Wijziging Wetboek van Strafrecht en Wetboek van Strafvordering i.v.m. beëindiging tbs-maatregel met bevel tot verpleging van overheidswege; Nota naar aanleiding van het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-24 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31552, nr. 6

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

03-04-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

31552 nr. 6

30-03-2009

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31552Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 37 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 552Wijziging van het Wetboek van Strafrecht en het Wetboek van Strafvordering
in verband met de beëindiging van de maatregel van terbeschikkingstelling
met bevel tot verpleging van overheidswege door de Minister van Justitienr. 6NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 30 maart 2009ALGEMEENMet belangstelling hebben wij kennisgenomen van het verslag van de Vaste
Commissie voor Justitie. Wij zijn verheugd te constateren dat de leden van
de fracties van het CDA, PvdA en VVD zich in grote lijnen in het wetsvoorstel
kunnen vinden, alhoewel zij op onderdelen de nodige vragen hebben. De SP vraagt
zich af of dit wetsvoorstel daadwerkelijk zal bijdragen aan het terugdringen
van het aantal vreemdelingen zonder rechtmatig verblijf in Nederland in tbs-inrichtingen.
Ook de leden van de fractie van de ChristenUnie hebben aarzelingen bij de
meerwaarde van het wetsvoorstel. Wij hopen met onze beantwoording van de vragen
de meerwaarde van het wetsvoorstel te kunnen verduidelijken.De leden van de CDA-fractie vragen of de regering kan aangeven hoeveel
illegale psychisch gestoorde criminelen momenteel in de tbs-klinieken verblijven.
Ook de SP-fractie vraagt om de meest actuele cijfers. De VVD-fractie vraagt
om daarbij aan te geven hoe deze illegalen zijn verdeeld over de inrichtingen.
Op basis van een inventarisatie in het vierde kwartaal van 2008 zijn ons 26
ongewenst verklaarde vreemdelingen in de tbs bekend. Hiervan verblijven er
10 in de voorziening in Veldzicht en 16 in een ander forensisch psychiatrisch
centrum (FPC) of in een penitentiaire inrichting (PI). Geen van deze personen
is statenloos.Verder vragen de leden van de CDA-fractie of in de afgelopen jaren gevolg
is gegeven aan de aanwijzing dat illegaal psychisch gestoorde vreemdelingen
over het algemeen geen tbs meer krijgen? Ook de SP-fractie vraagt naar de
stand van zaken hieromtrent. Voor het antwoord op deze vraag verwijzen wij
naar het eindrapport van de evaluatie van de voorziening in Veldzicht (evaluatierapport)
dat als bijlage bij de brief van 24 juni 2008 (Kamerstukken II, 2007/08,
29 452, nr. 90) aan uw Kamer is toegezonden. Hierin wordt geconcludeerd
dat de beleidsregel van het openbaar ministerie (OM) ertoe heeft geleid dat
illegale vreemdelingen zelden nog tbs krijgen opgelegd. Wel merken wij hierbij
op dat de aanwijzing ziet op het vorderingsbeleid van het OM en dat het de
rechter vrij staat om toch tbs op te leggen. Aan vreemdelingen met een verblijfsvergunning
wordt nog wel tbs opgelegd. Deze vreemdelingen kunnen dan vervolgens
door de strafmaat alsnog ongewenst worden verklaard. De CDA-fractie vraagt
verder naar de reden van het verzoek aan het OM om de aanwijzing «TBS
bij vreemdelingen» aan te passen. In de hiervoor aangehaalde brief aan
uw Kamer (blz. 4) heeft de tweede ondergetekende aangegeven dat de maatschappelijke
veiligheid het uitgangspunt vormt van het beleid. De primaire doelstelling
van de tbs is beveiliging van de samenleving. De tbs wordt opgelegd aan personen
die lijden aan een psychiatrische stoornis en een ernstig delict hebben gepleegd.
Behandeling van de stoornis is noodzakelijk om het recidivegevaar terug te
brengen. Hierbij maakt het niet uit of iemand wel of niet rechtmatig in Nederland
verblijft. Het is immers niet de verblijfstatus maar de stoornis gerelateerd
aan het delictgevaar die de grond vormt voor de oplegging van de tbs. Dit
heeft als consequentie, dat de mogelijkheid van oplegging van de tbs behouden
moet blijven voor delictgevaarlijke en psychisch gestoorde ongewenste of nog
ongewenst te verklaren vreemdelingen en voor ongewenste vreemdelingen van
wie wordt aangenomen dat zij kort na uitzetting zullen terugkeren naar Nederland.
Niet alleen de veiligheid van de maatschappij, maar ook internationale morele
verplichtingen liggen hieraan ten grondslag. Teneinde te expliciteren dat
het gewenst is bij de categorie delictgevaarlijke vreemdelingen tbs te vorderen,
is het OM verzocht de aanwijzing aan te passen.De leden van de CDA-fractie doen de suggestie om illegale vreemdelingen
in een tbs-kliniek te plaatsen, zonder dat zij tbs krijgen. Wij delen de achterliggende
wens van de CDA-fractie om daar waar mogelijk te voorkómen dat personen
in de tbs belanden die door hun status niet kunnen worden geresocialiseerd.
Ook ná de vorengenoemde aanpassing van de aanwijzing van het OM, is
het vorderingsbeleid er op gericht om dit daar waar mogelijk te voorkómen.
Uit het hiervoor aangehaalde onderzoek is tevens gebleken dat het beeld bestaat
het aantal opleggingen van tbs bij vreemdelingen is afgenomen. Niettemin zijn
wij van mening dat de tbs mogelijk moet blijven voor illegale vreemdelingen.
Wij doelen dan met name op de categorie van delictgevaarlijke vreemdelingen.
Plaatsing in een tbs-kliniek zonder dat de betrokkene tbs opgelegd heeft gekregen,
vinden wij niet gewenst, aangezien dit leidt tot een diffuse rechtspositionele
verhouding binnen de tbs-klinieken. Plaatsing in een tbs-kliniek brengt namelijk
een behandelings- en beveiligingsregime met zich mee dat zodanig specifiek
van karakter is, dat dit gereserveerd dient te blijven voor personen die door
de rechter tbs opgelegd hebben gekregen.Op grond van onze mededeling dat reeds negen illegale tbs-gestelden zijn
uitgezet, vragen de leden van de CDA-fractie in welke soort voorzieningen
zij terecht zijn gekomen. Wij kunnen het volgende melden. Een gerepatrieerde
patiënt naar Afghanistan is kort na aankomst doorgereisd naar familie
in Pakistan. Vervolgens is hij in behandeling genomen bij een psychiater in
psychiatrisch ziekenhuis in Karachi. De patiënten die zijn gerepatrieerd
naar België zijn, binnen de bilaterale verdragen met België, overgebracht
naar instellingen voor internering, Merksplas en Antwerpen. Een patiënt
die is gerepatrieerd naar Chili is opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis
in Santiago. Een gerepatrieerde patiënt naar Irak, is bij gebrek aan
toereikende instellingen in dat land, later behandeld in een ander land. Een
patiënt die is gerepatrieerd naar Servië (feitelijk Kroatië)
heeft zijn behandeling (ambulant) voortgezet in een psychiatrisch ziekenhuis
in Zagreb. Een Marokkaanse patiënt is, na terugkeer, gestart met een
ambulante medicamenteuze behandeling bij een psychiater in El Jadida en een
Canadese patiënt is na terugkeer opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis
in Toronto. Een patiënt uit Turkije krijgt nu, na terugkeer, een dagbehandeling
en ambulante behandeling in een psychiatrisch ziekenhuis in Ankara. Voorafgaande aan de terugkeer naar het land van herkomst wordt de wenselijkheid,
noodzaak en de beschikbaarheid van nazorg bezien. De vormen van geboden nazorg
zijn: opname in een psychiatrisch ziekenhuis, een poliklinische behandeling
of ambulante behandeling in psychiatrische ziekenhuizen. Verder vragen deze
leden wat de ervaringen zijn met het maken van afspraken met de herkomstlanden
tot nu toe. In de eerste plaats wordt bezien of met het land van herkomst
een bilateraal verdrag is afgesloten. Op deze wijze kan overdracht van de
maatregel worden geregeld. Als er geen verdrag bestaat, wordt contact opgenomen
met de lokale instellingen voor geestelijke gezondheidszorg om te bespreken
hoe en op welke wijze de betrokkene kan worden ondersteund bij een terugkeer.
Op deze manier wordt de reeds ingezette hulpverlening overgedragen en wordt
het land van herkomst niet belast met onvoorziene risico’s. Wij ervaren
in het algemeen een positieve houding als het gaat om de bereidheid om patiënten
op te vangen. Door de behandeling van de patiënt te schetsen en de wenselijkheid
van een vervolgbehandeling, bestaat er vaak wel belangstelling tot samenwerking.
De contacten met de autoriteiten in het land van herkomst, kunnen soms worden
vertraagd door bureaucratische processen. In deze contacten is het van belang
om adequaat te kunnen reageren, zodra uitzetting naar het betreffende land
mogelijk is. Het wetsvoorstel kan hierin een belangrijke rol vervullen, doordat
tussentijdse beëindiging van de terbeschikkingstelling mogelijk wordt.De leden van CDA-fractie vragen om uitleg over de noodzaak van een rapportage
pro justitia als de illegale vreemdeling in Nederland zou terugkeren, na een
termijn van drie jaar of langer. Wij hebben besloten om deze verplichting
in het wetsvoorstel op te nemen, naar aanleiding van de wens hiertoe van de
Raad van State, het OM, de Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak en de Nederlandse
Orde van Advocaten. Wij hebben daarbij echter wel een termijn van drie jaar
in het wetsvoorstel opgenomen. Als er een periode van drie jaar of meer is
gelegen tussen de datum van uitzetting en de datum van de vordering van de
officier van justitie, zien wij een toegevoegde waarde in een dergelijke rapportage,
aangezien de bestaande rapportage dan verouderd is en de verpleging met een
nieuwe rapportage doeltreffender kan worden hervat.De leden van de fractie van het CDA merken op dat de periode van de ongewenstverklaring
van de vreemdeling aan termijnen is gebonden. Zij vragen waarom dat nodig
is en welke wettelijke termijnen er zijn om iemand levenslang ongewenst te
verklaren. De ongewenstverklaring is niet aan termijnen gebonden, in die zin
dat zij bij voorbaat al voor een bepaalde periode wordt opgelegd. Wel kan,
afhankelijk van het delict, na vijf of tien jaar opheffing van de ongewenstverklaring
worden gevraagd. De ongewenstverklaring wordt op verzoek in ieder geval opgeheven,
indien er sinds de ongewenstverklaring en het vertrek van de vreemdeling tien
jaren (in geval van een gewelds- of opiumdelict), vijf jaren (ingeval van
een ander misdrijf), of één jaar (ingeval van het bij herhaling
begaan van een bij de Vreemdelingenwet 2000 strafbaar gesteld feit) is verstreken
en de vreemdeling gedurende die periode niet aan strafvervolging ter zake
van een misdrijf is onderworpen. Een zodanig verzoek wordt na vijf of tien
jaar niet ingewilligd, indien de vreemdeling in die periode in Nederland heeft
verbleven. In dat geval gaat de termijn opnieuw lopen. Bij de vaststelling
van de bovengrens is er vanuit gegaan dat na het verstrijken van de termijn
het gevaar voor de openbare orde of nationale veiligheid (in aanvaardbare
mate) is geweken, dan wel dat het algemeen belang van de Staat, dat is gediend
met de bescherming van de openbare orde en het voorkomen van wanordelijkheden
en strafbare feiten, in redelijkheid dient te wijken voor het persoonlijk
belang van de vreemdeling. Als een dergelijk verzoek niet wordt
ingediend, blijft de ongewenst verklaarde vreemdeling dus ongewenst, ook na
vijf of tien jaar.Er kunnen zich echter (uitzonderlijke) gevallen voordoen waarbij het gevaar
voor de openbare orde is geweken of het persoonlijk belang van de vreemdeling
dient te prevaleren, vóórdat de van toepassing zijnde duur van
de ongewenstverklaring is verstreken. Het algemeen belang van de Staat kan
alleen wijken voor het persoonlijk belang van de vreemdeling als sprake is
van bijzondere feiten en omstandigheden van het individuele geval, die bij
de totstandkoming van de algemene regel (lees: de bovengrens) niet zijn betrokken.
Als uitgangspunt geldt dat slechts in de volgende twee situaties gesproken
kan worden van (nieuwe) bijzondere feiten en omstandigheden, die mogelijk
een opheffing van de ongewenstverklaring rechtvaardigen: indien er sprake
is van familie- en gezinsleven als bedoeld in artikel 8 EVRM dan wel een verbod
van uitzetting in verband met artikel 3 EVRM. In ieder geval kan het enkele
gegeven dat de vreemdeling zich gedurende de ongewenstverklaring niet schuldig
heeft gemaakt aan enig strafbaar feit en niet meer in Nederland heeft verbleven,
dan wel het ontbreken van de mogelijkheid tot repatriëring, niet worden
aangemerkt als een bijzonder feit of omstandigheid, dat kan leiden tot opheffing
van de ongewenstverklaring.De leden van de CDA-fractie vragen verder hoe binnen de tbs-instellingen
wordt gewerkt aan het besef bij de illegale tbs-gestelde dat het verblijf
een «short stay» inhoudt. Ook de SP-fractie vraagt naar de wijze
waarop deze groep wordt behandeld. In de eerste plaats proberen we de short
stay te bewerkstelligen door geen patiënten op te nemen van landen waarvoor
een vertrekmoratorium geldt. Een belangrijk onderdeel van de dagelijkse behandeling
is dat met de patiënten zelf wordt gewerkt aan de motivatie terug te
keren en aan de bewustwording dat terugkeer naar het land van herkomst voor
de betrokkene meer perspectief biedt.De leden van de fractie van de PvdA vragen wat moet worden verstaan onder
passende zorg in het land van herkomst en vragen daarbij tevens naar de verantwoordelijkheid
van de Minister van Justitie. Ook leden van de fracties van de ChristenUnie
en van de SP vragen om uitleg van het begrip «passende voorziening».
De VVD-fractieleden vragen verder hoe ver de plicht van de Minister van Justitie
reikt om zelf de zorgvoorziening te zoeken. Het maken van afspraken over een
passende voorziening voor de betrokkene is in het wetsvoorstel bedoeld als
een voorwaarde voor de tussentijdse beëindiging van de tbs. Op de Minister
van Justitie rust de taak om in het land van herkomst een passende voorziening
voor de vreemdeling te zoeken, bijvoorbeeld een opname in een psychiatrische
kliniek. Met «passend» wordt gedoeld op passend naar de normen
van het land van herkomst, waarbij de voorziening gericht moet zijn op in
ieder geval vermindering van de stoornis en het daarmee samenhangende recidivegevaar.
Het is juist dat de leden van de SP-fractie het regelen van een passende voorziening
en de uitzetting opvatten als voorwaarden die moeten worden vervuld om de
tbs op grond van dit wetsvoorstel tussentijds te beëindigen. Ook de vraag
van de VVD-fractie of verdere behandeling een noodzakelijke voorwaarde is,
alvorens tot uitzetting en beëindiging van de tbs’er wordt overgegaan,
kunnen wij bevestigend beantwoorden. Met de landen van herkomst vindt intensief
overleg plaats, waarbij wij ons uitgebreid laten voorlichten over de voorzieningen
in het desbetreffende land. De voorzieningen dienen zodanig te zijn dat het
land van herkomst geen onvoorziene risico’s loopt. Zodra daarover maar
enigszins twijfel bestaat, vindt geen uitzetting plaats. Bij het beoordelen
van de desbetreffende voorzieningen wordt gelet op de aanwezigheid van behandelingsmethoden
die in ieder geval gericht zijn op vermindering van de stoornis en het daarmee
samenhangende recidivegevaar. Dit wordt per geval en per land
bezien. Ook wordt bezien of de desbetreffende voorzieningen toereikend zijn
voor de desbetreffende patiënt en de aard van zijn stoornis. Omtrent
de desbetreffende patiënt is in Nederland een dossier opgebouwd, waaruit
blijkt welke behandeling hij of zij behoeft, teneinde het recidivegevaar zodanig
te verminderen dat er voor het land van herkomst geen onaanvaardbare risico’s
ontstaan. Daarbij hebben wij in het verleden steeds er op toegezien dat de
behandeling zoveel mogelijk aansluitend wordt voortgezet. Hierop zullen wij
uiteraard ook in de toekomst nauwgezet toezien.Verder merken wij in dit verband op dat de desbetreffende vreemdelingen
in de FPC Veldzicht gedegen worden voorbereid op de terugkeer met aandacht
voor een zinvolle dagbesteding, optimalisering van de financiële situatie
en sociale inbedding. Direct na de feitelijke uitzetting wordt vaak nog contact
onderhouden met de voormalige tbs-gestelde. Wij kunnen de volgende voorbeelden
geven van de wijze waarop wij uitvoering geven aan het zoeken naar een passende
voorziening. Ten behoeve van een Chileense psychotische patiënt van wie
duidelijk is dat hij wel gestabiliseerd is, maar nog steeds intramurale behandeling
behoeft, hebben wij langdurig gezocht naar behandeling in de regio van herkomst
in Chili. Door middel van ons eigen netwerk en bemiddeling van het Chileense
consulaat zijn we in contact gekomen met een forensisch psychiater in Santiago.
Deze heeft in Nederland ter zitting de rechtbank voorgelicht over de vervolgbehandeling
in Chili. Bij aankomst in Chili is de patiënt opgenomen. Bij een Turkse
patiënt is de familie benaderd met het verzoek contact te zoeken met
de lokale gezondheidszorg. Daarop heeft één van de behandelaars
een bezoek gebracht aan de toekomstige behandelaars om te bezien of, en op
welke wijze, de behandeling zou kunnen worden voortgezet. De familie is vervolgens
geïnformeerd over behandelresultaten, voortzetting en eventuele risicosignalen.
Veel van de contacten komen tot stand via collega’s in het land van
herkomst en andere klinieken. Maar ook met behulp van patiënt zelf en
zijn familie. In Marokko is bijvoorbeeld een aanvraag tot opname in de gezondheidszorg
veel sterker als deze wordt gedaan door familie, dan wanneer deze wordt aangevraagd
door een andere instelling.De leden van de PvdA-fractie uiten hun zorg met betrekking tot hetgeen
plaatsvindt, nadat de betrokkene op grond van deze regeling is uitgezet naar
het land van herkomst en daar passende zorg krijgt. Zij vragen of de samenleving
voldoende beschermd wordt door het soort behandeling die de betrokkene daar
zal ontvangen. De PvdA-fractie beziet deze vraag in het licht van de internationale
solidariteit en de verantwoordelijkheid van de Minister van Justitie, niet
alleen in afstand, maar ook in tijd. Ter beantwoording van deze vragen van
de PvdA-fractie, wijzen wij er op dat met diverse landen een bilateraal verdrag
is afgesloten. Op deze wijze kan overdracht van de maatregel worden geregeld.
De desbetreffende landen zijn dan door het verdrag met Nederland gehouden
om zorg te bieden, welke in voldoende mate overeenkomt met de zorg in Nederland.
Als er geen verdrag bestaat, wordt contact opgenomen met de lokale instellingen
voor geestelijke gezondheidszorg om te bespreken hoe en op welke wijze de
betrokkene kan worden ondersteund bij een terugkeer. Zeer zorgvuldig en uitgebreid
wordt bezien in hoeverre de reeds ingezette hulpverlening kan worden overgedragen.
In dit verband verwijzen wij naar de hiervoor genoemde voorbeelden. Wij nemen
onze verantwoordelijkheid door zeer zorgvuldig toe te zien op eventuele risico’s
voor het land van herkomst. Zodra hier twijfel over ontstaat, worden de onderhandelingen
stop gezet. Centraal bij de beslissing of de tbs-gestelde ongewenst verklaarde
vreemdeling moet worden gerepatrieerd, staat namelijk de veiligheid van de
samenleving. En dat betreft niet alleen, zoals hiervoor aangegeven, de veiligheid
van de Nederlanse samenleving, maar ook die van het land waarnaar
wordt uitgezet dan wel overgedragen. Onze ervaringen met de overdracht van
patiënten is tot op heden positief. Wij ervaren in het algemeen een positieve
houding als het gaat om de bereidheid om patiënten op te vangen.De leden van de SP-fractie vragen om een inschatting van de bijdrage die
het wetsvoorstel zal leveren aan het terugdringen van het aantal vreemdelingen
zonder rechtmatig verblijf in de tbs-inrichtingen. Het wetsvoorstel zal effect
hebben op de verblijfsduur van deze categorie van tbs-gestelden binnen de
instellingen. Deze zal kunnen worden teruggebracht, aangezien de betreffende
tbs-gestelde niet meer onnodig lang in de instelling behoeft te verblijven
in afwachting van de verlengingszitting, doordat de maatregel tussentijds
kan worden beëindigd, zodra de terugkeer kan worden gerealiseerd. Op
dit moment kan opheffing van de tbs-maatregel alleen door de rechter plaatsvinden
bij een verlengingszitting die jaarlijks of tweejaarlijks plaatsvindt. Dit
houdt in dat wanneer de voorbereidingen voor terugkeer niet volledig rond
zijn ten tijde van de verlengingszitting, dan wel de repatriëring niet
lukt binnen de aanhoudingsperiode van een verlengingszitting, een eventuele
repatriëring pas weer kan plaatsvinden bij de volgende verlengingszitting
(na een of twee jaar). De exacte berekening van de effecten van het wetsvoorstel
kan pas op langere termijn na inwerkingtreding van het wetsvoorstel worden
gemaakt.Op de vraag van de SP-fractie naar het aantal opleggingen door rechter,
afwijkend van de eis van het openbaar ministerie, kunnen wij geen cijfers
beschikbaar stellen. Wel is ons bekend dat de rechters op de hoogte zijn van
de gevolgen van het opleggen van tbs aan een vreemdeling die illegaal is of
ongewenst zal worden verklaard. In de verschillende rapportages aan de rechter
in het kader van een mogelijke oplegging of verlenging van de tbs wordt hierop
ingegaan. Indien verlenging van de tbs bij de rechter wordt gevorderd wordt
de rechter ook geïnformeerd over een eventuele ongewenstverklaring, in
de periode daarvoor. De rechters houden met een ongewenstverklaring rekening
in die zin, dat in de gevallen waarin een passende voorziening in het land
van herkomst is gevonden, de tbs niet wordt verlengd, aangezien de betrokkene,
dan kan worden uitgezet.De SP-fractie vraagt verder of de regering wil ingaan op de suggestie
van de Adviescommissie voor Vreemdelingenzaken (ACVZ) om de beslissing tot
ongewenstverklaring op te schorten, zodat de behandeling, inclusief de daarbij
behorende verloven, kan worden afgerond. Deze aanbeveling van de ACVZ heeft
als achtergrond dat op deze wijze ruimte wordt gegeven om de niet-uitzetbare
ongewenstverklaarde vreemdelingen een behandeling te bieden. Wij benadrukken
dat bij deze problematiek als uitgangspunt geldt dat ook de kleine groep tbs-gestelde
ongewenst verklaarde vreemdelingen die niet kan worden uitgezet wél
worden behandeld in het kader van de bescherming van de samenleving. Mede
vanwege het feit dat zij vanwege hun status geen verlofmogelijkheden hebben,
kan niet worden aangetoond dat de delictgevaarlijkheid in voldoende mate is
afgenomen. Dit betekent dat de tbs een onbepaalde duur kan krijgen. Zoals
hiervoor aangegeven bij de beantwoording van de vragen van de leden van de
CDA-fractie naar de duur en de opheffing van de ongewenstverklaring, zien
wij slechts een beperkt aantal situaties waarin opheffing van de ongewenstverklaring
tot de mogelijkheden behoort. Voor de groep tbs-gestelde ongewenst verklaarde
vreemdelingen blijven onze inspanningen vooralsnog erop gericht voortdurend
te toetsen of repatriëring mogelijk is. Daarnaast zal door differentiatie
in het beveiligings- en zorgaanbod ook voor deze ongewenste vreemdelingen
het langdurend verblijf zo passend mogelijk worden gemaakt. De toereikendheid
van de behandelmogelijkheden zal verder aan bod komen bij de implementatie
van het wetsvoorstel, waarbij de aanbeveling van de ACVZ zal worden meegenomen.Wij willen de suggestie van de ACVZ zorgvuldig op alle mogelijke consequenties
bezien, maar merken daarbij wel op dat uitstel of opschorting van de ongewenstverklaring
in algemene zin niet in overeenstemming is met het doel van dit wetsvoorstel,
namelijk: vergemakkelijken van de uitzetting van illegale tbs-gestelden, doordat
de tbs tussentijds kan worden beëindigd. Ook zijn alle inspanningen erop
gericht om zo kort mogelijk na het onherroepelijk worden van het rechterlijke
vonnis de mogelijkheid van verblijfsbeëindiging en ongewenstverklaring
van de vreemdeling te beoordelen, zodat het perspectief van de straf en/of
maatregel bekend is.De SP-fractieleden vragen naar andere mogelijkheden om te voorkomen dat
een beslissing tot ongewenstverklaring en het opleggen van tbs samenvallen,
bijvoorbeeld door de tijd die iemand in een penitentiaire inrichting (passantenstatus)
of een tbs-kliniek doorbrengt niet mee te laten wegen in de «glijdende
schaal» tot ongewenstverklaring. In antwoord hierop merken wij op dat
wij er naar streven om de samenloop van de ongewenstverklaring en de tbs zoveel
als mogelijk te voorkómen. Ook de aanwijzing van het OM «TBS
bij vreemdelingen» is hierop gericht. Samenloop dient uitzondering te
blijven voor de gevallen, waarbij sprake is van delictgevaarlijkheid en psychisch
gestoorde vreemdelingen, van wie wordt aangenomen dat zij kort na een uitzetting
zullen terugkeren naar Nederland. De vraag van de SP-fractie is gericht op
de personen die ná hun veroordeling ongewenst worden verklaard. Het
achterwege laten of uitstellen van een ongewenstverklaring, betekent in feite
een keuze voor TBS ten koste van de ongewenstverklaring, terwijl de betrokkene
wel voldoet aan de criteria voor ongewenstverklaring en op grond daarvan kan
worden uitgezet. Een dergelijke keuze is, zoals hiervoor aangegeven, niet
in overeenstemming met de doelstelling van het onderhavige wetsvoorstel. In
eerdergenoemde brief van 24 juni 2008 is aangegeven, dat de ongewenstverklaring
gevolgen heeft voor het perspectief van de TBS-maatregel. Om die reden is
het van belang dat in een zo vroeg mogelijk stadium kan worden vastgesteld,
of de terbeschikkinggestelde vreemdeling ongewenst is of zal worden verklaard.
Indien een vreemdeling ter beschikking is gesteld, kan dit met zich meebrengen
dat het verblijfsrecht eerst bij verlenging van die maatregel met toepassing
van de glijdende schaal kan worden beëindigd. De verlenging kan immers
betekenen dat wordt voldaan aan de betreffende norm van artikel 3.86, tweede
lid, van het Vreemdelingenbesluit. Zo spoedig mogelijk nadat een rechterlijk
vonnis, waarin verlenging van de TBS-maatregel is uitgesproken, onherroepelijk
is geworden zal (opnieuw) worden beoordeeld of tot ongewenstverklaring kan
worden overgegaan.De leden van de fractie van de SP willen weten of aan niet-uitzetbare
vreemdelingen een tijdelijke verblijfsvergunning kan worden aangeboden, zodat
verlof niet op voorhand onmogelijk is gemaakt. Voor het antwoord op deze vraag
verwijzen wij naar hetgeen hiervoor is opgemerkt over de mogelijkheden de
ongewenstverklaring op te heffen, alsmede naar de hiervoor aangehaalde brief
aan uw Kamer van 24 juni 2008. Hierin is geconcludeerd dat het vooralsnog
ontbreken van een mogelijkheid tot overbrenging van de vreemdeling niet voetstoots
grond kan geven voor het inwilligen van een aanvraag om opheffing van een
ongewenstverklaring, waardoor het mogelijk zou worden een tijdelijke verblijfsvergunning
te verlenen. Zowel de tbs-maatregel als de ongewenstverklaring dienen de openbare
orde en kunnen tegelijkertijd worden opgelegd. Voor de vraag van deze leden naar de gang van zaken binnen de voorzieningen
voor illegale tbs-gestelden, verwijzen wij naar het evaluatierapport. Hierin
wordt het volgende beschreven. Bij de voorbereiding op terugkeer naar het
land van herkomst gaat het om het verbeteren van de actieve en passieve taalbeheersing
van de taal die wordt gesproken in het land/gebied waar de tbs-gestelde zich
zal vestigen. Verder vergroot de betrokkene zijn kennis over het maatschappelijk
leven van het betreffende land/gebied. Ook werkt hij aan een passende daginvulling,
verbetering van zijn financiële situatie en sociale inbedding en werkt
hij aan de vaardigheden voor het toekomstige dagelijkse leven. Ten behoeve
van de minimalisering van de kans op recidive wordt de behandeling en begeleiding
vastgelegd in een zorgplan. Verder wordt zorg gedragen voor een adequate vervolghulpverlening
in het land van herkomst en voor passende situationele omstandigheden aldaar.
Indien nodig, wordt gezorgd voor adequate medicatie die ook in het land van
herkomst gebruikt kan worden en maakt de betrokkene zich het signaleringsen/of
terugvalpreventieplan verder eigen.De SP-fractie vraagt verder of voor mensen uit EU-lidstaten een kortere
termijn geldt waarbinnen zij een verzoek tot opheffing kunnen indienen. Voor
EU-onderdanen geldt artikel 32 van de Richtlijn 2004/38/EG
van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 betreffende het
recht van vrij verkeer en verblijf op het grondgebied van de lidstaten voor
de burgers van de Unie en hun familieleden, tot wijziging van Verordening
(EEG) nr. 1612/68 en tot intrekking van de Richtlijnen 64/221/EEG, 68/360/EEG,
72/194/EEG, 73/148/EEG, 75/34/EEG, 75/35/EEG, 90/364/EEG, 90/365/EEG en 93/96/EEG. Dit regelt de duur van de verwijderingsmaatregelen van burgers van
de Unie. De aanvraag tot opheffing van de ongewenstverklaring van dergelijke
personen kan ingevolge het bepaalde in artikel 8.22, vierde lid, van het Vreemdelingenbesluit
slechts worden gedaan, nadat sinds de verwijdering om redenen van openbare
orde of openbare veiligheid een redelijke termijn is verstreken, of indien
die verwijdering tenminste drie jaren voorafgaand aan de aanvraag heeft plaatsgevonden.
Of er sprake is van het verstrijken van een redelijke termijn is afhankelijk
van de individuele omstandigheden. Die termijn kan korter zijn dan drie jaren,
maar ook langer. Een aanvraag die ten minste drie jaren na effectuering van
de verwijdering is ingediend, leidt derhalve niet automatisch tot opheffing
van de ongewenstverklaring.De leden van de SP-fractie vragen wat het perspectief is voor de ongewenst
verklaarde vreemdeling, bij wie ieder zicht op uitzetting ontbreekt, ondanks
jarenlange inspanningen daartoe. Zoals hiervoor aangegeven, resteert inderdaad
een kleine groep van tbs-gestelde ongewenst verklaarde vreemdelingen die niet
kan worden uitgezet. Mede vanwege het feit dat zij geen verlofmogelijkheden
hebben vanwege hun status, kan niet worden aangetoond dat de delictgevaarlijkheid
en recidivegevaar voldoende is afgenomen. Dit betekent dat de tbs een onbepaalde
duur kan krijgen. Wij zien dit als een consequentie van het beleid dat als
de maatschappelijke veiligheid als uitgangspunt heeft. Voor deze groep geldt
dat onze inspanningen er op gericht blijven voortdurend te toetsen of repatriëring
mogelijk is. Daarnaast zal door differentiatie in het beveiligings- en zorgaanbod
ook voor deze groep het langdurend verblijf zo passend mogelijk worden gemaakt.De leden van de VVD-fractie vragen om een nadere toelichting op de noodzaak
de tbs tussentijds te kunnen beëindigen, anders dan dat op die wijze
de herleving mogelijk is, indien de illegale tbs-gestelde terugkeert naar
Nederland en een gevaar kan zijn voor de samenleving. Beëindiging van
de tbs is thans slechts mogelijk bij gelegenheid van de verlenging van de
tbs, dan wel bij het hoger beroep tegen de uitspraak van de rechtbank (tot beëindiging van de tbs). Als niet steeds moet worden gewacht
tot de verlengingsdatum kan in de onderhandelingen met andere landen over
een passende voorziening veel doeltreffender worden gehandeld, aangezien bij
de tussentijdse beëindiging die in dit wetsvoorstel wordt geïntroduceerd
geen lange beslistermijn bestaat. Verder hoeft de betrokken tbs-gestelde dan
niet onnodig lang in een tbs-instelling in Nederland te verblijven, terwijl
de betrokkene illegaal vreemdeling is. In antwoord op de vraag of niet meer
werk gemaakt kan worden van het beter plannen rondom de momenten van verlenging
van de tbs om te kunnen uitzetten, merken wij op dat het nog steeds ons streven
is om dit zo veel mogelijk te doen. Het punt is echter dat opheffing van de
tbs-maatregel alleen door de rechter kan plaatsvinden bij een verlengingszitting
die jaarlijks of tweejaarlijks plaatsvindt. Wanneer de voorbereidingen voor
terugkeer niet volledig rond zijn ten tijde van de verlengingszitting, dan
wel de repatriëring niet lukt binnen de aanhoudingsperiode van een verlengingszitting,
een eventuele repatriëring, pas weer kan plaatsvinden bij de volgende
verlengingszitting (na een of twee jaar). In dergelijke gevallen, waarin het
niet mogelijk is gebleken de zaak geheel rond te krijgen voor de (aangehouden)
verlengingszitting, kan de bevoegdheid uit het wetsvoorstel worden gebruikt.
Dit betekent dat de tbs-gestelde niet onnodig lang in de tbs-instelling hoeft
te verblijven en dat direct kan worden overgegaan tot terugkeer naar het land
van herkomst en voorzetting van zijn behandeling in een passende voorziening
aldaar.Verder vragen de leden van de VVD-fractie om inzicht in de rechtsbescherming
en of de opmerking van de Raad van State klopt, dat de beëindiging van
de tbs slechts kan worden geëffectueerd na de uitzetting. De vraag van
de Raad van State had betrekking op de procedure zoals deze was opgenomen
in het conceptwetsvoorstel dat ter advisering aan de Raad van State is aangeboden.
Na het advies van de Raad van State hebben wij besloten om ten aanzien van
de rechtsbescherming aan te sluiten bij artikel 52 van de Wots. Hierdoor kan
de procedure tot beëindiging, inclusief de rechtsbescherming, worden
afgewikkeld terwijl de betrokkene nog in Nederland verblijft.De leden van de VVD-fractie willen graag inzicht verkrijgen in de landen
van herkomst van de betrokkenen en de kans van slagen van een overeenkomst
tot behandeling en dus uitzetting en beëindiging van tbs in Nederland
met de autoriteiten van de verschillende betrokken landen. Zij vragen welk
aandeel van de uitgezette personen na uitzetting weer terugkeert naar Nederland
en binnen welke termijn zij dit doen. Wij kunnen naar aanleiding hiervan melden
dat uitzetting van illegale tbs-gestelden heeft plaatsgevonden naar de volgende
landen van herkomst: België, Marokko, Verenigde Staten, Turkije, Suriname,
Irak, Ghana, Chili, Kroatië, Afghanistan, Canada, Kosovo, Georgië,
Jordanië, Sri Lanka, Indonesië, Duitsland, China, Angola, Frankrijk,
Tunesië en Tsjechië. Via contacten met de lokale geestelijke gezondheidszorg,
autoriteiten en familie, wordt gevolgd hoe het de betrokkenen na terugkeer
vergaat. Ook wordt telefonisch contact gezocht met de betrokkenen. Tot op
heden zijn geen gevallen bekend van terugkeer van deze categorie van personen
naar Nederland. Hieruit leiden wij af dat de kans van slagen van een overeenkomst
tot behandeling met de autoriteiten van de verschillende betrokken landen,
groot is.De leden van de VVD-fractie vragen nog naar een toelichting op welke wijze
de beëindiging van overheidswege op grond van artikel 38la, eerste lid,
verschilt van de beëindiging van rechtswege op grond van artikel 38la,
zevende lid. In hoeverre is een beëindiging ook daadwerkelijk definitief,
vragen deze leden. De beëindiging als bedoeld in artikel 38la, eerste
lid, vergt een beslissing van de Minister van Justitie. De beëindiging
als bedoeld in het zevende lid van dat artikel geschiedt van
rechtswege. Een beëindiging als bedoeld in het eerste lid is definitief,
tenzij de betrokkene terugkeert naar Nederland. In dat geval is het zesde
en zevende lid van toepassing. Een beëindiging van rechtswege is definitief.Naar aanleiding van de vraag van de leden van de ChristenUnie of het wetsvoorstel
zal worden geëvalueerd, zeggen wij toe dat de effecten van het wetsvoorstel
na inwerkingtreding, nauwlettend zullen worden gevolgd. Verder vragen deze
leden hoe het wetsvoorstel zich verhoudt tot de aanpassing van de aanwijzing
van het openbaar ministerie, waarbij wordt geëxpliciteerd dat het gewenst
is om bij de categorie delictgevaarlijke vreemdelingen tbs te vorderen. Zoals
hiervoor aangegeven, vloeit de aanpassing van de richtlijn voort uit het feit
dat de maatschappelijke veiligheid het uitgangspunt vormt van ons beleid.
De primaire doelstelling van de tbs is beveiliging van de samenleving. De
tbs wordt opgelegd aan personen die lijden aan een psychiatrische stoornis
en een ernstig delict hebben gepleegd Behandeling van de stoornis is noodzakelijk
om het recidivegevaar terug te brengen. Hierbij maakt het niet uit of iemand
wel of niet rechtmatig in Nederland verblijft. Het is immers niet de verblijfstatus,
maar de stoornis gerelateerd aan het delictgevaar die de grond vormt voor
de oplegging van de tbs. Dit heeft als consequentie, dat de mogelijkheid van
oplegging van de tbs behouden moet blijven voor delictgevaarlijke en psychisch
gestoorde ongewenste of nog ongewenst te verklaren vreemdelingen en voor ongewenste
vreemdelingen van wie wordt aangenomen, dat zij kort na de uitzetting zullen
terugkeren naar Nederland. Niet alleen de veiligheid van de Nederlandse samenleving,
maar ook internationale morele verplichtingen liggen hieraan ten grondslag.
De aanpassing van de richtlijn kan er toe leiden dat meer dan tot nog toe
het geval is geweest, tbs zal worden gevorderd bij (illegale) vreemdelingen
(u zie ook voornoemde brief van 24 juni 2008), waardoor de instroom van
vreemdelingen in de tbs kan toenemen. Bij een eventuele toename van de instroom
van illegale vreemdelingen in de tbs, is de noodzaak van het onderhavige wetsvoorstel
toegenomen. Maar ook los van de mogelijke effecten van de aangepaste richtlijn,
is de in het wetsvoorstel neergelegde bevoegdheid tot tussentijdse beëindiging
van de tbs, met de mogelijkheid tot herleving van de maatregel bij terugkeer,
wenselijk. Het gaat hier om de tbs-gestelden die zeer delictgevaarlijk zijn.
Voor deze illegale vreemdelingen geldt dat zij worden behandeld, totdat repatriëring
mogelijk is. Bij de beslissing of deze tbs-gestelde kan worden gerepatrieerd
staat de veiligheid van de samenleving centraal; niet alleen de veiligheid
van de Nederlandse samenleving, maar ook die van het land waarnaar wordt uitgezet.
Een uitzetting kan in zo’n geval slechts plaatsvinden, indien er voldoende
garanties zijn dat de betrokkene in het land van herkomst in een passende
voorziening wordt opgenomen en behandeld gericht op vermindering van de stoornis
en het daarmee samenhangende recidivegevaar en niet terugkeert in de Nederlandse
samenleving. Het is van belang dat zodra repatriëring mogelijk is, ook
daadwerkelijk tot uitzetting wordt overgegaan en niet de een of tweejaarlijkse
verlengingszitting behoeft te worden afgewacht.De minister van Justitie,E. M. H. Hirsch BallinDe staatssecretaris van Justitie,N. Albayrak 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31552-6.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl