Raad Werkgelegenheid en Sociaal Beleid; Verslag algemeen overleg inzake verslag Sociale Raad 8 mei/6 juni 2000 en Nederlandse inzet bij EU-voorstellen voor antidiscriminatiemaatregelen
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 21501-18, nr. 128

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

24-07-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

21501-18 nr. 128

12-07-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissiesAntwoord van de regeringOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 21501-18Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 45 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
21 501-18Raad Werkgelegenheid en Sociaal Beleidnr. 128VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 12 juli 2000De algemene commissie voor Europese Zaken1,
de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid2, de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen3, de vaste commissie voor Justitie4, de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport5 en de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties6 hebben op 30 mei 2000 overleg gevoerd met minister
Vermeend van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over: – het verslag van de Sociale Raad van 8 mei 2000
(21 501-18, nr. 124);– de agenda van de Sociale Raad van 6 juni 2000
(21 501-18, nr. 125);– de notitie over de Nederlandse inzet bij de
Europese voorstellen voor antidiscriminatiemaatregelen (22 112, nr. 155).Van dit overleg brengen de commissies bijgaand beknopt verslag uit.Vragen en opmerkingen uit de commissiesMevrouw Bussemaker (PvdA) uitte waardering
voor de uitgebreide, overzichtelijke en duidelijke geannoteerde agenda, die
de Kamer helaas wel erg laat bereikte.Wat punt 3 van de geannoteerde agenda betreft, herinnerde zij aan eerdere
uitspraken van haar fractie over het belang van versterkte samenwerking bij
het moderniseren en verbeteren van de sociale bescherming en het daarbij betrekken
van de pensioenstelsels en de gezondheidszorg. De interim-groep op hoog niveau
geeft in haar rapport aan op welke wijze zij uitvoering wil geven aan een
aantal plannen. Het deed mevrouw Bussemaker deugd dat in de geannoteerde agenda
wordt vermeld dat het aantal mensen dat in de EU onder de armoedegrens leeft
onacceptabel hoog is. 's Ministers voorganger is verzocht zich met kracht
in te zetten voor coördinatie op dat stuk op Europees niveau. Dat verzoek
geldt ook de huidige minister. Wat is de werkplanning van de interim-groep
op hoog niveau? Hoe hoog is dat niveau en op welk niveau is Nederland erin
vertegenwoordigd? Welke voortgang is geboekt? In hoeverre komt de planning
overeen met het Nederlandse beleid? Dat de wijzigingen en aanvullingen in
lijn zijn met de door Nederland tijdens de besprekingen gemaakte opmerkingen,
zegt niet veel voor wie niet weet welke opmerkingen Nederland heeft gemaakt.
Onduidelijk is wat er te zijner tijd aan de Europese Raad in Nice voorgelegd
kan worden. Mevrouw Bussemaker deed de suggestie om de Kamer via een uitgebreider
schriftelijk stuk meer inzicht te geven in wat de groep precies doet en welk
tijdpad daaraan gekoppeld is.Bij het voorstel voor een verordening dat het Europees Parlement en de
raad voor de coördinatie van socialezekerheidssystemen hebben gedaan
ter herziening van verordening 1408/071 (agendapunt 4), gaat het om ziekte
en moederschap, verdeling van kosten bij de toepassing van de socialezekerheidsverordening
en vergoedingsmodaliteiten tussen organen van lidstaten onderling. De inzet
van Nederland is erg terughoudend waar het gaat om maatregelen ten behoeve
van grensarbeiders en ter bevordering van de coördinatie van mobiliteit
in Europa. Nederland is met name terughoudend als iets geld gaat kosten. Waarom
is Sociale Zaken zo terughoudend, terwijl het gaat om concrete punten ter
versterking van de sociale bescherming van werknemers?Agendapunt 6 betreft voorstellen voor twee richtlijnen en een actieprogramma
in het kader van artikel 13 van het EU-verdrag, waarover de Kamer begin mei
een overzichtelijke en uitvoerige notitie van de minister heeft ontvangen.
De Kamer heeft voorts zeer veel informatie van derden ontvangen, met name
tijdens de hoorzitting van 25 mei jl. De daar aanwezige organisaties hebben
veelal ook hun bijdrage op schrift gesteld. Mevrouw Bussemaker verzocht de
minister om een schriftelijke reactie op die schriftelijke bijdragen en op
de lijst van specifieke vragen over discriminatiegronden die zij hem na afloop
van het overleg op schrift zou doen toekomen.Mevrouw Bussemaker was in algemene zin blij met dit pakket Europese maatregelen,
omdat daaruit blijkt dat gelijke behandeling een fundamentele waarde is die
ten grondslag ligt aan het Europese integratieproces. Zij kende veel betekenis
toe aan het actieprogramma, waarbij in het bijzonder de samenwerking met organisaties
in Midden- en Oost-Europa de aandacht vraagt. Gelijke behandeling
verdient extra aandacht in het kader van de uitbreiding van de Europese Unie.
De richtlijnen dienen zorgvuldig, maar tevens zo snel mogelijk, te worden
uitgewerkt. Waarom is alleen voor een ruimere materiële werkingssfeer
gekozen voor ras en etniciteit als discriminatiegrond? Is de regering bereid
zich in Europees verband in te zetten voor een brede werkingssfeer van alle
discriminatiegronden, met name geslacht? Tussen de ontwerprichtlijn en de
Wet tegen leeftijdsdiscriminatie is er een spanning. Die spanning bestaat
ook wat handicaps betreft tussen de conceptrichtlijn en de proeve van wet.
Mevrouw Bussemaker vroeg hoe het met de proeve zit en hoe een en ander zich
tot elkaar verhoudt. Daarbij is een lastig probleem wat een redelijke aanpassing
is met betrekking tot toegang tot werk, zoals in de conceptrichtlijn staat.
De PvdA-fractie wil hierin verdergaan en daarover te zijner tijd van gedachten
wisselen. Dat geldt ook voor de spanning die bestaat tussen de tekst van de
conceptrichtlijn over homoseksualiteit en de Wet gelijke behandeling. Ook
over de uitzonderingsgronden inzake beroepskwalificaties is de fractie kritisch.In hoeverre wordt aansluiting gezocht bij andere internationale verdragen,
zoals het VN-verdrag en het Europees sociaal handvest? Hoe gaat Nederland
om met oorspronkelijk gemaakte voorbehouden, bijvoorbeeld inzake intimidatie,
omgekeerde bewijslast en victimisatie? Mevrouw Bussemaker betoogde dat er
geen onduidelijkheid over mag bestaan dat die punten in de richtlijnen moeten
worden opgenomen. Nederland heeft een naam hoog te houden, zo stelde zij.
Dat geldt ook voor collectieve actie en een onafhankelijk toezichtsorgaan.
Gaat Nederland zich sterk maken voor een snelle, maar goed invoering van de
richtlijnen alsmede voor een uitgebreid actieprogramma? Is de regering bereid
in aanvulling op het Europese actieprogramma zelf actie te ondernemen om discriminatie
in Nederland en daarbuiten te bestrijden? Mevrouw Bussemaker vroeg in dat
verband om een voortgangsnotitie, niet alleen over de Sociale Raad op 6 juni,
maar ook over alle andere discriminatiegronden en de implementatie van de
richtlijnen. Zij pleitte voor tweejaarlijkse monitoring, analoog aan de verslaglegging
in het kader van de werkgelegenheidsrichtsnoeren. Wellicht kan Nederland die
suggestie ook in Europees verband doen.Mevrouw Örgü (VVD) waardeerde het
dat uit de geannoteerde agenda blijkt wat de aard van de besprekingen is.
De verantwoordelijkheid van de lidstaten moet vooropstaan. De Sociale Raad
zal een voortrekkersrol vervullen bij de uitwerking van de actiepunten van
Lissabon: arbeidsparticipatie, modernisering van de sociale bescherming en
bevordering van de sociale insluiting. Welke ideeën heeft de minister
over invulling van deze actiepunten?De Commissie stelt als fundamentele doelstellingen voor de modernisering
van het stelsel van sociale bescherming voor: het lonend maken van werk, het
bieden van een vast inkomen, het veilig stellen van pensioenen en het betaalbaar
maken van pensioenstelsels, het bevorderen van sociale insluiting en het garanderen
van een kwalitatief hoogwaardige en betaalbare gezondheidszorg. Mevrouw Örgü
sprak de hoop uit dat het stellen van prioriteiten zorgt voor minder bureaucratie.
Zij stelde in dat verband de vraag waarom de interim-groep op hoog niveau
voor de sociale bescherming heeft gekozen voor het bevorderen van sociale
insluiting en het veilig stellen van pensioenen en niet voor het lonend maken
van werk, het beste sociale beleid, gegeven de hoge werkloosheid in Europa.Nederland stemt in met de instelling van het werkgelegenheidscomité
EMCO. Ontstaan er niet te veel praatclubs over sociale zekerheid en bureaucratie?Gegeven de toenemende mobiliteit van werknemers in Europa hecht de VVD-fractie
aan het moderniseren en vereenvoudigen van het socialezekerheidssysteem, waarover
het Europees Parlement en de raad voor de coördinatie van de socialezekerheidssystemen
een verordening hebben voorgesteld. Mevrouw Örgü vroeg
in dit verband wanneer het antwoord komt op de (door haar fractie) in januari
gestelde schriftelijke vragen over de notitie grensarbeiders.De glazenwassers hebben bezwaren tegen Europese richtlijnen over steigers
en ladders. Zijn die bezwaren weggenomen? Zo nee, hoe denkt de minister een
oplossing te vinden voor technische problemen in dezen?Uit de vele reacties uit het veld blijkt behoefte te bestaan aan een nadere
analyse van een aantal definities in het kader van artikel 13. Er dient voorts
een nadere afstemming te worden gezocht met internationale verdragen en bestaande
nationale wetgeving, aldus mevrouw Örgü, die memoreerde dat de VVD
al eerder heeft aangegeven belang te hechten aan de voorgestelde antidiscrimatiemaatregelen
volgens artikel 13. Commissie en kabinet zullen komen met nader uitgewerkte
voorstellen. Mevrouw Örgü vroeg het kabinet om een notitie waarin
de uiteindelijke Europese voorstellen worden vergeleken met de nationale wetgeving,
zodat de Kamer de plannen nog eens grondig kan bespreken. Nederland moet zelf
in staat zijn de discussie te voeren over de nationale consequenties en moet
bezien wat het naar buiten toe kan uitdragen. Er moet voldoende ruimte zijn
voor een nationale invulling in dezen.De heer Van der Staaij (SGP) herinnerde eraan
dat pas op 8 mei jl. door de Sociale Raad voor het eerst is gesproken over
de antidiscriminatiemaatregelen. Er is dus sprake van een zeer snelle behandeling.
Moet uit het feit dat Nederland als enige lidstaat op 8 mei het woord vroeg
om de voorzitter in zijn streven naar een snel politiek akkoord te steunen,
worden opgemaakt dat de meerderheid van de lidstaten een andere mening was
toegedaan? Nederland stelt zich te enthousiast op, aldus de heer Van der Staaij.
Aanzienlijke juridische complicaties van de richtlijnen beklemtonen dat zorgvuldigheid
voorop moet staan. De Nederlandse haast is ook moeilijk te rijmen met de aanzienlijke
gevolgen voor de Nederlandse wetgeving. De heer Van der Staaij gaf enkele
voorbeelden daarvan. Eigenlijk zegt Nederland dat het het met de richtlijnen
eens is. Pas later gaat het de consequenties in kaart brengen, terwijl op
dat moment de richtlijnen sterk beperkend zijn. Artikel 4, sub c, van de Algemene
wet gelijke behandeling dat bestaande regelgeving van de toepasselijkheid
van deze wet uitsluit, kan bijvoorbeeld niet gehandhaafd blijven, wat volgens
de ICER (de interdepartementale commissie Europees recht) eventueel een langere
implementatietermijn dan twee jaar nodig maakt. Deze kritiek neemt uiteraard
niet weg dat de SGP van harte voorstander is van het bestrijden van discriminatie
in de zin van het maken van ongerechtvaardigd onderscheid. De SGP wijst vreemdelingenhaat
en racisme met klem en beslistheid af. Op dit gebied dient evenwel nadrukkelijk
een subsidiariteitstoets aangelegd te worden, maar de onderbouwing van een
positief oordeel in dezen is overtuigend. Immers, alle lidstaten kennen reeds
gelijkebehandelingsregelgeving. Ook het argument dat de maatregelen worden
ingesteld met het oog op uitbreiding van de EU, onderschreef de heer Van der
Staaij niet. Immers, de toetredende landen dienen de Kopenhagencriteria te
ondertekenen, waarin ook mensenrechten zijn geformuleerd. Hij vreesde dat
de nationale soevereiniteit in dezen te vergaand zal worden ingeperkt en zag
geen noodzaak voor Europese regelgeving in dezen, mede in het licht van andere
internationale regelgeving, die diverse mogelijkheden biedt om wettelijke
bescherming af te dwingen. In tal van Nederlandse procedures wordt voor de
rechter een beroep gedaan op bijvoorbeeld artikel 26 van het IVBPR (het Internationaal
verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten). Uitgebreide Europese regelgeving
kan een motor zijn tot juridisering van dit terrein. De heer Van der Staaij
verzocht om een nadere inhoudelijke reactie over het Europees handvest, ook
al komt daar nog een aparte notitie over. Hij achtte de meerwaarde van de
richtlijnen niet overtuigend aangetoond. Als de richtlijnen zijn bedoeld om
in andere lidstaten een minimumniveau te brengen, wilde hij graag
weten in welke landen er met name problemen zijn op dit terrein.In de kaderrichtlijn worden de regels tegen discriminatie wegens geslacht
uitgebreid tot allerlei gebieden. Gesteld wordt dat daarbij verschuiving van
de bewijslast is geboden. Waarom is dat zo? Wat zijn de ervaringen in Denemarken
waarin dit al langer praktijk is?In Nederland is in het kader van de Algemene wet gelijke behandeling uitgebreid
aan de orde gekomen dat ook de problematiek van de afbakening met grondrechten
een rol speelt. Hoewel de heer Van de Staaij dankbaar was voor wat in de notitie
daarover is aangereikt, moest hij constateren dat zijn vragen hierdoor niet
weggenomen waren. Hij was erkentelijk voor de adviesaanvrage aan de ICER over
de uitzondering op het discriminatieverbod, geregeld in de Algemene wet gelijke
behandeling. Wil de minister toezeggen dat hij erop zal aandringen om lidstaten
via artikel 4, tweede lid, van de kaderrichtlijn de bevoegdheid te geven om
arbeidsverhoudingen binnen kerkgenootschappen en het geestelijk ambt uit te
zonderen van de werkingssfeer van de richtlijnen? Dat is nu niet het geval.
Zo'n uitzondering moet toch mogelijk zijn op grond van overweging 13 van de
kaderrichtlijn. Hoe ziet de minister anders de verhouding tussen deze richtlijn
en artikel 3 van de Algemene wet gelijke behandeling op dit punt?Er bestaan ook nog onduidelijkheden over de positie van zorg en onderwijsinstellingen
op godsdienstige grondslag. De formulering van artikel 4 van de kaderrichtlijn
is op dit punt onduidelijk. Ook op grond van het ICER-rapport zal de regering
aandringen op verduidelijking van het tweede lid van dit artikel. Duidelijk
moet zijn, aldus de heer Van der Staaij dat ook zorg- en onderwijsinstellingen
op godsdienstige grondslag onder de uitzonderingsbepaling moeten kunnen vallen.
Ook al stelt de Commissie dat artikel 4 afdoende is in het geval dat het gaat
om specifieke persoonskenmerken, toch pleitte hij ervoor de positie van het
bijzonder onderwijs nadrukkelijk te vermelden in de uitzonderingsbepaling.
De heer Van der Staaij wilde klip en klaar horen dat door de richtlijnen absoluut
geen afbreuk wordt gedaan aan met name de door hem genoemde uitzonderingen
in de artikelen 3, 5 en 7 van de Algemene wet gelijke behandeling. Wordt ook
op korte termijn nagegaan wat de consequenties van de richtlijnen zijn voor
artikel 4 van deze wet?Het begrip «indirecte discriminatie» in de richtlijnen spoort
niet met de definitie in de Algemene wet gelijke behandeling. Wat zijn de
consequenties daarvan en wat zijn de verschillen met de Nederlandse toepassingspraktijk?De richtlijn ten aanzien van gelijke behandeling ongeacht ras of etnische
afstamming overlapt de kaderrichtlijn voor een groot deel. Zal dit niet leiden
tot juridische onzekerheid over inhoud en reikwijdte van deze richtlijn? Hoe
oordeelt de minister over de in publicaties naar voren gebrachte stelling
dat de richtlijn ook aanknopingspunten biedt voor zaken waarin religie een
rol speelt en dat de gronden ras, etnische afstamming en geloofsovertuiging
niet duidelijk te scheiden zijn?Mevrouw Schimmel (D66) vroeg waarom op 6 juni
alleen een politiek en inhoudelijk akkoord kan worden gesloten over de richtlijn
ter bestrijding van discriminatie op grond van ras of etnische afstamming.
Welke rol vervult de Nederlandse regering daarin? Wat is de consequentie hiervan
voor het geheel? Zou er in het najaar wel een politiek en inhoudelijk akkoord
over het geheel kunnen worden bereikt?Tijdens de hoorzitting hebben vele organisaties gezegd dat het begrip
ras of etnische afstamming niet aansluit bij de definitie van het VN-verdrag
tot uitbanning van rassendiscriminatie. Het leek ook mevrouw Schimmel verstandig
de definities op elkaar af te stemmen.Waar de Kamer meer tijd heeft de kaderrichtlijn inhoudelijk te beoordelen,
kwam het haar verstandig voor om alle bij de Kamer levende technische vragen hierover afzonderlijk te stellen. Mevrouw Schimmel steunde de
inzet van het kabinet voor een collectief actierecht voor organisaties om
structurele vormen van discriminatie aan de orde te kunnen stellen. Met de
organisaties die daarvoor hebben gepleit, was zij van mening dat bescherming
tegen de in artikel 13 genoemde discriminatiegronden gelijkwaardig behoort
te zijn. Wil de regering dat ook? Mevrouw Schimmel pleitte ervoor op langere
termijn te streven naar een algemene richtlijn met alle discriminatiegronden
en het allerhoogste beschermingsniveau. Zo'n streven zou op dit moment tot
verdere vertraging in Europa leiden, maar wil de regering zich daarvoor wel
inzetten op de Sociale Raad? Het is positief dat intimidatie is opgenomen
als bijzondere vorm van discriminatie, maar dit begrip zou breder moeten worden
gedefinieerd. Tot uitdrukking zou moeten worden gebracht dat intimidatie ook
de arbeidsvoorwaarden negatief kan beïnvloeden.Er lijkt een helder onderscheid te moeten worden gemaakt tussen voorkeursbeleid
en een algemeen sociaal beleid, gericht op gelijke kansen. In de kaderrichtlijn
zou moeten worden vastgelegd dat er een onafhankelijk orgaan moet komen, vergelijkbaar
met de Nederlandse Commissie voor gelijke behandeling, dat toeziet op de handhaving
van de richtlijnen, aldus mevrouw Schimmel.De organisaties hebben er ook op gewezen dat omkering van de bewijslast
wel goed is, maar dat wederpartijen en derden ook moeten worden verplicht
om de met handhaving belaste organen desgevraagd informatie te verschaffen.
Graag zou mevrouw Schimmel zien dat de eenmalige rapportage werd omgezet in
een structurele rapportage, ook met het oog op de verschillende discriminatiegronden.De implementatietermijn moet worden verlengd, omdat moet worden uitgezocht
welke Nederlandse regelgeving aangepast moet worden. Dat onderzoek kan nu
al starten, zodat de implementatietermijn niet nog langer wordt.Mevrouw Schimmel was blij dat er eindelijk regelgeving komt die een einde
maakt aan discriminatie van gehandicapten bij werk en dergelijke. De minister
hoeft niet te wachten tot de Europese richtlijn tot stand is gekomen om verder
te gaan met de proeve van wet op dat terrein. Die kan in ieder geval worden
uitgebreid met arbeidsvoorwaarden en ontslag. De werkingssfeer zou alvast
in overeenstemming kunnen worden gebracht met die van de richtlijn. Het halfopen
systeem van rechtvaardigingsgronden is een goed systeem, maar mevrouw Schimmel
struikelde in de richtlijn over de term «redelijke aanpassing».
Immers, doelstelling zou moeten zijn een doeltreffende aanpassing. Weigert
een werkgever een aanpassing aan te brengen, dan zou dat ook als discriminatie
moeten worden opgevat.Zij wees op de kritiek van het Landelijk bureau leeftijdsdiscriminatie
op de invulling van het artikel waarin de uitzonderingsgronden worden opgesomd.
Ook in de Nederlandse notitie staat dat er een niet-limitatieve lijst van
gerechtvaardigde uitzonderingen is opgenomen, terwijl het gaat om nog te toetsen
uitzonderingen. Dit vergt dus ook aanpassing. Waarom heeft het kabinet het
COC niet geconsulteerd? Het COC dringt aan op verduidelijking van het onderscheid
tussen seksuele intimidatie en seksueel gedrag. Men moet kunnen uitkomen voor
zijn seksuele geaardheid.Mevrouw Schimmel ging tot slot in op agendapunt 5 over de herziening van
de verordening 1408/71. Als het aan de Europese Commissie ligt, krijgen gezinsleden
van grensarbeiders in de toekomst recht op verstrekkingen van zowel woon-
als werkland en houden grensarbeiders en hun gezinsleden die rechten ook ná
pensionering. Daarmee komt de Commissie tegemoet aan de wens van het Europees
Parlement en van de grensarbeiders, maar de regering is er kennelijk principieel
op tegen, met als argument dat het een principiële ongelijkheid zou veroorzaken
tussen grensarbeiders en grensbewoners. Waarom neemt de regering
dat standpunt in?Mevrouw Verburg (CDA) vroeg wat de bedoeling
is van het onder agendapunt 1 vermelde oriënterende debat en wat de relatie
is met de nationale actieplannen in het licht van de eigen verantwoordelijkheid
van de lidstaten.Ingaande op agendapunt 5, stelde zij dat het CDA zich zeer actief inzet
voor grensarbeid, maar dat voorkomen moet worden dat bij het bepalen van nieuw
beleid mensen in gelijke omstandigheden verschillend worden behandeld. Zij
verzocht om een toelichting over de gevolgen van de herziening van verordening
1408/71. In welke politieke Europese context is Nederland in dit kader tegen
de beperking van de afrekening van buiten de bevoegde staat genoten medische
zorg? Zijn er andere lidstaten die zich er sterk voor maken en zo ja, wat
is daarvan dan de impact op het ontwikkelen van het totale verzekeringsstelsel
in het kader van de gezondheidszorg?Ook mevrouw Verburg was er verheugd over dat op Europees niveau antidiscriminatie
op de agenda staat. De vraag is wel, waar ja tegen wordt gezegd als er een
politiek akkoord wordt gesloten over beide richtlijnen. De Kamer kan niet
het kabinet toestaan afspraken te maken zonder dat zij inzicht heeft in de
consequenties daarvan. Wat gaat het betekenen voor bestaande wetgeving of
wetgeving die in ontwikkeling is? Kan het kabinet helder inzicht geven in
de huidige stand van de onderhandelingen en de richting die men uitgaat en
in de consequenties van de geplande politieke akkoorden in de vorm van wetswijzigingen
en implementatie? De ICER heeft aangegeven amendementen te overwegen, die
het kabinet kennelijk wel zou willen overnemen. Er schijnen evenwel nog meer
amendementen door het kabinet ingediend te zijn. Kan daarvan een overzicht
gegeven worden?Mevrouw Verburg pleitte ook voor afstemming vooraf van de richtlijnen
om overlap te voorkomen en met name artikel 119 over discriminatie op grond
van sekse te integreren, omdat voor dat artikel de wet van de remmende voorsprong
zou kunnen gaan gelden.Zij sloot zich aan bij de vraag waarom niet is gekozen voor een definiëring
van discriminatie op basis van ras en etnische afstamming. Waarom is geen
aansluiting gezocht bij het IVUR (VN-verdrag tot uitbanning van rassendiscriminatie)?Waarom wordt in de huidige voorstellen afgeweken van de bewijslastrichtlijn?
Wordt er gekozen voor groepen van personen of voor personen? Mevrouw Verburg
achtte het juist dat intimidatie ook als een vorm van discriminatie wordt
gezien, maar betoogde dat de maatregelen ter voorkoming zijn gericht op de
werkgever, terwijl intimidatie ook veel in de collegiale sfeer voorkomt. In
Nederland zijn maatregelen daarover opgenomen in de Arbo-wet. Blijft dat zo?
Wat zijn op Europees niveau de consequenties?ICER en de commissie gelijke behandeling hebben een verschillend advies
gegeven over de juiste plaats voor het onderwerp intimidatie in de richtlijn.
Welke keuze maakt het kabinet?In de richtlijn wordt een open systematiek inzake leeftijdsdiscriminatie
gehanteerd en in de Algemene wet gelijke behandeling een gesloten systeem
met een hoger beschermingsniveau. Welke consequenties zal dat verschil hebben?Wat de richtlijn inzake handicaps betreft, stelde mevrouw Verburg dat
het begrip «redelijk» ook moet worden gehanteerd ten aanzien van
wat er van een werkgever mag worden gevraagd als het gaat om het realiseren
van een aanpassing ten behoeve van iemand met een handicap. Waarom heeft de
Europese Commissie niet gekozen voor de term «verbod op aanpassingsdiscriminatie»,
dat blijkbaar geldt in de Verenigde Staten en Canada en kennelijk opgeld doet
in Zweden en Groot-Brittannië? Mevrouw Verburg kon zich wat godsdienst en levensovertuiging betreft,
vinden in de aanbeveling van ICER om mede tot uitdrukking te brengen dat het
ook gaat om organisaties die op basis van godsdienstige waarden maatschappelijke
doelen wensen te realiseren.Zij sloot zich aan bij de opmerking van mevrouw Schimmel dat wat seksuele
gerichtheid of geaardheid betreft in de richtlijn tot uitdrukking moet worden
gebracht dat het vooral gaat om de seksuele gerichtheid.Hoe wordt vormgegeven aan het subsidiariteitsgehalte van de richtlijnen?
Op welke manier denkt het kabinet sociale partners er een belangrijke rol
bij te geven? In CAO's zullen er in dat kader maatwerkafspraken moeten worden
gemaakt. Hoe kunnen NGO's en belangenorganisaties als het COC daarbij een
rol spelen? Welke rol is weggelegd voor de Europese sociale dialoog?Het communautair actieprogramma moet volgend jaar van start gaan. Dat
betekent dat het op zeer korte termijn moet worden uitgewerkt. Wat zal de
inzet van het Nederlandse kabinet daarbij zijn? Is het waar dat de verdeelsleutel
voor de projectaanvragen inmiddels op 80:20 is bepaald? Hoe zal worden toegezien
op een rechtvaardige toekenning aan NGO's, sociale partners en zelforganisaties?
Op welke wijze en in welke mate zal naleving van de richtlijnen worden betrokken
bij besluitvorming inzake toetreding van kandidaat-lidstaten? Vanaf welk moment
en op welke manier komen zij in aanmerking voor deelname aan het communautaire
actieprogramma?Mevrouw Van der Burg (lid van de socialistische
fractie in het Europees Parlement) benadrukte het belang van Nederlandse steun
voor het integraal opnemen van sociale grondrechten in het Handvest van grondrechten
dat momenteel ontworpen wordt voor de Europese Unie.Er is een algemene nota over meerderheidsbesluitvorming, waaruit blijkt
dat het lastig wordt geacht om op het terrein van sociale zekerheid meerderheidsbesluitvorming
de norm te doen zijn als het geld kost. In aansluiting op al gemaakte opmerkingen
over de maatregelen voor grensarbeiders verzocht mevrouw Van der Burg om heroverweging
van het kabinetsstandpunt, omdat het gaat om een probleem voor grensarbeiders
waarvan de oplossing niet veel geld hoeft te kosten, terwijl die oplossing
tevens past in het beleid tot vergroting van de mobiliteit van werknemers
in Europa. Sommige (medische) voorzieningen zijn gerelateerd aan de arbeidsverhoudingen
of opgebouwde rechten in bijvoorbeeld Duitsland. Tot slot vroeg zij of de
minister al kennis heeft genomen van het rapport en de amendementen van het
Europees Parlement over de richtlijn over racisme en, zo ja, of daarop al
een kabinetsreactie is gegeven.Antwoord van de regeringDe minister streefde naar commitment van de
(meerderheid van de) Kamer met zijn inzet in Luxemburg. De Nederlandse inzet
was oorspronkelijk veel breder, maar bleek niet te realiseren. Vandaar dat
in Luxemburg uitsluitend een politiek akkoord over de rassendiscriminatierichtlijn
mogelijk zal zijn. De kaderrichtlijn en het actieprogramma zullen te zijner
tijd nog specifiek aan de orde komen, zodat de Kamer zich later nog over de
Nederlandse inzet daarbij kan uitspreken.Nederland heeft op drie onderdelen van de rassendiscriminatierichtlijn
een voorhoud gemaakt. Als het ook maar één voorbehoud handhaaft,
kan de richtlijn niet totstandkomen, omdat daarvoor unanimiteit vereist is.
Vandaar dat de minister de voorbehouden wilde laten vallen. Desgevraagd zei
de minister die onderdelen van harte te ondersteunen. De ambities van het
kabinet gaan wel verder dan de richtlijn. Het kabinet acht het noodzakelijk
dat ook voor de discriminatiegrond geslacht een gelijkwaardig beschermingsniveau
totstandkomt. Kabinet en Kamer zullen gezamenlijk de door de Europese Commissie
aangekondigde nadere voorstellen beoordelen. Nederland kan daarvoor
uiteraard suggesties doen. De minister verwachtte dat dit najaar de kaderrichtlijn
en het actieplan onder het Franse voorzitterschap hun beslag zullen krijgen.
Hij was voornemens op een rijtje te zetten wat de consequenties voor de Nederlandse
wetgeving zijn van komende Europese regelgeving in het kader van artikel 13
van het EU-verdrag. De bewindsman wilde in een algemene notitie antwoord geven
op vragen over artikel 13, de kaderrichtlijn en het actieplan en ook op de
vragen die mevrouw Bussemaker hem nog op schrift zou overhandigen. Daarbij
zullen ook juridische kwesties aan de orde komen en zal een reactie worden
gegeven op de schriftelijke inbrengen op de hoorzitting. Ook zal ook worden
ingegaan op indirecte discriminatie, religie en geloofsovertuiging.Naar aanleiding van agendapunt 3 zei de minister dat thans armoede-indicatoren
worden ontwikkeld. Nederland is op directeursniveau in de interim-groep op
hoog niveau vertegenwoordigd. Het pakket rondom de werkgelegenheid wordt uitgewerkt
in richtsnoeren van de Commissie. Afgewacht moet worden op welke wijze de
in Lissabon overeengekomen aanpak daarin wordt geïmplementeerd. Nauwgezet
moet worden gevolgd of de door Nederland gewenste aanpak een vervolg krijgt
in de richtsnoeren. De Kamer zal worden geïnformeerd zodra er iets te
melden valt. Dat zal vóór Nice het geval zijn. Het comité
sociale bescherming is overigens de formalisering van de interim-groep op
hoog niveau.De minister kon zich vinden in de suggestie te komen tot een tweejaarlijkse
monitoring. Mogelijk kan die suggestie onderdeel uitmaken van de Nederlandse
inzet.Aan de notitie grensarbeiders ontbreekt nog de fiscale paragraaf. Het
Nederlandse bezwaar tegen de voorgestelde maatregelen voor grensarbeiders
is dat puur en alleen gepensioneerde grensarbeiders en gezinsleden van grensarbeiders
de keuzemogelijkheid zou worden geboden geneeskundige verzorging in het werkland
of het woonland in te roepen. De bewindsman zag geen reden om een bepaalde
beperkte groep extra privileges te geven. Bij interruptie werd deze regeling
aangemerkt als een compensatie voor de problemen van grensarbeiders met de
premie- en belastingheffing in hun werk- en woonland. De minister stelde dat
op bilateraal niveau wordt getracht de socialeverzekeringsproblematiek en
de fiscale problematiek voor grensarbeiders op te lossen. Hij was bereid de
plussen en minnen van zijn standpunt in dezen nog eens op een rijtje te zetten
en aan de Kamer voor te leggen. Er zal overigens géén politieke
besluitvorming over dit onderwerp plaatsvinden op 6 juni.Voor de glazenwassers is een aanpassingstermijn van vijf jaar bepaald.Sociale partners zijn in beginsel vrij in wat zij in CAO's afspreken,
als die maar binnen de wet blijven.Onder verwijzing naar zijn brief ten geleide van het nationaal actieplan
werkgelegenheid, zei de minister naar aanleiding van een interruptie dat de
Kamer nog alle gelegenheid heeft om de Nederlandse inzet inzake het actieprogramma
te bezien, omdat de richtsnoeren met betrekking tot werkgelegenheid pas in
het najaar komen. Bij interruptie werd erop gewezen dat de Kamer hem in reactie
op dat schrijven bij brief heeft herinnerd aan zijn toezegging de Kamer vóór
1 mei een notitie te zullen toezenden. Aangezien de bewindsman niet wist om
welke brief het ging, overhandigde de voorzitter hem een kopie met het verzoek
de Kamer alsnog te antwoorden.Europabreed lijkt te worden ingezet op een implementatietermijn van drie
jaar voor de antidiscriminatierichtlijn, aldus de minister.Inzake de arbeidsparticipatie is er in feite sprake van een gemeenschappelijk
doel waarop lidstaten hun streven moeten richten. Dat past in het Nederlandse
beleid. Gestreefd moet worden naar een grotere arbeidsparticipatie van ouderen,
vrouwen en allochtonen, terwijl tegelijkertijd de combinatie werk en zorg
moet worden vergemakkelijkt. Al deze aspecten spelen een rol bij de follow-up
van Lissabon. Er zal nauwgezet op toegezien moeten worden dat
de Commissie daar werk van maakt in de werkgelegenheidsrichtsnoeren. Pas bij
de gedachtewisseling over die voorstellen zal blijken of Lissabon op dat punt
uiteindelijk een succes is geweest.In de Nederlandse systematiek past geen vergoeding van buiten Nederland
genoten zorg.De inzet is de sociale grondrechten te implementeren in het Europees sociaal
handvest.De kwestie van meerderheidsbesluitvorming en unanimiteit speelt in het
kader van de komende Sociale Raad geen rol, aldus de bewindsman. Hem was de
verdeelsleutel voor het communautair actieprogramma nog niet bekend.Desgevraagd verklaarde hij dat de Nederlandse regering het streven van
de PvdA onderschrijft om op termijn te komen tot zo breed mogelijke discriminatiegronden
met een zo hoog mogelijke bescherming en dat de regering zich daarvoor in
Europees verband zal inspannen. Hij bevestigde voorts dat de Nederlandse inzet
inzake de sociale bescherming is om werk lonend te maken.De minister beaamde dat er sprake is van overlap tussen de richtlijn ten
aanzien van ras en etniciteit en de kaderrichtlijn. Hij wist niet of dit tot
extra complicaties zal leiden. In reactie op de vraag hoe het zit met de raakvlakken
tussen de gronden ras en etnische afkomst en religie, wees de minister erop
dat een beroep kan worden gedaan op de vrijheid van godsdienst en levensovertuiging,
een materie die niet onder de reikwijdte van de richtlijn valt. Bij interruptie
werd in dit kader gewezen op het amendement van het Europees Parlement, dat
luidt: discriminatie op grond van raciale of etnische afstamming die wordt
gepresenteerd als een verschil in behandeling op grond van religie, overtuiging
of nationaliteit, valt onder het toepassingsgebied van deze richtlijn. Vervolgens
werd gesteld dat het nog beter zou zijn om aan het sluiten bij het IVUR. De
minister wees erop dat de Commissie ervoor heeft gekozen de interpretatie
van discriminatiegronden over te laten aan de lidstaten en zich niet te baseren
op het VN-verdrag. Nederland heeft er vragen over gesteld.Tot slot zei de bewindsman in de ontwerpwet ter bestrijding van leeftijdsdiscriminatie
niet vooruit te willen lopen op de Europese richtlijn.De voorzitter van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,TerpstraDe voorzitter van de algemene commissie voor Europese Zaken,PatijnDe voorzitter van de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,Van der HoevenDe voorzitter van de vaste commissie voor Justitie,Van HeemstDe voorzitter van de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn
en Sport,EssersDe voorzitter van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,De CloeDe griffier van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,Van Dijk XNoot1Samenstelling: Leden: Weisglas (VVD), Scheltema-de Nie (D66), Van Middelkoop
(RPF/GPV), Voûte-Droste (VVD), Verhagen (CDA), Rouvoet (RPF/GPV), Van
Oven (PvdA), ondervoorzitter, Marijnissen (SP), Hessing (VVD), Hoekema (D66),
De Haan (CDA), Koenders (PvdA), Vendrik (GroenLinks), Weekers (VVD), Timmermans
(PvdA), Ross-van Dorp (CDA), Patijn (VVD), voorzitter, Karimi (GroenLinks),
Eurlings (CDA), Bussemaker (PvdA), Van den Akker (CDA), Albayrak (PvdA) en
Van Baalen (VVD).Plv. leden: Blaauw (VVD), Dittrich (D66), Van den Berg (SGP),
Wilders (VVD), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA), De Graaf (D66), Valk (PvdA),
Van Bommel (SP), Remak (VVD), Ter Veer (D66), Van der Knaap (CDA), Waalkens
(PvdA), Harrewijn (GroenLinks), Geluk (VVD), Zijlstra (PvdA), Mosterd (CDA),
Verbugt (VVD), M. B. Vos (GroenLinks), Visser-van Doorn (CDA), Feenstra
(PvdA), Balkenende (CDA), Örgü (VVD), Gortzak (PvdA) en Crone (PvdA).XNoot2Samenstelling: Leden: Terpstra (VVD), voorzitter, Biesheuvel (CDA), Schimmel
(D66), Van Zijl (PvdA), Bijleveld-Schouten (CDA), Kalsbeek (PvdA), Noorman-den
Uyl (PvdA), ondervoorzitter, Kamp (VVD), Essers (VVD), Van Dijke (RPF/GPV),
Bakker (D66), Visser-van Doorn (CDA), Smits (PvdA), De Wit (SP), Verburg (CDA),
Spoelman (PvdA), Van der Staaij (SGP), Örgü (VVD), Harrewijn (GroenLinks),
Van Gent (GroenLinks), Bussemaker (PvdA), Balkenende (CDA), Wilders (VVD),
Santi (PvdA) en Snijder-Hazelhoff (VVD).Plv. leden: E. Meijer (VVD), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA), Giskes
(D66), Van der Hoek (PvdA), Dankers (CDA), Hamer (PvdA), Kortram (PvdA), Blok
(VVD), Van Blerck-Woerdman (VVD), Van Middelkoop (RPF/GPV), Van Vliet (D66),
Stroeken (CDA), Schoenmakers (PvdA), Marijnissen (SP), Eisses-Timmerman (CDA),
Middel (PvdA), Van Walsem (D66), Weekers (VVD), Vendrik (GroenLinks), Rosenmöller
(GroenLinks), Wagenaar (PvdA), Mosterd (CDA), De Vries (VVD), Oudkerk (PvdA)
en Klein Molekamp (VVD).XNoot3Samenstelling: Leden: Van der Vlies (SGP), Schutte (RPF/GPV), Van de Camp
(CDA), Van der Hoeven (CDA), voorzitter, De Vries (VVD), Van Zuijlen (PvdA),
Rabbae (GroenLinks), Lambrechts (D66), Dittrich (D66), Cornielje (VVD), Dijksma
(PvdA), Cherribi (VVD), Rehwinkel (PvdA), ondervoorzitter, Passtoors (VVD),
Wijn (CDA), Ross-van Dorp (CDA), Örgü (VVD), Nicolaï (VVD),
Kortram (PvdA), Halsema (GroenLinks), Eurlings (CDA), Belinfante (PvdA), Van
Bommel (SP), Barth (PvdA) en Hamer (PvdA).Plv. leden: Schimmel (D66), Stellingwerf (RPF/GPV), Mosterd (CDA), Atsma
(CDA), Van Baalen (VVD), De Cloe (PvdA), Harrewijn (GroenLinks), Bakker (D66),
Ravestein (D66), E. Meijer (VVD), Valk (PvdA), Udo (VVD), Van der Hoek
(PvdA), Blok (VVD), Verhagen (CDA), Schreijer-Pierik (CDA), Rijpstra (VVD),Voûte-Droste
(VVD), Middel (PvdA), Vendrik (GroenLinks), Visser-van Doorn (CDA), Gortzak
(PvdA), Poppe (SP), Arib (PvdA) en Spoelman (PvdA).XNoot4Samenstelling: Leden: Swildens-Rozendaal (PvdA), Van de Camp (CDA), Biesheuvel
(CDA), Scheltema-de Nie (D66), Zijlstra (PvdA), Kalsbeek (PvdA), Apostolou
(PvdA), Middel (PvdA), Van Heemst (PvdA), voorzitter, Rouvoet (RPF/GPV), Rabbae
(GroenLinks), Van Oven (PvdA), Kamp (VVD), Dittrich (D66), ondervoorzitter,
O. P. G. Vos (VVD), Van Wijmen (CDA), De Wit (SP), Weekers (VVD),
Wijn (CDA), Van der Staaij (SGP), Ross-van Dorp (CDA), Patijn (VVD), Niederer
(VVD), Nicolaï (VVD) en Halsema (GroenLinks).Plv. leden: Wagenaar (PvdA), Balkenende (CDA), Verhagen (CDA), Van Vliet
(D66), Duijkers (PvdA), Arib (PvdA), Kuijper (PvdA), Albayrak (PvdA), Barth
(PvdA), Schutte (RPF/GPV), Karimi (GroenLinks), Santi (PvdA), Passtoors (VVD),
Hoekema (D66), Van den Doel (VVD), Rietkerk (CDA), Marijnissen (SP), De Vries
(VVD), Eurlings (CDA), Van Walsem (D66), Buijs (CDA), Rijpstra (VVD), Van
Baalen (VVD), Van Blerck-Woerdman (VVD) en Oedayraj Singh Varma (GroenLinks).XNoot5Samenstelling: Leden: Van der Vlies (SGP), Swildens-Rozendaal (PvdA),
ondervoorzitter, Bijleveld-Schouten (CDA), Middel (PvdA), Rouvoet (RPF/GPV),
Oedayraj Singh Varma (GroenLinks), Oudkerk (PvdA), Rijpstra (VVD), Lambrechts
(D66), Essers (VVD), voorzitter, Dankers (CDA), Van Vliet (D66), Van Blerck-Woerdman
(VVD), Passtoors (VVD), Eisses-Timmerman (CDA), Arib (PvdA), Spoelman (PvdA),
Hermann (GroenLinks), Kant (SP), Gortzak (PvdA) Buijs (CDA), E. Meijer (VVD),
Van der Hoek (PvdA), Blok (VVD) en Atsma (CDA).Plv. leden: Van 't Riet (D66), Rehwinkel (PvdA), Eurlings (CDA), Apostolou
(PvdA), Schutte (RPF/GPV), Van Gent (GroenLinks), Noorman-den Uyl (PvdA),
Weekers (VVD), Ravestein (D66), Örgü (VVD), Van de Camp (CDA), Schimmel
(D66), Terpstra (VVD), Udo (VVD), Visser-van Doorn (CDA), Duijkers (PvdA),
Smits (PvdA), Harrewijn (GroenLinks), Marijnissen (SP), Belinfante (PvdA),
Ross-van Dorp (CDA), O. P. G. Vos (VVD), Hamer (PvdA), Cherribi
(VVD) en Th. A. M. Meijer (CDA).XNoot6Samenstelling: Leden: Schutte (RPF/GPV), Te Veldhuis (VVD), ondervoorzitter,
De Cloe (PvdA), voorzitter, Van de Camp (CDA), Van den Berg (SGP), Scheltema-de
Nie (D66), Van der Hoeven (CDA), Van Heemst (PvdA), Oedayraj Singh Varma (GroenLinks),
Rijpstra (VVD), Noorman-den Uyl (PvdA), Hoekema (D66), Dankers (CDA), O. P. G.
Vos (VVD), Rehwinkel (PvdA), Wagenaar (PvdA), Luchtenveld (VVD), De Boer (PvdA),
Verburg (CDA), Rietkerk (CDA), Halsema (GroenLinks), Kant (SP), Duijkers (PvdA),
Balemans (VVD) en De Swart (VVD).Plv. leden: Rouvoet (RPF/GPV), Van Beek (VVD), Zijlstra (PvdA), Van Wijmen
(CDA), Ravestein (D66), Augusteijn-Esser (D66), Balkenende (CDA), Barth (PvdA),
Rabbae (GroenLinks), Cherribi (VVD), Gortzak (PvdA), Dittrich (D66), Wijn
(CDA), Van den Doel (VVD), Van Oven (PvdA), Apostolou (PvdA), Cornielje (VVD),
Kuijper (PvdA), Mosterd (CDA), Eurlings (CDA), Van Gent (GroenLinks ), Poppe
(SP), Belinfante (PvdA), Essers (VVD) en Nicolaï (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-21501-18-128.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl