Vaststelling van de begrotingsstaten van de begroting Wonen, Wijken en Integratie (XVIII) voor het jaar 2010; Brief minister met het jaarverslag van de Wet bevordering eigenwoningbezit
Staten-Generaal — Kamerstuk Brief regering
Datum: 2014-07-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST135033
 2009-2010
 
 32 123 XVIII
 Vaststelling van de begrotingsstaten van de begroting Wonen, Wijken
en Integratie (XVIII) voor het jaar 2010
 
 
 
 
 Nr. 
 3
 BRIEF VAN DE MINISTER VOOR WONEN, WIJKEN EN INTEGRATIE
 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 
 Den Haag, 23 september 2009
 
 Op grond van artikel 64 van de Wet bevordering eigen woningbezit (BEW)
dient jaarlijks verslag uitgebracht te worden aan de Staten-Generaal over
de werking van deze wet.
 
 Het jaarverslag van de Wet bevordering eigenwoningbezit (BEW) is u jarenlang
aangeboden samen met het jaarverslag van de Wet op de huurtoeslag. Ik heb
gemeend dat het beter is beide jaarverslagen voortaan separaat aan te bieden.
De reden hiervan is erin gelegen dat de kwantitatieve gegevens van de BEW
veel eerder beschikbaar zijn dan die van de huurtoeslag. Dit komt, omdat de
huurtoeslag bij voorschot wordt uitgekeerd en pas in een veel later stadium,
ruim na afloop van het jaar waarop de toeslag betrekking heeft, definitief
wordt vastgesteld. Deze methodiek kent de BEW niet.
 
 Het verslag dat u hieronder aantreft, richt zich op het subsidiejaar 1 januari
2008 tot en met 31 december 2008.
 
 De Wet bevordering eigenwoningbezit is in werking vanaf 1 januari
2001. Op 1 januari 2007 is als gevolg van een initiatiefwet vanuit de
Tweede Kamer de gewijzigde wet BEW+ in werking getreden. Deze heeft een groter
bereik (hogere inkomensgrenzen en hogere maximale koopsom) en is eenvoudiger
in de uitvoering doordat de wet aansluit bij de Nationale Hypotheek Garantie.
 
 De Wet bevordering eigenwoningbezit stelt mensen die tot de lagere en
midden inkomensgroepen behoren en drie jaar of langer geen eigenaar-bewoner
van een woning zijn geweest, in staat om door middel van een inkomensafhankelijke
maandelijkse belastingvrije bijdrage een eigen woning te kopen en deze ook
te blijven bewonen. De koopsubsidie wordt zowel voor bestaande als nieuw te
bouwen woningen verstrekt. Om hiervoor in aanmerking te kunnen komen, mag
de hoogte van de hypothecaire lening en het bedrag van de eigendomsverkrijging
een bepaald maximum niet overschrijden. De bijdrage wordt bij de oude BEW
telkens voor een periode van drie jaar toegekend waarna de bijdrage
opnieuw wordt vastgesteld aan de hand van de inkomens- en vermogenssituatie
op dat moment. Voor de Wet BEW+ geldt hiervoor een periode van 5 jaar.
 Tabel 1: Aantal beschikkingen per tijdvak 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2007
 2008
 
 
 
 
 
 
 Abs.
 %
 Abs.
 %
 
 
 beschikkingen
 4 328
 100
 10 947
 100 
 
 
 w.v. toekenningen
 3 651
 84
 9 861
 90 
 
 
 w.v. afwijzingen
 677
 16
 1 086
 10
 
 
 
 
 De BEW+ levert in de huidige woningmarkt, waarin woningen langer te koop
staan een belangrijke bijdrage aan het stimuleren van de vraag en bevordert
daarmee de doorstroming op de woningmarkt. In 2008 is van het aantal transacties
in het segment tot de maximale koopsom van de BEW+ in de bestaande bouw ruim
20% dankzij de regeling tot stand gekomen. De tendens die blijkt uit
de eerste maanden van 2009 is dat door de ingezakte woningmarkt en nog steeds
licht stijgende aantal toekenningen voor de BEW+ dit percentage stijgt tot
bijna 40%.
 
 Het gebruik van de BEW+ vertoont een sterk stijgend karakter. Naast de
uitbreiding van de regeling per 1 januari 2007 komt dit ook, doordat
de regeling meer bekend is geworden bij hypotheekadviseurs. In vergelijking
met het verleden zijn hypotheekadviseurs thans uitstekend op de hoogte van
het bestaan en de inhoud van de regeling. Doorgaans wijst deze adviseur de
potentiële koper op het bestaan hiervan en regelt in voorkomende gevallen
al dan niet samen met de koper de aanvraag.
 
 Op 2 September 2008 is in een wetswijziging in werking getreden in de
BEW+ die het mogelijk maakt om koopsubsidie aan te vragen voor een huis dat
wordt gekocht met beperkende voorwaarden in de kooptransactie. Veel woningcorporaties
hanteren dergelijke constructies (zoals bijvoorbeeld «koopgarant»).
Deze wetswijziging leidt tot een groter aantal aanvragen BEW+ en tevens tot
een groter percentage toekenningen. Het is echter niet exact aan te geven
hoe groot de stijging van het aantal subsidies als gevolg van deze wet is
omdat voordien ook wel eens de beperkende voorwaarden uit het koopcontract
werden gehaald om alsnog in aanmerking te komen voor subsidie. Een schatting
is echter dat hierdoor zeker 10% meer woningen met BEW+ subsidie zijn
gekocht.
 Tabel 2: Aantal toekenningen* naar bewoningssituatie 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2007
 2008
 
 
 
 
 
 
 Abs.
 %
 Abs.
 %
 
 
 beschikkingen
 3 651
 100
 9 861
 100 
 
 
 w.v. eenpersoons
 2 852
 78
 7 908
 80 
 
 
 w.v. tweepersoons
 799
 22
 1 953
 20
 
 
 
 
 * Aanvraag ingediend en toegekend in het verslagjaar
 
 De gebruikers van de regeling zijn vaak alleenstaanden, die zich grotendeels
bevinden in de leeftijd van 18 tot 35 jaar. Zij hebben in veel gevallen een
modaal inkomen. Het zijn veelal mensen met een MBO- of HBO diploma. Voor een
groot deel zijn het woonstarters.
 Tabel 3: Gemiddeld jaarinkomen 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2007
 2008
 Stijgings-percentage
 
 
 
 
 eenpersoonshuishoudens
 € 26 474
 € 27 392
 3,5
 
 
 tweepersoonshuishoudens
 € 29 953
 € 30 139
 0,6
 
 
 Over gehele populatie
 € 27 234
 € 27 934
 2,6
 
 
 
 
 Zo’n 85% van de BEW-ontvangers heeft een inkomen tot modaal.
Bijna de helft van alle ontvangers heeft een inkomen boven de € 2 000
bruto per maand.
 
 Er is een verschil te constateren tussen een- en tweepersoonshuishoudens.
De laatste groep met koopsubsidie geniet een gemiddeld hoger inkomen. Tweederde
van de tweepersoonshuishoudens heeft de koopsubsidie indertijd aangevraagd
op basis van zowel het eigen inkomen als dat van de partner.
 Tabel 4: Gemiddelde koopsom 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2007
 2008
 Stijgings-percentage
 
 
 
 
 eenpersoonshuishoudens
 € 125 248
 € 127 260
 1,6
 
 
 tweepersoonshuishoudens
 € 134 282
 € 134 938
 0,5
 
 
 Over gehele populatie
 € 127 225
 € 128 773
 1,2
 
 
 
 
 In de regeling is een maximale grens gesteld aan de koopprijs van de woning
te weten € 163 625. Van alle in 2008 verkochte woningen in
dit segment wordt voor 24% een BEW-subsidie verstrekt. De voor de aanvragers
bereikbare woningen zijn vooral appartementen en rijtjeswoningen.
 Tabel 5: Gemiddelde afgesloten hypothecaire lening 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2007
 2008
 Stijgings-percentage
 
 
 
 
 eenpersoonshuishoudens
 € 139 633
 € 142 491
 2,0
 
 
 tweepersoonshuishoudens
 € 150 604
 € 152 643
 1,4
 
 
 Over gehele populatie
 € 142 034
 € 144 501
 1,7
 
 
 
 
 De hoogte van de afgesloten hypotheek is gerelateerd aan de hoogte van
de koopsom. Opvallend is wel dat het stijgingspercentage bij de afgesloten
hypotheek hoger is dan bij de koopsom. Dit betekent dat de aanvragers meer
geld bij de kredietverstrekker geleend hebben voor bijvoorbeeld woningverbetering
of inrichting.
 Tabel 6: Gemiddelde bijdrage per maand 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2007
 2008
 Stijgings-percentage
 
 
 
 
 eenpersoonshuishoudens
 € 68
 € 76
 11,8
 
 
 tweepersoonshuishoudens
 € 73
 € 80
 9,6 
 
 
 Over gehele populatie
 € 69
 € 77
 11,6
 
 
 
 
 In het verslagjaar is een sterke stijging van de gemiddelde bijdrage te
constateren ten opzichte van 2007. Dit wordt onder meer veroorzaakt door de
ontwikkeling van de rente in het verslagjaar (4,50% in januari 2007
t.o.v. 5,62% in januari 2008). 
 Uitstroom
 In de wet is vastgelegd dat iedere drie (BEW-oud) oftewel vijf (BEW+)
jaar een controle plaatsvindt om te bezien of de bijdrage ongewijzigd kan
worden gecontinueerd dan wel moet worden herzien of beëindigd. Vanaf
januari 2004 worden deze controles gehouden, hetgeen resulteert in een verlaging
van het aantal huishoudens dat nog recht heeft op bijdragen. Daarnaast zijn
er bijdragen gestopt op aangeven van de aanvrager veelal in verband met een
verhuizing. Er zijn inmiddels ongeveer 400 bijdragen (BEW-oud) gestopt, waarvan
in 2008 ca. 100. Op dit moment worden aan iets meer dan 400 personen nog een
bijdrage verstrekt op grond van de wet zoals die geldt van voor 1 januari
2007. De controles voor BEW+ zullen voor het eerst in 2012 plaatsvinden.
 
 De minister voor Wonen, Wijken en Integratie,
 E. E. van der Laan