Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk Overig
Datum: 2020-03-19 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2019-2020
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 35 415
 
 Wijziging van de begrotingsstaat van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (XV) voor het jaar 2020 (Incidentele suppletoire begroting inzake Noodpakket banen en economie)
 
 
 Nr. 2
 MEMORIE VAN TOELICHTING
 
 
 
 
 A
 Artikelgewijze toelichting bij het wetsvoorstel
 
 Wetsartikelen 1 tot en met 3
 De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2020 wijzigingen aan te brengen in: de departementale begrotingsstaat van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid;
 De in de begrotingsstaat opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht.
 
 
 
 
 De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
 
 W.
 Koolmees
 
 
 
 
 
 
 
 
 B
 Artikelgewijze toelichting bij de begrotingsartikelen
 
 
 
 1.
 Leeswijzer
 
 
 
 1.1
 De departementale begroting
 
 In deze Incidentele suppletoire begroting (ISB) wordt de begroting van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (XV) gecorrigeerd in verband met de noodmaatregelen die genomen zijn ten aanzien van het Coronavirus.
 Als gevolg hiervan worden de uitgaven van beleidsartikel 1 Arbeidsmarkt voor 2020 verhoogd met € 10 miljard voor de subsidie Tijdelijke noodmaatregel overbrugging voor werkbehoud (NOW). Verder wordt beleidsartikel 2 Bijstand, Participatiewet en Toeslagenwet voor 2020 verhoogd met € 3,8 miljard voor extra tijdelijke ondersteuning voor gevestigde ondernemers.
 
 
 
 
 
 
 
 
 Omvang begrotingsartikel (stand ontwerpbegroting) in € miljoen
 
 
 Beleidsmatige mutaties (ondergrens in € miljoen)
 
 
 Technische mutaties (ondergrens in € miljoen)
 
 
 
 
 
 
 < 50
 
 
 1
 
 
 2
 
 
 
 
 => 50 en < 200
 
 
 2
 
 
 4
 
 
 
 
 => 200 < 1.000
 
 
 5
 
 
 10
 
 
 
 
 => 1.000
 
 
 10
 
 
 20
 
 
 
 
 
 
 
 
 1.2
 Beleid
 
 
 
 1.2.1
 Overzicht belangrijkste uitgaven mutaties.
 
 
 Tabel 1 Overzicht belangrijkste uitgaven mutaties ISB
 
 
 
 
 
 
 
 
 uitgaven 2020
 
 
 artikel nr
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting 2020
 
 
 
 
 39.695.100
 
 
 
 
 alle
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Belangrijkste suppletoire mutaties:
 
 
 
 
 
 
 subsidie Tijdelijke maatregel overbrugging v werkbehoud
 
 
 10.000.000
 
 
 1
 
 
 
 
 Bijstand Zelfstandigen
 
 
 3.800.000
 
 
 2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand na ISB 2020
 
 
 
 
 53.495.100
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 Beleidsartikelen
 
 
 Tabel 2 Bugettaire gevolgen van beleid incidentele suppletoire begroting (ISB) artikel 1 Arbeidsmarkt (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
 
 
 Mutaties ISB
 
 
 Stand ISB
 
 
 Mutatie
 
 
 Mutatie
 
 
 Mutatie
 
 
 Mutatie
 
 
 
 
 
 2020 incl. NvW
 
 
 
 
 t+1
 
 
 t+2
 
 
 t+3
 
 
 t+4
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 
 
 891.882
 
 
 
 
 10.000.000
 
 
 
 
 10.891.882
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 891.167
 
 
 
 
 10.000.000
 
 
 
 
 10.891.167
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 waarvan juridisch verplicht
 
 
 97,40%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 
 
 810.000
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 810.000
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Lage-inkomensvoordeel
 
 
 505.275
 
 
 0
 
 
 505.275
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Minimumjeugdloonvoordeel
 
 
 82.725
 
 
 0
 
 
 82.725
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Loonkostenvoordelen
 
 
 222.000
 
 
 0
 
 
 222.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 63.245
 
 
 
 
 10.000.000
 
 
 
 
 10.063.245
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Duurzame inzetbaarh en leven lang ontw
 
 
 
 10.000
 
 
 
 0
 
 
 10.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Stimulieringsreg LLO in MKB
 
 
 49.400
 
 
 0
 
 
 49.400
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Overige subsidies algemeen
 
 
 3.845
 
 
 0
 
 
 3.845
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Tijdelijke noodmaatr overbrugging voor werkbehoud
 
 
 0
 
 
 10.000.000
 
 
 10.000.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 11.912
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 11.912
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 1.050
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 1.050
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan andere begrotingen
 
 
 
 
 792
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 792
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Ministerie van EZK
 
 
 100
 
 
 0
 
 
 100
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Ministerie van VWS
 
 
 692
 
 
 0
 
 
 692
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage agentschappen
 
 
 
 
 4.168
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 4.168
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 RIVM
 
 
 
 4.168
 
 
 
 0
 
 
 4.168
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 24.000
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 24.000
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.1
 Artikel 1
 
 
 
 Toelichting
 
 Tijdelijke noodmaatregel overbrugging voor werkbehoud (NOW)
 De huidige WTV-regeling wordt ingetrokken en vervangen door een nieuwe Tijdelijke noodmaatregel overbrugging voor werkbehoud (NOW). Hierdoor kunnen meer werkgevers sneller financieel worden tegemoetgekomen en worden bovendien geen WW-rechten van werknemers verbruikt. De verwachte uitgaven aan deze open einde regeling bedragen voor de eerste 3 maanden € 10 miljard. Dit bedrag bestaat uit subsidie-uitgaven en uitvoeringskosten voor UWV en SZW. Voor Caribisch Nederland wordt een vergelijkbare regeling gemaakt, die ook uit deze middelen bekostigd wordt. Wanneer we een besluit hebben genomen over de nadere verdeling wordt het budget aan de respectievelijke delen van de begroting toebedeeld. De regeling wordt voor 80% bevoorschot aan werkgevers waardoor op een later moment nog sprake is van afrekeningen. De verwachte uitgaven worden in een later stadium nog verdeeld over meerdere jaren.
 De bij deze suppletoire begroting gereserveerde middelen betreffen middelen voor de eerste 3 maanden van de regeling. Nadere besluitvorming over de periode hierna volgt. Het budget zal in overeenstemming met die besluitvorming worden aangepast.
 
 
 
 
 2.2
 Artikel 2
 
 
 Tabel 3 Budgettaire gevolgen van beleid incidentele suppletoire begroting (ISB) artikel 2 Bijstand, Participatie en Toeslagenwet (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting
 
 
 Mutaties ISB
 
 
 Stand ISB
 
 
 Mutatie
 
 
 Mutatie
 
 
 Mutatie
 
 
 Mutatie
 
 
 
 
 
 2020 incl. NvW
 
 
 
 
 t+1
 
 
 t+2
 
 
 t+3
 
 
 t+4
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 
 
 6.975.855
 
 
 
 
 3.800.000
 
 
 
 
 10.775.855
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 
 
 7.002.798
 
 
 
 
 3.800.000
 
 
 
 
 10.802.798
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 waarvan juridisch verplicht
 
 
 99,70%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdrachten
 
 
 
 
 6.941.277
 
 
 
 
 3.800.000
 
 
 
 
 10.741.277
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Macrobudget participatiewet uitkeringen
 
 
 6.147.353
 
 
 0
 
 
 6.147.353
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 en intertemporelen tegemoetkoming
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Toeslagenwet
 
 
 440.875
 
 
 0
 
 
 440.875
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 AIO
 
 
 334.133
 
 
 0
 
 
 334.133
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Bijstand zelfstandigen
 
 
 10.800
 
 
 3.800.000
 
 
 3.810.800
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Bijstand overig
 
 
 1.100
 
 
 0
 
 
 1.100
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Onderstand en re-integratie (Caribisch Nederland)
 
 
 7.016
 
 
 0
 
 
 7.016
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies
 
 
 
 
 29.782
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 29.782
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Sectorplannen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Armoedeschulden
 
 
 985
 
 
 0
 
 
 985
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Cofinanciering dienstverlening
 
 
 8.000
 
 
 0
 
 
 8.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Europees fonds meestbehoeftigen
 
 
 100
 
 
 0
 
 
 100
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Regionale kansen kinderen
 
 
 455
 
 
 0
 
 
 455
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Alle kinderen doen mee
 
 
 11.576
 
 
 0
 
 
 11.576
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 SBCM
 
 
 2.800
 
 
 0
 
 
 2.800
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 NIBUD
 
 
 314
 
 
 0
 
 
 314
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Overige subsidies algemeen
 
 
 5.552
 
 
 0
 
 
 5.552
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 19.824
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 19.824
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 1.739
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 1.739
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 ZonMw
 
 
 1.739
 
 
 0
 
 
 1.739
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 167
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 167
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 ZonMw
 
 
 167
 
 
 0
 
 
 167
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage B&S fondsen
 
 
 
 
 10.000
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 10.000
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Pensioenfonds PRWI
 
 
 10.000
 
 
 0
 
 
 10.000
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan internationale organisaties
 
 
 
 
 9
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 9
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Contributie CASS
 
 
 9
 
 
 0
 
 
 9
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 26.020
 
 
 
 0
 
 
 
 26.020
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 Toelichting
 
 Bijstand zelfstandigen
 Gemeenten gaan tijdens de coronacrisis uitvoering geven aan een extra tijdelijke voorziening voor gevestigde ondernemers, waaronder ZZP'ers. De verwachte uitgaven aan deze open einde regeling bedragen voor de eerste 3 maanden € 3,8 miljard. Ondernemers kunnen een beroep doen op een lening voor bedrijfskapitaal van maximaal € 10 duizend om liquiditeitsproblemen te ondervangen (eerste inschatting is € 2 miljard). Een groot deel van deze leningen ontvangt de overheid later terug. Daarnaast kan er een beroep worden gedaan op ondersteuning voor levensonderhoud in de vorm van aanvullende bijstand (eerste inschatting is € 1,5 miljard). Ondernemers ontvangen gedurende drie maanden een aanvulling op hun inkomen tot het sociaal minimum. Er is daarbij geen sprake van een partner- of vermogenstoets. Met de tijdelijke regeling zijn uitvoeringskosten mee gemoeid (eerste inschatting is € 300 miljoen). Gemeenten zullen via nacalculatie volledig gecompenseerd worden voor het extra beroep op aanvullende bijstand, bedrijfskapitaal en voor uitvoeringskosten. Op korte termijn wordt al € 250 miljoen overgemaakt aan gemeenten zodat ze in hun eerste uitgaven kunnen voorzien.
 
 De bij deze suppletoire begroting gereserveerde middelen betreffen middelen voor de eerste 3 maanden van de regeling. Nadere besluitvorming over de periode hierna volgt. Het budget zal in overeenstemming met die besluitvorming worden aangepast.