Vaststelling begroting van het Ministerie van VROM (XI) voor het jaar 2005; Lijst van vragen en antwoorden over project Amsterdam Zuidas
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29800-XI, nr. 121

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

25-04-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

29800-XI nr. 121

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaam1234x € 1 mln. (NCW 1-1-2003)567891011121314151617181920212223242526Er is niet expliciet rekening gehouden met terroristische
aanslagen in de uitwerking van veiligheidsmaatregelen. De gevolgen van calamiteiten
zijn wel onderzocht. Deze gevolgen, zoals brand en explosie, zouden zich ook
bij aanslagen kunnen voordoen.2728293031323334353637383940414243
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29800-XIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 61 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 800 XIVaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (XI) voor het jaar 2005nr. 121LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDENVastgesteld 19 april 2005De commissie voor Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer1 heeft een aantal vragen voorgelegd aan de minister van
Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer naar aanleiding van
de brief inzake de voortgang en aanpak van het project Amsterdam Zuidas van
25 februari 2005 (29 800 XI, nr. 102). De minister heeft deze vragen
beantwoord bij brief van 19 april 2005. Vragen en antwoorden zijn hierna
afgedrukt.De voorzitter van de commissie,BuijsDe griffier van de commissie,Van der Leeden1Wordt het project Amsterdam Zuidas aangemerkt als «groot
project»? Indien dit niet het geval is, kan dan een proces in die richting
worden ingezet?De kwalificatie «groot project» is naar het oordeel van de
Tijdelijke Commissie Infrastructuurprojecten (TCI, kamerstuk 29 283,
nr. 5–11) voorbehouden aan projecten die voldoen aan een aantal criteria.
Het kabinet acht deze criteria goed bruikbaar, mits deze richtinggevend en
niet absoluut toegepast worden. Per geval zal, in overleg met de Tweede Kamer,
moeten worden bezien of een project de status van groot project dient te krijgen.
Het project Amsterdam Zuidas is een majeur project met een aanzienlijke financiële
rijksbijdrage. Daarentegen ligt de verantwoordelijkheid voor dit project niet
volledig bij het rijk, maar is dit een gedeelde tussen rijk, regio en marktpartijen.
Het kabinet is hoe dan ook van mening dat een zorgvuldige oordeelsvorming
nodig is en hiertoe alle relevante en beschikbare informatie tijdig beschikbaar
moet worden gesteld aan de Tweede Kamer. Tegen die achtergrond heeft het kabinet
op 23 februari de Kamer nader geïnformeerd (brief Minister VROM,
kenmerk M35) en zal het kabinet – naast de reeds bestaande formele momenten
in het kader van de Tracéwetprocedure/MER – de Kamer periodiek
blijven informeren over voortgang en besluitvorming.Gelijk aan het advies van de Tijdelijke Commissie Infrastructuur kent
de NSP organisatie een gelijksoortige systematiek om de Tweede Kamer adequaat
te informeren. We onderscheiden daarvoor de volgende stappen: Verkenning,
Factfinding, Planvorming en Uitvoeringsafspraken. Periodiek wordt de Tweede
Kamer geïnformeerd middels de Voortgangsrapportage NSP. Bij brief van
16 december 2003 (kenmerk M 240) is de voortgangsrapportage 2003 «Nieuwe
Sleutelprojecten in aantocht» aan de Tweede Kamer aangeboden. Eerdere
NSP-Voortgangsrapportages verschenen in 2000 en 2002.Daarnaast is de Tweede Kamer op 6 januari jl. geïnformeerd over
de programma-aanpak voor de uitvoering van de nota Ruimte. In het programma
Noordvleugel zijn de projecten opgenomen die in onderlinge samenhang worden
uitgevoerd. De Zuidas is onderdeel van het Noordvleugel programma.Zie voor het besluitvormingsproces verder de antwoorden van vraag 3 en
35.2Hoe heeft de financiële geschiedenis van de Zuidas
zich ontwikkeld gedurende de gehele periode van de planvoorbereiding? Kunt
u hiervan een overzicht geven waarin in ieder geval verduidelijkt wordt hoe
de publieke en de private participatie zich door de tijd heen heeft ontwikkeld?Het initiatief tot de integrale ontwikkeling van de Zuidas is in 1994
genomen door de gemeente Amsterdam. In het programma-akkoord nam B&W zich
voor om een plan op te stellen voor de ontwikkeling van het Zuidas-gebied.
In grote lijnen is de afbakening van het Zuidas-gebied sindsdien gelijk gebleven.
De gemeente bereidde de planvorming voor met een aantal private partijen in
het gebied (de Zuidascoalitie) maar nam zelf de verantwoordelijkheid voor
het eindproduct. Belangrijkste drijfveer was de gebleken aantrekkelijkheid
van de Zuidas voor hoogwaardige zakelijke dienstverlening.In 1998 publiceerde de gemeente het Masterplan Zuidas. Dit plan bood een
ontwikkelingsstrategie voor een stapsgewijze ontwikkeling waarbij de hoofdinfrastructuur
ondergronds wordt gebracht. In deze fase was alleen van de gemeentelijke grondexploitatie
een raming beschikbaar. Duidelijk was niettemin dat het project zonder overheidsbijdragen
niet realiseerbaar was. Deze bijdragen waren nodig voor de gebiedsontwikkeling
en voor de autonome ontwikkeling van de doorgaande hoofdinfrastructuur.In december 1997 heeft de Ministerraad bij de vaststelling van het kabinetsstandpunt
over de actualisering VINEX vijf projecten aangewezen als Nieuw Sleutelproject
(later aangevuld met het project Breda). Amsterdam Zuidas is één
van de zes NSP. Het rijk erkende de potentie van het gebied. Het rijk heeft
sinds juni 2000 circa 1 miljard euro voor de Nieuwe Sleutelprojecten gereserveerd.
Het rijk reserveerde voor de Zuidas 308 mln euro (MIT, NSP en BOR). Het initiatief
liet het rijk aan de gemeente, conform de NSP-systematiek.In 2001 sloten rijk en gemeente een intentieovereenkomst af, waarin de
gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de planvorming werd vastgelegd. Het
rijk maakte nog geen keuze uit de inpassingsalternatieven (dok, dijk of kunstwerk).
De gemeente had deze keus wel al gemaakt, en bevestigde haar voorkeur voor
het dok. De gemeente gaf aan dat zij dit alternatief voor eigen rekening en
risico wil aanleggen, als het rijk de eigen infrastructuur betaalt.In de periode 2001–2003 zijn de plannen uitgewerkt en doorgerekend.
De mogelijke samenwerkingsvormen voor de uitvoering werden verkend. Gezien
de risico's die voortvloeien uit de aanleg van het dok heeft de gemeente het
rijk gevraagd om, naast de eerder gevraagde financiële bijdragen, ook
te participeren in de risico's van aanleg van het dok. Het rijk heeft hier
niet afwijzend op gereageerd, maar daar wel voorwaarden aan verbonden: de
businesscase moet sluitend zijn, de risico's moeten bekend en beheersbaar
zijn, de private partijen moeten daadwerkelijk commitment in de risico's tonen
en er moet een zakelijke samenwerkingsconstructie zijn. In deze fase heeft
de gemeente getracht private partijen te binden en hiertoe een intentieovereenkomst
afgesloten, gericht op een grondafnamegarantie. Het rijk verbond zich daaraan
niet, ondermeer omdat het rijk nog geen vastomlijnde voorkeur voor het dok
had bepaald (ik verwijs hiervoor ook naar het antwoord op vraag 34).In bestuurlijk overleg, gevoerd in deze periode, heeft het rijk zijn voorkeur
voor het dokmodel uitgesproken (zij het geclausuleerd). In deze fase heeft
het bedrijfsleven zich in de publieke discussie steeds een voorstander van
het dokalternatief getoond. Als zoekrichting voor het inrichten van een samenwerkingsvorm
is vervolgens het middel van een NV Zuidas naar voren gekomen.In januari 2004 is de voorkeur voor een gezamenlijk bedrijf, met een risicodragende
rol voor private partijen, bevestigd. Aan de heer Brinkman is gevraagd om
in opdracht van rijk en gemeente een ondernemingsplan op te stellen. Eind
2004 heeft Brinkman gerapporteerd. Zijn voorstel is in grote lijnen gevolgd,
hetgeen is bevestigd in bestuurlijk overleg tussen rijk en gemeente op 23-02-2005.De essentie is dat de voorbereidingen voor het oprichten van een onderneming
worden gestart, waarvan de grootste risico's bij private partijen liggen.
Dit bedrijf gaat het dok aanleggen en het gebied daarboven ontwikkelen. De
NV zal de gronden op het dok gaan uitgeven. Risico's verbonden aan de vastgoedontwikkeling
en exploitatie naast de dokzone (de zgn. flanken) zijn niet voor de NV Zuidas.
De vastgoedexploitatie is geheel aan private partijen, en ligt buiten de scope
van de NV Zuidas. Rijk en gemeente hebben ieder een minderheidsbelang in de
NV Zuidas. Het rijk levert bovendien een financiële bijdrage voor de
hoofdinfrastructuur, en voor kwaliteitsverhogende maatregelen. Ook ROA en
provincie zullen een financiële bijdrage leveren. Blijkt de NV-Zuidas
winst te maken, dan kunnen extra opbrengsten volgens nog te bepalen criteria
naar de participanten terugvloeien.De kwartiermaker zal nu de samenwerkingsvorm uitwerken, en de aanbesteding
van het aandeelhouderschap van een gezamenlijk bedrijf voorbereiden. De markt
zal uiteindelijk door wel of niet te participeren bepalen of het dokmodel
doorgang kan vinden of niet.Voor een toelichting en de getallen in hoofdlijnen, zie bijlage 13Waarom is er geen structuurvisie voor de Zuidvleugel?De Tijdelijk Commissie Infrastructuurprojecten (TCI) heeft op 15 december
2004 haar bevindingen en adviezen aangeboden aan de Tweede Kamer (kamerstuk
29 283, nr. 5–11). Onderdeel van deze adviezen is de introductie
van de structuurvisie. Voorafgaand aan de uitwerking van alternatieven pleit
de TCI voor een afzonderlijke procedure op het niveau van het project als
geheel: nut en noodzaak, strategische waarde, ruimtelijke ontwikkelingskansen
etc. worden daarin afgewogen. Dat is de structuurvisie.Het kabinet heeft zijn reactie verwoord in een brief d.d. 22 maart
2005 (kamerstuk 29 283, nr. 22). Ten aanzien van de voorbereidingsfase
van nieuwe grote projecten stelt het kabinet een structuurvisie op te zullen
stellen zoals bedoeld in het wetsvoorstel voor de nieuwe Wet ruimtelijke ordening.
Het kabinet is van mening dat – in geval een lopend project wordt aangewezen
als groot project – de wenselijkheid van een nog op te stellen structuurvisie
per project moet worden bezien. Het oordeel van de Kamer is voor het kabinet
daarbij van groot belang. De Zuidas is zo'n lopend project. Voor de Zuidas
is tot nu toe de geldende procedure van de Tracéwet/MER gevolgd. De
structuurvisie zoals bedoeld in het wetsvoorstel voor de nieuwe Wet ruimtelijke
ordening was bij aanvang van het project nog niet in beeld. De standpuntbepaling
is de eerstvolgende stap in de lopende Tracéwet/MER procedure voor
de Zuidas dat aan de Tweede Kamer wordt voorgelegd. Op dat moment kan de Tweede
Kamer zich uitspreken over het voorkeursalternatief.Daarnaast loopt er een traject dat is bedoeld te komen tot de oprichting
van een juridische entiteit waarin publiek en privaat kunnen samenwerken.
Ik verwijs u hiervoor ook naar vraag 35.Het kabinet is van mening dat het huidige besluitvormingsproces voldoende
waarborgen bevat voor een zorgvuldige afweging met expliciete go / no go momenten
voor de Tweede Kamer. De vertraging als gevolg van het alsnog opstellen van
een structuurvisie voor de Zuidas moet worden afgewogen tegen de meerwaarde
die een structuurvisie biedt in het specifieke geval van de Zuidas. We sturen
erop aan om de processtappen in het kader van de Tracéwet/MER procedure
en de oprichting van een juridische entiteit voor de Zuidas parallel en afgestemd
te doorlopen, zodat beide gelijktijdig aan de kamer kunnen worden voorgelegd.4Kunt u de resultaten van informateur Brinkman schematisch
in beeld brengen, met daarin aandacht voor het volgende:– Wat is er het afgelopen jaar precies bereikt?De informatieperiode van de heer Brinkman heeft geleid tot het rapport
«Stapeldok in voorbereiding». In september 2004 is een eerste
concept aangeboden, waarna in de periode tot december enkele specifieke onderwerpen
nader zijn uitgezocht. Het eindadvies van de heer Brinkman is in december
2004 aan rijk en gemeente aangeboden. Het rapport en de ontstane inzichten
uit de informatieperiode hebben het volgende opgeleverd:– Door uitvoerig onderzoek te doen naar het «stapeldok»
(waarbij wegen en/of sporen worden gestapeld) zijn nieuwe kansen en mogelijkheden
in beeld gekomen: met name de stapeling van de rijksweg biedt verbeteringen
voor de doorlooptijd, de flexibiliteit en het bouwprogramma. De heer Brinkman
heeft de «scope» van (het basismodel van) het project gedefinieerd.– Om te komen tot een financieel verantwoorde exploitatie heeft
Brinkman een splitsing aangebracht in het basismodel (noodzakelijk en voor
gezamenlijke verantwoordelijkheid) en modules (wensen met een probleemeigenaar
per module). Hiermee heeft de informateur in kaart gebracht wie waarvoor in
principe verantwoordelijk/aansprakelijk is, of zou moeten zijn.– In de informatieperiode is duidelijker zicht geboden op het onderwerp
veiligheid: er is concreter in beeld gebracht wat redelijkerwijs in het project
zou moeten worden voorzien in relatie tot de financiële opslagen in de
ramingen. Ik verwijs u hiervoor ook naar vraag 26.– Er is een duidelijker beeld gekregen van de fiscale consequenties
van het project.– Er heeft door Rijkswaterstaat een ijking plaatsgevonden van de
ramingen, waardoor een symmetrisch risicoprofiel is ontstaan en extra bedragen
voor onvoorzien zijn opgenomen.– De heer Brinkman heeft het instrument van de zogenaamde zero-coupon
bonds geïntroduceerd in de Zuidas. De erfpachtopbrengsten van het tweede
tijdvak van 50 jaar komen daarmee ten gunste van het project.Bovenstaande elementen hebben geleid tot een nieuw opgestelde businesscase
voor de dokzone. In het rapport zijn de contouren geschetst van een onderneming
voor de ontwikkeling van de dokzone van de Zuidas, waarin via een PPS-constructie
rijk, gemeente en private partijen risicodragend participeren. De opzet gaat
uit van een meerderheidsaandeel voor private partijen en een minderheidsaandeel
voor rijk en gemeente. Bij de betrokken partijen is hiervoor draagvlak. De
informateur gaat uit van een veiling van de toekomstige grondposities.Op basis van het rapport heeft in december 2004 informatief gesprek plaatsgevonden
tussen rijk, gemeente en de marktpartijen, waarvan de heer Brinkman had geconstateerd
dat zij belangstelling hebben voor deelname aan het project. De belangrijkste
conclusie uit het overleg was dat bij marktpartijen bereidheid bestaat onder
voorwaarde van een sluitende businesscase.– Welke participanten waren er en wie zijn er
nu?De betrokken publieke partijen bij het Zuidas project zijn het ministerie
van V&W, het ministerie van VROM, het ministerie van Financiën, het
ministerie van Economische Zaken, de gemeente Amsterdam, de provincie Noord-Holland
en ROA. De informateur heeft vijf private partijen in principe bereid gevonden
risicodragend te participeren in de onderneming (ABN/AMRO, ING, RABO/FGH,
ABP en BNG). Vanuit oogpunt van mededinging worden de private aandeelhouders
geselecteerd volgens een transparante en niet discriminatoire veilingprocedure.– Welke bijdragen waren toegezegd en welke zijn
het nu?Zie voor beantwoording van deze vraag onderstaande tabel en de beantwoording
van vraag 2.x € 1 mln. (NCW 1-1-2003)RijksbijdragenIn mln. euro's Reeds toegezegd tot 23 februari 2005 V&W – dijkreferentie180 VROM – NSP 1e tranche55  Aanvullend in bestuurlijk overleg op 23 febr 1. V&W – dijkreferentie (aanvulling tot € 300
miljoen)1202. VROM50 3. V&W 4-sporigheid85 4. V&W risico-afkoopPM– Waaruit bestond het bouwprogramma en waaruit
bestaat het nu?Het totale programma voor de Zuidas is niet gewijzigd. Het programma voor
het dokmodel is als volgt:Kantoren 985 000 m2Woningen 1 065 000 m2Voorzieningen 322 000 m2(exclusief parkeerplaatsen)Het dokmodel staat centraal in de werkzaamheden van de informateur en
de kwartiermaker. Voor het ondernemingsplan is de scope van het projectgebied
verkleind. Het programma van de dokzone is als volgt :Kantoren 367 927 m2 b.v.oWoningen 507 774 m2 b.v.oVoorzieningen 149 398 m2 b.v.o.(exclusief parkeerplaatsen)Het vastgoedprogramma is niet gewijzigd in de informatieperiode van de
heer Brinkman.– Welke activiteiten en verantwoordelijkheden
waren duidelijk en waar staan we nu?Op 23 februari 2005 heeft op basis van het rapport Brinkman bestuurlijk
overleg plaats gevonden tussen een afvaardiging van de gemeente Amsterdam,
de provincie Noord Holland en de ministers Zalm, Peijs, Dekker en staatssecretaris
van Gennip. In het overleg is onder andere afgesproken:– Over te gaan naar een vervolgfase van «rekenen en tekenen»,
die moet uitmonden in een definitief ontwerp voor het dok, de daarboven beoogde
bebouwing en een daarop afgestemde raming van de kosten en opbrengsten;– Een pre-selectieprocedure voor private partijen te starten die
er toe moet leiden dat het «rekenen en tekenen» proces met private
partijen wordt doorlopen.– De vervolgfase van «rekenen en tekenen» uit te laten
monden in een prospectus die zal dienen als veilingdocument voor de definitieve
selectie van de private partijen aan de onderneming.– Een kwartiermaker voor de onderneming aan te stellen in de persoon
van J. Doets.– Hoe was zeggenschap geregeld en waar staan
we nu?Het bedrijf Zuidas bestaat nog niet. Aan de kwartiermaker is gevraagd
om de structuur van de NV verder uit te werken. Zeggenschap komt hierin ook
aan de orde.– Hoe waren de kosten begroot en hoe luiden ze
nu?Voordat de heer Brinkman aan zijn informatie-werkzaamheden begon, waren
de kosten van het dokmodel (inclusief risico-opslag) begroot op € 3 050
mln. Op basis van de huidige inzichten bedragen de kosten € 1 950
mln.Bovenstaande is een extractie van de u reeds toegezonden informatie bij
de kamerbrief van 23 februari 2005 (kenmerk M 35).5Met welke rendementen wordt gerekend voor overheidsinvesteringen
en private partijen? Wordt daarbij uitgegaan van een evenwichtige verhouding,
of is een discrepantie te billijken?Overheid en markt ontvangen gelijk rendement op geïnvesteerd vermogen.
Dit is een belangrijk uitgangspunt bij de vorming van de NV. Op dit moment
wordt uitgegaan van een rendement van circa 10% voor belasting.6Waaruit blijkt dat het plan uitgaat van extra bedrijfsruimte?In het dijkmodel is ruimte voor 426 000 m2 bvo kantoorruimte.
In het programma van het dokmodel is 985 000 m2 bvo kantoorruimte
voorzien.7In hoeverre genereert het plan nieuwe werkgelegenheid,
en in hoeverre is er sprake van een verplaatsing van werkgelegenheid? Wat
is bijvoorbeeld de geschiedenis van de huidige werkgelegenheid? Wat is de
echt nieuwe werkgelegenheid?De economische spin-off van de ontwikkeling van de Zuidas zal zich op
lokale, regionale en nationale schaal laten gelden. Uitgaande van de realisatie
van ruim 985 000 m2 kantoor en overige werklocaties zal de
Zuidas ruimte bieden aan ruim 50 000 banen. Voor een deel is dit het
gevolg van verschuivingen van economische activiteiten binnen de gemeente.
Het structurele werkgelegenheidseffect van de Zuidas, dat additioneel is voor
de regio Amsterdam, komt volgens berekeningen uit op zo'n 21 000 banen
op lange termijn. Deze additionele economische activiteit leidtindirect- via
toenemende bestedingen aan toeleveranciers tot circa 7 000 banen in de
regio. Dit betekent dat de ontwikkeling van de Zuidas 28 000 extra banen
op termijn mogelijk maakt (Ernst & Young, 1999).8Brinkman geeft aan allerlei risico's van dit megaproject
te hebben benoemd (DHV times 2005/1). Welke risico-analyses zijn er gemaakt?
Om welke risico's gaat het dan?De volgende risicoanalyses zijn gemaakt:– Integrale Risicoanalyse Zuidas Amsterdam (Baten & Partners,
juli 2003)– Verdieping risicoanalyse Zuidas Amsterdam (Horvat & Partners,
22 oktober 2003)– Veiligheid Infrastructuur Zuidas (Ministerie van V&W, 18 juni
2004)– Kostennota PRI raming Zuidas (Ministerie van V&W, 4 november
2004)De heer Brinkman doelt hier waarschijnlijk op de risicoanalyses die zijn
verricht in zijn periode als informateur. Risicoanalyses o.a. gericht op:
grondverwerving, functionele specificaties, veiligheid, integraliteit, aanbesteding
en overschrijding planning.9Hoe verhoudt de vastgoedontwikkeling op de Zuidas zich
met andere vastgoedontwikkelingen in respectievelijk de regio, de Randstad
en Nederland als totaal? Welke regie wordt hier door de gemeente, de provincie
en het rijk gevoerd?De vastgoedontwikkelingen buiten de Zuidas hebben nauwelijks of geen invloed
op de kantoorontwikkelingen op de Zuidas. Er is maar één locatie
in Nederland met deze statuur. De Zuidas beweegt zich op de kantorenmarkt
in een segment waarin in Nederland op dit moment nauwelijks concurrerende
locaties aanwezig zijn. Juist nu in de afgelopen periode van economische neergang
zou men misschien verwachten dat leegstand op de Zuidas zal optreden. Ook
in deze periode heeft er voornamelijk frictieleegstand plaatsgevonden en is
de afzet van kantoor vierkante meters boven het lange termijn gemiddelde van
30 000 m2 per jaar, terwijl in de directe omgeving en regio
veel relatief vierkante meters leegstand vertonen.Overigens bestaat een wezenlijk deel van het vastgoedprogramma niet alleen
uit kantoren maar voor een substantieel deel uit wonen.De bestuurlijke regiegroep Schiphol (provincie Noord-Holland, Schiphol,
Haarlemmermeer en de gemeente Amsterdam) heeft, vanwege de grote leegstand
van kantoren in de regio, afspraken gemaakt om een beperkter kantorenlocaties
in de regio te ontwikkelen dan wel te vertragen. Voor de afstemming tussen
de kantorenlocaties op Schiphol en Zuidas is op dit moment nog niet voorzien.
Echter, Schiphol en Zuidas zullen hier over in contact treden.10Heeft de ontwikkeling van de Zuidas alleen kans van
slagen als elders beperkingen worden opgelegd aan de ontwikkeling van bedrijfslocaties?
Hoe gaat hierin voorzien worden?De lokatie van de Zuidas is wezenlijk anders en kent een eigen markt.
De huidige afzet t.a.v. de de leegstand in de directe omgeving getuigt dit.
De ontwikkeling van de Zuidas is gebaseerd op een gemiddelde kantoorafzet
over 30 jaar van 30 000 m2 bvo. Ik verwijs u ook naar de flexibiliteit
van het bouwprogramma zoals is omschreven in vraag 11.11Kan concreet worden gemaakt hoe tegemoet is gekomen
aan de kritiek van het Centraal Planbureau (CPB) dat het bouwprogramma aanzienlijk
ambitieuzer van opzet moet zijn?Het CPB heeft gesteld dat de zeer aanzienlijke uitbreiding van de kantoorcapaciteit
in het programma van het dok-alternatief onzekerheden met zich meebrengt.
De flexibiliteit van dit bouwprogramma stelt het CPB als een sterk punt. Het
bouwprogramma voor kantoren van 30 000 m2 b.v.o. per jaar
is vergeleken met wat nu jaarlijks gemiddeld in Amsterdam wordt afgezet. Zoals
dhr. Brinkman in zijn rapportage schrijft, is dit is verdedigbaar en niet
overdreven.12Heeft het CPB een oordeel over het nieuwe model? Zo
neen, gaat u het project alsnog voorleggen aan het CPB?Nee, het CPB heeft nog geen oordeel gegeven over het nieuwe model. In
de voorbereiding van het besluitvormingsmoment zal ook het CPB worden geconsulteerd.13In de brief staat:«uitspraken over de voorkeur
voor het dokalternatief zijn daarom op voorhand geclausuleerd.» Betekent
dit dat het dijkalternatief als mogelijke optie ook verder uitgewerkt gaat
worden?Ja, dat is juist.14Met hoeveel zal de capaciteit van de A10 toenemen,
aangezien er gesproken wordt over het vergroten van de capaciteit van de A10?De capaciteit zal toenemen van 2x3 naar 2x4 rijstroken d.m.v. spitsstroken
(ZSM-maatregelen). Op lange termijn, voor 2020, neemt de capaciteit toe van
2x4 naar 2x5 rijstroken.15Waarom is de vereiste financiële bijdrage van
de rijksoverheid voor infrastructuur hoger dan bij de begroting en het Meerjarenprogramma
Infrastructuur en transport (MIT) geraamd? Bent u van plan om dit financiële
gat te dichten? Zo ja, hoe?Uitgangspunt van de financiële bijdrage aan het dok is dat het Rijk
de kosten betaalt van de infrastructuur zoals die ook aan de orde zouden zijn
bij Dijkoplossing. Inmiddels is een beter inzicht verkregen in de functionaliteit
die nodig is op de Zuidas en in de kosten die daarmee zijn gemoeid.In het MIT, dat tot 2014 loopt, is nog geen rekening gehouden met uitbreiding
van de A10. Uit verkeerstechnisch onderzoek is inmiddels gebleken dat de A10
bij de Zuidas uitbreiding behoeft naar 5 doorgaande rijstroken in de periode
2015–2020. Zoals reeds gemeld aan de Kamer worden deze kosten gefinancierd
uit de gereserveerde 4,5 mld uit de nota Mobiliteit (zie ook verlenging en
doorkijk MIT) voor wegknelpunten in de Noordvleugel. De kosten voor het spoor
blijven gerelateerd aan het MIT-budget. Door herijking van de raming is er
sprake van een geringe budgetoverschrijding, die binnen het spoorprogramma
zal worden gedekt bij de komende begrotingsvoorbereiding. Daarnaast zijn bij
het Dok ten opzichte van het Dijkmodel eerder 4 sporen nodig aan de oostkant.
Dit om de keersporen voor de hogesnelheidstrein, die niet in de Dokzone zijn
te situeren maar ten oosten van de Amstel, bereikbaar te maken. De kosten
die hieraan verbonden zijn zullen binnen MIT worden ingepast. Een dekkingsvoorstel
zal bij de komende begrotingsvoorbereiding worden ingediend. V&W heeft
hiervoor een claim ingediend op de FES-meevallers voor 2005.Tot slot blijken, op basis van het bestaande globale plan voor de OV-Terminal,
de aan het station Zuid/WTC te relateren kosten van een sober en doelmatige
Dijkoplossing hoger te liggen dan de reservering in het MIT. Inpassing zal
binnen het MIT plaatsvinden.16Wat wordt bedoeld met «risicoafkoop»? Op
welke risico's wordt precies gedoeld en wat is de omvang van deze risico's
in financiële zin?De minister van Verkeer en Waterstaat zal geen risico's dragen voor de
realisatie van het Dokmodel, want uit het oogpunt van verkeer en vervoer biedt
het Dijkmodel een doelmatige oplossing. Tegen die achtergrond zal V&W
een taakstellend budget beschikbaar stellen voor de realisering van de infrastructuur
op basis van de kosten van het Dijkmodel. De aanleg is dus voor rekening en
risico van de «Dok-NV». V&W komt daaraan tegemoet door risico's
te vergoeden voor zover die bij V&W zouden liggen bij de realisatie van
het Dijkmodel en tot het daarmee gemoeide kostenniveau. In de bijdrage van
V&W waren binnen de ramingsystematiek reeds risicoreserveringen en posten
onvoorzien verdisconteerd. De vast te stellen vergoeding daarbovenop
betreft risico's buiten de ramingsystematiek, maar in principe door V&W
te dragen bij realisatie van het Dijkmodel, zoals aanbestedingsrisico's, tijdsoverschrijding,
overmacht en calamiteiten en te voorziene wijzigingen in wet- en regelgeving,
afhankelijk van de reikwijdte van het project. Voor de goede orde liggen overige
risico's in dit geval bij de «Dok-NV».17Waarom stelt het kabinet in de brief dat het bedrijfsleven
minstens 50% van de risico's moet dragen? Moeten risico's niet worden gedragen
door de partij die deze het best kan beheersen?Het Kabinet stelt deze ondergrens omdat dit een toets is hoe het bedrijfsleven
de risico's en de kansen van het project inschat. Indien bedrijven bereid
zijn minimaal de helft van de risico's te willen dragen, geeft dat aan dat
zij vertrouwen hebben in een rendabele businesscase en dat zij de kans groot
achten dat de NV Zuidas winst gaat maken. Indien bedrijven beoordelen wat
de kansen en de risico's van het project zijn en desondanks bereid zijn het
grootste deel van de risico's te dragen dan is er blijkbaar op bedrijfseconomische
grond aanleiding om in dit project te participeren. Dit maakt deelname van
de overheid in de onderneming minder risicovol: de overheid deelt in de risico's,
maar ook in de winsten.18Kunt u de keuze voor een NV nader toelichten? Waarom
wil het kabinet risicodragend participeren in een private rechtspersoon in
plaats van duidelijke contractuele afspraken te maken over de verdeling en
afdekking van risico's? Publiek private Samenwerking (PPS) kan toch ook prima
invulling krijgen door als opdrachtgever meer ruimte te bieden aan ontwikkelaars
bij het ontwikkelen en uitvoeren van het project?De redenen om te kiezen voor een NV (of een andere juridische entiteit)
is gelegen in doelmatigheid en daadwerkelijke risico-overdracht. Het aanbestedingsrisico
en het uitvoeringsrisico komt daarmee bij de NV te liggen. Door de realisatie
van alle projectonderdelen bij de NV te leggen en duidelijke functionele eisen
te stellen aan de op te leveren producten, kan de NV de verschillende onderdelen
optimaal op elkaar afstemmen en zo (ook de interface)risico's beter beheersen,
vertraging voorkomen en ook bouwtechnische efficiencywinsten behalen.19Wat vindt u zelf een aanvaardbare investering en een
acceptabel risico? Met andere woorden, waar ligt de harde grens waarbij wordt
afgezien van de verdere deelname?Het Rijk heeft aangegeven niet meer dan 20% van de aandelen van de NV
te willen verwerven. Dit betekent op basis van de huidige berekeningen een
investering van 60 a 70 miljoen. Indien de markt niet wenst te participeren
in dit project, is dit ook voor het rijk het moment om verdere deelname stop
te zetten.20De minister van Financiën is slechts bereid risicodragend
te participeren in het project, mits blijkt dat private partijen minimaal
de helft van de risico's van het project willen dragen. Wordt de gehele rijksbijdrage
als risicodragend aangemerkt, of een deel daarvan? Wat wordt in dit geval
bedoeld met risicodragend?De minister van Financiën stelt deze ondergrens omdat dit een toets
is hoe het bedrijfsleven de (rendements)kansen van het project inschat. Indien bedrijven bereid zijn minimaal de helft van de risico's te
willen dragen, geeft dat aan dat zij vertrouwen hebben in een rendabele businesscase
en dat zij de kans groot achten dat de NV Zuidas winst gaat maken. Dit maakt
deelname van de overheid in de onderneming minder risicovol: de overheid deelt
in de risico's, maar ook in de winsten.De rijksbijdrage van VROM en V&W wordt niet als risicodragend aangemerkt.
Dit zijn bijdragen voor kwaliteit en infrastructuur uit de begroting van genoemde
departementen (subsidies). De investering van het ministerie van Financiën
(zoals genoemd in vraag 19) wordt wel aangemerkt als risicodragend.21Hoe kan de borging van de publieke belangen in de NV
Zuidas plaatsvinden terwijl private aandeelhouders een meerderheidsbelang
hebben? Welke verdeling in de zeggenschap tussen private en publieke partijen
staat u voor ogen? Kan nader worden gepreciseerd op welke onderdelen de publieke
aandeelhouders vetorecht krijgen? Hoe wordt omgegaan met de winsten in de
NV?Het Rijk behoudt evenals de stad Amsterdam zijn publiekrechtelijke verantwoordelijkheden
in het kader van weten regelgeving. In deze context moeten in het uitvoeringscontract
met de N.V. Zuidas de rijksbelangen te worden opgenomen die bepalend zijn
voor het stichten en functioneren van de N.V. zelf. Ons standpunt daarbij
is dat de prospectus inzicht biedt in de verdeling van taken en verantwoordelijkheden
en de borging van de publieke functies. Het behoort hiertoe tot de kern van
de opdracht van de N.V., waarop in een later stadium niet kan worden afgedongen.
Ook indien zich tegenslagen voordoen, zal moeten worden voldaan aan de eisen
die gesteld worden tav de geformuleerde publieke belangen. Het is derhalve
niet meer nodig om via het aandeelhouderschap de publieke belangen te borgen.
Mogelijke vetorechten van de Staat zullen derhalve niet op het vlak van publieke
belangen liggen, maar gerelateerd zijn aan de behartiging van de zakelijke
belangen van de Staat.22Kunt u nader ingaan op de herschikking van middelen
op de begroting van het ministerie Verkeer en Waterstaat (VW)? Op welke wijze
zal de herschikking van middelen plaatsvinden op de V&W-begroting ten
behoeve van de realisatie van de Zuid-as?Verwezen wordt naar het antwoord op vraag 15. Alle meerkosten zullen binnen
MIT worden ingepast. Een inpassingsvoorstel zal ik u bij de begroting 2006
(MIT) doen toekomen.23Bent u bereid de toekenning van gelden af te wegen
tegen andere grote projecten zoals voorgesteld door de Tijdelijke Commissie
Infrastructuurprojecten?Het beleidsmatige proces waarbij de inrichting van het infrastructuurfonds
en het MIT tot stand komen is een continue proces waarbij projecten tegen
elkaar worden afgewogen. Zoals in de Kabinetsreactie TCI is aangegeven dient
deze afweging op een transparante wijze te geschieden die gebaseerd moet zijn
op goede onderbouwingen en heldere keuzes, waarbij ook de Tweede Kamer tijding
en adequaat haar rol moet kunnen vervullen bij majeure beleids- en investeringsbeslissingen.24Aangegeven wordt dat extra dekking ook gevonden wordt
in het Fonds Economische Structuurversterking (FES). Welk bedrag wordt aan
het FES onttrokken en gaat dit ten koste van andere projecten die uit het
FES gefinancierd zouden worden? Zo ja, over welke projecten gaat het dan?
Zijn deze middelen al gereserveerd?Besluitvorming over de bestemming van de huidige FES-meevaller vindt momenteel
plaats. Het betreft hier extra FES middelen, zodat dit niet ten koste gaat
van projecten die uit de reguliere FES middelen worden gedekt. Wanneer de
besluitvorming hierover is afgerond zal ik u hierover informeren.25Hebben het Regionaal Orgaan Amsterdam (ROA) en de provincie
Noord-Holland hun bijdrage al toegezegd?Op 23 februari heeft er een bestuurlijk overleg plaatsgevonden waarbij
bestuurlijke vertegenwoordigers van alle betrokken partijen hun voorkeur hebben
uitgesproken voor een dokmodel. Tijdens dit bestuurlijk overleg hebben de
betrokken bestuurders aangegeven dat voor ieder een democratisch voorbehoud
geldt.26De kosten van het plan zijn begroot op € 2,5
miljard, waarvan 15% voor veiligheid. Waarom is een percentage van 15 aangehouden?
Waarop is dat gebaseerd? Welke veiligheidsanalyses zijn er gemaakt? Hoe is
rekening gehouden met terroristische aanslagen? Hoe verhoudt zich dit met
de stapeling van de functies?De veiligheidskosten zijn enerzijds gebaseerd op ervaringscijfers bij
rail-, metro- en wegprojecten en anderzijds middels onderbouwde kostenramingen
begroot met behulp van externe onderzoeken en risicoanalyses. In dit planstadium,
waar globale ontwerpen ten grondslag liggen aan de veiligheidsonderzoeken
is op basis van voornoemde 15% aangehouden.In 2001 is een uitgebreide veiligheidsanalyse gemaakt, die in 2003 is
geactualiseerd. In 2004 is door een deskundigenteam op een aantal onderdelen,
waaronder het stapelen van functies, een verdiepingsslag gemaakt. Deze analyse
is, conform de kaderwet tunnelveiligheid, getoetst door een onafhankelijke
expertgroep o.l.v. burgemeester Mandos.Er is niet expliciet rekening gehouden met terroristische
aanslagen in de uitwerking van veiligheidsmaatregelen. De gevolgen van calamiteiten
zijn wel onderzocht. Deze gevolgen, zoals brand en explosie, zouden zich ook
bij aanslagen kunnen voordoen.27In het woningbouwprogramma voor de Zuidas is, naast
aanbod in de vrije sector, ook 30% goedkope woningbouw opgenomen (zie website
Zuidas). Hoe verhouden de opbrengsten, dan wel verliezen uit deze goedkope
woningen zich tot de (extra) benodigde bijdragen uit de publieke sector voor
de financiering van de Zuidas?Ten aanzien van de woningbouw is besloten geen sociale woningbouw in de
Dokzone te realiseren.28Vijf private partijen – ABN AMRO, ING, RABO/FGH,
BNG en ABP – zijn in principe bereid om risicodragend deel te nemen
in de NV Zuidas. Waaruit bestaat dat risicodragende voor hen
precies? Welke afspraken zijn er concreet gemaakt? Waarin verschilt dit met
eerdere afspraken?Deze vijf partijen hebben aangegeven in principe bereid te zijn risicodragend
deel te nemen. Het risicodragende deel zou er uit bestaan dat zij Eigen Vermogen
investeren in het project omdat zij geloven in de realiteit van de businesscase.
Echter: er zijn nog geen afspraken met deze 5 partijen gemaakt, zij zijn slechts
gepolst om een inschatting te kunnen maken van de uiteindelijke interesse
van de markt om te participeren in de NV Zuidas.De partijen die mee gaan doen zullen worden geselecteerd door middel van
een veilingprocedure. Indien er onvoldoende belangstelling bestaat dan zal
het rijk zich beraden over de doorgang van het dokmodel.29Vanuit oogpunt van mededinging zullen de private aandeelhouders
worden geselecteerd volgens een veilingprocedure. Hoe verhouden de vijf genoemde
private partijen zich met deze veilingprocedure?De private aandeelhouders zullen worden geselecteerd volgens een veilingprocedure.
Deze procedure zal voldoen aan beginselen van gelijkheid en transparantie.
Dat houdt in dat geïnteresseerde partijen, waaronder de 5 genoemde partijen
zich op de veiling kunnen inschrijven. De vijf geïnteresseerde partijen
hebben geen voorkeurrecht verkregen ook niet op basis van de getoonde interesse.30Wie betaalt de kosten van de onafhankelijke kwartiermaker(s)?
Waarop zijn die begroot?De ministeries van Financiën en VROM en de gemeente Amsterdam betalen
de kosten van de kwartiermaker. Voor de fase tot en met de veilingprocedure
worden de kosten van de kwartiermaker en ondersteuning nu begroot op circa € 1,25
mln. Hierbij is nog niet voorzien in de reguliere kosten zoals rekenen en
tekenen.31Kan een uitgebreide toelichting worden gegeven op de
veilingprocedure van aandeelhouderschap en de grondontwikkeling zoals deze
u voor ogen staat? Hoe worden bijvoorbeeld buitenlandse investeerders erbij
betrokken? Welke eisen worden er gesteld aan de investeerders? Hoe hoog is
de minimale en maximale investering? Om hoeveel aandeelhouders gaat het minimaal
en maximaal? Waarover heeft een aandeelhouder zeggenschap, en waarover niet?De kwartiermaker is gevraagd om een veilingprocedure van het aandeelhouderschap
voor te bereiden met de volgende hoofdlijnen:a. Opzetten documentatieb. Openbare aankondiging en eventuele preselectie (waarin ongeveer 8 partijen
worden geselecteerd);c. Finalisering documentatie met geselecteerde partijen;d. Uitbrengen van biedingen;e. Gunning en oprichting NV (circa 5 partijen krijgen aandelen in de NV
Zuidas «gegund»)De procedure zal voldoen aan beginselen van gelijkheid en transparantie.
Dat wil zeggen dat de procedure niet zo mag worden ingericht of gevoerd, dat
daardoor één of meerdere kandidaten oneigenlijk worden bevoordeeld
ten opzichte van anderen. De procedure, alsmede de toepasselijke selectie-
en gunningcriteria, zal op voorhand worden vastgelegd. Aan de hand van de
selectiecriteria kunnen malafide en ongekwalificeerde aanbieders
van verdere deelname aan de procedure worden uitgesloten. Het vaststellen
van de selectiecriteria maakt onderdeel uit van de opdracht van de kwartiermaker.
Ook over investeringsdrempels en het beoogd aantal aandeelhouders wordt nog
gesproken. De uiteindelijke aandeelhouders hebben de zeggenschap in de NV
Zuidas.32Hoe is de grondontwikkeling geregeld? Hoe wordt omgegaan
met partijen die grond inbrengen? Op welke wijze kunnen investeerders en beleggers
meedingen die geen belangstelling hebben voor de grondontwikkeling?Alle gronden van de Zuidasdok zijn publiek domein. Deze gronden zullen
worden ingebracht in de (publiek-private) NV. De NV zal deze gronden uitgegeven
op marktconforme condities aan ontwikkelaars of andere geïnteresseerde
(meebiedende) marktpartijen. Het aandeelhouderschap in NV is per definitie
losgekoppeld van recht op grondontwikkeling.33Kan meer duidelijkheid worden gegeven over de afspraken
die gemaakt zijn met Rijkswaterstaat, Prorail en NS Vastgoed over de gronden
en de bijbehorende rechten (Bijlage 1 «Stapeldok in voorbereiding»,
p. 24)?Een ambtelijke werkgroep heeft de grondposities in het Zuidas-gebied onderzocht.
Deze werkgroep heeft geadviseerd om de benodigde grondtransacties af te wikkelen
tegen een grondwaarde, uitgaande van de infrastructurele bestemming. Uitgangspunt
daarbij is ruiling met gesloten beurzen. Ten aanzien van de eigendomsvraag
in de gestapelde situatie van het Dokmodel, is door de werkgroep geconcludeerd
dat RWS en ProRail als uitgangspunt hebben dat infrastructuur op grond in
eigendom wordt aangelegd. Indien onomstotelijk blijkt dat hierdoor de opbrengsten
en de grondwaarde in negatieve zin worden beïnvloed, dan zijn RWS en
ProRail bereid om mee te werken aan grondeigendom van Amsterdam met zakelijke
rechten voor RWS en ProRail, onder de voorwaarde dat met Amsterdam een pakket
van publiek- en privaatrechtelijke maatregen wordt overeengekomen, die aan
ontwikkelaars en eigenaren van vastgoed zullen worden opgelegd.Verder dient te worden onderzocht welke publiek- en privaatrechtelijke
instrumenten in dit kader kunnen worden ingezet. Definitieve besluiten hierover
zijn nog niet genomen. NS vastgoed heeft zich jegens de gemeente Amsterdam
verbonden om afstand te doen van haar onder- en overbouwingsrechten in de
stationsomgeving onder voorwaarden en in ruil voor een aantal vierkante meters
bvo in de buurt van het station tegen marktconforme prijs.34Wat is de status van de eerdere intentie overeenkomst
met ABN AMRO, ING en NS vastgoed over grondafname en ontwikkelingsrechten
in de Zuidas?Het Rijk was geen partij bij deze intentieovereenkomst.35Kunt u precies aangeven welke stappen en go/no go momenten
het besluitvormingsproces kent? Hoe wordt de Kamer daarbij betrokken?We kunnen twee parallelle trajecten onderscheiden waarin processtappen
dienen te worden genomen.1) De heer Brinkman omschrijft een traject welke is bedoeld om tot oprichting
van een juridische entiteit (NV) te komen waarin publiek en privaat
kunnen samenwerken. Een eerste onomkeerbare besluit in dit traject zal zijn
bij het vrijgeven van de prospectus. Deze zal vooraf aan de Kamer worden voorgelegd.
Vervolgens zal ik u informeren over het resultaat van de veiling van de grond
en van de veiling van het aandeelhouderschap.2) Daarnaast zal de aanleg van het project moeten voldoen aan de wettelijke
en beleidsmatige vereisten. Voor de Zuidas is tot nu toe de geldende procedure
van de tracéwet/MER gevolgd. Op dit moment wordt gewerkt aan de Trajectnota/MER
die de basis vormt voor een nog in te nemen Standpunt. De uiteindelijke keuze
wordt vastgelegd in een Standpunt en een Tracébesluit, waarover de
Kamer tijdig geïnformeerd en geconsulteerd wordt. Het innemen van een
Standpunt is voorzien medio 2006.We sturen erop aan om de processtappen in het kader van de Tracéwet/MER
procedure en de oprichting van een juridische entiteit voor de Zuidas parallel
en afgestemd te doorlopen, zodat beide gelijktijdig aan de kamer kunnen worden
voorgelegd. Op basis van de verkregen informatie uit beide trajecten zal een
definitief besluit over de Zuidas worden genomen. Voor die tijd worden er
geen onomkeerbare besluiten genomen.36In Bijlage 2 «Samenvatting advies Stapeldok in
voorbereiding» wordt aangeraden nog twee duidelijke go/no go momenten
in te bouwen. Kunnen deze momenten nader worden toegelicht?Ik verwijs u naar het antwoord op vraag 35.37In Bijlage 2 «Samenvatting advies Stapeldok in
voorbereiding» staan call-opties/zero coupon bonds opgenomen onder de
projectopbrengsten. In de «Aansluiting BC Brinkman» wordt aangegeven
dat het toepassen van dit instrument over een lange tijdsduur niet gangbaar
is. Hoe denkt u deze financiële innovatie vorm te geven?De innovatie bestaat uit de vormgeving van dit financiële arrangement,
namelijk het koppelen van erfpachtrechten aan zero-coupon bonds. De concepten
zelf: call opties en zero-coupon bonds zijn echter niet nieuw. Voor de uitwerking
is dan ook de kennis aanwezig bij de marktpartijen en het Rijk.38In Bijlage 2 «Samenvatting advies Stapeldok in
voorbereiding» wordt een extra halve afslag in de A10 tot de noodzakelijke
infrastructuur gerekend. Op de site van het project (www.zuidas.nl) valt te
lezen dat Rijkswaterstaat omwille van de veiligheid negatief staat ten opzichte
van extra op- en afritten in de A10. Hoe valt dit te duiden?Het beleid is terughoudendheid met aanleg nieuwe aansluitingen, i.v.m.
verstoringen op de snelweg (veiligheid en doorstroming). Voor de A10 is uit
onderzoek gebleken dat er geen negatieve gevolgen zijn bij een extra aansluiting
tussen de twee bestaande aansluitingen. Dit komt o.a. doordat het een halve
aansluiting is, parallelbanen worden toegepast voor afslaand verkeer en het
verkeer zich beter kan verdelen over drie i.p.v. twee aansluitingen.39Hoe oordeelt u over het advies van Brinkman dat één
soort hogesnelheidsverbinding tussen Schiphol en WTC/Zuidas, later door te
trekken naar Almere/Noorden van het land, noodzakelijk is?Op welke wijze vervoerskundige optimalisaties, zowel ten aanzien van het
regionale aanbod tussen Almere en de Randstad als ten aanzien van het lange
afstandsvervoer tussen Groningen en Schiphol (Zuiderzeelijn), eruit kunnen
komen te zien is nog niet onderzocht en aangetoond. Voor de Zuiderzeelijn
wordt op dit moment een structuurvisie voorbereid die moet leiden tot besluitvorming
in 2006 in samenhang met andere Noordvleugel-projecten. Daarmee zal meer duidelijkheid
bestaan over welke alternatieven dan wel modaliteiten in een eventueel direct
daarop volgende planstudiefase voor de ZZL meegenomen zullen worden. Voor
zover sprake zou zijn van twee soorten HSL-verbindingen / modaliteiten, zijn
deze inpasbaar in de ruimtereservering voor 6 sporen bij Zuid/WTC, die met
het oog op de toekomst gedaan dient te worden.40Welke garanties kan de minister van Verkeer en Waterstaat
geven dat de exploitant van de hogesnelheidstrein gaat stoppen op WTC/Zuidas?
Wat zijn de kosten van de aansluiting op het HSL-net? Zijn deze kosten al
in de begroting gereserveerd? Wanneer wordt hierover een besluit genomen?De minister van Verkeer en Waterstaat kan hiervoor geen garanties geven.
In de concessieovereenkomst met HSA is geen verplichting opgenomen voor aanlanding
op Zuid/WTC. Het is aan de HSA om hierover (in overleg met de beheerder ProRail
en met de DOK-NV) te besluiten. V&W is wel bereid om voorzieningen aan
spoor en station te treffen om de aanlanding van de HSA mogelijk te maken.
Het budget daarvoor is gereserveerd in de begroting.41Wat vindt u van de opmerking van Brinkman dat onmiddellijk
begonnen moet worden met het verbeteren van de verbinding tussen Schiphol
en Almere via de Zuidas?De heer Brinkman heeft deze opmerking geplaatst in de context van het
spoorvervoer. Op basis van de Verkenning Haarlemmermeer-Almere wordt er vooralsnog
van uitgegaan dat tot 2020 aan de vervoersvraag voldaan kan worden met 12
binnenlandse treinen op de Zuidas, waarvan 8 in de relatie Schiphol-Almere/Gooi
en 4 in de relatie Schiphol-Zuidas-Utrecht over de nieuwe Utrechtboog.42Deelt u de opvatting van Brinkman over het niet voorzien
in een doortrekking van de metroverbinding naar Amstelveen?De afweging ligt bij de regio, als verantwoordelijke voor het regionaal
openbaar vervoer. Zou de regio het voornemen hebben om de doorgaande verbinding
via de Noord-Zuidlijn naar Amstelveen te laten vervallen, dan betekent dit
een wijziging van het functioneel programma van eisen waarop de subsidieverlening
van V&W aan dit project is gebaseerd. Daarvoor dient ze instemming te
vragen aan V&W. Inmiddels is in bestuurlijk overleg met Amsterdam op 23 februari
jongstleden uitgegaan van doortrekking van de metro met een Amstelveenboog
op maaiveld.43In de tweede bijlage van het rapport «actualisatie
BC Brinkman, aansluiting BC Brinkman september 2004» wordt gesteld dat
de financiering van de Zuid-As geen precedent kent (pagina 24).
Hoe denkt u de benodigde kennis uit de markt te halen? Is de benodigde expertise
om de gevraagde financiële innovatie te ontwikkelen en te beoordelen
aanwezig binnen de betrokken departementen?We kennen in Nederland niet veel projecten van dezelfde omvang als de
Zuidas. Ook de wijze waarop de financieringsstructuur van dit project wordt
vormgegeven is uitzonderlijk. Deze structuur is op hoofdlijnen reeds uitgedacht.
De uitwerking van deze structuur vereist geen uitzonderlijke expertise. Projecten
waarbij overheden met het bedrijfsleven samenwerken in een zakelijke onderneming
komen vaker voor. In een later stadium, voor de definitieve besluitvorming,
zullen ervaren planeconomen en financieringsdeskundigen een second opinion
geven op de structuur van de financiering.XNoot1Samenstelling:Leden: Duivesteijn (PvdA), Hofstra (VVD), Buijs (CDA), voorzitter, Schreijer-Pierik
(CDA), Van Gent (GL), Geluk (VVD), Snijder-Hazelhoff (VVD), Depla (PvdA),
Van Oerle-van der Horst (CDA), Van As (LPF), Van Bochove (CDA), De Ruiter
(SP), Duyvendak (GL), Huizinga-Heringa (CU), Koopmans (CDA), Spies (CDA),
Van Lith (CDA), Van der Ham (D66), Van Velzen (SP), Fierens (PvdA), ondervoorzitter,
Timmer (PvdA), De Krom (VVD), Verdaas (PvdA), Kruijsen (PvdA), Samsom (PvdA),
Hermans (LPF) en Veenendaal (VVD).Plv. leden: Crone (PvdA), Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD), Mastwijk
(CDA), Ormel (CDA), Halsema (GL), Luchtenveld (VVD), Örgü (VVD),
Dubbelboer (PvdA), Hessels (CDA), Van den Brink (LPF), Ten Hoopen (CDA), Vergeer
(SP), Vos (GL), Van der Staaij (SGP), Vietsch (CDA), Sterk (CDA), Haverkamp
(CDA), Koser Kaya (D66), Gerkens (SP), Boelhouwer (PvdA), Verbeet (PvdA),
Balemans (VVD), Waalkens (PvdA), Van Heteren (PvdA), Dijsselbloem (PvdA),
Varela (LPF) en Oplaat (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29800-XI-121.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl