Jaarverslag en slotwet ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties 2005; Rapport bij het jaarverslag 2005
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 30550-VII, nr. 2

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

10-05-2006

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2005-2006

30550-VII nr. 2

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInhoudSAMENVATTINGFinanciële informatieBedrijfsvoeringBeleidsinformatieReactie minister en nawoord Algemene RekenkamerAlgemene reactieReactie op specifieke puntenNawoord Algemene RekenkamerAudit-Actielijst 20061 INLEIDING1.1 Rapport bij het jaarverslag1.2 Het Ministerie van Binnenlandse Zaken en KoninkrijksrelatiesKerndepartement en dienstenBaten-lastendiensten van het departementRechtspersonen met een wettelijke taak1.3 Opzet van het onderzoek1.4 Leeswijzer2 JAARVERSLAGOordeel jaarverslag2.1 Financiële informatie en saldibalans2.1.1 Oordeel financiële informatieVerantwoordingsstaat ministerie en toelichtingOverzicht 1 Bedragen van de verantwoordingsstaat 2005,
Ministerie van BZK (x € miljoen)Verantwoordingsstaat baten-lastendiensten en toelichting2.1.2 Oordeel saldibalans en toelichtingOverzicht 2 Saldibalans per 31 december 2005, Ministerie
van BZK (x € miljoen)2.2 Informatie over de bedrijfsvoering2.2.1 De bedrijfsvoeringsparagraaf2.2.2 Oordeel informatie over de bedrijfsvoering2.3 Informatie over beleid2.3.1 Opzet onderzoek2.3.2 Oordeel totstandkoming informatie over beleid2.3.3 VBTB-toetsInleidingInformatie over (maatschappelijke) doelenInformatie over prestatiesInformatie over middelen2.3.4 Informatie over beleid nader beschouwd2.3.5 Aanbevelingen informatie over beleid3 BEDRIJFSVOERING3.1 Onvolkomenheden3.1.1 Managementcontrolsysteem: concerncontrol niet
op ordeSamenvatting, conclusies en aanbevelingenOntwikkelingen in het managementcontrolsysteemKnelpunten nog steeds actueelGeïnitieerde maatregelen3.1.2 Inkopen en aanbesteden blijven aandacht vragenSamenvatting, conclusies en aanbevelingenVerbeterplan Inkoop gerealiseerdFouten in de uitvoeringAanbestedingsbeleid KLPD3.1.3 Bedrijfsvoering directie B&G deels nog
onvolkomenSamenvatting, conclusie en aanbevelingenVoor BDUR voldoende geregeldBijdragen bommenregeling nog niet goed afgewikkeld3.1.4 Achterstanden afwikkeling voorschottenSamenvatting, conclusie en aanbevelingOpenstaande voorschotten in 2005Opschoning voorschottenstandParkeren begrotingsgelden3.1.5 Informatiebeveiligingsbeleid dient verder ontwikkeld
te wordenSamenvatting, conclusie en aanbevelingenOnderzoeken naar informatiebeveiligingRecente ontwikkelingen3.2 Opgeloste onvolkomenheden3.2.1 Forse verbeteringen bij de baten-lastendienst
ITOSamenvatting, conclusie en aanbevelingenRechtmatigheidsonderzoek 2004Voorlopig oordeel december 2005Verbeterpunten na voorlopig oordeelVan operationele integratie ITO en ISC tot voorziening
tot samenwerking3.3 Overige aandachtspunten beheer ministerie3.3.1 P-DirektMislukken aanbesteding P-DirektVerzoekonderzoek P-Direkt3.3.2 Baten-lastendienst LFR (in oprichting)3.4 Conclusies3.4.1 Oordeel financieel beheer, materieelbeheer
en de daartoe bijgehouden administraties3.4.2 Conclusies overige bedrijfsvoering3.4.3 Ontwikkeling bedrijfsvoering4 REACTIE MINISTERS EN NAWOORD ALGEMENE REKENKAMER4.1 Reactie ministersManagement Control SysteemBeheer overdrachtsuitgavenInkopen en aanbestedenAdministratieve systemen en uitvoeringssystemenInformatiebeveiligingBaten-lastendienst LFR in oprichtingBeleidsinformatie4.2 Nawoord Algemene RekenkamerBIJLAGE 1OVERZICHT BEGROTE EN VERANTWOORDE BEDRAGEN 2005Alle begrote en verantwoorde bedragen in het Jaarverslag
2005 van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en KoninkrijksrelatiesBIJLAGE 2OVERZICHT FOUTEN EN ONZEKERHEDEN 2005A: VerplichtingenB: UitgavenD: SaldibalansF: AgentschappenBIJLAGE 3OVERZICHT ONVOLKOMENHEDEN 2005BIJLAGE 4GEBRUIKTE AFKORTINGENBIJLAGE 5VERKLARENDE WOORDENLIJSTAccountantsrapport/auditrapportAccountantsverklaringAgentschapArtikelgewijze oordeelsvormingBaten-lastendienstBedrijfsvoeringBezwaarBezwaaronderzoekBudgetrecht Tweede KamerDepartementale auditdienst (DAD)Deugdelijke weergaveEuropese aanbestedingsrichtlijnenFinancieel beheerFinancieel jaarverslag en saldibalans van het RijkFoutenJaarverslag (departementaal)M&O-beleidMaterieelbeheerOnvolkomenheidOnzeker (onzekerheden)OverdrachtsuitgavenPotentieel bezwaargevalRechtmatigheidReviewTolerantiegrenzenBIJLAGE 6LITERATUURLIJST
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30550-VIIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 331 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 550 VIIJaarverslag en slotwet Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
2005nr. 2RAPPORT BIJ HET JAARVERSLAG 2005 VAN HET MINISTERIE VAN BINNENLANDSE
ZAKEN EN KONINKRIJKSRELATIES (VII)Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal’s-Gravenhage, 17 mei 2006Hierbij bieden wij u aan het op 8 mei 2006 door ons vastgestelde «Rapport
bij het Jaarverslag 2005 van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
(VII)».Algemene Rekenkamerdrs. Saskia J. Stuiveling,presidentJhr. mr. W.M. de Brauw,secretarisInhoudSamenvatting5   Audit-Actielijst
20068   1Inleiding111.1Rapport bij het jaarverslag11 1.2Het Ministerie van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties12 1.3Opzet van het onderzoek13 1.4Leeswijzer14   2Jaarverslag152.1Financiële informatie en saldibalans15 2.1.1Oordeel financiële informatie15 2.1.2Oordeel saldibalans en toelichting162.2Informatie over de bedrijfsvoering17 2.2.1De bedrijfsvoeringsparagraaf17 2.2.2Oordeel informatie over de bedrijfsvoering18 2.3Informatie over beleid182.3.1Opzet onderzoek18 2.3.2Oordeel totstandkoming informatie
over beleid18 2.3.3VBTB-toets192.3.4Informatie over beleid nader
beschouwd212.3.5Aanbevelingen informatie over
beleid22   3Bedrijfsvoering233.1Onvolkomenheden23 3.1.1Managementcontrolsysteem: concerncontrol
niet op orde23 3.1.2Inkopen en aanbesteden blijven
aandacht vragen25 3.1.3Bedrijfsvoering directie B&G
deels nog onvolkomen26 3.1.4Achterstanden afwikkeling voorschotten27 3.1.5Informatiebeveiligingsbeleid
dient verder ontwikkeld te worden29 3.2Opgeloste onvolkomenheden30 3.2.1Forse verbeteringen bij de baten-lastendienst
ITO30 3.3Overige aandachtspunten beheer
ministerie31 3.3.1P-Direkt313.3.2Baten-lastendienst LFR (in oprichting)323.4Conclusies32 3.4.1Oordeel financieel beheer, materieelbeheer
en de daartoe bijgehouden administraties323.4.2Conclusies overige bedrijfsvoering333.4.3Ontwikkeling bedrijfsvoering33   4Reactie minister en nawoord Algemene Rekenkamer354.1Reactie minister354.2Nawoord Algemene Rekenkamer37    Bijlage 1Overzicht begrote en verantwoorde bedragen 200538   Bijlage 2Overzicht fouten en onzekerheden 200539   Bijlage 3Overzicht onvolkomenheden 200542   Bijlage 4Gebruikte afkortingen43   Bijlage 5Verklarende woordenlijst44   Bijlage 6Literatuurlijst48SAMENVATTINGDe Algemene Rekenkamer heeft onderzocht of het Jaarverslag 2005 van het
Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), begrotingshoofdstuk
VII, voldoet aan de eisen die de Comptabiliteitswet 2001 (CW 2001) stelt.
Daarnaast hebben wij de bedrijfsvoering en de beleidsinformatie van het ministerie
onderzocht. In dit rapport zijn de oordelen en de belangrijkste resultaten
van het onderzoek opgenomen. De volgende passages vatten deze resultaten kort
samen.Financiële informatieDe uitgaven van het ministerie bedroegen in 2005 € 5 615
miljoen. De verplichtingen bedroegen € 7 332 miljoen en de
ontvangsten € 617 miljoen.Bij het onderzoek naar de financiële informatie in het Jaarverslag
2005 van het Ministerie van BZK constateert de Algemene Rekenkamer dat de
financiële informatie in het jaarverslag voldoet aan de eisen die de
CW 2001 stelt.BedrijfsvoeringHet onderzoek naar de bedrijfsvoering heeft de volgende resultaten opgeleverd.Er was sprake van onvolkomenheden bij de volgende onderdelen:• Managementcontrolsysteem (MCS);• Beheer overdrachtsuitgaven: bedrijfsvoering directie Brandweer
en geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (B&G);• Contractbeheer: inkopen en aanbesteden;• Administratieve- en uitvoeringssystemen: voorschottenbeheer;• Informatiebeveiliging.Het aantal onvolkomenheden in het beheer is ten opzichte van 2004 niet
afgenomen en wij constateren dat het beheer over het geheel genomen ongeveer
gelijk gebleven is. Wel zijn er op onderdelen verbeteringen geweest. Zo is
er flinke vooruitgang geboekt in de bedrijfsvoering van de baten-lastendienst
Informatie- en Communicatietechnologie Organisatie (ITO). In 2004 was daar
nog sprake van een ernstige onvolkomenheid.De overige onvolkomenheden uit 2004 bestaan nog steeds. Wel is bij de
bedrijfsvoering van de directie B&G vooruitgang geconstateerd bij de uitvoering
van het «Besluit doeluitkering bestrijding van rampen en zware ongevallen»
(BDUR). De uitvoering van het «Bijdragebesluit kosten ruiming explosieven
Tweede Wereldoorlog 1999» (de Bommenregeling) was echter nog niet verbeterd.Ook bij het inkopen en aanbesteden, het voorschottenbeheer en de informatiebeveiliging
zijn er positieve ontwikkelingen geweest. Deze hebben er echter nog niet toe
geleid dat de onvolkomenheden in 2005 weggewerkt zijn.Nieuw in 2005 is de onvolkomenheid in het MCS. Wij constateren dat de
directie Financieel-Economische Zaken en Control (FEZC) in 2005 onvoldoende
in staat was volledig invulling aan haar functie van concerncontroller te
geven. Ook werkten de verschillende organisatieonderdelen nog steeds onvoldoende
samen.Naast bovengenoemde onvolkomenheden hebben wij nog een aantal aandachtspunten
geconstateerd. Het betreft P-Direkt en de baten-lastendienst Landelijke Faciliteit
Rampenbestrijding (in oprichting). Voor deze punten vragen wij aandacht, maar
wij hebben ze niet als onvolkomenheid aangemerkt.BeleidsinformatieWij hebben de beleidsinformatie in het Jaarverslag 2005 onderzocht en
wij concluderen dat deze bij het Ministerie van BZK nog niet op een voldoende
ordelijke en controleerbare wijze tot stand is gekomen en ook kwalitatief
verbeterd moet worden. Wij constateren echter wel vooruitgang ten opzichte
van 2004.Wij bevelen aan om ook in 2006 voldoende aandacht te geven aan een verdere
verbetering van de informatiewaarde van de beleidsinformatie in het jaarverslag.
Daarnaast dient de totstandkoming van deze informatie meer gestructureerd
te worden opgepakt.Reactie minister en nawoord Algemene RekenkamerAlgemene reactieIn hun reactie van 1 mei jl. delen de ministers van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties en voor Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties
mee dat zij de opvatting van de Algemene Rekenkamer delen: ondanks alle in
2005 gemaakte vorderingen zijn de beleidsinformatie en de bedrijfsvoering
op onderdelen voor verdere verbetering vatbaar. Vervolgens gaan zij specifieker
in op de belangrijkste bevindingen.1Over het niet op orde zijn van het MCS en het aanmerken hiervan als een
onvolkomenheid, geven de bewindslieden aan dat zij het met dit oordeel niet
eens zijn. Zij merken hierbij op dat het voor hen onduidelijk is op welke
gronden wij hiertoe hebben besloten. De ministers zijn van mening dat het
in 2004 opgezette MCS in 2005 heeft gewerkt en dat voortgang is geboekt met
het oplossen van een aantal hardnekkige knelpunten. Zij verzoeken de Algemene
Rekenkamer derhalve om het oordeel omtrent het MCS te heroverwegen.Reactie op specifieke punten• Over de Bommenregeling merken zij op
dat de dienst die de regeling zal gaan uitvoeren, ook belast zal zijn met
de afrekening van de oude bijdragen. Het uitgangspunt daarbij is te komen
tot een tijdige, juiste en rechtmatige afwikkeling.• Over inkopen en aanbesteden geven de
ministers aan dat het ministerie de eventuele mogelijkheden voor het op een
meer gestructureerde wijze in kaart te brengen van de inkoopbehoefte, in 2006
zal meenemen. Daarnaast zal worden gewerkt aan een verbeterd verplichtingenproces.• Bij het voorschottenbeheer geven de
bewindslieden aan dat ook in 2006 met extra capaciteitsinzet hoge prioriteit
zal worden gegeven aan het wegwerken van oude voorschotten. Ook zal de informatiepositie
rondom de voorschotten verder verbeterd worden. Zij onderschrijven daarbij
het belang van verankering van verbeteracties in het voorschottenbeheer.• Ten aanzien van de baten-lastendienst LFR
geven de ministers aan dat in 2006 alles in het werk wordt gesteld om aan
de voorwaarden voor de oprichting van de baten-lastendienst te voldoen.• Bij de bevindingen over de informatiebeveiliging tekenen de ministers aan dat de constatering van de moeizame implementatie
van het VIR huns inziens nuancering verdient. Wel doen zij onder meer de toezegging
dat nieuwe systemen vanaf2006 «VIR-proof» zullen zijn.• Wat betreft de beleidsinformatie willen
de bewindslieden onderstrepen dat behoorlijke vooruitgang is geboekt. De komende
jaren moet volgens hen desondanks de aandacht uitgaan naar de informatiewaarde
van de beleidsinformatie. Hiertoe is op het departement al een verbetertraject
gestart.Nawoord Algemene RekenkamerDe Algemene Rekenkamer is verheugd over het feit dat de ministers concrete
toezeggingen doen ten aanzien van de onvolkomenheden die de Algemene Rekenkamer
heeft geconstateerd.Over de weging van de door ons geconstateerde tekortkomingen bij het MCS
merken wij op dat we de bevindingen van de auditdienst over de ontwikkeling
van de instrumenten van het departement kunnen onderschrijven: in opzet zijn
er goede instrumenten ontwikkeld voor het MCS. Ook zien wij dat er met name
in 2006 met de nodige inzet aan verbetermaatregelen rond FEZC wordt gewerkt.
Dit laat onverlet dat er naar het oordeel van de Algemene Rekenkamer in 2005
sprake was van een onvolkomenheid. De ervaringen met de individuele instrumenten
die van het MCS deel uitmaken zijn weliswaar overwegend positief, maar in
de praktijk bleken deze instrumenten nog niet zover ontwikkeld, dat zij de control van het departement als geheel in 2005 afdoende
afgedekt hebben. FEZC vervult een cruciale rol bij het ontwikkelen, het monitoren
en het stimuleren van de werking van dit systeem. Wij constateren dat in 2006
adequate maatregelen worden ingezet om het MCS weer te versterken.Audit-Actielijst 20061 INLEIDING1.1 Rapport bij het jaarverslagDe Algemene Rekenkamer heeft onderzocht of het Jaarverslag 2005 van het
Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) voldoet aan
de eisen die de Comptabiliteitswet 2001 (CW 2001) stelt. Daarnaast hebben
wij de bedrijfsvoering, waaronder het financieel beheer en materieelbeheer,
beoordeeld. In dit rapport vindt u de oordelen en de belangrijkste resultaten
van het onderzoek.In figuur 1 staat wat de Algemene Rekenkamer wanneer onderzoekt en voor
wie.1.2 Het Ministerie van Binnenlandse Zaken en KoninkrijksrelatiesHet Ministerie van BZK draagt de verantwoordelijkheid voor veiligheid,
bestuurlijke vernieuwing en modernisering van de overheid, en het terrein
van overheidswerkgeverschap. Ook coördineert het ministerie de samenwerkingsrelatie
met de Nederlandse Antillen en Aruba en is het belast met het beheer van begrotingshoofdstuk
IV, Koninkrijksrelaties.Daarnaast voert de minister van BZK, samen met de minister van Financiën,
het beheer over het Gemeentefonds en het Provinciefonds. De administratie
en de controle van beide fondsen worden uitgevoerd door het Ministerie van
BZK.De uitgaven van het ministerie in 2005 bedragen € 5 615
miljoen. De verplichtingen bedragen € 7 328 miljoen en de ontvangsten € 617
miljoen.Kerndepartement en dienstenHet ministerie bestaat uit de volgende directoraten-generaal (DG-en):• Koninkrijksrelaties en Bestuur (DGKB);• Management Openbare Sector (DGMOS);• Veiligheid (DGV);• Project Andere Overheid (DGPAO).Verder omvat het ministerie de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst
(AIVD), de Inspectie Openbare Orde en Veiligheid (IOOV), het Bureau Algemene
Bestuursdienst (ABD), de Gemeenschappelijke Diensten (GD) en de Concernstaven.In 2003 en 2004 is de hoofdstructuur van het ministerie gewijzigd en zijn
de stafdiensten opnieuw ingericht. Dit gebeurde in het kader van het project
Leeuwensprong. De structuurwijziging heeft ook tot aanpassingen in de bedrijfsvoering
(waaronder het financieel beheer) geleid. Na een ingrijpend plaatsingsproces
hebben veel functionarissen andere taken en verantwoordelijkheden gekregen.
In 2005 heeft het ministerie de beheersprocessen verder gestructureerd. Het
betreft onder andere het managementcontrolsysteem (MCS). Zie hiervoor § 3.1.1.Baten-lastendiensten van het departementHet ministerie had in 2005 vijf baten-lastendiensten:• Basisadministratie Persoonsgegevens Reisdocumenten (BPR);• Centrale Archief Selectiedienst (CAS);• Organisatie Informatie- en Communicatietechnologie OOV (ITO);• Informatievoorziening Overheidspersoneel (IVOP);• Korps Landelijke Politiediensten (KLPD).In verband met de oprichting van het Shared Service Centrum voor Personeelsregistratie
en Salarisadministratie, inmiddels P-Direkt geheten, zou per 1 januari
2006 de (tijdelijke) baten-lastendienst P-Direkt worden opgericht. De besluitvorming
hierover is uitgesteld in verband met de ontwikkelingen rond de aanbesteding
van P-Direkt. Met ingang van diezelfde datum is de baten-lastendienst IVOP
komen te vervallen. Deze baten-lastendienst beheerde tot 1 januari 2006
het budget voor de projectorganisatie P-Direkt. In dit rapport zal in § 3.3.1.
nader worden ingegaan op P-Direkt.De minister heeft het voornemen om een baten-lastendienst Landelijke Faciliteit
Rampenbestrijding (LFR) op te richten. Voor de LFR in oprichting was 2005
een aanloopjaar waarbij is proefgedraaid als baten-lastendienst.Inmiddels
is besloten om ook in 2006 nog proef te draaien als baten-lastendienst. Hierop
wordt nader ingegaan in § 3.3.2.De baten-lastendienst ITO is op 1 januari 2004 operationeel geïntegreerd
met de ICT-Service Coöperatie (ISC). De juridische integratie met ISC
en daarmee de opheffing van de baten-lastendienst ITO was voorzien op 1 januari
2006. Inmiddels is de verwachting dat de juridische integratie op 1 juli
2006 plaats zal vinden. De combinatie ITO/ISC zal dan naar verwachting opgaan
in de Voorziening tot samenwerking Politie Nederland (VtsPN). Deze VtsPN wordt
een rechtspersoon met wettelijke taak (RWT).1
In dit rapport zal in § 3.2.1 worden ingegaan op de bedrijfsvoering
van de baten-lastendienst ITO.De oprichting van de VtsPN vormt een opmaat voor de definitieve organisatie
van de politie. In oktober 2005 maakte het kabinet de plannen bekend voor
veranderingen in het politiebestel. Er zal één landelijke politieorganisatie
gevormd worden en de bevoegdheden en verantwoordelijkheden binnen de veiligheidsketen
zullen verder worden geconcentreerd. Uitwerking van deze plannen vergt tijd
en definitieve besluitvorming is voor een nieuw kabinet. Naar verwachting
zal de VtsPN in het nieuwe politiebestel opgaan in een landelijke shared service
eenheid die de gemeenschappelijke diensten van de politie zal verzorgen en
die belast zal zijn met de uitvoering van het gemeenschappelijk beheer voor
de politie (Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, 2006a).Rechtspersonen met een wettelijke taakHet Ministerie van BZK had begin 2005 dertig grotendeels begrotingsgefinancierde
RWT’s: de (25) politieregio’s, de Politieacademie (LSOP), het
Nederlands Instituut voor Brandweer en Rampenbestrijding (Nibra), het Nederlands
Bureau Brandweerexamens (Nbbe), de Stichting Administratie Indonesische Pensioenen
(SAIP) en de Stichting VUT-fonds Overheidspersoneel. Onder het beleidsterrein
van het ministerie valt vanaf februari 2005 ook de op dat moment ingestelde
RWT Onderzoeksraad voor Veiligheid.Wij hebben in 2005 en 2006 rijksbreed onderzoek verricht naar de toezichts-
en verantwoordingsstructuur van RWT’s. Wij zullen de resultaten van
dit onderzoek in het vierde kwartaal van 2006 publiceren.1.3 Opzet van het onderzoekDe Algemene Rekenkamer heeft op basis van de risicoanalyse en de Audit-Actielijst
2005 een programma opgesteld voor het jaarlijkse rechtmatigheidsonderzoek
bij het Ministerie van BZK. We hebben aandacht besteed aan de volgende onderwerpen:• beleidsinformatie;• inkopen en aanbesteden;• de bedrijfsvoering van de directie B&G (BDUR en Bommenregeling);• voorschotten en verplichtingen;• informatiebeveiliging;• de baten-lastendienst ITO;• de baten-lastendienst KLPD;• het managementcontrolsysteem;• de oprichting van het Shared Service Center Human Resource Management
(P-Direkt);• de kwaliteit van de beleidsinformatie in het jaarverslag, onder
andere gemeten aan de hand van een VBTB-toets.21.4 LeeswijzerDit rapport bij het Jaarverslag 2005 van het Ministerie van BZK (begrotingshoofdstuk
VII) omvat, behalve een samenvatting en een inleiding, drie hoofdstukken.Hoofdstuk 2 beschrijft het oordeel van de Algemene Rekenkamer over het
jaarverslag en de saldibalans van het Ministerie van BZK.Hoofdstuk 3 is gewijd aan de bedrijfsvoering van het ministerie en bevat
ons oordeel over het financieel beheer en materieelbeheer. Ook de ontwikkelingen
in de bedrijfsvoering worden in dat hoofdstuk beschreven.De reactie van de minister en het nawoord van de Algemene Rekenkamer zijn
opgenomen in hoofdstuk 4.Dit rapport telt verder vijf bijlagen. In bijlage 1, 2 en 3 staan overzichten
die de resultaten van het rechtmatigheidsonderzoek schematisch weergeven.In bijlage 1 staan de begrote en verantwoorde bedragen, in bijlage 2 staan
alle fouten en onzekerheden op een rij en in bijlage 3 de onvolkomenheden.
Bijlage 4 bevat de gebruikte afkortingen en bijlage 5 is een verklarende woordenlijst.2 JAARVERSLAGDe Algemene Rekenkamer heeft het Jaarverslag 2005 van het Ministerie van
BZK (begrotingshoofdstuk VII) beoordeeld. Wij hebben onderzocht of het ministerie
het geld volgens de regels heeft uitgegeven en in het jaarverslag daarover
goed verantwoording aflegt. Waar dit niet het geval is, spreken wij respectievelijk
van een onrechtmatigheid of van een ondeugdelijke weergave.In dit hoofdstuk staat ons oordeel over het jaarverslag als geheel. Dit
oordeel is opgebouwd uit deeloordelen over de volgende onderdelen van het
jaarverslag:• financiële informatie en saldibalans;• informatie over bedrijfsvoering;• informatie over beleid.Deze deeloordelen komen aan de orde in de volgende paragrafen.Oordeel jaarverslagHet jaarverslag over 2005 van het Ministerie van BZK voldoet aan de eisen
die de CW 2001 stelt.2.1 Financiële informatie en saldibalansMet «financiële informatie» wordt bedoeld:• alle verplichtingen, uitgaven, ontvangsten in de verantwoordingsstaat
van het ministerie en de toelichting daarbij;• alle baten, lasten, kapitaaluitgaven, kapitaalontvangsten, balansposten
in de verantwoordingsstaat over de baten-lastendiensten en de toelichting
daarbij. Bij het Ministerie van BZK gaat het om de volgende baten-lastendiensten:
BPR, CAS, ITO, IVOP en KLPD.De «saldibalans» is een overzicht van de posten die aan het
eind van het jaar nog openstaan en die naar het volgende jaar moeten worden
meegenomen.De CW 2001 stelt de volgende eisen aan de financiële informatie en
de saldibalans:• rechtmatig totstandgekomen;• op deugdelijke wijze weergegeven;• overeenkomstig de verslaggevingseisen opgesteld.2.1.1 Oordeel financiële informatieDe financiële informatie in het jaarverslag over 2005 van het Ministerie
van BZK voldoet aan de eisen die de CW 2001 stelt.Verantwoordingsstaat ministerie en toelichtingOnderstaand overzicht laat de totaalbedragen zien waaruit de verantwoordingsstaat
2005 is opgebouwd en de fouten, onzekerheden en onvolledigheden die wij hebben
geconstateerd.Overzicht 1 Bedragen van de verantwoordingsstaat 2005,
Ministerie van BZK (x € miljoen) VerplichtingenUitgavenOntvangsten Totaalbedragen verantwoordingsstaat7 332,15 615,0617,1 Belangrijke fouten en onzekerheden1000 Overige fouten en onzekerheden25,419,60Totaalbedrag fouten en onzekerheden5,419,60Onzekerheid over de volledigheid30,00,501 Dit is het totaal van fouten (onjuistheden en onvolledigheden)
en onzekerheden die de tolerantiegrenzen op één of meer artikelen
overschrijden.2 Dit is het totaal van fouten en onzekerheden die de
tolerantiegrenzen op artikelniveau niet overschrijden.3 Het bedrag dat onvolledig is, is niet nauwkeurig te
schatten en is daarom niet meegenomen in het totaalbedrag van fouten en onzekerheden.In bijlage 2 worden de fouten en onzekerheden nader toegelicht. Het totaalbedrag
aan fouten en onzekerheden voor de verplichtingen, de uitgaven en de ontvangsten
valt binnen de tolerantiegrenzen voor de verantwoordingsstaat als geheel.
De tolerantiegrens voor fouten en onzekerheden bedraagt 1% respectievelijk
3% van de totale verantwoordingsstaat.Het bedrag aan verplichtingen en uitgaven bevat in totaal € 191,3
miljoen respectievelijk € 15,4 miljoen aan overschrijdingen (zie
bijlage 1). Indien de Staten-Generaal niet akkoord gaan met de desbetreffende
slotwet-mutaties, zullen wij het positieve oordeel over de financiële
informatie in het jaarverslag mogelijk moeten herzien.Verantwoordingsstaat baten-lastendiensten en toelichtingWij hebben geconstateerd dat er geen belangrijke fouten en onzekerheden
zijn in de rechtmatigheid en de deugdelijke weergave van de verantwoordingsstaat
en dat deze voldoet aan de verslaggevingsvoorschriften.2.1.2 Oordeel saldibalans en toelichtingDe saldibalans 2005 van het Ministerie van BZK en de toelichting daarop
voldoen aan de eisen die de CW 2001 stelt.Onderstaand overzicht laat de totaalbedragen zien waaruit de saldibalans
2005 is opgebouwd en de fouten, onzekerheden en onvolledigheden die wij hebben
geconstateerd.Overzicht 2 Saldibalans per 31 december 2005, Ministerie
van BZK (x € miljoen)Totaalsaldo (debet + credit)34 307,0Beoordeeld totaal saldibalans debet + credit116 541,3 Totaal van fouten en onzekerheden die de tolerantiegrenzen voor één
of meer saldibalansposten overschrijden0 Overige fouten en onzekerheden4,2Totaalbedrag fouten en onzekerheden4,21 Uitgaven en ontvangsten ten laste van de begroting en
tegenrekeningen tellen niet mee voor het beoordeelde totaal.In bijlage 2 worden de fouten en onzekerheden nader toegelicht. Het totaalbedrag
aan fouten en onzekerheden in de posten van de saldibalans valt binnen de
tolerantiegrenzen voor de saldibalans als geheel. De tolerantiegrens voor
fouten en onzekerheden bedraagt 1% respectievelijk 3% van het
beoordeelde totaal van de saldibalans in zijn geheel. Voor de Rekening-courant
Rijkshoofdboekhouding en de liquide middelen geldt een tolerantiegrens van
0%.Het totaal aan openstaande voorschotten dat is afgerekend, bedraagt € 4 020,5
miljoen. Wij stellen vast dat deze afrekeningen aan de eisen voldoen. Tevens
constateren wij echter dat er achterstanden zijn in de afwikkeling van de
voorschotten. Hiervoor verwijzen we naar § 3.1.4.2.2 Informatie over de bedrijfsvoering2.2.1 De bedrijfsvoeringsparagraafInformatie over de bedrijfsvoering is opgenomen in de bedrijfsvoerings-paragraaf
in het jaarverslag. Bij het Ministerie van BZK gaat deze paragraaf over de
volgende onderwerpen:• organisatiewijzigingen;• management control;• procesmanagement;• rechtmatigheid;• mededeling over de bedrijfsvoering;• aandachtspunten voor de bedrijfsvoering.Wij hebben waardering voor het feit dat de minister in het jaarverslag
een mededeling over de bedrijfsvoering afgeeft.Mededeling over de bedrijfsvoering «Het managementcontrolsysteem van
BZK voor 2005 dat onder meer bestaat uit het systeem van begrotingswetten,
werkafspraken tussen de secretaris-generaal (SG) en ministers, de SG en de
directeuren-generaal (DG’s) en DG’s en directeuren, waarbij de
eerste stap gezet is met het benoemen van risico’s, alsmede voortgangsrapportages
op alle niveaus heeft in 2005 naar verwachting gewerkt. In 2005 is op een systematische wijze
en rekening houdend met risico’s een keuze gedaan uit de beschikbare
instrumenten op het gebied van financieel en materieelbeheer en de monitoring
van deze instrumenten. Dit heeft ook voor 2005 geresulteerd in beheerste bedrijfsprocessen
inzake het financieel en materieelbeheer.»Wij constateren dat de passage dat het MCS naar verwachting heeft gewerkt,
niet concreet aangeeft wat de verwachtingen waren. Voor onze bevindingen rond
het MCS verwijzen wij naar § 3.1.1.De informatie die het ministerie heeft gebruikt voor de totstandkoming
van de bedrijfsvoeringparagraaf is ook voor 2005 nog grotendeels afkomstig
van de afdeling Financiële Bedrijfsvoering (onderdeel van de GD) en de
departementale auditdienst. Er is nog geen sprake van een gestructureerd proces
waarbij het ministerie komt tot een samenhangend beeld van de beheersituatie
door informatie te benutten uit informatiesystemen, werkafsprakencyclus, preventieve
doorlichtingen, organisatiescans, onderzoeken van de auditdienst en overige
werkzaamheden. Het departement heeft inmiddels acties ter verbetering in gang
gezet. Het ministerie wil het risicomanagement en het managementstatement onderbrengen in de werkafsprakencyclus, en wil een aanbevelingendatabase
introduceren.2.2.2 Oordeel informatie over de bedrijfsvoeringDe informatie over de bedrijfsvoering in het Jaarverslag 2005 van het
Ministerie van BZK is niet op deugdelijke wijze tot stand gekomen. De totstandkoming
is niet gebaseerd op een gestructureerd proces. De informatie voldoet wel
aan de verslaggevingseisen.De resultaten van ons eigen onderzoek naar de bedrijfsvoering, waaronder
de in de door de minister in de bedrijfsvoeringsparagraaf genoemde aandachtspunten,
zijn opgenomen in hoofdstuk 3.2.3 Informatie over beleid2.3.1 Opzet onderzoekBij het beoordelen van de beleidsinformatie in het jaarverslag 2005 kijkt
de Algemene Rekenkamer naar de wijze waarop de informatie over het beleid
tot stand komt en naar de mate waarin deze voldoet aan de verslaggevingseisen.
Wij geven in § 2.3.2 ons oordeel over de totstandkoming van de informatie
over beleid.Om te beoordelen of voldaan wordt aan de verslaggevingseisen onderwerpen
wij het jaarverslag aan de «VBTB-toets». Wij bekijken daarbij
of per operationele doelstelling concrete informatie is opgenomen over doelen,
prestaties en middelen en zo niet, of het ontbreken van die informatie wordt
uitgelegd («comply or explain»). Zie hiervoor § 2.3.3.
In § 2.3.4 hebben wij één van de operationele doelstellingen
aan een nadere beschouwing onderworpen.Voor het Veiligheidsprogramma 2002–2006 Naar
een veiliger samenleving hebben we niet alleen de aanwezigheid maar
ook de inhoudelijke kwaliteit van de beleidsinformatie onderzocht. De resultaten
van dat onderzoek zijn verwerkt in ons rapport Staat van
de beleidsinformatie 2006, dat gelijktijdig met dit rapport is gepubliceerd.2.3.2 Oordeel totstandkoming informatie over beleidDe informatie over het gevoerde beleid in het Jaarverslag 2005 van het
Ministerie van BZK is niet op een deugdelijke wijze tot stand gekomen. De
informatie voldoet overigens wel aan de verslaggevingseisen.Begin 2005 is in het kader van de voorbereiding op de jaarafsluiting 2004
afgesproken, dat de controllers van elk directoraat-generaal (DG) toetsen
of het beleidsverslag en de toelichtingen per artikel voldoen aan de inrichtingseisen
en of deze op een ordelijke en controleerbare wijze tot stand zijn gekomen.
In zijn rol als concerncontroller is de directie Financieel-Economische Zaken
en Control (FEZC) verantwoordelijk voor de review van de werkzaamheden van
de DG-controllers.In 2005 was er sprake van een verbetering in de samenwerking tussen de
betrokken dienstonderdelen. Desondanks constateren wij dat de informatieopbouw
voor de meeste artikelen door het ontbreken van een (onafhankelijke) toets
op de juistheid nog tekortschiet.2.3.3 VBTB-toetsInleidingWij hebben met de VBTB-toets onderzocht of de beleidsinformatie in het
jaarverslag 2005 concreet antwoord geeft op de drie zogenoemde H-vragen:• Hebben we bereikt wat we ons hadden voorgenomen?• Hebben we daarvoor gedaan wat we van plan waren te doen?• Heeft het gekost wat het zou kosten?Deze drie H-vragen zijn gespiegeld aan de drie W-vragen waarvan de antwoorden
in de begroting van het ministerie is terug te vinden:• Wat willen we bereiken?• Wat gaan we daarvoor doen?• Wat mag het kosten?Het antwoord op deze vragen is concreet wanneer de maatschappelijke doelen
en de prestaties specifiek, meetbaar en tijdgebonden geformuleerd zijn en
wanneer de middelen zijn gekoppeld aan de operationele doelstellingen.Met ingang van de Begroting 2006 geldt het principe «comply or explain»
(pas toe of leg uit). De begroting en het jaarverslag moeten per operationele
doelstelling concrete antwoorden bevatten op respectievelijk de W-vragen en
de H-vragen («comply»), tenzij de minister uitlegt waarom dit
niet mogelijk is («explain»).De resultaten van de VBTB-toets worden in figuur 2 weergegeven. Om de
ontwikkeling in de tijd te laten zien, hebben we de scores van 2005 vergeleken
met de scores van 2003, 2004 en 2006.Informatie over (maatschappelijke) doelenHet ministerie heeft de vraag «Hebben we bereikt wat we hebben beoogd?»
voor slechts 24% van de operationele doelstellingen concreet beantwoord.
Bij 76% van de operationele doelen ontbreekt dus de uitwerking van
(maatschappelijke) doelen in effectindicatoren. Dit wil zeggen dat het ministerie
het wel of niet behalen van deze doelstellingen niet inzichtelijk heeft kunnen
maken in het verslag.Vergeleken met het Jaarverslag 2004 is het VBTB-gehalte van de informatie
over de maatschappelijke doelen in het Jaarverslag 2005 (24%) vrijwel
gelijk gebleven, maar nog steeds aan de lage kant.In de begroting 2006 ligt het niveau van de beantwoording van de vraag «Wat
willen we bereiken?» op hetzelfde niveau als in de begroting 2005. Voor
drie operationele doelstellingen (10%) heeft het ministerie het explain-principe
toegepast.Informatie over prestatiesDe vraag «Hebben we gedaan wat we van plan waren te doen?»
is voor 76% van de operationele doelen concreet beantwoord in het jaarverslag.Ten opzichte van 2004 (55%) is er sprake van een aanzienlijke verbetering.In de Begroting 2006 is het niveau van de concrete beantwoording van de
vraag «Wat gaan we daarvoor doen?» ten opzichte van de begroting
2005 gedaald van 76% naar 63%. Bij drie operationele doelstellingen
(10%) heeft het ministerie gebruik gemaakt van het explain-principe
(10%).Informatie over middelenDe vraag «Heeft het gekost wat we dachten dat het zou kosten?»
is in het jaarverslag vrijwel voor alle operationele doelstellingen concreet
beantwoord (97%). Hier is sprake van een duidelijke verbetering ten
opzichte van 2004 (90%).In de begroting 2006 is een verdere stijging tot 100% gerealiseerd
in de concrete beantwoording van de vraag «Wat mag het kosten?».
Voor de informatiewaarde van het Jaarverslag 2006 biedt dit goede perspectieven.2.3.4 Informatie over beleid nader beschouwdWij hebben onderzocht in hoeverre de tekst bij één geselecteerd
artikel in de Begroting 2005 en het Jaarverslag 2005 een logisch en samenhangend
geheel vormen. Dit in aanvulling op de VBTB-toets in de vorige paragraaf.
Voor het Ministerie van BZK hebben wij de tweede operationele doelstelling
van beleidsartikel 7 «Innovatie- en informatiebeleid openbare sector»
onderzocht, te weten «De innovatie van werkprocessen binnen de overheid,
het verbeteren van de publieke dienstverlening, het vergroten van de toegankelijkheid
van overheidsinformatie, het verminderen van de administratieve lasten voor
burgers en het daartoe bewerkstelligen van een adequate en betrouwbare ICT-infrastructuur
voor de openbare sector.»De belangrijkste conclusie van de Algemene Rekenkamer is dat de informatie
in begroting en verslag in onvoldoende mate op elkaar aansluiten.Ongeveer een derde deel van de aangekondigde maatregelen bij deze operationele
doelstelling keert namelijk niet terug in het verslag. Op die manier
kan de Tweede Kamer onvoldoende beoordelen in hoeverre de ingezette middelen
hebben bijgedragen aan de realisatie van het beleid.Ter illustratie Het ministerie heeft bij de beantwoording
van de vraag wat in het kader van het Innovatie- en informatiebeleid openbare
sector zal worden gedaan om de publieke dienstverlening te verbeteren in de
begroting aangegeven dat een vijftal generieke ICT-voorzieningen worden ontwikkeld.
Het betreft bijvoorbeeld de ontwikkeling van een elektronische zoekmachine
die de burger snel en efficiënt de weg wijst naar gezochte overheidsdiensten,
-informatie en -organisaties op internet. Ook zou BZK een ICT-architectuur
voor de elektronische overheid ontwikkelen.In de verantwoording gaat BZK niet meer
in op de vraag of datgene wat ten aanzien van de zoekmachine of het ontwikkelen
van de ICT-infrastructuur in de begroting is opgenomen daadwerkelijk gedaan
is. Het ministerie beperkt zich in de verantwoording tot het beantwoorden
van de vraag of de in de begroting meer algemeen gestelde doelen en beleidsprestaties
bereikt zijn.2.3.5 Aanbevelingen informatie over beleidWij bevelen aan om te komen tot een gestructureerde opbouw van de beleidsinformatie
die wordt benut voor de opstelling van het jaarverslag.Ter verbetering van de informatiewaarde van het jaarverslag zou de aandacht
vooral nog moeten uitgaan naar verdere concretisering van de doelen en prestaties
door het kiezen van goede effectindicatoren en prestatiegegevens. Daarnaast
bevelen wij aan om in het jaarverslag in te gaan op de bijdrage die de ingezette
middelen hebben geleverd aan de realisatie van de in de begroting opgenomen
doelstellingen.3 BEDRIJFSVOERINGDit hoofdstuk beschrijft de bevindingen van de Algemene Rekenkamer over
de bedrijfsvoering van het ministerie.Bedrijfsvoering is de sturing en beheersing van de primaire en ondersteunende
processen en is gericht op het realiseren van taken en doelen van de organisatie.
Onder de bedrijfsvoering vallen:• het financieel beheer en materieelbeheer en de daartoe bijgehouden
administraties;• de controle door de departementale auditdienst;• de totstandkoming van de financiële informatie, bedrijfsvoeringsinformatie
en beleidsinformatie in het jaarverslag.Wij baseren ons oordeel over het financieel beheer, het materieelbeheer
en de daartoe bijgehouden administraties op eisen die de CW 2001 stelt. Het
financieel beheer en het materieelbeheer moeten rechtmatig, ordelijk en controleerbaar
zijn en zo doelmatig mogelijk zijn ingericht. De administraties moeten daarnaast
ook inzicht bieden in het gevoerde beheer.Dit hoofdstuk geeft eerst een beschrijving van de onvolkomenheden die
we hebben aangetroffen in de bedrijfsvoering (§ 3.1). In § 3.2
wordt ingegaan op de opgeloste onvolkomenheden en in § 3.3 op een
aantal aandachtspunten voor het departement. In de conclusies (§ 3.4)
is het oordeel te vinden over het financieel beheer, het materieelbeheer en
de daartoe bijgehouden administraties. Hier staan ook conclusies over de overige
onderdelen van de bedrijfsvoering en wordt de ontwikkeling van de bedrijfsvoering
in de afgelopen drie jaar in een figuur weergegeven.3.1 Onvolkomenheden3.1.1 Managementcontrolsysteem: concerncontrol niet
op ordeSamenvatting, conclusies en aanbevelingenHet managementcontrolsysteem (MCS) bestaat uit een groot aantal actoren
(met name de directie FEZC, de DG-controllers en de GD) en instrumenten (met
name werkafspraken, organisatiescan, preventieve doorlichting en beheerrapportages).
FEZC vormt een zeer belangrijke schakel in dit geheel. Zij is zowel belast
met de begroting, de control als de kaderstelling voor het beheer binnen het
ministerie.Wij constateren dat FEZC in 2005 onvoldoende in staat was volledig invulling
aan haar functie van concerncontroller te geven. Ook werkten FEZC, de DG-en
en de GD nog steeds onvoldoende samen. FEZC gaf daarbij onvoldoende sturing
aan de inrichting van de bedrijfsvoeringsprocessen, iets wat mede werd veroorzaakt
door de beperkte personele capaciteit van deze directie. Wij merken dit aan
als onvolkomenheid.Wij constateren dat het Ministerie van BZK inmiddels een aantal besluiten
heeft voorbereid die een goede basis vormen om het MCS op een hoger niveau
te krijgen. Een belangrijke randvoorwaarde voor het slagen van de voorgenomen
maatregelen is dat FEZC «leading» is in het uitzetten van de verantwoordingslijnen
en in de prioriteitenstelling, teneinde een zodanige bijdrage aan de verdere
ontwikkeling van het MCS te kunnen geven dat het departement als geheel beter
in control komt. Het (voorgenomen) besluit om de personele capaciteit van
FEZC aanzienlijk uit te breiden, is wat dat betreft een goede ontwikkeling.In het rapport Rijk Verantwoord 2004 (Algemene
Rekenkamer, 2005) benadrukten wij al – meer in het algemeen –
dat het beheer tijdens en na hervormingen op orde moet blijven. Dit geldt
met nadruk ook voor FEZC: tijdens de tweede organisatorische ingreep bij FEZC
in korte tijd mogen lopende processen niet opnieuw in gevaar komen.Ontwikkelingen in het managementcontrolsysteemIn ons Rapport bij het jaarverslag 2004 constateerden wij een aantal knelpunten
in het vernieuwde MCS. Mede als gevolg van de impact van de reorganisatie
(«Leeuwensprong») schortte het aan de samenwerking tussen betrokken
partijen. Dit resulteerde onder meer in onvolkomenheden en aandachtspunten
bij het beheer van verplichtingen en voorschotten en bij het opleveren en
beoordelen van de niet-financiële beleidsinformatie. Dit heeft er toen
nog niet toe geleid het MCS als onvolkomenheid aan te merken.In 2005 heeft het ministerie het MCS verder geïmplementeerd.Dit heeft onder meer geleid tot het maken werkafspraken tussen de SG en
lijnmanagers, beheerrapportages, organisatiescans en preventieve doorlichtingen.Wij constateren dat deze instrumenten in opzet een versterking van het
MCS betekenen. De ervaringen met deze instrumenten zijn overwegend positief,
maar in de praktijk blijken de instrumenten nog niet zover ontwikkeld te zijn
dat zij de control van het departement als geheel afdoende afdekken. FEZC
vervult een belangrijke rol bij het verder ontwikkelen van deze instrumenten
en de benutting ervan voor de control van het Ministerie van BZK. Deze rol
heeft FEZC in 2005 grotendeels overgelaten aan de GD.Knelpunten nog steeds actueelIn de loop van 2005 bleek FEZC, vooral door een gebrek aan capaciteit
en ervaring, zowel kwantitatief en kwalitatief onvoldoende in staat te zijn
volledige invulling aan haar functie van concerncontroller te geven. Voorts
gaf FEZC onvoldoende sturing aan de inrichting van de bedrijfsvoeringsprocessen.
Daarnaast werkten de verschillende organisatieonderdelen – mede door
de cultuur binnen het departement – nog steeds onvoldoende samen. Ondanks
het feit dat de gesignaleerde knelpunten niet aantoonbaar hebben geleid tot
onjuistheden in de verantwoording, constateren wij dat deze ook zeker niet
bijgedragen hebben aan een oplossing van de al langer geconstateerde knelpunten
in de bedrijfsvoering. Zo bestaat binnen het ministerie beperkte aandacht
voor beheer. Dit komt onder meer tot uiting in achterstanden in het voorschottenbeheer
en de opbouw van niet-financiële informatie ten behoeve van de verantwoording.Geïnitieerde maatregelenIn 2006 zal het ministerie maatregelen treffen die ertoe zullen moeten
leiden dat FEZC weer «leading» wordt als concerncontroller. Deze
maatregelen zijn:• het in de eerste helft van 2006 aanzienlijk uitbreiden van de capaciteit
van FEZC, kwalitatief en kwantitatief;• het versterken van de regiefunctie van FEZC: De strategische advisering
van de departementsleiding komt weer volledig bij FEZC te liggen;• FEZC zal weer gaan werken volgens de «klassieke» interne
structuur waarbij de taken begrotingszaken, toezicht en onderzoek, beleidstoetsing
en bedrijfsvoering meer zichtbaar worden gemaakt;• de GD gaan meer maatwerk leveren en meer klantgericht werken.Eerder werd al besloten dat het toezicht op de decentrale control verbeterd
zal worden.Duidelijk is dat 2006 voor FEZC een belangrijk overgangsjaar zal worden.
Dat brengt risico’s met zich, mede omdat van de beleidsdirecties over
2006 voor het eerst een «in control-statement» wordt verwacht.
Om een dergelijk statement onderbouwd af te kunnen geven, dienen beleidsdirecties
zowel te beschikken over relevante en betrouwbare financiële als niet-financiële
informatie. Ook hierbij heeft FEZC een belangrijke kaderstellende functie.3.1.2 Inkopen en aanbesteden blijven aandacht vragenSamenvatting, conclusies en aanbevelingenWij constateren dat de verbeteringen bij het kerndepartement op basis
van het Verbeterplan Inkoop in opzet bijna allemaal zijn gerealiseerd. Bij
de uitvoering van aanbestedingen zijn echter fouten geconstateerd, die we
als een onvolkomenheid aanmerken. Wij bevelen de minister aan de inkoopbehoefte
op een meer gestructureerde wijze in kaart te brengen en extra aandacht te
geven aan de naleving van de regelgeving bij de dienstonderdelen. De dienstonderdelen
zouden beter gebruik kunnen maken van de expertise van het Inkoop- en Aanbestedingscentrum
(IAC).Overigens merken wij op dat wij in september 2006 zullen rapporteren over
een op verzoek van de Tweede Kamer uitgevoerd onderzoek naar het aanbestedingsbeleid
KLPD.Verbeterplan Inkoop gerealiseerdIn ons rechtmatigheidsonderzoek over 2004 constateerden wij dat het (kern-)departement,
ondanks grote inspanningen, er nog niet in geslaagd was om het Verbeterplan
Inkoop te realiseren. De minister zegde voor 2005 toe de uitwerking van het
verbeterplan de volle aandacht te geven. Wij constateren nu dat de voorgenomen
verbeteringen zoals opgenomen in het Verbeterplan Inkoop in opzet bijna allemaal
gerealiseerd zijn. Er wordt voor een groot deel van de inkopen gebruikgemaakt
van raamcontracten, er is een contractenregister tot stand gekomen en dienstonderdelen
kunnen gebruik maken van expertise van het IAC bij het uitvoeren van hun aanbestedingsopdrachten.Wel stellen wij vast dat de inkoopbehoefte nog niet geheel gestructureerd
in kaart wordt gebracht. De dienstonderdelen zijn niet meer verplicht om een
inkoopjaarplan te maken. Door het ontbreken van deze inkoopjaarplannen is
er op centraal niveau geen zicht meer op de totale inkoopbehoefte van het
departement. Deze wordt nu op een minder systematische wijze in beeld gebracht,
bijvoorbeeld door het uitvoeren van inkoopdiagnoses en het verzamelen van
informatie door accountmanagers.Fouten in de uitvoeringWij constateren dat een groot deel van de inkopen en aanbestedingen van
het departement in 2005 is afgedekt met (centraal afgesloten) raamcontracten.
Het gebruik van raamcontracten door de dienstonderdelen is in 2005 fors gestegen.
Dit geldt vooral voor de inhuur van externen. Wel streeft het departement
ernaar het gebruik van raamcontracten voor een aantal dienstonderdelen nog
verder omhoog te brengen.In het in 2004 ingestelde contractenregister zijn lopende en nieuwe contracten opgenomen. Geconstateerd is dat in 2005 nog een aantal
contracten niet in het systeem was opgenomen.Wij stellen vast dat het IAC een nuttige rol vervult bij de advisering
over regelgeving en het uitvoeren van aanbestedingsopdrachten door de dienstonderdelen.
In 2005 maakten echter nog niet alle dienstonderdelen voldoende gebruik van
de expertise van het IAC. Een aantal dienstonderdelen heeft (mede hierdoor)
de Europese regelgeving bij aanbestedingen niet nageleefd. Dit betreft aanbestedingen
van DGMOS en de directie B&G.Doordat het kerndepartement de inkoopbehoefte niet geheel gestructureerd
in kaart brengt, is het nog steeds onduidelijk of bepaalde diensten of leveringen
Europees aanbesteed hadden moeten worden. Voor een aantal categorieën
diensten en leveringen is daardoor in 2005 onopgemerkt de daarvoor geldende
drempelwaarde overschreden. Dit heeft geleid tot rechtmatigheidsfouten. Deze
rechtmatigheidsfouten zijn opgenomen in bijlage 2.Aanbestedingsbeleid KLPD• Masterplan VerwervingIn de loop van 2005 constateerde het KLPD een groot aantal fouten in de
toepassing van de Europese aanbestedingsregels. Deze fouten waren voor het
KLPD aanleiding om een reparatieslag in gang te zetten. Daarnaast heeft het
KLPD een tijdelijke maatregel toegepast om te voorkomen dat met nieuwe aanbestedingsfouten
in 2005 de – voor agentschappen geldende – tolerantie voor goedkeuring
van de jaarrekening overschreden zou worden. De tijdelijke maatregel en de
reparatieslag zijn opgenomen in het masterplan voor het project Verwerving
(december 2005). Dit plan richt zich tevens op de lange termijn, waarbij het
aanbestedingsproces beter bestuurbaar dient te worden. De focus ligt echter
in eerste instantie op de rechtmatigheid.• VerzoekonderzoekOp 15 december 2005 heeft de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties van de Tweede Kamer de Algemene Rekenkamer verzocht
een onderzoek uit te voeren naar het aanbestedingsbeleid van het KLPD (Tweede
Kamer, 2005). In onze brief van 23 februari 2006 (Algemene Rekenkamer,
2006a) hebben wij aangegeven, aan dit verzoek te zullen voldoen. In het onderzoek
zal worden gekeken naar deskundigheid, waarborgen voor kwaliteitseisen en
naar oorzaken van problemen in aanbestedingsprojecten. Wij streven ernaar
om over dit onderzoek op 15 september 2006 aan de Tweede Kamer te rapporteren.3.1.3 Bedrijfsvoering directie B&G deels nog
onvolkomenSamenvatting, conclusie en aanbevelingenWij constateren dat er, evenals in 2004, sprake is van een onvolkomenheid
in de bedrijfsvoering van de directie Brandweer en geneeskundige hulpverlening
bij ongevallen en rampen (B&G). Er is nog steeds geen sprake van een tijdige,
juiste en rechtmatige afwikkeling van de bijdragen van het «Bijdragebesluit
kosten ruiming explosieven Tweede Wereldoorlog 1999» (de Bommenregeling).
Het betreft onjuistheden in afrekeningen en het ten onrechte niet afrekenen
van deze bijdragen. Wij bevelen daarom aan om in 2006 extra aandacht te geven
aan de afwikkeling van de oude bijdragen.Ten aanzien van de uitvoering van het «Besluit doeluitkering bestrijding
van rampen en zware ongevallen» (BDUR) stellen wij vast dat de onvolkomenheid is opgelost. Het departement dient echter nog wel criteria
te ontwikkelen voor door de regio’s te leveren prestaties en het reviewbeleid
verder in te vullen.Voor BDUR voldoende geregeldWij stellen vast dat het BDUR inmiddels is aangepast.1 In de aangepaste regeling is geen sprake (meer) van een specifieke
verantwoording van de BDUR-gelden. De bijdragen van het departement worden
toegevoegd aan de overige inkomsten van de individuele regio’s en de
uitgaven worden opgenomen in één verantwoording per regio.Wij constateren dat in het aangepaste BDUR en de bijbehorende uitvoeringsvoorschriften
voldoende is geregeld met betrekking tot de rechtmatigheid en het sanctiebeleid.
Met deze regeling kan het departement komen tot een tijdige, juiste en rechtmatige
afwikkeling van de vanaf 2004 verstrekte bijdragen van het BDUR. Wel
ontbreken er nog criteria voor de door de regio te leveren prestaties en wordt
het reviewbeleid beperkt ingevuld. Hieraan wordt inmiddels door het departement
gewerkt.Bijdragen bommenregeling nog niet goed afgewikkeldWij stelen vast dat de directie B&G in 2005 onvoldoende maatregelen
heeft getroffen om de tijdige afwikkeling van bijdragen van de Bommenregeling
te waarborgen. De dossiers van de Bommenregeling voldeden ook in 2005 nog
niet aan de daaraan te stellen eisen. Een aantal dossiers is afgewikkeld zonder
de aanwezigheid van de benodigde informatie, zoals bijvoorbeeld een accountantsverklaring.
Daarnaast is vastgesteld dat een aantal dossiers dat wel de benodigde informatie
bevatte nog niet afgehandeld was. Dit wegens het ontbreken van inzicht in
de stand van zaken bij de af te handelen dossiers en de te beperkte personele
capaciteit.In 2005 is gewerkt aan een structurele oplossing voor het probleem van
afrekening van de bijdragen die zijn verstrekt op basis van de Bommenregeling.
Het betreft het voorbereiden van de overgang van de uitvoering van de Bommenregeling
naar de Dienst Regelingen van het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit
en de aanpassing van de Bommenregeling. Mede door deze werkzaamheden is er
in 2005 weinig prioriteit gegeven aan de afwikkeling van de nog af te rekenen
bijdragen. Hierdoor is het aantal en het bedrag van de niet afgewikkelde bijdragen
in 2005 fors toegenomen.3.1.4 Achterstanden afwikkeling voorschottenSamenvatting, conclusie en aanbevelingWij constateren onvolkomenheden in het voorschottenbeheer, zowel ten aanzien
van het parkeren van begrotingsgelden, de tijdige afwikkeling van voorschotten
en de verankering van het voorschottenbeheer in de bedrijfsvoering.2 De verrichte inspanningen van de beleidsdirecties en
de GD om het voorschottenbeheer in 2005 weer op orde te krijgen hebben weliswaar
tot verbeteringen geleid, maar hebben er nog niet toe geleid dat de in 2004
geconstateerde onvolkomenheden zijn weggenomen. De procesmatige beheersing
van de tijdige afwikkeling van voorschotten is nog steeds beperkt; het aantal
oude voorschotten is, mede door een gebrek aan capaciteit en/of prioriteit,
nog steeds hoog.Wij bevelen aan de beheersing van het proces te versterken en voldoende
capaciteit in te zetten voor de afwikkeling van voorschotten. Bij het versterken
van het proces zijn volgens ons in ieder geval de volgende drie aspecten van
belang:• In de bijdrage- of subsidiebrief dient helder te worden aangegeven
wanneer verantwoord dient te worden, welke informatie hierbij geleverd moet
worden en wat de consequenties zijn van het niet tijdig aanleveren.• De beleidsdirectie moet zorgen voor een strak systeem van rappellering
indien verantwoordingsinformatie niet tijdig wordt ontvangen.• De beleidsdirecties dienen intern normen vast te leggen voor een
vlotte verwerking en afhandeling van ontvangen verantwoordingsinformatie.Openstaande voorschotten in 2005Vooral het DGV en het DGKB kenden eind 2005 nog grote aantallen openstaande
voorschotten; het DGMOS daarentegen heeft de meeste oude voorschotten eind
2005 met een inhaalactie afgewikkeld. Van een verankering van het voorschottenbeheer
in de bedrijfsvoering is bij DGMOS nog geen sprake.Het aantal en de omvang van oude voorschotten zijn door de inhaalslag
in 2005 – in vergelijking met 2004 – afgenomen, maar zijn nog
steeds te hoog. Hierdoor is er sprake van een onordelijk financieel beheer.
Wij merken dit aan als een onvolkomenheid. Deze onvolkomenheid wordt veroorzaakt
door ontbreken van verankering van het voorschottenbeheer in de bedrijfsvoering
bij de directies en de omstandigheid dat voor het voorschottenbeheer structureel
te weinig capaciteit wordt ingezet.Opschoning voorschottenstandHet Ministerie van BZK heeft de voorschottenstand in 2005 grotendeels
geschoond op administratieve onjuistheden. Daarbij is aan de meeste voorschotten
een geplande afrekendatum gekoppeld. Hiermee is de betrouwbaarheid van de
in de saldibalans opgenomen voorschottenstand ten opzichte van 2004 verbeterd
en is nu tevens op hoofdlijnen bekend wat de omvang van de achterstallige
werkvoorraad is.De voorschottenstand kan op hoofdlijnen als volgt worden onderverdeeld: Aantal Geplande afrekendatum verstreken1 600 Afrekendatum niet bekend1 400 Afrekendatum nog niet verstreken2 600 Totaal5 600De voorschotten waarvan de geplande afrekendatum verstreken of onbekend
is, vertegenwoordigen een financieel belang van circa € 1,1 miljard.
Dit op een totaal van € 5,6 miljard aan openstaande voorschotten.
Laatstgenoemd bedrag is inclusief een bedrag van € 339 miljoen aan
voorschotten die verstrekt zijn voor begrotingshoofdstuk IV, Koninkrijksrelaties.
Het bedrag van € 1,1 miljard betreft voorschotten die later dan
gepland afgerekend zullen worden of waarvoor geen geplande afwikkeldatum is
opgenomen.Parkeren begrotingsgeldenWij constateren dat het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
evenals in 2004, onrechtmatige vooruitbetalingen heeft verricht. De onrechtmatigheden
deden zich voor bij diverse directies en vertegenwoordigen een financieel
belang van € 12,8 miljoen.3.1.5 Informatiebeveiligingsbeleid dient verder ontwikkeld
te wordenSamenvatting, conclusie en aanbevelingenDe informatiebeveiliging van het departement kent, evenals in 2004, nog
onvolkomenheden.1 Bij verschillende projecten
kon nog in onvoldoende mate een adequaat niveau van beveiliging aangetoond
worden. Ook is geconstateerd dat het toepassen van het Voorschrift Informatiebeveiliging
Rijksdienst (VIR) en het Voorschrift Informatiebeveiliging Rijksdienst-Bijzondere
Informatie (VIR-BI) nog steeds moeizaam verliep. Dit heeft bijvoorbeeld tot
gevolg dat informatie terecht kan komen bij mensen waarvoor deze informatie
niet bedoeld is.In 2005 heeft het ministerie nieuw beleid ontwikkeld om de informatiebeveiliging
te verbeteren. Om de implementatie hiervan tot een succes te maken bevelen
wij aan dat de dienstonderdelen hiervoor in 2006 voldoende capaciteit inzetten.
Daarnaast is het van belang dat de PSG, FEZC en de GD toezicht houden op deze
implementatie en waar nodig ondersteunen.Onderzoeken naar informatiebeveiligingIn 2005 heeft de auditdienst van het departement drie onderzoeken op het
gebied van informatiebeveiliging binnen het departement verricht. Het betrof
onderzoek naar de beveiliging:• bij het Nationaal Coördinatiecentrum (NCC) ;• van het BZK-Net;• van nieuwe externe koppelingen van het Ministerie van BZK.De auditdienst constateerde dat niet altijd tijdig een aantoonbaar voldoende
niveau van informatiebeveiliging werd gerealiseerd. Aangezien het beveiligingsbeleid
vanaf 2006 wordt aangepast, heeft het ministerie geen extra inspanningen
verricht om bestaande tekortkomingen ten aanzien van de toepassing van het
VIR en VIR-BI op te lossen. Ten opzichte van 2004 is er derhalve weinig veranderd,
zodat nog steeds sprake is van onvolkomenheden in de informatiebeveiliging
van het kerndepartement.Recente ontwikkelingenHet Ministerie van BZK heeft zowel rijksbreed als op departementaal niveau
gewerkt aan een verbetering van het beveiligingsbeleid. Deze maatregelen zullen
echter pas grotendeels in de loop van 2006 geïmplementeerd worden.Zo is in 2005 onder coördinatie van de minister van BZK rijksbreed
gewerkt aan een herziening van het VIR en is een handreiking voor de toepassing
van VIR-BI gerealiseerd.Daarnaast heeft het departement gewerkt aan het voor het departement opzetten
van een nieuw, geïntegreerd beveiligingsbeleid.Begin 2006 zijn de nieuwe gedragscode integriteitbeleid en het beleidsdocument
informatiebeveiliging goedgekeurd en is gewerkt aan een nieuw basisreglement
informatiebeveiliging en een plan van aanpak voor de implementatie van VIR-BI.
Ook zijn Afhankelijkheids- en Kwetsbaarheidsanalyses geïnventariseerd.
Hiermee heeft het departement maatregelen getroffen die naar verwachting na
implementatie in 2006 zullen leiden tot een betere informatiebeveiliging.3.2 Opgeloste onvolkomenheden3.2.1 Forse verbeteringen bij de baten-lastendienst
ITOSamenvatting, conclusie en aanbevelingenWij hebben de ontwikkelingen in de bedrijfsvoering van de baten-lastendienst
ITO – en de daarmee samenhangende bedrijfsvoering van de ICT-Service
Coöperatie (ISC) – in de tweede helft van 2005 beoordeeld en daarover
op 15 december 2005 tussentijds aan de minister gerapporteerd. Wij waren
van mening dat de door de combinatie ITO/ISC uit te voeren actiepunten op
nagenoeg alle onderdelen goed waren opgepakt. Wel waren er nog enkele verbeterpunten.Na de jaarafsluiting 2005 constateren we dat deze nog resterende verbeterpunten
ook goed zijn opgepakt en dat er daardoor sprake is van belangrijke verbeteringen
in de bedrijfsvoering van ITO/ISC.Wij constateren dat in 2005 én de eerste maanden van 2006 hard
is gewerkt aan de verbetering van de bedrijfsvoering van ITO/ISC. Wij concluderen
daarom dat er geen sprake meer is van onvolkomenheden in de bedrijfsvoering
van ITO.Wel vragen we aandacht voor een aantal aspecten. Het betreft de aansturing,
die meer dan tot nu toe gericht moet zijn op het vooraf onderkennen van risico’s
en mogelijke resultaatseffecten. Daarnaast dienen de uit te voeren controle
werkzaamheden beter onderling afgestemd te worden. De voorgenomen interne
evaluatie van het jaarafsluitingsproces kan hiervoor belangrijke informatie
opleveren.Wij bevelen het management van ITO/ISC aan te waarborgen dat de geëffectueerde
verbeteringen behouden blijven, ook bij de overgang naar de VtsPN.Rechtmatigheidsonderzoek 2004Wij stelden in ons rapport over 2004 vast dat de bedrijfsvoering van de
combinatie ITO/ISC ernstige onvolkomenheden vertoonde. In zijn reactie gaf
de minister aan met de directeur ITO/ISC afspraken te zullen maken over de
implementatie van de te treffen verbeteracties. Deze implementatie zou bovendien
gedegen gemonitord worden.Aangezien er al sinds 2001 sprake was van onvolkomenheden in de bedrijfsvoering
kondigden wij aan in 2005, conform artikel 88, lid 1 van de CW 2001, bezwaar
te zullen maken, indien de verbetering van de bedrijfsvoering in 2005 zou
stagneren.Voorlopig oordeel december 2005Omdat de juridische integratie van ITO en ISC en daarmee de overgang naar
een publiekrechtelijke rechtspersoon was voorzien per 1 januari 2006,
hebben wij de ontwikkelingen in de bedrijfsvoering van ITO/ISC in de tweede
helft van 2005 beoordeeld. Wij hebben daarover op 15 december 2005 aan
de minister gerapporteerd.De accountants van ITO en ISC hebben in de zomer van 2005 concrete actiepunten
geformuleerd, die noodzakelijk waren om te voldoen aan de baselines Financieel-
en Materieelbeheer. De actiepunten betroffen vooral de verbetering van de
inkopen, het projectenbeheer, de facturatie, het activabeheer en de periodeafsluiting
en -verantwoording. ITO/ISC heeft deze actiepunten uitgevoerd. Vervolgens
hebben eerdergenoemde accountants ze gedurende een groot deel van 2005 expliciet
gemonitord.Uit ons onderzoek bleek dat de actiepunten op nagenoeg alle onderdelen
goed zijn opgepakt. Wij constateerden dat ITO/ISC, naar de stand per 30 september
2005, grotendeels voldeed aan de baseline.Omdat er sprake was van voldoende voortgang bij het realiseren van de
verbeteringen, was er naar onze mening geen aanleiding tot het maken van bezwaar.
Omdat op dat moment inmiddels duidelijk was dat de overgang van ITO/ISC niet
voor medio 2006 werd voorzien, gaven we hierbij aan dat we een definitief
oordeel zouden vormen na afronding van het rechtmatigheidsonderzoek 2005.Verbeterpunten na voorlopig oordeelOndanks het hierboven vermelde voorlopige oordeel constateerden wij nog
een aantal verbeterpunten. Het betrof procedures ten aanzien van de inkoopdossiers,
de onvolkomenheden in het geautomatiseerde inkoopsysteem, de communicatie
over werkprocessen en afgesproken regels en het proces van de jaarafsluiting.
Wij drongen er dan ook op aan het proces van verantwoorden zodanig te organiseren
en uit te voeren dat de jaarverantwoording en de balansdossiers tijdig zouden
kunnen worden opgeleverd en van voldoende kwaliteit zouden zijn.Wij constateren nu dat de genoemde verbeterpunten rond de jaarwisseling
2005/2006 goed zijn opgepakt. Wel hebben we vastgesteld dat, bij het proces
van afsluiten en verantwoorden (opstellen jaarrekening), de samenwerking van
de bij dit proces betrokken partijen, mede door de gedeeltelijk nieuwe bezetting,
nog niet optimaal was. Ook zijn de controlwerkzaamheden op onderdelen nog
niet van voldoende niveau geweest. Desondanks heeft ITO begin februari 2006
tijdig de concept-jaarrekening 2005 opgeleverd en zijn de bedragen hierin
voldoende onderbouwd.Van operationele integratie ITO en ISC tot voorziening
tot samenwerkingOp 1 januari 2004 zijn ITO en ISC operationeel geïntegreerd.
De juridische integratie van ITO en ISC zal naar verwachting per 1 juli
2006 plaatsvinden, als zowel ITO als ISC samen met de ICT-vraagorganisatie
Coöperatie informatiehuishouding Politie (CIP) en het Nederlands Politie
Instituut (NPI) ingebracht worden in de «Voorziening tot samenwerking
Politie Nederland» (VtsPN). Dit betreft een nieuwe publiekrechtelijke
rechtspersoon, waarvan de oprichting voortvloeit uit de wijziging van de Politiewet
1993 (Staatsblad 242, 2005). De voorziening tot samenwerking is een rechtspersoon
met wettelijke taak, zoals vermeld in artikel 91, eerste lid onder d van de
CW 2001. Op basis hiervan heeft de Algemene Rekenkamer controletaken en -bevoegdheden
bij deze nieuwe rechtspersoon.Vooruitlopend op de overgang naar de voorziening tot samenwerking zullen
ITO en ISC nog een aantal activiteiten moeten ondernemen om de bedrijfsvoering
nog verder op elkaar te laten aansluiten.3.3 Overige aandachtspunten beheer ministerieIn onderstaande paragrafen komen P-Direkt en de baten-lastendienst Landelijke
Faciliteit Rampenbestrijding in oprichting aan de orde. Dit betreft onderwerpen
waar wij geen onvolkomenheden hebben gesignaleerd, maar waarvoor wel aandacht
vereist is.3.3.1 P-DirektMislukken aanbesteding P-DirektIn ons rapport bij het Jaarverslag 2004 maakten wij melding van vertraging
bij de oprichting van P-Direkt en spraken daarover onze zorg uit.Op 14 oktober 2005 schreef de minister voor Bestuurlijke Vernieuwing
en Koninkrijksrelaties aan de Tweede Kamer (Ministerie van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties, 2005) dat de aanbesteding van P-Direkt was mislukt.
Dit als gevolg van de beëindiging van de contractrelatie met de beoogde
leverancier. Deze mislukking leidt ertoe dat voorlopig de huidige salaris-
en personeelsadministratiesystemen van de diverse departementen nog niet vervangen
kunnen worden door een nieuw systeem. Gelet op de houdbaarheid van de bestaande
systemen en de al in gang gezette afvloeiing van personeel, kan dit leiden
tot risico’s voor de bedrijfsvoering voor de betrokken departementen.
Over de gevolgen van het mislukken van de aanbesteding van P-Direkt en de
hierbij ontstane risico’s voor de bedrijfsvoering, waaronder voor het
Ministerie van BZK, rapporteren wij in het rapport Rijk
Verantwoord 2005.Daarnaast zullen wij op verzoek van de minister van BZK een onderzoek
uitvoeren naar het mislukken van de aanbesteding van P-Direkt.Verzoekonderzoek P-DirektIn een brief aan de Tweede Kamer van 6 februari 2006 (Ministerie
van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, 2006b) meldt de minister voor
Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties aan de Algemene Rekenkamer
een brief te hebben gestuurd, waarbij ons verzocht wordt een onderzoek te
doen naar de «oorzaken van het mislukken van de aanbesteding van P-Direkt».
Op 23 februari 2006 zonden wij aan de Tweede Kamer een afschrift van
de brief aan de minister (Algemene Rekenkamer, 2006c) waarin het voornemen
tot het onderzoek naar «het mislukken van de aanbesteding van P-Direkt»
wordt gemeld. Naar verwachting zullen wij na het zomerreces 2006 over P-Direkt
aan de Tweede Kamer rapporteren.3.3.2 Baten-lastendienst LFR (in oprichting)In afwachting van de status als agentschap is de Landelijke Faciliteit
Rampenbestrijding (LFR) in oprichting in 2005 begonnen met het proefdraaien
als baten-lastendienst voorafgaand aan het oorspronkelijke proefjaar 2006.
In de loop van 2005 bleek dat de gevoerde baten- en lastenadministratie nog
niet voldoet aan de daaraan te stellen eisen. Om deze reden is de controle
van de Auditdienst voor het begrotingsjaar 2005 voortgezet op basis van de
verplichtingen-kasadministratie.Een belangrijk knelpunt voor het werken als agentschap vormt de financiering
van de activiteiten van de LFR. De LFR heeft in 2005 opdrachten van diverse
directies1 van het departement aanvaard zonder
dat afspraken zijn gemaakt over de kosten voor beheer en behandeling.Wij bevelen aan om er bij alle betrokken partijen op aan te dringen dat
zo spoedig mogelijk expliciete afspraken worden gemaakt over de dekking en
vereffening van alle kosten die samenhangen met de activiteiten van de LFR.
Onduidelijkheid over de financiering hindert de LFR bij het inrichten van
haar processen.3.4 Conclusies3.4.1 Oordeel financieel beheer, materieelbeheer
en de daartoe bijgehouden administratiesDe onderzochte onderdelen van het financieel beheer, het materieelbeheer
en de daartoe bijgehouden administraties in 2005 van het Ministerie van BZK
hebben voldaan aan de in de CW 2001 gestelde eisen, met uitzondering van de
volgende onderdelen:• Het MCS;• Beheer overdrachtsuitgaven: bedrijfsvoering directie Brandweer
en geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (B&G);• Contractbeheer: inkopen en aanbesteden;• Administratieve en uitvoeringssystemen: voorschottenbeheer.3.4.2 Conclusies overige bedrijfsvoeringWij concluderen dat de informatiebeveiliging van het departement nog onvolkomenheden
bevat. In vergelijking met 2004 is de werking nog niet substantieel verbeterd.
Wel zijn er in 2005 en in het eerste kwartaal van 2006 in opzet nieuwe maatregelen
genomen en zullen deze maatregelen in 2006 worden ingevoerd.3.4.3 Ontwikkeling bedrijfsvoeringHet aantal onvolkomenheden in het beheer ten opzichte van 2004 is niet
afgenomen. Wij constateren dat het beheer over het geheel genomen niet verbeterd
is. Er bestaat een aantal hardnekkige knelpunten in de bedrijfsvoering van
het Ministerie van BZK. Het betreft de uitvoering van de Bommenregeling, de
uitvoering van het inkopen en aanbesteden, het voorschottenbeheer en de informatiebeveiliging.
Deze punten hangen samen met de tekortkomingen van het MCS. Het MCS merken
wij aan als (nieuwe) onvolkomenheid.Wel zijn er op onderdelen verbeteringen geweest. Bij de ITO is het beheer
flink verbeterd. In 2004 was hier nog sprake van een ernstige onvolkomenheid.
Bij de bedrijfsvoering van de directie B&G is vooruitgang geconstateerd
bij de uitvoering van het BDUR. Ook bij het inkopen en aanbesteden, het voorschottenbeheer
en de informatiebeveiliging zijn er positieve ontwikkelingen geweest. Deze
ontwikkelingen hebben er echter nog niet toe geleid dat de onvolkomenheden
in 2005 weggewerkt zijn.De risico’s voor de bedrijfsvoering voor het departement als gevolg
van de ontwikkelingen rond P-Direkt, zien wij nog steeds als een aandachtspunt.
Nieuw is de aandacht voor de op te richten baten-lastendienst LFR.4 REACTIE MINISTERS EN NAWOORD ALGEMENE REKENKAMER4.1 Reactie ministersIn hun gezamenlijke reactie van 1 mei jl. delen de ministers van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en voor Bestuurlijke Vernieuwing
en Koninkrijksrelaties mee dat zij de opvatting van de Algemene Rekenkamer
delen: ondanks alle in 2005 gemaakte vorderingen zijn de beleidsinformatie
en de bedrijfsvoering op onderdelen voor verdere verbetering vatbaar zijn.
Vervolgens gaan zij in op de belangrijkste bevindingen.1Management Control SysteemOver het niet op orde zijn van het MCS en het aanmerken hiervan als een
onvolkomenheid, merken de bewindslieden op dat zij het met dit oordeel niet
eens zijn. Zij constateren dat het in 2004 opgezette nieuwe MCS in 2005 heeft
gewerkt en dat de werkafsprakencyclus («van management naar management»)
hiervan de kern is. De overige (control-)instrumenten, (preventieve) doorlichting,
organisatiescans, beheerrapportage, begrotingsuitvoering en beleidstoetsing
dragen naar de mening van de ministers zorg voor de benodigde (stuur)informatie.
De werkafsprakencyclus heeft betrekking op de beleids- en bedrijfsvoeringsprioriteiten
en dekt daarmee de gehele bedrijfsvoering af, zo geven zij aan. De coördinatie
van de werkafspraken gebeurt door FEZC en heeft volgens hen in 2005 naar tevredenheid
gefunctioneerd. Voorts zijn zij van mening dat de financiële kolom er
in geslaagd is voortgang te boeken met het oplossen van een aantal hardnekkige
knelpunten dat voor een deel al stamt uit 2001, de periode vóór
de grootschalige reorganisatie Leeuwensprong.De bewindslieden geven daarom aan dat het voor hun onduidelijk is, op
welke gronden wij het MCS als onvolkomenheid hebben aangemerkt, temeer daar
de auditdienst van het departement een positief oordeel heeft gegeven en juist
de aanbeveling heeft gedaan om hetgeen in 2005 bereikt is, in 2006 op een
goede wijze te borgen. De constatering van de Algemene Rekenkamer dat de positie
van FEZC binnen het departement versterking behoeft, was volgens de bewindslieden
in september 2005 een nieuw feit en had in het bijzonder betrekking op de
begrotingsvoorbereiding en de beleidsadvisering. In vervolg hierop hebben
zij nog in 2005 besloten om FEZC te reorganiseren, dit in samenhang met een
aantal andere acties gericht op een kwalitatieve verbetering van de financiële
kolom. Dit proces zal in 2006 daadkrachtig worden afgerond, zo geven zij aan.
Gelet op het voorgaande verzoeken de ministers de Algemene Rekenkamer derhalve
om het oordeel omtrent het MCS te heroverwegen.Beheer overdrachtsuitgavenOver de knelpunten in de Bommenregeling merken de ministers op dat in
2005 voorbereidingen zijn getroffen om de uitvoering van de Bommenregeling
per 1 mei 2006 over te dragen aan de Dienst Regelingen van het Ministerie
van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. Deze dienst wordt ook belast met
de afrekening van de oude bijdragen. Uitgangspunt is te komen tot een tijdige,
juiste en rechtmatige afwikkeling van deze bijdragen.Inkopen en aanbestedenOver de aanbeveling om de inkoopbehoefte op een meer gestructureerde wijze
in kaart te brengen, geven de ministers aan dat de eventuele mogelijkheden
hiertoe in 2006 worden meegenomen. Daarnaast zal in 2006 worden gewerkt in
de richting van een verbeterd verplichtingenproces waarin verplichtingen die
leiden tot inkopen, centraal getoetst worden op rechtmatigheid. Hiermee geven
zij, zo stellen beide ministers, extra aandacht aan de naleving van de regelgeving
bij de dienstonderdelen. Daarnaast wordt er steeds meer gebruik gemaakt van
de expertise van het IAC, waardoor het toepassen van de regelgeving is geborgd.Administratieve systemen en uitvoeringssystemenBij de onvolkomenheid in het voorschottenbeheer plaatsen de bewindspersonen
de kanttekening dat er in 2005, mede door de hoge prioriteitstelling en door
extra capaciteitsinzet, veel oude voorschotten zijn weggewerkt en dat de informatiepositie
rondom de voorschotten is verbeterd. Door de omvang van de achterstanden,
zal ook in 2006 hoge prioriteit en extra capaciteitinzet nodig zijn om het
voorschottenbestand op te schonen. Dat geldt vooral voor het DG Veiligheid
en het DG Koninkrijksrelaties en Bestuur. De in 2005 ingezette acties zullen
dan ook onverminderd worden voortgezet. De ministers onderschrijven daarbij
het belang van verankering van verbeteracties in het voorschottenbeheer.InformatiebeveiligingOver de bevindingen van de Algemene Rekenkamer over de informatiebeveiliging
merken de ministers op, dat de geconstateerde consequentie van de moeizame
implementatie van het VIR binnen het ministerie naar hun mening een nuancering
verdient. Waar het volgens hen om gaat, is dat niet aantoonbaar is gemaakt,
dat voldoende waarborgen zijn getroffen om te voorkomen dat informatie terechtkomt
bij mensen waarvoor deze informatie niet is bedoeld. Verder merken zij op
dat zowel het geïntegreerde beveiligingsbeleid als het informatiebeveiligingsbeleid
inmiddels zijn vastgesteld door de bestuursraad.Tot slot merken zij over de informatiebeveiliging op dat het ministerie
vooruitlopend op vaststelling van het nieuwe beveiligingsbeleid, al in 2005
een pilot heeft uitgevoerd. Bij deze pilot is voor een nieuwe dienst in voldoende
mate invulling gegeven aan het VIR. Het is de bedoeling van het departement
vanaf 2006 bij alle nieuwe systemen direct aan de VIR-verplichting te
voldoen. Voor bestaande systemen zal de vernieuwingscyclus van de informatiebeveiligingsplannen
worden gebruikt om bestaande tekortkomingen weg te werken.Baten-lastendienst LFR in oprichtingOver de oprichting van de baten-lastendienst LFR merken de bewindslieden
op dat de minister van Financiën heeft ingestemd met de status van baten-lastendienst
onder de conditie dat medio mei 2006 wordt voldaan aan drie voorwaarden. Deze
voorwaarden zijn:• een goedkeurende accountantsverklaring voor de kasuitgaven van
de LFR;• een schriftelijke bevestiging dat het financiële beheer op
orde is;• de doorberekening van de integrale kostprijs aan de afnemers van
DG Veiligheid.De ministers geven aan dat alles in het werk wordt gesteld om aan deze
voorwaarden te voldoen.BeleidsinformatieWat betreft de beleidsinformatie onderstrepen de bewindslieden allereerst
dat op twee van de drie vragen behoorlijke vooruitgang is geboekt. Ook is
volgens hen de informatie over prestaties en over de daarbij ingezette middelen
aanzienlijk verbeterd. Over de door ons vastgestelde score op de vraag «Hebben
we bereikt wat we hebben beoogd?», kan volgens de bewindslieden terecht
worden opgemerkt, dat deze score op zichzelf bezien aan de relatief lage kant
is. De komende jaren moet de aandacht dan ook uitgaan naar de informatiewaarde
van de beleidsinformatie, stellen zij. Binnen het departement is dit al in
2006 opgepakt in een verbetertraject voor de Begroting 2006, wat ook een vervolg
krijgen in de Begroting 2007. De eerste resultaten worden volgens de ministers
ook betrokken in het Jaarverslag 2006. Specifieke aandachtspunten voor de
Begroting 2007 zijn de samenhang en concretisering van doelstellingen, de
toevoeging van effectindicatoren en prestatiegegevens én de leesbaarheid.
Wel geven zij hierbij de nuancering aan dat het niet in alle gevallen mogelijk
is om meetbare prestatiegegevens te benoemen die relevant genoeg zijn voor
het beoogde finale effect van het beleid. Dit is onder andere het gevolg van
de aard van hun beleidsterrein en/of de betrokkenheid van andere actoren.
Tot slot geven zij aan dat in dergelijke gevallen de Tweede Kamer langs andere
wegen (evaluaties, monitors en dergelijke) wordt geïnformeerd over de
beleidsresultaten.4.2 Nawoord Algemene RekenkamerDe Algemene Rekenkamer is verheugd over het feit dat de ministers concrete
toezeggingen doen ten aanzien van de onvolkomenheden die de Algemene Rekenkamer
heeft geconstateerd.Over de weging van de door ons geconstateerde tekortkomingen bij het MCS
merken wij op dat we de bevindingen van de auditdienst over de ontwikkeling
van de instrumenten van het departement kunnen onderschrijven: in opzet zijn
er goede instrumenten ontwikkeld voor het MCS. Ook zien wij dat er met name
in 2006 met de nodige inzet aan verbetermaatregelen rond FEZC wordt gewerkt.
Dit laat onverlet dat er naar het oordeel van de Algemene Rekenkamer in 2005
sprake was van een onvolkomenheid. De ervaringen met de individuele instrumenten
die van het MCS deel uitmaken zijn weliswaar overwegend positief, maar in
de praktijk bleken deze instrumenten nog niet zover ontwikkeld dat zij de
control van het departement als geheel in 2005 afdoende afgedekt hebben. FEZC
vervult een cruciale rol bij het ontwikkelen, het monitoren en het stimuleren
van de werking van dit systeem. Wij constateren dat in 2006 adequate maatregelen
worden ingezet om het MCS weer te versterken.BIJLAGE 1OVERZICHT BEGROTE EN VERANTWOORDE BEDRAGEN 2005Alle begrote en verantwoorde bedragen in het Jaarverslag
2005 van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties VerplichtingenUitgavenBegroting 2005
(€) (stand bij 2e supp.)Verantwoording 2005 (€)  Verschil Begroting 2005 (€) (stand bij 2e
supp.)Verantwoording
2005 (€)verschil abs (€)%abs (€)%Beleidsartikelen:        1Grondwet en democratie14 550 00015 647 0001 097 000814 550 00014 811 000261 00022Politie4 584 879 0004 677 873 00092 994 00024 136 799 0004 128 735 000– 8 064 00003Rampenbeheersing en brandweer000 000 4Partners in veiligheid167 316 000170 343 0003 027 0002166 776 000168 107 0001 331 0001 5Nationale Veiligheid106 686 000121 090 00014 404 00014106 686 000107 993 0001 307 0001 6Functioneren Openbaar Bestuur44 789 00042 595 000– 2 194 000– 545 589 00042 696 000– 2 893 000– 6 7Innovatie- en informatiebeleid OS69 093 000129 396 00060 303 0008786 907 00094 382 0007 475 00099Grotestedenbeleid1 838 210.0001 701 565.000– 136 645 000– 7619 563 000621 470 0001 907 000010Arbeidszaken overheid65 339 00062 978 000– 2 361 000– 465 339 00062 202 000– 3 137 000– 5 11Kwaliteit Rijksdienst106 084 000113 438 0007 354 0007106 084 000102 796 000– 3 288 000– 3 14Toezicht en onderzoek openbare orde en veiligheid11 157 00011 320 000163 000111 157 00011 037 000– 120 000– 1 15Crisis-en Rampenbeheersing34 339 00039 456 0005 117 0001535 630 00034 773 000– 857 000– 2 16Brandweer en GHOR155 739 000150 836 000– 4 903 000– 3136 684 000134 212 000– 2 472 000– 2          Niet-beleidsartikelen:        12Algemeen88 719 00095 571 0006 852 000888 719 00091 8 36 0003 117 0004 13Nominaal en onvoorzien000 000 Totaal 7 286 900 0007 332 108 000  5 620 483 0005 615 050 000  Totaal overschrijdingen  191 311 000   15 398 000 BIJLAGE 2OVERZICHT FOUTEN EN ONZEKERHEDEN 2005Fouten en onzekerheden in de financiële informatie in het Jaarverslag
2005 van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en KoninkrijksrelatiesA: VerplichtingenArt.OmschrijvingTotaal verantwoord
bedrag (mln €)Fout (mln €)Onzekerheid (mln €)Totaal F+O (mln €)Totaal F+O (%)Tolerantiegrens over-schreden?Onzekerheid over volledigheid (mln €)Toelichting  (a)(b)(c)(b+c)(b+c)/a*100(ja/nee)  7Innovatie- en informatiebeleid
OS129,43,503,52,7%Nee0 10Arbeidszaken overheid63,00,100,10,2%Nee0 11Kwaliteit Rijksdienst113,40,71,11,81,6%Nee0 Totaal 4,21,15,4    B: UitgavenArt.OmschrijvingTotaal verantwoord
bedrag (mln €)Fout (mln €)Onzekerheid (mln €)Totaal F+O (mln €)Totaal F+O (%)Tolerantiegrens over-schreden?Onzekerheid over volledigheid (mln €)Toelichting  (a)(b)(c)(b+c)(b+c)/a*100(ja/nee)  2Politie4 128,75,005,00,1%Nee0 4Partners in veiligheid168,13,903,92,3%Nee0,5 5Nationale Veiligheid108,00,000,00,0%Nee0 7Innovatie- en informatiebeleid
OS94,42,302,32,4%Nee0 10Arbeidszaken overheid62,21,901,93,0%Nee0 11Kwaliteit Rijksdienst102,80,90,11,01,0%Nee0 12Toezicht en onderzoek
openbare orde en veiligheid11,00,100,10,8%Nee0 15Crisis-en Rampenbeheersing34,81,21,02,16,1%Nee0 16Brandweer en GHOR134,203,33,32,4%Nee0 Totaal 15,34,319,6    D: SaldibalansDebet/Credit Omschrijving BalanspostSaldo balanspost (mln €)Fout (mln €)Onzekerheid (mln €)Totaal F+O (mln €)Totaal F+O (%)Tolerantiegrens overschreden?Onzekerheid over volledigheid (mln €)Toelichting  (a)(b)(c)(b+c)(b+c)/a*100(ja/nee)  DVoorschotten5 240,42,31,64,00,1%Nee  COpenstaande verplichtingen5 894,10,200,20,0%Nee  Beoordeeld totaal 16 541,3       F: Agentschappen Totaal verant-woord bedrag (mln €)Fout (mln €) Onzekerheid (mln €)Totaal
F+O (mln €) Totaal F+O (%)Tolerantiegrens over-
schreden?Onzekerheid
over volledig-heid (mln €) Toelichting (a)(b)(c)(b+c)(b+c)/a*100(ja/nee)  Baten-lastendienst ITO        Lasten83,90,2 0,20,2%NVT  Kapitaaluitgaven1,1  00,0%Nee  Baten83,8  00,0%Nee  kapitaalontvangsten0,1  00,0%Nee  Baten-lastendienst KLPD        Lasten443,03,7 3,70,8%NVT  Kapitaaluitgaven21,6  00,0%Nee  Baten444,4  00,0%Nee  Lasten1,9  00,0%Nee  Totaal        Bovenstaande tabellen geven een overzicht van de fouten en onzekerheden
die de Algemene Rekenkamer heeft geconstateerd. Het betreffen fouten en onzekerheden
in de rechtmatigheid en in de deugdelijke weergave in het jaarverslag.De tolerantie op artikelniveau bedraagt voor fouten en onzekerheden bij
elkaar opgeteld:– voor artikelen < € 50 miljoen: 10% van het
artikelbedrag (voor de saldibalans: per individuele post);– voor artikelen € 50 miljoen en < € 0,5
miljard: € 5 miljoen (voor de saldibalans: per individuele post),
en– voor artikelen € 0,5 miljard: 1% van het artikelbedrag
(voor de saldibalans: per individuele post).De goedkeuringstolerantie in de totalen bedraagt 1% voor alle fouten
en 3% voor alle onzekerheden (exclusief onzekerheid over volledigheid).Tegen fouten en onzekerheden kan de Algemene Rekenkamer bezwaar maken
op grond van artikel 88 CW 2001.BIJLAGE 3OVERZICHT ONVOLKOMENHEDEN 2005Onvolkomenheden in het financieel beheer, het materieelbeheer en de daartoe
bijgehouden administraties bij het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
in 2005OmschrijvingJaar van constateringArtikelToelichting
in paragraaf  nr. omschrijvingOmvang
(x € 1000) Management Control Systeem2005Nvt  3.1.1 Contractbeheer (inkopen en aanbesteden)2001Nvt  3.1.2 Overdrachtsuitgaven: subsidies en bijdragen (Directie B&G:BDUR
en bommenregeling)1200216Brandweer en GHOR3 2793.1.3 Administratie en uitvoeringssystemen (voorschotten)2001diverse  3.1.4Informatiebeveiliging2001nvt  3.1.51 Bij de BDUR is in 2005 in tegenstelling tot 2004 geen
sprake meer van een onvolkomenheid. De onvolkomenheid bij de Bommenregeling
geldt nog wel over 2005.Bovenstaande tabel geeft alle (ernstige) onvolkomenheden weer die de Algemene
Rekenkamer heeft geconstateerd én die haar (kwalitatieve) tolerantiegrenzen
overschrijden. Deze onvolkomenheden merkt de Algemene Rekenkamer aan als «potentiële
bezwaargevallen». De Algemene Rekenkamer kan eventueel bezwaar maken
tegen deze onvolkomenheden op grond van Comptabiliteitswet 2001, artikelen
88 en 89.BIJLAGE 4GEBRUIKTE AFKORTINGENAALAudit-Actielijst ABDBureau Algemene Bestuursdienst ADAuditdienst AIVDAlgemene Inlichtingen-
en Veiligheidsdienst B&G(Directie) Brandweer
en Geneeskundige Hulpverlening bij Ongevallen en RampenBDURBesluit Brede Doeluitkering
Rampen en Zware OngevallenBPRBasisadministratie
Persoonsgegevens en ReisdocumentenBVK(Ministerie van) Bestuurlijke
Vernieuwing en Koninkrijksrelaties BZK(Ministerie van) Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties CASCentrale Archief SelectiedienstCIPCoöperatie Informatiehuishouding
Politie CW 2001Comptabiliteitswet
2001 DGDirectoraat-generaalDG-enDirectoraten-generaal DG’sDirecteuren-generaalDGKBDirectoraat-generaal
Koninkrijksrelaties en BestuurDGMOSDirectoraat-generaal
Management Openbare SectorDGVDirectoraat-generaal
VeiligheidDGPAODirectoraat-generaal
Project Andere OverheidFEZC(De directie) Financieel
Economische Zaken en ControlGDGemeenschappelijke
Diensten IACInkoop- en Aanbestedingscentrum ICInterne controleICTInformatiecommunicatietechnologie ISCICT-Service Coöperatie IOOVInspectie voor Openbare
Orde en VeiligheidITOInformatie- en Communicatietechnologie
OrganisatieIVOPInformatievoorziening
Overheidspersoneel KLPDKorps Landelijke
Politiediensten KOBRABureau Korpsbeheer
en Relatiebeheer Agentschappen LFRLandelijke Faciliteit
Rampenbestrijding LSOPLandelijk Selectie-
en Opleidingscentrum Politie, met als nieuwe naam de PolitieacademieMCSManagementcontrolsysteem NbbeNederlands Bureau
Brandweerexamens NibraNederlands Instituut
voor Brandweer en Rampenbestrijding NCCNationaal CoördinatiecentrumOOVOpenbare Orde en Veiligheid PSGPlaatsvervangend Secretaris-generaal RJVRapport bij het JaarverslagRWTRechtspersoon met
een wettelijke taak SAIPStichting Administratie
Indonesische Pensioenen SGSecretaris-generaalSSC HRMShared Service
Center Human Resource ManagementVIRVoorschrift Informatiebeveiliging
RijksdienstVIR-BIVoorschrift Informatiebeveiliging
Rijksdienst-Bijzondere Informatie VtsPNVoorziening tot
samenwerking Politie NederlandBIJLAGE 5VERKLARENDE WOORDENLIJSTHieronder vindt u in alfabetische volgorde een aantal veel voorkomende
belangrijke woorden en begrippen uit het rechtmatigheidsonderzoek van de Algemene
Rekenkamer. Van iedere term wordt de betekenis omschreven. Waar relevant wordt
ook het gebruik van de term in het onderzoek uitgelegd.Accountantsrapport/auditrapportSchriftelijk verslag van een accountant/auditor over de bevindingen naar
aanleiding van het onderzoek naar: (a) de totstandkoming van de bedrijfsvoeringsinformatie
en de beleidsinformatie van een departement, (b) het financieel beheer en
het materieelbeheer van een departement en (c) de financiële informatie
in het jaarverslag van een departement (dan wel in het jaarverslag van het
Rijk).AccountantsverklaringSchriftelijke mededeling van een accountant waarin een oordeel wordt gegeven
over de deugdelijkheid van het jaarverslag van een departement. De accountantsverklaring
geeft aan of de gegevens in het jaarverslag betrouwbaar zijn en of het jaarverslag
is opgesteld overeenkomstig de voorschriften. Doorgaans bevat de accountantsverklaring
daarnaast een expliciete uitspraak over de rechtmatigheid; bij enkele departementen
(Financiën, SZW, VWS en VROM) wordt alleen een getrouwbeeldverklaring
afgegeven.AgentschapZie baten-lastendienst.Artikelgewijze oordeelsvormingWijze waarop het oordeel van de Algemene Rekenkamer over begrotingsartikelen
tot stand komt. Om het budgetrecht van de Staten-Generaal voor de afzonderlijke
begrotingsartikelen tot zijn recht te laten komen, hanteert de Algemene Rekenkamer
kwantitatieve tolerantiegrenzen op het niveau van begrotingsartikelen.Baten-lastendienstOnderdeel van de rijksdienst met een grotere zelfstandigheid dan andere
departementale diensten. De ministeriële verantwoordelijkheid en het
budgetrecht van de Tweede Kamer worden niet ingeperkt door de instelling van
baten-lastendiensten. Een baten-lastendienst heeft een afzonderlijke plaats
in de begroting en de financiële verantwoording en voert een administratie
los van de begrotingsadministratie van het moederministerie.BedrijfsvoeringDe primaire en ondersteunende bedrijfsprocessen die tot doel hebben de
door de minister geformuleerde beleidsdoelstellingen te bereiken, alsmede
de sturing en beheersing van deze processen.BezwaarZwaar middel, dat de Algemene Rekenkamer bij haar rechtmatigheidsonderzoek
kan inzetten wanneer een minister in strijd met de regels geld heeft uitgegeven
of onregelmatigheden in de administratie van het departement heeft laten voortbestaan.
Ook als er niet voldoende ontvangsten zijn kan dit een reden zijn om bezwaar
te maken. De Algemene Rekenkamer doet dit echter niet snel; er wordt eerst
gerapporteerd en overleg gevoerd. Pas als dat niet tot verbeteringen
leidt komt de bezwaarprocedure in beeld. De bezwaarprocedure is bedoeld als
signaal dat maatregelen dringend nodig zijn.BezwaaronderzoekOnderzoek ten behoeve van de besluitvorming door de Algemene Rekenkamer
over het al dan niet maken van bezwaar. De Algemene Rekenkamer kan bezwaar
maken op grond van artikelen 88 en 89 van de Comptabiliteitswet 2001. De Algemene
Rekenkamer hanteert een selectief bezwaarbeleid.Budgetrecht Tweede KamerRecht van het parlement om van tevoren toestemming te verlenen aan de
regering voor het aangaan van verplichtingen, het doen van uitgaven en het
innen van ontvangsten (belastingen).Departementale auditdienst (DAD)Onderdeel van het ministerie dat onder meer belast is met de controle
van het departementale jaarverslag en met het onderzoek naar het financieel
beheer, naar het materieelbeheer en de administraties daarover en naar de
totstandkoming van de niet-financiële informatie. De DAD voert een wettelijke
taak uit. De Algemene Rekenkamer beschouwt de DAD principieel als een interne
accountant, zij het een relatief onafhankelijke. Een waarborg voor deze relatieve
onafhankelijkheid vormt het feit dat de taak en de plaats van de DAD wettelijk
geregeld zijn. De plaats, direct onder de secretaris-generaal, waarborgt de
onafhankelijkheid ten opzichte van de te controleren afdelingen en diensten.Deugdelijke weergaveDe financiële verantwoording dient het gevoerde beheer deugdelijk
weer te geven. Dit houdt in dat de informatie betrouwbaar, aanvaardbaar en
toereikend moet zijn, zodat de Staten-Generaal als gebruiker van de informatie
een oordeel over de uitkomsten kan vormen.Europese aanbestedingsrichtlijnenRichtlijnen voor het openstellen van overheidsopdrachten voor leveranciers
uit alle Europese lidstaten gebaseerd op de beginselen: non-discriminatie,
transparant proces en objectieve selectie- en gunningscriteria.Financieel beheerHet geheel van beslissingen, handelingen en regels die zijn bedoeld voor
de sturing en beheersing van, alsmede de verantwoording over, de financiële
transacties en de saldi waarvoor de minister (mede)verantwoordelijkheid draagt.
Deze begripsomschrijving is gebaseerd op de Comptabiliteitswet (CW 2001).Financieel jaarverslag en saldibalans van het RijkDocumenten die tezamen de jaarlijkse financiële verantwoording vormen
van het Rijk. Het jaarverslag bevat de rekening van uitgaven en ontvangsten
van het Rijk. De saldibalans van het Rijk sluit op deze rekening aan. Beide
documenten worden opgesteld door de minister van Financiën.FoutenFouten zijn afwijkingen van de criteria rechtmatigheid en deugdelijke
weergave. Rechtmatigheidsfouten en deugdelijke weergave fouten worden beide
onderscheiden in onjuistheden en onvolledigheden.Jaarverslag (departementaal)Het departementale jaarverslag bestaat uit verantwoordingsinformatie over:
(a) het door het departement gevoerde beleid (beleidsinformatie), (b) de verplichtingen,
uitgaven en ontvangsten van het departement (financiële informatie) en
(c) het gevoerde financieel beheer en materieelbeheer (bedrijfsvoeringsinformatie).M&O-beleidHet geheel van maatregelen genomen door ministers om misbruik en oneigenlijk
gebruik van (subsidie)regelingen zoveel mogelijk te beperken.MaterieelbeheerDe zorg voor niet-geldelijke zaken vanaf het moment van ontvangst tot
aan het moment van afstoting.OnvolkomenheidOverschrijding van de kwalitatieve tolerantiegrens die de Algemene Rekenkamer
hanteert bij haar beoordeling van de bedrijfsvoering van een departement.Onzeker (onzekerheden)Oordeel dat de Algemene Rekenkamer in bepaalde gevallen geeft over financiële
informatie in het jaarverslag van een departement. Het oordeel «onzeker»
wordt gegeven wanneer de Algemene Rekenkamer door onvolkomenheden in het financieel
beheer niet kan vaststellen of de betreffende bedragen in het jaarverslag
al dan niet rechtmatig of al dan niet deugdelijk weergegeven zijn.OverdrachtsuitgavenCategorie uitgaven waartoe onder andere subsidies en specifieke uitkeringen
behoren.Potentieel bezwaargevalOnvolkomenheden in het financieel beheer of in de financiële verantwoording
van een ministerie die de kwalitatieve of kwantitatieve tolerantiegrenzen
van de Algemene Rekenkamer overschrijden.RechtmatigheidNorm waaraan de financiële verantwoordingen van de ministeries en
van het Rijk moeten voldoen, inhoudende dat: (a) de verantwoordingen zijn
opgesteld overeenkomstig de wijze waarop dat in wettelijke regelingen is voorgeschreven,
en (b) de in de verantwoordingen opgenomen bedragen bij de verplichtingen,
uitgaven en ontvangsten tot stand zijn gekomen in overeenstemming met de begrotingswetten
en andere wettelijke regelingen.ReviewDe beoordeling door de Algemene Rekenkamer van de controle die is uitgevoerd
door de departementale auditdienst (DAD). Deze review dient om vast stellen
of de DAD-controle zodanig is uitgevoerd dat de Algemene Rekenkamer gebruik
kan maken van de bevindingen die daaruit zijn voortgekomen.TolerantiegrenzenOp artikelniveau onderscheidt de Algemene Rekenkamer drie kwantitatieve
tolerantiegrenzen, te weten:1. Bij begrotingsartikelen met een realisatiebedrag van kleiner dan € 50 miljoen mag de som van de fouten en onzekerheden niet meer zijn dan
10% van het bedrag van het artikel.2. Bij begrotingsartikelen met een realisatiebedrag van € 50
miljoen tot € 500 miljoen mag de som van de fouten en onzekerheden
niet meer zijn dan € 5 miljoen.3. Bij begrotingsartikelen met een realisatiebedrag van € 500
miljoen of meer mag de som van fouten en onzekerheden niet meer zijn dan 1%
van het realisatiebedrag.Ook voor de afzonderlijke saldibalansposten gelden deze kwantitatieve
tolerantiegrenzen.Op het niveau van het jaarverslag mag het percentage aan fouten niet groter
zijn dan 1% en het percentage aan onzekerheden niet groter dan 3%.BIJLAGE 6LITERATUURLIJSTAlgemene Rekenkamer (2005). Rijk Verantwoord 2004. Tweede Kamer, vergaderjaar 2004–2005, 30 115, nrs. 1–2.
Den Haag: SDU.Algemene Rekenkamer (2006a). Onderzoek Algemene Rekenkamer
naar het aanbestedingsbeleid KLPD; Brief van de Algemene Rekenkamer.
Brief van de Algemene Rekenkamer inzake haar onderzoek naar het aanbestedingsbeleid
van het Korps Landelijke Politiediensten d.d. 23 februari 2006. Tweede
Kamer, vergaderjaar 2005–2006, 30 408, nr. 2. Den Haag: SDU.Algemene Rekenkamer (2006b). Grip op informatievoorziening;
IT-governance bij ministeries. Tweede Kamer, vergaderjaar 2005–2006,
30 505, nrs. 1–2. Den Haag: SDU.Algemene Rekenkamer (2006c). Instellen P-Direkt als
baten-lastendienst; Brief van de Algemene Rekenkamer. Brief van de
Algemene Rekenkamer inzake haar onderzoek naar het mislukken van de aanbesteding
van P-Direkt. d.d. 23 februari 2006. Tweede Kamer, vergaderjaar 2005–2006,
30 146, nr. 12. Den Haag: SDU.Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (2005). Instellen P-Direkt als baten-lastendienst; Brief van de minister
voor Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties. Brief van de
minister voor Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties inzake het beëindigen
van de samenwerking met IBM d.d. 14 oktober 2005. Tweede Kamer, vergaderjaar
2005–2006, 30 146, nr. 4. Den Haag: SDU.Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (2006a). Politie; Brief van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Brief van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
inzake de oprichting van de Voorziening tot samenwerking Politie Nederland
d.d. 3 februari 2006 . Tweede Kamer, vergaderjaar 2005–2006. 29 628,
nr. 31. Den Haag: SDU.Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (2006b). Instellen P-Direkt als baten-lastendienst; Brief van de minister
voor Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties. Brief van de
minister voor Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties inzake zijn
brief aan de Algemene Rekenkamer over de uitvoering van de motie-Van Hijum/Boelhouwer
d.d. 6 februari 2006. Tweede Kamer, vergaderjaar 2005–2006, 30 146,
nr. 10. Den Haag: SDU.Tweede Kamer (2005). Onderzoek Algemene Rekenkamer
naar het aanbestedingsbeleid KLPD; Brief van de vaste commissie voor Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties. Brief van de vaste commissie voor Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties inzake het verzoek aan de Algemeen Rekenkamer
een onderzoek naar het aanbestedingsbeleid van het Korps Landelijke Politiediensten
uit te voeren d.d. 15 december 2005. Vergaderjaar 2005–2006, 30 408,
nr. 1. Den Haag: SDU.XNoot1De volledige reactie is te vinden op de website van de Algemene Rekenkamer,
www.rekenkamer.nl.XNoot1Zoals bedoeld in artikel 91 lid 1 sub d van de Comptabiliteitswet 2001.XNoot2Hierbij wordt gekeken naar de mate waarin de beleidsinformatie voldoet
aan de nieuwe manier van verantwoorden die in 1999 is ingezet met de kabinetsnota Van beleidsbegroting tot beleidsverantwoording (VBTB).
Ministeries moeten in de departementale jaarverslagen duidelijk maken of met
het bestede budget de geplande prestaties zijn geleverd en de beoogde effecten
zijn bereikt. Zie verder 2.3.3.XNoot1Met terugwerkende kracht tot 1 januari 2005.XNoot2De geconstateerde onvolkomenheid heeft voor een deel tevens betrekking
op het voorschottenbeheer voor begrotingshoofdstuk IV Koninkrijksrelaties
(directie Koninkrijksrelaties van het DGKB).XNoot1Voor dit onderwerp verwijzen wij naar ons rapport Grip op informatievoorziening (Algemene Rekenkamer, 2006b).XNoot1Het belangrijkste aandachtsgebieden van de LFR betreffen de opdrachten
die uitgevoerd worden voor de DGV-onderdelen directie Politie, directie Crisisbeheersing
en directie Strategie.XNoot1De volledige reactie is te vinden op de website van de Algemene Rekenkamer,
www.rekenkamer.nl. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-30550-VII-2.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl