Nota 'De kenniseconomie in zicht'; Verslag algemeen overleg van 5 oktober 2006, onder meer over over stimuleren langer werken van ouderen
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-05 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27406, nr. 96

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

07-11-2006

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

27406 nr. 96

03-11-2006

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de staatssecretarisNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27406Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 28170Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 39 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 406Nota «De kenniseconomie in zicht»28 170Gelijke behandeling op grond van leeftijd bij arbeid, beroep en beroepsonderwijs
(Wet gelijke behandeling op grond van leeftijd bij de arbeid)nr. 96VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 3 november 2006De vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid1 heeft op 5 oktober 2006 overleg gevoerd met staatssecretaris
Van Hoof van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over:– het kabinetsstandpunt Wegnemen van belemmeringen
voor doorwerken na 65 jaar (28 170, nr. 47);– de brief d.d. 6 juli 2006 over de tweede voortgangsrapportage
kabinetsstandpunt Stimuleren langer werken van ouderen (27 406/28 170,
nr. 87).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer De Wit (SP) is van oordeel dat 65-plussers
die werken of gaan werken gelijk behandeld moet worden als werknemers onder
de 65 jaar. In het voorliggende kabinetsstandpunt over het doorwerken na 65
jaar lijkt evenwel nog geen sprake van die gelijke behandeling. Volgens de
onderliggende rapporten zijn er op dit moment 83 000 65-plussers werkzaam,
te weten 50 000 als zelfstandige en 33 000 in loondienst. Het niet
al te grote animo die uit deze aantallen blijkt, is volgens de heer De Wit
begrijpelijk, daar heel veel werknemers vanwege lichamelijke slijtage en daarmee
gepaard gaande gezondheidsklachten al niet meer in staat zijn tot hun 65ste
te werken. Daarnaast geldt dat een groot aantal van degenen die direct na
hun 65ste stoppen met werken, actief blijven op andere vlakken, zoals vrijwilligerswerk,
mantelzorg of andere voor hen nuttige dan wel plezierige bezigheden. De heer
De Wit ziet dan ook geen noodzaak om 65-plussers aan het werk te «jagen».
Mensen die na hun 65ste willen werken, moeten hiervoor in de gelegenheid worden
gesteld, zonder dat sprake is van drang. Dat laatste doet zich echter steeds
meer voor onder de 65-plussers die te maken hebben met een onvolledige AOW,
zoals degenen die als herintreders op de arbeidsmarkt zijn gekomen of die
langdurig voor hun 65ste een werkloosheidsuitkering hebben gehad of in de
bijstand hebben gezeten. Voor deze groep bestaat eigenlijk de noodzaak om
door te werken na hun 65ste, willen zij in een volwaardig inkomen kunnen voorzien.
In die zin is het van groot belang dat het kabinet meer aandacht besteedt
aan werk, scholing, omscholing en maatregelen om de positie van mensen tussen
55 jaar en 65 jaar te verbeteren.De SER, de Stichting van de Arbeid en de Raad voor het Overheidspersoneel
geven aan dat er geen wettelijke belemmeringen zijn om mensen na hun 65ste
door te laten werken. Het Coördinatieorgaan Samenwerkende Ouderenorganisaties
(CSO) stelt zich wel de vraag of het onderhavige kabinetsstandpunt de positie
van de 65-plusser niet ondermijnt qua beschermingsniveau. De staatssecretaris
heeft eerder te kennen gegeven, te willen verkennen of een verplicht arbeidsrechtelijk
regime voor 65-plussers mogelijk is. Verder roept het kabinet de sociale partners
op om de ketenbepaling voor uitzendwerk voor ouderen in de cao’s te
verruimen. Een van de schokkende constateringen in de evaluatie van de Wet
flexibiliteit en zekerheid is evenwel dat juist in cao’s die bepaling
op grote schaal werd «ontdoken». Is de staatssecretaris bereid
deze ketenbepaling ook voor 65-plussers volledig van toepassing te verklaren?Verder vraagt de heer De Wit waarom het kabinet ervoor kiest om te komen
tot een beperking van de verplichting tot loondoorbetaling bij ziekte voor
65-plussers. Zou er niet sprake moeten zijn van een vangnet ingevolge de Ziektewet?
Het kan toch niet de bedoeling zijn dat iemand die ziek wordt, geen aanvullend
inkomen meer krijgt en dat zelfs het opzegverbod bij ziekte verdwijnt voor
deze categorie mensen? Waarom wordt bovendien de re-integratieverplichting
opgeheven? Waarom behoeven werkgevers dan opeens geen verantwoordelijkheid
meer te hebben voor de 65-plusssers, met name degenen onder hen die wel moeten
werken vanwege de noodzaak van een aanvullend inkomen? Indien het kabinet
deze beleidslijn voortzet, waarbij in feite op grond van leeftijd een onderscheid
wordt gemaakt in de sociaalrechtelijke en burgerrechtelijke positie van mensen
wat betreft aanspraak op Ziektewet, WW, WAO etc, zal een soort tweederangsregime
ontstaan voor 65-plussers. In feite is hierbij naar het oordeel van de heer
De Wit sprake van leeftijdsdiscriminatie, die niet alleen in strijd is met
de Nederlandse Grondwet maar ook met het beginsel van gelijke behandeling
en het verbod op discriminatie, zoals neergelegd in internationale verdragen.
Wat is de visie van de staatssecretaris hierop? Is hij bereid dit aspect te
betrekken bij de in het onderhavige kabinetsstandpunt aangekondigde verkenning
die beoogt na te gaan of op onderdelen een verlicht arbeidsrechtelijk regime
voor werknemers vanaf de AOW-gerechtigde leeftijd tot stand moet worden gebracht?Mevrouw Bussemaker (PvdA) geeft aan dat hoewel
geconstateerd kan worden dat vanaf het midden van de jaren negentig de arbeidsparticipatie
van mensen van 55 jaar tot 65 jaar is toegenomen, de feiten en cijfers nog
steeds schrikbarend zijn. Ouderen blijken nauwelijks of niet te profiteren
van de aantrekkende economie. De werkloosheid onder 45-plussers is op dit
moment net zo hoog als vorig jaar, zo liet het CBS vorige week weten. Het
idee dat iedereen wel meeprofiteert van de groeiende economie en dat ouderen
vanzelf aan de slag komen, gaat derhalve niet op. Volgens het Centrum voor
Werk en Inkomen (CWI) is de kans op het vinden van werk voor een jongere bijna
tien keer zo groot als voor een werkzoekende 55-plusser. De maatregelen die
het kabinet heeft genomen in het kader van onder andere de Wet werk en inkomen
naar arbeidsvermogen en de afschaffing van de VUT-regeling, lijken ouderen
vooral te straffen in plaats van te belonen. Hun ervaringen zijn dan ook veelal
ontluisterend. Een aantal ervan heeft de fractie van de PvdA gebundeld in
een zwartboek dat mevrouw Bussemaker bij dezen aan de staatssecretaris overhandigt.
Weliswaar heeft het kabinet de mond vol over arbeidsparticipatie van ouderen
maar vooralsnog ontbreekt het aan daden, met name aan een investeringsagenda
die ervoor zorgt dat deze groep daadwerkelijk aan werk geraakt.Belangrijk aandachtspunt in dit kader is de bestrijding van leeftijdsdiscriminatie,
in welk verband mevrouw Bussemaker haar bij eerdere gelegenheden gedane oproep
aan het kabinet herhaalt om leeftijdsdiscriminerende advertenties
van het CWI aan te pakken en het door werkgevers toepassen van expliciete
leeftijdsgrenzen te beboeten. Waarom wordt bovendien niet naar analogie van
de no-riskpolis voor jongeren, een dergelijke polis ingevoerd voor ouderen?
Ook ten aanzien van ouderen bestaan namelijk heel veel onterechte vooroordelen.
Men denkt dat ze minder productief en vaker ziek zijn, terwijl dat in de praktijk
niet of nauwelijks het geval blijkt te zijn.Verder pleit zij voor fiscale scholingssubsidies voor mensen van 40 jaar
en ouder, zodat zij samen met het CWI een plan kunnen maken om écht
te investeren in scholing en omscholing.Daarnaast dient veel meer dan nu het geval is op de arbeidsmarkt gebruik
te worden gemaakt van kennis van ouderen. In die zin zou in navolging van
het gildesysteem meer geïnvesteerd moeten worden om oudere werknemers
een rol te geven bij het opleiden en begeleiden van jongere werknemers.Bovengenoemde aspecten zouden heel wel opgepakt kunnen worden door een
taskforce Ouderen, om wiens instelling in een de vorige week aangenomen motie
is verzocht. De werkzaamheden van deze taskforce dienen naar de mening van
mevrouw Bussemaker veel vergaander te zijn dan die van de huidige Regiegroep
GrijsWerkt. In de traditie en naar analogie van de reeds bestaande taskforce
Jeugdwerkloosheid dient de taskforce Ouderen bedrijven op te zoeken en moet
deze waar nodig vooroordelen en heilige huisjes bij werkgevers wegnemen, zodat
zij ertoe worden aangezet om ouderen een kans te geven om bij hun bedrijf
aan het werk te geraken.De fractie van de PvdA stelt zich nog steeds op het standpunt dat het
mogelijk moet zijn voor mensen om na hun 65ste op vrijwillige basis door te
werken. Bij gelegenheid van de bespreking van de kabinetsmaatregelen inzake
VUT, prepensioen en levensloop heeft zij zich dan ook kritisch opgesteld,
in de zin dat de nadruk te zeer lag op het straffen en te weinig op het stimuleren
van arbeidsparticipatie door ouderen. Tevens heeft zij daarbij het kabinet
de suggestie gedaan om na te gaan in hoeverre werknemers die na hun 65ste
door willen werken, daaraan daadwerkelijk iets over kunnen houden in financiële
zin, bijvoorbeeld door een aanvullend pensioen op te sparen. Het advies dat
de SER hierover op verzoek van het kabinet heeft uitgebracht, is teleurstellend.
De SER wijst genoemde suggestie vooral af vanwege de negatieve werking die
ervan uit zou kunnen gaan voor bepaalde werknemers beneden de 65 jaar aangezien
die hierdoor onder het minimuminkomen terecht zouden kunnen komen. Juist aangezien
zij zelf die werking van het begin af aan ook heeft onderkend, meent de PvdA-fractie
dat die facilitering specifiek zou moeten gelden voor degenen boven de 65
jaar.Waar de SER verder stelt dat er geen wettelijke belemmeringen zijn voor
het doorwerken na 65 jaar, is vervolgens de vraag welke concrete maatregelen
het kabinet gaat nemen om mensen daadwerkelijk de mogelijkheid te bieden na
hun 65ste jaar door te werken. Het nader onderzoeken van de optie van een
verlicht regime, met name in relatie tot loondoorbetaling bij ziekte en het
opzegverbod, wijst mevrouw Bussemaker in dit verband niet op voorhand af,
hoewel zij evenals de heer De Wit wel een aantal problemen ziet ten aanzien
van leeftijdsdiscriminatie. Een en ander zal dan ook heel zorgvuldig en serieus
in kaart gebracht moeten worden.In het onderzoeksrapport van AStri wordt ook specifiek ingegaan op de
beeldvorming en de culturele belemmeringen omtrent het doorwerken na 65 jaar.
Zo wordt melding gemaakt van een aantal problemen vanuit de optiek van werknemers,
onder meer met betrekking tot de grens van 65 jaar in cao’s. Een werknemer
die graag door wil werken na zijn 65ste jaar, is afhankelijk van de bereidheid
hiertoe van de werkgever. Bovendien worden wederzijdse verwachtingen over
doorwerken na 65 jaar veelal niet of te laat besproken tussen werkgever en
werknemer. Ook blijken vanuit de optiek van de werkgevers de toepassingsmogelijkheden
van arbeidsvoorwaarden voor mensen boven 65 jaar onduidelijk.
In zijn brief geeft het CSO aan dat het doorwerken na het 65ste jaar veel
meer in het perspectief van de toekomstige arbeidsmarkt gezien dient te worden.
Het meent dat er tot op heden te zeer wordt gekeken naar het historisch gegroeide
arbeidspatroon, terwijl de komende 20 tot 25 jaar een groot deel van de 50-plussers
door training en opleiding waarschijnlijk een heel andere beroepscultuur zal
hebben dan de huidige vergelijkbare leeftijdsgroep. Mevrouw Bussemaker meent
dan ook dat sociale partners en kabinet in gezamenlijkheid tot een actievere
en ambitieuzere aanpak moeten komen om bovengenoemde problemen en misverstanden
weg te nemen.Mevrouw Verburg (CDA) meent dat mede op grond
van de te verwachten economische ontwikkelingen de arbeidsmarkt en de werkgevers
zich in de toekomst veel specifieker gaan richten op grijs, dus mensen met
een leeftijd vanaf ongeveer 45 jaar. Wat dat betreft wordt «gek op grijs»
veel meer het wenkend perspectief dan de vergrijzingsproblematiek als zodanig.
Dit laat onverlet dat het onder de huidige omstandigheden voor ouderen die
al een tijd aan de kant staan, niet meevalt om weer aan de slag te komen.
Kan de staatssecretaris in dit verband aangeven of er aanwijzingen zijn dat
er afspraken worden gemaakt tussen werkgevers en werknemers ten aanzien van
het gericht investeren in het aannemen van ouderen in het geval van vacatures?
Voert het kabinet op dit punt ook overleg met de sociale partners? Hoe wordt
deze aanpak concreet handen en voeten gegeven, bijvoorbeeld in relatie tot
het scholingsbeleid, de aanwending van O&O-fondsen en het creëren
van zodanige faciliteiten dat met name de mensen met beroepen die zware lichamelijke
inspanning vereisen, op latere leeftijd minder lichamelijk belastend werk
behoeven te verrichten? Mevrouw Verburg is in dit licht niet zo gecharmeerd
van maatregelen van kabinetszijde die er op gericht zijn om mensen boven de
55 jaar in de gelegenheid te stellen uit het arbeidsproces te treden. De parameter
blijft hierdoor te zeer gericht op «het zo vroeg mogelijk eruit»,
terwijl het gehele kabinetsbeleid zich juist dient te richten op langer doorwerken.
De overheid zal zelf het goede voorbeeld moeten geven waar het gaat om deze
cultuuromslag.Een ander aandachtspunt is het vrij verkeer van werknemers en de invloed
van kennismigranten. Zal naar de inschatting van de staatssecretaris sprake
kunnen zijn van het risico dat werkzoekenden uit Centraal- of Oost-Europese
landen of kennismigranten de Nederlandse 45-plussers van de Nederlandse arbeidsmarkt
verdringen en, zo ja, wat gaat hij eraan doen om dat risico weg te nemen?Mevrouw Verburg is namens haar fractie groot voorstander van het stimuleren
van het vrijwillig doorwerken na 65 jaar, maar dan wel onder de nadrukkelijke
voorwaarde dat aan de grens van 65 jaar als zodanig mag niet kan en mag worden
gemorreld. In haar beleving houdt dit in dat het collectieve contract in principe
eindigt op het moment dat de werknemer 65 jaar wordt maar dat daarna werkgever
en werknemer op vrijwillige basis kunnen afspreken dat er wordt doorgewerkt.
Kan de staatssecretaris bevestigen dat die beleving correct is? Wat zijn overigens
de consequenties van het doorwerken na het 65ste jaar voor de beloning in
het bruto-nettotraject? Welke premies moet men dan nog wel en niet betalen
en voor welke zaken moet men zich verzekeren? Verder krijgt mevrouw Verburg
graag bevestigd dat de pensioenopbouw van een werknemer die besluit door te
werken, ook doorgaat na zijn 65ste. Worden mensen met een onvolledige AOW
die besluiten door te werken na hun 65ste jaar, in staat gesteld om zodoende
alsnog hun AOW-gat op te vullen?Een bijzonder punt van aandacht is het eventuele risico van verdringing
van werknemers onder de 65 jaar. Indien een werkgever minder afdrachten behoeft
te plegen voor een werknemer boven de 65 jaar ten opzichte van een werknemer
onder de 65 jaar, zou het voor die werkgever aantrekkelijker kunnen
zijn om bijvoorbeeld een 66-jarige aan te trekken dan een 63-jarige. Hoe hoog
schat de staatssecretaris dat risico in?De heer Van der Sande (VVD) maakt het kabinet
een groot compliment voor de aard van de maatregelen die het geïnitieerd
heeft met betrekking tot het stimuleren van het langer werken van ouderen.
Er zijn substantiële maatregelen genomen die ervoor zorgen dat de belemmeringen
ter zake worden weggenomen waardoor er binnen de desbetreffende groep meer
mensen aan werk worden geholpen. Naast deze maatregelen is het van belang
dat er een omslag komt in mentaliteit en cultuur ten opzichte van het langer
doorwerken van ouderen. In dit verband heeft bij de behandeling vorig jaar
van de begroting van SZW de VVD-fractie de suggestie gedaan om de gedachte
van prestatiebeloning nader uit te werken.Ook sociale innovatie is een belangrijke factor. Hoewel er op dit punt
al de nodige activiteiten zijn waar te nemen, moet tegelijkertijd geconstateerd
worden dat op werkgevers- en werknemersniveau, in casu op de werkvloer, er
soms nog steeds wat lacherig over wordt gedaan. Het blijft dan ook nodig om
de focus er op te blijven richten.Het allerbelangrijkste aspect van het beleid in dezen is gelegen in het
zogenaamde «executen», het uitvoeren, het ervoor zorgen dat de
beoogde doelstellingen ook daadwerkelijk worden gehaald. Waar met betrekking
tot de jeugdwerkloosheid de taskforce Jeugdwerkloosheid met diens aanjaagfunctie
goede resultaten heeft geboekt, dringt zich de vraag op of een dergelijke
aanpak ook niet toegepast dient te worden voor ouderen. Volgens de heer Van
der Sande is nu het stadium bereikt waarin de overheid de benodigde maatregelen
heeft genomen en het vervolgens aan de sociale partners is om door te pakken.
De enige rol die de overheid dan zou moeten spelen, is zorgdragen voor de
aanjaagfunctie. Die zou dan meer moeten behelzen dan de huidige functie van
de Regiegroep GrijsWerkt die wat bedachtzamer, trager en minder op de trom
roffelend te werk gaat.Weinig positief is de heer Van der Sande over de door het kabinet voorgestane
aanpak op het terrein van het wegnemen van belemmeringen voor doorwerken na
65 jaar. Met de veronderstelling dat alleen een cultuuromslag afdoende is
om het beoogde doel in dezen te bereiken, gaat het kabinet te snel en te kort
door de bocht. Er zijn wel degelijk juridische belemmeringen, zoals op het
vlak van de werknemersverzekeringen, het minimumloon en de ontslagbescherming,
die als de wil ertoe daadwerkelijk aanwezig is, kunnen worden weggenomen.De heer Van der Sande onderkent overigens de culturele belemmeringen die
door het kabinet in zijn kabinetsstandpunt worden beschreven. Het automatisme
waarmee iemands arbeidsovereenkomst bij het bereiken van de leeftijd van 65
jaar wordt beëindigd onder dankzegging voor bewezen diensten, moet verdwijnen.
In dat licht zou het goed zijn de mogelijkheid te onderzoeken om arbeidscontracten
door te laten lopen na het 65ste jaar, in combinatie met een aantal specifieke
maatregelen van de zijde van zowel de werkgever als de werknemer. De grens
van 65 jaar als zodanig dient gehandhaafd te worden, maar het in cao’s
regelen dat men op z’n 65ste móét stoppen is niet dienstig.
Een middel hiertoe zou kunnen zijn het niet algemeen verbindend verklaren
in cao’s van dit beginsel.De financiële aspecten die verbonden zijn aan het doorwerken na het
65ste jaar worden door het kabinet met wel erg groot gemak terzijde geschoven,
hetgeen met name geldt voor de zelfstandigenaftrek. Waar 60% van de
mensen die doorwerken na hun 65ste zelfstandig is, is het uitermate bevreemdend
dat de zelfstandigenaftrek stopt wanneer men als zelfstandige 65 jaar wordt.
Onder verwijzing naar de door de Kamer aangenomen motie-Aptroot, die de regering
verzoekt een voorstel tot afschaffing van de leeftijdsgrens voor zelfstandigenaftrek
voor te leggen, en naar het pleidooi dat de VVD-fractie gisteren tijdens de
algemene financiële beschouwingen op dit punt heeft gehouden, is de heer
Van der Sande zeer benieuwd naar de nadere argumentatie van de
regering op dit vlak. De in het kabinetsstandpunt op blz. 18 genoemde argumentatie
dat«bij zelfstandigen van 65 jaar en ouder de behoeften aan die reserveringsmogelijkheden
minder dringend zijn of zelfs niet meer bestaan» is wat hem betreft
discriminatoir en onacceptabel.Antwoord van de staatssecretarisDe staatssecretaris hecht eraan namens het
kabinet te benadrukken dat in dezen de AOW-leeftijd van 65 jaar als zodanig
in het geheel niet ter discussie staat en dat de gedachtewisseling in dit
algemeen overleg ook vanuit dat vertrekpunt moet worden beschouwd. Verder
dient ten aanzien van het langer werken van ouderen een duidelijk onderscheid
te worden gemaakt tussen de kortetermijnbenadering en de langetermijnbenadering,
aangezien er op dit punt ook nogal wat inhaalslagen gemaakt moeten worden
die niet van vandaag op morgen effect sorteren.De constatering is gerechtvaardigd dat met het oog op de vergroening en
de vergrijzing de arbeidsinspanningen van ongeveer iedereen in Nederland keihard
nodig zullen zijn, dus ook die van de zogenaamde oudere werknemers. In dat
kader mag, mede gelet op de momenteel aantrekkende economie, dan ook uitgegaan
worden van toekomstige autonome bewegingen in de richting van arbeidsparticipatie
van ouderen. Bij zijn aantreden had het kabinet zich tot doel gesteld om de
arbeidsparticipatie van werknemers tussen 55 jaar en 64 te verhogen tot 40%
in 2007 en tot 45% in 2010. Naar het zich nu laat aanzien, zal de doelstelling
van 40% reeds in 2006 gehaald worden. Aan het einde van het tweede
kwartaal van 2006 is het percentage 41,5. Op grond hiervan mag verwacht worden
dat de 45% in 2010 gehaald zal worden. Verder is vermeldenswaard dat
de gemiddelde uittreedleeftijd de afgelopen jaren fors is gestegen en dat
die inmiddels richting 61 jaar verschuift.Tegelijkertijd geldt dat er op het terrein van arbeidsparticipatie van
ouderen nog wel het nodige kan en moet gebeuren, juist waar, hoewel er enige
verbetering zichtbaar is, zich het verschijnsel op de arbeidsmarkt voordoet
dat mensen vanaf 45 jaar niet altijd even veel kansen hebben als degenen
die jonger zijn dan zij. Dat is ook de reden waarom het CWI bekend heeft gemaakt
binnen de eigen organisatie 300 fte’s te zullen vrijmaken die zich specifiek
gaan inzetten om in één jaar 20 000 45-plussers aan het
werk te helpen. Het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) koopt
heel specifiek re-integratie in, gericht op deze leeftijdscategorie. Daarnaast
spelen nog een rol de maatregelen die het kabinet reeds heeft genomen met
betrekking tot VUT, prepensioen en dergelijke. Bovendien is er nog de stimuleringsregeling
leeftijdsbewust beleid, die nog doorloopt tot eind 2007 en die helemaal gericht
is op de benodigde cultuuromslag in dezen. In dit verband lopen er ook experimenten
waarbij werkorganisaties zodanig worden ingericht dat ouderen langer kunnen
doorwerken.Met name op het gebied van bewustwording en cultuuromslag is een belangrijke
rol weggelegd voor de Regiegroep GrijsWerkt wiens activiteiten precies invullen
waaraan behoefte is. Gerealiseerd moet worden dat de regiegroep wel enige
tijd nodig heeft gehad om zaken te inventariseren om de best practices tot
stand te brengen. In dat opzicht geldt dat er pas geoogst kan worden als er
tijdig gezaaid is en er voldoende tijd is gegund om bepaalde zaken tot wasdom
te laten komen. Wel is het van belang dat zijn werk en de resultaten ervan
meer zichtbaar worden, ook richting de Kamer, en dat die resultaten publicitair
ook meer aandacht krijgen, naar aanleiding waarvan de staatssecretaris binnenkort
een gesprek zal voeren met de voorzitter van de regiegroep. Aangezien de taskforce
Jeugdwerkloosheid een andere insteek had en een ander probleem behandelde
dan de arbeidsparticipatie van ouderen, is de staatssecretaris er a priori
geen voorstander van om, zoals mevrouw Bussemaker beoogt, deze één
opéén te imiteren naar een taskforce Ouderen.Naar aanleiding van haar contact met de Regiegroep GrijsWerkt over wat
er wel en niet moet gebeuren binnen ondernemingen op het gebied van arbeidsparticipatie
van ouderen, heeft de Stichting van de Arbeid inmiddels tien aanbevelingen
gedaan, die ook zijn vermeld in het voorliggende kabinetsstandpunt op stuk
nr. 28 170, nr. 47. Het departement van SZW en de Regiegroep GrijsWerkt
onderzoeken momenteel wat er over dit onderwerp in cao’s is neergeslagen
en hoe werkgevers en werknemers daar zelf invulling aan kunnen geven. Verder
zal de regiegroep via de Algemene Werkgeversvereniging Nederland de verschillende
cao-coördinatoren consulteren ten aanzien van concrete suggesties die
in cao’s kunnen worden opgenomen.Een van de substantiële financiële incentives van overheidswege,
is de sinds 2004 gestarte premievrijstelling voor oudere werknemers. Die houdt
in dat er geen basispremie WIA geheven wordt over het loon van werknemers
van 50 jaar en ouder die in dienst worden genomen en van alle werknemers die
aan het begin van een kalenderjaar in dienst zijn en 54,5 jaar of ouder zijn.
Bij een basispremie van 5,4% zoals die in 2006 geldt, betreft het hier
een totaalbedrag van meer dan 1 mld.Aan het probleem dat de heer De Wit schetst inzake mensen die ruim voor
hun 65ste jaar door het zware lichamelijke werk dat zij hebben verricht feitelijk
versleten zijn, dient in het kader van leeftijdsbewust personeelsbeleid aandacht
te worden gegeven binnen de bedrijven.Met betrekking tot het belang om oudere werknemers door middel van scholing
en opleiding «employable» te houden, is er naar het oordeel van
de staatssecretaris een belangrijke rol weggelegd voor de O&O-fondsen.
De Directie Leren en Werken die door de ministeries van OCW en SZW in het
leven is geroepen, is momenteel actief om alle partijen, waaronder gemeenten,
UWV, hogescholen, CWI, roc’s, werknemers en werkgevers, bij elkaar te
brengen op het punt van activiteiten rond scholing en EVC (Erkennen Verworven
Competenties). Inmiddels zijn ongeveer twintig convenanten ter zake gesloten.
De desbetreffende afspraken worden door beide departementen ook gemonitord
om te bezien of ze het beoogde effect hebben.De staatssecretaris is zeer terughoudend waar het gaat om de suggestie
van mevrouw Bussemaker om annex aan de no-riskpolis voor jongeren een soortgelijke
polis voor ouderen te introduceren. Weliswaar is door gemeenten op alle 14 000
jongerenpolissen die beschikbaar waren gesteld, ingetekend, maar de kernvraag
is of er ook daadwerkelijk 14 000 werkgevers kunnen worden gevonden die
voor 14 000 mensen die no-riskpolis zullen aanwenden.Erkentelijk is de staatssecretaris voor het zwartboek dat hij uit handen
van mevrouw Bussemaker mocht ontvangen. In het verleden is ook wel gebleken
dat dergelijke boeken aanknopingpunten bieden om er nader op te reageren.
Het is ook voor de mensen in de praktijk goed om dergelijke overzichten te
hebben.Het advertentiesysteem van het CWI bevat een leeftijdsfilter. Als er een
leeftijdsgrens in een advertentie is vermeld waarvoor geen objectieve rechtvaardiging
is, wordt die advertentie niet geplaatst. De leeftijdsdiscriminerende advertenties
waaraan mevrouw Bussemaker refereerde, zouden dus niet meer voor kunnen komen.Het kabinet is voornemens om het uit 1945 daterende Koninklijk Besluit
over de leeftijdsgrens voor overheidspersoneel in te trekken. De regeling
met betrekking tot het sociaal beleidskader is niet meer van toepassing. De
vraag of er een andere regeling voor in de plaats komt, is op dit moment moeilijk
te beantwoorden. Bovendien ligt er de afspraak dat ten aanzien van het personeelsbeleid
van de overheid de minister van Binnenlandse Zaken de gesprekspartner is van
de Kamer. Zonder vooruit te kunnen en willen lopen op de uitkomsten en de
specificaties op alle onderdelen, benadrukt de staatssecretaris
dat de in de voorliggende stukken gekozen inzet op het punt van de arbeidsparticipatie
van ouderen in lijn is met dat beleid, in de zin dat de lijn die de overheid
naar buiten predikt ook naar binnen gepredikt moet worden.Bij het vrij verkeer van werknemers kan geconstateerd worden dat het instrument
van de tewerkstellingsvergunning veelal van toepassing is voor sectoren waar
er een tekort aan arbeidskrachten is, evenals dit het geval is voor de kennismigranten.
In macro-economisch opzicht, dus uitgaande van het verschil tussen vraag en
aanbod, mag verondersteld worden dat er geen sprake is van serieuze verdringing
van Nederlandse ouderen.Evenals de Stichting van de Arbeid heeft de SER geconstateerd dat, buiten
het feit dat er geen wettelijke belemmeringen bestaan voor het doorwerken
na 65 jaar, het bruto-nettotraject voor 65-plussers gunstiger is dan voor
65-minners, om welke reden de raad extra positieve prikkels niet nodig acht.
Gerealiseerd moet worden dat 65-plussers bij een gelijk brutoloon voor de
werkgever goedkoper zijn en zij er zelf ook meer aan overhouden, gezien het
regime van AOW en de kleinere wig tussen werkgevers en werknemers. In bijlage
3 van het kabinetsstandpunt over het wegnemen van belemmeringen voor doorwerken
na 65 jaar is een en ander nader geëxpliciteerd.Het automatisme waarmee iemands arbeidsovereenkomst bij het bereiken van
de leeftijd van 65 jaar wordt beëindigd, laat naar het oordeel van de
staatssecretaris onverlet dat het werkgevers en werknemers vrij staat om vanaf
de 65-jarige leeftijd nieuwe afspraken te maken buiten de cao om. Vragen of
er in de periode sprake moet zijn van ontslagbescherming, loondoorbetaling
bij ziekte et cetera kunnen momenteel nog niet beantwoord worden, aangezien
ze onderwerp vormen van de verkenning over het verlichte regime die nog gaande
is en waarover de Kamer later geïnformeerd zal worden.Wat betreft mensen met een onvolledige AOW die besluiten door te werken
na hun 65ste jaar om hun AOW-gat te vullen, liggen er naar de mening van de
staatssecretaris met name in de tweede pijler mogelijkheden, zoals het inkopen
van aanvullend pensioen.Het, zoals door de heer Van der Sande geopperd, niet algemeen verbindend
verklaren in cao’s dat men op z’n 65ste móét stoppen
met werken, is op dit moment niet aan de orde. Zodra dit wel het geval is,
is het zeker een punt dat aandacht verdient, aangezien het verbieden om op
vrijwillige basis door te werken na 65 jaar een uitgangspunt is dat niet door
het kabinet wordt gesteund.Waar de minister van Financiën als eerstverantwoordelijke voor de
zelfstandigenaftrek de discussie hierover in het kader van de algemene financiële
beschouwingen namens het kabinet voert, past de staatssecretaris dan ook bescheidenheid
op dit onderdeel.Nadere gedachtewisselingHet is de heer De Wit (SP) nog onduidelijk
welk uitgangspunt de staatssecretaris precies hanteert bij het doorwerken
na het 65ste jaar. Acht hij het aanvaardbaar dat er in feite twee soorten
werknemers zijn, te weten mensen vóór 65 jaar en degenen van
65 jaar en ouder?Ten slotte wijst hij op het grote belang dat er in de bedrijven zelf concrete
afspraken worden gemaakt over een te voeren ouderenbeleid in dezen.Mevrouw Bussemaker (PvdA) pleit er nogmaals
voor dat, aangezien de Regiegroep GrijsWerkt slechts een inventariseerde taak
heeft, er een taskforce Ouderen in het leven wordt geroepen die een duidelijke
aanjaagfunctie gaat vervullen.Verder moet zij constateren dat in weerwil van de opmerking van de staatssecretaris
dat het advertentiesysteem van het CWI een leeftijdsfilter bevat
waardoor leeftijdsdiscriminerende advertenties dus niet meer voorkomen, haar
helaas nog voldoende concrete en zeer recente voorbeelden bekend zijn van
gevallen waarin wel degelijk sprake is van leeftijdsdiscriminatie.Daar werknemers nog steeds ervaren dat doorwerken na 65 jaar afhankelijk
is van de bereidheid van de werkgever en er nog steeds een groot aantal met
name culturele belemmeringen zijn op dit vlak, blijft het noodzakelijk dat
kabinet en sociale partners zich tot het uiterste inspannen om heldere afspraken
te maken tot verbetering.Mevrouw Bussemaker brengt nog in herinnering het amendement-De Grave/Bussemaker
dat vier jaar geleden bij de behandeling van de wetgeving inzake het tegengaan
van leeftijdsdiscriminatie werd ingediend en dat ertoe strekt om bij cao’s
niet meer het automatisme toe te staan dat mensen tegen hun wil in ontslagen
worden op hun 65ste jaar. De indieners hebben zich destijds laten overtuigen
dat uitvoering van het amendement op dat moment niet opportuun zou zijn omdat
het te veel cao’s overhoop zou gooien, maar dat het wel wenselijk zou
zijn om in de toekomst stappen in die richting te zetten. De vraag is dan
ook welke stappen het kabinet op dit punt inmiddels heeft gezet en nog zal
zetten.Mevrouw Verburg (CDA) vraagt of de doelstelling
van het CWI om in één jaar 20 000 45-plussers aan het werk
te helpen ook betrekking heeft op de mensen die van werk naar werk begeleid
worden, dus degenen die in de WW dreigen te komen. Zal er bovendien voor gezorgd
worden dat in dit verband geen wachttijd, dus een periode van een halfjaar
waarin men zelf naar werk zoekt, in acht worden genomen? Juist bij oudere
werkzoekenden geldt namelijk dat hoe langer ze werkloos zijn hoe moeilijker
het is om weer aan de slag te komen.Niet gerustgesteld is mevrouw Verburg door de beantwoording van de staatssecretaris
over de verdringing van 65-minners door 65-plussers. Het kan voor werkgevers
namelijk aantrekkelijk zijn om werknemers die nog geen 65 jaar zijn richting
de uitgang te manoeuvreren om ze vervolgens na hun 65ste jaar weer aan te
nemen. Is de staatssecretaris bereid de ontwikkelingen op dit punt nader te
onderzoeken?De heer Van der Sande (VVD) benadrukt nogmaals
het belang van het «executen», het ervoor zorgen dat de beoogde
doelstellingen ter zake ook daadwerkelijk worden gehaald. In die zin is niet
zozeer belangrijk hoe het gebeurt als wel dát het gebeurt.Op het punt van de zelfstandigenaftrek maakt de staatssecretaris zich
er wat te gemakkelijk van af door te verwijzen naar de eerstverantwoordelijke
minister van Financiën. Waar in de onderliggende stukken de staatssecretaris
onvoldoende heeft gemotiveerd waarom de zelfstandigenaftrek na het 65ste jaar
zou dienen te vervallen, mag van hem in dit algemeen overleg ook een inhoudelijke
reactie verwacht worden.De staatssecretaris meent dat uitgaande van
de grens van 65 jaar waardoor er ook in de sfeer van premies en belastingen
voor 65-minners een ander regime geldt dan voor 65-plussers, de heer De Wit
in die zin wel gelijk heeft met zijn redenering omtrent het bestaan van twee
soorten werknemers zijn. De volgende vraag is of er daarnaast voor 65-plussers
behoefte is aan een verlicht regime op bepaalde terreinen. De antwoorden op
die vraag worden in beeld gebracht in de nadere verkenning die te zijner tijd
aan de Kamer zal worden voorgelegd.De concrete en zeer recente voorbeelden van leeftijdsdiscriminatie waarvan
mevrouw Bussemaker melding maakte in relatie tot het CWI-advertentiebeleid,
geven de staatssecretaris aanleiding om het CWI er op te wijzen dat ondanks
de aanwezigheid van eerdergenoemde leeftijdsfilter, er kennelijk nog bepaalde
zaken fout gaan.De staatssecretaris is graag bereid om in de verdere beleidsformuleringen
nader aandacht te besteden aan de problematiek van de verdringing door 65-plussers
van 65-minners, zoals door mevrouw Verburg geschetst.Ten slotte geeft hij aan inmiddels goed doordrongen te zijn van de diepere
betekenis van de door de heer Van der Sande gebezigde term «executen»,
en zegt dan ook toe om de volgende week in het gesprek met de voorzitter van
de Regiegroep GrijsWerkt deze term te introduceren.De voorzitter van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,SmitsDe griffier van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,EsmeijerXNoot1Samenstelling:Leden: Noorman-den Uyl (PvdA), Bakker (D66), Bibi de Vries (VVD), De Wit
(SP), Van Gent (GroenLinks), Verburg (CDA), Hamer (PvdA), Bussemaker (PvdA),
Vendrik (GroenLinks), Mosterd (CDA), Smits (PvdA), voorzitter, Örgü
(VVD), Weekers (VVD), Rambocus (CDA), Ferrier (CDA), ondervoorzitter, Huizinga-Heringa
(ChristenUnie), Varela (LPF), Eski (CDA), Smeets (PvdA), Douma (PvdA), Stuurman
(PvdA), Hermans (LPF), Van Hijum (CDA), Van Egerschot (VVD), Van der Sande
(VVD) en Willemse-van der Ploeg (CDA).Plv. leden: Depla (PvdA), Koşer Kaya (D66), Blok (VVD), Kant (SP), Özütok
(GroenLinks), Smilde (CDA), Verbeet (PvdA), Timmer (PvdA), Azough (GroenLinks),
Omtzigt (CDA), Meijer (PvdA), Nijs (VVD) Visser (VVD), Algra (CDA), Vietsch
(CDA), Van der Vlies (SGP), Van Oerle-van der Horst (CDA), Van Dijken (PvdA),
Blom (PvdA), Kalsbeek (PvdA), Hessels (CDA), Aptroot (VVD), Griffith (VVD)
en Van Dijk (CDA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27406-96.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl