Vaststelling begroting van het Ministerie van VWS (XVI) voor het jaar 2000; Verslag algemeen overleg over brief over notitie inzake het grensvlak tussen Arbo-zorg en de reguliere gezondheidszorg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26800-XVI, nr. 7

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

13-10-1999

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

26800-XVI nr. 7

29-09-1999

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissiesHet antwoord van de regeringNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26800-XVIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 60 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 800 XVIVaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van
het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2000nr. 7VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 29 september 1999De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport1 en de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid2 hebben op 9 september 1999 overleg gevoerd met minister
Borst-Eilers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en staatssecretaris Hoogervorst
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over brief over de notitie inzake
het grensvlak tussen Arbo-zorg en de reguliere gezondheidszorg (26 200-XVI,
nr. 86).Van dit overleg brengen de commissies bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissiesHet vertrouwen van mevrouw Kant (SP) in de minister op het
aan de orde zijnde dossier is enigszins beschaamd, maar wellicht trekt de
minister haar notitie vandaag in. Heeft zij gecapituleerd voor de druk van
de werkgevers vanwege de wachtlijsten in de zorg? In een eerder debat over
voorrangszorg heeft de minister gezegd dat de beroepsgroep haar rug recht
moet houden. Waarom doet de minister dat niet? De Kamer heeft zich via de
motie-Marijnissen uitgesproken tegen voorrang op niet-medische criteria. De
minister is nooit erg standvastig geweest op dit dossier. Regelmatig liep
zij achter de feiten aan en reageerde niet op initiatieven. De Kamer moest
steeds om actie vragen, die vervolgens uit bleef. Al vele malen is opheldering
gevraagd ten aanzien van bepaalde initiatieven.De minister heeft een prulnotitie uitgebracht. Tot nu toe moest altijd
eerst overeenstemming worden bereikt over het principe, maar dat lijkt nu
niet meer zo te zijn. Mevrouw Kant wees op enkele uitspraken van de minister,
die haaks staan op de notitie: «Als de bedrijvenpoli alleen toegankelijk
is voor werknemers van de desbetreffende bedrijven en dus niet voor iedereen,
vind ik dat in strijd met ethische principes zoals verwoord inartikel 1 van
de Grondwet en de Wet gelijke behandeling». «Ik deins er niet
voor terug om van gelijke behandeling met de Grondwet in de hand er een zaak
van te maken». «Elk initiatief om te komen tot verkorting van
de wachtlijsten moet gericht zijn op snellere hulp voor iedereen die daartoe
medisch geïndiceerd is». «Ik heb maar één standaard:
iedereen die op grond van zijn gezondheid behoefte heeft om in een expertisecentrum
gediagnosticeerd of behandeld te worden, moet daar terechtkunnen. Dat is het
criterium». Zelfs na het verschijnen van de notitie is een citaat uit
de beantwoording van Kamervragen van de minister, gedateerd drie dagen voor
verschijning van de notitie: «Wij hebben de indruk dat gevallen waarin
zorginstellingen werknemers laten voorkruipen, uitzonderingen zijn. Duidelijk
moet echter ook zijn dat iedere uitzonderling er één teveel
is. Ziekenhuizen hebben de maatschappelijke verantwoordelijkheid om patiënten
alleen op medische gronden voorrang in de zorg te geven». Wat is er
in drie dagen met de minister gebeurd? Waarom en wanneer is zij overstag gegaan
en heeft zij het belangrijke principe van toegankelijkheid in de gezondheidszorg
losgelaten?De minister heeft in een interview aangegeven dat de voorrangszorg wellicht
tijdelijk is. Zij begeeft zich echter op een hellend vlak. Het gaat nu om
werknemers en straks met name om dure werknemers. Eerst ging het alleen om
diagnoses, nu zijn het ook al kortdurende behandelingen. Waarom zal het straks
niet om operaties gaan? Nu zijn het alleen werknemers, waarom zal het straks
niet gaan om mensen die zelf hun portemonnee trekken? Negatieve gevolgen zijn
dat de commercie in de zorg wordt binnengehaald: wie betaalt, bepaalt, en
werkgevers mede zullen bepalen wat belangrijk is in de gezondheidszorg. Op
het ontwikkelen van expertise inzake aandoeningen van het bewegingsapparaat
zal meer druk worden gelegd dan op aandoeningen specifiek van kinderen of
ouderen.De door de minister gestelde voorwaarden zijn op papier gewillig, maar
in de praktijk onmogelijk. Initiatieven mogen niet ten koste gaan van gewone
patiënten. Er is echter sprake van personeelsgebrek en een hoge werkdruk,
waardoor het gevaar op verdringing toeneemt. Op welke wijze wordt gecontroleerd
dat het geld ten goede komt aan de reguliere zorg? Gezien ook het personeelsgebrek
lijkt een en ander onmogelijk.Een tweede voorwaarde is dat de wachttijden tot aanvaardbare proporties
teruggebracht moeten zijn. Het is van tweeën één: of de
wachtlijsten zijn aanvaardbaar voor iedereen of voor de een toch meer aanvaardbaar
als voor de ander; ongelijkheid dus.Een derde voorwaarde is dat de publieke en private gelden gescheiden moeten
zijn. In de thuiszorg heeft men daarmee geen goede ervaring opgedaan. Een
experiment op dat terrein is dan ook niet gewenst.Nederland loopt achter op het punt van de Arbo-zorg. Er is onvoldoende
deskundigheid en expertise, met name op het terrein van preventie. Het initiatief
van de minister zal er juist toe leiden dat de werkgever meer geïnteresseerd
is in snellere hulp dan in preventie.Tot slot deed mevrouw Kant vijf suggesties:– het inzetten van de meevallers in de zorg, zodat iets gedaan kan
worden aan de wachtlijsten;– het ongedaan maken van de privatisering van de Ziektewet, nu blijkt
dat de gewenste effecten minder zijn dan de ongewenste;– het vervangen van commerciële Arbo-diensten door onafhankelijke
regionale Arbo-diensten, gericht op preventie;– een snelle overgang op een volksverzekering, zodat iedereen op
basis van solidariteit kan bijdragen aan de steeds meer toenemende vraag om
zorg;– vasthouden aan het gelijkheidsprincipe; geen voorrang op niet-medische
gronden in de zorg. Mevrouw Arib (PvdA) wees op de gigantische problemen in de
gezondheidszorg. Er zijn lange wachtlijsten en er is te weinig personeel.
Werkgevers worden daardoor geconfronteerd met het probleem dat werknemers
lang moeten wachten op zorg. De kans op het verergeren van de aandoening neemt
daardoor toe en men is nog langer niet in staat, deel te nemen aan het arbeidsproces.
Het plan van het kabinet biedt echter geen oplossing voor de wachtlijsten
noch voor de WAO-problematiek, zelfs niet als aan de daarbij gestelde voorwaarden
wordt voldaan. Alleen ziekenhuizen met een aanvaardbare wachtlijst mogen aparte
zorg aan werknemers bieden. Waarom is een aanvaardbare wachttijd voor gewone
mensen niet aanvaardbaar voor de ongeduldige werknemer? De gedragscode moet
een geruststelling zijn, maar deze wordt onder andere opgesteld door instellingen
die er zelf belang bij hebben. De schriftelijke code wordt door de inspectie
gecontroleerd, maar op wat er in de praktijk mee gebeurt, is geen controle.De ervaring met het introduceren van marktwerking in de thuiszorg heeft
geleerd dat met commercialisering de wachtlijsten niet afnemen, integendeel.
Als gevolg hiervan zijn allerlei ondoorzichtige structuren ontstaan waarin
publiek en privaat geld niet meer te onderscheiden was. De zorginstellingen
ontwikkelden een selectief aanbod: de lichte gevallen werden door commerciële
thuiszorg behandeld en de zwaardere gevallen werden aan de reguliere zorg
overgelaten. De Kamer greep daarop in en heeft de marktwerking in de thuiszorg
een halt toegeroepen. Met het aan de orde zijnde plan lijkt men van deze ervaring
niet geleerd te hebben. Er wordt een aantal voordelen gesuggereerd, zoals
de mogelijkheid van financiering en vergroting van de capaciteit van de zorg,
dus kortere wachtlijsten. Maar het gaat in het voorstel vooral om de categorie
die hiervan gebruikmaakt, een kleine groep die niet op basis van medische
criteria, maar op basis van financiële mogelijkheden geholpen wordt.
De extra capaciteit is dus niet voor iedereen beschikbaar.Een belangrijk nadeel is dat de wachtlijsten voor niet-werkenden zelfs
kunnen toenemen, want er is nu reeds sprake van een tekort aan personeel.
Personeel zal worden weggezogen uit de reguliere naar de extra zorg. Hoe kan
de minister dit rijmen?Voor de problematiek van de wachtlijsten moet dringend een reële
oplossing worden gevonden door een betere organisatie van de zorg. Recent
zijn acht experimenten uitgevoerd in een aantal ziekenhuizen in Nederland.
Deze hebben aangetoond dat door een efficiëntere organisatie de wachtlijsten
voor een belangrijk deel worden weggewerkt. Is de minister bereid de conclusies
van de experimenten op korte termijn structureel in te voeren? Hoe regelt
zij dat? Als extra geld nodig is voor de aanpak van de wachtlijstproblematiek,
moet duidelijk zijn hoeveel dat is en dient het ook beschikbaar te komen.
Het dient ingezet te worden voor extra capaciteit en het werven van extra
personeel. Er moet worden geïnvesteerd in opleidingen en er moet aandacht
geschonken worden aan de arbeidsomstandigheden.Terecht wordt ernaar gestreefd om via het zorgaanbod de WAO-problematiek
te verminderen. Arbeidsgerelateerde aandoeningen zoals rugklachten, aandoeningen
in het bewegingsapparaat, psychische klachten en stress dienen te worden behandeld
door deskundige psychiaters, neurologen en orthopeden. Het is echter zaak
de deskundigheid bij de Arbo-diensten te verhogen. Arbeidsgerelateerde klachten
moeten in een vroeger stadium worden herkend. Daarnaast dient er meer aandacht
te komen voor preventie van ziekteverzuim door te letten op werkomstandigheden,
werkdruk, stress en ziekmakende factoren. Er moet beter worden samengewerkt
tussen Arbo-diensten en curatieve zorg. Er moet geïnvesteerd worden in
expertise voor arbeidsgerelateerde aanbiedingen. Deze expertise moet ook beschikbaar
zijn voor de 65-plusser die jarenlang achter de computer heeft gezeten en
waaraan hij een muisarm heeft overgehouden. De minister heeft dit tijdens
de begrotingsbehandeling ook naar voren gebracht. Is zij nu van
mening veranderd? Zo niet, op welke wijze brengt zij een en ander in haar
huidige plan onder? Werkgevers zouden een financiële bijdrage moeten
leveren aan de Arbo-diensten en niet aan de ziekenhuizen, zoals voorgesteld
door de minister.Kan de staatssecretaris een plan van aanpak opstellen voor de verbetering
en een betere benutting van de Arbo-diensten?Het plan biedt geen oplossing voor de huidige problemen in de gezondheidszorg:
de wachtlijsten kunnen zelfs toenemen. Het biedt ook geen oplossing voor de
WAO-problematiek. Het schept precedenten voor de commercialisering van de
zorg, die vergaande consequenties hebben voor de reguliere zorg. Het tekort
aan personeel in de zorg wordt alleen maar groter. De PvdA kiest voor voldoende
capaciteit via structurele maatregelen. Zonder wachtlijsten is er geen noodzaak
voor voorrangszorg.Mevrouw Van Blerck-Woerdman (VVD) bracht naar voren dat de
VVD-fractie de notitie inzake grensvlak Arbo-dienstverlening en reguliere
gezondheidszorg met instemming heeft ontvangen. Een notitie met een dergelijke
inhoud had zij niet meer verwacht. In de media wordt benadrukt dat minister
Borst altijd tegen een dergelijk plan is geweest, maar zij was er in een verder
verleden reeds voor. De notitie is een logisch vervolg op de eerder ingezette
privatisering van de Ziektewet. Werkgevers en werknemers zullen beter in staat
zijn te voldoen aan de verplichtingen en taken die samenhangen met het bestrijden
van het ziekteverzuim. Snelle hulp kan ervoor zorgen dat ziekteverzuim en
een hoge instroom in de WAO bestreden worden. Het gaat om verlengde Arbo-zorg.
Dit soort hulp dient aan een aantal strikte voorwaarden te worden gebonden:
niemand mag erop achteruitgaan en de wachtlijstproblematiek moet met grote
voortvarendheid worden opgelost.Desgevraagd onderschreef mevrouw Van Blerck dat het personeelstekort in
de zorg een groot probleem is, maar dat wordt niet opgelost door daarvoor
meer geld beschikbaar te stellen. Als de overheid de reguliere gezondheidszorg
niet in de gelegenheid stelt, in te springen op de behoeftes en wensen van
een nieuwe gezondheidsmarkt, gebeurt een en ander toch, maar in een apart
circuit. In Europees verband is een aantal ontwikkelingen gaande waarvoor
Nederland de ogen niet kan sluiten.Voordeel van het plan is dat de kennis en ervaring die worden opgedaan
ten aanzien van arbeidsgerelateerde kwalen ten goede zullen komen aan patiënten
in de reguliere zorg. De VVD-fractie is blij dat het kabinet zijn verantwoordelijkheid
heeft genomen met name als vervolg op de privatisering van de Ziektewet. Het
is een onderdeel van het moeilijke, langdurige proces van keuzes in de zorg,
die ook in de politiek aan de orde zullen komen.Het handelen van werkgevers heeft ook gunstige gevolgen voor de lange
wachttijden in de reguliere zorg met name voor mensen met psychische stoornissen.
Private instituten van eerstelijns psychologen boeken snelle en goede resultaten
bij werknemers met psychische problemen. Er moet zicht blijven op goede behandelingsmethoden
in de reguliere sector. De GGZ-sector heeft aangegeven, geen tweedeling te
vrezen en het plan van de minister te ondersteunen. Aan de sector kan de vraag
worden voorgelegd op welke wijze aan een aantal voorwaarden voldaan kan worden.Een nadere onderbouwing van de potentiële nadelen van het plan is
van belang, zoals het realiseren van het toezicht. Kan de staatssecretaris
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid de laatste gegevens inzake de WAO-instroom
verstrekken, met daarbij een uitsplitsing?Mevrouw Van Blerck riep de minister op er zo spoedig mogelijk voor te
zorgen dat er geen bonus meer staat op wachtlijsten. Welke voornemens heeft zij op dat punt? Door een kanteling naar patiëntgerelateerde
in plaats van artsgerelateerde zorg kan al ruimte worden geschapen.De thuiszorg wordt vaak aangehaald als voorbeeld waarbij de scheiding
tussen publieke en private gelden niet goed is gegaan. Het was echter niet
goed geregeld. Als goed wordt aangegeven op welke wijze deze middelen gescheiden
moeten worden, geeft dat er blijk van dat men geleerd heeft uit het verleden.
De middelen die het ziekenhuis ter beschikking stelt, behoren aan de werkgever
doorberekend te worden.Extra gegenereerde inkomsten mogen niet verrekend worden met het ziekenhuisbudget.
De code zal op dat punt nader uitgewerkt moeten worden. Duidelijk moet worden
aangegeven wat arbeidsgerelateerd is. Voorwaarde is dat de ziekenhuizen een
aanvaardbare wachtlijst hebben, zodat het probleem van verdringing zich niet
voordoet. In de GGZ is veel winst te behalen door snelle behandeling. Een
nadere uitwerking dient in overleg met de staatssecretaris tot stand te worden
gebracht.De VVD-fractie kiest voor de en-enbenadering: het initiatief en daarnaast
het oplossen van de problematiek van de wachtlijsten.De heer Buijs (CDA) bracht de volgende citaten van minister
Borst naar voren. «In dit land word je eerder behandeld omdat je medisch
gezien het eerst aan zorg toe bent en niet omdat je een zak geld meebrengt
van je werkgever». «Tweedeling vind ik onaanvaardbaar. In de zorg
moeten wij uit blijven gaan van de stelling: iedereen is gelijk, arm of rijk,
en of je wel of niet een baan hebt, mag geen verschil maken». De CDA
is het daarmee volkomen eens. Het is merkwaardig dat het kabinet nu een voorstel
doet dat haaks op deze uitspraken staat. Kan de minister toelichten waarom
zij haar mening heeft gewijzigd? In de Nova-uitzending van afgelopen dinsdag
heeft zij nog gezegd: «in de gezondheidszorg zijn alle mensen gelijk
en aan dat principe zal ik tot mijn laatste snik vasthouden». De minister
stelt dat onder voorwaarden werknemers sneller hulp kunnen krijgen dan anderen
in de samenleving.In het voorstel wordt een poging ondernomen om een van de gevolgen –
symptomen – van een veel groter vraagstuk – de ziekte –
op te lossen. Het wezenlijke probleem is de vraag op welke wijze de wachtlijstproblematiek
wordt opgelost, waardoor wachtlijstomzeilende initiatieven niet meer nodig
zijn. Het CDA heeft begrip voor de wens van bedrijven snel hulp te verlenen,
zeker nu door de privatisering van Ziektewet en WAO het financiële risico
ook direct bij de werkgever wordt gelegd. Maar ook anderen, zoals moeders
en ouderen, hebben aandacht nodig. Deze voorbeelden kunnen ook zeer direct
invloed hebben op het ziekteverzuim of de wachttijd van het werkende deel
van de bevolking. De wachtlijstproblematiek kent meerdere symptomen welke
des temeer een wezenlijke aanpak van deze problematiek noodzakelijk maken.Het in de afgelopen kabinetsperioden gevoerde beleid van kostenbeheersing
in de zorg, waarbij de toegestane volumegroei sterk achterbleef bij de noodzakelijke
volumegroei op grond van demografie en toegenomen technologie, heeft ervoor
gezorgd dat er een zorgkloof is ontstaan, die ondanks het gunstige economische
klimaat niet voldoende is gedicht. De achterstand is niet zomaar in te halen.
Belangrijkste knelpunt is het capaciteitsprobleem, waardoor er tekorten zijn
ontstaan aan verplegend, verzorgend en behandelend personeel, met daarnaast
een tekort aan verpleeghuis- en verzorgingshuiscapaciteit, bijvoorbeeld ten
aanzien van de «zwevende bedden». Als gevolg van de wens tot kostenbeheersing
is een zeer uitgebreide wet- en regelgeving en budgetteringssystematiek ontstaan
waardoor bureaucratie, verstarring en verkokering in de zorgsector hebben
plaatsgevonden. Er gaat te veel geld verloren door deze niet direct patiëntgebonden
activiteiten.Het kabinet heeft in antwoord op de wachtlijstproblematiek op diverse
punten specifiek beleid ingezet. De eerste rapportage van het Platform aanpak
wachttijden is afgelopen dinsdag verschenen. Via een goed plan van
aanpak wordt bezien op welke wijze de problemen structureel opgelost kunnen
worden. Met voldoende medewerking in het veld zou de grootste ellende in 2002
achter de rug kunnen zijn. Het kabinet is te prijzen voor de aanpak van de
problematiek. Minder snel verloopt de aanpak van de bureaucratie en verstarring
in de zorgsector. Veranderingen op basis van de gewijzigde Wet ziekenhuisvoorzieningen –
onder andere de budgetteringssystematiek en het stimuleren van transmurale
zorg – zijn wel in gang gezet, maar hebben nog geen effect. Ook het
verbeteren van de samenwerking tussen huisarts en specialist, tussen Arbo-arts
en huisarts is nog maar net in gang gezet, waardoor deze maatregelen nog niet
voldoende effect hebben gesorteerd.De CDA-fractie is van mening dat naast het specifiek ingezette beleid
op het gebied van wachtlijsten, vooral inzake de deregulering van wet- en
regelgeving – meer vrijheid voor partijen en de overheid op meer afstand
-een snellere besluitvorming vereist is. Kan uitvoering van het beleid worden
versneld? In het geval er te lange wachtlijsten zijn, kan extra geld ingezet
worden voor het faciliëren van verlengde openingstijden van ziekenhuizen.
Diagnostisch, verplegend en behandelend personeel zou op vrijwillige basis
de mogelijkheid geboden kunnen worden om overwerk te verrichten. De Nederlandse
vereniging van ziekenhuizen is van mening dat hiervoor animo is, gelet op
de uitspraken van professor Lemstra. Absolute voorwaarde is echter wel dat
iedereen van deze mogelijkheid gebruik moet kunnen maken. De inhaalslag zou
gedurende een aantal maanden van kracht kunnen zijn. De koepelorganisaties
hebben berekend dat deze maatregel neer kan komen op een extra inzet van 53
mln. Gezien de meevallers moet dat geld opgebracht kunnen worden, maar anders
kan gedacht worden aan deregulering van de WZV op het punt van het huisvestingsbudget.
De schatting is dat dit ongeveer 80 mln. op jaarbasis kan opleveren.De toename van het ziekteverzuim en het beroep op de WAO baart het CDA
zorgen. Het ingezette beleid voor versterking van de samenwerking tussen Arbo-arts
en huisarts is goed. Dat geldt ook voor de geplande vier kenniscentra. Ook
de maatregelen in het kader van de Wet REA zijn duidelijke stappen ter voorkoming
van arbeidsongeschiktheid. Kan worden uitgezocht welke relatie er is tussen
werkdruk en ziekteverzuim? Het is mogelijk dat de aanpak van genoemde problematiek
op een ander vlak moet liggen dan alleen het medische.Uit discussies in de medische sector blijkt dat arbeidsgerelateerde aandoeningen
niet afgebakend kunnen worden. Hoe wil de minister dat aanpakken? De geschetste
drie mogelijke voor- en nadelen roepen de nodige vragen op.De regionale inspecties krijgen een rol in de controle van de naleving
van de gedragscode. Daarvoor zullen extra financiële middelen beschikbaar
gesteld moeten worden. Kan de minister een overzicht geven van de geraamde
kosten daarvan?Het CDA ziet weinig heil in het voorstel van de minister. Niet het oplossen
van het specifieke probleem voor bedrijven en werknemers dient voorop te staan,
maar een snelle oplossing van de totale wachtlijstproblematiek. Wil de minister
serieus onderzoeken of de suggestie van een extra inhaalslag een mogelijkheid
is? Zij doet op die wijze meer recht aan de verantwoordelijkheid van de overheid
om zorg te dragen voor een betaalbare, goede en voor iedereen toegankelijke
gezondheidszorg.De heer Rouvoet (RPF) deelde mee ook namens het GPV zijn inbreng
te leveren. Hij wees op de inconsistentie in de houding van minister Borst,
hetgeen ook blijkt uit eerdere opmerkingen zoals «het is volstrekt onaanvaardbaar
dat er voor groepen patiënten lange wachttijden zouden bestaan terwijl
anderen in hetzelfde ziekenhuis sneller behandeling kunnen kopen door extra
betaling». Drie dagen later verschijnt de notitie over Arbo-dienstverlening
en voorrangszorg, waarbij het toestaan van voorrangszorg voor
werknemers, weliswaar onder strikte voornemens, «past binnen het huidige
beleid voor een structurele aanpak van de wachttijden in de zorgsector».
De minister brengt geen nieuwe argumenten naar voren voor een verandering
van haar standpunt. Wat zijn de redenen om haar «nee» tegen voorrangszorg
in te wisselen voor een «ja» onder voorwaarden?Voorrangszorg is onacceptabel. Het oplossen van de WAO-problematiek en
de terugdringing van de wachtlijsten vergen veel inspanningen, maar rechtvaardigen
niet dat sommige zieken «more equal» zijn dan anderen omdat zij
een baan hebben. De vergelijking met een extra kassa in de supermarkt deugt
niet. Het is zeer welkom dat werkgevers bereid zijn meer bij te dragen aan
de zorg, maar dat moet via capaciteitsvergroting ten goede komen aan iedereen.
Er dient een nog forsere aanval op de wachtlijsten te worden gedaan en het
plan van aanpak dient geïntensiveerd te worden. Het is overigens nog
maar de vraag of het midden- en kleinbedrijf ook geld vrij wil vrijmaken voor
extra zorg. Of is dit alleen voor grotere, kapitaalkrachtiger werkgevers weggelegd?Het voornemen van het kabinet is een onbeargumenteerde breuk met het beleid
tot dusverre. Het vormt hoe dan ook een stap op weg naar een driedubbele tweedeling
in de zorg: tussen werkenden en niet-werkenden, tussen essentiële en
minder belangrijke werknemers, waarvoor de werkgever misschien minder snel
bereid is om extra te betalen voor voorrangszorg, en tussen kapitaalkrachtige
bedrijven en bijvoorbeeld het midden- en kleinbedrijf. Een ander risico is
de invloed van werkgevers op de wijze van zorgverlening, want hoe korter een
behandeling duurt des te sneller een werknemer weer aan het werk is. Het belang
van de werkgever kan prevaleren boven het belang van de patiënt. Dat
is een ongewenste commercialisering van de gezondheidszorg. Dat zijn geen
directe gevolgen van het huidige voorstel, maar het is een stap in een richting
die niet moet worden opgegaan.Mevrouw Van Vliet (D66) memoreerde dat bij de diverse debatten
die vanaf eind 1995 in de Tweede Kamer zijn gevoerd over bedrijfsklinieken,
Arbo-dienstverlening en voorrangszorg, de D66-fractie steeds heeft uitgedragen,
voorrangszorg anders dan op medische gronden af te wijzen omdat dit kan leiden
tot tweedeling. Dit standpunt is nog steeds uitgangspunt. Wat is de mening
van het kabinet hierover? D66 sluit de ogen niet voor het hoge ziekteverzuim
en de hoge instroom in de WAO en waardeert het dan ook dat het kabinet die
problematiek hoog op de agenda zet. Volgend uitgangspunt is dat meegedacht
moet worden over de aanpak van de problematiek, gegeven het bestaan van wachtlijsten,
het tekort aan personeel en de nog gebrekkige kennis over arbeidsrelevante
aandoeningen in de gezondheidszorg. De minister voert een voortvarend beleid:
meerjarenafspraken over het wegwerken van de wachtlijsten en over het werven
van personeel en de inrichting van landelijke en regionale kenniscentra. Het
is teleurstellend dat het overgrote deel van het personeel in ziekenhuizen
op tijdelijke basis wordt aangenomen. Dat draagt niet bij aan de aantrekkelijkheid.
Wat is de reactie van de minister hierop? Kan de minister tevens aangeven
hoe zij de verdere ontwikkeling van de kenniscentra ziet?Over de werkgevers en de Arbo-diensten is de D66-fractie minder positief.
Volgens de Wet op de arbeidsomstandigheden zijn bedrijven verplicht, een Arbo-dienst
te hebben of zich daarbij aan te sluiten. Er doet zich daarbij een aantal
problemen voor. Besluitvorming over de aanpassing van een arbeidsplaats neemt
soms een halfjaar in beslag, waardoor de werknemer in de ziektewet of WAO
verdwijnt. Het is teleurstellend dat er nog veel te veel zogenaamde Mickey
Mousecontracten worden gesloten. De staatssecretaris zou hier meer aandacht
aan moeten besteden en druk moeten uitoefenen. Geldgebrek lijkt daarbij minder
een probleem dan het gebrek aan ideeën. 37% van alle WAO-gekeurden, waarvan
50% op grond van psychische klachten, verdwijnen in een volledige
WAO-uitkering zonder dat wordt nagegaan of zij nog (deels) kunnen werken.
Hoe is dat mogelijk? Waarom schuift de staatssecretaris al deze problemen
op de lange termijn? Op korte termijn dienen fikse gesprekken gevoerd te worden
met betrokkenen in het veld. Wat denkt de staatssecretaris van het voorstel
van de brancheorganisatie van Arbo-diensten om de prestaties van bedrijfsartsen
te meten, waarbij ook de inspanningen van bedrijven wordt betrokken?Er wordt een oprechte poging gedaan om de problemen met de WAO vlot te
trekken, maar er wordt alleen gekeken naar de mogelijkheden in de reguliere
gezondheidszorg, terwijl het belangrijke voortraject bij bedrijven en Arbo-diensten
buiten beschouwing wordt gelaten. D66 vraagt om een forse inzet van de staatssecretaris
op dat punt.Kern van het aanvullend beleid is dat instellingen extra inkomsten kunnen
genereren, omdat deze niet verrekend worden met hun budget, wanneer zij onder
strikte voorwaarden door de werkgever bekostigde arbeidsgerelateerde zorg
leveren aan werknemers. Gezien het uitgangspunt van de D66-fractie van geen
voorrangszorg, heeft zij problemen met het voorstel. Als werkgevers extra
betalen voor zorg, zal deze zorg alleen beschikbaar komen voor de werknemers
van de kapitaalkrachtige werkgever en niet aan werknemers van bedrijven die
deze niet kunnen betalen en ook niet aan mensen die niet werken. Is het voorstel
daarmee niet gewoon een vorm van voorrangszorg? Het kabinet wil de snellere
hulp binden aan een aantal strikte voorwaarden, vastgelegd in een gedragscode.
Daaraan zijn praktische bezwaren verbonden. Is het mogelijk om zo'n gedragscode
te handhaven? Waar denkt het kabinet extra personeel te vinden? Uit ervaringen
met de thuiszorg blijkt dat private en publieke geldstromen lastig te scheiden
zijn. Welke ideeën heeft het kabinet om dit op een juiste wijze tot stand
te brengen? Ook al worden de praktische problemen opgelost en is er geen sprake
van voorrangszorg, dan nog kan D66 zich niet aan het gevoel onttrekken dat
er gescheiden circuits van werknemers en overigen, letterlijk, maar misschien
ook wel figuurlijk in kwalitatieve zin. Daarmee wordt wellicht een stap gezet
naar een ongewenste tweedeling.Iedere denkbare stap moet worden gezet om werknemers uit de Ziektewet
of WAO te houden of te krijgen. Snelle hulp is van belang. Het kabinet wil
dat met het voorstel bereiken. Het is duidelijk dat zich een commercieel circuit
zal ontwikkelen. De minister wil dit terecht zoveel mogelijk in de reguliere
gezondheidszorg integreren. Is het voorstel echter wel de beste weg? Is het
gevolg daarvan niet een onomkeerbaar proces van ongelijke behandeling?Voor het verder aanpakken van de WAO-problematiek dienen de mogelijkheden
in de geestelijke gezondheidszorg beter benut te worden, gezien ook het grote
aantal arbeidsrelevante aandoeningen in de psychische sfeer. Er ontwikkelen
zich al allerlei particuliere initiatieven. De aanpak van bijvoorbeeld HSK
geeft goede resultaten, in vergelijking met het RIAGG. Particuliere organisaties
moeten voor iedereen toegankelijk zijn. De minister overweegt, de eerstelijns
psychologenfunctie in het ziekenfonds onder te brengen. Wil de minister zo
spoedig mogelijk een notitie uitbrengen over de haalbaarheid hiervan? De toegankelijkheid
voor iedereen wordt daarmee gewaarborgd. Er moet nader worden onderzocht waarom
de aanpak van particuliere organisaties beter werkt, zodat die kennis overgenomen
kan worden door de reguliere GGZ. De nog beschikbare ambulante capaciteit
bij poliklinieken van psychiatrische ziekenhuizen dient snel ingezet te worden,
ook voor enkelvoudige problemen, al dan niet arbeidsrelevant. Kan de minister
hierover in gesprek treden met de psychiatrische ziekenhuizen?De heer Van der Vlies (SGP) sprak zich uit voor een genuanceerde
benadering van de problematiek. Een tweedeling in de zorg wordt door zijn fractie verworpen. Mensen met zorgkoopkracht van zichzelf of voor
hen mogen medische urgenties niet overstijgen. Er is sprake van tweedeling
als zorgverlening aan de een ten koste gaat van die aan de ander. Dat is ook
in strijd met het uitgangspunt van een gelijke behandeling.Hebben de voorstellen een tweedeling tot gevolg? Is er sprake van een
win-winsituatie? Er moeten voldoende vertrouwenwekkende garanties zijn dat
hetgeen wordt nagestreefd ook wordt bereikt en hetgeen verworpen wordt ook
niet zal gebeuren. De SGP-fractie heeft dat vertrouwen niet. De bewindslieden
moeten helder aan kunnen geven dat er sprake is van genoemde win-winsituatie.De SGP-fractie was tegen de privatisering van de Ziektewet. Het is begrijpelijk
dat mede als gevolg daarvan het bedrijfsleven zoekt naar optimalisering van
de interactie tussen de doelstellingen van het bedrijf, de mentale en fysieke
positie van de werknemer en de dienstverlening terzake, zoals Arbo-dienstverlening,
actoren ter beheersing van de WAO-problematiek en de GGZ. De heer Van der
Vlies had begrip voor die inspanning, maar vroeg om waarborgen zodat een en
ander niet ontspoort. Kleinere bedrijven zullen hoger aangeslagen worden,
omdat er minder risicospreiding is, waardoor een verschil tussen werknemers
kan optreden.Oplossing van de wachtlijstproblematiek verdient prioriteit. De ziekenhuizen
mogen de extra inkomsten behouden, maar zij dienen binnen dezelfde sfeer te
worden aangewend. Op welke wijze wordt dat gecontroleerd?De omschrijving van arbeidsgerelateerde aandoeningen is nog diffuus. Op
welke wijze wordt bepaald dat een kwaal wel of niet op de werkplek is opgelopen?
Op welke wijze wordt omgegaan met aandoeningen die buiten de werkplek zijn
opgelopen, maar relevant zijn voor de arbeidsprestatie?Het is de bedoeling dat er extra gewerkt kan worden buiten de reguliere
tijden, zoals 's avonds en in het weekeind. De SGP-fractie maakt daarbij bezwaar
tegen extra werken op zondag zonder medische redenen. Zal er geen interne
verschuiving plaatsvinden van de inzet van personeel, zoals verplegend personeel,
artsen enzovoorts, van de reguliere zorg naar de extra zorg? Er zal zeker
een bovengrens zijn. Er dient dan ook meer gekwalificeerd personeel te zijn.Zolang de bewijslast niet wordt geleverd dat de win-winsituatie totstandkomt,
is de SGP-fractie tegen het voorstel.Mevrouw Hermann (GroenLinks) memoreerde de uitspraak van de
minister in het NOS-journaal van een week eerder: «Nee, dit is geen
voorrangszorg. Het gaat om mensen die door hun werk aandoeningen krijgen en
niet werkende mensen krijgen die aandoeningen niet». Naar aanleiding
van de Netwerkenquête, waaruit blijkt dat 85% van de Nederlanders tegen
voorrangszorg is, heeft de minister gezegd: «Ik accepteer het oordeel
van de Nederlanders; niet de portemonnee, maar het medisch dossier moet je
plaats op de wachtlijst bepalen». Dat leek mevrouw Hermann een machiavellistische
spagaat.Belangrijk voordeel is dat het debat wordt gevoerd met bewindslieden van
VWS en van SZW, want ook de reden van de arbeidsongeschiktheid is belangrijk.
In de Ongevallenwet is een duidelijk onderscheid gemaakt tussen het risque
professionele en het risque sociale. Na uitgebreide discussie is in de jaren
zestig bij de invoering van de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering
bepaald dat dit onderscheid niet wezenlijk is. Wat is het oordeel van de bewindslieden?
De GroenLinksfractie houdt vast aan de begripsbepaling dat het om de arbeidsongeschiktheid
als zodanig gaat.Het probleem is ten eerste de lange wachttijden met name ten aanzien van
zaken die zorgen voor een hogere WAO-instroom: psychische aandoeningen
en aandoeningen van het houdings- en bewegingsapparaat. Het feit dat werkgevers
ontevreden zijn over de lange wachttijden en de daarmee gepaard gaan economische
schade onderschrijft GroenLinks ook. Een derde probleem is het langer uit
het arbeidsproces zijn dan medisch gesproken noodzakelijk is, hetgeen een
belemmering is voor de reïntegratie op tal van fronten, een probleem
voor iedere werknemer. Dit laatste probleem dient ook in beeld gebracht te
worden.Kan de voorgestelde aanpak werken? Het is van belang dat beide bewindslieden
de samenhang tussen de krapte in de zorg en de sociale effecten ervan in een
notitie omschrijven. De krapte in de zorg is door achtereenvolgende kabinetten
op grond van economische omstandigheden bewust mede bepaald. Steeds is gesteld
dat door een te ruim aanbod de vraag oploopt. Er is daardoor nu sprake van
een vergroting van de zorgkloof. Het erkennen van de krapte en de sociale
effecten is dan ook een winstpunt. Hoe wordt daarmee verdergegaan?Mevrouw Hermann stelde dat de inspectie voor de gezondheidszorg niet voor
dit soort controletaken van regelgeving is. Zij vroeg zich af op welke wijze
winst behaald kan worden als de tarieven kostendekkend zijn. Waar moet de
winst voor de reguliere zorg vandaan komen? Waarschijnlijk komen niet alle
werkenden in aanmerking voor de snelle hulp en reïntegratie. Wat gebeurt
er met werknemers met een kort contract of die gesubsidieerd worden, werkenden
in de non-profitsector en zelfstandigen, al dan niet ondernemers? De tweedeling
zal zich dan ook op meerdere terreinen voordoen.GroenLinks wijst voorrangszorg af. Binnenkort zal het najaarsoverleg tussen
kabinet en sociale partners plaatsvinden. Sommige werkgevers zijn bereid,
extra te betalen. Uit opinieonderzoek blijkt dat Nederlanders bereid zijn,
meer te betalen voor hun zorg als de zorg er is als men deze nodig heeft.
De gezondheidscommissie van de SER heeft al naar voren gebracht dat de kosten
zullen moeten stijgen. De regering dient in het najaarsoverleg met sociale
partners een nieuw akkoord tot stand te brengen waarin genoemde problematiek
centraal wordt gesteld op grond van de algemene erkenning van het probleem
en de bereidheid om een goede zorg tot stand te brengen zonder wachtlijsten
en mogelijkheden voor snelle reïntegratie voor de uitvallers. GroenLinks
onderschrijft de probleemstelling, maar de voorgestelde oplossing wijst zij
af. Het antwoord van de regeringDe staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheidonderschreef
het pleidooi voor verbetering van de samenwerking tussen curatieve zorg en
Arbo-zorg op het punt van kennisverwerving en arbeidsgerelateerde klachten.De maandelijkse instroom in de WAO nam af van gemiddeld 2450 in 1998 tot
2000 in 1999, maar er is toch weer sprake van een oplopende volume in het
eerste halfjaar van 1999. Ondanks de daling is de instroom hoger dan de aannames
in het regeerakkoord. De cijfers moeten echter nog nader bestudeerd worden.
Vergeleken met andere landen is er een hoog aantal arbeidsongeschikten in
Nederland. Het beleid is erop gericht, te voorkomen dat men ziek wordt door
arbeid door de bevordering van goede arbeidsomstandigheden en preventie, te
voorkomen dat men te lang ziek is en men snel en duurzaam het werk kan hervatten
en te voorkomen dat men arbeidsongeschikt blijft. Gezorgd moet worden voor
een adequate reïntegratie en een op reïntegratie ingericht stelsel
van sociale zekerheid. Vroeger waren er nauwelijks of geen prikkels om te
werken aan preventie en reïntegratie, omdat de rekening collectief werd
betaald. Ook dit kabinet kiest ervoor, geen onderscheid te maken tussen beroepsrisico's
en sociale risico's. Dat heeft het nadeel dat er geen prikkel is om de beroepsrisico's
goed te bezien. Omdat werkgevers geconfronteerd worden met de kosten van arbeidsongeschiktheid
raken zij meer geïnteresseerd in de beroepsmatige oorzaken
daarvan. In het verleden was de keuringspraktijk onvoldoende. Te weinig werd
gekeken naar de medische achtergrond van de problemen. Keuringen werden «vervuild»
door bijvoorbeeld de situatie op de arbeidsmarkt. Resultaat was massale afwenteling
op de WAO en nauwelijks aandacht voor beroepsrisico's. Terecht is daarop ingegrepen
en is er een beleidsomslag geweest door invoering van onder andere TBA, WULBZ
en PEMBA. De verantwoordelijkheid werd op een lager individueel niveau gelegd
en de werkgever werd financieel verantwoordelijk gesteld voor ziekte en arbeidsongeschiktheid
in de eerste zes jaar, zijnde de periode waarin de kosten niet afgewenteld
kunnen worden. Er is daardoor meer aandacht voor arbeidsomstandigheden dan
ooit tevoren. Vrijwel alle bedrijven hebben een contract met Arbo-diensten.
Zij besteden aandacht aan preventie, maar bieden ook een eerste specifieke
medische zorgverlening aan werknemers. Werknemers lopen specifieke risico's.
Arbo-diensten moeten daarop alert zijn en zo nodig ingrijpen. Wellicht liggen
de standpunten in de discussie over tweedeling minder scherp uiteen dan nu
het geval lijkt te zijn.Op verzoek van met name GroenLinks en de SP zijn de OPS-solvent teams
ingesteld, teams van geneeskundigen, waaronder neurologen, die werknemers
onderzoeken die lijden aan de ernstige beroepsziekte organisch psychosyndroom.
Er is in dat geval geen sprake van voorrang van werknemers, maar van een specifieke
zorgverlening voor werknemers. Overigens kunnen ook anderen dan werknemers
daarvan gebruikmaken.Desgevraagd deelde de staatssecretaris mee dat er deze maand overleg zal
plaatsvinden met de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid
over de ontwikkeling van het ziekteverzuim. Er worden afspraken gemaakt tussen
Arbo-diensten met fysiotherapeuten, psychologen en maatschappelijk werkers,
gericht op arbeidsrelevante problemen. Ongeveer driekwart van de Arbo-diensten
maakt dergelijke afspraken, met name gericht op diagnostiek en begeleiding
bij reïntegratie. Kleine bedrijven kunnen hun belangen «poolen»
in een Arbo-dienst. Hiermee zijn goede ervaringen opgedaan. Het is een eerstelijnszorgvoorziening
waarvoor geen wachtlijst bestaat. Men kan snel weer aan het werk.De staatssecretaris stelde nog niet tevreden te zijn over het niveau van
Arbo-dienstverlening. Ook verzekeraars dringen aan op verhoging van de kwaliteit
van Arbo-dienstverlening. De markt doet haar werk en verbetering van de kwaliteit
wordt gestimuleerd. De voorgestane aanpak op basis van Arbo-convenanten met
sectoren is van belang. Hierover zal een apart algemeen overleg plaatsvinden.
Met name in belangrijke hoge risicosectoren spelen de Arbo-diensten een belangrijke
rol. Zij zijn de spin in het web bij de aanpak van de problemen. De staatssecretaris
was het eens met de heer Buijs dat de kwestie van de werkdruk niet te veel
gemedicaliseerd mag worden. In convenanten wordt de verbetering van de werkorganisatie
geregeld, zodat de werkdruk afneemt. De problemen in de zorgsector zouden
opgelost zijn als het ziekteverzuim met 2% zou dalen.De staatssecretaris deelde mee ontevreden te zijn over de kwaliteit van
de keuringen. Van degenen met psychische klachten wordt 48% direct medisch
afgekeurd. Het LISV zal meer direct aansturen bij de UVI's op de kwaliteit
van de keuringen. De voorstellen zijn een stap in de richting van meer samenhang
in de zorgverlening, gericht op arbeidsgerelateerde klachten.De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sportmemoreerde
dat zij in april 1998 kenbaar heeft gemaakt, met de Kamer te willen overleggen
over de vraag waar de grens getrokken moet worden tussen Arbo-zorg en reguliere
zorg. De toen toegezegde notitie is nu aan de orde. In de Arbo-zorg ontwikkelt
zich een nieuwe, effectieve vorm van zorg, waarvoor werkgevers
extra willen betalen. Het is een nieuw product, gericht op de twee grootste
oorzaken van langdurig ziekteverzuim en WAO-instroom, namelijk psychische
klachten en klachten aan het bewegingsapparaat, samen goed voor tweederde
van de WAO-instroom. Het gaat om snelle diagnostiek en een behandeladvies,
verricht door hulpverleners die speciale expertise hebben ontwikkeld ten aanzien
van dat type klachten en met name gericht op de vraag in hoeverre die klachten
de werkhervatting belemmeren en wat gedaan kan worden om de werkhervatting
mogelijk te maken. De volgende stap is een kortdurende, geprotocolleerde behandeling
door paramedici, psychologen, gedragstherapeuten of fysiotherapeuten. Zo'n
80% van de werknemers met genoemde klachten komt in aanmerking voor een kortdurende,
geprotocolleerde behandeling door een psycholoog of een fysiotherapeut. De
overige 20% heeft een andere behandeling nodig en wordt, via de huisarts,
verwezen naar RIAGG of ziekenhuispolikliniek. Als voor deze zorg een wachtlijst
is, sluit men achter in de rij aan. Er is dus geen sprake van voorrang bij
operaties of ziekenhuisopnames. De wachtlijst wordt niet omzeild.De nieuwe aanpak, ontwikkeld door commerciële instituten, zoals de
HSK-groep, blijkt effectief te zijn. Sommige doen alleen diagnostiek en geven
advies, sommige doen alleen de therapie en andere beide. Eenieder die zich
tot zo'n instituut went, daarnaar verwezen door bedrijfsarts of huisarts,
kan in principe voor de diagnostiek en het behandeladvies in aanmerking komen,
mits daarvoor betaald wordt. Als de werkgever niet betaalt, is het de vraag
of de verzekering van betrokkene dat doet. Werkgevers wiens Arbo-dienst met
genoemde aanbieders samenwerkt, zien het ziekteverzuim en de WAO-instroom
dalen.Het nieuwe product onderscheidt zich naast snelheid ook in kwaliteit.
De behandeling is gericht op werkhervatting. Met name bij de gedragstherapie
is er een groot verschil met de reguliere zorg. Onderzoek in 1996 van het
Trimbosinstituut resulteerde in het rapport «Zorg bij ziekteverzuim
om psychische redenen», waarin werd geconcludeerd dat het reguliere
zorgcircuit tekortschiet voor werknemers met psychische problemen. Het aanbod
is onvoldoende gericht op werkhervatting en de zorg bereikt te weinig zieke
werknemers.De nieuwe expertise dient snel getransplanteerd te worden naar de reguliere
zorg. Zo'n zeven RIAGG's hebben contacten gelegd met commerciële instituten
en Arbo-diensten om de nieuwe vorm van hulp aan te bieden. Over de aandoening
van het bewegingsapparaat hebben de Arbo-diensten en de reguliere ziekenhuizen
contact.De vrijgevestigde eerstelijnspsychologen en gedragstherapeuten breiden
hun activiteiten uit. Zij behandelen grofweg voor de helft werknemers en voor
de helft niet-werknemers. Via een aanvullende ziekenfondsverzekering wordt
deze hulp vergoed. Ook particuliere verzekeraars vergoeden deze zorg via een
aanvullende polis. Het nieuwe product is echter ontwikkeld voor degenen wiens
behandeldoel is gericht op werkhervatting. Het product lijkt op de ontwikkelingen
die de afgelopen jaren als positief zijn beoordeeld, namelijk het instellen
van aparte multidisciplinaire spreekuren voor groepen patiënten met eenzelfde
problematiek: de vaatpoli, de mammapoli, de ruggenpoli, de diabetespoli en
daarbinnen de poli voor degenen met diabetes en voetklachten. Deze groepen
profiteren van de zorgkanteling. Men wordt sneller en beter geholpen dan bij
ziekten waarvoor zo'n aanpak nog niet is ontwikkeld. Er kan dan niet worden
gesteld dat in de reguliere zorg sprake is van volstrekt gelijke en even snelle
behandeling voor iedereen, maar voor mensen met dezelfde problematiek geldt
dezelfde aanpak. De zorgvernieuwing voor werknemers met klachten in verband
met het bewegingsapparaat of met psychische problemen is, zorginhoudelijk
bezien, een van de nieuwe positieve ontwikkelingen. Desgevraagd deelde de minister mee dat de commerciële sector in een
gat in de markt is gesprongen. Die deskundigheid zal ook in de reguliere zorg
ontwikkeld moeten worden. Een van de twee uitgangspunten van het plan van
aanpak wachtlijsten is een adequatere behandeling van arbeidsrelevante gezondheidsproblemen
in de reguliere gezondheidszorg.Risico's zijn de vermenging van private en publieke geldstromen, ongewenst
strategisch gedrag en verdringing van reguliere zorg. Effectieve behandelmethoden
moeten ook in de reguliere zorg worden toegepast, maar wel gebonden aan strikte
voorwaarden. Er moet een gedragscode worden opgesteld in de regio, die goedgekeurd
moet worden door de inspectie. Zonder goedkeuring geldt het oude systeem van
verrekening van zorg binnen het budget. Daarmee wordt gewaarborgd dat de hulp
niet ten koste gaat van anderen, niet-werknemers, dat de private en publieke
geldstromen transparant blijven, dat de netto-opbrengsten aan de reguliere
zorg ten goede komen en dat de betrokken instellingen blijven werken aan een
plan van aanpak wachtlijsten. Er is 130 mln. per jaar beschikbaar voor het
wegwerken van wachtlijsten. Het bedrag voor 1999 is uitgegeven. In 2000 zal
het uit te keren bedrag afhankelijk zijn van het resultaat in 1999. Als men
geen wachtgeldreductie heeft bereikt, krijgt men in 2000 geen intensiveringmiddelen
uit het wachtgeldfonds.De minister was bereid de waarborgen beter in te kaderen en aan te scherpen.
De risico's moeten worden «dichtgeschroeid» en een en ander dient
een plaats te krijgen in de reguliere zorg. Als dit niet gebeurt, zal de zorg
zich uitsluitend in het commerciële circuit en het Arbo-zorgcircuit ontwikkelen
en zullen alleen de werknemers waarvan de werkgevers iets extra willen betalen
daarvan profiteren. Het gaat niet om voorrangszorg of een wachtlijstomzeilend
initiatief, want in de reguliere zorg is voor dit product geen wachtlijst,
omdat het niet wordt aangeboden. Voor zorg waarvoor een wachtlijst geldt,
sluit men achteraan aan in de rij. De minister was dan ook van mening niet
te zijn teruggekomen op eerdere uitspraken. Zij deelde de door de Kamer naar
voren gebrachte uitgangspunten. Het nieuwe product moet in de reguliere zorg
gekanaliseerd worden.Voor bedrijvenpoli's in Nederland geldt dat 1 op de1000 bezoekers een
werknemer is, dus op iedere 1000 meldt zich een werknemer voor het speciale
spreekuur. Dat kost weinig personeel, in ieder geval geen verpleegkundigen.
Een van de centra heeft van de netto-opbrengst van het Arbo-zorgspreekuur
een extra orthopeed aangesteld, die 90% van zijn tijd besteedt aan het wegwerken
van wachtlijsten en 10% aan genoemd spreekuur. De inpact van het systeem is
gering, terwijl de opbrengst de moeite waard is.Een vergelijking met de thuiszorg is in zoverre niet terecht dat er een
beter toezichtsysteem is op de financieringsstromen van ziekenhuizen en RIAGG's.
Er kan een nieuwe beleidsregel van het COTG komen, een aanpassing van het
besluit jaarrekening, die kan leiden tot de plicht de administratie gescheiden
te houden. Het COTG kan daarop toezien.De term arbeidsrelevant is beter dan arbeidsgerelateerd. Gedoeld wordt
op een aanpak gericht op werkhervatting. Het gaat daarbij niet zozeer om de
oorzaak van de aandoening, als wel om een specifieke aanpak.Komt de zorg alleen ten goede aan werknemers van extra betalende werkgevers
of kunnen anderen die behoefte hebben aan hetzelfde soort hulp daar ook terecht?
Bij bedrijvenpolis en psychologeninstituten is eenieder van harte welkom.
Daarvoor is een verwijzing van de huisarts nodig. Vervolgens is het de vraag
of de verzekeraar betaalt. Er moet onderscheid worden gemaakt tussen aandoeningen
van het bewegings-apparaat en psychische hulp. Ten aanzien van het bewegingsapparaat
zegde de minister toe nader te zullen verkennen of de flexiregeling ziekenfonds
het mogelijk maakt om deze zorg voor eenieder door de verzekeraar te laten
financieren. Dat kan ook een stimulans zijn voor de reguliere
zorg om een en ander extrabudgettair te laten verlopen. Een andere mogelijkheid
bij de psychische klachten is dat de eerstelijnspsychologische hulp onderdeel
wordt van het pakket. Deze suggestie is opgenomen in de beleidsvisie GGZ.
Nu is een en ander veelal in aanvullende polissen opgenomen. De minister zegde
toe nader uit te zullen werken op welke wijze het product, als het in de reguliere
zorg wordt opgenomen, beschikbaar kan komen voor iedereen. De Kamer zal op
de hoogte worden gesteld van de resultaten van die verkenning.Als de nieuwe deskundigheid in de reguliere zorg aanwezig is en de wachtlijsten
tot aanvaardbare proporties zijn teruggebracht, zal de extra financiële
inzet van de werkgevers wegebben, want men betaalt niet twee keer voor iets
als dat niet strikt nodig is. Uit het eerste rapport van het platform-Dees
blijkt dat begin 2000 alle actiepunten op de rails zullen staan.Op korte termijn worden vier landelijke kenniscentra aangewezen. Zij moeten
goede relaties onderhouden met de curatieve zorg en de Arbo-diensten. Expertise
moet worden overgedragen. Nieuwe kennis over de moeilijke gevallen wordt ontwikkeld.
Er is een evaluatie voorzien.Het voorstel zal de samenwerking tussen LHV en VAB niet in de weg staan.
In de gedragscode moet worden opgenomen dat afspraken worden gemaakt door
huisen bedrijfsartsen over de wijze van verwerking. De huisartsen moeten daarmee
akkoord gaan. Het aannemen van personeel op tijdelijke basis baarde de minister
zorgen. Zij zegde toe daarover met de NVZ te spreken. Zij zal dan tevens de
suggestie over de verlengde openingstijden en de deregulering van de WZV-huisvestingsbudget
bespreken. Overigens is bij de introductie van de 36-urige werkweek afgesproken
dat men voor werk in de avonduren en in het weekeind niet extra betaald wordt.
Daarmee is de mogelijkheid gegeven zorg in de avonduren te verrichten. Nadere gedachtewisselingMevrouw Kant vroeg de minister nogmaals waarom zij een draai
heeft gemaakt. Ook als zij uitgaat van het principe van gelijke toegang, zal
de praktijk anders zijn, want het nieuwe product is er niet voor iedereen.
Vooraf moet de garantie worden gegeven dat de ziekenfondsverzekering deze
behandeling vergoed. Als via het ziekenfonds iedereen toegang heeft tot de
zorg, vervalt ook de druk bij werkgevers om deze zorg te organiseren. De druk
van de werkgevers zal ertoe leiden dat de deur verder wordt opengezet voor
voorrangsbehandeling. De voorbeelden van OPS en mammapoli zijn bijzonder ongelukkig
gekozen, omdat de totstandkoming daarvan zeker niet te danken is aan de werkgevers.
Verder zijn deze poli's voor iedereen toegankelijk.De antwoorden hebben meer vragen opgeroepen dan duidelijkheid geschapen,
zo stelde mevrouw Arib (PvdA). Het begrip arbeidsgerelateerde aandoeningen
is niet vol te houden. Een aanpak gericht op werkhervatting valt moeilijk
uit te leggen aan bijvoorbeeld een huisvrouw met rugklachten.Via de meerjarenafspraken wordt ervoor gezorgd dat de wachtlijsten worden
teruggedrongen. Er is ook een plan van aanpak curatieve zorg opgesteld. De
resultaten van deze instrumenten zijn nog niet geëvalueerd. Een nieuw
programma schept verwarring in het veld. Het gaat om een slecht instrument
dat de problemen niet zal oplossen. Er is geen goede oplossing voor het personeelstekort.
Er worden precedenten geschapen in commerciële zin. Het criterium is
of het plan bijdraagt aan het oplossen van de wachtlijst- en de WAO-problematiek.
De minister heeft toegezegd een aantal punten nader toe te zullen lichten,
maar zij zou een nieuw voorstel in moeten dienen waarin een bepaalde categorie
niet wordt voorgetrokken en de zorg dus ook toegankelijk is voor
degenen die niet werken.Mevrouw Van Blerck-Woerdman (VVD) was verheugd dat de inbreng
van de minister getuigt van voortschrijdend inzicht. Innoverende bewegingen
zijn goed, ook in de gezondheidszorg. Een duidelijker notitie had echter kunnen
bijdragen aan een betere oordeelsvorming. Op welke wijze worden de nadere
voorwaarden onderbouwd? De definitie van arbeidsrelevant moet duidelijk zijn.
In het regeerakkoord is niet opgenomen dat deze zorg in het ziekenfondspakket
opgenomen dient te worden.De heer Buijs (CDA) was van mening dat nieuwe productontwikkeling
in de gezondheidszorg dagelijks op allerlei terreinen plaatsvindt, maar dat
het probleem de toegankelijkheid ervan is. Kan de minister haar uitlatingen
daarover nader uitwerken? Tweedeling mag de norm niet zijn. De overheid draagt
verantwoordelijkheid voor het tegengaan daarvan. Zij moet daarvoor financieel
zorgdragen.De heer Rouvoet (RPF) stelde nogmaals dat het voorstel een
eerste, ongewenste stap is op de weg naar voorrangszorg, omdat niet onder
alle omstandigheden alle benodigde extra zorgvoorzieningen geleverd kunnen
worden. Het gaat om arbeidsgerichte zorg. Hij was sceptisch over de mogelijkheid
van het scheiden van de financiering, gelet op de noodzaak om gebruik te maken
van publieke faciliteiten en infrastructuur. De notitie biedt geen garantie
dat het nieuwe product toegankelijk is voor iedereen. In een nadere uitwerking
dient een ander spoor gevolgd te worden.Mevrouw Van Vliet (D66) bleef van mening dat de notitie een
vorm van voorrangszorg met zich brengt. Zij was blij met de toezegging van
de minister om na te gaan op welke wijze het nieuwe product voor iedereen
toegankelijk kan zijn. Dat dient uitgangspunt te zijn van de nadere uitwerking.De heer Van der Vlies (SGP) deelde de zorg van de staatssecretaris
over de WAO-instroom. Hij vroeg zich af waarom de reguliere zorg het nieuwe
product niet zo snel mogelijk beschikbaar wil stellen. De wachtlijstproblematiek
moet worden opgelost. Het personeelstekort dient opgelost te worden door goede
insentives ten aanzien van selectie, opleiding en werving. De heer Van der
Vlies wachtte de nadere precisering van de notitie, gericht op een goede,
voor eenieder toegankelijke zorg, af.Mevrouw Hermann (GroenLinks) pleitte, gezien alle onduidelijkheden,
voor een nieuwe notitie. Is het kabinet bereid het najaarsoverleg met sociale
partners in het licht van deze problematiek te stellen?De minister concludeerde dat de Kamer de problematiek van ziekteverzuim
en WAO onderkent. De Kamer ondersteunt de wens van de regering om de kennis
en expertise van het nieuwe, in het commerciële circuit ontwikkelde product
ook in de reguliere zorg te ontwikkelen en deze ook aan niet-werknemers ten
goede te doen komen. Zij zegde toe de notitie nader uit te werken op een aantal
punten van zorg waarvoor de Kamer terecht aandacht heeft gevraagd, zoals het
aan iedereen in gelijke mate beschikbaar stellen ervan, eventuele schaarste
aan personeel en het onverminderd doorgaan met de aanpak van de wachtlijstproblematiek.
Aan de voorwaarden wordt het criterium toegevoegd dat initiatieven pas worden
toegestaan als de zorg toegankelijk is voor eenieder. De uitgewerkte notitie
zal de Kamer zo spoedig mogelijk worden toegezonden. De staatssecretaris zegde toe na te zullen denken over de suggestie
van bespreking van de problematiek in het najaarsoverleg met sociale partners.De voorzitter van de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn
en Sport,EssersDe voorzitter van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,TerpstraDe griffier van de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn
en Sport,Teunissen XNoot1Samenstelling: Leden: Van der Vlies (SGP), Swildens-Rozendaal (PvdA),
ondervoorzitter, Bijleveld-Schouten (CDA), Middel (PvdA), Essers (VVD), voorzitter,
Oedayraj Singh Varma (GroenLinks), Dankers (CDA), Oudkerk (PvdA), Lambrechts
(D66), Rijpstra (VVD), Rouvoet (RPF), De Vries (VVD), Van Vliet (D66), Van
Blerck-Woerdman (VVD), Passtoors (VVD), Eisses-Timmerman (CDA), Arib (PvdA),
Gortzak (PvdA), Hermann (GroenLinks), Buijs (CDA), Atsma (CDA), Spoelman (PvdA),
Kant (SP), E. Meijer (VVD) en Van der Hoek (PvdA).Plv. leden: Van 't Riet (D66), Rehwinkel (PvdA), Eurlings (CDA), Apostolou
(PvdA), Örgü (VVD), Van Gent (GroenLinks), Van de Camp (CDA), Noorman-den
Uyl (PvdA), Ravestein (D66), Weekers (VVD), Schutte (GPV), Cherribi (VVD),
Schimmel (D66), Terpstra (VVD), Udo (VVD), Visser-van Doorn (CDA), Duijkers
(PvdA), Belinfante (PvdA), Harrewijn (GroenLinks), Ross-van Dorp (CDA), Th. A. M. Meijer
(CDA), Smits (PvdA), Marijnissen (SP), O. P. G. Vos (VVD) en
Hamer (PvdA). XNoot2Samenstelling: Leden: Terpstra (VVD), voorzitter, Biesheuvel
(CDA), Schimmel (D66), Kalsbeek-Jasperse (PvdA), Van Zijl (PvdA), Bijleveld-Schouten
(CDA), Noorman-den Uyl (PvdA), ondervoorzitter, Kamp (VVD), Essers (VVD),
Van Dijke (RPF), Bakker (D66), Van Blerck-Woerdman (VVD), Visser-van Doorn
(CDA), Balkenende (CDA), De Wit (SP), Harrewijn (GroenLinks),Van Gent (GroenLinks),
Smits (PvdA), Verburg (CDA), Bussemaker (PvdA), Spoelman (PvdA), Örgü
(VVD), Van der Staaij (SGP), Santi (PvdA) en Wilders (VVD).Plv. leden: E. Meijer (VVD), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA), Giskes
(D66), Hamer (PvdA), Van der Hoek (PvdA), Dankers (CDA), Kortram (PvdA), Blok
(VVD), Hofstra (VVD), Van Middelkoop (GPV), Van Vliet (D66), Klein Molekamp
(VVD), Stroeken (CDA), Mosterd (CDA), Marijnissen (SP), Vendrik (GroenLinks),
Rosenmöller (GroenLinks), Schoenmakers (PvdA), Eisses-Timmerman (CDA),
Wagenaar (PvdA), Middel (PvdA), Weekers (VVD), Van Walsem (D66), Oudkerk (PvdA)
en De Vries (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26800-XVI-7.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl