De situatie in het Midden-Oosten; Brief van de Ministers van Buitenlandse Zaken en voor Ontwikkelingssamenwerking
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 23432, nr. 260

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

21-07-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

23432 nr. 260

27-06-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaam1. Inleiding2. Reisverslag minister van Buitenlandse Zaken Israël
en Palestijnse GebiedenAlgemeenIsraëlPalestijnse Gebieden3. Onderhandelingen Israël – buurlanden/relatie
met binnenlandse ontwikkelingenIsraël/Palestijnse GebiedenLibanon/Syrië4. Stand van zaken Gaza/rol Egypte5. Uitkomsten van de conferentie van Berlijn6. Iran7. AppreciatieMOVPEgypteSyriëLibanonIran
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 23432Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 51 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
23 432De situatie in het Midden-Oostennr. 260BRIEF VAN DE MINISTERS VAN BUITENLANDSE ZAKEN EN VOOR ONTWIKKELINGSSAMENWERKINGAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 27 juni 2008Gelet op het Algemeen Overleg met de Vaste Commissie voor Buitenlandse
Zaken over het Midden-Oosten dat geagendeerd is voor 1 juli 2008, treft
u bij deze brief nadere informatie aan over de jongste ontwikkelingen in de
regio.Deze brief sluit aan op:– de brief van 15 februari 2008 van de minister van Buitenlandse
Zaken houdende het verslag van zijn bezoek aan Israël, de Palestijnse
Gebieden en Syrië, dat plaatsvond van 20–24 januari 2008 (23 432,
nr. 247),– de brief van de minister voor Ontwikkelingssamenwerking d.d. 3 april
2008 inzake de uitvoering van het amendement Van
der Staaij c.s. (31 200 V, nr. 19) over de humanitaire hulpverlening
aan Irakese vluchtelingen in met name Noord-Irak (23 432, nr. 251),– de brief van de ministers van Buitenlandse Zaken en Defensie d.d.
5 juni 2008 inzake de verlenging van de Nederlandse militaire bijdrage
aan de NAVO-trainingsmissie in Irak (NTM-1) per medio augustus 2008 met één
jaar (29 521, nr. 75),– de brief van de minister van Buitenlandse Zaken van 9 juni
2008 houdende nadere informatie over sluiting van scholen in Hebron door de
Israëlische autoriteiten (23 432, nr. 253) en– onze brief van 24 april 2008 over de verklaring van UNRWA
dat hulpverlening in Gaza opgeschort moet worden (23 432, nr. 253).De minister van Buitenlandse Zaken,M. J. M. VerhagenDe minister voor Ontwikkelingssamenwerking,A. G. Koenders1. InleidingIn deze brief wordt ingegaan op de recente ontwikkelingen in het Midden-Oosten,
meer in het bijzonder:– de ontwikkelingen in het Midden-Oosten Vredesproces (MOVP), in
het bijzonder de onderhandelingen van Israël met de Palestijnen, met
Syrië en Libanon, mede gezien in het licht van binnenlandspolitieke ontwikkelingen
in die landen– de stand van zaken in Gaza en de rol van Egypte– de uitkomsten van de internationale bijeenkomst in Berlijn ter
versterking van de Palestijnse civiele veiligheidssector op 24 juni 2008– actuele ontwikkelingen in Iran.Eén en ander wordt voorafgegaan door een verslag van de jongste
reis van de minister van Buitenlandse Zaken naar Israël en de Palestijnse
gebieden. De brief wordt afgesloten met een appreciatie.2. Reisverslag minister van Buitenlandse Zaken Israël
en Palestijnse GebiedenAlgemeenVan 27 – 30 mei 2008 bracht de minister van Buitenlandse Zaken
een bezoek aan Israël en de Palestijnse Gebieden. Omdat de staat Israël
in dezelfde maand zijn zestigste verjaardag vierde, had het bezoek een bijzonder
karakter, waarbij de nauwe en brede bilaterale betrekkingen tussen Nederland
en Israël het centrale thema vormden, met aandacht voor economische samenwerking,
milieu en transport, de Nederlandse gemeenschap, en ook de positie van minderheden.
In de Palestijnse Gebieden werd kennis genomen van de ontwikkelingen op het
gebied van de verbetering van veiligheid en economische ontwikkeling in Jenin.In bilaterale gesprekken met de Palestijnse premier dr. Salam Fayyad en
de Israëlische minister van Buitenlandse Zaken Tzipi Livni is gesproken
over de stand van zaken in het MOVP, over de voorbereiding van de conferentie
van Berlijn op 24 juni 2008 ter versterking van de Palestijnse civiele
veiligheidssector, over Nederlandse zorgen aangaande de mensenrechtensituatie
in Israël en de Palestijnse Gebieden, alsmede over de relatie EU-Israël.
De weerslag daarvan is verwerkt in deze brief.IsraëlHet bezoek van de minister van Buitenlandse Zaken concentreerde zich op
twee plaatsen: Tel Aviv en Haifa. In Tel Aviv vonden niet alleen contacten
plaats met vertegenwoordigers van de politiek, maar ook met de Nederlandse
gemeenschap, m.n. door een bezoek aan Beit Juliana, een van de twee verzorgingstehuizen
voor Israëli’s van Nederlandse komaf. Voorts werden in Tel Aviv
seminars geopend over samenwerking op het gebied van afvalverwerking en over
samenwerking op het gebied van duurzaam transport tussen Nederlandse experts
en functionarissen van de gemeente Tel Aviv-Jaffa. Samen met de burgemeester
van Tel Aviv is een krans gelegd bij het monument op de plaats waar Yitzhak
Rabin is vermoord.De gesprekken in Haifa maakten het mogelijk kennis te nemen van de verhoudingen
tussen de joodse en niet-joodse inwoners van de stad. Haifa geldt bovendien
als voorbeeld voor succesvolle samenwerking tussen high
tech industrie, universiteiten en lokale overheid. Het eerste aspect
is aan de orde gekomen tijdens een bezoek aan het gemeenschapshuis
Beit Hagefen, alsook in persoonlijke gesprekken met vertegenwoordigers en
voorlieden van de christelijke gemeenschap, de Arabische minderheid en de
Bahá’í-gemeenschap (het hoogste internationale bestuursorgaan
van de Bahá’í – het Universele Huis van Gerechtigheid –
is gevestigd in Haifa). Het tweede aspect kwam tot uitdrukking in een bezoek
aan de plaatselijke vestiging van Philips Medical Systems – producent
van zgn. CT-scanners, alsmede aan het Carmel-ziekenhuis,
alwaar deze technologie in de praktijk toegepast wordt.Palestijnse GebiedenDe minister van Buitenlandse Zaken bracht een bezoek aan Jenin, alwaar
een ontmoeting plaatsvond met de Palestijnse premier dr. Salam Fayyad. Jenin
is momenteel het brandpunt van een gemeenschappelijk uitgevoerde initiatieven
van premier Fayyad, Kwartetgezant Tony Blair en de Amerikaanse gezant generaal
James L. Jones die belast is met de veiligheidsdimensie in het vredesproces
sinds «Annapolis», om simultaan maatregelen te treffen ter vergroting
van de veiligheid en om de economische ontwikkeling weer op gang te brengen.
Nederland heeft hieraan bijgedragen door het programma voor het herstel van
gevangenissen op de Westelijke Jordaanoever te laten beginnen in Jenin. De
minister van Buitenlandse Zaken bleek de eerste hoogwaardigheidsbekleder sinds
lange tijd te zijn die Jenin bezocht, een feit dat volgens premier Fayyad
indicatief is voor de verbeterde veiligheidssituatie in Jenin. Voordien zou
de situatie in Jenin vergelijkbaar zijn geweest met beruchte plaatsen zoals
Jabalya en Rafah in de Gazastrook.3. Onderhandelingen Israël – buurlanden/relatie
met binnenlandse ontwikkelingenIsraël/Palestijnse GebiedenPremier Fayyad en minister Livni gaven in hun gesprekken met de minister
een overwegend gelijkluidend beeld van de voortgang in het vredesproces, zij
het uiteraard met verschillende accenten. Op een uitgewerkte vredesregeling
die voor het eind van 2008 tot stand is gekomen, moet men – volgens
beiden – niet al te zeer rekenen. Ze onderstreepten dat het feit dat
de onderhandelingen plaatsvinden en nog steeds met hoge frequentie doorgaan,
op zichzelf reeds een significant feit is. Partijen dreigen in de gesprekken
niet meer met een unilaterale breuk, ook niet wanneer de feitelijke ontwikkelingen
minder voorspoedig zijn dan gehoopt.Beide partijen laten zich leiden door de wens om zoveel mogelijk harde
en concrete afspraken op papier te zetten, die de feitelijke oprichting van
een onafhankelijke Palestijnse staat mogelijk maken. De bijdragen van de EU
en Nederland moeten volgens hen ook vooral in die richting gestuurd worden –
in het ondersteunen van de opbouw van Palestijnse instituties. In dat licht
werd de Nederlandse bijdrage aan de civiele veiligheidssector en de concrete
hulp die bijvoorbeeld gegeven wordt bij de rehabilitatie van het Palestijnse
gevangeniswezen zeer gewaardeerd. De onderhandelingen gaan niet alleen over
meer tastbare factoren als bijv. water, infrastructuur of milieu, maar ook
over meer sociaal-psychologische gevoeligheden die kunnen bijdragen of afdoen
aan het bereiken van een culture of peace.De meningen tussen Israël en de Palestijnen lopen uiteen wanneer
het gaat om de vraag of de wederpartij wel voldoende doet om de onderhandelingen
vooruit te helpen. In dit verband heeft Nederland bij minister Livni er krachtig
op aangedrongen om een moratorium af te kondigen op de bouwwerkzaamheden
in de nederzetting en bij premier Fayyad om een actieve campagne te voeren
tegen haatzaaien en het verheerlijken van martelaarschap. Niet alleen de internationale
gemeenschap, maar vooral ook de burgerbevolking heeft stellig behoefte aan
vertrouwenwekkende maatregelen die zichtbaar maken dat partijen langzaam,
maar zeker voortgang boeken in de onderhandelingen.Zowel premier Fayyad als minister Livni is wederom op het hart gebonden
dat Nederland de mensenrechtensituatie in Israël en de Palestijnse Gebieden
met bijzondere aandacht volgt. Concreet heeft Nederland bij premier Fayyad
gepleit tegen de tenuitvoerlegging van een doodvonnis (ref. Kamervragen nr.
2070819610, beantwoord op 9 juni 2008) en bij minister Livni voor de
verbetering van de positie van mensenrechtenverdedigers. Minister Livni is
voorts gezegd dat de mensenrechtendialoog tussen de EU en Israël extra
versterkt zou moeten worden door de instelling van een formeel subcomité
voor mensenrechten onder het EU-Associatieakkoord met Israël, als uitvloeisel
van de gedeelde wens van Nederland en Israël om de relatie tussen de
EU en Israël te verdiepen. Dit laatste was voor Premier Fayyad juist
een punt van zorg. In reactie daarop is gesteld dat de verdieping van de relatie
het juist beter mogelijk maakt om in een dialoog met Israël te werken
aan maatregelen en beleid die bijdragen aan het MOVP en ook anderszins een
positief effect hebben.De binnenlandspolitieke situatie in Israël en in de Palestijnse Gebieden
compliceert het onderhandelingsproces. De bestuurskracht van premier Olmert
en de aandacht die hij aan de onderhandelingen kan geven, staat onder druk
als gevolg van aanhoudende beschuldigingen van corruptie. President Abbas
ziet zich nog steeds geconfronteerd met de tweedeling tussen de Westoever
en Gaza. De juridische gevolgen van de corruptieverdenkingen aan het adres
van premier Olmert zijn nog niet uitgekristalliseerd. Bij het opstellen van
deze brief leek een reële test van zijn leiderschapspositie in zijn partij
(Kadima) onvermijdelijk. President Abbas wil op zijn beurt een proces van
interne verzoening opstarten. Op 5 juni heeft hij een speech gehouden
waarin hij een nationale Palestijnse dialoog bepleit. Abbas zou hiertoe besloten
hebben om zijn interne positie te versterken, mede in het licht van het onverhoopt
uitblijven van concrete resultaten in het vredesproces. Een geslaagde toenadering
tot Hamas die uitmondt in een regering van nationale consensus zou hij als
een succes op zijn conto kunnen bijschrijven en zou voor de Palestijnen veel
betekenen: hereniging van Gaza en de Westoever. Dit zou mogelijk ook een oplossing
bieden voor het dilemma waarvoor de Palestijnse verkiezingskalender hem plaatst:
de presidentiële verkiezingen staan gepland voor begin 2009 en de parlementsverkiezingen
voor 2010. Abbas zou met een geslaagd nationaal akkoord kunnen besluiten beide
verkiezingen samen te voegen in 2010 en een jaar extra kunnen nemen om resultaten
in het vredesproces te bereiken. Of Hamas in staat en bereid is zich als geheel
en gecommitteerd achter een gezamenlijk plan met Abbas te stellen, valt te
bezien, temeer daar het afzweren van geweld een eis zal moeten zijn volgens
premier Fayyad (zoals ook door de minister van Buitenlandse Zaken besproken
met premier Fayyad tijdens het diner en marge van de conferentie van Berlijn).
Het leiderschap in Gaza en Damascus staat weliswaar onder druk en de populariteit
van Hamas in Gaza neemt enigszins af, maar tegelijkertijd blijft de Iraanse
invloed aanwezig en die is negatief. Van Palestijnse zijde wordt een verzoeningsconferentie
in Qatar – dat immers ook met steun van de Arabische Liga succesvol
heeft bemiddeld in de Libanese crisis – op termijn niet uitgesloten,
doch deze ontwikkelingen zijn bijzonder prematuur.Libanon/SyriëDe afgelopen maanden zijn mede gekenmerkt door hernieuwde diplomatieke
activiteit van Israël met de noordelijke buurlanden, in het bijzonder
door het aangaan van zgn. proximity talks met
Syrië en het aanknopen van besprekingen met Hezbollah over gevangenenruil
onder bemiddeling door een derde partij.Syrië en Israël hebben bevestigd dat tussen beide landen indirecte
onderhandelingen plaatsvinden onder toezicht van Turkije. Ambtelijke besprekingen
op hoog niveau zijn eind mei gestart. Syrië staat onder aanhoudende internationale
druk, niet in het minst vanwege Amerikaanse berichten over het mogelijke bestaan
van een nucleair programma. Op 24 april 2008 hebben de Amerikaanse inlichtingendiensten
in een briefing voor het Congres te kennen gegeven over genoeg bewijzen te
beschikken om te kunnen stellen dat Syrië bezig was met de bouw van een
nucleaire reactor. Dit bouwproject in Al-Kibar in Oost-Syrië is vernietigd
door een Israëlisch bombardement op 6 september 2007. Volgens de
Amerikaanse inlichtingendiensten zou Noord-Korea betrokken zijn geweest bij
de bouw van deze reactor, die niet bedoeld was voor vreedzame doeleinden.
Syrië heeft in een reactie deze beschuldiging van de hand gewezen. Een
onderzoeksteam van de IAEA is inmiddels in Syrië een onderzoek gestart
naar dit vermeende nucleaire programma.Inmiddels is ook enige beweging gekomen in de impasse die de binnenlandse
verhoudingen in Libanon kenmerkte, alsmede in de betrekkingen tussen Libanon
en Israël. Na bemiddeling door Qatar is de Arabische Liga op 21 juni
2008 erin geslaagd een akkoord te bereiken tussen de Libanese regering en
de pro-Syrische oppositie, aangevoerd door Hezbollah. In overeenstemming daarmee
is op 25 juni 2008 de voormalige Libanese legerleider generaal Sleiman
tot president verkozen. Doordat het de oppositie is gelukt om een blokkerende
1/3 minderheid van de posten in de regering te bemachtigen (11 van de 30),
zal moeten blijken in hoeverre de doorbraak van de politieke crisis ook feitelijk
een stap in de goede richting is. Premier Siniora is druk doende met de lastige
formatie van een nieuw kabinet van nationale eenheid dat de zaken zal behartigen
tot de parlementsverkiezingen van 2009. De veiligheidssituatie blijft ondertussen
zeer gespannen. Er vinden nog steeds sporadische gewapende gevechten plaats
zoals recent in Noord-Libanon tussen soennieten en aan de pro-Syrische oppositie
gelieerde Alawieten waarbij een onbekend aantal slachtoffers is gevallen.Vooralsnog zijn er, in tegenstelling tot het Syrische spoor van het Midden-Oosten
vredesproces, geen concrete signalen ontvangen dat er een daadwerkelijk onderhandelingsproces
zal worden gestart tussen Israel en Libanon. Wel zou er sprake zijn van een
voorgenomen gevangenenruil tussen Israël en Hezbollah. Na eerdere vrijlating
van Libanese spion Nassim Nasser (in ruil voor stoffelijke resten van een
Israëlische militair) zou op korte termijn de Libanese terrorist Samir
Kuntar moeten worden vrijgelaten in ruil voor de in 2006 ontvoerde Israëlische
soldaten Regev en Goldwasser. Waarschijnlijk zal het de stoffelijke resten
van deze militairen betreffen, wier ontvoering de aanleiding vormde voor het
Israëlische militaire optreden tegen Hezbollah in de zomer van 2006.4. Stand van zaken Gaza/rol EgypteOp 17 juni 2008 is na bemiddeling door Egypte een overeenkomst bereikt
tussen Israël en Hamas over de status quo rondom
de Gazastrook. Met ingang van donderdag 19 juni hebben partijen hun gewelddadigheden
beëindigd en Israel heeft toegezegd de hoeveelheid goederen die Gaza
in- en uitgevoerd mag, gradueel te zullen vergroten, vanaf zondag
22 juni. Daarmee zou ook de levering van grondstoffen voor de door Nederland
gesteunde landbouwsector in Gaza op gang kunnen komen. Hierover heeft de minister
van Buitenlandse Zaken contact met de Israëlische minister van Defensie
Ehud Barak. Dit is van groot belang omdat bij gebrek aan deze grondstoffen
de komende oogst verloren dreigt te gaan. Als het langere tijd rustig blijft
in en om de Gazastrook zal Israël de blokkade verder verlichten door
opening van de grensovergangen met Israël. Voorts zal gesproken gaan
worden over de heropening van de grens met Egypte bij Rafah en over een uitruil
van gevangenen, onder wie de Israëlische militair Shalit; het slagen
van deze uitruil wordt gekoppeld aan de heropening van de grens met Egypte
bij Rafah. Egypte heeft van zijn kant toegezegd de wapensmokkel vanuit de
Sinaï naar Gaza te bestrijden. Het bestand is inmiddels onder druk komen
te staan als gevolg van raketbeschietingen vanuit Gaza, die opgeëist
zijn door de Islamitische Jihad, als vergelding van een Israëlische militaire
actie in Nablus op de Westelijke Jordaanoever. Dit heeft nog onbekende gevolgen
voor het vervolgtraject van de onderhandelingen.Egypte is instrumenteel geweest bij de totstandkoming van dit akkoord:
het is het gevolg van maandenlange bemiddeling door het hoofd van de Egyptische
veiligheidsdienst generaal Omar Suleiman. Het Egyptisch belang bij een vreedzame
regeling in Gaza is evident: het heeft geen baat bij de aanwezigheid van een
bolwerk van islamitisch extremisme aan de onmiddellijke grenzen. De voortdurende
wanorde in Gaza kan leiden tot binnenlandspolitieke druk op het bewind van
president Mubarak, zowel vanuit Egyptische solidariteit met de Palestijnen
als door de nauwe band die er bestaat tussen Hamas en de Egyptische Moslimbroederschap.De bezorgdheid over de binnenlandse stabiliteit is de reden waarom het
Egyptische parlement op 26 mei heeft ingestemd met het voorstel om de
noodtoestand opnieuw met twee jaar te verlengen. Deze verlenging staat op
gespannen voet met de verkiezingsbelofte van president Mubarak uit eind 2005
dat de noodtoestand zou worden afgeschaft en zij is ook is in strijd met de
toezegging van de regering van mei 2006 dat de verlenging waartoe destijds
besloten is, de laatste zou zijn. De officiële reden voor verlenging
is dat de antiterrorismewetgeving nog niet klaar is. Onderliggende reden lijkt
veeleer de inschatting van de veiligheidsautoriteiten dat de politieke en
sociaaleconomische spanningen zodanig zijn dat het instrument van de noodtoestand
noodzakelijk is om de stabiliteit in het land te handhaven.De relatie tussen de Egyptische moslims en kopten die altijd al gevoeligheden
heeft gekend, is de laatste maanden onder druk komen te staan. Kleine incidenten
worden de laatste tijd uitvergroot en leiden tot volksopstootjes en wraakoefeningen.
Mogelijk speelt de toenemende economische onzekerheid, o.a. veroorzaakt door
stijgende (voedsel)prijzen, daarin een rol. Ook de slechte gezondheidstoestand
waarin koptische paus Shenouda verkeert kan bijgedragen hebben aan gevoelens
van onzekerheid. De Egyptische overheid is bezorgd over deze ontwikkelingen
en doet er, zoals ook voorheen het geval was, alles aan om de spanningen zoveel
mogelijk te beperken.5. Uitkomsten van de conferentie van BerlijnEen wezenlijk element van het vredesproces betreft de noodzaak om de Palestijnse
Autoriteit bij te staan bij de opbouw van de instituties die essentieel zijn
voor het ontstaan van een onafhankelijke Palestijnse staat. Als onderdeel
van deze inspanning vond op 24 juni 2008 in Berlijn een internationale
donorconferentie plaats ter ondersteuning van de opbouw van de
Palestijnse civiele veiligheids- en justitiële sector, met een leidende
en coördinerende rol voor de EU. Opbouw van de civiele veiligheids- en
justitiële sector is essentieel voor de opbouw van een levensvatbare
en democratische Palestijnse staat. Het draagt bij aan veiligheid voor de
Palestijnen en voor Israel en verbeterde veiligheid vergroot de kansen dat
de onderhandelingen die in Annapolis zijn gestart tot een overeenkomst leiden.De voorafgaande avond nam de minister van Buitenlandse Zaken deel aan
een werkdiner in beperkt gezelschap (o.a. met de kwartetleden), waarbij meer
globale en strategische onderwerpen aan de orde zijn gekomen op het vlak van
het MOVP en de opbouw van de Palestijnse instituties. De Berlijnse conferentie
zelf is zowel door de minister van Buitenlandse Zaken als door de minister
voor Ontwikkelingssamenwerking bijgewoond.Met de conferentie heeft de internationale gemeenschap eensgezind en op
een krachtige wijze haar steun uitgesproken voor opbouw van de Palestijnse
veiligheids- en de justitiële sector, met speciale aandacht voor de politie
en het strafrecht. In de aanloop naar de conferentie heeft de Palestijnse
Autoriteit, daarbij onder meer bijgestaan door Nederland, strategieën
opgesteld voor verbetering van de sector, op basis van het Palestinian Reform and Development Plan (PRDP). De deelnemers van
de conferentie hebben deze strategieën verwelkomd als goede basis voor
verdere inspanningen. In het kader van de Berlijn conferentie zal de EU-missie
ter ondersteuning van de Palestijnse politie worden uitgebreid. De missie
zal meer taken krijgen op het gebied van strafrecht.In zijn bijdrage benadrukte de minister van Buitenlandse Zaken dat Nederland
een actieve donor is voor de veiligheids- en justitiële sector, omdat
meer veiligheid leidt tot concrete resultaten voor Palestijnen en Israëli’s:
het draagt bij aan verbetering van de mensenrechtensituatie in de Palestijnse
Gebieden en ook aan de veiligheid van Israël en hiermee wordt het vertrouwen
van beide partijen in het vredesproces groter. Om dit vertrouwen in stand
te houden zijn maatregelen van beide zijden noodzakelijk, zoals de stopzetting
van de bouw in de nederzettingen en het treffen van geloofwaardige maatregelen
tegen haatzaaien.Nederland was nauw betrokken bij de voorbereidingen voor de conferentie
vanwege onze intensieve betrokkenheid bij de opbouw van de Palestijnse politie
en justitie, onder meer als co-voorzitter van de lokale donorcoördinatiegroep
voor de juridische sector. Het Nederlandse bilaterale programma is met name
gericht op versterking van de strafrechtketen. Verder wordt EUPOL COPPS financieel
en met expertise ondersteund. Met het totale programma is voor de periode
2008–2011 ongeveer € 8 miljoen gemoeid. Daarnaast gaf Nederland
in 2007 € 6 mln voor de betaling van politiesalarissen via het Tijdelijke
Internationale Mechanisme (TIM). Dit jaar is een gelijksoortige bijdrage voorzien
van € 2 miljoen. Om het belang van opvolging van de Berlijn conferentie
te onderstrepen heeft minister Verhagen toegezegd om, samen met de Palestijnse
Autoriteit en het Verenigd Koninkrijk een vervolgconferentie te organiseren
om de voortgang na Berlijn in kaart te brengen.In een bilateraal gesprek dat minister Koenders en marge van de conferentie
voerde met kwartetvertegenwoordiger Tony Blair, uitte laatstgenoemde zijn
grote waardering voor de Nederlandse inspanningen, in het bijzonder de bijdrage
die Nederland had geleverd aan het herstel van de gevangenis in Jenin en het
aanbod voor een conferentie ter opvolging van Berlijn. Blair benadrukte dat
Israël meer vertrouwen moet krijgen in de Palestijnse capaciteit om veiligheid
in de Palestijnse Gebieden en veiligheid voor Israël te bewerkstellingen.
Hij hoopte dat het, mede door het bestand, snel mogelijk zou worden
om meer projecten uit te voeren in Gaza. Minister Koenders prees Blair voor
de resultaten die hij tot dusverre heeft behaald en zegde toe dat Nederland
door zal gaan met de ondersteuning van de juridische en veiligheidssector
op de Westoever, alsmede met de humanitaire hulp en steun voor economische
wederopbouw, mede ter ondersteuning van het werk van de kwartetgezant en nadrukkelijk
ook in Gaza.Minister Koenders sprak tevens met de Palestijnse minister van Buitenlandse
Zaken Ryad al-Malki. Al-Malki was zeer tevreden over de conferentie. Hij was
dankbaar voor de Nederlandse bijdrage in de voorbereiding en follow-up. Grootste
probleem was volgens al-Malki echter het gebrek aan Israëlische medewerking
waardoor de Palestijnse Autoriteit niet de kans kreeg om orde te herstellen
in de Westoever. Al-Malki juichte het Gaza-bestand en de verzoeningsgesprekken
tussen Abbas en Hamas toe en hoopte dat dit snel een gunstige uitwerking zou
hebben op de Gazaanse bevolking. Minister Koenders zegde toe dat Nederland
zijn steun aan het Palestijnse Reform and Development zou voortzetten en refereerde
daarbij aan het contract dat de Nederlandse vertegenwoordiging diezelfde dag
had gesloten met de Palestijnse NGO Palestinian Agricultural Relief Committee
voor voortzetting van de Nederlandse steun aan Gazaanse boeren.6. IranDe Iraanse parlementsverkiezingen van 14 maart en 25 april 2008
zijn zoals verwacht gewonnen door de conservatieven, die daarmee hun meerderheidspositie
in het parlement consolideerden. De voormalig nucleair onderhandelaar Ali
Larijani is benoemd tot nieuwe parlementsvoorzitter. Het EU-voorzitterschap
heeft het nieuwe parlement in een verklaring opgeroepen een vreedzaam en verantwoordelijk
overheidsbeleid te bevorderen, gericht op regionale stabiliteit en herstel
van het vertrouwen tussen Iran en de internationale gemeenschap. Iran werd
voorts opgeroepen zijn internationale verplichtingen ten aanzien van het handhaven
van mensenrechten volledig na te komen.Zoals eerder aan uw Kamer gemeld, verscheen op 26 mei 2008 het jongste
rapport van de Directeur-Generaal van het Internationaal Atoom Energie Agentschap
(IAEA) over het nucleaire programma van Iran. De toon van het rapport is,
in vergelijking met vorige rapporten van het Agentschap, opvallend kritisch
en zorgelijk. Het rapport constateert dat Iran nog altijd niet voldoet aan
de vereisten van de resoluties 1696, 1737, 1747 en 1803 van de VN Veiligheidsraad.
Op 14 juni jl. presenteerde EUHV Solana in Teheran namens de E3+3 en
de EU een uitgebreid pakket samenwerkings-voorstellen om uit de huidige impasse
te geraken. Dit nieuwe incentive package is in vergelijking met de voorstellen
van juni 2006 uitgebreid en biedt Iran alles wat nodig is voor de ontwikkeling
van een modern civiel kernenergieprogramma en legt bovendien de basis voor
een bredere politieke en economische samenwerking. Iran heeft aangeven de
voorstellen eerst nader te willen bestuderen, alvorens met een reactie te
zullen komen. HV Solana toonde zich gematigd positief over het bezoek. Op
23 juni 2008 besloot de EU de reeds bestaande sanctielijsten uit te breiden
met een aantal personen en entiteiten die zich hebben ingelaten met proliferatie-gevoelige
activiteiten die onder de relevante Veiligheidsraadresoluties zijn verboden,
zoals Bank Melli, Ministry of Defense and Armed Forces Logistics (MODAFL),
IRGC Air Force, Aerospace Industries Organisation, Malek Ashtar University,
en vertegenwoordigers van de Atomic Energy Organisation of Iran, MODAFL, en
de Revolutionaire Garde.De mensenrechtensituatie in Iran is in de afgelopen periode niet verbeterd.
Zo wordt de doodstraf nog altijd veelvuldig toegepast, staan het maatschappelijk
middenveld en mensenrechtenverdedigers onder druk, geeft de positie van religieuze
minderheden aanleiding tot zorg, en is de persvrijheid beperkt. Zoals aangegeven
in mijn brief van 18 juni 2008 (kenmerk DMH/MR-358/08) heeft de mensenrechtenambassadeur
de Iraanse ambassadeur op 13 juni namens mij ontboden naar aanleiding
van berichten over de executie van de jonge Iraniër Mohammad Hassanzadeh
10 juni jl. en de arrestatie van vooraanstaande leden van de Bahai’i
geloofgemeenschap op 14 mei jl. Het EU-voorzitterschap heeft bovendien
in de afgelopen periode met Nederlandse steun diverse verklaringen uitgebracht
over de executie van minderjarigen, de positie van religieuze minderheden
en de anti-Israël uitlatingen van president Ahmadinejad. Voorts is op
initiatief van Nederland in de EU-verklaring tijdens de achtste zitting van
de VN-Mensenrechtenraad van 6 juni jl. het stijgend aantal executies
in Iran veroordeeld. Daarbij werden eveneens zorgen geuit over executies van
minderjarigen en werden de Iraanse autoriteiten opgeroepen een moratorium
op de doodstraf in te stellen.7. AppreciatieMOVPDe voortgang in de onderhandelingen biedt een gemengd, maar toch ook hoopvol
stemmend beeld. Vooropgesteld zij dat de belangrijkste partijen, premier Olmert
en president Abbas, zich niet laten afleiden van het doel om met elkaar in
onderhandeling te blijven, ondanks het feit dat beide partijen elkaar over
en weer beschuldigen van het niet naleven van verplichtingen onder de Roadmap, dan wel het gegeven dat zij onder grote binnenlandspolitieke
druk staan. Het feit dat het vredesproces zich nu meer aan het verbreden is,
met openingen naar Hamas, Hizbollah en Syrië stemt eveneens voorzichtig
hoopvol. Van belang is nu dat die beweging aangegrepen wordt om die partijen
op het hart te binden constructieve partners te worden in het Midden-Oosten.Het is nog te vroeg om vast te kunnen stellen of de overeenkomst tussen
Israël en Hamas inzake Gaza houdbaar en duurzaam is, maar deze overeenkomst
vormt in ieder geval een noodzakelijk begin van een proces. Nederland meent
overigens dat de import van inputs voor de Gazaanse landbouwsector niet afhankelijk
gesteld hoort te zijn van de uitvoering van deze overeenkomt. De Gazaanse
bevolking moet perspectief blijven houden op een betere toekomst en een functionerende
landbouwsector zal daaraan kunnen bijdragen. Nederland heeft derhalve herhaaldelijk
bij Israël aangedrongen op tijdige doorlating van deze inputs, door bilateraal
contact van de minister van Buitenlandse Zaken, langs diplomatieke kanalen
en ook in de marge van de Berlijnse conferentie.Voor Hamas geldt dat duidelijk moet blijven dat het enkel kan rekenen
op deelname aan de onderhandelingen wanneer het de kwartetvoorwaarden aanvaardt,
voor Hizbollah dat het zich opstelt als een werkelijk Libanese partij zonder
loyaliteiten aan een externe partij als Iran en voor Syrië dat het zich
ondubbelzinnig committeert aan het Annapolis-proces. Dergelijke ontwikkelingen
zou Nederland zeer toejuichen, m.n. een eventuele hereniging van Gaza en Westelijke
Jordaanoever onder het gezag van de Palestijnse Autoriteit, onder aanvaarding
door Hamas van de kwartetvoorwaarden. Dat zou een politieke doorbraak betekenen
die sterk zal bijdragen aan het herstel van veiligheid, stabiliteit en wederopbouw
van Gaza en de Westoever en die de vredesbesprekingen met Israël een
krachtige impuls geeft.De conferentie in Berlijn is ook een hoopgevende gebeurtenis. Zij kwam
op het juiste moment, zes maanden voor het einde van 2008, het tijdstip waarop
beide partijen een akkoord hopen te bereiken zoals afgesproken in Annapolis
en was zeer relevant: de internationale gemeenschap kon duidelijk maken dat
verbetering van de civiele veiligheids- en justitiële sector cruciaal
is en dat zij bereid is de Palestijnse Autoriteit zoveel mogelijk te steunen
om de noodzakelijk voortgang te bewerkstelligen.EgypteHet gevaar bestaat dat onder de veiligheidsklep van de noodtoestand de
spanning ongemerkt verder oploopt en een moeilijk beheersbare uitbarsting
tot gevolg zal hebben. Nederland heeft zijn zorgen over de verlenging opgebracht
in bilaterale gesprekken; de EU heeft dat ook gedaan in het Subcomité
Politieke Aangelegenheden onder het Associatieakkoord en in een verklaring
van het voorzitterschap. De regering zal er op blijven aandringen dat Egypte
voortgang maakt met het opstellen en aanvaarden van specifieke antiterrorismewetgeving.
De Nederlandse ambassade was bij de goedkeuring van het OS-meerjarenplan reeds
gevraagd om een precisering op te stellen van de activiteiten op het gebied
van goed bestuur, alsook om een meer politiek geformuleerde uitwerking van
de ODA-inzet. Het voortbestaan van de noodtoestand zal daar ook bij meegewogen
moeten worden.Tegelijkertijd geldt dat het tot stand brengen van het bestand tussen
Israël en Hamas ontegenzeggelijk aantoont hoe belangrijk de rol van Egypte
in het MOVP in potentie kan zijn. Het land verdient daarvoor de waardering
die het toekomt. Egypte is het grootste buurland van Israël, met de langste
grens. Een stabiel Egypte dat een duurzame vredesrelatie met Israël onderhoudt
is van essentieel belang voor een vreedzaam Midden-Oosten. Teneinde het belang
dat Nederland daaraan hecht te onderstrepen, overweegt de regering een structurele
financiële bijdrage (€ 0,5 mln per jaar voor een periode van
vier jaar) te geven aan de MFO (Multilateral Force and
Observers), de waarnemingsmacht in de Sinaï die belast is met
het toezicht op de naleving van de Camp David akkoorden.SyriëAlhoewel het goed is dat er onderhandelingen zijn gestart, zijn er ook
punten van zorg. Het proces van toenadering tussen Syrië en Israël
zou niet ten koste van het onderhandelingsproces tussen Israël en de
Palestijnse Gebieden en van de situatie in Libanon moeten gaan. Ook voor deze
ontwikkeling geldt dat deze constructief maar ook kritisch gevolgd dient te
worden. Ook zal Nederland de ontwikkelingen rond het vermeende nucleaire programma
van Syrië blijven volgen en steunt derhalve de IAEA inspectie die in
de week van 23 juni zal plaatsvinden in Syrië.Nederland toont zich bovendien bezorgd over de aanhoudende berichten van
arrestaties en veroordelingen van mensenrechtenactivisten. Nederland zal blijven
aandringen op het nakomen van internationale afspraken op het gebied van mensenrechten
en zal schendingen daarvan blijven veroordelen.Voor de regering is het belangrijkste op dit moment, dat voor Syrië
de boodschap duidelijk is: het moet zich constructief opstellen in het MOVP,
zich onthouden van destabiliserende activiteiten in de regio en de internationale
verplichtingen die het aangegaan heeft, nakomen. Nederland is geen voorstander
van isolering van het regime, onderstreept de noodzaak van een eenduidige,
niet mis te verstane boodschap aan Damascus. In EU-verband kan dat Solana
zijn, maar ook bilaterale bezoeken van EU-ministers kunnen behulpzaam
zijn. Mogelijk zal de komst van president Assad naar Parijs, voor het bijwonen
van top van de Mediterrane Unie op 13 juli a.s., Syrië bewegen door
te gaan in zijn toenadering tot Europa.LibanonNederland zal de nieuwe president en regering moeten beoordelen op hun
inzet om mee te werken aan de volledige implementatie van alle relevante VN
resoluties, waaronder VR resolutie 1559 over de ontwapening van o.a. Hezbollah
en resolutie 1757 over het Libanon tribunaal. Zorgwekkend is dat de positie
van Hezbollah is versterkt. Problematisch is dat in het akkoord afspraken
over «het herstel van het gezag van de staat» oftewel de ontwapening
van Hezbollah ontbreken. Ongewis is tevens in hoeverre nieuwe regering de
medewerking van Libanon aan het Hariri-tribunaal gaat beïnvloeden. Hezbollah
c.s. zouden er niet op uit zijn de klok terug te draaien – dat lijkt
ook een mission impossible – maar wel bepaalde besluiten willen «mitigeren».
Te denken is o.m. aan de financiering van het Tribunaal (Libanon dient 49%
van de kosten van het Tribunaal voor zijn rekening te nemen) en de reikwijdte
van zijn mandaat (beperking tot de moord op Hariri en berechting verdachten
van andere aanslagen in Libanon zelf). Nederland zal zich blijven inzetten
voor het versterken van de democratische instituties en het leger. Zo voert
Nederland onder meer een project uit om de logistieke capaciteit van het leger
te versterken.IranDe Iraanse regering zal zich in algemene zin gesterkt voelen door de uitslag
van de Iraanse parlementsverkiezingen. Het nucleaire programma van Iran blijft
de Nederlandse regering ernstige zorgen baren. De inzet van de regering is
gericht op een diplomatieke oplossing voor de problemen rond het nucleaire
programma van Iran. De regering spreekt de hoop uit dat Iran de samenwerkingsvoorstellen
die EUHV Solana op 14 juni jl. presenteerde constructief zal benaderen
en deze spoedig zal accepteren (zie ook mijn brief van 17 juni 2008 met
kenmerk 2150102). Tot die tijd dient de druk op Iran te worden gehandhaafd.
In dat licht dient de uitbreiding van de EU-sanctielijsten van 23 juni
jl. te worden bezien. Voorts staat de regering een robuuste implementatie
van Veiligheidsraadresolutie 1803 voor, alsmede de aanname van een resolutie
inzake het nucleaire programma van Iran door de eerstvolgende Bestuursraad
van het IAEA.De Nederlandse regering blijft voorts de verontrustende mensenrechtensituatie
in Iran nauwgezet volgen en zal niet nalaten om Iran in VN-kader, EU-verband
en bilateraal te blijven wijzen op zijn verantwoordelijkheden met betrekking
tot het handhaven van mensenrechten. Nederland zal ook dit jaar tijdens de
63e zitting van de Derde Commissie van de Algemene Vergadering van de VN pleiten
voor steun van de gehele EU aan een resolutie die specifiek ingaat op mensenrechtenschendingen
in Iran. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-23432-260.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl