Wet op bijzondere medische verrichtingen; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 24788, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

28-06-1996

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1995-1996

24788 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamALGEMEEN 1. Inleiding2. Historisch perspectief3. De omvang van het instrumentarium4. Reikwijdte van de wet5. Vormgeving van de regelgeving in een afzonderlijke
wet6. Advies en overlegprocedures7. Samenhang met andere wettelijke regelingen8. Europeesrechtelijke aspectenARTIKELSGEWIJSOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 24788Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 49 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
24 788Regels betreffende bijzondere verrichtingen op het gebied van de gezondheidszorg
(Wet op bijzondere medische verrichtingen)nr. 3MEMORIE VAN TOELICHTING ALGEMEEN 1. InleidingSinds de jaren tachtig heeft de regulering van bijzondere voorzieningen,
in de wandeling veelal «topklinische zorg» genoemd, op grond van
artikel 18 van de Wet ziekenhuisvoorzieningen (WZV) een vaste plaats gekregen
in de Nederlandse gezondheidszorg. De kern van deze regulering is dat door
middel van een vergunningensysteem een wat betreft omvang en lokaties beheerste
introductie plaatsvindt van daartoe aangewezen medische verrichtingen.Over het door de overheid te voeren beleid terzake zijn in verschillende
stukken uitspraken gedaan. Zo is in het Regeerakkoord1 opgenomen dat de aanbodplanning van topklinische zorg tot de taak
van de overheid zal blijven behoren. Voorts is in de Nota modernisering curatieve
zorg van 23 juni 19952 als regeringsstandpunt
aangegeven dat aparte regulering van bijzondere functies – bijvoorbeeld
topklinische zorg – wenselijk is om uiteenlopende redenen zoals het
waarborgen van kwaliteit, doelmatigheid en gepast gebruik, mede gezien medisch-ethische
en maatschappelijke aspecten. Ten slotte is in de Beleidsbrief medische technology
assessment neergelegd dat een bepaalde mate van centrale aansturing van bijzondere
medische technologieën past in het beleid, gericht op doelmatigheid van
zorg3.Met dit wetsvoorstel wordt beoogd het wettelijke kader met betrekking
tot de bijzondere voorzieningen zodanig te moderniseren dat aan het bovenstaande
uitvoering kan worden gegeven. Aldus worden, mede door de combinatie met de
ontwikkelingsgeneeskunde en een regeling van een in de praktijk reeds bestaand
stimuleringsbeleid, gericht op medische verrichtingen die zich onderscheiden
door bijzondere aspecten, verschillende ontwikkelingen van de afgelopen jaren
in deze wet bij elkaar gebracht. 2. Historisch perspectiefSinds de eerste toepassing van artikel 18 WZV is het een en ander veranderd.
Zowel in de wet zelf als in de uitvoeringspraktijk zijn in de loop der
tijd wijzigingen aangebracht. Een belangrijke wijziging van de wet vond plaats
in 19901. Bij deze wijziging werd de tijd, benodigd
om bijzondere voorzieningen onder het vergunningen-regime te brengen, bekort
doordat dit niet meer bij algemene maatregel van bestuur behoefde maar bij
ministeriële regeling kon geschieden. Artikel 18 werd voorts mede toepasbaar
op de academische ziekenhuizen. Tevens werd bij die wijziging in een nieuw
artikel 18c van de wet het stelsel van de ontwikkelingsgeneeskunde geregeld.
Dit stelsel en het reguleringssysteem op grond van artikel 18 zijn nauw gerelateerd;
het één kan het ander versterken. Ten slotte is met ingang van
29 juli 1995 de verplichting om vooraf over te treffen maatregelen advies
te vragen komen te vervallen, behalve bij beslissingen op vergunningaanvragen2.Ook binnen het bestaande wettelijk kader zijn actuele ontwikkelingen verwerkt
en praktische verbeteringen aangebracht; in brieven van 30 november 1990 en
6 februari 1992 aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal3 is daarvan mededeling gedaan. Belangrijke verbeteringen
uit de periode 1990–1994 zijn de aanpak van de informatievoorziening
door middel van een jaarlijkse enquête, een aanscherping van de criteria
voor het toepassen of beëindigen van het regime, een jaarlijkse prioritering
van het meerjarig bestedingskader, een bekorting van de advies- en besluitvormingsprocedures
en het opstellen van een programma inzake beleidsevaluatie. Daarnaast zijn
de planningsregelingen geactualiseerd en gedereguleerd.Naast deze ontwikkelingen en niettegenstaande de hierboven gememoreerde
versnelling van de procedure voor toepassing van het regime, deed de behoefte
zich voelen aan een versterking en aanvulling van het instrumentarium. Bij
brief van 9 februari 19934 gaf de Staatssecretaris
van Welzijn, Volksgezondheid en Cultuur aan de voorzitter van de Tweede Kamer
aan hoe het wettelijk instrumentarium ter regulering van de bijzondere voorzieningen
op enkele punten kon worden versterkt. Over deze versterking was advies gevraagd
aan de Nationale Raad voor de Volksgezondheid, het College voor Ziekenhuisvoorzieningen
en de Ziekenfondsraad, die daarover uitvoerige adviezen uitbrachten5.De aanleiding voor deze versterking was onder andere de gewenste accentverschuiving
van de regulering van de fase van bewezen topklinische zorg naar de fase van
het eerste patiëntgebonden onderzoek; een effectieve aansturing vereist
ingrijpen in een vroeg stadium van ontwikkeling. Reeds in dat stadium zou
de, dan nog potentiële, topzorg onder het vergunningenregime moeten kunnen
worden gebracht. Toegezegd werd ook een toepassing op privé-klinieken,
gelet op de ontwikkeling dat steeds meer ingrepen ook buiten ziekenhuisvoorzieningen
kunnen plaatsvinden. Dit beleid kreeg de instemming van de vaste commissie
voor de Volksgezondheid in een mondeling overleg op 21 april 19936. De toezeggingen die tijdens dat overleg zijn gedaan
en die waren gericht op een moratorium, een nuloptie en een verbod om bepaalde
medische technologie buiten ontwikkelingsgeneeskundige projecten toe te passen,
zijn in dit wetsvoorstel verwerkt.De wenselijkheid van aanvulling van het regulerende instrumentarium met
de mogelijkheid van financiële stimulering vloeit enerzijds voort uit
de nota «Zorg in het regeerakkoord» van 20 maart 19957, waarin het wetgevingsprogramma voor de zorgsector voor
de komende jaren is neergelegd. Bij de ingrijpende herziening van de WZV,
die in bijlage 3 van die nota is aangekondigd, zal de mogelijkheid om door
middel van artikel 3 van die wet bepaalde voorzieningen te stimuleren komen
te vervallen. Anderzijds is gebleken dat door het ontbreken van een structurele
mogelijkheid om zonder verbod tot enige concentratie te stimuleren, noodgedwongen
eerder en langer van het verbodsmiddel gebruik gemaakt wordt dan strikt noodzakelijk
is.Wat betreft de toepasselijkheid van het artikel 18-regime op andere ruimten
dan ziekenhuisvoorzieningen bleek inmiddels een wettelijke regeling noodzakelijk,
die eind 1994 met spoed voor een periode van twee jaar werd gerealiseerd1 (zie ook hieronder paragraaf 5). Gezien de tijdelijkheid
van die wet is het van belang dat met onderhavig wetsvoorstel op tijd een
definitieve wettelijke regeling daarvoor wordt getroffen. 3. De omvang van het instrumentariumHet wetsvoorstel bevat op hoofdlijnen drie blokken: ten eerste een verbodssysteem,
vergelijkbaar met het huidige artikel 18 WZV, aangevuld met een nuloptie en
een moratorium, ten tweede een begunstigingssysteem voor ontwikkelingsgeneeskunde,
vergelijkbaar met het huidige artikel 18c WZV, en ten derde een begunstigingsstelsel
voor bijzondere aspecten van verrichtingen waarvoor een vergunningensysteem
niet nodig is. Ook met het laatstgenoemde blok wordt aangesloten bij de WZV,
en wel bij een voor enkele voorzieningen bestaande praktijk op basis van de
richtlijnen op grond van artikel 3 van die wet. Met deze drie systemen wordt
een compleet instrumentarium bij elkaar gebracht, dat mogelijkheden biedt
om specifiek waar en wanneer dat nodig is, op maat, te reguleren.Wat betreft het verbodsstelsel het volgende. Het verbodsstelsel van artikel
18 WZV is in de praktijk de enige effectieve mogelijkheid gebleken om in voorkomende
gevallen concentratie van bijzondere medische voorzieningen af te dwingen.
Het betreft medische technologie waarvan het belang voor de instellingen om
verschillende redenen te groot is om vrijwillig van toepassing af te zien;
met name speelt hier de competitie tussen instellingen een rol. Een vergelijking
met andere landen op het punt van de regulering van bijzondere voorzieningen
bevestigt dit beeld. Met de in paragraaf 2 aangestipte wijziging van de WZV,
waarbij de regulering van bijzondere voorzieningen in eerste instantie in
handen van de minister werd gelegd, is de slagvaardigheid op dit punt aanzienlijk
toegenomen. Ook uit de terzake uitgebrachte adviezen komt met name de wenselijkheid
van een slagvaardig optreden naar voren. Daarom wordt voorgesteld het initiatief
tot het stellen van een verbod op het uitvoeren van bepaalde verrichtingen
zonder vergunning op grond van «gewichtige belangen» te houden
bij de minister, en deze ook de bevoegdheid te geven, een beperking op die
uitvoering aan te brengen in verband met een ontwikkelingsgeneeskundig project.
Voor een meer ingrijpende regulering, in de vorm van een nul-optie of een
moratorium, wordt het ministerieel niveau te laag geacht; uit zorgvuldigheidsoogpunt
ligt hiervoor een algemene maatregel van bestuur in de rede.In alle gevallen is de regulering van tijdelijke aard: voortzetting van
het vergunningvereiste na uiterlijk vier jaar kan slechts bij algemene maatregel
van bestuur plaatsvinden; de nul-optie dient zo spoedig mogelijk te worden
gevolgd door een wetsvoorstel; het moratorium vervalt twee jaar na vaststelling;
het aan een ontwikkelingsgeneeskundig project verbonden verbod geldt slechts
voor de duur van dat project plus één jaar dat nodig is voor
de evaluatie ervan.De financiële begunstiging kent twee stelsels: in de eerste plaats
dat van de ontwikkelingsgeneeskundige projecten, in de tweede plaats een stelsel
met betrekking tot (bijzondere aspecten van) verrichtingen waarvoor een verbod
te zwaar wordt geacht maar enige sturing gewenst is. In beide gevallen
worden de keus voor de te ondersteunen verrichting en de mate van de ondersteuning
onderbouwd door een beleidsvisie.Wat betreft het begunstigingssysteem voor bijzondere aspecten van verrichtingen
het volgende. Het systeem is vergelijkbaar met dat van de ontwikkelingsgeneeskunde,
dat de mogelijkheid biedt door het financieel ondersteunen van de uitvoering
van bepaalde verrichtingen daaraan enige sturing te geven. Zo'n systeem kan
voorzien in de soms gevoelde behoefte aan enige overheidsinvloed op het uitvoeren
van een bijzondere verrichting zonder dat daartoe direct het zware middel
van het vergunningsvereiste wordt toegepast. In de afgelopen jaren is een
praktijk gegroeid waarbij instellingen worden aangewezen, die een financiële
stimulans ontvangen om aan een bijzondere medische verrichting of bepaalde
aspecten daarvan extra aandacht te geven. Aldus werd een geconcentreerde opbouw
van kennis en ervaring rond een bepaalde verrichting opgebouwd waarvan andere
centra kunnen profiteren (AIDS, pijnbehandeling). Zonder een dergelijke steun
is de kans groot dat zo'n functie versnipperd wordt uitgevoerd en slechts
traag tot ontwikkeling komt. Voorts valt in dit verband te denken aan de aanwijzing
in de richtlijnen op grond van artikel 3 van de WZV van ziekenhuisvoorzieningen
voor bijzondere verrichtingen, zoals brandwondencentra. Bij de provinciale
planning op grond van die wet moet met de aanwezigheid van die voorzieningen
rekening worden gehouden. In de voornemens voor de herziening van de WZV is
geen plaats ingeruimd voor een dergelijke aanwijzing; niettemin is enige sturing
door de overheid op dit punt (anders dan door een verbod) gewenst. Ten slotte
is het begunstigingsstelsel een goede mogelijkheid om het vergunningenstelsel
te beperken tot situaties waar de toepassing echt noodzakelijk is. Voor bepaalde
voorzieningen is het namelijk de vraag of ze nog wel zodanig in ontwikkeling
zijn, dat een vergunningsstelsel nodig is; beëindiging van dat regime
wordt echter min of meer belemmerd doordat enige overheidsinvloed op de uitvoering
gedurende een periode na die beëindiging wel wenselijk zou zijn maar
wettelijk niet mogelijk is (bijvoorbeeld haemodialyse).Door dit begunstigingssysteem aan de ene kant en de mogelijkheid van een
nuloptie en een moratorium aan de andere kant ontstaat een gradatie in de
overheidsinvloed, die (in omgekeerde volgorde) is terug te vinden in de verschillende
hoofdstukken van dit wetsvoorstel. 4. Reikwijdte van de wetHet aangrijpingspunt van dit wetsvoorstel is de verrichting. Het voorstel
beoogt de mogelijkheid te bieden tot overheidsbemoeienis met verrichtingen,
daar waar dat om bijzondere redenen nodig is. Die bemoeienis kan verrichtingen
betreffen, die op zich zeer van elkaar verschillen. Zij worden in het kader
van artikel 18 wel samengevat als topzorg of topklinische zorg. De aard van
de verrichtingen die thans op grond van het criterium «gewichtige belangen»
onder artikel 18 zijn gebracht, verschilt echter sterk. Bij sommige functies
is ondubbelzinnig sprake van topklinische zorg (orgaantransplantaties), bij
andere functies treedt met name de ethische en maatschappelijke kant op de
voorgrond (IVF, klinische genetica).Wat zij gemeenschappelijk hebben is, dat zij «bijzonder» zijn
of bijzondere aspecten vertonen, wat enige regulering nodig maakt. Een verbodssysteem
ligt in de rede bij het veiligstellen van gewichtige belangen. Een begunstigingssysteem
is wenselijk wanneer het gaat het om verrichtingen die de overheid een zekere
stimulans wil geven. De overheidsbemoeienis zal dan ook op die punten moeten
worden onderbouwd in planningsregelingen of beleidsvisies. Het is uitdrukkelijk
niet de bedoeling dat op grond van dit wetsvoorstel integrale beleidsvisies
tot stand komen; aangrijpingspunt is immers de verrichting, niet de zorg als
geheel. In dit kader is van belang de vraag van de Vereniging Academische Ziekenhuizen
(VAZ) te bezien of in deze wet de topreferentiefunctie van de academische
ziekenhuizen geregeld zou kunnen worden. De VAZ heeft hierbij een «kapstokbepaling»
voor ogen, die als basis kan dienen voor het beleid van de minister en voor
de financiering daarvan. De topreferentiezorg onderscheidt zich van de overige
zorg doordat sprake is van verwijzing naar het laatste en meest deskundige
ressort, het «eindpunt van verwijzing». Door de combinatie van
patiëntenzorg en wetenschappelijk onderzoek behoort de topreferentiefunctie
mede tot de taak van de academische ziekenhuizen1;
dit betreft zowel de algemene als de topklinische zorg. Het gaat hier dus
om bijzondere zorg met een breed en structureel karakter, waarvan ik van mening
ben dat deze, gezien dat karakter, niet in het onderhavige wetsvoorstel geregeld
moet worden. Vanwege het toegespitst zijn van deze wet op afzonderlijke verrichtingen
komen meer omvattende beleidsoverwegingen niet aan de orde; de wet legt accenten
slechts daar waar beleidsintensivering gewenst is. Voor zover sprake is van
een integrale visie op zorg of bijzondere onderdelen daarvan, komen die aan
de orde bij de voorgenomen herziening van de WZV, met name in de daarin voorziene
sectorale zorgvisies; daarvoor is de invalshoek van het onderhavige wetsvoorstel
te smal. Daarbij merk ik op dat die zorgvisies verder gaan dan bouw; zij richten
zich ook op de functies van een ziekenhuis, op de differentiatie van taken.
De samenhangen tussen reguliere zorg en op grond van deze wet aangewezen bijzondere
verrichtingen enerzijds en de topreferentiefunctie anderzijds, zullen dan
ook in (de sectorale zorgvisies in) het kader van de WZV beschreven worden. 5. Vormgeving van de regelgeving in een afzonderlijke
wetVoorgesteld wordt om de regels inzake de bijzondere voorzieningen uit
de WZV te lichten en onder te brengen in een specifiek op bijzondere medische
verrichtingen gerichte wet. De redenen hiervoor zijn, naast hetgeen hierboven
(in paragraaf 4) gezegd is over de smalle invalshoek van deze wet ten opzichte
van de WZV, de volgende.De WZV is met name gericht op planning van infrastructuur en regulering
van bouw, terwijl voor het kunnen uitvoeren van een bijzondere verrichting
lang niet altijd bouw is vereist. Veelal gaat het bij een artikel 18-vergunning
om uitbreiding van verrichtingen in een bestaande ziekenhuisvoorziening. Een
andere reden om te kiezen voor een afzonderlijke wet is gelegen in de werkingssfeer
van artikel 18; deze is beperkt tot «ziekenhuisvoorzieningen»,
het centrale begrip in de WZV. Deze beperking houdt in dat slechts kan worden
verboden, de aangewezen bijzondere voorzieningen uit te voeren in die inrichtingen
of instellingen, die krachtens artikel 1 van de WZV zijn aangewezen als ziekenhuisvoorzieningen;
daarbuiten geldt het verbod niet. Technische ontwikkelingen maken het echter
meer en meer mogelijk dat medische handelingen die eerst alleen in de klinische
sfeer van ziekenhuizen konden plaatsvinden, nu ook daarbuiten worden verricht.
Op 22 april 1994 heeft het Haagse Gerechtshof uitgesproken dat niet iedere
instelling als ziekenhuisvoorziening kan worden aangewezen; met andere woorden:
de werkingssfeer van artikel 18 kan zonder wetswijziging niet met de technische
ontwikkelingen meegroeien. Tijdelijk (dat wil zeggen tot 30 december 1996)
is de daardoor ontstane lacune in het instrumentarium opgeheven door middel
van de Tijdelijke wet uitbreiding werkingssfeer artikel 18 WZV. Om de in het
arrest van het Hof vastgestelde lacune definitief te dichten zou het voldoende
zijn, in artikel 18 van de WZV de woorden «in een ziekenhuisvoorziening»
te schrappen en daardoor de werkingssfeer van een verbod krachtens dat artikel
«overal» te doen zijn. Hierdoor zou echter des te
duidelijker zou worden dat het artikel 18-regime in de WZV misplaatst is.Nu het regime wordt aangevuld met een begunstigingssysteem voor ontwikkelingsgeneeskunde
(dat evenmin nog beperkt is tot ziekenhuisvoorzieningen) en voor bijzondere
aspecten van verrichtingen, ligt de keus voor een afzonderlijke wettelijke
regeling voor de hand. 6. Advies en overlegproceduresDe uitvoerige adviezen die de Nationale Raad voor de Volksgezondheid,
het College voor ziekenhuisvoorzieningen en de Ziekenfondsraad in 1992 hebben
uitgebracht over het instrumentarium voor de topklinische zorg en ontwikkelingsgeneeskunde,
zijn bij dit wetsvoorstel betrokken. Daarnaast zijn de adviezen die in 1995
door hen zijn uitgebracht over de herziening van de Wet ziekenhuisvoorzieningen,
in de overwegingen meegenomen1 . Die adviezen
hebben onder meer betrekking op de samenhang met andere onderwerpen die in
andere wetten geregeld zijn, zoals de bouw en de regionale samenhang. Over
het voorliggende wetsvoorstel is niet opnieuw advies gevraagd. Gezien de reeds
aanwezige informatie was de behoefte daaraan niet dringend aanwezig, waarbij
tevens een rol speelde dat met het oog op de gewenste inwerkingtreding op
30 december 1996 snelheid van werken geboden is. Overigens zal wel bij de
invulling van de wet, waar nodig, om uitvoeringstoetsen worden gevraagd. 7. Samenhang met andere wettelijke regelingenDeze wet beoogt de centrale overheid instrumenten te verschaffen om het
uitvoeren van bepaalde medische verrichtingen te kunnen beheersen, door het
aantal plaatsen waar die uitvoering mag geschieden, te beperken of zelfs op
nul te stellen. Het object van deze wet is de verrichting, ongeacht of de
kosten van de uitvoering daarvan worden vergoed krachtens enige verzekering;
juist de vraag of de betrokken verrichting in het verstrekkingenpakket van
de Ziekenfondswet (ZFW) moet worden opgenomen, kan aanleiding zijn een regime
van deze wet op die verrichting toe te passen.Overigens zijn op het uitvoeren van de onder deze wet vallende verrichtingen
andere wetten onverkort van toepassing. Zo is de Wet ziekenhuisvoorzieningen
van toepassing indien voor het – gaan – uitvoeren van een bijzondere
medische verrichting in een ziekenhuisvoorziening bouw is vereist in de zin
van die wet. Ingevolge artikel 6 van de WZV is voor die bouw een vergunning
nodig. Zo'n vergunning wordt doorgaans pas verleend nadat over de aanvraag
om toestemming voor het uitvoeren van de bijzondere verrichting positief is
beslist. Afgifte van een vergunning op grond van de WZV geschiedt volgens
een prioriteitenstelling; hierbij wordt rekening gehouden met de besluitvorming
over de bijzondere verrichtingen. In bepaalde gevallen kan overigens worden
volstaan met een melding vooraf van voorgenomen bouw (Besluit uitzondering
toestemmingsprocedures WZV). Ook de voorgenomen herziening van de WZV zal
zodanig vorm worden gegeven dat bij het stellen van prioriteiten in het bouwprogramma
op vergelijkbare wijze als nu het geval is, rekening wordt gehouden met de
besluitvorming over de bijzondere verrichtingen.Op het punt van de kwaliteit is, voor zover de bijzondere verrichting
wordt uitgevoerd in een organisatorisch verband (instelling), de aanbieder
van de verrichting gehouden de Kwaliteitswet zorginstellingen na te leven.
Voor de individuele aanbieder van zorg geldt de Wet op de beroepen in de individuele
gezondheidszorg.Met betrekking tot de financiering van de bijzondere verrichtingen in
het kader van de Ziekenfondswet moet nog het volgende worden opgemerkt.Sinds enkele jaren worden ziekenfondsen gebudgetteerd voor hun uitgaven
met betrekking tot de verstrekkingen op basis van die wet. Door deze budgettering
dragen ziekenfondsen (nu nog in beperkte mate) financieel risico bij de uitvoering
van de Ziekenfondswet: tekorten op het budget kunnen door ziekenfondsen worden
opgevangen door het heffen van een nominale premie rechtstreeks bij de verzekerden.
Het ligt in de bedoeling van het kabinet dit financiële risico te vergroten.
Daartoe is een budgetsystematiek ontwikkeld. Voor zover de bijzondere verrichtingen
deel uitmaken van het verstrekkingenpakket worden zij overeenkomstig deze
systematiek betrokken bij de ziekenfondsbudgettering. Immers, regionale vertegenwoordigers
van ziekenfondsen en particuliere verzekeraars maken elk jaar samen met het
ziekenhuis afspraken over de produktie in het volgende jaar.In dit verband kan ook een relatie worden gelegd met de voorgenomen «compartimentering»
in het verzekeringsstelsel, zoals voorzien in de eerdergenoemde nota «Zorg
in het regeerakkoord». Het eerste compartiment zal zich gaan richten
op de langdurige zorg en de particulier onverzekerbare risico's: financiering
zal via de AWBZ geschieden. Het tweede compartiment moet een verplichte ziektekostenverzekering
gaan worden voor een gelimiteerd en door de overheid vastgesteld pakket aan
zorgaanspraken. Het derde compartiment ten slotte richt zich op de overige
zorg en valt niet onder een wettelijk geregelde verzekering.Zoals hierboven is gezegd, heeft dit wetsvoorstel betrekking op verrichtingen
ongeacht de wijze van financiering; irrelevant is of de kosten krachtens enige,
al dan niet wettelijke, verzekering of anderszins worden vergoed. Dit sluit
aan bij de huidige praktijk van artikel 18 WZV. Ook na de invoering van het
nieuwe zorgstelsel zal het irrelevant zijn in welk compartiment een bijzondere
verrichting in de zin van het onderhavige wetsvoorstel is ondergebracht. Dit
voorstel gaat dus uitdrukkelijk verder dan een regeling uitsluitend met betrekking
tot de voorzieningen die ressorteren onder het eerste en tweede compartiment,
in die zin dat het de minister de mogelijkheid geeft om ook aan zorg uit het
derde compartiment beperkingen te stellen dan wel deze volledig te verbieden.
De reden daarvoor is dat de overheid verantwoordelijk is voor het veiligstellen
van de belangen die aanleiding gaven tot de regulering; met een «lek»
in het derde compartiment zou zij deze verantwoordelijkheid niet kunnen waarmaken.
Wat betreft het begunstigingsstelsel ligt het voor de hand dat de minister
wel het derde compartiment bij het opstellen van de beleidsvisie in de beschouwingen
betrekt, maar de financiële ondersteuning beperkt tot de zorg in het
eerste of tweede compartiment. Aangezien niet denkbeeldig is dat bijzondere verrichtingen, met name projecten
van ontwikkelingsgeneeskunde, nog in de experimentele sfeer liggen, dient
ter zake van hun uitvoering in de toekomst ook te worden voldaan aan de eisen,
neergelegd in het wetsvoorstel inzake medisch-wetenschappelijk onderzoek met
mensen, althans voor zover de bijzondere verrichtingen vallen onder het begrippenkader
van die wet.Wat betreft het verband met de Wet op het bevolkingsonderzoek kan worden
opgemerkt dat die wet een directe verbodsbepaling kent. Dit betekent dat,
indien een verrichting op grond van die wet verboden is, een vergunning op
grond van de onderhavige wet niet meer kan worden verleend. 8. Europeesrechtelijke aspectenIn termen van het EU-verdrag vallen in het verbodsstelsel van dit voorstel
twee (mogelijke) beperkingen te onderscheiden, namelijk de beperking op het
vrij verrichten van diensten (artikel 59 EU-verdrag) en de kwantitatieve invoerbeperking
(artikel 30 EU-verdrag). Beide beperkingen zijn slechts relevant voor zover
er sprake is van grensoverschrijdend personen- of goederenverkeer.Op het verbod van het beperken van het vrije personen- en goederenverkeer
zijn uitzonderingen mogelijk; criteria hiervoor zijn geformuleerd voor wat
betreft het personenverkeer in artikel 56 jo. 66 van het EU-verdrag en voor
wat betreft het goederenverkeer in artikel 36. De criteria die in dit wetsvoorstel
zijn voorzien voor het in het leven roepen van een verbod, zijn in die verdragsartikelen
niet te vinden; op die artikelen kan dan ook geen beroep worden gedaan ter
rechtvaardiging van een verbod op grond van dit wetsvoorstel. Naast de uitzonderingsvoorschriften
van de artikelen 56 en 36 van het EU-verdrag heeft de rechtspraak bij wege
van interpretatie van het verbod van artikel 30 een rechtvaardigingsmogelijkheid
geschapen voor nationale maatregelen die op zichzelf de invoer belemmeren,
de «rule of reason». Is aan de voorwaarden daarvan voldaan, dan
valt de maatregel buiten het verbod van artikel 30. Aangezien deze benadering,
ontwikkeld bij de toetsing van beperkingen van het goederenverkeer, door het
Europese Hof ook lijkt te worden gevolgd bij de toetsing van beperkingen van
het vrije dienstenverkeer, wordt bij het beschouwen van het verbodssysteem
van dit wetsvoorstel in het licht van deze «rule of reason» geen
onderscheid gemaakt naar beide vormen van beperking.De «Rule of reason» komt op het volgende neer: Het Hof aanvaardt
bij afwezigheid van een communautaire regeling een handelsbelemmerende maatregel
mits deze «redelijk» is. De rechtspraak, daarop voortbordurend,
heeft de voorwaarden genoemd waaraan in ieder geval moet zijn voldaan, wil
een beroep op deze mogelijkheid tot rechtvaardiging van een handelsbelemmerende
maatregel worden gehonoreerd:– een communautaire regeling ontbreekt;– de maatregel geldt zonder onderscheid voor nationale en ingevoerde
producten;– het belang dat de maatregel beoogt te beschermen, moet van voldoende
gewicht zijn om voorrang te kunnen krijgen op de eisen van een vrij verkeer
van goederen;– de maatregel moet voor de behartiging van dit belang noodzakelijk
zijn en niet onevenredig belastend;– de vergunning moet worden verleend of geweigerd aan de hand van
objectieve en controleerbare criteria.Bij de toepassing van artikel 18 WZV is naar mijn mening tot nu toe steeds
aan deze voorwaarden voldaan. Gelet op de criteria voor de toepassing van
dat artikel (met name de kwaliteit en doelmatigheid; zie de toelichting bij
artikel 2), kan worden gesteld dat de thans geldende verbodsregelingen (die
door middel van artikel 18, eerste lid, worden gehandhaafd) de neerslag zijn
van een rechtmatige politieke keuze, die in de lijn ligt van de in het EU-verdrag
nagestreefde doelstellingen van algemeen belang, waarvan de beoordeling naar
de huidige stand van het Europese gemeenschapsrecht bij de lidstaten berust.Uiteraard zal telkens wanneer toepassing wordt gegeven aan een van de
reguleringsmogelijkheden die het onderhavige wetsvoorstel biedt, de betrokken
regeling getoetst moeten worden aan de criteria van de «Rule of reason». ARTIKELSGEWIJSArtikel 1. Het begrip «medische verrichting» staat
centraal in dit wetsvoorstel. Voor de inhoud van dit begrip wordt verwezen
naar de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg; de reikwijdte
van beide wetten is dus dezelfde. Blijkens de toelichting bij laatstgenoemde
wet omvat het begrip zowel het begrip «geneeskunst» als alle andere
verrichtingen, rechtstreeks betrekking hebbende op een persoon en ertoe strekkende
diens gezondheid te bevorderen of te bewaken; hiertoe behoren ook handelingen,
verricht door verpleegkundigen en paramedici. Niet relevant is of een verrichting
wordt uitgevoerd in een ziekenhuis, een privékliniek of wellicht in
een mobiele ruimte; zoals hierboven al is aangegeven, is de werkingssfeer
van dit voorstel «overal».Opgemerkt wordt dat het bij de regulering van bijzondere verrichtingen
zowel kan gaan om «nieuwe» verrichtingen, dat wil zeggen verrichtingen
die tot dan toe niet werden uitgevoerd in ons land, als om verrichtingen die
al wel worden uitgevoerd maar nog (sterk) in ontwikkeling zijn, maar ook om
reeds ingeburgerde verrichtingen. Daarbij biedt de gradatie in het instrumentarium
de mogelijkheid om, naar gelang verrichtingen meer ingeburgerd of van bewezen
waarde zijn, meer verantwoordelijkheden aan de veldpartijen over te dragen.Het wetsvoorstel geeft geen voorschriften voor de wijze van omschrijven
van de verrichtingen, maar laat ruimte voor het toespitsen ervan op de uit
oogpunt van zorgvuldige regelgeving essentiële kenmerken van de handelingen.
Denkbaar is bijvoorbeeld dat de «behandeling van een bepaalde kwaal
met een bepaald geneesmiddel» aan een vergunningvereiste wordt onderworpen.In dit artikel is geen omschrijving gegeven van een academisch ziekenhuis;
onder de WZV had een onderscheid tussen gewone en academische ziekenhuizen
zin, omdat het regime voor beide verschillend kon zijn. Het stelsel van de
onderhavige wet geldt in beginsel «overal». Ook ontbreken in de
overige artikelen van dit voorstel (afgezien van artikel 7 betreffende de
ontwikkelingsgeneeskunde) bepalingen inzake de medebetrokkenheid van ministers
onder wier verantwoordelijkheid instellingen ressorteren die mogelijk onder
de reikwijdte van deze wet vallen. Naar de mening van ondergetekende spreekt
het vanzelf dat over regels of beschikkingen die zodanige instellingen raken,
tevoren overleg met de desbetreffende bewindspersonen wordt gepleegd; dit
behoeft niet uitdrukkelijk in de wet te worden bepaald.Artikel 2. Met dit artikel worden de reguleringsmogelijkheden
van artikel 18 WZV overgenomen. Op grond van gewichtige belangen kan de minister
bepalen dat concentratie nodig is van bepaalde verrichtingen en apparatuur.
De «gewichtige belangen» zijn dezelfde als die thans het criterium
voor de toepassing van artikel 18 WZV vormen en die zijn uitgewerkt in de
toelichting bij het Besluit bijzondere verrichtingen en apparatuur WZV. Volgens
die toelichting is toepassing van artikel 18 WZV «thans aangewezen voor
vormen van diagnostiek en therapie– die nog in belangrijke mate in ontwikkeling zijn voor wat betreft
de toepassing in de patiëntenzorg, maar niet meer als volledig experimenteel
kunnen worden aangemerkt,– waarvoor, uit oogpunt van kwaliteit, doelmatig gebruik en kosten,
sprake moet zijn van een zodanig beperkt aantal lokaties voor de toepassing
ervan, dat kan worden gesproken van bovenregionale of landelijke voorzieningen, – waarvoor zonder de «bescherming» die de toepassing
van artikel 18 mogelijk maakt, een onaanvaardbaar risico zou bestaan dat de
uitvoering van die functies– niet met voldoende kwaliteitsgaranties zou zijn omgeven mede ook
met het oog op de maatschappelijke en ethische aspecten verbonden aan de toepassing
van die functies;– met name vanwege het kostbare karakter van die functies (financieel
risico), in onvoldoende mate of zelfs in het geheel niet zou plaatsvinden».Niet onder deze belangen zijn begrepen de criteria voor de toepassing
van de artikelen 3 en 4; ook artikel 18 WZV biedt voor de door die artikelen
mogelijk gemaakte verboden geen basis.Ingevolge artikel 18 blijven de verleende vergunningen en vastgestelde
planningsregelingen in stand. Uit die (voortaan op basis van artikel 5 vast
te stellen) planningsregelingen zal telkens de noodzaak blijken van het (blijven)
toepassen van dit onderdeel van het vernieuwde regime.Artikel 3. Met enige regelmaat doen zich gevallen voor van
nieuwe medische verrichtingen waarin vanuit de politiek en vanuit de samenleving
wordt gevraagd om maatregelen bestaande uit een al dan niet tijdelijk verbod.
Gewezen kan bijvoorbeeld worden op geslachtskeuze om niet medische redenen
en op bepaalde IVF-toepassingen die mogelijk risico's voor het nageslacht
met zich brengen (sommige vormen van ICSI). Dat zijn medische verrichtingen
waarbij met name uit ethisch oogpunt de vraag rijst of toepassing toelaatbaar
is. Meer in het algemeen kunnen aan verrichtingen bijzondere maatschappelijke,
ethische of juridische aspecten zijn verbonden die te maken hebben met de
vraag of alles wat technisch kan in onze samenleving ook zonder meer moet
worden toegelaten. Het antwoord op die vragen is niet voorbehouden aan louter
de betrokken professionals en cliënten. In beginsel is een verbod van
dergelijke verrichtingen uiteraard een zaak van de formele wetgever. De ervaring
leert echter dat deze vragen zich plotseling kunnen aandienen en dat het om
verrichtingen kan gaan die technisch gezien rijp zijn voor toepassing. Om
redenen van effectiviteit kan het noodzakelijk zijn van de kant van de overheid
in te grijpen voordat de desbetreffende verrichting in de medische praktijk
vaste voet aan de grond heeft gekregen. Formele wetgeving kost dan teveel
tijd en is daarvoor dus niet geschikt. Uiteraard zal in eerste instantie in
overleg met de betrokken beroepsgroepen getracht worden tot een oplossing
te komen. Een effectieve stok achter de deur acht ik daarbij onontbeerlijk.
Artikel 3 biedt daarom de basis voor het uitvaardigen bij algemene maatregel
van bestuur van wat in de praktijk wel een nul-optie (algeheel verbod voor
onbepaalde duur) of een moratorium (een tijdelijk algemeen verbod) wordt genoemd.Het eerste en tweede lid bevatten een regeling van die zogenaamde nul-optie.
Het moet gaan om gevallen waarin zich een verrichting aandient waarvan bekend
is dat er zodanige maatschappelijke, ethische of juridische aspecten aan kleven
dat de verrichting absoluut ongewenst wordt geacht. Bovendien moeten de omstandigheden
waaronder die verrichting zich aandient, van zodanige aard zijn dat een onmiddellijk
optreden van de overheid noodzakelijk is; bijvoorbeeld is er geen technische
belemmering om direct tot het uitvoeren van de verrichting over te gaan. Het
eerste lid maakt het mogelijk in dat geval deze verrichting bij algemene maatregel
van bestuur voorshands geheel te verbieden. Een dermate zwaar ingrijpen behoort
echter aan een politieke discussie in het parlement te worden onderworpen
wil het een definitief karakter krijgen. Daarom wordt ingevolge het tweede
lid het verbod zo spoedig mogelijk gevolgd door een voorstel tot zodanig verbod
bij wet in formele zin. Blijkt bij die discussie dat de verrichting toch niet
algemeen ongewenst wordt bevonden en haalt daarom het wetsvoorstel het Staatsblad
niet, dan dient het verbod onverwijld te worden opgeheven. Het derde lid van artikel 3 bevat de mogelijkheid tot het bij algemene
maatregel van bestuur instellen van een moratorium, dat wil zeggen een tijdelijk
verbod voor een bepaalde periode. Daarbij gaat het om verrichtingen waarvan
nog niet zeker is of de maatschappelijke, ethische of juridische aspecten
die verrichting ongewenst doen zijn. Om de overheid de tijd te geven tot enig
rustig beraad ter zake met de betrokkenen, moet de mogelijkheid bestaan de
verrichting gedurende dat beraad – dus tijdelijk – algeheel te
verbieden. Artikel 3 biedt deze mogelijkheid voor een periode van uiterlijk
twee jaar. Komt het beraad uit op maatschappelijk, ethisch of juridisch ongewenst,
dan kan de verrichting met toepassing van het eerste lid en tweede lid algeheel
worden verboden. Wordt de verrichting uiteindelijk niet zodanig ongewenst
geacht dat een definitief algeheel verbod gerechtvaardigd is, dan is niettemin
nog beperking in de uitvoering van die verrichting mogelijk door middel van
een vergunningenstelsel krachtens onderdeel a van het eerste lid van artikel
2.Artikel 4. Dit artikel biedt de basis voor een verbod, gekoppeld
aan een ontwikkelingsgeneeskundig project. Op grond van artikel 7 kan voor
de kosten van de ontwikkeling en evaluatie van bepaalde verrichtingen een
vergoeding worden verleend. Denkbaar is dat het belang van het project zelf,
dan wel een belang als bedoeld in artikel 2 of 3, noopt tot concentratie van
de uitvoering van die verrichtingen in de instelling die bij het project is
betrokken. Twee voorbeelden:1. Van een verrichting zijn de gevolgen nog niet bekend; deze moeten uit
een ontwikkelingsgeneeskundig project blijken. Indien dat project met name
is gericht op een onderzoek naar de maatschappelijke, ethische of juridische
aspecten, moet het mogelijk zijn, de betrokken verrichting te beperken tot
de instelling waar het project wordt uitgevoerd; niet ondenkbaar is immers
dat na afloop van het project een nul-optie of een moratorium wenselijk is,
en tot daarover een beslissing is genomen, dient verspreiding te worden voorkomen.2. Van een verrichting zijn de gevolgen bekend of niet relevant; onderzocht
moet worden of de verrichting effectief is, althans voldoende bijdraagt aan
de verbetering van de gezondheidszorg. Het onderzoek wordt gefinancierd als
ontwikkelingsgeneeskundig project. Met het oog op de kwaliteit van het project
kan het wenselijk zijn, het uitvoeren van de verrichting te concentreren in
de bij het project betrokken instelling(en). Dit kan onder meer het geval
zijn wanneer, om een betrouwbare uitslag van het onderzoek te verkrijgen,
het noodzakelijk is voldoende verrichtingen volgens één protocol
te doen. Indien het mogelijke aantal echter beperkt is, bijvoorbeeld bij orgaantransplantaties
door een beperkte beschikbaarheid van organen, is het van belang dat niet
van dat beperkte aantal nog eens een deel elders plaatsvindt dan in het kader
van het ontwikkelingsgeneeskundig project. Niet onmogelijk is dat na afloop
van het project de verrichting als bijzondere verrichting op grond van artikel
2 aan een vergunningvereiste wordt gebonden.Artikel 5. Zoals gezegd, berusten de planningsregelingen, die
tot nu toe op grond van artikel 18, tweede lid, onder a en b, van de WZV zijn
vastgesteld, ingevolge artikel 18 van dit wetsvoorstel op artikel 5. In die
regelingen geeft de minister aan wat naar zijn oordeel de behoefte is aan
de bijzondere verrichtingen, vallende onder het vergunningvereiste, en op
welke wijze in die behoefte kan worden voorzien. Dit laat onverlet dat partijen
in het kader van de Wet tarieven gezondheidszorg (WTG), binnen de randvoorwaarden
die de vergunning stelt en de daarmee samenhangende capaciteit, de vrijheid
hebben om produktieafspraken te maken.De planningsregelingen geven derhalve de criteria aan die worden gehanteerd
bij de beoordeling van vergunningsaanvragen. De huidige praktijk (die zal
worden voortgezet) is dat bij het opstellen van planningsregelingen zoveel
mogelijk wordt aangesloten bij wat zich in het veld reeds heeft
ontwikkeld. Regulering op basis van dit wetsvoorstel zal dan ook niet verder
gaan dan strikt noodzakelijk voor het beschermen van het in het geding zijnde
belang; voldoende ruimte moet worden gelaten voor nieuwe ontwikkelingen.De geldigheidsduur van de planningsregelingen is afhankelijk van het voorwerp
van regeling en zal per besluit worden aangegeven.De vergunning biedt de basis voor vergoeding in het kader van de WTG.
Het Centraal orgaan tarieven gezondheidszorg (COTG) zal zodanige richtlijnen
moeten vaststellen dat rekening gehouden kan worden met de inhoud van de vergunning
(waaronder begrepen de verschillende beperkingen en voorschriften die aan
een vergunning kunnen worden verbonden).Sinds enige tijd geldt uit oogpunt van deregulering als ondergrens voor
de kosten van apparatuur, waarboven een vergunning vereist is, in het algemeen
een bedrag van 1 mln. Eveneens uit oogpunt van deregulering wordt de volume-
en capaciteitsbepaling van bestaande verrichtingen doorgaans overgelaten aan
het lokale overleg.Artikel 6. De planningsregelingen zijn de toetsingsgronden
bij aanvragen om een vergunning onderscheidenlijk bij de overweging of aan
een vergunning voorschriften of beperkingen moeten worden verbonden. Beperkingen
kunnen bijvoorbeeld betrekking hebben op de tijdsduur waarvoor de vergunning
geldt.In ieder geval zullen de vergunninghouders de minister van gegevens moeten
voorzien die deze nodig heeft voor een goede uitvoering van de wet op dit
punt. Het zal hier naar verwachting onder meer gaan om gegevens betreffende
de produktie, de indicatiestelling, de behandeling en het resultaat ervan.
Dit vergunningsvoorschrift regelt derhalve de informatievoorziening zoals
die tot nu toe op basis van artikel 22 WZV plaatsvindt.Bij het vierde lid kan het volgende worden opgemerkt. Het vierde lid van
artikel 18 WZV bepaalt dat verrichtingen waarop een verbod van toepassing
wordt, mogen worden voortgezet tot drie maanden na het van kracht worden van
dat verbod of, indien binnen die termijn een vergunning wordt aangevraagd,
tot op die aanvraag onherroepelijk is beslist. In het voorgestelde derde lid
van artikel 6 wordt deze schorsing van het verbod ex lege beperkt tot drie
maanden na inwerkingtreding van het verbod. Vanzelfsprekend kan van een weigering
van de minister, deze termijn te verlengen, beroep worden ingesteld onder
gelijktijdig verzoek om een voorlopige voorziening, alsnog verdere schorsing
inhoudende. Voorts is de verplichting over voorgenomen besluiten advies te
vragen (oud zevende lid) geschrapt; Hoofdstuk 3 van de Algemene wet bestuursrecht
verplicht reeds tot het vragen van advies indien een zorgvuldige voorbereiding
van een besluit daarom vraagt. Overigens blijkt vaak al uit de rapporten bijvoorbeeld
van de Gezondheidsraad, die tot de toepassing van artikel 18 WZV aanleiding
gaven, welke instellingen voor een vergunning in aanmerking komen, omdat daar
de betrokken verrichting al wordt uitgevoerd. Voor zover hierover onduidelijkheid
bestaat, ligt het vragen van advies in de rede. Voorts is, gelet op de inhoud
van de planningsregelingen, de ruimte voor met name de provincie tot enige
regionale nuancering gering; veelal zijn het slechts de academische ziekenhuizen
en enkele topziekenhuizen die voor een vergunning in aanmerking komen. Bij
voorgenomen regelgeving zal overigens, waar de praktijk dat eist, een uitvoeringstoets
worden gevraagd.Intrekking van de vergunning kan plaatsvinden wanneer de instelling in
strijd handelt met de beperkingen of voorschriften, aan de vergunning verbonden.
Ook kan een wijziging van de omstandigheden, bijvoorbeeld tot
uiting komend in een gewijzigde planningsregeling, aanleiding zijn een vergunning
in te trekken.Zoals hierboven is gezegd, is de werkingssfeer van het nieuwe regime niet
meer beperkt tot ziekenhuisvoorzieningen, maar geldt het «overal»,
dus in beginsel ook voor academische ziekenhuizen, in tegenstelling tot het
artikel 18-regime, dat daar niet van toepassing was tenzij uitdrukkelijk anders
was aangegeven. In de praktijk was dit laatste standaard; veelal werd de vergunning
voor het uitvoeren van bijzondere verrichtingen zelfs juist uitsluitend aan
academische ziekenhuizen verleend. Bij deze praktijk wordt nu aangesloten.Artikel 7. Ook de mogelijke werkingssfeer van ontwikkelingsgeneeskunde
wordt verruimd van ziekenhuisvoorzieningen tot de praktijk van de gezondheidszorg
(artikel 1, onder c); wel wordt in het derde lid van artikel 7 als voorwaarde
voor het toestaan van een project gesteld dat, zo het al niet wordt uitgevoerd
door een academisch ziekenhuis, het in ieder geval in samenwerking daarmee
moet worden uitgevoerd. Voorts wordt de verwijzing naar het Algemeen Fonds
Bijzondere Ziektekosten geactualiseerd.Het jaarlijks beschikbare bedrag wordt door de ministers bekend gemaakt
in het Financieel Overzicht Zorg.Te zijner tijd zal dit artikel worden aangepast aan het subsidie-hoofdstuk
van de derde tranche van de Algemene wet bestuursrecht.De verplichte advisering door de Ziekenfondsraad en de Gezondheidsraad
over het beleidsoverzicht vervalt; het staat de ministers echter vrij om in
voorkomend geval informatie of voorlichting over de stand van de wetenschap
te vragen aan deze (of andere) instanties. In ieder geval zullen zij de Ziekenfondsraad,
als beheerder van het Fonds Bijzondere Ziektekosten, horen over het ten laste
van dat Fonds te besteden bedrag.Artikel 8. Aan sommige verrichtingen, die op zich geen bijzondere
verrichtingen zijn als hierboven bedoeld, kunnen bijzondere aspecten te onderscheiden
zijn, die een zekere mate van beheersing wenselijk maken; een voorbeeld is
de AIDS-behandeling: ieder ziekenhuis mag AIDS-patiënten behandelen,
maar voor onderzoek en andere extra faciliteiten rond deze behandeling ontbreken
vaak de middelen. Deze zijn echter ook niet in alle gevallen noodzakelijk;
toch is wenselijk dat op enkele plaatsen meer kan worden geboden dan de behandeling-sec.
Pijnbestrijding is een ander voorbeeld; kennis hierover is aanwezig maar verspreid
over vele instellingen en vele specialismen. Bundeling van deze kennis zou
ertoe kunnen leiden dat de pijnbestrijding op een hoger plan wordt getild.
Vaak ontbreekt echter de mogelijkheid om dit binnen het bestaande financiële
kader van de grond te krijgen. Tot nu toe wordt dit soort beleidswensen verwezenlijkt
door een financiële stimulering: alleen instellingen die daartoe door
de minister zijn aangewezen, krijgen de meerkosten van de betrokken verrichting
in verband met die bijzondere aspecten in hun budget vergoed op basis van
een richtlijn van het Centraal orgaan tarieven gezondheidszorg. Met artikel
8 wordt aan deze praktijk een wettelijke basis gegeven. Zoals in de algemene
toelichting al is aangegeven, kan dit artikel ook worden gebruikt om een soepeler
overgang te bewerkstelligen van een verrichting uit het vergunningenregime
naar het reguliere stelsel. Daardoor zal een besluit tot beëindiging
van het vergunningvereiste vergemakkelijkt kunnen worden.Artikelen 9 tot en met 15. Wat betreft de bevoegdheden van
de toezichthoudende ambtenaren wordt, overeenkomstig de Aanwijzingen voor de regelgeving, aangesloten bij de bepalingen van het ontwerp
derde tranche Algemene wet bestuursrecht. De bepalingen zullen in beginsel
bij inwerkingtreding van de derde tranche komen te vervallen.Artikel 16. Voorgesteld wordt, de strafrechtelijke sanctionering –
langs de weg van de Wet op de economische delicten – te handhaven en
niet te vervangen door een bestuursrechtelijk stelsel. In de gevallen waarin
het uitvoeren van verrichtingen zonder vergunning of aanwijzing van de minister
is verboden, wordt overeenkomstig Hoofdstuk 8 van de Algemene wet bestuursrecht
de bestuursrechter al betrokken bij (beroep tegen) een weigering van zodanige
vergunning of aanwijzing. Indien die rechter de weigering bekrachtigt, is
het niet nodig hem ook nog eens te betrekken bij een overtreding van het verbod;
deze kan eenvoudig door de strafrechter worden geconstateerd.Ook voor het toetsen van (het overtreden van) een nul-optie of een moratorium
is het bestuursrecht minder verkieslijk; het gaat hier immers om verboden
die aan een politieke discussie zullen of kunnen worden onderworpen. Zolang
die niet heeft plaatsgevonden, moet de rechterlijke beoordeling beperkt blijven
tot een strikte toetsing aan de delictsomschrijving.Zoals gezegd, geldt voor beroep tegen weigering van vergunningen of aanwijzingen
Hoofdstuk 8 van de Algemene wet bestuursrecht. Die wet geldt ook voor alle
andere besluiten die in het kader van de onderhavige wet worden genomen.Artikel 18. Dit artikel voorziet in de nodige overgangsbepalingen,
zowel wat betreft regelgeving als wat betreft beschikkingen. Ingevolge het
eerste lid worden alle ter uitvoering van artikel 18 WZV vastgestelde koninklijke
besluiten en ministeriële regelingen gehandhaafd; zij vinden thans hun
basis in de onderhavige wet. Van geval tot geval zal worden bezien of zij
met de wet enige modernisering behoeven; met name kan worden gedacht aan het
(ministeriële) Besluit procedures voor bijzondere functies Wet ziekenhuisvoorzieningen.
Dat besluit bevat onder meer bepalingen inzake de bouw ten behoeve van het
uitvoeren van bijzondere verrichtingen. Die bepalingen zullen kunnen worden
geschrapt omdat naar dezerzijds oordeel de duidelijkheid ermee wordt gediend
wanneer alle bepalingen omtrent bouw van ziekenhuisvoorzieningen in één
wet (de WZV) zijn ondergebracht. Voor zover bijzondere verrichtingen mogen
worden uitgevoerd in andere gebouwen dan ziekenhuisvoorzieningen, kunnen,
indien voor die uitvoering bouw noodzakelijk is, bij de vergunningverlening
daaromtrent voorschriften worden gesteld.Ingevolge het tweede lid berusten de verleende vergunningen thans op artikel
2, eerste lid, onder a of b, van deze wet; de betrokken instellingen behoeven
derhalve geen nieuwe vergunning aan te vragen.Artikel 21. De datum van 30 december 1996 is gekozen met het
oog op het dan vervallen van de hierboven genoemde Tijdelijke wet uitbreiding
werkingssfeer artikel 18 WZV. De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,E. Borst-Eilers XNoot1Kamerstukken II 1993/1994, 23 715, nr. 8.XNoot2Standpunt op het advies van de Commissie modernisering curatieve zorg,
Kamerstukken II 1994/1995, 23 619, nrs. 3–4.XNoot3Beleidsbrief Medische Technology Assessment (MTA en doelmatigheid van
zorg 28 november 1995).XNoot1Wet van 4 oktober 1990, Stb. 535, (aanpassing regelgeving academische
ziekenhuizen).XNoot2Staatsblad 1995, 355.XNoot3Beleidsnotitie topklinische zorg 1991–1994, 30 november 1990, Kamerstukken
II 1990/1991, 21 944, nr. 1, en brief van 6 februari 1992, Kamerstukken
II 1991/1992, 21 944, nr. 5.XNoot4Kamerstukken II 1992/1993, 21 944, nr. 6.XNoot5Ziekenfondsraad, Advies inzake instrumentarium topzorg, 25 juni 1992,
SGZ/10 175; CvZ/NRV, Advies wettelijk instrumentarium topklinische zorg,
september/oktober 1992, NRV 25/92.XNoot6Kamerstukken II 1992/1993, 21 944, nr. 7.XNoot7Kamerstukken II 1994/1995, 24 124, nrs. 1–2.XNoot1Wet van 21 december 1994, houdende tijdelijke uitbreiding van de werkingssfeer
van artikel 18 van de Wet ziekenhuisvoorzieningen (Tijdelijke wet uitbreiding
werkingssfeer artikel 18 WZV ); Staatsblad 1994, 913.XNoot1Zie ook Wet op het hoger onderwijs, artikel 1.4.XNoot1Ziekenfondsraad, 28 september 1995, Advies inzake herziening van de Wet
ziekenhuisvoorzieningen, 95/677; CvZ, idem, 2 oktober 1995, 95/412; NRV, idem,
27 oktober 1995, 95/WZV. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-24788-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl