Landbouw- en Visserijraad; Verslag van een schriftelijk overleg; Verslag schriftelijk overleg inzake de geannoteerde agenda Landbouwraad januari 2010
Staten-Generaal — Kamerstuk Verslag van een schriftelijk overleg
Datum: 2014-06-30 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST140320
 2009-2010
 
 21 501-32
 Landbouw- en Visserijraad
 
 
 
 
 Nr. 
 378
 VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
 Vastgesteld 19 januari 2010
 De vaste commissie voor Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, heeft een aantal vragen voorgelegd aan de minister van Landbouw,
Natuur en Voedselkwaliteit naar aanleiding van de brief van 8 januari
2010 inzake de Geannoteerde agenda Landbouwraad januari 2010 (Kamerstuk 21 501-32,
nr. 376).
 De minister heeft deze vragen beantwoord bij brief van 18 januari
2010.
 Vragen en antwoorden, voorzien van een inleiding, zijn hierna afgedrukt.
 
 De voorzitter van de commissie,
 Atsma
 De griffier van de commissie,
 Dortmans
 
 I VRAGEN EN OPMERKINGEN VANUIT DE FRACTIE
 Inhoudsopgave Blz.
 Inleiding 2
 Spaans Voorzitterschap 2
 Landbouw 3
 Visserij 4
 – TAC’s en quota 4
 – Voorkomen van de import van illegaal gevangen vis 5
 – Pulsvisserij 5
 – Blauwvintonijn 8
 – Doornhaai 8
 – Aanlanden bijvangsten 8
 – Aquacultuur 8
 Inleiding
 De leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
de agenda en bijbehorende stukken ten behoeve van de Landbouw- en Visserijraad
van 18 januari 2010.
 
 De leden van de VVD-fractie hebben met belangstelling kennis genomen van
de geannoteerde agenda Landbouw- en Visserijraad van 18 januari 2010.
Daarbij hebben de leden van de VVD-fractie enkele vragen. Ook hebben de leden
van de VVD-fractie naast deze agenda nog enkele aanvullende vragen.
 
 De leden van de fractie van de PvdD hebben met instemming kennisgenomen
van de uitvoering van de aangenomen moties die vóór de afgelopen
Landbouw- en Visserijraad zijn ingediend. Zo bedanken de leden van de fractie
van de PvdD u voor uw pleidooi om de Europese wateren te sluiten voor visserij
op de blauwvintonijn en voor het niet steunen van de derogatiemogelijkheid
bij de inperking van het gebruik van niet-humane primaten voor dierproeven.
 Spaans voorzitterschap
 Het Spaans voorzitterschap heeft verschillende onderwerpen op de agenda
gezet voor de komende maanden, zoals de toekomst van het Gemeenschappelijk
landbouwbeleid (GLB), de rol van vrouwen op het platteland en de concurrentiekracht
van de landbouw in de keten, zo constateren de leden van de CDA-fractie. Voor
wat betreft de toekomst van het Gemeenschappelijk landbouwbeleid is het van
groot belang om de discussie hierover verder te voeren in de aanloop naar
de verwachte mededeling in juli of september van dit jaar. De leden van de
CDA-fractie vragen welke specifieke beïnvloedingsmomenten Nederland nog
heeft ten aanzien van toekomst van het Gemeenschappelijk landbouwbeleid; zeker
ook in het licht van het feit dat de groep van 22 lidstaten (alle lidstaten
minus VK, ZWE, DK, NL en MAL) op initiatief van Polen mogelijk deze week opnieuw
bijeen is om het debat over de toekomst GLB voort te zetten. Gaarne zien de
leden van de CDA-fractie een toelichting op beide punten.
 Ook zal tijdens het voorzitterschap van Spanje de nodige aandacht worden
geschonken aan dierenwelzijn- en gezondheid. De leden van de CDA-fractie vragen
welke inzet u pleegt ten aanzien van de vormgeving van de nieuwe Europese
diergezondheidswet, die in de loop van 2010 meer vorm zal krijgen in de Europese
Commissie. 
 
 De leden van de CDA-fractie gaan er van uit dat punten zoals het voorkomen
van het ruimen van gezonde dieren middels inzet van vaccinatie en dus ook
afzet van producten van geënte, gezonde dieren, afwezigheid van internationale
regels voor het omgaan met Q-koorts, een gelijk Europees speelveld voor kostendeling
tussen overheid en sector onderdeel van de inzet zullen zijn. Nog steeds ontvangen
de leden van de CDA-fractie signalen dat Nederlandse veehouders nu nog steeds
meer meebetalen aan de kosten van dierziektebestrijding dan in de meeste andere
EU-lidstaten. Is dat ook uw beleving zo, vragen de leden van de CDA-fractie.
 
 De leden van de VVD-fractie constateren, dat tijdens de Landbouw- en Visserijraad
het Spaanse voorzitterschap een nadere toelichting zal geven op het werkprogramma
en de Spaanse prioriteiten en ambities voor het komende half jaar. Het Spaanse
voorzitterschap heeft de volgende prioriteiten aangewezen: toekomst van het
GLB na 2013, de concurrentiepositie van landbouw en de agro-voedselindustrie
en de rol van vrouwen in rurale gebieden. Heeft u inmiddels signalen wat de
inzet van het Spaanse voorzitterschap ten aanzien van de toekomst van het
Gemeenschappelijk Landbouwbeleid na 2013 zal zijn? Zo ja, bent u bereid deze
informatie nu reeds met de leden te delen?
 Landbouw
 De leden van de CDA-fractie hebben uit recente publicaties van Europese
Commissie en NMa/LEI vernomen dat boeren en tuinders onvoldoende in staat
zijn de stijgende kosten, deels als gevolg van toenemende maatschappelijke
eisen en regeldruk, door te berekenen. De leden van de CDA-fractie constateren
onder andere dat sinds 1995 boeren en tuinders een kleiner deel van de koek
krijgen ten gunste van handel, verwerking en retail. Bovendien blijkt dat
prijsdalingen sneller worden doorberekend aan boeren en tuinders dan prijsstijgingen.
Bij de consument werkt het net andersom. Kunt u aangeven of u deze opvattingen
deelt? Uiterlijk eind 2010 zal de Europese Commissie verslag uitbrengen ten
aanzien van de lopende onderzoeken. De leden van de CDA-fractie vragen welke
specifieke beïnvloedingsmomenten Nederland nog heeft of zou moeten hebben.
Kunnen bijvoorbeeld de resultaten van de hoorzittingen in de Tweede Kamer,
die door de vaste commissie voor LNV op 11 en 17 februari 2010 over de
Agronutriketen worden georganiseerd, hierbij worden ingebracht? En tenslotte
welke status wordt voor de EU High Level Group Food Industry voorzien in de
toekomst? De leden van de CDA fractie vragen om helderheid omtrent deze punten.
Ook hebben de leden van de CDA fractie vernomen dat het Verenigd Koninkrijk
een toezichthouder voor de voedselketen gaat aanstellen per 4 februari
2010; kunt u een nadere toelichting geven op deze ontwikkeling?
 
 Nederland heeft in een vroeg stadium al ideeën neergelegd over de
toekomst van het GLB in de vorm van een houtskoolschets. De leden van de PvdA
zijn dan ook verbaasd te begrijpen dat Nederland bij een aantal bijeenkomsten
georganiseerd in G-22-verband over de toekomst van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid
niet aanwezig is geweest. Kunt u die keuze toelichten?
 
 U heeft schriftelijke vragen van lid Mastwijk van de CDA-fractie over
tomaten uit Marokko beantwoord (Aanhangsel van de handelingen 1062, ontvangen
op 21 december 2009). U geeft in uw antwoorden aan dat het effect van
import van tomaten uit Marokko op de prijsvorming van tomaten moeilijk te
bepalen is, maar dit u dit effect als zeer gering inschat. De leden van de
VVD hebben signalen ontvangen dat bij verdere liberalisatie er wel ongelijke
concurrentie-verhoudingen ontstaan. Groenten en fruit voldoen
namelijk aan minder strenge normen inzake zorg voor het milieu en arbeidsmarktomstandigheden.
Deelt u deze zorgen en bent u bereid dit onderwerp op de agenda te zetten
en actie te ondernemen?
 
 De leden van de VVD-fractie is verder nog niet duidelijk geworden hoe
de € 24,5 miljoen waarmee Nederland van Brussel zijn melkveehouders
in verband met de economische crisis mag ondersteunen, wordt uitgekeerd. Graag
zouden de leden van de VVD-fractie toegelicht zien hoe dit bedrag precies
besteed gaat worden.
 
 De leden van de VVD-fractie willen meer duidelijkheid over de weigering
van de Europese Commissie het exportquotum voor suiker te vergroten. Er is
nu sprake van krapte op de wereldmarkt en er is sprake van hoge suikerprijzen.
Kunt u uitleggen hoe u hier in staat? Bent u bereid dit op Europees niveau
nog eens aan de orde stellen?
 
 De leden van de PvdD-fractie vragen u aan te geven hoe het verdere verloop
van de herziening ten aanzien van de Dierproevenrichtlijn zal zijn. De leden
van de PvdD-fractie willen bovendien graag duidelijkheid krijgen over de uitfasering
voor het gebruik van niet-humane primaten. Kunt u aangeven welke termijn daarvoor
in de huidige voorstellen is voorzien en wat het kabinetsstandpunt daarover
is?
 Visserij
 Total Allowable Catches (TAC’s) en quota
 De leden van de CDA-fractie willen hun waardering uitspreken voor uw inzet
en de door u behaalde resultaten in het kader van de vangsthoeveelheden voor
de visserij in 2010 en met name ook ten aanzien van de hoeveelheid zeedagen.
 
 Met betrekking tot de vaststelling van de vangsthoeveelheden voor de visserij
in 2010 vragen de leden van de van de fractie van de PvdD hoe de Total Allowable
Catches (TAC’s) van de bestanden waar weinig of geen informatie over
beschikbaar is (over het algemeen) met 10% zijn gedaald, terwijl de
Europese Commissie 15% had voorgesteld. Kunt u toelichten hoe dit resultaat
tot stand is gekomen?
 
 In de afgelopen ronde onderhandelingen over de vangstquota heeft het gebrek
aan gefundeerde gegevens wederom een rol gespeeld. Dat was bijvoorbeeld het
geval bij de geassocieerde bestanden. De Europese Commissie heeft erop gewezen
dat het verkrijgen van wetenschappelijke gegevens steeds verder bemoeilijkt
wordt door een gebrek aan betrouwbare data van de vissers over aanlandingen,
bijvangsten en visserijinspanning. De leden van de PvdD-fractie wijzen erop
dat de Europese Commissie bovendien heeft geconcludeerd dat vangstquota in
het verleden gemiddeld 48% hoger lagen dan naar het oordeel van wetenschappelijke
instanties in het kader van de voorzorgsaanpak duurzaam zouden zijn geweest.
 
 De leden van de PvdD-fractie vinden dat, wanneer onvoldoende informatie
beschikbaar is over een bepaald bestand, het voorzorgsprincipe moet worden
gehanteerd bij de vaststelling van de toelaatbare vangsthoeveelheden. Deelt
u dan ook de mening dat voor bestanden waar weinig of geen informatie over
beschikbaar is, het volgen van het voorzorgsprincipe de beste handelswijze
is? Bent u bereid daar in het vervolg namens Nederland voor te pleiten? De
leden van de fractie van de PvdD ontvangen graag een toezegging op dit punt.
 
 De leden van de PvdD-fractie hebben verder vragen over de wetenschappelijke
quota voor vissers waar de Raad van de Europese Unie in 2010 mee wil werken.
Dit betekent dat vissers, die meedoen aan onderzoek en daardoor vis vangen,
die vangsten niet hoeven af te trekken van hun quotum. Kunt u aangeven op
welke wijze u invulling geeft aan dit besluit en hoe de totale vangst dan
wordt gecontroleerd? Mogen de leden van de PvdD-fractie ervan uitgaan dat
op schepen, die in het kader van onderzoek vis vangen die niet wordt geteld
voor de vangstquota, altijd onafhankelijke waarnemers aanwezig zijn? Hoe voorkomt
u dat er in totaal meer vis gevangen wordt dan volgens de vastgestelde quota
is toegestaan?
 Voorkomen van de import van illegaal gevangen vis
 De leden van de CDA-fractie kunnen zich goed vinden in de nu getroffen
maatregelen die voortvloeien uit de op 1 januari 2010 in werking getreden
Europese Verordening die betrekking heeft op illegale, niet gerapporteerde
en ongereguleerde visserij. De leden van de CDA-fractie zullen wel de uitvoering
in de praktijk kritisch blijven volgen. Wat dit laatste betreft vragen de
leden van de CDA-fractie aandacht voor de garnalensector, die hun gevangen
garnalen in derde landen laten pellen. De leden van de CDA-fractie willen
u verzoeken om u in Europees verband in te zetten voor een praktisch uitvoerbare
regeling voor deze grijze garnalen zonder onnodig veel administratieve lasten.
De leden van de CDA-fractie ontvangen op dit punt graag uw reactie.
 Pulsvisserij
 De leden van de CDA-fractie willen weten wat uw reactie op het op 14 december
2009 door u aan de Kamer gezonden ICES-rapport over de pulsvisserij (29 675,
nr. 90) is. De leden van de CDA-fractie hebben vragen over de totstandkoming
van dit rapport en de rol van Imares. Waarom is er geen klankbord geformeerd
met mensen uit de wetenschap en de praktijk die de door Imares gevolgde onderzoeksmethodiek
en resultaten nog eens kritisch kon bekijken voordat deze gepubliceerd werd?
De leden van de CDA-fractie zijn van mening dat het lijkt alsof het rapport
zo Europa is ingeslingerd. Met alle negatieve gevolgen van dien, want inmiddels
is er vanuit de praktijk zeer fundamentele kritiek op de onderzoeksresultaten
geleverd. De door Imares uitgevoerde proeven zouden slecht zijn gepland en
afgesteld op de praktijk van de reguliere visserij. Zo zouden de proefdieren
acht maal zwaardere dosis hebben gekregen dan in de praktijk gebruikt wordt
en dan ook nog met een hoger spanningsniveau. Tenslotte zouden de conclusies
over meer bijvangsten (238% meer kabeljauw) er volledig naast zitten.
In plaats daarvan zou er juist 28% minder kabeljauw worden gevangen
dan met een conventionele boomkor. De leden van de CDA-fractie vragen hoe
Nederland nu in EU-verband gaat reageren op dit onderzoek? Dreigt met dit
onderzoek de pulsvisserij als enige duurzaam alternatief voor de traditionele
boomkorvisserij niet weer op achterstand gezet te worden, zo vragen de leden
van de CDA-fractie. Wat betekenen de uitkomsten van dit rapport voor het besluitvormingstraject
over de Europese verordening, die een generieke toelating van pulsvisserij
mogelijk moet maken? Blijft anderhalf jaar nog steeds haalbaar?
 
 De leden van de CDA-fractie vragen of u bereid bent om te bevorderen dat
er zo spoedig mogelijk vervolgonderzoek komt waarmee de nu ontstane discussiepunten
over mogelijk negatieve aspecten van pulsvisserij, snel uit de wereld worden
geholpen. De leden van de CDA-fractie willen graag uw reactie op dit punt.
 
 Verder vragen de leden van de CDA-fractie of u ook mogelijkheden ziet
om de beperking dat slechts 5% van de vissersvloot gebruik mag maken van pulsvisserij de komende tijd wat op te rekken. Werken met pulsvistuigen
blijkt niet alleen een alternatief te zijn voor de traditionele boomkorvisserij
maar ook de garnalensector ziet mogelijkheden om met een eigen specifiek pulsvistuig
te werken. Omdat het hier om een heel andere puls gaat, zou dit wellicht een
argument kunnen zijn om dit buiten het 5% criterium te laten vallen.
De leden van de CDA-fractie zien graag uw reactie op deze punten tegemoet.
 
 Dan hebben de leden van de CDA-fractie nog enkele vragen met betrekking
tot de Nederlandse praktijk van pulsvisserij. De tijdelijke ontheffing voor
gebruik van een pulsvistuig is nu met anderhalf jaar verlengd. Echter, ondernemers
zullen alleen overgaan tot zo’n investering van circa € 300 000,-
als ze voldoende tijd krijgen om de investering terug te verdienen. Anderhalf
jaar is dan naar mening van de leden van de CDA-fractie tekort. Kunt u aangeven
of u bereid bent om binnen de bestaande budgettaire kaders de mogelijkheden
te onderzoeken om vissers die nu besluiten om te investeren in een pulsvistuig,
een financiële garantstelling te bieden waardoor het door hen geïnvesteerde
kapitaal in een pulsvistuig, zoveel mogelijk gegarandeerd is? Dus de garantie
dat de overheid een financiële tegemoetkoming geeft in de investeringkosten
wanneer onverhoopt mocht blijken dat er na anderhalf jaar niet gevist zou
mogen worden met het aangeschafte pulsvistuig. (Op dit moment zijn er nog
maar drie pulsvistuigen operationeel.)
 
 Als maximaal 5% van de Nederlandse vloot gebruik mag maken van
pulsvistuig (20 van de ca. 400 Nederlandse vissersschepen), hoe vindt dan
de verdeling plaats over de verschillende vissersschepen (grote kotters, eurokotters,
garnalenvissers, etc.) zo vragen de leden van de CDA-fractie. Kunt u hierop
een nadere toelichting geven? Ook vragen de leden van de CDA-fractie welke
voorwaarden verbonden zijn aan het honoreren van aanvragen voor het gebruik
van een pulsvistuig en welke eisen stelt u aan de termijn waarbinnen het pulsvistuig
ook daadwerkelijk operationeel is? De leden van de CDA-fractie willen dat
voorkomen moet worden dat er straks wel twintig aanvragen liggen om gebruik
te mogen maken van pulsvistuigen, maar dat er een beperkt aantal ook daadwerkelijk
gebouwd en ingezet gaan worden, o.a. vanwege de investeringsrisico’s.
 
 De leden van de CDA-fractie willen weten in hoeverre de Nederlandse overheid
er op toe ziet dat er gelijke voorwaarden en specificaties gaan gelden voor
de verschillende varianten van pulsvisserij systemen die nu op de markt worden
gebracht. De leden van de CDA-fractie krijgen berichten dat er een wildgroei
dreigt te ontstaan van verschillende systemen die niet allemaal even deugdelijk
op hun werking en effecten op natuur en milieu zijn onderzocht (waaronder
de zogenoemde SumWing). Deelt de u de opvatting van de leden van de CDA-fractie
dat aan alle op de markt te brengen varianten dezelfde eisen op het gebied
van duurzaamheid dienen te worden gesteld? Zo, ja welke maatregelen heeft
u genomen om dit ook in de praktijk te waarborgen? Deze leden ontvangen graag
uw reactie op deze punten.
 
 De leden van de PvdD-fractie constateren dat na de aanvullende onderzoeken
door IMARES, die inmiddels beoordeeld zijn door ICES, er nog steeds veel kennislacunes
blijken te bestaan. ICES concludeert dat de onderzoeken van IMARES weliswaar
een waardevolle stap vormen in de evaluatie van de ecosysteemeffecten van
de pulskor, maar dat er nog steeds geen conclusies kunnen worden getrokken
over de precieze impact van de pulsvisserij op het ecosysteem. De elektrische
pulsen kunnen kabeljauw en mogelijk andere rondvissen die zich in de nabijheid
van het vistuig bevinden beschadigen en zelfs doden, zo stelt ICES. Hierover
hebben de leden van de PvdD-fractie al eerder hun zorgen geuit. Hoe beoordeelt
u deze schadelijke effecten voor kabeljauw en andere rondvissen nu? De leden
van de PvdD-fractie wijzen met nadruk op het oordeel van onderzoeker Norman
Graham van het Institute of Marine Research in Bergen, Noorwegen. Graham vindt dat vanwege de hogere vissterfte van kabeljauw als gevolg
van de pulsen, geen toestemming gegeven zou moeten worden voor vissen met
de pulskor. Ook onderzoeker Mike Been van het Marine Laboratory in Aberdeen,
Schotland, waarschuwt voor dit effect en zegt dat er met een eventuele introductie
van de pulsvisserij heel voorzichtig moet worden omgegaan.
 
 Uit het ICES-rapport blijkt verder dat in de laboratoriumonderzoeken een
minder grote variëteit aan sterktes is onderzocht dan gedefinieerd in
de ontheffing waar Nederland gebruik van maakt voor de toepassing van de pulskor.
De leden van de PvdD-fractie maken zich daar zorgen over en vraagt u welke
variëteit aan sterktes u precies toestaat in de praktijktoepassing van
de pulskor. Is dat de variëteit zoals gedefinieerd in de ontheffing,
of is dat de variëteit aan sterktes zoals onderzocht door IMARES? De
ICES-onderzoekers wijzen erop dat de resultaten de laboratoriumonderzoeken
niet zomaar kunnen worden vertaald naar de daadwerkelijke visserij. Hoe gaat
u om met die constatering?
 
 De leden van de PvdD-fractie maakt zich grote zorgen over de opmerking
van ICES dat vanwege «commerciële geheimhouding» de karakteristieken
van de pulsen zoals frequentie, duur en voltage niet vrij beschikbaar zijn
wat een goede beoordeling van de impact van de pulsen op doelsoorten en niet-doelsoorten
in de weg staat. Kan u reageren op deze opmerking?
 
 De leden van PvdD-fractie zien in aansluiting op ICES nog geen ruimte
voor een deugdelijk advies over de mogelijke toepassing van de pulskor. Sterker
nog, de leden van de PvdD-fractie staan zeer kritisch ten opzichte van de
ecosysteem-effecten van de pulskor en vinden dat deze techniek niet als duurzaam
kan worden aangemerkt. Ondanks de nu nog openstaande vragen en kritische opmerkingen
van deskundigen lijkt het kabinet echter in te zetten op een definitieve goedkeuring
van de pulskor, getuige de uitspraken van uw Directeur Visserij, verschenen
op 22 december 2009 in Visserijnieuws. Dat
vinden de leden van de PvdD-fractie op z’n zachtst gezegd verbazingwekkend.
Het kan niet zo zijn dat u de keuze voor de pulskor in feite al heeft gemaakt,
terwijl het onderzoek naar de score op ecosysteemeffecten en dierenwelzijn
nog onvoldoende duidelijkheid heeft kunnen bieden. Wat is voor u leidend:
werkelijke duurzaamheid of de stimulering van nieuwe technieken, ongeacht
hun precieze effecten, om maar te kunnen blijven vissen?
 
 De leden van de PvdD-fractie willen duidelijkheid over het gebruik van
de ontheffing de komende anderhalf jaar, en wil van u weten wat uw precieze
inzet ten aanzien van de pulskor zal zijn in de komende periode. Nu alvast
onderhandelen met de Europese Commissie over de definitieve goedkeuring van
de pulskor is wat de leden van de PvdD-fractie betreft onbestaanbaar. De leden
van de PvdD-fractie zien graag dat u toezegt, dat u deze onderhandelingen
stopzet.
 
 De leden van de PvdD-fractie willen u er nogmaals op wijzen dat de intens
schadelijke boomkorvisserij intussen gewoon plaats blijft vinden. Ook als
er geen alternatief voorhanden is, is de schade die de boomkorvloot berokkent
aan het bodemleven veel te groot om toe te blijven staan. De leden van de
PvdD-fractie pleiten ervoor om hoe dan ook een einde te maken aan de schadelijke
effecten van de boomkorvloot in het belang van het broodnodige herstel van
de biodiversiteit in onze zeeën. Gezien de grote ecologische en economische
waarden van de Noordzee en de noodzaak deze ook voor toekomstige generaties
in stand te houden verzoeken de leden van de PvdD-fractie u dan
ook met klem om tenminste in de beschermde gebieden in de Noordzee de boomkorvisserij
zo snel mogelijk te verbieden. Kunt u aangeven of u bereid bent aan dit verzoek
te voldoen? Als u nog steeds van mening bent dat boomkorvisserij in beschermde
gebieden kan plaatsvinden, kunt u dan toelichten wat u hoopt te bereiken met
het beschermen van gebieden als er geen voorwaarden aan gebruik worden gesteld?
 Blauwvintonijn
 De leden van de PvdD-fractie vragen of u kunt aangeven welke de conclusies
en insteek van de Raad van de Europese Unie zijn over de eventuele toetreding
van de EU tot het verdrag voor de instandhouding van de zuidelijke blauwvintonijn,
een besluit dat op de afgelopen Landbouw- en Visserijraad als A-punt was geagendeerd?
Was dit gebaseerd op een zorg over de instandhouding van de blauwvintonijnpopulatie
en hoopt de Raad hierdoor voor effectievere bescherming te kunnen zorgen?
Zo ja, wat zijn in het kader van dit verdrag de mogelijkheden tot bescherming
van deze ernstig bedreigde vissoort? U schrijft in uw brief dat de Europese
Commissie het voorstel voor het sluiten van de Europese wateren voor visserij
op de blauwvintonijn niet heeft overgenomen. Kunt u aangeven welke landen
wel voelden voor dit Nederlandse voorstel. Welke mogelijkheden u ziet om de
komende tijd medestanders te zoeken voor het standpunt? Dit mede gelet op
de zeer zorgelijke situatie waarin de blauwvintonijn zich bevindt en het feit
dat sluiting van de Europese wateren voor de vangst van deze vissoort een
maatregel moet zijn die de EU moet en kan treffen. De leden van de PvdD-fractie
wijzen u op de grote ecologische waarde van deze soort en vraagt u op welke
wijze u de komende tijd uitvoering zal geven aan de aangenomen motie op dit
punt.
 Doornhaai
 De leden van de PvdD-fractie constateren dat u heeft voorgesteld de bijvangsten
voor doornhaai voor 2010 op nul te stellen. Dat is conform de aangenomen motie
van de leden Ouwehand en Waalkens (21501–32, nr. 369). De Europese Commissie
en de Raad van de Europese Unie hebben echter aangegeven deze weg pas in 2011
te willen inslaan. U schrijft zelfs dat dit slechts een intentie is in een
verklaring van Raad en Commissie. Dat vinden de leden van de PvdD-fractie
wel erg mager, zeker gezien het haaienactieplan van de Europese Commissie.
Hoe beoordeelt u deze intentieverklaring, terwijl er een harde afspraak had
moeten liggen? Graag vernemen de leden van de PvdD-fractie van u bovendien
de huidige stand van zaken met betrekking tot eventuele bijvangsten van doornhaai
door Nederlandse schepen en op welke wijze u deze denkt te gaan reduceren
naar nul in 2010?
 Aanlanden bijvangsten
 De leden van de PvdD-fractie hebben tot hun teleurstelling niets terug
gelezen over het verplicht laten aanlanden van de bijvangst, terwijl naar
hun mening, de afgelopen Landbouw- en Visserijraad daar toch zeker een mooi
moment was voor geweest. Graag vernemen de leden van de PvdD-fractie van u
op welke manier u uitvoering zal geven aan de aangenomen motie Ouwehand (32 201,
nr. 5) om zich in Europees verband in te zetten tot het verplicht laten aanlanden
van bijvangsten.
 Aquacultuur
 De leden van de PvdD-fractie constateren dat tijdens het algemeen overleg
Verduurzaming aquacultuur in Nederland op 30 september 2009 (22 112,
nr. 945) door u een toezegging is gedaan om het Europese actieprogramma met
betrekking tot een strategie voor duurzame kweek aan de Kamer te zenden. De
termijn was hiervoor gesteld op 1 januari 2010. Waar blijft dit rapport?
De leden van de PvdD-fractie verzoeken u het rapport vóór 19 januari
2010 alsnog aan de kamer toe te zenden. Als dit niet mogelijk is, zou u dan
willen aangeven op welke termijn dit dan wel gaat gebeuren?
 II REACTIE VAN DE MINISTER
 Inleiding
 Op 18 januari 2010 vindt in Brussel de volgende vergadering van de
Raad van ministers voor Landbouw van de Europese Unie plaats. Ik zond u op
8 januari 2010 de geannoteerde agenda van deze bijeenkomst, samen met
mijn inzet per agendapunt.
 
 In deze brief geef ik u de antwoorden op de vragen uit het verslag van
het schriftelijk overleg van 14 januari jl.
 Spaans Voorzitterschap
 Europese Diergezondheidswet
 De leden van de fractie van het CDA vragen mij welke inzet ik pleeg bij
de vormgeving van de nieuwe Europese diergezondheidswet die in de loop van
2010 meer vorm zal krijgen in de Europese Commissie. In het kader van het
nieuwe Europese diergezondheidsbeleid wil ik de nadruk leggen op de volgende
punten:
 – Preventie op basis van risicoanalyse
en bio-security;
 – Flexibele bestrijding van dierziekten.
Een dynamische en proportionele benadering van dierziektebestrijding is voor
mij zeer belangrijk.
 – Harmonisatie van de kostenverdeling.
 De discrepanties die bestaan tussen de kostenverdeling van monitoring
en bestrijding van dierziekten in de verschillende lidstaten veroorzaakt marktverstoring.
Ik onderschrijf daarom het belang van harmonisatie van de kostenverdeling.
Het Nederlandse principe is dat iedereen die inkomen genereert uit de veehouderij,
meebetaalt aan de kosten voor monitoring en bestrijding van dierziekten.
 – Monitoring en data management. Dit
is erg belangrijk voor vroege identificatie van problemen.
 – Differentiatie in diergezondheidsbeleid.
Nederland wil graag een gedifferentieerd diergezondheidsbeleid voor bijvoorbeeld
hobbydieren en dieren in natuurgebieden.
 – Vaccinatie. Vaccinatie is een belangrijk
instrument bij preventie en bestrijding van dierziekten. De invloed van vaccinatie
op internationale handel zou geminimaliseerd moeten worden.
 
 Voor de problematiek rond Q-koorts heb ik zowel bij de Wereldorganisatie
voor Diergezondheid (OIE) als de Europese Commissie aandacht gevraagd. In
februari zal ik op de Landbouwraad aandacht vragen voor de situatie rondom
Q-koorts, en specifiek voor de status van deze dierziekte op Europees niveau.
Ook organiseer ik in februari een internationale conferentie georganiseerd,
in samenwerking met de European Food Safety Authority (EFSA) en de European
Center for Disease Control (ECDC).
 Landbouw
 Toekomst Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB)
 De leden van de CDA-fractie hebben gevraagd naar de beïnvloedingsmomenten
die Nederland heeft ten aanzien van de toekomst van het Gemeenschappelijk
Landbouwbeleid (GLB). Er zullen naar mijn oordeel – evenals in het afgelopen
jaar – ook in het komende jaar de nodige beïnvloedingsmomenten
zijn op dit terrein. Sinds de presentatie van de «houtskoolschets Europees
landbouwbeleid 2020» in september 2008 tijdens de informele Landbouwraad
van Annecy, heb ik het Nederlandse standpunt over de toekomst van het GLB
op diverse momenten in de Raad en in bilaterale gesprekken met Europese collega’s
en de Commissie uitgedragen. Dat er nu brede steun in de EU is voor het belonen
van maatschappelijke waarden («public goods») die de landbouw
levert, is naar mijn stellige overtuiging mede het gevolg daarvan. Naar verwachting
zal de nieuwe Landbouwcommissaris in de tweede helft van 2010 een Mededeling
presenteren over de toekomst van het GLB. De Nederlandse ideeën over
de toekomst zullen door mij in de aanloop naar de presentatie van deze Mededeling
doorlopend onder de aandacht van alle relevante partijen worden gebracht.
 Nog deze maand organiseer ik in Den Haag een «high level»
conferentie over de toekomst van het GLB. Ik heb daarbij alle lidstaten en
de Europese Commissie uitgenodigd. De resultaten zal ik presenteren in de
Landbouwraad. Vanzelfsprekend zal ik voorafgaand daaraan uw Kamer informeren.
 
 De leden van de PvdA-fractie vragen mij om een toelichting op de keuze
om niet aanwezig te zijn bij de bijeenkomst van 22 EU-lidstaten in Parijs
op 10 december 2009. Ik heb u mijn besluit daarover reeds toegelicht
in het Algemeen Overleg van 9 december ter voorbereiding van de Landbouw-
en Visserijraad van 14–16 december 2009. Het betreft de groep lidstaten
die voorstander is van ingrepen in het zuivelbeleid, zoals het terugdraaien
van de afgesproken jaarlijkse quotumgroei, die ik niet ondersteun. In tegenstelling
tot de veronderstelling van de leden van de CDA-fractie komt de betreffende
groep van 22 lidstaten deze week overigens niet opnieuw bijeen in Warschau.
Het is mij niet bekend of zij überhaupt nog voornemens zijn bijeen te
komen.
 
 De leden van de VVD-fractie vragen of ik signalen heb over de inzet van
het Spaanse voorzitterschap over de toekomst van het GLB ná 2013. In
september 2009 heb ik in Madrid uitgebreid met mijn Spaanse collega en huidig
Raadsvoorzitter Espinoza gesproken over het Spaanse voorzitterschapsprogramma.
Vanzelfsprekend heeft zij daarbij aangegeven dat in het komende half jaar
de inhoudelijke Spaanse wensen ondergeschikt zijn aan de rol die Spanje heeft
als onafhankelijk voorzitter van de Raadsvergaderingen.
 Tevens heeft zij mij toen meegedeeld dat de informele Landbouwraad van
Mérida van 1 juni 2010 gewijd zal zijn aan de toekomstige vormgeving
van het markt- en prijsbeleid.
 Op dat onderwerp zal dus naar mijn verwachting het accent liggen in de
discussie over de toekomst van het GLB gedurende het Spaanse voorzitterschap.
 Zuivel
 De leden van de VVD-fractie vragen mij naar de besteding van de 24,5 miljoen
euro die ter beschikking zal komen van de Nederlandse zuivelsector.
 De uitvoeringsregelingen van de Europese Commissie die de kaders bepalen
voor de besteding van deze middelen zijn op 15 december jl. bij verordening door de Commissie vastgesteld. Daarin staat onder andere
dat de lidstaten de Europese Commissie uiterlijk eind maart moeten informeren
over de besteding van deze middelen, die uitgekeerd moeten worden vóór
30 juni 2010. Voor het eind van deze maand zal ik uw Kamer schriftelijk
informeren over mijn besluit over de verdeling van deze middelen in Nederland.
 Tomaten uit Marokko
 De leden van de VVD-fractie vragen mij naar de situatie met betrekking
tot tomaten uit Marokko. Zoals ik in mijn brief van 21 december 2009
(Aanhangsel van de Handelingen 1062) aan uw Kamer over dit onderwerp aangaf,
heb ik net als de Europese Commissie, tot op heden geen aanleiding en bewijs
gezien dat Marokko zich niet houdt aan de met de EU gemaakte afspraken. Tegen
die achtergrond zie ik dan ook geen aanleiding om dit onderwerp te agenderen
voor de Landbouwraad. Voor wat betreft de vragen van de VVD-fractie over milieunormen
en arbeidsomstandigheden in relatie tot verdere handelsliberalisatie, verwijs
ik naar het kabinetsstandpunt over non-trade concerns
en handelsbeleid (TK 2008–2009, 26 485, nr. 68.)
 Suiker
 De leden van de VVD-fractie willen meer duidelijkheid over de weigering
van de Europese Commissie om het exportquotum voor suiker te verruimen. Veertien
januari jl. is ook bekend geworden dat België heeft verzocht om agendering
van dit onderwerp onder het agendapunt diversen tijdens de Landbouwraad van
18 januari a.s. De EU mag op basis van de in de Wereldhandelsorganisatie
(WTO) gemaakte afspraken jaarlijks maximaal 1,374 miljoen ton surplussuiker,
dat boven het quotum is geproduceerd, naar derde landen exporteren. Ik heb
begrip voor de afwijzing van de Europese Commissie om het exportquotum te
verruimen tot boven deze WTO-limiet.
 Dat zou immers kunnen betekenen dat de EU bindende WTO-afspraken schendt
en daardoor het risico loopt op nieuwe handelsconflicten in WTO-verband. Nog
daargelaten dat het ook de positie van de EU in de lopende WTO-ronde niet
ten goede zal komen.
 Voedselketen
 De leden van de CDA-fractie vragen naar het doorberekenen van prijsdalingen
en prijsstijgingen. Ik constateer dat de Mededeling van de Europese Commissie
en de studies van NMa en LEI uitgebreide analyses weergeven met betrekking
tot prijsontwikkelingen waaraan de CDA-fractie in de genoemde voorbeelden
refereert.
 De achterliggende factoren ten aanzien van de geconstateerde problemen,
scherpe prijsfluctuaties, asymmetrische prijsontwikkelingen en verschuivingen
in de margeverdeling tussen schakels in de keten, vormen een complex geheel.
Het gaat hierbij naast marktimperfecties ook om conjuncturele en structurele
factoren, zoals meer waardetoevoeging in bepaalde schakels in de keten factoren,
die niet het gevolg zijn van imperfecties in de markten.
 In de Mededeling van de Commissie wordt een integraal beeld geschetst
en een Europees kader geboden. De belangrijkste prioriteiten daarbij voor
de gehele keten zijn:
 – het bevorderen van duurzame en marktconforme verhoudingen tussen
belanghebbenden in de voedselvoorzieningsketen;
 – het verwezenlijken van een grotere transparantie door de gehele
keten om de concurrentie aan te moedigen en de keten beter bestand te maken
tegen grote schommelingen in de prijzen;
 – het bevorderen van de integratie en het concurrentievermogen van
de Europese voedselvoorzieningsketen in alle lidstaten.
 
 Voorts is het van belang een goed mededingingsbeleid te handhaven. Voor
agrarische producenten biedt de integrale marktordening van de EU voor agrarische
producten mogelijkheden om samen te werken in producentengroeperingen en coöperaties.
Dit wordt via het GLB ook gestimuleerd. Ik vind het van belang dat wij effectie
gebruik maken van de ruimte die de huidige mededingingsmaatregelen bieden.
Hier wordt in de High Level Group Zuivel bijzondere
aandacht aan geschonken.
 
 De leden van de CDA-fractie vragen mij voorts naar specifieke beïnvloedingsmomenten
bij de behandeling van de Mededeling over de voedselvoorzieningsketen. Zoals
gebruikelijk zal ik het kabinetsstandpunt over de Mededeling doorlopend inbrengen
bij Commissie, Voorzitterschap en andere lidstaten. Resultaten van de nationale
hoorzittingen zullen conform de wens van de leden van de CDA-fractie meegenomen
worden in de verdere oordeelsvorming en waar nodig en gewenst ingebracht worden
in nationale en internationale fora. De status van de door de Europese Commissie
2008 opgerichte High Level Group Food Industry
is zuiver adviserend. De High Level Group Food Industry is opgericht om de concurrentiekracht van de Europese levensmiddelenindustrie
te versterken. De High Level Group heeft geen
wetgevende bevoegdheden, maar is een overleg waarbij zowel vertegenwoordigers
van lidstaten, de Europese levensmiddelenindustrie, detailhandel, brancheorganisaties
en als non-gouvernementele organisaties zijn aangesloten. Het mandaat van
de High Level Group Food Industry is onlangs verlengd
tot 31 december 2010. Een van de aanbevelingen van de High Level Group Food Industry is de oprichting van een nieuw Europees
forum in 2010 om de machtsverhouding in de voedselketen met de betrokken partijen
te bespreken en tot gedragsregels te komen. De Europese Commissie heeft hiervoor
het initiatief. Ik juich de oprichting van een dergelijk forum toe.
 
 De leden van de CDA-fractie vragen naar de aanstelling van een toezichthouder
voor de voedselketen in het Verenigd Koninkrijk (VK). Voor de beschrijving
van de situatie in het VK verwijs ik u naar een brief van 17 december
2009 aan uw Kamer van de minister van Economische Zaken over de problematiek
rondom inkoopmacht (TK 2009–2010, 32 123 XIII nr. 46).
 De Britse staatssecretaris voor consumentenzaken kondigde op 13 januari
jl. aan het voorstel van de Britse mededingingsautoriteit voor een nieuwe
toezichthouder voor de voedselketen te accepteren. De Britse mededingingsautoriteit
heeft een nieuwe gedragscode voor de voedselketen opgesteld, die de reeds
bestaande gedragscode voor supermarkten moet gaan vervangen.
 De nieuwe gedragscode voorziet in een versterking en bredere toepassing
van de reeds bestaande gedragslijnen. Deze nieuwe gedragscode voor de voedselketen
treedt op 4 februari 2010 in werking.
 Dierproeven
 De leden van de PvdD-fractie vragen mij aan te geven hoe het verdere verloop
van de herziening van de Dierproevenrichtlijn zal zijn. De voortgang van de
herziening van de Dierproevenrichtlijn is sterk verweven met de ambities van
het voorzitterschap van de Raad. Het inkomend Spaanse voorzitterschap heeft
laten weten het stokje voortvarend over te nemen van de het vorige voorzitterschap.
Het onderwerp is nog niet geagendeerd voor één van de komende
Landbouw- en Visserijraden.
 
 De leden van de PvdD-fractie vragen naar de huidige voorstellen voor de
uitfasering van het gebruik van niet-humane primaten. Zoals ik in mijn brief
met de geannoteerde agenda van de Landbouw- en Visserijraad van 14–16 december
2009 (TK 2009–2010, 21 501–32, nr. 373) heb aangegeven, zijn
er data in het voorstel opgenomen waarna alleen nog maar primaten in het onderzoek
worden betrokken die zelf nakomelingen zijn van in gevangschap gefokte dieren.
In de huidige voorstellen is die deadline vijf jaar na publicatie van een
haalbaarheidsstudie door de Europese Commissie. De Europese Commissie moet
deze studie binnen vijf jaar na omzetting van de richtlijn publiceren. Er
is door de Europese Commissie overigens geen uitfasering van het gebruik van
niet-humane primaten voorgesteld, maar een transitie naar het gebruik van
tweede generatie niet-humane primaten. Voor het penseelaapje geldt overigens
dat deze deadline direct na omzetting van de richtlijn ligt. De minster van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft in het standpunt op deze richtlijn
(TK 2008–2009, 30 168, nr. 12) aangegeven dat een vroege deadline
een negatief effect kan hebben op het dierenwelzijn. Het nu voorgestelde tijdspad
is realistisch en Nederland kan daarmee instemmen.
 Visserij
 TAC en quota
 De leden van de PvdD-fractie vragen mij toe te lichten hoe het komt dat
de TAC’s van de bestanden waar weinig of geen informatie over beschikbaar
is (over het algemeen) met 10 procent zijn gedaald, terwijl de Commissie 15
procent had voorgesteld.
 
 De beleidsverklaring van de Commissie geeft
elf richtsnoeren voor het voorstellen van de TAC’s voor 2010. Deze richtsnoeren
hebben in eerste instantie transparantie en consistentie tot doel.
 Op basis van haar richtsnoeren interpreteert de Commissie de wetenschappelijke
adviezen van de International Council for the Exploration
of the Sea (ICES) en kijkt ze welk richtsnoer volgens haar van toepassing
is. Het vatten van specifieke, soms regionale adviezen met haar eigen merites
in robuuste richtsnoercategorieën is lastig.
 De richtsnoeren zijn van de Commissie (niet van de Raad) en over de definitie
en toepassing van richtsnoeren is soms verschil van inzicht tussen de lidstaten
en de Commissie. De Commissie ziet de richtsnoeren dan ook als start voor
de discussie. Mochten lidstaten bezwaar maken, dan nodigt de Commissie hen
uit om met zoveel mogelijk (wetenschappelijke) gegevens, waar ICES niet over
beschikte, hun zaak te onderbouwen. Dit is in een aantal gevallen gebeurd,
waardoor die TAC’s geen 15 procent, maar minder sterk zijn gedaald.
Dat dit in de meeste gevallen aan de hand zou zijn, kan ik niet onderschrijven,
zeker niet voor de bestanden waar Nederland een belang in heeft.
 
 De leden van de PvdD-fractie vragen mij voorts of ik dan ook van mening
ben dat voor bestanden waar weinig of geen informatie over beschikbaar is,
het volgen van het voorzorgsprincipe de beste handelswijze is, en of ik kan
toezeggen daarvoor in het vervolg te zullen pleiten namens Nederland. Het
voorzorgsprincipe is reeds uitgangspunt van het Gemeenschappelijk Visserijbeleid
en ook de adviezen van ICES zijn gebaseerd op dit principe. De biologische
adviezen zijn zeer belangrijk. In de besluitvorming spelen niet alleen deze
adviezen een rol. Zeker als de wetenschappelijke informatie zeer summier is,
is ook andere informatie relevant, zoals aanlandingsgegevens, maar wordt ook
rekening gehouden met sociale en economische overwegingen.
 
 De leden van de PvdD-fractie vragen mij ook om aan te geven op welke wijze
ik invulling geef aan het besluit over wetenschappelijke quota en hoe de totale
vangst dan wordt gecontroleerd. Zij vragen mij of zij ervan kunnen uitgaan
dat op schepen, die in het kader van onderzoek vis vangen die niet wordt geteld
voor de vangstquota, altijd onafhankelijke waarnemers aanwezig zijn, en hoe
ik voorkom dat er in totaal meer vis gevangen wordt dan volgens de vastgestelde
quota is toegestaan. De bepaling over wetenschappelijke quota bestaat al sinds
jaar en dag. Ze is ook vastgelegd in de controleverordening (november 2009),
welke op dit punt vanaf 1 januari 2011 van toepassing zal zijn.
De nu vastgestelde bepaling dient als overbrugging in het jaar 2010. Het is
een van de weinig beschikbare middelen om met bedrijfsschepen wetenschappelijk
onderzoek te doen en betaalbaar te houden. Net als de Commissie vind ik het
belangrijk dat dit soort onderzoek mogelijk blijft. Om misbruik te voorkomen,
moeten dergelijke onderzoeken eerst gemeld worden bij de Commissie en moeten
de vangsten geregistreerd worden bij de Commissie en bij ICES.
 Voorkomen van de import van illegaal gevangen vis
 De leden van de CDA-fractie vragen aandacht voor de garnalensector, die
zijn gevangen garnalen in derde landen laat pellen, en verzoeken mij om mij
in Europees verband in te zetten voor een praktisch uitvoerbare regeling voor
deze grijze garnalen, zonder onnodig veel administratieve lasten. Reeds voor
de jaarwisseling heb ik met het Productschap Vis afgesproken dat zij de uitvoering
van dit deel van de regeling voor hun rekening nemen. Ik ben bereid samen
met de sector te zoeken naar een nog efficiëntere aanpak van de uitvoering.
 Ik zeg hierbij wel uitdrukkelijk dat deze gevonden moet worden binnen
de bestaande regelgeving. De Commissie zal geen uitzonderingen voor specifieke
sectoren op de bestaande regelgeving accepteren.
 Pulsvisserij
 De leden van de CDA-fractie hebben mij gevraagd hoe dit rapport tot stand
is gekomen wat en de rol is geweest van Imares. Het betreffende onderzoek
is voortgekomen uit aanvullende vragen van International
Council on the Explration of the Sea (ICES) op een eerder uitgevoerd
onderzoek naar de pulskor, waarop door ICES voor een groot deel positief is
gereageerd. De aanvullende vragen betroffen de effecten van de pulskor op
kabeljauw, kraakbeenvissen (haaien en roggen) en bodemdieren. Dit onderzoek
is zeer complex met specifieke wetenschappelijke kennis, die met name in de
geledingen van ICES is te vinden.
 Deze zijn dan ook betrokken bij de opzet van het onderzoek. Vervolgens
is op initiatief van het ACOM Advisory Committee van ICES (ACOM) de opzet
en de resultaten van het onderzoek getoetst door onafhankelijke internationale
mariene deskundigen. Dit heeft geleid tot een advies van het ACOM aan de Europese
Commissie (zie website ACOM). Het onderzoek van IMARES is uitgebreid, zorgvuldig,
extern en onafhankelijk getoetst, binnen de regels die daarvoor gelden bij
ICES. Een second opinion vind ik niet opportuun.
 
 De kritiek die de leden van de CDA-fractie uitten over de onderzoeksresultaten
herken ik niet. Ik verwijs u naar de zorgvuldige beoordeling van de deskundigen
van ICES en hun opmerkingen dat het onderzoek deugdelijk is uitgevoerd.
 
 De leden van de CDA-fractie vragen mij hoe ik nu in EU-verband ga reageren
op dit onderzoek wat de uitkomsten van dit rapport betekenen voor het besluitvormingstraject
over de Europese verordening die een generieke toelating van
pulsvisserij mogelijk moet maken. Het onderzoek van IMARES is in mijn opdracht
uitgevoerd en ik kan mij vinden in de conclusies. Er is geen sprake van dat
de pulskorvisserij op achterstand wordt gezet. De reden dat nu geen besluit
is genomen over de generieke toelating van de pulskor heeft niets te maken
met de resultaten van het onderzoek, maar wordt veroorzaakt door het uitstel
van de besluitvorming over de nieuwe Verordening Technische maatregelen. Ik
heb geen aanwijzingen dat een besluit over deze Verordening en daarmee een
besluit over de generieke toelating van de pulskor, niet uiterlijk medio 2011
genomen kanl worden.
 
 De leden van de CDA-fractie vragen zich af of ik bereid ben om te bevorderen
dat er zo spoedig mogelijk vervolgonderzoek komt waarmee de nu ontstane discussiepunten
over mogelijk negatieve aspecten van pulsvisserij, snel uit de wereld worden
geholpen. Ik ben inmiddels met IMARES in overleg over vervolgonderzoek gericht
op de vermindering van de resterende negatieve aspecten van de pulskorvisserij.
Dat is ook van belang voor het proces van besluitvorming over de generieke
toelating van de pulstechniek.
 
 De leden van de CDA-fractie vragen zich af of ik ook mogelijkheden zie
om de beperking dat slechts 5% van de vissersvloot gebruik mag maken
van pulsvisserij de komende tijd wat op te rekken.
 Zolang de tijdelijke verordening van kracht is, zie ik geen mogelijkheden
de 5%-norm op te rekken. Mijn inzet is gericht op een toekomstige generieke
toelating waarmee genoemde beperking vervalt.
 
 De leden van de CDA-fractie vragen of ik bereid ben om binnen de bestaande
budgettair kaders de mogelijkheden te onderzoeken om vissers die nu besluiten
om te investeren in een pulsvistuig, een financiële garantstelling te
bieden waardoor het door hen geïnvesteerde kapitaal in een pulsvistuig,
zoveel mogelijk gegarandeerd is. Gelet op de grote economische en ecologische
voordelen van de pulstechniek en de bereidheid van visserijondernemers om
in de techniek te investeren, zie ik op dit moment geen reden een specifieke
garantstellingregeling in te stellen. Mijn inzet blijft gericht op een permanente
toelating van deze techniek. Dat is waar de ondernemers het meeste baat bij
hebben. Mocht er in de toekomst onverhoopt een negatief Raadsbesluit genomen
worden over een generiek gebruik van de pulstechniek, dan zal ik mij ervoor
inzetten dat de bestaande 5% van de vloot de pulstechniek kan blijven
inzetten voor de termijn die normaal als afschrijving voor een dergelijke
investeringen geldt.
 
 De leden van de CDA-fractie vragen hoe de verdeling over de verschillende
vissersschepen plaatsvindt als maximaal 5% van de Nederlandse vloot
gebruik mag maken van pulsvistuig. Ook vragen de leden van de CDA-fractie
welke voorwaarden worden gesteld aan die vissers die een aanvraag indienen
voor gebruik van een pulsvistuig en welke eisen worden gesteld aan de termijn
waarbinnen het pulsvistuig ook daadwerkelijk operationeel is. Er is geen verdeling
over sectoren voorzien. De 5%-norm correspondeert met ca. 20 schepen.
Vissers die belangstelling hebben met de pulstechniek te vissen, dienen hiertoe
een verzoek aan mij te richten. Toestemming wordt verleend als de aanvrager
door middel van een ondertekende koopovereenkomst kan aantonen dat hij binnen
9 maanden een pulsinstallatie op zijn schip laat installeren. Deze aanvragen
worden op de zogeheten 5%-lijst geplaatst. Als de installatie binnen
de periode van 9 maanden niet operationeel is, vervalt de toestemming en wordt
deze verleend aan de eerstvolgende aanvrager op de lijst.
 
 De leden van de CDA fractie vragen mij in hoeverre de Nederlandse overheid
er op toe ziet dat er gelijke voorwaarden en specificaties gaan gelden voor
de verschillende varianten van pulsvisserij-systemen die nu op de markt worden
gebracht. Met uw stelling ben ik het voor een groot deel eens, met name als
het gaat om de duurzaamheid. Aan de andere kant is bij een innovatief product
als de pulskor in dit traject niet alles in stringente voorwaarden vast te
leggen. Dit zou de verdere ontwikkeling in de weg kunnen staan. Verder wijs
ik er op dat op dit moment een aantal voorwaarden geldt, vastgelegd in de
eerdergenoemde derogatie, waaraan de visserij met de pulstechniek moet voldoen.
Deze voorwaarden behelzen onder andere de maximaal toelaatbare spanning waarmee
mag worden gevist en gelden voor alle systemen die op de markt komen.
 Het (vervolg)onderzoek dat ik IMARES zal vragen uit te voeren, zal zich
richten op het kunnen stellen van nadere voorwaarden, die vooral gericht zijn
om de negatieve effecten van de pulskor te mitigeren. Vervolgens is het dan
aan de EC om dit te vertalen in nadere voorschriften in de Technische maatregelen.
 
 De leden van de PvdD-fractie vragen zich af hoe ik deze schadelijke effecten
voor kabeljauw en andere rondvissen nu beoordeel? Naast evidente voordelen
kent de pulskor inderdaad dit nadeel. Dit is één van de onderwerpen
waar in het onderzoek in de komende jaren aandacht aan zal worden besteed.
 
 De leden van de PvdD-fractie vragen mij welke variëteit aan sterktes
ik precies toesta in de praktijktoepassing van de pulskor. In de praktijk
van de Nederlandse pulskorvisserij wordt de variëteit aan pulssterktes
toegestaan zoals die zijn vastgelegd in de tijdelijke Verorderning, voorheen
bijlage 3 van de TAC/Quotaverordening.
 
 De PvdD vraagt mij hoe ik om ga met de constatering van de ICES-onderzoekers
dat de resultaten de laboratoriumonderzoeken niet zomaar kunnen worden vertaald
naar de daadwerkelijke visserij. In het algemeen zijn uitkomsten van wetenschappelijk
laboratoriumonderzoeken niet steeds één op één
te vertalen naar de praktijk. De relevantie van de labatoratoriumopstellingen,
zoals bij onderdelen van het onderhavige ICES-onderzoek, is echter dat hiermee
zeer gericht de effecten van de pulstechniek op het ecosysteem kunnen worden
gemeten. De uitkomst hiervan heeft daarmee grote relevantie voor de effecten
van het pulstuig in de visserij op praktijkschaal. Daarin ligt de waarde van
het ICES-onderzoek.
 
 De leden van de PvdD-fractie vragen mij te reageren op de opmerking van
ICES dat vanwege «commerciële geheimhouding» de karakteristieken
van de pulsen zoals frequentie, duur en voltage niet vrij beschikbaar zijn,
wat een goede beoordeling van de impact van de pulsen op doelsoorten en niet-doelsoorten
in de weg staat. De commerciële geheimhouding van de pulskarakteristieken
heeft betrekking op de beschikbaarstelling aan derden in het economisch verkeer.
De wetenschappers die de onderzoeken hebben uitgevoerd, als ook de ICES-reviewcommissie
hebben inzicht gehad in de karakteristieken van de pulsen zoals frequentie,
duur en voltage.
 
 De leden van de PvdD-fractie vragen wat voor mij leidend is: werkelijke
duurzaamheid of de stimulering van nieuwe technieken, ongeacht hun precieze
effecten, om maar te kunnen blijven vissen? Mijn beleid is erop gericht de
visserij te verduurzamen en negatieve effecten op ecosysteem te verminderen.
De ontwikkelingen van de pulstechniek, als alternatief voor de traditionele
boomkorvisserij, is één van de onderdelen van dit beleid. In
2006 zijn in verschillende ICES-onderzoeken de effecten van de pulsvisserij
op het ecosysteem onderzocht. ICES stelde in 2006 dat het systeem
zowel ecologische als economische voordelen heeft ten opzichte van de traditionele
boomkorvisserij te weten:
 – een substantieel verminderde bodemberoering
 – minder discards
 – tot 50% brandstofbesparing (ook reductie CO2-reductie)
 
 In het nu voorliggende ICES-onderzoek komt ICES tot de conclusie dat:
 – er minimale effecten zijn op bodemdieren als zeesterren, schelpdieren
 – er minimale effecten zijn op kraakbeenvissen als haaien en roggen
 
 De effecten op kabeljauw geven aanleiding tot nader onderzoek.
 
 De overall positieve uitkomst van de onderzoeken is de reden dat ik de
verdere ontwikkeling van de pulstechniek als duurzaam alternatief voor de
boomkorvisserij van belang acht en die ontwikkeling blijf steunen.
 
 De leden van de PvdD-fractie willen duidelijkheid over het gebruik van
de ontheffing de komende anderhalf jaar, en willen van mij weten wat mijn
precieze inzet ten aanzien van de pulskor zal zijn in de komende periode.
Besluitvorming over de pulsvisserij is onderdeel van de besluitvorming over
de verordening Technische Maatregelen. Tijdens de Landbouw- en Visserijraad
in november 2009 werd geen overeenstemming bereikt over het voorliggende voorstel.
Het is nu aan de Europese Commissie en het EU-voorzitterschap om te besluiten
over de verdere procedure voor agendering en besluitvorming over de genoemde
verordening. Het is mijn inzet er aan bij te dragen, mede door in te zetten
op aanvullend onderzoek, dat de Raad binnen anderhalf jaar een verantwoord
besluit neemt over een generieke toelating van de pulstechniek in de Europese
visserij.
 
 Gezien de grote ecologische en economische waarden van de Noordzee en
de noodzaak deze ook voor toekomstige generaties in stand te houden, verzoeken
de leden van de PvdD-fractie mij om tenminste in de beschermde gebieden in
de Noordzee de boomkorvisserij zo snel mogelijk te verbieden. Zij vragen of
ik kan aangeven of ik bereid ben aan dit verzoek te voldoen. Beschermde gebieden
in de Noordzee worden ingesteld om bepaalde natuur(instandhoudingsdoelstellingen)
te beschermen. De maatregelen t.o.v. de visserij die in die gebieden worden
genomen, zullen dan ook tot doel hebben om die instandhoudingsdoelstellingen
te realiseren. Tegen die achtergrond is een generiek verbod op de boomkorvisserij
met de wekkerkettingen niet aan de orde. Per gebied en per instandhoudingsdoelstelling
zal worden bezien wat de beste maatregel is om de natuur te beschermen. Dit
betekent dus dat er wel degelijk voorwaarden aan het bestaande gebruik kunnen
en zullen worden gesteld, bijvoorbeeld aan de visserij met wekkerkettingen,
maar dat het nu niet mogelijk is om in abstracto een maatregelenpakket te
definiëren. Dit gebeurt in een proces waarbij zowel de natuurorganisaties
als het bedrijfsleven intensief bij betrokken worden. Ik heb recentelijk de
heer Heijkoop, waarnemend burgemeester te Oostflakkee, gevraagd dit proces
te gaan leiden.
 Blauwvintonijn
 De leden van de PvdD-fractie vragen mij aan te geven wat de conclusies
en insteek van de Raad zijn over de eventuele toetreding van de EU tot het
verdrag voor de instandhouding van de zuidelijke blauwvintonijn, een besluit
dat op de afgelopen Raad als A-punt was geagendeerd, en of dit was gebaseerd
op een zorg over de instandhouding van de blauwvintonijnpopulatie. De leden
van de PvdD-fractie vragen daarnaast of de Raad hierdoor voor effectievere
bescherming kan zorgen en zo ja, wat in het kader van dit verdrag
de mogelijkheden zijn tot bescherming van deze ernstig bedreigde vissoort.
 
 De Europese Commissie heeft vorig jaar in oktober een aanbeveling voorgelegd
aan de Raad, waarin wordt voorgesteld om lid te worden van de Convention on the Conservation of Southern Bluefine Tuna (CCSBT).
 De Raad heeft in haar conclusies, die in december als A-punt zijn aangenomen,
steun gegeven aan dit voornemen.
 De EU is momenteel cooperating, non-member
van de CCSBT. De hoofdreden van de Commissie om het lidmaatschap aan te vragen,
is gelegen in het feit dat er bij het beheer van de zuidelijke blauwvintonijn,
de blauwvintonijn in de Atlantische Oceaan en die in de Middellandse Zee,
veel overeenkomsten en gelijke uitdagingen bestaan. De EU heeft in deze organisatie,
die de bestanden beheert op basis van toegestane vangsthoeveelheden, alleen
een klein bijvangstquotum. De EU zal de huidige Verdragsluitende Partijen
van de CCSBT (Nieuw-Zeeland, Australië, Zuid-Korea, Japan, Indonesië,
Taiwan) verzoeken te mogen toetreden als volwaardig lid. Naar mijn oordeel
kan het EU-lidmaatschap van deze Conventie een bijdrage leveren aan een meer
effectief beheer.
 
 De leden van de PvdD-fractie vragen mij voorts aan te geven welke landen
wel voelden voor het Nederlandse voorstel voor het sluiten van de Europese
wateren voor visserij op de blauwvintonijn, welke mogelijkheden ik zie om
de komende tijd medestanders te zoeken voor mijn standpunt, en op welke wijze
ik de komende tijd uitvoering zal geven aan de aangenomen motie op dit punt.
 
 De Commissie heeft het voorstel tot sluiting van de visserij op blauwvintonijn
in EU-wateren afgewezen omdat een dergelijk – volgens de Commissie zeer
vergaand – besluit het functioneren van de International
Comission for the Conservation of Atlantic Tunas (ICCAT) zou ondermijnen.
In de ogen van de Commissie heeft de ICCAT-jaarvergadering bevredigende resultaten
opgeleverd. Het Zweedse voorzitterschap schaarde zich achter de Commissie.
De andere lidstaten hebben zich niet expliciet uitgesproken over het voorstel,
maar de opvatting leeft breed in de Raad dat de huidige afspraken een zeer
belangrijke stap voorwaarts zijn. Alle lidstaten achten ICCAT de aangewezen
organisatie om afspraken te maken over het beheer van de tonijnbestanden.
Ik zal mij in dat kader blijven inzetten voor beheermaatregelen die daadwerkelijk
leiden tot herstel van het blauwvintonijnbestand. Tegelijkertijd ben ik er
voorstander van om ook de instrumenten van de Convention
on International Trade in Endangered Species (CITES) in te zetten.
Ik heb vorig jaar het voorstel van Monaco gesteund om de blauwvintonijn op
bijlage I van CITES te plaatsen. Tijdens de volgende CITES Conferentie van
Partijen, die van 13 tot en met 25 maart in Doha gehouden zal worden,
zal de EU conform een afgestemd standpunt stemmen. De Commissie heeft nog
geen voorstel gedaan voor een gezamenlijke positie van de lidstaten. In de
gesprekken hierover zal ik mijn eerdere stellingname ten aanzien van de inzet
van de CITES-instrumenten handhaven. Daarbij teken ik wel aan dat ik eveneens
hecht aan één goed afgestemd EU-standpunt.
 Doornhaai
 De leden van de PvdD-fractie vragen mij hoe ik de intentieverklaring beoordeel
van de Raad en de Commissie, om pas in 2011 de weg in te slaan van het op
nul stellen van bijvangsten voor doornhaai.
 
 De leden van de PvdD-fractie verzoeken mij bovendien de huidige stand
van zaken met betrekking tot eventuele bijvangsten van doornhaai door Nederlandse
schepen te geven en daarbij aan te geven op welke wijze ik deze
in 2010 naar nul denk te gaan reduceren. In vervolg op de motie Ouwehand-Waalkens
heb ik gepleit voor een verbod op het aanlanden van doornhaai.
 
 Voor dit voorstel was geen meerderheid in de Raad te vinden. Wel is besloten
dat er geen gerichte visserij meer is op deze soort en dat de TAC met 90 procent
gereduceerd is, inclusief de bepalingen dat de aangelande vis niet langer
mag zijn dan één meter en niet meer dan tien procent van de
totale vangst in versgewicht uit doornhaai mag bestaan. In 2009 hebben Nederlandse
vissers op de Noordzee 1,6 ton van het quotum van 9 ton gevangen. Bijvangsten
kunnen nooit helemaal voorkomen worden. Om te kijken hoe we deze bijvangsten
toch verder kunnen voorkomen, heb ik uw Kamer in 2009 reeds toegezegd dit
met de Nederlandse sector en de maatschappelijke organisaties te zullen bespreken.
 Aanlanden bijvangsten
 De leden van de PvdD-fractie vragen op welke manier ik uitvoering zal
geven aan de aangenomen motie Ouwehand om mij
in Europees verband in te zetten voor het verplicht laten aanlanden van bijvangsten.
De huidige wetgeving staat niet toe dat ondermaatse vis aangeland wordt. Om
dit wél mogelijk te maken moet de Europese regelgeving ingrijpend gewijzigd
worden. Ook zal de sector hierop moeten kunnen anticiperen. Zoals u in mijn
visie op de herziening van het Gemeenschappelijk Visserijbeleid (GVB) hebt
kunnen lezen, ben ik voorstander van een discardsban. Dat houdt in dat ongewenste
bijvangsten voorkomen worden en eventuele bijvangsten aan land worden gebracht.
Deze positie zal ik dus ook uitdragen in de Europese discussie over een nieuw
GVB. Ik zal tevens diverse middelen aanwenden om nu al te proberen de ongewenste
bijvangsten te verminderen. Zo is tijdens de Raad van december besloten dat
Nederland een plan indient en zal uitvoeren om de bijvangst van kabeljauw
te beperken.
 Aquacultuur
 De leden van de PvdD-fractie constateren dat ik tijdens het algemeen overleg
Verduurzaming aquacultuur in Nederland op 30 september 2009 heb toegezegd het Europese actieprogramma met betrekking tot een strategie
voor duurzame kweek aan de Kamer te zenden op uiterlijk 1 januari 2010
en merken op dat dit nog niet is gebeurd. De leden van de PvdD-fractie verzoeken
mij dit Europese actieprogramma voor 19 januari naar de Tweede Kamer
te sturen of, als dit niet mogelijk is, aan te geven op welke termijn dit
wel gaat gebeuren. In de aangenomen Raadsconclusies inzake de mededeling over
een duurzame ontwikkeling van de aquacultuur,
is de Commissie gevraagd een actieplan te maken. De Commissie heeft tijdens
de Raad van juni 2009 aangegeven dat ze eind 2009 dit actieplan zou presenteren
en ook voortgangsverslagen aan de Raad zou toezenden.
 Uit contacten met de Commissie blijkt nu dat zij momenteel geen toegevoegde
waarde ziet in het opstellen van een actieplan, vanwege het feit dat acties
reeds in de mededeling zijn weergegeven.
 De Commissie heeft aangegeven dat zij werkt aan de implementatie van de
in de mededeling genoemde acties.
 
 
 
 Samenstelling:
 Leden: Van der Vlies (SGP), ondervoorzitter, Schreijer-Pierik (CDA), Atsma
(CDA), voorzitter, Poppe (SP), Waalkens (PvdA), Snijder-Hazelhoff (VVD), Van
der Ham (D66), Jager (CDA), Koopmans (CDA), Ormel (CDA), Van Velzen (SP),
Samsom (PvdA), Van Dijken (PvdA), Dibi (GL), Cramer (CU), Koppejan (CDA),
Graus (PVV), Zijlstra (VVD), Neppérus (VVD), Jacobi (PvdA), Jansen
(SP), Thieme (PvdD), Polderman (SP), Elias (VVD) en Linhard (PvdA).
 Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Mastwijk (CDA), Ten Hoopen (CDA), Luijben
(SP), Tang (PvdA), Harbers (VVD), Koşer Kaya (D66), Bilder (CDA), Pieper
(CDA), Biskop (CDA), Van Leeuwen (SP), Eijsink (PvdA), Depla (PvdA), Vendrik
(GL), Ortega-Martijn (CU), Schermers (CDA), Brinkman (PVV), Ten Broeke (VVD),
Vacature (VVD), Blom (PvdA), Kant (SP), Ouwehand (PvdD), Lempens (SP), Dezentjé
Hamming-Bluemink (VVD) en Van Dam (PvdA).
 
 
 Zie artikel in visserijnieuws van 22 december 2009.
 
 
 Zie artikel in visserijnieuws van 22 december 2009.
 
 
 COM(2009) 224.
 
 
 32 201, nr. 5.
 
 
 22 112, nr. 945.
 
 
 COM(2009) 162.