Wijziging van de Werkloosheidswet en enige andere wetten in verband met aanscherping van de wekeneis; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29738, nr. 7

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

10-12-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2004-2005

29738 nr. 7

06-12-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Inleiding2. Aanleiding en doelstellingWerkloosheid als percentage van beroepsbevolking1Werkloosheidspercentage beroepsbevolking < 25 jaarI/A-ratio 1990 en 19993. Uitwerking van de aanscherping van de toetredingsvoorwaarden4. Gevolgen aanscherping wekeneis5. Overgangsrecht6. Adviezen7. Financiële effectenGevolgen voor de WWB8. ArtikelsgewijsArtikel IOnder HArtikel 17a lid 3
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29738Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 85 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 738Wijziging van de Werkloosheidswet en enige andere wetten, in verband
met afschaffing van de kortdurende uitkering en aanscherping van de wekeneisnr. 7NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 6 december 20041. InleidingDe regering heeft met belangstelling kennis genomen van het verslag van
de Tweede Kamer op het wetsvoorstel. De regering is voornemens alleen de behandeling
van het aanscherpen van de wekeneis voort te zetten. Een daartoe strekkende
nota van wijziging wordt tegelijk bij deze nota naar aanleiding van het verslag
naar de Tweede Kamer gezonden. De regering licht dit als volgt toe.Dit najaar heeft een kabinetsdelegatie overleg gevoerd met delegaties
van werkgevers- en werknemersorganisaties, verenigd in de Stichting van de
Arbeid. Het overleg heeft, op 5 november 2004, geresulteerd in een conceptverklaring
van de Stichting respectievelijk een conceptverklaring van het kabinet. De
kabinetsverklaring betreft nog een concept, omdat de werknemersorganisaties
hun achterban moeten raadplegen alvorens een definitief standpunt in te nemen
en in de Stichting van de Arbeid te bekrachtigen. De vakcentrales zullen de
met het kabinet bereikte overeenstemming met een positief advies voorleggen.Het kabinet hecht eraan om tot overeenstemming met sociale partners te
komen. Niet alleen vanwege de spanningen op korte termijn, maar vooral ook
vanwege de noodzaak de uitdagingen voor de komende jaren gezamenlijk aan te
pakken.Met betrekking tot de voorstellen die in voorliggend wetsvoorstel zijn
opgenomen zijn de volgende afspraken opgenomen in het conceptakkoord.Het kabinet houdt de behandeling van het wetsvoorstel inzake de afschaffing
van de kortdurende uitkering aan tot 1 april 2005. De Sociaal Economische
Raad (SER) levert voor 1 april het advies over de toekomstbestendigheid
van de WW. Een SER-advies dat volgens ramingen van het Centraal Planbureau
(CPB) vorm geeft aan eenzelfde volumereductie in de Werkloosheidswet (WW)
als de kabinetsvoornemens zal voor het kabinet zeer zwaarwegend zijn.De behandeling van de door het kabinet voorgestelde wijziging in de referte-eisen
WW wordt voortgezet. Definitieve besluitvorming over de invoering wordt genomen
mede in het licht van het SER-advies. Het staat de SER vrij om, op dezelfde
wijze als ten aanzien van de kortdurende uitkering, vóór 1 april
2005 alternatieven aan te dragen.Naar aanleiding van het bovenstaande worden in bijgevoegde nota van wijziging
alle bepalingen die betrekking hebben op het afschaffen van de kortdurende
uitkering uit het wetsvoorstel gehaald. Nu het afschaffen van de kortdurende
uitkering daarmee geen onderdeel meer is van onderhavig wetsvoorstel worden
in deze nota naar aanleiding van het verslag alleen de vragen in het verslag
van de Tweede Kamer die betrekking hebben op het aanscherpen van de (verlaagde)
wekeneis inhoudelijk behandeld. Voor zover bepaalde vragen betrekking hebben
op zowel het afschaffen van de kortdurende uitkering als het aanscherpen van
de (verlaagde) wekeneis wordt in de beantwoording ervan uitgegaan dat de vraag
betrekking heeft op het aanscherpen van de wekeneis.2. Aanleiding en doelstellingUit het verslag leidt het kabinet af dat in de Tweede Kamer verschillend
wordt geoordeeld over de voorgestelde aanscherping van de wekeneisen in de
WW.Bij de beantwoording van de vragen en opmerkingen is de indeling van het
verslag van de Tweede Kamer als uitgangspunt genomen. In een enkel geval,
waar samenvoeging van een aantal vragen en antwoorden voor de hand ligt, is
hiervan afgeweken.De leden van de CDA-fractie geven aan met belangstelling kennis genomen
te hebben van de voorstellen. Zij geven aan dat de WW twee belangrijke functies
heeft. Enerzijds is dit de verzekering tegen loonderving als gevolg van het
tijdelijk niet kunnen vervullen van een betaalde baan en anderzijds is dat
de activerende werking, met als doel de verzekering te gebruiken zolang als
nodig en zo kort als mogelijk. In dit verband verzoeken deze leden de regering
om een brede visie te geven op de combinatie van de gewenste ontwikkeling
in het kader van de «Wet flexibiliteit en zekerheid» en de relatie
daarvan met de hier voorgenomen wijziging in de WW. Zij vragen de regering
hierbij ook te betrekken het heroverwegen van het principe van «last
in first out» in situaties van reorganisatie en gedwongen ontslag. Tevens
zien deze leden gaarne een beschouwing over de samenhang met de beoordeling
van de ontslagaanvraag in relatie tot de mate van investeren door werkgever
en werknemer in de employability van de werknemer, waardoor de kansen op de
arbeidsmarkt worden versterkt. Ook de leden van de PvdA-fractie vragen naar
de gevolgen voor de arbeidsmarkt, de flexibiliteit van het gedrag van werknemers
en de bereidheid over ontslagtoetsen te praten in het belang van een flexibele
arbeidsmarkt.De leden van de fractie van de ChristenUnie verzoeken om een nadere onderbouwing
van de stelling in de memorie van toelichting dat ruimte dient te blijven
voor werknemers met een onregelmatig arbeidspatroon. De SER stelt dat de aanscherping
van de wekeneis ook de toegang tot de loongerelateerde uitkeringen bemoeilijkt
voor mensen met een flexibele arbeidsrelatie. Graag een reactie van de regering
op deze stelling, zo vragen de leden van de PvdA-fractie.De LPF-fractie is van mening dat het voorstel niet leidt tot een grotere
werkgelegenheid en wijst daarbij op de uiterst starre arbeidsmarkt in Nederland.Alvorens de vragen te beantwoorden wil de regering ingaan op zin en doelstelling
van het voorstel. Met de aanscherping van de wekeneis voor de WW wordt beoogd
om het recht op werkloosheidsuitkering voor te behouden aan werknemers die
een sterke band met de arbeidsmarkt hebben. Bij de huidige wekeneisen volstaat
een relatief gering recent arbeidsverleden om in aanmerking te komen voor
een WW-uitkering.De voorgestelde wijziging zal leiden tot een verminderde instroom in de
WW. Daarnaast zal er naar verwachting ook sprake zijn van een participatiebevorderende
werking, omdat werknemers zullen proberen langer dan wel regelmatiger te werken.
Het voorstel versterkt daarmee de activerende werking van de WW.Het beperken van instroom in de WW past binnen het beleid dat er op gericht
is de collectieve lasten te beperken en levert een bijdrage aan de doelstelling
met betrekking tot het EMU-saldo. Door beperking van de collectieve lasten
wordt de structuur van de Nederlandse economie verbeterd en de werkgelegenheid
bevorderd, waardoor voor iedereen het perspectief op werk toeneemt.Zoals aangegeven, is de regering van mening dat van werknemers die voor
een, soms langdurig, recht op WW-uitkering in aanmerking willen komen een
sterke band met het arbeidsproces mag worden verwacht. In de huidige wekeneisen
komt dit, naar de mening van de regering, onvoldoende naar voren. Het vragen
van een sterkere band met het arbeidsproces, brengt met zich dat degenen die
deze band niet hebben niet (meer) in aanmerking komen voor WW-uitkering.Werknemers met een stabiele arbeidsrelatie zullen geen gevolgen ondervinden
van het voorstel. Wel zal dit het geval zijn voor uitzendkrachten en andere
werknemers met een wisselend patroon van werken en niet werken. De regering
verwacht niet dat het aanscherpen van de wekeneis zal leiden tot een verminderde
bereidheid om te gaan werken in flexibele arbeidsrelaties. De keuze voor dergelijke
arbeid zal immers niet primair zijn ingegeven door de wens om bij werkloosheid
een uitkering te ontvangen maar om loon te verdienen; omdat flexibel werk
een goede opstap kan zijn naar vast werk of omdat werknemers zelf graag flexibel
willen werken. Daarnaast blijft er ruimte voor werknemers met een onregelmatig
arbeidspatroon omdat ook de referteperiode verlengd zal worden en 13 weken
langer blijft dan het aantal te werken weken. Ook werknemers die in de referteperiode
meerdere kortdurende contracten hebben kunnen dus in aanmerking komen voor
een WW-uitkering zolang de periode van niet werken tussen de verschillende
contracten in niet langer is dan in totaal 13 weken. Het aanscherpen van de
wekeneisen zal er toe kunnen leiden dat werknemers in flexibele arbeidsverhoudingen
langer aaneen zullen gaan werken of met kortere periodes van werkloosheid
c.q. niet-werken tussen de contracten, hetgeen een wenselijk, participatiebevorderend
effect is.Het aanscherpen van de wekeneis leidt er ook toe dat het geconcentreerde
gebruik van de WW door herhalingswerkloosheid in bepaalde sectoren met cyclische
of seizoenswerkloosheid met ongeveer de helft wordt teruggedrongen. Hierdoor
zullen werkgevers in deze sectoren zich gedwongen zien om meer te investeren
in continuïteit in de bedrijfsvoering en het bestendigen van arbeidsrelaties
teneinde werknemers voor hun branche te behouden. Een goed voorbeeld daarvan
vormt de schildersbranche, waarover ook door de leden van de D66-fractie vragen
gesteld zijn. In de schildersbranche wordt veel geïnvesteerd in de scholing
van jonge werknemers. Voorzover deze jonge werknemers door de voorliggende
maatregel of de regels rondom cyclische werkloosheid geen aanspraak kunnen
maken op een WW-uitkering, zullen zowel de werknemer als de werkgever, meer
dan voorheen gestimuleerd worden om naar wegen te zoeken om de arbeidsrelatie
van deze jongeren te continueren teneinde te voorkomen dat deze goedgeschoolde
jonge werknemers op termijn niet meer beschikbaar zijn voor deze werkgever
of voor de branche.Wat betreft de vraag van de leden van de CDA-fractie over de relatie met
het lifo beginsel wordt het volgende opgemerkt. In de notitie heroverweging
van het lifo beginsel bij bedrijfseconomisch ontslag1 is aangegeven, dat het kabinet er naar streeft te komen
tot een systeem waarbij in beginsel het afspiegelingsbeginsel zal gelden bij
de beoordeling van de ontslagkeuze door de Centrale organisatie Werk en Inkomen
(CWI) en op decentraal niveau aan sociale partners de ruimte wordt gegeven
om zelf regels te stellen met betrekking tot de ontslagkeuze. Met deze voorstellen
wordt voorkomen, dat de laatst binnengekomen werknemers per definitie als
eerste voor ontslag in aanmerking komen, zoals thans veelal wel het geval
is. De voorstellen rondom het lifo beginsel zijn voor advies voorgelegd aan
de Stichting van de Arbeid en de CWI. Onlangs heeft de Stichting aangegeven,
dat het advies hierover mij naar verwachting in december zal bereiken. Daarna
zal het kabinet over de voorstellen een definitief standpunt bepalen, uiteraard
ook rekening houdend met het hierover door de CWI uitgebrachte advies. Het
kabinet zal u daarover zo spoedig mogelijk berichten. Met betrekking tot de
relatie met het onderhavige voorstel wordt opgemerkt, dat het aanscherpen
van de wekeneis voornamelijk gevolgen zal hebben voor personen met een tijdelijk
dienstverband. Het lifo beginsel (en de voorstellen tot aanpassing daarvan)
hebben betrekking op personen met een vast dienstverband.Voorts vragen de leden van de CDA-fractie om een beschouwing over de samenhang
tussen de beoordeling van een ontslagaanvraag in relatie tot de mate van investeren
door werkgever en werknemer in de employability van de werknemer. Zoals bij
de onlangs gehouden algemene politieke beschouwingen aangegeven onderschrijft
het kabinet het belang van het investeren van de werkgever in scholing en
training. De werkgever heeft daar ook zelf belang bij. Immers goed opgeleid
personeel is een voorwaarde voor de arbeidsproduktiviteitsgroei en voor een
sterke concurrentiepositie. In dat verband wil het kabinet – naast de
reeds bestaande stimulerende fiscale maatregelen – in overleg met sociale
partners en onderwijsinstellingen, in het te formeren platvorm «leven
lang leren» inzetten op instrumenten die juist aangrijpen bij het individu.
Over de hoofdlijnen van het beleid op dit terrein zal de Kamer binnenkort
worden geïnformeerd.De leden van de fracties van CDA, PvdA, SP en de ChristenUnie hebben het
kabinet gevraagd in te gaan op de relatie van het voorliggende voorstel met
de adviesaanvraag aan de SER over de toekomst van de WW.Zoals in de inleiding is vermeld zal de SER vóór 1 april
2005 een advies over de toekomstbestendigheid van de WW uitbrengen. De definitieve
besluitvorming over het aanscherpen van de wekeneis zal in het licht van dit
advies plaatsvinden.De leden van de CDA-fractie vragen de regering om in te gaan op de samenhang
van dit voorstel met de recente maatregel inzake WW en scholing.In het onderhavige wetsvoorstel wordt de wekeneis als toetredingsvoorwaarde
tot de uitkering aangescherpt. De duur van de uitkeringen die verstrekt worden
wijzigt niet. Na inwerkingtreding van het voorstel van Wet houdende wijziging
van enkele sociale verzekeringswetten en enige andere wetten in verband met
het aanbrengen van enige vereenvoudigingen1, wordt
de werkloosheidsuitkering van de werkzoekende niet meer verlengd tijdens scholing.
Met dat wetsvoorstel wordt vereenvoudiging van de wettelijke regeling en vereenvoudiging
van de uitvoering gerealiseerd. Tevens wordt beoogd een prikkel in te voeren
voor de uitkeringsgerechtigde om een goede afweging te maken met betrekking
tot het gebruik van scholing. Met de per 1 augustus 2004 ingevoerde Scholingsregeling
WW worden de voorwaarden verruimd, die gesteld worden aan scholing
die met behoud van uitkering kan worden gevolgd. Daardoor kan meer maatwerk
bij scholing worden geleverd.De regering stelt dat de grote groei van de werkloosheid de reden is voor
de voorliggende maatregelen. Dat verbaast de leden van de PvdA-fractie zeer.
Zij vragen de regering om een overzicht van de werkloosheidscijfers over de
laatste 8 jaar in vergelijking met andere Europese landen. Zij vragen
daarin ook de cijfers van de jeugdwerkloosheid en het beroep op de bijstand
mee te nemen.In de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel spreekt de regering
met name zijn ongerustheid uit over de ontwikkeling van het aantal WW-uitkeringen
in de periode 2002–2007, waarbij wordt opgemerkt dat zonder nader beleid
het aantal WW uitkeringsjaren in 2007 het dubbele zou bedragen van het aantal
in 2002. Omdat werkloosheidsregelingen per land sterk verschillen is een internationale
vergelijking hierbij moeilijk te maken. Wel kan de werkloosheid als percentage
van de beroepsbevolking tussen landen worden vergeleken.Werkloosheid als percentage van beroepsbevolking1 19961997199819992000200120022003België9.59.29.38.66.96.77.38.1Denemarken6.35.34.94.84.44.44.65.6Finland14.612.711.310.29.89.19.19.0Frankrijk11.911.811.410.79.38.58.89.4Duitsland8.79.79.18.47.87.88.69.3Nederland2.92.72.72.42.32.12.83.7Zweden18.117.015.212.811.310.611.311.3Verenigd Koninkrijk3.94.23.63.02.72.63.24.1Verenigde Staten8.06.96.25.95.45.05.15.0Bron: OECD, Employment Outlook 20041 Werklozen zijn in deze tabel gedefinieerd volgens de ILO
definitie. Dit betekent dat het gaat om personen die zonder werk zijn en op
zoek naar werk moeten zijn. Daarbij is niet relevant of en zo ja, welke uitkering
wordt ontvangen.Hieronder volgt het werkloosheidspercentage voor jongeren tot 25 jaar
volgens Eurostat berekeningen.Werkloosheidspercentage beroepsbevolking < 25 jaar 19961997199819992000200120022003België20,521,320,421,017,416,917,721,7Denemarken10,68,17,29,56,78,57,49,2Duitsland9,610,79,88,98,57,89,311,0Frankrijk27,628,926,226,320,618,018.919,8Nederland11,49,78,87,45,84,65,06,4Finland41,635,43021,221,119,420,721,4Zweden21,521,917,516,39,511,812,913,7Verenigd Koninkrijk14,913,612,513,112,711,912,012,3Bron: Eurostat, lfsDe I/A-ratio drukt het aantal personen (in voltijdseenheden) uit dat een
uitkering ontvangt in relatie tot het aantal personen (in voltijdseenheden)
dat werkt. Hoe hoger de I/A-ratio, des te meer uitkeringen tegenover werkenden.I/A-ratio 1990 en 1999 19901999België0,570,54 Denemarken0,340,33Duitsland0,300,37 Frankrijk0,350,43Nederland0,350,30Spanje0,250,22Verenigd Koninkrijk0,280,30 Zweden0,240,30Verenigde Staten0,240,20Bron: Employment Outlook 2003De tabel bevat de uitkeringen voor werkloosheid, prepensioen, bijstand,
ziekte, nabestaanden en arbeidsongeschiktheid.Internationaal vergelijkbaar zijn helaas geen nieuwere cijfers bekend.
Ter vergelijking kan de ontwikkeling van de Nederlandse ratio worden getoond,
zoals berekend door het CPB: I/A-ratio 1999:0.316  2004:0.315 Bron: MEV 2004De leden van de PvdA-fractie vragen de regering om argumenten die verklaren
waarom voor een conjuncturele toename van de werkloosheid structurele maatregelen
met zo een verstrekkend karakter gerechtvaardigd zijn.Het kabinet werkt aan de totstandkoming van een meer activerend stelsel
van sociale zekerheid en vermindering van collectieve lasten. Dit verbetert
immers de structuur van de Nederlandse economie en het perspectief op werk.
De maatregelen leiden daarmee tot herstel van de werkgelegenheid en beperking
van de werkloosheid.De leden van de VVD-fractie hebben met grote belangstelling kennis genomen
van het onderhavige voorstel en geven aan het voorstel te onderschrijven.
Deze leden vragen de regering een integrale evaluatie toe te zeggen van alle
maatregelen die zij met betrekking tot de WW genomen heeft c.q. gaat nemen
met onderhavig wetsvoorstel?Het ligt in de rede om de vraag over de evaluatie van alle maatregelen
rondom de WW te betrekken bij het kabinetsstandpunt dat het kabinet op termijn
zal uitbrengen nadat de SER over de toekomstbestendigheid van de WW geadviseerd
heeft.De leden van de SP-fractie hebben grote bezwaren tegen het voorstel omdat
inkomenszekerheid juist van groot belang is voor degenen die werkloos raken
in perioden van toenemende werkloosheid. In dat verband geven zij aan dat
één van de argumenten voor de voorgestelde maatregelen is de
beperking van de collectieve lasten en daardoor de verbetering van de economische
structuur en daarmee het perspectief op werk. Deze leden vragen de regering
aan te geven hoeveel werkgelegenheid zal ontstaan door deze specifieke verlaging
van de collectieve lasten Het totale beleidspakket met betrekking tot het
arbeidsaanbod (WW, WAO en bijstand) in 2005 leidt tot een stijging van het
effectieve arbeidsaanbod met circa 10 duizend personen. Een hoger effectief
arbeidsaanbod draagt bij aan een meer gematigde loonontwikkeling
en daarmee aan een verbetering van de werkgelegenheid.3. Uitwerking van de aanscherping van de toetredingsvoorwaardenDe leden van de CDA-fractie onderschrijven het belang van een sterke band
met de arbeidsmarkt. Daarbij is voor deze leden de vraag aan de orde waarom
de berekeningscriteria voor de referte-eisen niet worden gemoderniseerd.Het feitelijk arbeidsverleden wordt opgebouwd met 52 loondagen per jaar
en een gewerkte week telt mee voor de wekeneis ongeacht de omvang van de arbeid
in die week. De belangrijkste reden voor deze invulling van de referte-eisen
is dat hierdoor deeltijdwerkers niet benadeeld worden ten opzichte van voltijdwerkers.
Een werknemer die in deeltijd werkt moet in staat zijn om aan de referte-eisen
van de WW te voldoen. Indien voor de opbouw van feitelijk arbeidsverleden
bijvoorbeeld de eis van 104 loondagen per jaar zou worden gesteld, dan kan
een werknemer die vast een dag in de week werkt geen arbeidsverleden opbouwen.
Hetzelfde geldt indien voor het meetellen van een gewerkte week een minimum
aantal uren arbeid of loon wordt vereist. Bepaalde (kleine) deeltijders zouden
hier niet aan kunnen voldoen. Omdat (kleine) deeltijders in meerderheid vrouwen
zijn zou dit indirecte discriminatie kunnen opleveren, waarbij de vraag is
of daar een voldoende objectieve rechtvaardiging voor bestaat.Een andere vraag die deze leden hebben is hoe het verzorgingsforfait zal
gaan doorwerken. Blijft het verzorgingsforfait voor de jaren dat jonge kinderen
worden verzorgd, volledig intact? Daarnaast wordt gevraagd naar de relatie
tot het opnemen van verlof in het kader van de levensloopregeling die naar
verwachting vanaf 1 januari 2006 zal gaan gelden. Zal deze verlofperiode
tellen op analoge wijze als het verzorgingsforfait?Het verzorgingsforfait, zoals dat er uit zal zien vanaf 1 januari
20051, wordt niet gewijzigd door dit voorstel.
Jaren waarin kinderbijslag is ontvangen voor een tot het huishouden behorend
kind dat de leeftijd van 5 jaar niet heeft bereikt tellen (deels) mee bij
de opbouw van feitelijk arbeidsverleden. Verder is het zo dat sinds de Wet
onbetaald verlof en sociale verzekeringen2 onbetaald
verlof tot een maximum van 18 maanden meetelt bij de opbouw van feitelijk
arbeidsverleden.De leden van de CDA-fractie zien dat in de land- en tuinbouwsector een
enorme en succesvolle poging is gedaan om werknemers meerdere aansluitende
periodes van seizoensarbeid te laten werken, waardoor minder noodzaak is tot
het doen van een beroep op een uitkering. Zij vragen de regering of deze veronderstelling
juist is. Tegelijkertijd stellen deze leden de vraag of deze aanpak als voorbeeld
dient of kan dienen voor bedrijfstakken waarin sprake is van cyclische werkloosheid.
Tevens vragen de leden van de CDA-fractie of de regering de ontwikkelingen
en de huidige stand van zaken kan schetsen met betrekking tot het minimaliseren
van cyclische werkloosheid.De agrarische sector kent een systeem van premiegroepen in de wachtgeldfondsen,
waarbij werkgevers een hoge premie betalen voor werknemers met een «los»
dienstverband en een lage premie voor werknemers met een vast dienstverband.
Daarnaast kent de sector een private overbruggingsregeling. Werkgevers en
werknemers die deelnemen aan het Overbruggingsfonds kunnen in de periode van
10 november tot en met 31 maart maximaal 30 dagen gebruik maken
van deze overbruggingsregeling. Hierdoor kan een werkgever zijn
werknemers zo veel mogelijk in vaste dienst nemen en houden.In mijn brief van 6 juli 20041 heb ik
aangegeven voornemens te zijn premiegroepen te willen introduceren in de wachtgeldfondsen
van enkele andere sectoren, teneinde daar ook de continuïteit in de bedrijfsvoering
te stimuleren en de instroom in de WW vanwege seizoenswerkloosheid te beperken.
Het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) en de Belastingdienst
hebben aangegeven dat de invoering van premiegroepen mogelijk is vanaf het
moment dat zij op basis van de Wet financiering sociale verzekeringen (Wfsv)
met de polisadministratie werken. Dit is voorzien vanaf 1 januari
2006. U bent hierover geïnformeerd bij brief van 14 oktober 20042.Op dit moment wordt er nog overleg gevoerd met de verschillende sectoren
om te bezien hoe een dergelijk systeem in deze sectoren ingevoerd zou kunnen
worden. Nadat dat overleg is afgerond zal ik uw Kamer over de resultaten informeren.Ook een private overbruggingsregeling zou als voorbeeld kunnen dienen
voor andere sectoren waar veel kortdurende en cyclische werkloosheid voorkomt.
Het is echter aan werkgevers en werknemers in die sectoren zelf om eventueel
zo'n regeling te treffen. De schilderssector heeft via het Aanvullingsfonds
Werknemersverzekeringen een tijdelijke private regeling getroffen voor werknemers
die in het laagseizoen werkloos worden en geen recht op een WW-uitkering hebben
vanwege de regeling voor cyclische werkloosheid.De leden van de PvdA-fractie vragen waarom de effecten van de premiedifferentiatie
in de WW niet eerst worden afgewacht alvorens in de WW-rechten zelf te gaan
snijden. Vooral in die sectoren waarin een verlaagde wekeneis geldt, mag verwacht
worden dat door de WW-premiedifferentiatie er eerder en vaker door werkgevers
gekozen wordt voor meer vaste dienstverbanden. Een deel van de SER stelt dat
de verlaagde wekeneis een instrument is waarmee adequaat en flexibel kan worden
ingespeeld op specifieke arbeidsmarktomstandigheden. De leden van de PvdA-fractie
vragen een reactie op deze opvatting.De beoogde invoering van premiegroepen in de wachtgeldfondsen van sectoren
waar veel cyclische en seizoenmatige werkloosheid voorkomt, zal er inderdaad
aan bijdragen dat door werkgevers eerder en vaker gekozen wordt voor meer
vaste dienstverbanden. Werkgevers zullen er naar streven meer continuïteit
aan te brengen in de organisatie van de werkzaamheden. De instroom in de WW
vanuit deze sectoren zal hierdoor afnemen en ook het belang van een verlaagde
wekeneis voor de besluitgroepen zou hierdoor verder afnemen. Gelet op het
feit dat het beroep op de verlaagde wekeneis door seizoenwerkers al sterk
is afgenomen en ook in de toekomst, mede door de invoering van premiedifferentiatie,
verder zal afnemen, ligt afschaffing van de verlaagde wekeneis voor deze groep
in de rede. Door het afschaffen van de verlaagde wekeneis voor seizoenwerkers
wordt tevens bereikt dat ook de seizoenwerknemers zelf er een sterker belang
bij krijgen om op een continue basis werkzaam te zijn bij dezelfde werkgever
of een andere werkgever. Daarnaast speelt een rol dat de bevoordeling van
seizoenwerkers boven andere werknemers met een flexibel arbeidspatroon, moeilijk
te rechtvaardigen is. Ook draagt afschaffing van de verlaagde wekeneis voor
seizoenwerknemers bij aan deregulering.De leden van de PvdA-fractie vragen of het waar is dat in de podiumkunstensector
de WW-premie bij de premiedifferentiatie het eerste jaar kan oplopen tot 12%
voor een werknemer. Zo ja, voorziet het ministerie van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschappen dan in bijbehorende financiering per 1 januari 2005?
Zo nee, is het dan de bedoeling van de regering het aantal kunstproducties
en voorstellingen terug te brengen? Zo ja, met hoeveel? Is het effect van
de premiedifferentiatie op de productie van deze sector als eigenstandige
beleidsbeslissing van de regering tijdig onderkend. Accepteert de regering
deze effecten als een eigen gekozen beleid?, zo vragen deze leden.Over de invulling van het model van premiegroepen en de daarbij behorende
premiestelling, ben ik nog in overleg met de verschillende sectoren. Door
de invoering van premiegroepen in het wachtgeldfonds Culturele instellingen
zullen twee effecten optreden. Doordat werkgevers, sterker dan nu, gestimuleerd
worden om continuïteit in de werkzaamheden aan te brengen en de instroom
in de WW daardoor afneemt zullen de wachtgeldlasten, de gemiddelde wachtgeldpremie
en daarmee dus ook de loonkosten voor deze sector als geheel dalen. Dit betekent
dat er binnen de bestaande financiering dus meer ruimte ontstaat voor kunsten
cultuuractiviteiten. Naast de afname van lasten zal er ook sprake zijn van
een verschuiving van lasten van werkgevers binnen de sector Culturele instellingen
die minder gebruik maken van tijdelijke krachten naar werkgevers die meer
gebruik maken van tijdelijke krachten. Binnen het wachtgeldfonds Culturele
instellingen kan dit er bijvoorbeeld toe leiden dat er een verschuiving van
lasten optreedt van gesubsidieerde werkgevers naar commerciële werkgevers.
Ook binnen de gesubsidieerde culturele sector kan een verschuiving van lasten
optreden.Overigens moet onderkend worden dat slechts een deel van de podiumkunsten
door het Rijk gesubsidieerd wordt. Voor dit gesubsidieerde deel van de sector
is de Overheidsbijdrage voor arbeidskostenontwikkelingen (OVA) van toepassing,
die voorziet in een bijdrage ten behoeve van de loonkostenontwikkeling en
ten behoeve van mutaties in de sociale premies.De leden van de PvdA-fractie vragen hoe groot de beroepsgroep van podiumkunstenaars
en de ondersteunende (technische) beroepen is en hoeveel mensen uit deze beroepsgroep
per jaar gebruik maken van de WW onderscheiden naar de voorgestelde regelingen.De precieze omvang van de beroepsgroep is niet bekend. Binnen de gehele
sector waaronder de podiumkunstenaars vallen, de sector Culturele instellingen,
waren eind 2003 ruim 60 000 mensen verzekerd voor de werknemersverzekeringen.
Een deel hiervan is werkzaam als podiumkunstenaar.De leden van de VVD-fractie vragen of de regering uitvoerig kan motiveren
waarom zij ervoor gekozen heeft het besluit verlaagde wekeneis aan te passen
op de wijze waarop zij dit thans doet. Waarom heeft zij ervoor gekozen om
de verlaagde wekeneis voor seizoenswerknemers af te schaffen en dit voor artiesten
en musici niet te doen? Deze laatste groep kan immers toch ook ander werk
aanvaarden? Kan de Regering daarbij tevens ingaan op de aanscherping van de
verlaagde wekeneis voor artiesten en musici. De Regering denkt daarbij aan
verhoging van de geplaatste wekeneis van 16 weken uit 39 weken tot 26 uit
39 weken. Kan de Regering uitvoerig motiveren waarom zij hier aan denkt? Kan
de Regering tevens aangeven wanneer deze aanscherping gaat plaatsvinden (en
op welke wijze). Deze leden vragen verder of de Regering daarbij ook kan ingaan
op de gevolgen die dit heeft op het aantal uitkeringen dat aan deze groep
verstrekt wordt en de budgettaire effecten die dit met zich mee zou brengen.
De leden van de PvdA-fractie vragen of de regering kan aangeven hoeveel kunstenaars
per jaar minder gebruik kunnen maken van de WW door een verhoging van de verlaagde
wekeneis? De D66-fractie wil weten waarom de wekeneis in de cultuursector
verhoudingsgewijs zoveel extra wordt verzwaard? De leden van
de fractie van de ChristenUnie vragen waar het aantal van 26 op is gebaseerd.Zoals in de memorie van toelichting is aangegeven was de achterliggende
gedachte bij het introduceren van de verlaagde wekeneis destijds dat werknemers
aangewezen konden zijn op bepaald soort werk, zoals seizoensarbeid, waarmee
zij niet aan de reguliere wekeneis konden voldoen. Het ging om een tijd waarin
minder flexibele arbeid beschikbaar was en de arbeidsmobiliteit geringer.
Naar de mening van de regering zijn werknemers in deze tijd niet (langer)
aangewezen op een bepaald soort seizoensarbeid. De arbeidsmarkt biedt veel
meer vormen van flexibele arbeid. Dit blijkt ook uit het gegeven dat het aantal
seizoenwerknemers dat op grond van de verlaagde wekeneis een WW-uitkering
hebben ontvangen, in de loop van de jaren gestaag is gedaald. Als werknemers
bepaalde soort seizoenarbeid willen blijven verrichten zijn er veel meer mogelijkheden
om «opvularbeid» tussen de seizoenen te vinden.Daarbij komt, zoals ook eerder is vermeld, dat de bevoordeling van bepaalde
seizoenwerknemers met een onregelmatig of onderbroken arbeidspatroon ten opzichte
van andere werknemers zoals uitzend- en oproepkrachten, die ook in onregelmatige
arbeidspatronen werkzaamheden verrichten, moeilijk te rechtvaardigen is.De argumenten die in het voorgaande genoemd zijn voor afschaffing van
de verlaagde wekeneis voor seizoenwerknemers gelden niet of in mindere mate
voor artiesten en musici. Artiesten en musici zullen ook in mindere mate in
de situatie zijn dat zij tussentijds werk in een andere sector kunnen vinden
en aanvaarden als dit onderbroken moet kunnen worden voor bijvoorbeeld het
verrichten van audities. Uit onderzoek blijkt ook dat het gebruik van de verlaagde
wekeneis voor deze groep in de loop der jaren is toegenomen. De werkzaamheden
als artiest zijn vaak ook veel sterker gebonden aan bepaalde personen. Vanwege
de bijzondere aard van de arbeidsrelaties van onregelmatig werkende musici
en artiesten handhaaft de regering voor deze beroepsgroep de relatieve positie
zoals deze thans ook geldt. Daarbij is gekozen voor aanscherping van de verlaagde
wekeneis naar de huidige reguliere wekeneis van 26 uit 39 weken. Door deze
aanscherping komt de verlaagde wekeneis, naar de mening van de regering, in
eenzelfde verhouding te staan tot de aangescherpte reguliere wekeneis. Het
aantal te werken weken wordt voor artiesten en musici 2/3 van het aantal te
werken weken voor de andere werknemers. Dit is vergelijkbaar met de verhouding
in de huidige regeling. Verder is er zowel voor artiesten als voor andere
werknemers daarbij in de referteperiode ruimte voor 13 weken waarin niet is
gewerkt.De verlaagde wekeneis is neergelegd in een Besluit op grond van artikel
17a van de WW. Het nieuwe besluit zal gelijktijdig met de aangescherpte wekeneis
in werking treden.Uit onderzoek van UWV uit 2002 (Rapport «Beetwortelkwekers en bollensorteerders»)
blijkt dat er op jaarbasis 2 200 podiumkunstenaars en ondersteunend personeel
met een onregelmatig arbeidspatroon gebruik maken van de WW. Bij aanscherping
van de verlaagde wekeneis voor deze groep, van 16 uit 39 naar 26 uit 39, voldoet
78% van hen nog steeds aan de toegangseisen voor de WW. Dit betekent dat op
jaarbasis ca. 500 kunstenaars door deze aanscherping niet langer gebruik kunnen
maken van de WW. De verwachting is dat deze groep aanzienlijk groter is wanneer
de wekeneis van 39 uit 52 voor deze groep zou gaan gelden. Naar inschatting
van de regering belopen de kosten van deze verlaging van de reguliere wekeneis
voor kunstenaars € 4 mln. structureel.De leden van de PvdA-fractie vragen of de regering wil denken aan het
handhaven van de huidige wekeneis voor musici en artiesten en of de regering
zich gerealiseerd heeft dat door het ophogen van de wekeneis tot 50% van deze
beroepsgroep niet meer in de sector werkzaam kan zijn. Is het waar dat in
de beroepsgroep maar 48% (bijna de helft) alleen voldoet aan de norm van de
huidige verlaagde wekeneis? (blz. 26 notitie Van beetwortelwerkers en
bollensorteerders, UWV 2002). Ziet de regering dat het mogelijk halveren van
de beroepsgroep een gevolg zal zijn van de voorgestelde maatregelen? Zo ja,
op welke andere wijze zou de regering dan kunnen waarborgen dat de beroepsgroep
in stand kan blijven? Is de regering bereid voor de productie van deze beroepsgroep
een nieuwe financiering- , subsidie- en projectstructuur op te zetten? Met
hierin opgenomen de onderzoekskosten, de productiekosten en de leegloop tussen
producties en voorstellingen in het subsidievolume? Zo ja, welke kosten zijn
daar voor noodzakelijk en stelt de regering die dan met ingang van deze wet
ter beschikking? Zo nee, hoe geloofwaardig is de regering dan in de tekst
op pagina 5 van de memorie van toelichting over de analyse van de arbeidsmarkt
in deze sector? De leden van de PvdA-fractie vragen precieze antwoorden op
deze vragen. Welke onderzoeken en analyses liggen ten grondslag aan het voornemen
van de regering voor deze beroepsgroep de bestaande verlaagde weken eis te
verhogen van 16 uit 39 weken naar 26 uit 39 weken? De leden van de CDA-fractie
vragen in dit verband of kan worden toegelicht waarom de staatssecretaris
van cultuur, tenminste de suggestie wekt als zou het bij de aanpassing van
de verlaagde wekeneis voor musici en artiesten gaan om een aanpassing naar
20 uit 39 weken?Bij handhaving van de huidige verlaagde wekeneis van 16 weken zou, naar
de mening van de regering, deze eis niet in een redelijke verhouding staan
tot de eis van 39 gewerkte weken die aan alle andere werknemers wordt gesteld.
Bij verhoging van de verlaagde wekeneis tot 26 uit 39 weken, de huidige reguliere
wekeneis, is dit wel het geval. Over deze aanscherping naar 26 uit 39 bestaat
geen verschil van mening binnen het kabinet. Uit het door de leden van de
PvdA-fractie geciteerde UWV-onderzoek blijkt dat door de aanscherping van
de wekeneis voor musici en artiesten tot 26 uit 39, 22% van deze musici en
artiesten niet meer zou voldoen aan de verlaagde wekeneis en dat 78% ook na
aanscherping van de wekeneis nog zal voldoen. De regering verwacht niet dat
deze maatregel tot een vermindering van de beroepsgroep zal leiden. Immers
de verminderde instroom in de WW zal tot een verlaging van de loonkosten in
die sector leiden, waardoor de kosten omlaag gaan en er met het bestaande
budget meer gedaan kan worden. Daarnaast staan voor kunstenaars en artiesten,
die niet meer voldoen aan de toetredingseisen WW, onder voorwaarden, andere
voorzieningen open zoals de Wet inkomensvoorziening kunstenaars (WWIK).In de toelichting wordt meegedeeld dat afschaffing van de verlaagde wekeneis
vooralsnog niet in de rede ligt. De leden van de fractie van de ChristenUnie
informeren onder welke omstandigheden afschaffing wel aan de orde zou kunnen
komen.Hiervan zou bijvoorbeeld sprake kunnen zijn indien als gevolg van de invoering
van premiedifferentiatie de arbeidsrelaties in de kunstensector langer worden.De leden van de SP-fractie vragen of de regering van mening is dat de
keuze voor het beroep van musicus of artiest in ieder geval niet op grond
van sociale verzekeringswetgeving zou moeten worden genomen? Verder vragen
zij wat de gevolgen zijn van de verscherping van de verlaagde wekeneis voor
het aanbod op de arbeidsmarkt van deze beroepsgroepen en de andere beroepsgroepen
waarvoor een verlaagde wekeneis geldt?Natuurlijk moet de keuze voor het beroep van musicus of artiest, of welk
ander beroep dan ook, niet op grond van de sociale verzekeringswetgeving worden
genomen. De gevolgen van het aanscherpen van de verlaagde wekeneis voor het
arbeidsaanbod in de beroepsgroepen kan enerzijds beperkend zijn omdat mensen
niet langer in een bepaalde sector willen werken en anderzijds verruimend
omdat de mensen die in de sector werken zich ruimer beschikbaar stellen. Dit
laatste effect zal zeker in de cultuursector waarschijnlijk sterker zijn,
nu de keuze voor een carrière als artiest niet gebaseerd zal zijn op
de polisvoorwaarden voor de WW.De leden van de VVD- fractie zijn bevreesd dat met onderhavig wetsvoorstel
de druk op misbruik van (de «vluchtroute» naar) de Ziektewet (ZW)
groter wordt. Zij merken op dat een werknemer die de beëindiging van
zijn werkzaamheden ziet aankomen bij het achterwege blijven van een WW-uitkering
geprikkeld kan worden om zich ziek te melden. Of een werknemer zonder werk
of uitkering kan geprikkeld worden om via een uitzendbureau een enkele dag
te werken en zich vervolgens ziek te melden. In dat geval ontstaat er immers
wél een recht op een uitkering. Deze leden vragen om een uitvoerige
reactie hierop van de regering. Zij vragen of de regering rekening houdt met
een dergelijk misbruik en of de regering heeft becijferd wat de budgettaire
effecten van een weglek naar de ZW zijn.De regering is niet bevreesd dat de mogelijkheid van misbruik van de ZW
als gevolg van dit wetsvoorstel zich in de praktijk zal voordoen. De geschetste
mogelijkheden tot misbruik gaan ervan uit dat betrokkene niet ziek is, maar
wel ziek wordt gemeld. In dat geval behoort de werknemer uiteraard niet voor
een ZW-uitkering in aanmerking te komen. Een belangrijke rol is daarbij weggelegd
voor uitzendbureaus en het UWV.Van een uitzendbureau mag worden verwacht dat het in het kader van de
intake van uitzendkrachten de mogelijkheid van misbruik zoveel mogelijk op
voorhand uitsluit. Het is immers in het kader van haar dienstverlening aan
inlenende bedrijven in haar belang om uitzendkrachten die uit zijn op misbruik
niet te bemiddelen. Mocht een uitzendkracht, ondanks deze screening, niettemin
toch uitvallen en het uitzendbureau twijfel hebben of wel sprake is van ziekte
dan ligt het voor de hand dat het uitzendbureau bij de gebruikelijke ziekteaangifte
aan het UWV hiervan melding maakt.Het UWV beoordeelt eventuele ziekteaangiften. Van het UWV mag, gelet op
de versterking van haar arborol, worden verwacht dat zij uiterst alert is
bij de beoordeling van de ziekteaangifte en daarbij met name toetst en controleert
of sprake is van ziekte. Ingeval het UWV tot het oordeel komt dat geen sprake
is van ziekte wordt geen ZW-uitkering toegekend.Gelet op deze overwegingen doet zich naar het oordeel van de regering
geen weglek naar de Ziektewet voor.4. Gevolgen aanscherping wekeneisDe leden van de PvdA-fractie vragen welke effecten de regering verwacht
voor de arbeidsmarkt in de agrarische sector, aangezien de verwachte instroomreductie
volgens het UWV in deze sector het grootst is. Zou het zo kunnen zijn dat
tijdelijke werknemers in deze sector nog moeilijker dan nu te vinden zijn?
Zou het zo kunnen zijn dat er hierdoor sprake kan zijn van een forse toename
van buitenlandse werknemers in deze sector en andere sectoren die door deze
maatregelen getroffen worden zoals in de horeca? Zo ja, hoeveel arbeidsplaatsen
zal dat dan betreffen? Zo nee, waarom niet? Welke nader onderzoek is naar
deze effecten gedaan? Wat is de opvatting van het Land- en Tuinbouworganisatie
Nederland (LTO) over deze ontwikkeling in deze bedrijfstak? Waarom is deze
opvatting niet meegenomen in de memorie van toelichting?, zo vragen deze leden.Het is niet ondenkbaar dat door het aanscherpen van de wekeneis het lastiger
zal worden voor de agrarische sector en de horeca om voldoende tijdelijke
werknemers te vinden. Het is echter evengoed denkbaar dat werkgevers en werknemers
initiatieven zullen gaan nemen om hun tijdelijke werknemers te behouden voor
hun sector en om hen langer in dienst te houden, bijvoorbeeld door samenwerkingsverbanden
waardoor werknemers in aansluitende seizoenen bij de ene en vervolgens bij
de andere werkgever ingezet kunnen worden. Naar deze effecten is geen nader
onderzoek gedaan. Het is op dit moment niet in te schatten om hoeveel arbeidsplaatsen
het daarom uiteindelijk zal gaan.LTO Nederland heeft zich in het advies van de SER uitgesproken over het
onderhavige wetsvoorstel. LTO Nederland stemt in met het kabinetsvoornemen
om de (reguliere) wekeneis voor de loongerelateerde WW-uitkering te verhogen
tot 39-uit-52-weken. Zij achten het wenselijk de verlaagde wekeneis aan te
passen op afzienbare termijn en verwachten dat mede in het perspectief van
het effectief worden van het kabinetsvoornemen om in een aantal wachtgeldfondsen
premiegroepen op basis van contractvorm in te voeren, de verlaagde wekeneis
mettertijd gefaseerd kan worden afgeschaft. De opvattingen van LTO Nederland
zijn impliciet opgenomen in de memorie van toelichting, daar waar gesproken
is over de advisering van de SER.De leden van de PvdA-fractie hebben vragen bij de wijze waarop de voorgestelde
beperkingen van WW-rechten in de praktijk zullen uitwerken. Daartoe vragen
zij de regering om aan de hand van een aantal praktijksituaties uit te leggen
hoe in de nieuwe situatie de regels zullen uitwerken.Kan de regering aan de hand van een voorbeeld aangeven hoeveel recht iemand
op een WW-uitkering heeft in de huidige wetgeving en in de nieuwe wetgeving
zoals nu voorgesteld? Bijvoorbeeld iemand die in de periode 2002–2006
een kind jonger dan 5 jaar verzorgd heeft. Daarvoor heeft zij geen arbeidsverleden
opgebouwd. Vanaf 1 januari 2006 gaat zij aan het werk, per 1 januari
2007 wordt het jaarcontract niet verlengd. Welke rechten heeft zij?, zo vragen
deze leden.Bij de beantwoording van deze vraag wordt uitgegaan van het verzorgingsforfait
zoals dit vanaf 1 januari 2005 van toepassing is1.In bovenstaande casus is de werknemer werkloos geworden na afloop van
een jaarcontract. De werknemer voldoet dus aan de huidige wekeneis (26 uit
39 weken) en zal ook voldoen aan de aangescherpte wekeneis (39 uit 52 weken).
Bij werkloosheid in het jaar 2007 wordt de arbeidsverledeneis beoordeeld over
de jaren 2002 tot en met 2006. In deze jaren heeft de werknemer in de jaren
2002 tot en met 2005 een kind jonger dan 5 jaar verzorgd en in 2006 heeft
de werknemer 52 loondagen. In de huidige situatie heeft de werknemer 5 jaar
feitelijk arbeidsverleden, in de toekomstige situatie 4 3/4. In beide gevallen
voldoet de werknemer aan de arbeidsverledeneis en heeft dus recht op een loongerelateerde
WW-uitkering. De duur van deze loongerelateerde uitkering is afhankelijk van
de duur van het feitelijke arbeidsverleden vanaf 1998 én het fictieve
arbeidsverleden. Dit laatste wordt bepaald aan de hand van de leeftijd van
de werknemer.Bij vrouwen is een duidelijke toename in de terugkeer op de arbeidsmarkt
als het jongste kind 4 jaar wordt en naar de basisschool gaat (emancipatiemonitor
2000, SCP). De leden van de PvdA-fractie vragen hoe het zit met het verzorgingsforfait
in relatie tot de aanscherping van de toetredingsvoorwaarden? Hoe verhoudt
zich deze regeling tot het verhogen van de arbeidsparticipatie van vrouwen?
Wanneer verjaart het verzorgingsforfait? Verjaart dat als binnen de eerste
4 jaar arbeid opnieuw werkloosheid ontstaat langer dan 6 maanden?Door de aanscherping van de wekeneisen wordt de werking van het verzorgingsforfait
niet gewijzigd. Door middel van het verzorgingsforfait wordt feitelijk arbeidsverleden
opgebouwd over jaren waarin de werknemer geen 52 loondagen heeft, maar wel
kinderbijslag ontvangt voor een kind jonger dan 5 jaar. Het verzorgingsforfait
verjaart niet. Dat wil zeggen dat jaren vanaf 1998 waarin door het verzorgingsforfait
feitelijk arbeidsverleden is opgebouwd blijven tellen als feitelijk arbeidsverleden
ongeacht het moment waarop werkloosheid (weer) intreedt.5. OvergangsrechtDe leden van de PvdA-fractie vragen hoe de voorgestelde beperkingen van
WW-rechten in de praktijk zullen uitwerken met name bij de overgang van de
oude naar de nieuwe regeling. Daartoe vragen zij de regering om aan de hand
van een aantal praktijksituaties uit te leggen hoe in de nieuwe situatie de
regels zullen uitwerken. Kan de regering aan de hand van een voorbeeld aangeven
hoeveel recht op een WW uitkering iemand heeft in de huidige wetgeving en
in de nieuwe wetgeving zoals nu voorgesteld? Het gaat om een persoon die per
1 januari 2004 een WW-uitkering toegekend heeft gekregen met een recht
op maximaal 3 jaar uitkering en:per 1 februari 2005 een baan accepteert tot 1 september 2005,
dit contract wordt niet verlengd en de persoon wil weer in aanmerking komen
voor een WW-uitkering. Krijgt hij die en wat is de duur van het recht?Per 1 mei 2007 accepteert hij een baan tot 1 december 2007,
dit contract wordt niet verlengd en de persoon wil weer in aanmerking komen
voor een WW-uitkering? Welke rechten heeft hij dan?Als hij per 1 januari 2007 een baan accepteert tot 1 januari
2008, dit contract wordt niet verlengd en de persoon wil weer in aanmerking
komen voor een WW-uitkering? Welke rechten heeft hij?Om na inwerkingtreding van dit wetsvoorstel in aanmerking te komen voor
een nieuw recht op WW uitkering moet de werknemer voldoen aan de aangescherpte
wekeneis van 39 uit 52 weken. Op 1 september 2005 voldoet de werknemer
daaraan niet. Hij heeft in de 52 weken voorafgaand aan de werkloosheid in
31 weken gewerkt. Wel zal het door de werkhervatting beëindigde recht
op WW uitkering herleven. Toen deze uitkering werd beëindigd had de werknemer
13 maanden (van 1 januari 2004 tot 1 februari 2005) uitkering genoten.
De resterende duur was 1 jaar en 11 maanden uitkering. Er zal dus op 1 september
2005 een WW-uitkering herleven met een resterende duur van 1 jaar en 11 maanden.De werknemer werkt vervolgens weer van 1 mei 2007 tot 1 december
2007. In de 52 weken voorafgaand aan 1 december 2007 heeft hij geen 39
weken gewerkt, hij komt dus niet in aanmerking voor een nieuwe WW-uitkering.
Tussen 1 september 2005 en 1 mei 2007 heeft hij 1 jaar en 8 maanden
WW-uitkering genoten. Ten tijde van de werkhervatting resteerde er nog 3 maanden
recht op de oude WW-uitkering. Op 1 december 2007 herleeft dit recht
op WW.Als de werknemer had gewerkt van 1 januari 2007 tot 1 januari
2008 voldoet hij aan de aangescherpte wekeneis. De arbeidsverledeneis wordt
beoordeeld over de jaren 2003 tot en met 2007. In de jaren 2004 en 2006 heeft
de werknemer WW-uitkering ontvangen en niet gewerkt. In deze jaren heeft de
werknemer geen feitelijk arbeidsverleden en hij voldoet dus niet aan de arbeidsverledeneis.
De werknemer heeft geen recht op een nieuwe loongerelateerde uitkering, maar
wel, in beginsel, recht op een kortdurende uitkering. Deze kortdurende uitkering
ontstaat echter niet, omdat de herleving van de loongerelateerde uitkering
voor gaat. Op 1 januari 2008 herleeft dus de oude uitkering met de duur
die op 1 januari 2007 nog resteerde (7 maanden).6. AdviezenDe leden van de CDA-fractie vragen of de regering kan garanderen dat er
geen sprake is van verzwaring van de administratieve lasten als gevolg van
dit voorgenomen beleid? Ook de leden van de PvdA-fractie vragen naar de besparing
op de administratieve lasten.De achterliggende doelstelling van de maatregel ziet niet op administratieve
lastenreductie. Wel wil het kabinet ervoor waken dat de administratieve lastenreductie
die het zich voor deze kabinetsperiode ten doel gesteld heeft wordt verminderd
door nieuwe beleidsmaatregelen. Aan dat criterium voldoet het onderhavige
wetsvoorstel.Voor de maatregelen in het wetsvoorstel zal geen extra informatie uitvraag
bij werkgevers plaatsvinden. De informatie uitvraag die op dit moment plaatsvindt,
teneinde het recht op een WW-uitkering te kunnen vaststellen, is voldoende
om te kunnen bepalen of een werknemer in de toekomst voldoet aan de aangescherpte
wekeneis.De leden van de PvdA-fractie vragen of de regering kan aangeven op basis
van welke onderzoeken en feitelijke gegevens zij het standpunt van VNO/NCW
deelt? Wie heeft wanneer onderzocht met welke gegevens en welke resultaten
dat de onderhavige maatregelen tot meer activering zouden leiden?In paragraaf 2 van deze nota is het kabinet uitgebreid ingegaan op
de overwegingen die ten grondslag liggen aan de voorgestelde maatregelen.
Met betrekking tot de activerende werking van de maatregelen kan nog het volgende
worden opgemerkt. Door het aanscherpen van de referte-eis worden werknemers
geprikkeld om langer dan wel met kortere tussenpozen te werken. Verder verkrijgen
meer personen een lagere (bijstands-) uitkering of geen uitkering. Het verschil
tussen het dan beschikbare inkomen en de te verdienen loon op de arbeidsmarkt
wordt voor deze groep groter, waardoor werken meer loont. Deze aanname is
conform met bestaande empirische en economische theorieën over het reserveringsloon1.De leden van de PvdA-fractie vragen om een nadere toelichting waarom wordt
afgeweken van de opvatting van de SER dat er in de WW sprake dient te zijn
van een structureel lastendekkende premiestelling. Ook vragen deze leden of
de regering vindt dat de wachtgeldfondsen ook als spaarpotten voor het EMU-saldo
of de nationale schuldpositie hoger dan voor de wachtgeldverplichtingen zelf,
gevuld kunnen of moeten zijn.In EU-verband is afgesproken dat bij de beoordeling van de overheidsfinanciën
de sociale fondsen worden betrokken; het saldo van de sociale fondsen maakt
onderdeel uit van het EMU-saldo. Daarom vindt de besluitvorming over belastingen
en premies in onderlinge samenhang plaats tegen de achtergrond van het integrale
lastenbeeld en de koopkrachtontwikkeling. Gezien de huidige budgettaire en
economische situatie heeft het kabinet gekozen voor een pakket aan maatregelen
die de economie structureel verbetert. Een verlaging van de premie voor het
Algemeen Werkloosheidsfonds (AWf) maakt geen onderdeel uit van dit pakket.
De door het kabinet voorgestelde AWf premie voor 2005 ligt overigens op vrijwel
hetzelfde niveau als de door UWV op basis van fondsoverwegingen geadviseerde
premie.In aanvulling hierop kan worden opgemerkt dat de premies voor de wachtgeldfondsen,
jaarlijks lastendekkend worden vastgesteld. De premiemutaties die dit tot
gevolg heeft worden opgevangen in het totale premiebeeld.De leden van de fracties van PvdA, VVD, SP en ChristenUnie vragen of over
het wetsvoorstel en de gevolgen ervan voor de (uitvoering van) de Wet Werk
en Bijstand (WWB) overleg heeft plaatsgevonden met de Vereniging Nederlandse
Gemeenten (VNG) en wat daarvan de uitkomsten zijn. De vragen betreffen met
name de gevolgen voor de macrobudgetten en daarnaast ook de uitvoeringskosten.De gevolgen van rijksbeleid maken onderdeel uit van de raming van het
I-deel van het macrobudget WWB. Deze is voorgelegd in het bestuurlijk overleg
dat de staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid op 15 september
met de VNG heeft gevoerd. Doel van dit overleg is om transparant te maken
op welke wijze de raming van het macrobudget tot stand komt. Om deze reden
wordt inzicht gegeven in de gevolgen van verschillende beleidsvoornemens die
gevolgen hebben voor het aantal bijstandsuitkeringen, zoals deze wijzigingen
in de WW. De beleidsvoornemens zelf waren geen onderwerp van overleg met de
VNG omdat ze geen gevolgen hebben voor de wijze waarop gemeenten de WWB uitvoeren.Uitvoeringskosten worden door gemeenten bekostigd uit de algemene uitkering
in het gemeentefonds. Over de structurele wijze waarop de apparaatskosten
in het gemeentefonds genormeerd worden vindt overleg plaats tussen de gemeentefondsbeheerders
en de VNG.Het UWV heeft aangegeven dat er tenminste 6 maanden moet zitten tussen
de beoogde invoeringdatum en de definitieve voorstellen. De leden van de PvdA-fractie
vragen of aangegeven kan worden wat de eerst mogelijke datum zou zijn waarop
het wetsvoorstel zou worden ingevoerd indien de Tweede Kamer onverhoopt in
meerderheid met het wetsvoorstel zou instemmen?Het UWV heeft aangegeven dat voorwaarde voor een soepele uitvoering is
dat tenminste 6 maanden moet zitten tussen de beoogde invoeringsdatum en de
definitieve voorstellen. Na goed overleg met UWV is gebleken dat invoering
van het voorstel tot aanscherpen van de wekeneis mogelijk is vanaf 1 april
2005. Aan UWV is gevraagd voorbereidingen te treffen om uitvoering te geven
aan dit voorstel.De leden van de VVD-fractie vragen wat de personele consequenties zijn
voor het UWV als onderhavig wetsvoorstel wordt aangenomen? Liggen gedwongen
ontslagen in de rede nu het UWV weer een stuk van haar taken kwijtraakt? Ook
de leden van de PvdA-fractie en de CDA-fractie vragen naar de formatieve en
financiële effecten voor het UWV.De personele consequenties voor het UWV, als onderhavig wetsvoorstel wordt
aangenomen, moeten worden bezien in breder verband. Alle andere ontwikkelingen
(zoals:het transformatieproces, daling in het WAO- en WW-volume, Walvis/SUB)
veroorzaken eveneens een vermindering van het werkaanbod. UWV heeft reeds
aangegeven dat in de komende jaren een personeelsreductie van een 9 000
fte's wordt voorzien. Hierbij is rekening ermee gehouden dat dit wetsvoorstel
een effect van 225 fte zal veroorzaken. Het UWV is zich momenteel aan het
beraden op welke wijze deze personeelsreductie kan worden vormgegeven. In
het meerjarenbeleidplan dat wordt aangeboden bij het Jaarplan 2005 zal UWV
hier verder op ingaan.7. Financiële effectenHet UWV raamt een besparing van € 47 miljoen op de uitvoeringskosten
en Sociale Zaken en Werkgelegenheid € 67 miljoen. De leden van de
fracties van de PvdA, VVD, D'66 en de ChristenUnie vragen hoe dit forse verschil
te verklaren is en wat het overleg hierover heeft opgeleverd?De raming in de memorie van toelichting is gebaseerd op een proportionele
afname van de WW-kosten in relatie tot de volumereductie. UWV heeft aangegeven
dat bij dit voorstel een relatief groot deel van de WW-kosten niet worden
beïnvloed door volumereductie. Zo zal de basisregistratie WW altijd dienen
plaats te vinden en ook de post premie-inning wordt niet beïnvloed door
een volumereductie. Overigens is het zo dat nu het voorstel is beperkt tot
het aanscherpen van de wekeneis, het directe effect op de uitvoeringskosten,
naar voorlopige inzichten, daalt tot € 22 mln.Minder WW-werkzoekenden betekent een verlichting van de reïntegratielast
via het UWV. De leden van de CDA-fractie vragen of dit leidt tot een mutatie
van de budgetten en zo ja, om welke budgetten gaat het dan?De reïntegratiemiddelen die het UWV beschikbaar heeft voor niet arbeidsgehandicapte
uitkeringsgerechtigden met een WW-uitkering worden gefinancierd vanuit het
AWf en bedragen voor de jaren 2004 en 2005 80 miljoen euro per jaar. De omvang
van de reïntegratiemiddelen beweegt in de regel niet recht evenredig
mee met het aantal personen met een werkloosheidsuitkering Bij aanvang van
de WW-uitkering bepaalt het CWI de afstand tot de arbeidsmarkt. Van personen
met een kleine afstand tot de arbeidsmarkt wordt verwacht dat zij op eigen
kracht de weg naar werk weten te vinden. Personen met een grote afstand tot
de arbeidsmarkt kunnen rekenen op hulp van het UWV middels begeleiding door
de reïntegratiecoach of de inzet van een traject.Het verzwaren van de toetredingseisen tot de WW leidt tot minder instroom
en, afhankelijk van de afstand tot de arbeidsmarkt van de individuele uitkeringsgerechtigden,
een besparing op reïntegratiemiddelen. De omvang van de besparing is
niet precies bekend, maar zal enkele procenten van de reïntegratiemiddelen
bedragen. De reïntegratiemiddelen die hierdoor vrijvallen, worden gereserveerd
ten behoeve van intensiveringen die in 2005 worden voorzien op het gebied
van reïntegratie voor specifieke groepen werklozen. Hierbij kan bijvoorbeeld
gedacht worden aan de reïntegratie van cliënten die als gevolg van
de herbeoordelingsoperatie (een deel van) de uitkering verliezen.De leden van de PvdA-fractie hebben de volgende vraag. Indien de regering
de ontwikkeling van de loonkosten van belang vindt en daarvoor de rechtvaardiging
van deze maatregelen tracht te vinden, kan de regering dan uitleggen hoe zij
een verhoging van de loonkosten met € 10 miljard kunnen rechtvaardigen
om private verzekeraars voor 5 jaar de gedeeltelijke WAO te laten uitvoeren?
Welke besparingen op de loonkosten kan gerealiseerd worden indien van deze
privatisering wordt afgezien?De regering is eerder, bij de beantwoording van Kamervragen van het lid
Bussemaker1 ingegaan op het mogelijk effect op
de premies van de mogelijkheid tot privaat verzekeren in het kader van de
nieuwe WAO. Daarbij is het bericht dat de stelselwijziging zou leiden tot
een loonkostenverhoging van € 10 miljard, weersproken.Allereerst heeft de regering laten weten ervan overtuigd te zijn dat het
nieuwe stelsel meer activerend zal werken, wat een neerwaarts effect zal hebben
op het arbeidsongeschiktheidsvolume en zo op de premies.Door het verschil in financieringswijze tussen private en publieke verzekering
(omslagfinanciering versus rentedekking), kent de eigenrisicodrager die een
private verzekering sluit, tijdelijk hogere kosten dan in het geval de werkgever
bij het UWV verzekerd zou blijven (rentehobbel). Het streven naar een gelijk
speelveld voor private verzekeraars en het UWV heeft de regering ertoe aangezet
de rentehobbel te mitigeren door een opslag op de publieke gedifferentieerde
premie voor de Regeling werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten (WGA)
toe te passen. Overigens zal deze opslag volledig terugvloeien naar alle werkgevers
via een verlaging van de basispremie voor WAO-uitkeringen en uitkeringen in
het kader van de Regeling inkomensvoorziening volledig arbeidsongeschikten
(IVA). De omvang van de lasten in het nieuwe stelsel is afhankelijk van de
mate waarin werkgevers overstappen naar private verzekeraars. Daarover is
op voorhand geen inschatting te geven.In de concept-verklaring van het kabinet van 5 november 2004 is opgenomen
dat het kabinet een akkoord in de Stichting van de Arbeid ten aanzien van
de verdeling van de WGA-lasten tussen werkgevers en werknemers zal overnemen.De leden van de PvdA-fractie vragen de regering of zij het voornemen heeft
de WW-premie per 1 januari substantieel te verlagen en wat de arbeidsmarkteffecten
werkgelegenheid per 0,1 % punt verlaging zijn? Verder vragen deze leden waarop
eigenlijk wordt bespaard. Op rijksuitgaven? Is er sprake van verschuiving
van collectieve lasten die door werkgevers en werknemers via premies betaald
worden naar uitgaven door de WWB die uit de algemene middelen betaald worden?
Zijn de maatschappelijke kosten dan niet veel hoger? Waar zit dan de rechtvaardiging
om 50% van de kosten die uit de WW-beperking ontstaan af te wentelen op de
algemene middelen (WWB) en 50% op de individuen die het ongeluk hebben een
verdienende partner te hebben of een eigen huis met wat overwaarde?De leden van de fracties van de SP en de ChristenUnie vragen wat het effect
is van de aanscherping van de wekeneis op de premie voor de werkloosheidsverzekering?
De leden van de SP-fractie vragen verder of de regering aan het CPB wil vragen
wat de werkgelegenheidseffecten zijn van de aanpassing van de premie voor
WW?De regering heeft niet het voornemen de WW-premie per 1 januari te
verlagen. De premiestelling WW zal volgend jaar bij de besluitvorming over
het lastenbeeld 2006 opnieuw aan de orde zijn.Uit het JADE-model van het CPB is af te leiden dat een verlaging van de
AWf-premie voor werknemers met 1%-punt ongeveer 2000 personen extra werkgelegenheid
oplevert in het eerste jaar, oplopend naar ongeveer 9000 personen na 4 jaar.
Een verlaging van de AWf-premie werkgevers met 1%-punt leidt tot ongeveer
4000 personen extra werkgelegenheid in het eerste jaar, oplopend naar ongeveer
6000 personen na 4 jaar.Over het effect van de maatregelen op de premie valt op voorhand niet
veel te zeggen. Immers, de regering baseert zich bij de premievaststelling
niet alleen op de WW-lastenontwikkeling, maar betrekt hierbij ook de algemene
koopkracht- en lastenontwikkeling.Het totale beleidspakket met betrekking tot het arbeidsaanbod (WW, WAO
en WWB) in 2005 leidt tot een stijging van het effectieve arbeidsaanbod. Een
hoger effectief arbeidsaanbod draagt bij aan een meer gematigde loonontwikkeling
en daarmee aan een verbetering van de werkgelegenheid.Het onderhavige wetsvoorstel leidt tot een besparing op de premiegefinancierde
socialezekerheidsuitgaven. Deze besparing wordt echter voor een deel teniet
gedaan door een verhoogd beroep op de WWB (die wordt gefinancierd uit de algemene
middelen). Zoals eerder is aangegeven leiden de voorstellen tot
maatschappelijke opbrengsten door het verwachte participatiebevorderende effect.De leden van de PvdA-fractie vragen wat thans het volume is van de WW-fondsen?
Wat vervolgens de hoogte van het fonds zou moeten zijn als dekkingsmiddel
om de verminderde WW-aanvraag door dit wetsvoorstel passend te financieren?De ontwikkeling van het feitelijk vermogen van de WW-fondsen is door UWV
in de recent verschenen Oktobernota 2004 als volgt geraamd (hierbij is rekening
gehouden met invoering van het wetsvoorstel per 1-1-2005): Ultimo 2003Ultimo 2004Ultimo 2005 Algemeen werkloosheidsfonds6,7 mld5,7 mld4,8 mldWachtgeldfondsen– 0,3 mld– 0,1
mldn.n.b.Totaal6,5 mld5,6 mldn.n.b.De geraamde opbrengsten van het wetsvoorstel bedragen netto € 89
miljoen in 2005. Aangezien premieverlaging niet in de rede ligt, zal het voorstel
leiden tot een toename van de dekkingssaldi van de WW-fondsen met het brutobesparingsbedrag
van € 120 miljoen.De leden van de ChristenUnie vragen om inzicht in de recente ontwikkeling
van het volume van de WW-fondsen, met name het AWf-fonds, vanaf 1999?
En hoe zal het volume zich naar verwachting ontwikkelen als wordt afgezien
van aanscherping van de wekeneis?De ontwikkeling van het feitelijk vermogen van de WW-fondsen, jaarstanden
(* € 1 miljard): 200020012002200320042005*Algemeen werkloosheidsfonds2,64,76,36,75,74,8Wachtgeldfondsen1,40,80,2– 0,3– 0,1n.n.b.Totaal4,05,56,56,55,6n.n.b.Bron: UWV, Oktobernota's diverse jaren* Gebaseerd op invoering van het wetsvoorstel per 1-1-2005Indien het wetsvoorstel geen doorgang vindt zal het feitelijk vermogen
van de WW-fondsen meer afnemen dan met dit wetsvoorstel.De leden van de VVD-fractie vragen of de regering in kan gaan op de opvatting
van de ABU die van mening is dat de loonkosten voor starters en voor werknemers
aan de onderkant van de arbeidsmarkt omlaag moeten. Kan de Regering becijferen
wat een eventueel effect op de loonkosten zou kunnen zijn? Ook de leden van
de ChristenUnie vragen naar de gevolgen voor de loonkosten.In het voorgaande is de regering al ingegaan op de relevante overwegingen
bij de premievaststelling en de gevolgen voor de loonkosten. Verder kan een
verlaging van de instroom in de WW in bepaalde sectoren tot een verlaging
van de wachtgeldpremie leiden en daarmee tot verlaging van de loonkosten.
In de uitzendsector, waar de instroombeperking als gevolg van het aanscherpen
van de wekeneis, meer dan gemiddeld is, zal dat het geval zijn. Hoe groot
dit effect zal zijn, is afhankelijk van veel factoren en nu nog niet aan te
geven.De leden van de ChristenUnie vragen of premiedifferentiatie vooral negatieve
consequenties kan hebben voor werknemers die door dit wetsvoorstel in de toekomst
hoogstwaarschijnlijk minder een beroep op de WW kunnen doen? Zo ja, is een
en ander dan wel voldoende in balans?De beoogde invoering van premiedifferentiatie in enkele wachtgeldfondsen
zal er toe leiden dat werkgevers in die sectoren meer continuïteit in
hun arbeidsorganisatie gaan aanbrengen. Hierdoor zullen werknemers in die
sectoren minder met werkloosheid geconfronteerd worden.De SER en de Raad van State geven aan dat herintreders worden getroffen
door de aanscherping van de referte-eis. De leden van de PvdA-fractie vragen
wat de opvatting van de regering daarover is? Zal het voor herintreders moeilijker
worden om aan de slag te gaan? Zal de toestroom naar de bijstand voor deze
specifieke groep groter worden? Wat zijn de geraamde gevolgen voor de gemeente?Uit het onderzoek dat het UWV heeft verricht naar de effecten van het
aanscherpen van de wekeneis blijkt dat de gevolgen voor mannen en vrouwen
nagenoeg gelijk zijn. De instroomreductie is voor mannen iets groter dan vrouwen.
In het onderzoek zijn geen specifieke gegevens over herintreders opgenomen.
Uit de resultaten kan dus niet worden afgeleid dat herintreders onevenredig
worden getroffen door de maatregelen.Naar de mening van de regering zullen de maatregelen het aan de slag gaan
van herintreders niet moeilijker maken. De kans op werkhervatting wordt immers
bepaald door factoren zoals arbeidsaanbod, leeftijd, opleiding, werkervaring
etc.; factoren die niet zien op een eventueel recht op WW uitkering na afloop
van het werk. In geval herintredende vrouwen werkloos worden en geen recht
hebben op WW-uitkering zijn zij – net als andere werknemers in deze
situatie – aangewezen op de bijstand indien zij aan de voorwaarden voldoen
(bijvoorbeeld wat betreft partnerinkomen). In de ramingen is deze groep niet
onderscheiden.De leden van de PvdA-fractie vragen wat de kosten zijn indien het onderhavige
wetvoorstel niet in 2005 zal worden uitgevoerd in afwachting van een lange
termijn visie op de WW. Deze leden vragen voorts welke onttrekking uit de
WW-fondsen er nodig is om het uitstel van dit wetsvoorstel te financieren?Bij uitstel van invoering van het wetsvoorstel met één jaar
treden gedurende een periode van vijf jaar besparingsverliezen op, het eerste
jaar zijn deze het grootst. De besparing op WW-lasten als gevolg van invoering
van het wetsvoorstel in het eerste jaar bedraagt € 120 miljoen.
Dit is tevens het besparingsverlies dat het eerste jaar optreedt indien de
invoeringsdatum voor het gehele wetsvoorstel opschuift naar 1 januari
2006. Het totale besparingsverlies over de hele ingroeiperiode van het wetsvoorstel,
vijf jaar, is echter veel hoger (€ 400 miljoen). Dit bedrag zal
ter dekking uit de WW-fondsen genomen moeten worden.De leden van de VVD-fractie vragen of de regering de in tabel 1 van de
memorie van toelichting gepresenteerde volume-effecten ook in aantal personen
presenteren? Ook de leden van de fractie van de ChristenUnie stellen deze
vraag.In aantal personen uitgedrukt is het volume-effect iets groter dan uitgedrukt
in uitkeringsjaren.Onderstaande tabel toont het volume-effect in gemiddeld aantal personen
gedurende een jaar, die vanwege de maatregelen minder van de WW gebruik zullen
maken. Omdat de gemiddelde uitkeringsduur een stuk korter dan een jaar is,
is het effect op de instroom hoger dan het hier gepresenteerde
effect op het gemiddelde bestand. 200520062007StructureelTotaal volume-effecten (in dzd uitkeringsjaren)– 7– 14– 1821 Totaal volume-effecten (in dzd personen)– 8– 15– 20– 23De leden van de PvdA-fractie vragen verder of er sprake zal zijn van vrijval
van de Toeslagenwet (TW) als gevolg van de maatregelen? Zo ja voor hoeveel
uitkeringen per jaar en voor welk bedrag?Er is een zeker verband tussen de uitgaven krachtens de WW en de TW. Dit
is niet inzichtelijk op het niveau van afzonderlijke beleidsmaatregelen maar
heeft betrekking op de totale WW. Dit impliceert dat de hier gepresenteerde
berekening indicatief is. Het blijkt dat circa 9% van de WW-gerechtigden een
beroep doet op de TW. Indien wordt uitgegaan van de structurele volumereductie
van het wetsvoorstel (21 duizend uitkeringsjaren), komt dat neer op een volumereductie
in de TW van 1900 uitkeringsjaren. De gemiddelde TW-uitkering bedraagt € 2 870
per jaar. Bij benadering zullen de uitkeringslasten TW structureel afnemen
met € 5,5 miljoen per jaar.De leden van de fractie van de ChristenUnie vragen of meer inzicht kan
worden geboden in de verschillen tussen bedrijfstakken en sectoren?De sectoren waar de grootste instroomreductie vanwege de maatregelen optreden
zijn:SectorInstroomreductieAgrarisch bedrijf34% Schildersbedrijf30%Binnenscheepvaart26% Uitzendbedrijven24%Horeca13% Culturele instellingen12%   Gemiddeld over alle sectoren9%De D66-fractie ziet graag een meerjarige vergelijking van de nu geschatte
opbrengsten van aanscherping van de wekeneis plus de afschaffing van de WW-vervolguitkering
en de in het hoofdlijnenakkoord geraamde opbrengsten.Besparingsreeksen afschaffing vervolguitkering en aanscherping wekeneis
uit het Hoofdlijnenakkoord en de Memories van Toelichting: 200520062007 (* € 1 miljoen) Hoofdlijnenakkoord– 130– 240– 390MvT:    – Aanscherping toetredingsvoorwaarden– 90– 180– 240– VVU– 110– 223– 312De reeksen in het Hoofdlijnenakkoord en de memories van toelichting zijn
om verschillende redenen niet vergelijkbaar. Ten eerste omdat er in het Hoofdlijnenakkoord
uit wordt gegaan van afschaffing van de kortdurende uitkering. Voor de afschaffing
van de vervolguitkering staat in het Hoofdlijnenakkoord een aanvulling
op een eerder gepresenteerde reeks in het Strategisch Akkoord. Daarnaast is
de raming van de besparingsreeks voor de aanscherping van de wekeneis bijgesteld
op basis van een onderzoek van het UWV. Daaruit bleek een grotere instroomreductie
dan waar tot dat moment van uit gegaan werd. Ook de afschaffing van de verlaagde
wekeneis voor bijzondere beroepsgroepen (met uitzondering van podiumkunstenaars)
levert een extra besparingsreeks op, deze is niet in het Hoofdlijnenakkoord
verwerkt.Gevolgen voor de WWBDe leden van de PvdA-fractie hebben zich gestoord aan het woordgebruik
door de regering waarmee het verwijzen naar de bijstand van mensen waaraan
het recht op een WW-uitkering door de regering wordt ontnomen als weglek te
benoemen. Zij verzoeken de regering om een meer respectvolle benaming.Het kabinet is het met de PvdA-fractie eens dat de term weglek in dit
geval een niet al te gelukkige woordkeus is. In het vervolg van deze nota
zal daarom gesproken worden van doorstroom naar het FWI.De leden van de CDA-fractie vragen in welke mate de regering verwacht
dat deze maatregel leidt tot een verhoogd beroep op een bijstandsuitkering.
Welke gevolgen zal dit hebben voor de slagkracht van gemeenten op het terrein
van de «wet werk en bijstand» voor de korte en langere termijn?
Ook de leden van de PvdA-fractie stellen een aantal vragen met betrekking
tot de gevolgen voor het beroep op bijstand. Hoe groot is het aantal instromers
in de WWB per jaar de eerst komende 4 jaar zo vragen deze leden. Wat zijn
daarvoor de kosten voor de gemeenten?De leden van de PvdA-fractie vragen voorts per maatregel een uitsplitsing
over de komende 4 jaar en een analyse van de doelgroep die door de voorgenomen
maatregelen een beroep op de bijstand zullen moeten doen. Naar leeftijdcategorie
en de aard van de arbeidsmarkt relatie te weten jongeren tot 23 jaar, starters
op de arbeidsmarkt tot 30 jaar, herintreders op de arbeidsmarkt en mensen
die na een langer arbeidsverleden na een werkloosheidsperiode opnieuw rechten
zullen moeten opbouwen. In aantallen en naar aard van de samenstelling van
het huishouden? Welk bedrag is bij de raming van het macrobudget 2005 opgenomen
als effect van de drie WW maatregelen uit dit wetsvoorstel?Ook de leden van de VVD-fractie vragen de regering uitvoerig in te gaan
op de gevolgen van het aanscherpen van de wekeneis op het beslag dat hierdoor
op de bijstand gaat worden gelegd. Hoe worden gemeenten gecompenseerd voor
weglek naar de bijstand? Voorts vragen deze leden op basis van welke ervaringsgegevens
de 40% weglek naar de WWB is gebaseerd? Ook de leden van de fractie van de
PvdA en de fractie van de ChristenUnie stellen deze vraag.Vóór de beantwoording van de vragen zal hier nader worden
toegelicht, hoe de doorwerking van de WW-maatregelen op de bijstand is geraamd.
De raming van de doorstroom naar de bijstand is in nauw overleg met het Centraal
Planbureau tot stand gekomen, en is gebaseerd op het geraamde effect van de
maatregelen op de WW.Via het Centrum voor Beleidsstatistiek (CvB) van het CBS zijn de registratiebestanden
van het UWV en de individuele gegevens uit de Bijstandskenmerkenstatistiek
(BKS) van het CBS met elkaar gekoppeld. Op deze manier kan de feitelijke doorstroom
vanuit de WW naar de bijstand (WWB en IOAW) integraal gemeten worden. Het
gaat om de jaarbestanden van het UWV voor de jaren 1998–2001, en de
BKS 1998–2002. Nagegaan is welk percentage van de personen
die uitstromen uit de kortdurende uitkering vanwege het bereiken van de maximale
WW-uitkeringsduur uiteindelijk terechtkomt in de bijstand. Er is specifiek
naar deze uitstroomgroep uit de WW gekeken, omdat personen die uitstromen
vóór de maximale WW-uitkeringsduur bereikt is doorgaans naar
de arbeidsmarkt doorstromen. Conclusie van de analyse was, dat 40% van de
beëindigde kortdurende uitkeringen wegens het bereiken van de maximale
WW-duur doorstromen naar de bijstand.Wat betreft de doorstroom bij aanscherping van de wekeneis kan geen gerealiseerde
doorstroom worden berekend, omdat de groep die door deze maatregel getroffen
wordt niet valt te onderscheiden in het WW-bestand. Gezien de aard van de
maatregel is het echter plausibel te veronderstellen dat het gaat om mensen
met een niet al te sterke «worteling» in de arbeidsmarkt, waarbij
minder snel van verdienende partner en vermogen sprake zal zijn. In het algemeen
zal het daarbij vooral om jongeren gaan. Deze groep heeft voor wat betreft
«doorstroom-relevante» kenmerken sterke overeenkomsten met de
populatie van de kortdurende uitkering. Om die reden is het doorstroompercentage
bij aanscherping wekeneis gelijk gesteld aan de doorstroom bij afschaffing
van de kortdurende uitkering.Ten gevolge van de doorstroom naar de bijstand zijn de ramingen van het
WWB-budget volgens onderstaande tabel aangepast.Geraamde lasten (x € 1 mln)20052006200720082009Aanscherpen wekeneis3162809092 Aanscherpen verlaagde wekeneis13467       Volume (x 1 000 uitkeringen)20052006200720082009      Aanscherpen wekeneis36788 Aanscherpen verlaagde wekeneis00000Kan de Regering specifiek ingaan op het verdeelmodel van de WWB en de
wijze waarop in dit model individuele gemeenten gecompenseerd kunnen worden
voor de weglek naar de bijstand, zo vragen leden van de VVD-fractie.Gemeenten worden voor doorstroom naar de bijstand conform het bovenstaande
gecompenseerd via het macrobudget voor de WWB. Dat houdt in dat de budgetten
van de gemeenten in dezelfde mate (met een zelfde percentage) worden opgehoogd.
In het verdeelmodel voor het inkomensdeel WWB zijn kenmerken opgenomen die
gebaseerd zijn op de regionale economische situatie, waardoor gemeenten die
te maken hebben met een minder gunstige economische situatie wel in hun budget
worden gecompenseerd.De leden van de PvdA-fractie vragen welke gevolgen voor het macro-budget
van het inkomensdeel van de WWB het zal hebben als in de praktijk blijkt dat
de extra toestroom naar de WWB bijvoorbeeld 60% bedraagt?Als mocht blijken dat er meer of minder mensen dan geraamd doorstromen
naar de bijstand, dan zal dat zijn weerslag vinden in de realisatiecijfers
die gemeenten uitwisselen met het CBS. Via de realisatiecijfers wordt de raming
van het macrobudget van het inkomensdeel van de WWB telkens aangepast, omdat
deze is gebaseerd op het gerealiseerde bijstandsvolume van het voorgaande
jaar.De leden van de PvdA-fractie vragen of de gemeenten ook worden gecompenseerd
in de reïntegratiekosten voor het werkdeel van de WWB? Zo ja met welk
bedrag? Er is immers vrijval van het reïntegratie budget van het UWV?
Hoe groot is de vrijval van dat budget. Zal het W-deel van het macro-budget
WWB ook aangepast worden naar aanleiding van de aanscherping van de toetredingsvoorwaarden
WW? Ook leden van de SP-fractie vragen naar het beroep op de reïntegratiemiddelen
van gemeenten.Het macro-budget van het werkdeel zal niet worden aangepast naar aanleiding
van de aanscherping van de toetredingsvoorwaarden WW. De hoogte van dit budget
is niet rechtstreeks gerelateerd aan het volume. Toename van het aantal bijstandsgerechtigden
leidt niet noodzakelijkerwijs tot een grotere reïntegratietaak voor gemeenten.De leden van de VVD-fractie vragen waarom in de antwoorden aan de SER
van 17 juni 2004 een hoger bedrag aan weglek naar het FWI is opgenomen
dan in de memorie van toelichting? Ook de leden van de PvdA en de ChristenUnie
stellen deze vraag.Ten tijde van de beantwoording van de SER rekende de regering nog met
een doorstroompercentage van 50% van de WW naar het FWI. Daarna zijn er onderzoeksresultaten
beschikbaar gekomen, waarbij de werkelijke doorstroom van WW naar FWI werd
gemeten: Via het Centrum voor Beleidsstatistiek (CvB) van het CBS zijn de
registratiebestanden van het UWV en de individuele gegevens uit de Bijstandskenmerkenstatistiek
(BKS) van het CBS met elkaar gekoppeld. Op deze manier is de feitelijke doorstroom
vanuit de WW naar de bijstand (WWB en IOAW) integraal gemeten.Uit dit onderzoek kwam een doorstroompercentage van 40% naar voren.8. ArtikelsgewijsArtikel IOnder HArtikel 17a lid 3De leden van de PvdA-fractie vragen een concept van de voorgestelde AMVB.
Tevens vragen zij om deze AMVB voor te hangen.Bij deze nota is een concepttekst van het voorgenomen besluit verlaagde
wekeneis WW gevoegd. De inhoud van de concepttekst is conform hetgeen is vermeld
in de memorie van toelichting bij dit wetsvoorstel. Nu de gedachtewisseling
over de inhoud van het besluit gevoerd wordt bij de behandeling van het wetsvoorstel
is de regering van mening dat het voorhangen van het conceptbesluit geen meerwaarde
heeft.XNoot1Kamerstukken II, 2004/05, 29 200 XV, nr. 87.XNoot1Kamerstukken I/II 2003/04, 29 513.XNoot1Na inwerkingtreding van de Wet tot wijziging van de Werkloosheidwet en
de Wet structuur uitvoeringsorganisatie werk en inkomen in verband met de
vervanging van fictief arbeidsverleden door feitelijk arbeidsverleden en de
beperking van het verzorgingsforfait, voorzien per 1 januari 2005.XNoot2Wet van 11 juni 1998, Stb. 1998, 412.XNoot1Kamerstukken II, 2003/04, 26 448, nr. 147.XNoot2Kamerstukken II, 2004/05, 26 448, nr. 158.XNoot1Dit betekent dat jaren waarin kinderbijslag is ontvangen voor een tot
het huishouden behorend kind dat de leeftijd van 5 jaar niet heeft bereikt
tot 2005 volledig meetellen; tot 2007 voor driekwart en vanaf 2007 voor
de helft meetellen als feitelijk arbeidsverleden.XNoot1Studies:Carling, K., Holmlund, B., Altin, V., 2000, Do Benefit Cuts Boost Job
Finding? Swedish Evidence from the 1990sVan den Berg, 1990, Search behaviour, transitions to non-participation
and the duration of unemployment. Economic Journal vol. 100 no. 402,
p. 842–865.Knut Roed, Peter Jensen and Anna Thoursie, Unemployment Duration, Incentives
and Institutions -A micro-Econometric Analysis Based on Scandinavian Data,
Memorandum nr. 9/2002, Department of Economics, University of Oslo.XNoot1Kamerstukken II, 2004/05, Aanhangsel 99. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29738-7.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl