Opneming in de Wet toezicht effectenverkeer 1995 van bepalingen betreffende openbare biedingen op effecten; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27172, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

08-06-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

27172 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamALGEMEEN DEELI. Wettelijke inbedding Hoofdstuk I SER-FusiecodeII. Urgentie van de wettelijke inbeddingIII. Gefaseerde aanpakFase 1Fase 2IV. De werkingssfeer van de regeling van openbare biedingenV. Nieuwe toezichthoudende taak STEVI. Handhaving van de regeling van openbare biedingenVII. RechtsbeschermingVIII. De overgangsregeling en de verhouding tot Hoofdstuk
II van de SER-FusiecodeIX. Artikelsgewijze toelichtingArtikel I:AOpenbaar bodEen aanbod in de zin van artikel 217, eerste lid, van
Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek, dan wel een uitnodiging tot het doen van
een aanbodDoor middel van een openbare mededelingBuiten een besloten kringOp effectenBiederArtikel I:BArtikel I:B:6aEerste en tweede lidDerde lidVierde lidVijfde lidArtikel I:B:6bArtikel I:B:6cArtikel I:CArtikel I:DArtikel I:EArtikel I:FArtikel I:GArtikel I:HArtikel I:IArtikel I:JArtikel I:KArtikel I:LArtikel I:MArtikel IIArtikel IIIOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27172Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 73 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 172Opneming in de Wet toezicht effectenverkeer 1995 van bepalingen betreffende
openbare biedingen op effectennr. 3MEMORIE VAN TOELICHTINGALGEMEEN DEELI. Wettelijke inbedding Hoofdstuk I SER-FusiecodeDe Sociaal Economische Raad (SER) heeft in 1996 een unaniem advies uitgebracht
over de door hem wenselijk geachte wijzigingen in het SER-besluit fusiegedragsregels
1975 (hierna: SER-Fusiecode). De SER heeft het kabinet bij die gelegenheid
aanbevolen Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode, dat gedragsregels bevat die partijen
bij een openbaar bod in acht dienen te nemen ter bescherming van de belangen
van aandeelhouders, van een wettelijke basis te voorzien. De Raad stelde voor
bepaalde vennootschapsrechtelijke onderwerpen te regelen in het Burgerlijk
Wetboek (BW) en onderwerpen van financieel marktrecht bij of krachtens de
Wet toezicht effectenverkeer 1995 (Wte 1995).Naar aanleiding van het SER-advies heeft het kabinet een onderzoek laten
uitvoeren door het Onderzoekscentrum Onderneming & Recht van de Katholieke
Universiteit Nijmegen naar het functioneren van Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
en de vraag of een wettelijke inbedding noodzakelijk was. De uitkomsten van
dit onderzoek zijn vorig jaar beschikbaar gekomen. De belangrijkste conclusie
was dat er een aantal knelpunten is waarvoor de SER-Fusiecode in zijn huidige
vorm (zelfregulering) geen oplossing kan bieden. Aangetekend werd dat veel
van deze knelpunten zich in de nabije toekomst steeds scherper zullen manifesteren.
Oorzaken zijn (i) de verdere toename van de internationalisering van het kapitaalverkeer,
in het bijzonder van de overnamemarkt, (ii) de samenwerking tussen beurzen
in Europa, (iii) een verdere verzakelijking en verharding van de overnamemethoden,
onder meer door een toename van het aantal onvriendelijke biedingen, (iv)
en een verdere ontwikkeling van het beurs- en effectenrecht, zonder dat de
SER-Fusiecode daar gelijke tred mee houdt. De onderzoekers zien hier een rol
weggelegd voor een wettelijke toezichthouder. De Stichting Toezicht Effectenverkeer
(STE) vinden zij de meest voor de hand liggende.Het rapport noemt de volgende redenen waarom een wettelijke regeling inzake
het openbaar bod noodzakelijk is:1. De werkingssfeer (reikwijdte) van een regeling zonder wettelijke basis is beperkt tot organisaties die zich binden aan de zelfregulerende
instantie. In de SER is alleen het bedrijfsleven vertegenwoordigd. Hierdoor
is de SER-Fusiecode in principe niet van toepassing op de overheid, de non-profitsector,
de vrije beroepen, en in het bijzonder ook niet op buitenlandse partijen.2. De controlebevoegdheden van een toezichthouder bij zelfregulering zijn
beperkt.3. De mogelijkheid om bij een regeling zonder wettelijke basis straffen
op te leggen en handhavingsmaatregelen te treffen is beperkt.4. Een regeling van openbare biedingen zonder wettelijke basis zal onvoldoende
processuele waarborgen kunnen bieden.5. Een wettelijke regeling van openbare biedingen zal bijdragen aan de
rechtszekerheid.6. Het Nederlandse effectenrecht in het algemeen berust grotendeels op
wettelijke bepalingen. Het aandeel van zelfregulering in het effectenrecht
neemt steeds verder af. Door een wettelijke regeling wordt een betere samenhang
bewerkstelligd met andere wettelijke regelingen die direct of indirect betrekking
hebben op het openbaar bod, zoals de Wte 1995, de Wet melding zeggenschap
in ter beurze genoteerde vennootschappen 1996 (Wmz 1996) en Boek 2 BW.7. Een meerderheid in de literatuur en in de praktijk, waaronder de Vereniging
van Effectenbezitters (VEB), het Verbond van Nederlandse Ondernemers-Nederlands
Christelijk Werkgeversverbond (VNO-NCW), de STE en de Federatie Nederlandse
Vakbeweging (FNV) is, evenals de SER, voorstander van een wettelijke regeling
van openbare biedingen.1Het kabinet heeft in zijn brief van 5 oktober 1999 aan de Kamer meegedeeld
dat het, mede op basis van de uitkomsten van het onderzoek, een wettelijke
regeling van openbare biedingen (het huidige Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode)
noodzakelijk acht.2 In die brief is ook aangegeven
dat ten aanzien van Hoofdstuk II van de SER-Fusiecode, dat regels bevat ter
bescherming van de rechten van de werknemers, een separaat traject wordt gevolgd.II. Urgentie van de wettelijke inbeddingDe SER en de STE hebben eind 1999 gewezen op de urgentie van de overheveling
van het toezicht op de biedingsregels van de SER naar de STE. Deze urgentie
hangt in de eerste plaats samen met de tendens dat grensoverschrijdende fusies
en overnames steeds vaker voorkomen, zoals blijkt uit de grafiek op de volgende
pagina.Bron: Sociaal Economische RaadSedert de totstandkoming van de SER-Fusiecode (periode 1970–1999)
werden 149 grensoverschrijdende zaken bij de Commissie voor Fusieaangelegenheden
(CFA) van de SER geregistreerd. Dit is 30% van het totale aantal Hoofdstuk
I-zaken in dat tijdvak. In de jaren 1998 en 1999 was echter respectievelijk
55% en 71% van de Hoofdstuk I-zaken grensoverschrijdend. Gemiddeld waren er
in de jaren 1971–1999 zes grensoverschrijdende Hoofdstuk I-zaken per
jaar. In 1998 en 1999 waren er echter respectievelijk 17 en 34 grensoverschrijdende
Hoofdstuk I-zaken.Conclusie is dat met name aan het eind van de negentiger jaren sprake
is van een substantiële stijging – zowel procentueel als in absolute
cijfers – van het aantal grensoverschrijdende biedingen. Het gesignaleerde
punt, dat de werkingssfeer zich dient uit te strekken tot buitenlandse bieders
en buitenlandse doelvennootschappen waarvan de effecten zijn genoteerd aan
een Nederlandse effectenbeurs of geregeld worden verhandeld in Nederland,
wordt aldus steeds urgenter.Zoals uit het Nijmeegse rapport blijkt, zijn er in de praktijk nog relatief
weinig problemen geweest bij het functioneren van Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode.
De onderzoekers constateren echter tegelijkertijd dat, gelet op de tendens
dat grensoverschrijdende fusies steeds meer voorkomen en de methoden zich
verharden, de kans snel toeneemt dat problemen gaan ontstaan. De onderzoekers
noemen in dit verband vooral het beperkte bereik van de SER-Fusiecode en het
gebrek aan effectieve controle- en sanctieinstrumenten. De in het onderzoek
gesignaleerde trend dat in internationaal verband de biedingsmethoden zich
verharden, wordt bevestigd door een aantal recente vijandige overnames of
overname-pogingen. Voorbeelden zijn Vodafone/Mannesmann, ABN AMRO/Generale
Bank, LVMH/Gucci, Royal Bank of Scotland/National Westminster Bank (NatWest),
Pfizer/American Home Products (AHP)/Warner-Lambert, BNP/Paribas/Société
Générale (SG) en ING/CCF. Ook op nationaal vlak
tekent deze trend zich af. Men denke aan Uni-Invest/Breevast en Boskalis/HBG.
Voorts deden zich recentelijk vraagstukken voor inzake de motivering van de
prijs, de informatieverplichtingen jegens de aandeelhouders en het biedingsbericht
bij VEB/HIM Furness en Beheersmaatschappij Lubbers BV (zie Pres.Rb. Rotterdam
24 februari 2000, JOR 2000/57) en VEB/Otra (zie Pres.Rb. Amsterdam 27 juli
1999, JOR 1999/178).De overheid behoort te zorgen voor goed functionerende effectenmarkten
en bescherming van de belegger op die markten. Het kabinet kan daarom zich
niet veroorloven te wachten tot de eerste grove overtreding van de biedingsregels
is geconstateerd. Het is dringend gewenst dat er een goede wettelijke regeling
van openbare biedingen bestaat, die ook jegens buitenlandse partijen effectief
kan worden gehandhaafd. Voorts is het van groot belang dat de toezichthouder
over een adequaat wettelijk controle- en sanctieinstrumentarium beschikt.In dit kader acht ik het onontbeerlijk dat de inbedding van Hoofdstuk
I van de SER-Fusiecode in de Wte 1995, en de overdracht van het toezicht naar
de STE, hoge prioriteit heeft. Het is mijn streven de onderhavige wijziging
van de Wte 1995 reeds per 1 oktober a.s. in werking te laten treden, hetgeen
extra inspanning van alle betrokkenen zal vergen. De STE, de SER, Amsterdam
Exchanges (AEX), de FNV, de VEB en de Vereniging Effecten Uitgevende Ondernemingen
(VEUO) delen het standpunt dat de onderhavige inbedding van Hoofdstuk I van
de SER-Fusiecode in de Wte 1995 urgent is.Overigens wordt vermeld dat in EU-verband in juni 1999 een politiek akkoord
is bereikt over de inhoud van de 13de richtlijn. Deze zal betrekking
hebben op overnamebiedingen. De desbetreffende richtlijn is evenwel nog niet
vastgesteld; bovendien kent de richtlijn – mede op aandringen van Nederland –
een relatief lange implementatietermijn. Het zou, vanwege de geconstateerde
urgentie van een wettelijke regeling van openbare biedingen, onwenselijk zijn
te wachten op de implementatie van deze richtlijn. Dat is ook niet nodig,
gelet op het feit dat de wettelijke inbedding van Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
zijn eigen merites kent, en op geen enkele wijze prejudicieert op de toekomstige
implementatie van de 13de richtlijn. Tegen deze achtergrond heeft
het kabinet voor de in de volgende paragraaf omschreven gefaseerde aanpak
gekozen.Wat betreft de voorbereiding van het wetsvoorstel kan nog het volgende
worden opgemerkt. In eerste instantie is door het Ministerie van Financiën,
in overleg met de STE en de SER, een werkdocument opgesteld. Dit werkdocument
is ter informatie aangeboden aan verschillende deskundigen op het terrein
van het overnamerecht, marktpartijen en andere betrokken ministeries. Het
Ministerie van Financiën heeft vervolgens op basis van dat werkdocument
een voorontwerp van wet opgesteld. Nadat overeenstemming was bereikt met de
STE en de SER, is het voorontwerp breed uitgezet voor advies. Vanwege de urgentie
van het wetsvoorstel kreeg men een relatief korte termijn voor een schriftelijke
reactie. Aan de andere kant werd men wel in de gelegenheid gesteld tot een
mondelinge toelichting. Het voorontwerp is besproken met enkele deskundigen
op het gebied van het overnamerecht. Zij stemden in met het voorontwerp. Tevens
hebben zij verschillende suggesties gedaan voor technische verbeteringen,
die in het wetsvoorstel zijn verwerkt. Voorts zijn er gesprekken geweest met
AEX, de VEB en de VEUO. De drie organisaties hebben in die gesprekken in algemene
zin hun steun uitgesproken voor het wetsvoorstel. De gesprekken hebben geleid
tot verschillende aanpassingen van technische aard. Van de VEUO, de VEB en
de FNV zijn formele adviezen ontvangen.1 Een belangrijk
punt van de VEUO en de FNV was, dat alle bepalingen uit Hoofdstuk
I van de FC in de eerste fase«één-op-één»
naar het Bte 1995 moeten worden overgeheveld. Dit uitgangspunt is overgenomen.
Een andere meer principiële opmerking van de VEUO was, dat in de tweede
fase nader aandacht zou moeten worden besteed aan de vraag of de inbedding
in de Wte 1995 wel een permanente oplossing biedt. Het gaat immers om een
mengeling van vennootschapsrecht, effectenrecht en overig ondernemingsrecht
en niet uitsluitend om regels die het oog hebben op het adequaat functioneren
van de kapitaalmarkt en de positie van de beleggers op die markt. De VEUO
heeft voorts mondeling bepleit dat een openbaar bod op de eigen aandelen niet
zou moeten worden meegenomen. Afgesproken is dat in de eerste fase een vrijstellingsregeling
zal gelden, met het oog op de«één-op-één»-benadering.
De VEB had opmerkingen over de noodzaak van een spoedige revisie van de materiële
biedingsregels en civielrechtelijke sancties. De suggesties van de VEB over
de inhoudelijke toetsing door de STE zijn overgenomen. Voor het overige wordt
verwezen naar de adviezen, die als bijlage bij deze memorie van toelichting
zijn gevoegd.III. Gefaseerde aanpakFase 1Met het oog op een snelle realisatie in de loop van dit jaar van een wettelijke
regeling van openbare biedingen is het uitgangspunt dat de materiële
biedingsregels uit Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode in eerste instantie zo
veel mogelijk «één-op-één» worden
overgeheveld naar het Besluit toezicht effectenverkeer 1995 (Bte 1995), op
basis van een grondslag in de Wte1995.1 De biedingsregels
zullen qua systematiek en formulering wel in een Wte-context ingepast moeten
worden. Hierbij kan worden gedacht aan de bepalingen in Hoofdstuk I van de
SER-Fusiecode die (mede) zien op het voorkomen van gebruik van voorwetenschap.De keuze om de biedingsregels niet over te hevelen naar de Wte 1995 als
zodanig, maar naar het Bte 1995 hangt samen met de systematiek van de Wte
1995. Er is sprake van zogeheten raamwetgeving. De Wte 1995 bevat het raamwerk
(bereik van de regelgeving, verbod en strafbaarstelling, grondslagen om bij
of krachtens de wet regels te stellen, bevoegdheden, inclusief sancties e.d.),
terwijl de meeste materiële normen worden gesteld bij lagere regelgeving.
Deze systematiek heeft als belangrijk voordeel dat de nodige flexibiliteit
wordt geboden om adequaat te kunnen inspelen op ontwikkelingen in de markt.
Het feit dat de biedingsregels zullen worden opgenomen in het Bte 1995 betekent,
dat voor vaststelling en wijziging van deze regels de procedure van een algemene
maatregel van bestuur moet worden gevolgd (d.w.z. besluitvorming in de ministerraad
en advies van de Raad van State). Bovendien wordt bij wijzigingen in de biedingsregels
opgenomen in het Bte 1995 een zogeheten «voorhangprocedure» voorgesteld.
Deze procedure is geëigend, gelet op de ingrijpende aard van wijzigingen
in de biedingsregels voor de betrokkenen. Tevens schept deze procedure voldoende
flexibiliteit om te kunnen inspelen op ontwikkelingen in de markt.Het ligt in de bedoeling dat alle thans in Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
opgenomen materiële biedingsregels in de eerste fase worden overgeheveld
naar het Bte 1995. Al deze artikelen hebben tevens het oog op een adequate
functionering van de effectenmarkten of de positie van de beleggers op die
markten. Sommige van de artikelen uit Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode (m.n.
de artikelen 4, 4A, 4B, 9, 10 en 12) kennen naast een effectenrechtelijke-
ook een vennootschapsrechtelijke invalshoek. Voor een nadere toelichting zij
hier verwezen naar de artikelsgewijze toelichting bij artikel 6a, derde lid. Fase 2Nadat de «één op één»-overheveling
heeft plaatsgevonden zal worden bezien in hoeverre de biedingsregels inhoudelijk
moeten worden gewijzigd. In die fase zal een actualisering van de biedingsregels
worden gerealiseerd in het licht van de ontwikkelingen in de markt. Voorts
zal dan een inbedding plaatsvinden van elementen uit Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
in het BW. Daardoor zal ook een verdere versterking van de positie van belanghebbenden
kunnen worden bereikt. Ook kunnen aanpassingen worden voorgesteld, in het
kader van de implementatie van de 13de richtlijn. Tenslotte zal in de tweede
fase worden bezien of, in aanvulling op de in het onderhavige wetsvoorstel
voorgestelde strafrechtelijke- en bestuursrechtelijke sancties en uit het
BW voortvloeiende mogelijkheden om bij schending van de biedingsregels een
actie in te stellen op grond van onrechtmatige daad, een bijzondere rechtsgang
nodig is waarin civielrechtelijke sancties (zoals schorsing van stemrecht)
kunnen worden gevorderd. In het vervolg van deze memorie van toelichting zal
de tweede fase verder buiten beschouwing worden gelaten.IV. De werkingssfeer van de regeling van openbare biedingenDe «één-op-één»-benadering geldt
als gezegd voor de materiële biedingsregels opgenomen in Hoofdstuk I
van de SER-Fusiecode (de artikelen 3 e.v.), die dus in eerste instantie zo
veel mogelijk ongewijzigd worden overgeheveld naar het Bte 1995. Wat betreft
de formele werkingssfeer (de artikelen 1 en 2 van de SER-Fusiecode) zijn in
een Wte-context enige wijzigingen ten opzichte van Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
noodzakelijk. De wettelijke inbedding is immers vooral urgent vanwege het
(beperkte) bereik van de SER-Fusiecode. Het is dringend gewenst dat de regeling
zich uitstrekt tot buitenlandse partijen. Het uitgangspunt kan dan niet zijn
dat de bieder een naar Nederlands recht opgerichte N.V. is, zoals in de SER-Fusiecode.Een «één-op-één» overheveling
van de bepalingen inzake de formele werkingssfeer van de SER-Fusiecode zou
voorts betekenen dat bij bepaalde biedingen geen of weinig bescherming zou
worden geboden aan Nederlandse beleggers en de Nederlandse effectenmarkt.
Dit is het gevolg van het feit dat de code als object van de bieding kiest
voor: aandelen in een Nederlandse n.v.. In geval van een bieding op de aandelen
van een naar buitenlands recht opgerichte vennootschap, waarvan de aandelen
(uitsluitend of mede) in Nederland zijn genoteerd, is de code niet van toepassing.
Zo'n bieding moet echter wel onder de werkingssfeer van de wettelijke regeling
van openbare biedingen vallen. Centraal staat immers het bevorderen van de
effectieve werking van de effectenmarkten in Nederland en de positie van de
beleggers op die markten. Het zou anders bovendien wel erg gemakkelijk worden
de werking van de Nederlandse biedingsregels te omzeilen door te kiezen voor
een buitenlandse rechtsvorm. De Nederlandse biedingsregels dienen derhalve
in principe van toepassing te zijn op ieder openbaar bod gericht op de Nederlandse
effectenmarkt en de belegger op die markt.1 Het
feit dat sprake is van een bod op een Nederlandse- of een buitenlandse rechtspersoon
is niet relevant.In het buitenland wordt overigens eenzelfde redenatie gevolgd. Bijvoorbeeld
in het geval van een openbaar bod op een Nederlandse vennootschap met een double listing in Amsterdam en New York zullen, op grond
van de Amerikaanse effectenwetgeving, niet alleen de Nederlandse maar ook
de Amerikaanse biedingsregels van toepassing zijn. In het omgekeerde geval
van een openbaar bod op een Amerikaanse vennootschap met een notering in Amsterdam
zullen, op grond van de Nederlandse effectenwetgeving, niet alleen
de Amerikaanse, maar ook de Nederlandse biedingsregels van toepassing moeten
zijn.De genoemde uitbreiding van de werkingssfeer ten opzichte van Hoofdstuk
I van de SER-Fusiecode laat onverlet dat voor bepaalde biedingen een vrijstellingsregeling
kan gelden of ontheffing van bepaalde verplichtingen kan worden verleend.
Dit is mede afhankelijk van de omvang van de handel in Nederland en de toepasselijkheid
van adequate biedingsregels en adequaat toezicht in andere betrokken landen.
Voor een nadere toelichting van de werkingssfeer zij hier verwezen naar de
artikelsgewijze toelichting bij de definities van een «openbaar bod»
en de «bieder» in de zin van het onderhavige wetsvoorstel, en
bij het voorgestelde artikel 6a, eerste en tweede lid.Het uitgangspunt dat de Nederlandse biedingsregels in principe van toepassing
dienen te zijn op ieder openbaar bod gericht op de Nederlandse effectenmarkt
en de Nederlandse belegger betekent dat ook een openbaar bod op effecten die
niet zijn genoteerd aan een op grond van artikel 22 erkende effectenbeurs,
maar wel geregeld worden verhandeld in Nederland, onder de werkingssfeer van
de regeling openbare biedingen moet vallen. Hierbij kan bijvoorbeeld worden
gedacht aan regelmatige handel in Nederland via electronische handelssystemen
in effecten die niet aan de beurs zijn genoteerd, dan wel in effecten die
zijn toegelaten tot een buitenlandse effectenbeurs. De buitenbeurshandel valt
overigens thans ook onder de werkingssfeer van Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
(door de clausule «of geregeld incourant in Nederland worden verhandeld»),
zodat de toepasselijkheid van de biedingsregels op de buitenbeurshandel past
in de «één-op-één» benadering.Uit het genoemde uitgangspunt volgt tevens dat in het geval een Nederlandse
bieder een openbaar bod doet op de effecten van een buitenlandse rechtspersoon,
en deze effecten niet zijn toegelaten tot de notering aan een op grond van
artikel 22 van de Wte 1995 erkende effectenbeurs of geregeld worden verhandeld
in Nederland, de Nederlandse biedingsregels niet van toepassing dienen te
zijn. Artikel 2, vijfde lid, van de SER-Fusiecode is derhalve niet overgenomen.V. Nieuwe toezichthoudende taak STEHet toezicht op de naleving van Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode wordt
thans uitgevoerd door de CFA (zelfregulering). In diverse artikelen wordt
de betrokkenheid van de Vereniging voor de Effectenhandel, thans AEX, tot
uitdrukking gebracht. De CFA heeft haar taak de afgelopen 30 jaar adequaat
vervuld.Uit de geconstateerde knelpunten bij het functioneren van het huidige
Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode, in het bijzonder de behoefte aan effectieve
controle- en handhavingsbevoegdheden (zie paragraaf I van deze memorie van
toelichting), en de ontwikkelingen in de markt (zie paragraaf II van deze
memorie van toelichting), volgt evenwel dat de huidige zelfregulering niet
kan worden gehandhaafd en sprake dient te zijn van een wettelijke toezichthouder.
De SER is zelf ook deze mening toegedaan. Naar het oordeel van het kabinet
is de STE als wettelijke toezichthouder die verantwoordelijk is voor het toezien
op het goede functioneren van de effectenmarkten en de positie van de belegger
op die markten, de aangewezen toezichthouder. Door de inbedding in de Wte
1995 behoeft dat niet afzonderlijk in de wet te worden vastgelegd. Immers,
in het Overdrachtsbesluit Wte 1995 is geregeld dat alle taken en bevoegdheden
van de Minister van Financiën op grond van de Wte 1995, voor zover niet
expliciet in artikel 40 van die wet uitgezonderd, worden overgedragen aan
de STE. De Wte 1995 voorziet voorts in de benodigde effectieve
controle- en handhavingsbevoegdheden.De taak van de STE zal bestaan uit het toezicht op de naleving van de
regeling van openbare biedingen door de bieder, de doelvennootschap en de
betrokken bestuurders en commissarissen. Het gaat dan om de regels uit Hoofdstuk
I van de SER-Fusiecode: in het bijzonder om regels terzake van de in het biedingsbericht
te verschaffen informatie (transparantie) en de door de bieder, de doelvennootschap
en de betrokken bestuurders en commissarissen bij de voorbereiding, het uitbrengen
en de gestanddoening van een openbaar bod, en gedurende de tussenliggende
periode alsmede de periode na de gestanddoening, te volgen gedragslijn met
het oog op een adequate functionering van de effectenmarkten of de positie
van de beleggers op die markten. Het is nadrukkelijk niet de taak van de STE
het openbaar bod op zijn economische merites te beoordelen. Dat heeft de CFA
evenmin gedaan. De markt bepaalt of sprake is van een goed of een slecht bod.
Voorts is het niet de taak van de STE om een inhoudelijk oordeel uit te spreken
over het ondernemingsplan van de bieder. De STE toetst wel of de verplicht
te verstrekken informatie is verstrekt en men ook overigens de in het Bte
1995 gestelde gedragsregels naleeft, mede om te bewerkstelligen dat informatie
beschikbaar komt voor beleggers om het bod zelfstandig te kunnen beoordelen.
Het wetsvoorstel voorziet erin dat de STE in staat is de voortgang van de
biedingsprocedure te controleren, en in dat kader de nodige maatregelen te
treffen.Een belangrijke vraag is of een biedingsbericht vooraf de goedkeuring
van de STE behoeft, of dat de rol van deze toezichthouder beperkt kan blijven
tot een ex post toetsing (d.w.z. tijdens de looptijd van het bod). Hiernaast
is er de vraag naar de intensiteit van deze toetsing (hoe verstrekkend moet
de toets zijn), en naar de rol van AEX. Thans wordt in overleg tussen de STE,
AEX en het Ministerie van Financiën bezien wat de optimale structuur
zou zijn. Uitgangspunt is dat de STE uiteindelijk zodanig verantwoordelijk
is voor de handhaving van de regeling van openbare biedingen dat gebruik kan
worden gemaakt van het wettelijk controle- en sanctieinstrumentarium. Tegelijkertijd
is van belang dat de beurs gelet op haar eigen verantwoordelijkheid voor haar
markt en haar producten ook in de toekomst formeel betrokken zal blijven bij
het biedingsproces, en dat de concurrentiepositie goed in het oog wordt gehouden.
Het is de bedoeling dat de STE bij de uitvoering van het toezicht gebruik
zal maken van de expertise van de beurs, marktpartijen en deskundigen.De kosten van het toezicht op de naleving van de biedingsregels zullen
worden doorberekend aan de bieder (en aanvragers van een ontheffing van de
biedingsregels). Dit sluit aan bij het uitgangspunt in de Wte 1995 dat de
bij de uitvoering van die wet gemaakte kosten worden doorberekend aan de onder
toezicht staande instellingen. Voorgesteld wordt om in artikel 42 de mogelijkheid
van kostendoorberekening in het kader van de biedingsregels voor een openbaar
bod te scheppen.1 De nieuwe taak van de STE heeft
dan geen gevolgen voor de rijksbegroting.VI. Handhaving van de regeling van openbare biedingenMet het oog op de in dit wetsvoorstel neergelegde nieuwe taak van de STE
om toe te zien op de naleving van de regeling voor openbare biedingen, zal
zij moeten beschikken over instrumenten om deze naleving te kunnen controleren.
Het wetsvoorstel (artikel I:E) verleent aan de STE de bevoegdheid om bij zowel
de effectenuitgevende instelling (in casu de doelvennootschap), de bieder
en de betrokken bestuurders en commissarissen alle inlichtingen in te winnen
of te doen inwinnen, die redelijkerwijs nodig zijn voor de juiste uitoefening
van de wettelijke taken en bevoegdheden in verband met de biedingsregels en
teneinde na te gaan of de betreffende wettelijke bepalingen worden
nageleefd. Opgemerkt zij dat hiernaast op grond van het bestaande artikel
29, tweede lid, van de Wte 1995 bepalingen uit afdeling 5.2 van de Algemene
wet bestuursrecht (Awb) van overeenkomstige toepassing zijn. Zo zijn de personen
die door de STE zijn belast met het inwinnen van inlichtingen of met de uitoefening
van andere taken en bevoegdheden die de STE heeft op grond van het bij of
krachtens deze wet bepaalde op grond van die afdeling bevoegd elke plaats
te betreden, met uitzondering van een woning zonder toestemming van de bewoner,
waarbij zij zich zo nodig de toegang kunnen verschaffen met behulp van de
sterke arm (art. 5:15 Awb). Deze personen kunnen verder inzage vorderen van
zakelijke gegevens en bescheiden (art. 5:17 Awb). Een ieder is verplicht aan
deze personen binnen de door hen gestelde termijn alle medewerking te verlenen
die zij redelijkerwijs kunnen vorderen bij de uitoefening van hun bevoegdheden
(art. 5:20 Awb).De STE dient tevens bij geconstateerde schending van de biedingsregels
aan de bieder, effectenuitgevende instelling (in casu de doelvennootschap)
alsmede aan de betrokken bestuurders of commissarissen een aanwijzing te kunnen
geven om ten aanzien van de biedingsregels een bepaalde gedragslijn te volgen
met het oog op een adequate functionering van de effectenmarkten of de positie
van de beleggers op die markten. Dit vergt een wijziging van artikel 28 Wte
1995 (artikel I:D).Van essentieel belang is dat bij overtreding van de biedingsregels ook
adequate sancties mogelijk zijn. De Wte 1995 laat bij een geconstateerde overtreding
de keuze van de meest geëigende sanctie aan de toezichthouder. Tegelijkertijd
voorziet de Wte 1995 in rechtsbescherming voor de betrokkenen (zie paragraaf
VII van deze memorie van toelichting), waardoor proportionaliteit wordt gewaarborgd.Het wetsvoorstel voorziet erin dat de STE bij geconstateerde schendingen
een dwangsom of een bestuurlijke boete kan opleggen (artikel I:K respectievelijk
I:L). De hoogte van de dwangsom is in beginsel ongelimiteerd. Wel geldt vanzelfsprekend
artikel 5:32, vierde lid, Awb, waarin is bepaald dat het vastgestelde bedrag
in redelijke verhouding staat tot de zwaarte van het geschonden belang en
de beoogde werking van de dwangsomoplegging (proportionaliteit). Vanwege de
uitzonderlijk hoge financiële belangen die bij openbare biedingen op
het spel kunnen staan, zal in voorkomende gevallen een zeer hoge dwangsom
aangewezen zijn. Wat betreft de bestuurlijke boete kent de Wte 1995 een maximum
van twee miljoen gulden per overtreding. Ten aanzien van de schending van
de biedingsregels zal in een algemene maatregel van bestuur per artikel moeten
worden bepaald wat de hoogte van de bestuurlijke boete bij overtreding van
dat artikel is. Voor een uitgebreide toelichting over de bevoegdheid van de
STE om dwangsommen en bestuurlijke boeten op te leggen wordt verwezen naar
de memorie van toelichting bij de wet tot invoering van de dwangsom en de
bestuurlijke boete in de financiële wetgeving (25 821)1. Voorts zijn strafrechtelijke sancties mogelijk krachtens de Wet op
de economische delicten (WED) (artikel II).Voorts zij er nog op gewezen dat de bestaande bepaling uit de AEX-reglementen,
inhoudende een verbod voor toegelaten effecteninstellingen om medewerking
te verlenen bij het effectueren van een openbaar bod, indien sprake is van
schending van de biedingsregels opgenomen in Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
en de AEX-reglementen, blijft bestaan. Het verbod zal bij de inwerkingtreding
van het onderhavige wetsvoorstel gelden bij overtreding van de biedingsregels
opgenomen in het Bte 1995 en bij schending van aanvullende regels voor openbare
biedingen in de AEX-reglementen. De handhaving van de effectenregelgeving jegens buitenlandse partijen
zal complicaties kunnen opleveren. Dit geldt niet alleen voor de handhaving
van de regeling van openbare biedingen. Te denken valt aan een prospectus
van een buitenlandse effectenuitgevende instelling via het Internet. Wanneer
het prospectus zich – mede – richt op de Nederlandse markt, is
de Nederlandse regelgeving van toepassing en de STE toezichthoudende autoriteit.
Het feit dat de handhaving complicaties kan opleveren betekent evenwel niet
dat de STE ten opzichte van buitenlandse partijen geen instrumenten heeft.
Indien bijvoorbeeld een buitenlandse bieder een aanwijzing van de STE negeert
om aanvullende informatie te verstrekken, kan de STE op grond van het wetsvoorstel
een aanwijzing geven om het openbaar bod niet gestand te doen. Wordt ook deze
aanwijzing niet opgevolgd, dan verleent het wetsvoorstel aan de STE de bevoegdheid
om effecteninstellingen te verbieden hun medewerking te verlenen bij het effectueren
van het bod. Consequentie is dat de bieder zijn bod weliswaar gestand doet,
maar dat de aangemelde aandelen niet kunnen worden geleverd via onder toezicht
van de STE staande effecteninstellingen.1 Hiernaast
voorziet de Wte 1995 in adequate bevoegdheden voor de STE om informatie uit
te wisselen en samen te werken met buitenlandse effectentoezichthouders. In
het kader van de handhaving van de effectenregelgeving staan in het algemeen
zowel via het administratieve kanaal (samenwerking met buitenlandse effectentoezichthouders)
als via het strafrechtelijke kanaal (rechtshulpverdragen) mogelijkheden open.
Tenslotte wordt in de memorie van toelichting opgemerkt dat in de tweede fase
zal worden overwogen om bij grove schendingen van de regeling van openbare
biedingen civielrechtelijke sancties (bijv. schorsing van stemrecht) mogelijk
te maken.Ten aanzien van de civielrechtelijke gevolgen van een schending van het
voorgestelde artikel 6a kan het volgende worden opgemerkt. In beginsel zal
handelen in strijd met artikel 6a een onrechtmatige daad tot gevolg kunnen
hebben (artikel 6:162 BW). De vordering zal alleen kunnen worden ingesteld
door degene jegens wie onrechtmatig is of dreigt te worden gehandeld. Van
belang is derhalve of de norm de strekking heeft de eiser in het geschonden
belang te beschermen (het zogeheten relativiteitsvereiste). Aangezien artikel
6a beoogt het adequate functioneren van de effectenmarkten te bevorderen en
de belegger te beschermen, zal het relativiteitsvereiste in de regel in de
weg staan aan de ontvankelijkheid van de bieder en de doelvennootschap. Eigenaren
van de desbetreffende effecten en andere rechthebbenden zullen wel een vordering
uit onrechtmatige daad kunnen instellen. Hierbij kan schadevergoeding worden
gevorderd. Indien een onrechtmatige daad dreigt kan in principe ook een verbod
tot het plegen van een zekere handeling (bijv. het uitbrengen van een bod)
worden gevorderd. In deze situatie ligt het echter meer voor de hand dat rechthebbenden
aan de STE vragen een aanwijzing te geven. De STE heeft een eigen verantwoordelijkheid
om te bepalen of de gevraagde aanwijzing moet worden verleend. Indien de STE
besluit geen aanwijzing te geven, staat in principe beroep open op het CBB.
Artikel 6a is een dwingende wetsbepaling die niet de strekking heeft de geldigheid
van daarmee strijdige rechtshandelingen aan te tasten (art. 3:40, derde lid,
BW). Indien een openbaar bod na gestanddoening door de rechter nietig zou
kunnen worden verklaard, dan wel zou kunnen worden worden vernietigd, zou
dit tot grote onzekerheid in de markt aanleiding geven, waardoor het effectieve
functioneren van de effectenmarkten in gevaar zou worden gebracht. Het voorgestelde
artikel 6b, waarin het verbod van gunstiger transacties na gestanddoening
van artikel 12 van de SER-Fusiecode is neergelegd, heeft wel de strekking
de geldigheid van daarmee strijdige rechtshandelingen aan te tasten. Het verbod
van artikel 6b strekt primair tot bescherming van de belegger die zijn effecten
tijdens het openbaar bod heeft aangeboden. In voorkomende gevallen kan de
rechter beslissen dat rechtshandelingen in strijd met artikel
6b vernietigbaar zijn wegens strijd met een dwingende wetsbepaling (art. 3:40,
tweede lid, BW). Een en ander laat overigens onverlet dat in de tweede fase
zal worden bezien of een bijzondere rechtsgang nodig is waarin civielrechtelijke
sancties (zoals schorsing van stemrecht) kunnen worden gevorderd.VII. RechtsbeschermingTegen alle besluiten in de zin van de Awb van de STE terzake van openbare
biedingen, bijvoorbeeld het geven van een aanwijzing ex art. 28, eerste en
tweede lid, het vragen van inlichtingen ex art. 29, eerste lid, of het opleggen
van een dwangsom ex art. 48b, eerste lid, dient op grond van de Awb beroep
op de bestuursrechter open te staan.1 Op grond
van artikel 44 Wte 1995 is sedert 1 januari 2000 voor beroepen tegen alle
besluiten van de STE op grond van de Wte 1995 de (bestuursrechtelijke kamer
van de) rechtbank te Rotterdam bevoegd, waarna hoger beroep mogelijk is bij
het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBB).Bij openbare biedingen is het voor het goede functioneren van de effectenmarkten
en alle betrokkenen bij het biedingsproces van belang dat zo snel mogelijk
duidelijkheid wordt geschapen over de rechtsgeldigheid van besluiten van de
STE. Wanneer bij het verstrijken van de aanmeldingstermijn nog allerlei procedures
lopen en er hangende die procedures geen gestanddoening van het bod plaatsvindt,
zal dit de koersen van de effecten kunstmatig kunnen beïnvloeden en de
normale werking van de markten kunnen verstoren (speculatie). Er ontstaat
grote onzekerheid over het al dan niet doorgaan van het bod, en wanneer dit
zal gebeuren. Deze situatie zou ook een inherent integriteitsrisico scheppen
(gebruik van voorwetenschap door insiders). Tenslotte is deze situatie zeer
ongewenst vanuit de optiek van de bescherming van de (minderheids) aandeelhouder.
Wanneer er daarentegen wel reeds gestanddoening plaatsvindt hangende procedures
tegen besluiten van de STE, komt de rechtszekerheid van de verschillende betrokkenen
in het geding.Daarom wordt voorgesteld in het wetsvoorstel een afwijkende rechtsgang
voor beroepen tegen besluiten van de STE terzake van openbare biedingen op
te nemen. Voorgesteld wordt (artikel I:J van het wetsvoorstel) om in het tweede
lid van artikel 44 voor dergelijke besluiten een uitzondering te scheppen
op artikel 7:1 Awb. Dit betekent dat de belanghebbende niet eerst een bezwaarschriftprocedure
hoeft te volgen, maar meteen naar de bestuursrechter kan stappen. In het voorgestelde
derde lid is bepaald dat in afwijking van de hoofdregel van artikel 44, eerste
lid (beroep op de rechtbank te Rotterdam, met hoger beroep bij het CBB), de
belanghebbende direct beroep kan instellen bij het CBB, dat in eerste en enige
aanleg een beslissing neemt. Vanwege het grote belang van de snelheid waarmee
gerechtelijke prodedures in de situatie van een openbaar bod kunnen worden
afgehandeld, ligt het voorts voor de hand dat het CBB een beroep tegen een
besluit van de STE terzake van openbare biedingen behandelt overeenkomstig
de versnelde procedure van afdeling 8.2.3 van de Awb. Dat is de zogeheten
versnelde behandeling, waarbij het CBB bepaalde termijnen kan verkorten.Voor het besluit tot het opleggen van een bestuurlijke boete als bedoeld
in artikel 48c geldt ook bij openbare biedingen dat de normale rechtsgang
moet openstaan, omdat voor strafsancties op grond van artikel 14 van het Internationaal
Verdrag inzake Burgerrechten en Politieke rechten (BuPo) een rechtsgang in
twee feitelijke instanties open moet staan.Verwacht mag worden dat het wetsvoorstel zal leiden tot enige vergroting
van de werklast voor het CBB. De ervaring met de toepassing van Hoofdstuk
I van de SER-Fusiecode leert dat zich gemiddeld per jaar zo'n 17 openbare
biedingen voordoen, maar de laatste jaren is sprake van een stijgende tendens.
Desalniettemin wordt vooralsnog niet verwacht dat de versnelde behandeling
door het CBB daar niet binnen de bestaande capaciteit zal kunnen worden opgevangen.
Het spreekt echter vanzelf dat, in overleg met de Minister van Justitie, de
ontwikkeling van het aantal zaken en het capaciteitsbeslag per zaak zal worden
gevolgd met het oog op de vraag of alsnog aanvullende maatregelen nodig zijn.VIII. De overgangsregeling en de verhouding tot Hoofdstuk
II van de SER-FusiecodeIn het wetsvoorstel is een overgangsregeling opgenomen voor openbare biedingen
die zijn aangekondigd voorafgaand aan het tijdstip dat de wettelijke regeling
van kracht wordt. De wettelijke regeling is op deze biedingen niet van toepassing.
Het aangekondigde openbaar bod valt onder Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode,
waarbij de CFA toeziet op de naleving van de regels. Indien echter zes maanden
na de inwerkingtreding nog geen bod is uitgebracht, zal de wettelijke regeling
van openbare biedingen wel van toepassing worden, voor zover het gedragingen
betreft die na die zes maanden plaatsvinden.Ten aanzien van de verhouding tot Hoofdstuk II van de SER-Fusiecode kan
nog het volgende worden opgemerkt. Op grond van het «SER-besluit Fusiegedragsregels
2000 ter bescherming van werknemers» (hierna: SER-Fusiecode 2000), vastgesteld
in de vergadering van de Sociaal-Economische Raad van 17 maart 2000, wordt
een Geschillencommissie Fusiegedragsregels in het leven geroepen. Deze geschillencommissie
heeft geen toezichthoudende taak. Wel kunnen de bij een fusie betrokken partijen
en verenigingen van werknemers bij deze commissie een geschil aanhangig maken
terzake van de naleving van de gedragsregels ter bescherming van werknemers.
In de SER-Fusiecode 2000 is geen rol voor de CFA voorzien. De bedoeling is
dat de SER-Fusiecode 2000 gelijktijdig met het onderhavige wetsvoorstel in
werking treedt. Tussen de regels opgenomen in het Bte 1995 en de SER-Fusiecode
2000 bestaat een complementaire relatie.Het voornemen bestaat in het Bte 1995 de regel op te nemen dat de bieder
in het biedingsbericht informatie moet verschaffen over de naleving van de
SER-Fusiecode 2000. De STE ziet erop toe dat door de bieder terzake voldoende
informatie is verschaft.IX. Artikelsgewijze toelichtingArtikel I:AIn artikel I:A wordt voorgesteld aan artikel 1 Wte 1995 twee nieuwe definities
toe te voegen, te weten een definitie van een «openbaar bod» en
een definitie van de «bieder».Openbaar bodDe volgende definitie van een openbaar bod wordt voorgesteld: «een
aanbod niet via een effectenbeurs gedaan in de zin van artikel 217, eerste
lid, van Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek, dan wel een uitnodiging tot het
doen van een aanbod, buiten een besloten kring op effecten.»De verschillende elementen uit de definitie behoeven een nadere toelichting: Een aanbod in de zin van artikel 217, eerste lid, van
Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek, dan wel een uitnodiging tot het doen van
een aanbodIn artikel 217, eerste lid, van Boek 6 van het BW is bepaald dat een overeenkomst
tot stand komt door een aanbod en de aanvaarding daarvan. Een openbaar bod
op effecten is een bijzondere vorm van dit civielrechteliike begrip «aanbod».
Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode strekt zich evenwel ook uit tot het zogeheten
«tenderbod». Dit bod is in de SER-Fusiecode gedefinieerd als een
uitnodiging om effecten tegen een door de houders van die effecten zelf te
noemen tegenprestatie aan de bieder aan te bieden. Hier is geen sprake van
«aanbod» in de zin van artikel 217, eerste lid, van Boek 6 van
het BW, maar van een uitnodiging tot het doen van zo'n bod. Derhalve dient
ook de uitnodiging tot het doen van een aanbod onder de in de Wte 1995 op
te nemen definitie van een openbaar bod te vallen.Door middel van een openbare mededelingDe essentie van het openbaar bod is dat het een bod betreft dat tot het
brede publiek is gericht. De strekking van deze clausule is om te verduidelijken
dat de reguliere effectenhandel al dan niet via de beurs niet onder de reikwijdte
van de regeling van openbare biedingen valt.Buiten een besloten kringHet criterium «buiten besloten kring» betekent dat biedingen
met een besloten karakter (d.w.z. niet «openbare» biedingen) buiten
de reikwijdte van de regeling openbare biedingen worden gebracht. Het kan
immers niet zo zijn, dat in het geval dat iemand ondershands aan een potentiële
tegenpartij vraagt of hij een pakket genoteerde effecten wil verkopen, dan
de wettelijke regels van toepassing zijn. In Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
wordt in dit verband gesproken over «gericht tot het publiek»,
dat een overeenkomstige beperking van de werkingssfeer inhoudt. Met het criterium
«buiten besloten kring» wordt aangesloten bij de in artikel 3,
eerste lid, Wte 1995 terzake van het emissieprospectus gevolgde opzet. Dit
ligt in de rede omdat het biedingsbericht en het emissieprospectus vergelijkbare
documenten zijn. In het eerste geval wordt via een openbare oproep een beroep
gedaan op het publiek om effecten aan te bieden. In het tweede geval wordt
via een openbare oproep een beroep gedaan op het publiek om effecten te kopen.
In beide gevallen staat de publieksbescherming centraal. In de praktijk geschiedt
een openbaar bod veelal (gedeeltelijk) tegen aandelen in de biedende vennootschap
en gaat (derhalve) een openbaar bod gepaard met de aanbieding van effecten
bij uitgifte. Gelet op deze verstrengeling tussen de verbodsbepaling van artikel
6a Wte 1995 en die van artikel 3 Wte 1995, ligt het in de rede beide regelingen
qua opzet, met inbegrip van het begrip «buiten besloten kring»
zoveel mogelijk op elkaar af te stemmen. Tegelijkertijd dient helderheid te
bestaan over de vraag of de wettelijke regels van toepassing zijn of niet.
In dit verband wordt gewezen op de circulaire van de STE over haar beleid
inzake het criterium «buiten besloten kring» in het kader van
het emissieprospectus.1 Voor zover nodig zal
de STE haar beleid terzake met het oog op de toepassing van artikel 6a nader
toelichten.Op effectenIn de definitie van een «openbaar bod» wordt aangesloten bij
de definitie van «effecten» in artikel 1, onder a, Wte 1995. Het
begrip «effecten» in de Wte 1995 is ruimer dan de in de SER-Fusiecode
gehanteerde begrippen. Zo zijn bijvoorbeeld ook niet-converteerbare obligaties
«effecten» in de zin van de Wte 1995. In de praktijk komt een
openbaar bod op dergelijke instrumenten evenwel niet zo vaak voor. Voorts
is er geen goede grond om voor dergelijke biedingen bij voorbaat uit te sluiten
dat zij onder de werkingssfeer van de wettelijke regeling van openbare biedingen
kunnen worden gebracht. Ook bij een openbaar bod op niet-converteerbare obligaties geldt in beginsel dat beleggers gebaat zijn bij voldoende transparantie
in het biedingsbericht. Voor de hand ligt dat in het kader van de één-op-één-benadering
voor bepaalde soorten effecten een vrijstellingsregeling zal gelden. In ieder
geval zal in de eerste fase zo'n vrijstellingsregeling – conform de«één-op-één»
benadering – worden vastgesteld terzake van schuldbrieven. Bovendien
kan in een bepaald geval ontheffing worden verkregen van bepaalde verplichtingen.Onder een openbaar bod wordt, overeenkomstig Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode,
tenminste begrepen:a) een bod op effecten buiten een besloten kring, waarbij ten minste de
geboden prijs of ruilverhouding wordt vermeld, met uitzondering van het onder
b. omschreven bod («vast bod»);b) een bod op effecten buiten een besloten kring, strekkende tot verwerving
van een gedeelte van de effecten, waarbij ten minste de geboden prijs of ruilverhouding
wordt vermeld («partieel bod»); ofc) een uitnodiging buiten een besloten kring om effecten tegen een door
de houders van die effecten zelf te noemen tegenprestatie aan de bieder aan
te bieden («tenderbod»).Ook de zogeheten «exit-biedingen», waarbij een grootaandeelhouder
(onverplicht) een openbaar bod doet op de resterende uitstaande aandelen,
vallen onder de definitie. Deze «exit-biedingen» vallen reeds
onder het bereik van Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode.De definitie van een openbaar bod sluit niet uit dat ook een openbaar
bod op eigen aandelen hier onder kan vallen. Inkoop van eigen aandelen is,
met het oog op transparantie ter bescherming van beleggers ter beurze, vergelijkbaar
met een openbaar bod of de effecten van een andere vennootschap. Bij de inwerkingtreding
van het onderhavige wetsvoorstel zal echter in eerste instantie voor het openbaar
bod op eigen aandelen een vrijstellingsregeling worden vastgesteld. De reden
is, dat een openbaar bod op eigen aandelen niet onder Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
valt.Niet-openbare biedingen als bedoeld in artikel 2, tweede lid, van de SER-Fusiecode
(aandelen op naam) vallen niet onder de definitie van een openbaar bod. Een
uitbreiding tot niet-openbare biedingen zou minder goed passen in de systematiek
van de Wte 1995, die zich immers niet uitstrekt tot emissies met een besloten
karakter. De betrokken uitbreiding, zo leert de ervaring met de toepassing
van de SER-Fusiecode, is bovendien in de praktijk van gering belang gebleken.BiederDe SER-Fusiecode gaat uit van een bieder die een naar Nederlands recht
opgerichte n.v. is, waaronder de b.v. mede wordt begrepen. De code spreekt
over de «overnemende n.v.», gedefinieerd als «de n.v. door
of namens welke een openbaar bod wordt voorbereid of uitgebracht». Vervolgens
wordt in artikel 2, derde lid, bepaald dat de gedragsregels zoveel mogelijk
van overeenkomstige toepassing zijn op de bieder die niet de rechtsvorm van
een n.v. of b.v. heeft, ongeacht zijn nationaliteit en vestigingsplaats. De
SER-Fusiecode beoogt derhalve via die uitbreidingsregel te bereiken dat de
biedingsregels niet alleen op Nederlandse n.v.'s en b.v.'s van toepassing
zijn, maar ook op Nederlandse en buitenlandse natuurlijke personen, Nederlandse
rechtspersonen die niet de n.v. of b.v.-vorm kennen en buitenlandse rechtspersonen.
Door in de Wte 1995 te spreken van «bieder» in plaats van «overnemende
n.v.» kan op een eenvoudiger en dwingender wijze hetzelfde effect worden
bereikt. Bieder in de zin van de Wte 1995 is een natuurlijk persoon, rechtspersoon
of vennootschap, dan wel enig naar buitenlands recht daarmee vergelijkbaar
lichaam of samenwerkingsverband, door wie al dan niet tezamen met een of meer
andere natuurlijke personen, rechtspersonen, vennootschappen of daarmee vergelijkbare
lichamen of samenwerkingsverbanden een openbaar bod wordt voorbereidt, of
uitgebracht, dan wel is uitgebracht. Met de ruime definitie van een «bieder»
is beoogd dat in alle gevallen toerekening aan de werkelijke bieder plaatsvindt.
Te denken valt aan de situatie dat de bieder een financiële instelling,
stroman of dochter inschakelt. De term «samenwerkingsverband»
is ontleend aan artikel 1, onder a, van de Wet conflictenrecht corporaties,
en ziet op alle ingevolge buitenlands vennootschapsrecht voorkomende vormen
van samenwerking die niet kunnen worden gevat onder de begrippen «rechtspersoon»
of «vennootschap». Hiernaast worden ook de natuurlijke en rechtspersonen
die deel uitmaken van zo'n samenwerkingsverband als zodanig onder de definitie
van de «bieder» gevat.Artikel I:BOp grond van het voorgestelde artikel I:B wordt in de Wte 1995 een nieuw
hoofdstuk II A («Openbaar bod op effecten») ingevoegd. De meest
aangewezen plaats voor het hoofdstuk over het openbaar bod is direct na het
hoofdstuk over de uitgifte van effecten buiten besloten kring (Hoofdstuk II:
«Uitgifte van effecten»). Op deze wijze wordt de samenhang met
het toezicht op de primaire markt tot uitdrukking gebracht. Het biedingsbericht
kan immers in zekere zin worden vergeleken met het emissieprospectus.Artikel I:B:6aEerste en tweede lidArtikel 6a van de Wte 1995 vormt de kern van het wetsvoorstel. Op grond
van het eerste lid is het verboden een openbaar bod te doen op effecten die
zijn toegelaten tot de notering aan een op grond van artikel 22 erkende effectenbeurs
of geregeld worden verhandeld in Nederland. Het tweede lid bepaalt vervolgens
dat het verbod van het eerste lid niet van toepassing is indien terzake van
het openbaar bod een biedingsbericht algemeen verkrijgbaar is dat voldoet
aan bij algemene maatregel van bestuur te stellen regels en mits daarnaar
in elke bekendmaking van het openbaar bod wordt verwezen. De structuur van
deze bepaling is ontleend aan artikel 3, eerste en tweede lid, van de Wte
1995.Wat betreft het criterium «geregeld worden verhandeld in Nederland»
kan nog het volgende worden opgemerkt. Van geregelde verhandeling is sprake
indien de betrokken effecten jaarlijks ieder kwartaal enige malen worden verhandeld.
Indien de gegevens omtrent de verhandeling uitwijzen dat er sprake is van
een grensgeval, kan tevens gewicht toe worden gekend aan het percentage effecten
dat in handen is van bij het bestuur van de doelvennootschap onbekende aandeelhouders.
Deze interpretatie sluit aan bij de jurisprudentie van de CFA, en de praktijk
heeft uitgewezen dat de praktijk met deze interpretatie goed uit de voeten
kan. Het ligt overigens in de bedoeling dat op het moment dat de wettelijke
regeling van openbare biedingen in werking treedt daar waar nodig door de
STE nadere beleidsregels worden gepubliceerd. Met de clausule «in Nederland»
wordt aangesloten bij de jurisdictie ten aanzien van andere onderdelen van
de financiële toezichtswetgeving. Zo wordt het bereik van de Wte 1995
begrensd door het criterium «in of vanuit Nederland» (zie bijvoorbeeld
de artikelen 3, eerste lid, 7, eerste lid, en 46, eerste lid, van de Wte 1995).
In het voorgestelde artikel 6a is deze clausule overgenomen, met
dien verstande dat wordt gesproken over geregelde verhandeling «in Nederland»
in plaats van «in of vanuit Nederland». De gedachte is dat indien
een openbaar bod door een bieder vanuit Nederland wordt gedaan op effecten
die niet in Nederland zijn genoteerd noch regelmatig worden verhandeld, er
geen reden is om dat bod onder de Nederlandse regelgeving te brengen. Voor
de interpretatie van de clausule «in Nederland» is de context
van belang, te weten «geregeld worden verhandeld in Nederland».
Het aanknopingspunt is derhalve de (geregelde) verhandeling. Deze geregelde
verhandeling moet in Nederland plaatshebben.Derde lidHet derde lid bepaalt dat de bieder, de instelling te wier laste de effecten,
bedoeld in het eerste lid, zijn uitgegeven, d.w.z. het bestuur van de bieder
en de doelvennootschap, en de individuele bestuurders, commissarissen en andere
functionarissen als bedoeld in artikel 1, onder b, van de Wet conflictenrecht
corporaties van de bieder en de doelvennootschap zich dienen te houden aan
de bij algemene maatregel van bestuur met het oog op een adequate functionering
van de effectenmarkten of de positie van de beleggers op die markten te stellen
regels als bedoeld in Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode terzake van de voorbereiding,
het uitbrengen en de gestanddoening van een openbaar bod. Deze gedragslijn
kan een handelen of een nalaten inhouden.Het derde lid schept een wettelijke grondslag voor de materiële normen
uit de code die zullen worden opgenomen in het Bte 1995 voor een brede groep
van normgeadresseerden. In het Bte 1995 zal zo nodig een differentiatie plaatsvinden,
waarbij duidelijk wordt aangegeven wie de geadresseerde is van welke norm.
Duidelijk is dat de meeste normen zich zullen richten tot de bieder. Een kleiner
deel van de normen richt zich tevens tot (het bestuur van) de doelvennootschap.
Een enkele bepaling (te denken valt aan artikel 8 en 8A van Hoofdstuk I van
de SER-Fusiecode) zal zich richten tot individuele bestuurders en commissarissen.In de desbetreffende algemene maatregel van bestuur kunnen bijvoorbeeld
regels worden gesteld ten aanzien van:a. de bekendmaking van het openbaar bod aan de toezichthouder en aan het
publiek;b. aan de toezichthouder en aan het publiek te verstrekken informatie;c. de gelijke behandeling van houders van effecten, in het bijzonder de
geboden vergoeding die wordt aangeboden; end. de te volgen procedure.De gelijke behandeling van aandeelhouders is in Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
onder meer gewaarborgd in artikel 6, eerste lid, sub e, 11, vierde lid, en
12.De zinsnede «met het oog op een adequate functionering van de effectenmarkten
of de positie van de beleggers op die markten», die overigens ook voorkomt
in een aantal andere bepalingen in de Wte 1995, is bedoeld als beperking.
Deze beperking staat niet in de weg aan een «één-op-één»
overheveling van al de bepalingen opgenomen in Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
naar het Bte 1995.Een groot aantal artikelen uit Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode betreft
de informatie die de bieder of de doelvennootschap moet verschaffen (zoals
m.b.t. de eerste openbare mededeling, de informatie in het biedingsbericht
en persoonlijke opgaven). Een deel van deze bepalingen ziet mede op de voorkoming
van gebruik van voorwetenschap. Voorts is er een aantal meer procedurele bepalingen
(o.m. over de aanmeldingstermijn, acceptatie na sluiting, gestanddoening dan
wel niet-gestanddoening en intrekking van het bod). Deze bepalingen
zijn in het belang van het goede functioneren van de effectenmarkten of de
positie van de belegger op die markten.In de artikelen 4, 4A en 4B zijn bijzondere voorschriften opgenomen bij
gebreke van overeenstemming tussen de besturen van de bieder en de doelvennootschap.
Door de werking van deze artikelen zal de bieder overleg moeten voeren met
het bestuur van de doelvennootschap (verbod van een zogeheten «rauwelijks
bod»). Deze artikelen dienen mede om de biedingsprocedure ordelijk te
laten verlopen, hetgeen kan bijdragen aan het goede functioneren van de effectenmarkt.
Hiernaast wordt het bestuur van de doelvennootschap door de overlegplicht
in de gelegenheid gesteld om in het belang van de belegger een hogere overnameprijs
te bedingen. Bij deze voorschriften gaat het voorts om de vraag welke informatie
mag/moet openbaar worden gemaakt bij een openbaar bod, en wanneer. Dit is
een uitzondering op de regel dat in het belang van de goede werking van de
financiële markten en de positie van de belegger op die markten alle
informatie onmiddellijk aan alle beleggers openbaar moet worden gemaakt. Het
niet voldoen aan deze regel kan mogelijk leiden tot schending van de regels
in de Wte 1995 terzake van gebruik voorwetenschap.Artikelen 9 en 9A van de SER-Fusiecode schrijven tevens voor welke informatie
het bestuur van de doelvennootschap wanneer aan aandeelhouders moet verstrekken.
Het gaat dan om een gemotiveerde standpuntbepaling van het bestuur, de gegevens
omtrent het vermogen en de resultaten van de doelvennootschap en alle overige
gegevens die de AEX noodzakelijk acht. Deze bepaling bevordert de goede werking
van de effectenmarkten (transparantie) en de positie van de belegger op die
markten.Artikel 10 bevat een bijzondere verplichting voor het geval de bieder
zijn overname mede of geheel financiert door de uitgifte van eigen aandelen
van meer dan een kwart van het voor de uitgifte geplaatste kapitaal van de
biedende vennootschap. Hij is alsdan gehouden een informatieve algemene vergadering
van aandeelhouders (AvA) bijeen te roepen ter bespreking van het bod. Op deze
AvA moet men in beginsel alle voor de beoordeling van het bod van belang zijnde
inlichtingen verschaffen. Aldus bevordert deze bepaling de goede werking van
de effectenmarkten (transparantie) en de positie van de belegger op die markten.Het feit dat deze bepalingen (mede) van belang zijn voor het goede functioneren
van de effectenmarkten of de positie van de belegger op die markten betekent
dat de desbetreffende bepalingen in het Bte 1995 kunnen worden opgenomen.
Het «één-op-één» overnemen van deze
bepalingen in het Bte 1995 betekent een versterking van de positie van belanghebbenden
ten opzichte van Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode. Zoals reeds is opgemerkt
in paragraaf III van deze memorie van toelichting over de gefaseerde benadering,
gaat het hierbij om een maatregel gericht op het ten spoedigste oplossen van
de knelpunten ten aanzien van Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode (bereik, sancties,
toezicht). Zo spoedig mogelijk zal met het oog op een verdere versterking
van de positie van belanghebbenden tevens een inbedding in het BW van bepaalde
elementen uit Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode plaatsvinden. Men denke in
het bijzonder aan de artikelen 4, 4A, 4B, 9, 10 en 12.Het standpunt dat alle materiële regels die zijn opgenomen in Hoofdstuk
I van de SER-Fusiecode, tenminste in de eerste fase, kunnen en moeten worden
overgeheveld naar het Bte 1995 wordt benadrukt door onder andere de FNV, de
VEUO en andere experts op het gebied van het effectenrecht en het vennootschapsrecht.
De FNV hecht eraan dat de zogenoemde «één-op-één»
overheveling van de biedingsregels van Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode
naar het Bte 1995 conform de wens van de SER inhoudelijk volledig zal geschieden.
Zij voegt hier aan toe van mening te zijn dat zo'n overheveling ook mogelijk
is, aangezien «hier bedoelde regelingen (mede) het oog hebben op een
adequate functionering van de effectenmarkten of de positie van de beleggers
op die markten.» De VEUO onderkent dat sprake is van een mengeling van
vennootschapsrecht, effectenrecht en overig ondernemingsrecht, en dat het
dus niet uitsluitend gaat om regels die het oog hebben op het adequaat functioneren
van de effectenmarkt en de positie van de beleggers op die markt. Tegelijkertijd
gaat de VEUO ervan uit dat in de eerste fase alle materiële regels van
de Fusiecode inderdaad«één-op-één»
worden overgenomen in het Bte 1995, en dat in dat kader op dit moment nog
geen onderscheid behoeft te worden gemaakt tussen aspecten van vennootschapsrecht,
effectenrecht en overig ondernemingsrecht.De formulering van artikel 6a, derde lid, is gedeeltelijk ontleend aan
artikel 28, tweede lid, Wte 1995 (aanwijzingsbevoegdheid jegens onder meer
effectenuitgevende ondernemingen). De term «instellingen te wier laste
effecten zijn uitgegeven» wordt onder meer gebruikt in artikel 28, eerste
lid, en artikel 29, eerste lid, onder a, Wte 1995.Vierde lidHet vierde lid bepaalt dat een krachtens het tweede of derde lid vastgestelde
algemene maatregel van bestuur niet eerder in werking treedt dan acht weken
na de datum van uitgifte van het Staatsblad waarin hij is geplaatst. Van de
plaatsing wordt onverwijld mededeling gedaan aan beide kamers der Staten-Generaal.
Het vierde lid beoogt aldus de beide kamers der Staten-Generaal te laten kennis
nemen van de vaststelling en wijziging van biedingsregels tijdig voordat deze
regels in werking treden (de zogeheten «voorhangprocedure»).Vijfde lidOp grond van het vijfde lid kan Onze Minister, op verzoek, bepalen dat
de bieder, de instelling te wier laste de effecten, bedoeld in artikel 6a,
eerste lid, zijn uitgegeven en de bestuurders, commissarissen en andere functionarissen
als bedoeld in artikel 1, onder b, van de Wet conflictenrecht corporaties
van deze bieder en deze instelling, niet behoeft te voldoen aan alle in artikel
6a, tweede of derde lid, bedoelde regels, indien de aanvrager aantoont dat
daaraan redelijkerwijs niet volledig kan worden voldaan en dat de doeleinden
die deze wet beoogt te bereiken anderszins voldoende zijn bereikt. Onze Minister
kan een besluit als bedoeld in de vorige volzin wijzigen of intrekken indien
naar zijn oordeel de omstandigheden waaronder het besluit is genomen zodanig
zijn gewijzigd dat het besluit in in strijd is met het belang van een adequate
functionering van de effectenmarkten of de positie van de belegger op die
markten. Artikel 11, derde lid, van de Wte 1995 bevat een grotendeels gelijkluidende
regeling voor de regels die van toepassing zijn op effecteninstellingen.Artikel I:B:6bArtikel 11, derde lid, onder b, en vierde lid, van de SER-Fusiecode bepalen
dat de bieder uiterlijk op de vijfde beursdag na het einde van de aanmeldingstermijn
bekend moet maken of hij zijn bod gestand doet, met andere woorden of hij
de ingevolge het openbaar bod aangemelde aandelen zal kopen, dan wel mede
te delen dat nog onzekerheid bestaat over de vervulling van een van de door
de bieder gestelde voorwaarden. Ingeval van gestanddoening zal de bieder steeds
voor alle ingevolge het bod aangemelde aandelen van enige soort waarop het
bod betrekking heeft een vergoeding betalen welke overeenkomt
met de hoogste door hem betaalde vergoeding, met uitzondering van in regelmatig
beursverkeer tot stand gekomen transacties (de zogeheten «best price
rule»). Ingevolge het voorgestelde artikel 6b is het de bieder nadat
hij zijn openbaar bod gestand heeft gedaan niet toegestaan gedurende een periode
van drie jaar na de publicatie van het biedingsbericht effecten van de soort
waarop het openbaar bod betrekking had, direct of indirect, te verwerven tegen
voor de eigenaar van die effecten gunstiger voorwaarden dan volgens het openbaar
bod. Hiermee wordt de verbodsbepaling van artikel 12, eerste volzin, van de
SER-Fusiecode «één-op-één» overgeheveld
naar de Wte 1995. De betrokken verbodsbepaling leent zich, gelet op haar aard,
uit een oogpunt van wetgevingstechniek minder voor overheveling naar het Bte
1995. De ratio van deze bepaling is het bevorderen van het adequate functioneren
van de effectenmarkten, in het bijzonder de overnamemarkt. De bepaling is
een logisch en noodzakelijk complement van de op het moment van de gestanddoening
geldende «best price rule». Artikel 6b beoogt te voorkomen dat
de bieder met een (groot)aandeelhouder afspreekt dat hij na de gestanddoening
de aandelen tegen een gunstiger prijs zal kopen.Artikel I:B:6cOp grond van dit artikel zal de Minister van Financiën bevoegd zijn
een (generiek werkende) vrijstelling, respectievelijk de STE bevoegd zijn
(in een concreet geval) een ontheffing, te verlenen van artikel 6a, eerste
tot en met derde lid, en artikel 6b, zodat de desbetreffende bepalingen niet
van toepassing zijn. Aan een vrijstelling en aan een ontheffing kunnen beperkingen
worden gesteld en voorschriften worden verbonden met het oog op een adequate
functionering van de effectenmarkten of de positie van de beleggers op die
markten. Door deze vrijstellings- en ontheffingsmogelijkheid zal onder meer
de samenloop met buitenlandse biedingsregels kunnen worden ondervangen. In
de artikelsgewijze toelichting bij de definitie van het «openbaar bod»
is reeds opgemerkt dat in de eerste fase vrijstellingen van het verbod van
artikel 6a zullen gelden voor openbare biedingen op niet-converteerbare obligaties
en eigen aandelen. Tevens zullen – conform de «één-op-één»
benadering – vrijstellingen gelden van het verbod van artikel 6b wat
betreft verwervingen in regelmatig beursverkeer of ingevolge de uitkoopregeling
bedoeld in artikel 2:92a en 201a BW, alsmede in het geval een derde een openbaar
bod uitbrengt. Deze vrijstellingen staan thans in artikel 12, tweede volzin,
tweede en derde liggende streepje, van de SER-Fusiecode. Indien het verbod
van artikel 6b in concrete gevallen tot kennelijk onredelijke gevolgen leidt,
bijvoorbeeld omdat als gevolg van externe factoren de koers van de betrokken
aandelen aanzienlijk is gestegen, kan de STE met het oog op het adequate functioneren
van de effectenmarkten en de positie van de belegger op die markten, een ontheffing
verlenen. Artikel I:CIn artikel 11, eerste lid, van de Wte 1995 is bepaald dat een vergunninghoudende
effecteninstelling zich dient te houden aan bij of krachtens algemene maatregel
van bestuur te stellen regels ten aanzien van de in dat lid opgesomde onderwerpen.
Voorgesteld wordt om aan deze opsomming één onderwerp toe te
voegen, te weten de bemiddeling terzake van een openbaar bod. Op basis van
artikel 11, eerste lid, van de Wte 1995 kan vervolgens in het Bte 1995 worden
bepaald dat in geval van een grove schending van de regeling van openbare
biedingen het voor vergunninghoudende effecteninstellingen verboden zal zijn
om medewerking te verlenen aan het effectueren van het betrokken openbaar
bod. Een soortgelijke regel is thans opgenomen in de AEX-reglementen voor
het geval dat Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode wordt overtreden.Artikel I:DOp grond van het voorgestelde artikel 28, eerste en tweede lid, van de
Wte 1995 beschikt de toezichthouder over een rechtstreekse aanwijzingsbevoegdheid
jegens de doelvennootschap, de bieder en de betrokken bestuurders en commissarissen.
Indien hij vaststelt dat een instelling te wier laste effecten zijn uitgegeven
(in casu de doelvennootschap), een bieder of een bestuurder of commissaris
de bij of krachtens hoofdstuk II A gestelde regels niet naleeft, vestigt hij
daarop ingevolge het voorgestelde eerste lid de aandacht van de betrokkene.
Het (bestaande) tweede lid bepaalt dat de toezichthouder de mededeling bedoeld
in het eerste lid zo nodig vergezeld doet gaan dan wel volgen door een aanwijzing
om ten aanzien van met name aan te geven punten een bepaalde gedragslijn te
volgen met het oog op een adequate functionering van de effectenmarkten of
de positie van de beleggers op die markten. Deze gedragslijn kan een doen
of een nalaten inhouden. De betrokken aanwijzing kan op grond van artikel
32 worden gepubliceerd (zie artikel I:F). In voorkomende gevallen kan overigens
door belanghebbenden aan de STE worden verzocht om onverwijld een aanwijzing
te verlenen. Indien bijvoorbeeld minderheidsaandeelhouders of vertegenwoordigende
organisaties, zoals de VEB, menen dat de noodzakelijke informatie niet aan
het publiek wordt bekendgemaakt, teneinde beleggers in staat te stellen een
juiste keuze te maken omtrent aanmelding, dan kunnen zij zich tot de STE richten.
De aanwijzing van de STE moet voortvloeien uit de op grond van Hoofdstuk II
A gestelde biedingsregels en kan ook inhouden een verbod op voorgenomen handelingen
(b.v. gestanddoening bod) of een gebod om iets te doen (b.v. verlengen aanmeldingstermijn).
Het niet-verlenen van een aanwijzing door de STE of het niet tijdig verlenen
van zo'n aanwijzing zal, afhankelijk van de omstandigheden van het geval,
kwalificeren als een besluit van de STE waartegen de (versnelde) beroepsgang
bij het CBB openstaat.Artikel I:EIn artikel 29, eerste lid, wordt toegevoegd de bevoegdheid van de toezichthouder
om bij de instelling te wier laste de effecten zijn uitgegeven en de bieder
alle inlichtingen in te winnen die hij redelijkerwijs nodig heeft voor de
juiste uitoefening van de taken en bevoegdheden die hij op grond van artikel
6a heeft en teneinde na te gaan of de desbetreffende wettelijke bepalingen
worden nageleefd.Artikel I:FIn artikel 32 wordt de mogelijkheid geschapen dat de toezichthouder de
aanwijzing bedoeld in artikel 28, tweede lid, terzake van het niet naleven van de regels gesteld bij of krachtens de artikelen 6a, tweede en
derde lid, en 6b, tweede lid, kan publiceren (artikel I:D).Artikel I:GIn artikel 38, eerste lid, wordt de terminogie in overeenstemming gebracht
met artikel 29, eerste lid.Artikel I:HIn artikel 40 wordt de zinsnede «en met uitzondering van het verlenen
van een vrijstelling als bedoeld in de artikelen 4 en 5» vervangen door:
en met uitzondering van het verlenen van een vrijstelling als bedoeld in de
artikelen 4, 5 en 6c. Hierdoor wordt bereikt dat de vrijstellingsbevoegdheid,
bedoeld in artikel 6c, niet wordt overgedragen aan de STE.Artikel I:IZoals is toegelicht in het algemeen deel van deze memorie van toelichting
zullen de kosten van het toezicht op de naleving van de biedingsregels worden
doorberekend aan de bieder en de aanvrager van een ontheffing van de biedingsregels.
Dit sluit aan bij het uitgangspunt in de Wte 1995 dat de bij de uitvoering
van die wet gemaakte kosten worden doorberekend aan de onder toezicht staande
instellingen. In artikel 42 is toegevoegd de mogelijkheid om de kosten die
worden gemaakt voor de uitvoering van de wettelijke taken en de uitoefening
van de wettelijke bevoegd- heden met betrekking tot de naleving van de procedure
voor een openbaar bod door te berekenen aan de bieder en de aanvrager van
een ontheffing.Artikel I:JVoor een toelichting op de wijziging van artikel 44 terzake van de afwijkende
rechtsgang zij verwezen naar het algemene deel van deze toelichting.Artikel I:KIn artikel 48b wordt aan de toezichthouder de bevoegdheid verleend om
bij overtreding van de biedingsregels gesteld bij of krachtens de Wte 1995
een dwangsom op te leggen. Artikel 48m voorziet in de bevoegdheid om opgelegde
dwangsommen te publiceren.Artikel I:LIn artikel 48c wordt aan de toezichthouder de bevoegdheid verleend om
bij overtreding van de biedingsregels gesteld bij of krachtens de Wte 1995
een bestuurlijke boete op te leggen. Artikel 48m voorziet in de bevoegdheid
om ook opgelegde boeten te publiceren.Artikel I:MBij de oplegging van bestuurlijke boeten geldt een systeem van vaste tarieven.
In artikel 48d wordt bepaald dat de hoogte van de boete kan worden vastgesteld
bij algemene maatregel van bestuur, in dit geval in de bijlage bij het Bte
1995, zodat bij schending van de biedingsregels opgenomen in het Bte 1995
bij de vaststelling van de hoogte van de boete kan worden gedifferentieerd
naar de zwaarte van de overtreding. Artikel IIArtikel II voorziet erin dat schending van de biedingsregels gesteld bij
of krachtens hoofdstuk II A van de Wte 1995 wordt aangemerkt als een economisch
delict in de zin van de Wet op de economische delicten, zodat strafrechtelijke
sancties mogelijk zijn.Artikel IIIDit artikel bepaalt dat de ingevolge het wetsvoorstel ingevoegde artikelen
niet van toepassing zijn op gedragingen terzake van een openbaar bod dat wordt
aangekondigd voordat deze artikelleden in werking zijn getreden. Deze overgangsbepaling
is nodig, omdat het wetsvoorstel mede een grondslag verschaft voor de biedingsregels
uit de code met betrekking tot de voorbereiding van een openbaar bod (zie
het voorgestelde artikel 6a, derde lid, en de definitie van een «bieder»).
Verwezen zij naar paragraaf VIII van deze memorie van toelichting. Indien
de overgangsregeling in een voorkomend geval overigens een onredelijk effect
zou hebben, kan gebruik gemaakt worden van de ontheffingsbevoegheid als bedoeld
in artikel 6c.De Minister van Financiën,G. ZalmXNoot1Zie Gerard van Solinge en M.P. Nieuwe Weme, Gedragsregels inzake een openbaar
bod op aandelen, Serie Onderneming & Recht, Deel 16, Deventer 1999.XNoot2Bij deze brief is overigens ook de «executive summary» van
het onderzoek aan de Tweede Kamer aangeboden.XNoot1Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie.XNoot1De «één op één-benadering» geldt
voor de artikelen 3 e.v. van Hoofdstuk I van de SER-Fusiecode, die worden
overgeheveld naar het Bte 1995. Wat betreft de artikelen 1 en 2 inzake de
definities en de werkingssfeer zijn in een Wte-context enige wijzigingen nodig.
Zie hiervoor de volgende paragraaf en de artikelsgewijze toelichting bij de
definities van een «openbaar bod» en de «bieder» in
de zin van het onderhavige wetsvoorstel, en bij het voorgestelde artikel 6a,
eerste en tweede lid.XNoot1Hier kan een vergelijking worden gemaakt met artikel 3 van de Wte 1995
terzake van het emissieprospectus, waar de werkingssfeer wordt bepaald door
het criterium «in of vanuit Nederland». Als een Amerikaanse vennootschap
effecten uitgeeft buiten een besloten kring en het aanbod is (bijv. via het
Internet) mede gericht op de Nederlandse markt/belegger, dan is artikel 3
van de Wte 1995 van toepassing. De desbetreffende effectenuitgevende instelling
zal zich dan moeten houden aan zowel de Amerikaanse als de Nederlandse regels
terzake van het emissieprospectus.XNoot1Dit sluit aan bij het uitgangspunt in het MDW-rapport «Maat houden.
Een kader voor doorberekening van toelatings- en handhavingskosten»,
dat het in rekening brengen van toelatings- en/of handhavingskosten aan particulieren
een wettelijke basis vereist.XNoot1Stb. 1999, 509.XNoot1Niet in alle gevallen is een verbod voor effecteninstellingen om medewerking
te verlenen aan het effectueren van het openbaar bod effectief. Bij een notering
in het buitenland («double listing») zal de bieder er in kunnen
slagen de aandelen te verkrijgen met medewerking van buitenlandse effecteninstellingen.
Daarnaast kunnen (pakketten) aandelen ondershands worden overgedragen. In
de praktijk doen effectenuitgevende ondernemingen steeds vaker rechtstreeks
zaken met institutionele beleggers («disintermediation»). Voorts
is het verbod alleen effectief als op het moment van uitvaardiging van het
verbod de effecten nog niet zijn geleverd. De maatregel is ook niet effectief
in het geval de bieder geen openbaar bod uitbrengt of zijn bod niet gestand
doet. Tenslotte zullen door een verbod in voorkomende gevallen vooral beleggers
worden gedupeerd, zodat de STE een afweging moet maken tussen de diverse betrokken
belangen.XNoot1Een beroep bij de OK (i.p.v. het CBB) is niet mogelijk. De STE neemt als
zelfstandig bestuursorgaan besluiten, waartegen ingevolge de Awb beroep moet
openstaan op de bestuursrechter. Het zou ook niet logisch zijn om verschillende
rechterlijke instanties te laten beslissen in geval van een beroep tegen een
besluit van de STE omtrent het biedingsbericht en tegen een besluit van de
STE omtrent het emissieprospectus (art. 3 Wte 1995), aangezien het biedingsbericht
en het emissieprospectus in feite twee loten aan dezelfde stam zijn. Dit leidt
tot uiteenlopende jurisprudentie, bijvoorbeeld ten aanzien van het bereik
van het voorgestelde artikel 6a en het bestaande art. 3 Wte 1995, hetgeen
zeer ongewenst is.XNoot1Stichting Toezicht Effectenverkeer, Beleid van de STE inzake besloten
kring, circulaire 98-001, juli 1998. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27172-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl