Rijkswet ongevallenraad Defensie; Derde nota van wijziging
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 26110, nr. 18

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum ontvangst

14-07-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

26110-(R1619) nr. 18

07-07-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamABCDEArtikel 11FGHIJHOOFDSTUK 5. SAMENWERKINGArtikel 41aArtikel 42KArtikel 54aTOELICHTING1. ALGEMEEN2. VERHOUDING TOT ANDER ONGEVALLENONDERZOEK2a. IntegratieRandvoorwaarden bij onderzoek van militaire ongevallenBezwaar tegen integratieAndere problemen bij integratie2b. SamenwerkingUitwerking samenwerkingGemengde ongevallen2c. Integraliteit3. VERSTERKING ONAFHANKELIJK KARAKTER VAN DE ONGEVALLENRAAD4. ONDERDELENOnderdelen B tot en met GOnderdelen H tot en met JOnderdeel KOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 26110Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 36 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
26 110 (R 1619)Instelling van een ongevallenraad Defensie (Rijkswet ongevallenraad
Defensie)nr. 18DERDE NOTA VAN WIJZIGINGOntvangen 7 juli 2000Het voorstel van rijkswet wordt als volgt gewijzigd:AAan artikel 1 wordt, onder vervanging van de punt aan het slot van onderdeel
i door een puntkomma, een onderdeel toegevoegd, dat luidt:j. de Raad voor de Transportveiligheid: de Raad voor de Transportveiligheid,
genoemd in artikel 2, eerste lid, van de Wet Raad voor de Transportveiligheid.BArtikel 4, eerste en tweede lid, komt te luiden:1. De raad heeft tot taak het verrichten van onderzoek naar en het vaststellen
van de oorzaak of vermoedelijke oorzaak van ongevallen en incidenten.2. De raad verricht het onderzoek eigener beweging of op verzoek van Onze
Minister.CArtikel 7, zesde lid, komt te luiden:6. Tot lid of plaatsvervangend lid is slechts benoembaar een persoon die
deskundig is op het terrein van de kamer waarin hij wordt benoemd. Als zodanig
deskundig wordt in ieder geval aangemerkt de oud-officier bij de krijgsmacht,
die ten minste de rang van kapitein-luitenant ter zee dan wel luitenant-kolonel
heeft bekleed en wiens aanstelling bij de krijgsmacht op het moment van benoeming
niet langer dan twee jaar tevoren is beëindigd.DArtikel 10, derde lid, komt te luiden:3. Tot secretaris kan slechts worden benoemd een persoon met aantoonbare
deskundigheid op het gebied van de desbetreffende kamer. EArtikel 11 komt te luiden:Artikel 111. De raad stelt een onderzoek in naar een ongeval of incident indien
dit naar het oordeel van de raad noodzakelijk is. De raad stelt Onze Minister
in kennis van het instellen van een onderzoek.2. Op verzoek van Onze Minister stelt de raad een onderzoek in naar een
ongeval of incident.3. Onze Minister onthoudt zich van het geven van aanwijzingen aan de raad
met betrekking tot een onderzoek dat de raad verricht.4. Een ieder is bevoegd om een ongeval of incident aan de raad te melden
of om een onderzoek te verzoeken.5. De raad deelt zijn besluit op de melding dan wel het verzoek mede aan
degene die de melding onderscheidenlijk het verzoek heeft gedaan.FHet eerste en tweede lid van artikel 21 worden, onder vernummering van
het derde en vierde lid tot tweede en derde lid, vervangen door een lid dat
luidt:1. Indien de raad, eigener beweging of op verzoek van Onze Minister, besluit
tot het instellen van een onderzoek, benoemt Onze Minister terstond een vooronderzoeker.GArtikel 36 wordt als volgt gewijzigd:a. In het tweede lid, eerste volzin, wordt «Onze Minister»
vervangen door: De raad.b. In het tweede lid, tweede volzin, wordt «draagt Onze Minister»
vervangen door: draagt de raad.c. In het derde lid wordt «Onze Minister» vervangen door:
De raad.HArtikel 41 vervalt.IArtikel 44 wordt genummerd 41JNa artikel 41 wordt onder vernummering van de hoofdstukken 5 en 6 tot
6 en 7 en van de artikelen 42 en 43 tot 43 en 44 een hoofdstuk ingevoegd,
luidende:HOOFDSTUK 5. SAMENWERKINGArtikel 41aDe raad bevordert het voeren van periodiek overleg met andere onderzoeksinstanties
op het gebied van ongevallen en incidenten. Dit overleg betreft
in ieder geval het bevorderen van eenduidigheid en van standaardisatie in
onderzoeksmethodologie, het in voorkomend geval inzetten van deskundigheid
in andere onderzoekssectoren, het uitwisselen van algemene informatie, alsmede
de in artikel 42 genoemde afstemming.Artikel 421. In geval van een ongeval of incident, naar de oorzaak waarvan tevens
ingevolge de Wet Raad voor de Transportveiligheid onderzoek wordt verricht,
is de raad verplicht zorg te dragen voor onderlinge afstemming van de werkzaamheden
van de raad en van de Raad voor de Transportveiligheid.2. Voor wat betreft de afstemming op de werkzaamheden van de Raad voor
de Transportveiligheid is de ongevallenraad Defensie bevoegd om bij convenant
met de Raad voor de Transportveiligheid te voorzien in het in samenwerking
verrichten van het onderzoek. Het convenant voorziet in ieder geval in:a. een afstemmingsoverleg, alsmede het voorzitterschap, het plaatsvervangend
voorzitterschap en het lidmaatschap daarvan, waarin de samenwerking wordt
geregeld,b. het inrichten van de werkzaamheden, met inachtneming van de bijzondere
verantwoordelijkheid van Onze Minister,c. het bespreken van de conclusies van het in samenwerking verrichte onderzoek.3. Het convenant behoeft de goedkeuring van Onze Minister.4. Indien het onderzoek wordt verricht in een samenwerking als bedoeld
in het tweede lid is de raad bevoegd:a. op te treden met een kleiner aantal leden dan is bepaald in artikel
6, met een minimum van de helft van het aantal leden;b. de beslissing tot het houden van een zitting af te stemmen op hetgeen
terzake is bepaald in de Wet Raad voor de Transportveiligheid;c. de openbaarmaking van het eindrapport, onverminderd artikel 35, tweede
lid, af te stemmen op hetgeen terzake is bepaald in de Wet Raad voor de Transportveiligheid.5. De leden 1 tot en met 4 zijn van overeenkomstige toepassing ten aanzien
van onderzoek door een instantie die is ingesteld ten behoeve van andere ongevallen
dan bedoeld in deze wet en de Wet Raad voor de Transportveiligheid.KNa artikel 54 wordt een artikel ingevoegd, dat luidt:Artikel 54a1. Onze Minister zendt in overeenstemming met Onze Ministers van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties en van Verkeer en Waterstaat binnen twee jaar
na de inwerkingtreding van deze wet aan de Staten-Generaal, de Staten van
de Nederlandse Antillen en de Staten van Aruba, een verslag over de doeltreffendheid
en doelmatigheid van de in de artikelen 41a en 42 bedoelde samenwerking.2. Indien binnen de in het eerste lid genoemde termijn van twee jaar geen
ongevallen of incidenten zijn voorgevallen naar de oorzaak waarvan onderzoek
in samenwerking heeft plaatsgevonden, wordt deze termijn met twee jaren verlengd. TOELICHTING1. ALGEMEENTijdens de eerste termijn van de plenaire behandeling van het voorstel
Rijkswet ongevallenraad Defensie op 10 november 1999 bleken er in de kamer
verdergaande opvattingen te leven omtrent de vormgeving van het onderzoek
van militaire ongevallen dan hetgeen besloten lag in het ingediende voorstel
van Rijkswet ongevallenraad Defensie. De twee uitersten werden gevormd door
enerzijds het voorstel van rijkswet voor een afzonderlijke ongevallenraad
Defensie, en anderzijds de integratiegedachte, waarbij het militaire ongevallenonderzoek
zou worden ondergebracht in het civiele ongevallenonderzoek zoals dat is neergelegd
in de recentelijk tot stand gekomen Wet Raad voor de Transportveiligheid.
Ergens daar tussenin ligt de mogelijkheid van samenwerking. Deze mogelijkheid
is ook al tijdens de plenaire behandeling ter sprake geweest – zij het
slechts zijdelings – en is inmiddels door het kabinet in haar standpunt
ten aanzien van het onafhankelijk onderzoek van ongevallen als een van de
te starten activiteiten opgenomen (kamerstukken II, 1999–2000, 26 800
VII, nr. 44). Voorts bleek bij de kamer – blijkens een aantal terzake
ingediende amendementen – de wens te leven het onafhankelijk karakter
van de ongevallenraad te versterken.Naar aanleiding van de eerste termijn van de behandeling heb ik mij beraden
omtrent het vervolg dat het voorstel van rijkswet zal krijgen. Daarbij is
uiteraard het hiervoor genoemde kabinetsstandpunt onafhankelijk ongevallenonderzoek
mede leidraad geweest.2. VERHOUDING TOT ANDER ONGEVALLENONDERZOEKGelet op de in de kamer geuite opvattingen met betrekking tot integratie
hecht ik eraan om in de eerste plaats mijn visie op de integratie van het
onderzoek naar militaire ongevallen in het onderzoek van civiele transportongevallen
uiteen te zetten.2a. IntegratieZoals bekend is het ongevallenonderzoek in de civiele sector opgedragen
aan een zelfstandig bestuursorgaan. Consequentie hiervan is dat het onderzoek
op afstand van de politiek plaatsvindt.Het onderzoek van militaire ongevallen omvat de overheidstaak defensie.
Dit brengt mee dat een concreet ongeval in die sector op specifieke defensie-aspecten
moet worden beoordeeld. Om die reden is in het voorstel van rijkswet zoals
het voorligt, getracht te komen tot een afzonderlijke ongevallenraad Defensie
die enerzijds over een zo groot mogelijke mate van onafhankelijkheid beschikt,
doch waarbij anderzijds waarborgen voor defensie-aspecten zijn ingebouwd.Bij die waarborgen gaat het mij dan om twee aspecten die van een zodanig
gewicht zijn, dat ik ze als randvoorwaarden voor het onderzoek van militaire
ongevallen aanmerk.Randvoorwaarden bij onderzoek van militaire ongevallenGezien vanuit de positie van de Minister van Defensie is bij het onderzoek
van militaire ongevallen cruciaal dat:1. bij een ongeval of incident waarbij een buitenlandse krijgsmacht betrokken
is, de Nederlandse Minister van Defensie op politiek niveau door zijn collega
uit het betrokken buitenland moet kunnen worden aangesproken over het ongevallenonderzoek;2. bij een ongeval of incident waarbij belangen van staatsveiligheid of defensiegeheimen in het geding zijn, de Minister van Defensie wordt
betrokken en vertrouwelijke behandeling van die gegevens en belangen wordt
gewaarborgd.ad 1. Aanspreekbaarheid van de minister door buitenlandse collega's brengt
mee dat de Nederlandse Minister van Defensie:a. recht heeft op informatie omtrent een concreet ongeval (melding van
het ongeval of incident, toedracht, letsel en schade, informatie omtrent het
militaire materieel en informatie die van belang kan zijn met het oog op aansprakelijkheid
van het betrokken buitenland);b. zonodig de ongevallenraad opdracht kan geven een onderzoek te starten;c. zonodig kan zekerstellen dat de betrokken buitenlandse krijgsmacht
deelneemt aan het onderzoek;d. kan zekerstellen dat internationale militaire afspraken worden nageleefd.ad 2. Het waarborgen van vertrouwelijkheid van gegevens betekent dat niet
uitsluitend de ongevallenraad:a. beoordeelt welke gegevens om reden van staatsveiligheid/gekwalificeerd
karakter niet in de openbaarheid mogen worden gebracht;b. in het geval een buitenlandse mogendheid betrokken is of bondgenootschappelijke
belangen een rol spelen, bij de beoordeling van de openbaarheid van gegevens
die belangen bewaakt.Evident is dat op deze aspecten politieke verantwoordelijkheid en in het
verlengde daarvan parlementaire controle geboden is. Het kan eenvoudigweg
niet zo zijn dat – om een voorbeeld te noemen – de beoordeling
van belangen van staatsveiligheid, die de kern van de rechtsstaat kunnen raken,
louter en alleen aan een op afstand van de politiek geplaatst zelfstandig
bestuursorgaan (zoals bijvoorbeeld de civiele ongevallenraad) wordt overgelaten.Hieruit volgt dat, op welke wijze het onderzoek van militaire ongevallen
ook vorm krijgt, de Minister van Defensie voor wat betreft de aspecten aanspreekbaarheid
en openbaarheid een onmisbaar rol heeft, waarop hij vervolgens door het parlement
kan worden aangesproken. Deze rol is dermate essentieel dat zij wettelijke
verankering behoeft.Bezwaar tegen integratieWanneer ik de twee geformuleerde randvoorwaarden tracht te verenigen met
de constructie van een zelfstandig bestuursorgaan, dan valt op dat twee principes
tegenover elkaar staan: aan de ene kant het principe dat de vorming van een
zelfstandig bestuursorgaan geschiedt juist omdat ministeriële verantwoordelijkheid
ongewenst wordt geacht, en aan de andere kant het principe dat aanspreekbaarheid
van de minister, de belangen van de veiligheid van de staat en defensiegeheimen
juist ministeriële verantwoordelijkheid en daarmee politieke controle
vereisen. Eén van deze principes zal los moeten worden gelaten; vereniging
ervan is niet mogelijk.Andere problemen bij integratieAfgezien van het hiervoor genoemde aspect van politieke verantwoordelijkheid
en parlementaire controle is er bij de keuze van de vormgeving van het onderzoek
van militaire ongevallen nog een aantal andere factoren van belang. Deze factoren
zijn:a. De reikwijdte van het ongevallenonderzoek. Het civiele onderzoek zoals
neergelegd in de Wet Raad voor de Transportveiligheid strekt zich thans uit
over transportgerelateerde ongevallen. Het militaire ongevallenonderzoek
betreft tevens ongevallen in het defensiebedrijf die geen enkele relatie met
transport hebben (wapens, munitie, mijnen) en alle overige bedrijfsongevallen.
Het onder de civiele raad brengen van deze militaire bedrijfsongevallen ligt
dan ook bepaald niet voor de hand.b. Nauw hiermee samen hangt de vereiste know how voor ongevallenonderzoek.
Het onderzoek van militaire ongevallen bestrijkt een breder en ten dele ander
terrein en maakt derhalve specifieke (soms alleen binnen defensie aanwezige)
know how noodzakelijk (F16, Apache, enz). Dit betekent dat ook bij onderzoek
onder civiele vlag een zekere inschakeling van (al dan niet actief dienend)
defensiepersoneel noodzakelijk zal zijn.c. De soort van wetgeving waarbij het ongevallenonderzoek wettelijk wordt
geregeld.Het civiele ongevallenonderzoek is bij gewone wet tot stand gebracht;
het militaire ongevallenonderzoek eist (ook volgens de Raad van State) zonder
meer een regeling bij rijkswet in verband met in de Koninkrijksdelen aanwezige
delen van de krijgsmacht en de kustwacht voor de Nederlandse Antillen en Aruba.
Het alsnog kiezen voor rijkswetgeving is voor wat betreft het civiele onderzoek
een stap te ver aangezien het civiele onderzoek geen koninkrijksaangelegenheid
is. Een keuze voor gewone wetgeving is voor het militaire onderzoek een stap
te weinig gezien de aanwezigheid van Defensie in de koninkrijksdelen en de
kustwacht voor de Nederlandse Antillen en Aruba, die dan buiten de boot zouden
vallen. In geval van integratie van ongevallenonderzoek zal ook voor dit aspect
een keuze moeten worden gemaakt tussen twee elkaar ten dele uitsluitende mogelijkheden.d. De situatie in andere landen. In het omringende buitenland is er veelal
sprake van gescheiden militair en civiel onderzoek (kamerstukken II, 1999–2000,
26 110 (R 1619), nr. 17). Geïntegreerd onderzoek in Nederland kan
bij de bondgenoten bevreemding of zelfs bezwaren opleveren. De stellige verwachting
is in ieder geval dat onderzoek door een afzonderlijke ongevallenraad Defensie
leidt tot meer openheid aan de zijde van buitenlandse militaire autoriteiten.2b. SamenwerkingEén van de sleutelbegrippen in de discussie rond de vormgeving
van het ongevallenonderzoek is «bundeling van krachten». De hiervoor
genoemde beletselen voor integratie zijn aanleiding geweest om te bezien of
langs andere weg kan worden gekomen tot de beoogde bundeling van krachten.In de onderhavige nota van wijziging is een voorstel neergelegd dat enerzijds
leidt tot bundeling van krachten, terwijl anderzijds recht wordt gedaan aan
de beide randvoorwaarden inzake politieke verantwoordelijkheid. Voorts worden
de andere beletselen vermeden.Het voorstel behelst een hechtere en bredere samenwerking dan tot nu toe
voorzien tussen de bestaande civiele ongevallenraad en de ongevallenraad Defensie.
Onderstaand zet ik het voorstel nader uiteen, waarbij ik nu reeds aanteken
dat – in afwachting van wettelijke voorzieningen met betrekking tot
het onderzoek van andere ongevallen dan transportongevallen – het geschetste
systeem gelijkelijk van toepassing zal kunnen zijn ten aanzien van ander ongevallenonderzoek
dat raakvlakken heeft met het terrein van onderzoek van de ongevallenraad
Defensie. De mogelijkheid van samenwerking in die gevallen wordt in het voorstel
reeds mede voorzien.Vooraf merk ik evenwel op dat het voorstel uitgaat van het voorliggende
voorstel van rijkswet en niet voorziet in eventuele wijziging van de Wet Raad
voor de Transportveiligheid. In de eerste plaats meen ik dat zo er al sprake
moet zijn van wijziging van die wet, zulks in het kader van de evaluatie van
de Raad voor de Transportveiligheid dient te geschieden. Een tweede reden
is dat ik meen dat bedoelde wet niet thans bij rijkswet moet worden
gewijzigd, doch zonodig te zijner tijd bij gewone wet. Dit betekent derhalve
dat althans vooralsnog het regime zoals dat is neergelegd in de Wet Raad voor
de Transportveiligheid, onverkort van kracht blijft.De voorliggende nota van wijziging benadert samenwerking derhalve puur
vanuit het voorstel Ongevallenraad Defensie. Dit behoeft evenwel zoals uit
het hierna volgende zal blijken, geen beletsel te zijn voor het vormgeven
van die samenwerking. Overigens zal in het kader van een eventuele wijziging
van de Wet Raad voor de Transportveiligheid de gelegenheid bestaan om de thans
strikt eenzijdige verplichting tot samenwerking een evenwichtiger uitwerking
te geven.Uitwerking samenwerkingSamenwerking op het gebied van ongevallenonderzoek is in het onderhavige
voorstel uitgewerkt langs twee wegen.I. Samenwerking is in de eerste plaats geboden waar het gaat om het realiseren
van samenhang met ongevallenonderzoek in ander kader en het bevorderen van
efficiency. Daartoe zal de ongevallenraad Defensie zich actief opstellen voor
wat betreft samenwerking in de vorm van periodiek overleg tussen de raden
die zich bezighouden met het onderzoek naar ongevallen in de onderscheiden
sectoren. Een dergelijk periodiek te voeren overleg biedt de mogelijkheid
ervaringen uit te wisselen met betrekking tot onderzoeksmethodiek en deze
te standaardiseren, het (verder) ontwikkelen van kwaliteitsnormen voor ongevallenonderzoek,
het uitwisselen van kennis en het eventueel gebruikmaken van elkaars onderzoekscapaciteit.
Het bevorderen van deze vorm van samenwerking, die in beginsel los staat van
concrete ongevallen, is opgenomen in artikel 41a van het voorstel.II. Samenwerking is zonder meer aangewezen indien zich een concreet ongeval
voordoet tot het onderzoek waarvan meer dan één raad bevoegd
is (gemengd ongeval). Indien er bijvoorbeeld bij een militair ongeval tevens
sprake is van civiele betrokkenheid in die zin dat er een civiel transportmiddel
in het geding is, dan is zowel de Ongevallenraad Defensie als de Raad voor
de Transportveiligheid tot onderzoek bevoegd. Afstemming is dan geboden. Zowel
de Wet Raad voor de Transportveiligheid (artikel 67) als het voorstel Rijkswet
ongevallenraad Defensie (artikel 41) bevat reeds een interdepartementaal overeengekomen
bepaling dat in dergelijke gevallen onderlinge afstemming van werkzaamheden
plaatsvindt. In de praktijk is inmiddels op voorhand reeds invulling gegeven
aan de genoemde bepalingen: bij het onderzoek van het noodlottig ongeval waarbij
een civiel sportvliegtuigje en een militaire F16 zijn betrokken, wordt door
de civiele onderzoeksraad en de militaire onderzoeksinstantie in goede harmonie
samengewerkt.In de voorliggende nota van wijziging wordt voor de gemengde ongevallen
in het nieuwe hoofdstuk 5 een regime voor samenwerking uitgewerkt.Gemengde ongevallenBij gemengde ongevallen doet zich het probleem voor dat de betrokken raden
een wettelijke plicht hebben om als zodanig ongevallenonderzoek te verrichten.
In het hiernavolgende wordt samenwerking beschreven vanuit de optiek van een
samenwerking tussen de Raad voor de Transportveiligheid en de ongevallenraad
Defensie. Voor samenwerking met andere onderzoeksraden zal het geschetste
systeem, zoals hiervoor reeds is gemeld, gelijkelijk van toepassing zijn.Het inschakelen van een onderzoeksraad op het specifieke terrein heeft zijn eigen redenen en achtergronden (afgezien uiteraard van het achterhalen
van de oorzaak van het ongeval). Voor de Raad voor de Transportveiligheid
zijn dit bijvoorbeeld de geldende internationale voorschriften op het gebied
van de burgerluchtvaart, voor de raad die zich met militaire ongevallen bezighoudt
zijn dit de al eerder genoemde typische defensie-aspecten en de betrokkenheid
van buitenlandse krijgsmachten. Is integratie om de eerder genoemde redenen
niet haalbaar, een optreden in de vorm van nauwe samenwerking betekent een
bundeling van krachten en is dan ook eigenlijk geboden. Niet wel denkbaar
en zeker niet wenselijk is dat beide raden tegelijkertijd maar geheel los
van elkaar onderzoek verrichten. Deze gedachte lag dan ook reeds ten grondslag
aan artikel 41 van het voorstel van rijkswet en artikel 67 van de Wet Raad
voor de Transportveiligheid, doch was zoals gezegd nog niet nader uitgewerkt.
Voorwaarde bij deze vorm van samenwerking is uiteraard wel dat beide raden
als zodanig herkenbaar blijven en dat de specifieke verantwoordelijkheden
van de beide raden geen geweld wordt aangedaan. De basis voor deze samenwerking
wordt in het voorstel Rijkswet ongevallenraad Defensie gelegd in een nadere
uitwerking van de afstemmingsverplichting in artikel 42. Daarbij is gekozen
voor een aanpak waarbij een aantal minimumeisen wordt vastgelegd. Van Defensiezijde
gaat het hier uiteraard om de specifieke verantwoordelijkheid van de Minister
van Defensie (de beide randvoorwaarden). De concrete uitwerking van de samenwerking
zal bij convenant tussen de beide raden gestalte krijgen. Aldus wordt de vereiste
flexibiliteit verkregen om nu aan te sluiten op bestaande wetgeving, en in
de toekomst aan te kunnen sluiten op nog in het leven te roepen onderzoeksinstanties.
Het inrichten van de werkzaamheden kan naar mijn oordeel zeer wel aan het
beleid van de beide onafhankelijke raden worden overgelaten. Vanuit de Rijkswet
ongevallenraad Defensie wordt dan ook voorzien in de mogelijkheid om de werkzaamheden
af te stemmen op de samenwerking met de andere betrokken raad.2c. IntegraliteitRecente ervaringen op het gebied van ernstige ongevallen hebben geleerd
dat na een dergelijk ongeval diverse onderzoeksinstanties – elk op hun
eigen competentiegebied – onderzoek verrichten. Vermeden moet uiteraard
worden dat onderzoeksresultaten niet of onvoldoende op elkaar zijn afgestemd.
Voor wat betreft het onderhavige voorstel van rijkswet worden daarvoor voorzieningen
getroffen in de vorm van afstemming en overleg met andere onderzoeksinstanties.
Zoals hiervoor geschetst, krijgt de afstemming gestalte in de vorm van nauwe
samenwerking in gevallen dat ook andere onderzoeksinstanties bevoegd zijn
tot onderzoek. Expliciet wordt dit voorzien voor ongevallen waarbij tevens
de Raad voor de Transportveiligheid bevoegd tot onderzoek is, doch deze mogelijkheid
wordt ook reeds opengesteld ten aanzien van andere onderzoeksinstanties, waarbij
met name moet worden gedacht aan samenwerking met de door de Minister van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties te ontwikkelen onderzoeksinstantie
voor rampen en calamiteiten.3. VERSTERKING ONAFHANKELIJK KARAKTER VAN DE ONGEVALLENRAADTijdens de behandeling in eerste termijn op 10 november 1999 bleek bij
diverse fracties de wens te bestaan de onafhankelijkheid van de ongevallenraad
Defensie verder te versterken. Terzake werd een aantal amendementen ingediend.
Aangezien het versterken van het onafhankelijk optreden een van de sleutelbegrippen
en daarmee gezichtsbepalend voor het gehele voorstel van rijkswet is geworden,
ontkom ik er niet aan om ook dit aspect en daarmee een aantal van de amendementen
in de beschouwingen te betrekken. Alleen op die wijze kan immers het totaalbeeld worden geschetst. Alhoewel ik mij ervan bewust ben dat
amendementen in het algemeen niet behoren te worden overgenomen in een nota
van wijziging, meen ik dat in de gegeven situatie een dergelijk overnemen
toch geboden is. Ik neem daarbij mede in overweging dat tijdens de behandeling
van het voorstel van rijkswet in eerste termijn ook van andere zijde dan van
de indieners bedoelde amendementen positief werden beoordeeld. Concreet betekent
dit dat de door de leden Timmermans, Van 't Riet en Niederer ingediende amendementen
nr. 9 en 10 hun neerslag hebben gevonden in de onderhavige nota van wijziging.
Ook het door het lid Harrewijn ingediende amendement nr. 12 acht ik van zodanige
betekenis dat ik het daarin neergelegde voorstel reeds nu in deze nota van
wijziging betrek.Op het vlak van het waarborgen van het onafhankelijk optreden van de ongevallenraad
Defensie bevat het voorstel van rijkswet reeds tal van voorzieningen. Het
volgende overzicht moge dat verduidelijken:– voorzitter en leden worden bij koninklijk besluit benoemd (art.7,
eerste lid);– voorzitter en plaatsvervanger zijn werkzaam in de rechterlijke
macht, en zijn derhalve gewend zich onafhankelijk op te stellen en procedures
te bewaken (art.7, vijfde lid);– de leden van de raad zijn met het oog op hun deskundigheid werkzaam
geweest bij Defensie, doch met het oog op hun onafhankelijkheid daar niet
meer in actieve dienst (art.7, zesde lid);– de voorzitter en de leden hebben zitting zonder last (art.8, eerste
lid);– de raad regelt zelf zijn werkwijze (art.5, eerste lid);– de minister kan geen aanwijzingen geven met betrekking tot een
onderzoek (art.11, derde lid);– de vooronderzoeker is gebonden aan de aanwijzingen van de raad
(art.22, tweede lid);– de raad kan eigener beweging een onderzoek starten of heropenen
(art.4 en 11, art. 37);– onderzoek en eindrapport zijn openbaar (de minister beoordeelt
slechts de aspecten belang van de staat/defensie) (art. 26, 30, 35, en 36);– de raad kan in zijn eindrapport aanbevelingen opnemen (art.4,
derde lid, en 35, eerste lid).Als gevolg hiervan benadert de ongevallenraad Defensie zeer sterk de positie
van een zelfstandig bestuursorgaan. De stap naar zelfstandig bestuursorgaan
moet zoals hiervoor is uiteengezet, vanwege de noodzakelijke politieke verantwoordelijkheid
voor bepaalde aspecten (waaronder het belang van de staatsveiligheid) niet
worden gezet. Artikel 3 van het voorstel van rijkswet, dat bepaalt dat de
raad ressorteert onder de Minister van Defensie, moet dan ook puur in dat
licht worden bezien. Het artikel stelt zeker dat er geen sprake is van een
zelfstandig bestuursorgaan. Dat dit artikel niet betekent dat de minister
het onderzoek kan sturen, volgt uit de hiervoor opgesomde artikelen. Artikel
3 betekent tevens dat de ongevallenraad Defensie financieel onder de begroting
van het Ministerie van Defensie valt. Doch daarmee verschilt de raad niet
van de Raad voor de Transportveiligheid, die financieel onder de begroting
van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat valt (artikel 22 van de Wet Raad
voor de Transportveiligheid).De ingediende amendementen 9 en 10 bieden een versterking van de reeds
bestaande waarborgen voor onafhankelijk optreden. Zo wordt:– het initiatief tot onderzoek nadrukkelijker bij de ongevallenraad
neergelegd, en– de mogelijkheid geopend om personen van buiten Defensie als lid
of plaatsvervangend lid in de raad te benoemen.Amendement 12 maakt het mogelijk om ook burgers als secretaris van de
ongevallenraad te benoemen. Samenvattend mag worden gesteld dat wordt voorzien in voldoende waarborgen
om te mogen concluderen dat het door de Ongevallenraad Defensie uit te voeren
onderzoek niet in ondergeschiktheid aan de Minister van Defensie geschiedt
en plaatsvindt los van Defensiebelangen.4. ONDERDELENOnderdelen B tot en met GDe in deze onderdelen opgenomen wijzigingen houden verband met de in het
algemeen deel van deze toelichting al uiteengezette versterking van de bestaande
waarborgen van onafhankelijkheid. In de artikelen 4, eerste en tweede lid,
en 11, eerste en tweede lid, wordt het oorspronkelijke systeem waarin de raad
primair op verzoek van de minister tot onderzoek overgaat en daarnaast een
eigen bevoegdheid heeft, vervangen door een systeem waarin de eigen bevoegdheid
van de raad voorop staat, naast de mogelijkheid om op verzoek van de minister
onderzoek te verrichten. Deze wijziging vergt ook aanpassing van de regels
die worden toegepast bij melding van ongevallen (artikel 11, vierde en vijfde
lid) en bij de openbaarmaking van het resultaat van het onderzoek (artikel
36, tweede en derde lid).Voorts wordt in artikel 7, zesde lid, de mogelijkheid geopend om naast
deskundigen die werkzaam zijn geweest in de defensieorganisatie tevens deskundigen
van buiten de defensieorganisatie als lid of plaatsvervangend lid te benoemen.
De wijziging van artikel 10 maakt het tevens mogelijk om niet-militairen tot
secretaris van de raad te benoemen.Onderdelen H tot en met JDe in het algemeen gedeelte van deze toelichting geschetste samenwerking
tussen Ongevallenraad Defensie en Raad voor de Transportveiligheid dan wel
enige andere onderzoeksinstantie krijgt gestalte in het nieuwe hoofdstuk 5
«Samenwerking». Kern van dit hoofdstuk vormen de artikelen 41a
en 42. Van deze artikelen regelt artikel 41a een periodiek overleg van de
raad met de onderzoeksinstanties die zich bezighouden met ongevallenonderzoek
in de verschillende sectoren, en artikel 42 de samenwerking indien sprake
is van een gemengd ongeval waarbij naast de ongevallenraad Defensie andere
raden rechtstreeks tot onderzoek bevoegd zijn.Artikel 41a voorziet in het bevorderen van
algemeen overleg tussen de betrokken onderzoeksinstanties [Raad voor de Transportveiligheid,
Ongevallenraad Defensie, de Raad voor de Scheepvaart (zolang de Wet Raad voor
de Transportveiligheid voor de zeescheepvaart nog niet in werking is getreden),
de in de memorie van toelichting reeds genoemde onderzoeksinstanties in de
Caraïbische delen van het Koninkrijk, en de op te richten instantie voor
het onderzoek van rampen en calamiteiten] over een veelheid aan onderwerpen.
Het gaat hierbij om het uitwisselen van ervaringen met betrekking tot onderzoeksmethodiek,
zodat deze kan worden gestandaardiseerd, het ontwikkelen van kwaliteitsnormen
voor ongevallenonderzoek en het in voorkomend geval bespreken van de inzet
van elkaars onderzoekscapaciteit. Voorts kunnen uit het onderzoek naar de
oorzaak van ongevallen in de ene sector onderzoeksresultaten voortkomen of
ontwikkelingen worden geconstateerd, die ook voor de andere sectoren van belang
kunnen zijn. In het periodiek overleg kan dergelijke informatie op gestructureerde
wijze worden uitgewisseld. Deze wijziging voorziet in het van de zijde van
de ongevallenraad Defensie bevorderen van dit periodiek overleg. Artikel 42, eerste lid, is overgenomen van
artikel 41 van het oorspronkelijk ingediende voorstel van rijkswet. Dat artikel
betreft de plicht tot afstemming met de Raad voor de Transportveiligheid in
geval van een gemengd ongeval. De nadere uitwerking daarvan krijgt nu gestalte
in de nieuwe leden 2 tot en met 4. Nadrukkelijk zij erop gewezen dat het hier
een benadering vanuit het voorstel van Rijkswet Ongevallenraad Defensie betreft,
bij welke rijkswet geen verplichtingen kunnen worden opgelegd aan de Raad
voor de Transportveiligheid. Deze valt immers niet onder de reikwijdte van
deze rijkswet. Indachtig deze beperking maakt artikel 42 het mogelijk dat
de Ongevallenraad Defensie met de Raad voor de Transportveiligheid afspraken
maakt omtrent het onderzoek van gemengde ongevallen. Doel daarvan is uiteraard
doublures te voorkomen. Voorts kunnen langs die weg de krachten worden gebundeld
zodat over en weer van elkaars deskundigheid gebruik kan worden gemaakt. De
aangewezen weg om deze samenwerking nader gestalte te geven zonder de reikwijdte
van de onderscheiden wetten geweld aan te doen, is een convenant. Het nieuwe tweede lid verleent de Ongevallenraad Defensie de bevoegdheid
om met de Raad voor de Transportveiligheid een dergelijk convenant tot stand
te brengen. Een aantal zaken die in dat convenant in ieder geval moeten worden
geregeld, wordt met zoveel woorden opgesomd in het tweede lid. Het gaat dan
om de kwestie van het voorzitterschap, het inrichten van de werkzaamheden,
en de noodzaak om de eindconclusies te bespreken. Uiteraard kan in het convenant
geen verandering worden gebracht in de specifieke verantwoordelijkheden van
de betrokken ministers, zoals de politieke verantwoordelijkheid van de Minister
van Defensie voor het aspect van de staatsveiligheid en het gekwalificeerd
karakter van Defensiegegevens. Om die reden schrijft het derde lid voor dat het convenant de goedkeuring behoeft van de Minister
van Defensie. Samenwerking van onderzoeksraden brengt onvermijdelijk mee dat
er concessies gedaan moeten worden. Zo is het denkbaar dat het niet noodzakelijk
zal zijn om met twee voltallige onderzoeksraden te opereren. Voorts moet het
mogelijk zijn de onderzoekswerkzaamheden op onderdelen af te stemmen op die
van de andere raad. Het voorgestelde vierde lid
opent daartoe vanuit de Rijkswet ongevallenraad Defensie de mogelijkheid.In het vijfde lid wordt het bepaalde in de
voorgaande leden van overeenkomstige toepassing verklaard ten aanzien van
ongevallenonderzoek door andere instanties dan de Raad voor de Transportveiligheid.
Het gaat hierbij om de hiervoor bij artikel 41a genoemde onderzoeksinstanties.Onderdeel KAangezien er uiteraard – afgezien van de eerder genoemde informele
samenwerking in het kader van het Piper-F16-ongeval – geen ervaring
bestaat op het vlak van samenwerking van ongevallenraden, is het zinvol de
optie van samenwerking na verloop van tijd tegen het licht te houden en te
bezien of de ingeslagen weg moet worden voortgezet. Om die reden voegt onderdeel
K een evaluatiebepaling toe. Als termijn is gekozen voor twee jaar, welke
periode redelijk voorkomt om eerste ervaringen te kunnen evalueren. Voor het
geval dat er zich geen gemengde ongevallen mochten hebben voorgedaan, voorziet
de bepaling in een verlenging van de evaluatietermijn met twee jaar.De Minister van Defensie,F. H. G. de Grave 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-26110-18.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl