Wapenexportbeleid; Brief van de Staatssecretaris van Economische Zaken
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-02 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 22054, nr. 138

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

18-02-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

22054 nr. 138

11-02-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamDe Nederlandse doorvoercontrole tot op hedenNaar een eenduidiger en transparanter systematiek voor
de doorvoercontroleVergelijking van de controle op wapendoorvoer in een aantal
Europese landenLuxemburg en Frankrijk (+ Verenigd Koninkrijk en België)FinlandOostenrijkSpanje, Denemarken en GriekenlandMotie door de leden Van Velzen en Van Dam over doorvoercontroleConclusieOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 22054Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 28 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
22 054Wapenexportbeleidnr. 138BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKENAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 11 februari 2008Tijdens het afgelopen algemeen overleg van 20 december jl., heb ik
de toezegging herhaald uw Kamer te informeren over de doorvoerregelingen in
een aantal Europese landen. De oorspronkelijke aanleiding voor deze toezegging
was een motie, ingediend op 11 april 2006 over het wapenexportbeleid.
Deze motie van het lid Blom (TK 2005–2006, 22 054, nr. 103)
riep de regering op om een algemene vergunningplicht in te stellen voor alle
doorvoer van militaire goederen, ongeacht het land van herkomst.De (uiteindelijk verworpen) motie bevatte de constatering dat zeven Europese
landen wel een algemene vergunningplicht kennen voor alle wapendoorvoer door
het betreffende land. Bij de behandeling van de motie in de Kamer in 2006
heeft mijn voorganger gezegd dat zij hier nader onderzoek naar zou laten verrichten
en de Kamer zou berichten over haar bevindingen. Met deze brief doe ik deze
door mij herhaalde toezegging gestand.Uit de vergelijking van de doorvoercontrole in de in de motie genoemde
Europese landen blijkt zeker niet dat zij allen een algemene vergunningplicht
kennen voor alle typen doorvoer. Zo kennen sommige landen – net als
Nederland – geen vergunningplicht voor doorvoer van/naar bondgenoten
terwijl andere landen bepaalde typen doorvoer uitzonderen van een vergunningplicht.
Met de door mij aangekondigde aanscherping van de doorvoercontrole in de nieuwe
Algemene Douanewet wordt in Nederland juist geen onderscheid meer gemaakt
tussen typen doorvoer (snel of langzaam). Daarmee ontstaat een eenduidig en
transparant regime voor doorvoer tussen twee niet-bondgenoten: deze is altijd
vergunningplichtig. Voor alle typen doorvoer vanaf, naar of tussen bondgenoten
geldt een meldplicht, zo nodig kan een ad hoc vergunningplicht worden opgelegd.Om een goede vergelijking te kunnen maken met de andere Europese landen,
schets ik hieronder de huidige Nederlandse doorvoercontrole. Vervolgens doe
ik verslag van het nader onderzoek naar de modaliteiten van regelingen die
enkele andere Europese landen hanteren voor de controle op de
doorvoer van militaire goederen. Tot slot zal ik kort ingaan op de motie over
wapenexport die op 29 januari jl. is ingediend door de leden Van Velzen
en Van Dam (TK 2007–2008, 22 054, nr. 134), aangezien deze motie
juist het wapenexportregime betreft dat op doorvoer van toepassing is.De Nederlandse doorvoercontrole tot op hedenNederland kent sinds 2001 een gedifferentieerd controleregime voor de
doorvoer van militaire goederen. Een regime waarbij de overheid altijd de
mogelijkheid heeft om in te grijpen in de doorvoer van wapens over Nederlands
grondgebied maar waarbij tevens rekening is gehouden met de impact van die
controle op het overige goederenverkeer.Maatregelen die beogen zeker te stellen dat de handel en transportbewegingen
van militaire goederen onder effectieve exportcontrole staan, zouden niet
als neveneffect moeten hebben dat er extra administratieve lasten of zelfs
logistieke problemen ontstaan voor andere transacties. Zeker voor een land
als Nederland met belangrijke «mainports» in het internationale
goederenverkeer als de Rotterdamse haven en luchthaven Schiphol is het van
groot belang dat de verwerkingssnelheid van de goederenstromen niet onnodig
onder druk komt te staan. Om die reden is de Nederlandse controle op de doorvoer
van militaire goederen gedifferentieerd van opzet.Er is nu een vergunningplicht voor zogenaamde «langzame doorvoer».
Bij langzame doorvoer worden de goederen enige tijd in Nederland opgeslagen
of ondergaan hier een bewerking. In die gevallen zijn de betrokken militaire
goederen in praktisch opzicht doorgaans geen «deellading» maar
staan ze op zichzelf. Eventuele vertraging van die doorvoer, bijvoorbeeld
omdat voor het verkrijgen van een vergunning additionele waarborgen omtrent
het beoogde gebruik van de goederen in het land van eindbestemming moeten
worden opgevraagd, raakt de overige goederenstromen niet of nauwelijks. De
vergunningplicht voor langzame doorvoer is middels een vrijstellingsbepaling
niet van toepassing op zendingen van bondgenoten. Als bondgenoten worden in
dit verband gezien: de Lidstaten van de Europese Unie, van de Noord-Atlantische
Verdragsorganisatie, alsook Australië, Japan, Nieuw-Zeeland en Zwitserland.
Van deze zogenaamde NAVO/EU+ landen wordt erkend dat zij zelf adequate exportcontrole
verrichten op de betrokken goederen.Naast «langzame doorvoer» bestaat de «snelle doorvoer».
We spreken van «snelle doorvoer» wanneer wederuitvoer plaatsvindt
binnen 45 dagen in geval van aanvoer per schip, of in andere gevallen van
aanvoer wanneer de wederuitvoer plaatsvindt binnen 20 dagen.Voor alle niet-vergunningplichtige doorvoer, dus ook voor de snelle doorvoer,
geldt een meldplicht, die vooral dient om zicht te krijgen op de aard en omvang
van de doorvoer van militaire goederen over Nederlands grondgebied. Een bij
de Douane/centrale dienst voor inen uitvoer binnengekomen melding kan evenwel
ook aanleiding geven om op ad hoc basis alsnog een vergunningplicht op te
leggen. Aanvankelijk gold deze meldplicht slechts voor vuurwapens, maar in
2004 is deze uitgebreid naar alle militaire goederen zoals vermeld in de bijlage
van het In- en uitvoerbesluit strategische goederen.Naar een eenduidiger en transparanter systematiek voor
de doorvoercontroleOm een duidelijker systeem te creëren binnen de regelgeving op het
gebied van doorvoer van militaire goederen heb ik de op handen zijnde vervanging
van de douanewet benut om een algemene vergunningplicht op de doorvoer van
militaire goederen in te stellen, waarmee het onderscheid tussen langzame
en snelle doorvoer dus komt te vervallen. Naar verwachting medio 2008 zal
de nieuwe Algemene Douanewet in werking kunnen treden en alsdan zal de vergunningplicht
ook op de snelle doorvoer van militaire goederen worden toegepast en niet
meer op ad hoc basis ingesteld worden. De belangrijkste uitzondering op die
algemene vergunningplicht vormt de doorvoer waarbij ten minste één
bondgenoot is betrokken. De vrijstellingsbepaling voor EU/NAVO+ landen, waarvan
geoordeeld wordt dat zij zelf over een volwaardig exportcontrole instrumentarium
beschikken, blijft gehandhaafd. Voor dergelijke doorvoer blijft overigens
ook de meldplicht gehandhaafd en de mogelijkheid om alsnog een ad-hoc vergunningplicht
in te stellen als er bijvoorbeeld aanwijzingen zijn dat omleiding beoogd wordt.
Een andere uitzondering betreft doorvoer zonder aanlanding, bijvoorbeeld als
slechts over Nederlands grondgebied heen gevlogen wordt. Controle van zulke
doorvoerbewegingen stuit op praktische bezwaren.Als naar het jaar 2006 gekeken wordt, geldt dat van de ruim 2000 meldingen
van doorvoer in Nederland er ongeveer 60 zendingen geweest waarbij zowel het
land van herkomst als het land van bestemming niet behoren tot de groep van
bondgenoten. Deze 60 zendingen behoren dus tot de doorvoer waarbij we er niet
van op aan kunnen dat er door het exporterende land exportcontrole is toegepast
op een wijze zoals wij dat graag zien. De actuele stand van zaken is dat alle
doorvoerzendingen nu gemeld worden en dat de Nederlandse exportcontrole autoriteiten
desgewenst kunnen besluiten om een ad-hoc vergunningplicht voor een zending
in te stellen. De toekomstige situatie is dat voor zendingen van niet-bondgenoten
naar niet-bondgenoten altijd een volledige vergunningplicht geldt. Hiermee
is dus sprake van meer eenduidigheid als ook een aanscherping van de doorvoercontrole.Vergelijking van de controle op wapendoorvoer in een aantal
Europese landenDe constatering in de eerder genoemde motie dat maar liefst zeven andere
EU Lidstaten (Spanje, Oostenrijk, Finland, Griekenland, Denemarken, Luxemburg
en Frankrijk) een algemene vergunningplicht voor álle wapendoorvoer
hanteren, waarmee ten minste gesuggereerd wordt dat deze landen dus in alle
gevallen de volledige toetsingsprocedure van de exportcontrole op zulke doorvoer
toepassen, was voor mij aanleiding om uit te laten zoeken welke modaliteiten
de regelingen van die landen bevatten. Het heeft helaas meer tijd gevergd
dan gehoopt om daarvan een adequaat beeld te krijgen. Het beeld bleek bovendien
allerminst eenduidig. Niet in de laatste plaats omdat de definitie van doorvoer
niet in alle landen gelijk is. Ter vergelijking met de Nederlandse situatie
waarin in het jaar 2005 maar liefst 1688 meldingen zijn ontvangen en 12 vergunningen
voor langzame doorvoer zijn verwerkt, geef ik u het onderstaande overzicht.Luxemburg en Frankrijk (+ Verenigd Koninkrijk en België)Hoewel er geen internationale norm of definitie beschikbaar is, hanteren
veel landen in hun controle een onderscheid tussen doorvoer met en doorvoer
zonder overlading. In het Engels komt dat onderscheid tot uitdrukking
in het verschil tussen «transit» (zonder overlading) en«transhipment»
(met overlading). Ook dan is het echter niet altijd duidelijk of met dat laatste
de overlading van de ene vervoersmodaliteit (bijvoorbeeld een schip, vrachtwagen
of vliegtuig) naar een andere bedoeld wordt of dat onder overlading ook de
overslag van schip naar schip of van vrachtwagen naar vrachtwagen valt. Van
de in de motie genoemde landen rekenen Luxemburg en Frankrijk, overigens net
zoals ons buurland België en het Verenigd Koninkrijk, alleen goederenstromen
waarbij overlading plaatsvindt tot de te controleren doorvoer. Dat betekent
dat in de praktijk alleen een vergunning is vereist voor doorvoer waarbij
overlading plaatsvindt. Voor zover bekend maken deze landen geen onderscheid
naar land van herkomst. De Luxemburgers hadden 232 doorvoertransacties van
militaire goederen in 2005. De Franse autoriteiten geven geen informatie over
aantallen.FinlandFinland hanteert voor militaire goederen dezelfde lijsten als Nederland:
de Wassenaar Arrangement Munitions List en de normaliter gelijkluidende European
Common Military List. Voor Finland geldt een vereenvoudigde procedure voor
doorvoer van en naar EU-lidstaten en landen waarvan men van oordeel is dat
ze zelf over een adequaat exportcontrole-instrumentarium beschikken. Als niet-NAVO-land
hanteert Finland daarbij overigens de lijst van landen die tot de OESO behoren,
ook die lijst omvat NAVO-bondgenoten van Nederland als de VS en landen die
Nederland daar in dit verband mee gelijkstelt, zoals Australië en Japan.
De vereenvoudigde vergunningprocedure houdt in dat de doorvoer geen politieke
check ondergaat via een interdepartementale procedure. Het ministerie van
Defensie geeft de vergunningen af. Finland had in 2005 te maken met 4 doorvoerzendingen
van militaire goederen.OostenrijkBij de controle op doorvoer maken de Oostenrijkers onderscheid tussen «Kriegswaffen»
en overige militaire goederen. Voor zover achterhaald kon worden, is dit onderscheid
vooral van belang voor de rechtsgrondslag voor de controle, maar geldt er
wel in beide gevallen een vergunningplicht. Een uitzondering hierop wordt
gemaakt voor militaire goederen uit andere EU-lidstaten. Oostenrijk had in
2005 volgens opgave te maken met 181 niet-vrijgestelde doorvoerzendingen.Spanje, Denemarken en GriekenlandIn zowel Spanje, Denemarken als Griekenland hanteert men een volledige
lijst van militaire goederen zoals wij dat in Nederland ook doen. In Denemarken
en Griekenland geldt een uitzondering van de vergunningplicht voor doorvoertransacties
tussen EU Lidstaten als het gaat om vuurwapens vallende onder de Europese
Wapenrichtlijn. Voor zulke wapens geldt een meldplicht. Spanje had in 2005
te maken met 234 gecontroleerde doorvoerzendingen, Denemarken 30 en Griekenland
78.Motie door de leden Van Velzen en Van Dam over doorvoercontroleEen op 29 januari jl. door de leden Van Velzen en Van Dam ingediende
motie (TK 2007–2008, 22 054, nr. 134) roept de regering op
standaard gebruik te maken van de mogelijkheid om een ad hoc vergunningplicht
op te leggen op doorvoer naar alle landen die geen deel uitmaken van de NAVO
of de Europese Unie. Uitvoering van de motie zou betekenen dat de vrijstellingsbepaling
voor goederen afkomstig uit EU/NAVO+ landen komt te vervallen.
Het Kabinet staat op het standpunt dat dergelijke bondgenoten zelf over een
volwaardig exportcontrole instrumentarium beschikken en dat Nederland deze
controles niet over hoeft te doen. Dit nog los van eventuele schadelijke gevolgen
voor de mainport-functie van Schiphol en de Rotterdamse haven. Voor dergelijke
doorvoer geldt wel een meldplicht en bestaat de mogelijkheid om alsnog een
ad hoc vergunningplicht in te stellen als er bijvoorbeeld aanwijzingen zijn
dat omleiding beoogd wordt. In het debat heb ik uw Kamer reeds gewezen op
het feit dat de kring van landen waarop de vrijstellingsbepaling (voor herkomst
en voor bestemming) van toepassing is breder is dan alleen NAVO/EU-landen:
ook Australië, Japan, Nieuw-Zeeland en Zwitserland worden als bondgenoten
beschouwd en genieten deze vrijstelling.ConclusieDe constatering dat alle in de motie Blom genoemde EU Lidstaten een algemene
vergunningplicht kennen voor alle typen wapendoorvoer kan ik niet bevestigen.
Genoemde landen lijken hun controle op de doorvoer van militaire goederen
op enigerlei wijze te hebben afgestemd op hun lokale situatie, rekening houdend
met de omvang van de te controleren doorvoer. Door de gevarieerde afstemming
op de lokale situatie in deze landen wordt dus niet in alle zeven gevallen
de volledige toetsingsprocedure van de exportcontrole op doorvoer toegepast.Zoals gezegd is de Nederlandse situatie door de aanwezigheid van twee «mainports»
in het internationale goederenverkeer een bijzondere. Dat komt ook tot uiting
als een opsomming verstrekt wordt van het aantal vergunningen c.q. meldingen
dat in de onderzochte landen in 2005 verwerkt moest worden. Nederland: 1688,
Spanje: 234, Luxemburg: 232, Oostenrijk: 181, Griekenland: 78, Denemarken:
30, Finland: 4 en Frankrijk: onbekend.In het licht van het bovenstaande meen ik dat Nederland, gezien de Nederlandse
situatie in het internationale goederenverkeer en zeker met de aangescherpte
algemene vergunningplicht op doorvoer zoals we die met de invoering van de
Algemene Douanewet zullen kennen, een adequate controle op de doorvoer van
militaire goederen toepast, die zowel effectief, uitvoerbaar als eenduidig
van opzet is.Om die reden heb ik tijdens de plenaire behandeling van het verslag van
het algemeen overleg dat op 20 december 2007 plaatsvond de door de leden
Van Velzen en Van Dam ingediende motie (TK 2007–2008, 22 054, nr. 134)
dan ook met klem ontraden.De staatssecretaris van Economische Zaken,F. Heemskerk 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22054-138.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl