Wetenschapsbudget 2004; Brief minister met reactie op AWT-advies nr. 58 'De prijs van succes. Over matching van onderzoekssubidies in kennisinstellingen'
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29338, nr. 25

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

18-10-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

29338 nr. 25

07-10-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamStandpunt over het AWT-advies over matching.1. Achtergrond2. Cijfermatig onderzoekDiagnose Ernst en YoungContra-expertise CPBMijn standpunt3. AnalyseDiagnose AWTContra-expertise CPBMijn standpuntDe ruimte voor matching en de keuzevrijheid van de onderzoekers.De invloed van de tweede en derde geldstroom.4. AanbevelingenAanbevelingen AWTContra-expertise CPBMijn standpuntDocumenten:Ernst&Young Accountants, «De omvang van matching,
Onderzoek naar de effecten van matching van de 2e en 3e
geldstroomfinanciering op de beleidsruimte van Nederlandse, publieke kennisinstellingen»,
14 april 2004CPB Contra-expertise: «Contra-expertise op AWT-advies
«De prijs van succes», CPB Document no. 62, augustus 2004 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29338Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 37 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 338Wetenschapsbudget 2004nr. 25BRIEF VAN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAPAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 7 oktober 2004Hierbij stuur ik u, mede namens de minister van Economische Zaken en de
Staatssecretaris van Onderwijs mijn reactie op het AWT-advies nr. 58
«De prijs van succes. Over matching van onderzoekssubsidies in kennisinstellingen».De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,M. J. A. van der HoevenStandpunt over het AWT-advies over matching.1. AchtergrondIn het Wetenschapsbudget 2004 heb ik gesignaleerd dat een van de redenen
waarom universiteiten soms niet in staat zijn om goed onderzoek op bepaalde
terreinen te beschermen en versterken, is dat de eigen beleidsruimte onder
druk is komen te staan van de vele matchingverplichtingen die behoren bij
de externe geldstromen die naar de universiteiten toevloeien. In het Wetenschapsbudget
heb ik aangegeven de klachten hierover serieus te nemen en het als de verantwoordelijkheid
van de overheid te beschouwen er op toe te zien dat het totaal aan matchingverplichtingen,
op nationale schaal gezien, de eigen wettelijke verantwoordelijkheid van de
universiteiten niet uitholt. Tenslotte heb ik aangekondigd op grond van het
onderzoek dat de Adviesraad voor Wetenschaps- en Technologiebeleid (AWT) op
dat moment uitvoerde naar de aard en de omvang van de matchingverplichtingen,
met de universiteiten te zullen overleggen over vervolgstappen.Toen de AWT mij een concept van het advies toezond met het verzoek om
overleg daarover, constateerde ik dat de cijfers en de analyse van de Raad
gecompliceerd waren en een tamelijk dramatisch beeld opleverden. Indien deze
analyse juist was, zouden vergaande maatregelen nodig zijn. Deze werden dan
ook aanbevolen door de AWT. Ik deelde de zorg van de AWT, maar realiseerde
mij ook, dat het hier gaat om een onderwerp dat van grote invloed kan zijn
op het wetenschappelijke klimaat in ons land en op de effectiviteit van het
wetenschaps- en innovatiebeleid. Daarom mocht niet het risico worden gelopen
dat op onvoldoende gronden vergaande maatregelen zouden worden getroffen,
met mogelijke onvoorziene negatieve effecten. Ik heb daarom eerst aan het
Centraal Planbureau een contra-expertise gevraagd over het onderzoek, de analyse
en de aanbevelingen van de AWT. Dit heb ik aan het Parlement gemeld toen het
(in formele zin ongevraagde) advies van de AWT in definitieve versie verscheen
in mei van dit jaar. De contra-expertise van het CPB heb ik op 1 september
aan het Parlement toegezonden. Vervolgens heb ik mij beraden op mijn standpunt,
mede in overleg met de Minister van Economische Zaken en met de Staatssecretaris
van Onderwijs. Daarbij heb ik tevens gebruik gemaakt van de uitkomsten van
een workshop die de AWT over dit onderwerp heeft gehouden. Onderstaand ga
ik ten eerste in op de cijfers, ten tweede op de analyse en ten derde op de
te nemen maatregelen. Daarbij geef ik bij elk van deze drie onderwerpen telkens
eerst de conclusies van de AWT weer, vervolgens de contra-expertise van het
CPB en tenslotte mijn standpunt.De kern van mijn standpunt is als volgt. De matchingverplichtingen tasten
de ruimte van de universitaire onderzoekers om eigen keuzes te maken in het
algemeen niet wezenlijk aan, omdat ook binnen het tweede en derde geldstroom
onderzoek ruimte is voor eigen keuzes. Bovendien leiden veel van de matchingverplichtingen
op macro-niveau bezien tot een meer optimale inzet van de eerste geldstroom.
Wel kan in sommige gevallen een cumulatie van matchingverplichtingen bij specifieke,
veelal excellente, onderzoeksgroepen optreden. In die gevallen kan het voor
de universiteiten lastig zijn om aan de matchingverplichtingen te voldoen,
met als gevolg dat juist deze groepen in hun groei worden beperkt en dat ook
het aangaan van samenwerkingsverbanden met bedrijven wordt bemoeilijkt. Daarom
is het wenselijk, zoals aangegeven in het Wetenschapsbudget 2004, om de eerste
geldstroom gedeeltelijk te dynamiseren en te heralloceren naar rato van de
aandelen van de universiteiten in de tweede en (delen van) de derde geldstroom.
Dit sluit aan op een voorstel van het Innovatieplatform met betrekking tot
de smart mix waarop het Algemeen Bestuur van de VSNU positief
heeft gereageerd. Als dit voorstel wordt gerealiseerd, krijgen de universiteiten
met relatief veel matchingverplichtingen, de ruimte om daaraan te voldoen
en om hun beste groepen van matchingmiddelen te voorzien. Door EZ en OCW wordt
thans een regeling voor de smart mix, inclusief bedoelde dynamisering, uitgewerkt.
Ik ga er vanuit dat deze dynamisering gefaseerd in kan gaan vanaf 1 januari
2006.2. Cijfermatig onderzoekDiagnose Ernst en YoungHet AWT-advies heeft als grondslag een door de AWT gevraagde studie van Ernst en Young Accountants naar de omvang van matching
(«De omvang van matching, Onderzoek naar de effecten van matching van
de 2e en 3e geldstroomfinanciering op de beleidsruimte
van Nederlandse, publieke kennisinstellingen»). Daarin wordt geconcludeerd
dat in de gehanteerde steekproef het matchingpercentage van de onderzochte
instellingen gemiddeld op 46 ligt. De bandbreedte bij de onderzochte instellingen
loopt van 37 tot 67 procent. Als gevolg van de beperkte beschikbaarheid van
registratiegegevens over matching worden daarbij noodgedwongen veel aannames
gedaan. Ernst en Young schat dat, eveneens op basis van de gedane aannames,
het landelijk percentage tussen de 40 en 50 zal liggen. Dit is het percentage
van de integrale kosten van door derden gesubsidieerd onderzoek dat vanuit
de eerste geldstroom wordt gedekt. In andere woorden betekent dit dat voor
elke euro onderzoekssubsidie, instellingen een bedrag tussen de 67 en 100
cent bijpassen, met een centrale schatting van 84 cent. Kennisinstellingen
matchen onderzoekssubsidies met een bedrag tussen de € 660 en € 985
miljoen, bij een totale onderzoeksdeel van de eerste geldstroom van € 1,5
miljard en een totaal onderzoeksbudget van € 2,5 miljard.Contra-expertise CPBHet CPB stelt in zijn contra-expertise dat de onderbouwing van het matchingpercentage
in het rapport van Ernst en Young adequaat is, onder voorwaarde van juistheid
van de aannames. Het CPB onderstreept echter dat rekening moet worden gehouden
met een ruime onzekerheidsmarge als gevolg van het feit dat het gaat om een
steekproefonderzoek en als gevolg van de beperkingen van de onderliggende
administraties.Mijn standpuntIk concludeer dat de cijfers uit het rapport van Ernst en Young vooralsnog
moeten worden aangehouden, echter vooral bij gebrek aan beter. Het is dan
ook noodzakelijk dat er structureel betere informatie over de matchingverplichtingen
komt. Een deel van de universiteiten heeft overigens een goed managementinformatiesysteem
dat deze informatie bevat.3. AnalyseDiagnose AWTOp zich zegt de omvang van matching in percentages of absolute cijfers
niets over de mate waarin de matchingverplichtingen ertoe leiden dat de prioritering
van het onderzoek op een onwenselijke manier wordt beïnvloed. De AWT
meent dat dit wel het geval is. De AWT berekent dat de bestedingsvrijheid
van de universiteiten buiten de matchingverplichtingen slechts 25 procent
van de eerste geldstroom voor onderzoek is.Volgens de AWT leiden de financiële problemen ten gevolge van matching
tot een aantal ongewenste effecten:• De matchinglast voor succesvolle onderzoeksgroepen wordt te hoog,
zodat ze afhaken bij tweede en derde geldstroom projecten• Door de matchingverplichting van tweede en derde geldstroommiddelen,
vindt een eenzijdige sturing plaats op kennis voor innovatie in het bedrijfsleven
en komt kennisontwikkeling voor maatschappelijke issues en uit cultureel belangstelling
in de knel.Verder stelt de AWT dat een aantal zaken rond matching de strategische
sturing door de instellingen zelf bemoeilijkt:• De tijdshorizon van onderzoekssubsidies is te kort vergeleken met
die van universitaire onderzoekslijnen;• De combinatie van open tendering en matching leidt tot onzekerheid
over de beschikbare middelen;• De diversiteit aan financiers, regelingen, e.d. bemoeilijkt strategische
sturing in kennisinstellingen;• Het huidige bestuur van universiteiten is te weinig integraal van
karakter, de verbinding tussen centrale strategie en decentrale initiatieven
behoeft verbetering. De benodigde management-informatiesystemen ontbreken.Contra-expertise CPBIn zijn contra-expertise acht het CPB de centrale AWT-conclusie dat de
matching de kracht en kwaliteit van de Nederlandse kennisinfrastructuur ondergraaft
en dat matching een te grote aanslag doet op de bestedingsruimte en investeringscapaciteit
van de universiteiten, om drie redenen niet overtuigend:• Universiteiten zijn in principe vrij om al dan niet mee te doen
aan tweede en derde geldstroom projecten• De berekening van de vrije bestedingsruimte door de AWT gaat er
van uit dat onderzoekers nauwelijks vrijheid hebben bij de invulling van een
gesubsidieerde onderzoeksopdracht. Als er daarentegen vanuit wordt gegaan
dat die vrijheid de helft is van die bij eerste geldstroomonderzoek, dan tast
matching de beleidsruimte van de universiteiten niet aan.• Uit het materiaal van de AWT komt de door de AWT veronderstelde
remmende werking van matching op de investeringscapaciteit van de universiteiten
niet duidelijk naar voren.Verder mist het CPB een feitelijke onderbouwing van de stelling van de
AWT dat succesvolle onderzoeksgroepen door de matchingverplichtingen aan hun
eigen succes ten onder dreigen te gaan, en constateert dat een door de AWT
veronderstelde eenzijdige gerichtheid op bedrijven kan worden tegengegaan
doordat universiteiten ook nee kunnen zeggen. Het CPB vindt dat de AWT zijn
diagnose dat de universiteitsbesturen geen goede greep hebben op decentrale
initiatieven, wel aannemelijk maakt.Mijn standpuntIn verschillende landen wordt de matchingdruk voor de universiteiten als
een generiek probleem gezien. Ik noem met name het Verenigd koninkrijk waar
men dan ook maatregelen treft om dit probleem op te lossen, door een hogere
vergoeding voor overhead. Ook topuniversiteiten in de Verenigde Staten zoals
Harvard, MIT en Stanford ontvangen een aanzienlijke overheadopslag (65 procent)
bij onderzoek in de tweede en derde geldstroom. Niettemin ben ik het voor
wat betreft de situatie in Nederland in hoofdlijnen eens met de overwegingen
en conclusies van het CPB. Daarvoor heb ik twee overwegingen. Ten eerste is
de matchingcapaciteit in Nederland aanzienlijk en hebben onderzoekers
ook binnen het tweede en derde geldstroomonderzoek ruimte voor eigen keuzes.
Ten tweede is de invloed die uitgaat van de matchingverplichtingen op de besteding
van de eerste geldstroom niet noodzakelijkerwijs negatief, maar in veel gevallen
juist positief.De ruimte voor matching en de keuzevrijheid van de onderzoekers.In Nederland is de eerste geldstroom relatief groot in vergelijking met
de tweede en derde geldstroom. Dat komt doordat in internationaal perspectief
gezien onze eerste geldstroom voor onderzoek erg groot is, de tweede geldstroom
klein en de derde «normaal». Dit betekent dat er binnen de Nederlandse
eerste geldstroom een aanzienlijke ruimte is voor matching.Gebruik van deze ruimte vermindert niet zonder meer de totale vrije ruimte
van de universiteiten. Het CPB constateert terecht dat matching alleen afbreuk
doet aan de vrije ruimte, als de onderzoekers geen invloed zouden hebben op
het gesubsidieerde onderzoek. Dit is niet het geval. Onderzoekers hebben vrijheid
bij de keuze voor wèlke projecten en programma's ze voorstellen indienen,
ze hebben vaak aanzienlijke ruimte om de inhoud van die voorstellen naar eigen
inzicht vorm te geven, en ze hebben ruimte voor eigen keuzes bij de uitvoering
van de voorstellen. Deze vrijheid van de onderzoekers is weliswaar geen honderd
procent, maar zeker ook geen nul procent. Het rekenvoorbeeld van het CPB,
dat laat zien dat een keuzevrijheid van vijftig procent binnen het gesubsidieerde
onderzoek al betekent dat de totale keuzevrijheid van de universiteiten door
de matching niet wordt aangetast, is in dit verband zeer illustratief.De invloed van de tweede en derde geldstroom.Ook als de keuzevrijheid van de universiteiten door matchingverplichtingen
wel wordt ingeperkt, hoeft dat niet erg te zijn. Het kan ook leiden tot beter
en maatschappelijk belangrijker onderzoek, afhankelijk van de manier waarop
de besluitvorming in de tweede en derde geldstroom plaatsvindt.De tweede geldstroom wordt steeds in competitie
toegedeeld aan het beste onderzoek en de beste onderzoekers. De matchingverplichting
leidt er toe dat ook een extra deel van eerste geldstroom hiernaartoe gaat.
Dit betekent in feite dat de eerste geldstroom aan onderzoek en onderzoekers
van hogere kwaliteit wordt besteed dan zonder matchingverplichtingen het geval
zou zijn. Nog belangrijker is dat, zoals ik in het Wetenschapsbudget 2004
heb aangegeven, de tweede geldstroom onmisbaar is als het gaat om het realiseren
van de focus en massa die noodzakelijk zijn voor topkwaliteit. De tweede geldstroom
draagt zo bij aan macro-doelmatigheid van het universitair onderzoek. De stelling
van de AWT dat de tweede geldstroom vooral zou zijn gericht op onderzoek dat
relevant is voor bedrijven, onderschrijf ik niet. Dit onderzoek heeft weliswaar
een plaats binnen de tweede geldstroom, maar zeker geen dominante. Ook zuiver
alfa en gamma onderzoek worden door NWO gefinancierd, evenals puur nieuwsgierigheidgedreven
onderzoek in de bèta wetenschappen. Ook vanuit deze optiek veroorzaken
verplichtingen tot matching van tweede geldstroommiddelen dus geen onwenselijke
effecten.Voor wat betreft matchingverplichtingen die samenhangen met dederde geldstroom is het beeld diverser dan bij de tweede
geldstroom. Voor een deel van de derde geldstroommiddelen geldt in feite hetzelfde
als voor de tweede geldstroom: ze worden in een scherpe competitie toegedeeld
op basis van voorstellen die de universiteiten, samen met partners uit overheid,
bedrijven en andere organisaties, zelf indienen. Door de scherpe beoordelingsprocedures,
is het onderzoek dat vervolgens wordt gedaan kwalitatief zeker
zo hoogwaardig als het doorsnee eerste geldstroom onderzoek. Bovendien is
dit onderzoek vaak maatschappelijk en economisch zeer belangrijk, dit is veelal
een expliciet criterium bij de toedeling van de middelen. Ook wordt de kennisinfrastructuur
er vaak structureel door versterkt doordat er nieuwe verbindingen tot stand
komen tussen universiteiten, andere onderzoeksinstellingen, bedrijven en andere
maatschappelijke partijen. Ook in dit geval leidt de verplichting tot matching
er dus toe dat uiteindelijk de eerste geldstroom beter wordt besteed dan anders
het geval zou zijn geweest. Als voorbeelden van derde geldstromen die in scherpe
competitie op wetenschappelijke kwaliteit en/of maatschappelijk-economisch
nut worden toegedeeld, noem ik de BSIK middelen,
veel van deonderzoekssubsidies vanuit EZ, zoals
de Innovatiegerichte onderzoekprogramma's, de collectebusfondsen in de medische sfeer, en de middelen voor gezondheidsonderzoek die
VWS viaZON-MW beschikbaar stelt.Een andere component van de derde geldstroom wordt gevormd door de EU-programma's. Ook deze kennen, vaak forse, matchingverplichtingen.
In beginsel worden ook deze middelen in competitie toegedeeld, maar er zijn
regelmatig signalen dat de scherpte van deze competitie en de kwaliteit van
het beoordelingsproces hier minder is dan bij de tweede geldstroom. Daarom
is het Kabinetsbeleid om binnen de EU te bevorderen dat de kwaliteit van de
Europese beoordelingsprocessen wordt vergroot. Eén weg daartoe is de
vorming van de European Resarch Council, een andere de verscherping van de
beoordelingsprocessen in het Zevende Kaderprogramma. Ik onderschrijf echter
de stelling van de AWT en het CPB dat het de verantwoordelijkheid van de universiteiten
zelf is om er op toe te zien dat alleen op die projecten uit de Europese programma's
wordt ingeschreven, die op een hoog kwaliteitsniveau kunnen worden uitgevoerd
en die passen binnen de eigen strategie van de universiteiten. Juist de matchingverplichting
geeft het centrale bestuur van de universiteiten een middel in handen om deze
verantwoordelijkheid waar te kunnen maken. Universiteiten hoeven niet aan elk programma mee te doen!Tenslotte is contractonderzoek een belangrijke
component van de derde geldstroom, het contractonderzoek. Gezien vanuit de
doelstellingen van de kennisinstellingen, is dit de meest kwetsbare component.
Bij contractonderzoek is immers geen sprake van een even scherpe competitie
op basis van kwaliteit als bij de tweede geldstroom. Ook is er geen mechanisme
dat er toe leidt dat het gaat om projecten met een bijzonder maatschappelijk
of economisch belang, omdat het hier vooral gaat om het belang van de opdrachtgever.
Juist bij contractonderzoek hebben de kennisinstellingen dus een bijzondere
verantwoordelijkheid om scherpe keuzes te maken, zowel met betrekking tot
de vraag of «nee» moet worden gezegd, als met betrekking tot de
tariefstelling.De AWT heeft aangegeven dat er via de tweede en derde geldstroom sprake
zou zijn van eenzijdige sturing van het universitaire onderzoek op kennis
voor innovatie in bedrijven. Ik heb al aangegeven dat dit in het geval van
de tweede geldstroom zeker niet het geval is. Meer in het algemeen geldt dat
een sterkere gerichtheid van een deel van het universitaire onderzoek op kennisontwikkeling
ten behoeve van het bedrijfsleven zeer wenselijk is. Dat is een manier om
de bekende Europese paradox op te lossen. Het Kabinet stimuleert dit dan ook
op diverse manieren, onder meer via extra inzet van middelen in het kader
van de eerder genoemde smart mix. Natuurlijk mag dit niet leiden tot een verwaarlozing
van de andere doelen van het universitaire onderzoek; daarvan is echter geen
sprake.Mijn algemene conclusie is derhalve dat matchingverplichtingen geen generiek
probleem veroorzaken dat actie van de overheid vraagt. Wel zijn er
signalen dat er op sommige vakgebieden en daarbinnen bij sommige onderzoekgroepen,
een cumulatie op kan treden van tweede en derde geldstroom onderzoek, die
er toe leidt dat de eigen eerste geldstroommiddelen van de betrokken groepen
onvoldoende zijn om aan de matchingverplichtingen te voldoen. Weliswaar stelt
het CPB terecht dat hierover geen systematische gegevens beschikbaar zijn,
maar incidentele signalen zijn er wel. Ook hier zou kunnen worden gesteld
dat de betrokken onderzoeksgroepen minder extern gefinancierd onderzoek aan
zouden kunnen trekken. Vaak gaat het echter om kwalitatief zeer hoogwaardig
onderzoek dat volledig past binnen de kerntaken van de universiteit. Dan zouden
de hogere echelons binnen de kennisinstellingen bij moeten springen met extra
middelen voor matching. In veel gevallen gebeurt dat ook, maar soms worden
grenzen bereikt die er toe leiden dat excellent extern gefinancierd onderzoek
geen doorgang kan vinden. Ik acht het wenselijk daarvoor tot een oplossing
te komen en kom daar hieronder op terug.4. AanbevelingenAanbevelingen AWTDe belangrijkste aanbevelingen die de AWT doet aan de overheid zijn:• Schep helderheid over de wenselijkheid van matching met middelen
uit de eerste geldstroom. Uitgangspunt moet zijn dat financiers ten minste
de integrale kosten betalen, tenzij sprake is van versterking van de publieke
kennisinfrastructuur en een publiek wetenschappelijk belang.• Richt een financiersforum op dat gedragsregels opstelt voor onderzoeksfinanciering
en matching.• Spreek richtlijnen af over tendering.• Versterk de verantwoordingsrelatie tussen de instellingen en de
Minister door uit te spreken dat de omgang met matchingverplichtingen de verantwoordelijkheid
is van de instellingen zelf, en behandel dit onderwerp in het overleg tussen
Minister en instellingen.Ook aan de instellingen zelf doet de AWT een aantal aanbevelingen, waarvan
ik met name die noem om effectieve informatiesystemen te ontwikkelen voor
de monitoring en beheersing van financiële verplichtingen.Contra-expertise CPBHet CPB reageert als volgt op deze aanbevelingen.• Het CPB onderschrijft de AWT aanbeveling dat matching niet aan
de orde dient te zijn als het onderzoek slechts een privaat belang dient,
maar tekent daarbij aan dat is niet is aangetoond dat dit regelmatig aan de
orde is.• Het CPB stelt dat de wenselijkheid om een financiersforum op te
richten niet overtuigend uit het gepresenteerde materiaal blijkt.• Het CPB is het eens met de AWT dat aandacht nodig is voor de efficiëntie
van de aanbesteding van onderzoek.• Het CPB vindt de oproep aan de universiteiten zelf verantwoordelijkheid
te nemen ten aanzien van matchingverplichtingen, goed onderbouwd.Mijn standpuntMet betrekking tot de aanbeveling om bij contractonderzoek altijd een
integraal tarief te hanteren maak ik twee opmerkingen:• Bij een tarief dat volledig de integrale kosten dekt, is geen sprake
meer van matchingverplichtingen en dus ook niet van eventuele
verstoringen in het keuzeproces binnen de eerste geldstroom. Dit wil echter
niet zeggen dat dan maar op elk contract «ja» moet worden gezegd:
ook bij volledig betaald onderzoek moeten kennisinstellingen kwaliteitscriteria
in acht nemen en alleen het onderzoek doen dat past bij hun wettelijke taken.• Bij het beantwoorden van de vraag of het bij contractonderzoek
wenselijk is een integraal tarief (inclusief opslag voor alle vaste kosten
van de instellingen) in rekening te brengen, spelen twee overwegingen. Ten
eerste kunnen de Nederlandse kennisinstellingen zich daarmee internationaal
gezien uit de markt prijzen, en zo op onderwijs- en onderzoekgebied de aansluiting
met bedrijven verliezen. Dat doet schade aan hun taken op het terrein van
valorisatie en leidt tot ivoren toren isolement. Ten tweede kan contractonderzoek
wel degelijk kwalitatief zo hoogwaardig zijn, dat matching er van met eerste
geldstroommiddelen gerechtvaardigd is, omdat de wetenschappelijke opbrengsten
hoog zijn.Waar het op aan komt is dat de kennisinstellingen zorgvuldige afwegingen
maken, met als criterium de mate waarin het contractonderzoek past binnen
hun wettelijke taken of rechtstreeks in het verlengde daarvan ligt.Met het CPB ben ik van oordeel dat niet is aangetoond dat de oprichting
van een financiersforum wenselijk is. Wel geldt dat op sommige terreinen afstemming
tussen financiers wenselijk is. Met name denk ik daarbij aan het biomedisch
gebied. Daartoe zijn reeds initiatieven genomen. Afgelopen zomer heeft de
KNAW bijvoorbeeld een conferentie gehouden over de financiering van dit onderzoek
waarbij de rollen van de verschillende financiers aan de orde kwamen. In gevallen
als deze ligt de verantwoordelijkheid voor onderlinge afstemming bij de financiers
zelf, met name NWO en de collectebusfondsen. Ik zal in mijn overleg met NWO
er op aan dringen dat deze organisatie op basis van het verslag van de conferentie
het initiatief neemt tot een dergelijk overleg.Ik ben het zeer eens met het CPB dat aandacht nodig is voor de efficiëntie
van de aanbestedingsprocessen. De acquisitiekosten moeten worden teruggedrongen
en de aanvraagdruk op de onderzoekers gereduceerd. Dit kan op verschillende
manieren worden bereikt. In de eerste plaats zal duidelijk moeten worden wat
de aanvraagdruk precies is. Zoals aangekondigd in het Wetenschapsbudget 2004
en de Voortgangsrapportage Wetenschapsbudget 2005 wordt daartoe eerst onderzocht
hoe groot de aanvraagdruk is en uit welke componenten deze bestaat. Een onderzoeksbureau
voert daartoe momenteel een onderzoek uit. Stappen die vervolgens gezet kunnen
worden om de aanvraagdruk daadwerkelijk terug te dringen zijn ondermeer: toedelen
van middelen in grotere bedragen, meer geld voor onderzoek toedelen op basis
van bewezen excellentie, vooral van onderzoeksgroepen,
minder gebruik van gedetailleerde plannen, stroomlijnen van procedures. Voor
wat betreft dit laatste heeft met name NWO al de nodige stappen gezet. Bezien
moet worden wat in samenwerking met andere financiers verder te winnen valt
door de formulieren en de procedures te harmoniseren. Ik zal NWO vragen om
van dit onderwerp in het komende Strategisch plan een speerpunt te maken en
samen met andere financiers te bezien wat mogelijk is.De aanbeveling van de AWT om in de bestuurlijke overleggen met de instellingen
te agenderen welk beleid de instelling volgt met betrekking tot de acceptatie
van onderzoekssubsidies en onderzoeksopdrachten, inclusief de prijsstelling,
volg ik op. Ook zal ik met de instellingen overleggen of het daadwerkelijk
mogelijk en wenselijk is om de registratie en monitoring van de verplichtingen
te verbeteren. Randvoorwaarde hierbij moet echter zijn dat de
administratieve lasten voor de onderzoekers zelf er niet door toenemen.Tenslotte acht ik het van belang om er voor te zorgen dat excellente onderzoeksgroepen
niet door een cumulatie van matchingverplichtingen in hun groei worden geremd.
In beginsel kan dit probleem worden opgelost door dynamisering van een deel
van de eerste geldstroom. Door herverdeling tussen universiteiten op basis
van hun aandeel in de totale tweede geldstroom en een deel van de derde geldstroom,
krijgen de universiteiten die in deze geldstromen het hoogste scoren, meer
ruimte en kunnen ze dus beter aan hun matchingverplichtingen voldoen. Het
deel van de derde geldstroom waar het hier om gaat, is het deel dat het meest
bijdraagt aan de uitvoering van de wettelijke taken van de universiteiten.In het innovatieplatform is een regeling voor de zogenaamde smart mix
voorgesteld waarin een dergelijk mechanisme is voorzien. Deze dynamisering
van het onderzoeksdeel van de eerste geldstroom zal 100 mln euro bedragen.
Momenteel wordt hiervoor door EZ ven OCW een concrete regeling uitgewerkt.
Ik streef ernaar dat per 1 januari 2006 een bedrag van 50 miljoen euro
uit de eerste geldstroom volgens dit mechanisme wordt gedynamiseerd en een
jaar later de volle 100 miljoen.De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,Mede namens de Minister van Economische Zaken en de Staatssecretaris van
OnderwijsDocumenten:AWT-advies: «De prijs van succes, over matching van onderzoekssubsidies
in kennisinstellingen», Advies nr. 58, april 2004.Ernst&Young Accountants, «De omvang van matching,
Onderzoek naar de effecten van matching van de 2e en 3e
geldstroomfinanciering op de beleidsruimte van Nederlandse, publieke kennisinstellingen»,
14 april 2004CPB Contra-expertise: «Contra-expertise op AWT-advies
«De prijs van succes», CPB Document no. 62, augustus 2004 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29338-25.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl