De situatie in voormalig Joegoslavië; Verslag algemeen overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 22181, nr. 313

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

13-04-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

22181 nr. 313

04-04-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissiesHet antwoord van de regeringOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 22181Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 57 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
22 181De situatie in voormalig Joegoslaviënr. 313VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 4 april 2000De vaste commissie voor Buitenlandse Zaken1
en de vaste commissie voor Defensie2 hebben op
16 maart 2000 overleg gevoerd met minister Van Aartsen van Buitenlandse Zaken
en minister De Grave van Defensie over de brief van de
minister van Buitenlandse Zaken, de minister voor Ontwikkelingssamenwerking
en de minister van Defensie inzake de actuele situatie op de westelijke Balkan
en de Nederlandse inspanningen in de regio d.d. 10 maart 2000 (DEU-154/00).Van dit overleg brengen de commissies bijgaand beknopt verslag uit.Vragen en opmerkingen uit de commissiesDe heer Blaauw (VVD) memoreerde dat de op
zichzelf positieve politieke ontwikkelingen ten aanzien van de oppositiepartijen
in Servië tot zwaardere repressie kunnen leiden van Milosevic c.s. Heeft
de Europese Unie een strategie uitgewerkt om uit de impasse met Servië
te komen? Is er een methodiek ontwikkeld om de democratische krachten in Servië
te steunen? In hoeverre wordt in de EU geanalyseerd wat het effect is van
de sancties? De indruk bestaat namelijk dat de sancties nu ten goede komen
aan de kring rond Milosevic, die goede zaken doet vanwege haar economische
monopoliepositie. Is het mogelijk om de sancties te verscherpen en effectiever
te maken? In dat kader deed hij de suggestie om het visumbeleid voor mensen
uit Servië te verbreden, waardoor bijvoorbeeld ook de kinderen van Milosevic
c.s. die in het buitenland studeren worden getroffen. Daarnaast is het wellicht
mogelijk om de banktegoeden van Servië in het buitenland, met name Cyprus,
aan te pakken.Tijdens een werkbezoek aan de Balkanregio was hem eens temeer duidelijk
geworden hoezeer Servië aldaar een centrale rol speelt op het gebied
van de telecommunicatie-, energie- en vervoersinfrastructuur. Het is op zichzelf
verheugend dat de doorvaart op de Donau thans mogelijk wordt gemaakt, maar
wordt deze doorvaart ook toegestaan van de kant van Servië? In hoeverre
kan worden voorkomen dat deze route dan gebruikt wordt voor verregaande smokkel
van goederen naar Servië? Desgevraagd gaf de heer Blaauw te kennen dat
Servië onmiddellijk moet gaan profiteren van de maatregelen uit het stabiliteitspact
voor de regio, zodra daar een democratische regering de koers bepaalt. Overigens
wordt er thans mede via dat pact aan gewerkt om de centrale rol van Servië
op het gebied van de infrastructuur in te perken. In die zin werkt de niet-democratische
situatie ten nadele van de Federale Republiek Joegoslavië (FRJ) zelve.Voorts informeerde hij naar het beleid van de Europese Unie inzake de
«detainees», de Kosovo-Albanezen die thans in Servische gevangenissen
zitten. Wat wordt ondernomen om klaarheid te krijgen over het grote aantal
vermisten? In hoeverre biedt de UNHCR voldoende hulp voor ontheemden en vluchtelingen
in Montenegro? Montenegro maakt deel uit van de FRJ, maar neemt toch een zekere
onafhankelijke positie in. Enerzijds kan daardoor het stabiliteitspact niet
in volle kracht voor Montenegro worden ingezet. Anderzijds moet Montenegro
toch hulp worden geboden. In die zin steunde hij het beleid van de regering
inzake de inzet van het PSO-programma en het sluiten van een «memorandum
of understanding».De heer Blaauw omschreef Kosovo als een rechteloos gebied, gezien onder
meer het ontbreken van een adequaat justitieel systeem. Het is een samenleving
zonder cohesie. Welke mechanismen worden ingezet om daarin verbetering te
brengen? Probleem is ook dat het KPC (Kosovo Protection Corps) steeds meer
invloed krijgt, met name ook bij de Albanese grens. Er zijn aanwijzingen dat
het KPC directe verbanden heeft met het criminele circuit. Ook op dat punt
dienen zwaardere middelen te worden ingezet om veranderingen te bewerkstelligen.
Te betreuren is in dit verband dat er te weinig coördinatie lijkt te
bestaan ten aanzien van de activiteiten van UNMIK (United Nations Mission
in Kosovo). UNMIK heeft een tekort aan politie en daarin schijnt voorlopig
geen verandering te komen. Gezien de problemen die bij de financiering van
UNMIK zijn gerezen, waarmee de geloofwaardigheid van de VN verder dreigde
af te nemen, lijkt het erop dat de VN zich mentaal als het ware uit Kosovo
terugtrekt. Dat signaal dient ogenblikkelijk te worden gekeerd, want anders
vallen de progressieve krachten ten prooi aan de volgelingen van het vroegere
UCK. De VN en de EU dienen dan ook veel meer in Kosovo te investeren, bijvoorbeeld
voor woningbouw. Overigens wordt in de brief ten onrechte gesproken van interne
belastingheffing in Kosovo, want de enige inkomsten komen voort uit het heffen
van importheffingen aan de grens.Ook ten aanzien van Bosnië-Herzegovina wordt weinig vooruitgang geboekt.
Weliswaar komen er positieve berichten over de spontane terugkeer van minderheden,
maar dat betreft dan wel die gebieden waar deze minderheden de meerderheid
van de bevolking vormen. Hoe wordt bijvoorbeeld de terugkeer van minderheden
naar de Republika Srpska (RS) bevorderd? Wellicht kan men denken aan het belonen
van die gemeentebesturen in de RS die aan de terugkeer van vluchtelingen willen
meewerken. Overigens kon de VVD zich goed vinden in de voorgestelde wijzigingen
ten aanzien van de Nederlandse bijdrage aan KFOR en SFOR.Vervolgens vroeg de heer Blaauw in hoeverre Albanië zich thans nog
in een zwart gat bevindt. Naar aanleiding van de passage in de brief over
Macedonië wees hij erop dat de landen in de regio zich onvoldoende betrokken
voelen bij het stabiliteitspact, omdat de donorlanden opleggen welke projecten
dienen te worden uitgevoerd. Dat kan evenwel niet de bedoeling
zijn van het stabiliteitspact. De VVD legt overigens in dezen de nadruk op
infrastructurele projecten.De heer Valk (PvdA) memoreerde begin maart
een bezoek te hebben gebracht aan Macedonië en Kosovo. In Macedonië
zijn positieve ontwikkelingen gaande, hoewel er nog grote problemen zijn op
het gebied van de criminaliteit. In Kosovo is de situatie daarentegen veel
somberder, want rechteloosheid is daar troef. De georganiseerde criminaliteit
heeft daar een enorme vlucht genomen en de haat tussen de diverse bevolkingsgroepen
is ongekend. Om de situatie op de korte termijn te verbeteren, is het noodzakelijk
dat het aantal toegezegde politiemensen van UNIP ook daadwerkelijk wordt ingevuld.
Op dat punt kan Nederland overigens geen al te grote broek aantrekken, gezien
de bijdrage van Nederland aan de civiele politiemacht met slechts twee personen.
Is de minister bereid om na te gaan of recent gepensioneerde Nederlandse politiemensen
en marechaussees in Kosovo actief kunnen worden ingezet? De vraag is voorts
of de internationale gemeenschap zich niet actiever te weer moet stellen tegen
bijvoorbeeld de PPDK van Thaci, het voormalige UCK. Heeft de heer Kouchner
van UNMIK aan de broer van Thaci, bij wie wapens in de auto werden aangetroffen
en tijdens een huiszoeking 1 mln. DM, inderdaad immuniteit verleend? Het zou
een bijzonder slecht signaal zijn tegenover de Kosovaarse samenleving als
dergelijke krachten worden ontzien ter wille van de openbare orde.Met de heer Blaauw was hij van mening dat het zaak is om nu de balans
op te maken van het effect van de economische sancties tegen Servië,
mede gezien het verzoek van de Servische oppositiepartijen om deze sancties
te herzien. Met de sancties wordt beoogd om het regime van Milosevic te ondergraven,
maar een toenemend isolement kan ook het tegendeel bewerkstelligen. Is het
mogelijk om meer maatwerk bij de sancties toe te passen, zodat zij daadwerkelijk
de elite treffen? In dat opzicht noemde ook hij de uitbreiding van het visumbeleid
en de bevriezing van de financiële tegoeden in het buitenland. Dan kunnen
andere sancties die veeleer de bevolking treffen, zoals de olieboycot, wellicht
worden verlicht. Overigens is het voor het herstel van de gehele Balkanregio
een goede zaak dat maatregelen worden genomen voor het weer bevaarbaar maken
van de Donau, ook in Servië.De heer Valk wees voorts op de oplopende spanningen tussen Montenegro
en Servië. In hoeverre beschikt het Westen thans over een heldere strategie
ter voorkoming van een crisis, zoals die het afgelopen jaar is opgetreden?
Wat is de strategie van het Westen ten aanzien van Montenegro voor de langere
termijn? Met de minister was hij van mening dat niet moet worden gestreefd
naar onafhankelijkheid van Montenegro, want dat zou de spanningen in dat land
slechts tot een kookpunt brengen.Ten aanzien van Bosnië verwees hij naar zijn samen met collega Koenders
gestelde schriftelijke vragen over het opsporen van oorlogsmisdadigers. Hij
begreep niet waarom het voor IFOR en SFOR gedurende vijf jaar niet mogelijk
was om Karadzic, die gewoon in Bosnië verblijft, op te pakken. Wat is
de visie van de minister van Defensie op dat punt?Vervolgens informeerde hij ernaar of de EU-lidstaten hun toegezegde bijdragen
aan het stabiliteitspact thans daadwerkelijk verstrekken. Hij maakte zich
op dat punt zorgen, alsmede over het tempo waarin het pact wordt opgezet en
geïmplementeerd.In aansluiting op de schriftelijke vragen van de heer Verhagen over de
bescherming van naar Srebrenica terugkerende vluchtelingen vroeg hij in hoeverre
SFOR daarbij een actieve rol kan spelen. Wat is de visie van minister De Grave
op dat punt?Ook releveerde hij dat Nederland blijkens klachten van Kosovaren UNMIK-identiteitsdocumenten
niet erkent, maar erop aandringt dat mensen een Joegoslavisch paspoort overleggen.
Op grote schaal zijn documenten vernietigd of meegenomen naar Belgrado. Kosovaren
durven absoluut niet naar Belgrado te gaan om daar een paspoort
aan te vragen. Waarom kan Nederland niet volstaan met identiteitspapieren
die UNMIK in Pristina afgeeft? Wanneer kan de Kamer de toegezegde Kosovo-evaluatie
tegemoet zien?Tot slot herinnerde hij aan de toezegging van minister Herfkens in antwoord
op Kamervragen dat Nederland bereid is om een Romacoördinator ter beschikking
te stellen voor de Raad van Europa. Vervolgens gebeurde er echter niets, omdat
de Raad van Europa deze coördinator niet wilde betalen. Is het mogelijk
dat Nederland deze kosten voor zijn rekening neemt? Anders is de toezegging
van de minister wel erg gratuit.De heer Verhagen (CDA) vond het een gênante
vertoning dat de toegezegde Kosovo-evaluatie die kort na het kerstreces zou
verschijnen, nog niet aan de Kamer is toegezonden. Ook hij wenste dan ook
concreet te vernemen wanneer de Kamer de evaluatie ontvangt.Hij gaf voorts te kennen regelmatiger op de hoogte te willen worden gehouden
van de ontwikkelingen in Kosovo, want er is alle aanleiding om deze ontwikkelingen
nauwlettend te voeren. In Kosovo dreigt immers een buitengewoon explosieve
situatie met de problemen bij Mitrovica, de situatie langs de grens bij Dobrosin
en de spanningen rond Montenegro. Het gevaar bestaat dat het conflict in Kosovo
weer zal oplaaien. Het is zaak dat de internationale gemeenschap bijzonder
alert op de ontwikkelingen inspeelt en daarvoor ook voldoende financiële
en personele middelen beschikbaar stelt. De vraag is echter in hoeverre Nederland
zijn bijdrage aan de operationele reserve van KFOR nog langer kan voortzetten,
gelet op het feit dat Nederland ook zijn bijdrage aan SFOR in Bosnië
zal uitbreiden. In hoeverre passen de huidige activiteiten van KFOR in het
eerder verstrekte mandaat?Zowel UNMIK als KFOR is belast met een buitengewoon lastige missie, want
de multi-etnische samenleving lijkt in Kosovo verder weg dan ooit. Kosovo
wordt met het wegtrekken van de Serviërs steeds meer een single-etnische
samenleving. In hoeverre neemt de internationale gemeenschap haar opdracht
op dit punt ernstig in die zin dat keihard wordt opgetreden tegen gewelddadigheden
tegen Serviërs van ex-UCK'ers? Als de ex-UCK'ers in Kosovo de facto de
dienst uitmaken, daarbij gesteund door UNMIK en KFOR, dan is het bereiken
van de doelstellingen van de gehele operatie in Kosovo verder weg dan ooit.
Het ontbreken van een onafhankelijke juridische macht en van «law and
order» is een punt van grote zorg. Het is noodzakelijk dat de internationale
gemeenschap een eenduidige strategie ontwikkelt om verbetering in de situatie
te brengen en daaraan kan minister Van Aartsen zijn bijdrage leveren. In dat
opzicht zou het te betreuren zijn als de Verenigde Staten bij Kosovo als het
ware een verborgen agenda hanteren en na het overdragen van de macht aan de
ex-UCK'ers zo snel mogelijk uit Kosovo willen kunnen vertrekken, hetgeen de
facto zou neerkomen op een afsplitsing van Kosovo van de FRJ.Evenals de heer Valk wenste de heer Verhagen te komen tot een differentiatie
in de sancties tegen Servië, want het huidige sanctieregime treft de
gematigde krachten en de bevolking in Servië evenzeer als Milosevic c.s.
Er dient inderdaad te worden gezocht naar strengere sancties tegen diegenen
die voor het internationale Joegoslaviëtribunaal (ICTY) zouden moeten
worden gebracht, wat dan eventueel gepaard kan gaan met de opheffing van de
olieboycot. Ook Montenegro lijdt onder het huidige sanctieregime en dat speelt
niet de gematigde krachten, maar juist diegenen die pleiten voor afsplitsing
van de FRJ, in de kaart.Hij betreurde het dat zijn schriftelijke vragen over de terugkeer van
vluchtelingen naar Srebrenica van half februari geleden nog niet zijn beantwoord.
Het initiatief van de burgemeester van Srebrenica op dit punt zou moeten worden
ondersteund, wil men ook daar invulling geven aan het ideaal van de multi-etnische
samenleving. SFOR dient derhalve de veiligheid van de teruggekeerde
vluchtelingen te garanderen. De Nederlandse bijdrage aan SFOR zal worden vergroot,
maar Nederland zal niet meer in de RS actief zijn maar alleen in het Bosnische
deel van de federatie. Op dat punt behield hij zijn aarzelingen, want deze
gebiedsindeling maakt het faciliëren van de terugkeer van vluchtelingen
niet eenvoudiger. Voorts kreeg hij graag bevestigd of de kosten van de uitbreiding
van de Nederlandse bijdrage worden gefinancierd uit de groei van het budget
van de HGIS. Ook kreeg hij graag meer informatie over de besteding van de
Nederlandse financiële bijdrage aan Macedonië.De heer Hoekema (D66) stelde allereerst de
vraag aan de orde of het naderen van de datum van 24 maart 2000, één
jaar na het begin van de Kosovo-operatie, nog risico's met zich brengt in
verband met eventuele herdenkingsbijeenkomsten in Kosovo en elders. Ook hij
verzocht minister Van Aartsen om de Kosovo-evaluatie snel aan de Kamer toe
te zenden. Is het mogelijk om, mede gezien de lange duur van de opstelling,
daarbij ook in te gaan op de toekomst van Kosovo als multi-etnische samenleving
met een grote mate van autonomie?Hij complimenteerde het Nederlandse kabinet met zijn Balkanbeleid, want
op het gebied van het beschikbaar stellen van militairen, hulpverlening en
financiën scoort Nederland bepaald goed. De economische groei zal het
beschikbaar stellen van financiën zeker faciliëren. Hij ging ervan
uit dat in het kader van het stabiliteitspact alleen uitgewerkte voorstellen
worden goedgekeurd die de toets der kritiek kunnen doorstaan, zoals bij de
normale projecttoets in het ontwikkelingsbeleid in het algemeen gebruikelijk
is. Het kan niet zo zijn dat daarvoor blanco cheques worden uitgereikt.Ook hij zag Kosovo als een wetteloze en rechteloze staat met weinig multi-etniciteit
en veel geweld. Mitrovica is een stad onder beleg. Vloeit de situatie aldaar
voort uit een gebrek aan civiele politie of uit een gebrek aan KFOR-troepen?
Is het dan een openbareorde- of een veiligheidsprobleem? Wat is het standpunt
van de regering over de in de NAVO-raad geuite suggestie om te komen tot een
aanzienlijke versterking van de troepenmacht aldaar? Is het niet ook van het
grootste belang om de beschikbaarstelling van civiele politie te intensiveren?
Wat is overigens de precieze geoormerkte sterkte voor UNIP? Welke termijn
is verbonden aan de inzet van 64 marechaussees in Bosnië en Albanië
en is het mogelijk om deze daarna naar UNIP over te hevelen? Daarnaast kreeg
hij graag meer informatie over de financiering van UNMIK. Zijn er inderdaad
acute problemen met de uitbetaling van salarissen en dergelijke? Wellicht
dat de minister van Buitenlandse Zaken tijdens de Algemene Raad van 20 maart
a.s. zijn collega's kan aanspreken, die bij het beschikbaar stellen van de
toegezegde financiën en civiele politie in gebreke blijven.Ook wees de heer Hoekema op het gevaar van escalatie in de Presevovallei.
Wat doet KFOR om in dit Servische gebied met een Albanese meerderheid de situatie
zoveel mogelijk te stabiliseren? Hij sprak tevens zijn zorgen uit over de
toegenomen gewelddadigheden van Albanese zijde, bijvoorbeeld door het UCPMB,
een erfopvolger van het ontbonden UCK. Dat vraagt om een sterkere respons
van de internationale gemeenschap. Vindt met de Albanese politieke leiders
een dialoog plaats om te voorkomen dat het UCPMB zich in een zeer rechteloze
situatie als een tweede UCK ontpopt? Ook over de invulling van de Interim
Administrative Council (IAC) van Servische kant maakte hij zich zorgen. Hebben
de Serven toegezegd dat zij daarin hun plaats zullen innemen? Daarnaast informeerde
hij naar de positie van de Russische KFOR-troepen ten aanzien van Orahovac.
Hebben zij zich nu neergelegd bij hun wat marginale positie? Ook vernam hij
graag of de OVSE in overleg met UNMIK al een verkiezingsdatum voor Kosovo
heeft vastgesteld. Het is zaak om daarbij zorgvuldig op te treden, opdat het
uitschrijven van verkiezingen niet tot escalaties leidt.Hij sloot zich aan bij de vragen over de aanwezigheid van SFOR in de buurt
van Srebrenica, want het is van groot belang dat SFOR de terugkeer van
vluchtelingen aldaar facilieert. Het interkerkelijk vredesberaad (IKV) heeft
gesproken over de herbegrafenis van slachtoffers van Srebrenica en over het
opzetten van een monument ter plaatse. Is er zicht op steun van de internationale
gemeenschap om beide zaken mogelijk te maken? De situatie in Bosnië is
nog steeds zorgelijk, ook gezien het feit dat het parlement niet in staat
bleek om over essentialia als de grenspolitie en het kiesstelsel beslissingen
te nemen. Het Westen mag Bosnië niet uit het oog verliezen als gevolg
van de terecht grote aandacht voor Kosovo. De EU mag Bosnië ook niet
achterstellen ten opzichte van Kroatië. Is minister Van Aartsen bereid
te bevorderen dat ook met Bosnië de onderhandelingen worden geopend over
een stabilisatie- en associatieakkoord? De huidige activiteiten van het ICTY
zijn, gezien de gedane uitspraken, de verrichte arrestaties en de nog lopende
processen, bepaald bemoedigend. Tegelijkertijd is het meer dan frustrerend
dat de «grote vissen» (Mladic, Karadzic, Milosevic) nog vrij rondlopen,
wat op termijn ook de geloofwaardigheid van het ICTY aantast. Beschikt minister
De Grave over informatie over de verblijfplaatsen van Mladic en Karadzic?De heer Hoekema was verheugd over de Nederlandse steun voor Macedonië
in het kader van het «17+4-beleid». De omvang van het Nederlandse
hulpprogramma zal in 2000 50 mln. bedragen. Betreft dat voor een deel macro-economische
steun? Welke versleuteling wordt binnen dat bedrag van 50 mln. aangebracht?Hij had er enerzijds begrip voor dat de Europese Commissie na de haalbaarheidsstudie
heeft geconcludeerd dat er nu geen termen aanwezig zijn om met Albanië
een associatie- en stabilisatieakkoord af te sluiten. Anderzijds mag Albanië
niet aan zijn lot worden overgelaten. Het is van het grootste belang om Albanië
blijvend politiek en economisch te ondersteunen, zodat het zich in een later
stadium alsnog kan aansluiten bij die landen waarmee wel een akkoord wordt
afgesloten.De heer Hoekema onderkende ook dat de internationale gemeenschap een goede
strategie moet ontwikkelen om een democratisch bewind in Servië te krijgen,
maar dat is bepaald niet eenvoudig. De Algemene Raad heeft op 14 februari
jl. terecht besloten tot een aanscherping van de financiële sancties.
Wat houdt dat in de praktijk in? Ook het aantal visumrestricties mag tot zo'n
1500 à 2000 worden uitgebreid, zodat de gehele familiekring van de
huidige machthebbers in Servië wordt getroffen. Hij behield zijn twijfels
over de effectiviteit van het olie-embargo, hoewel minister Van Aartsen daar
anders over denkt. Met de mensenrechtenactivist Veton Surroi was hij evenwel
van mening dat men wel wat moet terugkrijgen voor het eventueel afschaffen
van bepaalde sancties. Wat is overigens de stand van zaken bij het «energie
voor democratieinitiatief»?Hij constateerde voorts dat bij het stabiliteitspact verschillen zijn
waar te nemen. De uitvoering van de economische tafel met het zogenaamde «quick
start package» verloopt goed, maar de uitvoering van de tafels over
democratie en veiligheid verloopt heel traag. Is het mogelijk om dat laatste
te versnellen? Van belang is evenzeer dat de betrokken landen op een gegeven
moment zelf de fakkel overnemen en zelf het initiatief nemen om onderwerpen
te bespreken, zonder dat dit van buitenaf wordt georganiseerd.Tot slot informeerde hij naar de overgang in april van het commando over
de KFOR-troepen naar de generale staf van het Eurokorps. Is minister De Grave
van plan om meer Nederlandse steun aan de bezetting van dit korps te geven?De heer Van Middelkoop (GPV) had behoefte
aan een verduidelijking van het internationale en dus ook Nederlandse beleid
inzake de FRJ. Wat zijn de ratio en de rechtvaardiging van de sancties tegen
de FRJ en welke doeleinden worden daarbij beoogd? De territoriale integriteit
van de FRJ is altijd erkend, ook wat betreft de positie van Kosovo. Wat moet
Milosevic doen om van de sancties af te komen? De Servische troepen hebben
zich inmiddels uit Kosovo teruggetrokken. Het kan niet de bedoeling
zijn dat een bepaalde politieke structuur in de FRJ, inclusief Kosovo, moet
zijn geïmplementeerd voordat de sancties worden beëindigd. Dat heeft
de Veiligheidsraad ook nooit in zijn resoluties uitgesproken. Hoewel hij zich
niet tegen het internationale beleid op dit punt uitsprak, vroeg hij zich
wel af wat de rechtvaardiging is voor steun aan de onafhankelijke media in
de FRJ. Desgevraagd gaf hij aan ook van mening te zijn dat Milosevic voor
het ICTY moet worden berecht. Maar dat laat onverlet dat men voortdurend moet
nagaan op welke wijze de problemen met de FRJ en Kosovo het best kunnen worden
opgelost. In welk gremium wordt überhaupt de discussie daarover gevoerd?
In de brief wordt melding gemaakt van humanitaire hulpverlening binnen de
FRJ. Verlenen de Servische autoriteiten daaraan hun medewerking?Met collega Valk was hij van opvatting dat Montenegro de komende jaren
een punt van grote zorg kan zijn. Is het juist dat Milosevic militair ingrijpen
in Montenegro overweegt, zoals Trouw vanochtend meldde? Wat is de houding
van de internationale gemeenschap tegenover de weigering van de Montenegrijnse
autoriteiten om de federale regering in Joegoslavië te erkennen? Kan
dat niet als een daad van revolutie worden beschouwd? Als dat het geval is,
dient de internationale gemeenschap dat onomwonden uit te spreken. Het is
beter dat ook Montenegro investeert in herstel van de betrekkingen binnen
de FRJ, opdat niet opnieuw de situatie optreedt waarvan in Kosovo sprake was.De heer Van Middelkoop sloot zich vervolgens aan bij de vragen naar de
Kosovo-evaluatie. Van de heer De Wijk had hij begrepen dat het Pentagon inmiddels
zo'n evaluatie heeft uitgebracht. Kan de Kamer een exemplaar daarvan ter beschikking
krijgen? In het kader van de evaluatie dient te worden ingegaan op de vraag
wat de ratio en de rechtvaardiging waren van het formuleren van het doel «een
multi-etnisch Kosovo». Heeft de internationale gemeenschap sowieso wel
dat recht, hoe sympathiek dat doel ook moge zijn? Als in de regio zelf de
voorkeur wordt gegeven aan een kantonale optie, zou dat dan niet de vrede
in de regio kunnen dienen? De facto is Kosovo inmiddels al los van Belgrado
geraakt. In welk gremium wordt de discussie gevoerd over de toekomst van Kosovo?Vervolgens informeerde hij naar de betekenis van het overdragen van het
commando over KFOR aan de generale staf van het Eurokorps. Wat verandert er
in de praktijk als dit wordt ondergebracht bij het NAVO-hoofdkwartier? De
commandostructuur blijft immers ongewijzigd. Tevens sloot hij zich aan bij
de kritische vragen naar de financiering van UNMIK vanwege de gebrekkige steun
die deze organisatie ontvangt. Amnesty International heeft aangedrongen op
een klachtenregeling voor burgers met betrekking tot gedragingen van leden
van internationale organisaties als UNMIK en KFOR. Dat leek hem een redelijk
verzoek. Amnesty Internationaal stelt ook dat veel te weinig financiële
steun wordt verleend voor de opbouw van de rechterlijke macht in Kosovo, wat
een basisvoorwaarde is voor de democratie. Ook dat behoeft verbetering. De
Nederlandse bijdragen aan de humanitaire hulp in Kosovo worden zoveel mogelijk
gekanaliseerd via multilaterale organisaties (VN, Internationale Rode Kruis).
Op het gebied van de reconstructie van huizen en dergelijke zijn evenwel ook
tal van kleinere organisaties actief. Is het mogelijk om een deel van de hulp
ook via deze kanalen te laten verlopen? Daarnaast kreeg hij graag nog een
toelichting op de financiële inspanningen van het kabinet ten opzichte
van de MFO's (medefinancieringsorganisaties), ook gericht op de wederopbouw
van Kosovo en Bosnië.De heer Marijnissen (SP) was van mening dat
het Westen ten aanzien van de Balkan de afgelopen tien jaar geen consistent
beleid heeft gevoerd. Het Westen (lees de NAVO-lidstaten) heeft zich bij de
oorlog tegen de FRJ financieel sterk geëngageerd, maar komt zijn verplichtingen
krachtens het stabiliteitspact niet na. De heer Kouchner van UNMIK dient zich
als een bedelaar te gedragen om geld te krijgen. De politiesterkte
van UNIP komt ook maar niet op orde, want slechts de helft van het vereiste
aantal is bereikt. Er is dan ook groeiend cynisme in de regio over de ware
bedoelingen van het Westen. Al met al stemt dit tot sombere gedachten. Bepaalde
gebeurtenissen in Kosovo zijn ook absoluut niet te rijmen met de doelstelling
van een multi-etnisch Kosovo, onderdeel uitmakend van de FRJ. De opvolgers
van het UCK krijgen maatschappelijk, politiek en quasi-militair alleen maar
meer macht, ook omdat het aantal inwoners uit minderheidsgroeperingen afneemt.
De jurisdictie van Belgrado over Kosovo is nihil en er bestaat geen enkel
uitzicht op herstel daarvan. De gewelddadigheden over en weer nemen toe. Volgens
het verslag van Kofi Annan is het op dit moment uit veiligheidsoverwegingen
zelfs onmogelijk om de gevluchte Serven of Roma terug te halen naar Kosovo.Dat alles moet dan worden gezien in het perspectief dat het commitment
van het Westen met Kosovo eerder afneemt dan toeneemt. Daar komt nog bij dat
de VS mogelijk nadenken over het instemmen met een op termijn onafhankelijk
Kosovo. Het Pentagon wenst ook dat de Amerikaanse troepen van KFOR alleen
nog maar verantwoordelijkheid voor de eigen sector te aanvaarden. Dit alles
wijst erop dat de oorspronkelijke doelstelling van een multi-etnisch Kosovo
als onderdeel van de FRJ wordt verlaten. Wat is in dit kader de inzet van
de Nederlandse regering binnen de internationale gremia als de EU en de NAVO?Hij releveerde voorts vorig jaar een suggestie te hebben gedaan voor splitsing
van Kosovo, hetgeen toen alom krachtig werd afgewezen. De brief is op dit
punt evenwel milder gesteld: «Een opdeling van de provincie in kantons
voor de verschillende bevolkingsgroepen verdraagt zich echter slecht met de
doelstelling van een multi-etnisch Kosovo». Dat bracht hem tot de vraag
of deze optie van kantons niet serieus is te overwegen ten behoeve van de
humaniteit, gezien het feit dat de multi-etniciteit wellicht nog decennia
ver weg ligt. Denk maar eens aan de situatie in het Midden-Oosten. Mede met
het oog op dit onderwerp zag hij de Kosovo-evaluatie van de regering graag
snel tegemoet.Hij constateerde dat de meerderheid van de Kamer thans buitengewoon kritisch
is over de sancties tegen de FRJ. Minister Van Aartsen heeft de sancties tot
dusver altijd verdedigd als zijnde noodzakelijk om veranderingen in Belgrado
af te dwingen. Maar inmiddels is het tijd geworden voor een ander verhaal.
Serieuze buitenlandse politiek houdt in dat men zijn daden te allen tijde
kan rechtvaardigen. De oppositiepartijen in Servië pleiten al langdurig
voor opheffing van het olie-embargo, omdat zij dan politiek-strategisch in
een betere positie komen en meer kans maken bij komende verkiezingen in Servië.
Daar komt bij dat de Servische bevolking al enorm heeft geleden onder de bombardementen.
Het is juist die bevolking, en niet zozeer de machthebbers, die de tol van
de sancties betaalt. De parallellie met Irak ligt in dit kader erg voor de
hand.Ook bij het beleid voor Montenegro was volgens de heer Marijnissen sprake
van inconsistentie. In de brief staat enerzijds dat de onafhankelijkheid van
deze republiek niet moet worden aangemoedigd. Anderzijds wordt gesteld dat
er een structureel aanpassingsprogramma moet komen dat in overleg met de internationale
financiële instellingen (IFI's) moet worden vastgesteld en dat de IFI's
de voortgang van het hervormingsproces moeten monitoren. Het is echter van
tweeën één: als de internationale gemeenschap respecteert
dat Montenegro integraal onderdeel uitmaakt van de FRJ, dan dient zij zich
bescheiden op te stellen en niet via hervormingsprogramma's de suggestie te
wekken dat de separatistische gevoelens in Montenegro worden gesteund. Hervormingsprogramma's
zijn in dat geval alleen mogelijk als het gaat om integrale aanpassingen voor
de FRJ.Tot slot sloot hij zich aan bij het optimisme over Kroatië. Wel vroeg
hij nog of Kroatië zich gecommitteerd heeft aan de internationaal gewenste
terugkeer van de Kroatische Serven naar Krajina.Mevrouw Karimi (GroenLinks) sloot zich aan
bij de vragen naar de Kosovo-evaluatie van het kabinet. In de brief had zij
een analyse, een gevoel van urgentie, gemist ten aanzien van de situatie in
Kosovo en Servië. De situatie in Kosovo is inderdaad explosief, met name
in en rond Mitrovica. Het lijkt thans haast onmogelijk om nog gematigde krachten
te vinden, zowel bij de Albanezen als bij de Serviërs. De Albanezen zullen
nooit een splitsing van Kosovo accepteren, maar gaan uit van de onafhankelijkheid
van een ongedeeld Kosovo. Voor de Serviërs is het daarentegen van groot
belang dat het deel van Kosovo waar zij zich hebben gevestigd, vrij blijft
van de agressie van de Kosovo-Albanezen. Zij zullen zich dan ook met hand
en tand verdedigen om hun gebied te behouden. De vraag is nu welke strategie
KFOR kiest ten aanzien van Mitrovica. Is het niet beter om te kiezen voor
handhaving van de status-quo in dit gebied, opdat de veiligheid van de burgers
enigermate kan worden gegarandeerd? Dat laat onverlet dat hard moet worden
opgetreden tegen de gewelddadigheden van Albanezen jegens de Serviërs
en andere minderheidsgroeperingen in Kosovo.Het kritische rapport van Amnesty International over het optreden van
UNMIK en KFOR vormde voor haar aanleiding om zich zorgen te maken over het
optreden van de internationale gemeenschap. Het is van eminent belang dat
de internationale gemeenschap in Kosovo haar geloofwaardigheid behoudt en
dat KFOR niet als een soort bezettingsmacht wordt beschouwd. De geloofwaardigheid
van de internationale gemeenschap komt ook in het geding als het gaat om UNMIK.
In dat verband sloot zij zich aan bij de vragen over de financiering van UNMIK.
Op welke wijze kan de minister in de internationale gremia druk uitoefenen
om daarvoor een oplossing te vinden, opdat wordt voorkomen dat de opvolgers
van het UCK in Kosovo het heft in eigen hand nemen en de opbouw van goede
democratische structuren wordt gefrustreerd? Is het juist dat thans 200 leden
van de voormalige geheime dienst van Albanië in Kosovo verblijven en
als adviseurs optreden van ex-UCK'ers? Niet alleen de kwantiteit van de UNIP
vormt een probleem, maar ook de kwaliteit. De verschillende deelnemende landen
in UNIP blijken nauwelijks met elkaar te kunnen communiceren. Is het mogelijk
dat Nederland deskundigen stuurt die de kwaliteit van het werk van UNIP kunnen
verhogen? Zij had begrepen dat Chirac en Clinton hebben gepleit voor een bijeenkomst
van de contactgroep om de situatie in Kosovo te bespreken. Is dat echter het
juiste gremium om de beslissingen te nemen? Hoe ziet de minister de rol van
de Europese Unie in dit verband? Ten aanzien van de gewijzigde commandostructuur
voor KFOR vroeg zij zich af of dit niet het gevaar met zich brengt van een
minder goede samenwerking met de Verenigde Staten. Dat is zeker relevant als
de Verenigde Staten inderdaad een dubbele agenda voor Kosovo hanteren.Mevrouw Karimi herinnerde voorts aan haar verzoek om een uitgebreidere
analyse van de regering als het gaat om de effectiviteit van de sancties tegen
de FRJ. Zij zou deze analyse graag alsnog ontvangen. GroenLinks heeft al eerder
gepleit voor opschorting van de olieboycot. Nederland heeft zich in een eerdere
discussie in EU-verband als een van de weinige lidstaten verzet tegen een
verlichting van de sancties tegen Servië. De EU heeft ook het momentum
gemist om meer positieve invloed te kunnen uitoefenen via een aangepast sanctiebeleid.
Thans is in Servië namelijk eerder sprake van een verslechtering, gezien
de wijze waarop de onafhankelijke media worden aangepakt.Met de heer Marijnissen constateerde zij dat het Westen inderdaad een
halfslachtig beleid voert ten aanzien van Montenegro. Het is zaak om nu een
keuze te maken, want met halfslachtig beleid komt men niet verder. Zij sloot
zich aan bij de vragen over het stabiliteitspact. Ten aanzien van de situatie
in Bosnië wees zij op het feit dat binnenkort lokale verkiezingen worden
gehouden. Welke stappen moeten volgens de minister worden genomen als deze
verkiezingen niet uitmonden in een substantiële verbetering
van de situatie in Bosnië? Welke rol kan de hoge vertegenwoordiger dan
spelen? Tevens vroeg zij of Nederland bereid is om de kosten op zich te nemen
van het via de DNA-methode identificeren van de 7000 stoffelijke overschotten
in Srebrenica. Daarnaast sloot zij zich aan bij de vraag over de besteding
van de 50 mln. voor Macedonië. Leidt de aanpak van IMF en Wereldbank
inderdaad op korte termijn tot negatieve sociale effecten in Macedonië
en wat wordt daar dan tegen gedaan? Ook informeerde zij naar de vestiging
van een Nederlandse ambassade in Albanië.Tot slot memoreerde zij dat de NAVO aan de secretaris-generaal van de
VN een brief heeft overhandigd met informatie over het gebruik van verarmd
uranium tijdens de oorlogsacties in Kosovo en Servië. GroenLinks zou
graag over deze informatie beschikken.Het antwoord van de regeringDe minister van Buitenlandse Zaken releveerde
dat begin jaren negentig in internationale instellingen en ook op het ministerie
diverse discussies zijn gevoerd over de te kiezen strategie voor de Balkan
in het algemeen en het voormalige Joegoslavië in het bijzonder. Dé
internationale gemeenschap, de Nederlandse regering incluis, heeft toen gekozen
voor een multi-etnische oplossing en niet voor een volstrekte herverkaveling
van bevolkingsgroepen in dit gebied. Dat model is ook gehanteerd toen het
Kosovovraagstuk ging spelen, bijvoorbeeld in Rambouillet, en ook bij het Daytonakkoord.
Er zijn wel degelijk ook positieve ontwikkelingen te melden. Van belang blijft
dat de strategie voor het bereiken van een multi-etnische gemeenschap op de
juiste manier wordt uitgestippeld, ook om ervoor te zorgen dat er van meer
regie sprake is van UNMIK en de OVSE. Ook de EU dient te blijven nadenken
over de te volgen politiek. Mede op Nederlands verzoek is aan de heer Solana
gevraagd om voor de komende Europese Raad in Lissabon een analyse op te stellen,
zodat ook in dat kader over dit type vraagstukken kan worden gesproken. Naar
verwachting zal ook komende maandag in de Algemene Raad over dit stuk worden
gesproken. Er dient immers zo'n negen maanden na het Kosovoconflict meer structuur
te worden gebracht in het geheel van maatregelen van OVSE, UNMIK, EU, Hombach
en stabiliteitspact, waarbij de resoluties van de Verenigde Naties en de Veiligheidsraad
het uitgangspunt dienen te blijven.Hij gaf voorts aan dat het intensiveren van de contacten met de Servische
oppositie van belang blijft om ook op die wijze druk uit te oefenen op het
regime van Milosevic. Inmiddels is per 10 januari jl. en een verenigd front
van de Servische oppositiepartijen tot stand gekomen. Men is thans ook ver
gevorderd met de opstelling van een gezamenlijk programma met als speerpunten:
democratisering, decentralisatie, mensenrechten, economie en territoriale
integriteit. De opstelling van een gezamenlijke kandidatenlijst voor de lokale
verkiezingen, die in de herfst van 2000 in de FRJ zullen plaatsvinden, is
tot op heden helaas nog niet gelukt. De internationale gemeenschap steunt
de democratische oppositie ten volle. De rechtsgrond voor steun aan de vrije
media is te vinden in het beginsel van vrijheid van meningsuiting. Tevens
wordt steun verleend aan het programma «energie voor democratie»,
dat inmiddels een zevental steden betreft. De Europese Commissie heeft daar
ook zeer actief aan gewerkt en hiervoor ook financiën beschikbaar gesteld,
zij het dat wellicht nog een beroep op de lidstaten wordt gedaan voor een
financiële bijdrage aan dit programma. De betrokken steden ontvangen
dus inderdaad olie.Hierna bracht de minister in herinnering dat het sanctiebeleid van de
Europese Unie jegens de FRJ de afgelopen periode is herzien, mede naar aanleiding
van gesprekken die met de oppositie in Servië zijn gevoerd. Zo is in
de laatste Algemene Raad besloten om de luchtvaartboycot gedurende zes maanden
op te schorten. Samen met het Verenigd Koninkrijk heeft Nederland erop aangedrongen
dat dan tevens een verscherping moest plaatsvinden van de visumrestricties
en de financiële sancties, waartoe de Algemene Raad uiteindelijk ook
heeft besloten. De lijst van visumrestricties bevat inmiddels zo'n 800 namen,
inclusief familieleden van Milosevic en andere machthebbers binnen de FRJ.
Er wordt ook veel druk uitgeoefend op potentiële lidstaten van de EU,
zoals Cyprus, inzake het naleven van de financiële sancties.Het doel van de olieboycot is en blijft om een verandering te bewerkstelligen
in het regime van de FRJ. Uit gesprekken met een brede vertegenwoordiging
van de Servische oppositie tijdens de recente installatie van de Kroatische
president Mesic en tijdens het gesprek met de heer Djindjic dat deze week
is gevoerd, bleek dat de oppositie pas wil komen tot opheffing of opschorting
van de olieboycot als het FRJ-regime van Milosevic bereid is om ook vervroegde
verkiezingen te organiseren. Tijdens deze gesprekken is er overigens bij de
oppositie op aangedrongen om gezamenlijk te blijven opereren en haast te maken
met de opstelling van het gezamenlijke programma. De internationale gemeenschap
bemoeit zich met de gang van zaken in Servië op basis van de VN-VR-resoluties
en op basis van de uitspraken van het ICTY ten aanzien van een aantal personages
die in Servië de dienst uitmaken. Het is ook zonneklaar dat op de Balkan
geen duurzame oplossing mogelijk is als Servië als een soort zwart gat
blijft bestaan. Desgevraagd zegde de minister toe een notitie aan de Kamer
te zullen zenden over de doelstelling en het effect van de sancties van de
EU tegen de FRJ.Voorts gaf hij te kennen dat de FRJ als lid van de Donaucommissie betrokken
is bij de maatregelen voor het weer bevaarbaar maken van de Donau, die voor
een belangrijk deel door de EU zullen worden gefinancierd. De betrokken landen
zullen zelf echter ook een bijdrage van 15% moeten leveren; Nederland heeft
aangegeven daarin een zekere steun te zullen bieden.Hierna bracht hij naar voren dat Montenegro in een soort dubbele sandwich
wordt genomen, enerzijds als onderdeel van de FRJ en anderzijds vanwege de
sancties tegen de FRJ. In die zin is inderdaad sprake van een zekere contradictie.
Uitgangspunt moet blijven dat Montenegro onderdeel blijft van de FRJ. Nederland
heeft de suggestie gedaan dat de Wereldbank een soort trustfonds vormt voor
Montenegro waarmee de IFI's steun kunnen verlenen, hetgeen thans op zijn mogelijkheden
wordt bezien. Van begrotingssteun kan echter geen sprake zijn, want dat zou
een erkenning inhouden van een in potentie onafhankelijke staat. Een zekere
voorzichtigheid is dus ook wel op haar plaats. In zijn laatste vergadering
heeft de Algemene Raad besloten Montenegro te helpen bij het faciliëren
van handel, gezond begrotingsbeheer, belastinginning en privatiseringsmogelijkheden.
In het voormalige Joegoslavië hadden de deelrepublieken overigens vergaande
eigen beleidsmogelijkheden. De internationale gemeenschap heeft dat ook voor
ogen als het gaat om deelrepublieken als Montenegro en Kosovo.Minister Van Aartsen deelde voorts mede dat de Kosovo-evaluatie naar alle
waarschijnlijkheid op 17 maart in de ministerraad zal worden besproken. De
evaluatie zal de Kamer dan ook snel bereiken, zo mogelijk in de volgende week
of anders zeker in het begin van de daaropvolgende week. Met de Kamer was
hij van mening dat scherp moet worden gelet op al datgene wat de ex-UCK'ers
in welke vorm dan ook ondernemen, zowel binnen Kosovo als in het zuiden van
Servië. KFOR en UNMIK zijn daar ook zeer alert op, want met dit type
activiteiten wordt het Balkanprobleem alleen maar vergroot. KFOR speelt hierbij
met name een rol als het gaat om de bewaking van de grenzen tussen Zuid-Servië
en Kosovo, hoewel ook dat kan worden uitgelegd als anticipatie op een vorm
van afscheiding van Kosovo van de FRJ. Dat is, zoals gezegd, absoluut niet
de bedoeling. Duidelijk is ook dat de politiecapaciteit van UNMIK moet worden
uitgebreid. Nederland heeft daartoe ook een appel gedaan op de lidstaten die
in dezen toezeggingen hebben gedaan. Nederland heeft in dat opzicht wel degelijk recht van spreken, gegeven zijn zeer forse financiële
bijdrage aan het hele proces. Hij verklaarde zich bereid om de suggestie van
de heer Valk op dit punt met zijn collega van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
te bespreken. Nederland heeft in de Algemene Raad al meermalen opmerkingen
gemaakt over de financiële bijdrage van de EU aan UNMIK; inmiddels is
de eerste tranche overgemaakt. Nederland zal er bij de Europese Commissie
op blijven aandringen dat de EU haar deel blijft leveren. Naar aanleiding
van de gegevens van de heer Valk zou hij nog nader terugkomen op de problemen
met identiteitspapieren die UNMIK heeft afgegeven.Nederland is ook zeer snel over de brug gekomen met financiële middelen
ten behoeve van de uitvoering van het stabiliteitspact. Inmiddels heeft het
Verenigd Koninkrijk gedurende drie jaar een jaarlijkse bijdrage van 100 mln.
pond. ter beschikking gesteld. Zweden en Griekenland hebben soortgelijke bijdragen
toegezegd, zoals Duitsland al eerder deed. De Verenigde Staten hebben inmiddels
350 mln. dollar ter beschikking gesteld. Het stabiliteitspact heeft reeds
gewerkt in die zin dat men in de regio is gaan nadenken over gezamenlijke
problemen op het gebied van handel en infrastructuur. De regionale samenwerking
blijft immers vooropstaan en daarop moeten de projecten dan ook zijn gericht.
De betrokken landen dienen ook zelf bezig te blijven met de projecten, uitgaande
van de verlangens uit de regio zelf. Van belang is voorts dat er meer contacten
zijn van de coördinatoren van de verschillende tafels van het stabiliteitspact
met datgene wat elders plaatsvindt.Hierna gaf de minister aan dat Nederland in de NAVO-raad van december
heeft aangedrongen op uitvoering van de afspraken over de arrestatie van Mladic
en Karadzic.Ten aanzien van de Romacoördinator voor de Raad van Europa is het
probleem niet zozeer gelegen in de financiering, maar wordt nog wel gesproken
over de vraag hoe aan bepaalde financiële verlangens van kandidaten tegemoet
kan worden gekomen.De discussie over uitbreiding van de HGIS-middelen zal worden gevoerd
in het kader van de voorbereiding van de rijksbegroting voor 2001. Het is
noodzakelijk dat binnen HGIS de nodige middelen worden gevonden voor de vier
in de Defensienota genoemde vredesoperaties, waarvan de operatie in Bosnië
onderdeel uitmaakt. Aangezien dit prioriteit heeft, kan dat de komende periode
leiden tot een hogere uitgave voor het onderdeel «vredesoperaties»
van HGIS.De Serviërs zijn thans helaas nog niet vertegenwoordigd in de Interim
Administrative Council in Kosovo. Uiteraard blijft UNMIK erop aandringen dat
hun vertegenwoordiger daarin alsnog zitting neemt. Het is de bedoeling dat
komend najaar gemeenteraadsverkiezingen in Kosovo plaatsvinden, waarbij met
name ook de OVSE is betrokken. De registratie in dezen is niet eenvoudig.
Het zou ongewenst zijn om thans reeds met algehele verkiezingen in Kosovo
te beginnen.De minister zegde voorts toe dat Nederland, indien dat nodig is, financiële
steun zal verlenen voor het herbegraven van slachtoffers van Srebrenica. Hij
was bereid om dit punt in de volgende week aan de orde te stellen tijdens
het gesprek met de burgemeester van Srebrenica.Over het aangaan van een stabilisatie- en associatieakkoord met Kroatië
is reeds in positieve zin gesproken. De haalbaarheidsstudie is ten aanzien
van Albanië negatief uitgepakt. Bosnië is niet actief in het proces
rond stabilisatie- en associatieakkoorden betrokken. Alvorens kan worden besloten
tot het in gang zetten van een haalbaarheidsstudie voor Bosnië, dient
er minimaal over een tijdpad en concrete actiepunten te worden gesproken.Tot slot wees de minister op het succesvolle opereren van de OVSE-missie
in Kosovo onder leiding van ambassadeur Everts, bijvoorbeeld ten aanzien van
het functioneren van de politieschool aldaar.De minister van Defensie wees er allereerst
op dat nog maar weinig landen een Kosovo-evaluatie hebben opgesteld die niet
alleen het militaire deel, maar ook het civiele deel van de internationale
samenwerking betreft. Nederland neemt op dat punt zelfs een vooruitgeschoven
positie in, evenals de Verenigde Staten. Hij zegde toe de Kamer de stukken
van de Verenigde Staten op dit punt ter beschikking te stellen, maar dan wel
nadat de Nederlandse evaluatie is verschenen. Desgevraagd deelde hij mede
dat ook de NAVO met een evaluatie bezig is, zij het dat er nog geen zicht
is op de datum van gereedkoming.Hij zag geen mogelijkheden voor het overplaatsen van de 64 Nederlandse
marechaussees van Albanië en Bosnië naar Kosovo, want dat zou juist
weer een deficit opleveren. MAPE verricht in Albanië buitengewoon goed
werk en in Bosnië zal Nederland snel zijn militaire bijdrage concentreren.
Het zou dan ook onlogisch zijn om uit die landen marechaussees weg te halen.Kamer en regering verschillen niet van mening over de noodzaak van het
arresteren van verdachten van oorlogsmisdaden, teneinde deze personen te kunnen
berechten voor het ICTY. Er vinden ook wel degelijk arrestaties plaats. Overigens
gaat het in dezen om gevoelige operaties die bepaald niet zijn gediend met
het in de openbaarheid brengen van informatie terzake. Hoe het ook zij, Nederland
is op dit punt zeer alert.Minister De Grave zegde vervolgens toe dat de Kamervragen over de terugkeer
van vluchtelingen naar Srebrenica binnenkort worden beantwoord. In dat opzicht
dienen UNHCR, UNIP en SFOR nadrukkelijk samen te werken. Als SFOR een bijdrage
kan leveren in het garanderen van een veilige terugkeer, dan dient dat naar
vermogen ook zeker plaats te vinden. De terugkeer van de betrokkenen is namelijk
ook van grote betekenis voor het herstel van de plaatselijke verhoudingen,
nog los van de bijzondere positie die Nederland ten aanzien van Srebrenica
inneemt.Ten aanzien van de inzet van Nederlandse reserve-eenheden moet een onderscheid
worden gemaakt. Enerzijds is er de operationele reserve die ter beschikking
staat van de KFOR-commandant. Het mandaat in dezen is aangegeven in de brief
aan de Kamer van 22 september 1999. De operationele verantwoordelijkheid van
de minister van Defensie is erop gericht te beoordelen of de ter beschikking
gestelde eenheden wel voldoende zijn opgeleid en getraind voor de gevraagde
inzet. Anderzijds is er de strategische reserve voor KFOR/SFOR, die nadrukkelijk
bedoeld is om te worden ingezet in geval van nood. In Kosovo is het allereerst
van belang dat de reguliere militaire en politionele eenheden van KFOR en
UNMIK op sterkte worden gebracht conform de door de verschillende landen toegezegde
bijdragen. Als UNMIK evenwel over onvoldoende politie-eenheden beschikt voor
het handhaven van de openbare orde, is het onontkoombaar dat wordt gedacht
aan de inzet van KFOR-troepen. Als eenheden van KFOR overbelast zijn, wordt
in laatste instantie ook gedacht aan inzet van de strategische reserve. De
inzet van de Nederlandse strategische reserve, bestaande uit een bataljon
mariniers, vergt evenwel een apart besluit van de regering en ook een apart
commitment van de Kamer.Wat betreft de situatie in Mitrovica, gaf minister De Grave niet de voorkeur
aan handhaving van de status-quo. Er dient juist te worden nagestreefd dat
de verschillende bevolkingsgroepen aldaar in normale verhoudingen kunnen wonen,
werken en leven. Thans is sprake van een nadrukkelijke scheiding tussen de
diverse bevolkingsgroepen. De Nederlandse eenheden trachten met hun aanwezigheid
een bijdrage te leveren aan de normalisering van de verhoudingen. Mensen moeten
dan wel bereid zijn om de normalisering van de verhoudingen te accepteren.Aan het adres van de heer Hoekema deelde hij nog mede zeer alert te zijn
op het verhoogde risico van escalatie van de situatie in Bosnië, zij
het dat er nu nog geen concrete signalen van escalatie zijn. Wat Orahovac
betreft, is thans politiek noch militair weinig te merken van grote aandrang
van de Russische federatie om aldaar binnen te trekken. Vandaar dat wordt verwacht dat de overdracht van Orahovac aan Duitse eenheden ongestoord
zal kunnen plaatsvinden. Ten aanzien van de overdracht van het KFOR-commando
aan de generale staf van Eurokorps moet duidelijk zijn dat sprake is en blijft
van een NAVO-operatie, inclusief de betrokkenheid van Saceur. De betrokken
landen stellen hun eenheden dus in het verband van Eurokorps ter beschikking.Tot slot gaf de minister aan dat kritiek van Amnesty International altijd
serieus wordt genomen. In de AI-rapportage wordt ook met veel begrip geschreven
over de extreem moeilijke omstandigheden waaronder UNMIK en KFOR dienen te
opereren. De NAVO is zich er zeer van bewust dat een internationale vredesmacht,
bedoeld om respect voor mensenrechten bij te brengen, zeer scherp moet letten
op een juiste toepassing van de «rules of law». Een eerste onderzoek
wees ook niet uit dat KFOR zich niet aan deze beginselen zou houden. Ook in
de toekomst zullen de NAVO en ook Nederland daar scherp op blijven letten.De voorzitter deelde mede dat de nog resterende
vragen schriftelijk zullen worden beantwoord. Na ommekomst van deze beantwoording
kan worden bezien of het noodzakelijk is om een volgend algemeen overleg over
deze problematiek te houden.De voorzitter van de vaste commissie voor Buitenlandse Zaken,De BoerDe voorzitter van de vaste commissie voor Defensie,ValkDe griffier van de vaste commissie voor Buitenlandse Zaken,HommesXNoot1Samenstelling: Leden: Blaauw (VVD), Weisglas (VVD), Van den Berg (SGP),
Ter Veer (D66), Van Middelkoop (RPF/GPV), Valk (PvdA), Apostolou (PvdA), Hillen
(CDA), Verhagen (CDA), M. B. Vos (GroenLinks), ondervoorzitter,
Marijnissen (SP), Hessing (VVD), Hoekema (D66), Dijksma (PvdA), Van Ardenne-van
der Hoeven (CDA), Van den Doel (VVD), Koenders (PvdA), Timmermans (PvdA),
Ross-van Dorp (CDA), Remak (VVD), Van der Knaap (CDA), Karimi (GroenLinks),
Bussemaker (PvdA), Wilders (VVD), De Boer (PvdA), voorzitter.Plv. leden: Dijkstal (VVD), Van Baalen (VVD), De Graaf (D66), Van 't Riet
(D66), Rouvoet (RPF/GPV), Zijlstra (PvdA), Belinfante (PvdA), Visser-van Doorn
(CDA), Eurlings (CDA), Harrewijn (GroenLinks), Van Bommel (SP), Cherribi (VVD),
Scheltema-de Nie (D66), Gortzak (PvdA), De Haan (CDA), Snijder-Hazelhoff (VVD),
Albayrak (PvdA), Feenstra (PvdA), Leers (CDA), Patijn (VVD), Van den Akker
(CDA), Rosenmöller (GroenLinks), Duivesteijn (PvdA), Balemans (VVD),
Van Oven (PvdA).XNoot2Samenstelling: Leden: Van den Berg (SGP), Valk (PvdA), voorzitter, Zijlstra
(PvdA), Apostolou (PvdA), Hillen (CDA), Verhagen (CDA), M. B. Vos
(GroenLinks), Stellingwerf (RPF/GPV), Hessing (VVD), ondervoorzitter, Hoekema
(D66), Essers (VVD), Ardenne-van der Hoeven (CDA), Van 't Riet (D66), Van
den Doel (VVD), De Haan (CDA), Koenders (PvdA), Timmermans (PvdA), Oplaat
(VVD), Niederer (VVD), Van der Knaap (CDA), Harrewijn (GroenLinks), Van Bommel
(SP), Albayrak (PvdA), Herrebrugh (PvdA), Balemans (VVD).Plv. leden: Dittrich (D66), Van Oven (PvdA), Swildens-Rozendaal (PvdA),
Arib (PvdA), Leers (CDA), Van der Hoeven (CDA), Vendrik (GroenLinks), Van
Middelkoop (RPF/GPV), Weisglas (VVD), Ter Veer (D66), Passtoors (VVD), Eurlings
(CDA), Lambrechts (D66), Blaauw (VVD), Eisses-Timmerman (CDA), Hindriks (PvdA),
Dijksma (PvdA), Van Baalen (VVD), E. Meijer (VVD), Ross-van Dorp (CDA),
Karimi (GroenLinks), Marijnissen (SP), Van Gijzel (PvdA), Duivesteijn (PvdA),
Wilders (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22181-313.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl