Beleidsbrief Ontwikkelingssamenwerking; Brief van de Minister voor Ontwikkelingssamenwerking
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-23 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31250, nr. 61

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

08-06-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

31250 nr. 61

28-05-2009

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31250Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 35 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 250Beleidsbrief Ontwikkelingssamenwerkingnr. 61BRIEF VAN DE MINISTER VOOR ONTWIKKELINGSSAMENWERKINGAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 28 mei 2009Gaarne bied ik u mede namens de minister van LNV hierbij het rapport «Het Tropisch Regenwoud in het OS-beleid 1999–2005» aan en mijn beleidsreactie daarop.1
Dit rapport van de Inspectie Ontwikkelingssamenwerking en Beleidsevaluatie
(IOB) heeft betrekking op de bijdrage van ontwikkelingssamenwerking aan de
uitvoering van het Regeringsstandpunt Tropisch Regenwoud. De conclusies zijn
gebaseerd op drie deelstudies in respectievelijk Vietnam, Colombia en Ghana.De Minister voor Ontwikkelingssamenwerking,A. G. Koenders BELEIDSREACTIE OP HET IOB-EVALUATIE RAPPORT «HET
TROPISCH REGENWOUD IN HET OS-BELEID 1999–2005»InleidingIn 1992 werd het Regeringsstandpunt Tropisch Regenwoud (RTR) door de Tweede
Kamer aangenomen. De aanleiding was de verontrusting over de aantasting van
tropische regenwouden. De complexe problematiek verbonden aan de aantasting
van de tropische regenwouden vroeg om een gecoördineerd, samenhangend
overheidsbeleid. De doelstelling van het RTR is «de
instandhouding van het tropische regenwoud te bevorderen, door totstandkoming
van een evenwichtig en duurzaam land- en bosgebruik, zodat het huidige, in
hoog tempo verlopende proces van ontbossing en aantasting en degradatie van
het milieu wordt beëindigd». Het RTR is door vijf ministers
ondertekend. De ministers van LNV, voor OS en van VROM zijn hoofdverantwoordelijk
voor de uitvoering en de ministers van EZ en V&W zijn medeverantwoordelijk.
Sindsdien vormt het RTR de basis voor het Nederlandse internationale en bilaterale
bossenbeleid. Het bestaat uit een tiental beleidslijnen waartussen in de loop
der jaren accenten zijn verschoven.Opzet en perspectief van de evaluatieHoewel bij de uitvoering van het RTR vijf verschillende departementen
zijn betrokken, wil ik benadrukken dat de evaluatie alleen is toegespitst
op dat deel van het RTR waarvoor ik primair de verantwoordelijkheid draag.
IOB heeft hiervoor gekozen omdat het grootste deel van de concrete activiteiten
die onder het RTR vallen, met ODA middelen is gefinancierd. De evaluatie heeft
eveneens een beperkte geografische focus gekregen. De bevindingen van de evaluatie
zijn gebaseerd op landenstudies in Ghana, Colombia en Vietnam. Deze landen
zijn door IOB geselecteerd op basis van het feit dat bijna een kwart van de
bilaterale uitgaven in het kader van het RTR voor tropisch regenwoud in deze
landen plaatsvond, dat het nog steeds partnerlanden zijn en dat het landen
zijn met een belangrijk aandeel tropisch regenwoud.Het evaluatie rapport geeft naast een samenvatting in hoofdstuk 1 en een
beschrijving van de opzet van de evaluatie in hoofdstuk 2, een overzicht van
de veranderende beleidscontext in de evaluatieperiode die loopt van 1999–2005
in hoofdstuk 3. De beleidsreconstructie geeft aan hoe de maatschappelijke
ontwikkelingen van invloed zijn geweest op de uitvoering van het RTR. Zoals
IOB aangeeft, is er in de evaluatieperiode veel veranderd. De doorwerking
van de delegatie van bilaterale activiteiten naar de ambassades in 1997, de
invoering van de sectorale benadering in 1999 en de inkorting van de landenlijst
waren elementen die invloed hadden op de uitvoering van het RTR.In hoofdstuk 4 worden de bevindingen van het OS-beleid in het algemeen
en de uitkomsten van de landenstudies gepresenteerd. De OS inzet op tropisch
regenwoud in Ghana, Colombia en Vietnam wordt beoordeeld wat betreft de input,
de relevantie, de effectiviteit en de efficiëntie.Algemene appreciatieHet rapport geeft een globaal beeld van de ontwikkelingen in de bossensector
en geeft een nuttig overzicht van de verschillende manieren waarop het RTR
in de gekozen landen ten uitvoer is gebracht. Het laat zien dat het RTR zeer
instrumenteel is geweest voor een herkenbare Nederlandse invulling en uitvoering
van het internationale bossenbeleid. Door de keuze van een evaluatie in drie
landen is echter een beperkt deel van het RTR geëvalueerd waarover IOB
uitspraken kan doen. Hierdoor is de landenoverstijgende aanpak zoals een grote –
in veel gevallen – interdepartementale inzet, buiten het
gezichtsveld gebleven. Internationaal wordt erkend dat Nederland op bepaalde
thema’s een voortrekkersrol heeft vervuld en zich gepositioneerd heeft
in de voorhoede van het internationale debat gericht op de integratie van
armoedeaspecten in het bossenbeleid. Dit komt tot uiting in het certificeringbeleid,
de nationale bossen programma’s, de intersectorale benaderingen, het
Europese Forest Law Enforcement Governance and Trade (FLEGT) actieplan en
de internationale financiering van duurzaam bosbeheer. Dit is in de evaluatie
goeddeels buiten beschouwing gebleven.De hoofdbevindingenDe evaluatie geeft een goed overzicht van de manieren waarop het RTR in
de drie landen tot uitvoering is gebracht. Het rapport constateert dat Nederland
in deze landen een voorloperspositie heeft ingenomen op het gebied van duurzaam
bosbeheer. Vooral in Vietnam en Colombia is goede voortgang geboekt in de
evaluatieperiode. Daarnaast spreekt de evaluatie zich uit over de aspecten
van relevantie, effectiviteit en efficiëntie van de inzet van OS-middelen
en over de mate waarin is bijgedragen aan armoedebestrijding:– De vraag of de Nederlandse OS inzet op het gebied van bossen relevant is geweest en aansloot bij de problematiek in
de gekozen landen wordt positief beantwoord. De inzet was consistent met het
bossenbeleid van de partnerlanden. Naast deze positieve evaluatie van de relevantie
wordt wel geconstateerd dat de nationale bossenprogramma’s vaak geen
expliciete aandacht besteedden aan armoede-bestrijding. Steun aan bosbouwactiviteiten
ten behoeve van de lokale houtconsumptie liep terug als gevolg van de introductie
van de sectorale benadering in 1999. De keuzemogelijkheid voor de sector «plattelandsontwikkeling»
waarin activiteiten ten behoeve van de lokale houtconsumptie waren opgenomen
verviel toen. Hierop kom ik nog terug onder «aandachtspunten»;– Wat betreft de effectiviteit van de
inzet meent IOB dat het ontwikkelen en uitvoeren van nationale bossenprogramma’s
hebben bijgedragen aan duurzaam bosgebruik en wordt derhalve positief geëvalueerd.
IOB plaatst echter een aantal kanttekeningen. Zo kon zij door het gebrek aan
goede monitoring van het bossenbestand – zowel de kwaliteit van het
bos als het aantal hectaren – moeilijk aantonen wat de directe invloed
van de activiteiten op het bosbestand is geweest.– In haar beoordeling over efficiëntie
van de OS inzet in de drie landen is gekeken naar de tijdige levering van output en of de uitvoerders binnen de begroting zijn gebleven.
Over Vietnam en Colombia is het rapport positief. Met een relatief geringe
investering met een groot multiplier effect kon Nederland een voorbeeldfunctie
vervullen. In Ghana was de efficiëntie minder omdat o.a. het gebrek aan
institutionele capaciteit bij de overheid voor vertragingen zorgde.– Tot slot heeft IOB gekeken naar de plaats vanarmoedebestrijding in het beleid. Daarover is het rapport kritisch.
Er wordt geconstateerd dat de analyse van de problematiek niet diep genoeg
is ingegaan op armoede-aspecten en er bij de uitvoering van de activiteiten
onvoldoende aandacht is besteed aan de effecten op het welvaartsniveau van
de doelgroep.Naast deze bevindingen die een antwoord geven op de vragen in de Terms
of Reference presenteert IOB nog een aantal overige bevindingen:– de grote aandacht voor bossen als enige ecosysteem (isolement) zou een multidisciplinaire aanpak niet hebben bevorderd;– ten aanzien van het vaststellen van de input heeft IOB moeite met het feit dat door het achteraf berekenen van
de hoogte daarvan, het niet mogelijk is tussentijds bij te sturen. Daarnaast
heeft men ook moeite met de criteria voor toerekening die niet
door iedereen eenduidig werden geïnterpreteerd.In de volgende paragraaf zal ik aan de hand van de door IOB naar voren
gebrachte aandachtspunten graag op deze bevindingen ingaan.Reactie op de aandachtspunten uit de evaluatie1. Noodzaak van integrale benadering voor armoedebestrijdingIOB stelt dat om armoedebestrijding en duurzaam bosbeheer
tegelijk en met succes aan te kunnen pakken, een geïntegreerde analyse
van de problematiek die aan beide ten grondslag ligt, onontbeerlijk is. Ook
het monitoren van de effecten op de sociaaleconomische situatie van de lokale
bevolking is daarvoor onmisbaar.De evaluatoren constateren dat het in een aantal projecten in de drie
landen ontbrak aan grondig onderzoek naar sociaaleconomische afhankelijkheid
van de lokale bevolking van het tropische regenwoud. Ook was er gebrekkige
aandacht voor de institutionele capaciteit waardoor efficiëntie en impact van projecten minder dan gewenst was. In de studie
wordt vooral gerefereerd aan voorbeelden in de bufferzones rond natuurgebieden.
Natuurgebieden werden afgesloten voor menselijk gebruik. Om de nadelige gevolgen
te compenseren, werden activiteiten in de zones direct grenzend aan het natuurpark
ondernomen.Het RTR is voortgekomen uit de bezorgdheid over de voortschrijdende ontbossing
in tropische gebieden. Daarom waren zeker in de beginperiode van de uitvoering
van het RTR de activiteiten meer gericht op behoud
van tropisch regenwoud. De koppeling op het niveau van individuele activiteiten
tussen bosbehoud en directe armoedebestrijding
is inderdaad lastig gebleken o.a. door het verschil in institutionele insteek
van milieu-gerichte organisaties en van organisaties die zich in eerste instantie
met armoedebestrijding bezig houden. Daarnaast moet worden onderkend dat aanvankelijk
het analytisch kader van de armoede interventies en marktgerichte activiteiten
te wensen over liet en te veel aanbod gestuurd was.In de afgelopen jaren is mede door de introductie van de Millennium Development
Goals (MDG’s) en de sectorale benadering een verschuiving van de nadruk
op behoud naar meer nadruk op duurzaam gebruikvan
het bos opgetreden en is er aandacht gekomen voor het sociaaleconomische belang.
Ook werd de bos-ecosysteembenadering geïntroduceerd waarbij meer aandacht
is voor economische, sociale en ecologische factoren. In de evaluatie zien
we de eerste contouren van deze inzet al. In het Internationaal Beleidsprogramma
Biodiversiteit (BBI, 2002–2006) werd de nadruk gelegd op integratie
van bosbeleid met armoedestrategieën. De bilaterale uitvoering van het
RTR vond aansluiting bij het algemene OS beleid met veelal de sectorale benadering
als organiserend principe. Daardoor ontstond meer samenhang in de steun aan
de milieu sector. Zo is in Ghana in 2008 gekozen voor milieu/goed bestuur
sectorsteun, vooral gericht op de bijdrage van natuurlijke hulpbronnen zoals
bossen en mineralen aan economische groei en armoedebestrijding.Ook in de recent vastgestelde beleidskaders is meer aandacht voor geïntegreerde
analyses van armoedebestrijding en duurzaam gebruik van natuurlijke hulpbronnen.
In «Een Zaak van Iedereen»(2007) noem ik het belang van duurzaamheid
met daarin evenwichtige aandacht voor Planet, People en
Profit. Zo zijn bijvoorbeeld de laatste jaren projecten gefinancierd die certificering beogen waarbij naast de duurzaamheid van het
bosbeheer arbeidsomstandigheden in de bosbouwsector worden verbeterd.In 2008 heeft het kabinet het beleidsprogramma «Biodiversiteit Werkt:
voor natuur, voor mensen voor altijd (2008–2011)» aan de Tweede
Kamer aangeboden. Daarin zijn prioriteiten gesteld op het gebied van biodiversiteit
die ook belangrijk zijn voor het bosbeleid. Binnen de prioriteiten «betalen
voor biodiversiteit», «ecologische netwerken» en «handelsketens»
wordt het bosbeheer in een bredere benadering geplaatst. Binnen de prioriteit «ketens»
van het beleidsprogramma is de houtketen één van de ketens waarop
wordt ingezet. Het Initiatief Duurzame Handel en het onlangs goedgekeurde
voorstel onder het Schoklandfonds, The Borneo Initiative, richten zich beide
op de productieve kant van het bos en het belang van werkgelegenheid in de
bosbouwsector. Voorts is in 2006 een door Nederland gefinancierd programma
(Livelihoods & Landscapes Strategy) bij de International Union for Conservation
of Nature (IUCN) gestart waarmee o.a. meer kennis wordt vergaard over de manier
waarop armoedevermindering binnen duurzaam bosbeheer kan worden gemeten. Door
het Planbureau van de Leefomgeving laat ik een analytische studie verrichten
om meer inzicht te krijgen in de mechanismen achter armoede-biodiversiteitsrelaties.
Deze studie zal nog dit jaar worden afgerond.Het mondiale en lokale verlies van ecosysteemfuncties en biodiversiteit
o.a. door de sterke ontbossing in tropische gebieden blijft een grote mondiale
uitdaging voor internationale duurzaamheid op middellange en de lange termijn.
Armoedebestrijding zal dan ook een positief effect hebben op (bos)-ecosystemen.2. De bossensector minder geïsoleerd benaderenIOB stelt dat de exclusieve positie die het tropisch
regenwoud binnen de Nederlandse ontwikkelingssamenwerking inneemt zowel voor-
als nadelen kent. Er zou kunnen worden nagedacht over het creëren van
een stimulans door in beleid meer te verwoorden wat het behoud van het tropisch
regenwoud kan betekenen voor andere sectoren en wat de ontwikkeling van andere
sectoren kan betekenen voor het behouden van tropisch regenwoud.IOB geeft aan dat het vrij uitzonderlijk is dat het tropisch regenwoud
als enige ecosysteem een exclusieve inhoudelijke en financiële positie
inneemt binnen OS. Nederland was met het RTR inderdaad één van
de eerste landen met een specifieke (financiële) doelstelling. Echter,
op de begroting van de Europese Unie stond al sinds 1991 een budgetlijn Tropical Forests. In de periode 2000–2006 werd daarbinnen
een bedrag van 249 miljoen euro besteed. Inmiddels zijn er belangrijke andere
donoren die specifiek voor bossen – mede in relatie tot klimaat –
veel middelen inzetten zoals Noorwegen met 300 miljoen euro per jaar, Australië
met 100 miljoen euro per jaar en het VK met 67 miljoen euro voor het Congo
Bekken en 112 miljoen euro voor de Wereldbank Climate Investment Funds. Hiermee
wordt het belang van bossen erkend en politiek ondersteund.Aandacht voor bossen is meer dan ooit gerechtvaardigd door het toegenomen
besef dat de betekenis van bos-ecosystemen zeer veelzijdig en groot is. Er
zijn veel bevolkingsgroepen direct afhankelijk van bossen. Volgens Forest
Trends (A New Agenda for Forest Conservation and Poverty Reduction, 2004)
zijn meer dan 400 miljoen arme mensen in ontwikkelingslanden direct afhankelijk
van het bos voor hun levensonderhoud. Voorts biedt het bos aan 45 miljoen
mensen formele en informele werkgelegenheid. Het is daarom ook niet voor niets
dat in MDG-7, de doelstelling voor een duurzame leefomgeving,
specifiek een indicator voor bossen is opgenomen. Voorts komt het multi-functionele
karakter van bossen tot uitdrukking in de klimaatdiscussie. Bossen zijn niet
alleen van belang voor de opslag van CO2 maar ook voor wateropslag,
bodemconservering, erosiebestrijding en het behoud van biodiversiteit.IOB geeft terecht aan dat er gevaar schuilt in het geïsoleerd benaderen
van de bossensector. De belangrijkste bedreigingen van het bos komen van buiten,
zoals de enorme toename van de bevolking in de ontwikkelingslanden, het daaraan
gekoppelde grondgebruik voor landbouw. Ook gaat het om de concurrentie om
land voor voedselproductie, productie van biomassa voor energiedoeleinden,
biodiversiteit en behoud van bossen uit oogpunt van klimaatbeleid (competing claims). IOB geeft aan dat goed zou zijn in het beleid
duidelijk te verwoorden wat het behoud van het tropisch regenwoud kan betekenen
voor andere sectoren en wat de ontwikkeling van andere sectoren kan betekenen
voor het behoud van het tropisch regenwoud.In het algemene beleid van het Kabinet zoals de Kabinetsbrede Aanpak Duurzame
Ontwikkeling (het KADO-programma) en het Interdepartementale Programma Biodiversiteit
wordt aandacht gevraagd voor deze competing claims
problematiek.Wat betreft de bilaterale steun aan de door IOB geëvalueerde landen
kan ik u melden dat de huidige Nederlandse sectorale budgetsteun in Colombia
zich richt op het versterken van intersectorale milieu agenda’s waarin
de landbouw-sector is meegenomen.IOB beveelt ook aan om in te zetten op een verbetering van rurale energie-voorziening.
Ik kan u aangeven dat daarvoor altijd aandacht is geweest in mijn beleid maar
door de focus van de evaluatie op het tropisch regenwoud is deze complementariteit
niet belicht. In het toen vigerende energie-beleid zijn belangrijke programma’s
gefinancierd ter voorkoming van verdere ontbossing zoals in West Afrika op
het gebied van de efficiënter brandhout- en houtskoolverbruik en in Nepal
waar het Biogasprogramma werd uitgevoerd en 200 000 huishoudens van biogas
werden voorzien. Ik kom hier onder punt 4 nog terug.3. Verbeter de kwantitatieve en kwalitatieve bepaling
van de toestand van bosIOB beveelt aan dat er moet worden geïnvesteerd
in het versterken van de capaciteit ten aanzien van de monitoring van de bossen.
Het gebrek aan kwantitatieve en kwalitatieve gegevens over de toestand van
het bos heeft er toe geleid dat de evaluatie geen uitspraak kan doen over
de resultaten en impact van de OS inspanningen.Het gebrek aan gegevens over de toestand van het bos heeft verschillende
oorzaken. Ten eerste is bos-monitoring een kostbare zaak, vooral als het gaat
om het project niveau. Wel wordt er gebruik gemaakt van de bestaande informatie
van de Forest Resources Assessment van de FAO maar deze gegevens worden alleen
op nationaal niveau verzameld. Ten tweede gaat het vaak om gevoelige informatie
die de overheden niet graag prijsgeven. Via satellieten kan men precies zien
waar bomen geveld zijn maar daarvan zijn niet alle landen gediend in verband
met de nationale soevereiniteit.Door de klimaatdiscussie wordt nu echter wereldwijd ingezet op een betrouwbare
monitoring van het bossenbestand en zullen voor monitoring naar verwachting
ook meer middelen beschikbaar worden gesteld. De Forest Carbon
Partnership Facility van de Wereldbank, gericht op Reducing
Emissions from Deforestation and forest Degradation (REDD) is hiervan
een concreet voorbeeld. Verder draagt de macro-monitoring voor verduurzaming
van de productie van biobrandstoffen bij aan de verbetering van de metingen.
Van belang is dat niet alleen monitoring van CO2 opslag plaatsvindt
maar ook van de kwaliteit van het bos o.a. wat betreft soorten. Naast het
monitoren van de duurzame productie van biobrandstoffen en het klimaat is
het ook belangrijk gegevens te hebben voor het monitoren van MDG 7. Zoals
eerder gemeld, is deze millennium doelstelling gericht op het bewerkstelligen
van een duurzame leefomgeving. Een van de indicatoren om te meten of deze
doelstelling is bereikt, is de «oppervlakte bos».De aanbeveling in paragraaf 4.4.3 dat in de toekomst meer prioriteit
kan worden gegeven aan steun van de overheden om monitoringscapaciteit te
ontwikkelen in combinatie met prikkels voor de legale en duurzame houtproductie
is o.a. in Ghana en Colombia al een feit. In Ghana wordt via de sectorale
budgetsteun milieu uitvoering gegeven aan het Forestry Law Enforcement Governance
and Trade (FLEGT) actieprogramma van de EU. Ghana heeft een Vrijwillig Partnerschap
met de EU afgesloten om volgend jaar gegarandeerd legaal hout te leveren waarbij
donoren steun verlenen voor wetshandhaving en het opzetten van een systeem
voor monitoring. In Colombia wordt via de sectorale budgetsteun ook aandacht
besteed aan monitoring van de invloed van activiteiten op het bosbestand.4. Het bevorderen van duurzame houtproductieGelet op de vaak grote houtconsumptie voor huishoudelijk
gebruik, beveelt IOB aan om dit verbruik duurzaam te maken. Dit zou veel kunnen
bijdragen aan het behoud van hoogwaardige bossen.Aan het duurzaam maken van het huishoudelijk houtverbruik in de OS landen
is, zoals eerder aangegeven, in de evaluatie-periode steeds aandacht geweest
vanuit de energie-sector. De interventies vonden daar plaats waar de brandhout-problematiek
het ernstigst was, in de drogere gebieden. Tot 2003 werd met Nederlandse steun
in Afrika het Regional Program for the Traditional Energy
Sector uitgevoerd door de Wereldbank. Hierbij werden het nationale
bosbeleid en het energiebeleid op elkaar afgestemd en werden maatregelen genomen
om een alternatief te bieden voor houtskool en brandhout. Ook werden hieronder
programma’s gestart om de houtskoolproductie efficiënter te maken
en het rendement van houtovens te verbeteren.Mijn inzet op het gebied van energie zoals neergelegd in de beleidsnotitie
Milieu en Hernieuwbare Energie in Ontwikkelingssamenwerking van 10 september
2008, bevat een effectieve agenda voor substitutie van houtskool en brandhout
o.a. via het Afrika Biogas Programma. Dit programma heeft als doel de rurale
energie-voorziening te verbeteren en daarmee ook de lasten van vrouwen te
verlichten omdat ze geen brandhout meer hoeven te zoeken. Een belangrijk effect
is verder dat de druk op de bossen zal afnemen. Wat betreft de lokale houtproductie
voor constructiehout, daarvoor is zeker aandacht binnen het eerder genoemde
FLEGT actieprogramma in Ghana waar de binnenlandse houtproductie deel uitmaakt
van de sectorale budgetsteun milieu. Ook in Vietnam is de FLEGT dialoog in
gang gezet.IOB suggereert verder om de verduurzaming van het binnenlands verbruik
van hout aan de klimaatdiscussie te koppelen. Dit is een interessante gedachte
maar de CO2 uitstoot die bespaard wordt met het efficiënter
gebruiken van brandhout vallen echter mager uit in het licht van de klimaatdiscussie.
De ontbossing vindt voornamelijk plaats door de behoefte aan nieuwe
landbouwgrond en het (illegaal) kappen van productie-hout. Dat neemt niet
weg dat de ontwikkelingen onder het klimaatverdrag grote gevolgen zullen hebben
voor het bosbestand in ontwikkelingslanden maar vanuit een de invalshoek van
betalen voor vermeden ontbossing, waarvoor in mijn beleid reeds een belangrijke
plaats ingeruimd is.5. De efficiëntere berekening van ODA uitgaven
voor bossenIOB raadt aan een efficiëntieslag te maken in
de berekening van het behalen van de financiële doelstelling door dit
direct te registreren in het administratieve systeem van het ministerie van
Buitenlandse Zaken.Voor het RTR wordt jaarlijks 68 miljoen euro (150 miljoen gulden) aan
ODA-middelen uitgetrokken. Uit de evaluatie blijkt dat vooral de laatste jaren
deze financiële doelstelling is bereikt. IOB constateert dat de berekening
achteraf gebeurde waardoor het niet mogelijk was gedurende het jaar bij te
sturen. Inderdaad is dit het geval. Pas na afloop van het jaar is duidelijk
wat de hoogte van de uitgaven is geweest die toegerekend kunnen worden aan
het RTR. Ook geeft IOB aan dat de toerekening niet altijd consistent is gedaan
o.a. door bepaalde activiteiten in het kader van het Medefinancieringsstelsel
(MFS) niet mee te tellen. Inderdaad is het toerekenen van kleine relevante
onderdelen uit grote niet-sectorale programma’s niet altijd gemakkelijk.
Mijn departement is hier altijd pragmatisch mee omgegaan en heeft bewust een
conservatieve berekening toegepast in die zin dat het bedrag besteed aan het
RTR voor het betreffende jaar hoger zou kunnen zijn dan het berekende bedrag.
Ik ben me bewust van de inconsistenties die IOB heeft aangegeven en stel voor
om uit de opties die IOB noemt (paragraaf 4.4.1) de mogelijkheid te onderzoeken
om een marker met percentages in het project-registratiesysteem
op te nemen. Als het echter gaat om sectorale milieu budgetsteun is een toerekening
lastig. Daarom zal dit per land worden beoordeeld en toegelicht.6. Meer marktonderzoek ten behoeve van inkomensgenererende
activiteitenTot slot beveelt IOB aan dat er marktonderzoek moet worden gedaan voordat
geïnvesteerd wordt in bijkomende activiteiten die inkomsten moeten genereren.
De aanbeveling is gebaseerd op de te hoge verwachtingen die waren gewekt met
het fokken van knaagdieren en op enkele slecht begeleide initiatieven op het
gebied van ecotoerisme. Ik onderken dit probleem. In de nu lopende activiteiten
in de Amazone en het al eerder genoemde programma Livelihoods & Landscapes
van IUCN is veel aandacht voor het vergroten van de markttoegang voor bosproducten
met onder andere als strategie om het bedrijfsleven erbij te betrekken om
zo tot betere afwegingen te komen ten aanzien van de markt.Conclusies en vervolgHoewel het RTR sinds 1992 onverminderd van kracht is, zijn in de loop
van de tijd de accenten binnen de uitvoering van het RTR verlegd. Van bescherming is de nadruk nu ook vooral gelegd opduurzaam gebruik (beheer en exploitatie en het sociaal-economische
belang).De evaluatie levert een aantal nuttige inzichten op; de focus op armoedebestrijding
moet nog explicieter gemaakt worden, de berekening van de uitgaven moet op
een aantal punten consistenter, de inzet op het bevorderen van de houtproductie
en duurzaam gebruik van bossen zal worden doorgezet en inkomensgenererende
activiteiten moeten kritischer worden bekeken. Deze inzichten
zullen worden meegenomen in projecten en programma’s.Het hebben van een kwantitatieve bestedingsverplichting van voldoende
omvang, gekoppeld aan een vraaggedreven aanpak en een actieve maatschappelijke
betrokkenheid, hier en in partnerlanden, is cruciaal. De bossenwereld van
2009 is in veel opzichten een andere dan die van 1991, toen het RTR-beleid
werd vastgesteld. Inzichten in de integrale en cross-sectorale rol van (tropische)
bossen en haar functies, haar belang voor mondiale ontwikkeling, armoedebestrijding,
klimaatbeleid en milieu en de noodzaak en wijze van hun duurzame instandhouding
en beheer alsmede de acties en de randvoorwaarden die daarvoor gelden, zijn
aanzienlijk veranderd.De internationale erkenning dat emissies van ontbossing ongeveer 20%
bedragen van de mondiale koolstof emissies heeft een hernieuwde belangstelling
voor het ontbossingvraagstuk gewekt. In de komende jaren zijn er vanuit deze
hoek innovatieve financieringsinitiatieven te verwachten. De discussies over Reducing Emissions from Deforestation and forest Degradation
(REDD) bieden ontwikkelingslanden de mogelijkheid om bij toekomstige internationale
klimaatafspraken extra financiering voor duurzaam bosbeheer te genereren.
Hierbij zijn nieuwe spelers nodig. ODA bijdragen alleen zullen nooit in staat
zijn ontbossing tegen te gaan. Het zal wel als hefboom kunnen werken in een
systeem waarbij gekomen wordt tot een steeds betere beprijzing van de bosdiensten.
Hiervoor moeten echter de moeilijke gebieden van «forest
law enforcement» en «forest land tenure» worden betreden. Onafhankelijke verificatie en het vertrouwen in
de markt spelen hierbij een rol. Zaken die in de FLEGT discussie reeds voor
een deel zijn meegenomen. De koppeling van het bosbeleid met het klimaatbeleid
heeft in de afgelopen twee jaar in mijn beleid reeds veel gewicht gekregen
en is van belang voor Kopenhagen en daarna. In de brief aan de Tweede Kamer
over de inzet van Nederland op het gebied van internationaal duurzaam bosbeheer
Kamerstuk 26 407, nr. 37 heb ik dit beleid verder toegelicht.Wat betreft de uitwerking van onderwerpen rurale productiviteit en landgebruik
in relatie tot de bossen-problematiek, biedt de notitie Landbouw, Rurale Bedrijvigheid
en Voedselzekerheid van 8 mei 2008 het kader.Veel van de andere aanbevelingen uit het rapport zijn in lijn met reeds
ingezette beleidsaanpassingen. Door de introductie van de MDG’s is er
meer nadruk komen te liggen op de verbinding van het RTR met armoedebestrijdingstrategieën.
Het resultaat is toenemende aandacht en ODA steun aan activiteiten die de
productieve kant van duurzaam bosbeheer benadrukken en aan samenwerking met
de bosafhankelijke bevolkingsgroepen en het bedrijfsleven in de houtketen.
Veel van de aanbevelingen van IOB ten aanzien van de intersectorale benadering
van de bossenproblematiek is terug te vinden in het interdepartementale Beleidsprogramma
Biodiversiteit (2008–2011). Onder de prioriteiten «Handelsketens»
wordt niet alleen aandacht besteed aan coherent beheer van de houtketen maar
ook aan de invloed van de andere ketens (palmolie, soja, biomassa) en landgebruik
op het tropisch regenwoud. Daarnaast ligt er ook een directe relatie met de
prioriteiten «Betalen voor Biodiversiteit» en «Ecologische
Netwerken». XNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31250-61.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl