Vaststelling begroting van het Ministerie van Justitie (VI) voor het jaar 2004; Verslag algemeen overleg op 8 oktober 2003 over (asiel)rechtsbijstand
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29200-VI, nr. 103

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

14-11-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

29200-VI nr. 103

10-11-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de ministerNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29200-VIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 54 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 200 VIVaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Justitie
(VI) voor het jaar 2004nr. 103VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 10 november 2003De vaste commissie voor Justitie1 heeft op
8 oktober 2003 overleg gevoerd met minister Donner van Justitie over:– IBO rechtsbijstand (Just-03-586);– Standpunt betreffende de inrichting
van de asielrechtsbijstand (Just-03-609);– Stelselherziening gesubsidieerde rechtsbijstand
(28 600-VI, nr. 142);– Toekomstperspectief juridisch loket
(29 200-VI, nr. 6).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Joldersma (CDA) stelt dat het tijd
is voor politieke besluitvorming over de stelselherziening. De discussie over
de anticumulatieregeling en de eigen bijdrage dient haars inziens op een ander
moment te worden gevoerd.De brieven die de minister heeft gezonden naar aanleiding van het debat
op 18 juni hebben mevrouw Joldersma geholpen haar standpunt over de stelselherziening
nader te bepalen. Zij is overigens van oordeel dat de discussie die de afgelopen
jaren over de stelselherziening is gevoerd niet de schoonheidsprijs verdient.
Zij hoopt dat er heden een einde komt aan deze soap. Het ministerie, de Raden
voor rechtsbijstand en de Orde van advocaten hebben zich in die discussie
gevonden en zijn daarin de boventoon gaan voeren.Mevrouw Joldersma is ervan overtuigd dat er een duidelijk onderscheid
moet worden gemaakt tussen de loketfunctie (vraagverheldering, simpel advies
en doorverwijzing) en de toevoegingen, zodat die niet in één
hand (bij de bestaande bureaus rechtshulp) kunnen blijven. De loketfunctie
moet centraal worden aangestuurd. Zij had overigens van de minister grotere
zorgvuldigheid verwacht bij het onderscheid tussen publieke en private taken.
Een publieke taak is een taak waar de overheid de verantwoordelijkheid neemt.
Of de uitvoering in handen van publieke of private uitvoeringsorganisaties
wordt gelegd, is een ander verhaal. Gesubsidieerde rechtsbijstand blijft een
publieke taak. Tussen de loketfunctie en de toevoegingen staat nog het verlengde
spreekuur. Het is onlogisch om bij het ombouwen tot een lichte adviestoevoeging
die bij het loket onder te brengen, omdat dit niet de taak van
het loket is. Mevrouw Joldersma meent dat de bureaus rechtshulp het meest
geschikt zijn om de functie lichte adviestoevoeging uit te voeren. Deze bureaus
hebben het verlengde spreekuur, dat een filterfunctie heeft, als het ware
tot hun core business gemaakt. Het zou jammer zijn als die filterfunctie verloren
zou gaan. Omdat de bureaus niet alles kunnen blijven doen, zal de loketfunctie
elders moeten worden ondergebracht. Daarom wordt in stuk nr. 6 de oprichting
voorgesteld van de Landelijke stichting juridisch loket, maar de indruk wordt
nu gewekt dat de bureaus rechtshulp gaan verdwijnen. Zij moeten juist worden
omgevormd in zogenaamde non-profitkantoren. Mevrouw Joldersma pleit ervoor
dat de bureaus rechtshulp van de stichtingen rechtsbijstand zich vooral gaan
toeleggen op de rechtsbijstandsfuncties. Bureau en loket zouden wel in één
gebouw ondergebracht kunnen worden. In het verleden is de loketfunctie niet
duidelijk tot haar recht gekomen. Derhalve is professionalisering nodig. De
loketfunctie kan niet binnen de bureaus rechtshulp blijven, om de schijn van
concurrentievervalsing te vermijden die zou kunnen ontstaan bij verwijzing
door het loket naar de eigen organisatie.Uit de stukken leidt mevrouw Joldersma af dat de loketfunctie zeer zwaar
wordt opgetuigd. Waarom moet het loket één uur gratis advies
geven? Niet duidelijk wordt hoe ervoor wordt gezorgd dat alleen minder draagkrachtigen
dat gratis advies krijgen. Waarom kan de huidige situatie met een half uur
gratis advies niet worden gehandhaafd? Kennelijk moet een aantal zaken uit
het verlengde spreekuur naar het loket. Bij bijna alle zaken die nu onder
het verlengde spreekuur vallen, gaat het erom dat namens de cliënt wordt
opgetreden. Dat past niet bij de publieke functie van het loket. Bij handhaving
van dat half uur gratis advies kan men voor de rest door lichte adviestoevoegingen
via de bureaus rechtshulp echte rechtsbijstand krijgen.In de plannen voor het juridisch loket is sprake van het werken met regionale
managers die een half miljoen gaan kosten. Waarom zijn die regionale managers
nodig? Wordt de organisatie niet veel te bureaucratisch? In de raad van toezicht
op de Landelijke stichting juridisch loket krijgen de Raden voor rechtsbijstand
zitting. Betekent dit niet een vermenging van functies? Zouden er in de raad
van toezicht niet onafhankelijke deskundigen zitting moeten krijgen?De heer Wolfsen (PvdA) merkt op dat veel van
zijn zorgen over de stelselwijziging door de minister zijn weggenomen in de
door hem in juni toegezegde aanvullende brief. De plannen zijn gemaakt in
een tijd waarin het economisch goed ging, terwijl het nu economisch slechter
gaat, wat ook blijkt uit de problemen die aan de bureaus rechtshulp worden
voorgelegd. Mensen moeten in zo'n onzekere tijd gemakkelijk toegang tot rechtsbijstand
kunnen krijgen die betaalbaar is, met name voor de minst draagkrachtigen.
In de aanvullende brief ziet het juridisch loket er goed uit. Klopt het dat
er een mix van medewerkers komt tot aan academisch gevormde juristen toe?
Het functioneren van het landelijke loket in Amsterdam en Rotterdam heeft
de heer Wolfsen gerustgesteld.Veel problemen zijn papiergerelateerd. Mensen moeten met hun paperassen
naar een plek kunnen waar zij fysiek contact kunnen hebben. Er zijn dertig
plekken waar dat kan, maar het is ook de bedoeling dat er buitenspreekuren
komen. Waar komen die en hoe ziet de landelijke dekking eruit? De strikte
beperking tot een uur is ook verdwenen. De minister schrijft nu dat die tijdsduur
niet meer is dan een referentiekader en dat de aard van het werk beslissend
is voor de bepaling of een verlengd spreekuur nodig is. De bekostigingsregel
van 35 minuten wordt evenwel gehandhaafd. Als de aard van het werk in de praktijk
vaak langere tijd vergt dan 35 minuten, wordt de bekostigingsregeling dan
aangepast? Dat zou logisch zijn als de aard van het werk bepalend is. Uit de stukken over de landelijke organisatie krijgt de heer Wolfsen de
indruk dat het opzetten ervan wel heel erg duur wordt. Naar verluidt kost
het wel 100 mln. Hoe wordt goed vormgegeven aan het omzetten van bureaus
rechtshulp in advocatenkantoren? Zijn die kantoren in staat een goede start
te maken? Wat moet aan die bureaus bij de omzetting worden meegegeven? Kortom,
welke kosten brengt de omzetting van de huidige in de nieuwe toestand met
zich? Het lijkt slimmer om de huidige bureaus rechtshulp om te vormen tot
de Landelijke stichting juridisch loket dan om een nieuwe organisatie op te
richten los van die bureaus. In ieder geval is het goed dat er een landelijke
organisatie komt.De heer Wolfsen is het met mevrouw Joldersma eens dat de toevoeging moet
worden weggehaald bij de bureaus rechtshulp. Toevoeging is inderdaad echt
iets voor de advocatuur.Zo'n 30 000 tot 35 000 mensen maken gebruik van het verlengde
spreekuur. Een vooruitgang is dat mensen daarvoor een vast tarief moeten gaan
betalen. De minister wil dat bepalen op 45 respectievelijk 75 euro. Waarom
volgt hij niet het advies op van de Orde van advocaten om het tarief te bepalen
op 25 respectievelijk 35 euro?Bij het verlengde spreekuur gaat het om drie uur persoonlijke juridische
ondersteuning. Daarvoor zal straks de term adviesuren worden gebruikt. Al
kan voor onderbrenging van dit werk voor beide varianten worden gepleit, de
heer Wolfsen maakt er zich zorgen over dat de minister het wil onderbrengen
bij de advocatuur, omdat de orde denkt dat veel bureaus dat type werk niet
zullen gaan aanbieden. Waarom houdt de minister vast aan onderbrenging bij
de advocatuur? Waarom laat hij het niet voorlopig bij het loket en wacht hij
af hoe dat zich ontwikkelt? Voorkomen moet worden dat dit type werk verdwijnt.
Advocaten willen nu eenmaal graag procederen en in het verleden is er dan
ook voor gepleit het verlengde spreekuur bij de bureaus te houden om te voorkomen
dat mensen in juridische procedures worden «gedreven». Er wordt
juist op allerlei manieren geprobeerd om te voorkomen dat mensen gaan procederen,
bijvoorbeeld door hun mediation aan te bieden. Het is van belang mensen als
het ware zo lang mogelijk weg te houden bij de advocatuur.Is er zicht op de levensvatbaarheid van de geprivatiseerde bureaus rechtshulp?De plannen voor verhoging van de eigen bijdrage en het afschaffen van
de anticumulatieregeling zijn gemaakt in economisch goede tijden. De koopkracht
van de groep die gebruik maakt van de rechtshulp blijft in de huidige omstandigheden
in het gunstigste geval gelijk of vermindert. In zo'n tijd moet de rechtshulp
op orde zijn, en betaalbaar. Het griffierecht wordt al met 15% verhoogd en
de eigen bijdrage zou ook nog eens anderhalf keer zo hoog worden. Dat is niet
acceptabel in deze tijd als mensen moeten procederen over hun werk, woning
of inkomen. Waarom houdt de minister er zo aan vast?Op de vraag of voor hem op dit moment een ingrijpende stelselherziening
wel nodig is, antwoordt de heer Wolfsen dat de herziening in wezen niet zo
ingrijpend is. Het enige is dat in de wet het procedeerwerk bij de bureaus
rechtshulp wordt weggehaald. Hij heeft het wonderlijk gevonden dat de minister
de bureaus rechtshulp eigenlijk heeft verweten dat zij zich niet aan de wet
houden, terwijl zij volgens de wet gewoon mogen procederen. Van het werk blijft
80% bestaan; het wordt ondergebracht in een landelijke stichting. De kern
van zijn zorg is die groep van 30 000 à 35 000 mensen. Het
kan hooguit een heel grote verandering worden als de minister komt met geweldig
grote nieuwe organisaties en enorme verplaatsingen van werk.Het is goed dat alle stichtingen voor rechtsbijstand worden samengevoegd
in één landelijke organisatie, maar het zou een verslechtering
zijn als die mensen tussen de wal en het schip raken door al deze plannen. Mevrouw Griffith (VVD) heeft op basis van
alle informatie die zij via de stukken en werkbezoeken heeft vergaard nog
vele vragen, maar is zich ervan bewust dat de minister niet voor honderd procent
kan garanderen dat alles goed zal verlopen. Zij kan zich vinden in de voorstellen
van de minister, maar meent dat de toegankelijkheid in het gedrang komt als
de minister gaat sleutelen aan de eigen bijdrage en het anticumulatiebeding.
De toegankelijkheid, continuïteit en betaalbaarheid van het systeem van
rechtsbijstand mogen haars inziens niet in het gevaar komen. De Orde van advocaten
en de Raden voor rechtsbijstand hebben commitment uitgesproken met wat de
minister wil gaan doen, uiteraard onder voorwaarden. De orde wil bijvoorbeeld
een verhoging van de eigen bijdrage. Hoe zit het met die eigen bijdrage en
het anticumulatiebeding? De bureaus rechtshulp zijn verdeeld over de voorstellen.
Een aantal bureaus wil het werk blijven doen, omdat het heel leuk is. Andere
bureaus willen overstappen naar de advocatuur en denken daarin succesvol te
zijn. De sociale advocatuur is het niet eens met de voorstellen van de minister.
Welke initiatieven heeft hij genomen om de bureaus die het er niet mee eens
zijn te overtuigen van de juistheid van deze plannen en om de garantie te
geven dat er genoeg aanbod van personeel zal zijn? Het is belangrijk om bij
het in gang zetten van een proces zoveel mogelijk mensen mee te krijgen.De advocatuur zegt bereid te zijn met de minister in zee te gaan en ervoor
te zorgen dat er genoeg aanbod van personeel is. Wat zal de minister doen
als in de loop van het traject blijkt dat het aanbod onvoldoende is? Wat denkt
hij te doen als de bureaus blijken leeg te stromen? Er zijn helaas geen experimenten
met dit systeem uitgevoerd. Daarom is het van belang om de implementatie gefaseerd
te doen geschieden. Hoe wil de minister die concreet invullen? Blijft een
deel van de bureaus op de oude manier functioneren, zodat het mogelijk is
van de ingeslagen weg terug te keren als het proces te veel kinderziektes
blijkt te hebben?Mevrouw Griffith is bereid toestemming te geven voor het starten van het
traject, omdat de advocatuur, de bureaus en de raden de huidige onzekere situatie
zat zijn, zelf een raamwerk hebben ontwikkeld en willen dat er een politieke
keuze wordt gemaakt, maar dan moet de minister voorlopig afblijven van de
eigen bijdrage en het anticumulatiebeding.Mevrouw Griffith verklaart desgevraagd de minister te steunen in zijn
wens dat de lichte adviestoevoegingen naar de advocatuur gaan. De minister
zal dan wel bepaalde garanties moeten geven.Mevrouw Griffith sluit zich aan bij de opmerkingen van mevrouw Joldersma
over de loketfunctie en voegt daaraan de vraag toe of de kosten moeten worden
betaald uit de algemene middelen en, zo ja, waar de minister dan het geld
vandaan haalt. Mevrouw Griffith meent dat de loketfunctie niet zo zwaar hoeft
te worden opgetuigd, maar wel heel praktisch moet zijn. Zij voelt er weinig
voor om, zoals de minister voorstelt, door de verhoging van de eigen bijdrage
de burger te laten betalen voor een enorm duur opgezette loketfunctie. De
minister heeft geschreven dat mensen er zelf voor kiezen om meerdere procedures
te starten, maar mensen hebben die keuzemogelijkheid vaak niet. Dat geldt
zeker in economisch gezien slechtere tijden. Het is evenwel ook niet zeker
dat de advocatuur zal zorgen voor voldoende aanbod. Enerzijds geeft de orde
in haar brief blijk van commitment onder de voorwaarde dat de minister zijn
toezeggingen nakomt over een adequate verhoging van de toevoegingsvergoeding
en een administratievelastenverlichting. Anderzijds heeft de orde in gesprek
met de Kamer andere geluiden laten horen. Jaar in, jaar uit wordt er op papier
het één en in gesprekken het ander gesteld. Daarom wil mevrouw
Griffith vandaag de knoop doorhakken, zodat de mensen die er de dupe van zijn
niet langer als het ware blijven bungelen.De heer De Wit (SP) vindt het een vooruitgang
dat de minister heeft onderkend dat de Kamer problemen had met de door hem
voorgenomen afschaffing van het verlengde spreekuur en dat hij
daarvoor een oplossing heeft gezocht.De heer De Wit is van mening dat de minister een ingrijpende stelselherziening
voorstelt waarbij de functies die de bureaus rechtshulp vervullen verdwijnen.
Het loket wordt een veredeld contact met enigszins de vorm van een spreekuur.
Het verlengde spreekuur verdwijnt. In de plaats daarvan komt de lichte adviestoevoeging
met een hoge eigen bijdrage (45 of 75 euro), terwijl de minister al eerder
is gekomen met een verhoging van de eigen bijdrage voor alle toevoegingsprocedures
met gemiddeld 50%. Bovendien komt de anticumulatieregeling te vervallen en
wordt het griffierecht verhoogd. Dat betekent een ingrijpende herziening van
het stelsel. Een werknemer die op staande voet ontslagen wordt, krijgt op
z'n minst te maken met vier procedures achter elkaar. Bij een inkomen van
2000 euro bruto per maand bijvoorbeeld zal hij vier keer 826 euro moeten betalen
voor een reeks van procedures die noodzakelijkerwijze samenhangen met het
ontslag. Terecht is erop gewezen dat er sprake is van een economische recessie.
Het Verweij-Jonker-instituut heeft gesteld dat dit soort ingrijpende stelselherzieningen
slechts kunnen worden doorgevoerd in tijden van hoogconjunctuur, niet in tijden
van laagconjunctuur.De heer De Wit vindt het juridisch loket een verarming van de rechtshulp.
Een verruimd spreekuur betekent nog niet het verlenen van adequate rechtshulp.
Bij het bureau rechtshulp kan men gebruik maken van het verlengde spreekuur
tegen een eigen bijdrage van 13,50 euro. De minister wil dit in de vorm van
een lichte toevoeging overhevelen naar de advocatuur, maar de deken van de
Orde van advocaten heeft in het overleg met de Kamer al zijn twijfel uitgesproken
of het door de advocatuur in zijn algemeenheid zal worden overgenomen. Hij
heeft voorts bezwaar gemaakt tegen de hoogte van de eigen bijdrage. Onderzoek
in het arrondissement Den Haag leert dat geen van de advocatenkantoren die
nu geen toevoeging doen, bereid is om toevoegingen te gaan doen. Een meerderheid
van de kantoren die nu al toevoegingen doen, zal gaan meedraaien in het systeem
van lichte toevoegingen. Voorafgaand aan dit overleg heeft de sociale advocatuur
nog gemeld dat er geen ruimte is om nog meer zaken aan te nemen. Desgevraagd
zegt de heer De Wit het jammer te vinden dat de Orde van advocaten in zijn
brief van 3 oktober zo gemakkelijk heenstapt over de publieke functie van
de rechtshulp en het eens is met de oplossing die de minister voorstelt. De
bureaus rechtshulp vervullen nu een tweeledige publieke functie: intake en,
zo nodig, een verlengd spreekuur. Die functie moet overeind worden gehouden.
Bureaus rechtshulp die zich omvormen tot een advocatenkantoor, hebben niet
meer de publieke rechtshulpfunctie. Het worden gewoon advocatenkantoren die
net als sociale advocaten heel veel toevoegingen doen, maar ook betalende
zaken kunnen gaan doen.Volstrekt onderbelicht in de brieven van de minister is het kostenaspect.
Uit de berekeningen van de Raden voor rechtsbijstand leidt de heer De Wit
af dat de omvorming van het stelsel naar het loket in totaal bijna 200 mln
kost, nog los van het feit dat er ingevolge de snellere doorverwijzing naar
de advocatuur veel meer toevoegingen zullen komen. Het actiecomité
Recht voor iedereen heeft berekend dat dit ruim 30 mln zal kosten. Op dit
moment is er in feite een systeem waarin de publieke dienstverlening voor
mensen die rechtshulp zoeken goed geborgd is, wat niet wil zeggen dat er geen
organisatorische verbeteringen mogelijk zijn. De voorgestane wijziging roept
de vraag op of er niet opnieuw een leemte in de rechtshulp gaat ontstaan doordat
de burger gaat afhaken vanwege de veel hogere kosten.Resumerend zegt de heer De Wit te zijn voor het handhaven van de twee
functies die de bureaus rechtshulp in de publieke sfeer hebben. In het geval
dat er een lichte adviestoevoeging komt, verzoekt hij de minister de hoogte
van de eigen bijdrage nog eens te bezien. Mevrouw Vos (GroenLinks) heeft ondanks 's
ministers brief naar aanleiding van het overleg op 18 juni nog grote twijfels
over de door hem voorgestane stelselherziening. Het Nederlandse systeem van
gesubsidieerde rechtsbijstand wordt elders in Europa beschouwd als een goed
systeem met een kwalitatief hoog niveau van rechtsbijstand, toegankelijk voor
de minder draagkrachtigen die in de commerciële advocatuur niet tot hun
recht kunnen komen én tegen beheersbare kosten. Met dit systeem wordt
ten volle recht gedaan aan de in de Grondwet neergelegde overheidsverplichting
om iedereen in staat te stellen zijn of haar recht te halen. Het is de vraag
of dit principe nog wel gewaarborgd is in de nieuwe situatie. Het enkele feit
dat de minister een scherp onderscheid wenst te realiseren tussen publieke
en private rechtshulp is in de ogen van mevrouw Vos te weinig om een einde
te maken aan een goed functionerend systeem van gesubsidieerde rechtsbijstand.De minister schrijft dat er een grens moet worden getrokken tussen advisering
en belangenbehartiging, dat de bureaus rechtshulp zich voortgaan slechts bezig
dienen te houden met advisering en dat de private rechtshulpverleners moeten
worden ingeschakeld als het aankomt op daadwerkelijk recht halen. Dit onderscheid
is niet logisch, omdat in veel gevallen advisering belangenbehartiging is
en omgekeerd. Mevrouw Vos gaat ervan uit dat het voorstel zal leiden tot veel
meer rechterlijke procedures, terwijl de minister het aantal rechterlijke
procedures juist wil terugdringen en meer zaken in der minne wil doen schikken.
Het is niet waar dat de bureaus eindeloos adviseren. Ze proberen juist via
de verlengde spreekuren te bereiken dat zaken adequaat worden opgelost zonder
inschakeling van de rechter. Dat is precies wat de minister voor ogen lijkt
te hebben.Blijkens stuk nr. 6 ziet de minister in dat het vervallen van het verlengde
spreekuur een probleem kan worden. Hij suggereert daarom een lichte adviestoevoeging.
De hoge eigen bijdrage die hij daarvoor vraagt, zal een groot probleem zijn
voor de doelgroep. Waar denkt de minister al die sociale advocaten vandaan
te halen die dit werk zouden moeten gaan doen? Het aantal sociale advocaten
loopt juist terug. Vorig jaar verlieten 900 sociale advocaten het stelsel
en kwamen er slechts 536 bij. De gratis rechtsbijstand die op dit moment door
commerciële advocatenkantoren wordt geboden, is minimaal. Welke garantie
is er dat de advocatenkantoren bereid zijn om deze gratis rechtsbijstand in
grote omvang te verstrekken? Is er geen sprake van een andersoortige rechtsbijstand
dan past in het kader van de waarborgen in de Grondwet? Mevrouw Vos vindt
dat men de kwetsbare groepen waarom het hier gaat, niet kan overlaten aan
een systeem waarbij onduidelijk is of er voldoende advocaten zijn die dit
werk willen doen, en bovendien een hoge bijdrage van de betrokkenen wordt
gevraagd. Wat pleit ertegen om de functie van het verlengde spreekuur bij
de bureaus rechtshulp te laten?Desgevraagd zegt mevrouw Vos het verstandig te vinden dat de bureaus bekijken
hoe dingen beter kunnen. Het is haars inziens verstandig om de toevoegingen
bij de bureaus weg te halen. Zij ziet evenwel onvoldoende garanties dat de
omzetting van het verlengde spreekuur op een goede wijze zal geschieden en
dat de toegankelijkheid voor eenieder zal blijven bestaan. Vandaar dat zij
op dat punt wil vasthouden aan de bestaande situatie.Dat de loketfunctie geprofessionaliseerd moet worden, is duidelijk, maar
waarom kunnen de bureaus rechtshulp daarin geen rol blijven vervullen? Juist
de combinatie van een loket met mensen op mbo-niveau in één
kantoor met juridisch geschoolden werkt goed, omdat snel zaken kunnen worden
uitgewisseld en daardoor goede doorverwijzing mogelijk is. Kan die goede doorverwijzing
worden gegarandeerd als de loketfunctie geheel wordt losgemaakt van de bureaus?
Mevrouw Vos zegt niet dat het onmogelijk is, maar vreest dat er een systeem
komt waarin de echt goede advisering onder druk komt te staan en mensen via
callcenters en internet op een onpersoonlijke manier zullen worden geholpen.
Ook zij vraagt naar het voordeel in financieel opzicht. De bureaus
zijn momenteel in staat om voor ongeveer 26 mln het werk te doen. Het juridisch
loket gaat structureel 22 mln kosten en incidenteel bijna 8 mln. De opzet
van de Landelijke stichting juridisch loket gaat 5 mln kosten. Bovenop die
34,7 mln komen nog de kosten van inhoudelijke rechtsbijstand. Er kan geen
beslissing over het nieuwe stelsel worden genomen voordat bekend is wat de
kosten ervan zullen zijn en hoe die zich verhouden tot de kosten van het huidige
stelsel.Het lijkt mevrouw Vos duidelijk dat zij niet inziet waarom de minister
af wil van de bestaande laagdrempelige voorziening van de bureaus rechtshulp
en dat zij derhalve niet instemt met het voorstel van de minister.De heer Dittrich (D66) bekijkt dit dossier
uitgaande van de vragen wat het beste is voor de rechtzoekende, wat de overheid
moet organiseren en wat het beste door de vrije markt kan gebeuren. Het is
belangrijk dat de politiek na jaren van discussie en onderzoek duidelijkheid
in dezen biedt door het maken van de keuze tussen doorgaan met het huidige
systeem, al dan niet verfraaid, en het opzetten van een ander systeem.Het loket dat de minister wil invoeren, moet echt publieksvriendelijk
zijn. Rechtzoekenden moeten er dus gemakkelijk en snel terechtkunnen, zowel
telefonisch als daar waar dat mogelijk is fysiek. De kwaliteit van de doorverwijzing
moet hoog zijn (geen wachtnummers, geen doorkiesnummers). Heel wat mensen
willen oog in oog met iemand over hun probleem spreken. Welke kwaliteitseisen
zullen er worden gesteld aan de medewerkers achter het loket? Hun kwaliteit
moet goed zijn. Bestaat niet het risico van verwatering van de kwaliteit en
van telefonisten die de juridische vraag niet goed kunnen inschatten? Het
zou problematisch zijn als mensen verkeerd worden doorgestuurd.De heer Dittrich kan zich erin vinden dat het spreekuur tot maximaal ongeveer
een uur bij de loketfunctie hoort. Dat is bijvoorbeeld nodig voor mensen die
de taal niet goed kennen of de weg in de maatschappij niet weten. Een half
uur is te kort. Er moet voor worden gewaakt dat er mooie dingen op papier
worden gezet, maar in de praktijk mensen tussen de wal en het schip vallen.
Voor bepaalde typen cliënt kan er meer tijd nodig zijn voor objectieve
advisering zonder dat de medewerker als het ware de rol van de advocaat op
zich neemt. Daartoe moet ruimte bestaan in het systeem.De doorverwijzing naar de advocaat moet soepel gaan. De administratieve
rompslomp voor de advocaat en de rechtzoekende moet verminderen. Te weinig
staat er in de stukken over het voorkomen van bijvoorbeeld het twee keer moeten
opgeven van dezelfde gegevens, terwijl er doorverwijzingssystemen zijn die
goed werken. De advocaat moet iemand die wordt doorgestuurd ook snel kunnen
ontvangen, want het is voor mensen een hele stap om rechtshulp aan te vragen.
In Amsterdam is dat goed geregeld, maar in andere delen van Nederland minder
door gebrek aan advocaten die dit type zaken willen doen. De Orde van advocaten
zegt vrij gemakkelijk dat het allemaal wel goed zal gaan als er allerlei dingen
gebeuren die zij wil, maar de orde kan natuurlijk niet garanderen dat het
goed gaat. Gewezen is op het «reservoir» aan asieladvocaten als
gevolg van de vermindering van het aantal asielzaken. Deze advocaten zouden
na bijscholing dit type zaken kunnen gaan doen. Als dit systeem wordt opgezet,
maar er knelpunten blijken bij het aanbod vanuit de advocatuur, hoe kan dan
worden ingegrepen om de rechtzoekenden er niet de dupe van te laten worden?
Volledige garantie is niet mogelijk, maar er moet voldoende vertrouwen in
bestaan dat het systeem overal in Nederland kan werken.De Kamer moet in dit dossier op hoofdlijnen een richting aangeven, maar
moet goed in de praktijk laten nagaan hoe het werkt. De minister zal moeten
rapporteren waar er knelpunten zijn, zodat er adequaat op ingegaan kan worden.
Het lijkt de heer Dittrich handig om het systeem gefaseerd in
te voeren in een soort overgangsperiode. Er zijn bureaus die er al alles voor
geregeld hebben. Daarvan zal gebruik gemaakt moeten worden. In Rotterdam bijvoorbeeld
zou meteen kunnen worden begonnen, maar in andere regio's moet een en ander
nog worden ontwikkeld. Daar zou men kunnen kijken wat de beste methode is
die anderen gebruiken.De heer Dittrich sluit zich aan bij de vragen over de kosten van de operatie.
De lichte adviestoevoeging wordt wat hem betreft bij de advocatuur ondergebracht.
De vraag is wel hoeveel uur de advocaat eraan mag besteden. Blijft dat drie
uur?De heer Dittrich sluit zich tevens aan bij de opmerkingen en vragen over
de hoge eigen bijdrage en de anticumulatiebepaling die veel te gemakkelijk
door de minister van tafel wordt geveegd.Op basis van de gegevens die vanuit de praktijk en door de minister worden
aangereikt, is de heer Dittrich bereid mee te gaan met het nieuwe systeem
onder de voorwaarde dat in de praktijk de vinger aan de pols wordt gehouden
om tussentijds waar nodig te kunnen bijsturen.Antwoord van de ministerDe minister meent dat de bijdragen zich concentreren
op de vraag of er veranderd wordt en, zo ja, wat de implicaties zijn. Het
is niet zijn bedoeling geweest het beeld te doen ontstaan dat het loket een
publieke verantwoordelijkheid is en de rest een private verantwoordelijkheid.
Een behoorlijk systeem van rechtsbijstand is een publieke verantwoordelijkheid.
Dat betekent evenwel niet dat de overheid op alle terreinen zelf actief moet
zijn. Dat het een publieke verantwoordelijkheid is dat de mensen te eten hebben
bijvoorbeeld, betekent niet dat de overheid Ahold overneemt om het eten zelf
aan de mensen te verkopen. De overheid moet het systeem organiseren en ervoor
zorgen dat er adequaat wordt voorzien in de behoefte die nu is gebleken en
in de toekomst zal worden gesignaleerd. Als wordt gesteld dat de overheid
alleen door het zelf te doen kan garanderen dat aan de grondwettelijke verplichtingen
op het terrein van de rechtsbijstand zal worden voldaan, dan zou dat betekenen
dat de overheid ook het deel van de rechtsbijstand moet overnemen dat nu door
de advocatuur wordt verzorgd. Het gaat primair om een systeemverantwoordelijkheid
van de overheid. De overheid moet bepalen wat zij zelf doet en welke zaken
zij zo organiseert dat anderen die kunnen doen.De minister beaamt dat er nu moet worden beslist over het wel of niet
wijzigen van het systeem. Gebeurt het nu niet, dan is de discussie over een
ander systeem afgelopen en zal het systeem van rechtsbijstand steeds verder
in de versukkeling raken. Aanleiding tot de hele discussie was juist de constatering
dat de loketfunctie in het huidige systeem steeds verder werd uitgehold vanwege
het verlengde spreekuur en dat daardoor de advocatuur zich ten dele terugtrok
uit de rechtsbijstand mede in verband met de hoogte van de uurvergoeding.
Het IBO-rapport daarover is aanvaard. Tijdens de begrotingsbehandeling vorig
jaar is er door alle partijen op aangedrongen de verhoging van de uurvergoeding
te realiseren. Ongeacht of er een scheiding wordt aangebracht tussen loket
en verlengd spreekuur, de verhoging van de uurvergoeding voor de advocatuur
moet worden geregeld, omdat deze zich anders überhaupt steeds verder
zal terugtrekken. Voor het commitment van de Orde van advocaten is die verhoging
een vereiste.De verhoging wordt ten dele bekostigd via de eigen bijdrage en, om de
stijging daarvan niet al te groot te laten zijn, ten dele via het griffierecht
dat daartoe met 5% meer wordt verhoogd dan oorspronkelijk de bedoeling was,
dus met 15% in plaats van met 10%. De verhoging van de eigen bijdrage is dus
niet bedoeld voor de bekostiging van de verandering van de organisatie van
de rechtshulp. Uitgangspunt is dat de reorganisatieoperatie budgettair neutraal
wordt uitgevoerd, uiteraard behoudens kosten ingevolge overgangsproblemen.
Het is niet de bedoeling dat de loketfunctie plotseling vele tientallen
miljoenen meer gaat kosten. Voorts is uitgangspunt dat de implementatie gefaseerd
plaatsvindt. De bewindsman zegt desgevraagd toe, de Kamer nog voor de behandeling
van de begroting van Justitie een brief te zullen zenden met toelichtende
berekeningen. De administratievelastenmaatregelen in de vorm van VIValt houden
ook verband met de noodzaak om de advocatuur betrokken te houden bij het systeem,
of dat nu wordt gewijzigd of niet. Dit punt moet zijns inziens bij de behandeling
van de begroting aan de orde komen. Op basis van de voorgaande discussie met
de Kamer daarover zal hij de maatregelen doorgang laten vinden om verdere
versukkeling van het rechtsbijstandssysteem te voorkomen. De ontwerpen voor
de algemene maatregelen van bestuur die nodig zijn, liggen bij de Raad van
State. De adviezen daarover zullen na de begrotingsbehandeling verschijnen.De aanzet tot verandering van het systeem is gegeven vanuit de bureaus
en het stelsel van gesubsidieerde rechtsbijstand, omdat men een verschuiving
constateerde in de richting van de toevoegingspraktijk en omdat de bureaus
een verlengstuk gingen zoeken in de betalende praktijk. Er is dus sprake van
een verschuiving naar het niet primair door de overheid uit te voeren deel.
De overheid heeft in dezen een informatiefunctie, een verwijzingsfunctie,
een voorlichtingsfunctie en een functie bij het preciseren van de vraagstelling.
Zij kan daarin inhoudelijk zelf voorzien. De «partij»functie hoort
bij het verlengde spreekuur of de rechtsbijstand, waar die nu ook al voor
een deel ligt. Dat is het fundament van het onderscheid tussen de publieksfunctie
en de meer inhoudelijke adviesfunctie. Grosso modo hebben de preciseringen
in de stukken nrs. 142 en 6 verhelderend gewerkt. Als men dat onderscheid
duidelijk voor ogen heeft, houdt de minister niet rigide vast aan dat half
uur of uur. Hij wijst erop dat van de publieke contacten nu al 80% telefonisch
plaatsvindt. Bij de spreekuren wordt voor de bekostiging uitgegaan van een
half uur per cliënt. In veel gevallen zal het onderhoud korter zijn,
maar het kan ook langer duren. Het gaat daarbij inhoudelijk om precisering
van de vraagverwijzing et cetera.Wat de omvang van de reorganisatie betreft, benadrukt de minister dat
het fundament is de scheiding van de loketfunctie en de verlengdespreekuurfunctie.
Wat na het verlengde spreekuur komt, is en blijft bij de betaalde rechtsbijstand.
Op papier is er sprake van een grote reorganisatie met het opzetten van de
landelijke loketfunctie. De facto kunnen de loketfunctie en de verlengdespreekuurfunctie
heel wel in hetzelfde gebouw gehandhaafd worden, maar ze zullen organisatorisch
worden gescheiden. De bewindsman kiest voor een landelijke organisatie, omdat
nu al 80% van de gesprekken in het kader van de loketfunctie telefonisch plaatsvindt
en met een landelijk loket beter pieken kunnen worden opgevangen én
omdat er dan een duidelijker beeld mogelijk wordt van specialisatie en van
eventuele knelpunten bij de advocatuur. Dat is een organisatorische maatregel.
Voor het overige blijven de centra daar waar deze nu zijn. Voorts blijft uitgangspunt
dat iedereen ruwweg binnen een uur gaans van zijn woning bij een loket moet
kunnen zijn. Vandaar de buitenlocaties. Het is ongeveer dezelfde vuistregel
als Napoleon indertijd hanteerde voor de vestiging van kantongerechten. Men
moet in een halve dag heen en terug kunnen, toen met paard en wagen en nu
met de auto of het openbaar vervoer. Er is in al die jaren dus niet zoveel
veranderd. In plattelandsgebieden moet men soms heel lang op de bus wachten,
zodat de vuistregel daar niet altijd opgaat. Deze poot van de organisatie
wordt omgevormd in een stichting.Daarnaast is er de figuur van wat nu nog heet de bureaus van de Groep
rechtshulp Nederland. Een deel van de bureaus die nu ook de verlengde spreekuren
verzorgen, organiseert zich op meer zelfstandige wijze. In Rotterdam bijvoorbeeld
is het de facto al binnen het bureau gerealiseerd door een scheiding tussen
de twee functies. Alle medewerkers die zich daar met de verlengde spreekuren
belasten, zijn bij de Orde van advocaten ingeschreven, zodat
zij zelf in rechte vertegenwoordigend kunnen optreden. Op die wijze kan de
minister de overgang behoorlijk regelen.Uiteraard blijft er bij al deze zaken zorg over de implementatie. De Raden
voor de rechtsbijstand gaan in hun voorstellen uit van gefaseerde implementatie.
De bewindsman zal de fasen van die implementatie nog aangeven. Hij gaat niet
het parcours in met de gedachte: als er knelpunten zijn, dan kunnen wij terug
naar het oude systeem. Er moet nu duidelijk worden gekozen tussen het houden
van het oude stelsel en het overgaan naar een nieuw. Als zich knelpunten voordoen
bij het overgaan naar het nieuwe stelsel, zullen die moeten worden opgelost
in het verlengde van de veranderingen die worden doorgevoerd. Hij is ten volle
bereid om zorgvuldig te monitoren hoe het is gesteld met de advocatuur en
de daadwerkelijke beschikbaarheid ervan in het verlengde van het geheel. In
de sfeer van de bureaus rechtshulp is er natuurlijk een aantal mogelijkheden.
Op dit moment wordt gediscussieerd met de vreemdelingenrechtshulp en wordt
vanwege het ministerie meegewerkt aan eventuele omscholing van uitstroom daaruit
naar de sociale advocatuur of de bureaus rechtshulp. Het ministerie tracht
dus zo goed mogelijk te faciliteren om de noodzakelijke capaciteit te kunnen
krijgen. Dat is in wezen de reorganisatie waarvan nu sprake is. De minister
herhaalt dat het heel wel mogelijk is dat aan het eind van de rit beide functies
nog steeds op dezelfde locatie zitten, maar dat deze wel organisatorisch moeten
zijn gescheiden om de huidige erosie van de kwaliteit van het loket te stoppen.
Ter verhoging van de kwaliteit zal er worden gezorgd voor variëteit in
het kader van de loketfunctie. Nú moet de stap tot organisatorische
scheiding worden genomen. Voor het overige is het een kwestie van implementeren
en van monitoren om te bepalen of beide functies adequaat worden vervuld.
Deze operatie lijkt budgettair neutraal te kunnen verlopen.De minister meldt dat er in 2001 371 863 toevoegingen zijn geweest.
Indien de stelselherziening al in dat jaar van kracht was geweest, zou zij
naar schatting hebben geleid tot 10 300 lichte adviestoevoegingen en
8900 extra toevoegingen voor de advocatuur. De bewindsman wil hiermee een
indruk geven van de omvang van de verschuiving als gevolg van deze operatie
in verhouding tot de totale inzet van de advocatuur binnen de betaalde rechtsbijstand.Gegeven het pleidooi van de advocatuur en de Kamer voor een lagere eigen
bijdrage voor een lichte adviestoevoeging dan de 45 euro waaraan hij denkt,
is de minister bereid om met de advocatuur in overleg te treden over het niveau
waarop de eigen bijdrage het beste kan worden gebracht en over de factoren
die daarbij een rol spelen. Op het totale aantal zaken waarom het gaat, betekent
iedere 10 euro minder eigen bijdrage een ton aan extra kosten, maar dat is
niet het doorslaggevende element. De verhoging van de eigen bijdrage in de
sfeer van de normale rechtsbijstand maakt het redelijk om een drempel in te
voeren voor de lichte adviestoevoeging.Het spreekuur blijft een zekere filterfunctie behouden, maar het is niet
de bedoeling dat alle zaken de lichte adviestoevoeging ingeschoven worden
en dat een aantal zaken dan later naar bevind van zaken wordt doorgeschoven
naar de zware adviestoevoeging. Bij het loket wordt gekozen of het een licht
of zwaar advies wordt. Het is een misvatting te denken dat de bureaus rechtshulp
beter in staat zullen zijn tot mediation en het voorkomen van rechtsgeschillen
als het verlengde spreekuur daar wordt gehouden. Het bureau rechtshulp adviseert
altijd maar één partij. Het zou verkeerd zijn als het bureau
op basis van de vraag van die ene partij zou proberen te bemiddelen tussen
twee partijen. Het loket moet beter en sneller in staat zijn om een onderscheid
te maken tussen de verschillende zaken. Sommige mensen willen met hun papieren
ergens naartoe kunnen. In andere gevallen is er meer tijd nodig doordat mensen
taalproblemen hebben of doordat het uitzoeken van wat het probleem precies
is en wat de situatie is, meer tijd kost. Daarvoor is dat verlengde spreekuur
nodig. De minister herhaalt dat in de adviesfase onderscheid
zal moeten worden gemaakt tussen licht en zwaar. De lichte adviesfunctie moet
worden uitgevoerd door de advocatuur dan wel de bureaus van de Groep rechtshulp
Nederland, in wezen geprivatiseerd, maar niet per definitie advocatenkantoren.Nadere gedachtewisselingMevrouw Joldersma (CDA) kan na de verheldering
door de minister op een aantal punten instemmen met diens voorstellen. Zij
wil dat de minister in de toegezegde brief ingaat op het voorstel van de Raden
voor rechtsbijstand voor nadere vormgeving van het loket en op de financiële
consequenties van de inrichting van het loket.De heer Wolfsen (PvdA) geeft groen licht voor
het vormen van de Landelijke stichting juridisch loket en is het eens met
het weghalen van de procedures. Hij heeft begrepen dat de bekostiging van
35 minuten volgend is aan het werk dat de loketten gaan doen en hij gaat ervan
uit dat de minister bereid is tot aanpassing, indien het te weinig mocht zijn.De heer Wolfsen is verguld met de reistijd van een uur die de minister
noemde en met het feit dat deze met de Orde van advocaten wil praten over
de hoogte van de eigen bijdrage. De heer Wolfsen heeft de indruk dat er een
meerderheid in de Kamer is tegen de verhoging van de eigen bijdrage.Hij besluit met de prangende vraag of, gesteld dat er in een bepaalde
regio onvoldoende aanbod is en blijft van de sociale advocatuur, dan voor
de minister bespreekbaar is dat dit type werk bij het loket blijft om te voorkomen
dat de mensen in die regio tussen de wal en het schip raken.Mevrouw Griffith (VVD) heeft zich al uitgesproken
voor de lijn die de minister heeft uitgezet inzake de scheiding van loketfunctie
en verlengd spreekuur. Zij maakt zich nog steeds zorgen over de verhoging
van de eigen bijdrage en vraagt aandacht daarvoor in de brief die de minister
de Kamer zal zenden over het budgettair-neutrale karakter van de reorganisatie.
Verheldering is gewenst van zijn opmerking over het deels verhogen van de
griffiekosten om de advocatuur via verhoging van de uurvergoeding binnen het
rechtsbijstandssysteem te houden.De heer De Wit (SP) is van oordeel dat de
Kamer niet kan beslissen over de herziening die de minister voorstelt voordat
zij de brief met de kostenberekening heeft ontvangen. Hij verzoekt de minister
in deze brief ook de uitkomst te melden van diens overleg met de Orde van
advocaten over de hoogte van de eigen bijdrage in de adviestoevoeging.De heer De Wit heeft van de minister begrepen dat de bureaus rechtshulp
die geen advocatenkantoor worden, blijven bestaan. Wat gaan die bureaus dan
doen? Zou de verlengde adviestoevoeging daar dan ook terecht kunnen komen?
De verzelfstandigde bureaus van de Groep rechtshulp Nederland zijn advocatenkantoren
en eigenen zich een aantal vragen toe. Er zijn mensen die een probleem hebben
dat onder het huidige verlengde spreekuur valt, maar niet terechtkunnen bij
de advocatuur.Mevrouw Vos (GroenLinks) is het met de heer
De Wit eens dat de Kamer niet kan beslissen als zij geen inzicht heeft in
de kosten. Zij vindt het merkwaardig dat de minister tot op heden niet in
staat is inzicht te geven in de kosten.Zij is door de minister niet overtuigd van de noodzaak van de organisatorische
scheiding tussen de loketfunctie en het verlengde spreekuur dat nu onder het
bureau rechtshulp valt. Dat de minister landelijk pieken wil kunnen opvangen,
wil dat er wordt gespecialiseerd en dat knelpunten in de advocatuur
kunnen worden gesignaleerd, begrijpt zij wel, maar zij ziet niet in waarom
de organisatorische scheiding noodzakelijk is.Mevrouw Vos blijft zich afvragen hoe de juridische kwaliteit van de loketfunctie
wordt gegarandeerd. Zij wil weten hoeveel academisch geschoolde juristen bij
het loket werkzaam zullen zijn en wat hun functie daarbij dan zal zijn.Hoe en waar het systeem van lichte adviestoevoegingen gaat functioneren
en wat eventueel de plek van de bureaus rechtshulp zal zijn, is mevrouw Vos
nog onduidelijk. Volgens haar zullen de loketten zaken niet in der minne kunnen
schikken, omdat daarvoor meer tijd nodig is dan een uur. Is het dan wel verstandig
mediation onder te brengen bij de advocatuur? Moet mediation niet een plek
blijven houden bij de bureaus rechtshulp?De heer Dittrich (D66) waardeert het dat de
minister met de Orde van advocaten gaat praten over de hoogte van de eigen
bijdrage bij de lichte adviestoevoeging en wacht het resultaat af. Hij wenst
meer duidelijkheid over hoe de minister de filterfunctie denkt te voorkomen
van de lichte adviestoevoeging naar de zware adviestoevoeging.De heer Dittrich is het niet met beide voorgaande sprekers eens dat een
beslissing van de Kamer moet wachten op de nadere informatie over financiële
aspecten van de operatie. Immers, de minister weet ook wel dat hij de Kamer
heel wat heeft uit te leggen als blijkt dat de operatie niet budgettair neutraal
zal zijn. Mocht de operatie niet budgettair neutraal kunnen verlopen, dan
mag de minister natuurlijk geen geld putten uit andere delen van de justitiebegroting
die niet door de Kamer zijn besproken. De Kamer zal dan aan de hand van een
brief volwaardig over deze zaak moeten kunnen discussiëren.De heer Dittrich meent dat op hoofdlijnen het groene licht kan worden
gegeven voor deze operatie.De minister merkt op dat hij gegeven de toezeggingen
van de Orde van advocaten daarmee gaat praten als er structurele tekorten
in het aanbod blijken te zijn. Voor de overgangsfase is voorzien in een mobiele
brigade die daar kan inspringen waar er tekorten blijken te zijn. In de bureaus
van de Groep rechtshulp Nederland zitten de verzelfstandigde mensen uit de
huidige bureaus rechtshulp. Zij zullen onder andere de (lichte) adviestoevoegingen
behandelen. In reactie op de opmerking dat die bureaus advocatenkantoren zijn,
zegt de minister: what's in a name? Mensen die daar niet heen willen, kunnen
de hulp krijgen die het loket kan geven, meer niet. De commissie-Ouwerkerk
heeft vastgesteld dat het huidige systeem onhanteerbaar is geworden, doordat
advisering die in wezen bij de advocatuur thuishoort, bij de bureaus wordt
gehouden en daar zeer veel tijd vergt. Dat probleem moet worden opgelost.
De minister acht zich niet in staat mevrouw Vos te overtuigen als zij niet
is overtuigd door de stukken van die commissie.De bewindsman geeft toe dat de kwestie van de filterfunctie nader moet
worden bekeken omdat die bepalend zal zijn voor de kwaliteit van het loket.
Mochten zeer veel gevallen van de lichte adviesfunctie doorschuiven naar de
zwaardere adviesfunctie, dan is er iets mis bij de doorverwijzing door het
loket. Daar moet dan de oplossing worden gezocht.De minister kan niet zeggen hoeveel juristen bij de loketfunctie betrokken
zullen zijn. Bij het adviseren zal het in beginsel gaan om mensen die gekwalificeerd
zijn als advocaat. Het is de bedoeling de huidige kwaliteit bij de loketfunctie
te handhaven of zelfs te vergroten. Er wordt gestreefd naar een grote variëteit
achter het loket. Het is niet nodig dat het allemaal gekwalificeerde juristen
zijn, maar er moeten wel voldoende mensen zijn die in staat zijn de vragen
te kwalificeren.De bewindsman is met het de heer Dittrich eens dat hij een groot probleem
heeft als de operatie niet budgettair neutraal blijkt te kunnen worden
uitgevoerd, want er worden geen middelen voor uitgetrokken op de begroting.
De bewindsman herhaalt dat de verhoging van de eigen bijdrage losstaat van
deze operatie en is bedoeld om de verhoging van de uurtarieven van de advocatuur
te kunnen betalen en verdere erosie bij de advocatuur te voorkomen. De wetswijziging
over de griffietarieven ligt nog bij de Eerste Kamer.Mocht er wijziging van regelgeving nodig zijn, dan zal de Kamer hierover
worden geïnformeerd, maar voor het overige leidt de minister uit dit
debat af dat hij groen licht heeft om verder te gaan met de operatie. Desgevraagd
zegt hij daarmee niet zullen wachten tot de begrotingsbehandeling. Dit betekent
niet, aldus de bewindsman, dat er voor de begrotingsbehandeling al iets verandert.
Hij zal er natuurlijk wel opnieuw over moeten gaan denken als de Kamer bij
de begrotingsbehandeling een ander standpunt inneemt, zeker als dat in de
sfeer van de begrotingsgelden het geval is. De bewindsman benadrukt tot slot
dat de overgang naar het nieuwe stelsel gefaseerd zal geschieden.De voorzitter merkt afsluitend op dat de minister
heeft toegezegd de Kamer voor de begrotingsbehandeling een brief te zullen
sturen over het budgettair-neutrale karakter van de stelselwijziging en dat
hij met de Orde van advocaten gaat overleggen over de eigen bijdrage bij de
lichte adviestoevoeging en de Kamer over het resultaat hiervan zal informeren.De voorzitter van de vaste commissie voor Justitie,De Pater-van der MeerDe griffier van de vaste commissie voor Justitie,PeXNoot1Samenstelling:Leden: Van de Camp (CDA), Klaas de Vries (PvdA), Van Heemst (PvdA), Vos
(GroenLinks), Rouvoet (ChristenUnie), Adelmund (PvdA), De Wit (SP), Albayrak
(PvdA), Luchtenveld (VVD), Wilders (VVD), Weekers (VVD), De Pater-van der
Meer (CDA), voorzitter, Çörüz (CDA), Verbeet (PvdA), ondervoorzitter,
Lazrak (SP), Wolfsen (PvdA), Tonkens (GroenLinks), Jan de Vries (CDA), Van
Haersma Buma (CDA), Eerdmans (LPF), Van Vroonhoven-Kok (CDA), Nawijn (LPF),
Van Fessem (CDA), Straub (PvdA), Griffith (VVD), Van der Laan (D66), Visser
(VVD).Plv. leden: Van Hijum (CDA), Dijsselbloem (PvdA), Timmer (PvdA), Halsema
(GroenLinks), Van der Staaij (SGP), Kalsbeek (PvdA), Van Velzen (SP), Tjon-A-Ten
(PvdA), Van Baalen (VVD), Blok (VVD), Hirsi Ali (VVD), Aasted Madsen-van Stiphout
(CDA), Jager (CDA), Van Heteren (PvdA), Vergeer (SP), Arib (PvdA), Karimi
(GroenLinks), Buijs (CDA), Sterk (CDA), Varela (LPF), Joldersma (CDA), Hermans
(LPF), Ormel (CDA), Van Dijken (PvdA), Örgü (VVD), Lambrechts (D66),
Rijpstra (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29200-VI-103.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl