Wijziging boek 2 Burgerlijk Wetboek ter uitvoering van Richtlijn 2006/46/EG betreffende jaarrekening en geconsolideerde jaarrekening; Memorie van Toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-24 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31508, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

23-06-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

31508 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamALGEMEEN1. Inleiding2. Inhoud van de richtlijna. Grensbedragenb. Financiële instrumentenc. Niet in de balans opgenomen regelingend. Transacties met verbonden partijene. Corporate-governanceverklaringf. Verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid jaarverslaggevingg. Overig3. Implementatie van de richtlijna. Grensbedragenb. Financiële instrumentenc. Niet in de balans opgenomen regelingend. Transacties met verbonden partijene. Corporate-governanceverklaringf. Verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid jaarverslaggevingg. Overig4. Advisering5. Lasten voor het bedrijfslevenARTIKELENI, onderdeel AArtikel 381I, onderdeel BArtikel 391I, onderdeel CArtikel 393I, onderdeel DArtikel 396I, onderdeel EArtikel 397I, onderdeel FArtikel 421Artikelen II en IIIOndertekeningLichaamTransponeringstabel
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31508Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 76 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 508Wijziging van boek 2 van het Burgerlijk Wetboek ter uitvoering van Richtlijn
2006/46/EG van het Europees Parlement en de Raad van 14 juni 2006, tot
wijziging van de Richtlijnen 78/660/EEG, 83/349/EEG, 86/635/EEG en 91/674/EEG
betreffende de jaarrekening en de geconsolideerde jaarrekening (PbEU L 224)nr. 3MEMORIE VAN TOELICHTINGALGEMEEN1. InleidingHet wetsvoorstel strekt tot implementatie van richtlijn 2006/46/EG van
het Europees Parlement en de Raad van 14 juni 2006 (hierna: de richtlijn)
tot wijziging van de vier richtlijnen op het gebied van het jaarrekeningenrecht:
de vierde richtlijn 78/660/EEG inzake de jaarrekening, de zevende richtlijn
83/349/EEG inzake de geconsolideerde jaarrekening en richtlijnen 86/635/EEG
en 91/674/EEG die betrekking hebben op jaarrekeningvoorschriften voor banken
respectievelijk verzekeringsmaatschappijen.1 De
richtlijn vloeit voort uit de Commissie-mededeling«Modernisering van
het vennootschapsrecht en verbetering van de corporate governance in de Europese
Unie – Een actieplan» (van 21 mei 2003, COM (2003) 284).
In dat kader beoogt de richtlijn bij te dragen tot het verbeteren van de efficiëntie
en het concurrentievermogen van bedrijven in de EU en het herstel van het
vertrouwen van de Europese beleggers na de golf van corporate governance-
en jaarrekeningschandalen. De richtlijn heeft tot doel in de EU de vergelijkbaarheid
van jaarrekeningen te verbeteren en het vertrouwen van het publiek in jaarrekeningen
en jaarverslagen te vergroten door meer, consequente en specifieke informatie
te verschaffen. Daartoe treft de richtlijn enkele maatregelen. Zij regelt
de collectieve verantwoordelijkheid en de aansprakelijkheid van het bestuur
en de raad van commissarissen voor de financiële verslaggeving en zij
vergroot de transparantie ten aanzien van niet in de balans opgenomen regelingen
en regelingen met verbonden partijen. Verder verplicht zij beursgenoteerde
vennootschappen tot het opnemen van een corporate-governanceverklaring en
tot het verschaffen van informatie over de interne risicobeheersings- en controlesystemen
in verband met de jaarverslaggeving. Daarnaast verhoogt de richtlijn de grensbedragen
die gelden voor kleine en middelgrote rechtspersonen, waardoor meer bedrijven
kunnen profiteren van de vrijstellingen van jaarrekeningvoorschriften. In
paragraaf 2 hieronder wordt voor ieder van deze onderwerpen nader ingegaan
op de voorschriften in de richtlijn en in paragraaf 3 wordt vervolgens
aangegeven hoe deze onderwerpen in de Nederlandse wetgeving worden
geïmplementeerd. De richtlijn moet uiterlijk op 5 september 2008
in nationale wetgeving zijn omgezet.Bij brief d.d. 7 februari 2005 (Kamerstukken II 2004/05, 22 112,
nr. 356) en in het verslag van een schriftelijk overleg van 25 april
2005 naar aanleiding van het BNC-fiche over deze richtlijn (Kamerstukken II
2004/05, 22 112, nr. 372) heeft het kabinet de Tweede Kamer reeds
over het richtlijnvoorstel geïnformeerd. Zoals ook in het schriftelijk
overleg is aangegeven, heeft Nederland zich tijdens de onderhandelingen kritisch
opgesteld over het richtlijnvoorstel, mede op aandringen van de Tweede Kamer.
De uiteindelijke richtlijn komt op belangrijke punten tegemoet aan de kritiek,
doordat het toepassingsbereik van de richtlijn tijdens de onderhandelingen
is beperkt. Het verstrekken van alle voorgeschreven informatie over niet in
de balans opgenomen regelingen en regelingen met verbonden partijen is slechts
verplicht voor de grote rechtspersonen; middelgrote rechtspersonen hoeven
op dit punt minder informatie te verstrekken en kleine rechtspersonen zijn
vrijgesteld. De corporate-governanceverklaring geldt slechts voor beursgenoteerde
vennootschappen. Alleen de bepalingen over de aansprakelijkheid en verantwoordelijkheid
voor de jaarverslaggeving gelden voor alle rechtspersonen. Bovendien heeft
Nederland kunnen bereiken dat er een belangrijke administratievelastenverlichting
is toegevoegd aan de richtlijn, namelijk de hiervoor reeds genoemde verhoging
van de grensbedragen voor middelgrote en kleine rechtspersonen.2. Inhoud van de richtlijna. GrensbedragenTijdens het Nederlandse voorzitterschap van de Raad van de EU in de tweede
helft van 2004 heeft Nederland de nadruk gelegd op de vereenvoudiging en de
verbetering van de kwaliteit van Europese wetgeving, in navolging van het
nationale beleid tot verlaging van de administratieve lasten voor het Nederlandse
bedrijfsleven. In dat kader is tijdens de onderhandelingen over de richtlijn
op initiatief van Nederland een verhoging van de grensbedragen in de vierde
richtlijn opgenomen. Door de verhoging van de grensbedragen voor middelgrote
en kleine rechtspersonen in de artikelen 11 en 27 van de vierde richtlijn
(artikel 1, onder 1, van de richtlijn) kunnen meer rechtspersonen profiteren
van de vrijstellingen van diverse jaarrekeningverplichtingen. De vierde richtlijn
staat de lidstaten toe te bepalen dat sommige jaarrekeningvoorschriften niet
gelden voor kleine en middelgrote rechtspersonen (artikelen 11 en 12, respectievelijk
artikel 27). Of een rechtspersoon behoort tot deze categorieën wordt
bepaald door twee van de drie volgende criteria: het gemiddeld personeelsbestand,
het balanstotaal en de netto-omzet. De twee laatste vormen de hier bedoelde
grensbedragen. De grensbedragen voor de activa en de netto-omzet waren voor
kleine rechtspersonen € 3 650 000 respectievelijk € 7 300 000.
Door de verhoging is dit respectievelijk € 4 400 000 en € 8 800 000
geworden. Voor middelgrote rechtspersonen bedroeg het balanstotaal voor de
activa € 14 600 000 en de netto-omzet € 29 200 000;
dit is € 17 500 000 respectievelijk € 35 000 000
geworden. Dit komt neer op een verhoging met circa 20%.Deze wijziging staat los van het vijfjaarlijkse onderzoek waarbij krachtens
artikel 53, tweede lid, van de vierde richtlijn wordt bezien of de grensbedragen
moeten worden aangepast aan de economische en monetaire ontwikkelingen in
de Europese Unie. De Commissie heeft in dat verband bij de richtlijn een verklaring
afgegeven (d.d. 11 mei 2006, 8511/06 ADD 1, CODEC 361 DRS 9), waarin
zij verklaart dat zij bij het eerstvolgende onderzoek conform artikel 53 ten
volle rekening zal houden met de periode die sinds de onderhavige buitengewone
herziening is verstreken en dat daarbij uitgegaan zal worden van
de bestaande, nog niet herziene, drempelbedragen.b. Financiële instrumentenDe richtlijn bevat een aanpassing van de vierde richtlijn aan een wijziging
in een van de voor de EU goedgekeurde International Accounting
Standards en International Financial Reporting
Standards (IAS en IFRS, hierna: IFRS). Ter gelegenheid van de introductie
van de IFRS in de EU zijn de vier jaarrekeningenrichtlijnen aangepast door
de IAS 39-richtlijn 2001/65/EG en de moderniseringsrichtlijn 2003/51/EG (resp.
PbEG 2001, L 283 en PbEU 2003, L 178; uitgevoerd bij wet van 16 juli
2005, Stb. 377). Doel van deze aanpassing was te voorkomen dat de IFRS bepaalde
waarderingsof inrichtingseisen aan de jaarrekening zouden stellen die volgens
de EU-richtlijnen verboden zouden zijn. Echter, de IFRS zijn onderhevig aan
constante wijziging. Zo heeft de Commissie bij Verordening nr. 2106/2005 (PbEU
2005, L 337) een wijziging van IAS 39 inzake financiële instrumenten
goedgekeurd voor toepassing in de EU. Door deze wijziging deed zich voor het
eerst sinds de invoering van de IFRS in 2005 de situatie voor dat er een nieuwe
tegenstrijdigheid was ontstaan tussen een IFRS en de vierde richtlijn. De
snelste wijze om deze tegenstrijdigheid op te heffen was door middel van het
opnemen van de noodzakelijke wijziging in de reeds in onderhandelingen zijnde
onderhavige richtlijn. Aldus wordt in artikel I, onder 5, van de richtlijn
een nieuw lid 5bis toegevoegd aan artikel 42bis van de vierde richtlijn.De wijziging in IAS 39 voorziet in een oplossing voor problemen die in
kringen van banken en toezichthouders bestonden met de oorspronkelijke tekst
van IAS 39. Die problemen leidden ertoe dat de Europese Commissie in november
2004 het ongebruikelijke besluit nam IAS 39 voor toepassing in de EU goed
te keuren met uitzondering van een tweetal onderdelen (zie daarover Kamerstukken
II 2003/04, 29 737, nr. 3, p. 2 en nr. 7, p. 21).
Een van die onderdelen is nu aangepast door het International
Accounting Standards Board (IASB), dat de internationale standaarden
opstelt; op het andere onderdeel wordt nog gestudeerd. De aanpassing betreft
de optie tot onbeperkte toepassing van waardering van financiële instrumenten
tegen actuele waarde (de zogenaamde full fair value option). Volgens de banken en toezichthouders zou van de oorspronkelijk
in IAS 39 opgenomen regeling onjuist gebruik kunnen worden gemaakt, met name
met betrekking tot financiële instrumenten die met de eigen verplichtingen
van een onderneming verband houden en dan met name door banken die financieel
zwak staan. Dit zou de continuïteit van individuele banken in gevaar
kunnen brengen, zonder dat toezichthouders zouden kunnen ingrijpen. De oplossing
is gevonden door de toepassing van deze waarderingsmethode te beperken tot
twee gevallen waarin bepaalde beginselen of omstandigheden in acht moeten
worden genomen. In IAS 39 zijn allerlei geboden en verboden opgenomen die
bij de waardering en de presentatie van informatie omtrent financiële
instrumenten in acht moeten worden genomen. Samengevat komt dit erop neer
dat waardering tegen full fair value alleen onder
stringente voorwaarden mag worden toegepast. Daardoor wordt voorkomen dat
deze vorm van waardering om opportunistische redenen wordt toegepast en onvoldoende
wordt toegelicht. Banktoezichthouders hebben dan betere aanknopingspunten
voor het uitoefenen van hun toezicht en voor ingrijpen in concrete gevallen.
Dit is van belang voor het vertrouwen in de financiële instellingen en
in de kapitaalmarkt.Artikel 42bis van de vierde richtlijn strookte
niet met deze full fair value-optie. Het nieuwe
lid 5bis heft deze tegenstrijdigheid op door,
samengevat, lidstaten de mogelijkheid te geven de waardering van financiële
instrumenten toe te staan of voor te schrijven overeenkomstig de voor de EU
goedgekeurde IFRS. c. Niet in de balans opgenomen regelingenIn de toelichting bij de jaarrekening moet informatie opgenomen worden
over zogenaamde niet in de balans opgenomen regelingen (off-balance arrangements). Het gaat hier om informatie over de aard,
het zakelijk doel en de financiële gevolgen van transacties en overeenkomsten
van de rechtspersoon die niet in de balans tot uitdrukking komen, maar die
wel van invloed zijn op de financiële positie van de rechtspersoon, omdat
ze risico’s of voordelen voor de rechtspersoon kunnen meebrengen. Deze
informatie moet verstrekt worden als deze risico’s of voordelen van
enige betekenis zijn en voor zover de openbaarmaking ervan noodzakelijk is
voor de beoordeling van de financiële positie van de rechtspersoon.Volgens de preambule van de richtlijn (overwegingen 8 en 9) kan het bij
deze niet in de balans opgenomen regelingen gaan om elke transactie of overeenkomst
tussen rechtspersonen en entiteiten, ook wanneer zij geen rechtspersoonlijkheid
hebben, die niet in de balans is opgenomen. Dergelijke regelingen kunnen verband
houden met de oprichting of het gebruik van een of meer voor een speciaal
doel opgerichte «gelegenheidsvennootschappen» (special purpose entities) en offshore-activiteiten,
die onder andere bedoeld zijn om op economische, juridische, fiscale of boekhoudkundige
doelstellingen in te spelen. Ze worden bijvoorbeeld opgericht om risico’s
te spreiden of als financieringsvehikel voor bepaalde bezittingen (vaak schulden)
die eraan worden overgedragen. Deze entiteiten zijn vaak zodanig opgezet dat
ze niet meegeconsolideerd hoeven te worden. Als voorbeelden van dergelijke
regelingen noemt de preambule van de richtlijn (overweging 9), naast de hiervoor
genoemde structuren, risicoen winstdelingsregelingen of verplichtingen die
voortvloeien uit een overeenkomst zoals schuldfactoring, gecombineerde koopen
terugkoopovereenkomsten, regelingen met betrekking tot consignatie van aandelen, take or pay-regelingen, securitisatie die wordt geregeld
via afzonderlijke rechtspersonen en entiteiten zonder rechtspersoonlijkheid,
in onderpand gegeven activa, operationele leasingregelingen en outsourcing.
Het gaat hier vaak om innovatieve financiële instrumenten die een efficiënte
spreiding van risico’s tussen leningnemers en beleggers vereenvoudigen.De informatie moet zowel in de enkelvoudige (artikel 1, onder 6, van de
richtlijn en artikel 43, eerste lid, onder 7bis,
van de vierde richtlijn) als in de geconsolideerde jaarrekening (artikel 2,
onder 1, van de richtlijn en artikel 34, onder 7bis,
van de zevende richtlijn) worden opgenomen. Kleine rechtspersonen zijn krachtens
artikel 44, eerste lid, van de vierde richtlijn vrijgesteld van deze toelichtingseisen.
Volgens artikel 1, onder 6, van de richtlijn hoeven middelgrote rechtspersonen
alleen de aard en het zakelijke doel van de niet in de balans opgenomen regelingen
te vermelden, tenzij ze beursgenoteerd zijn (artikel 1, onder 9, van de richtlijn).
Voor banken geldt dit voorschrift niet (artikel 3 van de richtlijn), wel voor
verzekeringsmaatschappijen (artikel 4 van de richtlijn).d. Transacties met verbonden partijenIn de toelichting bij de enkelvoudige en de geconsolideerde jaarrekening
dient informatie gegeven te worden over van enige betekenis zijnde transacties
van de rechtspersoon met verbonden partijen, die niet onder normale marktvoorwaarden
zijn verricht (artikel 1, onder 6, en artikel 2, onder 1, van de richtlijn
voeren daartoe in resp. artikel 43, eerste lid, van de vierde richtlijn en
artikel 34 van de zevende richtlijn over de toelichting een nieuw onderdeel
7ter in). De transacties zelf moeten vermeld worden,
evenals het bedrag, de aard van de betrekking met de verbonden partij en andere
informatie over de transacties die nodig is voor het verkrijgen van inzicht
in de financiële positie van de rechtspersoon. Evenals bij de hiervoor
genoemde niet in de balans opgenomen regelingen gaat het bij transacties
met verbonden partijen om informatie die niet uit de balans blijkt, maar die
wel kan bijdragen aan een juiste beoordeling van de financiële positie
van de rechtspersoon. Voor de geconsolideerde jaarrekening zijn transacties
binnen de groep uitgezonderd van deze informatieverplichting. De informatie
over gelijksoortige transacties kan worden samengevoegd, behalve wanneer de
informatie over de afzonderlijke transacties nodig is om inzicht te krijgen
in de gevolgen ervan voor de financiële positie van de rechtspersoon.
Voor de vraag wat dient te worden verstaan onder een verbonden partij, geldt
volgens de richtlijn de definitie zoals die is opgenomen in de IFRS zoals
goedgekeurd voor toepassing in de EU (laatste alinea van artikel 43, eerste
lid, onder 7ter, van de vierde richtlijn, zoals
ingevoegd door artikel 1, onder 6, van de richtlijn). Hieronder wordt in de
artikelsgewijze toelichting de tekst weergegeven van de definitie van verbonden
partij die is opgenomen in de huidige tekst van alinea 9 van IAS 24.Kleine rechtspersonen zijn uitgezonderd van deze toelichtingsverplichting
(artikel 44 vierde richtlijn) en middelgrote rechtspersonen zijn ook vrijgesteld,
behalve naamloze vennootschappen (artikel 43, eerste lid, onder 7ter, vierde richtlijn). Bij middelgrote naamloze vennootschappen
mag de openbaarmaking beperkt zijn tot transacties die direct of indirect
zijn aangegaan tussen de vennootschap en haar voornaamste aandeelhouders en
tussen de vennootschap en de leden van de bestuurs-, leidinggevende en toezichthoudende
organen. De vrijstelling voor middelgrote en kleine rechtspersonen geldt niet
voor beursgenoteerde vennootschappen (artikel 1, onder 9, van de richtlijn).
Verder kunnen transacties tussen twee of meer leden van een groep worden vrijgesteld,
mits de dochtermaatschappijen in deze transacties geheel in eigendom van een
dergelijk groepslid zijn. Ook bij de geconsolideerde jaarrekening vallen transacties
binnen de groep niet onder deze bepaling.Het moet volgens de richtlijn gaan om van enige betekenis zijnde transacties
die niet onder normale marktvoorwaarden (dat wil zeggen niet «at arm’s
length») zijn uitgevoerd.e. Corporate-governanceverklaringBeursgenoteerde vennootschappen worden verplicht een jaarlijkse verklaring
inzake hun corporate governance openbaar te maken (artikel 1, onder 7 van
de richtlijn). Deze corporate-governanceverklaring moet in ieder geval belangrijke
informatie verschaffen over de feitelijk toegepaste corporate-governancepraktijken,
volgens het beginsel van «pas toe of leg uit»: de vennootschap
die afwijkt van onderdelen van een code, moet aangeven waarom zij dat doet.
Het gaat hierbij zowel om de code waaraan de vennootschap is onderworpen,
als de code die zij vrijwillig toepast en om corporate-governancepraktijken
die toegepast worden naast de nationaal voorgeschreven code. Deze ruime formulering
beoogt rekening te houden met de verschillende regelgevingsinstrumenten in
de lidstaten ten aanzien van corporate governance. Daarbij vermeldt de vennootschap
waar de teksten van de code voor het publiek beschikbaar zijn. Als de vennootschap
nog andere corporate-governancepraktijken toepast naast de nationale wettelijke
vereisten, dan moet zij ook daarover informatie beschikbaar stellen voor het
publiek. Als zij geen enkele code naleeft, moet ze daarover eveneens een verklaring
afleggen, met opgave van redenen.In de corporate-governanceverklaring moet daarnaast ook meer inhoudelijke
informatie gegeven worden. Daartoe behoort een beschrijving van de belangrijkste
kenmerken van interne risicobeheersings- en controlesystemen die betrekking
hebben op het proces van financiële verslaglegging. Vervolgens moet informatie
worden gegeven over de samenstelling en het functioneren van de bestuurs-,
leidinggevende en toezichthoudende organen en hun comités, zoals benoemings-,
belonings- en auditcomités. Tot slot moet informatie gegeven
worden over het functioneren van de aandeelhoudersvergadering en haar voornaamste
bevoegdheden, met een beschrijving van de rechten van de aandeelhouders en
hoe deze kunnen worden uitgeoefend, tenzij dit reeds volledig in nationale
wet- of regelgeving is weergegeven.Beursgenoteerde vennootschappen moeten ook de informatie in de corporate-governanceverklaring
opnemen die reeds krachtens artikel 10, eerste lid, onder c, d, f, h en i,
van Richtlijn 2004/25/EG van 21 april 2004 betreffende het openbaar overnamebod
is voorgeschreven (PbEU 2004, L 142; hierna: Overnamerichtlijn
2004/25/EG). Het gaat hier om informatie over de verwerving van belangrijke
deelnemingen in beursgenoteerde vennootschappen, over de houders van effecten
waaraan bijzondere zeggenschapsrechten verbonden zijn, met een beschrijving
van deze rechten, over elke vorm van beperking van het stemrecht, over de
regels voor de benoeming en vervanging van de leden van het bestuurs- of leidinggevend
orgaan en voor de wijziging van de statuten van de vennootschap en over de
bevoegdheden van de leden van het bestuurs- of leidinggevend orgaan, vooral
wat betreft de mogelijkheid tot uitgifte of inkoop van aandelen.In de geconsolideerde jaarrekening hoeft geen aparte geconsolideerde corporate-governanceverklaring
opgenomen worden. Wel moet de moedervennootschap een beschrijving verstrekken
van de belangrijkste kenmerken van de interne controle- en risicobeheersingssytemen
van de groep met betrekking tot de opstelling van de geconsolideerde jaarrekening
(artikel 2, onder 2 van de richtlijn). Dit systeem zal ook voor de moedervennootschap
gelden en de beschrijving van het systeem dat in de groep geldt, vervangt
dan ook de beschrijving van het systeem van de vennootschap.De corporate-governanceverklaring dient openbaar gemaakt te worden in
de vorm van een duidelijk herkenbaar onderdeel van het jaarverslag, maar openbaarmaking
mag ook geschieden in een afzonderlijk document dat samen met het jaarverslag
openbaar wordt gemaakt of via een verwijzing in het jaarverslag naar de plaats
waar het desbetreffende document voor het publiek beschikbaar is op de website
van de vennootschap. De informatie die krachtens de richtlijn inzake het openbaar
overnamebod in het jaarverslag opgenomen moet worden, kan in geval van een
afzonderlijke corporate-governanceverklaring opgenomen worden door middel
van een verwijzing in die verklaring naar het jaarverslag waar die informatie
beschikbaar is. Zij hoeft dus niet in twee documenten vermeld te worden.Het nieuwe artikel 46bis, tweede lid, van
de vierde richtlijn schrijft aan het slot accountantscontrole voor ten aanzien
van de corporate-governanceverklaring als onderdeel van het jaarverslag. In
beginsel dient de accountant enkel na te gaan of de voorgeschreven mededelingen
en gegevens in de corporate-governanceverklaring zijn opgenomen. Op twee punten
moet de corporate-governanceverklaring echter worden betrokken in het onderzoek
als bedoeld in artikel 51, eerste lid, tweede alinea, van de vierde richtlijn,
waarbij de accountant een oordeel moet geven over de samenhang of het ontbreken
ervan tussen het jaarverslag – inclusief de corporate-governanceverklaring –
en de jaarrekening voor hetzelfde boekjaar. De twee onderdelen waarvan dat
mede moet worden nagegaan betreffen ten eerste de informatie over de interne
risicobeheersings- en controlesystemen rond het proces van financiële
verslaggeving en ten tweede de hiervoor genoemde informatie van artikel 10,
eerste lid, onder c, d, f, h en i, van de Overnamerichtlijn 2004/25/EG.In het derde lid van artikel 46bis wordt lidstaten
de mogelijkheid gegeven vennootschappen die alleen andere effecten dan aandelen,
zoals obligaties, hebben uitgegeven die op een gereglementeerde markt in de
zin van artikel 4, eerste lid, onder 14, van Richtlijn 2004/39/EG zijn toegelaten,
vrijstelling te verlenen van het verstrekken van de corporate-governance-informatie.
Deze vrijstelling geldt niet voor de informatie die betrekking heeft
op de interne risicobeheersings- en controlesystemen voor de financiële
verslaglegging en op de informatie uit artikel 10 van de Overnamerichtlijn
2004/25/EU die in de verklaring inzake corporate government opgenomen moet
worden. Bovendien geldt deze vrijstelling niet indien de desbetreffende vennootschap
aandelen heeft uitgegeven die worden verhandeld in een multilaterale handelsfaciliteit
in de zin van artikel 4, eerste lid, onder 15 van Richtlijn 2004/39/EG.f. Verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid jaarverslaggevingDe richtlijn schrijft voor dat de leden van de bestuurs-, leidinggevende
en toezichthoudende organen van de rechtspersoon collectief verantwoordelijk
zijn jegens de rechtspersoon voor het opmaken en de openbaarmaking van de
jaarrekening, het jaarverslag en de corporate-governanceverklaring (artikel
1, onder 8, van de richtlijn ter invoering van de artikelen 50ter in de vierde richtlijn en artikelen 36bis in de zevende richtlijn) overeenkomstig de eisen van de vierde en
de zevende richtlijn en, indien van toepassing, de eisen van de IFRS. De lidstaten
mogen deze verantwoordelijkheid niet beperken tot de individuele leden, wat
niet wegneemt dat nationale handhavingsautoriteiten een individueel lid nog
steeds sancties kunnen opleggen. in de preambule (overweging 2) wordt de mogelijkheid
opengelaten om ook te voorzien in directe verantwoordelijkheid jegens aandeelhouders
of andere belanghebbenden. In het kader van deze verantwoordelijkheid wordt
aan het slot van artikel 50ter bevestigd dat genoemde
organen handelen binnen het kader van de bevoegdheden die zij krachtens het
nationale recht hebben.De aansprakelijkheid van de leden van genoemde organen in geval van het
niet naleven van het hiervoor beschreven artikel 50ter van de vierde richtlijn (en artikel 36bis
van de zevende richtlijn) geldt ingevolge artikel 50quater ten minste jegens de rechtspersoon. De nationale bepalingen inzake
aansprakelijkheid dienen van toepassing te zijn op deze leden. In de toelichting
bij het voorstel voor de richtlijn motiveert de Commissie deze nieuwe bepalingen
door te verwijzen naar de recente schandalen bij grote rechtspersonen.g. OverigAan de vierde en de zevende richtlijn wordt elk een bepaling toegevoegd
(resp. artikel 60bis en artikel 48), die de lidstaten
verplicht regels vast te stellen voor de doeltreffende, evenredige en afschrikkende
sancties die van toepassing zijn wanneer de krachtens de richtlijnen vastgestelde
nationale wetgeving niet wordt nageleefd (artikel 1, onder 10 en artikel 2,
onder 5, van de richtlijn).De evaluatie die in 2007 door de Commissie uitgevoerd zal worden naar
de toepassing van de waardering naar actuele waarde (artikel 61bis van de vierde richtlijn), is aangevuld met een specifieke verwijzing
naar bijzondere aandacht die daarbij besteed zal moeten worden aan IAS 39
(artikel 1, onder 11 van de richtlijn).3. Implementatie van de richtlijna. GrensbedragenDe optionele aanpassing van de grensbedragen voor grote, middelgrote en
kleine rechtspersonen (artikel 1, onder 1 en 3) is reeds overeenkomstig de
regeling van artikel 2:398 lid 4 BW bij besluit opgenomen in de artikelen
396 lid 1 en 397 lid 1 van boek 2 van het Burgerlijk Wetboek (zie het besluit
van 11 oktober 2006, Stb. 474). Daarbij zijn de bedragen uit de richtlijn
onverkort overgenomen. De nieuwe grensbedragen kunnen reeds worden
toegepast sinds de jaarrekening over boekjaren die beginnen op of na 1 januari
2006.De onderdelen 2 en 4 van artikel 1 van de richtlijn hebben betrekking
op de grensbedragen in landen die niet de euro hebben ingevoerd en hoeven
dus niet geïmplementeerd te worden.b. Financiële instrumentenVan de mogelijkheid om toe te staan of voor te schrijven dat ook in andere
jaarrekeningen dan die welke integraal volgens de IFRS worden opgesteld, financiële
instrumenten tegen actuele waarde worden gewaardeerd (de zogenaamde full fair value option) overeenkomstig de voor de EU goedgekeurde
IFRS, wordt geen gebruik gemaakt. De full fair value-waardering
is een uitermate technische materie, die past bij een rechtspersoon die de
volledige IFRS toepast, maar niet bij een ingevolge het BW opgemaakt jaarrekening.
De IFRS-regeling voor waardering tegen fair value
is buitengewoon ingewikkeld en is omgeven met uitgebreide openbaarmakingsvereisten,
die eveneens in het BW opgenomen zouden moeten worden. Indien een bank of
een verzekeringsinstelling zou opteren voor deze en andere mogelijkheden van
IFRS, dan horen daar ook de openbaarmakings- en toelichtingsvereisten en de
andere extra regels van IFRS bij. Anders zouden financiële instellingen
die beursgenoteerd zijn en verplicht zijn tot toepassing van de volledige
IFRS, benadeeld worden ten opzichte van instellingen die dat niet zijn, maar
wel gebruik zouden kunnen maken van deze optie. Naar aanleiding van het advies
dat hieromtrent is ingewonnen van de toezichthouders DNB en AFM is geconcludeerd
dat er geen behoefte bestaat aan invoering van de full
fair value-optie.c. Niet in de balans opgenomen regelingenDe toelichting die gegeven moet worden over de aard, het zakelijk doel
en de financiële gevolgen van niet in de balans opgenomen regelingen
(artikel 1, onder 6, en artikel 2, onder 1, van de richtlijn) betekent een
uitbreiding van de informatie over buiten de balans vallende regelingen die
reeds in de toelichting vermeld moeten worden ingevolge artikel 2:381 BW.
Daarom wordt de verplichting om deze toelichting te geven aan artikel 2:381
toegevoegd.Er is gebruik gemaakt van de mogelijkheid in de richtlijn om kleine rechtspersonen
uit te zonderen van deze informatieverstrekking (artikel 44 vierde richtlijn,
ook vermeld in onderdeel 11 van de preambule bij de richtlijn, en artikel
2:396 lid 5 BW) en deze voor middelgrote rechtspersonen te beperken tot informatie
over de aard en het zakelijk doel van de niet in de balans opgenomen regelingen
(het nieuwe onder 7bis van artikel 43, eerste
lid, vierde richtlijn en artikel 2:397 lid 6 BW; deze uitzondering en beperking
gelden niet voor beursgenoteerde ondernemingen, aldus artikel 1, onder 9,
van de richtlijn, hetgeen al is opgenomen in artikel 398 lid 3 onder a BW).
Voor de geconsolideerde jaarrekening is toepassing geregeld in artikel 2:410
BW, dat de meeste bepalingen voor de enkelvoudige jaarrekening van overeenkomstige
toepassing verklaart op de geconsolideerde jaarrekening (artikel 2, onder
1, van de richtlijn). De informatie die door verzekeraars gegeven moet worden
over de niet in de balans opgenomen regelingen en over de regelingen met verbonden
partijen valt onder de schakelbepaling van artikel 2:428 lid 1 BW (artikel
4 van de richtlijn).d. Transacties met verbonden partijenDe toelichting over de transacties met verbonden partijen (artikel 1,
onder 6, en artikel 2, onder 1, van de richtlijn) wordt, evenals die over
de hiervoor genoemde niet in de balans opgenomen regelingen, opgenomen
in artikel 2:381 BW, omdat het ook in dat artikel gaat om niet op de balans
opgenomen regelingen. Daarbij is gebruik gemaakt van de mogelijkheden in de
richtlijn om op dit punt vrijstelling te verlenen voor kleine rechtspersonen,
gedeeltelijk vrijstelling voor middelgrote rechtspersonen (welke beide vrijstellingen
niet gelden voor beursgenoteerde ondernemingen, aldus artikel 1, onder 9,
van de richtlijn, hetgeen al is opgenomen in artikel 398 lid 3 onder a BW)
en vrijstelling voor transacties binnen een groep. Artikel 2:410 BW regelt
de overeenkomstige toepassing op de geconsolideerde jaarrekening en artikel
2:428 lid 1 BW omvat ook de onderhavige informatievoorschriften voor verzekeraars.e. Corporate-governanceverklaringDe Nederlandse regelgeving voorziet al voor een belangrijk deel in de
onderwerpen van artikel 46bis van de vierde richtlijn
met betrekking tot de corporate-governanceverklaring dankzij de wettelijke
verankering van de Nederlandse corporategovernancecode. Deze verankering is
neergelegd in artikel 2:391 leden 5 en 6 BW en in het Besluit van 23 december
2004 tot vaststelling van nadere voorschriften omtrent de inhoud van het jaarverslag
(Stb. 2004, 747, hierna aangeduid als het Besluit corporate governance). Toch
zullen enkele verplichtingen die reeds geheel of gedeeltelijk in de Nederlandse
code zijn opgenomen, nu ook expliciet in formele regelgeving worden vastgelegd.
De richtlijn schrijft immers voor dat beursgenoteerde vennootschappen verplicht
zijn bepaalde informatie te verstrekken, terwijl de Nederlandse code gelegenheid
biedt om een informatiebepaling niet toe te passen en uit te leggen waarom
men die niet toepast. Dit onderdeel van de richtlijn zal worden uitgevoerd
door wijziging van het Besluit corporate governance. In het besluit zullen
de volgende onderwerpen overeenkomstig de richtlijn geregeld worden:• de mededelingen die de vennootschap moet doen over vrijwillig nageleefde
codes en andere corporate-governancepraktijken en de beschikbaarstelling van
de tekst van deze codes en praktijken;• de mededelingen die de vennootschap moet doen omtrent de risicobeheersings-
en controlesystemen rond het proces van financiële verslaggeving, omtrent
het functioneren van de aandeelhoudersvergadering, haar voornaamste bevoegdheden
en de rechten van aandeelhouders en hoe deze kunnen worden uitgeoefend en
omtrent de samenstelling en het functioneren van het bestuur en de raad van
commissarissen en hun comités;• de accountantscontrole op de corporate-governanceverklaring;• de wijze waarop de vennootschap de corporate-governanceverklaring
en de informatie die reeds ingevolge het Besluit artikel 10 overnamerichtlijn
verstrekt moet worden, openbaar maakt;• de gedeeltelijke vrijstelling voor beursgenoteerde vennootschappen
die enkel andere effecten dan aandelen hebben genoteerd.Hier zij verder verwezen naar de nota van toelichting die bij dat besluit
zal worden gepubliceerd.In het derde lid van artikel 46bis van de
vierde richtlijn wordt lidstaten de mogelijkheid gegeven vennootschappen die
alleen andere effecten dan aandelen hebben uitgegeven die op een gereglementeerde
markt in de zin van artikel 4, eerste lid, onder 14, van Richtlijn 2004/39/EG
zijn toegelaten, vrijstelling te verlenen van het verstrekken van de corporate-governance-informatie,
behalve voorzover het informatie betreft die betrekking heeft op de interne
risicobeheersings- en controlesystemen voor de financiële verslaglegging
en informatie over deelnemingen. Hiervan wordt gebruik gemaakt in het hiervoor
genoemde Besluit Corporate Governance. Deze vrijstelling mag niet gegeven
worden indien de desbetreffende vennootschap aandelen heeft uitgegeven die
worden verhandeld in een multilaterale handelsfaciliteit in de
zin van artikel 4, eerste lid, onder 15, van Richtlijn 2004/39/EG.f. Verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid jaarverslaggevingZoals het kabinet al heeft bericht bij brief van 7 februari 2005
(Kamerstukken II 2004/05, 22 112, nr. 356), is ter uitvoering van
de richtlijnbepalingen over de verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid van
het bestuur en de raad van commissarissen voor de jaarrekening, het jaarverslag
en de corporate-governanceverklaring geen nadere wetgeving nodig. Hetgeen
hierover in het Burgerlijk Wetboek reeds opgenomen is, is afdoende. De algemene
interne verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid van bestuurders jegens de
vennootschap voor de behoorlijke vervulling van de hun opgedragen taken is
geregeld in artikel 2:9 BW, in combinatie met de artikelen 2:101 e.v. en 2:210
e.v. BW, waarin hun taken met betrekking tot de jaarrekening en het jaarverslag
zijn neergelegd. De externe aansprakelijkheid is geregeld voor zover het een
misleidende jaarrekening betreft in artikel 2:139 en artikel 2:249 BW en in
geval van faillissement in artikel 2:138 en artikel 2:248 BW. Ten aanzien
van de aansprakelijkheid van bestuurders en commissarissen voor de naleving
van de verslaggevingsvoorschriften beperkt de richtlijn zich tot het voorschrift
dat de nationale bepalingen op dit terrein van toepassing moeten zijn.Ook ten aanzien van de raad van commissarissen is aanpassing van de wetgeving
niet nodig. De raad van commissarissen heeft krachtens de artikelen 2:140
en 250 BW een algemene toezichthoudende taak en hij ondertekent krachtens
de artikelen 2:101 lid 2 en 210 lid 2 BW de jaarrekening. In geval van faillissement
van de rechtspersoon kunnen de commissarissen hoofdelijk aansprakelijk gesteld
worden indien niet is voldaan aan de verplichtingen ten aanzien van het openbaar
maken van de jaarrekening en het jaarverslag (artikelen 2:149 en 259 jo. artikelen
138 en 248 BW) en krachtens de artikelen 2:149 en 259 jo. artikel 2:9 BW is
de raad van commissarissen gehouden tot een behoorlijke taakvervulling en
is hij aansprakelijk jegens de rechtspersoon ten aanzien van tekortkomingen.
Bovendien spreken de artikelen 2:149 en 259 BW van «de raad van commissarissen»,
waarin de collectieve verantwoordelijkheid van de commissarissen tot uitdrukking
komt.De nieuwe artikelen 36bis en 36ter uit de zevende richtlijn over de verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid
van bestuur en raad van commissarissen voor de geconsolideerde jaarrekening
behoeven geen afzonderlijke implementatie, aangezien in de bovengenoemde artikelen
onder jaarrekening tevens de geconsolideerde jaarrekening wordt begrepen (artikel
2:361 lid 1 BW).De van overeenkomstige toepassing verklaring van de voorschriften over
de verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid van bestuur en raad van commissarissen
voor de jaarverslaggeving van banken en verzekeringsmaatschappijen behoeft
evenmin nadere implementatie (artikel 3 van de richtlijn). Banken en verzekeringsmaatschappijen
vallen onder dezelfde algemene bepalingen met betrekking tot verantwoordelijkheid
en aansprakelijkheid uit boek 2 van het BW die hiervoor genoemd zijn.g. OverigDe toevoeging van artikel 60bis aan de vierde
richtlijn en artikel 48 aan de zevende richtlijn beoogt geen materiële
wijziging van die richtlijnen. Het gaat om een in EU-richtlijnen gangbare
verplichting voor de lidstaten om sancties in te stellen wanneer de nationale
wetgeving die krachtens deze richtlijnen is vastgesteld, niet wordt nageleefd.
Er is geen reden naar aanleiding hiervan de bepalingen inzake het jaarrekeningenrecht
te wijzigen of aan te vullen. Overtreding van de artikelen 2:362 lid 6 laatste
volzin (indien de jaarrekening in ernstige mate tekortschiet in het geven van het vereiste inzicht in het vermogen en resultaat, moet het bestuur
de algemene vergadering hierover berichten), 2:393 lid 1 (opdracht geven tot
accountantsonderzoek), 2:394 lid 3 en 395 BW (openbaarmaking van de jaarrekening)
is in artikel 1, onder 3, van de Wet op de economische delicten als een economisch
delict omschreven. De FIOD-ECD is belast met de opsporing van deze delicten.
Verder is er voorzien in hoofdelijke aansprakelijkheid jegens derden voor
schade ten gevolge van een misleidende jaarrekening (artikelen 2:139 en 249
BW) en in hoofdelijke aansprakelijkheid van de bestuurders jegens de boedel
in geval van faillissement wegens onbehoorlijk bestuur, waartoe behoort het
niet openbaar gemaakt hebben van de jaarrekening (artikel 2:138 en 248 BW).
Samen met de collectieve aansprakelijkheid van bestuurders en commissarissen
voor het niet naleven van de wettelijke bepalingen inzake de jaarverslaggeving
(zie hiervoor par. 3.f), is voldoende voorzien in sancties zoals voorgeschreven
in de artikelen 60bis van de vierde richtlijn
en artikel 48 van de zevende richtlijn.4. AdviseringOver het wetsvoorstel is advies gevraagd aan de Autoriteit Financiële
Markten (AFM), De Nederlandsche Bank (DNB) en de Raad voor de Jaarverslaggeving
(RJ). Daarnaast is het concept-wetsvoorstel besproken met het NIVRA. DNB en
de AFM hebben geadviseerd over de bepaling over de financiële instrumenten
(artikel 1 onder 5, van de richtlijn), welk advies is opgevolgd (zie hierboven
in paragraaf 3 onder b). De overige opmerkingen van de AFM en DNB en
de besprekingen van het concept-wetsvoorstel in een RJ-vergadering en met
het NIVRA hebben geleid tot enkele verbeteringen in de tekst.5. Lasten voor het bedrijfslevenZoals hierboven in paragraaf 1 al aan de orde is gesteld, is de reikwijdte
van deze wetgeving beperkt. De regels over niet in de balans opgenomen regelingen
en transacties met verbonden partijen gelden alleen volledig voor grote rechtspersonen,
maar niet voor beursgenoteerde – en eventuele andere – rechtspersonen
die IFRS toepassen, in beperkte mate voor middelgrote rechtspersonen en vallen
onder de uitzonderingen voor de kleine rechtspersonen. Lang niet alle grote
en middelgrote rechtspersonen zullen gebruik maken van deze regelingen en
transacties. Er is uitgegaan van de ruime schatting dat de helft van de grote
rechtspersonen en eenderde van de middelgrote rechtspersonen de desbetreffende
verplichtingen zal moeten naleven, waarbij het merendeel van die verplichtingen
zal voortvloeien uit niet in de balans opgenomen regelingen. De geschatte
gemiddelde tijd die gemoeid zal zijn met vermelding van de informatie over
de regelingen en transacties is twee uur à € 100 per uur.
Bij grote rechtspersonen betekent dit de helft van 2560 grote rechtspersonen,
maal twee uur, maal € 100, bedraagt € 256 000. Voor
middelgrote rechtspersonen, waarvoor de informatieplicht beperkter is, betekent
dit eenderde van 7690 rechtspersonen, maal één uur, maal € 75,
bedraagt € 192 225. De totale lasten van deze informatieverplichting
bedragen afgerond circa € 450 000.Hoewel de corporate-governancebepalingen en de informatieverplichtingen
met betrekking tot het beheers- en controlesysteem van de vennootschap niet
in dit wetsvoorstel worden geïmplementeerd maar via een besluit tot wijziging
van het Besluit corporate governance, zullen ze hier volledigheidshalve ook
vermeld worden, zodat een totaalbeeld kan worden verkregen van de gevolgen
van de richtlijn voor de administratieve lasten.Het opnemen van een corporate-governanceverklaring in het jaarverslag
geldt enkel voor beursgenoteerde vennootschappen (dat zijn er ca. 175).De verplichting om in het jaarverslag te verwijzen naar een code en
uit te leggen of en in hoeverre men de code toepast, geldt voor Nederlandse
beursvennootschappen al als gevolg van de wettelijke verankering van de Nederlandse
corporate governance code. Deze verplichtingen leiden dan ook niet tot nieuwe
administratieve lasten. Hetzelfde geldt voor de informatie uit de richtlijn
overnamebiedingen. De administratieve lasten daarvan zijn meegenomen bij de
implementatieregelgeving behorende bij die richtlijn (Besluit artikel 10 overnamerichtlijn,
Stb. 2006, 191). Artikel 2:141 lid 2 BW verplicht het bestuur ten minste eenmaal
per jaar de raad van commissarissen schriftelijk op de hoogte te brengen van
het beheers- en controlesysteem van de vennootschap, zodat de kosten beperkt
zijn tot de rapportage in het jaarverslag. De administratieve lasten van deze
informatieplicht zijn dan ook minimaal. Wel meegenomen zijn de overige corporate-governanceverplichtingen
in het voorstel: een vermelding van de vindplaats van de toegepaste code,
informatie over het functioneren van de aandeelhoudersvergadering en over
de samenstelling van het bestuur. Naar schatting bedragen de administratieve
lasten hiervan: 175 bedrijven maal 5 uur maal € 100 euro, totaal € 87 500.
Aangezien echter de mogelijkheid bestaat dat bedrijven hun corporate-governanceverklaring
op hun website publiceren en deze verklaring niet jaarlijks gewijzigd hoeft
te worden, doet deze administratieve last zich in beginsel slechts éénmalig
voor, waarna enkel wijzigingen in het corporate-governancebeleid opgenomen
hoeven te worden. Deze incidentele wijziging en de overgebleven verplichting
om de vindplaats van de toegepaste code te vermelden in het jaarverslag leveren
dermate marginale administratieve lasten op, dat die hier onvermeld kunnen
blijven.De overige verplichtingen uit het wetsvoorstel en het besluit leiden niet
tot verhoging van de administratieve lasten en kunnen hier buiten beschouwing
blijven.De inschatting van de totale administratieve lasten voor het bedrijfsleven
ten gevolge van de implementatie van de richtlijn (zowel in dit wetsvoorstel
als in het besluit) bedraagt slechts € 87 500 aan eenmalige
kosten en ca. € 450 000 aan jaarlijkse lasten voor het totale
bedrijfsleven. Er zij op gewezen dat hier tegenover staat dat door de verhoging
in de richtlijn van de drempels voor middelgrote en kleine rechtspersonen
een besparing van de administratieve lasten is bereikt van € 70
miljoen (zie de nota van toelichting bij het besluit tot implementatie van
deze verhoogde grensbedragen, Stb. 2006, 474). Geconcludeerd kan worden dat
de administratieve belasting van de uitvoering van de richtlijn bijzonder
gering is.Ook de bedrijfseffectentoets heeft niet geleid tot het maken van opmerkingen.ARTIKELENI, onderdeel AArtikel 381Artikel 2:381 BW, dat de algemene verplichting bevat belangrijke, niet
in de balans opgenomen financiële verplichtingen te vermelden in de toelichting,
wordt in het nieuwe tweede lid uitgebreid met de verplichting om informatie
te verstrekken over de aard, het zakelijk doel en de financiële gevolgen
van niet in de balans opgenomen regelingen (artikel 43, eerste lid, onder
7bis, vierde richtlijn). Deze verplichting bestaat
alleen indien de risico’s of voordelen die uit de regelingen voortvloeien
van betekenis zijn en voor zover de openbaarmaking van dergelijke risico’s
of voordelen noodzakelijk is voor de beoordeling van de financiële positie
van de rechtspersoon.Daarnaast wordt in het nieuwe derde lid aan artikel 2:381 BW een informatieverplichting toegevoegd met betrekking tot specifieke niet
op de balans voorkomende regelingen, namelijk transacties met verbonden partijen.
In de vierde en zevende richtlijn staan reeds bepalingen die betrekking hebben
op verbonden partijen (zoals gegevens over deelnemingen in artikel 43, eerste
lid, onder 2, van de vierde richtlijn en artikel 2:379 BW). Deze hebben echter
enkel betrekking op een beperkte categorie van verbonden partijen, namelijk
met de rechtspersoon verbonden ondernemingen. Volgens de vierde richtlijn
moet onder «verbonden partij» worden verstaan wat daarover is
opgenomen in de voor de EU goedgekeurde IFRS. Verbonden partij is gedefinieerd
in alinea 9 van IAS 24 (door de Europese Commissie goedgekeurd bij Verordening
2238/2004 van 29 december 2004, PbEU 2004, L 394, in welk publicatieblad
ook de momenteel geldende Nederlandse vertaling van IAS 24 is opgenomen op
pag. 110 e.v.). Deze definitie is ruimer dan die van artikel 43, eerste lid,
onder 2 van de vierde richtlijn. Volgens overweging 6 van de preambule bij
de richtlijn moet hierbij gedacht worden aan managers in een sleutelpositie
en echtgenoten van leden van de bestuurs-, leidinggevende en toezichthoudende
organen. Om de jaarrekening van de op basis van nationale wetgeving rapporterende
rechtspersonen beter vergelijkbaar te maken met die van de IFRS toepassende
rechtspersonen, worden de toelichtingsverplichtingen aldus aangepast.De definitie in IAS 24 luidt volgens de thans geldende tekst als volgt
(aldus de tekst zoals die geldt op het moment van publicatie van deze memorie
van toelichting):«Een partij is met een entiteit verbonden indien:(a) de partij, direct of indirect via één of meerdere tussenpersonen:(i) zeggenschap uitoefent, zeggenschap over hem wordt uitgeoefend, of
onder gezamenlijke zeggenschap staat van de entiteit (waaronder moedermaatschappijen,
dochter- en zusterondernemingen);(ii) een belang heeft in de entiteit die hem een invloed van betekenis
geeft over de entiteit; of(iii) een gezamenlijke zeggenschap uitoefent over de entiteit;(b) de partij een geassocieerde deelneming is van een entiteit (zoals
gedefinieerd in IAS 28 Investeringen in geassocieerde deelnemingen);(c) de partij een joint venture is waarin de entiteit een deelnemer is
(zie IAS 31 Belangen in joint ventures);(d) de partij behoort tot de managers die sleutelposities innemen in de
entiteit of haar moedermaatschappij;(e) de partij een nauwe verwant is van een natuurlijk persoon waarnaar
onder (a) of (d) wordt verwezen;(f) de partij een entiteit is waarover zeggenschap, gezamenlijke zeggenschap
of invloed van betekenis wordt uitgeoefend, of voor wie belangrijk stemrecht,
hetzij op directe of indirecte wijze, in een dergelijke entiteit berust op
natuurlijke personen waarnaar onder (d) of (e) wordt verwezen; of(g) de partij een werknemerspensioenfonds van de entiteit is, of van enige
andere entiteit die een verbonden partij is van die entiteit.»Daaraan wordt in alinea 11 van IAS 24 toegevoegd wat niet noodzakelijkerwijs
verbonden partijen zijn:«In de context van deze standaard zijn niet noodzakelijkerwijze
verbonden partijen:(a) twee entiteiten louter vanwege het feit dat zij een gemeenschappelijke
directeur of een andere manager op een sleutelpositie hebben, niettegenstaande
(d) en (f) in de definitie van «verbonden partij».(b) twee deelnemers in een joint venture louter vanwege het feit dat zij
een gezamenlijke zeggenschap over een joint venture uitoefenen.(c) (i) kredietverschaffers,(ii) vakbondsorganisaties,(iii) openbare nutsvoorzieningen, en(iv) overheidsdepartementen en hun instellingen, louter in het kader van
het normale zaken doen met een entiteit (hoewel zij de bewegingsvrijheid van
een entiteit kunnen beïnvloeden of kunnen participeren in haar besluitvormingsproces);
en(d) een klant, leverancier, franchiseverlener, distributeur of algemeen
agent met wie een entiteit een aanzienlijk aantal transacties verricht, louter
op grond van de daaruit voortvloeiende economische afhankelijkheid.»In de Nederlandse versie van de richtlijn is artikel 34 lid 7a beperkt
tot transparantie ten aanzien van risico’s en voordelen die «van
enige betekenis» zijn en artikel 34 lid 7b is eveneens beperkt tot transparantie
ten aanzien van transacties die «van enige betekenis» zijn. In
de tekst van artikel 2:381 leden 2–3 is naar aanleiding van het advies
van de Raad van State de term «van betekenis» gebruikt in navolging
van de in de Engelse, Duitse en Franse taalversies van de richtlijn gebruikte
terminologie, die respectievelijk «material», «wesentlich»
en «significatif» luidt. Deze vertaling volgt daarmee de formulering
in de wetswijziging ter uitvoering van Richtlijn 2001/65/EG tot wijziging
van de vierde richtlijn, waarin wel sprake was van vertaling van de term «material»
door «van betekenis» (zie het bij gelegenheid van die richtlijn
ingevoegde artikel 46, tweede lid, onder f, van de vierde richtlijn en artikel
2:391 lid 3, eerste volzin, BW).Beide nieuwe leden van artikel 381 zijn in hun volle omvang enkel van
toepassing op grote rechtspersonen. Wat het nieuwe tweede lid betreft, is
er in artikel 387 lid 6 gebruik gemaakt van de mogelijkheid in artikel 43,
eerste lid, onderdeel 7bis, tweede alinea, van de vierde richtlijn om de informatie
die door middelgrote rechtspersonen gegeven moet worden te beperken tot informatie
over de aard en het zakelijk doel van niet in de balans opgenomen regelingen.
Wat het nieuwe derde lid betreft, zijn in artikel 43, eerste lid, onderdeel
7ter, tweede alinea, van de vierde richtlijn, middelgrote rechtspersonen uitgesloten
van het verstrekken van toelichting over transacties met verbonden partijen,
tenzij het om een naamloze vennootschap gaat. In artikel 397 lid 6 is opgenomen
welke informatie deze middelgrote naamloze vennootschappen wel dienen te vermelden.
Bovendien valt artikel 43, eerste lid, onderdelen 7bis en 7ter, van de vierde
richtlijn onder de uitzondering van artikel 44, eerste lid, van de vierde
richtlijn, dat deze onderdelen uitsluit van de verkorte toelichting van kleine
rechtspersonen.I, onderdeel BArtikel 391In lid 5 wordt de delegatiebepaling waarop het Besluit corporate governance
is gebaseerd, uitgebreid met voorschriften over de inhoud, de publicatie en
de accountantscontrole van de corporate-governanceverklaring. In feite maakt
de corporate-governanceverklaring onderdeel uit van het jaarverslag. Dit geldt
ook wanneer gebruik wordt gemaakt van de mogelijkheid die uit de richtlijn
overgenomen zal worden om de corporate-governanceverklaring los van het jaarverslag
te publiceren, omdat in het Besluit corporate governance opgenomen zal worden
dat de corporate-governanceverklaring dan geacht zal worden onderdeel uit
te maken van het jaarverslag. Daardoor wordt ten algemene tot uitdrukking
gebracht dat de wetgeving die van toepassing is op het jaarverslag, onverkort
van toepassing zal zijn op de corporate-governanceverklaring. Desalniettemin
maakt de richtlijn het noodzakelijk enkele nadere bepalingen op te nemen voor
de corporate-governanceverklaring, naast de reeds bestaande naleving
van de nationale gedragscode. De naleving van de verklaring zal namelijk ten
gevolge van artikel 1, onderdeel 7, van de richtlijn door meer dwingendrechtelijke
bepalingen omgeven zijn dan de naleving van de nationale gedragscode. In paragraaf 3
onder e is hiervoor een overzicht gegeven van de onderwerpen die in het Besluit
Corporate Governance geregeld zullen worden. In dat besluit zal dan ook gebruik
gemaakt worden van de mogelijkheid van artikel 46bis, derde lid, van de vierde
richtlijn, om de aldaar bedoelde categorie vennootschappen vrijstelling te
verlenen van het verstrekken van bepaalde corporate-governance-informatie
(zie hierboven in het algemeen deel van de toelichting, paragraaf 3,
onder e).I, onderdeel CArtikel 393Het nieuwe onderdeel e van artikel 2:393 lid 5 BW bevat een aanvulling
teneinde een onduidelijkheid weg te nemen die was ontstaan naar aanleiding
van de Wet invoering IAS-verordening, IAS 39-richtlijn en moderniseringsrichtlijn
(Stb. 2005, 377). In artikel 2:393 lid 5 was ten gevolge van genoemde wet
ten onrechte vervallen dat de accountant in zijn verklaring de eventuele tekortkomingen
vermeldt die gebleken zijn uit zijn onderzoek of het jaarverslag overeenkomstig
titel 9 BW is opgesteld en uit zijn onderzoek of de in artikel 2:392 lid 1,
onder b tot en met g, BW vereiste gegevens zijn opgenomen in het jaarverslag.
Hoewel daaruit – mede gezien de formulering van artikel 2:393 lid 5
dat de accountantsverklaring «ten minste» de informatie omvat
die in dat lid is opgesomd – niet geconcludeerd mag worden dat de accountant
weliswaar een onderzoek moet doen naar het jaarverslag en naar de gegevens
van artikel 2:392 lid 1, onder b tot en met g, maar bij geconstateerde gebreken
daarover niets in zijn verklaring hoeft op te nemen, wordt van de gelegenheid
van dit wetsvoorstel gebruik gemaakt om buiten iedere twijfel te stellen dat
de accountant deze tekortkomingen steeds dient te vermelden.I, onderdeel DArtikel 396Met het oog op de beperking van de administratieve lasten worden kleine
rechtspersonen uitgezonderd van de verplichting in de toelichting informatie
te verschaffen over niet in de balans opgenomen regelingen en over transacties
met verbonden partijen.I, onderdeel EArtikel 397Voor de middelgrote rechtspersonen is de informatie die gegeven moet worden
over niet in de balans opgenomen regelingen in artikel 2:381 lid 2 BW beperkt
tot de aard en het zakelijk doel van de regelingen en hoeven de financiële
gevolgen ervan niet geschetst te worden. Wat betreft de transacties met verbonden
partijen uit artikel 2:381 lid 3 zijn middelgrote naamloze vennootschappen
alleen verplicht informatie te verstrekken over transacties die direct of
indirect zijn aangegaan tussen de vennootschap en haar voornaamste aandeelhouders
of tussen de vennootschap en haar leden van het bestuur en van de raad van
commissarissen. I, onderdeel FArtikel 421Artikel 2:421 BW dient aangepast te worden aan de uitzondering die in
de richtlijn is opgenomen op de toelichtingsvoorschriften voor tot niet in
de balans opgenomen regelingen en transacties met verbonden partijen. Banken
hoeven niet aan deze voorschriften te voldoen, voor hen geldt een eigen regime
(het Besluit jaarrekening banken).Artikelen II en IIIGezien de beperkte implementatietermijn die voor deze richtlijn resteert,
is het van belang dat deze wet zo spoedig mogelijk in werking treedt, mede
omdat de nieuwe bepalingen van toepassing zullen zijn op jaarstukken die worden
opgesteld over boekjaren die aanvangen op of na 1 januari 2008.De minister van Justitie a.i.,G. ter Horst TransponeringstabelToelichting bij de verwijzingen in onderstaande tabel:De aangehaalde artikelen in de kolom «geen implementatie»
en «te implementeren» staan in boek 2 van het Burgerlijk Wetboek,
tenzij anders is vermeld.Besluit: Besluit van 23 december 2004
tot vaststelling van nadere voorschriften omtrent de inhoud van het jaarverslag,
Stb. 2004, 747. Richtlijn 2006/46/EGCorresponderend artikel uit EU-richtlijn Geen implementatieTe implementeren in boek 2 BW of in een besluit: 1 lid 111, eerste alinea Vierde richtlijn  Art. 396 lid 1, zie Besluit grensbedragen, Stb. 2006,
474 1 lid 2 11, derde alineaVierde richtlijn N.v.t. Betreft niet-euro-landen. Zie MvT par. 3.a  1 lid 3 27, eerste alinea Vierde richtlijn Art. 397 lid 1, zie Besluit grensbedragen, Stb. 2006,
474 1 lid 4 27, derde alinea Vierde richtlijn N.v.t. Betreft niet-euro-landen. Zie MvT par. 3.a  1 lid 5 42bis lid 5bisVierde richtlijn Zie MvT par. 3.b 1 lid 643 lid 1 onder 7 bisVierde richtlijn  Art. 381 lid 2; 396 lid 5; 397 lid 6 1 lid 6 43 lid 1 onder
7terVierde richtlijn Art. 381 lid 3; 396
lid 5; 397 lid 6; MvT bij art. 381 1 lid 7 46bisVierde richtlijn Art. 391 lid 5; art. 3 Besluit Art. 391 lid 5; Besluit  1 lid 8 50ter en 50quaterVierde richtlijn Art. 9, 101/210, 138–140/248–250,
149/259; zie MvT par. 3.f  1 lid 953bisVierde richtlijn Art. 398 lid 3.a; zie MvT par. 3.c en d  1 lid 10 60bisVierde richtlijn Art. 138–139/248–249, 393; art. 1 onder 3 Wet economische delicten;
zie MvT par. 3.g  1 lid 1161bisVierde richtlijn N.v.t. Betreft evaluatie van richtlijn door Commissie  2 lid 1 34 onder 7bisZevende richtlijn Art. 410 jo. art. 381 lid 2; zie MvT par. 3.c 2 lid 1 34 onder 7terZevende richtlijn Art. 410 jo. art. 381 lid 3; zie MvT par. 3d  2 lid 2 36 lid 2, onder
f Zevende richtlijn  Besluit 2 lid 336bis en 36terZevende richtlijn Art. 9, 101/210, 138–140/248–250,
149/259; zie MvT par. 3.f  2 lid 4 41 lid 1bisZevende richtlijn  MvT bij art. 381 2 lid 5 48 Zevende richtlijn Art. 101 lid 3,
138–139/248–249, 393; art. 1 onder 3 Wet economische delicten;
zie MvT par. 3.g  3 1, eerste lid Bankenrichtlijn CorpGov: zie
art. 416 lid 1; aansprakelijkheid: titels 4 (nv) en 5 (bv) gelden ook voor
banken, zie MvT par. 3.f  4 1, eerste lidVerzekeringsrl. CorpGov: zie
art. 428 lid 1; niet in balans opgenomen reg.: art. 381 lid 2, 397 lid 6,
428 lid 1, zie MvT par. 3.c; verbonden part.: art. 381 lid 3, 397 lid 7, 428
lid 1, zie MvT par. 3.d; aansprakelijkheid: titels 4 (nv) en 5 (bv) gelden
ook voor verzekeringsmij., zie MvT par. 3.f  5   N.v.t. Betreft implementatie- en notificatieverplichting  6   N.v.t. Betreft inwerkingtreding  7   N.v.t. Betreft adressaten XNoot1Het wetsvoorstel strekt tot implementatie van Richtlijn 2006/46/EG van
het Europees Parlement en de Raad van 14 juni 2006, tot wijziging van
Richtlijnen 78/660/EEG van de Raad betreffende de jaarrekening van bepaalde
vennootschapsvormen, 83/349/EEG van de Raad betreffende de geconsolideerde
jaarrekening, 86/635/EEG van de Raad betreffende de jaarrekening en de geconsolideerde
jaarrekening van banken en andere financiële instellingen en 91/674/EEG
van de Raad betreffende de jaarrekening en de geconsolideerde jaarrekening
van verzekeringsondernemingen (PbEU L 224). Uiterste implementatiedatum van
de richtlijn is 5 september 2008. Voor verdere implementatieaspecten
zij verwezen naar de transponeringstabel aan het slot van deze memorie van
toelichting. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31508-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl