Vaststelling begroting van het Gemeentefonds voor het jaar 1999; Brief minister over vrijstelling voor de substraatteelt voor de OZB
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26200-C, nr. 6

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

01-12-1998

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

26200-C nr. 6

23-11-1998

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamNotitie over de motie substraatteelt 1. Inleiding2. Voorgeschiedenis van de motie3. Achtergrond cultuurgrondvrijstelling4. Gevolgen gemeentelijk belastinggebied5. Gevolgen in de algemene uitkering6. Conclusie
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26200-CToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 24 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 200 CVaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van
het gemeentefonds voor het jaar 1999nr. 6BRIEF VAN DE MINISTER VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN KONINKRIJKSRELATIESAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 23 november 1998Met het oog op het Algemeen Overleg op 2 december as. informeer ik U met
deze brief, mede namens de staatssecretaris van Financiën, over de aangenomen
motie van de leden Van der Hoeven/Remkes Kamerstukken 1997/98, 25 600
C, nr. 13). In deze motie wordt de regering verzocht een vrijstelling OZB
voor de zogenaamde substraatteelt toe te voegen aan artikel 220d
van de Gemeentewet.De bijlage bij deze brief bevat een notitie waarin alle relevante invalshoeken
voor de motie vanuit de financiële verhouding Rijk-gemeenten worden behandeld.
De notitie is besproken in het overleg Rijk-VNG op 19 november 1998.Het verplicht vrijstellen van de substraatteelt voor de OZB leidt in eerste
instantie tot een beperking van het gemeentelijk belastinggebied ter grootte
van circa f 30 miljoen. Deze inperking van het gemeentelijk belastinggebied
acht het kabinet niet gewenst.De grondslagversmalling van de OZB die hiervan het gevolg is, zal leiden
tot een lastenverschuiving tussen belastingplichtigen. De verplichte vrijstelling
leidt dan voor een specifieke groep belastingplichtigen tot een lastenverlichting
van f 30 miljoen die door andere belastingplichtigen opgebracht moet
worden. Dit acht het kabinet in strijd met het profijtbeginsel.Een dotatie aan het gemeentefonds ter grootte van f 30 miljoen zou
de lastenverschuiving kunnen mitigeren. Er bestaat binnen de rijksbegroting
echter geen budgettaire ruimte om dit bedrag te compenseren. Ook de motie
voorziet niet in het opvangen van deze financiële consequenties.Daarnaast zullen herverdeeleffecten in de algemene uitkering optreden
tussen gemeenten met en zonder substraatteelt ter grootte van f 17,5
miljoen gulden.Hoewel de effecten voor het belastinggebied en de herverdeeleffecten tussen
gemeenten relatief beperkt zijn, betrekt het kabinet mede in beschouwing
een aantal recente inperkingen van het belastinggebied, waarbij hij van oordeel
is dat een verdere inkrimping van het eigen belastinggebied niet gewenst is.Deze conclusie is in het overleg op 19 november 1998 door de VNG onderschreven.De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,A. PeperNotitie over de motie substraatteelt 1. InleidingBij motie van de leden Van der Hoeven/Remkes is de regering verzocht een
vrijstelling OZB voor substraatteelt toe te voegen aan artikel 220d van de
Gemeentewet (TK vergaderjaar 1997–1998, 25 600 C, nr. 13). In deze
notitie wordt het standpunt van het kabinet uitgewerkt. Het standpunt is besproken
met de VNG. De VNG heeft te kennen gegeven met het standpunt ter zake in te
kunnen stemmen. 2. Voorgeschiedenis van de motieIn art. 220d, eerste en tweede lid van de Gemeentewet is een verplichte
vrijstelling opgenomen voor ten behoeve van land- of bosbouw bedrijfsmatig
geëxploiteerde cultuurgrond en gebouwde eigendommen voor zover de ondergrond
daarvan bestaat uit cultuurgrond. Deze vrijstelling is historisch gezien toegespitst
op teelt waarbij de gewassen direct gevoed worden uit de grond.Op 24 september 1997 heeft de Hoge Raad een arrest gewezen waarin wordt
bepaald dat de substraatteelt niet onder de verplichte vrijstelling van art.
220d eerste en tweede lid valt. De Hoge Raad komt tot deze conclusie op grond
van het feit dat de ondergrond zelf niet meer primair de functie heeft de
gewassen te voeden en te doen groeien. Deze functie is overgenomen door de
grond in de bakken, die niet tot cultuurgrond gerekend kan worden. Dit arrest
heeft tot gevolg dat bij de vaststelling van de gemeentelijke belastingcapaciteit
de waarde van substraatteeltkassen meegenomen dient te worden, ook wanneer
hiervoor krachtens de gemeentelijke verordening een vrijstelling bestaat.Bij een beoordeling van de vraag of het wenselijk is substraatteelt toe
te voegen aan de verplichte vrijstellingen spelen twee aspecten – die
ook in de motie genoemd worden – een rol: een fiscaal aspect (de gemeentelijke
belastingcapaciteit) en een (her)verdeel aspect (invloed van de verplichte
en facultatieve vrijstellingen op de hoogte van de algemene uitkering). Daarnaast
dient bij de beoordeling van de motie in de beschouwing te worden betrokken
de budgettaire effecten en de dekking daarvan. Onderstaand wordt hier nader
op ingegaan. 3. Achtergrond cultuurgrondvrijstellingDe ratio van de cultuurgrondvrijstelling is in het verleden meermalen
ter discussie gesteld. Deze verplichte vrijstelling is begin jaren zeventig
ingevoerd om twee redenen. In de eerste plaats betekende de cultuurgrondvrijstelling
een afbakening van de belastinggebieden van gemeenten en waterschappen. Indertijd
droeg de agrarische sector reeds fors bij aan de waterschappen, zodat het
niet gewenst werd geacht de cultuurgrond ook voor de gemeentelijke belastingen
aan te slaan. Dit argument heeft onder de huidige Waterschapswet aan belang
ingeboet. Er is immers een wijziging opgetreden in de verdeling van de omslag
van de waterschapslasten over gebouwde en ongebouwde onroerende zaken. Van
de hierdoor ontstane lastenverlichting voor ongebouwde onroerende zaken is
een groot deel ten goede gekomen aan de eigenaren van cultuurgrond.De tweede reden voor de vrijstelling voor cultuurgrond was gelegen in
de landbouwregelingen van de EEG. Deze betekenden een belangrijke beperking
van de mogelijkheid de op de cultuurgrond rustende lasten door te berekenen.
In het verleden is een aantal keren de vraag opgeworpen of de positie van
de landbouw ten opzichte van andere bedrijfstakken een dergelijke fiscale
bevoordeling nog wel rechtvaardigt. De commissie Christiaanse
en de commissie de Kam hebben dan ook gepleit voor afschaffing van de gehele
verplichte cultuurgrondvrijstelling. Het toenmalig kabinet heeft dit advies
bij de standpuntbepaling naar aanleiding van het rapport van de commissie
de Kam niet overgenomen. Dit ondermeer omdat het laten vervallen van de vrijstelling
een lastenverzwaring zou veroorzaken bij de agrariërs. 4. Gevolgen gemeentelijk belastinggebiedHet in de motie neergelegde verzoek om bij wet gemeenten te verbieden
over substraatteelt te heffen, versmalt het gemeentelijk belastinggebied.
Bij de beoordeling van de motie dient het belang van een eigen belastinggebied
voor gemeenten te worden afgewogen. Dit geldt te meer omdat vanwege een aantal
redenen in het recente verleden besloten is tot de afschaffing van de gemeentelijke
milieuleges en de precarioheffing over telecomkabels.Het belang van een eigen gemeentelijk belastinggebied is op drie argumenten
gebaseerd. In de eerste plaats beoogt het ruimte te verschaffen voor gemeenten
om eigen afwegingen te maken en prioriteiten te stellen. Dit bevordert een
doelmatige afweging van nut en offer. Daarnaast versterkt het de slagvaardigheid
en zelfstandigheid van het bestuur, de democratische controle en de betrokkenheid
van de burger. In die zin draagt het vermogen van gemeenten om belasting te
heffen bij aan de verwezenlijking van de gemeentelijke autonomie. In de tweede
plaats vormt de mogelijkheid eigen inkomsten te genereren een buffer om eventuele
financiële tegenslagen op te vangen en vermindert het de financiële
afhankelijkheid van de gemeente van het Rijk. In de derde plaats kan het onvolkomenheden
in het verdeelstelsel – dat een globaal stelsel is – opvangen.Om aan deze functies te kunnen voldoen is een substantieel gemeentelijk
belastinggebied noodzakelijk. Het verkleinen van het gemeentelijk belastinggebied
bijvoorbeeld door het verlenen van verplichte vrijstellingen, kan de mogelijkheden
om aan de genoemde functies te voldoen aantasten.Daarnaast brengt het karakter van de OZB – objectieve en zakelijke
belastingen die gebaseerd zijn op het profijtbeginsel in ruime zin –
met zich mee dat van de mogelijkheid tot het verlenen van vrijstellingen een
zo beperkt mogelijk gebruik moet worden gemaakt. Bij de totstandkoming van
de Wet materiële belastingbepalingen gemeentewet is dit door het Kabinet
ook nog eens nadrukkelijk in de Memorie van Toelichting beargumenteerd (Tweede
Kamer 1989/90, 21 591, nr. 3). Het verlenen van vrijstellingen staat
dwars op het uitgangspunt, dat de OZB een zo breed mogelijk draagvlak dient
te hebben. Het is strijdig met de profijtgedachte om eigenaren en gebruikers
van onroerende zaken die evenveel profiteren van gemeentelijke voorzieningen,
daaraan minder te laten bijdragen. Iedere vrijstelling betekent dat de personen
die wel worden aangeslagen, meer moeten betalen. Daarom is het van belang
de gemeentelijke lasten over zoveel mogelijk schouders te verdelen. De voorliggende
motie impliceert een lastenverlichting voor een specifieke groep agrariërs
die bij gelijkblijvende opbrengsten ten koste gaat van de rest. Op grond van
het profijtbeginsel acht het Kabinet het niet gewenst de cultuurgrondvrijstelling
verder uit te breiden.Uit onderzoek blijkt dat de omvang van de potentiële belastingopbrengst
door heffing op substraatteelt (bij een gemiddeld OZB-tarief over niet-woningen
in 1998 van f 18,58 en een totaal aantal hectaren substraat van circa
5 500 in 1998) thans circa 30 miljoen gulden bedraagt. Dit zal in de
loop van de jaren door de herstructurering glastuinbouw nog iets oplopen.
Sommige gemeenten hebben echter een facultatieve vrijstelling voor
substraatteelt in hun verordening opgenomen waardoor de huidige opbrengsten
lager zijn. Het aantal gemeenten dat deze facultatieve vrijstelling hanteert,
vermindert echter doordat de OZB-capaciteit ook bij het hanteren van een facultatieve
vrijstelling wel meetelt bij de bepaling van de belastingcapaciteit in het
gemeentefonds.Art. 2 van de Fvw verplicht het Rijk bij beleidsvoornemens die leiden
tot een wijziging van taken of activiteiten door gemeenten, aan te geven welke
de financiële gevolgen van deze wijziging voor de gemeenten zijn en via
welke bekostigingswijze de financiële gevolgen kunnen worden opgevangen.1 De twee voor de hand liggende opties om de derving van
30 mln op te vangen zijn een financiële dotatie aan het gemeentefonds
(zoals recent is toegepast bij de afschaffing van de gemeentelijke milieuleges
en de precario over telecom) en het laten stijgen van de tarieven van de OZB,
dan wel een nieuwe gemeentelijke heffing te introduceren die het verlies aan
inkomsten kan compenseren. De optie om de gederfde inkomsten te laten opvangen
door een verhoging van de OZB-tarieven of door de introductie van een nieuwe
heffing is vanwege de lastenverschuivingen die dat genereert niet gewenst. 5. Gevolgen in de algemene uitkeringNaast het feit dat het instandhouden van een substantieel gemeentelijk
belastinggebied noopt tot terughoudendheid bij de uitbreiding van verplichte
vrijstellingen, treedt er ook een effect op in de verdeling van de algemene
uitkering over gemeenten.De belastingcapaciteit representeert het vermogen van een gemeente zelf
inkomsten te verwerven. De omvang van de belastingcapaciteit is van invloed
op de hoogte van de algemene uitkering van gemeenten. Een gemeente met een
grote belastingcapaciteit ontvangt minder algemene uitkering dan een overigens
gelijke gemeente met een kleine belastingcapaciteit. De Gemeentewet geeft
in artikel 220d, eerste lid een aantal wettelijk verplichte vrijstellingen.
Daarnaast laat de Gemeentewet ruimte om facultatieve vrijstellingen in de
gemeentelijke belastingverordening op te nemen (art. 220d, eerste lid, onderdeel
i). Zowel de verplichte als de facultatieve vrijstellingen resulteren in een
geringere belastingopbrengst. Voor de verplichte vrijstellingen vloeit dit
uit de wet voort en wordt dit doorvertaald in een lagere belastingcapaciteit
en aldus gecompenseerd via een hogere algemene uitkering. Voor de facultatieve
vrijstelling geldt dat de gemeente die zo'n vrijstelling toepast zaken onbelast
laat waarover ze wel een opbrengst had kunnen realiseren. Dit wordt dan ook
niet in de algemene uitkering gecompenseerd. Het is in de systematiek van
de financiële verhoudingen immers niet verdedigbaar dat een gemeente
voor zaken waarover ze kan heffen een beroep op de collectiviteit van de gemeenten
doet.Het verplicht maken van een thans facultatieve vrijstelling heeft tot
gevolg dat de belastingcapaciteit vermindert. De totale algemene uitkering
aan de gemeenten ondergaat evenwel geen wijziging. Het gevolg is dat gemeenten
met substraatteelt er gemiddeld op vooruit zullen gaan ten laste van gemeenten
zonder substraatteelt.Gemeenten met geen of weinig substraatteelt zullen, wanneer zij een gelijk
voorzieningenniveau willen handhaven, hun tarieven moeten verhogen. Gemeenten
met substraatteelt en een facultatieve vrijstelling zien hun algemene uitkering
verhoogd en kunnen hun tarieven verlagen. Gemeenten met substraatteelt zonder
een facultatieve vrijstelling krijgen een hogere algemene uitkering ter vervanging
van gederfde belastinginkomsten, zodat de tarieven daar gelijk kunnen blijven.
Als gevolg van het herverdeeleffect in het gemeentefonds zal er bij individuele
gemeenten weliswaar een lastenverschuiving plaatsvinden, maar vindt er macro
geen lastenverzwaring plaats. Bij een geschatte belastingopbrengst op grond van het rekentarief van
f 25 miljoen vindt – op basis van de capaciteit niet-woningen (70%) –
een verschuiving plaats van f 17,5 miljoen. 6. ConclusieHet verplicht vrijstellen van de substraatteelt voor de OZB leidt in eerste
instantie tot een beperking van het gemeentelijk belastinggebied ter grootte
van circa 30 miljoen. Deze inperking van het gemeentelijk belastinggebied
acht het kabinet niet gewenst.De grondslagversmalling van de OZB die hiervan het gevolg is, zal leiden
tot een lastenverschuiving tussen belastingplichtigen. De verplichte vrijstelling
leidt dan voor een specifieke groep belastingplichtigen tot een lastenverlichting
van 30 mln. die door andere belastingplichtigen opgebracht moet worden. Dit
acht het kabinet in strijd met het profijtbeginsel.Een dotatie aan het gemeentefonds ter grootte van 30 mln. zou de lastenverschuiving
kunnen mitigeren. Er bestaat binnen de rijksbegroting echter geen budgettaire
ruimte om dit bedrag te compenseren. Ook de motie voorziet niet in het opvangen
van deze financiële consequenties.Daarnaast zullen herverdeeleffecten in de algemene uitkering optreden
tussen gemeenten met en zonder substraatteelt ter grootte van 17,5 mln gulden.Hoewel de effecten voor het belastinggebied en de herverdeeleffecten tussen
gemeenten relatief beperkt zijn, betrekt het kabinet mede in beschouwing een
aantal recente inperkingen van het belastinggebied, waarbij hij van oordeel
is dat een verdere inkrimping van het eigen belastinggebied niet gewenst is.XNoot1Bij de introductie van nieuw of geïntensiveerd (rijks-)beleid worden
de gevolgen voor de gemeentelijke uitgaven in beeld gebracht. Om te voorkomen
dat als gevolg van dit rijksbeleid de gemeentelijke lasten automatisch stijgen,
wordt in dat kader nadrukkelijk de mogelijkheid van een financiële dotatie
overwogen. Een en ander is eveneens verwoord in de Nota Lokale Lastendruk. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26200-C-6.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl