Voorstel van Wet werk en arbeidsondersteuning jonggehandicapten; Brief van de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-24 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2008-2009
 
 
 
 KST133701
 2008-2009
 
 31 780
 Wijziging van de Wet arbeidsongeschiktheidsvoorziening jonggehandicapten
in verband met het bevorderen van de participatie van jonggehandicapten door
werk en arbeidsondersteuning
 
 
 
 
 Nr. 
 45
 BRIEF VAN DE MINISTER VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELEGENHEID
 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 
 Den Haag, 15 juli 2009
 
 Het kabinet meent dat iedereen optimaal mogelijkheden moet hebben om zo
zelfstandig mogelijk op de arbeidsmarkt te functioneren; ook jongeren met
een beperking. In de huidige Wajong worden jongeren met een beperking al op
jonge leeftijd (vaak rond 18 jaar) volledig arbeidsongeschikt verklaard, terwijl
ze nog volop in ontwikkeling zijn. De arbeidsparticipatie van Wajongers blijft
achter, terwijl de instroom in de Wajong toeneemt. Het is sociaal, maatschappelijk
en financieel niet aanvaardbaar dat mensen die kunnen participeren niet meedoen.
 
 Het wetsvoorstel tot wijziging van de wet arbeidsongeschiktheid jonggehandicapten
(Wajong), waarmee de Tweede Kamer in april 2009
heeft ingestemd, beoogt deze trend te kantelen. Daarnaast richt het kabinetsbeleid
zich op betere preventie, gerichte voorbereiding op participatie in de (voor)schoolse
fase en verbetering van de overgang van school naar werk. Ten slotte zet het kabinet in op het actief stimuleren van werkgevers
om Wajongers in dienst te nemen. Hoe het daarmee staat, treft u aan in de
bijgevoegde notitie Aanpak werk voor Wajongers.
 
 Het is van belang nu, juist in tijden van economische crisis, te investeren
in het creëren van werk voor Wajongers. Het is immers zaak om niet alleen
te investeren in werkbehoud voor mensen met een baan, maar ook te voorkomen
dat mensen die langs de kant staan onnodig de dupe worden van de crisis. De
motie Van Hijum ondersteunt dit. Nu investeren
in Wajongers én in werkgevers, betaalt zich later terug.
 Positieve resultaten, ondanks de crisis
 Het kabinet, sociale partners en andere betrokkenen hebben diverse maatregelen
genomen en acties in gang gezet om kansen voor Wajongers te bewerkstelligen.
De notitie geeft een overzicht van de resultaten tot nu toe en beschrijft
de extra impuls aan hetgeen reeds in gang is gezet. Ik ben gelet op de beperkingen
van de economische crisis daar positief over. Ondanks de crisis
zijn er nog steeds werkgevers die werkplekken voor Wajongers willen creëren.
De afgelopen maanden heb ik zowel als het UWV convenanten afgesloten met (groepen)
werkgevers. Het sociaal akkoord van het kabinet met sociale partners van afgelopen
voorjaar heeft gezorgd voor een impuls. Het aantal CAO’s met afspraken
over werkplekken voor Wajongers neemt toe. Ongeveer 21% van de CAO’s
die sinds het voorjaarsakkoord van 25 maart 2009 zijn afsloten, bevat
afspraken over werk voor Wajongers. De bijgaande notitie gaat hier nader op
in.
 
 Deze en andere resultaten die in de notitie worden beschreven, zijn bemoedigend
en stimuleren om een extra impuls te geven aan de werkgeversbenadering Wajong.
 Nieuwe initiatieven
 De notitie presenteert ook een aantal nieuwe initiatieven. In de eerste
plaats initiatieven die betrekking hebben op verbeteringen in de uitvoering,
zoals het instellen van regionale servicepunten voor werkgevers en het vergroten
van het inzicht in de competenties van Wajongers.
 In de tweede plaats blijkt dat de eerste ervaringen met de Wajong Advies
Voucher in de praktijk positief zijn. De voucher lijkt een effectieve bijdrage
te kunnen geven aan het stimuleren van het anders inrichten en opdelen van
bestaande functies waardoor er meer kansen ontstaan voor Wajongers, het zogenoemde jobcarving.
 Een derde voorbeeld betreft een instrument dat de potentie heeft om de
arbeidsmarktkansen van Wajongers te vergroten, het Engelse Two Ticks. Dit is een bestaand initiatief waarbij werkgevers via
een symbool in een vacaturetekst (twee vinkjes) aangeven dat zij mensen met
een beperking uitnodigen te solliciteren. In het Verenigd Koninkrijk zijn
de ervaringen hiermee positief en ik wil verkennen wat de mogelijkheden in
Nederland zijn.
 Naast deze en andere nieuwe initiatieven beschrijft de notitie de hoofdlijnen
van het interdepartementale programma Cultuuromslag Wajong, dat ondersteunend
is aan de omslag die het kabinet wil bereiken in de (cultuur ten aanzien van)
participatie van jongeren met een beperking.
 Toezeggingen aan en moties van de Tweede Kamer
 De notitie geeft tevens antwoord op een aantal toezeggingen en moties
die bij de behandeling van de nieuwe wet Wajong en de begrotingsbehandeling
zijn gedaan respectievelijk aangenomen.
 
 Tijdens de wetsbehandeling heb ik toegezegd mij te laten informeren over
quotasystemen in Duitsland en Oostenrijk. Beide systemen worden beschreven
in een recent onderzoek naar buitenlandse ervaringen met instrumenten voor
personen met een arbeidsbeperking. Hoewel ervaringen
in Duitsland en Oostenrijk laten zien dat quota de deelname van arbeidsgehandicapten
in regulier werk kan bevorderen, behoren zij tot de weinige landen met een
quotasysteem. Een belangrijke reden hiervoor is dat registratie van gehandicapten –
een voorwaarde voor de quotumregeling in deze landen– door veel landen,
waaronder de Scandinavische, wordt gezien als discriminerend en stigmatiserend.
Daarnaast menen veel landen dat de kosten van dwang en handhaving niet opwegen
tegen de baten van een verhoogde arbeidsparticipatie.
 De ervaringen in andere landen ondersteunen mijn keuze voor een beleid
gericht op overtuigen en verleiden van werkgevers in plaats van ze wettelijk
te verplichten. De tot nu toe hiermee bereikte resultaten zijn bemoedigend
en zijn aanleiding om op die ingeslagen weg voort te gaan. Als we willen dat
jongeren met een beperking «gewoon meedoen» binnen hun mogelijkheden,
dan moeten we hen niet aan werkgevers opdringen, maar werkgevers
de eigen overtuiging laten ontwikkelen dat Wajongers een waardevolle bijdrage
aan hun bedrijf kunnen en dienen te zijn.
 Vervolgproces
 Bijgaande notitie is tot stand gekomen in nauw overleg met werkgeversorganisaties,
vakbonden, cliëntenorganisaties, de re-integratiebranche en UWV. Vanzelfsprekend
zullen zij ook in het verdere proces en de uitvoering een belangrijke rol
spelen. Ik zal Uw Kamer informeren over de voortgang en behaalde resultaten,
in samenhang met de eerste ervaringen met de nieuwe Wajong.
 
 De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
 J. P. H. Donner 
 
 
 
 
 Kamerstuk 2008–2009, 31 780.
 
 
 Kabinetsstandpunt participatie jongeren met een beperking, Kamerstukken
II 2007–2008, 31 224, nr. 1.
 
 
 Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.
 
 
 Kamerstukken II, 2008/09, 31 780, nr. 38, aangaande het stimuleren
van werkgevers om jongeren met een beperking in dienst te nemen.
 
 
 Het betreft de motie Ortega-Martijn aangaande voorrang aan bestaande en
nieuwe particuliere initiatieven en ondernemersinitiatieven (Kamerstukken
II, 2008/09, 31 780, nr. 30), de motie Ortega-Martijn aangaande
interne jobcoaches (Kamerstukken II, 2008/09, 31 780, nr. 33), de
motie Spekman aangaande extra inzet om Wajongers aan werk te helpen (Kamerstukken
II 2008/09 31 700 XV, nr. 21), en de toezegging Uw Kamer te informeren
over de voorlichting van overheidswerkgevers. Over de motie-Van Hijum aangaande «social
return» in het aanbestedings- en inkoopbeleid van de rijksoverheid (Kamerstukken
II, 2008/09, 31 780, nr. 39) is Uw Kamer reeds geïnformeerd
in het plan van aanpak in het kader van de pilots De Vries.
 
 
 APE, Wat werkt? Buitenlandse ervaringen met arbeidsvoorzieningen
voor gehandicapten, 2008.