Marktwerking, deregulering en wetgevingskwaliteit; Verslag algemeen overleg op 7 september 2000 over het perifere en grootschalige detailhandelbeleid (kamerstuk 24036, nr. 157)
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24036, nr. 175

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

18-10-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

24036 nr. 175

11-10-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de regeringOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24036Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 40 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 036Marktwerking, deregulering en wetgevingskwaliteitnr. 175VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 11 oktober 2000De vaste commissie voor Economische Zaken1
heeft op 7 september 2000 overleg gevoerd met minister Jorritsma-Lebbink van
Economische Zaken over het perifere en grootschalige detailhandelbeleid
(PDV/GDV-beleid) (24 036 nr. 157).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit.Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Leers (CDA) vond het belangrijk dat
de vaste commissie voor Economische Zaken een overleg wijdt aan het locatiebeleid
voor de detailhandel, omdat deze een grote bijdrage levert aan de Nederlandse
economie. De titel van het MDW-rapport (marktwerking, deregulering, wetgevingskwaliteit)
over het nieuwe ruimtelijke beleid «Meer met minder» is goed gekozen.
Er worden door het afschaffen van overbodige regels meer mogelijkheden gecreëerd
voor de detailhandel; de bestaande beperkingen op het gebied van vloeroppervlakte
en branches verdwijnen, terwijl er tussen rijk, provincies en gemeentes een
andere verdeling van verantwoordelijkheden zal komen.Het is verheugend dat de voorgestelde veranderingen niet tot al te grote
emoties hebben geleid en dat de sector van de detailhandel het nieuwe beleid
in ruime mate steunt. Dit komt doordat het rapport expliciet het belang van
de bestaande winkelvoorzieningen in de centra herbevestigt en duidelijk aangeeft
dat de te creëren flexibiliteit en ruimte voor nieuwe ontwikkelingen
niet ten koste van het bestaande kernwinkelapparaat mag gaan; vestiging van
de detailhandel dient te worden geaccommodeerd binnen het verstedelijkt of
te verstedelijken gebied. Het rapport volgt hiermee de lijn die er tot nu
toe was op het gebied van de ruimtelijke ordening. Weidewinkels blijven ook
in het nieuwe beleid taboe. Het kabinet legt in het nieuwe beleid ook het
accent op de betekenis van de buurt- en wijkcentra. Voorzover er geen plaats
is in het bestaande winkelcentrum moet elders binnen het stedelijk gebied
ruimte worden gezocht, mits aansluitend bij woongebieden en ontsloten door
openbaar vervoer.In het rapport wordt verder aandacht besteed aan de bezoekersintensieve
winkelvoorzieningen, het perifere detailhandelsbeleid. Het gaat dan om volumineuze
detailhandelsverkopen die minder passen in stedelijke winkelcentra. Woninginrichtingszaken,
tuincentra, keukencentra, bouwcentra en sanitair mochten zich
al perifeer vestigen. Het is een logische stap om deze sector uit te breiden
met witgoed-, fietsen- en kampeerwinkels. Omdat het hier om niet-dagelijkse
winkelinkopen gaat, ligt het voor de hand om deze detailhandel buiten het
binnenstadswinkelcentrum te situeren.Hoewel zijn fractie zich in grote lijnen kan vinden in de opvatting van
het kabinet dat winkels thuishoren in winkelgebieden dicht bij de consument,
tenzij het om grootschalige vestigingen gaat die niet in de bestaande winkelgebieden
passen, heeft zij toch een enkel punt van kritiek. Het is jammer dat alle
winkelcentra in Nederland langzamerhand op elkaar zijn gaan lijken. Het beeld
wordt overal gedomineerd door de grote winkelketens met hun logo's zoals Vendex
en Ahold, die de sfeer en de prijs bepalen. De kleine ondernemers, die de
flexibiliteit en dynamiek in een winkelcentrum kunnen versterken krijgen hierdoor
vaak geen kans. Het is daarom goed dat ruimte wordt gezocht voor de grote
ketens om zich binnen de door het kabinet aan te geven randvoorwaarden buiten
de stadscentra te vestigen. De stadscentra kunnen hierdoor voor het publiek
aantrekkelijker worden voor funshopping. Door de nieuwe verantwoordelijkheidsverdeling
is het nu aan provincies en gemeentes om regionaal en lokaal invulling te
geven aan een innovatief beleid.Zijn fractie is verder van mening dat een exacte definitie van het begrip
«grootschalig» noodzakelijk is, terwijl zij graag een antwoord
wil hebben op de vraag of het standpunt dat het kabinet weergeeft in het MDW-rapport
tussen nu en het verschijnen van de Vijfde nota ruimtelijke ordening nog aan
grote veranderingen onderhevig zal zijn. Ook ziet zijn fractie graag een evaluatie
van het nieuwe beleid na een bepaalde periode.Tot slot vroeg de heer Leers hoeveel waarheid er schuilt in het bericht
dat Ahold hypermarchés wil gaan vestigen aan de randen van de steden.Mevrouw Voûte-Droste (VVD) wees erop
dat het koopgedrag van de consument de laatste tijd onderhevig is aan grote
veranderingen en dat de detailhandel hier goed op inspeelt. Het huidige koopgedrag
van de consument is onder te verdelen in funshopping, runshopping en het voorzien
in de dagelijkse behoeften. Haar fractie kan zich goed vinden in het voorgestelde
nieuwe beleid van het kabinet: vestiging van detailhandel uitsluitend binnen
verstedelijkte of te verstedelijken gebieden; geen weidewinkels; gebundelde
vestiging in verband met de beperkte ruimte en afschaffen van de beperkingen
aan vloeroppervlakte of branches. Hoewel de meningen over het MDW-rapport
binnen de detailhandel verdeeld zijn, vindt haar fractie het een goede zaak
dat er in het nieuwe beleid ruimte komt voor flexibiliteit en dat de verantwoordelijkheid
voor het beleid in de toekomst bij de provincies en gemeentes komt te liggen,
terwijl het rijk op nationaal niveau de kaders vaststelt en een integrale
afweging van ruimtelijke en economische belangen in de Vijfde nota ruimtelijke
ordening plaatsvindt.Mevrouw Voûte vroeg speciale aandacht voor twee punten. Het eerste
is de vitaliteit van de binnenstad, waaraan de detailhandel een grote bijdrage
levert. Knelpunten zijn hier de slechte bereikbaarheid, de nieuwe geluidseisen
voor laden en lossen, de venstertijden en de toenemende criminaliteit. Gemeentes
dienen op deze gebieden een innovatief beleid te voeren. Is het kabinet bereid
in de gesprekken die met provincies en gemeentes gevoerd worden, aandacht
te vragen voor deze knelpunten? Het tweede punt is het veranderende koopgedrag
van de consument, waaraan door provincies en gemeentes samen met de detailhandel
invulling moet worden gegeven. Haar fractie zou graag zien dat het kabinet
in het overleg met provincies en gemeentes over de invulling van het nieuwe
beleid aandringt op het ontwikkelen van een provinciale structuurvisie voor
de detailhandel waarin deze uitgangspunten worden opgenomen. Hierdoor kan
worden voorkomen dat gemeentes een groter verzorgingsgebied trachten te creëren
dan mogelijk is. Nauw overleg op provinciaal en gemeentelijk niveau
met de Nationale winkelraad, het Platform detailhandel en Retail innovation
Nederland is hierbij van belang. Overigens had zij er alle vertrouwen in dat
de provincies invulling zullen geven aan de ruimte die zij in het nieuwe beleid
van het kabinet krijgen.Tot slot vroeg mevrouw Voûte aandacht voor de ontwikkelingen van
e-commerce in de detailhandel en het oplossen van de knelpunten in het parkeerbeleid.De heer Hindriks (PvdA) stelde vast dat het
MDW-rapport «Meer met minder» waarin het PDV/GDV-beleid (perifere
en grootschalige detailhandel) onder de loep wordt genomen op overbodige regelgeving,
een aantal zinvolle conclusies bevat. Voor zijn fractie blijft overheidsbemoeienis
met het ruimtelijk beleid voor de detailhandel nodig, omdat publieke doelen
als open ruimte, mobiliteit, milieu en leefbaarheid en kwaliteit van de stad
in het geding zijn. Economisch gaat het vooral om de belangen van kleine zelfstandige
winkeliers die moeten opboksen tegen de steeds groter wordende conglomeraten
en groeiende concentraties. Het huidige PDV/GDV-beleid heeft tot nu toe redelijk
voldaan aan de doelstelling om winkelfuncties te handhaven in het stadscentrum
en andere bestaande winkelconcentraties, maar bevordert tegelijkertijd te
weinig de dynamiek in de detailhandel en is daarom toe aan modernisering.Zijn fractie ondersteunt de aanbevelingen in het rapport: vestiging van
perifere detailhandel moet geen apart beleid meer zijn; het landelijk beleid
in de Vijfde nota ruimtelijke ordening zal richtinggevend zijn; er moet meer
ruimte komen voor gemeentes en provincies; het locatiebeleid van de detailhandel
dient in het ruimtelijkeordeningsbeleid te worden geïntegreerd ter versterking
van het vestigingsklimaat en er dienen geen weidewinkels te komen. Ook het
schrappen van een aantal beperkingen op het gebied van branches en vloeroppervlakte
heeft onder een aantal voorwaarden de instemming van zijn fractie. Wel bestaat
de angst dat een aantal aanbevelingen zal kunnen leiden tot verdere schaalvergroting,
versterkte machtsconcentraties, nog meer eenvormigheid en kwaliteitsverlies,
wanneer niet tegelijkertijd nadere waarborgen worden ingebouwd ter bescherming
van de kleine winkeliers. In de ons omringende landen gaat men de laatste
tijd ten gevolge van de doorgeslagen liberalisering een restrictiever beleid
voeren, terwijl in ons land juist het omgekeerde gebeurt. Het nieuwe beleid
draagt het risico in zich dat de binnensteden zullen worden uitgehold waardoor
de kleine zelfstandige winkeliers het nog moeilijker krijgen, terwijl er een
ongewenst op de auto gebaseerd distributiesysteem gaat ontstaan. Zijn fractie
is van mening dat de ruimte in Nederland te schaars is om de verdeling ervan
over te laten aan de ongebreidelde marktmacht van grote machtsconcentraties
en dat de overheid hier haar verantwoordelijkheid heeft te nemen. Overigens
heeft hij begrepen dat Ahold van plan is om binnen het stedelijk gebied te
gaan opereren en geen ongewenste automobiliteit te bevorderen.Wat zijn fractie betreft ligt het primaat voor het beleid bij de ruimtelijke
ordening waar de randvoorwaarden moeten worden geformuleerd waaronder de economische
ontwikkeling kan plaatsvinden. Het overleg van de vaste commissie voor Economische
Zaken kan echter een aantal waardevolle suggesties opleveren in het belang
van de detailhandel. Deze kunnen bij de definitieve vaststelling van de Vijfde
nota ruimtelijke ordening worden meegenomen. De toenemende welvaart en de
daarmee gepaard gaande groei van de consumptie leiden tot een geïntensiveerd
en gewijzigd koopgedrag, waardoor het versterken van de locatiescheiding van
fun- en runshopping wenselijk is. De bezoekersintensieve detailhandel dient
te worden gebundeld op plekken die goed toegankelijk zijn met het openbaar
vervoer. De auto-intensieve detailhandel kan daardoor naar andere plaatsen
verhuizen binnen het stedelijk gebied. Gemeentes kunnen op deze wijze een
stimuleringsbeleid voeren om binnensteden te ontlasten van de
auto, wat positieve effecten heeft op het milieu en de automobiliteit.Zijn fractie kan het eens zijn met de voorgestelde beleidswijzigingen,
mits krachtige waarborgen worden ingebouwd. Bij het loslaten van een aparte
wetgeving voor PDV/GDV en een vermindering van de regelgeving moeten voldoende
bestuurlijke waarborgen worden ingebouwd om negatieve gevolgen te voorkomen.
Omdat gemeentelijke autonomie over het vestigingsbeleid kan leiden tot ongewenste
concurrentie, dient in de Vijfde nota ruimtelijke ordening een landelijk kader
vastgelegd te worden, waarbinnen provincies een vestigingsbeleid kunnen formuleren.
Het gemeentelijke beleid dient vervolgens te passen binnen en getoetst te
worden aan de kaders van het provinciale beleid. Zolang een provinciaal detailhandelsbeleid
in bijna elke provincie ontbreekt, moet het rijk de vinger aan de pols blijven
houden. Er dient snel een provinciaal vestigingsbeleid te komen. Daarbij dient
de provincie over instrumenten te beschikken om het door haar geformuleerde
beleid te kunnen effectueren. Op welke wijze denkt het kabinet de provincie
te voorzien van de instrumenten die zij nodig heeft om daadwerkelijk invulling
te kunnen geven aan haar rol?De heer Hindriks wilde onderscheid maken tussen funshoppen, primair in
de stedelijke centra, centra voor dagelijkse aankopen dicht bij de woonfunctie
en centra voor doelgerichte aankopen, die ook perifeer gevestigd kunnen zijn.
Het loslaten van een aantal restricties voor perifere vestigingen kan leiden
tot een nog sterkere machtsconcentratie in de detailhandel. Om een goede marktwerking
te garanderen en innovatie te bevorderen is dat ongewenst. Kan de minister
van EZ nadere voorstellen doen om de positie van de kleine zelfstandige winkeliers
te versterken? Zijn fractie onderstreept de noodzaak om de detailhandel te
vestigen in te verstedelijken of verstedelijkte gebieden, dus geen weidewinkels
en perifere shoppingmalls. Zij vraagt aandacht voor bepaalde soorten detailhandel,
zoals de outletfactories die, mits zij niet concurreren met de binnensteden,
een impuls kunnen geven aan de ontwikkeling van de verstedelijkte gebieden.
Zij ondersteunt het voorstel tot meer ruimte in branches en meer flexibiliteit
onder bepaalde condities. Het doel van het beleid moet zijn om vernieuwing
te stimuleren. Het primaat van de ketens en het grootwinkelbedrijf heeft geleid
tot eenvormigheid en kwaliteitsverlies. Bij vernieuwing hoort dat toetredingsbarrières
worden geslecht en starters de kans krijgen om zich te vestigen. Er dient
daarom in de lokale en regionale plannen voor starters en onafhankelijken
een sterkere positie te worden ingeruimd.De heer Van Walsem (D66) achtte het van groot
belang dat de vaste commissie voor Economische Zaken vandaag spreekt over
het PDV/GDV-beleid. De detailhandelsector is belangrijk voor de economie,
terwijl hij tegelijkertijd voor een groot deel zorgt voor leefbaarheid in
de verstedelijkte gebieden. Zijn fractie deelt de conclusies van het MDW-rapport
in bijna alle opzichten. Het rapport is helder en het model dat de werkgroep
aanreikt, is flexibel en dynamisch. Zijn fractie kan zich vinden in het subsidiariteits-
en proportionaliteitsbeginsel en in een duidelijke scheiding tussen de bevoegdheden
van rijk, provincies en gemeentes. Hij wees in dit verband op het belang van
een goede communicatie tussen het rijk en de andere overheden om hen op hun
nieuwe rol voor te bereiden.De hoofdlijnen van het rijksoverheidsbeleid op het gebied van mobiliteit,
ruimtelijke ordening, open ruimte en milieu zullen worden vastgelegd in de
Vijfde nota ruimtelijke ordening. De actualisering van het beleid op het gebied
van de detailhandelsbedrijvigheid en -voorzieningen vindt zijn neerslag in
het locatiebeleid. Vormt dit locatiebeleid een onderdeel van de Vijfde nota
ruimtelijke ordening? Ook het grotestedenbeleid en de impuls stedelijke vernieuwing
dienen in het totale beleid geïntegreerd te worden. Hij ging
ervan uit dat het resultaat een ontkokerd en geïntegreerd beleid zou
zijn en meer uniformiteit.Zijn fractie kan zich vinden in een gebundelde vestiging van de detailhandel
in verstedelijkte of te verstedelijken gebieden – dus geen weidewinkels –
liefst bereikbaar per openbaar vervoer en/of fiets. Ook met de opheffing van
de dertien aangewezen stedelijke centra voor grootschalige detailhandelsvestigingen
heeft zijn fractie geen moeite. Dit dient echter pas te gebeuren nadat actualisering
van het locatiebeleid heeft plaatsgevonden en er een structuurvisie op het
detailhandelbeleid is ontwikkeld door de provincies. Ondertussen kan het actieve
grotestedenbeleid worden voortgezet. Hij zou graag zien dat in het overleg
met de lagere overheden speciale aandacht wordt besteed aan de positie van
de lokale en regionale ondernemingen. De gemeentes kunnen een belangrijke
rol spelen als het erom gaat de lokale ondernemer een waardevolle plaats te
geven in de centra. Hoe staat het met de uitvoering van zijn motie op dit
punt?De heer Van Dijke (RPF/GPV) was van mening
dat de detailhandel een belangrijke economische factor is. Hij achtte herschikking
van verantwoordelijkheden in geval van verouderde instrumenten zinvol, maar
wees erop dat bepaalde regels in het verleden niet voor niets in het leven
zijn geroepen. De gevolgen van een nieuwe overheidsbemoeienis zullen tot nieuwe
economische dynamieken leiden. Welke dit zullen zijn, is niet exact te voorspellen.
Alle fracties hebben aangegeven dat zij het eenzijdige winkelaanbod in alle
steden een gruwel vinden, maar in het MDW-rapport wordt nergens een instrument
aangereikt dat hier een adequaat antwoord op formuleert. Wat heeft de minister
gedaan om tot uitvoering van de motie-Van Walsem te komen?Zijn fractie vraagt zich verder af of de provincie over genoeg instrumenten
beschikt om de haar toegedichte verantwoordelijkheid waar te kunnen maken.
Hij sloot zich graag aan bij de suggestie om met het oog op een grotere eenduidigheid
de provincies te verplichten een structuurvisie voor de detailhandel op te
stellen. Gemeentes zullen zich eerder concurrerend ten opzichte van elkaar
opstellen om een grote winkelketen binnen te halen dan dat zij geneigd zijn
tot interregionale afstemming te komen. Een toets die een level playing field
garandeert is nodig. De middenstand is gebaat bij heldere kaders en niet alleen
bij instrumenten van ruimtelijke ordening. Hij ondersteunde het taboebeleid
van weidewinkels, maar wees tegelijkertijd op de sluipende ontwikkeling van
winkels bij benzinestations.Ook de vestiging van outletcentra valt onder de geldende voorwaarden op
het gebied van de ruimtelijke ordening. Hij vroeg zich af hoe de vestiging
van outletcentra die gebaseerd zijn op het genereren van automobiliteit te
rijmen valt met de beleidslijn van het rijk om landelijk de automobiliteit
terug te dringen. Hij was niet tegen de vestiging van outletcentra, mits zij
aandacht besteden aan een goede bereikbaarheid per openbaar vervoer. Hij pleitte
ervoor om de provincie een instrument te verschaffen om outletcentra tegen
te kunnen gaan op andere gronden dan louter die van ruimtelijke ordening,
als aan de voorwaarde van bereikbaarheid per openbaar vervoer niet wordt voldaan.Mevrouw Van Gent (GroenLinks) was van mening
dat het PDV/GDV-beleid om een integrale benadering vraagt, omdat er zowel
economische als ruimtelijkeordeningsaspecten aan zitten. Ook bij de detailhandel
blijken grote meningsverschillen te bestaan over de wijze waarop zij invulling
willen geven aan het locatiebeleid. Het is zaak dat Kamer en kabinet uit alle
tegengestelde belangen het algemene belang weten te kristalliseren. Hoe ziet
de minister van Economische Zaken haar rol in het toekomstige locatiebeleid?Het
kabinet zal zijn definitieve standpunt over het locatiebeleid formuleren in
het kader van de Vijfde nota ruimtelijke ordening. Betekent dit dat het plan
momenteel nog in een discussiefase verkeert? Of is het beleid
dat vandaag besproken wordt, het beleid zoals dat in de Vijfde nota zal worden
opgenomen? Geldt tot het moment van het verschijnen van de Vijfde nota ruimtelijke
ordening het huidige locatiebeleid als uitgangspunt? Of is er nu reeds sprake
van een versoepeling? Haar fractie is het in grote lijnen eens met de inhoud
van het rapport, maar wil graag weten waar zij aan toe is. Een nauwkeurige
afweging vanuit ruimtelijke en economische aspecten is nodig, waarbij speciaal
aandacht aan de belangen van de kleine winkelier besteed dient te worden.Wat zijn de uitkomsten van de gesprekken die de minister heeft gevoerd
met marktpartijen en andere overheden? Haar fractie vindt een krachtig grotestedenbeleid
van groot belang, terwijl een grotere dynamiek in de detailhandel niet tot
gevolg moet hebben dat de grote winkelketens nog meer de dienst gaan uitmaken,
terwijl de kleine zaken uit de markt worden gedrukt. Enige marktsturing kan
soms nodig zijn om paal en perk te stellen aan de macht van het kapitaal en
diversiteit te garanderen. De Nederlandse gemeentes zijn gebaat bij een helder
locatiebeleid, afgestemd op handhaving van bestemmingsplannen en streekplannen.Ook haar fractie vindt dat nieuwe centra op een goede manier met het openbaar
vervoer bereikbaar moeten zijn en binnen de stedelijke gebieden geen overlast
in omringende woonbuurten moeten opleveren. Parkeren onder de grond en meervoudig
ruimtegebruik kunnen hier wellicht oplossingen bieden.Antwoord van de regeringDe minister merkte op dat door de decennia
heen altijd grote veranderingen hebben plaatsgevonden in winkelbestanden.
Het kabinet acht op dit moment de tijd rijp om een nieuw locatiebeleid te
ontwikkelen voor de detailhandel. Het MDW-rapport «Meer met minder»
is een eerste aanzet in deze richting, maar vertegenwoordigt nog niet het
uiteindelijke standpunt van het kabinet. Door het beleid dat het kabinet gevoerd
heeft, zijn er in Nederland in tegenstelling tot veel van de ons omringende
landen geen weidewinkels gekomen. Niettemin was zij blij dat in het nieuwe
beleid eindelijk de mogelijkheid wordt geopend voor het vestigen van outletcentra.De vitaliteit van de binnensteden in Nederland is niet aangetast. Dit
is niet zozeer de verdienste van het rijk als wel van de gemeentes zelf. Voor
bijna alle gemeentebesturen vormt het winkelbestand in de binnenstad een grote
zorg, omdat het de inwoners van de gemeente direct aangaat. Hoewel er door
het kabinet enige ruimte is gelaten voor grootschalige activiteiten, blijken
deze in Nederland betrekkelijk gering ten opzichte van die in de ons omringende
landen. De uitgaven in de detailhandel liggen in Nederland als percentage
van het totaal van de uitgaven lager dan in vrijwel alle andere landen. Wellicht
is Nederland op een aantal punten enigszins ouderwets geworden.Het feit dat het beleid door de jaren heen steeds minder duidelijk is
geworden, heeft geleid tot de wens om tot een herziening van de regelgeving
te komen. De bevoegdheden en de verantwoordelijkheden van de overheden sluiten
niet goed meer op elkaar aan. Er worden nog steeds zeer gedetailleerde eisen
op rijksniveau geformuleerd, terwijl de regels in feite op lokaal niveau gesteld
zouden moeten worden. Ook bij het locatiebeleid op andere terreinen is inmiddels
duidelijk geworden dat de uniforme regels van de rijksoverheid niet het gewenste
maatwerk kunnen bieden. Amsterdam en Bolsward zijn allebei steden maar hebben
behoefte aan totaal verschillende regels.De analyse van het MDW-rapport toont duidelijk aan dat een adequate, regionale
afstemming ontbreekt. Het verzorgingsgebied en daarmee het effect van de vestiging
van de detailhandel overschrijdt vaak de gemeentegrenzen, terwijl het rijksbeleid
geen rekening houdt met de ontwikkelingen in de markt en deze
ook niet bijhoudt. Hierdoor kunnen zich ongewenste ontwikkelingen gaan voordoen.
Het MDW-rapport kiest als uitgangspunt dat de overheid het publieke belang
dient te verdedigen. De taak van Economische Zaken in het locatiebeleid is
dat er goede kaders gesteld worden, die vervolgens op provinciaal, regionaal
en lokaal niveau ingevuld en uitgevoerd moeten worden. Bij de vestiging van
detailhandel gaat het om de open ruimte, de mobiliteit, het milieu, de leefbaarheid
en de kwaliteit van de stad. Het aparte rijksbeleid met generieke vestigingseisen
voor de detailhandel zoals dat tot nu toe bestaat, is op dit moment niet meer
nodig en werkt in een aantal gevallen zelfs contraproductief. Het afzonderlijke
PDV/GDV-beleid op rijksniveau moet verdwijnen evenals de door het rijk gestelde
branche- en vloeroppervlaktebeperkingen. Hetzelfde geldt voor de dertien aangewezen
grootschalige detailhandelslocaties en het begrip«perifeer».In feite moet aan de gemeentes de ruimte worden gelaten om maatwerk te
leveren, terwijl initiatieven waarvan de effecten de gemeentegrens overschrijden
op regionaal niveau om afstemming vragen. De provincie hoort hier de regierol
te vervullen. Hiervoor is het nodig dat de provincies een structuurvisie voor
de detailhandel ontwikkelen en dat zij vervolgens de gemeentelijke plannen
toetsen aan die visie. Weidewinkels zijn in deze visie niet toegestaan, terwijl
alle nieuwe activiteiten geaccommodeerd moeten worden binnen verstedelijkt
en te verstedelijken gebied. De bezoekersintensieve detailhandel moet zoveel
mogelijk gebundeld worden en op goed door openbaar vervoer ontsloten of centrale
locaties worden gerealiseerd. De auto-afhankelijke detailhandel dient te komen
op plaatsen die goed met de auto te bereiken zijn.Door de ontwikkeling van grootschalige winkels mogelijk te maken op andere
plaatsen binnen het stedelijk gebied, dus niet gekoppeld aan de voorzieningen
waar de funshops zich bevinden, zal de druk op de huurprijzen in de binnenstad
wellicht afnemen. Een aantal type winkels kan zich op een andere plek in de
stad vestigen, gekoppeld aan andere grootschalige detailhandel. Overigens
wil Ahold binnen het stedelijk gebied blijven opereren met een iets groter
type winkels, waarbij geen sprake is van hypermarchés. Als de druk
op de binnenstad kleiner wordt, zullen nieuwe kleine winkeliers zich gemakkelijker
kunnen vestigen.Door de nieuw te kiezen beleidslijn zal afweging meer op het juiste niveau
gaan plaatsvinden, wat tot meer maatwerk zal kunnen leiden. Ook de organisaties
van de detailhandel zullen hun invloed hier kunnen uitoefenen. De gemeentes
moeten een eigen beleidsvisie ontwikkelen en kunnen door offensiever op te
treden hun vestigingsklimaat verbeteren binnen de nieuw vastgestelde regels.In het kader van de nieuwe ontwikkelingen moeten de provincies een visie
op de detailhandel gaan ontwikkelen, met name voor het bovenlokale aanbod.
Het MDW-rapport geeft het voorlopige kabinetsstandpunt weer. Een deel van
de discussie die nu gevoerd wordt, zal worden meegenomen in de discussie van
Economische Zaken en VROM over de Vijfde nota ruimtelijke ordening. Het kabinet
onderschrijft de analyse en de aanbevelingen van de werkgroep. Het definitieve
kabinetsstandpunt zal in de Vijfde nota ruimtelijke ordening haar beslag vinden.Het kabinet heeft inmiddels een consultatieronde gehouden met marktpartijen
en decentrale overheden. Hierop hebben zeventien organisaties gereageerd,
waaronder het IPO, de VNG, de Kaderwetgebieden, de Vereniging van detailhandel
en een groot aantal individuele bedrijven. De algemene teneur van de reacties
is zeer positief. Er is grote instemming met de nieuwe rol van de provincies
en de gemeentes. De opmerkingen die uit het veld gekomen zijn, betreffen de
wenselijkheid van een concrete uitwerking van de rol van de provincies en
de gemeentes en de bezorgdheid over eventuele ongewenste gevolgen voor de
binnensteden. Gezien de opmerkingen die er uit de consultatieronde naar voren
zijn gekomen, lijkt het kabinetsstandpunt in grote lijnen geen wijziging te
hoeven ondergaan. De gemeentes gaan zorgvuldig om met de belangen
van de detailhandel en zijn zeker niet uit op uitholling van deze branche.
De gemeentes krijgen in de nieuwe setting meer ruimte tot handelen en blijven
beschikken over de instrumenten die zij nu ook al hebben. Wel is er reden
om een aantal zorgpunten nader uit te werken, zoals de invulling van de rol
van de provincie. De uitwerking van het vestigingsbeleid voor de detailhandel
moet in het kader van het locatiebeleid in de Vijfde Nota ruimtelijke ordening
haar definitieve beslag krijgen. Het huidige beleid blijft bestaan tot het
moment dat het nieuwe beleid in het kader van de Vijfde nota ruimtelijke ordening
van kracht wordt. Dit geldt ook zolang er geen provinciale visie is opgesteld.
Het is plezierig dat het overleg van vandaag aangeeft dat de Kamer zich kan
vinden in het nieuwe beleid. Dit kan een steun betekenen voor provincies en
gemeentes.Het begrip «grootschalig» zal in het nieuwe beleid uit het
rijksbeleid geschrapt worden en een invulling moeten krijgen in het provinciale
beleid. Overigens hoeft iets dat in de ene provincie onder de definitie «grootschalig»
valt, hier in een andere provincie niet onder te vallen. Wellicht is het zinvol
dat de provincies zich in IPO-verband eens over de definitie van het begrip
«grootschalig» buigen.Het Platform stedelijke distributie dat zeer breed is samengesteld, beziet
voortdurend de problematiek die speelt in de binnensteden, zoals venstertijden
en laden en lossen. In het onderzoek dat de werkgroep MDW «binnenstadsdistributie»
momenteel verricht, wordt gekeken of de opgestelde regels tekortschieten of
dat de afstemming op bepaalde punten verbeterd moet worden. De Kamer zal het
desbetreffende rapport deze maand ontvangen.Nederland heeft in vergelijking met een aantal andere Europese landen
een restrictief beleid gevoerd op het gebied van de detailhandel. Momenteel
doet zich een ontwikkeling voor, waarbij in het buitenland aan de doorgeschoten
liberalisering beperkingen gesteld gaan worden, terwijl het restrictieve beleid
in Nederland juist enige verruiming ondergaat.Het Rijk dient waar mogelijk instrumenten beschikbaar te stellen om de
vitaliteit van de binnensteden zo groot mogelijk te maken. Maar uiteindelijk
moeten de steden zelf uitvoering geven aan het totaal van beleid dat gevoerd
moet worden. Het grotestedenbeleid heeft steden de mogelijkheid gegeven om
integraal naar het eigen centrum te kijken zonder dat het rijk daarbij regelstellend
is. Inmiddels is het tot alle steden doorgedrongen dat het economisch beleid
hierbij van groot belang is. Binnen het GSB besteden de grote steden buitengewoon
veel aandacht aan het aantrekkelijk maken van hun centra. Het ijk zorgt daarbij
via het generieke beleid voor enige stimuleringsmiddelen.De minister had bij enkele fracties de zorg beluisterd dat het nieuwe
beleid te weinig bescherming biedt aan de kleine winkelier en dat de overheid
daarom op dat punt haar verantwoordelijkheid moet nemen. Zij wees erop dat
de marktmacht wordt bepaald door de Mededingingswet, waarin een toetsingskader
is opgesteld. Er wordt geprobeerd om binnen het vestigingsbeleid voor de detailhandel
zodanig ruimte te scheppen dat de groten niet alle ruimte van de kleinen inpikken.
Voor het overige is het zaak van bestemmingsplannen. Het rijk heeft geen instrumenten
om bepaalde zaken af te dwingen en wil dat ook niet. Zij was er echter van
overtuigd dat het nieuwe beleid die ruimte zal scheppen, omdat het veel meer
tegemoetkomt aan de dynamiek van de markt dan tot nu toe het geval was. Op
dit moment wordt vaak getracht bepaalde ontwikkelingen tegen te houden. Deze
gebeuren dan vervolgens toch, alleen op plekken waar je dergelijke ontwikkelingen
liever niet zou zien. Door ruimte te geven op andere plekken, zal worden bevorderd
dat nieuwe toetreders makkelijker op de markt terechtkunnen. Zij zag dit als
een belangrijk onderdeel van haar rol als minister van Economische Zaken.
Een van de redenen om niet voor weidewinkels te zijn, is dat hierdoor de kleine
winkels in de knel komen. Er zijn momenteel twee outletcentra in ontwikkeling. In Lelystad is aanvullend
openbaar vervoer afgesproken. Het outletcentrum in Roermond sluit heel mooi
aan op het centrum van de stad. Dit zal aan de bestaande middenstand in de
stad een geweldige impuls geven. In Zeeland werkt de provincie niet mee aan
de lokale initiatieven in Sas van Gent, Terneuzen en Hulst.De voorzitter van de commissie,BiesheuvelDe griffier van de commissie,Tielens-TripelsXNoot1Samenstelling: Leden: Blaauw (VVD), Biesheuvel (CDA), voorzitter, Witteveen-Hevinga
(PvdA), Leers (CDA), Voûte-Droste (VVD), ondervoorzitter, Rabbae (GroenLinks),
Hessing (VVD), Giskes (D66), Marijnissen (SP), Crone (PvdA), Van Dijke (RPF/GPV),
M.B. Vos (GroenLinks), Van Walsem (D66), Hofstra (VVD), Wagenaar (PvdA), Stroeken
(CDA), De Boer (PvdA), Van den Akker (CDA), Geluk (VVD), Ravestein (D66),
Verburg (CDA), Blok (VVD), Hindriks (PvdA) en Dijsselbloem (PvdA).Plv. leden: Snijder-Hazelhoff (VVD), Atsma (CDA), Kalsbeek (PvdA), Wijn
(CDA), Klein Molekamp (VVD), Vendrik (GroenLinks), De Swart (VVD), Van den
Berg (SGP), Poppe (SP), Kuijper (PvdA), Van Middelkoop (RPF/GPV), Van der
Steenhoven (GroenLinks), Schimmel (D66), Van Baalen (VVD), Herrebrugh (PvdA),
Van der Hoeven (CDA), Smits (PvdA), De Haan (CDA), Van Beek (VVD), Bakker
(D66), Schreijer-Pierik (CDA), Udo (VVD), Hamer (PvdA), Koenders (PvdA) en
Schoenmakers (PvdA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24036-175.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl