Interdepartementaal Beleidsonderzoek: Medefinancieringsprogramma; Brief van de Minister voor Ontwikkelingssamenwerking
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27433, nr. 69

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

25-02-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

27433 nr. 69

16-02-2009

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27433Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 56 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 433Interdepartementaal Beleidsonderzoek: Medefinancieringsprogrammanr. 69BRIEF VAN DE MINISTER VOOR ONTWIKKELINGSSAMENWERKINGAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 16 februari 2009Hierbij heb ik het genoegen u het beleidskader 2009–2012 inzake
het Vakbondsmedefinancieringsprogramma (VMP) aan te bieden. Dit beleidskader
vormt een vervolg op de beleidskaders 2001–2004 en 2005–2008.Ik verwijs hierbij naar mijn brief van 3 april 2008 (Kamerstuk 31 200
V, nr. 87), waarin voorliggend beleidskader werd aangekondigd en waarin
u het rapport «Een evaluatie van steun gericht op versterking van vakbon-
den en vakbonds- en arbeidsrechten» werd aangeboden. Dit rapport vormde
de neerslag van de evaluatie die in 2007 werd uitgevoerd door de Inspectie
Ontwikkelingssamenwerking en Beleidsevaluatie (IOB) over het VMP in de periode
2001–2006. De resultaten van deze evaluatie zijn verwerkt in het voorliggende
beleidskader.De minister voor Ontwikkelingssamenwerking,A. G. KoendersBELEIDSKADER VAKBONDSMEDEFINANCIERINGSPROGRAMMA (VMP)
2009–2012Inhoud blz.1. Inleiding 32. De rol van de vakbeweging bij duurzame armoedebestrijding 43. Doel van de vakbondssamenwerking via het VMP 44. Ondersteuning via Nederlandse vakcentrales 55. Inzet van de Nederlandse vakbeweging in ontwikkelingslanden 6• Informeel werk 6• Positie van vrouwen 8• Kinderarbeid 8• Arbeidsrechten 8• Groei & Verdeling 9• Opleiding en scholing 9• Capaciteitsopbouw 106. Inbreng Nederlandse vakbonden op internationaal niveau 10• Eerlijke handel en arbeidsnormen 11• Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen 11• Verbetering van de positie van vrouwen: arbeidsrechten; representativiteit
127. Voorlichting, campagnes & lobby 138. Aard en werkwijze van het VMP: Landen- en partnerkeuze 149. Procedure en toetsing 14• Procedure 15• Toetsing: beoordelingscriteria organisatie & aanvraag 1510. Kwaliteitsbewaking en ontwikkeling 1611. Rapportages 171. InleidingOndanks positieve effecten van globalisering en mondiale groei is er in
toenemende mate sprake van ongelijkheid.1 Een
aantal landen profiteert nauwelijks van de wereldwijde economische groei.
Lang niet iedereen heeft gelijke kansen of mag meepraten. Armoede heeft meestal
te maken met betaling van arbeid, dus veel armoedeproblemen hebben te maken
met arbeidsrelaties en deze zijn onder invloed van globalisering aan verandering
onderhevig. In de gecompliceerde en globaliserende economie heeft een aantal
bepalende partijen zich in toenemende mate georganiseerd, terwijl arbeid in
toenemende mate wordt geïnformaliseerd.In de afgelopen decennia is de hoeveelheid formele arbeid in een aantal
ontwikkelingslanden teruggelopen, zijn bepaalde groepen werknemers (waaronder
veel vrouwen, jongeren en kinderen) in de informele sector terecht gekomen
en is het aanbod van arbeid gestegen. Het aantal mensen zonder formeel arbeidscontract
en niet vallend onder beschermende secundaire arbeidsvoorwaarden is gestegen.
Grote groepen mensen leven in armoede doordat zij werkloos zijn of onderbetaald
worden. Sommige groepen, zoals vrouwen, jongeren, kinderen en werkenden in
de informele economie, zijn extra de dupe. HIV/aids versterkt het probleem.
De razendsnelle verspreiding van deze epidemie onder de seksueel en economisch
actieve bevolkingsgroep tast de maatschappelijke structuur en economische
capaciteit van landen aan.Naleving van vakbonds- en arbeidsrechten helpt bij het oplossen van dit
probleem. Daarvoor is een sterke vakbeweging essentieel, maar in ontwikkelingslanden
zijn vakbonden vaak nog zwak en spelen een betrekkelijk geringe rol. De minister
wil een bijdrage leveren om betere naleving van vakbonds-arbeidsrechten te
bewerkstelligen en daartoe indien nodig gericht de vakbeweging versterken
om zo de Millennium Development Goals (MDG’s) te realiseren, met name
MDG 1, 3 en 8.Globalisering heeft het probleem van kinderarbeid niet uitgebannen maar
juist versterkt. Kinderarbeid komt het meest voor in sectoren en landen waar
arbeidsrechten met grote regelmaat worden geschonden en waar vakbonden niet
of nauwelijks zijn georganiseerd. Dat maakt dat het noodzakelijk blijft om
flink te investeren in goed en toegankelijk onderwijs voor kinderen in combinatie
met gezondheidszorg en er tevens voor te zorgen dat de inkomens- en werkgelegenheidssituatie
van ouders wordt verbeterd.Overheden in een aantal ontwikkelingslanden hebben zich vaak restrictief
opgesteld ten opzichte van de fundamentele arbeidsnormen van de International
Labour Organisation (ILO). De vakbeweging zag in veel ontwikkelingslanden
het aantal vakbondsleden sterk teruglopen. Met hulp van de westerse vakbeweging
kon de lokale vakbondsbasis in stand worden gehouden en de belangen van zijn
leden op bedrijfsniveau behartigd worden. In een aantal ontwikkelingslanden
slaagde de nationale vakbeweging er niet in het bondsniveau (bedrijfs, sectoraal,
regionaal) op het niveau van vakcentrales te bundelen, waardoor zij geen factor
is geworden waar rekening mee gehouden moest worden. Dit had ook gevolgen
voor de ontwikkeling van aansprekende nationale vakbondsleiders. De vakbeweging
heeft in een aantal ontwikkelingslanden onvoldoende expertise en tegenkracht
kunnen ontwikkelen op het terrein van sociaal-economische politiek en is geen
serieuze gesprekspartner van belangrijke investeerders, werkgeversorganisaties,
overheden en donoren. Aan de andere kant werd de vakbeweging ook door investeerders
en overheden buiten de deur gehouden.2. De rol van de vakbeweging bij duurzame armoedebestrijdingEen sterke onafhankelijke vakbeweging draagt bij aan armoedebestrijding,
brengt veranderingen teweeg gericht op verbetering van de kwaliteit van werk
en leven van werknemers in de formele en informele economie en levert een
belangrijke bijdrage aan de naleving van mensenrechten.De kracht van vakbonden zit in het op de agenda zetten van tal van arbeidsgerelateerde
onderwerpen. Vakbonden zetten zich in voor de collectieve belangen en rechten
van werknemers, zowel richting werkgevers als richting overheden. Zij vertegenwoordigen
hun achterban in onderhandelingen over collectieve arbeidsvoorwaarden en kunnen
diensten aanbieden aan werkenden die anderszins niet beschikbaar voor hen
zouden zijn.Vakbonden zijn een goede graadmeter als het gaat om het peilen van democratische
processen en structuren in een land. Naarmate de graad van organisatie hoger
is en er ruimte bestaat voor onderhandelen en het voeren van een dialoog zal
de kans op daadwerkelijke verbetering van arbeidsomstandigheden toenemen.Vakbondsorganisaties hebben wereldwijd formele posities in overlegstructuren
met overheden en werkgeversorganisaties die worden erkend in de ILO. In bipartiete
en tripartiete overlegorganen kunnen vakbonden op nationaal en internationaal
niveau sociaal-economisch beleid beïnvloeden. Via internationale (sectorale)
koepels zijn vakbondsorganisaties in het Noorden direct verbonden met vakbondsorganisaties
in het Zuiden. Het stelt de vakbeweging in staat om vanuit verschillende posities
overheden en werkgevers aan te spreken. Rechtstreekse samenwerkingsrelaties
met partnerorganisaties in ontwikkelingslanden zijn daarbij onmisbaar en dragen
bij aan de verbetering van (lokale) arbeidsomstandigheden.De (internationale) vakbeweging kan vanwege haar focus op arbeidsrechten,
waaronder vakbondsrechten, een wezenlijke bijdrage leveren aan duurzame armoedebestrijding
en het realiseren van de Millennium Development Goals (MDG’s). Ook bij
het stimuleren van een gunstig ondernemingsklimaat is de betrokkenheid van
de vakbeweging van groot belang. Daarnaast heeft de vakbeweging een belangrijke
rol bij het bevorderen van eerlijke handel en maatschappelijk verantwoord
ondernemen.3. Doel van de vakbondssamenwerking via het VMPDe algemene doelstelling van het Vakbondsmedefinancieringsprogramma
(VMP) is het bevorderen van arbeids- en vakbondsrechten als bijdrage aan duurzame
armoedebestrijding.Om dit te bereiken zet het VMP in ontwikkelingslanden in op de uitvoering
van de Decent Work Agenda, die zich richt op economische
groei in combinatie met sociale herverdeling.1
In deze agenda staan vier essentiële elementen centraal:1. Het waarborgen van fundamentele arbeidsrechten2. Het bevorderen van werkgelegenheid3. Het bevorderen van sociale zekerheid4. Het bevorderen van een dialoog tussen de sociale partnersIn praktische termen betekent dit: een leefbaar inkomen, respect voor
arbeidsrechten, voldoende maatregelen voor sociale zekerheid, goede arbeidsomstandigheden
voor werkenden in de formele en informele economie en gelijkheid van mannen
en vrouwen. Het VMP beoogt daarbij vooral de positie van vrouwen,
jongeren, kinderen en werkenden in de informele economie te verbeteren.Vanuit dit perspectief zijn sterke vakbondsorganisaties in ontwikkelingslanden
noodzakelijk, die een bijdrage kunnen leveren aan de uitvoering van de Decent Work Agenda. De kracht van vakbonden wordt beoordeeld
op basis van de mate waarin zij in staat zijn bij te dragen aan de realisatie
van de Decent Work Agenda.Beoogde resultaten in ontwikkelingslanden
waarop het VMP zich richt:• De essentiële elementen uit de Decent Work Agenda: fundamentele
arbeidsrechten, werkgelegenheid en sociale zekerheid zijn verbeterd, met name
voor kinderen, jongeren, vrouwen en werkenden in de informele economie;• Sociale dialoog vindt plaats;• Vakbondsorganisaties leveren aantoonbaar een bijdrage aan de twee
hierboven genoemde resultaten;• De capaciteit van vakbonden is waar nodig versterkt om hun beoogde
bijdrage aan de uitvoering van de Decent Work Agenda
te kunnen realiseren.1Nederlandse vakcentrales worden uitgenodigd toe te lichten hoe zij een
bijdrage kunnen leveren aan de realisatie van de Decent
Work Agenda. Op basis van gedegen context- en organisatieanalyses
dient vastgesteld te worden op welke specifieke onderdelen versterking van
vakbondsorga- nisaties wenselijk is, opdat zij hun bijdrage aan de Decent Work Agenda kunnen leveren.4. Ondersteuning via Nederlandse vakcentralesDe Nederlandse vakcentrales zijn actief betrokken bij het ontwikkelen
van een sterke onafhankelijke vakbeweging wereldwijd. Zij beschikken over
brede kennis en expertise op politiek en sociaal-economisch vlak, die zij
inzetten om hun partners in ontwikkelingslanden te ondersteunen en te versterken.
Eén aspect daarvan is politieke en morele steun aan vakbondleiders,
welke noodzakelijk is om beleidsbeïnvloeding op nationaal en internationaal
niveau kracht bij te zetten. Vakcentrales in ontwikkelingslanden spelen een
essentiële en verantwoordelijke rol in de ontwikkeling van de nationale
economie en dragen zorg voor het verdelen van economische groei, waardoor
in ontwikkelingslanden een positief effect op armoedebestrijding ontstaat.
De Nederlandse vakcentrales kennen een lange traditie als het gaat om het
voeren van een sociale dialoog en kunnen hun partners in ontwikkelingslanden
helpen bij het opzetten van een dergelijke dialoog.Ook kennen de Nederlandse vakcentrales een lange traditie van bundeling
en netwerkvorming op nationaal, regionaal en internationaal niveau. Zij werken
samen met democratische vakbonden en organisaties die opkomen voor de rechten
van werknemers en informeel werkenden, vrouwenorganisaties en organisaties
die zich richten op kinderarbeid. Tevens is in toenemende mate sprake van
de vorming van allerlei vakbondsnetwerken binnen sectoren en binnen multinationals,
waardoor activiteiten op het gebied van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen
(MVO) op een directe en geheel eigen wijze kunnen worden vormgegeven. Bij
het versterken van organisaties en internationale netwerkvorming sluiten de
Nederlandse vakcentrales aan bij uitgangspunten en prioriteiten die gezamenlijk
met en binnen de internationale vakbeweging zijn afgesproken, zoals de Decent
Work Agenda van de ILO.Goede afstemming van projecten en programma’s in het Zuiden met
lobby- en campagne-activiteiten in Nederland is een randvoorwaarde om de effectiviteit
van lobby & campagnes te vergroten:• Bij de CAO onderhandelingen wordt de financiële ondersteuning
van vakbondsorganisaties in het Zuiden meegenomen. Delen van de loonsom worden
dan gereserveerd voor ontwikkelingsprojecten met vakbonden in het Zuiden («loonruimte
voor solidariteit»). Dit gebeurt uiteraard met instemming van de leden,
waardoor het draagvlak voor internationale solidariteit binnen Nederland wordt
versterkt. Zo wordt internationale solidariteit direct gekoppeld aan een kernactiviteit
van de Nederlandse vakbeweging• Vertegenwoordingen bij (inter)nationale overleggremia zoals de
Sociaal-Economische Raad (SER) zijn een belangrijke ingang voor beleidsbeïnvloeding
door de vakbeweging. Met vertegenwoordigers bij internationale organisaties
zoals de International Labour Organization (ILO) heeft de vakbeweging tevens
een goed internationaal vertrekpunt voor lobbyactiviteiten die geënt
zijn op behoeften van de partners in het Zuiden• Door de samenwerking met internationale partners (zoals de internationale
vakbondsfederaties en bilaterale partners) kunnen campagneof lobby-activiteiten
internationaal opgepakt en uitgevoerd worden. Het is van belang projecten,
lokale en/of regionale projectpartners en campagnes goed op elkaar af te stemmen.
Dit draagt bij aan de effectiviteit van campagnes en lobby-activiteiten.Het voorlichtingswerk door de Nederlandse vakbeweging is uniek van karakter
en onderscheidt zich op diverse punten van andere maatschappelijke organisaties:• De vakcentrales hebben in potentie een zeer groot bereik van bijna
1,6 miljoen leden en daarmee een breed draagvlak in de Nederlandse samenleving.
Tevens hebben zij een goede ingang tot bedrijven;• Het arbeidsvoorwaardenoverleg vormt een uniek instrument van de
vakbeweging voor het creëren van bewustwording en betrokkenheid van leden
(en werkgevers) bij ontwikkelingssamenwerking;• De Nederlandse vakcentrales hebben een belangrijke positie in de
overlegeconomie. Zij spelen een belangrijke rol in de stimulering van aandacht
en draagvlak voor arbeidsgerelateerde thema’s in het kader van armoedebestrijding
in de wereld. Ook door deel te nemen aan fora en debatten kunnen vakbondsmedewerkers
vanuit het werknemersperspectief een bijdrage leveren aan discussies en de
stem van hun partnerorganisaties in het Zuiden vertolken.5. Inzet van de Nederlandse vakbeweging in ontwikkelingslandenDe inzet van de Nederlandse vakbeweging in ontwikkelingslanden is vooral
gericht op collectieve belangenbehartiging, het mobiliseren van leden en werkenden
om lobby kracht bij te zetten, individuele belangenbehartiging, juridische
steun, voorlichting en scholing. Daartoe wordt beleid ontwikkeld en uitgedragen,
waarbij het accent ligt op informeel werk, de verbetering van de positie van
vrouwen, kinderarbeid, arbeidsrechten, sociale dialoog en verbetering van
het ondernemingsklimaat, opleiding en scholing, en capaciteitsopbouw van de
vakbeweging in ontwikkelingslanden.Informeel werkDe wereldwijde recessie van de jaren ’80 heeft veel formele werkgelegenheid
doen verdwijnen in zowel de private sector als bij de overheid. Liberalisering,
onder druk van globaliseringsprocessen, heeft veel bedrijven ertoe aangezet
hun arbeidsproces te flexibiliseren en delen van de productie
uit te besteden. Overheden hebben dit mogelijk gemaakt door arbeidswetgeving
aan te passen, zodat de mate van rechtsbescherming van arbeiders in veel landen
afneemt. Daarnaast wordt door het voortduren van de armoede een omvangrijke «overlevingseconomie»
in stand gehouden, zowel in de steden als op het platteland.De groei van de werkgelegenheid is niet gelijk opgegaan met de groei van
de wereldbevolking. Veel mensen die nu aangewezen zijn op de informele sector
of het micro- en kleinbedrijf hadden voorheen een baan in de formele sector,
bij ondernemingen of bij de overheid of semi-overheid. Deze mensen hebben
banen met redelijk veel zekerheid moeten inruilen voor werk met een hoge mate
van onzekerheid. Om hoeveel mensen het hier precies gaat is moeilijk aan te
geven, omdat er uiteenlopende definities van informele economie bestaan (de
verschillen per land, en binnen een land per organisatie, zijn groot). De
ILO schat dat de informele economie de komende jaren 93% van alle nieuwe
werkenden zal moeten opvangen.In veel landen is de arbeidswetgeving niet algemeen van toepassing waardoor
bepaalde groepen werknemers zoals werknemers zonder vast contract niet dezelfde
arbeidsrechten genieten als werknemers met een vast contract, zoals het recht
op een wettelijk minimumloon of het recht op een maximum aantal werkuren.Grote multinationale ondernemingen hebben steeds minder mensen in directe
dienst en besteden hun werk uit aan toeleveranciers of onderaannemers. Ook
worden mensen ingehuurd via verschillende uitzendconstructies. Waar werknemers
met een arbeidsrelatie met (multinationale) ondernemingen naast salaris meestal
ook recht hadden op pensioen, ziektekostenverzekeringen, medische hulp, huisvestingsprogramma’s
en opleidingsmogelijkheden, hebben de nieuwe «flexibele» werknemers
dit niet.Een andere trend die tot informalisering van arbeid leidt, is de migratie
van werknemers – binnen landen maar vooral ook grensoverschrijdend.1 Het aantal migranten is toegenomen van 75 miljoen in
1960 tot 200 miljoen in 2007. Als percentage van de wereldbevolking is dit
aantal echter vrijwel constant gebleven (2,5 tot 3 procent). Geïmmigreerde
werknemers werken niet zelden in slechte omstandigheden en met minder rechtsbescherming
dan mensen van het land zelf. Voor vakbonden zijn deze werknemers moeilijk
bereikbaar. Dit is veelal te wijten aan cultuurproblemen en een gebrek aan
middelen, maar ook doordat wetgeving het organiseren van werkenden soms verbiedt.Het werk in veel zogenaamde «Export Processing Zones» in ontwikkelingslanden
kan als onzeker werk bestempeld worden. Zo bestaat er in deze zones geen recht
op organisatie. Vanwege het vaak ontbreken van georganiseerde werkgevers of
werkgeversorganisaties kunnen er geen collectieve afspraken gemaakt worden.
Ook heeft men te maken met bedrijven die zaken doen met malafide bonden. Vrouwelijke
werknemers worden vaak geconfronteerd met onveilige woon-werk afstanden.Hoewel het lastig blijkt de informeel werkenden te bereiken en te organiseren,
slagen de vakbonden in ontwikkelingslanden er dankzij niet aflatende inspanningen
evenwel steeds beter in om informeel werkenden te organiseren en voor de belangen
van organisaties van informeel werkenden op te komen. Soms fungeert een uit
zelforganisatie voortgekomen organisatie als de motor voor verandering. Kortom,
ook voor informeel werkenden kunnen vakcentrales concrete verbeteringen (doen)
realiseren, met name wat betreft nationale sociale voorzieningen.Positie van vrouwenVrouwen hebben, ondanks hun enorme potentieel als actoren in ontwik- kelingsprocessen,
in de praktijk nog steeds een achtergestelde positie op de arbeidsmarkt. Informalisering
en flexibilisering van werk hebben tot gevolg gehad dat vrouwen steeds slechter
betaald worden en onveilig en onregelmatig werk moeten uitvoeren. Vrouwen
hebben daardoor een grotere kans in armoede te moeten leven dan mannen en
kunnen daar moeilijker aan ontsnappen.Millennium Ontwikkelingsdoel 3 richt zich specifiek op het verbeteren
van de positie van vrouwen.1 Inzet vanuit de vakbeweging
richt zich ondermeer op het bevorderen van deelname van vrouwen in bestuur
en beleid van vakbonden en verhoogde toegang tot de arbeidsmarkt. Gelijk loon
voor gelijk werk, de deelname van meisjes aan onderwijs, campagnes tegen seksuele
intimidatie en huiselijk geweld, CAO’s die de combinatie werk en zorg
voor moeders vergemakkelijken, meer maatregelen ter bescherming van zwangere
vrouwen en beter zwangerschapsverlof zijn onderwerpen die steeds vaker prominent
op de agenda van vakbonden staan. De rol van de vakbeweging op het gebied
van hiv/aids ligt met name op het terrein van hiv-preventie en het tegengaan
van stigmatisering en discriminatie op de werkplek.2KinderarbeidKinderarbeid is een harde realiteit in het leven van meer dan 200 miljoen
kinderen.3 In VN-verband zijn afspraken gemaakt
die kinderen moeten beschermen tegen verdere economische uitbuiting en onveilig
werk4. Het tegengaan van kinderarbeid in de wereld
is één van de prioriteiten in de Nederlandse mensenrechtenstrategie.
Inzet is om via verschillende fronten uiteindelijk alle vormen van kinderarbeid
uit te bannen. Dat betekent ondermeer met steun aan de vakbeweging via het
vakbondsmedefinancieringsprogramma. Immers, ook de vakbeweging is in veel
ontwikkelingslanden actief in de bestrijding van kinderarbeid. Het betreft
een groep werkers die officieel niet hoort te werken, maar op school hoort
te zitten en waar ook geen nieuwe leden te werven zijn. De vakbeweging verdedigt
de belangen van deze kinderen en vecht voor het recht op goed formeel onderwijs.
Tegelijkertijd proberen vakbonden de positie van ouders te versterken door
hen binnen de vakbond te organiseren en voor volwaardig werk en leefbare lonen
op te komen.ArbeidsrechtenEr bestaat een causaal verband tussen de versterking van arbeidsrechten
en de vermindering van armoede.5 Drie aspecten
spelen hierbij een belangrijke rol: democratisering, sociale dialoog en arbeidsrechten.
Wanneer mensen een stem krijgen (democratisering) en groepen met verschillende
belangen met elkaar in overleg treden om het gezamenlijke doel van een stabiel
werk- en leefklimaat te bereiken (sociale dialoog), heeft dit een sterke positieve
invloed op armoedereductie. De waarborging van arbeidsrechten, zoals het recht
op organisatie, is een belangrijke voorwaarde voor democratisering en ook
voor het realiseren van een rechtvaardiger verdeling van de economische groei.
Indien werknemers zich kunnen organiseren en er sprake is van serieuze dialoog
en onderhandelingen, is er ook ruimte om problemen op te lossen, zoals discriminatie
van vrouwen en kinderarbeid. Er is derhalve een direct verband tussen arbeidsrechten
en MDG’s.Erkenning en naleving van vakbondsrechten zijn een noodzakelijke voorwaarde
om als vakbond in een land te opereren. De vakbeweging speelt op
verschillende manieren een rol in het verdelingsvraagstuk: door in collectieve
onderhandelingen een leefbaar loon en beloningsverschillen aan de orde te
stellen; door op nationaal niveau de dialoog met overheden aan te gaan over
lonen en uitkeringen en voor «decent work» te pleiten bij economische
groei en toename van werkgelegenheid en tegen het wegvloeien van economische
opbrengsten naar het buitenland.Groei & VerdelingOm armoedevermindering te realiseren, moet economische groei ook leiden
tot productieve en volwaardige werkgelegenheid. De particuliere sector (in
dit geval de werkgevers en werknemers en hun organisaties) speelt een cruciale
rol in het bevorderen hiervan. Vakbonden komen op voor de belangen van werknemers
en dragen via collectieve onderhandelingen over arbeidsvoorwaarden bij aan
een eerlijker verdeling van de groei. Een hogere organisatiegraad van werknemers
leidt veelal tot een lagere inkomensongelijkheid en inflatie, minder loondiscriminatie
van vrouwen en minderheidsgroepen, een hogere productiviteit en daardoor betere
economische prestaties.1 Dit past binnen de groei
en verdelingsagenda uit Een Zaak van Iedereen.Een goede sociale infrastructuur als onderdeel van het ondernemen tegen
armoede is van groot belang. Stabiele sociale verhoudingen en een vorm van
sociale dialoog dragen bij aan een betere economie. Goed algemeen overleg
over lonen en arbeidsvoorwaarden gaat dikwijls samen met lagere en minder
langdurige werkloosheid, lagere loonsverschillen en minder en kortere stakingen
dan in landen waar het overleg minder sterk is uitgebouwd. Goede industriële
relaties kunnen het investeringsklimaat bevorderen. Private sectorontwikkeling
is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van vakbonden, werkgevers en overheid
in partnerlanden, daarbij ondersteund door hun Nederlandse «counterparts»
die hun interventies onderling nauwkeurig dienen af te stemmen om synergie
tot stand te brengen.Particulier initiatief en bedrijvigheid kunnen onder bepaalde voorwaarden
leiden tot economische groei, volwaardige werkgelegenheid, goede sociale verhoudingen
en ecologische duurzaamheid. Vakbonden kunnen via sociale dialoog bijdragen
aan de totstandkoming van een dergelijke «enabling environment».
Naast puur economische factoren zijn andere aspecten ook van belang voor de
concurrentiepositie van landen: een goed functionerend rechtsstelsel, transparante
besluitvorming, bescherming van intellectueel eigendom, een opgeleide beroepsbevolking,
geen corruptie, veiligheid, goede gezondheidszorg en goed toegankelijk onderwijs.Nederlandse vakcentrales worden uitgenodigd toe te lichten hoe zij invulling
geven aan concrete ondersteuningsacties die de sociale dialoog tussen overheid,
vakbonden en werkgeversorganisaties versterken om tot een beter onderbouwd
en breed gedragen sociaal-economisch beleid te komen in partnerlanden. Hierbij
kan samengewerkt worden met partijen die hetzelfde doel nastreven, zoals ambassades,
DECP en MFS-organisaties, zodat optimaal gebruik gemaakt wordt van synergie-effecten.
Het is met name van belang dat de actuele ervaring en expertise van werkgevers
en vakbonden samen ingezet worden, bij voorkeur via de SER.Opleiding en scholingVakbonden zijn van oudsher betrokken bij (beroeps)opleidingen en scholing.
Ontwikkelingslanden die een grote economische groei kennen investeren in de
regel veel in onderwijs en het verhogen van het opleidingsniveau
van werknemers. Investeringen die aangetrokken worden in sectoren waar een
hoger opleidingsniveau nodig is, leveren in de regel ook betere banen op.
Werknemers die bijvoorbeeld in de ICT-sector werken, behoren op een gegeven
moment tot de middenklasse van een land. Werknemers in de arbeidsintensieve
maar laaggekwalificeerde sectoren als de kledingsector, verdienen nauwelijks
meer, vaak zelfs minder, dan een leefbaar loon en hebben nauwelijks kans op
enige loopbaanontwikkeling. In veel landen spelen bonden een rol in het kader
van beroepsopleidingen. Daarnaast maken vakbonden zich ook sterk voor«Education
for All» als een basisrecht. Uiteraard spelen onderwijsbonden en ambtenarenbonden
hun specifieke rol in het verbeteren van het opleidingsniveau en de kwaliteit
van het onderwijs.CapaciteitsopbouwHet is van belang dat vakbonden in ontwikkelingslanden in staat zijn hun
functie en daaruit volgende taken adequaat te vervullen. Ze moeten zich kunnen
aanpassen aan een verandering in de samenstelling van de beroepsbevolking,
veranderde economische omstandigheden zoals toenemende informalisering, de
grote verscheidenheid in arbeidsrelaties en internationalisering. Vakbonden
kunnen alleen representatief zijn als ze in staat zijn zich constant te vernieuwen.
Vakbonden zullen zich moeten ontwikkelen tot onmisbare overlegpartners voor
overheid en werkgevers bij het realiseren van duurzame economische ontwikkeling.Dit betekent ook meer internationaal kunnen opereren, daar waar multinationals
en internationale financiële instellingen dat ook doen. Vakbonden moeten
belangen kunnen verdedigen via (internationaal) vakbondswerk binnen multinationale
ondernemingen en productieketens, via internationale lobby rond handel, en
door het stimuleren van investeringen om economische groei en rendementen
meer ten goede te laten komen aan armen. Vakbonden die een goed draaiende
organisatie hebben, voldoende inkomsten genereren uit contributie en een democratisch
leiderschap hebben, kunnen iets betekenen voor hun leden, een volwaardige
overlegpartner zijn en internationaal aansluiting vinden voor hun lobby-activiteiten.In het kader van het VMP ontvangen vakbonden in ontwikkelingslanden steun
om hun organisatie te versterken, te herstructureren, zich te professionaliseren
en de krachten te bundelen. Voor de Nederlandse vakcentrales is hierbij een
actieve coachende rol weggelegd, onder meer via overdracht van kennis en vaardigheden
op bestuursniveau.6. Inbreng Nederlandse vakbonden op internationaal
niveauDe inzet van de vakbeweging op internationaal niveau concentreert zich
in dit verband met name op eerlijke handel en arbeidsnormen, maatschappelijk
verantwoord ondernemen, en verbetering van de positie van vrouwen. De Nederlandse
vakbeweging is aangesloten bij de internationale vakbeweging, bestaande uit
de sectorale Global Union Federations (GUF’s), International Trade Union
Confederation (ITUC) en andere internationale organisaties.1 De internationale vakbeweging richt zich ondermeer op lobby richting
ILO, World Trade Organisation (WTO), IMF en WB om de Decent Work Agenda en
internationale beleidscoherentie te bevorderen. Dit is tevens een bron van
netwerken waarin men (nieuwe) partnerorganisaties kan ontmoeten met kennis
van lokale omstandigheden. VMP-partners kunnen via de internationale vakbeweging
hun stem laten horen en invloed uitoefenen op het beleid van internationale
organisaties. Daarnaast voert de internationale vakbeweging op internationaal
niveau een sociale dialoog met het bedrijfsleven (multinationals).2 Gezien de internationale rol van de Nederlandse
vakbeweging is het van belang dat in de VMP-aanvraag wordt aangegeven op welke
punten concrete resultaten kunnen worden geboekt, waarbij aansluiting zal
worden gezocht bij de groei- en verdelingsagenda van het kabinet.Eerlijke handel en arbeidsnormenLokale (vak)organisaties hebben een belangrijke rol in het vergroten van
bewustwording rond fundamentele arbeidsnormen in bedrijven waar wordt geproduceerd
voor export. Vanuit het internationale perspectief heeft de vakbeweging een
rol als gesprekspartner c.q. controlerende partij om te blijven wijzen op
het toepassen van internationaal vastgestelde arbeidsnormen, ondermeer via
de onderhandelingen over multilaterale handelsakkoorden.De ILO en de ITUC onderstrepen het belang van de strijd tegen hiv/aids
om de Decent Work Agenda en de capaciteit om duurzame armoedebestrijding en
de naleving van fundamentele mensenrechten te verwezenlijken.1 Bij de ILO worden door de tripartiete delegaties van de lidstaten
internationale arbeidsnormen vastgesteld. Een speciale groep van deze arbeidsnormen
wordt gevormd door de zogenaamde fundamentele arbeidsnormen.2 Dit zijn mensenrechten die voor iedereen en overal gelden. Samenwerking
tussen vakbonden, werkgevers en overheden moet ertoe leiden dat deze internationaal
erkende rechten van werknemers universeel worden gerespecteerd.De internationale vakbeweging zet zich er voor in dat de WTO de fundamentele
arbeidsnormen koppelt aan handelsakkoorden en dat zij zich als organisatie
duidelijk uitspreekt over het belang van de naleving van deze arbeidsnormen.
Dit is een uitvloeisel van het eerste gezamenlijke ILO/WTO rapport «Trade
and Employment: Challenges for Policy Research» (februari 2007). Sociale
partners, en in het bijzonder de vakbeweging, hebben de taak om de sociale
dimensie van handel in beeld te brengen en te houden.Daarnaast dringt de internationale vakbeweging via de Global Union Group –
een samenwerkingsverband bestaande uit de Internationale Vakcentrale (ITUC)
die 168 miljoen leden in 155 landen vertegenwoordigt, de Global Union Federations
(GUF’s) die hun sector op internationaal vakbondsniveau vertegenwoordigen,
en het adviesorgaan van vakbonden (TUAC) bij de OESO – bij de internationale
financiële instellingen IMF en WB aan op meer aandacht voor de «pro
poor» benadering van economische hervormingen. De «Global Union
Group» heeft tweejaarlijkse «high level meetings» met IMF
en WB en stelt daarvoor «statements» op (laatstelijk in april
en oktober 2008). Bovendien bieden PRSP’s voor de vakbeweging een kapstok
om thema’s als sociale dialoog, arbeidsnormen, sociale zekerheid en
werkgelegenheid op de agenda te krijgen. Steun via het VMP richt zich met
name op internationale vakbondssamenwerking en lobby rond handel en investeringen
om er voor te zorgen dat economische groei en rendementen ook ten goede komen
aan de armen.Maatschappelijk Verantwoord OndernemenNaarmate het globaliseringsproces voortschrijdt en de invloed van multinationale
ondernemingen toeneemt, wordt het steeds belangrijker dat er duidelijkheid
bestaat aan welke normen en voorwaarden zij zich in hun internationale handelen
moeten houden. Ketenverantwoordelijkheid is hierbij een centraal begrip. Sociaal
of Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO) kan op verschillende manieren
worden bevorderd: door middel van gedragscodes, keurmerken, convenanten of «International Framework Agreements» met bedrijven over hun ondernemingsgedrag.
Vakbonden in het Noorden, vaak handelend vanuit hun lidmaatschap van internationale
beroepsfederaties, spreken bedrijven op grond van deze afspraken aan op de
arbeidsnormen die zij hanteren voor collegawerknemers wereldwijd en de eisen
die zij stellen aan hun toeleveranciers in het kader van ketenverantwoordelijkheid.Een sterk maatschappelijk middenveld kan een bijdrage leveren aan de totstandkoming
van MVO in ontwikkelingslanden. Daarnaast is het van belang dat nationale
vakbonden zich toerusten om ook internationaal te opereren en zo via hun internationale
netwerk onderhandelingen afdwingen met multinationale ondernemingen.Vanuit het VMP ligt de nadruk met name op het naleven van de arbeidsnormen,
sociale dialoog en overleg, en het betrekken van werknemers/bonden als stakeholders
bij processen. Zo kunnen lokale bonden worden ondersteund die in overleg met
de sociale partners en andere stakeholders probleemsituaties rond het niet
maatschappelijk verantwoord ondernemen van bedrijven aan de orde stellen en
verbetertrajecten inzetten. Te denken valt hierbij aan het aanpakken van kinderarbeid,
maar ook overwerk, veiligheid, ongelijke behandeling, recht op organisatie
en behoud van werkgelegenheid. Ondersteuning kan hierbij dus zowel gericht
zijn op organisatie (ledenwerving), deskundigheidsbevordering als op specifieke
lobby of bewustwordingsactiviteiten of op internationale samenwerking van
vakbonden binnen een multinational of keten.Nederland ondersteunt Publiek-Private Partnerschappen (PPP’s) gericht
op het aanpakken van knelpunten rond productieketens in partnerlanden. Nederlandse
vakcentrales worden uitgenodigd om met concrete voorstellen te komen om via
ondersteuning van lokale partnerorganisaties hierbij aan te sluiten. Uitgangspunt
is om elkaars interventies te verster- ken en synergie te bereiken. Hetzelfde
geldt voor een aantal strategische partnerschappen waar Nederland aan deelneemt,
zoals het Initiatief Duurzame Handel (Schokland Akkoord) en sociale partnerschappen
(SPP’s) als het Fair Flower project en de Fair Wear Foundation. Nederlandse
vakcentrales worden uitgenodigd toe te lichten hoe zij hier concrete invulling
aan geven om deze strategische partnerschappen via lokale vakbonden te versterken
en/of uit te bouwen. Verbetering van de positie van vrouwenWereldwijd blijft de positie van vrouwen achtergesteld. Vrouwen profiteren
onvoldoende van economische groei en zijn oververtegenwoordigd in de «informele
sector». Vrouwen hebben net als veel jongeren, bepaalde etnische groepen
of migranten, weinig kans op toetreding tot de formele arbeidsmarkt. Daarnaast
is het nog steeds zo dat de participatie van vrouwen met name op de bestuurlijke
niveaus in vakbondsstructuren (lokaal, nationaal en internationaal) te wensen
overlaat. Vanuit twee invalshoeken wordt ingezet op de verbetering van de
positie van vrouwen.a. ArbeidsrechtenInzet op gelijke arbeidsrechten voor mannen en vrouwen wordt door diverse
internationale verdragen en conventies onderschreven, maar in werkelijkheid
niet altijd uitgevoerd. Gelijke beloning voor gelijksoortig/ -waardig werk
is één van de vele aandachtspunten die in nieuwe nationale wetgeving
(volgens de ILO conventie 100) moet worden vertaald óf in praktijk
moet worden gebracht door middel van collectieve arbeidsovereenkomsten. Internationale
en nationale lobby activiteiten van vakbonden kunnen hierin ondersteunend
zijn en een belangrijke rol spelen.Wereldwijde participatie van vrouwen op de arbeidsmarkt kan zowel in kwantitatieve
als kwalitatieve zin worden bevorderd door arbeidsvoorwaarden en arbeidsomstandigheden
meer gendersensitief te maken. Ongewenste intimiteiten op de werkvloer, «unfair
pay», geen flexibele werktijden, ongelijke toegang tot training en opleiding
en de onmogelijkheid om familie en gezin te combineren zijn factoren die van
invloed zijn op de (lagere) participatiegraad van vrouwen en de mate van «decent
work» dat zij uitvoeren. Door de participatie van vrouwen op de arbeidsmarkt
te vergroten, zal de economische zelfstandigheid van individuen en gezinnen
toenemen. Door de kwaliteit van het werk te verhogen zal het plezier in werk,
het aanzien, de trots en de voldoening van werknemers toenemen.b. RepresentativiteitBehalve gelijke arbeidsrechten is een andere belangrijke invalshoek voor
verbetering van de positie van vrouwen het vergroten van representativiteit
van vrouwen in vakbondsstructuren. Is de vakbeweging voldoende vertegenwoordigd
in die kwetsbare economische sectoren waarin met name vrouwen werkzaam zijn
(informele economie, vrijhandelzones/textiel en huishoudelijk werk)? Alleen
als deze beroepsgroepen vertegenwoordigd worden door internationale vakbondsstructuren
kan door middel van sociale dialoog voldoende worden gedaan aan de verbetering
van hun arbeidsrechten, bijvoorbeeld middels ILO conventies. Anderzijds is
de man/vrouw ratio binnen de besturen op lokaal, nationaal en internationaal
niveau van belang.Zuidelijke organisaties kunnen via mentorschap van elkaar leren over strategieën
en concepten gericht op het vergroten van representativiteit. Daar waar vrouwen
in bonden georganiseerd en actief zijn is het zaak daadkrachtig de overstap
te maken naar het concreet verdedigen van hun belangen in collectieve onderhandelingen
en het opzetten van campagne en lobby activiteiten gericht op overheden waar
adequate arbeidswetgeving ontbreekt of niet gehandhaafd wordt.In het algemeen kan versterking van de vakbeweging niet zonder aandacht
voor representativiteit. Een vakbond kan de belangen van werkenden alleen
behartigen als ze de werkenden in voldoende mate vertegenwoordigt. Internationale
samenwerking op dit vlak ondersteunt lokale vakbonden met kennis, uitwisseling
van best practices en ledenwerfcampagnes gericht op nieuwe groepen. De economische
ontwikkelingen hebben ertoe geleid dat vakbonden hun traditionele achterban
hebben verloren in bijvoorbeeld de industrie of bij de overheid. Daarmee is
de financiële basis alleen maar slechter geworden, terwijl de uitdaging
nieuwe werknemers te werven groot is en er nieuwe strategieën moeten
worden ontwikkeld.7. Voorlichting, campagnes en lobby1De voorlichting en campagnes van de Nederlandse vakcentrales dienen erop
gericht te zijn de resultaten van hun inzet in ontwikkelingslanden voor het
voetlicht te brengen. Zij moeten het projecten- en financieringswerk van de
vakcentrales en betrokken bonden in ontwikkelingslanden zichtbaarder en herkenbaarder
maken.Campagne en lobby zijn ook gericht op het beïnvloeden van beslissingen
van overheden en het nemen van politieke maatregelen of op bedrijven en maatregelen
ten gunste van werknemers. Het werk kan zo de kans op het behalen van resultaten
groter maken voor collega-bonden in ontwikkelingslanden.8. Aard en werkwijze van het VMP: Landen- en partnerkeuzeSubsidie in het kader van het vakbondsmedefinancieringsprogramma kan worden
aangevraagd door Nederlandse vakcentrales. Om voor subsidie in aanmerking
te komen dient een Nederlandse vakcentrale een bijdrage te leveren aan de
ontwikkeling van de vakbeweging in ontwikkelingslanden. De Nederlandse vakcentrales
zullen er in een periode van vier jaar geleidelijk naar toewerken dat 60%
van de gesubsidieerde activiteiten in OS-partnerlanden en Minst Ontwikkelde
Landen (MOL’s) wordt uitgevoerd en 40% in overige landen. Ondersteuning
van het Initiatief Duurzame Handel en aanvullende financiering van internationale
ngo’s die financiële ondersteuning uit het MDG 3 fonds ontvangen
in niet-partnerlanden kunnen ook onder deze 60% worden geschaard. Deze
verdeling dient binnen een periode van vier jaar te worden gerealiseerd. Er
zal strakke gezamenlijke monitoring plaatsvinden met betrekking tot het verloop
en de haalbaarheid van dit transitieproces.De stroomlijning van de landenkeuze is niet bedoeld als keurslijf, maar
om meer samenhang tussen de verschillende beleidsinstrumenten te bereiken
en meer synergie tot stand te brengen in de partnerlanden. Dit is ook in lijn
met de keuze van de minister voor Ontwikkelingssamenwerking om het beleid
te richten op de armste landen. In deze landen kan door de lokale partnerorganisaties
van Nederlandse vakbonden worden aangesloten bij de groei en verdelingsagenda.
Specifiek aandachtspunt is het versterken van de sociale dialoog tussen vakbonden,
overheid en werkgeversorganisaties om tot een beter onderbouwd en breed gedragen
sociaal-economisch beleid te komen, waar mogelijk via het opzetten en stimuleren
van SER-achtige instituties. Het gaat hierbij ook om het stimuleren van «domestic
accountability», waarbij lokale vakbonden niet alleen hun overheden
ter verantwoording roepen, maar zelf ook (beter) verantwoording afleggen aan
hun achterban.Daarnaast kunnen lokale vakbonden met steun van hun Nederlandse counterparts
aansluiten bij Publiek Private Partnerschappen (PPP’s) en bij strategische
partnerschappen zoals het Initiatief Duurzame Handel. In fragiele staten gaat
het vooral om het ondersteunen van lokale initiatieven om de private sector
in het kader van economische wederopbouw te stimuleren.Synergie-effecten kunnen worden bereikt door bij de samenwerking in partnerlanden
waar mogelijk lokale werkgeversorganisaties, ambassades, MFS-organisaties
en andere instrumenten, zoals het werkgeverspro- gramma DECP, te betrekken.
Strategische overwegingen voor het kiezen van de juiste partners zijn hierbij
leidend.9. Procedure en toetsingDit beleidskader betreft de medefinanciering van Nederlandse vakcentrales
voor de periode 1 april 2009–31 december 2012 en zal derhalve
door het departement en de posten als zodanig worden gehanteerd. De hierna
volgende procedure voor subsidieaanvragen betreft alleen de fondsen uit de
centrale middelen. Voor de gedelegeerde fondsen op ambassades gelden andere
procedures. Het subsidieplafond bedraagt € 61 325 596.
In aanvulling op de bepalingen van het Subsidiebesluit Ministerie van Buitenlandse
Zaken en de Subsidieregeling Ministerie van Buitenlandse Zaken 2006 geldt
gelet op het voorgaande het volgende.Op basis van dit beleidskader kunnen Nederlandse vakcentrales programmafinanciering
ontvangen om een samenhangend onderdeel van het totaal van activiteiten
van de organisatie uit te kunnen voeren. De subsidie wordt verleend voor een
periode van maximaal 45 maanden.ProcedureDe Nederlandse vakcentrales die in aanmerking wensen te komen voor een
subsidie op basis van dit beleidskader dienen vóór 28 februari
2009 een daartoe strekkende schriftelijke en rechtsgeldig ondertekende aanvraag
in te dienen bij de afdeling Maatschappelijke Organisaties (DSI/MY) van het
ministerie van Buitenlandse Zaken. Deze aanvraag dient een bedrijfsplan, een
begroting en een liquiditeitsprognose te omvatten. De aanvraag zal worden
beoordeeld naar de mate waarin het voorstel bijdraagt aan de doelstellingen
van dit beleidskader en aan de criteria die hieronder uiteengezet worden.ToetsingDe ontvangen subsidieaanvragen worden getoetst op twee hoofdpunten:• De eigenschappen en kwaliteit van de aanvragende organisatie;• De inhoud en kwaliteit van de subsidie aanvraag.Beoordelingscriteria betreffende de eigenschappen en kwaliteit van de
aanvragende organisatie:• De organisatie is een Nederlandse vakcentrale;• Geschiedenis en de relatie van de missie met armoedebestrijding;• Aard en de kwaliteit van relaties met partnerorganisaties, relatie
met goed donorschap;• Aard en kwaliteit van relaties met derden, waaronder de visie op
complementariteit en partnerschappen;• «Track record» van de organisatie met betrekking tot
impact en duurzaamheid van behaalde resultaten;• Kwaliteit van het beleid ten aanzien van personeel ten dienste
van doelmatigheid;• Kwaliteit van de bestaande procedures en systemen op het gebied
van monitoring en evaluatie alsmede kwaliteitsmanagement;• Kwaliteit van het financieel en administratief management;• De organisatie toont lerend en innoverend vermogen, en is gericht
op overdracht van verantwoordelijkheden naar de lokale organisatie(s).Beoordelingscriteria betreffende de inhoud en kwaliteit van de aanvraag:Resultaten:• De mate waarin de ingediende voorstellen tegemoet komen aan de
resultaten en werkwijze zoals geformuleerd in hoofdstuk 3 en 8 van dit beleidskader.Strategie:• Kwaliteit van de strategische analyse, waarbij in het bijzonder
gekeken wordt naar de consistentie tussen contextanalyse, probleemstelling,
operationele doelstellingen, gehanteerde interventiestrategie en resultaten;• De relevantie van de indicatoren voor landen- en partnerkeuze voor
realisatie van de resultaten benoemd in hoofdstuk 3;1• Uitgewerkt voorstel hoe in vier jaar naar nieuwe landenverdeling
toegewerkt wordt;• Concrete voorstellen hoe meer synergie te bereiken in de partnerlanden
op het terrein van groei & verdeling (in het bijzonder de sociale dialoog),
Publiek Private Partnerschappen (PPP’s) en strategische partnerschappen.
Hierbij dient tevens aandacht te worden besteed aan «domestic accountability»
van lokale partnerorganisaties;• Concrete voorstellen hoe resultaten bereikt worden voor specifieke
doelgroepen zoals informeel werkenden, vrouwen, jongeren en kinderen;• Het voorgestelde initiatief is vraaggericht en aantoonbaar in nauwe
samenwerking met de lokale organisaties tot stand gekomen en uitgewerkt.Efficiëntie:• Inzichtelijkheid van de toerekeningssystematiek met betrekking
tot overhead-kosten (toerekening middelen aan doelstellingen);• Efficiënte inzet van middelen op projectniveau, met name ook
voor internationale projecten;1• Voldoende inzichtelijk maken van de doeltreffendheid van (gediversificeerde)
trainingsmethoden, door toe te lichten op welke wijze het geleerde in de praktijk
zal worden toegepast en tot verandering zal leiden;2• Afstemming en samenwerking tussen Nederlandse vakcentrales.Planning, Monitoring & Evaluatie (PME):• Verankering van kwaliteitsbeheer, planning, monitoring & evaluatie
en lerend vermogen in het voorstel;• In de aanvraag dient expliciet aandacht aan PME te worden besteed.
Het uitgangspunt is dat het ministerie middels rapportages goed geïnformeerd
wordt over de outcomes, dat de outcomes effectief en efficiënt worden
gerealiseerd en dat het PME systeeem daarop wordt ingericht. Hierbij is het
essentieel een baseline en indicatoren te formuleren om ontwikkelingen over
de jaren te kunnen volgen;• Mate van afstemming met (lokale) partners over te hanteren methoden
met betrekking tot het PME- en kwaliteitssysteem.3
De Nederlandse vakcentrales worden in de gelegenheid gesteld in de aanvraag
hiervoor een specifieke reservering van € 50 000 per jaar op
te nemen, die beoogt de advisering en coaching van partnerorganisaties te
intensiveren. Tegelijkertijd moet in het oog gehouden worden dat de administratieve
en financiële lasten in verhouding staan tot de gebruikswaarde van de
informatie.• Uitwerking van het voorstel in operationele doelen, beoogde resultaten,
voorgenomen activiteiten en middelen met een helder verband tussen de te bereiken
doelen en de daarvoor benodigde middelen, indien functioneel in SMART-systematiek
(Specifiek, Meetbaar/aantoonbaar, Acceptabel voor relevante stakeholders,
Realistisch, en realiseerbaar binnen een duidelijk aangegeven Tijdvak).10. Kwaliteitsbewaking en ontwikkelingDe subsidie-ontvangende organisaties zijn verantwoordelijk voor een adequaat
systeem van monitoring en evaluatie en voor het ontwikkelen van een kwaliteitssysteem
in samenspraak met de minister en andere «stakeholders». In de
subsidieverleningsbeschikkingen zullen hierover verplichtingen worden opgenomen.
De monitoring van het verloop en de haalbaarheid van de infasering van de
landenlijst neemt hierin een belangrijke plaats in. Organisaties worden geacht
op basis van bevindingen tijdig bijsturingen te verrichten en zonodig hiervoor
toestemming te vragen aan de minister. De minister houdt toezicht en is verantwoordelijk
voor de vaststelling van de verantwoording van de toegekende subsidies.Het kwaliteitssysteem omvat de volgende aspecten:• De organisaties dragen ieder voor zich verantwoordelijkheid voor
de eigen bedrijfsprocessen en resultaten en rapporteren hierover aan de minister
volgens in de subsidieverleningsbeschikking op te nemen inhoudelijke
en financiële standaarden, waarbij onder andere aandacht wordt geschonken
aan doeltreffendheid en doelmatigheid.• De organisaties dragen ieder voor zich zorg voor een adequaat moni-
toring- en evaluatiesysteem. De resultaten van evaluaties worden, voorzien
van beleidsconclusies, aan de minister ter beschikking gesteld.• De organisaties laten ieder voor zich tenminste drie evaluaties
op landenniveau uitvoeren; één per jaar te beginnen in 2009.
Deze evaluaties dienen afgerond te zijn voordat de externe evaluatie van het
VMP start gaat.• De minister laat in nauw overleg met de betrokken organisaties
tenminste eenmaal in de subsidieperiode een externe evaluatie van het VMP
uitvoeren.11. RapportagesDe voortgang in de uitvoering van het bedrijfsplan wordt gemonitord aan
de hand van jaarplannen en jaarverslagen. Het uitgangspunt hierbij is dat
het ministerie jaarlijks goed geïnformeerd wordt over de realisatie van
de vier typen resultaten zoals geformuleerd in hoofdstuk 3 van dit kader.
Het ministerie voert hierover halfjaarlijks overleg met de vakcentrales die
subsidie ontvangen, waarvan één keer in aanwezigheid van de
minister voor Ontwikkelingssamenwerking. Dit overleg betreft zowel beleidsinhoudelijke
als uitvoerende zaken. Tijdens dit overleg zal tevens de gezamenlijke monitoring
van het verloop en de haalbaarheid van de infasering van de landenlijst besproken
worden.XNoot1De beleidsbrief «Een zaak van iedereen – Investeren in ontwikkeling
in een veranderende wereld» gaat nader in op de effecten van globalisering
in relatie tot armoedebe- strijding.XNoot1De Decent Work Agenda is in 1999 door de International
Labour Organization (ILO) geïntroduceerd met als doel de Fundamental Principles and Rights at Work van 1998 te vertalen in
pragmatisch beleid. De agenda is gericht op economische groei in combinatie
met sociale herverdeling. Met de Decent Work Agenda
definieert de ILO voor het eerst «werkenden» als doelgroep. Daarmee
richt de ILO haar focus nadrukkelijk niet alleen op formele werknemers, maar
op alle werkenden, ook die in de informele economie. De ILO definitie van
Decent Work luidt: «the promotion of opportunities for women and men
to obtain decent and productive work, in conditions of freedom, equity, security
and human dignity».XNoot1Bij de beoordeling van de versterkte capa- citeit van de vakbeweging in
ontwikkelingslanden kunnen de volgende dimensies in beschouwing worden genomen:
organisatiegraad; inkomensdiversificatie; participatie; representatie; accountability;
professionele capaciteit; strategisch potentieel; gender. Zie ook het essay «Stop
teaching, start learning. The mystery of capacity develop- ment» by
Antoinette Gosses in: A Rich Menu for the Poor: Food for
Thought on Effective Aid Policies, publicatie van de Directie Effectiviteit
en Kwaliteit van het Ministerie van Buitenlandse Zaken, juni 2007, te vinden
op: http://www.minbuza.nl/en/themes,poverty-reduction/quality-and-effectiveness/a-rich-menu-for-the-poor/essays.htmlXNoot1Nota Internationale Migratie en Ontwikkeling, ministerie van Buitenlandse
Zaken, 2008.XNoot1MDG 3: In 2015 hebben mannen en vrouwen dezelfde rechten.XNoot2Conform «An ILO code of practice on HIV/AIDS and the world of work».XNoot3«Naar een menswaardig bestaan» – een mensenrechtenstrategie
voor het buitenlands beleid – november 2007.XNoot4VN-verdrag inzake de rechten van het kind en een aantal belangrijke ILO-conventies
zoals:– nummer 138 (stelt de minimumleeftijd voor werkende kinderen
op 15 jaar); en– nummer 182 (verplicht landen die de conventie hebben geratificeerd
de ergste vormen van kinderarbeid af te schaffen en te verbieden).XNoot5Uit een rapport van de Wereldbank uit 2003 over de vakbeweging en collectief
onderhandelen blijkt dat de economie van een land er beter op wordt als een
groot aantal werk- nemers lid is van een vakbond. De Wereld- bank constateert
in zijn onderzoek dat een hoge organisatiegraad kan leiden tot lagere werkloosheid,
minder inflatie, hogere productiviteit en snellere aanpassing aan economische
ups en downs. Daar waar sterke vakbonden en een betere rechtsbescherming van
werknemers op het eerste gezicht economische ontwikkeling lijken te remmen,
blijkt op de iets langere termijn dat stabiele verhoudingen en sociaal overleg
de ontwikkeling stimuleren en dat het bovendien leidt tot een meer duurzame
ontwikkeling. Zie: Unions and collective bargaining: economic
effects in a global environment, World Bank, 2003.XNoot1Volgens rapport Wereldbank Unions and Collective Bargaining:
Economic Effects in a Global Environment (februari 2003) en rapport
ILO/WTO on Trade and Employment 2007.XNoot1Dit lidmaatschap heeft geen financiële relatie met het VMP.XNoot2Aanbeveling IOB evaluatie no. 309 Vakbondsmedefinancieringsprogramma (maart
2008) pag. 24. De International Trade Union Confederation (ITUC) is in 2006
ontstaan uit het samengaan van het Wereld Verbond van Arbeid (WVA) en het
Internationaal Verbond van Vrije Vakverenigingen (IVVV).XNoot1ILO, 2006. «Decent Work – Safe Work – HIV/AIDS». «New
ITUC action plan to fight against HIV/AIDS», Brussels, 30 November 2007.
www.ituc-csi.orgXNoot2De vier fundamentele arbeidsnormen van de ILO bestaan uit:a. vrijheid van vereniging, vergadering en collectieve onderhandelingen;b. afschaffing van alle vormen van slavernij en gedwongen arbeid;c. afschaffing van discriminatie op het werk en in beroep;d. afschaffing van kinderarbeid.XNoot1Voor voorlichting, campagnes en lobby kan in het nieuwe VMP kader maximaal
10% van de begroting worden gereserveerd.XNoot1Conclusie IOB evaluatie no. 309 Vakbondsmedefinancieringsprogramma (maart
2008) pag. 17 en 22.XNoot1Conclusie IOB evaluatie no. 309 Vakbondsmedefinancieringsprogramma (maart
2008) pag. 13.XNoot2Conclusie IOB evaluatie no. 309 Vakbondsmedefinancieringsprogramma (maart
2008) pag. 22–23: «Het verdient aanbeveling naast trainingen ook
te denken aan methoden als coaching, advisering en management ontwikkeling».XNoot3Conclusie IOB evaluatie no. 309 Vakbondsmedefinancieringsprogramma (maart
2008) pag. 19, 23 en 155. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27433-69.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl