Zee- en kustvisserij; Verslag van een Algemeen Overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29675, nr. 60

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

18-11-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

29675 nr. 60

14-11-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVoorzitter: Snijder-Hazelhoff Griffier: DortmansVragen en opmerkingen uit de commissieVoorzitter: Van GentVoorzitter: Snijder-HazelhoffAntwoord van de ministerNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29675Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 112 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 675Zee- en kustvisserijnr. 60VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 14 november 2008De vaste commissie voor Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit1 heeft op 2 oktober 2008 overleg gevoerd met minister Verburg
van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit over:1. brieven van de minister van Landbouw, Natuur en
Voedselkwaliteit:– d.d. 07 mei 2008 over de stand van zaken
moties en toezeggingen begrotingsbehandeling LNV (31 200 XIV, nr. 216);– d.d. 16 juni 2008 met een overzicht van
de openstaande moties en toezeggingen vanaf de begrotingsbehandeling LNV voor
2008 (31 200 XIV, nr. 225);– d.d. 06 juni 2008 over het Maatschappelijk
Convenant Noordzeevisserij (29 675, nr. 42);– d.d. 17 juni 2008 over de evaluatie van
het handhavingsarrangement motorvermogen vissersvaartuigen (29 675, nr. 44);– d.d. 18 juni 2008 over een onderzoek naar
de illegale vangst van trekvissen (29 664, nr. 16);– d.d. 25 juni 2008 met een afschrift van
de reactie op de brief van de Federatie van Hengelsportverenigingen Zuidwest
Nederland over het proces om te komen tot de instelling van een visstandbeheercommissie
(VBC) in het Benedenrivierengebied (2008Z01351);– d.d. 09 juni 2008 met een kabinetsreactie
op het rapport «The Dutch Case: A Network of Marine Protected Areas»
(30 195, nr. 26);– d.d. 26 juni 2008 over de voortgang van
de in gang gezette acties betreffende de mosselsector (29 675, nr. 45);– d.d. 27 juni 2008 over een review van
het project onderzoek duurzame schelpdiervisserij; deelproject 3: sublitorale
natuurwaarden (29 675, nr. 46);– d.d. 14 augustus 2008 met het antwoord
van de Europese Commissie op vragen EP over toepassing Habitatrichtlijn in
Nederland in relatie tot uitspraak RvS over voorjaarsmosselzaadvisserij (29 675,
nr. 48);2. brieven van de staatssecretaris van Buitenlandse
Zaken:– d.d. 28 augustus 2008 over de BNC-fiche
verordening over het meerjarenplan haring in wateren
ter westen van Schotland (22 112, nr. 664, fiche nr. 2);– d.d. 28 augustus 2008 over de BNC-fiche
over verordening inzake instandhouding van visbestanden (22 112, nr. 665,
fiche 6);– d.d. 28 augustus 2008 over de BNC-fiche
mededeling Herziening werking regionale Adviesraden (2008Z01238);3. afschrift van de brief van de minister van Landbouw,
Natuur en Voedselkwaliteit met haar antwoord op de brief van de Stichting
De Noordzee en het Wereld Natuur Fonds inzake vertraging aanwijzing mariene
natuurgebieden (2008D09120).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand geredigeerd woordelijk verslag
uit.Voorzitter: Snijder-Hazelhoff Griffier: DortmansVragen en opmerkingen uit de commissieDe voorzitter: Ik heet de minister en haar
ambtenaren welkom, evenals de Kamerleden en de mensen op de publieke tribune.
Er staan veel onderwerpen op de agenda. Als iedereen zich aan de spreektijd
houdt en niet te veel interrumpeert, zal ik u allen de tijd geven om vooral
in de eerste ronde uw punten goed kwijt te kunnen. Wij kunnen het wel gaan
afraffelen, maar ik denk dat wij ervoor moeten zorgen dat iedereen de gelegenheid
krijgt om zijn punten goed naar voren te kunnen brengen. Ik geef u daarvoor
acht tot tien minuten.Ik geef als eerste het woord aan de heer Koppejan, die namens de CDA-fractie
zal spreken.De heer Koppejan (CDA): Voorzitter. Ik wil
eerst ingaan op de stand van zaken van moties en toezeggingen die zijn ingediend
en gedaan tijdens de begrotingsbehandeling LNV en in het bijzonder op de motie-Jacobi/Koppejan,
die handelt over een onafhankelijk viscertificaat. Wij zijn blij met hetgeen
tot stand is gebracht met het Maatschappelijk Convenant Noordzeevisserij.
Wij hebben ook waardering voor de rol die het ministerie van LNV hierbij heeft
gespeeld. Wij betreuren het wel dat het blijkbaar nog steeds niet mogelijk
is voor de ngo’s (niet-gouvernementele organisaties) en de visserijsector
om tot een gezamenlijke Viswijzer te komen. In het convenant is afgesproken
dat de ngo’s de sector eerder en beter zullen betrekken bij het opstellen
van de Viswijzer en de ontwikkelingen op het vlak van MSC (Marine Stewardship
Council) en kenniskringen. Kan de minister aangeven hoe dit in de praktijk
vorm gaat krijgen? Wij hebben als CDA-fractie nog steeds een sterke voorkeur
voor een echt onafhankelijke wijze van certificering en daarmee een meer objectieve
Viswijzer, die gedragen wordt door alle bij de visserij betrokken partijen
en belangen. Streeft de minister, conform de uitspraak van de motie-Jacobi/Koppejan
nog steeds naar zo’n door vissers en ngo’s gezamenlijk tot stand
te brengen Viswijzer? Zo ja, hoe en wanneer verwacht de minister dit te realiseren?
In hoeverre wordt er met deze uitspraak uit het convenant ook gewerkt aan
certificering van gekweekte vis en de in de motie genoemde aquacultuur? Zo
nee, hoe gaat de minister dan uitvoering geven aan dit deel van de motie?Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Waarom denkt
u dat beide partijen daar niet uit zullen komen? Er wordt onderling een debat
gevoerd. Hoe lang wilt u daar nog op wachten? Vindt u dat als zij er niet
uitkomen, er andere stappen moeten worden gezet? De heer Koppejan (CDA): Ik constateer dat
wij nu een maatschappelijk convenant zijn overeengekomen, waarin is geaccepteerd
dat er een Viswijzer komt die onder auspiciën van het Wereld Natuur Fonds
en de Stichting De Noordzee wordt opgesteld en waar de visserijsector bij
betrokken wordt. Die mag daar een mening over geven. Dat is een andere positie
dan wanneer er een Viswijzer is die door een onafhankelijke instelling wordt
beheerd en waarbij alle partijen gelijkwaardig kunnen opereren. Daar zou ik
uiteindelijk naartoe willen. Dat bleek op dit moment in het Maatschappelijk
Convenant helaas nog niet haalbaar.Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Dat begrijp
ik op zich wel, maar als je kijkt naar de visstand en dergelijke dan is zo’n
Viswijzer op zich een vrij objectief gegeven. Mijn vraag is eigenlijk of u
het objectieve gegeven onderhandelbaar vindt. Dat vind ik zelf namelijk een
beetje vreemd.De heer Koppejan (CDA): Ik moet de conclusie
trekken dat u en ik een verschillende definitie hebben van objectiviteit.
Ik vind iets objectief als een onafhankelijke instelling de beoordeling doet.
U vindt blijkbaar iets objectief wanneer een belangengroepering eenzijdig
een Viswijzer opstelt. Dat is het verschil.Voorzitter. Ik kom nu bij het Maatschappelijk Convenant Noordzeevisserij.
Zoals gezegd heeft de CDA-fractie veel waardering voor de inspanningen van
zowel de visserijsector, de betrokken ngo’s, als de minister bij dit
Maatschappelijk Convenant. Een goede samenwerking tussen natuur- en milieuorganisaties,
vissers en overheid biedt het meeste perspectief op een visserijsector die
duurzaam is en mede daardoor toekomst heeft. Als CDA-fractie onderschrijven
wij de geformuleerde ambities en doelstellingen van harte. Wij vragen de minister
dan ook om deze prioriteit aan te geven in haar beleid. Wij beseffen ook dat
de samenwerking tussen vissers en natuur- en milieuorganisaties broos en kwetsbaar
is. Er moet door alle betrokken partijen nog veel gewerkt worden aan wederzijdse
vertrouwen. Een van de communicatieafspraken luidt dat partijen elkaar zullen
informeren over acties om elkaar niet voor verrassingen te stellen. Nu zijn
er meer natuur- en milieuorganisaties dan alleen degene die het convenant
hebben ondertekend. De vraag is dan ook wat de meerwaarde is of kan zijn van
dit Maatschappelijk Convenant Noordzeevisserij als organisaties die dit convenant
niet hebben ondertekend op eigen houtje acties voeren die de vissers direct
in hun kernactiviteiten raken en hun schade berokkenen. Distantiëren
de ondertekenaars van het convenant zich dan van dit soort acties? Laat ik
het maar gewoon concreet maken. Het heeft de CDA-fractie erg teleurgesteld
dat het Wereld Natuur Fonds Nederland en de Stichting De Noordzee zich na
het ondertekenen van dit convenant niet openlijk hebben gedistantieerd van
de acties van Greenpeace in het Duitse deel van de Noordzee. Wat is de mening
en de inzet van de minister op dit punt?Mevrouw Van Gent (GroenLinks): U bent teleurgesteld
dat het Wereld Natuur Fonds en de Stichting De Noordzee zich niet openlijk
gedistantieerd hebben van de acties van Greenpeace. Maar dat kunt u toch ook
helemaal niet van hen vragen? Of vindt u dat alleen overleg kan worden gevoerd
met instellingen die zich distantiëren van acties waar u het niet mee
eens bent? Dat kan toch nooit de bedoeling zijn?De heer Koppejan (CDA): In het vervolg van
mijn betoog zult u antwoord krijgen, mevrouw Van Gent.Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Dat krijg ik
liever nu, want u hebt er net zelf iets over gezegd. Het lijkt mij dan ook
vrij logisch dat ik nu antwoord op mijn vragen krijg. U laat hier nu namelijk
wat in de lucht hangen rond de Stichting De Noordzee en het Wereld Natuur
Fonds. De voorzitter: Als de heer Koppejan aangeeft
dat hij in het vervolg van zijn betoog daarop terugkomt, lijkt mij dat een
goed idee. Ik ga ervan uit dat de heer Koppejan antwoord geeft. Als hij dat
niet doet, kunt u er nog op terugkomen.De heer Koppejan (CDA): Voorzitter. Het CDA
is van mening dat het dumpen van meer dan 300 granietblokken in de Noordzee,
waarmee 300 km2 visgrond onbruikbaar wordt gemaakt, niet alleen
onrechtmatig is, maar ook een vorm van eigenrichting, waarmee de parlementaire
besluitvorming over het aanwijzen en beschermen van zeegebieden buiten spel
wordt gezet, althans buiten spel dreigt te worden gezet. Dit tast de grondbeginselen
van onze democratische rechtsstaat aan. Met organisaties die deze grondbeginselen
niet accepteren, zijn wij als CDA uitgepraat. Daarom dienen dergelijke acties
sterk veroordeeld te worden en dient de overheid in de eerste plaats handhavend
op te treden. Acties, zoals die van Greenpeace die het vissen door Nederlandse
vissers in internationale wateren onmogelijk maken, dienen door de Nederlandse
regering ook in internationaal verband aan de orde te worden gesteld. Wij
vragen de minister om de aanpak van het onrechtmatig optreden van organisaties
als Greenpeace, ook in internationaal verband aan de orde te stellen, bijvoorbeeld
in de Europese Landbouw- en Visserijraad. Wij vinden dat de rechtsstaat behoort
te zegevieren en dat onrechtmatige acties als die van Greenpeace, niet beloond
mogen worden. Is de minister bereid om samen met haar Duitse collega’s
de mogelijkheden te onderzoeken van het doen van aangifte bij de Duitse justitie
van vernieling van de zeebodem? Wij vinden verder dat Greenpeace uitgesloten
moet worden van deelname aan de gesprekken van het ministerie van LNV met
de natuurbeschermingsorganisaties over de beschermde zeegebieden, tot het
moment dat alle granietblokken op kosten van Greenpeace weer opgeruimd zijn.
Wij verzoeken de minister om alle mogelijkheden te onderzoeken om deze granietblokken
op kosten van Greenpeace te laten verwijderen, zodat de garnalenvissers er
weer gewoon kunnen vissen. Graag krijg ik een reactie van de minister.De heer Polderman (SP): De heer Koppejan herhaalt
nu eigenlijk zijn inbreng van vorige week op dit punt. Wij spraken toen over
de Visserijraad. Hij vond toen ook dat de minister beter niet met Greenpeace
had kunnen spreken. Ik vind het juist heel positief dat de discussie over
het onderwerp waarover het moet gaan, namelijk de gebieden die beschermd moeten
worden, nu eindelijk is gestart. Of dat het gevolg is van de actie van Greenpeace
laten wij nu maar even in het midden. De discussie moet naar mijn idee –
daar wil ik graag een uitspraak over van de heer Koppejan – gaan over
het al dan niet beschermen van die gebieden. Is hij het met mij eens dat het
op zich een goede zaak is dat de minister daar nu over in gesprek is met onder
andere Greenpeace, maar gelukkig ook met andere natuurorganisaties? Het is
toch een positieve wending dat het gesprek over de inhoud nu eindelijk op
gang is gekomen? Of vindt hij dat dat eigenlijk niet moet gebeuren? Is hij
niet met mij van mening dat doordat hij steeds spreekt over de acties van
Greenpeace het meer gaat over de manier van actievoeren dan over de inhoud?De heer Koppejan (CDA): Ik vind het heel goed
dat een gesprek wordt gevoerd over de bescherming van Noordzeegebieden. Ik
heb dat gesprek zelf ook gevoerd, ook met het Wereld Natuur Fonds en met de
Stichting De Noordzee. Dat was een goed gesprek, waar ik het nodige van heb
geleerd. Ik heb ook samen met u een rapport op dit punt in ontvangst genomen.
Daar hebben wij zeker ons voordeel mee gedaan. Dat gesprek moet inderdaad
gevoerd worden. Maar het besluit over welke gebieden aangewezen worden en
de wijze waarop dat plaats dient te vinden, dient hier genomen te worden,
door regering en parlement. Ik accepteer niet dat dat besluit
doorkruist wordt door acties, waarbij voldongen feiten gecreëerd worden,
waarbij men althans tracht voldongen feiten te creëren. Er is 300 km2 visgrond afgesloten door het dumpen van granietblokken. Dat kunnen
wij niet accepteren, want als wij dat wel accepteren, nemen wij onszelf als
parlementariërs niet meer serieus. Dat is mijn boodschap.Mevrouw Jacobi (PvdA): Dit is een herhaling
van zetten. Iedereen heeft de actie van Greenpeace ongelukkig genoemd en afgewezen.
Is het niet verstandiger om, in plaats van steeds weer terug te komen op die
acties, de minister ermee te complimenteren dat zij weer in gesprek is met
Greenpeace en dat dat gesprek nu gericht is op ecosystemen en het aanwijzen
van gebieden? Het gaat verder om een gebied in Duitsland. Ik denk dan ook
dat het juridisch moeilijk is om stappen te zetten. Ik hoor hier graag uw
visie op. Bent u niet verheugd dat de minister met Greenpeace in gesprek is?
Vindt u het niet verstandig om ons op de toekomst te richten? Is het, gezien
de juridische implicaties met Duitsland, wel verstandig om de minister daar
de hele tijd op aan te spreken?De heer Koppejan (CDA): Ik kan daar heel helder
over zijn. Het is niet mijn streven om te polariseren. Ik ben twee jaar geleden
echter de politiek in gegaan, in de Tweede Kamer gekomen, omdat ik vind dat
wij de politiek weer geloofwaardig moeten maken. Wij moeten als parlementariërs,
als politici ergens voor staan en wij moeten niet over ons heen laten lopen.
Mensen in het land moeten erop kunnen vertrouwen dat wij hier staan voor hun
zaak en dat wij over de zaken beslissen en dat niet overlaten aan de straat
of aan mensen die denken op zee te kunnen doen en laten wat zij willen. Dat
is mijn punt en daarom vind ik dat hier een grens is overschreden. Ik heb
geen moeite met acties waarmee Greenpeace op een spectaculaire wijze aandacht
vraagt voor bepaalde zaken. Ik ben jarenlang donateur geweest van Greenpeace!
Ik had er zelfs bepaalde sympathieën voor. Maar hier wordt een grens
overschreden, omdat er voldongen feiten worden gecreëerd die onze besluitvorming
in het parlement doorkruizen. Dat kan ik niet accepteren en mijn fractie ook
niet.Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Ik heb u een
vraag gesteld en ik heb daar nog geen antwoord op gekregen. Ik krijg graag
antwoord op mijn vraag of het Wereld Natuur Fonds en de Stichting De Noordzee
zich eerst in het openbaar moeten distantiëren voordat u met hen wil
praten of voordat de minister weer met hen mag praten. Wat wilt u nu eigenlijk?
Moet de hele wereld excuus aanbieden voor wat Greenpeace heeft gedaan? Is
dat wat u wilt?De heer Koppejan (CDA): Ik heb gezegd dat
als door het ministerie en de natuurbeschermingsorganisaties wordt gesproken
over te beschermen gebieden, er gesproken moet worden met organisaties die
onze democratische rechtsorde en de besluitvorming in het parlement accepteren.
Ik heb gezegd dat een organisatie die eigenmachtig optreedt en op 300 km2 in de Noordzee granietblokken stort en daarmee voldongen feiten probeert
te creëren en de besluitvorming doorkruist, voor mij geen gesprekspartner
is. Dat is de mening van de CDA-fractie.Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Ik begin er
nu echt genoeg van te krijgen. Dat was mijn vraag niet! Dat weet u donders
goed. U hebt gezegd dat u het erg vindt dat het Wereld Natuur Fonds en de
Stichting De Noordzee zich niet openlijk gedistantieerd hebben van de actie
van Greenpeace en dat u dat teleurstellend vond. Ik heb daarop gezegd dat
ik vind dat u dat niet kunt vragen van deze organisaties. Ik wil daar opheldering
over! De voorzitter: Mevrouw Van Gent, de heer Koppejan
gaat over zijn eigen antwoorden. Hij heeft nog drie minuten spreektijd. Hij
gaat nu dan ook gewoon door. Ik sta geen interrupties meer toe.De heer Koppejan (CDA): Voorzitter. Ik ga
nu door met de mosselsector. Ik kom in tweede termijn terug op de andere onderwerpen.
Het CDA heeft veel waardering voor de inspanningen van de minister om tot
oplossingen te komen voor de problemen die ontstaan zijn na de uitspraak van
de Raad van State. Met haar bemiddeling tussen natuurorganisaties en de mosselsector
en haar bezoek aan Yerseke heeft zij een grote betrokkenheid en inzet laten
zien. Kan de minister ons schetsen hoe er de komende maanden verder gewerkt
wordt aan een juridisch houdbare vergunning voor de voorjaarsvisserij? Kan
de minister de mosselsector vandaag gerust stellen met de mededeling dat er
voor de najaarsmosselzaadvisserij een vergunning zal worden afgegeven?Er bereiken ons de afgelopen dagen wat verontrustende berichten over de
gekozen formuleringen in het zogenaamde profielendocument, ook wel doelendocument
genoemd. Ik heb daar verleden week ook al naar gevraagd. Dit document zal
de basis vormen voor het aanwijzingsbesluit van de Wadden als Natura 2000-gebied.
De Kamer moet nog oordelen over het conceptaanwijzingsbesluit. Welke garanties
kan de minister ons geven dat de gekozen formulering in het profielendocument
het maken van een passende beoordeling door de mosselsector in het kader van
de vergunningaanvraag zodanig mogelijk maakt dat daarmee ook in de toekomst
juridisch houdbare vergunningen kunnen worden afgegeven en dat de mosselsector
niet gedwongen wordt tot het verder terugbrengen van haar mosselzaadvangst,
ook niet tijdens de transitieperiode naar alternatieve mosselzaadvangst op
de Wadden? Met andere woorden, de CDA-fractie wenst dat ook met het nieuwe
profielendocument de gedane toezeggingen van de overheid richting de mosselsector,
zoals gedaan in het beleidsdocument Ruimte voor een zilte oogst, onverkort
nagekomen worden. Omdat de nu gekozen formuleringen in het profielendocument
de nodige twijfels oproepen, niet alleen vanuit de mosselsector, maar ook
vanuit de wetenschap, waarmee op voorhand een breed draagvlak dreigt te ontbreken
voor het aanwijzingsbesluit van de Wadden als Natura 2000-gebied, willen wij
de minister vragen om ons minimaal veertien dagen de tijd te geven om onze
vragen en opmerkingen te formuleren over het nu voorliggende profielendocument.
De antwoorden dienen dan alle huidige zorgen weg te nemen of eventueel tot
aanpassing van het document te leiden.Verder hebben wij gisteren een brief ontvangen over de voortgang met betrekking
tot de MZI’s (mosselzaadinvanginstallaties). De CDA-fractie hecht er
sterk aan dat er snel voortgang wordt geboekt met het toewijzen van gebieden
en het afgeven van vergunningen voor het grootschalig inzetten van MZI’s.
Wij zien dit als een belangrijke mogelijkheid om de afhankelijkheid van de
mosselsector van mosselzaadvangst op de Wadden te verminderen. Wij hebben
er begrip voor dat gezien de complexiteit en het belang van een zorgvuldig
proces, er voor 2009 nog geen definitief beleid geformuleerd kan worden. 2009
wordt dus een overgangsjaar. Maar gezien de urgentie om de mogelijkheden van
alternatieve mosselzaadvangst te vergroten, vinden wij dat de mogelijkheden
die er zijn om boven de bestaande percelen MZI’s te plaatsen optimaal
benut moeten kunnen worden en niet beperkt moeten worden tot een willekeurige
160 ha in de Waddenzee en 150 ha in de Oosterschelde. Eventuele uitbreiding
hiervan afhankelijk maken van de goedkeuring van natuurorganisaties vinden
wij al helemaal ongepast. Het gaat hier om percelen die reeds verhuurd worden
aan mosselvissers en daartoe een duidelijke bestemming hebben gekregen. Wij
kunnen geen zwaarwegende juridische en ecologische argumenten bedenken tegen
het plaatsen van MZI’s op bestaande mosselpercelen. Door dit toe te
staan, krijgen zo veel mogelijk mosselkwekers de kans om ervaring
op te doen met MZI’s. Daar zijn ook de doelstellingen in Ruimte voor
een zilte oogst op gebaseerd. Er is gezien de gebeurtenissen van het afgelopen
jaar sprake van een grote urgentie. De tijd dringt! De mosselvissers geloven
erin, willen erin investeren en willen ermee aan de slag. Dan gaan wij toch
zeker geen jaar verloren laten gaan?Ik kom nu op het belangrijke onderwerp van de beschermde gebieden op de
Noordzee. Ik vraag de minister om in te gaan op de motie-Atsma/Koppejan op
dit punt die door de Kamer is aangenomen. Voor het stellen van ambities en
doelen is informatie nodig over de situatie van nu, maar ook over het toekomstbeeld.
Wat is haalbaar? Welke termijn is realistisch? Welke maatregelen hebben daadwerkelijk
zin? Het meest succesvol ben je wanneer bij zo’n onderzoek alle belanghebbenden
worden betrokken. In Duitsland loopt een EMPAS-onderzoek (Environmentally
Sound Fishery Management in Protected Areas), waarvoor waardevolle informatie
wordt verzameld en waarbij naast de wetenschap ook de visserijsector is betrokken.
Het Maatschappelijk Convenant meldt dat naar voorbeeld van het EMPAS-onderzoek
ook in Nederland een dergelijk onderzoek zal worden gedaan. De CDA-fractie
dringt er bij de minister op aan om op korte termijn te kijken hoe de resultaten
en de aanpak van het Duitse EMPAS-onderzoek en eventueel andere internationale
onderzoeken ook in Nederland toegepast kunnen worden. Is het wellicht een
idee om ICES (International Council for the Exploration of the Sea) uit te
laten zoeken welke onderzoeksgegevens nu al verzameld kunnen worden en welke
resultaten van EMPAS eventueel ook toepasbaar zijn op de beschermde gebieden
in het Nederlandse Noordzee?Voorzitter. Op de andere onderwerpen zal ik in tweede termijn ingaan.De voorzitter: Ik hoop dat wij tijd hebben
voor een tweede termijn. Als wij allemaal zo veel tijd nodig hebben, hebben
wij die tijd helaas niet. Ik roep u dan ook op om de interrupties te beperken
en om, als u interrumpeert, kort een vraag te stellen en niet hele verhalen
te houden.De heer Polderman (SP): Voorzitter. Ik wil
tijdens dit AO graag ingaan op een tweetal onderwerpen. De binnenvisserij
laat ik even voor wat het is. Daar komen wij bij de begrotingsbehandeling
nog op terug. Het gaat dan met name om de beheerscommissies. Ik wil het vandaag
hebben over de mosselvisserij en de visserij op de Noordzee.Wij hebben verleden week bij de voorbereiding van de Visserijraad vrijwel
unaniem gevraagd naar de stand van zaken rond de mosselvisserij. Het is op
dat punt namelijk angstwekkend stil. De minister heeft toen gezegd dat daar
beter nu over kon worden gesproken. Ik ben dan ook benieuwd naar de uiteenzetting
van de minister. Ik wacht die af. Ik hoop wel dat er een tweede termijn komt,
zodat wij kunnen reageren op de reactie van de minister.Los daarvan en wellicht vooruitlopend op de antwoorden van de minister
wil ik toch nog een aantal vragen stellen. Wij kregen gisteren namelijk nog
nadere informatie over de MZI’s. Ik vond dat een wat merkwaardige brief.
De minister zegt dat zij twee dingen wil gaan doen om de sector in deze moeilijke
periode tegemoet te komen. Zij wil ook voor 2009 een interim-beleid voeren
en verder wil zij medewerking verlenen aan de mogelijkheid om de mosselzaadvangst
te verruimen. Dat is naar mijn idee echter twee keer hetzelfde. Die verruiming
blijkt namelijk interim-beleid te zijn. Op zich is de SP-fractie blij met
het interim-beleid en met deze verruiming. Ik kreeg deze week nog een klacht
van een mosselvisser dat zijn aanvraag om op zijn eigen mosselperceel aan
de slag te mogen gaan met een MZI – dat is dubbelgebruik en dat is toch
positief – werd afgewezen. Nu lees ik dat de minister dat toch wil toelaten.
Daar ben ik blij om. De vraag is dan wel of dat ook aan betrokkenen wordt
gemeld. Kunnen degenen die eerst een afwijzing hebben gekregen, toch aan de
slag of moet ieder zich opnieuw melden? Gaat de minister de eerdere
afwijzingen alsnog in behandeling nemen of moeten de vissers zelf weer een
aanvraag indienen?In de brief staat verder dat de minister vindt dat de sector met een voorstel
moet komen hoe men collectief invulling gaat geven aan de verruiming. Zij
noemt ook het aantal hectares waaraan zij daarbij denkt: 160 ha voor de Waddenzee
en 150 ha voor de Oosterschelde. Zij zegt verder dat zij positief zal staan
tegenover een voorstel vanuit de sector om dat aantal hectares uit te breiden.
Ik vind dat geen helder signaal en krijg hier graag een verduidelijking op.
Komen wij met een opschaling van de MZI’s niet van de regen in de drup
als het gaat om natuurbescherming en natuurbeleving, als wij de hinder van
deze installaties vergelijken met de schade die wordt veroorzaakt door de
bodemvisserij op mosselzaad? Ik kom in tweede termijn graag op dit punt terug.Een ander probleem betreft de situatie van de Noordzee en de visserij
van de kokkelvissers aldaar. In tegenstelling tot de mosselboeren, die mijns
inziens al naar een vorm van duurzame kweek zijn toegegaan, is bij de kokkelvisserij
op de Noordzee de duurzaamheid ver te zoeken. Allereerst is er het probleem
van de bodemkorf die de hele bodem omploegt en daarnaast is er het probleem
van de bijvangsten. Drie kwart van de vangst gaat weer overboord. Als er één
voorbeeld van inefficiëntie is, is het toch wel deze vorm van verspilling.
Daar komt dan nog bij het punt van de gigantische brandstofprijs. Dat maakt
het geheel compleet. Als er een voorbeeld gezocht moet worden voor «onduurzaamheid»
dan is dit het wel. Het is geen fijne boodschap voor de gemeenschappen in
Urk, IJmuiden en andere vissersdorpen, maar wij kunnen er niet meer omheen:
dit moet anders.Ik blijf nog even bij de brief die wij van de minister kregen over het
Integraal Beheerplan Noordzee (IBN). Ik heb dat plan er nog eens bij gepakt.
Het is een mooi boek van een van de ambtsvoorgangers van de minister van Verkeer
en Waterstaat. Het is inmiddels echter een beetje gedateerd. Het lijkt net
of het stamt uit het pre-Natura 2000-tijdperk, want er is in het IBN weinig
te vinden over aanwijzing van beschermde gebieden en de gevolgen van de ehs
(ecologische hoofdstructuur). Het is toen op de lange baan geschoven. Hoewel
de aanwijzing van het hele Nederlandse deel van de Noordzee als ehs al in
1990 is gebeurd, is het sindsdien bij een dode letter gebleven. Er moet nu
vaart worden gemaakt met de concrete bescherming van het grootste oppervlakte
van de ehs dat er is, want anders wordt die dode letter een dode zee en dat
zal toch niemand willen.In het IBN staat over de Natuurbeschermingswet voor de hele Exclusieve
Economische Zone van toepassing zou worden verklaard. Dat was toen voorzien
voor 2006. Wanneer gaat de minister dat nu echt doen? Verder is er behoefte
aan aanwijzing van specifieke beschermingszones, Natura 2000-gebieden. De
criteria daarvoor zijn louter ecologisch. Er is in de afgelopen decennia een
aantal studies verricht naar wat mogelijk waardevoller zou kunnen zijn. Sinds
2005 is al bekend om welke gebieden het zou kunnen gaan: de Doggersbank, de
Klaverbank, het Friese Front, de kustzone, de Bruine Bank, de Zeeuwse banken,
Borkumse Stenen, Gasfonteinen en de Centrale Oestergronden. Het Nordkrompgebied
komt er wellicht ook nog bij. De minister is tot nu toe slechts overgegaan
tot een selectie van vier van deze tien gebieden. Hoe kan dat? Selectie dient
toch te gebeuren op ecologische gronden? Waarom zijn de andere gebieden niet
geselecteerd? Gebeurt dat nog? Welke tijdsplanning geldt daarbij? De tijd
dringt, want internationale verdragen, met name het OSPAR-verdrag, dwingen
ons om daar serieus werk van te maken.Ik zeg er ter geruststelling van de minister en van de visserijsector
maar meteen bij dat een aanwijzing van een beschermd zeegebied niet meteen
betekent dat daar geen enkele andere activiteit meer mag worden verricht.
De SP is ook hier voor natuur voor mensen. Wij pleiten niet voor verboden
en afgesloten gebieden. Onder voorwaarden en eventueel met zonering
is visserij in onze visie nog wel degelijk mogelijk. Gisteren was er een presentatie
van de Stichting De Noordzee. De heer Lindeboom, verbonden aan IMARES (Institute
for Marine Resources & Ecosystem Studies), verklaarde daar dat als je
25% van de zee gesloten verklaart er geen noemenswaardige effecten
zijn te meten voor de visserij. Als je een groter gebied gesloten verklaart,
neemt de vangst niet af – wat je als leek in eerste instantie wel zou
denken – maar juist toe. Tot uiteraard een bepaald omslagpunt, want
het zal duidelijk zijn dat er bij een afsluiting van 100% geen vangst
meer is. De kunst is dus om een goede balans te vinden. Hoeveel procent moeten
wij afsluiten en hoeveel procent moeten wij beschermd gebied verklaren om
de biodiversiteit te kunnen herstellen en de visserij toekomst te geven? Als
wij die balans hebben gevonden, zijn wij pas echt bezig om de visserij te
verduurzamen. Ik hoor hierop graag een reactie van de minister.Mevrouw Ouwehand (PvdD): Ik schrok heel even,
want het geluid dat er activiteiten moeten kunnen plaatsvinden, wordt doorgaans
door de partijen ter rechterzijde ingebracht. Ik ben dat niet gewend van de
SP. U nuanceerde het wel een beetje door aan te geven, wat wij gisteren ook
hebben gehoord van IMARES, dat als je daadwerkelijk gaat voor bescherming
dat wat op kan leveren. Ik wil echter wel een helder geluid van de SP horen.
U bent er toch niet voor dat wij gebieden aanwijzen die wij willen beschermen,
maar dat wij toch stiekem in dat gebied nog activiteiten toelaten? Ik zou
graag willen dat u zich iets steviger uitspreekt voor de bescherming van de
natuur, als dat nog steeds uw standpunt is.De heer Polderman (SP): Er moeten inderdaad
niet stiekem activiteiten worden toegestaan. Het gaat erom dat wij die gebieden
snel aanwijzen en aangeven welke gebieden nodig zijn voor de biodiversiteit.
Ik vond het echter een eye opener dat als je grotere gebieden aanwijst de
visserij daarmee is gediend. Het gaat erom dat wij in de beheerplannen aangeven
wat er wel en wat er niet toegestaan is. Daarbij moet rekening worden gehouden
met alle aspecten die voor de Noordzee gelden, zoals de visserij, de recreatie,
scheepvaart, windmolens enzovoorts. Dat moet allemaal een plek krijgen. Dat
vind ik juist de winst van een integrale aanpak. Ik zie dat het boek uit 2005
heel aardig is, maar dat het nodig aangevuld moet worden, omdat wij nieuwe
inzichten hebben. Wij moeten dus niet gebieden aanwijzen en dan stiekem iets
toelaten. Dat moet in de beheerplannen, die wij nu met gezwinde spoed moeten
gaan maken, worden opgenomen. Wij moeten beginnen met de aanwijzing en dat
zal dan tot uitdrukking moeten komen.Mevrouw Ouwehand (PvdD): U weet ook dat bij
de discussie over de beheerplannen er steeds een grote lobby is om ervoor
te zorgen dat niet de natuurdoelstellingen centraal worden gesteld, maar dat
de belangen van ondernemingen en mensen die daar activiteiten willen ontplooien
net zo zwaar worden meegewogen, terwijl dat niet kan. Ik was een beetje bang
dat u die kant op zou gaan. Ik zou graag horen dat dat niet het geval is.
De natuurdoelen moeten voorop staan en dan kan worden gekeken wat daarnaast
eventueel nog mogelijk is. Er mag echter geen enkele ruimte zijn voor die
lobby om dat om te draaien.De heer Polderman (SP): Wij moeten de stappen
echter wel in de juiste volgorde zetten. Het is nu noodzakelijk om als het
gaat om ons grootste ehs-gebied dat wij hebben, de Noordzee, vaart te maken.
Wij moeten dan beginnen met het aanwijzen van de gebieden. Vervolgens moeten
wij aangeven wat van belang is en wat beschermd moet worden. Daarna moeten
wij beheerplannen maken en kijken wat er met het instrument van zonering wel
en niet kan. Als je alles tegelijk wilt doen en nu al een signaal af wilt
geven, zoals u doet, dat wij nu gebieden aan gaan wijzen en dat er verder
niets mag, dan komen wij er volgens mij nooit uit. Ik pleit er daarom voor,
nu snel de gebieden aan te wijzen en snel te beginnen met te bekijken hoe
dat concreet met beheerplannen kan worden geregeld. Ik hoop dat de minister
daarin meegaat, want de tijd dringt. Als wij het almaar op de lange baan blijven
schuiven, komt het nooit goed.Mevrouw Jacobi (PvdA): Wat verstaat u onder «snel»?De heer Polderman (SP): Het gaat om tempo.
De acties van Greenpeace leggen de vinger op de zere plek, namelijk dat er
nog steeds niet mee is begonnen. In 1990 is de hele Noordzee aangewezen als
ehs-gebied. In 2003 zijn wij overeengekomen dat wij plannen moeten maken.
In 2006 zouden er gebieden zijn aangewezen. Er moet nu dan ook tempo worden
gemaakt. Greenpeace heeft met een actie die het CDA niet zint, de vinger op
de zere plek gelegd. Ik snap wel dat de methode van actievoeren misschien
niet echt gelukkig was, maar ik vind wel dat zij een punt hebben: wij moeten
nu tempo maken.De heer Koppejan (CDA): Ik vind dat de heer
Polderman nu een brevet van onvermogen afgeeft over zijn eigen parlementaire
werk en dat van zijn voorgangers. Als er iemand verantwoordelijk is voor dat
tempo, dan zijn wij dat, regering en parlement. Nu heeft hij echter Greenpeace
nodig en illegale acties om dat tempo erin te brengen. Als wij in dit land
zo te werk moeten gaan, maken wij ons toch volstrekt ongeloofwaardig?De heer Polderman (SP): De heer Koppejan kan
het niet beter zeggen. Degene die verantwoordelijk is, is inderdaad het CDA.
Daar heeft hij helemaal gelijk in. De oppositie heeft namelijk voortdurend
gezegd dat er een beetje meer haast moest worden gemaakt. Dat er niet naar
de oppositie geluisterd wordt en dat er dan buitenparlementaire actie wordt
gevoerd, daar nemen wij dan kennis van. Dat kan ik ook niet helpen. Het ligt
echter niet aan de oppositiepartijen in deze Kamer, want die hebben voortdurend
gezegd dat er tempo moest worden gemaakt. U hebt dus helemaal gelijk: het
ligt aan het CDA dat het tempo zo laag is.De heer Koppejan (CDA): De mensen kiezen de
partijen. Die keuze heeft ertoe geleid dat wij deze positie hebben. Wij maken
hier een keuze. Als u niet meer kiezers kunt overtuigen van uw plannen, dan
blijven ze liggen.De voorzitter: Ik stel voor dat de heer Polderman
zijn verhaal af maakt.De heer Polderman (SP): Voorzitter. Ik ben
bijna aan het eind van mijn betoog. Ik sluit mij aan bij de vragen van de
heer Koppejan over het tempo rond de Viswijzer. Wanneer komt die Viswijzer?
Ik heb met vreugde kennis genomen van het Maatschappelijk Convenant op dat
punt. Het is namelijk absoluut noodzakelijk dat mensen aan de viskraam kunnen
zien of de vis die zij kopen inderdaad een beetje ecologisch verantwoord is.
Iedereen wil graag fatsoenlijke vis kopen, maar als je dat aan de kraam niet
kunt zien, wordt het erg lastig. De discussie over de Viswijzer zou ik daarom
wat willen versnellen.Mevrouw Jacobi (PvdA): Voorzitter. In de verleden
jaar door de PvdA uitgegeven brochure over vis- en visserijbeleid voor Nederland,
Europa en zelfs de wereld gaat het erom dat als je de visserij, de zeeën
en de mariene biodiversiteit nog een toekomst wilt geven, je zo snel mogelijk
toe moet naar duurzaamheid. De laatste jaren hebben wij op het terrein van
dit dossier wel een paar stappen gezet, maar ik moet toch ook vaststellen
dat als het gaat om de mariene biodiversiteit in de Noordzee, het Noordzeewater
ons tot aan de lippen staat. Ik wil graag van de minister weten waarom het
zo vreselijk lang duurt. Als de gebieden in januari 2009 worden
aangemeld, duurt het nog tot najaar van 2009 voor de gebieden worden aangewezen.
Dat hoeft toch allemaal niet zo traag en sloom te gaan? Wij hebben namelijk
al jaren geleden besloten dat een aantal heel essentiële gebieden op
de Noordzee het verdienen om beschermd te worden. Dit is van belang willen
wij onze visserij nog een toekomst geven. Waarom kan het daarom niet sneller?
Kunnen wij niet in januari 2009 al tot aanwijzing overgaan, zodat het niet
meer nodig is om acties te voeren, maar wij kunnen gaan werken aan een goede
planvorming? Dat vind ik veel belangrijker. Als Greenpeace regels overtreedt,
is er het Openbaar Ministerie om hen te straffen. Ik heb de actie van destijds
afgewezen, maar ik kom daar niet de hele tijd weer op terug. Ik ben blij dat
de minister met Greenpeace aan tafel zit en wij toe kunnen werken naar een
goede planvorming.Wat is precies de ambitie bij de aanwijzing van de gebieden? Ik pleit
ervoor dat de beschermde gebieden een netwerk vormen, want dan heeft het meer
effect. Als dat de ambitie is, heeft het volgens mij geen zin om vier losse
gebieden aan te wijzen. Dan leg je wel beperkingen op, maar dat heeft dan
uiteindelijk geen effect. Gaan wij als het gaat om de aanwijzing van die gebieden,
toe naar planvorming? Structurele monitoring is daarbij belangrijk, evenals
het budget en de plannen om vissers en mariene biologen samen te laten werken.
Wat is op dat punt de stand van zaken?Er is een EMPAS-onderzoek. In Duitsland heeft men drie jaar lang onderzoek
gedaan naar de mogelijkheden van verschillende vormen van visserij in beschermde
gebieden en naar samenwerking tussen ngo’s, vissers en wetenschappers.
Ik zou graag zien dat wij de vruchten plukken van dit onderzoek en dat wij
die toepassen op de Nederlandse situatie. Wat doet de minister concreet om
een «EMPAS-achtige» studie te starten voor ons deel van de Noordzee,
met onze vissers en wetenschappers? Is er al een planning? Zijn de resultaten
daarvan te gebruiken voor de beheerplannen die er moeten komen voor de Noordzee?
Wij hebben behoefte aan duidelijkheid en niet aan gekissebis. Ooit hebben
wij de mijnen gesloten – ik wil de visserij niet stopzetten, juist niet –
onder andere om een doel te halen op sociaal gebied. Ik denk dat wij ons hier
ten doel moeten stellen de visserij duurzaam te maken en een goede mariene
biodiversiteit te realiseren. Dan moet je een aantal zaken, die wij hebben
laten gaan, stoppen. Of wij dat nu dit jaar doen of over twee jaar, er is
in ieder geval duidelijkheid nodig. Wij hebben er nu lang genoeg over gepraat.
Ik zou graag zien dat de minister dit standpunt steunt.Ik ga nu door naar de Waddenzee en de garnalenvissers. Ik ben bang dat
het ministerie een beetje achter de feiten aan gaat lopen. De garnalenvissers
zijn, met steun van mijn fractie, het MSC-traject ingegaan, maar het probleem
van de garnalenvisserij is de bijvangst en het beschadigen van de bodem. Er
is nog steeds heel weinig bekend over de effecten daarvan. De garnalenvissers
moeten binnenkort een vergunning aanvragen in het kader van de Milieubeschermingswet.
Ik zou graag zien dat het ministerie van LNV de garnalenvissers hierbij ondersteunt.
Er moet op dit terrein geen verdere polarisatie optreden. Het is een kleine
sector, waar hard wordt gewerkt. Ik ben ervan overtuigd dat zij zonder goede
steun van het ministerie en zonder regie op dit terrein er niet in zullen
slagen die vergunning te verkrijgen. Dan hebben wij nog meer problemen. Is
de minister van plan om de garnalenvissers te steunen?Dan de mosselvisserij op de Waddenzee. Ik wil de minister complimenteren
met de regie die de afgelopen periode is gevoerd. Ik zou zeggen: ga door met
het voeren van die regie. Ik heb begrepen dat de heer Heldoorn met de uitslag
komt. Kan de minister een tipje van de sluier oplichten? Hoe staat het ervoor?
Dit dan met name als het gaat om het vertrouwen tussen de mosselvisserij en
de ngo’s. Op de visserijdagen die ik heb meegemaakt, werd gesproken
over de groene leugen. Dat straalt nog geen vertrouwen uit. Is dat ondertussen
al een beetje verbeterd? Hoe ziet de toekomst van de experimentele
visserij eruit? Ik ga akkoord met interim-periodes, maar ik denk toch dat
wij snel door moeten naar een soort eindbeeld. Als het gaat om de MZI’s
denk ik dat er nog veel te verbeteren valt. De Wadvaarders zijn slecht te
spreken over de communicatie met het ministerie van LNV. Bij Lauwersoog is
er bijvoorbeeld al meer dan een half jaar veel ergernis over een MZI die daar
vlak bij de haven ligt. Maar er is bereidheid om die te verplaatsen. Verder
heb ik in Den Oever een MZI gezien die compleet vermorzeld en verroest is
opgevist door een visser, die daardoor zijn netten naar de haaien zag gaan
en voor € 10 000 schade had. MZI’s moeten veilig zijn,
goed geplaatst en zij moeten niet los kunnen slaan in stormen en dergelijke.
Hoe staat het daarmee? Als het gaat om de situatie voor het najaar hoor ik
graag iets concreter wat het eindbeeld voor 2009 zou moeten zijn.Tot slot wil ik iets zeggen over de visbeheercommissies. Ik wil ervoor
pleiten dat voor de binnenwateren dezelfde status zal gelden als voor de staatswateren.
Om het beoogde effect te realiseren, kun je niet visbeheercommissies verplicht
stellen en daar vervolgens geen status aan te verlenen, zoals voor de regionale
wateren aan de orde is.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):
Voorzitter. Ik wil beginnen met de mosselvisserij. Uit de brieven van de minister
maak ik op dat zij hard op zoek is naar oplossingen en haar uiterste best
doet. Ik heb daar heel veel waardering voor. Maar de ChristenUnie heeft ook
de indruk dat er op korte termijn weinig verandering in de situatie komt.
Het PRODUS-onderzoek kan niet versneld worden, ook niet vanwege de beperkte
zaadval. De ChristenUnie had daar al vraagtekens bij, omdat hierdoor mogelijk
de deugdelijkheid van het onderzoek in gevaar zou kunnen komen en daarmee
ook de nieuwe vergunningen. De argumentatie is helder, maar betekent dit dat
er een tijdlang onzekerheid zal blijven bestaan voor de sector? In dat verband
hoor ik graag wat de status zal zijn van de gegevens van 2007 en 2008 die
IMARES versneld gaat uitwerken. Kunnen die wellicht dienen als basis voor
een vergunning?Dan de nadere definiëring van het habitattype H1110A. Deze zou in
de zomer gereed zijn. Is het onderzoek hiernaar inmiddels afgerond? Wat is
op korte termijn het effect van een nadere omschrijving voor de mosselsector?
Betekent een nieuwe omschrijving ook niet dat er nieuw onderzoek gedaan zal
moeten worden of kan bij het lopende onderzoek ook een nadere omschrijving
worden beoordeeld? Uit de brief die wij gisteren van de minister hebben ontvangen,
blijkt dat voor MZI’s volop ruimte wordt gegeven, maar dat opschaling
pas op zijn vroegst in 2010 kan, als er meer duidelijkheid is over de effecten.
Dat is helder, maar teleurstellend voor de sector. Het is duidelijk dat de
ChristenUnie nog met veel vragen zit op dit dossier. Ik hoop dat er wat meer
duidelijkheid kan worden gegeven over de situatie voor komend jaar. Is er
wel of geen vergunning in zicht? Ik vraag die duidelijkheid niet alleen voor
de ChristenUnie, maar natuurlijk met name voor de mosselvissers, want die
moeten weten waar zij aan toe zijn.Volgens mij is er uit deze penibele situatie rondom de mosselvisserij
een aantal lessen te trekken. Allereerst dat het niet gemakkelijk is om een
goede balans te vinden tussen economie en ecologie. Duurzaamheid is een goed
streven, maar het kost moeite. Daarom heb ik waardering voor het Maatschappelijk
Convenant. De ChristenUnie wil de betrokken vissers, de maatschappelijke organisaties
en de minister hiermee feliciteren. In gesprek blijven en samen zoeken naar
oplossingen is een noodzakelijk begin. Het toont ook aan dat belangen niet
altijd tegenover elkaar hoeven te staan. Verder moeten keuzen goed verantwoord
worden. Dat betekent deugdelijk onderzoek en een nauwkeurige omschrijving
van de waarden die wij willen beschermen. Dat is niet gemakkelijk, maar wel
nodig. Ik hoor graag van de minister wat bijvoorbeeld de status is van het
wetenschappelijk onderzoek dat nodig is voor de verduurzaming
van de garnalenvisserij. De garnalenvissers moeten immers binnenkort weer
een vergunning aanvragen. Gedegen onderzoek is zeker van belang als de Natuurbeschermingswet
ook van toepassing wordt op de Exclusieve Economische Zone en wij gebieden
gaan aanmelden en aanwijzen als beschermwaardig gebied. Ik hoor overigens
graag van de minister wat het betekent dat de hele EEZ onder de Natuurbeschermingswet
gaat vallen, met name voor de niet-Natura 2000-gebieden, waarvoor dus geen
beheerplan wordt opgesteld.Dan de beschermde gebieden. Aandacht voor deze gebieden is hard nodig.
Over de zee maken wij ons niet zo snel druk, omdat wij niet kunnen zien hoe
de kwaliteit van de natuur daar is, maar de Natuurbalans is heel duidelijk.
De biodiversiteit is er bijzonder slecht aan toe. Natuurkwaliteit is slechts
de helft van de natuurlijke situatie en slechts 15% van de mariene
soorten en van de habitatrichtlijn is in gunstige staat. Dat is niet echt
iets om over naar huis te schrijven. Daarom wil de ChristenUnie dat de minister
vaart maakt met het aanmelden van de vier gebieden als Natura 2000-gebied.
1 september kan al niet meer gehaald worden, maar 1 januari is echt
de uiterste deadline. Natuurlijk, het gaat om zorgvuldigheid, maar de gebieden
waren al sinds 2005 bekend. Er is ook onduidelijkheid over de aan te melden
gebieden. Wat betekent het dat een deel van de kustzone tussen Bergen en Petten
niet meer wordt genoemd? Wat is daar de reden voor? Waarom wordt het Friese
Front in 2010 aangewezen in plaats van in 2009?Met de rest van de procedure moet wat ons betreft ook vaart worden gemaakt.
Het Rijk is immers zelf helemaal verantwoordelijk voor de beheerplannen. Uit
allerlei rapporten, ook op verzoek van LNV opgesteld, blijkt dat er naast
deze gebieden nog een aantal ecologisch zeer waardevolle gebieden zijn. Die
voldoen mogelijk niet aan OSPAR én de criteria van de Habitat- en Vogelrichtlijn,
maar zijn wel waardevol en voldoen aan OSPAR-criteria. Gaat de minister deze
gebieden bij OSPAR aanmelden? Wat voor acties gaat zij ondernemen om de bijzondere
ecologische waarden in deze gebieden te beschermen? De hele Noordzee is immers
aangewezen als ehs, waarmee de overheid heeft aangegeven dat dit gebied het
beschermen waard is.Streven naar bescherming van de Noordzeenatuur wordt al snel aangeduid
als het aan banden leggen van de visserij. De ChristenUnie is van mening dat
bescherming juist goed samengaat met de visserij. Sterker nog, bescherming
van delen van de Noordzee lijkt de ChristenUnie van belang voor een gezonde
visserijsector. Verduurzaming van de vissersvloot en het vaststellen van beschermde
gebieden gaan wat ons betreft hand in hand. Uit onderzoek blijkt ook dat het
beschermen van gebieden juist kan bijdragen aan grotere economische winst.
De vissen worden groter, de vangst gaat omhoog. Het lijkt de ChristenUnie
dan ook zinvol dat vanuit LNV duidelijker wordt gecommuniceerd over de impact
en de voordelen van beschermde gebieden. De situatie in Duitsland leert ons
bovendien dat er goede afspraken te maken zijn over het ruimtegebruik, de
benodigde bescherming en de mogelijke activiteiten. Is de minister bereid,
hierover duidelijker naar buiten te treden?Er is ook een relatie met het ruimtegebruik op de Noordzee. Er is grote
vraag naar de beschikbare ruimte op de Noordzee. Dit lijkt vooral over te
worden gelaten aan vrijheid van de markt en principes van de toelatingsplanologie.
Natuur vraagt echter actieve bescherming, want het heeft, hoe raar ook, geen
marktwaarde in ons systeem. Ik wil in de ruimtediscussie ook een pleidooi
houden voor de visserijsector. In het ruimtebeleid is vaak geen expliciete
aandacht voor deze sector. Wat de ChristenUnie betreft, reserveren wij niet
alleen specifieke gebieden voor natuur, maar ook voor de visserij, de zogenaamde
visserijakkers, waar de vissers het alleenrecht hebben. Ik heb nog twee laatste punten. Die zijn wat Europees getint. Coherentie
blijkt nog wel eens te ontbreken op Europees niveau. Ik dacht eerst dat alleen
voor het ontwikkelingsbeleid, het beleid ver weg, gold dat er coherentie nodig
was, maar het geldt ook voor de Noordzee. Ook daar is het hard nodig. Het
Europees visserijbeleid en de Vogel- en Habitatrichtlijn zitten in elkaars
vaarwater. Graag zie ik dat de minister zich inzet op coherentie en versterking,
in plaats van op negatieve beïnvloeding.De Europese Kaderichtlijn Mariene Strategie is recent aangenomen. Hoe
wordt die voor Nederland uitgewerkt? Welke aanzetten doet de minister nu al?
Wordt al begonnen met het benodigde onderzoek? Betekent deze richtlijn ook
uitbreiding van de nu bekende lijsten met mariene soorten en typen, gelet
op de huidige beperkte omvang hiervan?Mevrouw Jacobi (PvdA): U sprak over visserijakkers.
Ik heb in een eerder debat, toen het ging over een alternatief voor visquota,
voorgesteld vissers een gebied te geven waar zij gezamenlijk verantwoordelijk
voor zijn. U zegt nu dat de ChristenUnie voor visserijakkers is, betekent
dat dat u op termijn met de visquota wilt stoppen? Hoe moet ik dat zien?Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):
Ik zit hier in alle bescheidenheid om mijn collega Ernst Cramer te vervangen.
Ik wil dus wat terughoudend zijn en hier niet heel erg uitvoerig op ingaan.
Wij hebben de tekst wel goed met elkaar voorbereid, waarmee wij de consistente
lijn van hetgeen de ChristenUnie eerder heeft betoogd bij monde van mijn collega
Cramer, voortzetten. Ik krijg graag een reactie van de minister op dit punt.
Ik wil u uitnodigen om hier later met mijn collega verder over te spreken.Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Voorzitter.
Er is hier natuurlijk vaker over visserij gesproken. Ik heb al eerder aangegeven:
het is altijd een heftig dilemma waar je voor staat. Vroeger werd al gezegd:
de visch wordt duur betaald. Het ging dan om arbeidsomstandigheden en allerlei
akelige dingen die op zee konden gebeuren, ook met slechte boten. Nog steeds
is het natuurlijk zo dat de vis duur betaald wordt, want er is sprake van
een afschuwelijk dilemma. Wij willen duurzaamheid realiseren, wat ook voor
de toekomst van de vissers van groot belang is, maar ik kan ook best begrip
opbrengen voor de penibele situatie waarin vissers verkeren en voor het feit
dat zij zich grote zorgen maken over hun toekomst. Ik ben ook van mening dat,
om die toekomst echt veilig te stellen, niet alleen de komende jaren, maar
veel langer dan dat, wij een aantal pijnlijke besluiten moeten nemen. Daar
zal ook op doorgepakt moeten worden. Als je echt voor een (duurzame) toekomst
bent, ook voor de visserij – het zal u niet verbazen dat de fractie
van GroenLinks daar voor is – zullen wij nu moeten durven ingrijpen.
Als ik alle stukken lees, de reacties zie en de discussies die gevoerd worden,
kan het wel eens een hoofdpijndossier worden. Door die migraine kan dan op
een aantal zaken onvoldoende worden doorgepakt. Ik zou er vandaag daarom hartstochtelijk
voor willen pleiten om echt door te pakken. Een aantal andere fracties heeft
dat ook al aangegeven. Als wij dat niet doen, krijgen wij de komende jaren
nog veel meer problemen, zowel als het gaat om duurzaamheid, maar zeker ook
als het gaat om de toekomst voor de visserij.Ik zou ook graag willen dat duurzaamheid niet als een soort bedreiging
wordt gezien, maar juist als een kans. Het rentmeesterschap kunnen wij natuurlijk
niet hooghouden met een verwoeste zeebodem, steeds kleinere visjes of steeds
minder visjes. Wie wil nu lege netten? Ik denk dat niemand dat wil. Daarom
zullen wij toch een aantal stappen moeten zetten.Ik wil eerst iets zeggen over het mosselzaad. Je zou bijna kunnen zeggen:
ook het zaad wordt duur betaald. Wij begrijpen de problemen daarbij goed,
maar wij moeten wel eerlijk zijn. Als het gaat om mosselzaad wordt gezegd «stop
de groene leugen». Ik zou dan bijna zeggen: was het maar een groene
leugen. Dat is het echter niet. Het is gewoon de waarheid dat wij op deze
manier niet door kunnen gaan. De natuurorganisaties worden aangewezen als
schuldige voor het opschorten van de vergunningen om op dat mosselzaad te
vissen. Dat is natuurlijk wel de wereld op zijn kop. De Raad van State heeft
daar een heldere uitspraak over gedaan en dat heeft ook alles te maken met
het onvoldoende onderbouwen van de vergunningaanvragen. Anderen hebben het
ook al gevraagd: hoe gaat dit nu verder? Het zweeft nu een beetje boven de
markt. Is er nu wel of geen duurzame toekomst voor de mosselvissers? Ik zie
het zwaar in. Ik vind dat helemaal geen leuk nieuws, ook niet voor de mosselvissers.
Er moet daarom snel helderheid komen. Wij kunnen ze namelijk geen visje voorhouden
dat eigenlijk niets voorstelt. Ik wil daar toch absolute helderheid over hebben.
Misschien kan de minister die vandaag geven. Ik begrijp best de uitspraak
van de Raad van State, want die vergunningaanvraag was ook niet al te sterk onderbouwd.
Daardoor is die ook met succes aangevochten door de natuurorganisaties. Zelfs
de heer Koppejan zal met mij eens zijn dat dat prima past in ons rechtssysteem.
Die middelen mag men ook gewoon gebruiken.De heer Koppejan (CDA): U sprak over de groene
leugen en over de waarheid. Wij hebben het over mosselzaadvangst en de activiteiten
van de mosselvissers op de Wadden. Waar de mosselvissers, maar ook de CDA-fractie,
grote moeite mee hebben – dat verstaan wij onder de leugen – is
dat beweerd wordt dat die mosselzaadactiviteiten en het kweken van mosselen
schade zouden berokken in het natuurgebied van de Wadden, terwijl daar tot
op heden nauwelijks echt gefundeerd wetenschappelijk bewijs voor is. Dat wordt
gezien als de leugen. Men wil de activiteiten van de mosselvisser weg hebben
van de Wadden, omdat het schade zou opleveren voor natuur en milieu, terwijl
dat op geen enkele wijze wetenschappelijk goed aangetoond is. Dat is de leugen.Mevrouw Van Gent (GroenLinks): U leeft in
een andere waarheid dan ik. Laat ik het daar maar op houden. Ik heb een vraag
gesteld aan de minister. De vergunningverlening is opgeschort en het wordt
nu uitgezocht. Ik heb er een zwaar hoofd in dat er nog wel mogelijkheden zijn.
Wij zullen het afwachten. Ik wou echter dat het waar was en dat het een groene
leugen was. Dat zal echter nog wel blijken.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):
Ik heb hier een beetje moeite mee. Zojuist bij het betoog van de heer Koppejan
verweet mevrouw Van Gent hem dat hij aan het polariseren was. Ik vind dat
zij dat nu ook doet. Zij zet nu heel nadrukkelijk het punt van de groene leugen
neer. Ik ben geen woordvoerder LNV, maar ik weet wel dat je een broedende
kip niet moet storen. Een en ander is nu gewisseld en de regie ligt bij de
minister. Is het dan ook niet beter om dit onderwerp te laten rusten en er
vertrouwen in te hebben dat de sector en de ngo’s er met elkaar uit
zullen komen?Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Er zijn heel
wat broedende kippen in Den Haag. Ik hoop dat er geen windeieren uit komen
en dat de kip niet zo lang blijft broeden dat wij de vissers iets voorhouden
dat misschien niet eerlijk is. Ik wil dat daar snel helderheid over komt.
Ik wil met te spreken over de groene leugen geen zout in de wonden wrijven,
maar wij moeten in de Tweede Kamer toch ook lastige dingen kunnen bespreken.De heer Polderman (SP): Mevrouw Van Gent schetst
een vrij somber verhaal over de mosselsector. Is zij het niet met mij eens
dat dit juist een sector is die als het gaat om duurzaamheid een slag heeft
gemaakt? Zij worden niet voor niets de boeren van de zee genoemd. Zij zijn
in staat om op een vrij duurzame manier dat mosselzaad op te
kweken tot volwassen mosselen. Het zou bijzonder sneu zijn als door vrij vage
Europese richtlijnen juist deze meest duurzame vorm van schaaldiervisserij
het loodje zou leggen. Deelt u deze mening of zegt u: het is nu eenmaal zo
en weg ermee?Mevrouw Van Gent (GroenLinks): «Vage
richtlijnen», dat is natuurlijk een heel subjectief begrip. U vindt
die vaag, omdat ze u misschien niet zo goed uitkomen, maar dat is een interpretatie
van mij. GroenLinks vindt de richtlijn wel van belang. Als ik een absolute
garantie kan krijgen dat de kweek van mossels zeer duurzaam, zonder verdere
schade kan plaatsvinden, dan zullen wij daar opnieuw onze mind over opmaken.
Op dit moment ga ik mij echter niet distantiëren van een Europese richtlijn.
Dat vind ik te prematuur. Daar staan wij dus net iets anders in.De heer Polderman (SP): Het gaat niet om de
richtlijn. Het gaat om de bestrijding van het specifieke habitattype H1110A.
Dat is het cruciale punt. Maar misschien hebt u dat gemist.Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Dat heb ik
niet gemist. U moet niet zo hatelijk gaan doen als ik een wat andere invalshoek
kies. Maar dat is ook politiek, dat begrijp ik ook wel.Op mijn verzoek is het rapport van het Wereld Natuur Fonds, The Dutch
Case: A Network of Marine Protected Areas, vandaag op de agenda geplaatst,
waarvoor nogmaals onze dank. De fractie van GroenLinks heeft in dit rapport
gewezen op de urgentie en het belang voor toekomstige generaties van zowel
natuurliefhebbers als vissers om actief in te zetten op een breed netwerk
van beschermde mariene gebieden, welke moeten bijdragen aan het ontstaan van
een robuust ecosysteem. Dit rapport, maar bijvoorbeeld ook onderzoeken van
de universiteit van Wageningen, leggen in onze ogen een vinger op de zere
plek. Het beleid van de minister schiet tekort als het gaat om het beschermen
van de natuurwaarden in de Noordzee. Een aantal van mijn collega’s sprak
daar ook al over. De minister schrijft in een reactie op dit rapport dat zij
de ambitie deelt, maar eventueel nieuw beleid breed wil afwegen. Ondertussen
blijft zij echter maar wikken en wegen tot zij een ons weegt en gaat zij niet
of onvoldoende over tot actie. Het is nu toch wel tijd om actie te gaan ondernemen.
Je kunt niet blijven afwegen. Dan kan het namelijk te laat zijn. In plaats
van dat zij de strijd aangaat met de achteruithollende natuurkwaliteit van
de Noordzee, is zij de strijd aangegaan met Greenpeace. Maar daar is zij nu
klaar mee. Daar wil ik haar mee complimenteren. Men zit nu met elkaar aan
tafel, maar de heer Koppejan wrijft het er nog even lekker in. Daarop zou
ik willen zeggen: minister, trekt u zich maar niets van de heer Koppejan aan
en ga gewoon met Greenpeace en anderen in overleg. Dat lijkt mij heel erg
verstandig.De acties van Greenpeace hebben overigens wel wat losgemaakt. In onze
ogen hebben ze ook iets positiefs losgemaakt. Er is nu eindelijk een gesprek
op inhoud op gang gekomen. Dat vinden wij een goede zaak. Deze acties zijn
levensgevaarlijk en crimineel genoemd, maar ze hebben openlijk plaatsgevonden.
Het was duidelijk waar die blokken precies lagen. Het was dan ook niet nodig
om daar je netten uit te gooien. Daar moeten wij dan ook niet te overstuur
op reageren. Dit soort acties vinden vaak plaats, omdat de politieke actie
onvoldoende is. Daar zou ik mij ook niet totaal van willen distantiëren.
Het gaat mij echt te ver dat bijvoorbeeld het Wereld Natuur Fonds en de Stichting
De Noordzee zich daarvan moeten distantiëren, omdat het CDA anders teleurgesteld
is. Dat vind ik echt nergens op slaan. Je hoeft je toch niet van de hele wereld
te distantiëren, althans de wereld van het CDA, voordat je weer ergens
aan tafel mag komen zitten? Dat lijkt mij een hele rare gang van zaken. De heer Koppejan (CDA): De kern van de zaak
is dat wij hier in dit democratisch gekozen parlement tot besluitvorming komen.
Dat het besluiten zijn die u of de heer Polderman niet zinnen, dat is democratie.
De meerderheid telt. Als u dan uw gelijk wilt halen via illegale, onrechtmatige,
eigenzinnige acties van Greenpeace, bent u de democratie aan het uithollen.
Dat stelt mij ten diepste teleur in een partij als GroenLinks.Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Wij zijn helemaal
niet de democratie aan het uithollen. Als dit soort acties plaatsvinden, moet
dat heel publiekelijk gebeuren en daar moet men zich ook voor verantwoorden.
Een buitenparlementaire actie vind ik niet altijd verwerpelijk. Ik vind dat
dat moet kunnen. Het kan de politiek ook aanzetten tot enige actie, omdat
ze op een aantal dingen te sloom reageert. Het is echter niet voor niets dat
het CDA een andere partij is dan GroenLinks. Ik zou bijna zeggen: gelukkig
maar, want dan valt er wat te kiezen. Ik vind dat een buitenparlementaire
actie mogelijk moet kunnen zijn.De heer Van der Vlies (SGP): Maar het moet
niet te gek worden. Wij leven in een rechtsstaat en als er iets gebeurt dat
te betwisten valt, dan hebben wij daar onze systemen voor. Het punt waar ik
mevrouw Van Gent toch mee wil confronteren is dat de mogelijke risico’s
die zijn gelopen met deze actie toch wel uitbundig zijn. Dat is een extra
dimensie.Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Ik denk dat
het wel meevalt met die mogelijke risico’s. Er zijn termen gebruikt
als «levensgevaarlijk» en «crimineel». Het was echter
heel helder waar die blokken gestort zijn. Dat risico kon dus wel degelijk
worden vermeden. Het was wat anders geweest als men die blokken stiekem op
diverse plekken had gestort, zonder dat aan te geven. Dan loop je grote risico’s
en kan het heel gevaarlijk zijn. Dat moet je wel degelijk van elkaar scheiden.
Het is maar net hoe je het wenst te omschrijven. Ik ben het dus niet met de
heer Van der Vlies eens.Mevrouw Jacobi (PvdA): Het Openbaar Ministerie
bepaalt of iets onrechtmatig is, of er gestraft moet worden, of er schadevergoeding
betaald moet worden en wat er moet gebeuren. Wij gaan nu een beetje op de
plek van het Openbaar Ministerie zitten. Dat vind ik absoluut onjuist. Het
is niet aan de Kamerleden om een oordeel op dit punt te geven. Ik ben dan
ook van mening dat wij hier gewoon over op moeten houden. Is mevrouw Van Gent
niet ook van mening dat het beter is om er de aandacht op te vestigen dat
het beter is, de dialoog aan te gaan en om tafel te gaan zitten om te werken
aan de doelstellingen en hier een beetje van weg te blijven?Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Ik ben er niet
op tegen dat men aan de tafel, aan de keukentafel, gaat zitten. Daar kun je
heel nuttige zaken met elkaar bespreken. Ik vind echter dat het zitten om
de keukentafel andere zaken niet hoeft uit te sluiten. Het een kan het ander
wellicht versterken. Ik ben het wel met mevrouw Jacobi eens dat de rechter
zijn werk moet doen als er acties gevoerd worden. Dat hoeft niet per se van
mij, maar als er aangifte wordt gedaan, ben ik ook van mening dat het OM zijn
werk moet doen. Verder ben ik er niet over begonnen, maar uitte de heer Koppejan
zulke teksten, dat ik wel gedwongen was om daarop te reageren. Maar laten
wij het nu maar voorlopig afsluiten. Ik ga er echter graag nog eens met de
heer Koppejan over in discussie. Wellicht aan een openbare keukentafel. Dat
zou wel eens leuk kunnen zijn.Ik had het over de natuurwaarden in de Noordzee. Het hoeft nog niet te
laat te zijn, als wij nu durven in te grijpen en de visserij voor een deel
aan banden durven te leggen om erger te voorkomen. Er is dan misschien zelfs
zicht op het verbeteren of het herstellen van het ecosysteem. Is de minister
bekend met het computermodel van de Universiteit van Wageningen, aan de hand
waarvan is berekend dat als 25% tot 40% van de Noordzee
tot voor de visserij afgesloten gebied wordt verklaard, de visserij uiteindelijk
meer vis zal kunnen gaan vangen doordat visstanden zich in de beschermde gebieden
kunnen herstellen? Dat lijkt mij voor iedereen van belang. Zo ja, is de minister
dan bereid om deze aanbeveling over te nemen en in ieder geval zo snel mogelijk
de gebieden de Doggersbank, de Centrale Oestergronden, de Klaverbank, het
Friese Front en delen van de kustzone aan te wijzen tot beschermd gebied en
van alle vormen van niet-duurzame visserij af te sluiten? Daarnaast vragen
wij van de minister om zo spoedig mogelijk verder onderzoek te doen naar de
Gasfonteinen, het Nordkrompgebied, de Bruine Bank en de Nederlandse kant van
het gebied de Borkumse Stenen, ten einde ook voor die gebieden snel tot bescherming
te komen.De Natuurbalans 2008 leert ons dat de natuurkwaliteit van de Noordzee
is gehalveerd. De fractie van GroenLinks hoopt dat de minister niet alleen
de urgentie ziet in deze achteruitgang, maar ook de kansen die in het rapport
van het Wereld Natuur Fonds worden beschreven, wil aanpakken en boter bij
de vis wil leveren. Kortom, ik wil van de minister weten of zij in gaat zetten
op daadwerkelijke duurzame visserij en dat doet door gebieden op de Noordzee
te beschermen. Het rode licht brandt namelijk als het gaat om de Noordzee.
Maar het lijkt wel of wij nog steeds denken dat wij tussen groen en oranje
zitten. Dat is in mijn ogen echter zeker niet het geval. Ik ben er dan ook
voor dat er een helder actieprogramma komt, waarin wij afrekenbare doelen
vaststellen. Er moet dan wel voldoende budget beschikbaar zijn om deze doelen
te behalen, zodat wij echt naar een duurzame Noordzee, in meerdere opzichten,
en een duurzame visserij toe kunnen. De fractie van GroenLinks vindt het niet
leuk – daar ben ik mee begonnen en daar eindig ik mee – dat wij
soms met een moeilijke en harde boodschap naar de vissers toe moeten. Volgens
ons kan dat echter niet anders, als wij hen een toekomst willen garanderen.De heer Van der Vlies (SGP): Mevrouw de voorzitter.
Mevrouw Van Gent had het over een harde boodschap. Die boodschap klinkt natuurlijk
al een hele tijd en betreft de taakstelling van een duurzame visserij. Daar
zijn de achterliggende jaren heel wat discussies over gevoerd. Er zijn heel
wat knelpunten naar voren gekomen en heel wat offers gebracht. De transitie
naar duurzame visserij is opgepakt door de sector. Dat moet wat mijn fractie
betreft, worden gehonoreerd. De inspanning is evident. Collega Polderman had
het zojuist over de mosselsector. Het is zonneklaar dat daar die handschoen
is opgepakt. Dat kost uiteraard tijd. De sector moet die tijd krijgen. Daar
zouden andere actoren in het geheel van onze rechtsstaat ook wat aan gelegen
moeten laten liggen. Vandaar dat ik bij de algemene politieke beschouwingen
gezegd heb dat bepaalde organisaties wat mij betreft na zouden moeten denken
over de morele verplichting om een pas op de plaats te maken. Dat is mij door
sommige fracties niet in dank afgenomen, maar ik vind dat oprecht. Natuur
en visserijactiviteiten zijn de eeuwen door samen opgetrokken. Als je vindt
dat dit geharmonieerd moet worden om de doelstellingen die wij met elkaar
formuleren, te kunnen halen en als je ziet dat de sector daar inspanningen
voor pleegt – niet vrijblijvend, maar taakstellend – en daarop
wordt afgerekend, dan vind ik dat je hen in dat krachtenspel de tijd moet
geven om door die transitie heen te komen.Mevrouw Ouwehand (PvdD): U brengt het hier
heel genuanceerd, maar zo ging het niet in het debat. Het was mijn fractie
waar u op doelt. U zegt nu dat u vindt dat natuurbeschermingsorganisaties
een pas op de plaats moeten maken. In het debat over de Miljoenennota zei
u dat ze moeten worden aangepakt. Bent u van mening dat binnen onze democratische
rechtsstaat, waarin democratie dus meer is dan alleen maar één
keer in de vier jaar bepaalde partijen kiezen, de mogelijkheid moet bestaan
dat onafhankelijke organisaties kijken of het ene democratisch genomen besluit wel overeenkomt met een ander democratisch genomen besluit? Dat is
wat deze organisaties doen. Ik vind dat heel erg waardevol binnen ons systeem.
Ik vraag mij af op wie u dat morele appel doet. Mag het niet meer zo zijn
dat besluiten naast elkaar worden gelegd en dat de rechter daar een oordeel
over uitspreekt?De heer Van der Vlies (SGP): Ik heb zojuist
niet voor niets en heel bewust en overtuigd in mijn redenering ingebouwd dat
wij in een rechtsstaat leven, waarin eenieder, ook de organisaties waar u
het over hebt en die ik met name heb genoemd in het debat, hun recht kunnen
vragen en kunnen laten beoordelen. Dat is heel duidelijk. Neem de mosselzaadvisserij.
De voorjaarsvergunning is afgelopen en de najaarsvergunning staat ter discussie.
De bodemprocedure van 2006 loopt nog. Wat is dat voor een ambiance om in die
sector ondernemer te zijn? Dat lukt van geen kant, want daar is onzekerheid
troef. Daar moeten wij iets aan doen.Mevrouw Ouwehand (PvdD): Ik ben het met u
eens dat dat geen goede ambiance is om ondernemer in te zijn. Maar wiens schuld
is dat? Dat is toch het gevolg van falend beleid van de parlementariërs
die hier al dan niet zelf aan tafel zitten – hun partijen zitten hier
in ieder geval wel – en die de boel maar hebben laten gaan? Er is in
2005 al aan minister Veerman gevraagd of hij de mosselvisserijsector niet
een verkeerd signaal gaf door te doen alsof die activiteiten mogelijk blijven.
Is dat geen valse zekerheid die wordt gegeven? Dan zegt u nu dat het moeilijk
is geworden en vraagt u van natuurbeschermingsorganisaties om af te zien van
hun recht om naar de rechter te stappen. Ik vind dat echt een parlementariër
onwaardig, mijnheer Van der Vlies.De heer Van der Vlies (SGP): Mevrouw Ouwehand,
ik beroep mij daar niet op, maar ik heb het wel allemaal meegemaakt. Ik herinner
mij nog heel goed de discussie over de mechanische kokkelvisserij. Moest die
nu toegestaan worden of moest die verboden worden? Het is gegaan, zoals het
gegaan is. Er was een politiek commitment over het Wad en over de gasboringen.
Dat heeft er allemaal mee te maken. Er is toen een politieke deal gesloten.
In die deal zou de mechanische kokkelvisserij uitgekocht worden en zou de
mosselsector in de benen blijven. Wij stonden toen Kamerbreed achter de deal,
ook linkse partijen en groene partijen. Dat was het commitment van dat moment.
Daarin is geïnvesteerd. Daar voel ik mij moreel aan verplicht. Zo zit
ik hier als parlementariër, met het morele besef dat als je een sector
stimuleert om zich te ontwikkelen tot een duurzame sector, je niet een paar
jaar later weer dingen onmogelijk kunt gaan maken. Als de mosselvisserij namelijk
geen reële kansen krijgt – hier en daar wordt wat opgeraapt, dat
weet ik, want ik ken de sector – kan de sector niet voluit investeren.
Dat perspectief zou er, zeker gedurende de transitie en in afwachting van
het PRODUS-onderzoek, moeten blijven. Als wij dat perspectief niet kunnen
bieden, gaat die sector om zeep. U kunt hier allemaal mooie verhalen houden
en zeggen dat de sector moet inkrimpen, maar wel moet overleven, maar dan
moet u ook de andere kant belichten. Dat doe ik hier met grote klem. De mosselsector
heeft daar recht op, want daar heeft zij juist zichtbaar in geïnvesteerd.
Zo zit ik hier als parlementariër. Ik zit hier echt niet ontregeld. U
zegt dat het een parlementariër onwaardig is. Dat is niet juist, want
als wij hier een toezegging doen, moeten wij daarvoor staan en dan moeten
wij daar niet op terug willen komen. Ik zal u dat niet persoonlijk verwijten,
want u was destijds nog niet in het parlement vertegenwoordigd. Dat verwijt
ik u ook niet, maar zo is het wel gegaan en die historie wil ik trouw blijven.Voorzitter. Ik heb al vaker een beroep gedaan op de minister om zich daar
krachtig voor in te zetten. Ik heb er kennis van genomen dat dat ook gebeurt.
Dat moet echter aanhoudend zo blijven. Het gaat nu om een antwoord op het
vonnis van de Raad van State en duidelijkheid over de definiëring
van habitattype H1110A. Het profielendocument dat daar nu bij is gelegd, heeft
een definiëring die, als ik goed ben geïnformeerd, toch weer allerlei
aangrijpingspunten biedt waar wetenschappelijk gesproken geen volstrekte eenduidigheid
over kan bestaan. Neem het begrip «ongestoordheid». Ik zie de
procedures al weer op mij afkomen. Dat is namelijk altijd te bevragen en dat
is ook de kritiek van de commissie-Dijkhuizen hierop. Ik vraag de minister
daarop te reageren.Er is fundamentele kritiek op de PRODUS-review en er zijn marges van onzekerheid.
Bewijzen van geen effect kunnen, ondanks onderzoeksinspanningen, altijd in
twijfel worden getrokken. De commissie stelt voor, te zoeken naar een mechanisme
dat voorkomt dat er eindeloos bezwaren gemaakt kunnen blijven worden. Ik zou
graag zien dat de minister toezegt dat zij het daar naar vermogen heen brengt.
Het gaat niet alleen om de mosselvisserij, maar ook om het ecosysteem van
het Wad zelf, de getijdendynamiek, de stromingen, de zeespiegelstijging. Al
die dingen werken daarin door. Dat maakt de zaak complex, ik erken dat. Daarom
moet de zaak niet eenzijdig worden afgewenteld op een sector die wij een jaar
of wat geleden nog hebben toegezegd dat zij door kan.Verleden jaar of in het voorjaar, dat weet ik niet meer precies, hebben
wij afgesproken dat er een nulmeting zou komen voor de financieel-economische
waarde van de mosselsector. Die zou in september gereed zijn, maar ik heb
die nog niet gezien. Komt die nulmeting er al wel aan?Wat betreft de grootschalige MZI’s voeg ik mij bij hetgeen de heer
Koppejan heeft gezegd. Ik vond zijn pleidooi het mijne en ik ga dat dan ook
niet nog een keer formuleren.Dan de beleidsontwikkeling omtrent de beschermde gebieden op de Noordzee.
Die moet er komen, gezien de Vogel- en Habitatrichtlijn. De habitattypes H1110
en H1170 moeten helder en gezaghebbend worden geformuleerd. Wij moeten niet
opnieuw toestanden krijgen, zoals die er waren bij het Wad. Heldere types
zijn daarom geboden. Daar dient de minister werk van te maken. De komende
maanden zal gekeken worden naar de gevolgen van mogelijke beschermende maatregelen
voor bestaande activiteiten, zoals de visserij in deze gebieden. Nattevingerwerk
moet worden voorkomen. De minister zou zich wat ons betreft flexibel moeten
opstellen ten aanzien van de begrenzing en de beschermende maatregelen, ook
na de aanmelding in Brussel. Wil zij dat toezeggen? Het gaat er wat ons betreft
niet om, gebieden op slot te gooien. Er moet sprake zijn van effectiviteit
en synergie. Het gaat om een win-winsituatie. Visserij en natuur hoeven elkaar
niet te bijten. Dat is een ander uitgangspunt, dat mijn fractie overtuigd
heeft, lettende op de geschiedenis. De mariene natuur moet beschermd worden
op die plaatsen waar dat het hardst nodig is en waar zicht is op duidelijke
verbetering of behoud van natuurwaarden. Je moet het ergens voor doen! Verder
moet rekening gehouden blijven worden met nieuwe typen visserij, nieuwe technieken
enzovoorts. In Duitsland lijkt er een deal te zijn gesloten tussen de visserijsector,
natuurorganisaties en wetenschappers. Als ik goed ben geïnformeerd, kan
de overheid nu uit bepaalde scenario’s kiezen. Soortgelijk overleg voor
beschermde gebieden in de Nederlandse wateren zou via het gesloten convenant
tussen de kottersector en ngo’s perspectief kunnen bieden. Hoe staat
de minister hier tegenover?Een belangrijk aspect dat niet vergeten mag worden, is de vraag welke
voordelen de bescherming van bepaalde gebieden kan opleveren voor de visstand
en de visserij. Dat aspect moet ook worden meegenomen in de overwegingen.
Daarvoor is onderzoek nodig. Is de minister bereid om dat te intensiveren?Over de brandstofproblematiek voor de kottervisserij hebben wij verleden
week gesproken. Die problematiek is afgelopen weekend in Brussel aan de orde
geweest. Zijn er nog nadere mededelingen over te doen? Wat is de inzet van
de Europese Commissie en wat is de mate van bereidheid van de lidstaten om
hun steentje bij te dragen? Wat betreft Greenpeace heb ik al duidelijk gemaakt hoe het wat mij betreft
zou moeten gaan. Ik vind dat Greenpeace een moreel punt zou scoren als die
granietblokken zouden worden opgeruimd. Die bereidheid hebben zij uitgesproken.
Laten zij dat dan ook gewoon doen! Dat is een gezaghebbend gebaar.De heer Graus (PVV): Voorzitter. Ik wil eerst
iets zeggen over de brief over de mosselzaadinvanginstallaties. Die hebben
wij gisteren pas ontvangen. Sommige fracties, waaronder de SGP en mijn fractie,
zijn net te groot voor een servet en te klein voor een tafellaken. Wij moeten
in meerdere commissies zitten. Die brieven moeten eerder komen. Ik heb dit
vaker gevraagd. Er is een batterij aan ambtenaren. Het is echt «Haagse»
traagheid. Het was al heel lang bekend en dan vind ik het best asociaal dat
ik pas een dag voor een belangrijk AO als dit een brief krijg. Zo kan ik niet
goed wederhoor plegen bij de mensen die erbij betrokken zijn. Dat is een kwalijke
zaak, want ik doe dat graag persoonlijk en niet alleen via de telefoon. Ik
wil mijn taak als volksvertegenwoordiger serieus aanpakken, maar ik krijg
de kans niet, omdat het ministerie altijd te laat met brieven komt.Ik maak ook bezwaar tegen het feit dat mijn collega Van der Vlies zojuist «parlementair
onwaardig» is genoemd. Mevrouw Wiegman vervangt hier de heer Cramer,
die nu een plenair debat voert, maar de heer Van der Vlies moet straks nog
naar de plenaire zaal. Hij voert twee debatten op één dag. Zijn
partij heeft maar twee zetels en hij neemt aan bijna alle vergaderingen deel.
Het is niet netjes. Wij moeten allemaal respect hebben voor iemand die hier
al zo veel jaar zit. Wij moeten leren van zijn ervaring. Je hoeft het politiek
niet met hem eens te zijn, maar parlementair onwaardig, dat mag je van iedereen
zeggen, maar niet van de heer Van der Vlies.De voorzitter: Mevrouw Ouwehand wil even iets
uitleggen. Dat mag, maar wel graag in twee zinnen.Mevrouw Ouwehand (PvdD): Het is een belangrijke
discussie geworden. Wat ik bedoel met «parlementair onwaardig»,
is dat ik wel begrijp dat als de heer Van der Vlies een aantal jaar geleden
heeft gekozen voor deze aanpak – de kokkelvisserij een halt toeroepen
en investeren in de mosselvisserij – hij ook graag wil dat dit beleid
wordt uitgevoerd. Wij kennen in onze democratische rechtsstaat echter een
scheiding der machten. Als het parlement beslissingen neemt waar het volledig
achter staat, maar die uiteindelijk toch in de uitvoering, de ambities, het
tempo of op welke grond dan ook niet stroken met verplichtingen die eerdere
parlementen zijn aangegaan, dan moet het de derde macht, de rechterlijke macht,
gewoon ongemoeid laten. Als hij een appel doet op maatschappelijke organisaties
om geen gebruik te maken van dat recht, dan zet hij ze bij voorbaat al een
beetje in de hoek alsof ze iets verkeerd zouden doen.De voorzitter: Mevrouw Ouwehand, ik maak hier
echt bezwaar tegen! U gaat nu echt weer inhoudelijk in op de heer Van der
Vlies en niet op de reactie van de heer Graus, anders moet ik ook weer de
heer Van der Vlies het woord geven om te reageren.Mevrouw Ouwehand (PvdD): Mij is gevraagd waarom
ik deze woorden heb gebruikt en ik hecht eraan om dat uit te leggen, zeker
omdat de heer Graus daar ook over begint.De voorzitter: Nee, mevrouw Ouwehand!Mevrouw Ouwehand (PvdD): Nee, voorzitter,
er is een aantal woorden voor nodig om dit uit te leggen! De voorzitter: U legt niets uit, mevrouw Ouwehand!
U legt het uit op een wijze waarmee ik niet akkoord ga! Ik geef nu het woord
aan de heer Graus.De heer Graus (PVV): De PVV zal blijven vechten
als een leeuw voor onze vissers en mosselmannen. Ik zal mij namens mijn fractie
ook blijven verzetten tegen het groene front, waarvan ook Eurocommissaris
Dimas een belangrijk deel begint uit te maken, want «Brussel»
gaat zich bemoeien met eeuwenoude en goed door de vissers onderhouden gebieden,
en zelfs met gebieden die buiten Natura 2000 vallen. Dat is natuurlijk een
kwalijke zaak. Het wordt echt steeds gekker.De bemoeienis van «Brussel» met onze natuur- en visgebieden
heeft wel degelijk economische gevolgen. Dat wordt ontkend, maar het is wel
zo. Mosselschepen liggen aan de kade en vissers en hun gezinnen staat het
water echt aan de lippen. Ik heb veel gezinnen persoonlijk bezocht en voel
mij echt persoonlijk bij hen betrokken. Ik zie het leed van die mensen en
dan moet er niet worden gezegd dat het geen economische gevolgen heeft. De
mosselsector is gewoon letterlijk naar de kloten aan het gaan, als ik het
zo mag zeggen. Het is echt ontzettend schandalig. De PVV laat dat in ieder
geval niet gebeuren.De minister is wel met iets bezig, waarvoor hulde. Het kan niet ontkend
worden dat zij het oppakt, maar wel allemaal op de langere termijn, terwijl
er eigenlijk wat op korte termijn moet gebeuren. Er wordt te veel gepraat
in «Haagse» theekransjes met mensen die onze cultuur, traditie
en economie om zeep willen helpen. Met hen moet de minister niet praten. Zij
moet luisteren naar de Tweede Kamer, want linkse klaplopers worden ook in
de Kamer vertegenwoordigd. Zij moet via de Kamer naar hen luisteren en geen «Haagse»
kransjes houden met groene klaplopers, want dat maakt ons overbodig. Dat schiet
allemaal niet op. Ik vraag de minister nogmaals om de motie-Graus uit te voeren
en zo de mosselsector nog vóór 2009 te steunen.Ik stel nog twee vragen over het profielendocument, H1110A. Ik zie nog
steeds grote juridische risico’s in dit document. Sterker nog, ik acht
de kans groot dat de mosselsector door de beschrijving in het document nog
verder de afgrond in wordt geholpen. Is de minister bereid het profielendocument
aan een audit te onderwerpen? Misschien kan zij daar professor doctor Zwaluw
bij betrekken. Dat zou helemaal niet zo verkeerd zijn.Mijn tweede vraag betreft de mosselzaadinvanginstallaties of MZI’s.
Zij zijn hét middel op weg naar minder afhankelijkheid van de visserij
op de bodem. Dat is een feit. De evaluatie van IMARES uit 2007, die veel geld
heeft gekost, heeft geleid tot de conclusie dat een stapsgewijze opschaling
mogelijk is. Dit is allemaal bekostigd door de belastingbetaler en door de
minister in werking gezet. Het schijnt dat IMARES in de Waddenzee ruimte ziet
voor 660 ha – dat is heel wat anders dan de «Haagse» 160
ha – waarvan 500 ha in vrije geulen en 160 ha boven de percelen, en
voor de Oosterschelde nog eens 200 ha. Waarom schrijft de minister dat zij
bereid is om meer ruimte voor de percelen te overwegen als daarvoor draagvlak
is bij derden? Zo maakt zij de mosselmannen, die het al zo moeilijk hebben,
weer afhankelijk van derden. Zij zijn al zo afhankelijk van groene klaplopers
en natuur- en milieupanikisten en nu maakt zij hen nog afhankelijker van derden.
Waarom doet zij dat? Zij draagt de mosselsector toch ook een warm hart toe?
Geef elke mosselkweker nog dit jaar, en dus niet pas in 2009 of 2010,
de kans om in ieder geval een start te maken, want zij willen graag. Beloon
mensen die zelf graag willen en willen investeren. De regering subsidieert
alles. Zij subsidieert mensen die het gewoon erbij laten zitten, terwijl het
bedrijfsleven het graag wil oppakken. Deze mensen willen graag. Geef ze die
mogelijkheid gewoon. Laat welwillende mensen hun werk doen. Stap af van de «Haagse»
gulheid van 160 ha en geef ze die «Limburgse» – Limburgers
zijn gullig – 860 ha. Ik maak ten slotte een opmerking voor de heer Koppejan. Hij is één
van mijn medestrijders geweest voor de mosselmannen, maar het CDA moet het
woord «democratie» voorlopig maar niet gebruiken, want het heeft
gister onze democratie een doodsteek gegeven. De minister is er getuige van
geweest. Daarom verzoek ik het CDA – misschien dien ik er ooit een motie
voor in – om de D in zijn naam te veranderen in «Draaikont».Mevrouw Ouwehand (PvdD): Voorzitter. Ik ben
blij dat er zo veel belangstelling is voor dit onderwerp. De hele Kamer is
aanwezig, uitgezonderd mevrouw Verdonk en de D66-fractie.De gevolgen van het beleid van de minister zijn duidelijk voor wie hier
het rondje van de Kamer beluistert. Wij ruziën en er is gedoe over wie
naar de rechter mag en wie gelijk heeft. Dat is het gevolg, minister, van
het feit dat u weigert uw verantwoordelijkheid te nemen en knopen door te
hakken. Die keuzen kunnen pijnlijk en op korte termijn misschien lastig uit
te leggen zijn, maar ze kunnen op lange termijn – als regeren vooruitzien
is – veel waardevols opleveren. Maakt u die keuzen niet, dan blijven
wij hangen in gehakketak waarmee uiteindelijk niemand iets opschiet.Ik kom nog even terug op het punt «parlementariër onwaardig».
Ik bedoel daarmee dat wij de scheiding van machten serieus moeten nemen en
dat wij ons als parlementariërs, als wetgevende macht, volledig moeten
openstellen voor de rechterlijke toets. Als wij verkeerde beslissingen nemen,
dan moeten wij daarvan de consequenties dragen. Ik zou de rechterlijke macht
op geen enkele wijze de mond willen snoeren. Dat is een persoonlijke mening
waarvan ik hoop dat vele collega’s die delen. Ik begrijp dat het CDA
spelletjes probeert te spelen, maar ik hoop dat de SGP dat niet doet. En ik
begrijp ook heel goed dat het CDA ermee wegkomt; het heeft een gezagsgetrouwe
achterban. Ik hoor naast mij al geïrriteerde geluiden van de heer Koppejan,
maar ik hecht er toch aan om er een punt van te maken. De heer Koppejan zegt:
mensen kiezen partijen, dus zij zullen wel weten wat goed is voor het land.
Ik daag het CDA uit om in zijn uitingen en partijprogramma’s eerlijk
te zeggen wat het nu eigenlijk bedoelt. De heer Koppejan spreekt over rentmeesterschap
en zegt dat wij goed omgaan met de natuur, maar wat hij bedoelt, is dat hij
de economische belangen altijd voorrang zal geven en dat de natuur pas aan
bod komt als er verder echt niets anders meer te doen is. Ik ben benieuwd
hoeveel mensen dan nog CDA stemmen. Zo eerlijk is de heer Koppejan niet, dus
die groene leugen waarover hij steeds spreekt, kan net zo goed van toepassing
zijn op de vlag van het CDA.Ik kom te spreken over de beschermde gebieden van de Noordzee. Het doet
mij deugd dat een Kamermeerderheid de minister hier oproept om vaart te maken;
aan de slag met die handel! Wij hebben eerder al een debat gevoerd over het
beleidsprogramma Biodiversiteit. De minister schrijft over de bescherming
van de mariene gebieden: «Bedreiging van mariene biodiversiteit en uitputting
van natuurlijke hulpbronnen zijn (...) in het kader van de achteruitgang van
de algehele biodiversiteit (...) nog urgenter en complexer dan op het land.
Een extra impuls is hier de komende jaren nodig om duurzaam beheer en bescherming
te bevorderen». Zij schrijft verder: «In vergelijking met het
land zijn er weinig als beschermd aangewezen en beheerde mariene gebieden.
Internationaal is inmiddels erkend dat hier een inhaalslag nodig is. Het kabinet
wil hier vanuit Nederland actief aan bijdragen». Minister, ga dan ook
eens aan de slag!Wij hebben een debat gevoerd over dit beleidsprogramma. De IUCN heeft
gezegd: het is wel een leuk programma, maar zij bevat geen concrete doelstellingen
en onvoldoende financiële middelen. Ik heb een motie ingediend waarin
de minister wordt gevraagd om boter bij de vis te doen en de uitwerking van
dat biodiversiteitsprogramma handen en voeten te geven. Die motie is aangenomen.
Hoe staat het met de uitvoering ervan? Heeft de minister specifieke aandacht
voor een concrete uitwerking van een actieprogramma voor de daadwerkelijke
bescherming van de Noordzee, met afrekenbare deadlines en doelstellingen en
een helder budget? Kortom, waar mogen wij deze minister op afrekenen?Het is niet voor niets dat de nood zo hoog is. Als er nog tijd was voor
gemoedelijke keukentafeloverlegjes en gesprekken met elkaar, dan is dat prima.
In dat geval is mijn fractie ook voor. Dat kan echter niet meer. Het is vijf
voor twaalf, misschien al wel vijf over twaalf. Als wij continu weigeren om
de belangen van de natuur centraal te stellen en eindelijk eens te beschermen
wat waardevol is en wat wij niet zomaar terugkrijgen, dan voeren wij dit soort
overlegjes tot er helemaal niets meer over is. Daar zou mijn fractie niet
voor zijn. Ik mag inmiddels veronderstellen dat dit geen geheim is. Het gaat
niet goed met de natuur in de Noordzee. Dus aan de slag, minister!Ik ben wel een beetje teleurgesteld dat de minister in de media stoerder
doet dan haar acties rechtvaardigen. Nu is zij een CDA-minister. Ik begrijp
dus wel dat het zo gaat. Zij zegt: ik ben aan de slag met beschermde gebieden
en verduurzaming van de visserij. Maar zij zegt er niet eerlijk bij dat het
erg minimaal is. Wanneer zijn de Doggersbank, het Friese Front en de Klaverbank
echt beschermd en wat mogen wij van het beschermingsniveau verwachten? Kan
zij eindelijk toezeggen dat zij gaat vooropstellen dat dit natuurgebieden
zijn – dus gewoon hard aangeven en geen misverstand erover – en
dat er in beginsel geen ruimte is voor andere activiteiten? Wanneer gaat zijn
aan de slag met de gebieden die zijn genoemd in het rapport van Alterra uit
2005?Ik wil graag meer duidelijkheid over de visie van de minister op het coherente
netwerk van beschermde gebieden op zee. Wat bedoelt zij daar precies mee?
Waar mogen wij haar op afrekenen en wanneer gaat zij aan de slag?Wat mijn fractie iedere keer weer verbaast en teleurstelt, is dat de minister
weigert om haar verantwoordelijkheid te nemen en maar blijft doormodderen
met maatschappelijke convenanten. Die zijn boterzacht. Ik wijs onder meer
op het castratieverbod en dierwaardig vervoer. De minister moet gewoon haar
verantwoordelijkheid nemen en regels stellen. Daar is zij voor aangenomen.
Het is volgens mij een prachtige baan.Mijn vermoeden wordt bevestigd door het Maatschappelijk Convenant Noordzeevisserij.
De gedachte dat in 2012 de gehele kottersector volledig MSC-gecertificeerd
moet zijn, is aardig, maar welke garanties krijgen wij dat dit daadwerkelijk
gebeurt? De huidige inspanningsverplichting is boterzacht. Ik wil resultaatverplichtingen
zien: niet vrijblijvend, maar met duidelijke consequenties en een duidelijk
pad naar dit doel.Gisteren hebben wij een presentatie gehad van Stichting De Noordzee, waarbij
iemand van IMARES over verduurzaming heeft gezegd: wij moeten af van de boomkorvisserij
en de pulskor helpt ook niets; neem dus nu die beslissing, want anders wordt
het niets. Wat is de reactie van minister hierop?Ik vraag de minister om een helder traject voor het convenant, want als
zij er toch mee doorgaat, moet zij dat doen met een tijdpad en een budget.
Hoe wil zij komen tot een daadwerkelijk duurzame en toekomstbestendige kokkelsector?De minister zegt dat zij in het kader van dierenwelzijn en natuur en milieu
voorstander is van integrale duurzaamheid. Ik ga ervan uit dat zij dat ook
wil voor de visserij. Ik wil daar duidelijkheid over, want ik maak mij er
zorgen over. Als ik haar vraag naar het dierenwelzijn bij de transport van
paling die in Ierland is gevangen met behulp van lijnen en haken, waarbij
die dieren met haak en al levend naar Nederland worden getransporteerd, dan
zegt zij: ik vind het prima, want het is een duurzame, selectieve manier van
vissen. Dat is echter niet hetzelfde. Bij integrale duurzaamheid wordt rekening
gehouden met al die factoren. Wil zij toezeggen dat dierenwelzijn een volwaardig
onderdeel wordt van de duurzaamheidscriteria voor de visserij? Mijn volgende punt betreft het handhavingsarrangement motorvermogen vissersvaartuigen.
Dit lijkt onbeduidend, maar het is relevant, omdat juist dit laat zien wat
er gebeurt als de minister wegloopt voor haar taken. Zij geeft toe dat de
kottervissers de regels niet naleven. Ik heb de zelfbenoemde braven, die stellen
dat wij ons in ons land vooral aan regels moeten houden, hier niet over gehoord.
Ik vraag de minister, maar ook de andere partijen, waarom een sector die de
regels niet naleeft, de vrijheid krijgt om zelf maar aan de slag te gaan met
het oplossen van de problemen. Wij hangen toch ook geen advertenties op waarin
wij zeggen: beste fietsendieven, als u van plan was een fiets te stelen, doet
u dan liever niet, al sturen wij geen politieagent meer op u af? Als regels
niet worden nageleefd, dan is dat een brevet van onvermogen. Wij moeten de
sector in dat geval zeker niet de kans geven om dat zelf te doen.Over de mosselsector is al uitvoerig gedebatteerd. Het is geen geheim
dat mijn fractie het voorzorgsprincipe hoog in het vaandel heeft staan. Als
niet onomstotelijk kan worden aangetoond dat een activiteit geen schade toebrengt,
dan moet de Waddenzee een natuurgebied blijven en geen particulier viswater
worden. Tussen mijn fractie en andere fracties bestaat verschil van mening
over de bewijslast. Zij willen graag eerst bewezen hebben dat er schade ontstaat.
Mijn fractie ziet het liever andersom: zo lang niet onomstotelijk kan worden
aangetoond dat het geen problemen geeft, moet de natuurwaarde centraal worden
gesteld. Welke risico’s wil de minister lopen? Zij lijkt het PRODUS-onderzoek
niet te willen afwachten en kondigt aan dat zij gewoon weer aan de slag gaat
met de najaarsvergunningen. Hoe kan het dat zij denkt te kunnen vaststellen
dat het zal gaan om mosselbanken die de winter toch niet overleven? Dat vormt
toch een onderdeel van het PRODUS-onderzoek? Als de minister zorgvuldig wil
zijn, dan moet zij dat afwachten, tenzij zij alle wijsheid in pacht heeft
en met rapportages kan komen die dit onderbouwen. Mijn fractie gelooft daar
niet zo in. Laten wij het aankomen op een nieuw gezichtsverlies van de minister
bij de Raad van State en een nieuwe ronde zwartepieten in de richting van
de natuurbeschermingsorganisaties die zo’n eventuele vergunning gaan
aanvechten? Of durven wij nu gewoon de knoop door te hakken en de sector de
helderheid te geven waarop hij recht heeft?Voorzitter: Van GentMevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): Voorzitter.
Ik herhaal de opmerking die ik vorige week namens mijn fractie heb gemaakt
over de acties van Greenpeace. Zulke acties zijn illegaal en niet democratisch.
Ik neem daar afstand van. Er kleven ook grote risico’s aan voor de visserijsector
en ik hoop van ganser harte dat de granietblokken worden opgeruimd.Mevrouw Jacobi (PvdA): U bent van «groen
rechts». Ik hoor u niets zeggen over de noodzaak om over te gaan tot
aanwijzing van de gebieden. Hoe denkt u daarover?Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): Ik kom straks
te spreken over de aanwijzing van de gebieden.Ik spreek nu eerst over de moties en de mosselzaadvisserij. Ik ben erg
benieuwd hoe het staat met de motie die ik samen met de heer Koppejan heb
ingediend over de nulmeting van de mosselsector. De heer Van der Vlies heeft
daar ook naar gevraagd. Het wordt tijd dat daarover duidelijkheid komt.In de mosselsector gaat het om de grote spilfunctie van habitattype 1110A
en de Waddenzee. Ik maak mij zorgen. De minister schrijft in haar brieven
van juni dat daarnaar onderzoek wordt uitgevoerd, maar daar blijft het dan
ook bij. Ik vraag mij af of het juist is om het te zoeken in de omschrijvingen.
Komen wij zo niet weer in een juridische impasse terecht? Als ik zie wat Europa
van ons vraagt in het kader van de omschrijving van habitattype
1110A, dan gaan wij een zeer moeizaam traject tegemoet. De heer Smaal van
IMARES concludeert terecht dat de Waddenzee en dit habitattype een grote dynamiek
hebben. In de Habitatrichtlijn worden statische criteria gehanteerd, terwijl
wij te maken hebben met een dynamisch systeem. De vraag is of zo’n systeem
wel tot zijn recht komt in zo’n statische beschrijving met doelen. Ik
betwijfel dus of wij op de goede weg zijn. Wat stelt Nederland daar als antwoord
tegenover? Moet niet opnieuw gekeken worden naar een audit van dat habitattype?
Wil de minister met haar Europese collega’s en de Eurocommissaris bezien
of dit habitattype in de juiste vorm is neergelegd?Ik kom te spreken over de mozzelzaadinvanginstallaties. In de brief van
de minister staat dat IMARES aangeeft dat er ruimte is voor 660 ha. De minister
gaat echter maar zo’n 160 ha aanwijzen. Als de minister zegt dat uit
een discussie met enkele organisaties moet blijken of er meer draagvlak is,
dan zeg ik: het moet niet gekker worden. Een onderzoeksbureau geeft aan dat
er meer ruimte is. Waarom moet dit traject dan zo worden ingezet? Wil de minister
meer ruimte geven en zelf de regie nemen?Mijn volgende punt is het Maatschappelijk Convenant Noordzeevisserij.
Alle lof voor het feit dat het Wereld Natuur Fonds en Stichting De Noordzee
met de visserijsector tot een convenant zijn gekomen waarin een aantal thema’s
is afgesproken. Een van de belangrijkste punten is natuurlijk de aanpak van
de beschermde gebieden op de Noordzee. Wanneer vindt die aanwijzing nu daadwerkelijk
plaats? Klopt het dat de minister eerst van plan was om gebieden snel aan
te wijzen, maar dat dit nu pas op 1 januari 2010 gebeurt omdat zaken
nu weer worden doorgeschoven?Er is nu een aantal gebieden gelokaliseerd. De convenantpartners zouden
zich gezamenlijk moeten afvragen of geen robuustere aanwijzing gewenst is,
waarbij mogelijk zelfs nog iets wordt toegestaan in de gebieden, zij het wel
in relatie tot het beheerplan dat nog moet worden gemaakt. Gebieden daarbuiten
zouden in dat geval volledig voor de visserij kunnen worden vrijgegeven. Ik
roep de minister ertoe op, nog eens te bezien of een robuustere aanwijzing
meer mogelijkheden biedt voor zowel de visserij als de natuur. Bovendien wijzen
niet alleen Nederland, maar ook andere landen gebieden aan. Welke afstemming
vindt plaats en vindt de juiste afstemming plaats?Mevrouw Ouwehand (PvdD): Ik proef een beetje
dat u de natuurbescherming die «Europa» ons oplegt met de Vogel-
en Habitatrichtlijn niet nauwgezet wilt volgen, want u stelt voor dat wij
activiteiten kunnen toestaan in die beschermde gebieden. Geeft u daarmee niet
opnieuw verkeerde signalen af aan de samenleving, waarover de Raad van State
dan weer een uitspraak moet doen?Mevrouw Snijder-Hazelhoff (VVD): Dat zeg ik
heel duidelijk niet. Ik vraag, ook in de richting van de convenantpartners,
of het niet wenselijk is om robuustere gebieden aan te wijzen. Gelet op het
beheerplan, waarin staat wat er beschermd zou moeten worden, zou een aantal
zaken wel mogelijk zijn. Ik zie de heer Polderman instemmend knikken. Ik vraag
de minister en ook de convenantpartners of zij bereid zijn om daar nog eens
naar te kijken, want hierin ligt voor beide wellicht winst.Lukt het de minister om het Aalherstelplan op 1 januari 2009 aan «Europa»
aan te bieden? Een aantal mensen van de beroepsvisserij van de benedenrivieren
heeft al gezegd dat dit opgeschoven moet worden. Er blijken toch wat problemen
te zijn. Zou het niet goed zijn als daar nog eens, op indicatie van de minister
en wellicht van de Kamer, een deskundige naar kijkt, zodat er meer helderheid
komt? Er is nu wat discussie over wie wel en wie niet. Ik sluit mij aan bij de opmerking van mevrouw Ouwehand over het motorvermogen.
Zij slaat de spijker op de kop. Het is juist dat de sectoren daarop mogen
worden aangesproken.Voorzitter: Snijder-HazelhoffDe voorzitter: Ik laat geen interrupties toe
tijdens de beantwoording van de minister. Ik ga ervan uit dat de minister
ongeveer drie kwartier nodig heeft. Daarna hebben wij nog tijd voor een hele
korte tweede termijn voor de Kamer.Antwoord van de ministerMinister Verburg: Voorzitter. Ik dank de Kamer
voor haar inbreng in eerste termijn.Een van de afgevaardigden vroeg zich af wat ik, luisterend naar de inbreng
en de onderlinge discussies van de leden, zou denken. Ik dacht en denk dat
vis en visserij emotie en beleving is. Ook natuur is beleving en emotie. En
als je die twee terreinen met elkaar verbindt, dan heb je veel emotie, beleving
en dynamiek. Dit brengt voor alle betrokkenen een grote verantwoordelijkheid
met zich mee, want visserij hoort al eeuwenlang in de Nederlandse traditie.
Natuur hoort ook in de Nederlandse traditie. Die moeten wij waar nodig beschermen.
Wij mogen ervan genieten waar dat kan, maar wij kunnen die verantwoordelijkheid
niet zomaar opzij schuiven. Zij geldt niet alleen de overheid en kan niet
simpelweg worden afgedwongen met regels, vergunningen of de gang naar de rechter.
Zij is een handelingsverantwoordelijkheid voor alle betrokkenen. De visserijsector
en allen die daarmee te maken hebben, moeten zich iets gelegen laten liggen
aan de kwaliteit en de conditie van de natuur. Natuurbeschermingsorganisaties,
de Tweede Kamer en anderen die zich betrokken weten bij de natuur, moeten
zich iets gelegen laten liggen aan de visserij.Ik mag verantwoordelijk zijn voor deze mooie terreinen. De vraag is: waar
staan wij nu en hoe doen wij dat nu? In de inbreng van verschillende leden
heb ik de roep om verduurzaming gehoord. Dat past volstrekt in mijn lijn.
Ik wil werken aan verduurzaming door innovatie. De Kamer weet dat. In het
kader van het Europees Visserijfonds, een Europees visserijactieprogramma,
is daarvoor voor de komende jaren, inclusief cofinanciering, 140 mln. uitgetrokken.
Er is nog een lange weg te gaan, maar er zijn mogelijkheden, zo hoor ik ook
uit de Kamer.Maatwerk is daarbij cruciaal. Als wij willen dat de visserij verduurzaamt,
dan moeten wij ervoor zorgen dat zij kan overleven. Als wij willen dat de
visserijsector over 25 jaar nog kan vissen, dan moeten wij zorgen voor een
duurzaam visstandbeheer en waar nodig ook voor herstel daarvan. Daarvoor zijn
ook natuurbeheer en -herstel, en dus natuurbescherming, nodig. Ik begrijp
het ongeduld van de Kamer. Ik voel dit zelf ook, maar het is vele malen complexer
dan ik hier soms in alle ongenuanceerd hoor. Dat is wat ik dacht toen ik de
Kamer beluisterde. Ik wil net als de Kamer stappen zetten in het belang van
alle elementen die ik zojuist heb genoemd, want dat is rentmeesterschap, en
in goed rentmeesterschap gaan ecologie en economie hand in hand, tot in lengte
van jaren.De volgende complexiteit is de bescherming. Mevrouw Wiegman maakte daarover
een buitengewoon zinnige opmerking. Zij zei: wij zien niet altijd wat er onder
water gebeurt. De vraag is dus: wat wil je beschermen in een bepaald gebied?
In dat geval moet je eerst weten wat er in een gebied zit. Vervolgens is de
vraag: hoe wil je dat beschermen en welke concrete actiemogelijkheden heb
je daarvoor? Ik maak een vergelijking met de gruttostand en het belang van
de bescherming van weidevogels. Wij investeren jaar na jaar meer geld en wij
denken dat het vanzelf allemaal wel goed komt, maar de werkelijkheid is dat
de gruttostand, helaas, nog niet toeneemt. Wij moeten ons dus afvragen of
er andere manieren zijn om te bereiken wat wij willen. Dit gebeurt
op het land en in de lucht, maar wij moeten dat ook in de zee hebben. En het
mag niet bij bescherming blijven. Soms moet je werken aan herstel, waarbij
de vraag is: wat wil je herstellen?Ik noem als voorbeeld de discussie over de mosselvisserij en de Waddenzee.
De natuurbeschermingsorganisaties zeggen dat zij een herstelplan willen. Daar
is op zichzelf niets op tegen, maar wat willen zij herstellen en hoe? Daarvoor
is onderzoek nodig. Wij ontkomen er niet aan om zorgvuldig onderzoek te verrichten
om gericht doelen te realiseren. Tegelijkertijd moeten wij ons realiseren
dat de natuur niet maakbaar is. Dat ontslaat ons echter niet van onze verantwoordelijkheid
om tot het uiterste te gaan.Mevrouw Ouwehand zei: nu opschieten en hupsakee! Maar als ik haar zou
vragen wat zij wil herstellen, dan zal het stil zijn. Zeker als ik haar daarbij
vraag: hoe doe je dat dan? Zij zou zeer waarschijnlijk antwoorden dat ik de
gebieden moet sluiten voor alle economische activiteiten, maar dat is geen
begaanbare weg. Ik zie meer in samenwerking om gezamenlijk doelen te bereiken
en ervoor te zorgen dat zowel de natuur als de visserijsector kan overleven.
De vraag is hoe wij daarvoor zorgen. De heer Koppejan zei over de samenwerking
in het kader van het Noordzeeconvenant: de situatie is broos en kwetsbaar.
Dat geldt echter mutatis mutandis voor alle visserijsectoren in relatie tot
de natuur en de verduurzaming. Hij zei daarbij dat het nodig is dat er hard
gewerkt wordt aan wederzijds vertrouwen. Ik had het niet mooier kunnen zeggen.
Er moet inderdaad hard gewerkt worden aan wederzijds vertrouwen, want de visserijsector
kan het niet alleen en ik kan het niet alleen. Als er maar iemand naar de
Raad van State gaat, dan vraagt die aan mij: minister, wat hebt u gedaan aan
het voorzorgsbeginsel? Met dit soort dingen hebben wij te maken en het zijn
allemaal instellingen die wij in onze samenleving hebben opgebouwd en die
een bijdrage leveren aan de rechtsstaat. Wij moeten samen aan de slag en investeren
in wederzijds vertrouwen. Ik voeg hieraan toe dat wederzijds vertrouwen altijd
begint met vertrouwen geven. Pas daarna kan een situatie ontstaan waarin je
vertrouwen ontvangt en vertrouwen met elkaar opbouwt.Ik wil hiermee aangeven dat de situatie eenvoudiger voorgesteld wordt
dan zij in de praktijk is en dat wij voor de verschillende verantwoordelijkheden
moeten staan. Ik heb de standpunten in verschillende kleursoorten, toonsoorten
en woordkeuzen bij de sprekers gehoord. De vraag is: hoe brengen wij dat nu
met elkaar in verbinding?Ik behandel de aangesneden onderwerpen in vier blokjes: het Maatschappelijk
Convenant Noordzeevisserij, de mosselsector, de garnalensector en de binnenvisserij.Alle sprekers hebben hun waardering uitgesproken voor het Noordzeeconvenant.
Dat is zeer terecht. Het is goed dat de visserijsector en de organisaties
Stichting De Noordzee en Wereld Natuur Fonds samen het initiatief hebben genomen.
Ik ben hierbij postiljon d’amour geweest. Ik zie mijzelf nog staan bij
de inontvangstneming van de Viswijzer. Op dat moment botsten beide partijen
nog. Zij stonden met de ruggen naar elkaar toe, maar nu zitten zij om de tafel.
De samenwerking is echter broos. Het gezamenlijk ontwikkelen van de Viswijzer
is nu nog een stapje te ver, maar er gebeurt wel het nodige. De ambitie is
dat de gehele kottersector in 2012 MSC of gelijkwaardig gecertificeerd is.
Dat is een belangrijke stap. Wel is afgesproken dat ondernemers zelf verantwoordelijk
zijn voor de beslissing of zij voor die certificering gaan. Die certificering
is onafhankelijk. Daarvoor moet men gewoon aan criteria voldoen. Er wordt
dus niet mee gerommeld. Je voldoet eraan of je voldoet er niet aan en zo hoort
het ook. Ik heb gisteren vernomen dat er een wachtlijst aan het ontstaan is
bij de certificeringsaanvragen. Als dat werkelijk zo is, dan zou mij dat zeer
verheugen, want dat zou een grote stap in de juiste richting zijn. Er vindt dus wel overleg plaats over een gezamenlijke Viswijzer. Ook daarbij
bespeur ik ongeduld bij de verschillende partners. Iedereen zou een stapje
sneller willen, maar ik heb al gezegd dat vertrouwen iets is waarin je moet
investeren en dat alleen maar kan groeien als er meer stappen tot een succes
leiden.De heer Koppejan heeft gevraagd naar de uitvoering van de motie-Jacobi/Koppejan
over de certificering van gekweekte vis oftewel aquacultuur. Daar wordt aan
gewerkt, maar niet in het convenant. Ik ben een duurzaamheidslat voor aquacultuur
aan het ontwikkelen. Met dat instrument kunnen aquacultuurondernemers fiscale
regelingen verkrijgen om duurzaam te werken. Daar is dus de nodige aandacht
voor.De heer Koppejan heeft herhaald wat hij de vorige keer heeft gezegd over
het optreden van Greenpeace. Ik heb toen gezegd dat dit een zaak is tussen
Nederland, Duitsland en Greenpeace. Er is geen reden voor Europese betrokkenheid.
Hij heeft ook gevraagd of ik aangifte wil doen van vernieling van de zeebodem.
Ik heb vorige week gezegd dat ik goed contact heb met de Duitse verantwoordelijke
staatssecretaris Lindemann. Duitsland heeft alles onderzocht en alles in stelling
gebracht om herhaling te voorkomen, Ik heb inmiddels ook begrepen dat Greenpeace
niet van plan is om nieuwe acties op dit punt te ondernemen. De heer Koppejan
heeft ten slotte gevraagd of de Duitse regering bereid is om de rotsblokken
op kosten van Greenpeace te laten weghalen. Volgens de laatste informatie
is de Duitse regering dat niet voornemens. Naar verwachting zakken de rotsblokken
vanzelf weg in het zand.Alle sprekers vragen naar mijn ambitie om te zorgen voor een veerkrachtig
ecosysteem in de Noordzee. Die ambitie is groot. Het is mijn bedoeling om
een duurzaam gebruik van de gehele Noordzee te realiseren, niet alleen voor
de visserij en de natuur, maar ook voor andere gebruiksfuncties. De bescherming
van gebieden in de Noordzee is uitgewerkt in het Integraal Beheerplan Noordzee
2015, dat ook in de Kamer uitvoerig is besproken.In de Vogel- en Habitatrichtlijn staat dat de Doggersbank, de Klaverbank,
de Exclusieve Economische Zone of EEZ van de Noordzee en de Noordzeekustzone
ten noorden van Bergen en de Westerscheldemonding in de territoriale zee in
aanmerking komen voor aanmelding of aanwijzing als Habitatrichtlijngebieden.
Het Friese Front en de Noordzeekustzone ten noorden van Bergen worden aangewezen
als Vogelrichtlijngebieden. Die maatregelen hebben gevolgen voor de gebruikers
van de zee, maar ik wil hierbij zorgvuldig te werk gaan. De mogelijk te treffen
maatregelen raken niet alleen de Nederlandse vissers, maar ook die van andere
EU-lidstaten. Goede afstemming is nodig, want visserijmaatregelen kunnen alleen
in het kader van een gemeenschappelijk visserijbeleid genomen worden. De regulering
van de visserij is de exclusieve bevoegdheid van de Europese Unie.Ik ga voor 1 januari 2009 over tot aanmelding bij de Europese Commissie
en nominatie bij het secretariaat van het OSPAR-verdrag. Daarnaast zal ik
bij de EC erop aandringen om de maatregelen voor te bereiden, zodat de vissers
van alle lidstaten gelijke kansen hebben.De heer Koppejan heeft gevraagd naar de uitvoering van de motie-Atsma/Koppejan
en of alle partners daarbij worden betrokken. Het antwoord is «ja».Verschillende sprekers hebben gevraagd of wij iets kunnen leren van de
Duitse EMPAS-aanpak. Dat doen wij al. Als in andere lidstaten dingen worden
uitgedokterd, dan leer ik graag van hun onderzoeken en ervaringen. Andersom
geldt vaak dat andere lidstaten gebruik maken van dingen die wij voor het
eerst doen. Dit benadrukt nog eens hoe belangrijk het is om gezamenlijk op
te trekken in Europees verband.Mevrouw Jacobi heeft gevraagd waarom is gekozen voor losse gebieden in
de Noordzee in plaats van een netwerk. De aanwijzing vloeit voort uit toepassing
van de daarvoor ontwikkelde ecologische criteria. Afzonderlijke
gebieden geven een impuls aan het behoud en herstel van de natuurkwaliteit
van de gehele Noordzee. Uitgangspunt bij de selectie is geweest dat de gebieden
een bijdrage leveren aan het Europese ecologische netwerk.Mevrouw Wiegman heeft gevraagd of niet meer gebieden moeten worden aangemeld.
Ik geef nu eerst prioriteit aan het aanmelden en aanwijzen van de genoemde
gebieden. Dat zijn twee verschillende stappen. Daarna volgt de ontwikkeling
van het beheerplan. Via het maatschappelijk convenant wordt geprobeerd om
het beheer binnen de beschermde gebieden zo te ontwikkelen dat praktijken
ook op andere plaatsen kunnen worden toegepast. Dit is weer een voorbeeld
van leren van elkaars ervaringen; een soort hefboomwerking.Mevrouw Wiegman wil weten wat het betekent dat de hele EEZ onder de Natuurbeschermingswet
gaat vallen. De uitbreiding van de reikwijdte van de Natuurbeschermingswet
1998 van de EEZ betreft de bescherming van gebieden die op grond van de Vogel-
en Habitatrichtlijn en het OSPAR-verdrag moeten worden aangewezen. Andere
delen van de wet, zoals de aanwijzing van nationaal beschermde natuurmonumenten
en landschapsgezichten, zijn in de EEZ irrelevant. De visserijmaatregelen
worden dus niet gebaseerd op de Natuurbeschermingswet, maar op de Visserijwet.Mevrouw Van Gent heeft gevraagd: moeten wij niet zeer grote gebieden sluiten
omdat het niet goed gaat? Moeten wij niet kiezen voor een snelle in plaats
van een langzame aanpak? Ik ben het met haar eens dat het wereldwijd niet
goed gaat met de visbestanden, maar regionaal zijn er grote verschillen. Ook
tussen de EU-regio’s zijn er verschillen. In sommige delen herstelt
het bestand van bepaalde vissoorten zich enigszins en in andere gaat het niet
de goede kant op. De EU pakt het goed aan met de ontwikkeling van meerjarenbeheerplannen
en een duurzaam structuurbeleid, en de bevordering van de tripartiete betrokkenheid
via de regionale adviescommissies, waarover ik zeer enthousiast ben, omdat
daarin de visserijsector, de wetenschap en de non-gouvermentele organisaties
gezamenlijk adviseren over de quota.Wij moeten doorgaan en dat vraagt inderdaad offers van de sector, zoals
mevrouw Van Gent zei. Vorig jaar, doorlopend tot dit jaar, is al een saneringsronde
uitgevoerd waarbij 23 schepen uit de vaart zijn genomen. Dat zijn harde slagen
in de visserijsector. Overigens hebben de ondernemers daar zelf voor gekozen.
Er was een vrije intekening. Die sanering biedt mogelijkheden voor het herstel
van de zee en de toekomst van de sector.Mevrouw Snijder heeft gevraagd of in de beschermde gebieden nog visserij
kan worden toegestaan. Wij moeten beschermingsmaatregelen treffen zodra de
gebieden in «Brussel» zijn aangemeld en door de EC op de communautaire
lijst met te beschermen gebieden zijn geplaatst. Het beheerplan voor die gebieden
is dus van belang. Ik zit met de belanghebbenden, betrokkenen en stakeholders
om de tafel. Dat gaat op dezelfde wijze als bij Natura 2000.Er is gevraagd of ik overleg met Europese partners. Ja, wij werken zo
veel mogelijk samen om van elkaar te leren en omdat zeewater doorstroomt –
zo strekt het Waddenzeegebied zich uit tot Duitsland en Denemarken –
maken wij van tijd tot tijd tripartiete afspraken. Dat werkt goed en wij maken
daar optimaal gebruik van.Mevrouw Wiegman heeft mij gevraagd naar de gevolgen voor Nederland van
de Kaderrichtlijn Marien. De eerst verantwoordelijke hiervoor is staatssecretaris
Huizinga van Verkeer en Waterstaat. Zij is verantwoordelijk voor de implementatie
en de uitvoering van de richtlijn. LNV is verantwoordelijk voor Natura 2000
en het gemeenschappelijk visserijbeleid. Wij werken daar samen aan. Wij staan
aan het begin van het proces. De precieze uitwerking en implementatie worden
de komende jaren duidelijk. Wij hebben er dus een nieuwe uitdaging bij.Mevrouw Wiegman heeft mij opgeroepen om te communiceren over de positieve
effecten van natuurbescherming voor visserij. Ik doe dat in de Kamer en erbuiten,
omdat ik ervan overtuigd ben dat die twee moeten samengaan. Dat is een verbinding
tussen mijn hart en mijn hoofd en dat zal ik overal waar ik de kans krijg
uitstralen. Zij moeten samengaan in duurzame harmonie. Dat vraagt vaak om
lastige keuzen. Dat komt mij in de Kamer en daarbuiten wel eens te staan op
de opmerking dat het allemaal niet opschiet, maar als de organisaties die
nu samen investeren in vertrouwen nog met rode koppen tegenover elkaar zouden
staan en elkaar alleen zouden tegenkomen voor een rechtbank, dan zou iedereen
verliezen. Nu zitten de partijen serieus om de tafel. Dat gaat soms gepaard
met de nodige emotie, maar bij hen groeit langzaam het besef dat zij elkaar
nodig hebben.Mevrouw Ouwehand en mevrouw Snijder hebben een vraag gesteld over het
motorvermogen. Mevrouw Ouwehand had een sterke opvatting over overtreding
daarvan. Wij zijn dat van haar gewend. Overtreding wordt niet geaccepteerd.
De aanpak van het motorvermogen vindt plaats op basis van comanagement. De
sector heeft zelf aangegeven zich bewust te zijn van het feit dat er iets
moest veranderen en heeft een stelsel van private controles en sancties ingesteld.
Dat is een effectieve aanvulling op de publiekrechtelijke controles en doet
niets af aan de bevoegdheden van de overheid. Dit probleem wordt in Nederland
overigens vrij voortvarend aangepakt. Andere lidstaten informeren bij ons
of zij hier iets van kunnen leren, zodat zij het eveneens kunnen toepassen.Mevrouw Ouwehand heeft nog gevraagd naar het transport van levende vissen
en het dierenwelzijn. Dierenwelzijn is een integraal onderdeel van het visserijbeleid.
In de Nota Dierenwelzijn heb ik mijn prioriteiten genoemd. Het transport van
vis is er één van. Ik heb haar over het transport van paling
uit Ierland al schriftelijk geïnformeerd dat het onthaken meer ongerief
oplevert dan het transport met de haak nog in de bek.Ik kom te spreken over de mosselsector. Alle sprekers hebben hierover
vragen gesteld. Ik ga daarom eerst in op de stand van zaken.Wij weten allemaal dat door de uitspraak van de Raad van State bij velen
grote onzekerheid is ontstaan. Ik heb de Kamer al eerder gezegd dat ik mij
inzet voor een duurzame mosselvisserij in de Waddenzee. Dat wil ik hier nog
eens herhalen. Ik werk met de mosselsector en de natuurbeschermingsorganisaties
aan een duurzame mosselvisserij en een duurzame Waddenzee. Die twee moeten
hand in hand gaan volgens het principe dat ik eerder heb uiteengezet. Ik bemoei
mij daar zeer mee, omdat ik het een belangrijk dossier vind.In de tweede helft van september heb ik met alle organisaties overlegd
en de informateur, de heer Heldoorn, werkt nu op mijn verzoek stapsgewijs
aan verdere uitwerking van een gezamenlijk plan. Er wordt gewerkt aan eindbeelden
van de natuur in de Waddenzee en een duurzame mosselvisserij. Er wordt gewerkt
aan een tijdsplan met concrete doelen, zoals de heer Polderman in zijn motie
heeft gevraagd. Eind deze maand zal de heer Heldoorn samen met de organisaties
aan mij verslag uitbrengen. Daarmee houdt het niet op. Het moet een vervolgtraject
krijgen. Over hoe dit precies handen en voeten zal krijgen, zal ik samenwerken
met de betrokken organisaties.Ik heb toegezegd dat mijn ministerie duidelijkheid zal bieden over de
beschrijving van de te beschermen waarde van de permanent overstroomde zandbanken
in de Waddenzee en over dat deel van het PRODUS-onderzoek dat die waarde in
relatie tot de visserij wordt bestudeerd. Ik heb geprobeerd om het PRODUS-onderzoek
na de review te laten verdiepen en te versnellen. Dat bleek niet mogelijk.Verschillende sprekers hebben vragen gesteld over het profielendocument.
Ik heb vorige week al gezegd dat dit een wetenschappelijk stuk is. Het is
niet op een achternamiddag tot stand gekomen, maar opgesteld in overleg met
IMARES. Er is gevraagd om mensen van IMARES ernaar te laten kijken, maar zij
hebben zelf daaraan meegewerkt, evenals het Instituut voor Zeeonderzoek,
Rijkswaterstaat en deskundigenbureaus. Op 18 september is het verzonden
aan betrokken organisaties en deze week is het gepubliceerd. Het document
is tot stand gekomen op basis van deskundigenbijeenkomsten, literatuurstudie
en de best beschikbare wetenschappelijke gegevens. De beoordeling van de landelijke
staat van instandhouding is uitgevoerd volgens de door de Europese Unie voorgeschreven
systematiek. Wij zijn dus niet over één nacht ijs gegaan. Ik
zie daarom geen aanleiding voor een review. Bovendien wordt de najaarsvergunning
mede op grond van dit profielendocument beoordeeld.Als wij een vergunning willen die houdbaar is voor de Raad van State,
dan is het van groot belang om een zo goed en zorgvuldig mogelijk onderbouwde
vergunning te maken. Als je beschikt over een profielendocument, is het zeer
terecht dat je de vergunningverlening daarop baseert. Het verzoek voor de
najaarsvergunning is inmiddels binnen. De mosselsector heeft toegezegd dat
zij dit samen met de natuurbeschermingsorganisaties bekijken. Dat past in
het proces van samenwerken om handen en voeten te geven aan die duurzame Wadden
en die duurzame mosselvisserij. Vanuit LNV zijn wij uitermate actief om de
regie mede vorm te geven, zodat die vergunning zo snel mogelijk rond is. Dat
is van groot belang.De heer Van der Vlies heeft gezegd dat het niet goed is dat het woord «ongestoord»
in het profielendocument staat, maar dat woord staat er niet in. Ik weet niet
waar hij zich op baseert.Ik heb gemerkt dat het profielendocument vragen oproept. Ik heb aangegeven
met hoeveel zorgvuldigheid en deskundigheid het document tot stand is gekomen,
waarbij overigens ook is gelet op wat andere lidstaten, zoals Duitsland en
Denemarken, doen. Ik zie er echter op korte termijn geen meerwaarde in om
te overleggen met de Europese Commissie, zoals mevrouw Snijder heeft voorgesteld.
Wij zijn aan zet en wij leren van de ervaringen van anderen.Ik zeg de Kamer wel iets toe. Ik ben bereid om de vragen van de leden
door te geleiden naar de opstellers van het document. Deze vragen mag u ook
schriftelijk stellen. Wel ontvang ik ze graag voor het einde van deze week,
omdat ze moet worden meegenomen en meegewogen, en omdat ze van invloed kunnen
zijn op de najaarsvergunning. Ik heb de naam van de heer Smaal horen noemen.
Ik heb al een paar vragen voor hem genoteerd, maar ik ben graag bereid om
de vragen van de Kamer door te geleiden, want de duiding moet helder zijn.
Het belang is heel groot.Tegen de heer Koppejan zeg ik dat wij uitermate zorgvuldig te werk zijn
gegaan met het profielendocument. Dat blijkt ook uit de grote betrokkenheid.
Wij moeten tot het uiterste gaan om te komen tot een houdbare vergunning.
Mijn inzet is om te voorkomen dat de najaarsvergunning dit jaar wordt voorgelegd
aan de Raad van State en ik reken erop dat dit ook de inzet is van de mosselsector
en de natuurbeschermingsorganisaties. Het zou de grootste investering in vertrouwen
zijn als er dit najaar een vergunning ligt waartegen geen bezwaar en beroep
wordt ingediend. Dat zou een heel belangrijke stap zijn in het vertrouwen
voor de toekomst. Daar is iedereen mee gediend.Mevrouw Snijder heeft nog gezegd dat het Waddengebied hoogdynamisch is
en dat criteria in het document statisch zijn. Ik spreek dat tegen. In het
profielendocument staat dat het Waddengebied hoogdynamisch is. Wij zijn er
echter wel aan gehouden om het profielendocument op te stellen op basis van
de meest recente beschikbare informatie. Als zij zegt dat de Waddenzee dynamisch
is en vanwege die dynamiek over vijf jaar anders kan zijn, dan heeft zij gelijk.
Ik denk daarbij ook aan het rapport van de commissie-Veerman. Maar ook over
vijf jaar zijn wij eraan gehouden, de laatste inzichten in de stand van zaken
te geven. Het is nu echter naar beste vermogen en laatste stand van de wetenschap
opgesteld.De experimenten met de mosselzaadinvanginstallaties of MZI’s zijn
veelbelovend. Ik ben bereid tot een opschaling, maar dat is complex.
Wij lopen bijvoorbeeld aan tegen de vraag of er ook een procedure voor een
milieueffectrapportage gevolgd moet worden. Daarnaast moet het MZI-beleid
volgens de Natuurbeschermingswet aan een plantoets onderworpen worden. Dit
doet denken aan de procedure om te komen tot windmolenparken in zee. Er komt
dus meer bij kijken dan je zo zou denken of misschien wel zou willen.Uit consultaties dit voorjaar is gebleken dat de opschaling bij verschillende
gebruikers, maar ook bij natuurorganisaties en bestuurlijk de nodige vragen
oproept. Er zijn ook andere visserijsectoren bij betrokken, evenals de grote
vaart, de recreatiesector, de regiobesturen cetera. De veiligheid van de scheepvaart
speelt dus ook een rol. Daarom kies ik voor een traject van zorgvuldigheid
en tempo. Die twee moeten hand in hand gaan. Als ik nu overhaast besluit over
het opschalingsbeleid, dan gaat dat linksom of rechtsom ten koste van de zorgvuldigheid
en daardoor ook van het draagvlak. Als wij definitief ruimte willen maken
voor MZI’s en opschaling naar meer hectares, dan moet daarvoor draagvlak
zijn.In 2009 breng ik een beleidskader uit waarop een plantoets is uitgevoerd
op grond van de Natuurbeschermingswet. Ik volg daarmee de Open Plan Procedure.
Er is ook ruimte voor inspraak van belanghebbenden die zich niet kunnen beroepen
op ecologische bezwaren, zoals de garnalen- en de recreatiesector. Ik kies
voor 2009 voor 160 ha in de Waddenzee en 150 ha in de Oosterschelde. Dat is
vanuit ecologisch, maatschappelijk en bestuurlijk draagvlak verdedigbaar.
Ik heb dat voorstel gesondeerd bij diverse partijen en hiervoor bleek draagvlak
te bestaan. De sector vraagt meer ruimte en heeft dat ook aan de Kamer laten
weten. Men heeft gevraagd om het plaatsen van MZI’s boven de percelen
vrij te geven, zodat elke kweker de gelegenheid krijgt om MZI’s boven
zijn percelen te plaatsen. Ik wijs erop dat dit kan leiden tot een ongebreidelde
groei van MZI’s in de Waddenzee en de Oosterschelde. Dat draagt het
risico in zich dat er een lappendeken van MZI’s ontstaat. Bovendien
ontstaat er dan ook onderling geruzie over wie wel wat heeft en wie niet.
Ik heb het volgende tegen de sector gezegd. Ik heb gevoel voor wat u vraagt,
maar ik zeg u twee dingen: als u meer wilt, kom dan met een collectief plan én
met draagvlak. Als de sector voor 2009 met een collectief plan komt en daarvoor
draagvlak organiseert, dan sta ik daar buitengewoon positief tegenover, want
dan kan het in 2010 definitief worden ingevuld.De heer Koppejan heeft gevraagd of ik dat optimaal invul. Dat doe ik.Mevrouw Jacobi heeft gewezen op de MZI die irritatie veroorzaakt bij garnalenvissers
en de recreatievaart. De bedoeling was dat dit experiment zou duren tot eind
2008. Nu is er sprake van een verlening van het interim-beleid. Wij zoeken
met de betrokken MZI-houders, de garnalenvissers en de recreatiesector naar
een oplossing.De heer Graus heeft gemopperd over het laat ontvangen van brieven. Ik
zeg daar twee dingen over. Enerzijds heeft hij gelijk en zal ik bezien hoe
ik voor een overleg gevraagde brieven eerder kan toesturen. Ik streef ernaar
om eerder toegezegde brieven al voor het weekend bij de Kamer te bezorgen.
Het is een legitieme vraag, want de Kamer moet zich kunnen voorbereiden. Anderzijds
valt het mij op dat tijdens de dinsdagse procedurevergaderingen vaak nog een
aantal extra verzoeken wordt gedaan. De leden vragen een brief hierover en
een reactie daarop. Dat heeft natuurlijk allemaal te maken met hun maatschappelijke
contacten en hun rol als volksvertegenwoordiger. Ik vraag echter wel begrip
ervoor dat als zij dinsdagmiddag nog een lading verzoeken bij mij indient,
het natuurlijk onmogelijk is om daaraan te voldoen, hoewel ik mij uiterste
best doe.De heer Van der Vlies en mevrouw Snijder hebben een vraag gesteld over
de nulmeting. Dat onderzoek is toegezegd en het LEI is ermee bezig. Ik hoop
de Kamer daarover rond 1 november te kunnen informeren.Mevrouw Jacobi en mevrouw Wiegman hebben gevraagd of ik de garnalensector
wil helpen met de MSC-certificering. Ik ben daarvan op de hoogte
en ik steun het van harte. Zo steun ik het onderzoek naar het terugbrengen
van de bijvangsten met een bijdrage van € 100 000. Ik heb in
juni toegezegd dat ik zal bezien hoe vanuit LNV de regie op onderzoek en coördinatie
kan worden verbeterd. Verder vindt constructief overleg met de sector plaats.
Ik zeg er wel bij: een aanvraag voor een MSC-certificaat moet door een ondernemer
zelf worden ingediend en aan de criteria moet ook wel worden voldaan.Ik kom te spreken over de binnenvisserij. Er is gezegd dat de visstandbeheercommissies
voldoende status moeten krijgen. Daar wordt aan gewerkt. Niet alle commissies
zijn al werkzaam. Ik moet daarbij helaas zeggen dat dit komt door onvoldoende
samenwerking en soms door onvoldoende wil tot samenwerking. Ik betreur dat
uitermate, omdat ik meen dat iedereen er belang bij heeft om in die commissies
samen te werken. Ik hoop dat ik dat met zachte hand kan verbeteren, anders
moet ik het op wettelijke basis doen. Ik zal er dan ook voor zorgen dat die
commissies de juiste status krijgen.Ik kan mevrouw Snijder bevestigen dat ik de datum van 1 januari voor
het aanmelden van het aalbeheerplan in «Brussel» haal. Zij heeft
gevraagd: zouden deskundigen naar bestaande problemen kunnen kijken? Natuurlijk,
dat gebeurt ook. Bij het vaststellen van het aalbeheerplan baseer ik mij op
wetenschappelijke informatie en het advies van de klankbordgroep die hiervoor
speciaal voor is ingesteld.De voorzitter: Ik kijk naar de klok en naar
de woordvoerders. Wij hebben allemaal nog één minuut om iets
te zeggen.Nadere gedachtewisselingMevrouw Ouwehand (PvdD): Voorzitter. Ik moet
mij in dat geval beperken.Ik constateer dat de minister geen gehoor geeft aan de oproep van de Kamer
om aan de slag te gaan met de bescherming van meer gebieden. Ik proef hiervoor
wel een meerderheid in de Kamer, met de steun van de fracties van de PvdA
en de ChristenUnie. Ik herhaal nog even dat de minister heeft gezegd dat er
een inhaalslag nodig is. Als wij haar daarop wijzen, dan komt zij met drie
gebieden. Dat is echt te weinig.De minister heeft niet geantwoord op mijn vraag over de uitvoering van
de motie-Jacobi c.s. die beoogt de plannen rond de biodiversiteit concreter
te maken. De Kamer heeft het recht om te vragen om een actieplan over de bescherming
van de Noordzee met dezelfde concrete doelstellingen. Ik krijg daar graag
nog een antwoord op.Ik stel voor dat de minister aangeeft dat zij, even los van de verduurzaming,
meer dan die drie gebieden gaat beschermen, anders moet ik een motie indienen.Ik moet het hierbij laten. Ik stel wel voor om wellicht nog een verlengde
tweede termijn te houden, omdat wij de problematiek nu niet kunnen uitdebatteren.De voorzitter: Dat is de schuld van degenen
die in eerste termijn verschrikkelijk hebben geïnterrumpeerd. Ik kon
u toen ook bijna niet tot de orde roepen.De heer Koppejan (CDA): Voorzitter. Ik sluit
mij graag aan bij mevrouw Ouwehand. Het is onbevredigend dat wij deze belangrijke
zaak niet volledig kunnen uitdiscussiëren. Er is nog een wetgevingsoverleg
in november. Ik kom dan zeker op een aantal punten terug.Ik betreur het dat de minister niet bereid is om internationale acties
van Greenpeace internationaal aan de orde te stellen. Zij is niet ingegaan
op mijn principiële punt om alleen overleg te voeren met natuurbeschermingsorganisaties
die de democratische besluitvorming van dit parlement volledig
respecteren en niet kiezen voor eigenrichting. Ik heb verder gevraagd hoe
lang het gaat duren voordat de garnalenvissers weer kunnen vissen in het desbetreffende
Duitse deel van de Noordzee. De minister zegt wel dat die keien wegzakken
in het zand, maar hoe lang duurt dat?Mijn volgende punt betreft de mosselsector. Het is belangrijk dat de najaarsvergunning
snel verleend wordt. Hoe snel kan dat uiterlijk? Wij kunnen wel weer vele
overleggen voeren, maar er moet gewoon een besluit genomen worden. Mosselvissers
moeten kunnen vissen.Voorzitter, u wilt dat ik afrond, maar dit is echt belangrijk.De voorzitter: Wij moeten het kort houden,
anders moet ik de zaak nu gewoon afsluiten en moeten wij gezamenlijk beslissen
over een vervolg.De heer Koppejan: Ik heb nog twee opmerkingen.Ik zal mijn vragen over het profielendocument voor het einde van deze
week inleveren, maar dat betekent niet dat ik het huidige document accepteer.
Ik kom daar absoluut op terug bij het conceptaanwijzingsbesluit. Ik heb meer
vragen dan ik voor het einde van deze week kan indienen. De Tweede Kamer gaat
over haar eigen agenda. Ik accepteer het argument dat de minister het profielendocument
nu nodig heeft om snel tot de najaarsvergunning te komen, maar wij komen hier
op terug. De Kamer wil meer ruimte om te komen met goede vragen. Zij neemt
daar dus meer tijd voor.Ik ben ten slotte teleurgesteld over het antwoord van de minister over
de MZI’s.De heer Polderman (SP): Voorzitter. Drie uur
blijkt toch niet genoeg. Ik deel het ongenoegen van mijn collega’s.Ik snap en ben wel blij met de haast om de najaarsvergunning snel te verlenen,
want het is inmiddels al najaar. De minister hoopt dat de vergunning niet
aan de Raad van State wordt voorgelegd. Dat zou het ultieme bewijs zijn dat
het goed is gedaan. Ik hoop echter dat de najaarsvergunning zo in elkaar zit
dat die Raad van Stateproof is en dat hij concludeert dat de vergunning goed
is. In dat geval zijn wij van het gesodemieter af, om het zo maar te zeggen.Het stelt mij teleur dat de minister voor de aanwijzing van de gebieden
bij een beperkt aantal A-gebieden blijft. Misschien moet ik daarover via een
VAO of via het wetgevingsoverleg een motie indienen.Het is heel onbevredigend om zo’n zwaar onderwerp zo even af te
raffelen.De voorzitter: Dat deel ik helemaal met u,
maar wij hebben met elkaar drie uur afgesproken. Wij moeten anders gewoon
een vervolgoverleg afspreken.Mevrouw Jacobi (PvdA):Voorzitter. Ik dank
de minister voor de beantwoording.Zij heeft niet geantwoord op de vraag waarom bij de aanwijzing van gebieden
in de Noordzee niet is gekozen voor een netwerk. Wat zijn de ecologische criteria
om de andere gebieden niet aan te wijzen?Ik mis de regie van LNV bij het verzorgen van een onderbouwde vergunning
voor de najaarsvisserij. Het lijkt erop dat de mosselsector wordt teruggestuurd
naar de ngo’s, zodat zij daar gezamenlijk naar kunnen kijken, maar dat
moet natuurlijk samen met LNV gebeuren, want de Raad van State is eraan te
pas gekomen omdat LNV onvoldoende regie had genomen. Het ministerie moet een
leidende rol spelen en zorgen voor een houdbare vergunning, zodat de mosselvisserij
in het najaar weer van start kan gaan. Ik heb gevraagd of de garnalenvissers hulp konden krijgen bij de aanvraag
van de Nb-vergunning en niet hulp bij de aanvraag van de MSC-certificering.De voorzitter: Ik heb gezegd één
zin, maar jullie maken er weer een heel verhaal van.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):
Voorzitter. Ik dank de minister voor de beantwoording.Op welke termijn worden nieuwe gebieden aangewezen? Het is zorgvuldig
om eerst voor de huidige vier gebieden het traject van aanmelden, aanwijzen,
beheerplannen en convenanten te volgen, maar het zou jammer zijn als wij pas
aan het einde van het hele proces gaan kijken naar andere gebieden.Ik heb waardering voor de zorgvuldigheid van de minister, maar wat doen
wij met de gegevens uit de Natuurbalans? Welke gegevens willen wij graag terugzien
in de Natuurbalans van volgend jaar? Ik wil daarvoor concrete doelstellingen.De minister zegt dat zij werkt aan eindbeelden. Wanneer verwacht zij die
eindbeelden, zodat wij ze hier kunnen bespreken?Zij heeft gezegd: als er behoefte is aan meer MZI’s, dan moet de
sector het initiatief nemen om meer draagvlak te zoeken. Speelt zij daarin
een rol en zo ja, welke?Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Voorzitter.
Alle lichten staan op rood, maar ik heb het idee dat de minister op woelige
wateren laveert tussen de verschillende partijen en belangen. Zij moet accepteren
dat het niet altijd zo is dat je daar met elkaar uitkomt, maar dat zij als
minister een keuze moet maken. Zij kan wel eindeloos blijven overleggen, maar
daar is geen tijd voor. Ik heb een beetje het idee dat zij een soort management
by speech beoefent. Zij praat veel, maar zegt weinig en heeft weinig eigen
standpunten.De minister hoopt dat de natuurbeschermingsorganisaties geen bezwaar of
beroep aantekenen tegen de vergunningverlening aan de mosselvissers. Dat zou
de grootste investering in vertrouwen zijn, maar dit ligt toch echt aan de
vergunning en daar ligt het voorzorgsbeginsel weer aan ten grondslag. Zij
zet nu één partij onder druk om een andere partij tegemoet te
komen. Zo moet zij dat natuurlijk niet doen.Ik wil ook graag bescherming van meer gebieden en dit moet ook sneller.Ik heb in eerste termijn nog gevraagd om een helder actieprogramma met
afrekenbare deadlines, doelstellingen en budgetten voor de Noordzee.De heer Van der Vlies (SGP): Voorzitter. Ik
dank de minister voor haar beantwoording. Ik kan mij vinden in de algemene
lijn.Ik heb twee punten. Het aanmelden van de beschermde gebieden gebeurt voor
1 januari aanstaande. De minister gaat beheerplannen opstellen, convenanten
sluiten en gebieden aanwijzen. Mijn vraag daarbij is: hoe wordt, de ervaringen
van Natura 2000 indachtig, de flexibiliteit in acht genomen? Wij moeten straks
niet weer tegen reële grenzen oplopen.Ik hoop echt dat de najaarsvergunning voor de mosselzaadvisserij er komt,
want die is van levensbelang voor de sector.De heer Graus (PVV): Voorzitter. Mijn vraag
over de audit van het profielendocument is niet voldoende beantwoord.Hetzelfde geldt voor mijn vraag over het draagvlak bij derden, waarvan
de mosselmannen afhankelijk worden.Mijn vraag waarom de minister niet kiest voor 860 ha is niet beantwoord.Hoeveel van de 23 vissers zijn vrijwillig gestopt? Waarom komt er geen
duidelijkheid voor 2009? Er zijn veel vragen niet beantwoord. Mijn belangrijkste vraag is: wanneer
kunnen de mosselschepen weer uitvaren? Ik hoop nog voor 2009.Ik bedank de minister voor haar toezegging dat de brieven eerder komen.Ik zal een VAO aanvragen voor enkele vragen die niet voldoende zijn beantwoord.De voorzitter: Ik zeg namens de VVD-fractie
dat ik zeer ongelukkig ben met het profielendocument, maar daar wordt nog
op teruggekomen.Ik zit nu geweldig klem. Er zijn veel onderwerpen genoemd. De minister
heeft het recht om te reageren. Wij hebben drie uur de tijd genomen. Er is
echt veel te veel geïnterrumpeerd. Ik ben ook teleurgesteld, want ik
ben uitgegaan van tien minuten per spreker, terwijl er later nog drie leden
aanschoven. Ik neem hun dat niet kwalijk, maar ik had er meer rekening mee
kunnen houden. Het is jammer, maar wij moeten de zaal uit. Het heeft geen
zin als ik de minister nu nog één minuut het woord geef.Ik stel voor dat wij dit AO op heel korte termijn afronden. Dat is erg
jammer, maar ik zie geen andere mogelijkheid. Er liggen zo veel vragen. Ik
heb er ook geen behoefte om het overleg nu af te ronden, want in dat geval
komt er een VAO waarbij alle discussies worden overgedaan. Ik vraag aan de
leden en de griffie of er mogelijkheden zijn om vanmiddag nog een uur te overleggen.
U hoort allen zo snel mogelijk of dat kan.Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Wij moeten
een extra procedurevergadering houden. Ik wil ook even mijn collega’s
beschermen die er nu niet zijn of die nu weg moeten.De voorzitter: Het hoeft niet meteen haastje-repje.
Volgende week is de minister ook weer in de Kamer. Ik begrijp dat zij wil
antwoorden, maar ik ga niet in één minuut dit zaakje afraffelen,
terwijl er zo veel vragen zijn blijven liggen. Ik sluit nu dit AO. De tweede
termijn wordt nog grondig afgerond. Ik verwacht dat dit volgende week gebeurt.Voorzitter van de vaste commissie voor Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,Schreijer-PierikGriffier van de vaste commissie voor Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,DortmansXNoot1Samenstelling:Leden: Van der Vlies (SGP), ondervoorzitter, Schreijer-Pierik (CDA), voorzitter,
Atsma (CDA), Van Gent (GroenLinks), Poppe (SP), Waalkens (PvdA), Snijder-Hazelhoff
(VVD), Jager (CDA), Ormel (CDA), Koopmans (CDA), Van der Ham (D66), Van Velzen
(SP), De Krom (VVD), Samsom (PvdA), Van Dijken (PvdA), Neppérus (VVD),
Jansen (SP), Jacobi (PvdA), Cramer (ChristenUnie), Koppejan (CDA), Graus (PVV),
Vermeij (PvdA), Zijlstra (VVD), Thieme (PvdD) en Polderman (SP).Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Mastwijk (CDA), Ten Hoopen (CDA), Vendrik
(GroenLinks), Luijben (SP), Tang (PvdA), Boekestijn (VVD), Bilder (CDA), Biskop
(CDA), Koşer Kaya (D66), Van Leeuwen (SP), Dezentjé Hamming-Bluemink
(VVD), Eijsink (PvdA), Depla (PvdA), Van Baalen (VVD), Kant (SP), Blom (PvdA),
Ortega-Martijn (ChristenUnie), Van Heugten (CDA), Brinkman (PVV), Kuiken (PvdA),
Ten Broeke (VVD), Ouwehand (PvdD) en Lempens (SP). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29675-60.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl