Wijziging Wet toezicht effectenverkeer 1995 ivm verbetering effectiviteit bij bestrijding van gebruik van voorwetenschap; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25095, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

25-03-1997

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

25095 nr. 5

18-03-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI. ALGEMEEN I.1. Inleidende opmerkingenI.2. Motivatie wetsaanpassingI.3. Europese richtlijnI.4. Handel met voorwetenschapI.5. Voorbereiding wetsvoorstelI.6. HandhavingARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING Artikel I, onderdeel D (artikel 46, eerste lid)Artikel I, onderdeel D (artikel 46, tweede lid)Artikel I, onderdeel E (artikel 46b)Artikel I, onderdeel E (artikel 46b, derde en vierde lid)Artikel I, onderdeel E (artikel 46b, vijfde lid)Artikel IIIII. Budgettaire gevolgenIV. SlotopmerkingenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25095Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 50 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 095Wijziging van de Wet toezicht effectenverkeer 1995 teneinde de effectiviteit
van deze wet op het gebied van het bestrijden van gebruik van voorwetenschap
te verbeterennr. 5NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 18 maart 1997 I. ALGEMEEN I.1. Inleidende opmerkingenOndergetekende heeft met genoegen kennisgenomen van het verslag van de
vaste commissie voor Financiën en is de fracties die aan het verslag
hebben bijgedragen erkentelijk voor hun inbreng, die in grote lijnen het wetsvoorstel
ondersteunt. I.2. Motivatie wetsaanpassingDe leden van de PvdA-fractie vroegen een nadere toelichting bij de zin
«alsmede de ervaringen die in de praktijk zijn opgedaan met de betrokken
strafbepaling» en welke van deze ervaringen voor de regering aanleiding
zijn tot de onderhavige aanpassing. Ook de leden van de GPV-fractie vroegen
welke andere ervaringen dan de HCS-zaak aanleiding hebben gegeven tot deze
wetsaanpassing.Doelstellingen van de Wet toezicht effectenverkeer 1995 zijn het bevorderen
van een adequaat functioneren van de kapitaalmarkten en het beschermen van
de beleggers op die markten. In de voorbije jaren is gebleken dat de huidige
bepalingen van deze wet die betrekking hebben op handelen met voorwetenschap
voor het openbaar ministerie onvoldoende mogelijkheden bieden om tot een adequate
en effectieve vervolging van dit soort handelingen over te kunnen gaan. Dit
schaadt de integriteit van de effectenmarkten en vormt derhalve een bedreiging
voor de doelstellingen van de Wet toezicht effectenverkeer 1995. In de praktijk
is het openbaar ministerie gebleken, dat de feiten zoals deze thans zijn strafbaar
gesteld, veelal zeer moeilijk sluitend zijn te bewijzen. Bovendien is uit
het HCS-arrest gebleken dat de strafbepaling beperkter moet worden uitgelegd
dan in elk geval naar huidig inzicht wenselijk is. Ondergetekende wijst met
name op het oordeel van de Hoge Raad, dat eerst sprake kan zijn van voorwetenschap
indien ten tijde van de desbetreffende transactie naar objectieve maatstaven
inzicht kon bestaan in de richting waarin de koers zich zou gaan bewegen na
het openbaar worden van de koersgevoelige informatie. Voorts is in de zaak
Borsumij Wehry gebleken, dat het wenselijk is om tevens de zogeheten
«as if and when issued» handel met voorwetenschap onder het verbod
te brengen. In het overleg dat met het openbaar ministerie heeft plaatsgevonden
is tevens ingegaan op de ervaringen in een aantal andere zaken waarbij sprake
is (geweest) van een vermoeden van gebruik van voorwetenschap: onder andere
Weweler (in deze zaak is de verdachte inmiddels door de Rechtbank Amsterdam
veroordeeld), BolsWessanen, Smit Transformatoren, RDM, Baan en Orco. I.3. Europese richtlijnDe leden van de D66-fractie vroegen in hoeverre dit voorstel afwijkt van
wetgeving in andere landen en van de Europese richtlijn inzake transacties
van ingewijden. Ook wilden zij weten of hierbij sprake is van een strengere
regeling of niet.Door het schrappen van het expliciete geheimhoudingscriterium en het voordeelcriterium
wordt de tekst van de Nederlandse wet in overeenstemming gebracht met de tekst
in andere Europese lidstaten, die deze criteria evenmin kennen. Wel is er
verschil in terminologie met andere lidstaten waar het voorstel spreekt van
«invloed» zonder meer, terwijl in het buitenland doorgaans wordt
gesproken van «aanmerkelijke invloed» (significant, erheblich,
de manière sensible). Er is echter geen verschil in de strekking van
de strafbepaling. Hieronder wordt in paragraaf II nader op deze keuze ingegaan.
De regeling is niet strenger dan de richtlijn voorschrijft of strenger dan
in de andere lidstaten. I.4. Handel met voorwetenschapDe leden van de PvdA-fractie gingen in op een drietal soorten kritiek
die er in de (vak)pers is geleverd op het wetsvoorstel en zij verzochten om
een reactie daarop. Zo zou er onvoldoende evenwicht zijn tussen het verzekeren
van een soepel lopend effectenverkeer enerzijds en anderzijds de opsporing,
vervolging en veroordeling van gebruikmaking van voorwetenschap. Voorts zou
de balans tussen rechtsbescherming en rechtshandhaving volstrekt zijn doorgeslagen
en zou kaalslag zijn gepleegd onder de delictsbestanddelen. Ook zouden verwijzingen
naar opzet en schuld zijn verdwenen.De gedachte dat een adequate strafbaarstelling van gebruik van voorwetenschap
een soepel lopend effectenverkeer in de weg zou staan is naar de mening van
ondergetekende ongefundeerd. Iedere vorm van handel wordt volstrekt ongemoeid
gelaten, behalve één: handel met gebruik van voorwetenschap.
Naar verwachting zal dit geen belemmering vormen voor een soepel verloop van
het effectenverkeer.Expliciete verwijzingen naar opzet en schuld zijn niet verdwenen: ook
in de huidige wettekst komen zij namelijk niet voor. Daarenboven is onopzettelijk
handelen met gebruik van voorwetenschap moeilijk denkbaar. Uiteraard blijft
het algemene rechtsprincipe gelden dat in geval van afwezigheid van alle schuld
geen veroordeling zal plaatsvinden. In de memorie van toelichting is uitgebreid
toegelicht waarom het voordeelcriterium en het geheimhoudingscriterium zijn
geschrapt. Het voordeelcriterium is geschrapt vanuit de gedachte dat ieder
gebruik van voorwetenschap laakbaar is, ongeacht of daarmee voordeel kan worden
behaald of niet. Vanzelfsprekend kan over dit normatieve uitgangspunt verschillend
worden gedacht. Aanvaarding ervan kan echter niet worden omschreven als «kaalslag
onder delictsbestanddelen», maar is eerder aanpassing van de delictsomschrijving
aan het thans strafwaardig geachte gedrag. Bovendien kent ook de wetgeving
van andere Europese lidstaten een dergelijk voordeelcriterium niet. Het geheimhoudingscriterium
is geschrapt om de redenen genoemd in de memorie van toelichting: verlichting
van de bewijslast voor het openbaar ministerie en aansluiting
bij de wijze waarop de insider trading richtlijn en de wetgeving ter zake
in andere Europese lidstaten is geformuleerd, dit met het oog op de handhaving
van de integriteit van het effectenverkeer. Overigens is deze aanpassing in
lijn met de ruime interpretatie die de Hoge Raad in zijn HCS-arrest gaf aan
het geheimhoudingscriterium1. In die zin treedt
dus geen materiële wijziging op ten opzichte van de huidige situatie.Ook wezen de leden van PvdA-fractie op een voorstel voor een vennootschapsrechtelijke
naast een strafrechtelijke benadering, inhoudende dat in het vennootschapsrecht
twee bepalingen zouden worden opgenomen: één omtrent een mededelingsplicht
voor de bestuurders om transacties in aandelen van de eigen vennootschap of
(aspirant-)groeps-maatschappijen te melden en een tweede omtrent een verplichting
voor bestuurders om bij misbruik van voorwetenschap het ontstane voordeel
aan de vennootschap af te dragen.Hierover merkt ondergetekende het volgende op. De vennootschapsrechtelijke
benadering kan naar haar aard slechts effect hebben op de gedragingen van
personen die met de vennootschap verbonden zijn. Het gebruik van voorwetenschap
door buitenstaanders wordt er echter niet mee bestreden. Ook tipgevers blijven
in het voorstel geheel buiten schot. Voorts heeft het voorstel enkel betrekking
op aandelen en opties, doch niet op andere derivaten dan opties. Het voorstel
om het verkregen voordeel ten goede te laten komen aan de vennootschap zou
tot het – onaanvaardbare – gevolg leiden dat de vennootschap aldus
zal profiteren van het malafide gedrag van haar bestuurders.Deze leden verzochten voorts in te gaan op de vraag of overwogen is omkering
van de bewijslast in te voeren en waarom hiervan is afgezien. In dit verband
veronderstelden zij dat de toepassing van het wetsvoorstel in de praktijk
veelal feitelijk zal neerkomen op omkering van de bewijslast.Er is niet overwogen om een omkering van de bewijslast in te voeren. Het
wetsvoorstel houdt een zodanige omkering ook niet in. In ieder afzonderlijk
strafproces zal het openbaar ministerie het wettige en overtuigende bewijs
moeten leveren, dat de verdachte beschikte over voorwetenschap en dat hij
gehandeld heeft in effecten van de onderneming waarop die voorwetenschap betrekking
had.De leden van de CDA-fractie vroegen zich af of de nieuwe wetgeving in
de praktijk betekent dat vrijwel iedereen die in een bedrijf werkt waar men
voornemens is een emissie te effectueren en die daarvan direct of indirect
wetenschap kunnen hebben, onder de strafbepalingen gaat vallen.Deze vraag moet bevestigend beantwoord worden. Wil men gebruik van voorwetenschap
op adequate wijze bestrijden, dan is onvermijdelijk dat iedereen, wie dan
ook, met straf wordt bedreigd indien hij of zij met voorwetenschap handelt.
Daarbij maakt het niet uit of iemand binnen dan wel buiten de vennootschap
staat waarop die voorwetenschap betrekking heeft. Wie bekend is met een emissie
waarvan redelijkerwijs is te verwachten dat het bekend worden ervan invloed
zal uitoefenen op de koers van het effect, valt onder de strafbepaling. Wie
dán handelt (derhalve voordat de emissie openbaar wordt), is strafbaar.
Ook onder de thans geldende strafbepaling is dit echter reeds het geval.Ook wilden zij weten welke garantie er is dat niet via derden uiteindelijk
het voordeel wordt behaald dat men zelf op grond van de voorgestelde strafrechtelijke
bepalingen niet meer kan incasseren.Met de strafbepaling van artikel 46a (nieuw) wordt aan het openbaar ministerie
het juridisch instrumentarium geboden om degene die voorwetenschap aan een
derde meedeelt dan wel deze derde aanbeveelt transacties te verrichten of
te bewerkstelligen, strafrechtelijk te vervolgen. Omzeiling van het verbod
door aan een derde te vragen een pakket aandelen aan te schaffen
is dus niet mogelijk. Ook met een omweg kan dus geen voordeel behaald worden
dat men zelf niet rechtstreeks kan bemachtigen.De leden van de D66-fractie stelden vast dat uiteindelijk is gekozen voor
de term «invloed» in plaats van «enigerlei invloed».
Zij vroegen aan te geven waarom uiteindelijk is gekozen voor deze definitie
en wat het oordeel is over de alternatieve formuleringen: «aanwijsbare
invloed», «aantoonbare invloed» en «aanmerkelijke
invloed».Met het woord «enigerlei» wordt aangegeven dat de richting
waarin de koers zich zou kunnen bewegen, er niet toe doet. Uit het advies
van de Raad van State kwam naar voren dat die bedoeling niet helemaal duidelijk
tot uiting kwam. Om die reden is ervoor gekozen om in het wetsvoorstel nog
slechts te spreken van «invloed», maar toe te voegen: «ongeacht
de richting van die koers».In de thans voorgestelde tekst wordt een naar verwachting voldoende duidelijke
en werkbare definitie van voorwetenschap gegeven. De term «aanwijsbare
invloed» (of vergelijkbare andere aanduidingen) is in wezen een pleonasme.
Als er invloed is, is die ook aanwijsbaar. Als zij niet aanwijsbaar is, dan
is er ook geen invloed. Het spreekt voor zich dat de openbaarmaking van de
koersgevoelige informatie naar redelijkerwijs is te verwachten een merkbare
koersbeweging zou moeten kunnen veroorzaken.De leden van de GPV-fractie vroegen of de verlichting van de bewijslast
voor het openbaar ministerie kan leiden tot een omkering van de bewijslast.Zoals hiervoor is geantwoord op een soortgelijke vraag van de leden van
de PvdA-fractie, is van een omkering van de bewijslast geen sprake. Het openbaar
ministerie zal nog steeds moeten aantonen dat de verdachte over voorwetenschap
beschikte en (desalniettemin) heeft gehandeld.Deze leden wilden voorts weten of niet de mogelijkheid bestaat dat, door
het schrappen van de bepaling dat er pas strafwaardig wordt gehandeld als
er sprake is van voordeel door het gebruik van voorwetenschap, de van misbruik
verdachte effectenhandelaar moet aantonen dat hij geen voorwetenschap had.
Zij vroegen zich af of de positie van de effectenhandelaar ten opzichte van
het openbaar ministerie hierdoor niet te veel wordt verzwakt.Reden voor het schrappen van het voordeelcriterium is, dat de strafwaardigheid
niet afhangt van het voordeel dat al dan niet wordt beoogd of behaald, doch
dat deze is besloten in de handeling zelf: alle gebruik van voorwetenschap
is laakbaar. Dat de bewijslast voor het openbaar ministerie daarmee wordt
verlicht is in dit geval niet de reden voor het schrappen. Daarbij kan nog
worden opgemerkt, dat het bewijs van het voordeel ook thans los staat van
dat van de voorwetenschap. Ook zonder voorwetenschap kan een effectentransactie
voordelig zijn. I.5. Voorbereiding wetsvoorstelDe leden van de PvdA-fractie wilden weten waarom de Stichting Toezicht
Effectenverkeer (STE) slechts is «gehoord» bij de opstelling van
het wetsontwerp en of het niet voor de hand had gelegen dat overleg en afstemming
had plaatsgevonden zoals dat respectievelijk met het ministerie van Justitie
en met de Economische Controledienst (ECD) is gebeurd.Anders dan deze leden veronderstellen is er slechts een verschil in terminologie:
omdat het ministerie van Justitie en de ECD deel uitmaken van de rijksoverheid
en de STE als zelfstandige rechtspersoon niet tot een ministerie behoort,
wordt in de memorie van toelichting met betrekking tot de laatste
gesproken van «het horen van de STE». Hieruit mag echter niet
worden afgeleid dat geen overleg en afstemming met de STE heeft plaatsgehad.
Dit is namelijk wel het geval.Tevens vroegen deze leden of deze manier van werken een normale gang van
zaken is als het gaat om de verhouding tussen het ministerie van Financiën
en de toezichthouders op de financiële markten bij de voorbereiding van
wetsvoorstellen.Het is standaardpraktijk om bij de voorbereiding van een wetsvoorstel
overleg te voeren met de toezichthouders over vorm en inhoud van het voorstel.
Voor zover de indruk zou zijn gewekt dat dit in dit geval niet zou zijn gebeurd,
is dit ten onrechte. I.6. HandhavingDe leden van de PvdA-fractie informeerden voorts naar de aangekondigde
uitbreiding van de STE met 8 mensen. Ook wilden zij weten of de uitbreiding
bij de ECD met twee formatieplaatsen voor het onderzoek van zaken met betrekking
tot gebruik van voorwetenschap heeft plaatsgevonden. Ook de leden van de D66-fractie
informeerden naar de stand van zaken bij de versterking van de positie van
de STE en de effecten hiervan op het functioneren van de effectenmarkt.In de uitbreiding van de STE met 8 formatieplaatsen, die was toegezegd
in de zogeheten integriteitsnota en die niet direct verband hield met de bestrijding
van voorwetenschap, is inmiddels voorzien. Bij brief van 20 december 1996
(kamerstukken II, 1996/1997, 24 456, nr. 14) heeft ondergetekende overigens
een nog verdere uitbreiding van de STE aangekondigd in verband met de autonome
groei van de werkzaamheden door de herstructurering van de beurs alsmede de
uitbreiding van de controletaken van de STE. Thans wordt voorzien dat de formatie
van de STE zal toenemen met 29 formatieplaatsen, tot een totaal van 56. De
uitbreiding met twee formatieplaatsen bij de ECD voor het onderzoek met betrekking
tot gebruik van voorwetenschap heeft per 1 maart 1997 zijn beslag gekregen.
Beoogd wordt hiermee de integriteit van het effectenverkeer verder te bevorderen.De leden van de PvdA-fractie hechtten zeer aan de handhaafbaarheid van
het wetsontwerp en vroegen nog eens uitvoerig op dit aspect in te gaan, zowel
tegen de achtergrond van de hiervoor gestelde vragen als in zijn algemeenheid.Uitgangspunt bij de handhaafbaarheid is het stellen van een duidelijke,
heldere norm. Volgens ondergetekende wordt met dit wetsvoorstel aan die voorwaarde
voldaan. Aan betrokken partijen wordt volstrekt duidelijk gemaakt wat wel
en niet aanvaardbaar is. Vervolgens hangt de handhaafbaarheid af van een goede
controle en monitoring van de feitelijke handel door zowel de Stockwatch van
de beurs als de STE. Deze twee instanties zullen opmerkelijke transacties
moeten signaleren. Zo nodig zal de STE een zaak aanhangig moeten maken bij
de ECD dan wel het openbaar ministerie. Bij de opsporingsinstantie is vervolgens
de kennis aanwezig om die opmerkelijke transacties adequaat te onderzoeken
c.q. op te sporen.De leden van de GPV-fractie vreesden dat het openbaar ministerie relatief
snel tot vervolging zal overgaan, waardoor de kans op het ten onrechte vervolgen
zal toenemen, zonder dat er voldoende oog is voor de schade die door een eventuele
onterechte vervolging aan de vervolgde wordt toegebracht. Zij vroegen de regering
om een reactie hierop en stelden de vraag of de regering ook niet verwacht
dat door de lagere drempel voor het openbaar ministerie om tot vervolging
over te gaan de kans op het ten onrechte vervolgen zal toenemen. Er is volgens ondergetekende geen enkele reden om aan te nemen dat het
openbaar ministerie lichtvaardig tot vervolging over zal gaan. Dezerzijds
bestaat het volste vertrouwen dat slechts die zaken tot vervolging zullen
leiden waarin werkelijk een gerede verdenking tegen iemand bestaat.Voorts wilden deze leden weten waarom er niet voor is gekozen om in plaats
van het inwinnen van advies van deskundigen, het ministerie van Justitie een
machtiging te geven om te besluiten of er tot vervolging moet worden overgegaan.De discussie over wie in Nederland in individuele gevallen tot vervolging
kan besluiten, de minister van Justitie of het openbaar ministerie, is recentelijk
weer opgelaaid doch valt buiten het bestek van dit wetsvoorstel. In deze discussie
staat evenwel vast, dat het niet tot de taak van de Minister van Justitie
behoort, voor een bepaalde categorie delicten te beslissen over het al dan
niet instellen van een vervolging in elk concreet geval. Die beslissing berust,
met inachtneming van het opportuniteitsbeginsel, in het algemeen bij het openbaar
ministerie.Ten slotte vroegen deze leden wat de regering vindt van de gedachte om
toe te kennen schadeclaims aan een maximum te binden.Met betrekking tot de vraag in hoeverre de overheid schade dient te vergoeden
indien vervolging niet zou leiden tot een veroordeling, gelden de regels die
in de wet zijn vervat en die in de jurisprudentie nader inhoud hebben gekregen.
Een schadeclaim zou voor toewijzing in aanmerking kunnen komen indien aangetoond
kan worden dat het openbaar ministerie op onrechtmatige wijze heeft besloten
tot vervolging over te gaan. Zoals reeds eerder werd opgemerkt is de vrees
daarvoor ongegrond. Bovendien moet bedacht worden dat zelfs indien een schadevergoeding
op haar plaats zou zijn, de rechter altijd nog de hoogte van de schadevergoeding
kan matigen. De praktijk geeft ondergetekende geen aanleiding te overwegen
om een wettelijke uitzondering op het bovengenoemde uitgangspunt in het leven
te roepen. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING Artikel I, onderdeel D (artikel 46, eerste lid)De leden van de PvdA-fractie meenden een discrepantie te constateren tussen
de tekst van de wet en de memorie van toelichting betreffende dit artikellid.
Zij verwezen naar een passage van de memorie van toelichting, waarin wordt
opgemerkt dat het, «...voorzover het gaat om iemand die een transactie
verricht of bewerkstelligt in effecten die zijn of zullen worden genoteerd
aan een op grond van artikel 22 erkende effectenbeurs..., niet van belang
is of deze persoon zich al dan niet in Nederland bevindt.»Er is volgens ondergetekende evenwel geen sprake van enige discrepantie.
De zinsnede «in of vanuit Nederland» geeft niet de locatie aan
waar degene die de transactie verricht of bewerkstelligt zich bevindt, maar
de plaats waar de transactie wordt verricht of bewerkstelligd. Bepalend is
slechts of de transactie in of vanuit Nederland wordt verricht of bewerkstelligd.
In deze tijden van geavanceerde telecommunicatie is het mogelijk om in Nederland
een transactie te verrichten of te bewerkstelligen zonder zich in Nederland
te bevinden. De memorie van toelichting geeft derhalve reeds de juiste bedoeling
weer.Deze leden vroegen een nadere toelichting op de zinsnede «van overheidswege
toegelaten effectenbeurs». Deze zinsnede is opgenomen om de volgende reden. De bedoeling van de wet
is om de integriteit te beschermen van de effectenhandel op legitieme beurzen,
niet alleen in Nederland, maar ook in het buitenland. In Nederland wordt de
legitimiteit van een effectenbeurs vastgesteld doordat deze over een erkenning
beschikt van de Minister van Financiën. Niet in alle landen ter wereld
hanteert men echter een erkenningsstelsel zoals hier gebruikelijk. Om toch
te bereiken dat de wet slechts van toepassing is op de handel in effecten
die zijn genoteerd aan legitieme buitenlandse beurzen en niet tevens betrekking
heeft op allerlei mogelijke ongereguleerde en van overheidstoezicht verstoken
effectenbeurzen, is de algemene terminologie opgenomen dat het moet gaan om
een van overheidswege toegelaten effectenbeurs. Artikel I, onderdeel D (artikel 46, tweede lid)De leden van de PvdA-fractie verzochten om uitvoerig in te gaan op de
geoorloofdheid van in het effectenverkeer veel voorkomende transacties, zoals
die tot op heden als normaal en aanvaardbaar door betrokkenen worden ervaren.
Zij informeerden welke acties legitiem zijn en welke niet. Ook vroegen zij
uitvoerig in te gaan op de gevolgen van het uitgangspunt dat transacties van
syndicaatsleiders die koersstabilisatie tot doel hebben als legitieme transacties
worden beschouwd en hoe het zit met het gelijkheidsprincipe van de marktpartijen.Artikel 46, derde lid, heeft tot doel bepaalde transacties die in het
effectenverkeer veel voorkomen en als gebruikelijk en aanvaardbaar kunnen
worden beschouwd, uit te zonderen van de verbodsbepaling van het eerste lid.
Daarmee acht ondergetekende deze soort transacties afdoende afgebakend. Naar
hun aard vallen transacties van syndicaatsleiders die koersstabilisatie tot
doel hebben daar niet onder, evenmin vallen zij – zoals verwoord in
de memorie van toelichting – binnen het door dit wetsvoorstel bestreken
kader. Slechts de handel in effecten met gebruik van voorwetenschap is verboden.
Een nadere bestudering van de aanvankelijk voorgestelde wettekst heeft wel
aanleiding gegeven om de uitzondering op de strafbepaling die in het derde
lid van artikel 46 wordt gemaakt, op twee punten uit te breiden. Met deze
uitbreiding, die is opgenomen in bijgaande nota van wijziging, wordt voorkomen
dat enkele in de praktijk aanvaarde en gebruikelijke transacties onder de
strafbepaling vallen.Deze leden wensten ook een nadere verklaring voor het feit dat in de tekst
van de wet sprake is van «invloed» zonder meer, terwijl de memorie
van toelichting spreekt van «duidelijke» of «duidelijk merkbare
invloed». Zij verzochten om de toelichting op het wetsvoorstel zodanig
te formuleren dat de interpretatie van de tekst in artikel 46, tweede lid,
zo helder mogelijk is overeenkomstig de bedoeling van deze tekst opdat de
marges voor de rechter zo klein mogelijk worden en met handhaving van het
uitgangspunt dat de bewijslast aanmerkelijk wordt verlicht.Ondergetekende merkt hierover het volgende op. In de tekst van de wet
is sprake van «invloed» zonder nadere aanduiding, omdat de invloed
per definitie aanwijsbaar moet zijn. Zoals hierboven reeds opgemerkt, zou
het opnemen van een nadere aanduiding een niet gewenste discussie losmaken
over wat nu precies «aanmerkelijk» of «duidelijk»
inhoudt. Men kan de vraag stellen of «duidelijk» een voldoende
objectieve, bepaalbare term is. Een nadere aanduiding is in de wettekst juist
weggelaten omdat in goede regelgeving geen vage, voor discussie vatbare termen
thuishoren. In de memorie van toelichting wordt wel nader uiteengezet dat
het om duidelijk merkbare, dat wil zeggen als zodanig aanwijsbare, invloed
moet gaan. Dit sluit gevallen uit waarin slechts van een minieme koersschommeling
sprake zou zijn en geeft aan dat bijzonderheden die bij openbaarmaking slechts
een verwaarloosbaar effect op de koers zullen hebben, niet van
belang zijn voor de beoordeling van de vraag of sprake is van voorwetenschap.De leden van de fractie van de PvdA vroegen voorts een nadere uiteenzetting
over de bepalingen die zien op voorwetenschap omtrent de handel in effecten.Het is juist dat voorwetenschap omtrent de handel in effecten iets is
dat losstaat van voorwetenschap omtrent de uitgevende instelling. Maar zowel
de handel met gebruik van voorwetenschap omtrent een rechtspersoon, vennootschap
of instelling als de handel met gebruik van voorwetenschap met betrekking
tot de handel zelf is strafbaar. Hetzelfde geldt voor het doorgeven van die
beide soorten van voorwetenschap aan een derde. De enige uitzondering op het
verbod van handel met gebruik van voorwetenschap is het geval waarin een tussenpersoon
die slechts beschikt over voorwetenschap met betrekking tot de handel, te
goeder trouw opdrachten uitvoert voor derden. Ondergetekende meent dat zowel
de tekst van de wet als de bijbehorende toelichting deze bedoelingen juist
weergeven. Onjuist is derhalve de veronderstelling van deze leden dat het
niet strafbaar is wanneer men bij het verrichten of bewerkstelligen van een
transactie in effecten wél voorwetenschap heeft met betrekking tot
de handel, maar geen voorwetenschap omtrent de instelling waarop deze effecten
betrekking hebben.De leden van de fractie van de VVD vroegen een nadere uiteenzetting waarom
de terminologie «aanwijsbare invloed» uit de Europese regelgeving
niet is overgenomen.Voor het antwoord op deze vraag moge ondergetekende verwijzen naar hetgeen
is geantwoord op een soortgelijke vraag van de leden van de fractie van D66
en van de PvdA: er kan slechts sprake zijn van invloed indien deze aanwijsbaar
is; aanwijsbare invloed is derhalve dubbelop.Deze leden vroegen voorts in hoeverre de nu gekozen definitie van voorwetenschap
voldoende aangrijpingspunten biedt bij het vervolgingsbeleid en of aan het
begrip «redelijkerwijs» voldoende inhoud kan worden gegeven.Uit het overleg dat met het openbaar ministerie over onderhavig wetsvoorstel
is gevoerd, kwam naar voren dat de beide fraude-officieren van het parket
van de rechtbank te Amsterdam, die exclusief zijn belast met de vervolging
van zaken van gebruik van voorwetenschap, verwachten dat de thans voorgestelde
strafbepaling een nuttige bijdrage kan leveren aan een adequaat en effectief
vervolgingsbeleid. Hoewel de materie weerbarstig blijft, wordt met deze wetswijziging
een belangrijke stap gezet ter verwezenlijking van de doelstellingen van de
Wet toezicht effectenverkeer 1995.De vraag in hoeverre een koersbeweging «redelijkerwijs» was
te verwachten, dient te worden beantwoord aan de hand van het objectieve criterium
of de niet-openbare informatie, naar de ervaring leert, van het soort is dat
voor beleggers relevant is bij het nemen van beslissingen. Of de bijzonderheid
waarvan iemand kennis draagt aan dat criterium voldoet, is nu eenmaal niet
van te voren wettelijk vast te leggen. Invulling van deze norm door de jurisprudentie
is dan ook onvermijdelijk.De leden van de VVD-fractie wilden voorts weten waarom transacties die
beogen de koers van een nieuwe uitgifte van effecten of een tweede aanbieding
van effecten te stabiliseren, niet gekwalificeerd kunnen worden als gevallen
van gebruik van voorwetenschap. Zij signaleerden dat de bank die de emissie
verzorgt een grote voorsprong heeft op de andere beleggers en dat haar kennis
veel groter is dan die van de gemiddelde belegger. Zij gaven in overweging
om dergelijke stabilisatiemaatregelen onder stringente voorwaarden op te nemen
als uitzondering op het verbod van artikel 46, tweede lid. Voorts wilden zij
weten hoe de regering de praktijk van het «bookbuilden»
beoordeelt in het licht van de onderhavige wet.Bij de uitgifte van effecten kan slechts sprake zijn van gebruik van voorwetenschap
indien de bank die de emissie verzorgt, in de aandelen zou gaan handelen voordat
de emissie bekend wordt gemaakt, of indien de bank beschikt over andere, niet
openbaar gemaakte, koersgevoelige informatie. Voor het opnemen van een uitzondering
op het verbod van artikel 46, tweede lid, is dan geen aanleiding, integendeel.Ten aanzien van de specifieke praktijk van het zogeheten «bookbuilden»
wordt dezerzijds opgemerkt, dat, anders dan deze leden veronderstellen, de
hierbij gebezigde praktijken wel degelijk hetzij in het prospectus hetzij
in de advertentie van de emissie worden aangekondigd. De inschrijvers op de
emissie worden er aldus van in kennis gesteld dat de bank, bij het vaststellen
van een juiste emissieprijs, bijvoorbeeld een pakket aandelen achter de hand
houdt. Bij bookbuilding is er dus geen sprake van dat er een marktpartij handelt
met niet-openbare informatie.Deze leden vroegen voorts naar de visie van de regering op doel en vorm
van koersstabiliserende transacties in het algemeen en of het wenselijk is
dat de informatie hierover geheim blijft. Ten slotte vroegen zij of koersstabilisatie
nog kan werken als de informatie daarover openbaar wordt.Koersstabiliserende transacties zijn slechts toegestaan en met het oog
op hun economisch nut aanvaardbaar indien en voor zover zij plaatsvinden ná
openbaarmaking van het nieuws dat er een emissie plaatsvindt. Om die reden
is er ook geen bezwaar tegen dat informatie over de koersstabilisatie zelf
geheim blijft (anders zou zij haar doel immers voorbij schieten). Bij koersstabilisatie
is er geen sprake van voorwetenschap omdat het daarbij gaat om wetenschap
omtrent de gevolgen van eigen beurstransacties. Men draagt kennis van eigen
wilsbesluiten en anticipeert op de daarvan te verwachten gevolgen.De leden van de GPV-fractie vroegen of verduidelijkt kan worden in welke
concrete gevallen er redelijkerwijs wel en wanneer er geen sprake is van voorwetenschap.
Meer in het bijzonder vroegen zij of er sprake is van een strafbaar feit indien
iemand toevallig relevante informatie verkrijgt en deze gebruikt bij een effectentransactie
zonder dat voor hem of haar duidelijk is dat het om niet-openbare informatie
gaat.Eén van de wezenskenmerken van de definitie van voorwetenschap
is, dat het begrip verregaand is geobjectiveerd. Dit houdt in dat de subjectieve
interpretatie van degene die handelt van geen belang is. Uitgangspunt is dat
objectief kan worden vastgesteld of a) de informatie koersgevoelig was en
b) de informatie niet-openbaar was. De subjectieve mening van degene die handelt
is niet van belang. Ook al meende hij zelf dat de informatie niet koersgevoelig
was, dan blijft de strafbaarheid gehandhaafd, dit uiteraard behoudens gevallen
van verschoonbare dwaling waardoor alle schuld ontbreekt. Evenzo met het niet-openbare
karakter van de informatie: ook al meende degene die handelde zelf dat de
informatie openbaar was, is er sprake van strafbaarheid indien blijkt dat
dit niet het geval was. De concrete vraag van de leden van de GPV-fractie
moet dan ook bevestigend worden beantwoord: er is sprake van een strafbaar
feit. Ook hier geldt weer het «disclose or abstain»-principe.
Wie niet zeker weet of de bijzonderheid waarvan hij kennis draagt openbaar
is, doet er verstandig aan niet te gaan handelen in effecten van de vennootschap
waarop die bijzonderheid betrekking heeft.Het antwoord op de eerste vraag moet luiden dat sprake is van voorwetenschap
indien iemand op de hoogte is van een bijzonderheid omtrent een vennootschap,
waarover tussen redelijk denkende mensen geen twijfel kan bestaan dat deze
invloed zou kunnen hebben op de koers van de effecten die op
die vennootschap betrekking hebben, terwijl die bijzonderheid niet bekend
is aan het beleggend publiek. Artikel I, onderdeel E (artikel 46b)De leden van de D66-fractie vroegen om een nadere toelichting op de argumenten
op basis waarvan er niet voor is gekozen om de meldingen van transacties openbaar
te maken. Ook de leden van de VVD-fractie en de PvdA-fractie stelden vragen
van die strekking.In het wetsvoorstel is openbaarmaking van de meldingen niet voorgeschreven
om de in de memorie van toelichting genoemde redenen: bescherming van de persoonlijke
levenssfeer van personen en vrees voor ongegronde beïnvloeding van de
koersvorming van aandelen. Mede gelet op de suggestie van anonimisering van
de gegevens zoals gedaan door de leden van de fracties van de VVD en D66,
heeft nadere afweging tussen deze bedenkingen enerzijds en de praktijkervaringen
in met name de Angelsaksische landen anderzijds tot de conclusie geleid dat
de door deze leden gewenste openbaarmaking een nuttig instrument kan vormen
om naleving van de wet te bevorderen. Het is juist dat hiervan een preventieve
werking kan uitgaan. Het wetsvoorstel wordt door middel van een nota van wijziging
met deze strekking gewijzigd.De leden van de PvdA-fractie vroegen of openbaarmaking van de melding
van een transactie in strijd is met de Wet op bescherming van persoonsregistratie.Artikel 11, eerste lid, van de Wet persoonsregistraties bepaalt, dat uit
een persoonsregistratie slechts gegevens aan een derde worden verstrekt voor
zover zulks voortvloeit uit het doel van de registratie, wordt vereist ingevolge
een wettelijk voorschrift of geschiedt met toestemming van de geregistreerde.
Hieruit volgt, dat een openbaarmaking die is voorgeschreven door de Wet toezicht
effectenverkeer 1995 niet strijdig zal zijn met de wet. De openbaarmaking
vloeit namelijk voort uit het doel van de registratie en wordt tevens vereist
ingevolge een wettelijk voorschrift.De leden van de CDA-fractie namen met instemming kennis van de wijziging
die de invoering betreft van de verplichting voor onder andere bestuurders
en commissarissen van effectenuitgevende instellingen om transacties in effecten
van de eigen instelling te melden aan de STE. Zij meenden te weten dat in
de Verenigde Staten een bepaling van toepassing is, waarbij bestuurders van
ondernemingen zelf bijhouden welke transacties zij in het kader van de handel
in effecten uitvoeren of laten uitvoeren. Volgens deze leden verdient het
aanbeveling dat zij aantekening houden van elke transactie die zij uitvoeren
of laten uitvoeren.Het komt ondergetekende voor dat controle reeds mogelijk is doordat deze
functionarissen verplicht zijn hun transacties te melden aan de STE. Of zij
daar zelf ook nog aantekening van houden is voor de handhaving van de wet
van geen belang en zou derhalve dan ook geen onderwerp moeten zijn van een
regeling van overheidswege. Artikel I, onderdeel E (artikel 46b, derde en vierde lid)De leden van de PvdA-fractie verzochten om in te gaan op de bedoelingen
van het samentrekken van de eerste twee leden van de huidige tekst van artikel
46 en de leden 1 en 3 van artikel 46b. Ook vroegen zij om een toelichting
op het extraterritoriale effect dat daarmee wordt bewerkstelligd.Met de samenvoeging van de eerste twee leden van het huidige artikel 46
worden slechts redactionele doeleinden gediend. Doordat, overeenkomstig het
advies van de Raad van State, ook het verrichten van transacties
in effecten die aan een buitenlandse beurs zijn (of spoedig zullen worden)
genoteerd, alsmede in daarvan afgeleide effecten, in de verbodsbepaling is
opgenomen, konden het eerste en tweede lid worden samengevoegd, zodat een
doorlopende tekst wordt gevormd.Inhoudelijk betekent de toevoeging aan de strafbepaling van het verrichten
van transacties in aan een buitenlandse beurs genoteerde effecten, dat voortaan
ook situaties kunnen worden bestreken waarbij iemand zonder tussenkomst van
een derde transacties in het buitenland pleegt. In feite verandert er aan
de reikwijdte van de strafbepaling derhalve niets: gebruik van voorwetenschap
op een buitenlandse beurs was strafbaar onder de huidige wet en blijft strafbaar
onder de nieuwe wet.Deze leden wezen er op dat de thans voorgestelde tekst verplicht tot het
melden aan de STE van alle transacties in effecten die genoteerd zijn aan
een buitenlandse beurs. Dit zou ook gelden voor uitgevende instellingen waarvan
effecten uitsluitend aan een buitenlandse beurs zijn genoteerd, hun bestuursleden
etcetera. De hier aan het woord zijnde leden vroegen waarom dit geen aandacht
heeft gekregen in de memorie van toelichting.De Nederlandse wet is slechts van toepassing op diegenen die hier gevestigd
zijn dan wel hier hun activiteiten ontplooien. Dit houdt dan ook in, dat uitgevende
instellingen wier effecten uitsluitend aan een buitenlandse beurs zijn genoteerd,
slechts onder de meldingsplicht vallen indien zij hier te lande zijn gevestigd.Dit is een algemeen uitgangspunt van de Nederlandse wetgeving, waarop
weliswaar uitzonderingen bestaan, maar dat geen nadere toelichting leek te
behoeven.Deze leden stelden voorts de vraag hoe de toenemende ontwikkeling van
het aandelenbezit onder werknemers in dit verband wordt gezien.Het wetsvoorstel belemmert de bevordering van het werknemersaandelenbezit
niet. Het standpunt dat werknemersaandelenbezit een goede betrokkenheid bij
het eigen bedrijf kan bewerkstelligen, blijft onverminderd geldig. Het kan
echter niet zo zijn dat vanwege een toename van het aandelenbezit onder de
eigen werknemers een soepeler regeling van het verbod van gebruik van voorwetenschap
zou worden aanvaard dan noodzakelijk is. Een adequate preventie en bestrijding
van gebruik van voorwetenschap staat geen uitzonderingspositie voor werknemers
toe. Zij zullen aan dezelfde regels onderworpen moeten zijn als iedere willekeurige
persoon. Omdat voor sommige (maar zeker niet voor alle) categorieën werknemers
geldt, dat zij een grotere kans lopen in het bezit te zijn van niet-openbare,
koersgevoelige informatie, wordt voor deze categorieën een meldingsplicht
in het leven geroepen. Bedrijven die het aandelenbezit onder hun werknemers
stimuleren zouden bovendien tevens kunnen voorzien in een interne regeling
ter voorkoming van gebruik van voorwetenschap.Tevens vroegen deze leden of de regering voornemens is over de algemene
maatregel van bestuur overleg te plegen met de vakcentrales voor werknemers.Over de invulling van deze categorieën noch over de meldingsplicht
zelf heeft overleg plaats gevonden met de vakcentrales voor werknemers. Mocht
daartoe in de nabije toekomst, ter gelegenheid van de invoering van de algemene
maatregel van bestuur, aanleiding zijn, dan zal dit zeker worden gedaan.De leden van de VVD-fractie stelden de vraag waarom de regering niet heeft
besloten de grootaandeelhouder bij wet aan te wijzen als meldingsplichtig
en of zij overweegt dit wel te doen bij ministeriële regeling. De leden van de PvdA-fractie vroegen in dit verband waarvan het afhankelijk
zal zijn of de grootaandeelhouder als meldingsplichtig wordt aangewezen.In de ministeriële regeling zullen categorieën van personen
worden opgenomen waarvan het waarschijnlijk is dat zij al dan niet regelmatig
over koersgevoelige informatie kunnen beschikken. Hierbij zullen de in de
modelcodes van de Vereniging voor de Effectenhandel en de Nederlandse Vereniging
van Banken genoemde categorieën als richtlijn dienen. De grootaandeelhouder
wordt in de wet zelf niet als meldingsplichtig aangewezen, omdat beoogd wordt
een onderscheid aan te brengen tussen een «binnenste kring van ingewijden»
en anderen die over koersgevoelige informatie kunnen beschikken. De eerste
groep wordt in de wet genoemd, de tweede in de ministeriële regeling.
De ministeriële regeling biedt de mogelijkheid de voorschriften zo nodig
op korte termijn aan te passen. Momenteel wordt overwogen om de grootaandeelhouder
in de ministeriële regeling als meldingsplichtige aan te wijzen. Daarbij
zal dan tevens worden bezien of die melding onverwijld of periodiek dient
plaats te vinden.De leden van de PvdA-fractie stelden het op prijs indien wordt ingegaan
op de betrokkenheid van beroepsgroepen die in artikel 46b worden genoemd en
vroegen voorts of ook de leden van de Staten-Generaal zouden moeten behoren
tot degenen die onder de werking van de meldingsplicht worden gebracht.Uit het vorenstaande kan worden afgeleid dat bij de bepaling van de categorieën
van meldingsplichtige personen hoofdzakelijk wordt gedacht aan functionarissen
die bij of voor een bepaalde onderneming werken. Een meldingsplicht voor leden
van de Staten-Generaal lijkt ondergetekende in het licht hiervan niet voor
de hand te liggen, vanzelfsprekend behoudens voor zover zij in een andere
hoedanigheid behoren tot één van de meldingsplichtige categorieën.De leden van de VVD-fractie vroegen voorts hoe de ervaringen in Angelsaksische
landen zijn met de meldingsplicht voor grootaandeelhouders en andere (meer
of minder) ingewijde partijen.In de Angelsaksische landen, waar al de nodige ervaring is opgedaan, wordt
de meldingsplicht beschouwd als een nuttig en werkzaam instrument om naleving
van de anti-insider trading-wetgeving mee te bevorderen. Dit is dan ook één
van de beweegredenen om een dergelijke meldingsplicht ook in Nederland te
introduceren. Artikel I, onderdeel E (artikel 46b, vijfde lid)Deze leden wilden voorts weten of bij de meldingsprocedure ook elektronische
media zijn overwogen en of de regering de mening deelt, dat de transparantie
van de markt hiermee sterk kan worden vergroot.Bij de meldingsprocedure dient de betrouwbaarheid van de melding voorop
te staan. Gelet op de huidige stand van de techniek lijkt een schriftelijke
melding daarom voorlopig de aangewezen weg. Dit neemt evenwel niet weg dat
ontwikkelingen in de nabije toekomst het mogelijk zouden kunnen maken de melding
ook langs elektronische weg te doen plaatsvinden. Mocht een betrouwbare melding
via elektronische weg gerealiseerd worden, dan kan dat zeker een positief
effect hebben op de transparantie van de markt. Artikel IIDe leden van de PvdA-fractie vroegen naar de wijze waarop gecontroleerd
wordt en kan worden of de meldingsplicht daadwerkelijk is uitgevoerd.
Zij vroegen welke instantie met die taak wordt belast en door wie deze activiteiten
worden gefinancierd.Ingevolge het Delegatiebesluit Wet toezicht effectenverkeer 1995 is de
STE belast met de uitvoering van deze wet. De meldingen dienen dan ook plaats
te vinden aan de STE. De financiering van de activiteiten van de STE ten behoeve
van de uitvoering van de Wte 1995 vindt in zijn algemeenheid thans plaats
door doorberekening van de kosten aan de ondertoezichtgestelden, welke doorberekening
haar grondslag vindt in de Regeling kostenverhaal Wet toezicht effectenverkeer
1995. De STE zal van de gedane meldingen een register bijhouden, zodat daar
kan worden nagegaan of aan de meldingsplicht is voldaan. Het niet naleven
van de meldingsplicht is een economisch delict, waarvan de opsporing behoort
tot het takenpakket van de ECD. Het voornemen bestaat om, in afwijking van
de genoemde algemene regeling voor kostendoorberekening, de kosten die voortvloeien
uit de uitvoering van de meldingsregeling ten laste te laten komen van de
uitgevende instellingen.Voorts wezen deze leden erop dat de door hen gedane suggestie tot het
wettelijk verplicht stellen van interne gedragsregels de handhaafbaarheid
van dit wetsvoorstel kan ondersteunen.Een voordeel van interne regelingen is een verdere reductie van het risico
dat gehandeld wordt met voorwetenschap. Interne regelingen, in iedere sector
toegesneden op het risico dat er in die sector bestaat, kunnen een goede aanvulling
vormen op het wettelijk verbod van het gebruik van voorwetenschap en kunnen
zo gezamenlijk een adequate afweer vormen tegen de aantasting van de integriteit
van het effectenverkeer. Een aan bedrijven op te leggen wettelijke verplichting
tot het instellen van interne regels komt ondergetekende echter niet gewenst
voor. Het belang van het wetsvoorstel is er in gelegen te voorkomen dat gebruik
wordt gemaakt van voorwetenschap bij het handelen in effecten. De thans voorgestelde
wettelijke regeling biedt daartoe op strafrechtelijk terrein een afdoend instrumentarium.
Een verdere verfijning van het verbod via het stellen van interne regels is
geen zaak van de overheid, doch van het bedrijfsleven zelf, dat daar zeker
zelf ook belang bij kan hebben. III. Budgettaire gevolgenDe leden van de CDA-fractie informeerden welke argumenten er zijn om vast
te houden aan de praktijk dat de financiering van de Nederlandsche Bank niet
op analoge wijze plaatsvindt als die van de STE en de Verzekeringskamer, die
immers plaatsvindt door middel van doorberekening van de kosten aan de ondertoezichtgestelden.Deze vraag is reeds eerder aan de orde geweest in het begin van 1995 en
werd in een brief van ondergetekende aan de Tweede Kamer beantwoord op 10
februari van dat jaar (kamerstukken II, 23 900, hoofdstuk 9b, nr. 11).
De financiering van de Nederlandsche Bank voor wat betreft het toezicht op
kredietinstellingen vindt niet op gelijke wijze plaats omdat de banken reeds
een grote financiële bijdrage aan een goede uitvoering van de financiële
toezichtswetten leveren door het apparaat dat zij intern dienen aan te houden
om aan de informatiebehoeften van DNB te kunnen voldoen. Ook is de informatie
die de overheid van de banken vraagt omvangrijker dan de informatie die de
overheid van andere financiële dienstverleners vraagt. Deze omvangrijke
additionele informatieverstrekking door de banken dient het algemeen belang.
De banken nemen echter de kosten die zijn gemoeid met deze additionele informatieverstrekking
wel voor eigen rekening. Omdat deze additionele informatie niet wordt gevraagd
van andere financiële dienstverleners, zijn de kosten die de banken moeten
maken om aan de totale informatievraag van de overheid te voldoen,
hoger dan de kosten die andere financiële dienstverleners moeten maken.
Indien de kosten van bijvoorbeeld het bedrijfseconomische toezicht ingevolge
de Wet toezicht kredietwezen 1992 wel aan de banken werd doorberekend, zou
het bankwezen op achterstand worden gezet ten opzichte van andere sectoren.
Een en ander geeft aanleiding om de afwijkende financieringswijze te handhaven.De leden van de fractie van D66 wilden weten of niet het risico bestaat
dat door het eenvoudiger worden van opsporing en vervolging het aantal zaken
dermate toeneemt, dat dit resulteert in hogere kosten. Aldus zouden de budgettaire
gevolgen wel eens te optimistisch kunnen zijn ingeschat.De bescherming van de integriteit van de financiële markt dient voorop
te staan. Zelfs al zouden daarmee meer kosten gemoeid zijn dan voorheen, dan
hoeft dat nog geen reden te zijn om op dit punt concessies te doen. Ondergetekende
heeft echter de sterke verwachting dat onderhavig wetsvoorstel een dusdanig
preventieve werking zal hebben, dat per saldo de budgettaire gevolgen nihil
kunnen en zullen zijn. IV. SlotopmerkingenDe leden van de fractie van de PvdA vroegen wat de visie van de minister
is op de door de Vereniging voor de Effectenhandel opgestelde minimumeisen
ten aanzien van maatregelen die getroffen dienen te worden om gebruik van
voorwetenschap te voorkomen.Ondergetekende hecht eraan te vermelden dat bij de opstelling van dit
wetsvoorstel mede is gekeken naar de interne regelingen van zowel de Vereniging
voor de Effectenhandel als die van de Nederlandse Vereniging van Banken. De
verhouding tussen deze beide privaatrechtelijke regelingen enerzijds en de
thans voorgestelde algemene, wettelijke regeling anderzijds is met name op
drie punten van belang. Op de eerste plaats strekken de bevoegdheden van de
wetgever zich verder uit: een ieder is aan wettelijke bepalingen gebonden.
Verenigingen kunnen slechts hun eigen leden binden (en eventueel werknemers
van die leden). Hun regelgevende bevoegdheid is daarmee uitgeput. Op de tweede
plaats is bij een wettelijke regeling ook voorzien in een adequaat handhavingssysteem.
Op de derde plaats dient er voor de informatie-uitwisseling met buitenlandse
autoriteiten een deugdelijke wettelijke grondslag te bestaan. Dit alles neemt
niet weg dat de genoemde interne regelingen een nuttige bijdrage kunnen leveren
aan de bescherming van de integriteit van de effectenmarkt.Voorts informeerden deze leden of het bekend is dat er in de Verenigde
Staten van Amerika bedrijven cursussen geven in moreel gedrag.Het is ondergetekende bekend dat er in de Verenigde Staten van Amerika
door bepaalde bedrijven cursussen worden gegeven over hoe een «corporate
image» kan worden beschermd. Beschadiging van dat imago kan ernstige
zakelijke consequenties hebben. Bedrijven zullen dus ook hun eigen verantwoordelijkheid
moeten nemen en intern alle mogelijke maatregelen treffen om te voorkomen
dat medewerkers handel drijven met voorwetenschap. Met name financiële
instellingen en beursgenoteerde ondernemingen hebben er zelf groot belang
bij om hun eigen integriteit te handhaven.De leden van de PvdA-fractie achtten ook een wettelijke verplichting tot
het instellen van interne regels een goede zaak, omdat het aandelenbezit zich
allang niet meer beperkt tot topfunctionarissen en bestuurders.Ondergetekende gaf hierboven reeds aan dat een wettelijke verplichting
tot het instellen van interne regels hem niet gewenst voorkomt. Het is een
zaak van het bedrijfsleven zelf hoe men daar wenst te bevorderen dat medewerkers
zich aan de toepasselijke regelgeving houden. De wetgever stelt
een norm die voor een ieder geldt. Verdere verfijningen die specifiek op een
bepaalde bedrijfstak zijn toegesneden dienen in dit geval niet door de wetgever
te worden voorgeschreven. Het is vooral ook in het belang van de bedrijven
zelf om zo nodig interne regelingen op te stellen en zij doen er dan ook goed
aan hun eigen verantwoordelijkheid te nemen.Deze leden zouden het een goede zaak vinden indien de werking van het
wetsvoorstel in de loop van de volgende kabinetsperiode zou worden geëvalueerd
om te bezien of de verlichting van de bewijslast de positieve effecten heeft
gehad die ervan verwacht worden. Zij vroegen om de toezegging dat in de loop
van de volgende kabinetsperiode een evaluatie plaatsvindt.Ondergetekende wil graag aan deze wens tegemoet komen en zegt hierbij
toe om drie jaar na inwerkingtreding van de wet een evaluatie te zullen uitvoeren.Deze leden stelden voorts de vraag of een nadere toelichting kan worden
gegeven op de uitbreiding van de reikwijdte van de strafbepaling tot de buitenbeurshandel
en hoe deze uitbreiding zich verhoudt tot de mogelijkheid van een civiele
rechtszaak bij dit soort transacties.In het licht van de praktijkgevallen die het openbaar ministerie bij de
hand heeft gehad en die hierboven reeds zijn genoemd, is besloten om in het
wetsvoorstel het verbod van handel met gebruik van voorwetenschap uit te breiden
tot de zogeheten as if and when issued-handel, zijnde de handel in effecten
die nog niet zijn genoteerd, maar waarvan aannemelijk is dat deze spoedig
aan de beurs zullen worden genoteerd. Ook de handel met voorwetenschap in
effecten die weliswaar zelf niet zijn genoteerd, maar waarvan onderliggende
waarden wel beursgenoteerde effecten zijn, kan met de nieuwe strafbepaling
worden aangepakt. Het verschil met de handel in beursgenoteerde effecten is,
dat in de hier genoemde gevallen de tegenpartij van de malafide marktpartij
in beginsel wel bekend is. Het is juist dat daarmee de weg wordt geopend tot
het voeren van een civiele rechtszaak, die erop gericht is om de gedupeerde
schadeloos te doen stellen door degene die met gebruik van voorwetenschap
handelde. Dit laat evenwel onverlet dat het gelet op het belang van de bescherming
van de integriteit van de effectenhandel desalniettemin gewenst kan zijn om
in een dergelijk geval eveneens een strafvervolging in te stellen. De effectenhandel
die hier onder de bescherming van de wet wordt geplaatst is namelijk wel indirect
gerelateerd aan de beurs, omdat het effecten betreft die hetzij zelf spoedig
aan de beurs genoteerd zullen worden, dan wel als onderliggende waarde beursgenoteerde
effecten hebben. Door deze buitenbeurshandel onder de wet te brengen wordt
dus eveneens een bijdrage geleverd aan de doelstelling van de Wet toezicht
effectenverkeer 1995, namelijk de handhaving van de integriteit van de financiële
markten.De leden van de fractie van D66 vroegen waarom er niet voor is gekozen
om in de wet duidelijk tot uitdrukking te laten komen dat de bijzonderheid
omtrent de rechtspersoon, vennootschap of instelling een concreet feit moet
behelzen.Hiervan is afgezien omdat de bijzonderheid niets anders kan zijn dan een
concreet feit. De bijzonderheid kan bijvoorbeeld niet worden gevormd door
een op pure speculatie gebaseerde verwachting. Ook een analyse op basis van
concrete (openbaar gemaakte) feiten is geen voorwetenschap in de zin van dit
wetsvoorstel. Uit de praktijk blijkt niet dat de rechter met de omschrijving
«bijzonderheid» niet uit de voeten kan. Voor een wijziging van
de wet op dit punt bestaat dan ook geen aanleiding.Deze leden vroegen voorts een reactie op de suggestie om de woorden «verrichten
en bewerkstelligen» te vervangen door «voor eigen rekening van
derden, rechtstreeks of middellijk verwerven of vervreemden.» Met de term «verrichten en bewerkstelligen» worden alle situaties
gedekt waarin iemand gebruik zou kunnen maken van voorwetenschap. «Verrichten»
ziet op de gevallen waarin iemand zelf de transactie tot stand brengt, «bewerkstelligen»
op de gevallen waarin men het ertoe heeft geleid dat een ander de effectentransactie
aangaat. Hierbij kan onder meer worden gedacht aan het doen verrichten van
transacties door een beleggings-bv. Deze omschrijving heeft in de praktijk
geen problemen opgeleverd, zodat wijziging van de wet op dit punt niet noodzakelijk
wordt geacht.De leden van de D66-fractie vroegen voorts of de mening wordt gedeeld
dat de ruime definitie van voorkennis ertoe leidt dat het voor leidinggevenden
onmogelijk wordt aandelenopties uit te oefenen.Ondergetekende deelt deze mening geenszins. Hiervoor is reeds ingegaan
op de positie waarin werknemers van een effectenuitgevende instelling verkeren
die handelen in effecten die betrekking hebben op die eigen instelling. Het
handelen in dergelijke effecten wordt, in tegenstelling tot bijvoorbeeld in
de modelcode van de Vereniging voor de Effectenhandel, aan generlei beperking
onderworpen, mits daarbij geen gebruik wordt gemaakt van voorwetenschap. Dit
houdt in dat een ieder die beschikt over voorwetenschap zich van die handel
zal moeten onthouden. Dit is het «disclose or abstain principe»
dat het uitgangspunt vormt van het onderhavige wetsvoorstel. Ondergetekende
is zich er terdege van bewust dat (al dan niet leidinggevende) werknemers,
waar het kan voorkomen dat zij over koersgevoelige informatie beschikken,
uiterste voorzichtigheid moeten betrachten. Dat lijkt mij evenwel geen nadelige
consequentie, doch juist de bedoeling van de strafbepaling. De Minister van Financiën,G. Zalm XNoot1Zie kamerstukken II, 1996/1997, 25 095, nr. 3, blz. 6. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25095-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl