Rwanda; Brief minister over recente ontwikkelingen in Rwanda en Burundi
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 23727, nr. 13

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

01-05-1995

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1994-1995

23727 nr. 13

24-04-1995

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamRWANDA, 6–8 EN 10 APRIL Politieke en veiligheidssituatieHerdenking 7 aprilGesprek met vice-president en minister van Defensie KagameMandaat UnamirMensenrechten en onderzoek naar de genocideJustitieGevangenissenVluchtelingen en ontheemdenGesprekken met president Bizimungu, premier Twagiramungu
en minister van Binnenlandse Zaken SendashongaBURUNDI, 9 APRIL Politieke en veiligheidssituatieJustitieToenemend geweldVredespogingenToekomstperspectievenZAIRE, 9 APRIL EN TANZANIA, 11 APRILHULPVOORNEMENS RwandaBurundiVluchtelingenkampen in Zaïre en TanzaniaKibehoOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 23727Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 24135Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 49 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
23 727Rwanda24 135Burundinr. 13BRIEF VAN DE MINISTER VOOR ONTWIKKELINGSSAMENWERKINGAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 24 april 1995Met deze brief wil ik U informeren over mijn bezoek aan Rwanda, Burundi
en de vluchtelingenkampen in Tanzania. Het doel van de reis was mij op de
hoogte te stellen van de recente ontwikkelingen in Rwanda en Burundi, inclusief de voortgang in de humanitaire hulpverlening en te bezien
hoe Nederland een bijdrage kan leveren aan het herstel van de verhoudingen
en de wederopbouw in deze door conflicten getroffen regio.In Rwanda voerde ik onder meer gesprekken met de volgende personen:– president Pasteur Bizimungu– vice-president en minister van Defensie Paul Kagame– eerste minister Faustin Twagiramungu– minister van Buitenlandse Zaken Anatase Gasane– minister van Rehabilitatie Jacques Bihozagara– minister van Justitie Alphonse-Marie Nkubito– minister van Plan Jean-Berchmans Birara– minister van Binnenlandse Zaken Seth Sendashonga– minister van Familie en Vrouwen Aloysia Inyumba– de speciale vertegenwoordiger van de Secretaris-Generaal van de
VN Shaharyar Khan– de commandant van de Unamir-troepen majoor-generaal Guy Tousignant– de voorzitter van de Nationale Assemblee Juvénal Nkusi.Tevens voerde ik gesprekken met de vertegenwoordigers van VN-instellingen,
zoals Unhcr, UNDP, Unicef, DHA, IOC, Human Rights Field Operation in Rwanda
(HRFOR), het Internationale Comité voor het Rode Kruis (ICRC) en niet-gouvernementele
organisaties (o.m. Memisa, AzG, SNV, Novib, DRA, Terre des Hommes, Save the
Children Fund). Daarnaast bezocht ik de gevangenis van Kigali en woonde ik
op 7 april de officiële herdenkingsplechtigheid van de genocide bij. Op 9 april bezocht ik Burundi. Hier voerde ik gesprekken met de volgende
personen:– president Sylvestre Ntibantunganya– eerste minister Antoine Nduwayo– minister van Buitenlandse Zaken Jean-Marie Ngendahayo– minister van Binnenlandse Zaken en Interne Veiligheid Gabriel
Sinarinzi– staatssecretaris voor Internationale Samenwerking Nicolas Mayugi– de speciale vertegenwoordiger van de Secretaris-Generaal van de
VN Ahmedou Ould Abdallah.Daarnaast had ik een ontmoeting met de ambassadeurs van België, de
VS en de vertegenwoordiger van de Europese Commissie en met vertegenwoordigers
van VN-instellingen (Unicef, WFP, WHO, UNDP), het Internationale Comité
voor het Rode Kruis (ICRC) en NGO's (AICF, AzG-F, CRS).Enkele leden van mijn delegatie stelden zich op 8 en 9 april op de hoogte
van de situatie in de vluchtelingenkampen in Goma, Zaïre. Ten slotte
bracht ik op 11 april een bezoek aan de vluchtelingenkampen nabij Ngara in
Tanzania, waar ik sprak met onder meer de Tanzaniaanse regionale en districtsautoriteiten,
met Unhcr, DRA, AzG en Memisa. RWANDA, 6–8 EN 10 APRIL Politieke en veiligheidssituatieDe speciale vertegenwoordiger van de Secretaris-Generaal van de Verenigde
Naties (SV/SGVN), Shaharyar Khan, noemt de situatie in Rwanda gespannen. In
het begin van dit jaar waren de perspectieven voor Rwanda nog hoopgevend.
Donoren zegden massaal hun steun toe op de Ronde-Tafelconferentie voor Rwanda
op 19 januari. Eind december was onder Operation Retour de hervestiging begonnen
met 350 000 ontheemden in het zuiden van het land en het overheidsbeleid gericht
op verzoening leek gestalte te krijgen, vooral op dorpsniveau. In de loop
van februari zijn de spanningen echter toegenomen. De ontwikkelingen in het
land zijn sindsdien minder geruststellend.De spanningen zijn volgens Khan toe te schrijven aan een vicieuze cirkel
die zijn oorsprong vindt bij georganiseerde aanvallen uit Zaïre van voormalige
regeringssoldaten. Er zijn aanwijzingen van wapenleveranties aan het voormalige
regeringsleger (de Zaïre-connectie). Terwijl het voorheen vooral bandieten
waren die Rwanda binnendrongen, stellen Khan en Unamir-commandant Tousignant
dat er tegenwoordig vaker militaire acties zijn van indringers op Rwandees
grondgebied. De incidenten variëren van mijnen leggen, diefstal van vee
en bezittingen van burgers tot moord op soldaten van het Rwandees Patriottisch
Leger (RPA). Aangezien de kust bij het Kivu-meer 's nachts moeilijk te controleren
is, kan het RPA de infiltraties uit Zaïre niet tegenhouden. Deze leiden
tot nervositeit onder het RPA, dat overgaat tot preventieve, massale arrestaties
van een ieder tegen wie verdenking bestaat van sympathie met het vorige regime
of deelname aan de genocide. De arrestaties leiden tot overvolle gevangenissen
die desondanks steeds verder worden gevuld. Een ander gevolg is dat steeds
minder vluchtelingen naar huis terugkeren. Ook de aantallen terugkerende ontheemden
onder Operation Retour zijn afgenomen.Arrestaties, controles van het leger en onmenselijke levensomstandigheden
in de gevangenissen leiden op hun beurt tot reacties van de internationale
gemeenschap die bij de Rwandese autoriteiten niet altijd in goede aarde vallen.
De aandacht van het Westen voor huidige mensenrechtenschendingen komt op de
Rwandezen opmerkelijk over in het licht van de passiviteit van Unamir aan
het begin van de genocide vorig jaar. Zo ontstaat een sfeer van vijandigheid
jegens Unamir, het VN-systeem, de mensenrechtenwaarnemers en jegens het Westen
in het algemeen. In de aanloop naar de herdenking van de volkenmoord op 7
april nam die vijandigheid toe. De frustratie over de massale aanwezigheid
van internationale organisaties – nu wel – , de behoefte om verdriet
en woede te uiten en de invloed van extremisten in de samenleving leiden tot
een hausse van anti-westerse en anti-Unamir gevoelens.Om de spanningen in het land te laten afnemen moet de geschetste vicieuze
cirkel worden doorbroken. Khan beveelt aan dat vooral de bron van de problemen
wordt aangepakt: de «Zaïre-connectie» moet worden doorgesneden.
Tegelijk moet er snel een functionerend justititeel stelsel komen om verdachten
te berechten. Recentelijk heeft het parlement een mensenrechtencommissie gevormd,
die onder meer de gevangenissen bezoekt. Dit vertelde de voorzitter van het
parlement, Juvénal Nkusi, mij tijdens een bezoek aan het parlementsgebouw.
Ook is er een nationaal verzoeningscomité opgezet. In het parlement,
dat op 25 november 1994 werd geïnstalleerd, hebben acht politieke partijen
en het leger zitting, met tezamen 70 leden. De voormalige eenheidspartij van
Habyarimana, de MRND, en de extremistische Hutu-splinterpartij CDR zijn niet
in het parlement vertegenwoordigd. Herdenking 7 aprilDe regering van Rwanda had mij uitgenodigd de plechtigheid bij te wonen
ter gelegenheid van de herdenking van de genocide van april tot juli vorig
jaar. De herdenking vond plaats op de heuvel Rebero, even buiten Kigali. Daar
werden enkele duizenden lichamen herbegraven die in februari waren gevonden
in een massagraf bij het centrale hospitaal van Kigali. Ook Agathe Uwilingiyimana
vond op 7 april haar laatste rustplaats in Rebero. Als premier onder president
Juvénal Habyarimana stond zij bekend als gematigd en voorstander van
de uitvoering van de Arusha-akkoorden. Vorig jaar werd zij als een van de
eersten op gruwelijke wijze vermoord. De plechtigheid werd gekenmerkt door
ingetogen verdriet en ingehouden woede. Beide kwamen op deze dag tot uiting,
zonder dat de bijeenkomst een agressief politiek karakter kreeg. Wel droeg
een aantal deelnemers aan een stille optocht protestborden die het gebrek
aan actie van het Westen tijdens de genocide, maar ook nu, bij de berechting
van de moordenaars, aan de kaak stelden. Tegenover de speciale vertegenwoordiger
van de Secretaris-Generaal van de VN, Shaharyar Khan, werd een bord in de
grond geplant met de tekst «Unamir, where were you during the genocide?».
In de toespraken van overheidsvertegenwoordigers werden bittere toespelingen
gemaakt op het gedrag van Frankrijk, België en de internationale gemeenschap
in het algemeen. In de diverse toespraken maakte de nieuwe regering van Rwanda
duidelijk dat zij wil breken met het verleden en met de cultuur van straffeloosheid
om de wereld te tonen dat zij steun uit het buitenland waard is. In mijn toespraak –
waarvan ik een kopie bijsluit –1 ben ik
ingegaan op de noodzaak van rechtspraak als voorwaarde voor verzoening. Gesprek met vice-president en minister van Defensie KagameVice-president Paul Kagame beklaagde zich over de steun van de internationale
gemeenschap aan het voormalige regeringsleger. Niet alleen wordt dit leger
gratis van voedsel en onderdak voorzien, er zijn ook regelmatige wapenleveranties
naar Zaïre. Soldaten van het RPA daarentegen slapen in de buitenlucht,
krijgen soldij noch voedsel van westerse donoren en moeten als
gevolg van het wapenembargo tegen Rwanda werken met verouderd materieel. Kagame
pleitte ervoor het embargo tegen Rwanda op te heffen voor zogeheten «non
lethal items», zoals uniformen, tenten en transportmiddelen en tegelijkertijd
een embargo in te stellen tegen de extremistische krachten in Zaïre.
Het beleid van de regering richt zich op de integratie van ontheemden en vluchtelingen.
Kagame noemt de kampen comfortable «legalized sanctuaries» voor
criminelen. Deze nemen grote groepen onschuldigen in gijzeling en leggen Operation
Retour lam. Ik had in mijn gesprekken met Kagame, die Nederland in de afgelopen
maanden twee maal bezocht, sterk benadrukt dat de repatriatie van de ontheemden
geweldloos zou moeten geschieden en volgens plannen die in overeenstemming
met de Verenigde Naties zouden worden opgesteld. Ik heb dat wederom benadrukt.
Ik stelde dat ook angst een belangrijke oorzaak vormt voor vluchtelingen en
ontheemden om niet terug te keren. Die angst wordt ingegeven door de verslechterende
veiligheidssituatie, met name de toename van schijnbaar willekeurige arrestaties.
«Sinds kort lijkt de situatie in de gevangenissen het enige gespreksonderwerp
van het Westen», verzuchtte Kagame. «De verantwoordelijken van
1 miljoen doden moeten ter verantwoording worden geroepen, anders is nationale
verzoening niet mogelijk. De internationale gemeenschap toont zich zeer bekwaam
in het klagen over de situatie in de gevangenissen maar is zelf niet bij machte
om, een jaar na de genocide, verdachten ter verantwoording te roepen voor
het Internationale Tribunaal». Kagame vroeg om meer begrip voor de praktische
problemen waarmee de regering wordt geconfronteerd. De invallen vanuit met
name Zaïre nemen toe. Kagame stelde dat het RPA in staat was de infiltratie
tegen te gaan. Bovendien verwacht Kagame weinig van een VN-troepenmacht die
het land verliet op het hoogtepunt van de slachtingen. Ik heb daartegenover
gesteld dat het ondanks alles om meerdere redenen wenselijk was met de VN,
inclusief Unamir, samen te blijven werken. Kagame is bereid tot demobilisatie
van kindersoldaten, gehandicapten en ouderen. Tot nu toe lijken donoren echter
niet geïnteresseerd in het financieren van deze programma's. Ik heb aangekondigd
met andere hulpgevende landen hierover te zullen spreken. Mandaat UnamirDe commandant van de Unamir-troepen, majoor-generaal Guy Tousignant stelt
dat het mandaat van Unamir (de veiligheid van burgers, humanitaire activiteiten
en terugkerende vluchtelingen garanderen) op gespannen voet staat met de soevereiniteit
van de Rwandese overheid. De president en vice-president hebben, vermoedelijk
na druk van extremisten, een gefaseerde terugtrekking van Unamir voorgesteld
na de beëindiging van het mandaat in juni van dit jaar. Vice-president
Kagame stelt dat het RPA de veiligheidstaken van Unamir zelf kan uitvoeren.
Het officiële overheidsstandpunt over Unamir is echter onduidelijk. Ook
vanuit regeringskringen wordt de opvatting geventileerd dat Unamir moet blijven,
ook na juni 1995. Khan gelooft dat Unamir haar imago kan verbeteren door meer
«peace-building»-taken op zich te nemen, zoals reparatie van gebouwen
en infrastructuur. Tousignant ziet voor Unamir een grensbewakende functie
weggelegd. Unamir zou met helikopters en motorboten de grens met Zaïre
kunnen patrouilleren. Dit zou een afschrikwekkend effect hebben op infiltranten.
Hiermee zou de spanning in Rwanda afnemen en de terugkeer van vluchtelingen
worden bevorderd. Naast een verlenging van het mandaat van Unamir, eventueel
gepaard met een reductie van het aantal manschappen, heb ik in verschillende
gesprekken met Rwandese bewindslieden uitbreiding van het mandaat van Unamir
tot grensbewaking, mijnopruiming en bewaking/uitbreiding van gevangenissen
besproken. Mensenrechten en onderzoek naar de genocideWilliam Clarance, hoofd van de Human Rights Field Operation in Rwanda
(HRFOR) noemde de wraakacties in Rwanda begrijpelijk, hoe verwerpelijk ze
ook zijn. In een ander land zou de genocide tot nieuwe massamoorden hebben
geleid. In Rwanda worden weinig lynchpartijen gehouden, maar worden steeds
meer mensen willekeurig gearresteerd. Nog steeds wordt een deel van de arrestanten
vastgezet op basis van vage aanklachten of valse beschuldigingen van inhalige
buren. Eenmaal gearresteerd belanden mensen in gemeentelijke cachots. Hier
vinden de meeste mensenrechtenschendingen plaats, voordat de arrestanten naar
de centrale gevangenissen worden overgebracht. Hoewel het leger folteringen
ontkent, heeft de mensenrechtenmissie met name in deze cachots verschillende
gevallen gedocumenteerd.Alle aandacht van de missie voor huidige mensenrechtenschendingen heeft
geleid tot een gespannen verhouding met de overheid en agressieve commentaren
op de nationale radiozender aan het adres van de HRFOR. Ik onderschrijf een
deel van de kritiek in het laatste rapport van de mensenrechtenorganisatie
African Rights («A Waste of Hope») dat de missie van het Mensenrechtencentrum
het onderzoek naar de genocide heeft verwaarloosd. De gedachte dat alles al
bekend zou zijn over de genocide, deel ik niet. Ik heb de HRFOR dan ook aangeraden
de balans te herstellen en meer te publiceren over het onderzoek naar de genocide
dat ook daadwerkelijk plaatsvindt. Hoewel er ongeveer 20 000 massagraven
zouden zijn in Rwanda, en hoewel zijn missie deze heeft onderzocht, zegt Clarance
niet gemachtigd te zijn hier over te publiceren. Het Internationale Tribunaal
zou dit hebben verboden zolang nog materiaal moet worden verzameld voor de
processen tegen de verantwoordelijken van de genocide.Het Nederlandse onderzoeksteam (Netherlands Forensic Investigation Team),
dat onder de missie van het Mensenrechtencentrum onderzoek doet naar oude
en nieuwe mensenrechtenschendingen, zegt teleurgesteld te zijn over zijn werk
in Rwanda. Wegens een onduidelijk mandaat en onduidelijke rapportagelijnen
heeft het team dubbel werk verricht met dat van de mensenrechtenwaarnemers.
Hun bevindingen zijn bovendien niet gesystematiseerd opgeslagen en zijn in
deze vorm bijgevolg van beperkt nut. Het Nederlandse team heeft veel aandacht
besteed aan de huidige mensenrechtenschendingen en ondervond daarbij tegenwerking
van plaatselijke autoriteiten. Wat met de bevindingen van het team gebeurt
is onduidelijk. De onderzoeken naar de aanslagen op de journalist Edouard
Mutsinzi en de prefect van Butare Pierre Claver Rwangabo lijken in de doofpot
te worden gestopt. Volgens teamleider Wesselius is onderzoek naar de genocide
pas effectief wanneer tegelijk ook de justitiële sector in Rwanda voldoende
steun krijgt. JustitieZonder berechting van de plegers van genocide is nationale verzoening
niet mogelijk. Het Internationale Tribunaal zal waarschijnlijk slechts de
«hoofdschuldigen», de bedenkers van de genocide, berechten. Het
gaat daarbij om hooguit een paar honderd mensen, die veelal een veilig heenkomen
in het buitenland hebben gezocht. Vele duizenden uitvoerders van de genocide
moeten door de lokale rechtbanken worden berecht. Veel rechters zijn vermoord
of verblijven in de vluchtelingenkampen in Zaïre en Tanzania. Minister
van Justitie Nkubito verzocht om spoedcursussen om Rwandese rechters op te
leiden, steun voor de aanschaf van functioneringsmateriaal en de salariskosten
van het justitiële apparaat alsmede bij de rehabilitatie van rechtbanken
en de toevoeging van buitenlandse rechters daaraan. Buitenlandse
rechters kunnen helpen dossiers voor te bereiden alsook – tot op zekere
hoogte – participeren in de rechtspraak en het opleggen van straffen.
Een andere prioriteit is het opleiden van gendarmes, burgerpolitie en gevangenisbewakers.
Ten slotte moet de wetgeving worden aangepast aan de uitgangspunten van de
Arusha-vredesakkoorden en aan de beginselen van een rechtsstaat. Ik benadrukte
dat onafhankelijkheid van het gerechtelijke apparaat van groot belang is.
De modaliteiten van de Nederlandse steun zullen mede hiervan afhangen. Ik
introduceerde de Nederlandse Officier van Justitie die op dezerzijds verzoek
de mogelijkheden voor steun aan de rehabilitatie van de justitiële sector
bekijkt. Ik benadrukte bovendien dat het wenselijk is tegelijkertijd zowel
de omstandigheden in de gevangenissen te verbeteren als de eerste processen
nu snel te beginnen. GevangenissenDe centrale gevangenis van Kigali is berekend op 2 000 mensen. Bij
mijn bezoek waren er ruim 8 000 gedetineerden, onder wie bijna tweehonderd
vrouwen en hun zestig kinderen. Hoewel er geen ruimte meer voor is, komen
er dagelijks nieuwe gevangenen bij. De levensomstandigheden in de centrale
gevangenis van Kigali zijn onhoudbaar, maar zijn nog beter dan die in andere
gevangenissen, zoals die van Gitarama. In Gitarama is de beschikbare ruimte
zo krap dat bijna alle gevangenen moeten staan. Er leven vier mensen per vierkante
meter. Wanneer niet op zeer korte termijn hierin verandering komt zijn ernstige
ongelukken onvermijdelijk. Iedere gevangene krijgt van het Rode Kruis dagelijks
een tweehonderd gram bonen, tweehonderd gram bloem en honderd gram olie. Hoewel
deze hoeveelheden niet voldoende zijn, lijken de meeste gevangenen niet ondervoed.
Wel is de gezondheidssituatie precair: een onderbreking in de voedsel- of
watervoorziening zal leiden tot epidemieën en massale sterfgevallen.
Op dit moment heerst er dysenterie en sterven dagelijks drie tot vier mensen
in de gevangenis van Kigali.Op 10 april jl zaten er officieel in Rwanda ruim 32 000 Rwandezen
vast op grond van een genocide-aanklacht. Wekelijks komen er ongeveer 1 500
gevangenen bij. Van de twintig gevangenissen in Rwanda zijn er nu dertien
in gebruik. Een groot aantal gedetineerden zit vast in gemeentelijke cachots.
Tot op heden is nog bijna niemand verhoord. De gevangenen kunnen zich niet
verdedigen tegen aanklachten zolang de processen niet begonnen zijn. Om de
bevolkingsdruk in de gevangenissen enigszins te verlichten is begin februari
een Commission de Triage, een schiftingscommissie, ingesteld die verdachten
tegen wie onvoldoende bewijs bestaat voorwaardelijk kan vrijlaten. De commissie
bestaat uit de procureur, de militaire inlichtingendienst en de gendarmerie.
Tot nu toe heeft de commissie slechts circa vijftig mensen vrijgelaten. Eind
maart is de commissie stilgelegd omdat er kritiek zou zijn gekomen op haar
beslissingen. In mijn gesprekken met Rwandese bewindslieden beval ik aan dat
de Commission de Triage zijn werkzaamheden hervat en effectiever gaat opereren,
eventueel met buitenlandse deskundigheid.De directeur van het Internationale Comité van het Rode Kruis (ICRC)
in Kigali, Jean-François Sangsue, noemt de overbevolking in de gevangenissen
een humanitair drama. Ook al is het merendeel van de gevangenen vermoedelijk
schuldig aan moord, een menselijke behandeling mag hen niet worden ontzegd.
Ik heb de Rwandese autoriteiten er op gewezen dat zij een voorbeeld moeten
stellen voor de toekomst. Schendingen van mensenrechten zijn niet acceptabel.
Om een humanitaire ramp af te wenden heb ik steun toegezegd voor de plannen
van ICRC om de gevangeniscapaciteit in Rwanda uit te breiden. Concrete plannen
hiervoor worden thans uitgewerkt. Om gedetineerde kinderen te scheiden van volwassenen, heb ik steun toegezegd aan Unicef voor de inrichting van
een apart detentiecentrum voor kinderen onder 14 jaar. Vluchtelingen en ontheemdenSinds december 1994 voert de regering samen met VN-instellingen en NGO's
Operation Retour uit voor de vrijwillige terugkeer van ontheemden. Hiertoe
is de tripartitie structuur van het «Integrated Operation Centre»
(IOC) opgezet. Ook is er een ontvangststructuur opgezet voor terugkerende
vluchtelingen uit Zaïre en Tanzania. In januari en februari keerden gemiddeld
3 000 vluchtelingen en 2 000 ontheemden per week naar huis terug.
Eind maart is het aantal terugkerenden afgenomen tot ongeveer 100 per week.
Volgens regeringsvertegenwoordigers wordt dit veroorzaakt door de intimidatiecampagne
van de voormalige regering en leden van de Interahamwe. Echter, ik heb gesteld
dat ook andere factoren de terugkeer beïnvloeden, zoals angst. In de
aanloop naar 7 april verslechterde de veiligheidssituatie. Ontheemden en vluchtelingen
werden bij terugkeer door het RPA uitvoerig gecontroleerd op wapenbezit. Sommigen
werden bij thuiskomst gearresteerd. Volgens de Unhcr-vertegenwoordiger blijkt
uit onderzoek dat het aantal willekeurige arrestaties niet excessief is. Hij
verwacht dat het aantal terugkerenden weer zal aantrekken nu de herdenkingsplechtigheid
op 7 april zonder incidenten is verlopen. Het IOC heeft begrip voor de wens
van de regering de acht ontheemdenkampen in het land zo snel mogelijk te sluiten.
Ik heb in mijn gesprekken met regeringsleiders benadrukt dat de ontmanteling
geweldloos en in samenwerking met de VN dient te geschieden. Het IOC heeft
reeds een plan opgesteld voor gefaseerde ontmanteling van de ontheemdenkampen.
Hiertoe zal de voedseldistributie aan de 270 000 ontheemden in de kampen
worden gereduceerd en worden verplaatst naar de communes. Een informatiecampagne
maakt onderdeel uit van het plan.Unhcr en het IOC benadrukken dat een oplossing moet worden gevonden voor
de eigendomsproblemen in het land. De terugkerende Tutsi-vluchtelingen uit
1959 nemen nu de onroerend-goedbezittingen in van de bevolking die in 1994
op de vlucht sloeg. Naar schatting zijn er ruim 1 miljoen van dergelijke vluchtelingen
uit 1959, van wie er nu reeds 600 000 zijn teruggekeerd. Zij vestigen
zich in de hoofdstad Kigali en in het noorden van het land. Men heeft vanuit
Uganda grote kuddes vee meegenomen. De grote druk van het vee op de natuurlijke
omgeving veroorzaakt ernstige milieu-problemen. Minister van Wederopbouw Bihozagara
heeft een hervestigingsprogramma voor de vluchtelingen opgesteld. Zij zouden
in een dun bevolkte streek in het Noordoosten nabij het Akagera National Park
moeten worden gevestigd alsmede in een aantal andere gebieden verspreid door
het land. Een recente missie van de Wereldbank bekritiseert deze optie en
acht de ecologische draagkracht van Rwanda beperkt. Het milieu zal onherstelbare
schade oplopen van een geconcentreerde instroom van vee en mensen. Voor de
bouw van huizen en de aanleg van een sociaal-economische infrastructuur (wegen,
electriciteits- en watervoorzieningen) zegden donoren tijdens de Ronde-Tafelconferentie
nauwelijks geld toe. Gesprekken met president Bizimungu, premier Twagiramungu
en minister van Binnenlandse Zaken SendashongaPresident Pasteur Bizimungu legde vooral de nadruk op het probleem van
de overlevenden van de genocide. Velen van hen hebben hun huizen en bezittingen
verloren en lijken te worden verwaarloosd door de hulporganisaties. Behalve
terugkerende Rwandezen hebben ook de overlevenden hulp nodig, aldus Bizimungu.
NGO's zouden op dit terrein programma's kunnen uitvoeren. Hoewel de omvang van de problemen sterk verschilt, is de huidige situatie
in Rwanda vergelijkbaar met die in het Westen kort na de Tweede Wereldoorlog.
Toen ook vonden afrekeningen en arbitraire arrestaties plaats, en moest het
gezag van het leger worden overgedragen aan wederom op te bouwen burgerlijke
autoriteiten. De overheid dient zo snel mogelijk weer een civiele samenleving
te vestigen, zo hield ik de president voor. Hiertoe zal de berechting van
de schuldigen moeten beginnen, door een van het leger onafhankelijke rechtspraak.
De wijze waarop het verleden in Rwanda wordt verwerkt zal van invloed zijn
op de toekomst: als de straffeloosheid niet snel wordt aangepakt is herhaling
niet ondenkbaar. Bovendien zal het imago van Rwanda in het buitenland verslechteren.
Ik uitte mijn bezorgdheid over het stopzetten van de Commission de Triage
en over de opschorting voor onbepaalde tijd van de eerste processen die op
6 april waren gestart. Ik wees er tevens op dat de toestand in de gevangenissen
het beeld van Rwanda in het buitenland ondermijnt. Om duidelijk te maken dat
het Rwanda ernst is met de correcte berechting van verdachten, moeten transparante
arrestatieprocedures worden opgezet en dient door de Commission de Triage
zo spoedig mogelijk een scheiding te worden aangebracht tussen op goede gronden
verdachten en kennelijk dan wel zeer vermoedelijk onschuldig gevangen gezette
personen. Bovendien dienen kinderen en volwassenen in gevangenissen te worden
gescheiden. Met betrekking tot de terugkeer van de ontheemden zegde president
Bizimungu toe dat deze geweldloos zou geschieden en in samenwerking met Unhcr.
Ik bepleitte daarbij uit te gaan van het hierboven genoemde plan van het IOC.Premier Faustin Twagiramungu erkende dat de Rwandese overheid er niet
in slaagt voldoende vertrouwen te wekken opdat vluchtelingen en ontheemden
terugkeren. Zij zijn enerzijds gijzelaars van de kampleiders, anderzijds is
de veiligheidssituatie in Rwanda nog te onzeker, Twagiramungu waarschuwde
tegen de opkomst van extremistische groeperingen die zich verzetten tegen
de terugkeer van vluchtelingen. Extremisten oefenen druk uit op de regering
opdat zij haar standpunten verscherpt. Om vertrouwen te wekken onder de Rwandezen
moet de lokale administratie over meer middelen beschikken, aldus de premier.
De interimburgemeesters die het RPF heeft benoemd moeten binnen afzienbare
tijd worden vervangen door civiele burgemeesters. Ik heb ook in dit gesprek
gesteld dat de terugkeer van ontheemden in nauwe samenwerking met Unhcr moet
worden uitgevoerd en de opvang en integratie van terugkerenden moet worden
verbeterd. Het gebruik van geweld zou moeten worden vermeden. De hervestiging
van vluchtelingen zou volgens de premier zo veel mogelijk gespreid moeten
geschieden. De huidige arrestatiepraktijken moeten zodanig worden bijgesteld
dat alleen de echte schuldigen gegronde vrees hebben te worden opgepakt.Minister van Binnenlandse Zaken Seth Sendashonga beval een aantal praktische,
concrete maatregelen aan gericht op het spoedig in werking stellen van civiele
procedures. De door hem gedane suggesties kwamen aan de orde in het verdere
overleg terzake. Zijn ministerie ontvangt steun van België en van Usaid.
Nederland zal steun verlenen aan de vervaardiging van plastic identiteitskaarten
zonder etnische denominatie. BURUNDI, 9 APRIL Politieke en veiligheidssituatieDe situatie in Burundi is uiterst instabiel. Extremistische groepen van
zowel Hutu- als Tutsizijde trachten de zittende regering te ondermijnen. Herhaalde
malen zijn zij hierin al geslaagd, getuige onder meer het gedwongen
aftreden van premier Anatole Kanyenkiko in februari 1995. Kanyenkiko werd
door zijn eigen partij, de overwegend uit Tutsi's bestaande Uprona, geprest
af te treden omdat hij te gematigd zou zijn. Gesterkt door hun succes voeren
de extremisten hun intimidatiecampagne verder op. De nieuwe, eveneens van
Uprona afkomstige premier, Antoine Nduwayo, lijkt minder gematigd dan zijn
voorganger. Echter, hij heeft de steun van zijn partij en op dit moment kennelijk
ook van het leger. Dit maakt de positie van de coalitie-regering iets sterker.
De positie van de gematigde president Sylvestre Ntibantunganya, van de door
Hutu's gedomineerde Frodebu-partij, lijkt overigens wankel. Ontwapening van
milities in Burundi en het tegenhouden van wapenleveranties aan extremistische
groepen buiten Burundi noemt hij van essentieel belang voor de toekomst. Sinds
het begin van dit jaar zijn in de hoofdstad Bujumbura en de noordelijke provincies
vele burgerslachtoffers gevallen. Voor het eerst zijn ook buitenlanders slachtoffer
van het geweld. JustitieAlle gesprekspartners benadrukken het belang van een internationaal onderzoek
naar de moord op president Melchior Ndadaye in oktober 1993, overeenkomstig
de Convention du Gouvernement. De regering heeft de SGVN eind januari 1995
verzocht een dergelijk onderzoek in te stellen. Minister van Buitenlandse
Zaken Ngendahayo acht het essentieel de putschisten van oktober 1993 uit het
leger te verwijderen. Van belang is dat het onderzoek naar de verantwoordelijken
voor de wandaden van destijds snel begint. Pas als dat is afgesloten kan Burundi
aan een nieuw hoofdstuk in zijn geschiedenis beginnen.Ngendahayo vraagt buitenlandse steun om een anti-guerilla elite-corps
te creëren. Doordat het bestaande leger niet voor deze taak is uitgerust
vallen er volgens hem te veel burgerslachtoffers. Ik heb benadrukt dat het
van belang is dat het leger terug naar de kazernes gaat. Toenemend geweldIn mijn gesprekken met minister van Buitenlandse Zaken Jean-Marie Ngendahayo
en staatssecretaris voor Internationale Samenwerking Nicolas Mayugi werden
drie hoofdoorzaken genoemd voor het geweld. In de eerste plaats wordt het
aangewakkerd door opportunistische politici die via gewapende milities aanhang
proberen af te dwingen. Buitenlandse steun is nodig om de extremisten te isoleren.
De cultuur van de straffeloosheid is eveneens een hinderpaal in het streven
naar vrede. De regering vraagt financiële en personele steun ten behoeve
van effectieve rechtsvervolging, inclusief toevoeging van buitenlandse rechters
aan de lokale tribunalen met het oog op onafhankelijkheid en neutraliteit
van de rechtspraak. Ten slotte dragen de omvangrijke groepen ontheemden en
vluchtelingen bij aan de sociale spanningen.Vooral voormalig president Jean-Baptiste Bagaza (1976–1987) speelt
in op de frustraties onder deze groepen. De regering stelt voor hen een hervestigingsprogramma
op. Doel van het programma is alle ontheemden en vluchtelingen binnen een
jaar te hervestigen in het gebied van oorsprong. De regering organiseert in
mei 1995 een thematische donorconferentie om hiervoor middelen bijeen te brengen.
Humanitaire hulp bij de herintegratie wordt gezien als een remedie tegen politieke
manipulatie. Ik heb de regering aangeraden deze conferentie in nauw overleg
met de relevante VN-instellingen, zoals Unhcr, WFP en UNDP, te organiseren.
In juni zal UNDP een Ronde-Tafelconferentie organiseren voor de wederopbouw
van Burundi. Ik kondigde aan vertegenwoordigers naar beide conferenties te
zullen sturen. VredespogingenVolgens verschillende gesprekspartners heeft de huidige coalitieregering
meer kans van slagen dan de vorige. In de regering die begin maart werd gepresenteerd
zijn 12 van de 13 politieke partijen vertegenwoordigd die de Convention de
Gouvernement hebben ondertekend. De regeringsconventie vormt het institutionele
kader voor de vereiste nationale verzoening: alle etnische en ideologische
stromen zijn hierin vertegenwoordigd. Hiermee heeft de regering een brede
politieke basis, hetgeen meer vertrouwen geeft op een slagvaardig optreden.
De regeringscoalitie streeft vrede en stabiliteit na. Enkele weken geleden
werd een technische commissie geïnstalleerd die het nationale debat moet
voorbereiden, zoals beoogd in de Convention de Gouvernement. Het nationale
debat moet uitsluitsel geven over de cohabitatie van verschillende partijen
in Burundi, de herziening van de grondwet en de hervorming van het leger.
Hieraan zouden alle geledingen van de Burundese maatschappij moeten deelnemen.SV/SGVN Ould Abdallah heeft een Trust Fund in het leven geroepen om deze
nationale dialoog te faciliteren. Alle bewindslieden die ik ontmoette benadrukten
het belang van de «Campagne de sensibilisation de retour à la
paix» die begin april werd gestart. In het kader van deze bewustwordingscampagne
reizen kabinetsleden van verschillende politieke partijen gedurende een maand
gezamenlijk door heel Burundi. Zij pleiten tegen het geweld en voor samenwerking,
verzoening en vrede. De bevolking wordt opgeroepen afstand te nemen van de
extremisten.Premier en president benadrukken dat het probleem in Burundi politiek
is en niet etnisch. Daarmee wordt bedoeld dat bestaande etnische verschillen
door politieke manipulaties worden aangewakkerd en verscherpt. Burundi kende
in het verleden in feite twee regeringen, d.w.z. twee machtscentra: een Hutu-
en een Tutsi-regering. Sedert 1994 zijn deze twee voor de eerste keer in de
geschiedenis samengebracht in een nationale regering. Een echte eenheid vormt
deze echter nog niet. Illustratief hiervoor is het feit dat premier Nduwayo
(Tutsi) ook wel «co-president» wordt genoemd naast president Ntibantunganya
(Hutu). Hierdoor is er geen coherent regeringsbeleid gericht op het aan banden
leggen van het door Tutsi's gedomineerde leger, dat in hoge mate verantwoordelijk
is voor aanslagen op Hutu's. In deze context heeft het nationale debat volgens
buitenlandse waarnemers een therapeutische waarde. Het stimuleert het oplossen
van problemen door dialoog in plaats van geweld. De huidige regering moet
worden geholpen in het streven naar vrede, er is immers geen alternatief. ToekomstperspectievenPremier Nduwayo waarschuwt tegen de destabiliserende werking van sensationele
berichten in de media dat een «genocide à la Rwanda» onvermijdelijk
zou zijn in Burundi. Een waarnemer stelt echter dat de genocide van het door
Tutsi's gedomineerde leger op de Hutu-burgerbevolking allang is begonnen.
Hierbij wordt geen instrument onbenut gelaten: kinderen worden vermoord en
de genitaliën van vrouwen verminkt om voortplanting te voorkomen. De
cultuur van straffeloosheid geeft het leger een vrijbrief de politiek van
gewelddadige intimidatie voort te zetten. Een andere waarnemer waarschuwt
tegen een opdeling in een Hutu- en Tutsi-land. Bewindvoerders ontkennen dat
de regering dit nastreeft. Wel erkennen diverse ministers dat extremistische
elementen dit mogelijkerwijs nastreven. Hierbij worden verschillende accenten
gelegd. Volgens minister van Binnenlandse Zaken en Veiligheid Gabriel Sinarinzi
streeft vooral de extremistische Palipehutu een Hutu-staat na, terwijl westerse
waarnemers menen dat het streven naar opdeling vooral wordt gedragen
door Tutsi-extremisten. Het ontbreekt de regering thans aan middelen om een
effectief tegenwicht te bieden tegen de extremisten. Volgens SV/SGVN Ahmedou
Ould Abdallah kan het Westen slechts invloed op de situatie uitoefenen in
Burundi indien gezamenlijk wordt opgetreden. De verklaring van de EU-ministers
van Buitenlandse Zaken te Carcassone (19 maart) is een goed instrument voor
gecoördineerd optreden. Ould Abdallah benadrukt het belang van regelmatige
bezoeken aan Burundi op hoog politiek niveau. Hiermee kan extremisten wind
uit de zeilen worden genomen.Een «multi-national stand by force» van 500 man, zoals voorgesteld
door de SGVN, richt volgens de westerse gesprekspartners weinig uit. Volgens
het plan zouden de troepen, die buiten Burundi worden gestationeerd, extremisten
van gewelddadigheden moeten weerhouden. Een troepenmacht van slechts 500 man
is echter niet geloofwaardig en zou zelfs uitdagend, contraproduktief effect
kunnen hebben op het Burundese leger. De bestaande waarnemersmissie van de
OAE is volgens de VS evenmin een alternatief: de missie is te klein en kan
uitsluitend onder begeleiding van het leger mensenrechtenschendingen onderzoeken.
Om geweld in te dammen heeft president Ntibantunganya gevraagd om spoedige
ontplooiing van een contingent mensenrechtenwaarnemers. Nederland kan personele
en financiële steun verlenen aan een civiele VN-waarnemersoperatie in
Burundi. ZAIRE, 9 APRIL EN TANZANIA, 11 APRILOp 11 april bezocht ik vluchtelingenkampen in Ngara district (Tanzania)
waar 450 000 van de in totaal 750 000 vluchtelingen uit Burundi
en Rwanda in Tanzania verblijven. Een deel van de delegatie bezocht op 9 en
10 april vluchtelingenkampen rond Goma in Zaïre. Hier verblijven 720 000
vluchtelingen en ten zuiden van het Kivu-meer in Zaïre nog eens 500 000
vluchtelingen.De terugkeer van vluchtelingen is sterk afgenomen de laatste maanden vergeleken
bij januari. Informatie die vluchtelingen in kampen krijgen van hun informele
leiders over de situatie in Rwanda is angstwekkend eenzijdig en raakt vormen
van rechtstreekse intimidatie. In alle toonaarden wordt vluchtelingen ontraden
terug te keren naar Rwanda. In de vluchtelingenkampen circuleren pamfletten
waar breed uitgemeten wordt wat voor gruwelen hen bij terugkeer te wachten
staan. Vluchtelingen die aangegeven hebben terug te willen keren worden met
geweld tegengehouden en soms zelfs vermoord. Vluchtelingenleiders dragen openlijk
een visie uit waarin de RPF ervan wordt beschuldigd een vreedzaam land te
hebben bezet en weerloze burgers op de vlucht te hebben gedreven. Genocide
wordt in deze visie geheel verzwegen. Dit is de boodschap die de vluchtelingen
direct en dagelijks te horen krijgen. Getracht wordt via radiozenders ook
andere geluiden te laten horen. De ergste vormen van fysieke intimidatie en
geweld zijn de laatste weken overigens verminderd door de vergrote inzet van
Tanzaniaanse politie en Zaïrese legeronderdelen. In Tanzania steunt Unhcr
(met financiële middelen van donoren, waaronder Nederland) de Tanzaniaanse
politie met extra materieel, opdat deze beter uitgerust is haar taken uit
te voeren. De Tanzaniaanse politie heeft uit omliggende districten extra politie-eenheden
toegevoegd aan de regio waarin de vluchtelingenkampen gelegen zijn. Nadat
bleek dat een VN-politiemacht in Zaïre niet realistisch was heeft de
Unhcr een overeenkomst gesloten met de Zaïrese overheid waarbij Zaïre
1 500 elite-militairen inzet om de veiligheid in de kampen in Zaïre
te vergroten. Een Unhcr-verbindingseenheid moet deze soldaten trainen en adviseren.
Sinds het begin van deze operatie maken (tot nu toe als enige
buitenlanders) 15 Nederlanders deel uit van deze eenheid, die in totaal 60
man sterk moet worden. De Nederlandse groep bestaat uit pensioengerechtigde
militairen, actief en niet-actief politiepersoneel en humanitaire- en noodhulpdeskundigen.
In Zaïre hebben hulporganisaties en vluchtelingen goede ervaringen met
dit «Contingent Zairois de Securite dans les Camps» en de begeleiding
van de Unhcr verbindingseenheid. De snelle en kwalitatief goede inzet van
de 15 Nederlandse deskundigen wordt gewaardeerd. De veiligheid in de kampen
voor zowel vluchtelingen als hulpverleners is toegenomen. De troepen zijn
tot nu toe alleen nog ontplooid rond Goma en nog niet rond Bukavu (daar vond
12 april een gewelddadige inval plaats).In Ngara bracht ik een kort bezoek aan het Ngara-districtprogramma wat
in het samenwerkingsprogramma tussen Nederland en Tanzania is opgezet na de
toevloed van vluchtelingen in dit gebied vorig jaar. In een vergadering met
lokale overheidsfunctionarissen werd het sluiten van de Tanzaniaanse grens
voor vluchtelingen besproken en werd hen gevraagd de Tanzaniaanse gastvrijheid
jegens vluchtelingen te continueren.Voor de hulporganisaties is de hulp in het Grote Meren gebied de grootste
humanitaire operatie op het ogenblik. In zowel Zaïre als Tanzania werd
met een aantal hulporganisaties gesproken. In Tanzania werd gesproken met
vertegenwoordigers van het WFP, Unhcr, Unicef, AzG en DRA. . Voornaamste problemen
die door hen gesignaleerd werden waren: onmogelijkheid vluchtelingen bescherming
te bieden en de intimidatie in de kampen intensief te volgen en te keren,
het watertekort, de relatie tussen onvoldoende voedseldistributie en veiligheid,
de gevolgen van verheviging van het conflict in Burundi. De voedselsituatie
is, hoewel zeer kritiek, in Tanzania nog beheersbaar. Het WFP is er nog steeds
in geslaagd een kwantitatief voedselpakket (gemiddeld) bijna op peil te houden.
In Tanzania ligt de ondervoeding bij kinderen in de kampen lager dan bij de
lokale bevolking. In Zaïre is de situatie zorgelijker: daar krijgen de
vluchtelingen al enkele weken een ook in kwantitatief opzicht onvoldoende
voedselpakket. Het transport over de weg van de oostkust van Afrika is moeilijk,
zeker nu de Rwandese overheid minder en minder meewerkt aan voedseltransporten
over het grondgebied van Rwanda ten behoeve van de vluchtelingen («een
leger dat klaar staat ons aan te vallen», aldus Rwandese zegslieden).
Niet alleen de transportmogelijkheden, maar vooral de ontoereikende fondsen
zijn voor het WFP het grootste probleem. Na een recente noodkreet van deze
organisatie is nu 75% van de voor dit jaar benodigde fondsen toegezegd. Nederland
droeg reeds eerder dit jaar 12 miljoen gulden bij. In Benaco- en Msuhura Camp (Ngara, Tanzania) werd een bezoek gebracht
aan activiteiten van DRA en Alg. Medewerkers van DRA voeren een programma
uit met onderwijs-, psycho-sociale zorg en «community development»
componenten.De negatieve effecten voor de lokale bevolking in de gebieden waar de
vluchtelingen worden opgevangen zijn zeer groot. Houtkap en de sterk toegenomen
waterconsumptie hebben het natuurlijk evenwicht verstoord. De veiligheid is
ook buiten de kampen voor de lokale bevolking veel slechter geworden. De lokale
economie is, ondermeer door onevenwichtige prijsopdrijving, sterk ontwricht.
Vooral in Zaïre is door de voedseltransporten het lokale wegennet geheel
stuk gereden. HULPVOORNEMENS RwandaIn 1994 werd het grootste deel van de hulp besteed aan noodhulp voor de
vluchtelingen buiten de landsgrenzen van Rwanda. In 1995 richt de aandacht
zich in belangrijke mate ook op de wederopbouw in Rwanda. Zoals aangekondigd
tijdens het Mondeling Overleg op 10 november heeft Nederland sinds eind november
een vertegenwoordiging in Kigali.1. Nederland heeft tijdens de Ronde-Tafelconferentie voor Rwanda (Genève,
18–19 januari 1995) aangekondigd via twee kanalen te zullen bijdragen
aan de wederopbouw van het land. Uit het door Nederland geïnitieerde
UNDP Trust Fund kan de regering uitgaven financieren die veelal niet vallen
binnen het reguliere ontwikkelingssamenwerkingskader, zoals de lopende kosten
van ambtenarensalarissen en de aanschaf van functioneringsmiddelen. Prioriteiten
worden gesteld door de Rwandese regering. Hiertoe is een interministeriële
coördinatiestructuur opgezet onder leiding van minister van Planning
Birara. Nederland heeft tijdens de vergadering in Genève 11 miljoen
dollar beschikbaar gesteld via het Trust Fund voor de wederopbouw van een
civiele structuur in Rwanda. In 1994 was reeds 5 miljoen dollar aan het Trust
Fund beschikbaar gesteld. Ook andere donoren, zoals het VK, dragen bij aan
dit fonds. Een nieuwe Nederlandse bijdrage van vijf miljoen dollar werd in
het vooruitzicht gesteld. Daarnaast werd door Nederland 15 miljoen dollar
beschikbaar gesteld voor de financiering van projecten in de prioritaire sectoren,
bijvoorbeeld de sectoren gezondheidszorg en justitie. In de sector gezondheidszorg
zijn echter al veel donoren actief. De sector ontvangt zodoende voldoende
middelen van de donorgemeenschap. Tijdens de bijeenkomst in Genève
was dezerzijds reeds aangegeven dat in dit geval donorcoördinatie zou
moeten resulteren in een betere spreiding van de buitenlandse hulp over de
sectoren en dat Nederland bereid was een andere sector te kiezen. Dit heeft
inmiddels geresulteerd in de keuze voor de sector plattelandsontwikkeling
(inclusief de hervestiging van ontheemden en vluchtelingen). Op dit moment
is een missie in het veld om behoeften in de justitiële sfeer te identificeren.
Over de financieringsmodaliteiten voor de sectorale steun wordt nog overlegd
met de Rwandese autoriteiten. Deze kunnen zowel de vorm krijgen van sectoraal
gebonden loketten van het Trust Fund als die van afzonderlijke projecten in
deze twee sectoren.2. Nederland zal steun verlenen aan het vergroten van de opvangcapaciteit
van de detentiecentra in Rwanda. Over de modaliteiten van deze steun is overleg
gaande met het ministerie van Justitie, het Internationale Comité voor
het Rode Kruis (ICRC), de speciale vertegenwoordiger van de Secretaris-Generaal
van de VN, Khan, en Unamir-commandant Tousignant.3. Het Internationale Comité voor het Rode Kruis krijgt een bijdrage
van 500 000 gulden om de levensomstandigheden van de gevangenen te verlichten
(distributie van voedsel en kleding, medische verzorging).4. Nederland zal Unicef steunen bij het opzetten van aparte detentiecentra
voor kinderen tot 14 jaar.5. Nederland zal Unicef tevens steunen om de kindersoldaten tot 16 jaar
te demobiliseren.6. Nederland zal het Integrated Operation Centre, dat de Operation Retour
voor de ontheemden begeleidt, steunen met 300 000 dollar. Hiervan worden
vooral de trainingskosten van de Rwandese counterparts betaald.7. Nederland stelt middelen beschikbaar ten behoeve van de vervaardiging
van identiteitsbewijzen zonder etnische aanduiding.8. Nederland zal de financiële en personele steun aan de Human Rights
Field Operation in Rwanda voortzetten. 9. Nederland zal financiële en personele steun geven aan het Internationale
Tribunaal.10. Nederland zal doorgaan met het geven van humanitaire noodhulp voor
de ontheemden en vluchtelingen via internationale organisaties (Unhcr, WFP
en ICRC) alsmede via Nederlandse NGO's.11. Nederland zal doorgaan met de personele steun in het kader van het
Unhcr veiligheidsprogramma in de vluchtelingenkampen in Zaïre. BurundiDe Nederlandse hulpinspanningen richten zich op het uitvoeren van de verklaring
van de ministers van Buitenlandse Zaken van de EU van 19 maart jl. Deze zogeheten
Verklaring van Carcassone beoogt onder meer de consolidatie van het nationale
verzoeningsproces en de terugkeer tot een democratisch bestel, met name via
het herstel van de rechtsstaat. In dit kader wordt steun verleend aan de volgende
initiatieven:1. Nederland zal 500 000 gulden bijdragen aan het Trust Fund van
de speciale vertegenwoordiger van de Secretaris-Generaal Ould Abdallah. Hiermee
wordt Ould Abdallah in staat gesteld het nationale debat te faciliteren.2. Nederland zal op basis van de resultaten van de Belgische identificatiemissie
bezien op welke wijze steun kan worden verleend aan de rehabilitatie in de
justitiële sector.3. Nederland zal het ICRC met 1 miljoen gulden steunen bij de hulp aan
de ontheemden en vluchtelingen in Burundi.4. Zodra hiertoe in het kader van de VN is besloten zal Nederland bijdragen
aan het samenstellen en uitzenden van een contingent VN-mensenrechtenwaarnemers.5. Nederland zal de conferentie in mei 1995 in Bujumbura over de hervestiging
van ontheemden en vluchtelingen bijwonen. Ook zal een delegatie worden afgevaardigd
naar de UNDP Ronde-Tafelconferentie in juni 1995. Op basis van de uitkomsten
van deze conferenties worden besluiten genomen over verdere Nederlandse steun
terzake. Vluchtelingenkampen in Zaïre en TanzaniaNederland zal steun verlenen aan het uitvoeren van het Plan of Action
dat tijdens de Regionale Vluchtelingenconferentie in februari 1995 werd geadopteerd
door de internationale gemeenschap. Ook zal Nederland bijdragen aan het appeal
voor humanitaire hulp aan vluchtelingen in de regio, door financiële
bijdragen aan WFP, Unhcr, Rode Kruis en NGO's. De personele steun aan het
Unhcr veiligheidsprogramma in de kampen in Zaïre wordt voortgezet. KibehoOp 22 en 23 april is de ontruiming van het ontheemdenkamp Kibeho begonnen.
Deze heeft geleid tot gewelddadigheden van een gruwelijk karakter. In het
licht van gewelddadigheden hiervan zullen hulptoezeggingen die directe steun
inhouden aan de regering van Rwanda worden opgeschort. Over de recente gebeurtenissen
zult U op korte termijn een brief van de regering ontvangen.De Minister voor Ontwikkelingssamenwerking,J. P. Pronk XNoot1Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-23727-13.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl