Studiefinanciering; Verslag algemeen overleg op 29 maart 2000 over kosten en planning van het Herontwerptraject van de IB-Groep
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24724, nr. 40

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

25-04-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

24724 nr. 40

17-04-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de regeringOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24724Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 60 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 724Studiefinancieringnr. 40VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 17 april 2000De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen1 heeft op 29 maart 2000 overleg gevoerd met minister Hermans van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschappen over kosten en planning van het
Herontwerptraject van de IB-groep.Hierbij konden worden betrokken:– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 30 juni 1999 inzake kosten en planning van het herontwerptraject van
de IB-groep (24 724, nr. 34);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 13 juli 1999 ter aanbieding van het rapport «Evaluatie verzelfstandiging
IB-groep van VB Deloitte & Touche» (24 724, nr. 35);– lijsten met vragen en antwoorden (Kamerstuk 24 724, nrs.
36 en 37);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 9 februari 2000 inzake kosten herontwerp Informatie beheer groep (24 724,
nr. 38);– de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen
d.d. 10 maart 2000 inzake de voortgang van het project herontwerp bij de IB-groep
(24 724, nr. 39).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieHet functioneren van de IB-groep baarde mevrouw Hamer (PvdA) al geruime tijd zorgen. De laatste rapporten schetsen het
beeld van een slechtlopende organisatie, waarvan de kosten voortdurend stijgen,
waar de kostenramingen structureel gebrekkig zijn en waarin de planning en
uitvoering voortdurend vertraging oplopen. Bovendien klaagt het personeel
over grote knelpunten in het reorganisatieproces. De notities van de minister
hebben de zorgen tot nu toe niet kunnen wegnemen. Tegen deze achtergrond is
het de vraag of op de ingeslagen weg van verzelfstandiging moet worden voortgegaan.
De waarde van een goede organisatie van de verstrekking van studiefinanciering
staat buiten kijf. Is het instrumentarium waarover de IB-groep beschikt hiervoor
wel toereikend? Zullen de uitvoeringsproblemen op termijn verdwijnen en zullen
de kosten in de hand kunnen worden gehouden? Mevrouw Hamer vroeg de minister
om harde garanties. Is diens toezicht, controle en sturing bij
het proces wel voldoende?Bij de instelling van de IB-groep als publiekrechtelijk zelfstandig bestuursorgaan
(ZBO) in januari 1994 werden afspraken gemaakt over de evaluatie van de effecten
van de Wet verzelfstandiging IB-groep (WVIB). Uit de evaluatie daarvan concludeert
de minister dat de verzelfstandiging een goede zaak is gebleken. Op het punt
van kostenbeheersing, planning en uitvoering hebben inmiddels echter majeure
wijzigingen plaatsgevonden. Het eindresultaat is desondanks onbevredigend
en daarmee rijst de vraag of de minister wel voldoende bij de sturing betrokken
is geweest.Mevrouw Hamer herinnerde eraan dat met het project herontwerp een verbetering
van de kwaliteit van de dienstverlening, een grotere flexibiliteit en een
reductie van apparaatskosten zijn beoogd. De nieuwbouw in het studiefinancieringssysteem
zorgt voor een vertraging in de realisatie van deze doelen. Kent deze vertraging
haar oorzaak in de opeenstapeling van beleidswijzigingen of moet de oorzaak
intern worden gezocht, bijvoorbeeld in het automatiseringssysteem?De kosten van het project waren oorspronkelijk geraamd op 135 mln. Op
basis van een scenariostudie in 1999 is gekozen voor een traject dat 185 mln.
kost. Een groot deel van de extra kosten is gelegen in IT-investeringen. In
tegenstelling tot eerdere uitlatingen van de minister blijkt de geraamde 185
mln. nu echter ook onvoldoende. Was deze stijging niet te voorzien, omdat
destijds ook sprake was van een alternatief scenario van 223 mln.? Is deze
kostenstijging geen verdere indicatie dat de IB-groep geen greep op de kosten
heeft? In hoeverre heeft de minister zicht op de inspanningen van de IB-groep
om de kosten te beheersen en wat onderneemt hij zelf om een verdere overschrijding
van de kosten te voorkomen? Over de aangepaste kostenraming van 249 mln. kan
immers ook geen zekerheid worden gegeven. Specifieke aandacht vroeg mevrouw
Hamer voor het sociaal plan: daarin is nogal geschoven met posten als de wachtgeldregeling
en de seniorenregeling. Hoe is dit te verklaren?Er is uiteindelijk niet gekozen voor stopzetting van het project herontwerp
om de doelstellingen van flexibiliteit en kostenbeheersing, de bereikte resultaten
en de uitvoering van de reguliere taken niet in gevaar te brengen. Van kostenbeheersing
is echter geen sprake geweest en de vertraagde uitvoering waartoe nu is besloten
draagt dezelfde gevaren in zich als een volledige stopzetting. De IB-groep
is opgedragen om de projectaanpak te verbeteren, hetgeen zes tot negen maanden
in beslag zal nemen. Wie voert de evaluatie daarvan uit en wanneer zijn de
resultaten te verwachten?Extra middelen boven de 185 mln. blijven uit totdat de nieuwe plannen
zijn gepresenteerd. De IB-groep heeft inmiddels te kennen gegeven dat de oplevering
pas in 2003 kan worden verwacht. In hoeverre heeft de minister zicht op de
aanpak van de IB-groep en leidt die vertraging niet tot hogere kosten? Waarom
is overigens 62 mln. van de beschikbare 185 mln. nog niet besteed? In de oorspronkelijke
voorstellen droeg de IB-groep bij aan de kosten van het project herontwerp.
Ook met de geraamde doelmatigheidswinst zal de IB-groep echter worden geconfronteerd
met een negatief bedrijfsresultaat. Is zij tot die bijdrage dus wel in staat?
Uit de evaluatie blijkt dat de taakverdeling tussen de raad van toezicht en
het ministerie om een verbetering vraagt. Gaat de in de wijziging van de WVIB
voorgestelde beperking van de taak van de raad van toezicht gepaard met een
versterking van het toezicht door OCW?Verder vroeg mevrouw Hamer naar de resultaten van het traject integrale
klantafhandeling. Uit een enquête georganiseerd door het universiteitsblad
SUM blijken studenten de dienstverlening van de IB-groep «organisatorisch
een puinhoop», «ontoegankelijk en gesloten» en «traag
en log» te vinden. Uit een telefonische enquête in april vorig
jaar kwam echter een rapportcijfer van 7,5 naar voren voor de kwaliteit van
de dienstverlening. Mevrouw Hamer vroeg de minister om een verklaring
voor deze opmerkelijke discrepantie.Verder informeerde mevrouw Hamer naar de met het project herontwerp gepaard
gaande reorganisatie en herplaatsing van het personeel. Het huidige personeel
klaagt over een grote werkdruk en een slecht bedrijfsimago. Dit baart zorgen,
zeker omdat het ziekteverzuim binnen de IB-groep hoog is. Welke maatregelen
kunnen worden genomen?Mevrouw Hamer concludeerde dat men op basis van de geschetste problemen
kan overwegen om de huidige weg van verzelfstandiging van de IB-groep te verlaten
en te kiezen voor een andere vorm van verzelfstandiging, bijvoorbeeld een
agentschap. Het GAK kampte ooit met een vergelijkbare problematiek; wellicht
kan de minister daar zijn licht opsteken. Ziet de minister in het licht van
het voorgaande aanleiding om de bestuurlijke afstand tussen ministerie en
IB-groep te verkleinen?De heer Brood (VVD) herinnerde aan de oorspronkelijke
overwegingen rond het besluit tot verzelfstandiging in 1994: een grotere doelmatigheid,
een onverstoorbare uitvoering en het voorkomen van de aanspreekbaarheid van
de minister voor individuele gevallen. Door de verzelfstandiging kon het parlement
niet langer via de ministeriële verantwoordelijkheid wijzigingen in de
dagelijkse uitvoering van de taken van de IB-groep afdwingen, maar in feite
kwam dit overeen met de toenmalige praktijk.De recente ontwikkelingen rond de hoofdstructuur wijzen duidelijk op een
ingrijpen van de minister. De heer Brood vond het een teken aan de wand dat
de IB-groep dergelijke verregaande beslissingen kennelijk niet zelfstandig
heeft kunnen nemen. Met verbazing had hij kennisgenomen van een aantal elementen
in het evaluatierapport van Deloitte & Touche. Zo bleek dat rapport een
«prospectief» karakter te hebben, werd een «participatieve
evaluatiebenadering» gehanteerd en bleek de heer R. in 't Veld, die
volgens het organogram een functie in de IB-groep vervult, bij de evaluatie
betrokken te zijn geweest. Een en ander getuigt van een kleine afstand tussen
subject en object van evaluatie; bovendien maakt een en ander het verschil
tussen het gevoerde en het voorgenomen beleid en de waarde daarvan ondoorzichtig.Verder merkte de heer Brood op dat in het rapport wordt geconcludeerd
dat een duidelijke eindverantwoordelijkheid voor de hoofddirecteur van de
IB-groep ontbreekt. Het ligt dus voor de hand dat bij een nieuwe aanpak wordt
voorzien in een duidelijke verdeling van verantwoordelijkheden, met liefst
één aanspreekbare persoon. De transparantie van het registratiesysteem
laat duidelijk te wensen over; kosten worden niet aan projecten gerelateerd,
wat het inzicht in de ontwikkeling van de projectkosten bemoeilijkt. Deze
bevinding staat in schril contrast met de memorie van antwoord op de WVIB
uit 1994, waarin de toenmalige de minister van Onderwijs stelde dat een begin
was gemaakt met de bedrijfseconomische kostentoerekening aan kostenplaats
en kostendragers. Wat is dan in de afgelopen vijf jaar gebeurd? Het rapport
concludeert verder dat adequaat cijfermateriaal ontbreekt voor een eenduidige
beoordeling van de ontwikkeling van de doelmatigheid van de uitvoering. Over
het bereiken van een van de kerndoelen van de verzelfstandiging kan dus geen
duidelijkheid worden verschaft. Daarnaast valt op dat pas in 1998 is besloten
tot de instelling van een externe adviescommissie voor de behandeling van
bezwaarschriftenprocedures, terwijl de AWB al in 1994 in werking is getreden.
Wat was hiervoor de reden? Tevens zijn bij de instelling van het ZBO in 1994
geen evaluatiecriteria vastgesteld, hetgeen een evaluatie uiteraard niet vergemakkelijkt.De instelling van het ZBO heeft de afhankelijkheid van één
dienstverlener niet voorkomen, terwijl dit altijd als bezwaar tegen privatisering
is aangevoerd. Tegen de uitvoering van publieke taken door privaatrechtelijke
organisaties golden in 1994 wellicht bezwaren, maar inmiddels beschikken wij
over voldoende jurisprudentie en regelingen van overheidswege
om een private uitvoering van publieke taken in goede banen te leiden. De
behandeling van individuele gevallen en de wens tot stevige aansturing worden
gebruikt tegen de optie van het agentschap, maar de motivering hiervoor vond
de heer Brood verre van overtuigend.In het licht van het voorgaande vond de heer Brood de kritiek op de inrichting
de IB-groep dus terecht, al zijn de bezwaren tegen privatisering en het agentschap
volgens hem niet doorslaggevend. De stopzetting van het project herontwerp
vond hij omwille van bedrijfseconomische en zorgvuldigheidsoverwegingen niet
aan de orde, al deelde hij de zorgen over de kostenbeheersing. Verder wenste
hij dat de IB-groep zich richt op haar kerntaken: de verstrekking van gelden
aan rechthebbenden en de informatievoorziening aan burgers, tegen zo laag
mogelijke kosten. Zij moet zich niet inlaten met activiteiten voor derden,
maar zich slechts oriënteren op haar core business. Een goedkope, rechtmatige
en doelmatige organisatie kan worden bereikt door een totale privatisering.
Is dit niet mogelijk, dan moet de deling of opsplitsing van de organisatie
en haar taken in een publieke en een private tak worden overwogen; te denken
valt aan een agentschap met private outsourcing, bijvoorbeeld van het beheer
van het SF-systeem. Bij vele ministeries zijn daarvoor al precedenten te vinden.
In ieder geval moet de creatie van nog een nieuw ZBO met marktactiviteiten,
dus van nog een pseudo-staatsbedrijf dat concurreert met particulieren op
een markt met vergelijkbare producten, worden voorkomen. Graag vernam de heer
Brood hierover een standpunt van de regering voor juli 2001.De heer Eurlings (CDA) benadrukte dat een
van de oorspronkelijke overwegingen voor verzelfstandiging de vergroting van
de doelmatigheid was; die dient daarom centraal te staan. Veel elementen van
de voorgestelde structuur van de IB-groep bleven hem onduidelijk; een veel
explicietere stellingname en visie van de minister vond hij derhalve zeer
gewenst. Zo blijft de rol van de overheid ten opzichte van de IB-groep halfslachtig.
Deze behoeft een duidelijke keuze: of men kiest expliciet voor een relatie
tussen opdrachtgever en opdrachtnemer of er wordt duidelijk gekozen voor een
relatie tussen principaal en agent. De minister wekt de indruk dat hij kiest
voor de rol van opdrachtgever. De heer Eurlings stemde daarmee in, mits die
keuze gepaard gaat met een daadwerkelijke versterking van de mogelijkheden
tot uitoefening van controle en sturing. Het is opvallend dat er geen duidelijkheid
kan worden gegeven over de kostentoerekening en de doelmatigheidsvergroting,
nota bene een van de hoofddoelen van verzelfstandiging.De heer Eurlings wees op de noodzaak van benchmarking. Opvallend is dat
pas in 1999 werd besloten tot een onderzoek naar de beste manier van benchmarking.
Heeft dit onderzoek resultaten opgeleverd? Waarom is een effectieve benchmarking
niet al bij aanvang van de verzelfstandiging als volwaardig instrument ingezet?
De beste vorm van benchmarking blijft uiteraard een daadwerkelijke concurrentie
in de markt. In hoeverre streeft de minister naar het afbouwen van de effectieve
monopoliepositie van de IB-groep?De sturing vanuit OCW van de IB-groep moet duidelijker worden. Deloitte
en Touche constateert dat naast outputindicatoren ook throughput-, dus doorstroomindicatoren,
bij de sturing moeten worden betrokken. In een duidelijke en gezonde relatie
tussen opdrachtgever en opdrachtnemer moet echter, net als in de markt, op
resultaat worden afgerekend; een nadruk op through-putindicatoren kan afbreuk
doen aan de helderheid van de sturing. Deelt de minister de mening dat een
sturing op outputindicatoren verreweg de voorkeur verdient en is hij bereid
om over te gaan tot de ontwikkeling van eenduidige prestatie-indicatoren?
Ook zag de heer Eurlings graag meer duidelijkheid over eventuele sancties
als afspraken niet worden nagekomen. De minister dient er sterker op toe te zien dat marktactiviteiten van
de IB-groep geen afbreuk doen aan de uitvoering van haar publieke taak. Wanneer
kan het voorstel van wijziging van de WVIB, waardoor deelname in of medeoprichting
van een rechtspersoon door de IB-groep een expliciete ministeriële goedkeuring
behoeft worden verwacht, evenals de voorgenomen algemene regeling voor marktactiviteiten?
Zijn er argumenten tegen een meer direct toezicht van OCW op marktactiviteiten?
Hoe staat het overigens met de opstelling van de criteria die door de regering
is aangehouden? De bescherming van vertrouwelijke gegevens van studenten moet
met meer zekerheden worden omgeven. Zo kan aan studenten bij aanvang van de
verstrekking van studiefinanciering de expliciete vraag worden voorgelegd
of zij hun gegevens beschikbaar willen stellen voor nevenactiviteiten. Nu
wordt deze beslissing ten onrechte aan het oordeel van de IB-groep overgelaten.De heer Eurlings was er voorstander van dat naast de jaarplannen ook de
meerjarenbeleidsplannen ter goedkeuring aan de minister worden voorgelegd,
daar die een groot langetermijneffect op de onderwijsbegroting kunnen hebben.
Over de middelen voor de IB-groep moeten meerjarenafspraken worden gemaakt.
Hij toonde zich onaangenaam verrast door de grote kostenoverschrijdingen in
de prognose; bovendien had hij de indruk dat alle betrokken partijen hierover
nogal laconiek deden. Hij vroeg naar de oorzaken van de kostenoverschrijdingen.
Waarom waren de oorspronkelijke ramingen te optimistisch? Waarom is niet tijdig
een oordeel over de informatiebehoefte en de bijbehorende kosten gevormd,
zodat reeds in een vroeger stadium een betere afweging tussen de verschillende
reorganisatievormen kon worden gevormd? Waarom kunnen ook nu geen harde garanties
worden gegeven? Het was de heer Eurlings onduidelijk waarom er tussen ministerie
en IB-groep geen heldere budgetafspraken kunnen worden gemaakt. Hij pleitte
ervoor om de 185 mln. als duidelijk plafond voor de operatie herontwerp te
stellen. Een eventuele overschrijding zal door de IB-groep zelf door kostenreductie
moeten worden opgebracht. Hij verwachtte dat de doelmatigheid met deze stok
achter de deur zal worden bevorderd. Tot slot vroeg hij naar de personele
gevolgen van de operatie.Mevrouw Lambrechts (D66) deelde de algemene
verontrusting over de gang van zaken bij de IB-groep. Ook twijfelde zij aan
de onafhankelijkheid van het onderzoek van Deloitte & Touche door de verstrengeling
van beoordelaar en bestuurder. Voor de in gang gezette verzelfstandiging zag
zij geen duidelijk alternatief. Bovendien is de kwaliteit van de afspraken
tussen ministerie en IB-groep essentieel, ongeacht de specifieke bestuursvorm
van de laatste. Om kostenbeheersing te bevorderen kan de minister wellicht
proberen om op een meer actieve manier alternatieven voor de IB-groep te creëren
en zo een vorm van marktwerking te introduceren.De kosten blijken flink uit de handen te zijn gelopen en niets garandeert
dat in de toekomst wel van een zekere kostenbeheersing sprake zal zijn. Over
welke sturingsinstrumenten beschikt de minister en waar ligt voor hem de grens
van de kostenstijging? Waaruit blijkt de inspanningsverplichting tot kostenreductie
van de IB-groep en hoe verhoudt die zich tot de overschrijdingen? Ook vroeg
mevrouw Lambrechts hoe de extra investeringen in het project herontwerp zich
verhouden tot de Voorjaarsnota. Zij was van mening dat de persoonsgegevens
van studenten niet voor commerciële doelen door de IB-groep uit handen
mogen worden gegeven.Het antwoord van de regeringDe minister nam nota van de bezorgdheid van
de Kamer. Wel herinnerde hij eraan dat in mei 1998 zowel door ministerie als
Kamer duidelijk is gekozen voor een compleet nieuwe opbouw van het SF-systeem,
waardoor met de modernste technologie zou kunnen worden ingespeeld
op wijzigingen in de door de IB-groep beheerde systemen, tegen zo laag mogelijke
kosten. De gekozen aanpak kende geen duidelijke precedenten; een helder inzicht
in de ontwikkeling van de kosten van de opbouw van het compleet nieuwe systeem
was destijds daarom niet goed mogelijk. Uiteraard bracht de compleet nieuwe
aanpak ook de nodige risico's met zich. Met deze gegevens heeft men vanaf
de aanvang van het herontwerp rekening trachten te houden door geen specifiek
budget voor het herontwerp beschikbaar te stellen; voor extra geld diende
de raad van toezicht zich steeds te vervoegen bij de minister. Er zijn echter
nog steeds geen harde garanties te geven voor definitieve kosten en tijdpad
van het nieuwe SF-systeem. Er is voor gekozen om de R&D-fase nu af te
ronden; de ontwikkelingsfase van het systeem had nog kunnen worden geprolongeerd,
maar op een bepaald moment moet nu eenmaal de overgang op het nieuwe systeem
plaatsvinden. Met de afsluiting van de R&D-fase wordt de productiefase
ingezet en wordt begonnen met een kleine proefproductie. De hoofddirectie
en de raad van toezicht zijn belast met de bewaking van de systeembouw, waarbij
het ministerie voortdurend de vinger aan de pols houdt, mede via rapportage
door twee externe adviseurs. Men moet zich overigens wel realiseren dat een
R&D-fase, met de ontwikkeling van een geheel nieuw systeem, een geheel
andere vorm van procesbegeleiding en -bewaking vereist dan de productiefase.
In de productiefase zal de voortgang van het proces zeer nauwlettend door
het ministerie worden bewaakt aan de hand van een binnenkort door de IB-groep
op te stellen stappenplan. Uiteraard moet de IB-groep alle benodigde ruimte
worden geboden om dit stappenplan daadwerkelijk uit te voeren en zullen de
directie en de raad van toezicht, onlangs versterkt met het oog op het toezicht
op het financieel beheer, een belangrijke rol blijven spelen. Als uit de rapportages
blijkt dat de voortgang niet naar wens verloopt, dan zal de minister niet
aarzelen om in te grijpen; stopzetting blijft daarbij een optie. De uiteindelijke
beslissing over het vervolg wordt pas genomen als van beheersing sprake is.
De Kamer zal in ieder geval tijdens de consolidatiefase voortdurend op de
hoogte worden gehouden van de voortgang en zal ruim van tevoren over de afloop
worden geïnformeerd.De minister herinnerde eraan dat in de oorspronkelijke opzet van het herontwerp
drie doelstellingen werden nagestreefd: de invoering van een integrale klantenafhandeling,
de reorganisatie en de nieuwbouw van het SF-systeem. Daarin lag voor de organisatie
uiteraard de complexiteit van het herontwerp. De eerste twee doelen zijn inmiddels
gerealiseerd. De vertraging in het derde onderdeel is voornamelijk te wijten
aan de tijd die voor de omschakeling van een op ontwikkeling gerichte organisatie
naar een productorganisatie nodig is. Met andere woorden: de afronding van
de R&D-fase kost meer tijd en dus meer geld dan voorzien. Door deze vertraging
dient het huidige SF-systeem langer operationeel te worden gehouden. Hiervoor
zijn reeds aanvullende maatregelen genomen. Naast de vertraging en de aanvullende
maatregelen leidde ook de invoering van de euro tot extra kosten. Pas na de
consolidatiefase is de opleverdatum van het project bekend.De risico's van stopzetting van het herontwerp zijn reeds in de brief
van 10 maart jl. aangegeven. Het huidige SF-systeem dient hoe dan ook binnen
enkele jaren te worden vervangen, omdat de voortdurend benodigde nieuwe aanpassingen
aan het inflexibele systeem kosten met zich brengen. Bovendien is het concept
van de integrale klantenafhandeling, met de beoogde kwaliteits- en productiviteitsverbetering
zonder de nieuwe technologie ondenkbaar. De afronding van de consolidatiefase
zal dus zekerheid verschaffen en de second opinions en het komende stappenplan
dragen zorg voor een sterkere beheersbaarheid en betrouwbaarheid van het productieproces.
De risico's uit het verleden zullen dus zeker niet worden gecontinueerd, al
is vanwege het zeer technische karakter van het proces een absolute
zekerheid niet te geven. Toch is er volop reden om de toekomst van het project
met optimisme en vertrouwen tegemoet te zien. De positieve bevindingen in
het rapport van Het expertise centrum zijn in dit opzicht zeker bemoedigend.De extra kosten van de vertragingen bedragen in totaal zo'n 20 mln. De
minister vond het plafond van 185 mln. een aantrekkelijk idee, maar gezien
de financiële knelpunten in het reguliere budget is het de vraag of de
IB-groep wel in staat is om eventuele meerkosten terug te verdienen. In de
afgelopen jaren is op de IB-groep sterk bezuinigd in het kader van de efficiencykorting.
Daarom kan pas na afronding van de consolidatiefase, als er dus over de verschillende
aspecten helderheid bestaat, tot een plafond worden besloten.De oorspronkelijke raming van het sociaal plan bedroeg bijna 56 mln.;
in de brief van april 1998 was sprake van 22 mln. en de huidige raming is
33,4 mln. In de oorspronkelijke planning is de post voor wachtgelden geschrapt
en ondergebracht bij de PM-kosten, omdat men verwachtte dat die kosten lager
zouden uitvallen en zouden kunnen worden gedekt uit een besparing ten gevolge
van de personeelsreductie. De IB-groep heeft in november 1999 besluiten genomen
over de reorganisatie. Op grond daarvan zijn de kosten herijkt op maximaal
22 mln. Door de verslechtering van de financiële positie van de IB-groep
moet nader worden bezien in hoeverre zij in staat is om de kosten te dekken
met de personeelsreductie. Overigens hebben de kostenstijgingen van het herontwerp
betrekking op systeemkosten; de kosten voor de reorganisatie en voor de invoering
van de integrale klantenafhandeling zijn vrijwel volledig binnen de oorspronkelijke
begroting gebleven. Vanwege de bepalingen in de Voorjaarsnota zijn die extra
uitgaven overigens aangehouden.In de personeelsreductie zijn inmiddels 133 fte's gerealiseerd. Er bestaan
geen garanties dat de geplande personeelsreductie van 350 fte's tot 1 januari
2003 zal worden gehaald. Het huidige tekort op de reguliere exploitatie van
17 mln. is deels veroorzaakt door een structurele kostenstijging. Pas na de
consolidatiefase kan meer duidelijkheid worden verschaft over de gerealiseerde
besparingen. Tot die tijd is derhalve sprake van financiële risico's
voor de begroting van OCW.Uiteraard streefde de minister naar een heldere relatie tussen ministerie
en IB-groep, met duidelijke afspraken over opdracht, budget en resultaten.
Zijn voorkeur ging uit naar een daadwerkelijke contractrelatie. In de discussie
over de aanpassing van de WVIB in 2001 zal de toekomst van de IB-groep en
haar relatie met het ministerie zeker weer aan de orde komen. Door middel
van benchmarking wordt bezien of in de markt mogelijke alternatieven aanwezig
zijn en wordt nagegaan welke eisen en prijzen reëel zijn. Maar zolang
nog sprake is van een ontwikkelingsfase en er dus onvoldoende helderheid bestaat,
kan van een gedegen invulling van een contractrelatie met de IB-groep nog
geen sprake zijn. Het herontwerp moet leiden tot een modern systeem dat in
eerste instantie is gericht op de robuuste en stabiele uitvoering van de kerntaken
van de IB-groep, zoals de verstrekking van de studiefinanciering. Secundair
is de vraag of met het nieuwe systeem ook andere zaken kunnen worden geregeld.
Pas na de consolidatiefase bestaat hierover meer duidelijkheid. Uiteraard
moet altijd worden gewaakt voor concurrentievervalsing. Een discussie over
deling of opsplitsing van de IB-groep is tot de afsluiting van de consolidatiefase
prematuur.De minister zegde een notitie toe waarin de volgende zaken nadere aandacht
krijgen, voorzien van een standpunt van de minister: de beschikbare benchmarkgegevens,
met inzicht in de toekomstige kostenbeheersing en risicoberekening; de voortgang
in het stappenplan; de mogelijke varianten in bestuursvormen, de alternatieve
wegen tot uitvoering van de studiefinanciering en de daaraan verbonden kosten;
en een nadere invulling van de beoogde contractrelatie met de IB-groep. Deze
notitie zal in de tweede helft van het jaar verschijnen, als de benchmark beschikbaar komt. Daarbij zal de Kamer ook nader worden ingelicht over
alle auteursrechtelijke kwesties met betrekking tot de nieuwbouw; het is immers
mogelijk dat bepaalde elementen daarvan in de markt een ruimere, commercieel
wellicht interessante, toepassing krijgen. Volgens het vigerende recht beschikt
de opdrachtgever over het auteursrecht op maatwerksoftware. De IB-groep is
dus de eigenaar van het gebouwde systeem, maar valt weer onder de minister.De hoofddirectie is de wettelijke drager van de eindverantwoordelijkheid.
De minister zag geen aanleiding om hierin verandering aan te brengen. Het
verdient de voorkeur om in de toekomst de aanvraag van studiefinanciering
gepaard te doen gaan met een vraag aan studenten naar hun bereidheid om persoonlijke
gegevens beschikbaar te stellen voor doelen die niet direct aan de studiefinanciering
zijn gerelateerd. Overigens bestaat al een regeling voor het wetenschappelijk
gebruik van gegevens. De minister had begrip voor de onrust bij het personeel
van de IB-groep na de forse personeelsreductie, maar vertrouwde erop dat de
geconstateerde positieve ontwikkelingen een groot deel van de onrust zullen
wegnemen. De minister zegde tot slot toe resterende vragen schriftelijk te
beantwoorden.De voorzitter van de commissie,Van der HoevenDe griffier van de commissie,MattijssenXNoot1Samenstelling: Leden: Van der Vlies (SGP), Schutte (RPF/GPV), Van de Camp
(CDA), Van der Hoeven (CDA), voorzitter, De Vries (VVD), Van Zuijlen (PvdA),
Rabbae (GroenLinks), Lambrechts (D66), Dittrich (D66), Cornielje (VVD), Dijksma
(PvdA), Cherribi (VVD), Rehwinkel (PvdA), ondervoorzitter, Passtoors (VVD),
Wijn (CDA), Ross-van Dorp (CDA), Örgü (VVD), Nicolaï (VVD),
Kortram (PvdA), Halsema (GroenLinks), Eurlings (CDA), Belinfante (PvdA), Van
Bommel (SP), Barth (PvdA) en Hamer (PvdA).Plv. leden: Schimmel (D66), Stellingwerf (RPF/GPV), Mosterd
(CDA), Atsma (CDA), Van Baalen (VVD), De Cloe (PvdA), Harrewijn (GroenLinks),
Bakker (D66), Ravestein (D66), E. Meijer (VVD), Valk (PvdA), Udo (VVD), Van
der Hoek (PvdA), Blok (VVD), Verhagen (CDA), Schreijer-Pierik (CDA), Rijpstra
(VVD), Brood (VVD), Middel (PvdA), Vendrik (GroenLinks), Visser-van Doorn
(CDA), Gortzak (PvdA), Poppe (SP), Arib (PvdA) en Spoelman (PvdA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24724-40.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl