Vaststelling begroting Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (VII) voor het jaar 2007; Brief staatssecretaris ter aanbieding van het rapport Stemmachines, een verweesd dossier
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 30800-VII, nr. 46

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

19-04-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

30800-VII nr. 46

17-04-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInleidingAlgemene reactie op de conclusies van het rapportDe concrete aanbevelingenRegeling voorwaarden en goedkeuring stemmachines 1997Organisatie ministerieAlgehele herziening van de KieswetInvoeren controlemogelijkhedenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Gerelateerde publicaties

Kamerstuk 30800-VII, nr. 46 b1Gerelateerde publicatie

 
 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30800-VIIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 26 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 800 VIIVaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties (VII) voor het jaar 2007nr. 46BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN KONINKRIJKSRELATIESAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 17 april 2007InleidingOp maandag 16 april heeft de commissie Besluitvorming Stemmachines
haar rapport, «Stemmachines, een verweesd dossier», aan mij overhandigd.1 Met dit rapport,
dat u als bijlage bij deze brief aantreft, kom ik tegemoet aan de toezegging
die mijn ambtsvoorganger in zijn brief van 20 december 2006 aan uw Kamer
deed2. Naast een commissie die de mogelijkheden
voor een hernieuwde inrichting van het gehele verkiezingsproces beziet3, was er behoefte aan een rapport van een externe commissie
over de wijze waarop betrokken actoren, waaronder het ministerie van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties het onderwerp stemmachines hebben benaderd. Met
het onderhavige rapport wordt in die behoefte voorzien.Algemene reactie op de conclusies van het rapportIk ben de leden van de commissie – de heren Hermans en Van Twist –
dankbaar voor hun heldere analyse. Op treffende en compacte wijze hebben de
auteurs beschreven welke ontwikkelingen hebben geleid tot een tekort aan politieke
en ambtelijke aandacht voor het verkiezingsproces in het algemeen en het gebruik
van stemmachines daarbij in het bijzonder. De commissie legt de vinger op
de zere plek. De conclusies en aanbevelingen kan ik onderschrijven. Het rapport
bevestigt de noodzaak dat het kiesproces op afzienbare termijn anders moet
worden ingericht. Ik kijk in daarom uit de naar de bevindingen van de commissie
Korthals Altes.De commissie constateert dat gedurende decennia – onder verantwoordelijkheid
van vele kabinetten – is verzuimd om in wet- en regelgeving adequaat
vast te leggen aan welke technische eisen stemmachines moeten voldoen. Daarmee
is onder andere onvoldoende tegemoet gekomen aan de wettelijke eisen die zien
op de waarborging van geheime karakter van de stemming. De huidige
regeling kent geen eisen omtrent de fysieke beveiliging van de stemmachines,
het tegengaan van compromitterende straling, de opslag en het transport. Tevens
oordeelt de commissie dat het proces van de goedkeuring niet transparant genoeg
is en dat onderdelen van de stemmachines en de daarbij gebruikte programmatuur
(bijvoorbeeld voor het vaststellen van de verkiezingsuitslag) nu geen onderdeel
uitmaken van het keuringsproces.Pas in 1997 is de Regeling voorwaarden en goedkeuring stemmachines tot
stand gebracht. Ook deze regels zijn te weinig tegen de tand des tijds bestand
gebleken deels omdat de regeling niet adequaat is onderhouden. Het beeld doemt
op dat er veel is gesproken, maar te weinig is gedaan. De redenen die daaraan
ten grondslag liggen zijn geenszins als verzachtend aan te merken, maar spelen
mijns inziens wel een belangrijke rol om het proces te begrijpen en te duiden.
Derhalve wil ik ze in deze reactie niet onbenoemd laten.Met de commissie kan worden geconcludeerd dat de technische kennis en
expertise binnen de verantwoordelijke directie van het ministerie te weinig
aanwezig is geweest. Hierdoor heeft het ministerie meer dan nodig en wenselijk
moeten vertrouwen op de kennis en expertise van derden, zoals TNO, het HEC1 en de leveranciers van de stemmachines en daarbij behorende
software. Dit heeft mede geleid tot een mate van afhankelijkheid die een adequate
zorg en aandacht voor mogelijke kwetsbaarheden in het verkiezingsproces–
zowel van fysieke als softwarematige aard – in de weg heeft gestaan.
Het heeft ook niet bevorderlijk gewerkt voor de transparantie rond de toetsing
van de stemmachines en gerelateerde programmatuur. Vervolgens moet worden
opgemerkt dat de zorg over mogelijke kwetsbaarheden met betrekking tot het
gebuik van stemmachines op politiek en ambtelijk niveau in de marge is geraakt.
Het accent van de aandacht lag het afgelopen decennium bij politieke intenties
van opeenvolgende kabinetten om het kiesstelsel in den brede te bezien. Dit
heeft de al aanwezige afwachtende houding op politiek en ambtelijk niveau
over het vraagstuk van de stemmachines nog eens versterkt. De beschikbare
ambtelijke capaciteit ging niet geheel onbegrijpelijk vooral naar de politieke
prioriteiten van weleer. De stemmachines zijn daardoor in de loop der tijd
teveel een verweesd dossier geworden. Dat dit anders moet is voor mij een
heldere zaak.Met instemming heb ik kennisgenomen van de steun die de commissie uitspreekt
voor de maatregelen die mijn ambtsvoorganger in aanloop naar de verkiezingen
van de leden van de Tweede Kamer op 22 november 2006 heeft geïnitieerd.
Deze maatregelen worden als adequaat bestempeld. Zij moeten echter wel worden
beoordeeld in het licht van de politieke druk om op korte termijn het vertrouwen
in het verkiezingsproces geen schade te berokkenen2.
Hoewel geconstateerd wordt dat de maatregelen dit beoogde effect hebben gesorteerd,
gaat het wel om een tijdelijke noodoplossingen die nopen tot verdere stappen.Ik wil benadrukken dat de betrouwbaarheid van de verkiezingen zelf evenals
de betrouwbaarheid van de uitslag in Nederland nimmer in het geding is geweest.
Dit wordt nog eens onderstreept door het rapport van de waarnemersmissie van
de OVSE van 12 maart jl. Dit doet echter niet af aan de urgentie die
om het verkiezingsproces ook voor de toekomst beter te waarborgen. Wat dat
betreft is de periode van gesprek en bezinning over de bestaande kwetsbaarheden
in het verkiezingsproces voorbij. Het wordt tijd dat nu het been wordt bijgetrokken.Bij de te nemen maatregelen zijn er twee uitgangspunten: (1) het herstel
van het politiek primaat op dit onderwerp en (2) het vergroten van transparantie
in het stemproces.Daarbij is er een aantal maatregelen die ik voornemens ben op basis van
dit rapport op korte termijn te effectueren. Daarnaast zullen enkele aanbevelingen
door mij hier globaal worden gewaardeerd aangezien een definitief oordeel
eerst kan worden gegeven als daarin ook het advies van de commissie Korthals
Altes (voor 1 oktober 2007) is meegewogen.De concrete aanbevelingenRegeling voorwaarden en goedkeuring stemmachines 1997Al eerder benadrukte ik dat de maatregelen die in aanloop van de verkiezingen
van de leden van de Tweede Kamer op 22 november 2006 zijn genomen moeten
worden gezien als ad-hoc voorzieningen met een tijdelijk karakter. Rekening
houdend met het altijd aanwezige risico van eventuele tussentijdse verkiezingen
zal ik meteen initiatief nemen om de regeling voorwaarden en goedkeuring stemmachines
1997 aan te passen. Ik benadruk daarbij dat ik hierbij niet wil vooruitlopen
op het advies van de commissie Korthals Altes. Wel wordt met een aanpassing
van de regeling recht gedaan aan de urgentie om de huidige situatie niet langer
dan noodzakelijk te laten voorbestaan.De leemtes die in de regeling voorwaarden en goedkeuring stemmachines
moeten worden gedicht zijn op hoofdlijnen:• De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (in casu
de staatssecretaris) moet de regie hebben over het goedkeuringsproces in plaats
van uitsluitend (achteraf na de keuring) op basis van louter een verklaring
van een keuringsinstituut een goedkeuringsbesluit te kunnen nemen;• Een deel van de voorwaarden/eisen zijn niet precies (genoeg) geformuleerd
waardoor er geen zekerheid is over de vraag wat er nu exact gekeurd wordt.
Een voorbeeld hiervan is het begrip stemmachine. Dit begrip is onvoldoende
gedefinieerd.• In de regeling ontbreken voorwaarden/eisen ten aanzien van beveiliging
(bijvoorbeeld de norm voor compromitterende straling).Gezien de snelle ontwikkelingen op ICT-gebied moet deze regeling met een
zekere regelmaat worden herijkt. De commissie Korthals Altes zal zonder twijfel
ook met aanbevelingen komen die raken aan de inhoud van de regeling.Naast de noodzakelijke aanpassing van de regeling goedkeuring stemmachines
zie ik de noodzaak om richtlijnen te stellen ten aanzien van de fysieke beveiliging
van stemmachines bij gemeenten. Dat is wenselijk met het oog op het bieden
van helderheid en houvast bij de opslag en het gebruik van de stemmachines
op lokaal niveau. Gemeenten moeten wat dit aangaat weten waar ze aan toe zijn
en zich tijdig kunnen voorbereiden op de organisatie van het verkiezingsproces.
Ik zal hierover op korte termijn in gesprek treden met de Nederlandse Vereniging
Voor Burgerzaken (NVVB).Organisatie ministerieBinnen het ministerie is de zorg voor het dossier stemmachines altijd
ondergebracht geweest bij de directie Constitutionele Zaken en Wetgeving (CZW).
Deze directie is onder meer verantwoordelijk voor het beheer van de Kieswet.
Geconstateerd moet worden dat er in deze juridische omgeving – een directie
bestaand uit met name wetgevingsjuristen en kenners van de Grondwet en het
Kiesrecht- een gebrek is geconstateerd aan technische kennis van
en expertise over het gebruik van stemmachines. Teneinde aan deze omissie
een einde te maken zal de zorg voor het gebruik van stemmachines in het verkiezingsproces
worden ondergebracht bij het agentschap Basisadministratie, Persoonsgegevens
en Reisdocumenten (BPR). Binnen dit agentschap, dat onderdeel uitmaakt van
het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, is er veel technische
know-how over ICT-gerelateerde onderwerpen alsmede de veiligheidsaspecten
bij het gebruik daarvan. Bovendien is er binnen het agentschap ruime ervaring
in het contact met het bestuurlijke veld, dat in het kiesproces van groot
belang is. Onderbrenging van dit dossier bij het agentschap BPR komt naar
mijn stellige overtuiging de verankering van het gebruik van stemmachines
binnen het domein van de gemeenten ten goede.De suggestie van de commissie om periodiek een portefeuilleanalyse te
maken ter voorkoming dat onderwerpen van een zelfde soortelijk gewicht als
de stemmachines onvoldoende aandacht krijgen vind ik sympathiek. Deels wordt
dit al ondervangen door de reeds aanwezige plannings- en controlevoorzieningen.
Desalniettemin zal ik bezien op welke wijze in een betere verankering in het
bestaande risicomanagement kan worden gerealiseerd.De commissie uit zich in haar analyse kritisch over de rol van de Kiesraad
als centraal stembureau en opdrachtgever ten aanzien van het Bureau voor Verkiezingsuitslagen
Groenendaal. Dit bureau levert het Integraal Stem Systeem; software waarmee
de verkiezingsuitslag wordt berekend. De Kiesraad zou zich te afhankelijk
hebben gemaakt van Bureau Groenendaal. Tevens is de commissie van mening dat
het niet gewenst is nu onomkeerbare beslissingen te nemen over de verantwoordelijkheden,
bevoegdheden en taken van de Kiesraad. Dat laatste onderschrijf ik aangezien
ook hier geldt dat het advies van de commissie Korthals Altes moet worden
afgewacht. De rol van de Kiesraad zal niet onbesproken blijven in het licht
van een algehele doorlichting van het verkiezingsproces.Algehele herziening van de KieswetDe commissie acht een algehele herziening van de Kieswet noodzakelijk
teneinde de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (in casu
de staatssecretaris) bevoegdheden te geven om zijn verantwoordelijkheid voor
een ordelijk en kiesrechtelijk correct verloop van de verkiezingen beter te
kunnen waarmaken. De gedachten van de commissie op dit punt beoordeel ik als
interessant en sympathiek. In afwachting van het advies van de commissie Korthals
Altes, zal ik wel alvast doorlichten welke mogelijke wijzigingen het zou kunnen
betreffen.Invoeren controlemogelijkhedenTot slot levert de commissie een warm pleidooi voor het bieden van de
mogelijkheid tot een betekenisvolle hertelling bij stemmachines. Dit zou kunnen
worden gerealiseerd door de invoering van een door de kiezer te verifiëren
papertrail. Ook hier beoordeel ik de suggestie van de commissie als sympathiek.
In het licht van het advies van de commissie Korthals Altes verdient deze
aanbeveling grondige overweging.De staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,A. Th. B. Bijleveld-SchoutenXNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.XNoot2TK 2006–2007, 30 800 VII, nr. 24.XNoot3Dit betreft de commissie onder leiding van Korthals Altes, die voor 1 oktober
2007 rapport zal uitbrengen.XNoot1Een overheidsgelieerd adviesbureau voor vraagstukken op het snijvlak tussen
bestuur en ICT.XNoot2Als onderdeel van deze maatregelen heeft de AIVD in het najaar van 2006
onderzoek verricht naar de elektromagnetische straling van de stemmachines.
Deze onderzoeken zijn als bijlage bij de brief van 31 oktober 2006 (TK
2006–2007, 30 800 VII, nr. 11) vertrouwelijk aan uw kamer
gezonden. De vertrouwelijkheid was ingegeven in het licht van de naderende
verkiezingen. Nu deze achter ons liggen is er op basis van de Wet openbaarmaking
bestuur geen grond meer om de AIVD-rapportages niet openbaar te maken. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-30800-VII-46.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl