Preventiebeleid voor de volksgezondheid; Verslag van een Algemeen Overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 22894, nr. 210

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

13-01-2009

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2008-2009

22894 nr. 210

09-01-2009

 

 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 22894Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 64 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
22 894Preventiebeleid voor de volksgezondheidnr. 210VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 9 januari 2009De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport1 heeft op 9 december 2008 overleg gevoerd met minister Klink van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport over:– de brief van de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport d.d. 31 oktober 2008 inzake HPV-vaccinatie in het Rijksvaccinatieplan
(22 894, nr. 194);– de brief van de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport d.d. 31 oktober 2008 inzake advisering door de Gezondheidsraad
inzake HPV-vaccinatie (22 894, nr. 195);– de brief van de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport d.d. 19 november 2008 inzake vaccin tegen het humaan
papillomavirus voor het Rijksvaccinatieprogramma (22 894, nr. 198).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand geredigeerd woordelijk verslag
uit.Voorzitter: Arib Adjunct-griffier: ClemensVragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Kant (SP): Voorzitter. Een van de
meest ernstige zaken die een rol spelen bij de invoering van de vaccinatie
tegen baarmoederhalskanker is het feit dat wij niet goed kunnen beoordelen
of die nu wijs is of niet, omdat over de onafhankelijkheid van de advisering
van de Gezondheidsraad twijfels zijn gerezen. In ieder geval bestaat de schijn
van belangenverstrengeling. Daarnaast heeft maatschappelijk de nodige beïnvloeding
plaatsgevonden over de zin van het vaccin. Van je omgeving en andere mensen,
die niet zo goed begrijpen waarom jij je daar zo druk over maakt, krijg jij
dan te horen: als er een vaccin is, dan is het toch goed dat ouders daarop
worden gewezen? Ik begrijp die vraag heel goed en toch is het ernstig wat
er is gebeurd. Ik heb ook twee fantastische dochters, van iets hogere leeftijd,
en iedereen wil het beste voor zijn kind. Als jij denkt dat vaccinatie van
je dochter goed is, omdat je haar voor een ernstige ziekte op latere leeftijd
kunt behoeden, dan wil je dat graag. Dan moet de informatie daarover wel onafhankelijk
en objectief zijn. Je moet ervan op aan kunnen dat het waar is
dat de voordelen groter zijn dan de nadelen. Wanneer een farmaceut die dat
vaccin heeft ontwikkeld daar promotiebijeenkomsten voor organiseert, dan is
dat dus geen onafhankelijke informatie. Daarom vind ik het schadelijk dat
zoiets gebeurt, want men speelt in op gevoelens van ouders die zich zorgen
maken over de gezondheid van hun kinderen. Ik vind wat hier gebeurd is niet
kunnen. Het gaat in dit geval over gezondheid en de positieve en mogelijk
negatieve effecten van een vaccin. Het gaat niet over een mp3-speler of gymschoenen
voor je dochter. Daarom maak ik een groot punt van wat hier is gebeurd. Ik
wil graag een reactie van de minister over de beïnvloeding en de agressieve
marketing die hierbij is toegepast. Ik wil ook graag helderheid over wat er
gebeurt met het onderzoek van de inspectie hiernaar. Dat loopt nu. Er zijn
invallen geweest. Ik heb begrepen dat er rond april een verslag komt van het
onderzoek. Wat onderzoekt men precies? Hoe vol zet men daarop in?Ik heb het volste vertrouwen in de Gezondheidsraad. Laat daar geen misverstand
over bestaan. Ik wil echter niet dat de schijn bestaat dat de Gezondheidsraad
niet onafhankelijk is of dat mensen in zo’n adviescommissie zitten die
banden hebben met de farmaceutische industrie. Daar maak ik mij echt grote
zorgen over. Als in Nederland een advies wordt gegeven, in dit geval aan een
overheid die een beslissing moet nemen over het vaccinatieprogramma, dan moet
zowel de burger als de politicus, die medeverantwoordelijk is voor die beslissing,
ervan op aan kunnen dat dit advies op een volstrekt onafhankelijke manier
tot stand is gekomen. Acht van de achttien van de commissieleden hebben bepaalde
banden, meen ik gelezen te hebben. Dat vind ik te veel en niet juist. Ik vind
dat die banden er niet moeten zijn als een advies moet worden gegeven. Graag
hoor ik een reactie van de minister daarop. Ik wil om die reden, en trouwens
ook om andere goede redenen, ook pleiten voor een heroverweging of een soort
second opinion. Omdat wij er niet van op aan kunnen dat het advies voldoende
objectief was, wil ik dat de minister opnieuw een commissie instelt die een
advies geeft over de invoering van het vaccin. Het gaat immers over iets wat
nogal van belang is. Men vraagt zich af of de vaccinatie wel langdurig werkt
en of er ooit sprake moet zijn van hervaccinatie. Überhaupt zijn er nog
steeds vraagtekens over de effectiviteit en, ook niet onbelangrijk, over de
bijwerkingen die kunnen optreden en onvoldoende onderzocht zouden zijn. Dat
zijn geen mis te verstane kritieken en negatieve aspecten die mogelijk een
rol spelen. Dus ik wil graag een nieuw advies, of een second opinion over
invoering van het vaccin in het vaccinatieprogramma.Mevrouw Schermers (CDA): Voorzitter. Met smart
werd gewacht op het Gezondheidsraadadvies over vaccinatie tegen baarmoederhalskanker.
Er werd zelfs gesuggereerd om het advies maar niet af te wachten. De gegevens
uit het buitenland toonden immers aan dat vaccinatie al in veel landen om
ons heen was ingevoerd. Nederland liep wel erg achter, zo werd gesuggereerd.
Het CDA heeft zich altijd duidelijk op het standpunt gesteld dat het advies
van de Gezondheidsraad moest worden afgewacht. Die kijkt immers naar de situatie
in Nederland, een land met een goed systeem voor het maken van uitstrijkjes.
Dat de minister onder druk van de Kamer al voor het uitkomen van het advies
toezegde voorbereidingen voor de invoering te gaan treffen, werd door mijn
fractie positief beoordeeld, maar zij waardeert het dat hij niet verder is
gegaan. De minister heeft het rapport zelf in ontvangst genomen. Bij de presentatie
ervan bleek dat er inderdaad al ruim was nagedacht over de implementatie.
De minister liet weten dat hij tot invoering van de vaccinatie in het Rijksvaccinatieprogramma
(RVP) wilde overgaan, zoals is aanbevolen door de Gezondheidsraad, als dat
kosteneffectief zou kunnen gebeuren. Hij liet de twee bedrijven die in aanmerking
komen voor de levering van het vaccin offertes uitbrengen. Over de problemen
die verder in dit traject zijn opgetreden, hebben wij het vandaag niet. Er kwam tegenwind. Allereerst verscheen een artikel in het NTvG waarin
twijfel werd geuit over de veiligheid van het vaccin. In een later artikel
is de voorzitter van de commissie op deze kritiek ingegaan en heeft hij deze
weerlegd. De grootste tegenwind kwam door een televisie-uitzending en mededelingen
in de pers waarin werd gesuggereerd dat de Gezondheidsraad bij haar afwegingen
was beïnvloed door de farmaceutische industrie. Er werd gezegd dat enkele
leden van de Gezondheidsraad een financiële genoegdoening hadden gekregen
van een van de betrokken farmaceutische bedrijven. Daarmee werd gesuggereerd
dat het advies niet onafhankelijk tot stand was gekomen. De Gezondheidsraad
reageerde met uitleg over zijn manier van werken en de waarborgen voor de
onafhankelijkheid die daarin zijn vervat. Het blijkt dat vier van de in totaal
twintig bij de commissie betrokken personen als niet-stemhebbend commissieadviseur
van de raad door fabrikanten gefinancierd onderzoek hebben verricht. Dit zogenaamde
contractonderzoek kan slechts door enkele toponderzoekers goed worden verricht.
Het betreffende onderzoek geeft antwoord op een klein deel van de totaalvraag
en dus niet op de gehele vraag. Dat is voor ons belangrijk. De CDA-fractie
geeft duidelijk de voorkeur aan het laten verrichten van dit soort onderzoek
door wetenschappers boven het laten verrichten van dit onderzoek door de farmaceutische
industrie zelf. Wij delen de mening van de minister dat de Gezondheidsraad
voldoende duidelijk heeft gemaakt dat bij de advisering over het opnemen van
het vaccin tegen baarmoederhalskanker is gehandeld volgens zijn eigen zorgvuldige
procedures.Wij hebben te maken met een medicijn dat in Europa is geregistreerd, waarbij
zorgvuldig wordt gekeken naar de veiligheid, en wij hebben een betrouwbaar
advies van de Gezondheidsraad over de voor- en nadelen van invoering in de
Nederlandse situatie. Die balans is positief ten aanzien van invoering. Voor
ons is dus duidelijk dat mag worden overgegaan tot invoering.Het Nederlands Huisartsen Genootschap meldde dat invoering van deze vaccinatie
juist zal leiden tot meer doden, omdat vrouwen onterecht geen uitstrijkje
meer zouden laten maken, vertrouwende op de bescherming van het vaccin. Dit
aspect is meegewogen door de Gezondheidsraad. Ook is het duidelijk dat de
informatievoorziening over de noodzaak de screening te handhaven, bij de introductie
heel belangrijk is. Dit aspect is echter geen reden om niet over te gaan tot
implementatie van het vaccin, het moet alleen zorgvuldig gebeuren. Hoe denkt
de minister dat te waarborgen? Dat is voor ons nu het belangrijkste punt.Mevrouw Kant (SP): Ik heb een vraag over de
onafhankelijkheid van de Gezondheidsraad. Acht van de achttien commissieleden
waren adviseur, omdat zij banden hebben met commerciële partijen. Maar
liefst vijf daarvan hadden banden met GSK, een producent van een van de vaccins.
Dat hoeft natuurlijk helemaal nog niet te betekenen dat er daarom geen goed
oordeel uit komt. Dat beweer ik ook helemaal niet. Ik wil echter de schijn
van belangenverstrengeling niet hebben als belangrijke beslissingen worden
genomen over de gezondheid van meisjes in Nederland. Vindt mevrouw Schermers
ook niet dat de schijn had moeten worden voorkomen, dat het niet verstandig
is dat vijf commissieleden een band hebben met een van producenten en dat
er misschien een second opinion moet komen van mensen die zo’n band
niet hebben?Mevrouw Schermers (CDA): Ik vind het belangrijk
dat de procedures duidelijk zijn en dat transparant is welke banden mensen,
dus ook de adviseurs aan de Gezondheidsraad, hebben met de farmaceutische
industrie. Ook moet duidelijk zij waar het geld vandaan komt. Een band suggereert
een een-op-eenrelatie in de zin van: ik doe dit voor de farmaceutische industrie
en de farmaceutische industrie betaalt mij daarvoor. Die relatie is er niet.
De volgende relatie is er wel. In het instituut waar de betrokkenen
werkzaam zijn, is een deel van het onderzoek gedaan dat heel specifiek is
en niet door veel mensen in Nederland op goed niveau kan worden gedaan. In
die zin zie ik geen een-op-eenband, maar ik constateer dat daar bezorgdheid
over is. Ik vind echter dat de Gezondheidsraad daar in haar antwoord voldoende
op is ingegaan.De heer Zijlstra (VVD): Voorzitter. Mede op
initiatief van de Kamer is deze vaccinatie er gekomen. Dat vinden wij nog
steeds een goede zaak. Er is echter veel negatieve publiciteit gekomen. Voor
de VVD is het doel van dit overleg ook om erachter te komen in hoeverre bepaalde
zaken waar zijn en in hoeverre wij zorgen kunnen wegnemen. Wij krijgen immers
de nodige e-mails van mensen uit het land, zelfs van artsen, waarin wordt
gevraagd: hoe zit het nu en kan ik mijn kinderen wel laten vaccineren? Als
mensen zulke vragen hebben, moeten wij daar natuurlijk een fatsoenlijk antwoord
op kunnen geven.Een paar dingen die naar voren zijn gekomen leiden tot verontrusting:
het medisch contact, berichten over overlijdensgevallen en de bijwerkingen
van het HPV-vaccin, al gaat het om Gardasil, het vaccin dat het niet geworden
is. In hoeverre kloppen deze berichten? Onderzoekers en artsen van het Erasmus
MC, het UMCG en het Kanker Instituut zeggen dat het onderzoek naar het effect
op twaalfjarigen onvoldoende is en dat twaalfjarigen anders kunnen reageren
en vragen zich af wat daar dan de gevaren van zijn. In het artikel van het
NHG in Medisch Contact, dat ook groot stond in het AD, werd gemeld dat het
effect van invoering zelfs meer doden kan zijn. Ik vraag de minister: hoe
zit dat nu?Dan kom ik op het gedoe over wat ik noem de «zogenaamde» belangenverstrengeling.
Heeft men juist voor een bepaalde methode gekozen om elke schijn van belangenverstrengeling
te voorkomen? Er zijn maar enkele onderzoekers die zo deskundig zijn dat zij
kunnen oordelen over deze materie, dus die moet je dan betrekken bij een dergelijk
onderzoek en om geen schijn van belangenverstrengeling te krijgen zijn zij
daarom adviseur en niet volwaardig lid. Zit het zo? Zo niet, hoe zit het dan
wel en hoe is de belangenverstrengeling voorkomen?Is bij de betrokkenheid van fabrikanten bij een onderzoek vaak niet het
volgende het geval? Onderzoekers willen graag nieuwe vormen van onderzoek
doen en bijvoorbeeld een soort mixen van farmaceutische middelen voorstellen.
Dan vragen zij aan de farmaceutische industrie of die daaraan wil meewerken.
Daar heeft de industrie natuurlijk wel belang bij, want je weet maar nooit
wat er uitkomt. Werkt het op die manier? Is het omgekeerde onwaar, namelijk
dat de farmaceutische industrie aan het leuren is bij onderzoekers met de
vraag: willen jullie iets voor ons doen? Volgens ons is dat eerste het geval,
maar ik hoor graag van de minister hoe dat zit.Wat zijn de ervaringen in het buitenland? Wij lopen immers niet voorop.
Dan moeten wij ons het volgende afvragen: wat zijn de ervaringen, gaat het
daar goed en gebeuren daar dingen waarvan wij ongerust moeten worden? Zo niet,
dan moeten wij dat ook maar goed vaststellen om die onrust te kunnen wegnemen.
Als de onrust terecht is, moeten wij maatregelen nemen en dan is mijn vraag:
welke maatregelen denkt de minister dan te moeten nemen? Ik heb niet de indruk
dat de onrust terecht is, maar ik wil graag dat de minister mij geruststelt
op al deze punten, doordat hij gefundeerd kan zeggen dat er niets aan de hand
is.Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie):
Voorzitter. Afgelopen week is er enige ruis ontstaan over de mate van onafhankelijkheid
van het advies van de Gezondheidsraad en de gang van zaken rondom de aanbesteding.
In verschillende kabinetsbrieven is hierover meer duidelijkheid gegeven, maar
ik deel alle vragen en opmerkingen van collega’s die tot nu toe zijn
gemaakt waarmee werd opgeroepen om meer duidelijkheid te geven tijdens deze
commissievergadering. Er blijven twijfels bestaan over nut en
noodzaak om het baarmoederhalskankervaccin op te nemen in het Rijksvaccinatieprogramma.
Hoewel de ChristenUnie zich graag terughoudend opstelt in dit soort vraagstukken –
zij vindt dat de beslissing om een vaccin al dan niet op te nemen in het vaccinatieprogramma
niet op basis van politieke voorkeuren moet worden genomen, maar op basis
van criteria – wil ik van deze commissievergadering wel graag gebruikmaken
om bij nut en noodzaak stil te staan. Twee jaar geleden vroeg de Gezondheidsraad
zich nog af of het zin had om extra maatregelen te bedenken om de kans op
baarmoederhalskanker verder te verminderen. Nu is echter sprake van een omvangrijk
en urgent volksgezondheidsprobleem. Wat is er in twee jaar gebeurd en veranderd?Ik heb meer kritische opmerkingen gehoord en gelezen over de mogelijke
bijwerkingen van het vaccin. Deze worden door de farmaceutische industrie
niet spontaan gemeld, maar wel ontkend of gebagatelliseerd. Bijwerkingen op
langere termijn zijn helemaal niet bekend. Is de werkelijke winst niet net
zo gemakkelijk te behalen door het huidige bevolkingsonderzoek verder te optimaliseren?
Is hier onderzoek naar gedaan?Het Nederlands Huisartsen Genootschap heeft fundamentele kritiek geleverd
op de voorgestelde uitbreiding van het vaccinatieprogramma. In het kort hadden
zij de volgende kritiekpunten. Vaccinatie geeft schijnzekerheid, want er zijn
meer virusstammen die baarmoederhalskanker kunnen induceren dan de typen virusstammen
die in het vaccin zijn verwerkt. Schijnzekerheid zou overmoedig gedrag kunnen
uitlokken. Tot nu toe geleverde bewijzen zijn volgens het NHG weinig evidence
based en op een te korte tijdsduur gebaseerd om te kunnen zeggen dat het op
langere termijn werkt.De ChristenUnie is geen voorstander van achteroverleunen bij het bestrijden
van baarmoederhalskanker, maar zijn er geen betere methoden van preventie,
opsporing, met meer aandacht voor risicofactoren, en onderzoek? In het novembernummer
van het blad Medisch Contact worden hieromtrent concrete suggesties gedaan.Vaccinatie valt onder preventiebeleid. HPV wordt overgedragen via seksueel
contact. De beste preventie is volgens de ChristenUnie nog altijd goede educatie,
zowel educatie op basis van vragen zoals hoe om te gaan met verliefdheid,
liefde, relaties en seks, als eenvoudig uitdragen dat er niets mis is om te
wachten met seks tot na je puberteit als je een vaste relatie hebt.Mevrouw Sap (GroenLinks): Voorzitter. Collega’s
refereerden er al aan dat de Kamer mede-initiator is geweest van de invoering
van dit vaccin. Ook de fractie van GroenLinks heeft daar indertijd haar steun
aan gegeven. Ik kan kort zeggen dat wij inmiddels spijt hebben als haren op
ons hoofd en eigenlijk dat besluit ook graag teruggedraaid willen zien. Een
aantal redenen daarvoor zijn in het voorgaande al aan de orde zijn geweest.
Die spijt heeft te maken met de vraag wat het vaccin gaat betekenen en doen,
met de rol van de Gezondheidsraad en met de rol en lobby van de industrie.Ik begin bij het vaccin zelf. Het is voor mij, als moeder van een dertienjarige
dochter ook een persoonlijk dilemma. Ook al is het vaccin volgend jaar gratis,
ik denk niet dat ik haar zal laten vaccineren. Ik lees daarover immers in
de literatuur dat de winst van zo’n vaccin toch uitermate beperkt is
en de risico’s nog niet helemaal in kaart zijn gebracht, terwijl die
er wel degelijk zijn. Wil de minister hierop reageren? Deels bestaan de risico’s
uit fysieke risico’s en bijwerkingen, maar deels is het risico dat het
goedlopende bevolkingsonderzoek, dat wij in Nederland hebben en waardoor baarmoederhalskanker
maar in beperkte mate voorkomt, onder druk kan komen te staan. Dat is het
laatste wat mijn fractie wil. Ik wijs op het artikel uit Medisch Contact,
dat mij ook stevig aan het denken heeft gezet. Wil de minister reageren op
wat de onderzoekers daar stellen? Zij zeggen eigenlijk dat het vaccin een
schot hagel is op baarmoederhalskanker. Het zou veel beter zijn
om gericht te schieten door het bevolkingsonderzoek nog meer prioriteit te
geven, het aan te vullen met gericht onderzoek onder vrouwen met een verhoogd
risicoprofiel en aan hen gericht behandeling aan te bieden. Graag hoor ik
hierop een reactie van de minister.Mevrouw Schermers (CDA): Als je vaccineert,
dan voorkom je ziekte. Dat is voor mij een punt. Als je eenmaal baarmoederhalskanker
hebt, dan hoef je er nog niet aan te overlijden, maar de behandeling is heel
erg vreselijk op jonge leeftijd. Dus de morbiditeit, het ziektecijfer verlaag
je als je vaccineert, terwijl je met het maken van uitstrijkjes sterfte probeert
te voorkomen. Wil mevrouw Sap hierop reageren?Mevrouw Sap (GroenLinks): Ik meen dat het
voorkomen van ziekte een belangrijke waarde op zichzelf is, maar daarbij is
de vraag of het middel dat je inzet en de kosten daarvan opwegen tegen de
winst die je daarin kan maken. Daarbij moet je afwegen hoeveel ziektegevallen
je nu voorkomt en hoeveel ziekte je kunt voorkomen als je het bevolkingsonderzoek
aanvult met onderzoek waarmee je ziekte vroeger kunt signaleren. Daarover
is veel meer informatie nodig dan wij nu op tafel hebben liggen.Mevrouw Schermers (CDA): Hoe gericht je ook
screent, als je met screening iets vangt, dan is het altijd al aanwezig. Dat
voorkom je door vaccinatie. En kunt u ook ingaan op risicogroepen? U gebruikte
immers de woorden «specifiek gericht op risicogroepen».Mevrouw Sap (GroenLinks): Ik begrijp uw vraag,
maar ik ben geen enorme specialist op het gebied van de werking van al die
HPV-typen. Ik heb wel begrepen dat je de ziekte ook tijdig kunt opsporen als
vrouwen alleen nog maar de sporen dragen. Dan zou je eventueel ook heel gericht
kunnen vaccineren. Dus je bent met screenen niet altijd te laat. Zo heb ik
het tenminste niet begrepen, maar ook daarover wil ik heel graag meer informatie.De heer Zijlstra (VVD): Ik stel de vraag maar
aan mevrouw Sap, maar eigenlijk indirect aan de minister.De voorzitter: Nee, dat mag u niet doen. Stel
haar aan mevrouw Sap.De heer Zijlstra (VVD): Ik stel haar aan mevrouw
Sap.Mevrouw Sap (GroenLinks): Misschien speel
ik haar door.De heer Zijlstra (VVD): Werkt het vaccin niet
meer als de besmetting aanwezig is? Kan men besmetting dus weliswaar op tijd
voor een kankeruitbraak zien, maar kun je daarna niet meer worden gevaccineerd?Mevrouw Sap (GroenLinks): Dat antwoord moet
ik schuldig blijven. Dat moeten de minister en de echte specialisten geven.
Ik heb gelezen dat het in bepaalde stadia nog wel werkzaam is. Waar precies
die grens ligt, kan ik niet zeggen.Dan kom ik op de rol van de Gezondheidsraad en de belangenverstrengeling
van sommige adviseurs van deze raad met de farmaceutische industrie. Ik vind
dat ook een ernstige zaak. Ik realiseer mij welke afwegingen de Gezondheidsraad
en de minister daarbij maken en dat er maar weinig toponderzoekers op dit
terrein zijn, die dan ook vaak contractonderzoek doen. Toch moeten wij niet
willen dat wij bij dit soort belangrijke vragen worden geadviseerd door mensen
die voor de financiering van hun onderzoek afhankelijk zijn van de farmaceutische
industrie en daar dus nooit echt onafhankelijk in kunnen staan, hoe integer
zij ook persoonlijk zijn. Wat kan er gebeuren om die afhankelijkheid
te verminderen? Er is immers niet alleen sprake van schijn; die afhankelijkheid
is er.De rol van de industrie bij de lobby voor dit vaccin is enorm geweest.
Dat hebben wij allemaal gezien, niet alleen op tv en in de bladen, maar ook
persoonlijk in onze mailbox en in de bezoekjes. Er wordt nog onderzocht in
hoeverre het verbod op publieksreclame is overtreden. Klopt het dat de resultaten
van dit onderzoek in april beschikbaar komen? Vooruitlopend daarop wil ik
vragen welke consequenties het heeft als blijkt dat het verbod is overtreden.
Betekent dat ook dat aan de gunning, die nu al is verleend, alsnog nadere
voorwaarden worden verbonden of dat die alsnog wordt ingetrokken?De heer Zijlstra (VVD): Mevrouw Sap zegt dat
onderzoekers afhankelijk zijn van de farmaceutische industrie, maar is het
juist niet andersom? Is de farmaceutische industrie niet heel erg afhankelijk
van veel onderzoekers die gelukkig allerlei ideeën hebben en daarvoor
contact zoeken met de farmaceutische industrie? Zou de ontwikkeling van medicijnen,
waarmee allerlei ziekten kunnen worden bestreden, niet veel minder goed zijn
als de industrie alles zelf zou moeten doen?Mevrouw Sap (GroenLinks): Er is inderdaad
een zekere wederzijdse afhankelijkheid. De industrie is voor de inhoudelijke
kennis ook weer afhankelijk van de toponderzoekers. Een Oudnederlands gezegde
dat hierbij toch geldt, is: wie betaalt, die bepaalt. Dat geldt ook voor veel
contractonderzoek en opdrachtonderzoek. Natuurlijk zijn en blijven het onderzoekers
die naar beste eer en geweten hun conclusies presenteren. Als die conclusies
zich echt niet zouden verhouden met de belangen van de farmaceutische industrie,
dan wordt zo’n onderzoek niet gepubliceerd en komt er waarschijnlijk
ook geen vervolg. In die zin zit er altijd het risico in dat er geen echt
onafhankelijke standpunten kunnen uit komen.Mevrouw Agema (PVV): Voorzitter. Een HPV-infectie
is geen zeldzaamheid. Ongeveer 80% van de vrouwen krijgt er ooit mee
te maken. Voor de twintigjarigen is de kans al 30% tot 40%.
Gelukkig is de infectie in 98% van de gevallen van voorbijgaande aard.
In 2% van de gevallen loopt het echter niet zo goed. Dat is natuurlijk
de voornaamste reden waarom wij hier bij elkaar zitten. Is er wel eens onderzoek
gedaan naar die oorzaak? Hoe kan het nu dat de infectie in 2% van de
gevallen niet van voorbijgaande aard is? Ons land kent een bijzonder effectief
vooruitlopend systeem van bevolkingsonderzoek vanaf het dertigste levensjaar:
het uitstrijkje. Toch kan het allemaal veel beter. Mijn fractie staat dan
ook direct vooraan als blijkt dat wij het aantal sterfgevallen als gevolg
van baarmoederhalskanker kunnen verminderen door alle meisjes te vaccineren.
Deze mooie intentie heeft echter veel haken en ogen.Met de opname van het HPV-vaccin in het Rijksvaccinatieprogramma tekent
zich een patroon af van een opeenstapeling van waarschuwingssignalen, zonder
dat de minister daar oog voor schijnt te hebben. Ik vat samen wat sinds het
positieve advies van de Gezondheidsraad aan het licht is gekomen. In de medische
wereld is serieuze en gefundeerde kritiek losgekomen op het plan van de minister
in verband met de beperkte effectiviteit van het vaccin, het feit dat de bijwerkingen
nog niet voldoende duidelijk zijn en eventuele ongewenste gevolgen voor het
succesvolle bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker.Dan is er de veelgehoorde schijnveiligheid. Het vaccin werkt slecht tegen
twee van de veertien kankerverwekkende types en heeft daardoor een dekking
van zo’n 70%. Toch zouden jonge vrouwen het onterechte idee kunnen
hebben volledig beschermd te zijn tegen een HPV-infectie, waardoor zij geneigd
kunnen zijn het uitstrijkje over te slaan, met alle nare gevolgen van dien.
Vaccinatie zou een bijzonder effectief systeem dan juist ondermijnen. Je zou zeggen dat het Nederlands Kanker Instituut en het Nederlands Huisartsen
Genootschap niet de eerste de beste zijn op dit gebied, gezien hun directe
betrokkenheid bij de strijd tegen baarmoederhalskanker. Als dergelijke organisaties
kritiek uiten, moet die uitermate serieus worden genomen. Er is twijfel gerezen
over de onafhankelijkheid van de experts die namens de Gezondheidsraad het
groene licht hebben gegeven voor de opname van dit vaccin in het Rijksvaccinatieprogramma.
Volgens minister Klink is er geen aanleiding te twijfelen aan de onafhankelijkheid
van het advies van de Gezondheidsraad. Dat klinkt allemaal heel mooi en aardig,
maar zelfs als het klopt dat er geen bewuste misleiding heeft plaatsgevonden,
betekent dat nog niet dat er geen onbewuste invloed kan uitgaan van andere
belangen. Vier deskundigen mochten alleen adviseur worden en geen lid. Zij
mochten wel meepraten in de commissie, maar hadden alleen geen stemrecht.
Dat blijkt uit onderzoek van Trouw, die dat onderzoek alleen kon doen door
gebruik te maken van de Wet openbaarheid van bestuur.Er is ook naar aanleiding van de aanbestedingsprocedure een rechtszaak
tegen de Staat aangespannen door een ontevreden fabrikant, namelijk Sanofi
Pasteur MSD. Deze bleek in aanbestedingsprocedures naast de hoofdprijs te
hebben gegrepen. Het zegt iets over de financiële belangen. Er zijn tientallen
miljoenen euro’s te verdienen. Daarom werd het advies van de Gezondheidsraad
ook met zulk gejuich door de farmaceutische industrie ontvangen. Er zijn invallen
geweest van de Inspectie voor de gezondheidszorg bij producenten van vaccins,
Sanofi Pasteur MSD en GlaxoSmithKline, op verdenking van overtreding van de
Geneesmiddelenwet. De minister doet deze inval in zijn brief van 31 oktober
met een paar regeltjes af. In het beste geval zag de IGZ echter aanleiding
om aan te nemen dat deze fabrikanten het niet zo nauw nemen met de regeltjes.Het heeft er alle schijn van dat de minister slachtoffer is geworden van
een zeer effectieve lobby van geneesmiddelenfabrikanten en actiegroepen. De
minister schrijft in zijn brief dat voor twaalfjarige meisjes per september
2009 de vaccinatie opgenomen zal zijn en dat er voor meisjes tussen de dertien
en zestien jaar een inhaalprogramma komt. Daadkracht is een goede eigenschap,
maar daadkracht gekoppeld aan koppigheid kan heel vervelende gevolgen hebben.
Immers, beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald. Wij vragen de minister
dan ook om een pas op de plaats te maken en de tijd te nemen voor een fundamentele
heroverweging van het opnemen van dit vaccin in het Rijksvaccinatieprogramma.Voorzitter: KantMevrouw Arib (PvdA): Voorzitter. Door mijn
voorgangers zijn heel veel vragen al gesteld, die ik niet hoef te herhalen.
Ik wil echter wel duidelijk maken dat de PvdA van begin af aan heeft aangedrongen
op het vergoeden van het vaccin in Nederland. De overheid had al eerder de
mogelijkheid van vaccinatie moeten laten onderzoeken. Wij hebben ons er ook
erg druk over gemaakt dat de adviesaanvragen aan de Gezondheidsraad heel lang
op zich hebben laten wachten. Die hadden veel eerder ingediend moeten worden.
Toen kwamen echter de verkiezingen, de formatie, enzovoort, waardoor vertraging
is ontstaan. Volgens mij is ook veel onrust ontstaan door die vertraging.
Het vaccin was immers al heel lang in landen om ons heen ingevoerd. Ik meen
dat de farmaceutische industrie, die op zeer agressieve wijze heeft gelobbyd,
haar kans heeft gezien, doordat invoering zo lang op zich heeft laten wachten.
In Zembla hebben wij kunnen zien dat het lobbyen door de farmaceutische industrie
niet alleen beperkt is gebleven tot artsen, enzovoort, maar zich ook heeft
voorgedaan bij leden van de commissie van de Gezondheidsraad. Wij hebben daarop
een reactie van de minister gevraagd en daarover een brief gekregen. Daarin
staat dat bij het opstellen van het eindrapport de betrokken wetenschappers
zijn opgevoerd als adviseur, maar officieel geen stemrecht hadden.Het moet duidelijk zijn dat van tevoren bekend moet zijn welke mensen
banden hebben met de farmaceutische industrie als zij in een adviesorgaan
zitten. Ik heb een aantal jaren geleden het voorstel gedaan dat alle artsen
die deelnemen aan klinisch geneesmiddelenonderzoek, wettelijk moeten worden
verplicht om te melden door wie zij worden betaald en hoeveel zij daarvoor
krijgen. Deze gegevens zouden opgenomen moeten worden in een openbaar register,
dat voor iedereen toegankelijk is, zodat iedereen kan zien wie door wie wordt
betaald. De vorige minister van VWS heeft het voorstel toen afgewezen. Ik
ben benieuwd wat deze minister ervan vindt.Wat zijn de ervaringen van ander landen om ons heen die eerder zijn overgegaan
tot vaccinatie? Overigens heeft de heer Zijlstra hier ook een vraag over gesteld.
Wij waren heel erg voor het opnemen van het vaccin in het Rijksvaccinatieprogramma
omdat heel veel ouders hun dochters wilden beschermen en wij het oneerlijk
vonden dat mensen die geld hebben hun kinderen wel kunnen laten vaccineren
en mensen die geen geld hebben niet omdat vaccinatie gigantisch veel geld
kost. Daarom zijn wij het eens met het advies van de Gezondheidsraad om vaccinatie
voor iedereen toegankelijk te maken.Mevrouw Kant (SP): U schetst zelf de beïnvloeding
en de problemen met de banden binnen de Gezondheidsraad, maar vervolgens verbindt
u daar geen consequenties aan voor het advies. U blijft nog steeds vinden
dat vaccinatie moet worden ingevoerd. Ik zeg niet dat het niet moet gebeuren.
Mijn standpunt is echter dat er nu alle aanleiding is om een second opinion
te vragen. Vindt u dat niet? U vindt het wel erg dat er belangenverstrengeling
is geweest, maar u verbindt daar geen consequenties aan?Mevrouw Arib (PvdA): Ik ga niet over de vraag
of een en ander betrouwbaar is. Daar hebben wij een adviesorgaan voor: de
Gezondheidsraad. Deze raad is een onafhankelijk orgaan. Daarin zitten mensen
met wetenschappelijke kennis op het gebied van vaccins tegen baarmoederhalskanker,
hepatitis B en andere medicijn. De Kamer heeft altijd gezegd: de Gezondheidsraad
adviseert ons. Uiteindelijk is het je eigen politieke afweging of je daarmee
akkoord gaat en die lijn houd ik aan.Mevrouw Kant (SP): Dat is zeker, maar in dit
geval is nieuw dat er binnen deze commissie zo veel banden zijn met de farmaceutische
industrie. Dat vindt u blijkbaar niet verontrustend. Ik hecht ook aan de Gezondheidsraad,
maar aan een onafhankelijke. Daar ligt volgens mij nu wel degelijk een probleem.
Dat wil niet zeggen dat het advies niet deugt, maar ik wil ook niet dat de
schijn bestaat dat het advies niet deugt. De Partij van de Arbeid wil dus
wel openbaarheid en meldplicht, maar als wij dan iets weten, hoeft dat verder
geen consequenties te hebben, begrijp ik.Mevrouw Arib (PvdA): U heeft ook geen wetenschappelijke
bewijzen dat het advies niet deugt. Er is door een aantal artsen een brief
geschreven nadat het advies is verschenen. Dat betreur ik zeer, omdat al die
kennis veel eerder beschikbaar had moeten zijn. Ik begrijp uit de brieven
van de minister dat de Gezondheidsraad daar kennis van heeft genomen, maar
dat de artsen met elkaar van mening verschillen over de interpretatie van
een aantal gegevens. Als wij gaan twijfelen aan het advies van de Gezondheidsraad,
dan moeten wij bij elk uitgebracht advies een debat voeren over de vraag of
het betrouwbaar is. Als u zegt: de Gezondheidsraad vertrouw ik niet, dan moet
u daar ook principieel in zijn, want u kunt niet selectief gaan winkelen. Mevrouw Agema (PVV): Ik hoorde u zojuist duidelijk
zeggen dat de Gezondheidsraad onafhankelijk is. Ik wil toch nog even een specifiekere
vraag stellen. Vier deskundigen hadden financiële relaties met de industrie.
Daarom mochten zij niet als lid, maar alleen als adviseur worden benoemd.
Zij mochten wel meepraten, maar hadden geen stemrecht. Vervolgens komt er
een advies. Dan lezen wij weer later in een artikel in het Nederlands Tijdschrift
voor Geneeskunde dat er onvoldoende gronden zijn voor opname van vaccinatie
tegen het HPV-virus. Dan blijft u erbij dat er geen enkele twijfel mogelijk
is over het antwoord op de vraag of het eerdere advies van de Gezondheidsraad
wel voldoende objectief was.Mevrouw Arib (PvdA): Dat is dezelfde vraag
die mevrouw Kant heeft gesteld, maar in andere bewoordingen. Als de Gezondheidsraad
zich laat adviseren, maar uiteindelijk een eigen afweging maakt – dat
schrijft de Gezondheidsraad ook – dan ga ik ervan uit dat het waar is.
Ik heb geen reden om daaraan te twijfelen, tenzij u bewijzen heeft dat die
adviseurs in de Gezondheidsraad wel degelijk instemmingsrecht hadden, wel
degelijk het advies hebben gemanipuleerd of een te eenzijdig beeld hebben
gecreëerd. Een artikel in Medisch Contact of in het Nederlands Tijdschrift
voor Geneeskunde, dat veel later is verschenen, is voor mij geen reden om
aan het hele advies te twijfelen.Mevrouw Agema (PVV): Waarom niet? Het is toch
klip en klaar? Dagblad Trouw heeft met onderzoek, waarvoor zij de Wet openbaarheid
van bestuur erbij hebben moeten halen, boven water gekregen dat er leden zijn
die banden hebben met de farmaceutische industrie. Zij hebben geen stemrecht
maar wel nog inspraakrecht. Dan blijkt een paar maanden later dat het advies
toch niet zo veel grond heeft dat opname van het vaccin in het vaccinatieprogramma
is gerechtvaardigd. Toch blijft u het volhouden? U zegt dat alles er is wat
u er zou moeten zijn. Dat er schijn is van belangenverstrengeling is immers
misschien nog wel heel voorzichtig gezegd.Mevrouw Arib (PvdA): Ik las laatst een interview
met dokter Pinedo, waarin hij precies hetzelfde vertelde, namelijk dat hij
werd gesponsord door de farmaceutische industrie en dat hij ook allerlei adviezen
geeft, maar dat hij dat uitstekend wist te scheiden. Hij is wel iemand die
geloofwaardig en onafhankelijk overkomt en die heel veel voor kankeronderzoek
heeft betekend. Als de Gezondheidsraad zegt: wij luisteren wel naar allerlei
adviezen, maar vervolgens maken wij onze eigen afweging op basis van internationaal
onderzoek, dan ga ik daarvan uit, tenzij u echt harde bewijzen heeft anderszins.
Misschien dat de minister daar meer over heeft te melden.Mevrouw Sap (GroenLinks): Ik vind dat hiermee
toch een dun onderscheid wordt gemaakt. Een advies zou wel mogen als er maar
geen stemrecht is. Dat betekent dan toch dat wij in de Gezondheidsraad een
mogelijkheid creëren voor deskundige mensen die wellicht niet onafhankelijk
zijn om toch invloed uit te oefenen, terwijl wij daar op andere terreinen
veel strenger mee zijn. Een voorbeeld daarvan is het verbod op publieksreclame.
Wij willen echt dat de farmaceutische industrie geen reclame kan maken voor
haar producten. Moeten wij dan eigenlijk niet voor de Gezondheidsraad de lijn
scherper trekken en zeggen: wij moeten dat advies niet willen?Mevrouw Arib (PvdA): Ik heb al eerder via
amendementen, moties en vragen over de invloed van de farmaceutische industrie
kenbaar gemaakt dat zij transparant moeten handelen en patiënten, artsen
of wie dan ook niet onder druk moeten zetten om van hun medicijnen gebruik
te maken. Daar ben ik helder over. Nu blijkt dat een paar wetenschappers banden hadden met de industrie, maar ik vind dat dit van tevoren duidelijk
moet zijn. Wij zeggen niet dat de farmaceutische industrie absoluut geen onderzoeken
mag financieren. Maar misschien staat GroenLinks daar nu ineens anders in.
Mevrouw Kant zegt elke keer als er een nieuw middel tegen kanker op de markt
wordt gebracht ...De voorzitter: U wijkt een beetje van het
onderwerp af, mevrouw Arib.Mevrouw Arib (PvdA): Ik weet niet of u nu
spreekt als voorzitter of als commissielid, mevrouw Kant.De voorzitter: Ik ga nu even ingrijpen, want
u was al over uw spreektijd en u gebruikt elke interruptie u om uw spreektijd
uit te breiden. Ik wil graag dat u antwoord geeft op de vraag die nu is gesteld.Mevrouw Arib (PvdA): Dan vraag ik ook aan
u dat u onafhankelijk voorzitterschap beoefent, ander moet u het aan mevrouw
Schermers overlaten.De voorzitter: Dat doe ik echt wel volgens
mij.Mevrouw Arib (PvdA): En ik ga over mijn eigen
antwoorden, mevrouw Kant, niet u.De voorzitter: Maar ik ben nu voorzitter en
ik ga over de tijd. Daar zit u ver over heen. Bent u nu klaar met uw betoog?Mevrouw Arib (PvdA): Nee.De voorzitter: Wilt u dan snel afronden, want
u zit al op drie en een halve minuut.Mevrouw Arib (PvdA): Niet als u alle interrupties
weglaat. Ik ga afronden.Voorzitter. Ik hoop dat de minister reageert op mijn voorstel om gegevens
op te nemen in een openbaar register.Ik heb nog één opmerking over de rol van de inspectie. Het
is duidelijk dat de farmaceutische industrie al vanaf 2006 agressief
campagne voert en het Reclamebesluit geneesmiddelen met voeten treedt. Waarom
is de inspectie pas in 2008 met veel bombarie en media-aandacht in actie gekomen?Ik begrijp dat de maximumboete die kan worden opgelegd € 120 000
is. Wij weten dat dit niets voorstelt voor de farmaceutische industrie. Sterker
nog: de industrie is bereid om de boete te betalen, waarna zij de volgende
keer weer in overtreding gaat. Welke sancties en wettelijke mogelijkheden
heeft de minister om de farmaceutische bedrijven die het reclamebesluit overtreden,
harder aan te pakken anders dan met deze papieren tijger van een boete?Voorzitter: AribAntwoord van de ministerMinister Klink: Voorzitter. Ik houd een kort
algemeen betoog, waarin ik een aantal vragen hoop te betrekken, om daarna
specifiek in te gaan op de vragen van de afzonderlijke leden.Op 1 april heeft de Gezondheidsraad mij het rapport Vaccinatie tegen
baarmoederhalskanker aangeboden. In dat rapport adviseert de Gezondheidsraad
mij in het kort om te besluiten de vaccinatie tegen het humaan papillomavirus
in het Rijksvaccinatieprogramma op te nemen voor alle meisjes van twaalf jaar
oud ter bescherming van baarmoederhalskanker, inhaalprogramma’s voor
meisjes van dertien tot en met zestien jaar uit te voeren en
surveillance- en monitorprogramma’s uit te voeren om meer zicht te krijgen
op de effectiviteit en veiligheid van de vaccinatie. Hiermee ben ik al gelijk
bij een vraag van mevrouw Sap, namelijk: wat ga ik doen inzake de bijwerkingen?
Daarvoor komt een monitorprogramma om te bezien in hoeverre het vaccin bijwerkingen
heeft. Overigens is de inschatting van de bijwerkingen wel degelijk betrokken
bij het advies en de afwegingen van de Gezondheidsraad, voor zover over de
bijwerkingen gegevens bekend waren. Ik neem aan dat EMEA (European Medicines
Agency) dat op Europees niveau ook heeft gedaan. Daar wees mevrouw Schermers
ook op. Er zitten dus al twee veiligheidsmomenten in de procedure. Ten eerste
vindt op Europees niveau registratie plaats door EMEA. Deze organisatie let
op de veiligheid en de werkzaamheid van een middel teneinde het al dan niet
te registreren. Ten tweede hebben wij de Gezondheidsraad gevraagd om een onafhankelijk
onderzoek te doen naar de vraag of de vaccinatie opgenomen dient te worden
in het Rijksvaccinatieprogramma. Daar zijn die vraagstukken natuurlijk allemaal
opnieuw bij betrokken. Desalniettemin dienen daarna ook de bijwerkingen te
worden bekeken, om vervolgens tot eventuele heroverweging over te gaan. Dat
geldt overigens voor alle medicijnen die worden geregistreerd.In verschillende brieven aan de Kamer heb ik geschreven dat ik vanuit
het volksgezondheidsperspectief positief sta tegenover dit advies. Mevrouw
Schermers heeft gelijk: vorig jaar tijdens mijn eerste begrotingsbehandeling
in de Kamer is daar vrij uitvoerig over gesproken. Mede op aandringen van
mevrouw Kant moest ik toen de belofte doen dat ik alles in het werk zou stellen
om al zo veel mogelijk flankerend in stelling te brengen om het programma
te gaan uitvoeren. Daarnaast meldde de Kamer dat ik de middelen moest uittrekken
die daarmee gemoeid zijn als de Gezondheidsraad positief adviseerde. Dat neemt
echter niet weg dat de Kamer vraagtekens mag zetten achter de hele procedure
en de mate van onafhankelijkheid.In verschillende brieven aan de Kamer heb ik aangegeven dat ik gelet op
de volksgezondheid positief sta tegenover dit advies. Op 8 juli jl. heb
ik gemeld dat in Nederland elk jaar tussen 200 en 250 van de 600 tot 700 met
baarmoederhalskanker gediagnosticeerde vrouwen overlijden. Dat is de hoofdoverweging
die mij uiteindelijk tot een positief oordeel heeft bewogen. Die vrouwen overlijden
ondanks dat wij een goed functionerend screeningsprogramma hebben voor vrouwen
tussen 30 en 60 jaar. De Gezondheidsraad heeft berekend dat vaccinatie die
aantallen tot de helft kan terugbrengen. Met andere woorden: door vaccinaties
worden toch 125 levens gespaard. Ik vind dat een belangrijke reden om de HPV-vaccinatie
op te nemen in het Rijksvaccinatieprogramma. Dat programma bestond vorig jaar
overigens 50 jaar en heeft zich ontwikkeld tot een succesvol preventieprogramma,
bijvoorbeeld met een vaccinatiebereik van meer dan 95% van alle kinderen.Ook de screeningsprogramma’s zijn op zichzelf succesvol. Toch proberen
wij die voortdurend te verbeteren. Daarvoor loopt op dit moment een adviesaanvraag
bij de Gezondheidsraad. Ik hoop de resultaten daarvan in het voorjaar te ontvangen.
Ik meen dat mevrouw Kant daarover een vraag stelde.Op 26 november jl. zijn contracten gesloten met GlaxoSmithKline.
Hierdoor moet het mogelijk zijn om de inhaalcampagne volgens planning in maart
volgend jaar te beginnen en om de eerste vaccins in het RVP in september volgend
jaar te realiseren. Ik zal het opnemen van de HPV-vaccinatie in het RVP vergezeld
laten gaan van een monitorprogramma. Daarin worden onder meer eventuele bijwerkingen
bekeken. Dat programma zal overigens door het RIVM worden uitgevoerd.Ik zal nog even de drieslag onderstrepen. Vanuit de registratie bekijkt
EMEA op Europees niveau de veiligheid en de werking van middelen. Vervolgens
hebben wij de Gezondheidsraad gevraagd om tegen die achtergrond te bezien
in hoeverre het vaccin in het RVP diende te worden opgenomen.
Tot slot gaat het RIVM het monitorprogramma uitvoeren. Het instituut zal dus
letten op de bijwerkingen, in het bijzonder op zeldzame en onvoorziene bijwerkingen.
Er wordt ook gelet op het beschermingsniveau op de lange duur en daarmee op
de eventuele noodzaak om op latere leeftijd tot revaccinatie over te gaan.
Wij kunnen niet uitsluiten dat dit noodzakelijk zal zijn.Verder gaan wij bezien in hoeverre het vaccin beschermt tegen de voorstadia
van baarmoederhalskanker. In het algemeen wordt aangenomen dat de aandoening
uiteindelijk niet ontstaat als je die in het voorstadia ondervangt. Het effect
van vaccinatie op het voorkomen van diverse typen HPV zal worden bezien. Andere
typen zouden kunnen opkomen als HPV-16 en HPV-18 worden teruggedrongen. Voor
zover wij nu weten, zijn die laatste typen de hoofdveroorzakers van de aandoening.
Zij veroorzaken 70% van de nu bekende gevallen. De inschatting van
125 doden die wij kunnen vermijden, hangt daar natuurlijk mee samen. Het is
niet uitgesloten dat andere typen door invoering meer kans krijgen. Dat is
in wetenschappelijke literatuur en beschouwingen ook af en toe aan bod gekomen.
Misschien komen er op langere termijn vaccins op de markt die gericht zijn
tegen meer typen virussen die baarmoederhalskanker veroorzaken. Zolang echter
geen volledige bescherming kan worden geboden, kan het lopende screeningsprogramma
worden ondermijnd. Dat is wel essentieel en vooral daarom kwamen de aan de
NHG gelieerde auteurs met die informatie. Ondermijning zou niet goed zijn,
aangezien maar 70% van de aandoeningen die wij nu kennen wordt ondervangen.
Het screeningsprogramma dient dan ook voluit ondersteund en verbeterd te worden
om niet onder de huidige dekkingsgraad van 77% te komen, maar zelfs
om die 77% op te schroeven, liefst in de richting van 100%.
Dus daar gaan wij gewoon mee door. Daarom komt er een advies van de Gezondheidsraad
in de loop van het voorjaar van 2009.Een goede dekking van de vaccinatie gecombineerd met een goede deelname
aan screeningsprogramma’s zal de meeste gezondheidswinst opleveren,
met als kanttekening dat het minimaal 14 jaar duurt vooraleer de mensen die
zijn gevaccineerd in aanmerking komen voor het screeningsprogramma. Bovendien
zal het screeningsprogramma tussen het dertigste en zestigste levensjaar van
belang zijn voor vrouwen die nu ouder dan zestien zijn. Dat programma duurt
dus dertig jaar langer. Al zou de vaccinatie 100% dekkend worden, dan
zou het programma voor hen nog een hele periode moeten doorlopen. Het vaccinatieprogramma
werkt immers preventief. Als seksueel verkeer al «usance» is,
kan de aandoening zich hebben afgetekend. Daarom zal de screening ons nog
vele jaren vergezellen.Een belangrijk punt dat door velen is aangekaart, is de onafhankelijkheid
van het advies van de Gezondheidsraad. Ik breng één kleine correctie
aan: het waren niet acht van de achttien of acht van de twintig die banden
hadden met de farmaceutische industrie; de Gezondheidsraad heeft uitdrukkelijk
gezegd dat het om vier leden ging. Daarnaast klinkt «banden» altijd
zo alsof wij te maken hebben met Siciliaanse praktijken. Dat is niet op voorhand
het geval. Ik wil daar echter niet badinerend over doen, integendeel. Banden
met de industrie betekent in dit geval dat men onderzoek uitvoerde of heeft
uitgevoerd voor onder andere de industrie, maar wel binnen een wetenschappelijke
setting. Wanneer men onderzoek doet, dan gebeurt dat onder de restrictie van
de «unrestricted grant». Dan wordt de onderzoeksvraag weliswaar
aan deze mensen voorgelegd, maar daarbij wordt minstens verondersteld dat
de manier waarop het onderzoek plaatsvindt, de uitkomsten, de vraagstellingen
en de wijze van publiceren niet onderhevig zijn aan de invloed van de industrie.
Daar biedt die wetenschappelijke setting hopelijk voldoende waarborgen voor.
Wanneer onderzoekers participeren in commissies van de Gezondheidsraad dienen
zij publiekelijk kenbaar te maken dat zij banden met de industrie hebben gehad.
Ondertussen zijn zij geen stemhebbende leden wanneer een besluit
dient te worden genomen. Die procedure is hierbij ook gevolgd. Daarnaast zijn
andere waarborgen toegepast, waar ik zo meteen op terugkom, als ik de vraag
van mevrouw Kant verder beantwoord.Mevrouw Agema (PVV): Ik schrik er toch een
beetje van dat u enigszins badinerend doet over die banden, want het gaat
wel om financiële relaties met de industrie. Die financiële relaties
gaven voldoende aanleiding om die vier personen geen stemrecht te geven in
de commissie. Dus er was wel degelijk iets aan de hand. Was het dan wel terecht
dat zij alsnog aan tafel plaatsnamen of hadden zij zelfs dat eigenlijk helemaal
niet moeten doen?Minister Klink: Het is altijd een beetje jammer
dat, als je zegt dat je ergens niet badinerend over wilt doen, je binnen vijf
minuten terugkrijgt: u doet badinerend over het een en ander. Dat blijf ik
altijd verbazingwekkend vinden. Laat ik nog maar een keer herhalen dat ik
daar niet badinerend over doe.Voorzitter. Waarborgen heb je inderdaad om te waarborgen dat een en ander
onafhankelijk gebeurt. Het is een zigzagredenering als je dan zegt: je had
die waarborgen niet nodig gehad als er niets aan de hand zou zijn. Die waarborgen
zijn van buitengewoon groot belang. Zij zijn ook niet uitsluitend op deze
situatie van toepassing; zij gelden in algemene zin. Zoals de Gezondheidsraad
mij heeft bericht en ik vervolgens de Kamer heb bericht, is het soms belangrijk
bij een adviesvraag om essentiële expertise in te brengen. Dan gelden
een aantal extra waarborgen. Zo moeten onderzoekers geen dienstverband hebben
bij de farmaceutische industrie; zij mogen niet op de loonlijst staan. Zij
mogen ook geen ander persoonlijk belang hebben, zoals aandeelhouder zijn van
het desbetreffende farmaceutische bedrijf. Zij zijn vervolgens niet stemhebbend
in de commissie. Er dient volstrekte transparantie te zijn. De voorzitter
van de Gezondheidsraad krijgt belangenverklaringen. Die zijn voor derden altijd
opvraagbaar. Vervolgens zijn de adviezen altijd gebaseerd op toegankelijke
argumentaties die altijd controleerbaar zijn en die kunnen worden weersproken
door collega’s in wetenschappelijke tijdschriften. Belangrijk is dat,
voordat een rapport wordt voltooid, vaste beraadsgroepen met expertise ook
altijd nog het advies een keer tegen het licht houden om te bekijken in hoeverre
de conclusies van de commissie zijn gerechtvaardigd. Zo is er dus een keur
van waarborgen die bij mij volstrekt het vertrouwen wekt dat de Gezondheidsraad
daadwerkelijk een onafhankelijk advies heeft gegeven. Als er blijkbaar een
lacune zit in de essentiële kennis van een commissie en iemand brengt
die kennis in dan is hij kennelijk een expert op dat gebied. Dan weet ik één
ding zeker: wanneer die expertise wordt ingebracht en een oordeel moet worden
geveld, zullen de onafhankelijke onderzoekers, zestien in dit geval, in de
wetenschap dat die banden er zijn, buitengewoon nauwkeurig opletten op de
inbreng van die vier personen gedurende discussies. Dat staat nog los van
het feit dat die vier personen geen stemrecht hebben. Dus ik heb nu echt geen
enkele aanleiding om aan te nemen dat het advies niet onafhankelijk is, tenzij
het tegendeel wordt bewezen.Mevrouw Kant (SP): Bij de voorliggende vraagstukken
vind ik niet dat moet worden bewezen dat beïnvloeding heeft plaatsgevonden.
Nee, burgers en volksvertegenwoordigers moeten ervan op aan kunnen dat het
advies onafhankelijk is. Wij moeten nu niet de zaak omdraaien. Er is toch
reden om aan te nemen dat hierbij geen sprake is van onafhankelijkheid. Het
bijzondere van deze situatie is dat ook van andere deskundigen – dat
zijn echt niet de eersten de besten uit die wereld – gefundeerde kritiek
is gekomen op dit advies. Daar moet u wel oog voor hebben en dat moet u serieus
bekijken. Is het, gezien de gerezen twijfel, niet belangrijk om een second
opinion te vragen van mensen van wie wij zeker weten dat zij onafhankelijk
zijn? Is het niet wijs om dat adviseurschap van de Gezondheidsraad af te schaffen?
Die haalt toch wel de informatie waar het nodig is, maar de beslissing over
het advies moet enkel en alleen door mensen die onafhankelijk zijn worden
genomen.Minister Klink: Ik draai helemaal niets om.
Ik zeg alleen maar even welke waarborgen er zijn. Die waarborgen rechtvaardigen
het vertrouwen in de uitkomsten van wat de commissie heeft gedaan. Bovendien
zegt het Europese instituut EMEA ook dat het vaccin werkzaam en veilig is,
met de kanttekening dat bepaalde zaken nu nog niet inzichtelijk zijn. Daarom
wordt ook gelet op de bijwerkingen. Daarnaast kent een aantal andere landen
ook zijn eigen methode van verificatie. Bepaalde landen, zoals Denemarken
en het Verenigd Koninkrijk, hebben ook besloten om het een en ander op te
nemen in het vaccinatieprogramma, meen ik. In elk geval wordt daar publiekelijk
ondersteund dat er wordt gevaccineerd. Dus ik heb geen enkele twijfel erover.
Natuurlijk hebben de voorzitter van de Gezondheidsraad, de heer Knottnerus,
en ik ons ervan vergewist dat het onderzoek aan alle geldende voorwaarden
voldoet.Mevrouw Agema (PVV): Wanneer blijkt dat vier
leden een financiële relatie hebben met de farmaceutische industrie en
geen stemrecht hebben, maar wel plaatsnemen aan tafel, dan verwacht ik van
de minister dat hij zegt dat hij dat nu en in de toekomst nooit meer wil.Minister Klink: Ik plaats even een kanttekening
bij de financiële relaties: men doet onderzoek voor de farmaceutische
industrie. «Financiële relaties» doet vermoeden dat er naast
het onderzoek nog een lijntje loopt van beïnvloedende financiële
middelen. Daar neem ik afstand van. In Nederland hebben wij soms toponderzoek
nodig. Daarvoor heb je topadviseurs nodig. Daarom heeft de Gezondheidsraad
deze mensen, met grote expertise, opgenomen in de commissie. Onderzoekers
hadden banden in die zin dat onderzoek werd gedaan dat werd medegefinancierd
door de farmaceutische industrie. Als je soms heel specialistische expertise
nodig hebt om de uitkomst van toponderzoek echt top of the bill te laten zijn,
dan moet je deze mensen soms wel degelijk inschakelen, inclusief alle waarborgen
die ik zo-even heb genoemd.Mevrouw Sap (GroenLinks): De minister noemt
een aantal waarborgen die het publiek en het parlement ervan moeten overtuigen
dat de onafhankelijkheid van de Gezondheidsraad is geborgd. In het debat wordt
duidelijk dat een deel van het parlement, waaronder ook mijn fractie, dat
niet voldoende en vertrouwenwekkend genoeg vindt. Dan rijst daarmee de politieke
vraag of de minister bereid is om na te denken over extra waarborgen, zodat
het vertrouwen in den brede kan worden hersteld.Minister Klink: Daar ben ik altijd toe bereid.
Dat meen ik uit de grond van mijn hart.Mevrouw Sap (GroenLinks): Dat vind ik fijn
om te horen. Wil de minister daar dan ook concreet over gaan nadenken en de
Kamer binnen afzienbare termijn een brief sturen over de vraag welke extra
waarborgen gecreëerd kunnen worden, zodat het hele parlement weer vertrouwen
heeft in die onafhankelijkheid?Minister Klink: Ik heb net als u veel dingen
te doen, maar ik denk oprecht met enige regelmaat na over waarborgen en extra
waarborgen. Ik loop hier zeker niet voor weg. Die waarborgen moeten echter
wel proportioneel zijn, want je kunt natuurlijk ook zeggen: deze experts mogen
niet in die commissie gaan zitten. Dat zou een enorme waarborg zijn, maar
ook een enorme handicap. Daarmee onthoudt men zich namelijk van wetenschappelijke expertise die men wel hard nodig heeft. Met die proportionaliteit
in het achterhoofd ben ik altijd bereid om daarover met u van gedachten te
wisselen en mijn gedachten daarover te laten gaan. Ik wil best verkennen in
hoeverre er voldoende aanleiding is om daarover nog eens een brief naar de
Kamer te sturen. Dan gaat het om internationale verkenningen, waarbij ik onderzoek
hoe men het een en ander internationaal heeft geregeld. Die waarborgen dienen
echt optimaal te zijn, zeg ik mede tegen mevrouw Arib. Die verkenning wil
ik echter doen binnen de randvoorwaarden die ik zo-even noemde en –
laat ik dat even onderstrepen – zonder daarmee afbreuk te doen aan het
volstrekte vertrouwen dat ik op dit moment heb in de Gezondheidsraad.Voorzitter. Wat was de aanleiding voor het inspectieonderzoek? Allereerst
gaat het om een nieuw geneesmiddel, waarbij het voor de hand ligt dat de fabrikant
het onder de aandacht van de artsen wil brengen. Daarnaast waren er concrete
voorbeelden van promotiebijeenkomsten. Daarom neemt de inspectie de twee bedrijven
echt onder de loep. Ik meen dat wij de uitkomsten daarvan in de loop van het
voorjaar van 2009 zullen vernemen.Mevrouw Arib (PvdA): Vanaf 2006 was de
farmaceutische industrie bezig met allerlei campagnes. Dat bleek ook uit een
uitzending van NOVA. Waarom is de inspectie pas dit jaar opgetreden en niet
veel eerder? Het Reclamebesluit werd immers met de voeten getreden.Minister Klink: Ik zal laten nagaan waarom
daar anderhalf jaar overheen is gegaan. Ik weet dat op dit moment niet.De heer Zijlstra (VVD): Uit het antwoord van
de minister mag dus worden afgeleid dat de invallen niets te maken hadden
met de commotie rond de Gezondheidsraad en de belangenverstrengeling daarin?Minister Klink: Die hadden daar niets mee
te maken.Voorzitter. Ik onderstreep graag wat mevrouw Schermers meldde over de
waarborgen die institutioneel zijn ingebouwd bij EMEA en de Gezondheidsraad.
Contractonderzoek wordt in de regel gedaan met toponderzoekers. Die heb je
dus ook nodig voor het onderzoek dat de Gezondheidsraad heeft gedaan.De screening zullen wij handhaven. Ik ben niet zo bang voor een verwatering
daarvan. Dat vergt een grote mate van voorlichting. Je moet er wel alert op
zijn dat het grote cohort vrouwen die over een jaar of veertien, dertig jaar
zijn geworden, toch mee zal doen aan het screeningsprogramma, omdat het noodzakelijk
is of aan te bevelen. Wij zullen er dus de komende tijd alert op zijn dat
het idee ontstaat dat er kennelijk een vaccin is waardoor men minder risico
loopt. De Gezondheidsraad zal ons daar echter over adviseren en wij zullen
niet nalaten daar goede voorlichting over te geven.De heer Zijlstra had een vraag over het NHG, die in het verlengde lag
van wat mevrouw Schermers vroeg. Daarbij moet ik wel een kanttekening plaatsen.
Van mensen uit het NHG kwam het statement, waar het NHG inmiddels afstand
van heeft genomen, dat mensen het onterechte gevoel kunnen krijgen dat door
de HPV-vaccinatie minder belang gehecht moet worden aan de screeningsprogramma’s.
Niets is minder waar. Dat is zeker geen automatisme. Sterker nog: wij zullen
er alles aan doen om dat idee niet te laten postvatten bij mensen.De heer Zijlstra vroeg hoe de beïnvloeding tussen de industrie en
de medische wereld en de wetenschap werkt. Op zichzelf is duidelijk dat de
industrie soms gewenste gegevens heeft en überhaupt moet hebben om een
medicijn of een vaccin te laten registreren. Daar moet men zelf onderzoek
voor doen. Dat betekent dat men onderzoekers moet financieren. Dat zijn mensen
die natuurlijk medisch gekwalificeerd zijn. Aan de andere kant is
de medische wereld ook vaak weer geïnteresseerd in wetenschappelijk perspectief.
Dat wordt soms weer betaald door de farmaceutische industrie. Zo zitten er
langs de lijnen van het onderzoek verbindingen tussen de medische wereld en
de farmaceutische industrie. Daarom heb je de verschillende waarborgen nodig
die ik zo-even noemde en moet de inspectie soms ook een vinger aan de pols
houden.Voorzitter. In het Verenigd Koninkrijk is men in september jongstleden
met vaccinatie gestart. Dat was overigens met Cervarix van GSK. In Denemarken
is men in oktober gestart met Gardasil. In beide landen is begonnen met programma’s
die qua opzet sterk doen denken aan de Nederlandse situatie, dus ook met vaccinatieprogramma’s.
Dat zijn rijksvaccinatieprogramma’s, naar ik aanneem. De eerste ervaringen
zijn positief, zij het dat de vaccinatiegraad in het Verenigd Koninkrijk ongeveer
70% is. Daar kun je dus niet van een 100% dekkingsgraad spreken.
Dat is ook een reden om de screeningsprogramma’s wel degelijk te blijven
realiseren. Over Denemarken zijn nog geen gegevens bekend.De heer Zijlstra (VVD): Ik zei in mijn betoog
al dat het voor ons belangrijk is om te kunnen vaststellen of er enige grond
is voor alle commotie in de pers. Als ik uw antwoord goed interpreteer, dan
zegt u dat op basis van de gegevens die wij nu kennen er geen enkele reden
is om die onrust ook maar enige voeding te geven. Sterker nog: het is vooral
onrust veroorzaken, terwijl er geen aanleiding is om verontrust te zijn.Minister Klink: Een paar dingen zijn wel degelijk
van belang, ook uit wetenschappelijke hoek. Ten eerste zouden andere stammen
van het virus kunnen opkomen. Daarom moeten wij daar aandacht aan besteden
en dat gebeurt ook in het monitorprogramma. Ten tweede zijn er de bijwerkingen.
Daar zijn inschattingen van gemaakt, maar daarbij moet je ook echt een vinger
aan de pols houden. Ten derde moeten wij er wel op letten dat niet het idee
gaat postvatten dat screeningsprogramma’s kennelijk minder noodzakelijk
zijn. Daar wezen mevrouw Schermers en de heer Zijlstra overigens ook al op.
Daarnaast zal ik de auteurs van het NHG-tijdschrift het recht en de noodzaak
om van dit idee doordrongen te zijn, niet ontzeggen. Dat zijn belangrijke
aandachtspunten. Die kenden wij echter. Daar waren wij ook op voorbereid.
Als anderen dat nog eens bij ons onder de aandacht willen brengen, dan is
dat geen enkel probleem. Er is echter geen enkele aanleiding om te veronderstellen
dat het advies niet toereikend was en wij niet de vele tientallen miljoenen
moeten uittrekken voor het vaccinatieprogramma. Daar geef ik u volstrekt gelijk
in.Voorzitter. Mevrouw Wiegman vroeg wat er in die twee jaar is gebeurd met
de mening van de Gezondheidsraad, die aanvankelijk zei dat er nauwelijks extra
maatregelen waren te bedenken die tot een verbetering van de bestrijding van
baarmoederhalskanker konden leiden en vervolgens met het advies kwam waarin
werd gesproken over urgentie. Dat heeft alles te maken met de inschatting
van de te vermijden 125 doden onder de dames die aan baarmoederhalskanker
lijden. Daarom heeft men ook over urgentie gesproken.Mevrouw Wiegman vroeg naar het belang van seksuele voorlichting. Seksuele
voorlichting en vorming blijven van belang. De staatssecretaris van VWS besteedt
daar veel aandacht aan. Ook hierbij kun je het een domweg niet in mindering
brengen op het andere. Zij blijven beide van betekenis.Mevrouw Sap zei: het is een schot hagel. Daarmee doet zij het onderzoek
en het vaccin toch tekort. Het gaat hier om twee typen van het virus die 70%
van alle aandoeningen verklaren. Het gaat natuurlijk om jonge meisjes, maar
je moet er vroeg bij zijn, wil het vaccin überhaupt werken. Dat levert
uiteindelijk echter heel veel gezondheidswinst op, die zelfs deze investeringen
van enkele tientallen miljoenen rechtvaardigen. Daarbij zij wel
aangetekend dat de afweging uiteindelijk aan ouders en de betrokkenen zelf
blijft voorbehouden.Mevrouw Sap (GroenLinks): Mijn woorden «schot
hagel» kwamen natuurlijk eruit voort dat wij 100 000 meisjes
of 85% daarvan denken te bereiken. Dan gaan wij elk jaar 85 000 meisjes
vaccineren om een gezondheidswinst te krijgen van 100, 125 levens. Daarom
spreek ik van een schot hagel. Is niet eenzelfde soort winst te bereiken als
wij dat geld, die tientallen miljoenen, in onderzoek stoppen, waardoor wij
veel beter in beeld krijgen welke vrouwen risico dragen en daar veel gerichter
op gaan inzetten?Minister Klink: U zult begrijpen dat voor
mij en de Gezondheidsraad de vraag in hoeverre dit kosteneffectief is deel
uitmaakte van de vraagstelling. Om die kosteneffectiviteit te bezien zijn
er bepaalde formules, tegen de achtergrond van gewonnen levensjaren en de
kosten die daarvoor gemaakt mogen worden. Dat zijn nooit absolute getallen
maar afwegingen. Daaruit komt naar voren dat het toch kosteneffectief is.
Dat is ook niet raar, want die methode en die criteria passen wij ook toe
op allerlei medicijnen, die het CVZ beoordeelt kosteneffectiviteit. Daar worden
dezelfde parameters tegen aan gehouden. Daarbij wordt niet afgeweken van andere
onderzoeken.Dan werd gevraagd naar de sancties. Dat zijn inderdaad bestuurlijke boetes
die kunnen worden opgelegd. Die kunnen oplopen tot € 450 000.
Dan nog blijft de vraag, zelfs al gaat het om 0,5 mln., in hoeverre deze effectief
zijn tegen de achtergrond van de winsten en de belangen die daarmee gemoeid
zijn. Dat vind ik nu typisch zo’n vraag waarbij ik in het verlengde
van de zonet gestelde vraag wil verkennen in hoeverre sancties toereikend
afschrikwekkend zijn, want daar dienen sancties uiteindelijk voor. Ik wil
ook wel eens internationaal bespiegelen in hoeverre de sancties voldoende
afschrikwekkend zijn.Mevrouw Sap (GroenLinks): Dat de minister
gaat verkennen of die bestuurlijke boetes wel afdoende zijn en wat daar dan
in internationaal perspectief eventueel aan valt te verbeteren, vind ik een
mooie toezegging. Ik wil haar echter iets concreter maken. Wanneer kunnen
wij het een en ander tegemoet zien en wat gaat hij er dan aan doen?Minister Klink: Dat kan ik niet uit de losse
pols beantwoorden. Ik zal schriftelijk laten weten wanneer de Kamer daarover
een brief van mij krijgt.Mevrouw Kant (SP): Wij zijn wel snel over
de opsporing van dit soort overtredingen heen gestapt. De inspectie is zelf
inderdaad nogal laat in actie gekomen. Ik meen dat ik daarover ook politiek
verschillende keren aan de bel heb getrokken. Uiteindelijk is de inspectie
wel aan de slag gegaan, maar hierbij speelt toch ook de vraag een rol of de
Inspectie voor de Gezondheidszorg zelf wel genoeg doet aan actieve opsporing
op dit punt. Daar hebben wij het vaak over gehad. Je moet een pakkans hebben
en een goede straf, anders werkt zoiets gewoon niet. Het is immers ook gewoon
een vorm van criminaliteit, maar dan op een ander vlak. Dus daar had ik ook
graag een reactie op. De minister is ook nog niet ingegaan op de de precieze
inhoud van dat onderzoek. Over voorlichting op scholen hebben wij het gehad,
maar uit de uitzending van Zembla bleek bijvoorbeeld ook dat er een onderzoek
is gedaan waarbij het HPV-vaccin gratis aan meisjes is aangeboden, een zogenaamd
seeding trial. Zoiets vind ik ook heel ernstig, want de ouders denken natuurlijk:
als het in een onderzoek wordt aangeboden, is het per definitie goed. Ik vind
dat toch een heel gevaarlijke manier van reclame maken. Minister Klink: Het onderzoek van de inspectie
loopt. Daar gaan wij de Kamer binnenkort over berichten. Ik zal bij de brief
ook de vraag betrekken in hoeverre de inspectie onderzoek doet en gedaan heeft,
en in hoeverre dat in de komende jaren een prioriteit is. Dat zullen wij relateren
aan het werkprogramma van de inspectie voor de komende jaren.Mevrouw Kant (SP): Heel specifiek was mijn
vraag of dat onderzoek waarbij dat HPV-vaccin gratis werd verstrekt ook onderdeel
uitmaakt van het onderzoek van de inspectie.Minister Klink: Daar ga ik u over berichten,
mevrouw Kant. Ik ga er namelijk niet naar gissen.Voorzitter. Onderzoek naar de factoren waaraan wij de voorloopstadia van
baarmoederhalskanker kunnen herkennen, waar mevrouw Sap naar vroeg, is vaak
gedaan. Tot op heden heeft dat heel weinig resultaten opgeleverd. Bij vaccineren
gaat het echter om voorkómen.Over de schijnzekerheid, waar mevrouw Agema naar vroeg, hebben wij gesproken.
Ik zie geen reden om te heroverwegen.Mevrouw Arib had het over openbare registers. De openbaarheid is gegarandeerd
wanneer de Gezondheidsraad bezig is met een onderzoek of een advisering. Daar
moet transparantie over zijn en die is er ook. Over de relatie tussen de farmaceutische
industrie en de wetenschap in meer algemene zin, kan ik melden dat er een
initiatief is genomen door de KNMG en de koepel van de farmaceutische industrie,
Nefarma, om meer openbaarheid van die banden te bewerkstelligen. Dat is een
goed initiatief. Ik wil dit bezien voordat ik uiteindelijk overweeg om tot
wettelijke maatregelen over te gaan. Zoals mevrouw Kant ook aanstipte, kunnen
die banden desalniettemin niet transparant genoeg zijn. Daarom juich ik het
initiatief van de KNMG ook toe.Mevrouw Arib (PvdA): De KNMG kennende doet
zij heel lang over dit soort zaken. Binnen welke termijn denkt de minister
dat de KNMG met iets komt? Als de KNMG met iets komt waar wij het niet mee
eens zijn, kan de minister dan zelf het initiatief nemen om die transparantie
en openheid te creëren?Minister Klink: Een aantal feitelijke vragen
over de inspectie, het tijdstip waarop en de mate waarin zij hier de vinger
oplegt, de buitenlandse vergelijking, enzovoort, kunnen wij vrij snel beantwoorden.
Dan kan ik ook ingaan op de termijn waarop ik de Kamer een brief zal doen
toekomen. In die eerste brief zal ik terugkomen op de volgende vragen: welke
termijn heeft de KNMG daaromtrent gesteld, wat is zij van plan inzake implementatie,
wat is het bereik van een en ander en hoe dwingend is een en ander, enzovoort.Mevrouw Kant (SP): Ik zeg niet dat de invoering
nu niet moet doorgaan, maar wij denken dat het voor de geloofwaardigheid en
het wegnemen van de schijn heel goed is om een second opinion te vragen. Omdat
ik merk dat de minister niet bereid is om een second opinion te vragen, die
zou kunnen leiden tot een heroverweging, overweeg ik toch om een verslag van
een algemeen overleg aan te vragen.Mevrouw Agema (PVV): In 98% van de
gevallen blijkt een HPV-infectie van voorbijgaande aard te zijn. Is onderzoek
gedaan naar de vraag waarom het in 2% van de gevallen heel erg verkeerd
afloopt? Kan de minister hier inzicht in geven? Minister Klink: Daar kan ik op dit moment
geen inzicht in geven. Ik zal u daar schriftelijk over berichten.De voorzitter van de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn
en Sport,SmeetsAdjunct-griffier van de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn
en Sport,ClemensXNoot1Samenstelling:Leden: Van der Vlies (SGP), Kant (SP), Snijder-Hazelhoff (VVD), Ferrier
(CDA), ondervoorzitter, Joldersma (CDA), Jan de Vries (CDA), Smeets (PvdA),
voorzitter, Van Miltenburg (VVD), Schippers (VVD), Smilde (CDA), Koşer
Kaya (D66), Willemse-van der Ploeg (CDA), Van der Veen (PvdA), Schermers (CDA),
Van Gerven (SP), Wolbert (PvdA), Heerts (PvdA), Zijlstra (VVD), Ouwehand (PvdD),
Agema (PVV), Leijten (SP), Bouwmeester (PvdA), Wiegman-van Meppelen Scheppink
(ChristenUnie) en Sap (GroenLinks).Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Van Velzen (SP), Neppérus (VVD),
Atsma (CDA), Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA), Ormel (CDA), Van Dijken (PvdA),
Verdonk (Verdonk), Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD), Vietsch (CDA),
Van der Ham (D66), Uitslag (CDA), Gill’ard (PvdA), Omtzigt (CDA), Langkamp
(SP), Vermeij (PvdA), Arib (PvdA), De Krom (VVD), Thieme (PvdD), Bosma (PVV),
Luijben (SP), Tichelaar (PvdA), Ortega-Martijn (ChristenUnie), Halsema (GroenLinks)
en De Wit (SP). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22894-210.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl