggegooid
 
 
 Parlementaire agenda [29-06-2016] – AO Gegevensuitwisseling in de zorg/gegevensbescherming (4452)
 
 
 Uitgaande brief [15-12-2016] – Onderzoek PBLQ naar beveiliging van patiëntgegevens (TK 31 765, nr. 259) (20 138)
 
 
 
 
 6482
 
 
 Eind 2016 wordt de Kamer geïnformeerd over de opname van het Landelijk Meldpunt Zorg in de IGZ en het meer bekendmaken van dit meldpunt (blz. 21)
 
 
 Parlementaire agenda [07-04-2016] – AO IGZ (4359)
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550-XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 6600
 
 
 In een verzamelbrief worden de vragen van het lid Krol over medicatiebeoordelingen beantwoord (blz. 27)
 
 
 Parlementaire agenda [31-03-2016] – AO Preventiebeleid (4328)
 
 
 Uitgaande brief [16-01-2017] – Beleidsreactie IGZ-rapport Veilig voorschrijven moet beter / resultaat van de pilot meldingeninformatie Verpleging en Verzorging, (TK 29 477, nr. 409) (20 229)
 
 
 
 
 6747
 
 
 De Kamer ontvangt in december 2016 een brief over mogelijkheden tot vereenvoudiging van de basisregistratie van personen
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Jeugdhulp (4431)
 
 
 Uitgaande brief [17-02-2017] – Algemeen Overleg Jeugd 23 februari 2017 (20 351)
 
 
 
 
 6754
 
 
 Na de zomer ontvangt de Kamer de beleidsreactie bij het Familiegroepsplan
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Jeugdhulp (4431)
 
 
 «Kabinetsreactie op het onderzoek naar de inzet van het familiegroepsplan in de jeugdbescherming» op 08-02-2017 verstuurd door VenJ
 
 
 
 
 6751
 
 
 De Kamer ontvangt een brief over de opdracht aan de commissie-De Winter
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Jeugdhulp (4431)
 
 
 Brief TK Opdracht de Winter – TK 31 015, nr. 129
 
 
 
 
 6752
 
 
 Binnen enkele weken ontvangt de Kamer de rapportage van de Inspectie over het beoordelingskader gesloten jeugdhulp (incl. de consequenties)
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Jeugdhulp (4431)
 
 
 Uitgaande brief [24-08-2016] – Plaatsen zonder machtiging (TK 31 839, nr. 538) (19 652)
 
 
 
 
 6706
 
 
 De Kamer zal een verslag van de activiteiten van de aanjaag- en praktijkteams in de zorgsectoren worden toegezonden (blz. 40).
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – Wetgevingsoverleg Jaarverslag VWS 2015 (4425)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Stand van zaken moties en toezeggingen begroting 2016 (TK 34 550-XVI, nr. 14) (19 940)
 
 
 
 
 6908
 
 
 De Kamer ontvangt begin 2017 een nadere brief met de uitwerking van de motie Bergkamp/Koşer Kaya en concrete voorstellen
 
 
 Parlementaire agenda [30-11-2016] – AO Maatschappelijke opvang (4490)
 
 
 Uitgaande brief [25-01-2017] – De ondersteuning van kwetsbare jongeren bij de overgang naar volwassenheid (TK 31 839, nr. 559) (20 260)
 
 
 
 
 6902
 
 
 De Kamer wordt voor het wetgevingsoverleg van 14 november a.s. geïnformeerd over de uitkomsten van het overleg met de gemeenten en de branches en de uitkomsten van het vervolgoverleg met Almere en eventuele maatregelen door de Staatssecretaris.
 
 
 Parlementaire agenda [12-10-2016] – AO Kindermishandeling/GIA (4424)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Voortgang nieuw jeugdstelsel (TK 31 839, nr. 554) (19 957)
 
 
 
 
 6842
 
 
 De AMvB meldcode wordt ter informatie naar de Tweede Kamer gestuurd.
 
 
 Parlementaire agenda [12-10-2016] – AO Kindermishandeling/GIA (4424)
 
 
 Uitgaande brief [02-11-2016] – Concept Besluit tot wijziging van het Besluit verplichte meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling (TK 28 345, nr. 172) (19 915)
 
 
 
 
 6748
 
 
 In september 2016 ontvangt de Kamer een voortgangsrapportage over het integraal programma Veilig Thuis
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Jeugdhulp (4431)
 
 
 Uitgaande brief [04-10-2016] – Voortgangsrapportage Geweld in Afhankelijkheidsrelaties (19 845)
 
 
 
 
 6753
 
 
 In de volgende voortgangsrapportage (oktober) wordt de Kamer o.m. geïnformeerd over de resultaten van de expert meeting met cliëntorganisaties, en over de CBS-cijfers inzake uithuisplaatsingen, de geschillencommissie, en de resultaten van het overleg met gemeenten over doorzettingsmacht
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Jeugdhulp (4431)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Voortgang nieuw jeugdstelsel (TK 31 839, nr. 554) (19 957)
 
 
 
 
 6749
 
 
 In november 2016 ontvangt de Kamer de voortgangsrapportage Jeugdhulp (incl. kwaliteitsagenda GGD'en)
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Jeugdhulp (4431)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Voortgang nieuw jeugdstelsel (TK 31 839, nr. 554) (19 957)
 
 
 
 
 7137
 
 
 De Kamer ontvangt eind maart het actieplan pleegzorg, inclusief de punten die aangedragen zijn door mevrouw Keijzer en door andere Kamerleden in dit debat
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO Jeugdhulp (4476)
 
 
 Uitgaande brief [30-05-2017] – Actieplan pleegzorg (TK 31 839, nr. 580) (20 644)
 
 
 
 
 7140
 
 
 De Kamer ontvangt 30 april de nieuwe ondertoezichtstellingcijfers en de cijfers jeugdhulp-plus
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO Jeugdhulp (4476)
 
 
 Uitgaande brief [02-06-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake Commissiebrief verzoek om voortgangsbrief jeugdhulp (TK 31 839, nr. 581) (20 659)
 
 
 
 
 7141
 
 
 De uitvoeringstoets woonplaatsbeginsel is eind april gereed
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO Jeugdhulp (4476)
 
 
 Uitgaande brief [02-06-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake Commissiebrief verzoek om voortgangsbrief jeugdhulp (TK 31 839, nr. 581) (20 659)
 
 
 
 
 7135
 
 
 In april ontvangt de Kamer een monitoring spelregels standaardisatie inkoopmodellen
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO Jeugdhulp (4476)
 
 
 Uitgaande brief [02-06-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake Commissiebrief verzoek om voortgangsbrief jeugdhulp (TK 31 839, nr. 581) (20 659)
 
 
 
 
 7136
 
 
 De Kamer ontvangt in het voorjaar de wetgeving codificering van de standaardisering
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO Jeugdhulp (4476)
 
 
 Uitgaande brief [02-06-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake Commissiebrief verzoek om voortgangsbrief jeugdhulp (TK 31 839, nr. 581) (20 659)
 
 
 
 
 7134
 
 
 De Kamer wordt in een volgende voortgangsrapportage, in juni, bericht over onder meer de uitkomst van regiegesprekken tussen het Ministerie van VWS, de VNG en de branches over onder andere regionale samenwerking, expertisewijkteams, administratieve lasten en de aanbestedingsprocedure inkoop. In die voortgangsrapportage komt ook een landelijk werkprogramma te staan. Verder wordt daarin ingegaan op het punt van mevrouw Van der Burg, de vraag of het CBS ook in staat is om op te treden als vertrouwde derde: is dat mogelijk gelet op de wetgeving over het CBS of moet daarvoor een stichting worden opgericht? Ten slotte komt het punt aan de orde van de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg dat door mevrouw Bergkamp aan de orde is gesteld
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO Jeugdhulp (4476)
 
 
 Uitgaande brief [02-06-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake Commissiebrief verzoek om voortgangsbrief jeugdhulp (TK 31 839, nr. 581) (20 659)
 
 
 
 
 7128
 
 
 Voor het verkiezingsreces wordt de aanpak van de administratieve lasten in de Wlz naar de Kamer gezonden
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Verpleeghuiszorg (4558)
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Aanpak administratieve lasten Wlz (TK 29 515, nr. 400) (20 465)
 
 
 
 
 7129
 
 
 Voor het verkiezingsreces zal de Kamer een eerste agenda ontvangen voor hetgeen in de komende periode nodig is aan verbinding tussen wonen en zorg
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Verpleeghuiszorg (4558)
 
 
 Uitgaande brief [20-04-2017] – Commissiebrief Tweede Kamer inzake Stand van zaken brief Kapitaallasten care (TK 34104-175) (20 558)
 
 
 
 
 7132
 
 
 Het PwC-rapport over de overhead in de langdurige zorg zal tegelijk met de brief over de aanpak van de administratieve lasten naar de Kamer worden gezonden
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Verpleeghuiszorg (4558)
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Aanpak administratieve lasten Wlz (TK 29 515, nr. 400) (20 465)
 
 
 
 
 7133
 
 
 De Kamer wordt geïnformeerd over de grootstedelijke aanpak en over de interventie bij Careyn in de eerstvolgende voortgangsrapportage Waardigheid en trots
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Verpleeghuiszorg (4558)
 
 
 Uitgaande brief [03-02-2017] – Voortgangsrapportage Waardigheid en Trots (TK 31 765, nr. 262) (20 297)
 
 
 
 
 7154
 
 
 De Kamer wordt voor het algemeen overleg Acute zorg, dat op 16 februari gepland staat, bericht over de uitkomsten van het gesprek over onder meer de Wlz-crisisregeling, capaciteitstekorten en andere vraagpunten bij dat dossier. Daarvoor verwijzen we naar het verslag (blz. 53).
 
 
 Parlementaire agenda [01-02-2017] – AO Decentralisatie WMO/Wijkverpleging/Pal-liatieve Zorg (4501)
 
 
 Uitgaande brief [15-02-2017] – Motie Bruins-Slot en Volp TK 34550-XVI (TK 29 247, nr. 229) (20 340)
 
 
 
 
 6847
 
 
 Getracht zal worden de Kamer volgende week te informeren over de vraag of het NZa-kostprijsonderzoek kan worden versneld; dit met het oog op het te houden VAO
 
 
 Parlementaire agenda [17-11-2016] – AO Verpleeghuiszorg (4493)
 
 
 Uitgaande brief [07-12-2016] – Impactanalyse personeelsleidraad (TK 31 765, nr. 258) (20 094)
 
 
 
 
 6849
 
 
 In het kader van de voortgangsrapportage Waardigheid en Trots zullen de suggesties van enkele leden worden meegenomen (o.a. de rol/het oordeel van de IGZ over specifieke situaties (bijv. over nachtzorg), de motie inzake de oorzaak van kwaliteitsverschillen e.d.
 
 
 Parlementaire agenda [17-11-2016] – AO Verpleeghuiszorg (4493)
 
 
 Uitgaande brief [13-01-2017] – Kwaliteitskader en manifest: de volgende stap in de kwaliteitverbetering van de verpleeghuiszorg (TK 31 765, nr. 261) (20 227)
 
 
 
 
 6853
 
 
 De Staatssecretaris zal schriftelijk reageren op de door het lid Van Gerven (SP) aangedragen casus
 
 
 Parlementaire agenda [17-11-2016] – AO Verpleeghuiszorg (4493)
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 6954
 
 
 Volgende week (week 48) zal de Kamer worden bericht over de casus ziekenhuis Heerlen
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [08-12-2016] – reactie bericht aflasten operaties Zuyderland-ziekenhuizen Limburg en reactie commissiebrief lid-Bergkamp om te onderzoeken of er knelpunten zijn in regio Amsterdam (TK 33 578, nr. 35) (20 098)
 
 
 
 
 6960
 
 
 De Kamer zal medio december het advies van de NZa en het Zorginstituut over meerzorg ontvangen, later gevolgd door een beleidsreactie
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [20-02-2017] – Beleidsreactie maatwerk in de Wlz (TK 34 104, nr. 167) (20 354)
 
 
 
 
 6966
 
 
 De Kamer wordt zo spoedig mogelijk het verkennend onderzoek van de NZa naar de vervoerskosten van gehandicapten toegezonden, voorzien van een inhoudelijke reactie
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [23-12-2016] – Aanbieding verkennend onderzoek vervoer (TK 34 104, nr. 158) (20 217)
 
 
 
 
 6963
 
 
 In de eerstvolgende voortgangsrapportgage Wlz zal specifiek worden ingegaan op de afname van het aantal personen van 18 tot 24 jaar met een lvg-profiel
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [15-05-2017] – Voortgangsrapportage Wlz (TK 34 104, nr. 177) (20 603)
 
 
 
 
 6990
 
 
 De Kamer wordt bericht over het aantal civiele zaken waarbij de zorgkantoren pgb-schulden terugvorderen bij de veroorzakers
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO PGB (4543)
 
 
 Uitgaande brief [15-05-2017] – Voortgangsrapportage Wlz (TK 34 104, nr. 77) (20 603)
 
 
 
 
 6402
 
 
 Voor de zomer ontvangt de Kamer een brief over de voor- en nadelen van plaatsing van palliatieve zorg in het zorgdomein qua wettelijk regime en de wijze van financiering, bijvoorbeeld persoonsvolgende bekostiging, na overleg met allerlei betrokken veldorganisaties (blz. 15,19,28,33). In de brief wordt ook ingegaan op een eventuele afzonderlijke aanspraaktitel voor palliatieve zorg (blz. 19), het overleg met betrokken partijen over het eventueel eruit knippen van de herindicatie van het CIZ (blz. 22,23), het overleg met de VPTZ over de inzet van vrijwilligers in verpleeghuizen (blz. 23,24,34), het idee van de praktijkteams (blz. 25), ervaringen met tariefdiscussies in de verschillende soorten hospices (blz. 27), casemanagement dementie en casemanagement palliatieve zorg (blz. 33), geestelijke verzorging (blz. 33), en meerjarige contractering (blz. 34)
 
 
 Parlementaire agenda [28-01-2016] – AO Palliatieve Zorg (4286)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Palliatieve zorg, een niveau hoger (TK 29 509, nr. 64) (19 936)
 
 
 
 
 6386
 
 
 Beleidsreactie op het advies van ZiNL over toegang tot Wlz voor doelgroep GGZ
 
 
 Parlementaire agenda [03-03-2016] – AO Wlz (4338)
 
 
 Uitgaande brief [15-07-2016] – Maximale effecten Wlz (TK 34 104, nr. 134) (19 611)
 
 
 
 
 6562
 
 
 In de mei-brief wordt de Kamer ook bericht over het overleg met het zorgkantoor over het verkorten van de doorlooptijden van het Wlz-pgb (blz. 22)
 
 
 Parlementaire agenda [23-03-2016] – AO PGB (4367)
 
 
 Uitgaande brief [02-09-2016] – Voortgangsrapportage Wlz: van zorgvuldige invoering naar praktijkvernieuwing gericht op welbevinden (TK 34 104, nr. 138) (19 677)
 
 
 
 
 6103
 
 
 De Kamer zal in november een standpunt ontvangen bij het rapport van het onderzoek van Zorginstituut Nederland naar de criteria waaronder toegang tot de Wlz wordt geregeld
 
 
 Parlementaire agenda [09-09-2015] – AO Decentralisatie Wmo/Wlz (4211)
 
 
 Uitgaande brief [15-07-2016] – Maximale effecten Wlz (TK 34 104, nr. 134) (19 611)
 
 
 
 
 6385
 
 
 Verbeteren communicatie en voorlichting (en bijbehorend zorgaanbod) MPT/VPT bij zorgkantoren en cliënten
 
 
 Parlementaire agenda [03-03-2016] – AO Wlz (4338)
 
 
 Uitgaande brief [02-09-2016] – Voortgangsrapportage Wlz: van zorgvuldige invoering naar praktijkvernieuwing gericht op welbevinden (TK 34 104, nr. 138) (19 677)
 
 
 
 
 6628
 
 
 Voor het zomerreces ontvangt de Kamer, mede namens de stas VWS, een stand van zaken brief over de uitvoering van de motie-Keijzer/Bergkamp over toegang tot de Wlz (30597-397)
 
 
 Parlementaire agenda [22-06-2016] – AO Risicoverevening en risicoselectie (4396)
 
 
 Uitgaande brief [15-07-2016] – Maximale effecten Wlz (TK 34 104, nr. 134) (19 611)
 
 
 
 
 6392
 
 
 De Kamer ontvangt het onderzoek naar de redenen waarom cliënten wachten op de zorgaanbieders van hun eerste voorkeur, waarbij het schrappen van de term «wenswachtenden» wordt meegenomen
 
 
 Parlementaire agenda [03-03-2016] – AO Wlz (4338)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Beleidsreactie wachtlijstonderzoek langdurige zorg (TK 34 104, nr. 147) (19 935)
 
 
 
 
 6404
 
 
 In de aan de Kamer toegezegde inventarisatie wat het effect is van de verschillende soorten eigen bijdragen op de keuze die mensen maken, zal de palliatieve zorg worden meegenomen (blz. 25,29)
 
 
 Parlementaire agenda [28-01-2016] – AO Palliatieve Zorg (4286)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Palliatieve zorg, een niveau hoger (TK 29 509, nr. 64) (19 936)
 
 
 
 
 6405
 
 
 Na overleg met de betrokken organisaties wordt de Kamer bericht over de noodzaak van de terminaliteitsverklaring (blz. 26)
 
 
 Parlementaire agenda [28-01-2016] – AO Palliatieve Zorg (4286)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Palliatieve zorg, een niveau hoger (TK 29 509, nr. 64) (19 936)
 
 
 
 
 6383
 
 
 Kamer ontvangt m.b.t. het maatwerkprofiel het onderzoeksrapport van de NZa en ZiNL. Hieruit volgt advies over toegangscriteria na advies van NZa/ZiNL
 
 
 Parlementaire agenda [03-03-2016] – AO Wlz (4338)
 
 
 Uitgaande brief [20-12-2016] – aanbieding gezamenlijk advies NZa en Zorginstituut Nederland maatwerkprofiel (TK 34 104, nr. 156) (20 163)
 
 
 
 
 5356
 
 
 De Kamer zal worden bericht over de uitkomsten van het overleg met de VGN over de problematiek van meervoudig gehandicapte mensen die soms worden gescheiden terwijl zij al tientallen jaren intramuraal in een woongroep wonen (blz. 90-11-3)
 
 
 Parlementaire agenda [05-06-2014] – Dertigledendebat inzake het scheiden van hoogbejaarde echtparen vanwege het kabinetsbeleid (Agema, 5 feb. Bron: Trouw); (3900)
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550-XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 6969
 
 
 Voor 22 december zal de Kamer via de Minister van VWS worden gerapporteerd over de uitvoering van de nader gewijzigde motie-Bruins Slot/Volp (34 550-XVI, nr. 94) over witte vlekken in de eerstelijnsopvang voor kwetsbare ouderen
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Motie-Bruins Slot en Volp TK 34 550-XVI nr. 94 (TK 29 247, nr. 226) (20 192)
 
 
 
 
 6964
 
 
 De Kamer zal zo spoedig mogelijk, nog dit jaar, worden bericht over de uitkomsten van de gesprekken met zorgverzekeraars en gemeenten over de overheveling van woningaanpassingen en hulpmiddelen
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550,-XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 6848
 
 
 Voor de jaarwisseling ontvangt de Kamer een brief met daarin de stand van zaken aanpak regeldruk
 
 
 Parlementaire agenda [17-11-2016] – AO Verpleeghuiszorg (4493)
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Aanpak administratieve lasten Wlz (TK 29 515, nr. 400) (20 465)
 
 
 
 
 6850
 
 
 In januari 2017 wordt de voortgangsrapportage Psychofarmaca (plus onderliggende rapporten) naar de Kamer gezonden
 
 
 Parlementaire agenda [17-11-2016] – AO Verpleeghuiszorg (4493)
 
 
 Uitgaande brief [15-05-2017] – Voortgangsrapportage Wlz (TK 34 104, nr. 177) (20 603)
 
 
 
 
 6851
 
 
 Rond de jaarwisseling ontvangt de Kamer een brief inzake overhead
 
 
 Parlementaire agenda [17-11-2016] – AO Verpleeghuiszorg (4493)
 
 
 Uitgaande brief [30-03-2017] – Aanpak administratieve lasten Wlz (TK 29 515, nr. 400) (20 465)
 
 
 
 
 7044
 
 
 De Kamer ontvangt in de tweede week van februari een brief over Maatwerkprofiel
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO Gehandicaptenbeleid (4046)
 
 
 Uitgaande brief [20-02-2017] – Beleidsreactie maatwerk in de Wlz (TK 34 104, nr. 167) (20 354)
 
 
 
 
 7125
 
 
 In de tweede helft van februari ontvangt de Kamer de eerste impactanalyse van de financiële gevolgen van het kwaliteitskader verpleeghuiszorg en de ontwikkeling van de zorgzwaarte
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Verpleeghuiszorg (4558)
 
 
 Uitgaande brief [31-03-2017] – Nza impactanalyse verpleegzorg (TK 31 765, nr. 266) (20 473)
 
 
 
 
 7127
 
 
 Het nieuwe toezichtkader van de IGZ, gebaseerd op het kwaliteitskader, wordt de Kamer eind maart toegezonden
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Verpleeghuiszorg (4558)
 
 
 Uitgaande brief [31-03-2017] – Nza impactanalyse verpleegzorg (TK 31 765, nr. 266) (20 473)
 
 
 
 
 7131
 
 
 Begin maart, na overleg met de SKGZ, zal de Kamer worden bericht over de uitvoering van de motie Dik-Faber over bemiddeling en geschillenbeslechting, alsmede over de gang van instellingen naar de Ombudsman
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Verpleeghuiszorg (4558)
 
 
 Uitgaande brief [14-04-2017] – Motie van het lid Dik-Faber over geschillenbeslechting over het Wlz-pgb (TK 25 657, nr. 289) (20 531)
 
 
 
 
 7040
 
 
 De Kamer ontvangt in het eerste kwartaal 2017 een brief over het regelen van zorg voor mensen met een complexe zorgvraag
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO Gehandicaptenbeleid (4046)
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Diverse onderwerpen gehandicaptenzorg en maatwerk in Wlz-zorg thuis (20 814)
 
 
 
 
 6852
 
 
 Begin 2017 zal de Kamer, na overleg met het SCP, duidelijkheid worden verschaft over het moment waarop toekomstscenario's bekend zijn
 
 
 Parlementaire agenda [17-11-2016] – AO Verpleeghuiszorg (4493)
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 6958
 
 
 In maart 2017 zal de Kamer het onderzoek naar een specifiek Wlz-afwegingskader voor kinderen ontvangen, waarbij o.a. de opvattingen van de denktank intensieve kindzorg worden betrokken
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [30-06-2017] – Beleidsreactie afwegingskader kinderen Wlz (TK 34 104, nr. 185) (20 786)
 
 
 
 
 5638
 
 
 In februari/maart 2015 zal de Kamer uitgebreid worden geïnformeerd over de landelijke AMR-agenda en over de vier poten van de Global Health Security Agenda, waaronder het trekken van het onderwerp AMR (blz. 20,21,22). Hierbij zal ook worden ingegaan op een oplossing voor de problematiek van de infectiepreventierichtlijnen en de WIP (blz. 23), worden gerapporteerd over de uitkomsten van het overleg met de NZa over eventuele verruiming van de beleidsregel voor het bestrijden van de MRSA-bacterie in verpleeghuizen met besmettingen en ficties (blz. 23) en worden ingegaan op de betrokkenheid van mantelzorgers en familieleden bij de infectiepreventie (blz. 24)
 
 
 Parlementaire agenda [26-11-2014] – AO Infectiepreventie en Ebola (3970)
 
 
 Uitgaande brief [24-02-2017] – Voortgang aanpak antibioticaresistentie (TK 32 620, nr. 187) (20 401)
 
 
 
 
 6391
 
 
 Nader onderzoek naar de toepasbaarheid van het afwegingskader Wlz voor kinderen
 
 
 Parlementaire agenda [03-03-2016] – AO Wlz (4338)
 
 
 Uitgaande brief [30-06-2017] – Beleidsreactie afwegingskader kinderen Wlz (TK 34 104, nr. 185) (20 786)
 
 
 
 
 7160
 
 
 De Kamer wordt in maart bericht over de hospicezorg en referentiebekostiging. Daarvoor verwijs ik even naar het laatste punt dat door mevrouw Bruins Slot naar voren is gebracht (54).
 
 
 Parlementaire agenda [01-02-2017] – AO Decentralisatie WMO/Wijkverpleging/Pal-liatieve Zorg (4501)
 
 
 Uitgaande brief [11-07-2017] – Palliatieve zorg (20 830)
 
 
 
 
 7157
 
 
 Komend voorjaar ontvangt de Kamer een update over het kwaliteitskader palliatieve zorg (53)
 
 
 Parlementaire agenda [01-02-2017] – AO Decentralisatie WMO/Wijkverpleging/Palliatieve Zorg (4501)
 
 
 Uitgaande brief [11-07-2017] – Palliatieve zorg (20 830)
 
 
 
 
 6956
 
 
 In het voorjaar 2017 zal de Kamer een rapportage over de ontwikkeling van de arbeidsmarkt in de gehandicaptensector worden toegezonden
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [07-04-2017] – Gezamenlijke arbeidsmarktagenda ouderenzorg (TK 29 282, nr. 272) (20 504)
 
 
 
 
 7022
 
 
 Het onderzoek over de toegang van de langdurige ggz tot de Wlz komt in het voorjaar 2017
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 Uitgaande brief [27-06-2017] – toegang tot de Wlz voor ggz-cliënten (TK 34 104, nr. 184) (20 765)
 
 
 
 
 7153
 
 
 De Kamer wordt nader bericht over het gesprek met de zorgverzekeraars en de VNG met betrekking tot de brede definitie van palliatieve zorg en modules inzake inkoop en bekostiging van palliatieve zorg en de budgetplafonds (blz. 53)
 
 
 Parlementaire agenda [01-02-2017] – AO Decentralisatie WMO/Wijkverpleging/Palliatieve Zorg (4501)
 
 
 Uitgaande brief [11-07-2017] – Palliatieve zorg (20 830)
 
 
 
 
 7042
 
 
 De Kamer ontvangt voor 1 juli 2017 een voortgangsrapportage ten aanzien van de Kwaliteitsagenda
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO Gehandicaptenbeleid (4046)
 
 
 Uitgaande brief [10-04-2017] – Evaluatie proeftuinen vernieuwde kwaliteitskader gehandicaptenzorg (TK 24 170, nr. 158) (20 511)
 
 
 
 
 6957
 
 
 Halverwege 2017 zal een uitvoeringstoets van het Zorginstituut over de toegang van de langdurige ggz tot de Wlz worden uitgebracht
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 6959
 
 
 Zo mogelijk in december zal de Kamer worden geïnformeerd over de resultaten van een onderzoek naar een passende oplossing voor de bekostiging van de IQ-test ter bepaling of iemand een verstandelijke beperking heeft
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 6714
 
 
 Na de zomer komt de Staatssecretaris van VWS met een voorstel inzake de gedecentraliseerde cliëntondersteuning
 
 
 Parlementaire agenda [16-06-2016] – AO Beleidsdoorlichting art. 4.1 positie van de cliënt (4423)
 
 
 Uitgaande brief [27-06-2017] – Brede voortgang onafhankelijke clientondersteuning Wmo-Wlz (TK 29 538, nr. 244) (20 775)
 
 
 
 
 6961
 
 
 Nog in december zal de Kamer zal een integrale brief over de cliëntondersteuning worden toegezonden, waarin o.a. wordt ingegaan op de bekendheid voor cliënten van persoonlijke contacten met het CIZ en op verbreding van ondersteuning naar persoonlijke begeleiders van cliënten
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [27-06-2017] – Brede voortgang onafhankelijke clientondersteuning Wmo-Wlz (TK 29 538, nr. 244) (20 775)
 
 
 
 
 4990
 
 
 De Kamer zal regelmatig worden gerapporteerd over de aanpak van fraude met pgb's (blz. 27)
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2013] – AO PGB (3750)
 
 
 Uitgaande brief [16-12-2016] – Voortgang portaal, pgb-Wlz en pgb-Zvw (TK 25 657, nr. 275) (20 154)
 
 
 
 
 6064
 
 
 De Kamer zal worden bericht over de uitkomsten van het overleg met de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS) inzake de termijn voor het uitbrengen van een advies over nieuwe aspecten van een nieuwe ketenzorg: mantelzorg-informele zorg- professionele zorg (blz. 12)
 
 
 Parlementaire agenda [08-10-2015] – AO Patiëntveiligheid (4184)
 
 
 Uitgaande brief [15-02-2017] – Toezegging onderzoek gevolgen netwerk- en ketenzorg (20 344)
 
 
 
 
 6415
 
 
 Kamer informeren in verzamelbrief over termijn wanneer onderzoek van zorgverzekeraars over goodwill is afgerond
 
 
 Parlementaire agenda [17-03-2016] – AO Eerstelijnszorg (4282)
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550-XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 6572
 
 
 Voor de zomer ontvangt de Kamer het SEO-onderzoek naar de Mededingingswet (2016–95)
 
 
 Parlementaire agenda [20-04-2016] – AO Zorgverzekeringswet (4436)
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Aanbieding onderzoeksrapport «De Mededingingswet in de eerstelijnszorg» (TK 29 689, nr. 771) (19 831)
 
 
 
 
 6829
 
 
 De Kamer wordt nader bericht over het overleg met de Brancheorganisaties Zorg (BoZ) over een aanscherping van de Zorgbrede Governancecode. (31,43)
 
 
 Parlementaire agenda [01-11-2016] – VAO Onderhandse zorgcontracten bij thuiszorgaanbieder Alliade (AO d.d. 6/10) (4520)
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550-XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 6645
 
 
 In het najaar zal de Kamer worden geïnformeerd over extra gelden voor de projecten pg-koepels
 
 
 Parlementaire agenda [16-06-2016] – AO Beleidsdoorlichting art. 4.1 positie van de cliënt (4423)
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Verzamelbrief september hoofdlijnen plannen koepels vernieuwing patiëntenbeleid (TK 31 765, nr. 234) (19 808)
 
 
 
 
 6012
 
 
 Over een jaar wordt de Kamer bericht over de eventuele samenvoeging van het meldpunt van de NZa en het Landelijk Meldpunt Zorg
 
 
 Parlementaire agenda [25-06-2015] – AO NZa (4141)
 
 
 Uitgaande brief [22-12-2016] – Stand van zakenbrief moties en toezeggingen (TK 34 550- XVI, nr. 129) (20 182)
 
 
 
 
 7130
 
 
 Volgende week zal de Kamer een reactie van de Minister van VWS ontvangen op de aangehouden motie-Keijzer over disfunctionerende bestuurders in zorginstellingen
 
 
 Parlementaire agenda [08-02-2017] – AO Verpleeghuiszorg (4558)
 
 
 Uitgaande brief [20-03-2017] – Reactie motie Bestuursverbod Keijzer/Potters (TK 34 550-XVI, nr. 135) (20 435)
 
 
 
 
 6953
 
 
 De Kamer zal voor het AO Preventiebeleid een brief ontvangen over de activiteiten om sport en bewegen beter te borgen in de gezondheidszorg n.a.v. de (aangehouden) motie-Pia Dijkstra/Bruins Slot (34 550-XVI, nr. 106)
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 Uitgaande brief [08-12-2016] – Sport & bewegen en gezondheidszorg (TK 32 793, nr. 249) (20 100)
 
 
 
 
 6025
 
 
 In het voorjaar 2016 of zoveel eerder als mogelijk is zal het wetsvoorstel tot wijziging van de Wet BIG bij de Kamer worden ingediend, waarin o.a. wordt geregeld dat het tuchtrecht van toepassing wordt op BIG-geregistreerden die ernstige zeden- en geweldsdelicten hebben gepleegd in de privésfeer, en de tuchtrechter de mogelijkheid krijgt om BIG-geregistreerden zorgbreed te verbieden patiënten te behandelen indien betrokkene een ernstig gevaar vormt voor patiënten (blz. 77-9-4,5,6)
 
 
 Parlementaire agenda [16-04-2015] – Dertigledendebat over het volgen van foute artsen (4132)
 
 
 Het wetsvoorstel tot wijziging van de Wet BIG is naar de Kamer verzonden d.d. 14-12-2016
 
 
 
 
 6188
 
 
 In het voorjaar van 2016, zo mogelijk begin van dat jaar, zal een wetsvoorstel tot aanpassing van de Wet BIG (o.a. betere bescherming cliënten cosmetische sector, procedure wegens ongeschiktheid) bij de Kamer worden ingediend (blz. 11,14,22)
 
 
 Parlementaire agenda [08-10-2015] – AO Patiëntveiligheid (4184)
 
 
 Het wetsvoorstel tot wijziging van de Wet BIG is naar de Kamer verzonden d.d. 14-12-2016
 
 
 
 
 6256
 
 
 Een voorstel van wet tot wijziging van de Wet BIG (voorbehouden handelingen) zal zo snel mogelijk aan de Kamer worden voorgelegd
 
 
 Uitgaande brief [28-10-2015] – Schriftelijke Kamervragen begroting VWS 2016 (TK 34 300-XVI, nr. 12) (18 531)
 
 
 Het wetsvoorstel tot wijziging van de Wet BIG is naar de Kamer verzonden d.d. 14-12-2016
 
 
 
 
 4619
 
 
 Bij de Kamer zal een wetsvoorstel tot wijziging van de Wet BIG worden ingediend, waarmee het College van Medisch Toezicht komt te vervallen (blz. 15-8-31)
 
 
 Parlementaire agenda [25-10-2012] – VSO tuchtrecht voor beroepsbeoefenaren in de individuele gezondheidszorg (TK 33 000-XVI, nr. 194) (3378)
 
 
 Het wetsvoorstel tot wijziging van de Wet BIG is naar de Kamer verzonden d.d. 14-12-2016
 
 
 
 
 4679
 
 
 In de eerste helft van 2014 zal een wetsvoorstel bij de Kamer worden ingediend ertoe strekkend dat de IGZ handhavend kan optreden tegen falende zorgverleners (blz. 102-)
 
 
 Parlementaire agenda [02-07-2013] – Voortzetting Wetsvoorstel kwaliteit klachten en geschillenzorg (TK 32 402) (eerste termijn + rest) (3723)
 
 
 Het wetsvoorstel tot wijziging van de Wet BIG is naar de Kamer verzonden d.d. 14-12-2016
 
 
 
 
 4723
 
 
 Nadat overleg heeft plaatsgevonden met de KNMG, de OMS en de GGZ over samenwerking van artsen, ziekenhuizen en de ggz met het OM en Justitie bij onderzoek naar medische missers komt de Minister terug bij de Kamer met de resultaten daarvan (blz. 31)
 
 
 Parlementaire agenda [17-06-2013] – Notaoverleg over initiatiefnota van de leden Anne Mulder en Michiel van Veen over patiëntveiligheid (TK 33 497) (3632)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Stand van zaken moties en toezeggingen begroting 2016 (TK 34 550-XV, nr. 14) (19 940)
 
 
 
 
 4726
 
 
 De Kamer zal worden geïnformeerd over de uitvoering van de ingediende en daarna aangehouden motie-Van Veen (33 497, nr. 5) (blz. 43)
 
 
 Parlementaire agenda [17-06-2013] – Notaoverleg over initiatiefnota van de leden Anne Mulder en Michiel van Veen over patiëntveiligheid (TK 33 497) (3632)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Stand van zaken moties en toezeggingen begroting 2016 (TK 34 550-XVI, nr. 14) (19 940)
 
 
 
 
 6336
 
 
 Voor de zomer 2016 ontvangt de Kamer een brief over kwaliteits- en nascholingseisen
 
 
 Parlementaire agenda [18-02-2016] – AO Arbeidsmarktbeleid zorgsector/TSN (4325)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Arbeidsmarkt zorg: herstel na moeilijke jaren (TK 29 282, nr. 260) (19 956)
 
 
 
 
 6722
 
 
 In oktober ontvangt de Kamer een volgende voortgangsrapportage Arbeidsmarktbeleid in de zorg waarin tevens aandacht zal zijn voor de wijkverpleegkundigen (tz-VWS-2016–186) blz. 33
 
 
 Parlementaire agenda [14-06-2016] – AO Wijkverpleging (4149)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Arbeidsmarkt zorg: herstel na moeilijke jaren (TK 29 282, nr. 260) (19 956)
 
 
 
 
 6306
 
 
 In 2016 wordt een wetsvoorstel Wijziging Wet BIG bij de Kamer ingediend met betrekking tot cosmetische handelingen en het tuchtrecht, waarbij o.a. wordt ingegaan op toepassing van BIG-registratienummers en een strafrechtelijk algeheel beroepsverbod in de zorg (blz. 15,25,26,27).
 
 
 Parlementaire agenda [19-11-2015] – AO evaluatie wet BIG/Medisch tuchtrecht/Medisch beroepsgeheim (4260)
 
 
 Dit wetsvoorstel is in het najaar van 2016 aan de Tweede Kamer gestuurd.
 
 
 
 
 6335
 
 
 Eind 2016 ontvangt de Kamer een wetsvoorstel tot wijziging van de Wet BIG inzake nieuwe beroepen
 
 
 Parlementaire agenda [18-02-2016] – AO Arbeidsmarktbeleid zorgsector/TSN (4325)
 
 
 Eerder is de Kamer geïnformeerd over het voornemen om voorjaar 2017 een wetsontwerp over beroepenregulering in internetconsultatie te brengen. Omdat deze wijzigingen op een zeer grote groep van invloed zijn, staat zorgvuldigheid voorop. Dat is dan ook de reden dat de komende maanden worden gebruikt om uitgangspunten bij de sector te sonderen. Vervolgens zal het wetsontwerp worden aangescherpt en in internetconsultatie gebracht
 
 
 
 
 6701
 
 
 Voor het kerstreces zal de Kamer worden bericht over de resultaten van een kwantitatief en een kwalitatief onderzoek van het CBS naar de financiële gevolgen van het zorggebruik door langdurig zorggebruikers (met tabellen over 2013, 2014 en 2015 en met cijfers tot november 2016) (blz. 29,41)
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – Wetgevingsoverleg Jaarverslag VWS 2015 (4425)
 
 
 Uitgaande brief [24-01-2017] – CBS-onderzoekrapport (TK 34 104, nr. 165) (20 251)
 
 
 
 
 6789
 
 
 Na de begrotingsbehandeling ontvangt de Kamer het CBS-onderzoek over de stapeling van het eigen risico en de eigen bijdrage
 
 
 Parlementaire agenda [05-10-2016] – AO Zorgverzekeringswet (4478)
 
 
 Uitgaande brief [24-01-2017] – CBS-onderzoekrapport (TK 34 104, nr. 165) (20 251)
 
 
 
 
 6606
 
 
 Voor de komende begrotingsbehandeling ontvangt de Kamer een brief met de resultaten van het CBS-onderzoek naar de gevolgen van de eigen bijdragen
 
 
 Parlementaire agenda [08-06-2016] – AO Decentralisatie Wmo (4409)
 
 
 Uitgaande brief [24-01-2017] – CBS-onderzoekrapport (TK 34 104, nr. 165) (20 251)
 
 
 
 
 6962
 
 
 In december zal de Kamer het CBS-onderzoek naar de stapeling van eigen bijdragen ontvangen, voorzien van een duiding
 
 
 Parlementaire agenda [24-11-2016] – AO Wlz (4491)
 
 
 Uitgaande brief [24-01-2017] – CBS-onderzoekrapport (TK 34 104, nr. 165) (20 251)
 
 
 
 
 6973
 
 
 In het eerste kwartaal van 2017 zal de Kamer worden geïnformeerd over het capaciteitsplan/het actieplan voor kinderverpleegkundige zorg (o.m. stageplaatsen en opleidingsplaatsen)
 
 
 Parlementaire agenda [15-12-2016] – AO Intensieve Kindzorg (4541)
 
 
 Uitgaande brief [22-06-2017] – Capaciteitsplan 2016 (TK 29 282, nr. 274) (20 757)
 
 
 
 
 6729
 
 
 De Staatssecretaris zal in gesprek treden met de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties over de vraag op welke wijze de Kamer geïnformeerd kan worden over het rijksbrede vraagstuk van de archivering, maar ook over de definitie van de persoonlijke beleidsopvatting. De Kamer wordt er nog over geïnformeerd wanneer dat gesprek zal plaatsvinden, of dat gesprek tot een brief zal leiden en wanneer de Kamer die zal ontvangen
 
 
 Parlementaire agenda [07-09-2016] – AO Omgang met informatie door overheden (4458)
 
 
 De toezegging is overgedragen aan het Ministerie van BZK. De Minister voor Wonen en Rijksdienst zal de Kamer verder informeren over nieuw beleid ten aanzien van het bewaren van e-mails
 
 
 
 
 6017
 
 
 De tweede toezegging is dat dat brief met de beschrijving van de datawasstraat eind van het jaar of begin volgend jaar
 
 
 Parlementaire agenda [18-06-2015] – AO Elektronische gegevensuitwisseling in de zorg (4069)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Beleidsprioriteiten Informatievoorziening en ICT in de zorg en van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) (TK 27 529, nr. 142) (19 938)
 
 
 
 
 5748
 
 
 De Kamer zal een beleidsreactie ontvangen op het eind 2015 in te komen advies van de Gezondheidsraad over gordelroos (blz. 43,46)
 
 
 Parlementaire agenda [26-02-2015] – AO Preventiebeleid (4037)
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Beleidsreactie advies Gezondheidsraad «Vaccinatie tegen gordelroos»? (TK 32 793, nr. 238) (19 815)
 
 
 
 
 6597
 
 
 Na de zomer wordt de Kamer geïnformeerd over de voortgang van het Nationaal Programma Preventie (blz. 21)
 
 
 Parlementaire agenda [31-03-2016] – AO Preventiebeleid (4328)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Vervolg Nationaal Programma Preventie en Alles is Gezondheid...,(TK 32 793, nr. 245) (19 925)
 
 
 
 
 5632
 
 
 De Kamer ontvangt medio de zomer 2015 o.a. een kabinetsstandpunt op ZonMw-rapport mede in relatie tot de commissie voltooid leven (blz. 29)
 
 
 Parlementaire agenda [12-11-2014] – Verzamel AO Euthanasie (3958)
 
 
 Uitgaande brief [12-10-2016] – Kabinetsreactie en visie Voltooid Leven (TK 32 647, nr. 55) (19 869)
 
 
 
 
 6463
 
 
 Voor de begrotingsbehandeling stuurt de Minister de Kamer het onderzoeksrapport van de Inspectie voor de Gezondheidszorg over de uitvoering van de pijlers en taken van de gemeentelijke gezondheidsdiensten, voorzien van een plan van aanpak (blz. 22,24)
 
 
 Parlementaire agenda [31-03-2016] – AO Preventiebeleid (4328)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Kamerbrief resultaten IGZ onderzoeken GGD'en (TK 32 620, nr. 182) (19 937)
 
 
 
 
 6467
 
 
 Na de zomer ontvangt de Kamer het standpunt ten aanzien van de beoordelingskamer vaccins, na afloop van de pilot (blz. 26). Ook ontvangt zij de advisering van de Gezondheidsraad en van Zorginstituut Nederland (blz. 27)
 
 
 Parlementaire agenda [31-03-2016] – AO Preventiebeleid (4328)
 
 
 Uitgaande brief [30-11-2016] – voorstel van wet, houdende wijziging van de Wet publieke gezondheid onder meer i.v.m. het opnemen daarin van een aanbod van de overheid van vaccinaties en bevolkingsonderzoek en nieuwe regels voor de bestrijding van invasieve exotische vectoren (34 472) (TK 34 472, nr. 6) (20 063)
 
 
 
 
 6929
 
 
 De factsheet met zeven clusters preventieprogramma's wordt na het kerstreces naar de Kamer gezonden
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [08-02-2017] – Overzicht activiteiten preventie en gezondheid via het Ministerie van VWS (TK 32 793, nr. 256) (20 316)
 
 
 
 
 6933
 
 
 Het standpunt over de beoordelingswijze van vaccins wordt in januari met de Kamer gedeeld
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [31-01-2017] – samenwerking advisering vaccinaties (TK 32 793, nr. 255) (20 288)
 
 
 
 
 6934
 
 
 De Kamer wordt bericht over de contacten met ouderenbonden over voorlichting over het gordelroosvaccin
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [24-01-2017] – Verzamelbrief: betrokkenheid ouderenbonden bij het beschikbaar stellen van informatie over gordelroosvaccinatie (TK 32 793, nr. 253) (20 255)
 
 
 
 
 6474
 
 
 De Staatssecretaris stuurt begin 2017 een voorstel voor het vervolg op GIDS aan de Tweede Kamer
 
 
 Parlementaire agenda [31-03-2016] – AO Preventiebeleid (4328)
 
 
 Uitgaande brief [23-03-2017] – Vervolg programma Gezond in de stad (GIDS) (TK 32 793, nr. 267) (20 454)
 
 
 
 
 6473
 
 
 De Staatssecretaris zal in de jaarlijkse voortgangsrapportage van het NPP expliciet aandacht schenken aan ouderen
 
 
 Parlementaire agenda [31-03-2016] – AO Preventiebeleid (4328)
 
 
 Uitgaande brief [15-02-2017] – Aanbieding NPP monitor 2016 (TK 32 793, nr. 257) (20 337)
 
 
 
 
 6456
 
 
 De Kamer ontvangt naar verwachting tegen de zomer een opzet voor de financiering van de Werkgroep Infectie Preventie (blz. 10)
 
 
 Parlementaire agenda [17-02-2016] – AO Zika-virus (4368)
 
 
 Uitgaande brief [24-02-2017] – Voortgang aanpak antibioticaresistentie (TK 32 620, nr. 187) (20 401)
 
 
 
 
 6927
 
 
 De informatie over de preventiecoalities in Flevoland en Zuidoost-Nederland wordt gedeeld met de Kamer
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [12-05-2017] – Voortgang Nationaal Programma Preventie 2016 (TK 32 793, nr. 269) (20 599)
 
 
 
 
 7010
 
 
 Begin 2017 wordt er informatie naar de Kamer gestuurd over het terugdringen van diabetes type 2 door wijziging van en betere voorlichting over de levensstijl in het kader van het programma Alles is gezondheid
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [12-05-2017] – Voortgang Nationaal Programma Preventie 2016 (TK 32 793, nr. 269) (20 599)
 
 
 
 
 7035
 
 
 Het overzicht van de preventiecoalities, de Veenkoloniën en de acties in het kader van de Gezonde School wordt opgenomen in de eerstvolgende voortgangsrapportage van het Nationaal Programma Preventie, die in maart zal verschijnen
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [12-05-2017] – Voortgang Nationaal Programma Preventie 2016 (TK 32 793, nr. 269) (20 599)
 
 
 
 
 5270
 
 
 De Kamer zal een plan van aanpak inzake de oprichting van een expertisecenrum voor de ziekte van Lyme ontvangen, met o.a. informatie over het budget voor dit centrum en het onderzoek (blz. 83-4-12)
 
 
 Parlementaire agenda [15-05-2014] – Debat burgerinitiatieven ziekte van Lyme (3886)
 
 
 Uitgaande brief [20-06-2017] – Nederlands Lymeziekte-expertisecentrum (TK 33 897, nr. 8) (20 740)
 
 
 
 
 6680
 
 
 De Kamer zal de rapportage over het HollandBelgium Bid worden toegezonden ontvangen zodra die ontvangen is
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Sportbeleid (4420)
 
 
 Uitgaande brief [19-05-2017] – Basispakket Zvw per 2018 (TK 29 689, nr. 828) (20 619)
 
 
 
 
 6681
 
 
 Direct na het zomerreces wordt het wetsvoorstel Uitvoering antidopingbeleid bij de Kamer ingediend
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Sportbeleid (4420)
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Verzamelbrief september sport (TK 30 234, nr. 147) (19 827)
 
 
 
 
 6666
 
 
 Na de zomer zal de Kamer een reactie ontvangen op het rapport van de Universiteit Leiden over de paralympische sporten
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Sportbeleid (4420)
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Verzamelbrief september sport (TK 30 234, nr. 147) (19 827)
 
 
 
 
 6667
 
 
 De Kamer wordt in de augustusbrief bericht over een alternatieve inzet van de buursportcoaches in Zuid-Limburg. Daarin worden ofwel de resultaten bekend gemaakt ofwel wordt aangegeven wanneer die resultaten er zullen zijn
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Sportbeleid (4420)
 
 
 Uitgaande brief [16-11-2016] – Voortgangsbrief Sport november 2016 (TK 30 234, nr. 150) (20 005)
 
 
 
 
 5387
 
 
 Voor eind 2014 zal het wetsvoorstel Dopingwet bij de Kamer worden ingediend (blz. 18,19)
 
 
 Parlementaire agenda [02-07-2014] – AO Sport (3877)
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Verzamelbrief september sport (TK 30 234, nr. 147) (19 827)
 
 
 
 
 6289
 
 
 Begin 2016 wordt het wetsvoorstel uitvoering antidopingbeleid bij de Kamer ingediend (blz. 30)
 
 
 Parlementaire agenda [23-11-2015] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4249)
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Verzamelbrief september sport (TK 30 234, nr. 147) (19 827)
 
 
 
 
 5523
 
 
 De Kamer zal worden bericht over de uitkomsten van het overleg met OCW over het combineren van topsport en studie, waarbij o.a. ingegaan wordt op de gevolgen van het sociaal leenstelsel en op de studiemogelijkheden na een topsportcarrière (mogelijke verhoging met 10 jaar van de leeftijdsgrens voor studiefaciliteiten voor topsporters) (blz. 43)
 
 
 Parlementaire agenda [03-11-2014] – AO wetgevingsoverleg Sport en Bewegen (3941)
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Verzamelbrief september sport (TK 30 234, nr. 147) (19 827)
 
 
 
 
 6677
 
 
 De Kamer zal aan het eind van de zomer worden bericht over eventuele loondumping bij het sportservicebureau in Zeist
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Sportbeleid (4420)
 
 
 Uitgaande brief [16-11-2016] – Voortgangsbrief Sport november 2016 (TK 30 234, nr. 150) (20 005)
 
 
 
 
 6678
 
 
 Eind augustus/begin september wordt de Kamer nader geïnformeerd over een onderzoek naar de ruimte voor schoolzwemmen in gemeenten
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Sportbeleid(4420)
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Verzamelbrief september sport (TK 30 234, nr. 147) (19 827)
 
 
 
 
 6665
 
 
 Na ontvangst, vermoedelijk in september/oktober, zal het werkprogramma van de Sportraad naar de Kamer worden gezonden
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Sportbeleid (4420)
 
 
 Uitgaande brief [10-11-2016] – Werkprogramma 2017 Nederlandse Sportraad (TK 30 234, nr. 149) (19 986)
 
 
 
 
 6664
 
 
 Voor het overleg in het najaar zal de Kamer (indien mogelijk) een bundeling van kennis (overzicht van onderzoeken) van diverse instituten/universiteiten en ministeries over maatschappelijke kracht van sport ontvangen
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Sportbeleid (4420)
 
 
 Uitgaande brief [16-11-2016] – Voortgangsbrief Sport november 2016 (TK 30 234, nr. 150) (20 005)
 
 
 
 
 6732
 
 
 Dit jaar zal de Kamer nader worden geïnformeerd over het eren van sporters die medailles zijn misgelopen door dopinggebruik van andere sporters
 
 
 Parlementaire agenda [30-06-2016] – AO Sportbeleid (4420)
 
 
 Uitgaande brief [21-02-2017] – Verzamelbrief: diverse onderwerpen sport (TK 30 234, nr. 156) (20 382)
 
 
 
 
 6858
 
 
 De Kamer zal een brief over de resultaten van het sportbeleid van de afgelopen vier jaar ontvangen.
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 Uitgaande brief [23-02-2017] – Resultaten sportbeleid 2011–2016 (TK 30 234, nr. 157) (20 393)
 
 
 
 
 6290
 
 
 In het voorjaar 2016 wordt de Kamer geïnformeerd over een eventuele symbolische geste richting voormalige sporters die medailles zijn misgelopen door dopinggebruik concurrenten (blz. 35)
 
 
 Parlementaire agenda [23-11-2015] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4249)
 
 
 Uitgaande brief [21-02-2017] – Verzamelbrief: diverse onderwerpen sport (TK 30 234, nr. 156) (20 382)
 
 
 
 
 6948
 
 
 Voor de zomer van 2017 zal de Kamer worden geïnformeerd over de resultaten van de gesprekken over de behoefte aan sportdeelname van mensen met een (lichte) verstandelijke beperking en de vervolgstappen ter zake
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 Uitgaande brief [31-03-2017] – Verzamelbrief: Sport (TK 30 234, nr. 160) (20 486)
 
 
 
 
 6807
 
 
 De Kamer ontvangt in oktober de voortgangsrapportage van de Nationale Drug Monitor, waarin onder meer wordt bericht over de terugkoppeling van het gesprek met VNG naar aanleiding van het punt dat is ingebracht door mevrouw Volp over de bekendheid van het Trimbos-project Verslaafd aan Jou, alsmede de lokale versus regionale zorginkoop van de ggz-verslavingszorg, specifiek voor jongeren, en de kindcheck
 
 
 Parlementaire agenda [28-09-2016] – AO Verslavingszorg (4432)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – NDM Jaarbericht 2016 en reactie toezeggingen (TK 24 077, nr. 384) (19 921)
 
 
 
 
 7030
 
 
 De evaluatie van de Drank- en Horecawet komt binnenkort naar de Kamer
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [16-12-2016] – Evaluatie Drank- en Horecawet (TK 27 565, nr. 149) (20 150)
 
 
 
 
 7119
 
 
 Een profielwerkstuk van een VWO-scholier over het vergroten van de effectiviteit van het alcoholbeleid en het mediabeleid ten aanzien van alcohol zal via de Staatssecretaris aan de Kamer worden toegezonden
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Alcohol- en Tabaksbeleid (4492)
 
 
 Uitgaande brief [22-03-2017] – Profielwerkstuk Anil Gezmen (TK 27 565, nr. 160) (20 444)
 
 
 
 
 4828
 
 
 Voorstel doen om de boetes op de overtreding van de leeftijdsgrens gelijk te trekken met die in de Drank en horecawet en de Kamer hierover binnenkort informeren
 
 
 Parlementaire agenda [02-10-2013] – 2e termijn Behandeling Tabakswet Kamer (3757)
 
 
 Uitgaande brief [23-04-2015] – Tabaksontmoediging (TK 32 011, nr. 34) (17 870)
 
 
 
 
 6470
 
 
 De Staatssecretaris zal gesprekken voeren met de betrokken partijen over magere modellen en bekijken of het mogelijk is het resultaat hiervan te presenteren en de Kamer te informeren tijdens de Amsterdam fashion week begin juli
 
 
 Parlementaire agenda [31-03-2016] – AO Preventiebeleid (4328)
 
 
 Uitgaande brief [12-09-2016] – Pledge gezondheid in de mode (TK 32 793, nr. 236) (19 713)
 
 
 
 
 5502
 
 
 De Kamer zal, eventueel in het kader van de evaluatie van de Drank- en Horecawet in 2016 maar mogelijk eerder, worden geïnformeerd over de resultaten van het onderzoek naar de maatschappelijke kosten van alcoholgebruik, naar wat wel en niet werkt en naar de ervaringen in het buitenland (blz. 26,27,28)
 
 
 Parlementaire agenda [09-10-2014] – AO Alcoholbeleid (3840)
 
 
 Uitgaande brief [03-10-2016] – Onderzoeken alcoholgebruik en Drank- en Horecawet (TK 27 565, nr. 147) (19 833)
 
 
 
 
 6465
 
 
 De Minister zal de Kamer in het najaar informeren over verder besluitvorming over het vinkje. Zij zal hierbij kijken naar best practices en deze incorporeren, als nodig
 
 
 Parlementaire agenda [31-03-2016] – AO Preventiebeleid (4328)
 
 
 Uitgaande brief [09-12-2016] – Voortgang voedingsbeleid: informatie en voedselkeuzelogo, Akkoord Verbetering Productsamenstelling & EU en Voedseltop (TK 31 532, nr. 177) (20 104)
 
 
 
 
 6471
 
 
 De Staatssecretaris zal de Kamer aan het eind van het jaar het bredere plan Gezonde School toesturen, waarin de gezonde schoolkantine expliciet wordt meegenomen
 
 
 Parlementaire agenda [31-03-2016] – AO Preventiebeleid (4328)
 
 
 Uitgaande brief [13-12-2016] – Programma Gezonde School 2017 – 2020 (TK 31 899, nr. 28) (20 109)
 
 
 
 
 6700
 
 
 In het najaar zal de Kamer worden bericht over de resultaten van een onderzoek van het Trimbos-instituut over een eventuele verschuiving van alcohol- naar drugsgebruik door jongeren (blz. 28)
 
 
 Parlementaire agenda [23-06-2016] – Wetgevingsoverleg Jaarverslag VWS 2015 (4425)
 
 
 Uitgaande brief [05-12-2016] – Aanbieding Onderzoek invloed ophoging alcoholleeftijd op drugsgebruik, en Verkennend onderzoek blurring (TK 24 077, nr. 387) (20 083)
 
 
 
 
 4482
 
 
 Evaluatie na wijziging Drank en Horecawet ingaand op 1-1-2013
 
 
 Parlementaire agenda [28-10-2010] – debat over preventieve gezondheidsprojecten (2590)
 
 
 Uitgaande brief [16-12-2016] – Evaluatie Drank- en Horecawet (TK 27 565, nr. 149) (20 150)
 
 
 
 
 6469
 
 
 De Staatssecretaris zal aan de industrie vragen om bij de maatregelen gericht op zelfregulering en monitoring in relatie tot kidsmarketing ook rekening te houden met de nieuwe media. Dit geldt ook voor verpakkingen. Hij zal de industrie ook vragen dit mee te nemen in de monitor die deze zomer uit komt
 
 
 Parlementaire agenda [31-03-2016] – AO Preventiebeleid (4328)
 
 
 Uitgaande brief [07-12-2016] – Huidige zelfregulering op voedingsreclame gericht op kinderen (TK 32 793, nr. 248) (20 093)
 
 
 
 
 6730
 
 
 De Auditdienst Rijk gaat onderzoeken waar de notulen zijn, een vraag waar nu al heel lang over wordt gesproken, van het Directeuren Overleg Alcohol. De Kamer wordt geïnformeerd zodra er een uitkomst is.
 
 
 Parlementaire agenda [07-09-2016] – AO Omgang met informatie door overheden (4458)
 
 
 Uitgaande brief [13-06-2017] – ADR-rapport onderzoek DOA (TK 27 565, nr. 163) (20 700)
 
 
 
 
 7123
 
 
 In april ontvangt de Kamer een onderzoek naar alcohol en ouderen van het Trimbos-instituut
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Alcohol- en Tabaksbeleid (4492)
 
 
 Uitgaande brief [01-06-2017] – Alcoholgebruik onder 55 plus (TK 27 565, nr. 161) (20 651)
 
 
 
 
 7031
 
 
 De informatie over de horizontale verplaatsing van mondzorg in het kader van het programma Gezonde School wordt met de Kamer gedeeld
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [12-05-2017] – Voortgang Nationaal Programma Preventie 2016 (TK 32 793, nr. 269) (20 599)
 
 
 
 
 7011
 
 
 Nadere informatie over de beoordelingscriteria aanpak kidsmarketing door het Voedingscentrum wordt meegenomen in de volgende voortgangsrapportage van het Nationaal Programma Preventie
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [12-05-2017] – Voortgang Nationaal Programma Preventie 2016 (TK 32 793, nr. 269) (20 599)
 
 
 
 
 7122
 
 
 Na overleg met de VNG over de vraag of uit best practices van gemeenten een protocol met betrekking tot de handhaving te maken is, wordt de Kamer bericht
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Alcohol- en Tabaksbeleid (4492)
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 7116
 
 
 De Kamer wordt in het voorjaar in de voortgangsbrief NPP bericht over de uitkomsten van het overleg van de Minister met de verzekeraars over het buiten het eigen risico houden van stoppen-met-rokenprogramma's in het kader van het bij zorgverleners en verzekeraars nagaan of doorgeleiding naar stoppen met roken plaatsvindt c.q. of dit bevorderd kan worden
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Alcohol- en Tabaksbeleid (4492)
 
 
 Uitgaande brief [12-05-2017] – Voortgang Nationaal Programma Preventie 2016 (TK 32 793, nr. 269) (20 599)
 
 
 
 
 7121
 
 
 Na afronding van het onderzoek van de Auditdienst Rijk over het ontbreken van een pagina van het DOA-verslag zal de Kamer worden bericht
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Alcohol- en Tabaksbeleid (4492)
 
 
 Uitgaande brief [13-06-2017] – ADR-rapport onderzoek DOA (TK 27 565, nr. 163) (20 700)
 
 
 
 
 7117
 
 
 Bij de AMvB inzake de uitwerking van de displayban wordt nagegaan hoe tabaksautomaten daarin kunnen worden ingepast
 
 
 Parlementaire agenda [15-02-2017] – AO Alcohol- en Tabaksbeleid (4492)
 
 
 Uitgaande brief [05-07-2017] – Tabak- en rookwaren (20 806)
 
 
 
 
 7032
 
 
 De Kamer wordt binnenkort geïnformeerd over de voortgang van het tabaksontmoedigingsbeleid
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [05-07-2017] – Tabak- en rookwaren (20 806)
 
 
 
 
 6931
 
 
 Er wordt ook informatie naar de Kamer gestuurd over een eventueel nationaal biomonitoringsprogramma om blootstelling aan hormoonverstorende stoffen te meten, indien de mogelijkheid bestaat om het Europese biomonitoringsprogramma op landenniveau te differentiëren
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [15-02-2017] – Afdoen toezegging biomonitoring (TK 32 793, nr. 258) (20 342)
 
 
 
 
 6950
 
 
 Voor eind 2016 zal de Kamer worden geïnformeerd over de resultaten van het onderzoek van het RIVM naar de schadelijkheid van rubbergranulaat in kunstgrasvelden, waarna een reactie zo snel mogelijk volgt
 
 
 Parlementaire agenda [21-11-2016] – Wetgevingsoverleg onderdeel Sport en Bewegen (4485)
 
 
 Uitgaande brief [20-12-2016] – Onderzoek rubbergranulaat (TK 30 234, nr. 152) (20 162)
 
 
 
 
 7008
 
 
 Het standpunt over eventuele invoering van de displayban op basis van onderzoeken/plannen sectoren komt voor het kerstreces 2016 naar de Kamer
 
 
 Parlementaire agenda [14-12-2016] – AO Preventiebeleid (4176)
 
 
 Uitgaande brief [23-12-2016] – Convenant displayban (TK 32 011, nr. 55) (20 201)
 
 
 
 
 7146
 
 
 Voor de zomer wordt de Kamer geïnformeerd over de resultaten van het overleg met de Minister van BZK en andere collega's over een eventueel ruimere toepassing van de WOB
 
 
 Parlementaire agenda [23-02-2017] – AO PGB (3480)
 
 
 Uitgaande brief [06-07-2017] – Stand van zaken moties en toezeggingen zomer 2017 (20 825)
 
 
 
 
 6811
 
 
 Voor de begrotingsbehandeling wordt een reactie gegeven naar aanleiding van het punt dat mevrouw Leijten heeft ingebracht over het acht maanden zorgtraject/inkoop door zorgverzekeraars in plaats van de gewenste twaalf maanden
 
 
 Parlementaire agenda [28-09-2016] – AO Verslavingszorg (4432)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Toezegging AO verslavingszorg (TK 24 077, nr. 385) (19 932)
 
 
 
 
 6736
 
 
 In november wordt de Kamer geïnformeerd over de bestuurlijke afspraken met Per Saldo en Zorgverzekeraars Nederland over de inkoop voor het Zvw-pgb in 2017 (blz. 32,33)
 
 
 Parlementaire agenda [29-06-2016] – AO Voortgang trekkingsrechten PGB (4444)
 
 
 Uitgaande brief [27-10-2016] – Bestuurlijke afspraken Zvw-pgb (TK 25 657, nr. 272) (19 906)
 
 
 
 
 6737
 
 
 De Kamer zal zo spoedig mogelijk worden bericht wanneer ontbrekende gegevens in de monitor Zvw-pgb (o.a. klanttevredenheid) kunnen worden aangeleverd (blz. 34)
 
 
 Parlementaire agenda [29-06-2016] – AO Voortgang trekkingsrechten PGB (4444)
 
 
 Uitgaande brief [27-10-2016] – Bestuurlijke afspraken Zvw-pgb (TK 25 657, nr. 272) (19 906)
 
 
 
 
 6632
 
 
 De Kamer ontvangt na het reces het NZa-onderzoek naar risicoselectie
 
 
 Parlementaire agenda [22-06-2016] – AO Risicoverevening en risicoselectie (4396)
 
 
 Uitgaande brief [28-09-2016] – Risicoselectie en risicosolidariteit op de zorgverzekeringsmarkt (TK 29 689, nr. 769) (19 792)
 
 
 
 
 6661
 
 
 De Kamer zal schriftelijk worden geïnformeerd over de resultaten van het gesprek met ZN over de rol van verzekeraars bij het collectief duiden. |Voor de begrotingsbehandeling ontvangt de Kamer een brief over de pilot van het KWF en transvrouwen
 
 
 Parlementaire agenda [16-06-2016] – AO Pakketmaatregelen (4422)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Twee toezeggingen AO Pakketbeheer: overleg borstprotheses transgenders en overleg met ZN over rol zorgverzekeraars bij beoordeling pakket Zvw (TK 29 689, nr. 781) (19 945)
 
 
 
 
 6647
 
 
 De Kamer ontvangt tijdig voor de begrotingsbehandeling een brief met daarin de resultaten van het overleg van het Zorginstituut over uitbreiding van het verzekerd pakket t.a.v. het plaatsen van borstprothesen bij transgenders als daarover consensus is bereikt
 
 
 Parlementaire agenda [16-06-2016] – AO Pakketmaatregelen (4422)
 
 
 Uitgaande brief [04-11-2016] – Twee toezeggingen AO Pakketbeheer: overleg borstprotheses transgenders en overleg met ZN over rol zorgverzekeraars bij beoordeling pakket Zvw (TK 29 689, nr. 781) (19 945)
 
 
 
 
 6501
 
 
 De Minister zal bevorderen dat de naar verwachting eind 2016 door de NZa uit te werken criteria voor de zorgplicht naar de Kamer worden gezonden
 
 
 Parlementaire agenda [27-01-2016] – AO Ziekenhuiszorg (4309)
 
 
 Uitgaande brief [15-12-2016] – Toegankelijkheidsnormen eerstelijnszorg (TK 29 689, nr. 796) (20 139)
 
 
 
 
 6565
 
 
 Voor de zomer ontvangt de Kamer de resultaten van het collectiviteitenonderzoek VWS /rond de zomer het collectiviteitenonderzoek NZa
 
 
 Parlementaire agenda [20-04-2016] – AO Zorgverzekeringswet (4436)
 
 
 Uitgaande brief [28-09-2016] – Rapporten collectiviteiten in de zorgverzekeringswet (TK 29 689, nr. 770) (19 793)
 
 
 
 
 6566
 
 
 Na de zomer ontvangt de Kamer de resultaten van het onderzoek naar het vrijwillig eigen risico (inclusief risicosolidariteit)
 
 
 Parlementaire agenda [20-04-2016] – AO Zorgverzekeringswet (4436)
 
 
 Uitgaande brief [28-09-2016] – Risicoselectie en risicosolidariteit op de zorgverzekeringsmarkt (TK 29 689, nr. 769) (19 792)
 
 
 
 
 6567
 
 
 Rond de zomer ontvangt de Kamer de resultaten van het NZa-onderzoek naar risicoselectie
 
 
 Parlementaire agenda [20-04-2016] – AO Zorgverzekeringswet (4436)
 
 
 Uitgaande brief [28-09-2016] – Risicoselectie en risicosolidariteit op de zorgverzekeringsmarkt (TK 29 689, nr. 769) (19 792)
 
 
 
 
 6253
 
 
 De resultaten van het gezamenlijk onderzoek van VWS, de LHV, de Consumentenbond en ZN naar zorgmijding zullen voorafgaand aan de behandeling van de VWS-begroting 2016 aan de Kamer worden gezonden
 
 
 Uitgaande brief [28-10-2015] – Schriftelijke Kamervragen begroting VWS 2016 (TK 34 300-XVI, nr. 12) (18 531)
 
 
 Uitgaande brief [28-10-2015] – Onderzoek omvang en aard van zorgmijding (TK 29 689, nr. 664) (18 527)
 
 
 
 
 6389
 
 
 Na overleg met zorgkantoren zal aan de Kamer een overzicht worden overhandigd van de keurmerken die in gebruik zijn
 
 
 Parlementaire agenda [03-03-2016] – AO Wlz (4338)
 
 
 Uitgaande brief [02-09-2016] – Voortgangsrapportage Wlz: van zorgvuldige invoering naar praktijkvernieuwing gericht op welbevinden (TK 34 104, nr. 138) (19 677)
 
 
 
 
 6226
 
 
 Ik zeg toe dat ik ga bekijken hoe we de provisies aan vergelijkingssites transparanter kunnen krijgen. Ik ga hierover met de AFM in gesprek
 
 
 het notaoverleg over de initiatiefnota-Voortman en de initiatiefnota-Ellemeet over de zorg op 14 december 2015
 
 
 Uitgaande brief [30-09-2016] – Transparantie provisies vergelijkingssites en beter inzicht in contracteergraad zorgpolissen (TK 29 689, nr. 773) (19 810)
 
 
 
 
 6635
 
 
 Na afstemming in de WOR met verzekeraars wordt het onderzoeksprogramma in september naar de Kamer gezonden
 
 
 Parlementaire agenda [22-06-2016] – AO Risicoverevening en risicoselectie (4396)
 
 
 Uitgaande brief [16-09-2016] – Definitieve besluitvorming risicoverevening 2017 (TK 29 689, nr. 766) (19 747)
 
 
 
 
 6790
 
 
 Deze week ontvangt de Kamer een brief over het zorgdataplatform/de informatiemakelaar
 
 
 Parlementaire agenda [05-10-2016] – AO Zorgverzekeringswet (4478)
 
 
 Uitgaande brief [06-10-2016] – Voortgangsrapportage e-health en zorgvernieuwing (TK 27 529, nr. 141) (19 854)
 
 
 
 
 6788
 
 
 Voor de begrotingsbehandeling ontvangt de Kamer statistische gegevens over het eigen risico voor chronisch zieken en gehandicapten (zie ook de toezeggingen, gedaan tijdens de APB)
 
 
 Parlementaire agenda [05-10-2016] – AO Zorgverzekeringswet (4478)
 
 
 Uitgaande brief [03-11-2016] – Toezeggingen eigen risico, eigen bijdrage in de Wmo 2015 en compensatiemogelijkheden (TK 29 538, nr. 231) (19 939)
 
 
 
 
 6631
 
 
 Na de zomer ontvangt de Kamer het NZa-onderzoek naar collectiviteiten
 
 
 Parlementaire agenda [22-06-2016] – AO Risicoverevening en risicoselectie (4396)
 
 
 Uitgaande brief [28-09-2016] – Rapporten collectiviteiten in de zorgverzekeringswet (TK 29 689, nr. 770) (19 793)
 
 
 
 
 6505
 
 
 AMvB voor de sluis voorhangen. Voor de zomer wordt een AMvB bij de Kamer voorgehangen m.b.t. een structurele regeling van de sluis
 
 
 Parlementaire agenda [13-04-2016] – AO Geneesmiddelen (4327)
 
 
 Uitgaande brief [09-12-2016] – Ontwerpbesluit, houdende wijziging van het Besluit zorgverzekering in verband met regels voor de toelating van geneesmiddelen tot het basispakket (TK 29 477, nr. 401) (20 103)
 
 
 
 
 6570
 
 
 In de tweede helft van 2016 ontvangt de Kamer het ZiNL-advies fysiotherapie bij hartfalen en reuma in het basispakket
 
 
 Parlementaire agenda [20-04-2016] – AO Zorgverzekeringswet (4436)
 
 
 Uitgaande brief [14-02-2017] – Reactie Systeemadvies fysio- en oefentherapie (TK 29 689, nr. 805) (20 335)
 
 
 
 
 6786
 
 
 De Kamer zal in maart 2017 worden geïnformeerd over de resultaten van de werkconferentie over de meerwaarde van collectiviteiten
 
 
 Parlementaire agenda [05-10-2016] – AO Zorgverzekeringswet (4478)
 
 
 Uitgaande brief [24-02-2017] – Collectiviteiten (TK 29 689, nr. 809) (20 399)
 
 
 
 
 7023
 
 
 De Kamer wordt in maart geïnformeerd over de subsidieregeling onverzekerden
 
 
 Parlementaire agenda [24-01-2017] – AO Verwarde personen/GGZ (4557)
 
 
 Uitgaande brief [24-02-2017] – Subsidieregeling onverzekerden (TK 29 689, nr. 808) (20 397)
 
 
 
 
 6994
 
 
 In de Zorgverzekeringswet pgb-monitor 2016 worden de ervaringen van budgethouders meegenomen. Deze zal ongeveer in juni 2017 beschikbaar zijn, net als de eerste resultaten van de commissie Indicatiestelling
 
 
 Parlementaire agenda [21-12-2016] – AO PGB (4543)
 
 
 Uitgaande brief [27-06-2017] – Monitor Zvw-pgb 2016 (TK 25 657, nr. 292) (20 774)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4.
 SUBSIDIEOVERZICHT
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel
 
 
 Naam subsidie[i] (-regeling)
 
 
 2016 (gerealiseerd)
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 Laatste evaluatie (jaartal, met hyperlink naar vindplaats)
 
 
 Volgende evaluatie (jaartal)
 
 
 Einddatum subsidie (jaartal)
 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 Kaderregeling VWS-subsidies (vervallen per 1 april 2016) 
 
 
 
 57.830
 
 
 65.581
 
 
 65.530
 
 
 65.794
 
 
 63.825
 
 
 56.590
 
 
 56.561
 
 
 [iii] / [ii]
 
 
 [iii]
 
 
 [iii]
 
 
 
 
 
 
 
 Kaderregeling subsidies OCW, SZW en VWS (per 1 april 2016) 
 
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 Subsidieregeling publieke gezondheid
 
 
 
 188.454
 
 
 192.046
 
 
 198.406
 
 
 199.125
 
 
 195.575
 
 
 196.356
 
 
 196.925
 
 
 
 
 2014
 
 
 
 2016 [iv]
 
 
 2022
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 Subsidieregeling Abortusklinieken
 
 
 
 15.913
 
 
 17.305
 
 
 15.755
 
 
 15.755
 
 
 15.773
 
 
 15.777
 
 
 15.777
 
 
 De regeling is pas in 2015 in werking getreden.
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 Subsidieregeling NIPT
 
 
 
 0
 
 
 19.287
 
 
 26.000
 
 
 26.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 De regeling is pas in 2017 in werking getreden.
 
 
 Nog onbekend, evaluatie van de subsidieregeling is afhankelijk van opname van de NIPT test in het pakket.
 
 
 2020
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 Subsidieregeling preventiecoalities
 
 
 
 0
 
 
 1.600
 
 
 3.400
 
 
 5.000
 
 
 3.400
 
 
 1.800
 
 
 0
 
 
 De regeling is pas in 2017 in werking getreden.
 
 
 2022
 
 
 2022
 
 
 
 
 1
 
 
 
 
 Subsidieregeling NODOK
 
 
 
 0
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 500
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 De regeling is pas per 1/8/ 2016 in werking getreden.
 
 
 2018
 
 
 1-7-2019
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 Kaderregeling VWS-subsidies / Kaderregeling subsidies OCW, SZW en VWS 
 
 
 
 129.312
 
 
 143.644
 
 
 147.061
 
 
 144.080
 
 
 138.845
 
 
 137.202
 
 
 139.256
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 Beleidskader eerstelijnscentra in grootschalige nieuwbouwlocaties (VINEX)
 
 
 
 1.532
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 2.000
 
 
 
 Is meegelopen in de beleidsdoorlichting van art. 2.2. De doorlichting was aanleiding voor een externe evaluatie die eind 2017 wordt afgerond.
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 Subsidieregeling donatie bij leven
 
 
 
 483
 
 
 850
 
 
 850
 
 
 850
 
 
 850
 
 
 850
 
 
 850
 
 
 
 
 2015
 
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 Beleidskader subsidiëring farmaceutische ANZ dienstverlening
 
 
 
 1.628
 
 
 839
 
 
 
 
 
 
 
 
 2017
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 2018
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 Beleidskader subsidiëring anonieme e-mental health
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 [v]
 
 
 2018
 
 
 2017
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 Subsidieregeling overgang integrale tarieven medisch specialistische zorg [vi] 
 
 
 
 1.120
 
 
 2.720
 
 
 2.720
 
 
 11.560
 
 
 10.000
 
 
 680
 
 
 680
 
 
 
 2019
 
 
 2019
 
 
 
 
 2
 
 
 Kaderwet VWS-subsidies (FEZ en TKI maatwerkbeschikkingen)
 
 
 10.279
 
 
 1.685
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2
 
 
 
 Kaderwet VWS-subsidies [vii]
 
 
 
 
 1.585
 
 
 
 
 
 
 
 5
 
 
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 Beleidskader subsidiëring Versnellingsprogramma Informatie-uitwisseling Patiënt en Professional
 
 
 
 
 23.000
 
 
 73.000
 
 
 60.000
 
 
 0
 
 
 
 
 Regeling is in 2017 in werking getreden
 
 
 
 2020
 
 
 
 
 2
 
 
 
 
 Sluitende aanpak verwarde personen (VWS) 
 
 
 
 0
 
 
 11.124
 
 
 11.524
 
 
 11.525
 
 
 11.525
 
 
 11.526
 
 
 11.527
 
 
 Betreft een tijdelijke regeling die in 2017 inwerking is getreden
 
 
 
 2021
 
 
 
 
 2
 
 
 Subsidieregeling borstimplantaten bij transgenders
 
 
 
 
 4.200
 
 
 4.200
 
 
 4.200
 
 
 2.800
 
 
 2.800
 
 
 Regeling is nog niet gereed
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 Kaderregeling VWS-subsidies / Kaderregeling subsidies OCW, SZW en VWS
 
 
 
 89.224
 
 
 127.593
 
 
 122.796
 
 
 123.882
 
 
 113.538
 
 
 115.895
 
 
 115.562
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 
 
 3
 
 
 
 
 Regeling palliatieve terminale zorg
 
 
 
 18.637
 
 
 21.220
 
 
 21.744
 
 
 22.283
 
 
 22.838
 
 
 23.411
 
 
 23.411
 
 
 
 
 2015
 
 
 
 2019
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Kaderregeling VWS-subsidies / Kaderregeling subsidies OCW, SZW en VWS
 
 
 
 41.807
 
 
 83.819
 
 
 145.155
 
 
 132.694
 
 
 115.627
 
 
 108.714
 
 
 41.222
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Beleidskader voor subsidiëring patiënten- en gehandicaptenorganisaties
 
 
 
 17.541
 
 
 20.750
 
 
 19.893
 
 
 20.958
 
 
 20.959
 
 
 20.962
 
 
 20.962
 
 
 
 
 2015
 
 
 
 2022
 
 
 2019
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Subsidieregeling stageplaatsen zorg II
 
 
 
 107.881
 
 
 112.000
 
 
 112.000
 
 
 112.000
 
 
 112.000
 
 
 112.000
 
 
 112.000
 
 
 
 
 2016
 
 
 
 2021
 
 
 2021
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Subsidieregeling vaccinatie stageplaatsen zorg
 
 
 
 4.086
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 4.700
 
 
 
 
 2016
 
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Opleiding tot verpleegkundig specialist/physician assistant
 
 
 
 22.227
 
 
 26.800
 
 
 32.800
 
 
 38.800
 
 
 38.800
 
 
 38.800
 
 
 38.800
 
 
 
 
 2016
 
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Subsidieregeling opleidingen publieke gezondheidszorg 2013–2017
 
 
 
 16.172
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 21.000
 
 
 
 
 2016
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 2018
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Subsidieregeling kwaliteitsimpuls personeel ziekenhuiszorg
 
 
 
 194.025
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 200.000
 
 
 
 2016
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 2018
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Beleidskader Transparantie kwaliteit van de zorg
 
 
 
 3.784
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 5.000
 
 
 n.v.t.
 
 
 Deze regeling is bedoeld als een (tijdelijke) impuls om transparantie te bevorderen. Vanwege het tijdelijke karakter is de regeling niet meegenomen in de beleidsdoorlichting op dit artikelonderdeel (4.3). Het Zorginstituut (gemandateerd deze regeling uit te voeren) is voornemens dit wel tussentijds evalueren.
 
 
 2020
 
 
 
 
 4
 
 
 
 
 Opleidingen in een Jeugd ggz-instelling
 
 
 
 845
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 1.500
 
 
 
 
 2016 [iix] 
 
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5
 
 
 
 
 Kaderregeling VWS-subsidies / Kaderregeling subsidies OCW, SZW en VWS
 
 
 
 16.147
 
 
 24.980
 
 
 26.879
 
 
 37.519
 
 
 38.139
 
 
 36.847
 
 
 36.847
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 
 
 5
 
 
 
 
 Subsidieregeling opvang kinderen van ouders met trekkend/varend bestaan
 
 
 
 18.403
 
 
 18.904
 
 
 18.907
 
 
 18.908
 
 
 18.909
 
 
 18.910
 
 
 18.813
 
 
 
 
 2016
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 2017
 
 
 
 
 5
 
 
 
 
 Beleidsregels vergoeding bijzondere transitiekosten Jeugdwet
 
 
 
 42.301
 
 
 41.637
 
 
 19.303
 
 
 
 
 
 
 Betreft een tijdelijke regeling die in 2015 inwerking is getreden
 
 
 2018
 
 
 2018
 
 
 
 
 5
 
 
 
 
 Regeling compensatie huisvestingslasten gesloten jeugdhulp 2015
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Betreft een tijdelijke regeling die in 2015 inwerking is getreden
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 5
 
 
 Subsidieregeling overgang bekostiging huisvesting gesloten jeugdzorg
 
 
 18.000
 
 
 13.600
 
 
 14.600
 
 
 15.600
 
 
 16.600
 
 
 
 
 Betreft een tijdelijke regeling die in 2015 inwerking is getreden
 
 
 Wordt niet geëvalueerd
 
 
 2020
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6
 
 
 
 
 Kaderregeling VWS-subsidies / Kaderregeling subsidies OCW, SZW en VWS
 
 
 
 49.758
 
 
 64.334
 
 
 64.127
 
 
 70.242
 
 
 68.500
 
 
 69.209
 
 
 71.088
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 7
 
 
 
 
 Kaderregeling VWS-subsidies / Kaderregeling subsidies OCW, SZW en VWS
 
 
 
 16.029
 
 
 20.012
 
 
 22.957
 
 
 22.159
 
 
 22.159
 
 
 21.984
 
 
 21.484
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 [ii]
 
 
 
 
 
 
 Totaal subsidieregelingen
 
 
 
 
 1.084.418
 
 
 
 
 1.291.615
 
 
 
 
 1.404.307
 
 
 
 
 1.393.634
 
 
 
 
 1.266.262
 
 
 
 
 1.224.513
 
 
 
 
 1.156.765
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 [i] Subsidiedefinitie (art. 4.21 AWB): de aanspraak op financiële middelen, door een bestuursorgaan verstrekt met het oog op bepaalde activiteiten van de aanvrager, anders dan als betaling voor aan het bestuursorgaan geleverde goederen of diensten.
 
 
 [ii] Vanwege het algemene, kaderstellende karakter van de Kaderregeling heeft deze geen einddatum en is een evaluatie van doelmatigheid en doeltreffendheid als zodanig niet mogelijk. Evaluatie van verstrekte subsidies op basis van de kaderregeling kan deel uitmaken van beleidsevaluaties. In de reguliere beleidsdoorlichtingen van de verschillende begrotingsartikelen worden ook de subsidies van het betreffende begrotingsartikel verstrekt onder de Kaderregeling doorgelicht: de planning beleidsdoorlichtingen staat in bijlage PM (Weet Michel wel).
 
 
 [iii] Vanwege het algemene, kaderstellende karakter van de Kaderregeling had deze geen horizonbepaling. Desondanks is ook de kaderregeling VWS-subsidies binnen 5 jaar geëvalueerd. Dit heeft geleid tot de huidige kaderregeling, inwerking getreden op 1 april 2016.
 
 
 [iv] De regeling is in 2016 verlengd zonder evaluatie in afwachting van onderbrenging in Wet Publieke Gezondheid (in werking treding naar verwachting 1-1-2018)
 
 
 [v] Met de wetswijziging van 1-1-2017 heeft de bekostiging van anonieme e-mental health heeft de bekostiging van anonieme e-mental health een permanent beslag gekregen. De evaluatie van de bekostiging van anonieme e-mental health zal worden meegenomen in de evaluatie van deze wet.
 
 
 [vi] De reeks is inherent aan de regeling. De eerste verleningen en voorschotten(80%) zijn in 2015 betaald. Bij de vaststelling (4 jaar later wordt de overige 20%) uitbetaald.
 
 
 [vii] Waar kaderwet VWS-subsidies staat is sprake van maatwerkbeschikkingen die zijn afgegeven door de Rijksdienst voor ondernemend Nederland op grond van door de Minister van VWS verleend mandaat, waarbij de Kaderwet VWS-subsidies als kapstok is gebruikt voor toepassing van onderdelen van EZ-regelingen die geschikt waren om PPS-constructies te subsidiëren. De kaderregeling VWS-subsidies is hier dus niet toegepast. In het vorige subsidieoverzicht is dit in tegenstelling tot de opgave onder de kaderregeling geplaatst. Het betreft hier onder meer subsidies uit voormalige FES-gelden.
 
 
 [iix] Het beleid achter de subsidieregeling Opleidingen in een Jeugd ggz-instelling is geëvalueerd in de evaluatie Beschikbaarheidbijdragen voor medische vervolgopleidingen, de financiering loopt alleen via een subsidie, omdat de Jeugd ggz-instellingen via de Jeugdwet worden gefinancierd.
 
 
 
 
 
 
 5.
 EVALUATIE- EN OVERIG ONDERZOEK
 
 In deze bijlage bij de begroting wordt een overzicht opgenomen van het evaluatie- en overig onderzoek dat is gekoppeld aan de begrotingsartikelen voor het Ministerie van VWS.
 Daarnaast start VWS in 2018 de pilot Lerend evalueren. Zie voor de toelichting hoofdstuk 2 van deze begroting. De evaluaties die worden uitgevoerd in het kader van de pilot zijn niet opgenomen in onderstaande tabellen omdat hierbij een beleidsvraagstuk centraal staat en niet een begrotingsartikel, daardoor zijn de evaluaties niet een op een te koppelen aan een artikel van de begroting.
 
 Artikel 1 – Volksgezondheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikelnummer
 
 
 Titel/onderwerp
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 1b. Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie DHW (Drank- en Horecawet)
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Evaluatie Jongeren Op Gezond Gewicht
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Evaluatie regeling Aanvullende Seksuele Gezondheid
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 Evaluatie Wet medisch-wetenschappelijk onderzoek met mensen
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 Evaluatie Wet Afbreking Zwangerschap
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 Evaluatie Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel 2 – Curatieve Zorg
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikelnummer
 
 
 Titel/onderwerp
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg (2.2)
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 1b. Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Effectonderzoek campagne orgaandonatie
 
 
 jaarlijks
 
 
 jaarlijks
 
 
 
 
 
 Effectonderzoek campagne vervalsingen
 
 
 jaarlijks
 
 
 jaarlijks
 
 
 
 
 
 Evaluatie pilot herberekenen GVS
 
 
 2018
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 Evaluatie stichting Lareb
 
 
 2018
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 Evaluatie Nederlandse Transplantatiestichting
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 Evaluatie subsidieregeling Donatie bij Leven
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 Monitor zorggerelateerde schade, onderdeel medische technologie en verdiepingstudie
 
 
 2015
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Effect subsidies Geneesmiddelenbulletin en Medicijnbalans
 
 
 2017
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Evaluatie Wet inzake de bloedvoorziening
 
 
 2020
 
 
 2021
 
 
 
 
 
 Evaluatie wet verplichte ggz
 
 
 2021
 
 
 2022
 
 
 
 
 
 Evaluatie CPZ-Perined
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Monitor ZVW/PGB 2016/2017
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Monitoren overstapseizoen 2016/2017
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Vervolgonderzoek collectiviteiten
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Vereenvoudiging van het keuzeproces
 
 
 2017
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Onderzoek volmachten
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Monitor integrale bekostiging geboortezorg
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 Monitor generalistische basis ggz
 
 
 
 
 
 
 
 Monitor integrale bekostiging MSZ
 
 
 2018
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Artikel 3 – Langdurige zorg en ondersteuning
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikelnummer
 
 
 Titel/onderwerp
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1b. Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Hervorming langdurige zorg (incl. Wmo 2015 en Wlz)
 
 
 2015
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 MKBA Toegankelijkheidsakte incl. vooronderzoek ter voorbereiding
 
 
 2016
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 MKBA Geweld in afhankelijkheidsrelaties
 
 
 2015
 
 
 2017
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Monitoring VN-verdrag Handicap door College voor de rechten van de Mens
 
 
 jaarlijks
 
 
 jaarlijks
 
 
 
 
 
 Onderzoek registratielasten Wlz
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Onderzoeken t.a.v. overhead langdurige zorg
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Monitor Zorginkoop zorgkantoren niet meedoend aan experiment
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 Artikel 4 – Zorgbreed beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikelnummer
 
 
 Titel/onderwerp
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kwaliteit, transparantie en kennisontwikkeling (4.3)
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 1b. Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie artikel 36A Wet BIG Klinisch Technoloog
 
 
 2014
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 Evaluatie experiment art. 36a wet BIG BMH
 
 
 2018
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 Evaluatie artikel 36A Wet BIG Mondhygiënisten
 
 
 2018
 
 
 2023
 
 
 
 
 
 Evaluatie Ziekenhuisarts
 
 
 2012
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Taakherschikking in de ouderenzorg 2016
 
 
 2014
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Onderzoeksprogramma Arbeidsmarkt, Zorg en Welzijn (AZW)
 
 
 2014
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 Monitor Zorgpact
 
 
 2016
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 Evaluatie PGO-support
 
 
 2018
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 De staat van volksgezondheid en zorg (RIVM) o.a. Jaarlijks samenvattende rapportage, themarapporten en de Volksgezondheid toekomst verkenningen (VTV)
 
 
 2018
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Artikel 5 – Jeugd
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikelnummer
 
 
 Titel/onderwerp
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1b. Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Jeugdwet
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Noodzakelijke en passende zorg
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 Effectief en efficiënt werkend jeugdstelsel
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Artikel 6 – Sport
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikelnummer
 
 
 Titel/onderwerp
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Sportbeleid
 
 
 2016
 
 
 2017
 
 
 
 
 1b. Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Effectmeting Buurtsportcoaches
 
 
 2017
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 Sport Toekomst Verkenning
 
 
 2015
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Rapportage Sport
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 Monitoring kernindicatoren sport; digitale actualisatie via Vzinfo
 
 
 2017
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 Monitoring Sport en bewegen in de Buurt
 
 
 2017
 
 
 2019
 
 
 
 
 
 Monitoring VSK
 
 
 2017
 
 
 2018
 
 
 
 
 
 
 Artikel 7 – Oorlogsgetroffenen en Herinnering WO II
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikelnummer
 
 
 Titel/onderwerp
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1b. Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 Evaluatie Subsidiekader Sinti/Roma
 
 
 2017
 
 
 2017
 
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikel 8 – Tegemoetkoming specifieke kosten
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikelnummer
 
 
 Titel/onderwerp
 
 
 Start
 
 
 Afronding
 
 
 
 
 
 
 
 1. Ex post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 1a. Beleidsdoorlichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tegemoetkoming specifieke kosten
 
 
 2019
 
 
 2020
 
 
 
 
 1b. Ander ex-post onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2. Ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid
 
 
 
 
 
 
 
 
 2a. MKBA's
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2b. Ander ex-ante onderzoek naar doeltreffendheid en doelmatigheid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3. Overig onderzoek
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 6.
 AFKORTINGEN
 
 
 
 
 
 
 
 
 aCBG
 
 
 Agentschap College ter Beoordeling van Geneesmiddelen
 
 
 
 
 ACM
 
 
 Autoriteit Consument en Markt
 
 
 
 
 ActiZ
 
 
 Brancheorganisatie voor Zorgondernemers
 
 
 
 
 ADL
 
 
 Algemene dagelijkse levensverrichtingen
 
 
 
 
 AFM
 
 
 Autoriteit Financiële Martken
 
 
 
 
 Aids
 
 
 Acquired immune deficiency syndrome
 
 
 
 
 AMK
 
 
 Advies- en Meldpunten Kindermishandeling
 
 
 
 
 AMR
 
 
 Antimicrobiële resistentie
 
 
 
 
 AMvB
 
 
 Algemene maatregel van bestuur
 
 
 
 
 ANW
 
 
 Algemene nabestaandenwet
 
 
 
 
 ANZ
 
 
 Avond, Nacht en Zondag
 
 
 
 
 AO
 
 
 Algemeen overleg
 
 
 
 
 AOW
 
 
 Algemene Ouderdomswet
 
 
 
 
 APG
 
 
 Apotheekhoudende huisartsen
 
 
 
 
 AVG
 
 
 Algemene verordening gegevensbescherming
 
 
 
 
 AWBZ
 
 
 Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten
 
 
 
 
 AWTJ
 
 
 Academische Werkplaatsen Transformatie Jeugd
 
 
 
 
 bbp
 
 
 Bruto binnenlands product
 
 
 
 
 BIG
 
 
 Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg
 
 
 
 
 BIKK
 
 
 Bijdrage in de kosten van kortingen
 
 
 
 
 BKZ
 
 
 Budgettair Kader Zorg
 
 
 
 
 BMH
 
 
 Bachelor Meschie Hulpverlening
 
 
 
 
 Bopz
 
 
 Wet bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen
 
 
 
 
 BPA
 
 
 Bisphenol A
 
 
 
 
 BRV
 
 
 Bovenregionale gehandicaptenvervoer
 
 
 
 
 BSN
 
 
 Burgerservicenummer
 
 
 
 
 BTN
 
 
 Branchebelang Thuiszorg Nederland
 
 
 
 
 BWU
 
 
 Bovenwettelike uitkering
 
 
 
 
 BZK
 
 
 Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, Ministerie van -
 
 
 
 
 C2000
 
 
 Communicatie 2000
 
 
 
 
 CAK
 
 
 Centraal Administratie Kantoor
 
 
 
 
 CBG
 
 
 College ter Beoordeling van Geneesmiddelen
 
 
 
 
 CBS
 
 
 Centraal Bureau voor de Statistiek
 
 
 
 
 CBZ
 
 
 College bouw zorginstellingen
 
 
 
 
 CCE
 
 
 Centra voor Consultatie en Expertise
 
 
 
 
 CCMO
 
 
 Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek
 
 
 
 
 CEG
 
 
 Centrum voor ethiek en gezondheid
 
 
 
 
 CEP
 
 
 Centraal Economisch Plan
 
 
 
 
 CER
 
 
 Compensatie Eigen Risico
 
 
 
 
 CGL
 
 
 Centrum Gezond Leven
 
 
 
 
 CGM
 
 
 Centrum Gezondheid en Milieu
 
 
 
 
 CIb
 
 
 Centrum Infectieziektebestrijding
 
 
 
 
 CIBG
 
 
 Centraal Informatiepunt Beroepen Gezondheidszorg, agentschap
 
 
 
 
 CIZ
 
 
 Centrum Indicatiestelling Zorg
 
 
 
 
 CJIB
 
 
 Centraal Justitieel Incasso Bureau
 
 
 
 
 CPB
 
 
 Centraal Planbureau
 
 
 
 
 CPZ
 
 
 College Perinatale Zorg
 
 
 
 
 CRD
 
 
 Commissie Registratie Diergeneesmiddelen
 
 
 
 
 CSZ
 
 
 Commissie sanering ziekenhuisvoorzieningen
 
 
 
 
 CVB
 
 
 Centrum voor Bevolkingsonderzoek
 
 
 
 
 DALY
 
 
 Disability Adjusted Life Year
 
 
 
 
 dbc
 
 
 diagnose- behandelcombinatie
 
 
 
 
 DCP
 
 
 Decentrale Procedure
 
 
 
 
 DEF
 
 
 Defensie, Ministerie van
 
 
 
 
 DHW
 
 
 Drank- en Horecawet
 
 
 
 
 DIMS
 
 
 Drugs Informatie en Monitoring Systeem
 
 
 
 
 DJ
 
 
 Directie Jeugd
 
 
 
 
 DKTP
 
 
 Difterie, kinkhoest, tetanus en polio
 
 
 
 
 DOA
 
 
 Directeuren Overleg Alcohol
 
 
 
 
 DVP
 
 
 Dienst Vaccinatievoorzieningen en Preventieprogramma's
 
 
 
 
 EA
 
 
 Ex ante
 
 
 
 
 EB
 
 
 Eigen bijdrage
 
 
 
 
 ED
 
 
 Ex durante
 
 
 
 
 EER
 
 
 Europese Economische Ruimte
 
 
 
 
 ELV
 
 
 Eerstelijnsverblijf
 
 
 
 
 EMA
 
 
 European Medicines Agency
 
 
 
 
 EP
 
 
 Ex post
 
 
 
 
 ESTT
 
 
 Eenheid Secretariaten Medische Tuchtcolleges
 
 
 
 
 ETZ
 
 
 Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis
 
 
 
 
 EU
 
 
 Europese Unie
 
 
 
 
 EZ
 
 
 Economische Zelen, Ministerie van -
 
 
 
 
 FBZ
 
 
 Financieel Beeld Zorg
 
 
 
 
 FIOM
 
 
 Federatie van Instellingen voor Ongehuwde Moeders
 
 
 
 
 FLO
 
 
 Functioneel Leeftijdsontslag
 
 
 
 
 FPU
 
 
 Flexibele pensionering en uittreding
 
 
 
 
 fte
 
 
 fulltime equivalent
 
 
 
 
 fvp
 
 
 Familievertrouwenspersoon
 
 
 
 
 GDI
 
 
 Generieke Digitale Infrastructuur
 
 
 
 
 GGD
 
 
 Gemeentelijke Gezondheidsdienst
 
 
 
 
 ggz
 
 
 Geestelijke gezondheidszorg
 
 
 
 
 GIA
 
 
 Geweld in afhankelijkheidsrelaties
 
 
 
 
 GIDS
 
 
 Gezond in de stad
 
 
 
 
 GMT
 
 
 Directie Geneesmiddelen en Medische Technologie
 
 
 
 
 GVS
 
 
 Geneesmiddelenvergoedingensysteem
 
 
 
 
 hbo
 
 
 Hoger beroepsonderwijs
 
 
 
 
 HH
 
 
 Huishoudelijke hulp
 
 
 
 
 HHT
 
 
 Huishoudelijke hulp toelage
 
 
 
 
 HIV
 
 
 Human immunodeficiency virus
 
 
 
 
 HLZ
 
 
 Hervorming Langdurige Zorg
 
 
 
 
 IAB
 
 
 Inkomensafhankelijke bijdrage (Zvw)
 
 
 
 
 ICT
 
 
 Informatie- en communicatietechnologie
 
 
 
 
 IenM
 
 
 Infrastructuur en Milieu, Ministerie van -
 
 
 
 
 IGJ
 
 
 Inspectie voor Gezondheidszorg en Jeugd
 
 
 
 
 IGZ
 
 
 Inspectie voor de Gezondheidszorg
 
 
 
 
 IJZ
 
 
 Inspectie Jeugdzorg
 
 
 
 
 IKNL
 
 
 Integraal Kankercentrum Nederland
 
 
 
 
 IKZ
 
 
 Integraal Kankercentrum Zuid
 
 
 
 
 IOC
 
 
 Internationaal Olympisch Comité
 
 
 
 
 IT
 
 
 Informatietechnologie
 
 
 
 
 IVM
 
 
 Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik
 
 
 
 
 IVZ
 
 
 InVoorZorg
 
 
 
 
 JGZ
 
 
 Jeugdgezondheidszorg
 
 
 
 
 JMV
 
 
 Jaardocument Maatschappelijke Verantwoording
 
 
 
 
 JOGG
 
 
 Jongeren op Gezond Gewicht
 
 
 
 
 KNHB
 
 
 Koninklijke Nederlandse Hockey Bond
 
 
 
 
 KNMG
 
 
 Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst
 
 
 
 
 KNMP
 
 
 Koninklijke Nederlandse Maatschappij ter bevordering der Pharmacie
 
 
 
 
 KNVB
 
 
 Koninklijke Nederlandse Voetbal Bond
 
 
 
 
 LHV
 
 
 Landelijke Huisartsen Vereniging
 
 
 
 
 LOC
 
 
 Landelijke organisatie cliëntenraden
 
 
 
 
 LOVZ
 
 
 Landelijk Overleg Vrijwilligers in de Zorg
 
 
 
 
 LSFVP
 
 
 Landelijke Stichting Familievertrouwenspersoon
 
 
 
 
 mbo
 
 
 middelbaar beroepsonderwijs
 
 
 
 
 MEE
 
 
 Vereniging voor ondersteuning bij leven met een beperking
 
 
 
 
 METC
 
 
 Medisch Ethische Commissie
 
 
 
 
 MEVA
 
 
 Directie Macro-Economische Vraagstukken en Arbeidsmarkt
 
 
 
 
 MKBA
 
 
 Maatschappelijke kosten-batenanalyse
 
 
 
 
 MO
 
 
 Maatschappelijke Opvang
 
 
 
 
 Movisie
 
 
 Kennis en advies voor maatschappelijke ontwikkeling
 
 
 
 
 MPT
 
 
 Modulair Pakket Thuis
 
 
 
 
 MRP
 
 
 Mutual Recognition Procedure
 
 
 
 
 MSVT
 
 
 Medisch-specialistische verpleging thuis
 
 
 
 
 MSZ
 
 
 Medisch-Specialistische zorg
 
 
 
 
 n.v.t.
 
 
 Niet van toepassing
 
 
 
 
 NC
 
 
 Nationaal Comité 4 en 5 mei
 
 
 
 
 NCJ
 
 
 Nederlands Centrum Jeugdgezondheid
 
 
 
 
 NDM
 
 
 Nationale Drug Monitor
 
 
 
 
 NET
 
 
 Nationaal Expertisecentrum Tabak
 
 
 
 
 NFU
 
 
 Nederlandse Federatie van Universitair medische centra
 
 
 
 
 NIOD
 
 
 Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies
 
 
 
 
 NIPO
 
 
 Nederlands Instituut voor Publieke Opinie
 
 
 
 
 NIPT
 
 
 Niet-Invasieve Prenatale Test
 
 
 
 
 NIVEL
 
 
 Nederlands instituut voor onderzoek van de gezondheidszorg
 
 
 
 
 NKI
 
 
 Nederlands Kanker Instituut
 
 
 
 
 NL
 
 
 Nederland
 
 
 
 
 NMT
 
 
 Nederlandse Maatschappij tot Bevordering der Tandheelkunde
 
 
 
 
 NOC*NSF
 
 
 Nederlands Olympisch Comité*Nederlandse Sport Federatie
 
 
 
 
 NODOK
 
 
 Nader onderzoek naar de doodsoorzaak van kinderen
 
 
 
 
 NOP
 
 
 Nationaal ondersteuningsprogramme
 
 
 
 
 NOV
 
 
 Vereniging Nederlandse Organisatie Vrijwilligerswerk
 
 
 
 
 NPG
 
 
 Nationaal Programma Grieppreventie
 
 
 
 
 NPP
 
 
 Nationaal Programma Preventie
 
 
 
 
 NTS
 
 
 Nederlandse Transplantatie Stichting
 
 
 
 
 NvW
 
 
 Nota van wijziging
 
 
 
 
 NVWA
 
 
 Nederlandse Voedsel- en Waren Autoriteit
 
 
 
 
 NVZ
 
 
 Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen
 
 
 
 
 NWO
 
 
 Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek
 
 
 
 
 NZa
 
 
 Nederlandse Zorgautoriteit
 
 
 
 
 OCW
 
 
 Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, Ministerie van -
 
 
 
 
 OESO
 
 
 Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling
 
 
 
 
 OM
 
 
 Openbaar Ministerie
 
 
 
 
 OMS
 
 
 Orde van Medisch Specialisten
 
 
 
 
 OTO
 
 
 Opleiden, Trainen en Oefenen
 
 
 
 
 PA
 
 
 Physician assistent
 
 
 
 
 PALGA
 
 
 Pathologisch anatomisch landelijk geautomatiseerd archief
 
 
 
 
 Pd ALt
 
 
 Projectdirectie Antonie van Leeuwenhoekterrein
 
 
 
 
 PG
 
 
 Directie Publieke Gezondheid
 
 
 
 
 pg
 
 
 patiënten- en gehandicaptenorganisaties
 
 
 
 
 pgb
 
 
 Persoonsgebonden budget
 
 
 
 
 PGO
 
 
 Patiënten- en Gehandicaptenorganisaties
 
 
 
 
 Pkb
 
 
 Persoonlijk kilometer budget
 
 
 
 
 PMC
 
 
 Prinses Maxima Centrum
 
 
 
 
 PNN
 
 
 Promovendi Netwerk Nederland
 
 
 
 
 PP5
 
 
 Vijfde Preventieprogramma
 
 
 
 
 PSIE
 
 
 Prenatale screening van infectieziekten en erytrocytenimmunisatie
 
 
 
 
 PUR
 
 
 Pensioen- en Uitkeringsraad
 
 
 
 
 PVP
 
 
 Patiëntenvertrouwenspersoon
 
 
 
 
 PZo
 
 
 Directie Patiënt en zorgordening
 
 
 
 
 RHB
 
 
 Rijkshoofdboekhouding
 
 
 
 
 RIN
 
 
 Rijks Identificerend Nummer
 
 
 
 
 RIVM
 
 
 Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu
 
 
 
 
 RMS
 
 
 Reference Member State
 
 
 
 
 RPE
 
 
 Regeling Prestatiegegevens en Evaluatieonderzoek
 
 
 
 
 RVP
 
 
 Rijksvaccinatieprogramma
 
 
 
 
 RvS
 
 
 Raad van State
 
 
 
 
 RVS
 
 
 Raad voor Volksgezondheid en Samenveling
 
 
 
 
 RWT
 
 
 Rechtspersoon met een wettelijke taak
 
 
 
 
 SBB
 
 
 Sport en Bewegen in de Buurt
 
 
 
 
 SBGL
 
 
 Sport, Bewegen en Gezonde leefstijl
 
 
 
 
 SBV-Z
 
 
 Sectorale Berichten Voorziening in de Zorg
 
 
 
 
 SCP
 
 
 Sociaal en Cultureel Planbureau
 
 
 
 
 SIA
 
 
 Stichting Innovatie Alliantie
 
 
 
 
 SKGZ
 
 
 Stichting Klachten en Geschillen Zorgverzekeringen
 
 
 
 
 SMH
 
 
 Stichting Musea en Herinneringscentra 40–45
 
 
 
 
 Soa
 
 
 Seksueel overdraagbare aandoening
 
 
 
 
 SPR
 
 
 Strategisch Programma RIVM
 
 
 
 
 SSO
 
 
 Shared Service Organisatie
 
 
 
 
 STEC
 
 
 Shigatoxine producerende E. coli.
 
 
 
 
 STV
 
 
 Stichting tegen Vrouwenhandel
 
 
 
 
 SVB
 
 
 Sociale Verzekeringsbank
 
 
 
 
 SVB-Z
 
 
 Sectorale Berichten Voorziening in de Zorg
 
 
 
 
 SZW
 
 
 Sociale Zaken en Werkgelegenheid, Ministerie van -
 
 
 
 
 TAJ
 
 
 Transitie Autoriteit Jeugd
 
 
 
 
 TI Pharma
 
 
 Top Instituut Pharma
 
 
 
 
 TK
 
 
 Tweede Kamer
 
 
 
 
 TKI
 
 
 Topconsortium voor Kennis en Innovatie
 
 
 
 
 TNS
 
 
 Taylor Nelson Sofres (Marktonderzoeksbureau)
 
 
 
 
 TNS NIPO
 
 
 Opinieonderzoeksbureau
 
 
 
 
 TSN
 
 
 Thuiszorgorgansisatie
 
 
 
 
 TSZ
 
 
 Tegemoetkoming Specifieke Zorgkosten
 
 
 
 
 UMC
 
 
 Universitair Medisch Centrum
 
 
 
 
 UZI
 
 
 Unieke Zorgverlener Identificatie
 
 
 
 
 V&O
 
 
 Verzetsdeelnemers en Oorlogsgetroffenen
 
 
 
 
 V&VN
 
 
 Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland
 
 
 
 
 VAO
 
 
 voortgezet algemeen overleg
 
 
 
 
 VenJ
 
 
 Veiligheid en Justitie, Ministerie van -
 
 
 
 
 VG
 
 
 Verstandelijk Gehandicapten
 
 
 
 
 VGN
 
 
 Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland
 
 
 
 
 VINEX
 
 
 Vierde Nota Ruimtelijke Ordening Extra
 
 
 
 
 VN
 
 
 Verenigde Naties
 
 
 
 
 VNG
 
 
 Vereniging van Nederlandse Gemeenten
 
 
 
 
 VPT
 
 
 Volledig Pakket Thuis
 
 
 
 
 VPTZ
 
 
 Vrijwillige Palliatieve Terminale Zorg
 
 
 
 
 VS
 
 
 Verpleegkundig Specialist
 
 
 
 
 VSK
 
 
 Actieplan «Naar een Veiliger Sportklimaat»
 
 
 
 
 VSO
 
 
 Verslag Schriftelijk Overleg
 
 
 
 
 VTV
 
 
 Volksgezondheid Toekomst Verkenning
 
 
 
 
 VUT
 
 
 Vervroegde Uittreding
 
 
 
 
 VV
 
 
 Verpleging en Verzorging
 
 
 
 
 VenZ
 
 
 Volksgezondheid en Zorg
 
 
 
 
 VWS
 
 
 Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Ministerie van -
 
 
 
 
 Waz
 
 
 Wet afbreking zwangerschap
 
 
 
 
 Wbp
 
 
 Wet buitengewoon pensioen 1940–1945
 
 
 
 
 Wcz
 
 
 Wet cliëntenrechten zorg
 
 
 
 
 WFZ
 
 
 Waarborgfonds voor de Zorgsector
 
 
 
 
 WGBO
 
 
 Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst
 
 
 
 
 WGO
 
 
 Wetgevingsoverleg
 
 
 
 
 WHO
 
 
 World Health Organisation – Wereldgezondheidsorganisatie
 
 
 
 
 WIP
 
 
 Werkgroep Infectie Preventie
 
 
 
 
 WIZ
 
 
 Werkorganisatie Informatieberaad Zorg
 
 
 
 
 Wkkgz
 
 
 Wetsvoorstel kwaliteit, klachten en geschillen zorg
 
 
 
 
 Wlz
 
 
 Wet langdurige zorg
 
 
 
 
 Wmg
 
 
 Wet marktordening gezondheidszorg
 
 
 
 
 Wmo
 
 
 Wet maatschappelijke ondersteuning
 
 
 
 
 WMO
 
 
 Wet medisch-wetenschappelijk onderzoek met mensen
 
 
 
 
 WNT
 
 
 Wet Normering Topinkomens
 
 
 
 
 WO II
 
 
 Tweede wereldoorlog
 
 
 
 
 WOB
 
 
 Wet openbaarheid van bestuur
 
 
 
 
 WODC
 
 
 Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum
 
 
 
 
 WOR
 
 
 Werkgroep Ontwikkeling Risicoverevening
 
 
 
 
 Wpg
 
 
 Wet publieke gezondheid
 
 
 
 
 Wtcg
 
 
 Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten
 
 
 
 
 WTZi
 
 
 Wet toelating zorginstellingen
 
 
 
 
 WUBO
 
 
 Wet uitkeringen burger-oorlogsslachtoffers 1940–1945
 
 
 
 
 WUV
 
 
 Wet uitkeringen vervolgingsslachtoffers 1940–1945
 
 
 
 
 Wvggz
 
 
 Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg
 
 
 
 
 ZBO
 
 
 Zelfstandig bestuursorgaan
 
 
 
 
 ZEVMB
 
 
 Zeer ernstige verstandelijke en meervoudige beperkingen
 
 
 
 
 ZFW
 
 
 Zorgverzekeringswet
 
 
 
 
 ZG
 
 
 Zintuiglijk Gehandicapten
 
 
 
 
 ZIN
 
 
 Zorg in Natura
 
 
 
 
 ZiNL
 
 
 Zorginstituut Nederland
 
 
 
 
 ZN
 
 
 Zorgverzekeraars Nederland
 
 
 
 
 ZonMw
 
 
 Zorgonderzoek Nederland Medische Wetenschappen
 
 
 
 
 ZUT
 
 
 Zelfstandige Uitname Teams
 
 
 
 
 Zvf
 
 
 Zorgverzekeringsfonds
 
 
 
 
 Zvw
 
 
 Zorgverzekeringswet
 
 
 
 
 ZZP
 
 
 Zorgzwaartepakket
 
 
 
 
 
 
 
 
 7.
 TREFWOORDENREGISTER
 
 
 Administratieve lasten 8, 12, 51, 60, 69, 97, 156,
173, 249, 281, 283, 284, 287, 289, 298, 306, 311, 314
 Agentschap 1, 5, 6, 23, 35, 38, 39, 40, 41, 45, 48, 54, 55,
56, 57, 61, 65, 72, 79, 82, 83, 84, 85, 88, 92, 99, 124, 125, 126, 129,
131, 136, 138, 142, 143, 149, 150, 152, 266, 337
 Alcohol en
tabak 36, 39
 Arbeidsmarkt 3, 8, 12, 13, 19, 20,
23, 25, 32, 77, 79, 80, 81, 82, 83, 85, 86, 87, 88, 133, 158, 162, 178,
180, 183, 185, 186, 190, 192, 242, 254, 260, 272, 277, 290, 315, 317,
318, 334, 339
 Basispakket 10, 11, 45, 52, 168, 320,
325
 Bedrijfsvoering 260
 Begrotingsgefinancierde uitgaven 156, 158, 159
 Bekostiging 9, 45, 51, 54, 55, 56, 62, 63, 71, 72, 76, 78,
84, 85, 91, 94, 97, 103, 105, 107, 113, 114, 125, 171, 183, 222, 226,
227, 228, 231, 239, 254, 278, 300, 312, 315, 329, 332
 Beleidsinformatie 96, 98, 100, 157, 216, 249
 Beleidsprioriteiten 6, 319
 Betaalbaarheid 3,
7, 8, 33, 34, 50, 51, 54, 56, 61, 79, 163, 167, 176, 332
 Budgettair Kader Zorg 22, 155, 156, 158, 159, 163, 165, 167,
187, 192, 271, 337
 Buurtsportcoach 105, 106, 107,
335
 Caribisch Nederland 3, 40, 74, 80, 84, 85, 94, 159,
163, 185, 186, 190, 192, 285
 Chronisch zieken 4, 41,
106, 120, 121, 185, 325, 342
 Chronische ziekte 15, 33,
34, 43, 121
 Cliënt 3, 7, 12, 13, 23, 33, 59, 62,
67, 68, 69, 70, 74, 76, 77, 80, 82, 85, 86, 90, 131, 132, 171, 179,
181, 182, 183, 187, 188, 189, 233, 254, 267, 278, 279, 282, 284, 285,
290, 293, 294, 297, 298, 302, 304, 306, 310, 313, 315, 316, 317, 339,
342
 Crisis 24, 28, 295, 311
 Curatieve
zorg 1, 3, 7, 9, 22, 24, 50, 63, 80, 81, 93, 130, 131, 160, 163,
167, 173, 214, 233, 250, 251, 254, 257, 272, 278
 DBC 65, 199, 338
 Decentralisatie 12, 43, 67, 107, 177, 281, 296, 301, 303,
306, 311, 313, 315, 318
 Diabetes 15, 34, 44, 53, 63,
320
 Doelmatigheid 22, 36, 52, 55, 59, 60, 63, 93, 140,
141, 147, 153, 154, 168, 329, 331, 332, 333, 334, 335, 336
 Eerstelijnszorg 62, 160, 170, 213, 218, 219, 283, 295, 302,
303, 316, 324
 Ethiek 3, 39, 48, 134, 337
 Euthanasie 299, 319
 Fabrikant 138
 Financieel Beeld Zorg 2, 6, 61, 67, 155, 159, 173, 174, 196,
213, 264, 338
 Fraude 3, 50, 79, 84, 90, 94, 289,
316
 Geestelijke gezondheidszorg 7, 8, 10, 13, 14, 28,
46, 62, 156, 160, 163, 167, 173, 214, 216, 292, 303, 306, 338, 342
 Gehandicapte 4, 24, 27, 53, 59, 70, 71, 77, 93, 106, 120,
121, 157, 160, 181, 185, 188, 213, 224, 249, 252, 253, 264, 292, 295,
298, 307, 312, 313, 314, 315, 325, 341, 342
 Gehandicaptenorganisatie 340
 Gehandicaptensport 103, 106
 Gehandicaptenvervoer 71, 72, 74, 337
 Geneeskundige
zorg 67, 176, 229, 244
 Geneesmiddel 1, 5, 8, 9,
11, 15, 22, 36, 37, 49, 50, 51, 61, 64, 93, 123, 129, 136, 137, 138,
139, 141, 151, 160, 163, 167, 214, 227, 236, 264, 266, 282, 295, 308,
309, 325, 332, 337, 338
 Geweld 14, 15, 74, 75, 98, 100,
106, 283, 286, 298, 310, 317, 333, 338
 Gezondheidsbeleid 38, 40, 46
 Gezondheidsbescherming 3, 15, 23, 37, 40
 Gezondheidszorg 2, 5, 11, 15, 27, 28, 31, 32, 34, 36, 43,
59, 60, 80, 81, 82, 86, 88, 89, 94, 96, 125, 129, 131, 132, 134, 143,
167, 176, 265, 266, 282, 283, 290, 303, 316, 317, 319, 328, 337, 339,
342
 Governance 296, 307, 316
 Hoofdlijnenakkoord 7, 9, 13, 18, 51, 60, 64, 218, 219, 225,
226, 245, 270, 303
 Huisarts 7, 9, 10, 14, 41, 51, 52,
55, 64, 86, 87, 156, 163, 167, 173, 174, 218, 221, 222, 229, 233, 242,
246, 283, 337, 339
 Huisartsenzorg 10, 160, 171, 174,
175, 213, 218, 219, 222, 246
 Indicatie 44, 52, 92, 107,
171, 179, 182, 282, 312
 Indicatiestelling 68, 72, 78,
129, 265, 325, 337
 Infectieziekte 36, 43, 45, 47, 86,
93, 337, 340
 Informatiebeveiliging 14, 90, 151
 Informele zorg 75, 316
 Inhuur
externe 129
 Innovatie 4, 11, 13, 22, 25, 50, 51,
59, 68, 77, 79, 83, 85, 88, 89, 91, 93, 94, 102, 103, 104, 109, 110,
123, 124, 134, 163, 180, 230, 233, 250, 257, 258, 284, 288, 289, 292,
295, 298, 309, 341
 Internationale samenwerking 4, 123,
124, 125
 Jeugdhulp 14, 20, 25, 96, 97, 98, 99, 100,
131, 132, 159, 163, 177, 281, 284, 287, 296, 306, 310, 311, 329
 Jeugdzorg 3, 7, 12, 84, 85, 94, 96, 99, 100, 131, 329,
339
 Kindermishandeling 25, 74, 96, 98, 99, 100, 296,
304, 306, 308, 310, 337
 Kwaliteit 3, 6, 7, 8, 9, 10,
11, 13, 17, 19, 22, 24, 32, 33, 34, 36, 37, 39, 42, 44, 45, 46, 47, 50,
51, 52, 53, 54, 55, 56, 57, 59, 60, 62, 63, 67, 68, 69, 70, 71, 73, 76,
77, 78, 79, 80, 81, 82, 83, 85, 87, 88, 89, 92, 94, 96, 111, 116, 118,
131, 132, 136, 142, 162, 163, 167, 168, 173, 174, 175, 176, 178, 180,
183, 184, 185, 186, 190, 218, 234, 235, 247, 253, 257, 260, 261, 262,
265, 269, 271, 277, 284, 286, 287, 288, 289, 291, 297, 298, 310, 311,
312, 314, 315, 317, 328, 334, 342
 Kwaliteitsinstituut 57, 89, 94, 266
 Kwaliteitskader
Verpleeghuiszorg 8, 11, 19, 69, 77, 132, 155, 156, 178, 180,
181, 183, 254, 261, 262, 314
 Langdurige zorg 1, 3, 6, 7,
11, 12, 23, 24, 47, 48, 65, 66, 67, 68, 70, 71, 76, 77, 78, 92, 93,
130, 131, 156, 158, 171, 176, 181, 182, 184, 188, 194, 204, 207, 208,
249, 263, 265, 270, 271, 279, 286, 295, 298, 311, 313, 333, 342
 Leefstijl 15, 33, 35, 39, 46, 47, 48, 106, 294, 341
 Letselpreventie 39, 47
 Maatschappelijke
ondersteuning 14, 31, 67, 68, 93, 155, 176, 182, 189, 207, 208,
260, 263, 265, 270, 271, 284, 306, 342
 Mantelzorg 7,
34, 41, 74, 280, 286, 290, 302, 315, 316
 Medische
hulpmiddelen 51, 145, 265, 289
 Medisch-specialistische
zorg 9, 10, 13, 18, 32, 55, 58, 64, 87, 160, 163, 173, 185, 186,
190, 213, 214, 225, 227, 228, 231, 236, 239, 247, 250, 251, 254, 257,
270
 Mishandeling 292, 296, 304, 307
 Multidisciplinaire zorg 10, 156, 160, 163, 171, 173, 174,
213, 218, 219, 246
 Nationaal Programma Preventie 15,
34, 38, 40, 42, 286, 319, 320, 322, 323, 340
 Ondersteuning 1, 3, 7, 9, 11, 12, 14, 16, 20, 23, 24, 33,
36, 37, 38, 42, 45, 46, 47, 53, 55, 63, 64, 67, 68, 69, 70, 71, 74, 75,
76, 77, 79, 82, 85, 86, 89, 90, 93, 96, 98, 99, 100, 101, 103, 106,
112, 132, 136, 149, 159, 176, 184, 185, 188, 218, 223, 260, 274, 278,
279, 280, 284, 286, 288, 290, 298, 302, 304, 306, 308, 310, 315, 316,
333, 339, 340
 Onverzekerde 56, 66
 Oorlogsgetroffene 1, 4, 25, 76, 111, 112, 113, 114, 116,
117, 266, 267, 274, 336, 341
 Opleidingsfonds 242
 Orgaandonatie 51, 53, 54, 58, 60, 61, 231, 288, 297,
332
 Pakketmaatregel 300, 308, 324
 Palliatieve
zorg 33, 34, 57, 71, 76, 285, 288, 292, 301, 312, 313, 315
 Patiënt 9, 10, 13, 14, 17, 33, 37, 41, 43, 44, 50, 51,
52, 53, 56, 57, 58, 60, 62, 63, 64, 79, 80, 81, 85, 87, 89, 90, 131,
163, 172, 175, 185, 186, 190, 219, 228, 235, 241, 247, 269, 279, 280,
282, 288, 297, 298, 301, 302, 308, 309, 316, 317, 327, 340
 Patiënten- en gehandicaptenorganisatie 79, 80, 82, 85,
86, 327, 340
 Patiëntenorganisatie 12
 Patiëntveiligheid 316, 317
 Premiegefinancierde
uitgave 156, 158, 159
 Preventie 3, 15, 22, 23,
24, 33, 34, 36, 38, 39, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47, 50, 54, 62, 63, 69,
77, 79, 80, 90, 92, 93, 98, 106, 131, 134, 149, 159, 163, 265, 279,
283, 286, 293, 295, 299, 301, 302, 304, 310, 315, 316, 319, 320, 321,
322, 323, 326, 338, 340, 342
 Rechtmatigheid 90
 Regeerakkoord 66, 94, 158
 Regelarm 287
 Seksueel misbruik 98
 Seksuele gezondheid 38,
39, 44, 45, 47
 Spoedeisende hulp 13, 48, 192, 231
 Sport 1, 3, 4, 5, 6, 20, 22, 25, 31, 33, 34, 46, 48, 93,
102, 103, 104, 105, 106, 107, 109, 110, 123, 125, 127, 131, 136, 151,
159, 231, 273, 274, 284, 290, 291, 293, 294, 296, 299, 307, 308, 316,
319, 320, 321, 323, 335, 340, 341
 Taakstelling 130,
131, 135, 153, 226, 245, 259
 Thuiszorg 293, 307, 316,
337, 341
 Toegankelijkheid 3, 17, 33, 34, 39, 47, 50,
51, 54, 56, 61, 75, 78, 79, 163, 171, 226, 268, 289, 296, 307, 309,
324, 332, 333
 Toezicht 11, 27, 36, 67, 80, 81, 88, 89,
91, 92, 93, 96, 111, 112, 126, 131, 132, 154, 167, 176, 261, 265, 266,
280, 287, 293, 296, 297, 301, 304, 306, 309, 311, 314, 317
 Topsport 20, 22, 102, 104, 105, 109, 274, 290, 320
 Tweedelijnszorg 160, 170, 213
 Vaccin 22, 24,
36, 38, 44, 45, 46, 82, 86, 149, 151, 319, 328, 338, 340
 Verspilling 52, 63, 283, 295
 Verzekeraar 9,
10, 68, 91, 167, 173, 175, 193, 194, 195, 196, 197, 198, 199, 200, 201,
202, 266, 289, 300, 309, 323, 324
 Verzetsdeelnemer 4,
111, 112, 113, 114, 116, 117, 266, 267, 341
 Vrijwilliger 33, 71, 74, 76, 98, 279, 280, 312, 339,
340
 Wanbetaler 18, 22, 34, 56, 57, 65, 66, 85, 93, 95,
196, 197, 199
 Werkgelegenheid 123, 341
 Wet
langdurige zorg (Wlz) 67, 155, 156, 159, 163, 176, 192, 194,
207, 213, 249
 Wet marktordening gezondheidszorg
(Wmg) 50, 81, 242
 Wet Normering Topinkomens 89,
342
 Wijkverpleegkundige 7, 12, 288, 303, 317
 Winstuitkering 279
 WO II 111, 112, 113, 114,
115, 116, 117, 336, 342
 Ziekenhuis 7, 9, 10, 34, 53,
60, 63, 80, 87, 88, 175, 229, 299, 312, 334, 338
 Ziekenhuiszorg 82, 87, 232, 324, 328
 Ziekenhuizen 7, 9, 11, 13, 18, 27, 28, 34, 48, 51, 53, 58,
60, 62, 87, 88, 167, 225, 230, 267, 270, 298, 312, 317, 337, 340
 Zorgaanbieder 9, 10, 12, 14, 19, 33, 50, 51, 53, 56, 59, 61,
63, 67, 69, 70, 87, 91, 92, 97, 131, 167, 175, 176, 183, 192, 194, 219,
234, 241, 255, 260, 267, 284, 293, 297, 303, 313
 Zorgakkoord 87, 155, 156, 168, 171, 173, 174, 226, 229, 238,
246
 Zorginnovatie 91, 292
 Zorginstelling 13, 14, 28, 29, 40, 50, 76, 77, 86, 92, 94,
126, 129, 167, 257, 266, 278, 295, 316, 337, 342
 Zorgopleiding 86, 95, 159, 163, 171, 185, 186, 190, 242,
281
 Zorgstandaard 289
 Zorgstelsel 79,
80, 92, 159, 167
 Zorgtoeslag 4, 8, 20, 21, 119, 120,
121, 122, 194, 203, 204, 205, 275, 281
 Zorguitgaven 7,
8, 9, 50, 155, 156, 158, 159, 162, 163, 165, 167, 168, 170, 171, 176,
177, 179, 192, 193, 194, 195, 196, 197, 199, 200, 201, 202, 204, 205,
209, 210, 246, 264, 303
 Zorgverzekeraar 7, 9, 10, 11,
12, 41, 51, 52, 60, 61, 63, 65, 66, 67, 89, 94, 159, 163, 167, 173,
176, 183, 192, 193, 194, 196, 197, 198, 199, 200, 204, 241, 244, 267,
279, 281, 289, 290, 291, 293, 294, 302, 309, 314, 315, 316, 323, 324,
342
 Zorgverzekering 18, 50, 54, 55, 56, 63, 64, 65, 66,
94, 158, 167, 192, 196, 197, 198, 199, 201, 203, 266, 267, 269, 288,
324, 325, 341, 342
 Zorgverzekeringswet 6, 12, 50, 52,
57, 59, 65, 66, 92, 155, 159, 163, 167, 168, 192, 195, 207, 213, 229,
267, 278, 299, 316, 318, 324, 325, 342