Internetdemocratie; Brief minister met kabinetsstandpunt over advies 'Grenzen aan de Internetdemocratie' van de Raad voor het openbaar bestuur
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26833, nr. 1

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

04-10-1999

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

26833 nr. 1

13-09-1999

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamKABINETSSTANDPUNT M.B.T. HET ADVIES «GRENZEN AAN
DE INTERNETDEMOCRATIE» VAN DE RAAD VOOR HET OPENBAAR BESTUUR Samenvatting van het advies «Grenzen aan de Internetdemocratie»KabinetsstandpuntBredere informatievoorzieningDigitale groepsvormingDigitaal interactie tussen burger en bestuurMeningspeilingenDirecte besluitvorming.
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26833Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 25 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 833Internetdemocratienr. 1BRIEF VAN DE MINISTER VOOR GROTE STEDEN- EN INTEGRATIEBELEIDAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 13 september 1999In de adviesaanvraag van 28 augustus 1997 is aan de Raad voor het openbaar
bestuur (Rob) gevraagd om te adviseren over de kansen en bedreigingen van
de nieuwe media voor de representatieve democratie. In de adviesaanvraag wordt
overwogen dat door de opkomst van nieuwe media enerzijds nieuwe directe vormen
van contact mogelijk worden gemaakt tussen de volksvertegenwoordiger en de
kiezer en dat het steeds eenvoudiger wordt om d.m.v. opiniepeilingen geïnformeerd
te worden over de opvattingen van het electoraat. Anderzijds is het echter
mogelijk dat hierdoor een uitholling plaatsvindt van de onafhankelijke positie
van de volksvertegenwoordiger.Het advies van de Raad, getiteld «Grenzen aan de internetdemocratie»1, en het kabinetsstandpunt daarover doe ik u hierbij toekomen.In het advies en in het kabinetsstandpunt wordt niet ingegaan op de mogelijkheden
om bij verkiezingen stemmen via internet mogelijk te maken. Dit onderwerp
maakte geen deel uit van de adviesaanvraag. Ik zal begin volgend jaar op dit
onderwerp terug komen.De Minister voor Grote Steden- en Integratiebeleid,R. H. L. M. van Boxtel KABINETSSTANDPUNT M.B.T. HET ADVIES «GRENZEN AAN
DE INTERNETDEMOCRATIE» VAN DE RAAD VOOR HET OPENBAAR BESTUUR Samenvatting van het advies «Grenzen aan de Internetdemocratie»In haar advies van december 1998 «Grenzen aan de Internetdemocratie»
stelt de Raad voor het openbaar bestuur (Rob) dat vormen van directe en indirecte
democratie vloeiende overgangen kennen en dat de tegenstelling die er tussen
beide concepten lijkt te bestaan, relativering verdient. De Rob wijst erop
dat de toenemende pluriformiteit in de samenleving ertoe leidt dat kiezers
zich steeds minder laten leiden door een brede politieke ideologie. Doordat
verkiezingsprogramma's de diversiteit van het electoraat niet meer weerspiegelen
nemen kansen op incongruentie in de opvattingen van kiezer en gekozene toe.
Meningspeilingen over concrete onderwerpen kunnen de diversiteit in de opvattingen
van het electoraat dan zichtbaar maken.Voor een systeem van representatieve democratie is in een complexe samenleving
geen geloofwaardig alternatief. Een bedreiging van de representatieve democratie
door opiniepeilingen acht de Rob dan ook niet waarschijnlijk.De Rob meent dat elektronische debatten onder voorwaarde een waardevolle
bijdrage kunnen leveren aan ons democratisch bestel. Dan moet duidelijk zijn
wie initieert, wie deelneemt, wat het doel is en hoe het wordt voorbereid
en gestuurd. In veel gevallen zal er behoefte bestaan aan een onafhankelijke
instantie die het debat structureert en begeleidt. De Rob meent dat hier ook
een uitgelezen kans ligt voor politieke partijen, individuele volksvertegenwoordigers
en bestuurders om als initiator en organisator van het publieke discussies
hun intermediaire functie een nieuwe inhoud te geven.De ontwikkelingen rond ICT dienen evenwel met nuchterheid te worden benaderd
en niet vanuit overspannen verwachtingen.De Rob komt daarbij tot de volgende conclusies:– Door nieuwe technologieën komt er meer informatie voor de
burger beschikbaar. In theorie wordt de burger hierdoor onafhankelijker van
bestaande intermediaire structuren. De toegenomen behoefte aan selectie en
toelichting leidt echter tot een nieuwe afhankelijkheid van informatiemakelaars.– De mogelijkheid de discussie te visualiseren kan een meerwaarde
bieden maar kan ook tot manipulatie leiden.– Doordat informatie breed ter beschikking komt kan op een lager
niveau besluitvorming plaatsvinden. Daarmee nemen de mogelijkheden tot decentralisatie
naar en binnen het lokale domein toe. – De aantrekkelijkheid van elektronische debatten wordt gevormd
door de toegankelijkheid en vermeende laagdrempeligheid. Maar wil een dergelijk
debat zin hebben dan is juist meer voorbereiding en meer leiding nodig dan
bij een klassieke wijze van discussieren. Ook de deelnemers blijken in de
praktijk een aanzienlijke tijdsinvestering te moeten doen ondermeer vanwege
de vele informatie die beschikbaar is.– Er ontstaan nieuwe mogelijkheden voor groepsvorming. Het ontstaan
van nieuwsgroepen biedt een kans aan burgers om nieuwe maatschappelijke problemen
op de agenda te plaatsen– De nieuwe mogelijkheden om te participeren leiden niet primair
tot een breder bereik van bevolkingsgroepen maar veeleer tot een intensiever
gebruik van nieuwe mogelijkheden door de groepen die toch al participeerden.
Dit betekent daarom de vergroting van de kans op een toenemende
ongelijkheid in politieke participatie. De voorsprong van een relatief kleine
politieke elite wordt vergroot.– Het gebruik maken van nieuwe technische mogelijkheden betekent
niet automatisch dat er ook sprake is van een extra impuls aan de inhoudelijke
kwaliteit van het debat. Ervaringen wijzen tot nu toe uit dat het niveau van
dergelijke discussies niet hoog is.– Een van de meest wezenlijke tekortkomingen van een elektronisch
debat is de afwezigheid van persoonlijke communicatie en confrontatie en de
daarmee gepaard gaande vrijblijvendheid.– Beslissingen van concrete aard, waarvan alle consequenties goed
zijn te overzien en die zich beperken tot de direct betrokkenen lenen zich
naar het oordeel van de Rob, het beste voor directe besluitvorming.De Rob doet de volgende aanbevelingen:– De mogelijkheden om het publieke debat, dat in de klassieke gremia
is verschraald, elders te verbreden en te verdiepen dienen meer stelselmatig
te worden benut (actiepunten: doel en randvoorwaarden van debat vastleggen,
media zorgvuldig kiezen, visualiseren van beleidsvoornemens, burgerkanalen
openen, deskundigheid bevorderen).– Door op een meer systematische wijze aandacht te besteden aan
de factoren die de kwaliteit van het publieke besluitvormingsproces bepalen
kan de kwaliteit van dat proces worden verhoogd (actiepunten: beter zichtbaar
maken van besluitvormingsproces, effecten van het voorgestelde besluit en
van alternatieven).– Er worden ruimere mogelijkheden gecreëerd burgers hun eigen
keuzes te laten maken (actiepunten: informatie bieden, keuzehulpmiddelen inzetten
bij cliëntgebonden budget, kleinschalige experimenten met directe besluitvorming).– Er wordt stelselmatig aandacht geschonken aan de mogelijkheid
het functioneren van vertegenwoordigende organen en het werk van volksvertegenwoordigers
te ondersteunen (opinie-onderzoek verrichten, besluitvorming ondersteunende
technieken inzetten, nieuwe media gebruiken, als informatiemakelaar fungeren). KabinetsstandpuntDe opkomst van de informatie en communicatietechnologie (ICT) kan belangrijke
gevolgen hebben voor vele terreinen in de samenleving, het functioneren van
de democratie daarbij niet uitgezonderd. Het kabinet onderschrijft de hoofdlijnen
van het advies dat de Rob hierover heeft uitgebracht. De Rob noemt hierin
verschillende wijzen waarop ICT van belang kan zijn voor de democratische
besluitvorming: bredere informatievoorziening, digitale groepsvorming, digitaal
debat, meningspeilingen en directe besluitvorming. Bredere informatievoorzieningHet kabinet is met de Rob van mening dat nieuwe technologieën van
grote betekenis zijn voor het breed ter beschikking stellen van informatie
aan de burger. De beschikbaarheid en toegankelijkheid van voor de democratische
besluitvorming relevante informatie is van groot belang, omdat dit een voorwaarde
en een stimulans vormt voor een grotere participatie van burgers.In het regeerakkoord is daarom opgenomen dat «de toegankelijkheid
van overheidsinformatie (in het bijzonder wet- en regelgeving), onder meer
door toepassing van nieuwe technologieën zoals Internet, dient te worden
bevorderd tegen zo beperkt mogelijke kosten». In de nota Elektronische
overheid is deze gedachte uitgewerkt en worden verschillende initiatieven
beschreven om het aanbod en de toegankelijkheid van overheidsinformatie
op Internet te bevorderen. Zo zijn vanaf 2 september dit jaar de Kamerstukken
en de wet- en regelgeving zoals gepubliceerd in Staatsblad, Staatscourant
en Tractatenblad kosteloos via Internet beschikbaar. Daarnaast is door middel
van een algemene overheidssite (www.overheid.nl) één ingang
voor alle overheidsinformatie op Internet gerealiseerd. Naar het oordeel van
het kabinet vormt het beter beschikbaar maken van informatie voor de burger
wellicht de voornaamste bijdrage van ICT aan de democratische besluitvorming.
Nieuwe media bieden mogelijkheden voor het opzoeken, combineren en visualiseren
van informatie die met traditionele media niet te evenaren zijn. Deze mogelijkheid
dient dan ook veel meer benut te worden dan thans het geval is. De minister
voor GSI zal daartoe ondermeer door middel van het opzetten van een helpdesk
bevorderen dat overheidsorganisaties bestuurlijke informatie via Internet
beschikbaar stellen. Ook zal de minister voor GSI financieel bijdragen aan
bepaalde projecten van overheidorganisaties om stelselmatig bestuurlijke informatie
op Internet te gaan publiceren. Onderzocht zal worden of wettelijke bepalingen
inzake het publiceren of ter inzage leggen van bestuurlijke informatie kunnen
worden aangepast met het oog op de wens om zoveel mogelijk informatie via
het internet aan te bieden. In het kader van het aanpassen van de Algemene
wet bestuursrecht met het oog op de gelijkstelling van elektronische besluitvorming
met schriftelijke besluitvorming, wordt ook bezien in hoeverre het mogelijk
is het aanvragen van besluiten en allerlei andere handelingen met betrekking
tot besluiten, zoals de terinzagelegging, elektronisch vorm te geven. Verder
wacht het kabinet met belangstelling het advies van de Commissie «Grondrechten
in het digitale tijdperk» (Commissie Franken) af, die uiterlijk 1 mei
volgend jaar advies zal uitbrengen over onder andere de wenselijkheid van
een grondrecht inzake de toegankelijkheid van (overheids)informatie. Digitale groepsvormingNieuwe gegevens en opvattingen kunnen binnen nieuwsgroepen op het Internet
zeer snel onder belangstellenden worden verspreid en becommentarieerd. De
Rob wijst er terecht op dat hiermee nieuwe mogelijkheden worden geboden voor
groepen burgers om maatschappelijke problemen op de agenda te plaatsen. Zowel
binnen als buiten politieke partijen wordt in toenemende mate van dit middel
gebruik gemaakt. Het participeren in nieuwsgroepen blijkt daarbij voor sommige
deelnemers een goed alternatief voor het bijwonen van meer tijdrovende vergaderingen.
Daarmee kan dit een middel zijn dat bijdraagt aan een grotere politieke participatie.
Het kabinet staat hier positief tegenover, en hoopt dat politieke partijen
en andere maatschappelijke groeperingen de kansen die hier liggen zullen benutten. Digitaal interactie tussen burger en bestuurHet kabinet deelt de opvatting van de Rob dat elektronische debatten onder
voorwaarden een waardevolle bijdrage kunnen leveren aan ons democratisch bestel,
maar dat er op dit gebied gewaakt moet worden tegen al te grote verwachtingen.
De kwaliteit van veel van deze debatten zijn nog voor verbetering vatbaar.
Dit blijkt ook uit het in opdracht van het ministerie van BZK verrichte onderzoek:
«Elektronische Burgerconsultatie; eerste ervaringen». Ook heeft
niet ieder op gelijke voet toegang tot de nieuwe technologie, waardoor onevenwichtigheid
kan ontstaan in de representativiteit van digitale interactie tussen burger
en bestuur. Er moet echter worden bedacht dat de methodiek van het digitale
debat nog in ontwikkeling is en dat Internet naar verwachting in de toekomst
een veel bredere verspreiding zal kennen. Door het gebruik van Internet in
het onderwijs en door het ter beschikking stellen van internet-PC's in openbare ruimten zoals bibliotheken wordt de toegang tot dit medium
verruimd.De nieuwe fora die op deze wijze tot stand komen bieden ook kansen aan
politieke partijen en individuele bestuurders om zich te mengen in het publieke
debat en om in contact te blijven met hun leden of kiezers.Nieuwe experimenten met digitale interactie tussen burger en bestuur moeten
daarom worden gestimuleerd en de daarmee opgedane ervaring moeten worden verzameld,
gestructureerd en verspreid.Teneinde hier aan bij te dragen streeft de minister voor GSI ernaar om
op het terrein van het grotestedenbeleid, in overleg met de betrokken steden,
gebruik te gaan maken van digitale interactie. Betrokkenheid van burgers,
bedrijfsleven en overige partners is juist op dit terrein van cruciaal belang.
Hierbij wordt gedacht aan de fase vanaf 2000, waarin de uitvoering van
de maatwerkconvenanten tussen Rijk en gemeenten centraal staat.De minister voor GSI zal voorts bijdragen aan het toegankelijk maken van
door de overheid georganiseerde digitale debatten en andere vormen van interactie
door deze te doen ontsluiten via de web-site www.overheid.nl, die medio 1999
toegang zal gaan bieden naar alle overheidsinformatie op Internet. Aansprekende
voorbeelden worden als «best practise» gepresenteerd (zie nu al
www.webwijzer.net). De helpdesk die de minister voor GSI opzet om het aanbieden
van overheidsinformatie via Internet te bevorderen, zal tevens adviseren over
de organisatorische en technische opzet van elektronische debatten en kan
na gebleken behoefte uit het veld over gaan tot het (laten) ontwikkelen van
nieuwe technische hulpmiddelen t.b.v. interactieve beleidsvorming met behulp
van het Internet.Bij verschillende vormen van interactie is de betrouwbaarheid van grote
betekenis. Dit betreft zowel de identificatie (van wie is het bericht afkomstig;
elektronische handtekening), de authenticiteit (is het ontvangen bericht hetzelfde
als het verzonden bericht, als zo nodig de vertrouwelijkheid. Het kabinet
is verschillende programma's gestart om deze aspecten van de elektronische
communicatie te kunnen waarborgen. MeningspeilingenHet kabinet onderschrijft de opvatting dat de groeiende mogelijkheden
om door opiniepeilingen de preferenties van burgers te peilen geen bedreiging
vormen voor de representatieve democratie. Opiniepeilingen kunnen bruikbare
informatie opleveren, en vormen in die hoedanigheid eerder een hulpmiddel
dan een bedreiging. Het is immers van belang dat volksvertegenwoordigers inzicht
hebben in de opvattingen van degenen die zij vertegenwoordigen. Daarmee is
het opinie-onderzoek, zoals de Rob ook aangeeft, een middel dat ook door volkvertegenwoordigers
kan worden gehanteerd. De volksvertegenwoordiger heeft vervolgens een eigen
verantwoordelijkheid. Van belang is dat volksvertegenwoordigers de kiezer
duidelijk kan maken waarom hij op een bepaalde wijze invulling aan die verantwoordelijkheid
heeft gegeven. Ook daar kunnen nieuwe media behulpzaam bij zijn. Directe besluitvorming.Belangwekkend zijn de aanbevelingen van de Rob over de ruimere mogelijkheden
die gevormd zouden kunnen worden voor directe besluitvorming door burgers.Het kabinet wijst er in dit verband op dat de inspanningen erop zijn gericht
op korte termijn te komen tot een raadgevend correctief referendum, vooruitlopend
op de grondwetsherziening inzake het (bindend) correctief referendum, welk
voorstel onlangs opnieuw voor advies aan de Raad van State is aangeboden.
Met het raadgevend correctief referendum zal voor burgers een vorm van directe
democratie bij de totstandkoming van wetten en verordeningen van
provincies en gemeenten worden ingevoerd.Bij directe besluitvorming door burgers over zaken die hen in het bijzonder
aangaan – waar dit onderdeel van het advies van de Rob specifiek betrekking
op heeft – moet gedacht worden aan concrete zaken en niet aan meer strategische
vraagstukken. Mits aan zekere randvoorwaarden wordt voldaan acht het kabinet
het zinvol dat er de door de Rob voorgestelde experimenten met betrekking
tot directe besluitvorming totstandkomen. Als dergelijke experimenten slagen
kunnen zij een nuttige aanvulling zijn op de al bestaande vormen van democratische
besluitvorming. De randvoorwaarden zijn dat er weinig tot geen externe gevolgen
voor niet-betrokkenen vastzitten aan de beslissing die de burgers zelf nemen,
dat zij geen inbreuk vormen op het algemene beleid van de desbetreffende lokale
overheid op ruimtelijk, bestuurlijk en financieel terrein en dat de gebruikte
techniek van besluitvorming voor alle betrokkenen reëel toegankelijk
is. Vooral voor (deel)gemeenten ligt hier een taak. XNoot1Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26833-1.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl