Structuur van de uitvoering werk en inkomen (SUWI); Verslag van een Algemeen Overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26448, nr. 379

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

26-08-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

26448 nr. 379

25-08-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de bewindsliedenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26448Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 59 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 448Structuur van de uitvoering werk en inkomen (SUWI)nr. 379VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 25 augustus 2008De vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid1 heeft op 26 juni 2008 overleg gevoerd met minister Donner van
Sociale Zaken en Werkgelegenheid en staatssecretaris Aboutaleb van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid over:– de brief d.d. 14 april 2008 over vormgeving
basisdienstverlening vanuit UWV/CWI en invulling taakstelling voor UWV en
CWI (26 448, nr. 362);– de brief d.d. 28 april 2008 over het IWI-rapport
De weg naar (maat)werk (28 719, nr. 56);– de brief d.d. 28 april 2008 over uitbreiding
prestatie-indicatorenset SUWI (26 448, nr. 363);– de brief d.d. 20 mei 2008 houdende Jaarverslagen
van de SUWI/ZBO’s (26 448, nr. 365);– de brief d.d. 20 mei 2008 over de Jaarverslagen
2007 SUWI-organisaties en (keten)meibrieven (26 448, nr. 365);– de brief d.d. 20 mei 2008 over het jaarverslag
2007 van Inspectie Werk en Inkomen (26 448, nr. 366);– de brief d.d. 30 mei 2008 over het IWI-rapport
Stap voor stap door de keten (26 448, nr. 367);– de brief d.d. 2 juni 2008 over de stand
van zaken eenmalige gegevensuitvraag werk en inkomen (30 970, nr. 22).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand samenvattend verslag uit.Vragen en opmerkingen uit de commissieVoor de heer Blok (VVD) staat de vraag voorop
of door de veranderingen in de Structuur Uitvoering Werk en Inkomen (SUWI)
meer mensen aan werk zullen worden geholpen. De resultaten van arbeidsbemiddeling
zijn altijd twijfelachtig geweest. Volgens het rapport Eerste contacten met
de keten door de Inspectie Werk en Inkomen (IWI) meldde in 2006 slechts 6%
van de mensen die vanuit een WW- of bijstandsuitkering werk hadden gevonden,
dat zij dit werk hetzij rechtstreeks hetzij indirect aan de bemiddeling door
het Centrum voor Werk en Inkomen (CWI) te danken hadden. Dat is een dramatisch
cijfer. Kan dit onderzoek in de loop van het ingezette traject van verandering
herhaald worden onder cliënten van de Locaties voor Werk en Inkomen (LWI’s)?
Het percentage mensen dat zelf aangeeft dat zij dankzij de dienstverlening
van de LWI’s vanuit een uitkering aan werk zijn gekomen, is een betere
maat voor de effectiviteit van de bemiddeling dan het macrodoorstroomcijfer.Gezien de behaalde resultaten, ligt het voor de hand om kritisch naar
de omvang van de organisatie te kijken. De heer Blok is het daarom eens met
de voorgenomen bezuiniging. Op grond waarvan menen de bewindslieden echter
dat de nieuwe structuur, met het WERKbedrijf en de Locaties voor Werk en Inkomen
(LWI’s), de oplossing vormt voor de problemen? Het belangrijkste probleem
is dat werkgevers het CWI eigenlijk niet zien staan, zoals blijkt uit onderzoek
door de IWI en door MKB Nederland. Van ondernemers in het mkb meldt slechts
20% vacatures aan bij het CWI. Bij gratis dienstverlening geeft een
zo laag percentage aan dat er iets ernstig mis is. Het tevredenheidscijfer
dat wordt toegekend door werkgevers die gebruikmaken van deze diensten, is
een 5,6. Zulke slechte resultaten zijn ernstig, omdat de banen toch van de
werkgevers, met name kleine werkgevers, zullen moeten komen. Hoe zal de nieuwe
structuur tegemoetkomen aan de zorgen van werkgevers?In de LWI’s wordt gestreefd naar meer samenwerking tussen gemeenten
en andere partners. Waarop berust de verwachting dat hierdoor de kloof met
de werkgevers zal worden gedicht? De ervaring wijst niet uit dat tussen arbeidsmarkt
en gemeenten een natuurlijke koppeling bestaat, en in het IWI-rapport Op weg
naar integrale dienstverlening worden zorgen uitgesproken over de samenwerking
tussen gemeenten en de andere ketenpartners. Kunnen en willen gemeenten een
grote rol spelen in de nieuwe structuur?Wat wordt precies verstaan onder de doelstelling dat de LWI’s en
het WERKbedrijf een schakelfunctie vervullen tussen en complementair zijn
aan private partners? Welke concrete acties worden daartoe ondernomen? Wat
dragen de nieuwe Servicepunten Leren en Werken bij aan «een leven lang
leren»? Waarom is niet gekozen voor een directe rol van de roc’s
en van private aanbieders van opleidingen in plaats van het in het leven roepen
van een nieuwe structuur, die gemakkelijk kan ontaarden in bureaucratie?Wat is de kostprijs per geplaatste werkzoekende? Dit cijfer is belangrijk
om te kunnen beoordelen of publiek geld verstandig besteed wordt. Zal dit
cijfer in een volgende voortgangsrapportage te vinden zijn?De heer Ulenbelt (SP) vindt samenwerking tussen
het UWV, het CWI en de gemeentelijke diensten op zichzelf wel logisch. Arbeidsbemiddeling
kan immers het beste daar plaatsvinden waar de mensen wonen; de SP heeft er
zelfs eerder voor gepleit, deze in de buurten te organiseren. Verbetering
van de arbeidsbemiddeling lijkt in de voorgenomen structuurwijziging echter
niet voorop te staan; het lijkt meer op een nogal botte bezuinigingsmaatregel.
De dienstverlening aan werkzoekenden zal hierdoor ernstig verslechteren.Waarom moeten de arbeidsadviseurs in 2011 verdwijnen? In de organisaties
zelf is iedereen tegen die maatregel. Waarom zal het aanbod voor specifieke
doelgroepen verdwijnen? De mensen die in tijden van hoogconjunctuur en lage
werkloosheid nog langs de kant staan, zijn het moeilijkst te bemiddelen; voor
hen zou er dus juist eerder meer dan minder hulp moeten zijn. De vermindering
van het aantal vestigingen van 125 tot 100 is eveneens een verslechtering.
Om welke vestigingen gaat het? Als dat nog niet bekend is, wat zijn dan de
criteria voor opheffing of instandhouding van een vestiging? Speelt de reisafstand
voor de cliënt daarbij een rol, of gaat het alleen om de bevolkingsdichtheid
van een bepaalde regio? Hoe is de vermindering van het aantal werkcoaches
van 2600 tot 2200 als een verbetering van de dienstverlening uit te leggen?
Het op grotere schaal gebruiken van internet en telefonie kan geen alternatief
vormen voor het persoonlijk contact. Het bij elkaar brengen van klanten en
potentiële werkgevers is in essentie mensenwerk. Voor de inkrimping van het management en de staven van het UWV en het CWI worden geen
concrete aantallen genoemd. Op de werkvloer moet 16% van de mensen
verdwijnen; hoe hoog is het percentage aan de top? Kunnen de bewindslieden,
nu er een businessplan is, een overzicht geven van de invulling van de taakstelling
van 190 mln. en van het aandeel voor de overhead daarin?Hoe staat het met de rol van gemeenten bij de vormgeving van de LWI’s?
Zijn gemeenten bereid om de portemonnee te trekken voor de ingeboekte 63 mln.
gemeentelijke bijdrage, of is er verzet omdat gemeenten hun autonomie niet
willen kwijtraken? Het feit dat gemeenten tegelijkertijd autonomie moeten
inleveren en meer geld kwijt zijn, lijkt niet bevorderlijk om met succes één
loket te realiseren. Het wordt aan de regio’s overgelaten om te beslissen
wie de dienstverlening van de LWI’s zal aansturen. Hoe denken de bewindslieden
te voorkomen dat dit zal uitdraaien op hobbyisme van lokale bobo’s?Het doel van de operatie is het vergroten van de klanttevredenheid door
het inrichten van één loket. Achter dat ene loket gaan echter
vaak een hoop andere loketten en afdelingen schuil. Ook op lokaal niveau kunnen
bureaucratieën ontstaan waarin cliënten de weg kwijtraken, zodat
zij niet meer goed op de hoogte zijn van hun rechten en plichten. Daarom blijft
de noodzaak bestaan van onafhankelijke informatie en hulp. Waarom weigert
de regering om initiatieven voor de opvolgers van het Breed Platform Verzekerden
(BPV) en voor het WAOcafé te steunen? Cliënten hebben behoefte
aan georganiseerde tegenkrachten tegen bureaucratieën, ook rond de nieuwe
LWI’s. Het WAOcafé was bovendien een bron van informatie voor
het UWV.De heer Ulenbelt is opgelucht dat de naam «toonkamer» van
tafel is. «WERKbedrijf» is geen veel beter alternatief. Wat is
er mis met «arbeidsbureau»?Mevrouw Vermeij (PvdA) steunt het doel van
de operatie die in verband met de SUWI wordt uitgevoerd, namelijk het tot
stand brengen van een geïntegreerde ketenaanpak. Het is al een prestatie
op zich dat tijdens de verbouwing «de winkel» is opengebleven.
Wel roept de wijze waarop de operatie verloopt, kritische vragen op.De werkzoekende moet in de nieuwe structuur centraal komt te staan. Voor
werkzoekenden is minder relevant met welke organisaties zij te maken hebben;
het gaat erom dat hun een zo goed mogelijk traject van uitkering naar werk
wordt geboden. Er zijn resultaten geboekt, zoals de invoering van de eenmalige
gegevensuitvraag. Toch verloopt de toeleiding naar de arbeidsmarkt in 90%
van de gevallen nog op traditionele wijze, met duidelijke overdrachtsmomenten
tussen de ketenpartners. Zijn de bewindslieden het eens met de constatering
van de IWI dat de ketenpartners aanzienlijk meer van het Digitaal Klantdossier
(DKD) gebruik moeten maken? Wat is de laatste stand van zaken in verband met
de introductie van het DKD en hoe denken de bewindslieden het gebruik ervan
te bevorderen?De rol van de gemeente als «regiepartner» wordt volgens de
IWI uiteenlopend ingevuld. Dit hoeft geen probleem te zijn, want daartoe was
juist ruimte geboden teneinde maatwerk te kunnen bieden. De verschillen kunnen
echter ook duiden op wisselende kwaliteit. Gemeenten zullen het in hun eigen
portemonnee voelen als zij het slechter doen dan andere, maar dit gaat wel
ten koste van de werkzoekende. Heeft de minister voldoende zicht op de kwaliteit
van de gemeentelijke regievoering? Is die regie in zijn ogen over de gehele
linie voldoende? Beschikt de minister over middelen, zoals verleiding of straf,
om de kwaliteit ervan te verbeteren?Hoe verhoudt zich de rol van gemeenten bij de samenwerking en hun regiefunctie
zich tot het aantal LWI’s? Gemeenten vragen zich af hoe zij moeten
samenwerken met een LWI die zich niet in hun eigen gemeente bevindt.De bezuinigingstaakstelling die aan de sector is opgelegd, lijkt te worden
ingevuld ten koste van het aantal locaties en de beleidsprogramma’s
voor «geprioriteerde cliëntengroepen». Volgens de minister
zal de basisdienstverlening zo worden ingericht dat werkzoekenden die thans
binnen specifieke programma’s worden ondersteund, ook bij de nieuwe
werkwijze de nodige ondersteuning krijgen. Deze verzekering is te vaag. Kan
de minister toelichten hoe de basisdienstverlening wordt toegespitst op de
cliëntengroepen met een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt? De term «basisdienstverlening»
stemt niet gerust, temeer omdat een deel van de taakstelling, 25 mln. van
de 127 mln. nog steeds niet is ingevuld. Hoe «basis» zal de dienstverlening
zijn? Waarom moeten de programma’s voor specifieke doelgroepen overboord
worden gegooid in regio’s waar ze heel goed hebben gewerkt? De LWI’s
zijn immers betrekkelijk vrij in het bepalen van de wijze waarop zij hun dienstverlening
inrichten.In de discussie over de SUWI heeft de PvdA-fractie ervoor gepleit dat
naast de gemeenten, het UWV en het CWI ook vakbonden, werkgevers en onderwijsorganisaties
worden betrokken bij het opstellen van een beleidsplan over het regionale
arbeidsmarktbeleid. Over de formele positie van vakbonden en werkgevers is
niets in de stukken terug te vinden, evenmin als over de positie van de cliëntraden.
Kan de minister de Kamer hierover nader informeren?Mevrouw Vermeij deelt de opvattingen van de commissie-Bakker over het
belang van instrumenten zoals competentieanalyses en EVC-trajecten (Elders
Verworven Competenties). Kan de minister meer informatie geven over de positie
van deze instrumenten binnen het WERKbedrijf? De onafhankelijke arbeidsadviseurs
voor UWV-cliënten moeten volgens de stukken op den duur verdwijnen. Uit
welke objectieve informatie blijkt wat de invloed is van de beschikbaarheid
van dit soort functionarissen? Zonder zulke gegevens is de beslissing om hen
af te schaffen, lastig te nemen. «Tegenmachten» zijn in het Nederlandse
bestel altijd zeer belangrijk geweest, en in de poldertraditie heeft de politiek
die ook deels zelf georganiseerd.Een goede relatie tussen de SUWI-partners en werkgevers is onontbeerlijk
om meer mensen aan het werk te krijgen. De waarderingscijfers van het bedrijfsleven
voor het UWV en het CWI houden niet over. Dat is zorgwekkend. De klanttevredenheid
over het UWV is onder werkgevers weliswaar iets gestegen, maar de vraag is
of dit voldoende is. Het streefcijfer is een zeven. Kan de minister toelichten
waarop dit cijfer is gebaseerd? Hoe is het UWV van plan om naar het cijfer
zeven toe te werken? De waardering van werkgevers voor het CWI, het toekomstige
WERKbedrijf, dat minstens zo belangrijk is, is zelfs iets teruggelopen. Van
ondernemers in het mkb klopt slechts 20% aan bij het CWI, en dan nog
vaak als andere middelen om personeel te vinden tot niets hebben geleid. De
werkgeversbenadering verdient dus extra aandacht. Hierbij gaat het er niet
alleen om dat het WERKbedrijf een goed product aflevert, maar ook dat het
bedrijfsleven, als eindpunt van de keten, op zijn verantwoordelijkheid wordt
gewezen. Er is duidelijk iets mis met de match. Welke activiteiten zal de
minister ondernemen of stimuleren om werkgevers en brancheorganisaties bij
het WERKbedrijf te betrekken?De heer Van Hijum (CDA) wijst op het belang
van directe betrokkenheid van werkgevers bij arbeidsbemiddeling. Hij herinnert
aan het leerzame werkbezoek van Kamerleden aan een banenmarkt van het CWI
in Enschede, dat experimenteert met het concept van integrale dienstverlening
en dat het banenplan van Van der Most in de praktijk brengt. Werkgevers waren
persoonlijk op deze banenmarkt aanwezig en het bleek mogelijk om direct matches
tot stand te brengen tussen hun vacatures en mensen uit de kaartenbakken bij
het CWI. Door zulke ervaringen neemt de populariteit van de dienstverlening
door het CWI bij werkgevers toe en is het mogelijk om uit de vicieuze cirkel
te komen die tot gevolg heeft gehad dat werkgevers steeds minder vacatures
bij het CWI zijn gaan aanmelden. De heer Van Hijum spreekt zijn waardering
uit voor de inzet van de mensen op de werkvloer bij het CWI, ondanks de onzekerheid
ten gevolge van de reorganisatie waarmee zij te maken hebben.Andere constateringen die het werkbezoek heeft opgeleverd, zijn de volgende.– Een deel van de kritiek van de werkgevers slaat niet zozeer op
de dienstverlening van het CWI als wel op de kwaliteit van de aangeleverde
kandidaten. Dit aanbod sluit qua motivatie en capaciteiten niet aan bij wat
werkgevers zoeken, een probleem dat met een andere organisatie nog niet meteen
is opgelost, zeker niet nu het «granieten bestand» wordt aangesproken.– Belangrijk voor succes is een opkomstplicht voor werkzoekenden.
Wie niet op de banenmarkt in Enschede aanwezig was, zou worden gekort op de
uitkering. Ook dient er een verplichting te zijn om het vervolg te accepteren.
Te vaak wordt nog gedacht in termen van «producten» – de
werkzoekende mag niet de deur uit zonder een product van het CWI te hebben
afgenomen, bijvoorbeeld een test of een opleiding – terwijl het uiteindelijke
doel toch een baan is.– De stap naar werk blijkt niet altijd financieel lonend te zijn.
Voor ouderen zit de arbeidsmarkt op slot. Arbeidsongeschikten en Wajongers
werden niet bij het banenplan betrokken. Er is nog onvoldoende samenwerking
tussen gemeenten en CWI aan de ene kant en de AG-poot van het UWV (Wajong
en herkeurde WAO’ers) aan de andere kant.– De afstemming en regie in de «backoffice» behoeven
aandacht. Op de banenmarkt bleek een werkcoach voor iemand op regionaal niveau
te bemiddelen, die bij nader onderzoek al bij een gemeente in een re-integratietraject
bleek te zitten. Zo wordt een cliënt toch weer tussen twee loketten heen
en weer geschoven. Dat moet eenduidiger worden.Hoe verhoudt de vorming van de LWI’s zich tot de samenwerking met
gemeenten? De VNG heeft 56 gemeenten aangewezen als voortrekker van regionaal
arbeidsmarktbeleid. Er zijn zo’n 300 sociale diensten. Hoe moeten die
in hun uitvoering samenwerken met de LWI’s, bijvoorbeeld in de informatisering
en in de onderlinge gegevensuitwisseling over cliënten? Wordt nagedacht
over de vraag hoe gemeenten intensief bij de integrale dienstverlening kunnen
worden betrokken? De regievoering kan per regio verschillen. Hoe denken de
bewindslieden te voorkomen dat een «bestuurlijke spaghetti» ontstaat?
Wanneer zal er meer duidelijkheid zijn over de verhoudingen?Meer specifiek dringt deze vraag zich op met betrekking tot het DKD. Voor
dit klantdossier is de vraag van belang welke regionale samenwerkingsverbanden
precies gevormd zullen worden en hoe gemeenten daarbij kunnen aanhaken. Welke
rol ziet het kabinet hierbij weggelegd voor het Bureau Keteninformatisering
Werk & Inkomen (BKWI)?Waaruit zal het basispakket bestaan van de diensten die door de LWI’s
worden aangeboden? De heer Van Hijum steunt het idee van een kleiner aantal,
geïntegreerde offices op ongeveer 100 locaties. Hoe verhoudt zich dit
tot de behoefte aan lokale dienstverlening, bijvoorbeeld voor informatievoorziening
of gesprekken met cliënten, voor wie de reisafstand niet te groot moet
worden? Niet iedere vorm van dienstverlening hoeft in de 100 locaties te worden
aangeboden. Wordt daarover nagedacht? Moeten werkcoaches op de LWI’s
iedereen kunnen helpen of specialiseren zij zich voor bepaalde doelgroepen?
Zo zijn er nu de taskforces voor ouderen bij het CWI en speciale teams voor
Wajongers. Bepaalde vormen van specialisatie zullen overeind moeten blijven.
Hoe wordt dit precies geregeld? Hoe zal aan de samenwerking met de AG-poot
van het UWV vorm worden gegeven? Komt er ook een landelijk aanspreekpunt voor
landelijk opererende werkgevers met regionale vestigingen, zodat
niet elke vestiging apart afspraken hoeft te maken met de desbetreffende LWI?
Albert Heijn zocht onlangs 700 Wajongers; vervolgens moesten alle regionale
vestigingen afzonderlijk afspraken maken met regiokantoren van het UWV.Wordt bij de start van het nieuwe concept een duidelijke nulmeting verricht
ten opzichte waarvan de prestaties die op ketenniveau aan de LWI’s worden
gevraagd, kunnen worden beoordeeld, zodat de effecten van de reorganisatie
meetbaar worden?De bezuiniging van 190 mln. is hoog, maar als het streven om de gelden
voor re-integratie beter en gerichter in te zetten, serieus wordt genomen,
moet ook kritisch bekeken worden of bespaard kan worden op de SUWI. Slaat
een te groot deel van de taakstelling niet neer op de werkvloer, terwijl het
management, de overhead, wordt ontzien? Wat is in de gerealiseerde besparingen
de verhouding tussen management en uitvoering? Heeft de bijdrage van 63 mln.
van de gemeenten inmiddels een invulling gekregen? Deze dient overigens gerelativeerd
te worden, gezien het feit dat gemeenten op het werkbudget 200 mln. overhouden.Welke begrotingsoplossing ziet de minister voor de transformatiekosten
van 35 mln.? Dit incidentele probleem kan op zeer korte termijn tot knelpunten
in de uitvoering leiden.Hoe zal de omslag naar een meer vacaturegerichte aanpak, de werkgeversbenadering,
niet alleen in de structuur maar ook in de cultuur en de werkwijze van de
nieuwe organisatie worden verankerd? Dat is minstens zo belangrijk als het
organiseren van loketten.Ten behoeve van de informatie- en adviesfunctie voor de cliënt bestaat
nu een onafhankelijke voorziening, in de vorm van het WAOcafé, het
BPV en de arbeidsadviseurs. Er blijft iets voor te zeggen om daarvoor ook
in de nieuwe SUWI een onafhankelijke functie te creëren, mede op grond
van de gedachte van empowerment van de cliënt; dit nog afgezien van de
vraag wie hiervoor betaalt. Kan de minister toelichten hoe hij hiertegenover
staat?Antwoord van de bewindsliedenDe minister zegt dat de in gang gezette operatie
in de SUWI bestaat uit twee onderdelen, die weliswaar samenhangen maar onderscheiden
dienen te worden. Ten eerste worden het CWI en het UWV samengevoegd, wat leidt
tot de vorming van het WERKbedrijf binnen het UWV. Als beslissingen over uitkeringen
en de bemiddeling voor werk meer met elkaar worden verbonden, zijn grotere
effectiviteit en efficiency mogelijk, zoals de ervaring met de WWB heeft geleerd.
Ten tweede gaan het UWV en het CWI op regionaal niveau samenwerken met de
gemeenten. Al zijn de mensen voor wie bemiddeld wordt afkomstig uit verschillende
circuits, de werkgelegenheid moet voor iedereen toch bij dezelfde bedrijven
worden gezocht. Daarom ligt een gezamenlijke benadering, die zal uitgaan van
de LWI’s, voor de hand. Dat zo’n aanpak vruchten afwerpt, is gebleken
uit de experimenten met de «toonkamers», die hebben geleid tot
ongeveer 7% meer plaatsingen en 8% snellere plaatsingen. Het
proces is in een stroomversnelling gekomen ten gevolge van zowel de conclusies
uit de evaluatie van de SUWI als het kabinetsstandpunt dat een bezuiniging
van 190 mln. op de keten mogelijk is. Bezuiniging is echter geen doel op zichzelf;
ook los daarvan zou de operatie nodig zijn om tot geïntegreerde dienstverlening
op regionaal niveau te komen.Het laatste woord over de naam voor het WERKbedrijf en de LWI’s
is nog niet gesproken. Zo wordt nu gedacht aan de naam «Werkplein».De doeltreffendheid en efficiency van de keten als geheel dienen beoordeeld
worden tegen de achtergrond van wat in de afgelopen jaren al is gerealiseerd.
Alleen al bij het UWV is van 2001 tot 2006 een efficiencytaakstelling van
ongeveer 25% op de reguliere uitvoeringskosten gehaald. In 2007 volgde
een reductie van 100 mln. Voor de jaren vanaf 2010 is een verdere
structurele reductie met 100 mln. voorzien. De fusie van het UWV en het CWI
leidt tot een structurele besparing van zo’n 127 mln. Het aantal werkhervattingen
uit de verschillende regelingen bij het UWV vertoont ondertussen een stijgende
lijn. In 2002 gingen ongeveer 18 000 mensen weer aan het werk en in 2007
waren het er 52 000. Ook het aantal plaatsingen door re-integratiecoaches
is in de afgelopen jaren voortdurend gestegen. De re-integratiemiddelen in
de WW zijn daarbij effectiever ingezet. De kosten per werkhervatting zijn
dan ook gedaald van zo’n € 13 000 in 2005 tot € 7 000
in 2007.Uit de evaluatie van de re-integratie-instrumenten is naar voren gekomen
dat het minder zinvol en verantwoord is om voor iedereen die in de WW instroomt,
re-integratiemiddelen in te zetten. Veel mensen vinden immers op eigen kracht
werk, in het eerste jaar tegen de 80%. Beter is het om de instrumenten
te concentreren op de groep waarvoor dat moeilijker gaat. Dit verklaart mede
waarom het percentage mensen dat bij enquêtes antwoordt dat zij dankzij
de tussenkomst van het CWI aan het werk gekomen zijn, eerder in de buurt van
de 20 uitkomt.De IWI komt binnenkort met een vervolgonderzoek over de werkzoekende burger
in de keten. Daarnaast zullen in het voorstel tot wijziging van de Wet SUWI
de indicatoren voor het functioneren van de keten worden vastgesteld. De IWI
zal daarop toezicht houden.Veel werkgevers werven met een algemene advertentie of via uitzendbureaus
en brengen alleen de vacatures die zij niet op andere wijze kunnen vervullen,
bij het CWI onder, terwijl bij het CWI juist de moeilijker plaatsbare werkzoekenden
staan ingeschreven. Dit leidt structureel tot een minder hoge tevredenheid
bij werkgevers; het cijfer 6,8 is echter te laag, en de doelstelling op termijn,
geformuleerd in het businessplan, blijft een waardering van 7,0. Onder meer
ten gevolge van verschillende selectiemechanismen in de markt bedienen het
WERKbedrijf en de LWI’s in wording andere segmenten van het arbeidspotentieel
en het bedrijfsleven dan bijvoorbeeld uitzendbureaus.De publieke arbeidsbemiddeling is nu nog versnipperd tussen de sociale
diensten, het UWV en het CWI. Met de aanstaande integrale dienstverlening
in de LWI’s wordt beoogd om daarin verbetering te brengen. Bedrijven
krijgen één aanspreekpunt in de regio. Overigens is de situatie
op de arbeidsmarkt aan het veranderen. De betrokkenheid van werkgevers bij
het CWI, bijvoorbeeld via het werkgelegenheidsplan van De Most, wijst daar
al op. De verwachting is dat in de toekomst overschotten aan arbeidskrachten
plaats zullen maken voor tekorten. Ook daarop wordt al ingespeeld met de structuurverandering
in de SUWI, die in het rapport van de commissie-Bakker onderschreven wordt.In de nieuwe structuur wordt het mogelijk om voor een apart segment zoals
de Wajong één aanspreekpunt in te stellen voor een landelijke
onderneming met regionale vestigingen die Wajongers kan plaatsen; zo’n
aanspreekpunt kan er vanaf november 2008 zijn.Onderdeel van het businessplan voor de operatie is dat de overhead van
15% daalt naar 10%, terwijl een percentage van 20 tot 30 voor
overhead normaal is bij overheidsdiensten. De bezuinigingen betreffen dus
vooral de overhead en raken de mensen op de werkvloer minder.Het aantal locaties wordt verminderd van 125 naar 100. Dat is mogelijk
omdat ook gemeenten in de LWI’s samenwerken. Versplintering over een
veelheid van locaties is niet effectief, noch voor werkgevers noch voor werkzoekenden.
Voor werkzoekenden blijft een groter aantal locaties bestaan dan voor werkgevers,
die vooral baat hebben bij een concentratie van het aantal aanspreekpunten.
Bij de inrichting van de infrastructuur speelt niet alleen de vraag een rol
waar de werkzoekenden wonen; minstens zo belangrijk is de vraag waar de bedrijven
en de werkgelegenheid te vinden zijn. Het bedrijfsleven zelf heeft het liefst
niet meer dan 30 à 40 aanspreekpunten in het hele land. Ook los van
efficiencytaakstelling zullen internet en telefonie een steeds belangrijkere
rol moeten gaan spelen. Het proces is nog in een te vroeg stadium
om exacte criteria voor sluiten dan wel aanhouden van vestigingen te kunnen
geven. In overleg met de VNG wordt afgesproken welke gemeenten een centrale
functie in de regio zullen vervullen, mede ten behoeve van omliggende gemeenten
zonder eigen locatie. Ter stimulering van de geïntegreerde dienstverlening
is een rijkssubsidie beschikbaar.Het kleinere aantal locaties zal wel gevolgen hebben voor de dienstverlening.
De verschillende programma’s die gericht zijn op bepaalde groepen, zoals
allochtonen, jongeren of ouderen, en die vaak landelijk georganiseerd zijn,
worden in de LWI’s vervangen door een meer persoonsgerichte benadering.
Juist omdat in de nieuwe structuur met gemeenten wordt samengewerkt, is het
verantwoord om groepsgerichte programma’s te reduceren. De kennis van
de specifieke regelingen voor verschillende doelgroepen zal bij de LWI’s
beschikbaar zijn, maar bij de arbeidsbemiddeling wordt voor een individuele
benadering gekozen.Voor mensen in de Wajong blijft wel een aparte aanpak bestaan. Bij de
AG-poot van het UWV is een afzonderlijke ontwikkeling gaande. Het is denkbaar
dat de beide poten, AG en WW/WERKbedrijf, op den duur nauwer zullen samenwerken,
maar de minister betwijfelt of de hele bemiddeling voor de Wajong op het niveau
van de LWI’s kan plaatsvinden.De reductie van het aantal werkcoaches vindt vooral plaats bij de beleidsprogramma’s
die op bepaalde cliëntengroepen waren toegespitst. Het aantal werkcoaches
dat wordt ingezet voor de directe dienstverlening aan werkzoekenden en werkgevers
of voor de competentietesten, wordt niet verminderd. De mate van specialisatie
van werkcoaches kan aan de afzonderlijke LWI’s worden overgelaten; de
behoeften zullen van locatie tot locatie verschillen.In het wetsvoorstel waarin de grondslag wordt gelegd voor de LWI’s,
worden het kader en de randvoorwaarden voor het functioneren daarvan vastgelegd.
Hoe de LWI’s het beste kunnen functioneren, wordt lokaal bekeken. Dit
leidt niet tot een «bestuurlijke spaghetti», omdat de verantwoordelijkheden
wettelijk zijn vastgelegd in de WW, de WWB en de overige regelingen. In de
uitvoering wordt de bemiddeling echter niet in het keurslijf van het bestuursrecht
gedwongen. De wijze van functioneren zal zich op lokaal niveau ontwikkelen,
ook om de samenwerking tussen gemeenten en rijksdiensten gestalte te laten
krijgen. De afspraken die hierover per regio worden gemaakt, hoeven niet landelijk
uniform te zijn. Alleen voor de gevallen waarin het niet goed loopt, beschikt
het Rijk over het instrument van de aanwijzing.De post van 25 mln. aan besparingen is met instemming van de minister
van Financiën opengelaten, omdat dit bedrag waarschijnlijk gaandeweg
het omvormingsproces gevonden zal kunnen worden. Over de invulling van deze
post zal later overleg met de Kamer plaatsvinden.De transformatiekosten zijn afhankelijk van het tempo waarin de veranderingen
hun beslag zullen krijgen. Hoe sneller dit proces verloopt, des te geringer
zullen de transformatiekosten zijn; andere kosten kunnen dan echter weer oplopen.
Omdat de discussie over deze kosten met het UWV en het CWI nog loopt, neemt
de minister hierover nog geen standpunt in, maar hij zal bij de afweging rekening
houden met de knelpunten die kunnen ontstaan. Op deze kosten zal in ieder
geval teruggekomen worden in het kader van de begroting.Werkgevers en brancheorganisaties ontwikkelen samen, met steun van het
ministerie van SZW, de Poortwachtercentra. Het CWI, straks het WERKbedrijf,
werkt daaraan mee. Regionaal wordt op regiowerktoppen overleg gevoerd voor
de samenwerking tussen werkgevers en diverse instanties. Zij maken plannen
en afspraken om urgente vacatures te kunnen vervullen. Ook worden in de regio’s
op tal van plaatsen succesrijke initiatieven genomen, zoals het Servicepunt
Detailhandel en Ambachten in Maastricht. In juli 2008 worden nieuwe afspraken in verband met het businessplan voor
de integratie in het WERKbedrijf gemaakt. Van de toetsing maakt de vraag deel
uit hoe werkgevers hierbij betrokken worden. Daarom is aan het UWV gevraagd
om de klanttevredenheid te registreren en een indicator daarvoor op te nemen.
In de eerste vier maanden van 2008 is de tevredenheid gestegen tot het cijfer
6,8. De nagestreefde waardering van 7,0 zou in 2011 bereikt moeten zijn, maar
hoe eerder het gehaald wordt, hoe beter het is. De klanttevredenheid en de
prestatie-indicatoren zullen in het Jaarplan 2009 worden opgenomen.De subsidies voor onafhankelijke informatie- en adviesvoorzieningen, zoals
het WAOcafé, waren van meet af aan uitdrukkelijk bedoeld als startsubsidie
en maken niet structureel deel uit van de dienstverlening door de overheid.
De minister is het niet eens met het concept dat overal waar dienstverlening
door de overheid bestaat, een tegenmacht moet worden georganiseerd. Er bestaan
al legio instrumenten om toe te zien op het functioneren van overheidsdiensten;
te denken valt aan ombudsdiensten, de IWI of de rechtsbescherming. Organisaties
als het UWV hebben hun eigen klachtenprocedures. Als er behoefte bestaat aan
een tegenmacht, zal deze zichzelf moeten bekostigen. Als de overheid een onafhankelijke
informatiefunctie betaalt, zal alleen daardoor al de onafhankelijkheid in
twijfel worden getrokken. Door de vorming van de LWI’s neemt de overzichtelijkheid
van het stelsel toe. De LWI’s zullen bovendien de informatiefunctie
voor cliënten op zich nemen; het is aan de gemeenten om te bepalen op
welke wijze dit gebeurt.De staatssecretaris is van mening dat de rol
die gemeenten kunnen spelen bij arbeidsbemiddeling niet onderschat mag worden.
Het aantal mensen in de bijstand is gedaald tot het laagste peil van de afgelopen
25 jaar. Dat is mede te danken aan de rol die gemeenten spelen bij de uitvoering
van de WWB. Aan de typen risico’s die de private markt aankan, zijn
beperkingen; veel uitzendbureaus nemen mensen «met een vlekje»
niet eens in bemiddeling. De publieke sector bemiddelt wel voor iedereen.
De rol van gemeenten bij het scheppen van de noodzakelijke vestigingsvoorwaarden
is voor het bedrijfsleven, in het bijzonder het mkb, vaak zelfs belangrijker
dan bijvoorbeeld het belastingregime van de rijksoverheid. Voorbeelden van
zulke vestigingsvoorwaarden zijn het veiligheidsbeleid, het mobiliteitsbeleid,
de beschikbaarheid van bedrijfsterreinen, de ruimtelijke ordening en het parkeerbeleid.
Veel mensen die via een uitzendbureau aan werk komen, zijn afkomstig uit de
kaartenbakken van de gemeenten en het CWI. In bedrijfsverzamelgebouwen bevindt
zich vaak een vestiging van een uitzendbureau, en werkzoekenden worden daarnaar
verwezen voordat een intake plaatsvindt, juist om te voorkomen dat de «gemakkelijke»
gevallen in een relatief duur traject terechtkomen. Het WERKbedrijf is dan
ook complementair aan private partijen.Voor de regionale werktoppen bestaat zeer grote belangstelling, juist
van werkgeverszijde. Op zulke toppen laten werkgevers weten dat zij een goed
beleid samen met de gemeenten erg belangrijk vinden. Dit wil nog niet zeggen
dat gemeenten het altijd goed doen. Te vaak komt het nog voor dat de betrokken
wethouders de grootste werkgever in de eigen gemeente niet kennen, of dat
de P&O-directeur van een groot bedrijf geen contact onderhoudt met een
accountmanager van de sociale dienst of het CWI. Bij sociale diensten zitten
nog te veel mensen in de backoffices en wordt de bemiddeling te vaak aan maatschappelijk
werkers overgelaten. De matching kan vaak effectiever.Er komen zo’n 100 regionaal werkende LWI’s; het precieze aantal
is nog niet vastgesteld. Het UWV voert namens het Rijk overleg met de VNG
over het aantal gemeenten dat de status van centrumgemeente krijgt. In zulke
centrumgemeenten, tussen de 30 en 56, wordt een LWI met werkgeversservicepunt
gevestigd. Vanwege hun ligging zullen bepaalde gemeenten in het ene geval
bij de ene en in het andere geval bij de andere regio aansluiting
willen zoeken; dat is ook mogelijk. Kleine gemeenten werken veelal samen in
het kader van de intergemeentelijke sociale diensten. Deze zullen vaak als
groep aansluiting willen zoeken bij één regio, maar dit hoeft
niet altijd het geval te zijn. Zo kunnen bepaalde gemeenten binnen zo’n
groep besluiten om toch bij een andere regio aansluiting te zoeken, bijvoorbeeld
in verband met de bereikbaarheid voor cliënten. Ook is denkbaar dat er
naast LWI’s met uitgebreide dienstverlening in een bedrijfsverzamelgebouw
andere kleine locaties voor dicht bij de cliënten zullen zijn. De gemeenten
zitten zelf aan tafel bij de discussie over dit soort kwesties en beslissen
mee over de samenwerking, zo nodig met de landkaart in de hand. Over de indeling
en het aantal vestigingen zal de Kamer worden geïnformeerd zodra dit
overleg is afgerond.Het UWV moet zo spoedig mogelijk in staat worden gesteld om degenen die
de LWI’s zullen bemensen, benoemd te krijgen. Daarnaast is het van belang
om zo snel mogelijk een kopgroep van gemeenten te formeren die ervoor zorgt
dat er tempo komt in de ontwikkeling van de LWI’s. Bij voorkeur wordt
zo snel mogelijk na de zomer begonnen met 20 à 30 gemeenten, vanwaar
het concept van de LWI’s verder wordt uitgerold. Eind 2009 moet dit
proces zijn voltooid.Een belangrijk onderdeel van de nieuwe structuur is de werkgeversbenadering.
Het UWV, het CWI en de gemeenten zullen niet meer elk apart de werkgevers
benaderen. De acquisitie vindt plaats vanuit één punt per regio.
Zeker de grote bedrijven moeten een rechtstreekse contactpersoon krijgen.
Ook als zich nog niet direct vacatures aandienen, moeten medewerkers eigenlijk
regelmatig beleidsmatig contact onderhouden met grote werkgevers in de regio’s
om tijdig voorbereid te zijn op toekomstige vraag, bijvoorbeeld door alvast
mogelijke kandidaten te scholen. Het is aan de gemeenten zelf om dit te organiseren.De gemeenten vervullen een initiërende rol om partijen bij elkaar
te brengen voor het voeren van het regionale arbeidsmarktbeleid. Zo kan een
centrumgemeente omringende gemeenten uitnodigen voor overleg samen met verschillende
andere actoren. Voorbeelden van zulke andere partijen zijn onderwijsinstellingen,
zoals roc’s, vmbo-instellingen of hbo-instellingen, het mkb, grote bedrijven,
de Kamers van Koophandel et cetera. Deze regievoering door de gemeenten in
het arbeidsmarktbeleid op regionaal niveau is vergelijkbaar met wat de minister
van SZW op landelijk niveau doet als hij bijvoorbeeld de sociale partners
uitnodigt voor afstemmingsoverleg.Wie in een LWI als manager de regie voert, kan per regio verschillen.
Dit wordt niet vanuit Den Haag voorgeschreven. Het kan hetzij om iemand uit
het bestuur of de diensten van de gemeente gaan, hetzij om iemand van het
UWV of het CWI, afhankelijk van persoonlijke kwaliteiten. De hoofdzaak is
dat de dienstverlening gewaarborgd wordt. Omdat echter denkbaar is dat men
lokaal niet tot een consensus over de regievoerder komt, wordt in de wet een
aanwijzingsbevoegdheid voor het ministerie van SZW opgenomen.De gevraagde gemeentelijke bijdrage van 63 mln. wordt geëffectueerd
in het Gemeentefonds. De gemeenten nemen dit bedrag dus voor hun rekening.Het DKD is op 1 januari 2008 van start gegaan en in maart/april hebben
de laatste gemeenten zich aangesloten. Het functioneert boven verwachting
goed. In het afgelopen halfjaar is het dossier 17,3 miljoen keer geraadpleegd,
met name door professionals. Het aantal WW-aanvragen via het DKD is ongeveer
72 000, en het aantal aanvragen voor de WWB ongeveer 11 000. Er
hebben meer dan 100 000 inschrijvingen voor werk plaatsgevonden. De staatssecretaris
heeft de VNG en de huidige proceshouder, het UWV, gevraagd om vanaf september
2008 plannen in te dienen voor de tweede fase van het DKD, waarin onderzocht
wordt hoe het tevens voor aanpalende beleidsterreinen gebruikt kan worden,
bijvoorbeeld de Wmo. De staatssecretaris zal de Kamer hierover informeren. Het BKWI wordt voorlopig aan het UWV als rechtsopvolger van het CWI gehangen
in afwachting van definitieve besluitvorming. Als daarin iets verandert, zal
dit aan de Kamer worden voorgelegd.De Servicepunten Leren en Werken vervullen een belangrijke functie voor
de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt, bijvoorbeeld met betrekking
tot stageplaatsen en EVC. Op deze servicepunten worden verschillende partijen
bij elkaar gebracht, bijvoorbeeld de achttien kenniscentra verenigd in COLO,
vmbo-instellingen, roc’s et cetera. Voor de aansluiting bij de arbeidsmarkt
kunnen dit soort voorzieningen het beste regionaal worden aangeboden. In de
komende jaren moeten enige tienduizenden mensen aan een ervaringscertificaat
worden geholpen. Veel bedrijven ontplooien hiervoor al goede initiatieven.Het beeld dat het CWI nog te veel in termen van «producten»
denkt in plaats van gericht te zijn op het resultaat, een baan voor de werkzoekende,
is enigszins achterhaald, omdat inmiddels is besloten tot een «sluitende
aanpak». Niet iedereen hoeft een scholingstraject te volgen of iets
anders af te nemen van het CWI; veel mensen helpen zichzelf, bijvoorbeeld
door gebruikmaking van de computers bij het CWI om vacatures te raadplegen.
Wel is in de nieuwe organisatie een mentaliteitsverandering nodig om meer
gespitst te zijn op de matching tussen de vraag van burgers een het aanbod
van banen.Een groot deel van de mensen die zich voorheen bezighielden met de dienstverlening
aan specifieke groepen, zal bij de nieuwe organisatie blijven werken en betrokken
worden bij de basisdienstverlening. De kennis blijft dan ook beschikbaar.
Bovendien is op vraag van het Algemeen Ketenoverleg een bedrag van 15 mln.
beschikbaar gesteld om de kennis over specifieke dossiers bij de algemene
medewerkers te vergroten.De voorzitter van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,De WitAdjunct-griffier van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,EsmeijerXNoot1Samenstelling:Leden: Van der Vlies (SGP), De Wit (SP), voorzitter, Van Gent (GroenLinks),
Blok (VVD), Tichelaar (PvdA), Nicolaï (VVD), Jan Jacob van Dijk (CDA),
Smeets (PvdA), Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD), Omtzigt (CDA), Van
Hijum (CDA), Timmer (PvdA), Koşer Kaya (D66), Jonker (CDA), ondervoorzitter,
Luijben (SP), Ulenbelt (SP), Ortega-Martijn (ChristenUnie), Blanksma-van den
Heuvel (CDA), Van der Burg (VVD), Koppejan (CDA), Tony van Dijck (PVV), Spekman
(PvdA), Thieme (PvdD), Karabulut (SP) en Vos (PvdA).Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Gerkens (SP), Vendrik (GroenLinks),
De Krom (VVD), Heerts (PvdA), Smilde (CDA), Depla (PvdA), Aptroot (VVD), Willemse-van
der Ploeg (CDA), Dijsselbloem (PvdA), Pechtold (D66), Spies (CDA), Irrgang
(SP), Lempens (SP), Cramer (ChristenUnie), Biskop (CDA), Kamp (VVD), Joldersma
(CDA), Fritsma (PVV), Tang (PvdA), Ouwehand (PvdD), Gesthuizen (SP), Heijnen
(PvdA) en Weekers (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26448-379.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl