Wijziging van de Wet ruimtelijke ordening inzake de grondexploitatie; Verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 30218, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

14-11-2005

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2005-2006

30218 nr. 5

03-11-2005

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Aanleiding en doel van het wetsvoorstel (memorie van
toelichting: § 1)2. Gemeentelijke grondexploitatie in de praktijk (memorie
van toelichting: § 2)3. Stelselkeuze (memorie van toelichting: § 3.1)4. Uitwerking van het privaatrechtelijk spoor (memorie
van toelichting: § 3.2)5. Publiekrechtelijkn(memorie van toelichting: § 3.3)publiekrechtelijk: het exploitatieplan § 3.3apubliekrechtelijk: kostenverhaal § 3.3cKostensoortenlijstBovenplanse verevening6. Gevolgen voor de baatbelasting (memorie van toelichting: § 3.5)7. Bevoegdheden en sturing Rijk, provincies en regio (memorie
van toelichting: § 3.6)8. Effecten van het wetsvoorstel (memorie van toelichting: § 4)9. Artikelsgewijze toelichting (memorie van toelichting: § 6)Artikel 6.12Artikel 6.13Artikel 6.2310. Tot slotOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30218Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 43 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 218Wijziging van de Wet ruimtelijke ordening inzake de grondexploitatienr. 5VERSLAGVastgesteld 3 november 2005De vaste commissie voor Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer1, belast met het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel,
heeft de eer verslag uit te brengen van haar bevindingen.Onder het voorbehoud dat de regering de gestelde vragen tijdig en afdoende
zal hebben beantwoord, acht de commissie de openbare behandeling van dit wetsvoorstel
voldoende voorbereid. Het verslag volgt de opbouw van de memorie van toelichting
en behandelt alleen die onderdelen waarover door de genoemde fracties inbreng
is geleverd.Inhoud1. Aanleiding en doel van het wetsvoorstel2. Gemeentelijke grondexploitatie in de praktijk3. Stelselkeuze4. Uitwerking van het privaatrechtelijk spoor5. Publiekrechtelijk6. Gevolgen voor de baatbelasting7. Bevoegdheden en sturing Rijk, provincies en regio8. Effecten van het wetsvoorstel9. Artikelsgewijze toelichting10. Tot slot1. Aanleiding en doel van het wetsvoorstel (memorie van
toelichting: § 1)De leden van de PvdA-fractie zijn in beginsel verheugd dat er een wetsvoorstel
ligt waarmee gemeenten een instrument hebben als stok achter de deur voor
vrijwillige financiële overeenkomsten. Ook is het nodig om free riders
bij de ontwikkeling van nieuwbouwlocaties aan te pakken. Deze leden vragen
zich echter af in hoeverre dit probleem in de praktijk al dan niet is gemarginaliseerd.
Het is immers gebruik geworden dat grote ontwikkelaars/aannemers waarmee gemeenten
wel vrijwillig afspraken kunnen maken – al dan niet op verzoek van de
gemeenten – grond opkopen. Kunt u aangeven hoe groot het probleem nog
is?De leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennis genomen van
het voorliggende wetsvoorstel. De leden delen de opvatting van de regering
dat er een meer op de eisen van vandaag toegesneden publiekrechtelijk instrumentarium
nodig is voor kostenverhaal, verevening en locatie-eisen bij particuliere
grondexploitatie. Ook wordt met dit wetsvoorstel beoogd al tijden bestaande
knelpunten bij privaatrechtelijk optreden van gemeenten op te lossen. Gezien
de complexiteit van het geheel vragen deze leden zich wel af wat het oordeel
van ACTAL over dit wetsvoorstel is.De leden van de CDA fractie vragen zich af of de doelstelling om «free
riders» aan te pakken wel duidelijk genoeg is ingebed in dit wetsvoorstel.
Meermalen wordt er gesproken over «kan»-bepalingen waarbij de
gemeenteraad «free riders» kan aanpakken. De vraag is of dit voldoende
soelaas biedt. Zij vragen zich tevens af of de particuliere opdrachtgever
wel voldoende beschermd is door deze wetswijziging. Worden er niet teveel
lasten bij deze kwetsbare groep gelegd?De leden van de SP-fractie hebben met belangstelling kennis genomen van
het wetsvoorstel. Zij onderschrijven de noodzaak van een effectief publiekrechtelijk
instrumentarium voor kostenverhaal en het stellen van locatie-eisen bij particuliere
grondexploitatie. Het huidige instrumentarium schiet duidelijk tekort. Ten
gevolge daarvan zien gemeenten zich gedwongen om zich te begeven in privaatrechtelijke
onderhandelingen die voor de bevolking, maar vaak ook voor de gemeenteraad,
slecht te volgen zijn. Aan het eind van de rit blijkt dat maatschappelijk
gewenste, maar financieel weinig lucratieve, bestemmingen het loodje gelegd
hebben ten gunste van een zee van vrije sector bouw, kantoren en winkelcentra.De leden van de SP-fractie zijn voorstander van een nieuw systeem dat:– transparant is;– de regierol van de overheid over de ruimtelijke ordening versterkt;– integrale gebiedsontwikkeling, ook op bovengemeentelijk niveau,
faciliteert;– ruime mogelijkheden biedt voor kostenverhaal, ook voor bovenwijkse
functies;– free riders de loef afsnijdt;– de concurrentie op prijs en kwaliteit bij bouwprojecten versterkt.De leden van de SGP-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
het wetsvoorstel. Het betreft een wetsvoorstel waar door verschillende bestuurlijke
partijen al langer naar wordt uitgezien. De leden van de SGP-fractie kunnen
zich op zichzelf vinden in de doelstellingen van het wetsvoorstel, die zich
richten op een toegesneden instrumentarium voor kostenverhaal, verevening
en locatie-eisen bij particuliere grondexploitatie.Deze leden merken op dat over de noodzaak en urgentie van dit wetsvoorstel
grote overeenstemming bestaat bij de diverse overheden, maatschappelijke organisaties
en marktpartijen. Gemeenten hebben in het bijzonder de wens uitgesproken om
te beschikken over een publiekrechtelijk instrument als stok achter de deur
voor vrijwillige financiële overeenkomsten. Het wetsvoorstel moet er
volgens de leden van de SGP-fractie toe leiden dat zogenaamde freeriders,
dat wil zeggen onwillige grondeigenaren, op een doeltreffende wijze kunnen
worden aangepakt, zo nodig ook op regionaal niveau, waardoor projecten niet
onnodig gefrustreerd worden.2. Gemeentelijke grondexploitatie in de praktijk (memorie
van toelichting: § 2)De leden van de PvdA-fractie onderschrijven in het bijzonder de mogelijkheid
in het wetsvoorstel van het vastleggen van woningbouwcategorieën en vrije
kavels in het bestemmingsplan. Deze leden hechten zeer aan deze mogelijkheid.
Hoe denkt u dat het stellen van kwaliteitseisen (als sociale woningbouw
en vrij te bebouwen kavels) in praktijk zal kunnen gaan werken, gezien het
feit dat gemeenten problemen hebben bij het sluitend krijgen van hun grondexploitaties?
Hoe is daar met de gemeenten over gesproken?In lijn met de reactie van de NEPROM vragen de leden van de CDA-fractie
waarom de regering ervoor gekozen heeft om in de Wet ruimtelijke ordening
(WRO) te kiezen voor de opname van het stellen van eisen met betrekking tot
woningbouwcategorieën, hetgeen directe doorwerking naar bestemmingsplannen
kent (artikel 3.1). Deze wijziging van de WRO lijkt los te staan van het kostenverhaal.
Bovendien werkt het ruimtelijk vastleggen van deze categorieën beperkend
naar de noodzakelijke flexibiliteit binnen bestemmingsplannen. Ligt het niet
meer in de rede dit te regelen in het exploitatieplan?Ook de leden van de VVD-fractie vragen de regering om een nadere toelichting
op de mogelijkheid om woningbouwcategorieën op te nemen in het bestemmingsplan.
Wat zijn de voor- en nadelen van het vastleggen hiervan in het bestemmingsplan
en waarom is dit niet beperkt tot het exploitatieplan? Wat zijn de achtergronden
om met name de exacte locatie van verschillende woningbouwcategorieën
op te nemen in het bestemmingsplan? Wat is de visie van de regering op de
gevolgen van het vastleggen van locaties voor woningbouwcategorieën voor
de flexibiliteit in de verdere planvorming? Moet het bestemmingsplan worden
gewijzigd indien tijdens de uitvoeringsfase of de beheersfase blijkt dat,
bijvoorbeeld door marktontwikkelingen, het wenselijk is om een deel van de
woningen uit de sociale huursector over te hevelen naar de vrije sector, of
vice versa? Hoe rijmt u het vastleggen van woningbouwcategorieën met
de wens en de trend om juist tot meer globale bestemmingsplannen te komen?Gaat het bij deze typen woningbouwcategorieën om de trits sociale
sector, private sector en eigenbouw, of kan een gemeente ook andere woningbouwcategorieën
onderscheiden in het bestemmingsplan? Zo ja, welke overige categorieën
zijn dat? Acht u het wenselijk om voor het bepalen van de percentages een
door de gemeenteraad vastgestelde woonvisie te hanteren, zodat helder is waarom
voor een specifieke locatie juist die percentages worden gehanteerd? Op basis
van welke argumenten kan, bij het ontbreken van een integrale gemeentelijke
woonvisie, de gemeente voor verschillende locaties (van verschillende eigenaren)
een verschillende verhouding sociaal – vrije sector – eigenbouw
vaststellen in het bestemmingsplan?Indien het geval zich voordoet, dat binnen een plan geen sociale woningbouw
wordt gerealiseerd (gemeente en eigenaar zijn het daarover eens), is de gemeente
dan in de positie om af te dwingen dat de grondeigenaar meebetaalt aan de
ontwikkeling van sociale woningbouw op een andere locatie in de gemeente c.q.
in een ander plan?En indien in het bestemmingsplan een percentage wordt gereserveerd voor
particulier opdrachtgeverschap, voldoet een eigenaar die ervoor kiest zijn
gronden in de vorm van kavels uit te geven aan particulieren dan aan het bestemmingsplan?
zo vragen de leden van de VVD-fractie.3. Stelselkeuze (memorie van toelichting: § 3.1)De leden van de PvdA-fractie merken op dat de regering helaas niet in
staat is geweest om een duidelijk publiekrechtelijke stelsel te ontwerpen.
Het gemengde en complexe stelsel dat nu – om redenen van maatschappelijk
draagvlak – voorligt, roept aarzelingen op. Ook is de kern van het probleem –
de zeggenschap van de overheid over bouwgronden die niet in haar eigendom
zijn – onvoldoende doorgrond. Naar de mening van deze leden plaatst
de Raad van State hier terecht veel kritische kanttekeningen bij.
Zij betreuren het dan ook dat de regering die kritiek onvoldoende heeft weten
te beantwoorden. Kunt u daar alsnog fundamenteler op ingaan?Ten aanzien van de locatie-eisen met betrekking tot particulier opdrachtgeverschap
die worden opgenomen in het bestemmingsplan geeft de regering in de memorie
van toelichting op pagina 12/13 aan dat hierdoor rechtsbescherming aan alle
belanghebbenden geboden wordt en dat bovendien de rechtsbescherming tegen
de grondexploitatie enigszins ontlast wordt, omdat derde belanghebbenden daar
dan niet meer tegen in het geweer hoeven te komen. De leden van de CDA-fractie
vragen wat hiermee wordt bedoeld.Volgens artikel 6.15 herziet de gemeenteraad jaarlijks het exploitatieplan
totdat het plan gerealiseerd is, zo constateren de leden van de CDA-fractie.
Tegen elke herziening staat voor belanghebbenden beroep open, ook als de herziening
slechts niet-structurele wijzigingen betreft. Deze regeling brengt administratieve
en procedurele lasten met zich mee die naar de mening van deze leden deels
onnodig zijn. Welke mogelijkheden ziet de regering om dit te voorkomen?Ook de leden van de VVD-fractie vragen u om toe te lichten waarom gemeenten
het exploitatieplan jaarlijks moeten aanpassen, waarbij steeds beroepsmogelijkheden
bestaan voor belanghebbenden? Deze plicht brengt voor gemeenten de nodige
administratieve en procedurele lasten met zich mee. Acht u het wenselijk om
deze procedures te vereenvoudigen? Welke mogelijkheden ziet u daarvoor?De leden van de SP-fractie onderschrijven de voorkeur van de regering
voor een generiek stelsel. Zij achten dit overigens in strijd met de gedachte
dat het publiekrechtelijk instrumentarium aanvullend zou moeten zijn op privaatrechtelijk
handelen. In hun ogen ligt het veel meer voor de hand om de basiscondities
rond een grondexploitatie publiekrechtelijk te regelen, waarna partijen altijd
nog de mogelijkheid hebben om privaatrechtelijk aanvullende afspraken te maken.
Het primaat van het publiekrechtelijk instrumentarium is met name belangrijk
vanwege het veiligstellen van transparantie, rechtsgelijkheid en rechtszekerheid.
Waarom wordt juist het publiekrechtelijk instrumentarium als aanvulling gezien?Deze leden zijn er groot voorstander van om de locatie-eisen, bijvoorbeeld
met betrekking tot de realisering van sociale woningbouw en maatschappelijke
voorzieningen, onder te brengen in het bestemmingsplan. Zij vernemen wel graag
welke welke vrijheidsgraad die overheden hebben.De leden van de SP-fractie zouden ook graag verheldering krijgen over
de regeling van risico's bij de grondexploitatie. Wordt het mogelijk
om via een exploitatieplan ook de risico's, bijvoorbeeld in de vorm van
een depotbedrag dat geheel of gedeeltelijk wordt gerestitueerd indien het
niet gebruikt wordt, te verhalen op de partijen die de baten incasseren van
planontwikkeling? Het bieden van mogelijkheden om een financiële voorziening
voor risico's op te nemen in het exploitatieplan is te meer noodzakelijk
omdat het wetsvoorstel uitsluitend voorziet in het terugbetalen van te hoge
bijdragen, als er aan het eind van de rit de herberekende bijdrage lager is
dan de betaalde bijdrage, maar niet in een mogelijkheid om op dat moment nog
een aanvullende bijdrage te vragen. Bij de ontwikkeling van grote bouwlocaties
kan de exploitatieperiode tien tot twintig jaar beslaan. De risicoband van
een VINEX-locatie als Leidsche Rijn bedroeg aan het begin van de ontwikkelperiode
meer dan 150 miljoen euro. Naarmate de tijd vordert nemen de risico's
en daarmee de bandbreedte van het exploitatieresultaat af, maar dan is het
grootste deel van de bouwvergunningen inmiddels verstrekt en de exploitatiebijdragen
betaald. Blijft dit risico voor rekening van de gemeente? 4. Uitwerking van het privaatrechtelijk spoor (memorie
van toelichting: § 3.2)Op pagina 16 van de memorie van toelichting motiveert de regering waarom
er aanvullende regels moeten worden opgesteld waarin de gemeenteraad verplicht
wordt om in een verordening duidelijkheid te geven over de procedurele aspecten.
Deze regels zullen volgens de regering bijdragen aan een gelijke behandeling
van grondeigenaren. De leden van de CDA- fractie vragen hoe deze verplichting
tot meer regels wordt gemotiveerd tegen het licht van het voornemen van de
regering om juist minder regels op te nemen?De leden van de SP-fractie maken uit de tekst van de memorie van toelichting
op pagina 15 op dat het mogelijk is en blijft om privaatrechtelijk bij te
dragen aan ruimtelijke ontwikkeling, die niet (geheel) voldoen aan de criteria
voor kostenverhaal, maar op een hoger schaalniveau in verband staan met de
locatieontwikkeling. Als voorbeeld wordt genoemd regionaal groen.Dit voorbeeld illustreert naar de mening van deze leden het belang van
een goede democratische controle op de totstandkoming van de lijst van kosten,
die in aanmerking komen voor kostenverhaal. Klaarblijkelijk is de minister
van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer van mening dat
de kosten van een fonds voor regionaal groen niet onder het regime voor kostenverhaal
moeten vallen, terwijl de leden van de SP-fractie het juist evident vinden
dat dergelijke kosten wél op publiekrechtelijke basis verhaald kunnen
worden. In het wetsvoorstel wordt voorgesteld om de inhoud van de lijst bij
algemene maatregel van bestuur te regelen. In dat geval zou een voorhangprocedure
op zijn plaats zijn, zodat de Kamer indien gewenst zich kan uitspreken over
de inhoud. De leden van de CDA-fractie hebben ook aangegeven wat betreft de
algemene maatregel van bestuur inzake de kostensoortenlijst te hechten aan
een voorhangprocedure.5. Publiekrechtelijkn(memorie van toelichting: § 3.3)publiekrechtelijk: het exploitatieplan § 3.3aDe leden van de VVD-fractie lezen in de memorie van toelichting, dat kostenverhaal
via een publiek exploitatieplan bedoeld is als stok achter de deur, voor situaties
waarin contracten op vrijwillige basis niet van de grond komen. Maar het ontbreekt
aan garanties dat gemeenten inderdaad terughoudend zullen zijn met het inzetten
van dit instrument. Hoe kan worden voorkomen dat de gemeente tóch extra
bijdragen vraagt van de grondeigenaar (met het oog deze op te nemen in een
vrijwillig contract), op straffe van weigering van planologische medewerking?
Gaan provincies of het Rijk monitoren hoe gemeenten in de onderhandelingspraktijk
omgaan met dit instrument?De leden van de SP-fractie onderschrijven dat het wenselijk kan zijn dat
financiële belangen van een overheidsorgaan het niet openbaar maken van
delen van een exploitatieplan kunnen rechtvaardigen. Op grond van de toelichting
lijkt het mogelijk om alsnog openbaarmaking van deze gegevens af te dwingen
door beroep aan te tekenen. Is dat zo en zo ja: is deze mogelijkheid dan geen
dode mus?Op grond van de periodieke aanpassing van het exploitatieplan is het mogelijk
om de bijdrage voor de resterende rechthebbenden binnen het exploitatiegebied
(waarvoor nog geen bouwvergunning is afgegeven) te verhogen. De leden van
de SP-fractie wijzen erop dat de betekenis van deze mogelijkheid in de praktijk
gering is, omdat naarmate de tijd voortschrijdt het aantal kippen
met gouden eieren dat nog geslacht kan worden steeds kleiner wordt. Ook achten
zij het niet erg rechtvaardig dat rechthebbenden die achterin de planning
aan bod komen exclusief opdraaien voor de gevolgen van kostenstijgingen/risico's,
terwijl die risico's en kostenstijgingen vaak betrekking hebben op een
groter gebied, inclusief het gebied waarvoor al bouwvergunningen zijn afgegeven.
Dit onderstreept het belang van een goede regeling voor het verrekenen van
risico's, zoals zij eerder betoogd hebben.Het lijkt de leden van de SP-fractie niet optimaal wanneer de bescherming
van kopers beperkt blijft tot het in een publiek register opnemen van eventuele
verplichtingen om bij het afgeven van een bouwvergunning een exploitatiebijdrage
te betalen. Lang niet alle kopers zullen zo vooruitziend zijn om een dergelijk
register uit eigen beweging in te zien. De notaris die hen hierop zou kunnen
wijzen komt steeds vaker pas aan het eind van de rit in beeld, als het voorlopig
koopcontract al getekend is. Waarom wordt er niet voor gekozen om wettelijk
te verankeren dat deze kosten via de ontwikkelaar betaald worden, zodat de
koper zeker weet dat hij met een all-in prijs te maken heeft?publiekrechtelijk: kostenverhaal § 3.3cOver de mogelijkheden voor kostenverhaal en verevening op regionaal en
provinciaal niveau hebben de leden van de PvdA-fractie een aantal vragen,
zo vragen zij waarom het wetsvoorstel nog onvoldoende mogelijkheden biedt
voor integrale gebiedsontwikkeling, waarbij rood, groen en blauw in onderlinge
samenhang en compensatie tot stand worden gebracht? Waarom is hier niet voor
gekozen, terwijl toch juist diverse adviesorganen hiervoor hebben gepleit
voor een dergelijke bovenlokale vereveningsmogelijkheid. Welke mogelijkheden
hebben (samenwerkende) gemeenten en provincies die een dergelijke aanpak toch
noodzakelijk vinden om hier alsnog in te voorzien?De leden van de PvdA-fractie komt het voor dat de Stichting Natuur en
Milieu terecht aan de orde stelt dat het lastig zal worden om groen- en recreatieve
voorzieningen, met name als deze buiten het exploitatiegebied zijn gelegen,
te ontwikkelen. In vergelijking tot bijvoorbeeld infrastructuur is het immers
moeilijker te onderbouwen in welke mate bewoners en bedrijven van een nieuwbouwlocatie
gebruik zullen maken van groen en recreatie. Hoe oordeelt u in dit verband
over de opmerkingen van Stichting Natuur en Milieu dat de criteria profijt
en proportionaliteit soepeler gehanteerd zouden moeten kunnen worden?De leden van de CDA-fractie lezen op pagina 15 van de memorie van toelichting
dat in het wetsvoorstel is bepaald dat de regeling van de grondexploitatie
zich niet verzet tegen afspraken over bijvoorbeeld bijdragen/afdrachten aan
een fonds voor regionaal groen. Deze leden willen in dit verband opmerken
dat dit wetsvoorstel voldoende waarborgen moet bevatten om afdrachten aan
dergelijke fondsen mogelijk te maken, en dat een te strikte toepassing van
het zogeheten profijtbeginsel dergelijke afdrachten niet mag frustreren. Graag
vernemen zij hierop een reactie van de regering. In dit verband stellen deze
leden tevens de vraag of de begrippen «profijt» en «proportionaliteit»
in de praktijk wel goed af te bakenen zijn.De leden van de VVD-fractie vragen de regering om een toelichting op welke
wijze wordt zorggedragen voor een evenwichtige verdeling van de kosten van
voorzieningen zoals groen, water, infra tussen enerzijds de algemene middelen
van een bestuursorgaan en anderzijds de grondexploitatie van een ruimtelijk
plan (op grond van het kostenveroorzakers-principe)? Op basis
waarvan is iets toerekenbaar aan de grondexploitatie, met andere woorden hoe
wordt in de praktijk«causaliteit», «profijt» en «proportionaliteit»
aangetoond?De leden van de SP-fractie hebben een algemene vraag met betrekking op
de reikwijdte van de doelgroep voor het kostenverhaal. Het wetsvoorstel gaat
ervan uit dat kosten uitsluitend verhaald worden via toerekening aan te uit
te geven gronden. Naast de ontwikkelaars zullen echter vaak ook eigenaren
van vastgoed in of nabij het plangebied kunnen profiteren van een gebiedsontwikkeling.
Zeker in stadsvernieuwingsgebieden komt vaak zelfs het grootste deel van de
baten terecht bij vastgoedeigenaren, die niet tevens ontwikkelaar zijn. Een
duidelijk voorbeeld is de aanleg van een metrolijn, randstadspoor e.d, waardoor
gebouwen in de buurt van nieuw te openen stations aanzienlijk in waarde stijgen.
De wet op de ruimtelijke ordening biedt eigenaren van vastgoed wél
mogelijkheden om planschade te claimen indien zij van mening zijn dat zij
schade ondervinden van een gebiedsontwikkeling, maar niet de mogelijkheden
om planbaten deels af te romen, ter dekking van de onrendabele investeringen.
Waarom wordt dit in het onderhavige niet mogelijk gemaakt? Daarbij dient uiteraard
rekening gehouden te worden met het gegeven dat deze eigenaren meestal niet
gevraagd hebben om de gebiedsontwikkeling, en de waardevermeerdering op het
onroerend goed in het algemeen niet direct verzilverd wordt. De leden van
de SP-fractie zouden zich kunnen voorstellen dat in dergelijke gevallen de
afroming van planbaten wordt uitgesteld tot het moment van verkoop. Zij constateren
overigens dat de afschaffing van de OZB als bijkomende consequentie heeft
dat gemeenten niet meer via de waardevermeerdering van vastgoed in de omgeving
van publieke investeringen een stukje dekking kunnen vinden voor deze investeringen.
Heeft het kabinet zich dit gerealiseerd toen het voorstelde om het gebruikersdeel
van de OZB af te schaffen? Is dit niet een reden om op deze dwaling terug
te komen?De definitie van exploitatiegebied biedt de nodige armslag voor kostenverhaal
bij regionale gebiedsontwikkelingen. Is deze armslag echter in alle gevallen
toereikend? zo vragen de leden van de SGP-fractie, bijvoorbeeld als het gaat
om een situatie van gemeentelijke financiële bijdragen aan een overkoepelende
regio/plangebied, zoals in het geval van het Omslagfonds in de stadsregio
Rotterdam? Als er geen sprake is van een stevige relatie met de ruimtelijke
planvorming biedt de Grondexploitatiewet geen juridische grondslag voor verhaal
van dergelijke afdrachten op private ontwikkelaars. Verplicht kostenverhaal
gaat dan over in vrijwillige verevening. Is dit gewenst en onderkend?KostensoortenlijstDe leden van de PvdA-fractie hebben naar aanleiding van de opmerkingen
van Stichting Natuur en Milieu de volgende vragen over de kostensoortenlijst:– Waarom mist in de lijst het vestigen van erfdienstbaarheden, zoals
het recht van overpad, juist ook buiten het exploitatiegebied (teneinde de
omgeving voor de nieuwe wijk te ontsluiten, zonder tot onteigening over te
hoeven gaan)?– Bent u bereid om het aanbrengen van landschapselementen op te
nemen in de lijst, wat vaak juist buiten het plangebied nodig is om een goede
ruimtelijke inpassing te bewerkstelligen?– Bent u bereid de aanloopkosten van het openbaar vervoer onder
te brengen bij de kostensoortlijst? VINEX heeft geleerd dat het wenselijk
is om al in het begin van de oplevering goed openbaar vervoer aan te bieden.
Dat is dan echter nog niet rendabel. Het is ook niet redelijk om andere
gebruikers van het openbaar vervoer hiervoor op te laten draaien door kruissubsidiëring.Ook de leden van de SP-fractie krijgen graag een reactie op de suggestie
van de stichting Natuur & Milieu om de bovengenoemde kostensoorten toe
te voegen aan de voorlopige kostensoortenlijst.De regering stelt voor om voor het kostenverhaal duidelijkheid te scheppen
over de aard van de te verhalen kosten, via een limitatieve, bij algemene
maatregel van bestuur vast te stellen, lijst. De leden van de SP-fractie vragen
zich af of een limitatieve lijst niet te inflexibel is, omdat immers geen
rekening gehouden wordt met lokale omstandigheden, uitleg of stadsvernieuwing,
oorspronkelijke functie van het bouwterrein en dergelijke. Naar hun mening
zou het effectiever zijn om bij algemene maatregel van bestuur een lijst vast
te stellen van kosten die in ieder geval verhaald kunnen worden. Overheden
die ook andere kosten willen verhalen mogen dat proberen, maar daartegen kan
beroep ingesteld worden bij de bestuursrechter. Dat laatste maakt al te lichtzinnig
gebruik van deze optie aantrekkelijk, terwijl wel de flexibiliteit blijft
bestaan die nodig is om maatwerk te leveren.De leden van de SGP-fractie vragen of de voorgenomen kostensoortlijst
meteen volledig «regio-proof» zal worden gemaakt. Hier zijn onderzoeken
naar uitgevoerd. Worden de uitkomsten hiervan in de komende algemene maatregel
van bestuur opgenomen?Bovenplanse vereveningDe leden van de CDA-fractie constateren dat naar aanleiding van de motie
Geluk, Van Bochove, Van der Ham (Kamerstukken II 2004/05, 29 435, nr
68) in artikel 6.24 is aangegeven dat burgemeester en wethouders in overeenkomsten
over grondexploitatie afspraken kunnen opnemen over bijdragen aan ruimtelijke
ontwikkelingen. Zijn deze limitatief of hebben gemeenten hierin de vrijheid
zelf relevante maatschappelijke functies te duiden, ook al bevinden ze zich
buiten de directe grenzen van het exploitatieplan?In het verlengde daarvan en van de motie Geluk vragen de leden van de
CDA fractie of de regering voornemens is om de bevoegdheid tot het maken van
afspraken ook te bieden aan de provincie.Met instemming hebben de leden van de CDA-fractie kennis genomen van het
voornemen om te bekijken of voor regionale projecten aanpassing of uitbreiding
van de kostensoorten behorend bij de Grondexploitatiewet wenselijk is en onder
welke omstandigheden regionale projecten voor deze aangepaste lijst in aanmerking
komen. Waarom is er niet voor gekozen om dit gelijktijdig met dit wetsvoorstel
mee te nemen? In dit verband merken de leden van de CDA-fractie op, dat er
ook gekeken zou moeten worden naar «rood voor rood»-constructies,
waarbij bijvoorbeeld bij de ontwikkeling van nieuwe industrieterreinen en
kantoorlocaties afdrachten plaats vinden ten behoeve van een regionaal fonds
voor herstructurering van verouderde bedrijventerreinen.De leden van de VVD-fractie willen eveneens een opmerking maken over artikel
6.24, dat invulling geeft aan de motie Geluk. Marktpartijen en overheden krijgen
hierdoor de mogelijkheid om vrijwillig overeenkomsten af te sluiten die verder
gaan dan het kostenverhaal, bijvoorbeeld een bijdrage aan een kwaliteitsfonds.
Vanuit het oogpunt van ontwikkelingsplanologie en bijvoorbeeld rood-voor-groenconstructies
is dit positief. In de memorie van toelichting wordt opgemerkt dat er gezien
het vrijwillige karakter geen nadere inkadering plaatsvindt. Tegelijkertijd
wordt de kanttekening geplaatst dat geen sprake mag zijn van het «kopen
van planologische wijzigingen»; alleen planologische overwegingen mogen
een rol spelen. Kunt u nader toelichten waarom in het wetsvoorstel wordt gekozen voor vrijwillige overeenkomsten, en niet voor afdwingbaarheid
daarvan? Deze leden zijn daarnaast benieuwd wat de visie is van de regering
op de mogelijkheid om deze vrijwillige overeenkomsten te beperken tot ruimtelijke
ontwikkelingen die van tevoren zijn opgenomen in door de gemeenteraad dan
wel provinciale staten goedgekeurde ruimtelijke plannen die een grondslag
hebben in de (nieuwe) WRO. Acht u de structuurvisies uit de nieuwe WRO hiervoor
geschikt?In de memorie van toelichting wordt uitgesproken, dat de Grondexploitatiewet
normerend zal werken voor de vrijwillige afspraken waardoor private afspraken
en het publieke kostenverhaal meer met elkaar gaan overeenkomen. De leden
van de SGP-fractie hebben vernomen dat bij vrijwillige overeenkomsten in ieder
geval in de praktijk het proportionaliteitscriterium geen grote rol speelt.
In hoeverre bestaat het risico dat de Grondexploitatiewet deze vrijwillige
onderhandelingspraktijk zal kunnen verstoren?6. Gevolgen voor de baatbelasting (memorie van toelichting: § 3.5)De leden van de CDA-fractie lezen op pagina 30 van de memorie van toelichting
dat indien nodig in de gemeentewet zal worden bepaald dat in een exploitatiegebied
kosten die verhaald zijn of verhaald behoren te worden met toepassing van
een bouwvergunning niet via de baatbelasting verhaald kunnen worden. Dit om
het dubbel opleggen van kosten en het doorkruisen van het vergunningsstelsel
te voorkomen. Deze leden vragen waarom dit niet gelijk geregeld wordt, indien
dit (d.w.z. «dubbeling») een reëel gevaar is.7. Bevoegdheden en sturing Rijk, provincies en regio (memorie
van toelichting: § 3.6)De leden van de CDA-fractie hebben ook kennis genomen van de mogelijkheid
om via een algemene maatregel van bestuur regels te stellen m.b.t. het particuliere
opdrachtgeverschap. Deze leden vragen zich af of het Rijk op deze wijze zich
niet teveel met zaken gaat bemoeien die het beste op lokaal of regionaal niveau
kunnen en moeten worden afgewogen. In dit verband merken deze leden op, dat
particulier opdrachtgeverschap op meerdere manieren vorm kan worden gegeven,
en niet altijd vorm kan of hoeft te krijgen via de uitgifte van vrije kavels
waarop vrijstaande woningen kunnen worden gebouwd. Deze leden hechten aan
een voorhangprocedure, wanneer de regering inderdaad een algemene maatregel
van bestuur wat betreft het invullen van het particulier opdrachtgeverschap
zou willen uitvaardigen.De leden van de SGP-fractie constateren dat het instrumentarium van de
Grondexploitatiewet later voor de provincies beschikbaar zal komen. Deze leden
vragen of de bevoegdheden van de Grondexploitatiewet voor de provincies meteen
na vaststelling van de WRO in de Invoeringswet van de WRO geregeld zullen
worden?8. Effecten van het wetsvoorstel (memorie van toelichting: § 4)De leden van de VVD-fractie vragen wat het verwachte effect van dit wetsvoorstel
is op de bereidheid van ontwikkelaars om te investeren (grond te kopen)? Is
bijvoorbeeld te verwachten dat een minder hoge prijs wordt geboden voor de
grond, in verband met hogere ontwikkelkosten door de kostensoortenlijst? Kan
de regering aangeven welke gevolgen dit zal hebben voor de grondmarkt en voor
de woonconsument? Op pagina 33 van de memorie van toelichting geeft de regering
aan dat dergelijke effecten van dit wetsvoorstel naar verwachting
gering zijn. Kunt u aangeven waarom dit wordt verwacht?9. Artikelsgewijze toelichting (memorie van toelichting: § 6)De leden van de CDA-fractie hebben met instemming kennis genomen van de
in art 6.4a opgenomen regeling voor planschadevergoedingsafspraken- en overeenkomsten,
zoals voortvloeit uit het onlangs door de Eerste Kamer aangenomen wetsvoorstel
29 490.Artikel 6.12In artikel 6.12, eerste lid wordt aangegeven dat de gemeenteraad een exploitatieplan
vaststelt voor gronden waarop een bij algemene maatregel van bestuur aangewezen
bouwplan is voorgenomen. De leden van de CDA-fractie vragen wat hiermee precies
bedoeld wordt (toch niet dat elk bouwplan bij algemene maatregel van bestuur
wordt aangewezen?). Voorts is uit de memorie van toelichting niet helder welke
gebouwen daaronder verstaan worden. Geldt dit bijvoorbeeld ook voor bedrijventerreinen
en glastuinbouwcomplexen? Daarop aansluitend vragen deze leden welke beperkende
voorwaarden er gelden ten aanzien van het generieke stelsel?Artikel 6.13Ook over artikel 6.13 hebben de leden van de CDA-fractie een aantal vragen.
In dit artikel is onder het eerste lid, onder c, sub 2 aangegeven dat in beginsel
alleen aanlegkosten tot kosten van grondexploitatie horen. Bent u bekend met
het opnemen van toekomstige kosten in de exploitatie om bijvoorbeeld wegen
te vervangen als gevolg van het inklinken van de bodem op verschillende plaatsen
in Nederland? Vindt u, net als de leden van de CDA-fractie, dat ook deze bijzondere
kosten zouden moeten behoren tot de aanlegkosten als bedoeld in artikel 6.13?
Deelt u voorts de mening van de VNG dat dit artikel in het vijfde lid zodanig
moet worden verduidelijkt dat de kosten van werken et cetera waarvan een gedeelte
van het exploitatiegebied profijt heeft, kunnen worden toegerekend aan het
gehele exploitatiegebied? Dit om te voorkomen dat bij elke voorziening en
maatregel de precieze kostenverdeling over de gronden in het exploitatiegebied
moet worden berekend.De leden van de VVD-fractie lezen in artikel 6.13 lid 2a dat een exploitatieplan
een kaart kan bevatten met het voorgenomen grondgebruik. Kunt u aangeven op
welke wijze deze kaart kan afwijken van de bestemmingsplankaart? Gaat het
hier om de functies zoals de WRO die omschrijft, of gaat het hier om de met
dit wetsvoorstel geïntroduceerde uitgiftecategorieën?Artikel 6.23De leden van de CDA-fractie merken op dat het wetsvoorstel met betrekking
tot de transparantie bepaalt dat gemeenten in de gemeenteberichten melding
maken van gesloten overeenkomsten. Voorts constateren zij dat de gevolgen
van het niet of te laat bekendmaken van de overeenkomsten niet in het wetsvoorstel
geregeld zijn. Dit wordt overgelaten aan de gemeenten. Welke overwegingen
liggen eraan ten grondslag om het op deze wijze te regelen? 10. Tot slotDe leden van de PvdA-fractie vragen aandacht voor een tijdens het Algemeen
Overleg met de minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer
op 1 februari jl. toegezegd onderzoek toegezegd naar het loskoppelen
van het eigendomsrecht en bouwrecht. De Kamer zou hierover dit najaar worden
geïnformeerd. Wanneer mag de Kamer dat onderzoek verwachten?De leden van de VVD-fractie vragen, gezien het feit dat dit wetsvoorstel
gekoppeld is aan de nieuwe wet op de ruimtelijke ordening, of u bereid bent
om met de Grondexploitatiewet alvast «aan te haken» op de vigerende
Wet op de ruimtelijke ordening, indien de behandeling door de Tweede en Eerste
Kamer van deze nieuwe Wet plus de bijbehorende invoeringswet onverhoopt vertraging
oploopt?De leden van de SP-fractie vragen wie de regie krijgt over de grondexploitatie
in situaties waarin het bestemmingsplan door provincie of rijk is vastgesteld,
zoals mogelijk wordt onder de nieuwe WRO (28 916, art. 3.24 en 3.26).
Zou in dergelijke gevallen de regie voor de grondexploitatie niet moeten berusten
bij de overheid die ook het bestemmingsplan heeft vastgesteld, om te voorkomen
dat de gemeente wordt opgezadeld met het uitvoeren van een exploitatie voor
een project dat zij nooit gewenst heeft?Ten slotte missen de leden van de SP-fractie een beschouwing in de memorie
van toelichting over de gevolgen van het wetsvoorstel voor de administratieve
lastendruk, met inbegrip van een inschatting van de gevolgen voor de belasting
van de bestuursrechter over geschillen met betrekking tot exploitatieplannen.De voorzitter van de commissie,BuijsDe adjunct-griffier van de commissie,Van Halen XNoot1Samenstelling: Leden: Duivesteijn (PvdA), Hofstra (VVD), Buijs (CDA),
Voorzitter, Schreijer-Pierik (CDA), van Gent (GL), Snijder-Hazelhoff (VVD),
Depla (PvdA), van Oerle-van der Horst (CDA), van As (LPF), van Bochove (CDA),
Duyvendak (GL), Huizinga-Heringa (CU), Koopmans (CDA), Gerkens (SP), Spies
(CDA), van Lith (CDA), van der Ham (D66), van Velzen (SP), Fierens (PvdA),
Ondervoorzitter, Timmer (PvdA), De Krom (VVD), Verdaas (PvdA), Kruijsen (PvdA),
Samsom (PvdA), Hermans (LPF), Veenendaal (VVD) en Lenards (VVD).Plv. leden: Crone (PvdA), Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD), Mastwijk
(CDA), Ormel (CDA), Halsema (GL), Örgü (VVD), Dubbelboer (PvdA),
Hessels (CDA), van den Brink (LPF), ten Hoopen (CDA), Vos (GL), van der Staaij
(SGP), Vietsch (CDA), Vergeer (SP), Sterk (CDA), Haverkamp (CDA), Koser Kaya
(D66), Vacature (SP), Boelhouwer (PvdA), Verbeet (PvdA), Balemans (VVD), Waalkens
(PvdA), van Heteren (PvdA), Roefs (PvdA), Varela (LPF), Oplaat (VVD) en Van
der Sande (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-30218-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl