Vaststelling van titel 7.13 (vennootschap) van het Burgerlijk Wetboek; Nadere memorie van antwoord
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 20062007-28746, nr. E

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum ontvangst

08-05-2007

Eerste Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

28746 nr. E

07-05-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI AlgemeenII EenmanszakenIII OmzettingIV Ontbinding en opvolgingV Deelgerechtigdheid vennotenVI Fusie en splitsingVII RechtskarakterVIII Relatie met de BVIX TalenregimeX InvoeringArtikelenArtikel 7:800Artikel 7:801Artikel 7:802Artikel 7:806 jo. 7:812Artikel 7:809Artikel 7:817Artikel 7:821Artikel 7:822Artikel 7:824Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28746Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 70 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 746Vaststelling van titel 7.13 (vennootschap) van het Burgerlijk WetboekENADERE MEMORIE VAN ANTWOORDOntvangen 7 mei 2007I AlgemeenMet veel belangstelling heb ik kennisgenomen van het nader voorlopig verslag
van de vaste commissie voor Justitie. De erkentelijkheid van de leden van
de CDA-fractie voor de uitgebreide beantwoording in de memorie van antwoord
en de waardering van de leden van de VVD-fractie voor de duidelijkheid die
is verschaft over een groot aantal vraagpunten, hebben mij verheugd. Bij de
leden van de CDA-fractie zijn nog essentiële vragen gerezen waaromtrent
zij verduidelijking of commentaar wensen te ontvangen, teneinde de bruikbaarheid
van de regeling in de praktijk te garanderen. Zij wijzen daarbij op de preadviezen
voor de jaarvergadering van de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie
op 7 oktober 2005, in het bijzonder op het preadvies van mr. W.J.M. van
Veen over bedrijfsopvolging bij personenvennootschappen. Ook de leden van
de VVD-fractie hebben nog enkele vragen. Gaarne ga ik in het navolgende in
op de door de leden van de CDA-fractie en de leden van de VVD-fractie gestelde
nadere vragen en gemaakte nadere opmerkingen.II EenmanszakenDe leden van de CDA-fractie merken op dat in de memorie van antwoord is
geschreven dat de invoering van een goederenrechtelijke scheiding van privévermogen
en zaaksvermogen binnen een eenmanszaak een grote breuk zou vormen met het
bestaande recht, doch daarbij niet is vermeld waarin die grote breuk zou bestaan.
Ook de leden van de VVD-fractie vragen om een verduidelijking op dit punt.
Dienaangaande merk ik op dat de bedoelde scheiding een inbreuk zou vormen
op de in artikel 3:276 BW neergelegde regel dat iedere schuldeiser zich voor
zijn vordering op alle goederen van de schuldenaar kan verhalen. Nu de genoemde
leden in dit verband nogmaals verwijzen naar de in Frankrijk geldende regeling
van het «fonds de commerce», dat te vergelijken is met de in Nederland
overwogen doch niet ingevoerde «algemeenheid van goederen», roep
ik in herinnering dat die rechtsfiguren geen goederenrechtelijke scheiding
van privé- en zaaksvermogen meebrengen.De leden van de CDA-fractie plaatsen vraagtekens bij de in de memorie
van antwoord neergeschreven beoordeling dat het niet waarschijnlijk is dat
in de praktijk daadwerkelijk behoefte bestaat aan een goederenrechtelijke
scheiding van privévermogen en zaaksvermogen binnen een eenmanszaak.
In dat verband is er in de memorie van antwoord op gewezen dat een ondernemer
die zodanige scheiding wil aanbrengen, de mogelijkheid heeft de onderneming
onder te brengen in een besloten vennootschap en dat de toegankelijkheid van
laatstbedoelde rechtsvorm door de voorgenomen vereenvoudiging en flexibilisering
van het BV-recht alleen maar zal worden vergroot. In reactie op deze opmerkingen
wijzen de leden van de CDA-fractie erop dat een regeling van de eenmanszaak
van belang zou zijn bij overdracht en overgang van een onderneming als «going
concern», waar de praktijk het nu – zoals deze leden het uitdrukken – «zonder
steun van de wet moet oplossen». Uit deze opmerkingen leid ik af dat
het de genoemde leden in dit verband kennelijk niet zozeer gaat om de goederenrechtelijke
scheiding (waarop de opmerkingen in de memorie van antwoord betrekking hadden),
doch veeleer op de (eveneens goederenrechtelijke) vraag naar de mogelijkheid
om hetgeen behoort tot een onderneming in één handeling over
te dragen, in te brengen of te bezwaren. Zulks blijkt ook uit de verwijzing
door de genoemde leden naar de Belgische en Duitse regelingen, volgens welke
de overdracht (inbreng) van een gehele onderneming mogelijk is met werking
onder algemene titel, alsmede uit het door deze leden uitgesproken vermoeden –
waarop hun twijfel zich toespitst – dat ondernemers ook in Nederland
behoefte hebben aan vergemakkelijking van verkoop, verpanding en financiering
van een eenmansonderneming. Wat de verpanding van een onderneming betreft,
achten de leden het onduidelijk of de minister deze thans reeds mogelijk acht.Om te beginnen met de mogelijkheid van verpanding van een onderneming:
die acht ik als zodanig niet mogelijk. Verpanding is slechts mogelijk van
goederen die voor overdracht vatbaar zijn (artikel 3:228 BW) en dit is bij
een onderneming als zodanig niet het geval. Hetgeen in artikel 3:222 BW is
bepaald voor vruchtgebruik en de met betrekking tot de mogelijkheid van onderbewindstelling
genoemde artikelen komen hier naar mijn oordeel niet in aanmerking voor overeenkomstige
toepassing, reeds omdat bij het aannemen van een mogelijkheid van verpanding
direct de moeilijkheid zou rijzen op welke wijze de executie van het pand
zou moeten plaatsvinden. In het regeringsontwerp voor Boek 3 was in aansluiting
op de NBW-vraagpunten in artikel 3.9.3.1, vierde lid, voorzien in een mogelijkheid
van vestiging van een registerpandrecht op een onderneming of een aandeel
in een onderneming, doch de regeling van het registerpandrecht is in het gewijzigd
ontwerp niet teruggekeerd. Met betrekking tot de financiering merk ik op dat
ondernemers voor het verkrijgen van financiering veelal niet slechts hun ondernemingsvermogen
verbinden, doch ook hun privégoederen, iets waarmee artikel 1:88 BW
uitdrukkelijk rekening houdt. Dat het ontbreken van een afzonderlijke overdraagbaarheid
van een eenmanszaak tot belemmeringen in de sfeer van de kredietverlening
zou leiden, acht ik dan ook niet aannemelijk. Evenmin bestaat een beperking
in de mogelijkheid van verkoop als zodanig: het is immers goed mogelijk om
in één koopovereenkomst een gehele onderneming, bestaande in
het geheel van de daartoe behorende goederen, te verkopen. Wel zal een afzonderlijke
levering van deze goederen noodzakelijk zijn om de overgang daarvan te bewerkstelligen.
Dat was overigens niet anders met de algemeenheid van goederen, waaraan de
genoemde leden in het vervolg refereren. Ook toen artikel 3.1.1.11 nog deel
uitmaakte van het vastgestelde Boek 3 nieuw BW, betekende dit niet dat de
algemeenheid van goederen als een afzonderlijk goed zou kunnen worden overgedragen
zonder dat daarbij tevens de afzonderlijke tot de algemeenheid behorende goederen
op de voor ieder van die goederen bepaalde wijze zouden zijn geleverd.
Zie lid 2 van het toen nog voorziene artikel 3.4.2.9 en Parl. Gesch. Boek
3, blz. 99. Het schrappen van artikel 3.1.1.11 had dus beperkte betekenis.
De praktijk was en is dat na verkoop de «overdracht» van een onderneming
wordt bewerkstelligd door de daartoe behorende goederen elk op de voor overdracht
van zodanig goed voorgeschreven wijze te leveren, waarbij in de overeenkomst
het nodige is bedongen opdat de koper de onderneming kan voortzetten, zulks
zonder belemmerende concurrentie van de verkoper. Zie Parl. Gesch. Boek 3
(Inv. 3, 5 en 6), blz. 1027. Ook bij«inbreng» van een onderneming
blijft een afzonderlijke levering van de daartoe behorende goederen nodig.
Het Nederlandse BW staat om redenen van rechtszekerheid en kenbaarheid terughoudend
tegenover verkrijgingen onder algemene titel (zie bijv. artikel 3:186 lid
1 BW). Vooralsnog meen ik dat niet is gebleken dat deze praktijk niet zou
voldoen. Dit geldt ook voor de door de leden van de CDA-fractie nog genoemde
vereenvoudigde overdracht/overgang ter vereenvoudiging van omzettingen op
grond van fiscale of andere motieven. Niet geheel duidelijk is overigens op
welke omzetting de leden het oog hebben, nu de omzetting van een OVR in een
BV geen overdracht van het ondernemingsvermogen vergt, aangezien de rechtspersoon
blijft bestaan.Ook na 1983, toen bij de operatie Stofkam de algemeenheid van goederen
in artikel 3.1.1.11 werd geschrapt – in welk verband vanuit de Tweede
Kamer werd gesproken van een «studeerkamerbegrip» (Parl. Gesch.
Boek 3 (Inv. 3, 5 en 6), blz. 1027) – is van een behoefte in de praktijk
aan deze figuur niet gebleken. In de literatuur is op herintroductie slechts
door een enkele auteur aangedrongen, met name Raaijmakers (zie o.a. Pitlo/Raaijmakers,
Ondernemingsrecht, blz. 33–35). In het advies van de Gecombineerde Commissie
Vennootschapsrecht van de Nederlandse Orde van Advocaten en KNB is geen woord
aan de wenselijkheid van een regeling van de eenmanszaak gewijd.Dat neemt evenwel niet weg dat ik naar aanleiding van de vele vragen die
de leden van de CDA-fractie en van de VVD-fractie op verschillende plaatsen
van het nader voorlopig verslag hebben gesteld, bereid ben in kaart te brengen
welke problemen zich precies met betrekking tot deze kwestie in de praktijk
kunnen voordoen. Ook zal daarbij de vraag aan de orde zijn of voor gebleken
problemen legislatieve voorzieningen nodig zijn en of – mede tegen de
achtergrond van de Belgische en Duitse regelingen – bevredigende en
voor de praktijk goed hanteerbare oplossingen kunnen worden gevonden. In het
verlengde hiervan zal tevens onder ogen kunnen worden gezien in hoeverre een
en ander consequenties heeft voor de vragen die met betrekking tot de omzetting
zijn gerezen. Daarbij kan worden betrokken de vraag of een duidelijke behoeft
bestaat aan een regeling van fusie en splitsing van personenvennootschappen
en, zo ja, hoe een desbetreffende regeling zou kunnen luiden.Naar aanleiding van de rechtsfiguur van de algemeenheid van goederen werpen
de leden van de CDA-fractie nog de vraag op of niet reeds uit de opzet van
artikel 3.1.1.11 volgt dat behalve de huwelijksgemeenschap, vennootschap en
nalatenschap ook de onderneming als een afgescheiden vermogen zou moeten worden
beschouwd. Deze vraag zou ik zelf niet bevestigend beantwoorden, maar in elk
geval blijkt uit de toelichting van Meijers dat dit niet zijn bedoeling is
geweest. Bij de aldaar als «beperkt» aangeduide algemene rechtsgevolgen
van het zijn van algemeenheid van goederen wordt vermogensafscheiding niet
genoemd (Parl. Gesch. Boek 3, blz. 98–99). Wel is opgemerkt dat voor
afzonderlijke soorten van algemeenheden van goederen nog dikwijls bijzondere
regels gelden. Inderdaad sprak Meijers daarbij, zoals de genoemde leden opmerken,
van «verwantschap met de constructie van rechtspersoonlijkheid».
In dat verband werd zowel voor de onderneming als voor de nalatenschap
gewezen op een bijzonder domicilie voor aangelegenheden die de algemeenheid
betreffen (vgl. de artikelen 1:13 en 1:14 BW), alsmede op de continuïteit
van rechtsbetrekkingen zoals bijvoorbeeld arbeidsovereenkomsten, ondanks wisseling
der tot de algemeenheid gerechtigde personen. Tot de bijzondere regels voor
bepaalde algemeenheden kon blijkens de toelichting ook vermogensafscheiding
behoren, doch daarbij werden slechts de nalatenschap en de huwelijksgemeenschap
genoemd. Vermogensafscheiding was in afdeling 3.7.2 zoals dat tot aan de operatie
Stofkam luidde, slechts voorzien voor de algemeenheid van goederen die een gemeenschap vormt, waaronder ook het geval van een stille
vennootschap (vgl. Parl. Gesch. Boek 3, blz. 628).De leden van de CDA-fractie vragen vervolgens waarom de minister verhaalsvoorrang
voor crediteuren die de onderneming blijven financieren onwenselijk acht.
Zoals zo vaak in het recht, gaat het hier om een afweging van uiteenlopende
belangen. Het is duidelijk dat een vermogensafscheiding voor een onderneming
van enig nut kan zijn. Tegelijkertijd dient echter rekening te worden gehouden
met de belangen van privéschuldeisers, die bescherming behoeven tegen
een al te royale inbreng in ondernemingsvermogen. Die gezichtspunten zijn
ook door de genoemde leden onder ogen gezien, toen zij in het voorlopig verslag
erop wezen dat een afgescheiden vermogen neerkomt op een inbreuk van de paritas
creditorum, waarvoor goede argumenten moeten bestaan. Tevens gaven zij te
kennen dat zij een zekere fraudegevoeligheid aanwezig achtten. Dit laatste
zou zich bij een eenmanszaak, waar de ondernemer zaken niet in gemeenschap
brengt doch slechts zou afzonderen van zijn privévermogen, inderdaad
kunnen voordoen. Een en ander staat los van de vernieuwing van het faillissementsrecht
en de regeling van de voorrechten als zodanig. Terughoudendheid met het erkennen
van een afgescheiden vermogen voor eenmanszaken (die ook niet is verbonden
aan het «fonds de commerce») acht ik op grond van het vorenstaande
gerechtvaardigd, zeker in het kader van dit wetsvoorstel dat een regeling
van samenwerkingsverbanden behelst.De leden van de CDA-fractie merken in dit verband nog op dat een regeling
van de eenmanszaak een oplossing zou vormen van het door Van Veen in zijn
KNB-preadvies van 2005 (blz. 196) gesignaleerde probleem dat met het overlijden
van één der vennoten van een tweepersoonsvennootschap de vennootschap
in haar geheel wordt ontbonden. Voor dat probleem meen ik dat een oplossing
slechts gevonden kan worden in een in de invoeringswet aan te brengen verduidelijking
dat de vennootschap na overlijden van de ene vennoot voortduurt zolang onzeker
is of de in de vennootschapsovereenkomst opgenomen aanwijzing van een erfgenaam
(artikel 822) of een andere persoon (artikel 823) als opvolgend vennoot wordt
aanvaard. Met het oog daarop zal op de voet van artikel 817, eerste lid, onder
c, algehele ontbinding van de vennootschap slechts aan de orde zijn «in
het geval waarin een of meer der vennoten uittreden en niet ten minste twee
vennoten overblijven, opvolgende vennoten als bedoeld in de artikelen 822
en 823 daaronder begrepen». Voorts verdient opmerking dat de door genoemde
leden nog genoemde verduidelijking in artikel 827 dat de vennootschappelijke
gemeenschap als afgescheiden vermogen voortduurt totdat de vereffening is
geëindigd (Kamerstukken I 2005–2006, 28 746, C, blz. 19),
slechts van belang is indien de onderneming niet wordt voortgezet. Is wèl
voorzien in voortzetting van de onderneming, dan zal ingevolge het in de invoeringswet
voorziene artikel 831a vereffening overeenkomstig afdeling 6 van titel 7.13
in beginsel achterwege mogen blijven.Ook de leden van de VVD-fractie komen terug op de uiteenzetting in de
memorie van antwoord dat het niet waarschijnlijk is dat in de praktijk daadwerkelijk
behoefte bestaat aan de invoering van een goederenrechtelijke scheiding van
privévermogen en zaaksvermogen binnen een eenmanszaak. Voor het antwoord
op de door genoemde leden nader gestelde vraag waar de zojuist bedoelde opvatting
op is gebaseerd, meen ik te kunnen verwijzen naar de beschouwingen die daarover
hiervóór zijn ontwikkeld in antwoord op de vergelijkbare vraag
van de leden van de CDA-fractie – naast hetgeen dienaangaande in de
memorie van antwoord is opgemerkt. Ik merk nog op dat deze kwestie los staat
van de omstandigheid dat VNO-NCW, evenals Tervoort in de in het nader voorlopig
verslag (Kamerstukken I 2005–2006, 28 746, D, blz. 3) genoemde
bundel, heeft gepleit voor introductie van een nieuwe vennootschapsvorm, die
neerkomt op een personenvennootschap met beperkte aansprakelijkheid. De kwestie
of het zinvol is om een geheel nieuwe rechtsvorm te introduceren, is in het
kader van de flexibilisering van het BV-recht – waar door de ministeries
van Justitie en Economische Zaken nauw is samengewerkt – nadrukkelijk
onder ogen gezien. Uitgangspunt is geweest dat de praktijk van ondernemers
het best gediend wordt door het aanpakken van knelpunten in het bestaande
BV-recht. Op de relatie met het BV-recht en op de LLP wordt hierna onder VIII
teruggekomen.De vragen van de VVD-fractie waaruit de breuk met het bestaande recht
bestaat als een goederenrechtelijke scheiding van privé- en ondernemingsvermogen
in een eenmanszaak wordt ingevoerd, alsmede in hoeverre pand kan worden gevestigd
op een eenmansonderneming, stemmen overeen met de hiervoor beantwoorde vragen
van de leden van de CDA-fractie. Ik moge op deze plaats volstaan met een verwijzing
naar die antwoorden.III OmzettingDoor de leden van de CDA-fractie en de leden van de VVD-fractie wordt
teruggekomen op de mogelijkheid van omzetting van een OVR in een NV. Zij wijzen
er, naar aanleiding van de opmerking in de memorie van antwoord dat de BV
slechts aandelen op naam kent en in die zin net als de OVR «persoonsbetrokken»
is, op dat ook bij de NV aandelen op naam mogelijk zijn. Zij achten het onnodig
(de leden van de VVD-fractie spreken van een onnodige administratieve last)
dat in geval van een wens tot omzetting van een OVR in een NV een afzonderlijke
notariële akte moet worden opgemaakt om de OVR eerst om te zetten in
een BV. Voorts vragen zij op grond waarvan gesteld is dat daaraan geen enkele
behoefte bestaat, en waarom een dergelijke omzetting, gelet op de eenvoudige
opzet van artikel 2:18 BW, een uitvoerige regeling zou vergen.Inderdaad is de regeling van artikel 2:18 BW niet buitengewoon gecompliceerd.
Voor een beoordeling van hetgeen voor omzetting nodig is, moet artikel 2:18
BW evenwel worden gelezen in samenhang met artikel 2:71 en 72 (bij de NV)
en artikel 2:181 en 183 (bij de BV). Aan een omzetting van een rechtspersoon
van de ene soort in een rechtspersoon van de andere soort zijn steeds specifieke
moeilijkheden verbonden. Zo moet worden gelet op de belangen van schuldeisers,
op de bescherming van bestaande vennoten, aandeelhouders, leden van een coöperatie.
Niet voor niets is soms ook al naar huidig recht de waarborg van een rechterlijke
machtiging vereist. Hoewel mij vooralsnog niet is gebleken dat er daadwerkelijk
grote behoefte zal bestaan aan een omzetting van een OVR in een NV, is reeds
in de nota naar aanleiding van het verslag (Kamerstukken II 2003–2004,
28 746, nr. 5, blz. 27) te kennen gegeven dat de regering dienaangaande
open zou staan voor nadere ontwikkelingen. Naar aanleiding van de vragen van
de genoemde leden heb ik mij daarom op dit punt nogmaals beraden.
Zoals bekend, wordt in het kader van de flexibilisering van het BV-recht aandacht
besteed aan de bepalingen betreffende kapitaalbescherming. Het is waarschijnlijk
dat in verband hiermee ook het thans voorziene artikel 834 BW zal moeten worden
gewijzigd. Ik zeg toe dan ook te onderzoeken of de omzettingsmogelijkheid
kan worden geopend tot omzetting van een OVR in een NV met aandelen op naam.Hierboven ging het om de vraag of een OVR zich rechtstreeks dan wel slechts
via de tussenstap van de BV zou kunnen omzetten in een NV. De leden van de
CDA-fractie richten vervolgens de aandacht op de mogelijkheid dat een OV een
NV wil worden. Zij memoreren dat wel is verdedigd dat naar huidig recht de
omzetting van een v.o.f. of een c.v. in een BV mogelijk is. In de memorie
van toelichting bij het wetsvoorstel is gedocumenteerd aangegeven waarom deze
opvatting niet wordt gedeeld (Kamerstukken II 2002–2003, 28 746,
nr. 3, blz. 61). Vervolgens halen de genoemde leden een passage aan uit de
memorie van antwoord (Kamerstukken I 2005–2006, 28 746, C, blz.
8), waar het gaat om de vraag of door een OV voor schulden van de vennootschap
verstrekte zekerheden mede betrekking hebben op schulden die na het verkrijgen
van rechtspersoonlijkheid op de rechtspersoon komen te rusten. In de memorie
van antwoord is op die vraag geantwoord dat dit inderdaad het uitgangspunt
is. Materieel komt dit overeen, zo is daaraan toegevoegd, met de situatie
bij omzetting van een rechtspersoon in een andere rechtspersoon, zoals geregeld
in artikel 2:18 BW. De leden van de CDA-fractie vragen thans nader waarom
het wetsvoorstel daar dan niet eenvoudigweg voor kiest. Dat zou de complicaties
vermijden, zo menen zij, die ontstaan in de voorstelling van de minister,
waar wordt gesproken van een «voortbestaande» vennootschap die
niettemin twee «te onderscheiden vermogens» heeft en een plicht
tot levering van de OV aan de OVR (Kamerstukken I 2005–2006, 28 746,
C, blz. 8). Als de genoemde leden hiermee doelen op de kwestie die de NVB
aansneed, te weten of gestelde zekerheden wel mede betrekking hebben op schulden
die na het verkrijgen van de rechtspersoonlijkheid op de rechtspersoon komen
te rusten, dan roep ik in herinnering dat die kwestie wordt opgelost door
de regel dat de rechtspersoon bij bestaande rechtsverhoudingen treedt in de
positie van de vennootschap (artikel 832, vierde lid, tweede zin). Doelen
de leden op de kwestie of het ondernemingsvermogen onder algemene titel zou
moeten kunnen worden ingebracht, dan verwijs ik naar hetgeen dienaangaande
reeds is opgemerkt over het wettelijk stelsel van het nieuwe Burgerlijk Wetboek,
waarin overgang onder algemene titel om redenen van rechtszekerheid en kenbaarheid
met terughoudendheid wordt benaderd. Zoals hiervoor aangegeven wil ik met
de praktijk bekijken of verdergaande versoepeling voor omzetting van de ene
rechtsvorm in de andere aan een behoefte beantwoordt.De vraag wat nu – ook in fiscaal opzicht – gaat gelden voor
v.o.f. en c.v. die onder het bestaande recht tot stand zijn gekomen, zal zijn
antwoord vinden in het overgangsrecht, dat is opgenomen in het rond deze tijd
in te dienen wetsvoorstel voor de invoeringswet. In algemene zin kan worden
opgemerkt dat v.o.f. en c.v. zullen worden beschouwd als openbare resp. commanditaire
vennootschap zonder rechtspersoonlijkheid, zodat de wijzigingen zo beperkt
mogelijk blijven. Het zou niet wenselijk zijn om samenwerkingsvormen die thans
geen rechtspersoonlijkheid kennen, louter door invoering van het nieuwe recht
te bekleden met rechtspersoonlijkheid. Immers, uit de consultatie voorafgaand
aan het ontwerpen van het wetsvoorstel is bekend dat daaraan bij velen in
de praktijk geen behoefte bestaat. De opvatting dat een en ander een vereenvoudigde
inbreng van de hele onderneming als «going concern» des te meer
wenselijk maakt, kan ik niet onderschrijven. Evenmin meen ik dat daarmee opnieuw
de vraag aan de orde is waarom het wetsvoorstel niet voorziet in een regeling
van fusie en splitsing. Zie over die mogelijkheid – die met name
is bepleit door Raaijmakers, doch ook door Tervoort, t.a.p., die daarbij echter
onderkent dat zij een «omvangrijk legislatief werk» zou vergen –
hetgeen is opgemerkt in de memorie van toelichting (Kamerstukken II 2002–2003,
28 746, nr. 3, blz. 61–62).De leden van de CDA-fractie vrezen dat het wetsvoorstel meer dan nodig
ingewikkeld is. Zij achten nog niet duidelijk waarom geen aansluiting is gezocht
bij de opzet van het ontwerp NBW waarin de openbare vennootschap steeds als
rechtspersoon werd erkend. Daarbij wijzen zij erop dat een openbare vennootschap
niet op eenvoudige wijze kan worden omgezet in een openbare vennootschap met
rechtspersoonlijkheid, hetgeen volgens deze leden temeer klemt nu slechts
een openbare vennootschap met rechtspersoonlijkheid zich kan omzetten in een
BV.Ik ga op deze observaties gaarne als volgt in. Vooropgesteld dient te
worden dat juridische samenwerkingsvormen aanleiding kunnen geven tot lastige
juridische vragen. Het recht van de personenvennootschappen getuigt hiervan.
Daarin heeft zich een ontwikkeling afgetekend waarbij gaandeweg een zekere
mate van verzelfstandiging van de samenwerkingsvorm kon worden erkend en zij
in het juridisch verkeer optrad als een waarneembare entiteit (optreden onder
firmanaam, afgescheiden vermogen, procesbevoegdheid). Tegen het licht van
deze ontwikkeling, waarbij de vennootschap onder firma gaandeweg «aspecten
van rechtspersoonlijkheid» verwierf, ligt de vraag voor de hand of het
onder het nieuwe recht niet de voorkeur verdient voor de openbare vennootschap
en de commanditaire vennootschap rechtspersoonlijkheid als regel op te nemen.
In het Ontwerp-Van der Grinten kwam aan de openbare vennootschap van rechtswege
rechtspersoonlijkheid toe. Bij de voorbereiding van het wetsvoorstel is evenwel
gebleken dat een flexibeler benadering de voorkeur verdient. In bepaalde gevallen
bestaat in de praktijk behoefte aan een personenvennootschap met rechtspersoonlijkheid.
Daarbij spelen goederenrechtelijke aspecten een belangrijke rol (zie daarover
Kamerstukken II 2002–2003, 28 746, nr. 3, blz. 4–5). Ook
in samenwerkingsverhoudingen met buitenlandse partners worden in de praktijk
voordelen verwacht van de mogelijkheid van een personenvennootschap met rechtspersoonlijkheid.
In de praktijk kunnen zich evenwel ook tal van omstandigheden voordoen waarin
behoefte bestaat aan een personenvennootschap die geen rechtspersoon is. Dat
is bijvoorbeeld gebleken voor de bouwbranche. Ook door de Gecombineerde Commissie
Vennootschapsrecht van de Nederlandse Orde van Advocaten en de Koninklijke
Notariële Beroepsorganisatie is ervoor gepleit om de vennoten de mogelijkheid
te laten om hun vennootschap desgewenst in te richten zonder rechtspersoonlijkheid.
Deze keuze voor flexibiliteit, waarvan de genoemde leden eerder hebben aangegeven
dat het MKB er veel baat van zal hebben (zie Kamerstukken I 2004–2005,
28 746, B, blz. 1), maakt het voorts mogelijk dat de vennoten hun samenwerking
in een later stadium, als de eerder gemaakte keuze niet langer passend is,
in gewijzigde vorm nader bepalen. Mijn verwachting is dan ook dat door de
praktijk zeker ook gebruik zal worden gemaakt van de mogelijkheid om niet
te kiezen voor rechtspersoonlijkheid.Door de mogelijkheid van een personenvennootschap zonder rechtspersoonlijkheid
niet af te snijden, wordt in het wetsvoorstel voorts een bezwaar ondervangen
dat kleeft aan een stelsel waarin rechtspersoonlijkheid regel is. Dat bezwaar
houdt verband met het feit dat rechtspersoonlijkheid ter voorkoming van onzekerheden –
die in het Ontwerp Van der Grinten niet goed werden voorkomen – steeds
verbonden zal moeten worden aan de vervulling van bepaalde formele vereisten.
Dat doet de vraag rijzen welke regels nodig zijn voor de gevallen dat aan
die formele vereisten niet of slechts gebrekkig wordt voldaan. Waar zulks
toch reeds uitwerking behoeft in de wet, is het aantrekkelijk om toepassing
van die regels dan ook als volwaardige keuzemogelijkheid aan de
praktijk ten dienste te stellen. Een bijkomend voordeel is dan dat met het
aldus uitgewerkte regime voor de personenvennootschap zonder rechtspersoonlijkheid
overgangsproblemen worden voorkomen. Thans bestaande personenvennootschappen
kunnen bij invoering van de nieuwe wettelijke regeling zonder nadere formaliteiten
voortbestaan als personenvennootschap zonder rechtspersoonlijkheid; rechtspersoonlijkheid
wordt niet opgedrongen, doch komt slechts beschikbaar als keuze. Doordat iedere
personenvennootschap met rechtspersoonlijkheid zulks steeds expliciet tot
uitdrukking zal moeten laten komen door de toevoeging OVR of CVR aan haar
naam, zal de geboden flexibiliteit niet ten koste gaan van de duidelijkheid
in het rechtsverkeer.Bij de gedachte dat het stelsel in het Ontwerp-Van der Grinten door de
keuze voor rechtspersoonlijkheid aanzienlijk eenvoudiger zou uitpakken, past
nog een relativerende opmerking. In de toelichting bij dat ontwerp is erop
gewezen dat de keuze voor rechtspersoonlijkheid een vraag is van «juridische
techniek» (toelichting-Van der Grinten, blz. 1086). Opgemerkt werd dat
rechtspersoonlijkheid slechts effect heeft voor het vermogen. Voor de meeste
van de (toen) bestaande controversen over goederenrechtelijke vragen beoogde
het Ontwerp-Van der Grinten oplossingen in te houden, niet slechts voor de
openbare vennootschappen (door toekenning van rechtspersoonlijkheid), maar
ook voor de stille vennootschappen, die geen rechtspersoon werden. Ten aanzien
van de oplossing van bestaande controversen door middel van de toekenning
van rechtspersoonlijkheid hield de toelichting in dit verband een interessant
voorbehoud in: «mits althans wordt zorg gedragen dat de goederen toebehoren
aan de rechtspersoon». Juist op dat punt had de ontwerper geen aanleiding
gezien voor het opstellen van bijzondere regels, zodat voor de wijze van inbreng
de algemene regels van het vermogensrecht van toepassing zouden zijn. Voor
het inbrengen van goederen zou derhalve een levering nodig zijn (vgl. toelichting
Van der Grinten, blz. 1089). Op grond hiervan kan ik derhalve niet onderschrijven
dat een beter stelsel verkregen zou worden door het eenvoudigweg als rechtspersoon
erkennen van de openbare vennootschap.In dit verband komen de leden van de CDA-fractie terug op de antwoorden
in de memorie van antwoord op de vragen van de Nederlandse Vereniging van
Banken. Op de onderdelen die de NVB aan de orde stelt zou het Ontwerp-Van
der Grinten niet tot eenvoudiger uitkomsten hebben geleid. Ook in dat ontwerp
zouden vergelijkbare vragen aan de orde kunnen komen, namelijk wanneer het
zou gaan om een vennootschap die aanvankelijk als stille vennootschap opereert
en pas later onder gemeenschappelijke naam gaat handelen en daardoor rechtspersoonlijkheid
verwerft. Op de concrete nieuwe vragen die de leden formuleren kan als volgt
worden ingegaan.• In de eerste plaats vragen de leden van de CDA-fractie of voor
de vraag of bevrijdend is betaald de hoofdregel geldt van de Handelsregisterwet
dat het moment van inschrijving doorslaggevend is en niet het tijdstip van
het verlijden van de notariële akte. Over deze kwestie is in de memorie
van antwoord opgemerkt dat, na een betaling of levering die op grond van een
overeenkomst met de vennootschap rechtsgeldig aan een of meer der vennoten
kon geschieden, op grond van artikel 6:34 BW door de debiteur zal kunnen worden
staande gehouden dat deze bevrijdend is gedaan, zelfs als door raadpleging van het handelsregister had kunnen blijken dat inmiddels
de rechtspersoon in de positie van de vennootschap was getreden (Kamerstukken
I 2005–2006, 28 746, C, blz. 7). Daarbij is voor een vergelijkbaar
geval verwezen naar Hoge Raad 18 maart 1994, NJ 1995, 410, waar het ging
om een contractueel aan een der echtgenoten verschuldigde verzekeringsuitkering, die na ontbinding van de huwelijksgemeenschap behalve aan
de beide echtgenoten samen ook bevrijdend aan die echtgenoot kon worden gedaan,
ook al was de ontbinding van de huwelijksgemeenschap op zichzelf kenbaar uit
de openbare registers. In het voorgaande ligt besloten dat voor de vraag of
bevrijdend kan worden betaald aan de vennoten noch het tijdstip van verlijden
van de akte, noch het tijdstip van inschrijving in het handelsregister beslissend
behoeft te zijn.• De tweede vraag luidt of de verkrijging door de OVR krachtens artikel
3:110 BW «onder alle omstandigheden» werkt. Deze vraag heeft betrekking
op de passage in de memorie van antwoord dat in het geval van leveringen en
contante betalingen aan een of meer van de vennoten in plaats van aan de rechtspersoon,
tegenover de debiteur niet nogmaals op nakoming aanspraak kan worden gemaakt.
Daaraan was toegevoegd dat, op grond van artikel 3:110 BW, hetgeen door de
vennoten wordt ontvangen «veelal», krachtens hun rechtsverhouding
tot de rechtspersoon, zal toekomen aan de rechtspersoon. Een beperking die
aan artikel 3:110 BW als zodanig eigen is, betreft het feit dat zij bij registergoederen
niet zal leiden tot eigendomsverkrijging door de rechtspersoon. De bepaling
heeft immers betrekking op de vraag of op grond van een bepaalde rechtsverhouding
het bezit van een goed wordt verkregen voor een ander. Bij roerende zaken
zal dit eveneens gevolg hebben voor de eigendomsverkrijging (artikel 3:90
lid 1 BW), doch bij registergoederen is dat niet het geval (artikel 3:89 lid
1 BW).• Vervolgens wensen de leden van de CDA-fractie te vernemen of kasgelden,
banktegoeden en -schulden van rechtswege worden verkregen door de «indeplaatstreding»
van artikel 832 lid 4, tweede zin. Ingevolge deze bepaling neemt de rechtspersoon
van rechtswege de plaats in van de vennootschap bij overeenkomsten en verbintenissen
waarbij de vennootschap partij is. Bij banktegoeden en -schulden is dit zonder
meer het geval. Bij kasgelden die de vennootschap zelf in contanten aanwezig
heeft, is dit niet het geval. Het rechtskarakter van deze indeplaatstreding
is een uit kracht van de wet optredende persoonswisseling, die tot op zekere
hoogte kan worden vergeleken met hetgeen bij overgang van een onderneming
geschiedt ten aanzien van arbeidsovereenkomsten met in de onderneming werkzame
personen (artikel 7:662 BW): de verkrijger van de onderneming zet de arbeidsovereenkomsten
waarbij de vervreemder als werkgever partij is, van rechtswege voort. Een
afzonderlijke handeling, zoals een levering of contractsoverneming, is voor
de indeplaatstreding niet vereist. De indeplaatstreding heeft in beginsel
niet tot gevolg dat ook vergunningen overgaan op de rechtspersoon, aangezien
een vergunning niet zonder meer kan worden beschouwd als een (civielrechtelijke)
rechtsverhouding in de zin van artikel 833 lid 4, tweede zin.• Ten slotte vragen de leden van de CDA-fractie onder verwijzing
naar blz. 8 van de memorie van antwoord (Kamerstukken I 2005–2006, 28 746,
C) waarom zekerheidsrechten wel overgaan op grond van indeplaatstreding en
niet bij overgang van het vermogen onder algemene titel. Hetgeen in dit verband
in de door de leden bedoelde passage is betoogd, komt erop neer dat ook na
verkrijging van rechtspersoonlijkheid de schulden van de rechtspersoon kunnen
en moeten worden beschouwd als «schulden van de vennootschap»,
tot zekerheid waarvan de gestelde zekerheden dienen. Uit artikel 3:231 lid
2 BW, op grond waarvan slechts de eis geldt dat de vorderingen tot zekerheid
waarvan een pand- of hypotheekrecht wordt verleend voldoende bepaalbaar zijn,
in combinatie met het gegeven dat de rechtspersoon zal zijn getreden in de
contractuele verplichting van de vennoten tot het stellen van zekerheid, volgt
naar mijn overtuiging dat steeds als uitgangspunt zal gelden dat, wanneer
goederen zijn verpand of verhypothekeerd voor schulden van de vennootschap,
dit mede schulden omvat die na het verkrijgen van rechtspersoonlijkheid
komen te rusten op de rechtspersoon. De opmerking in de memorie van antwoord
over overgang onder algemene titel zag op het volgende. Een overgang onder
algemene titel van de vennootschappelijke gemeenschap op de rechtspersoon
zou, aldus de memorie van antwoord, geen gevolgen hebben voor de door de vennootschap
verstrekte zakelijke zekerheden. De gedachte dat zo’n overgang wèl
gevolgen zou hebben voor door de vennootschap verleende pand- of hypotheekrechten,
berust vermoedelijk op een misverstand met betrekking tot wat er bij een zodanige
overgang onder algemene titel overgaat. Tot de goederen die de rechtspersoon
verkrijgt, behoren niet de zakelijke rechten van
pand en hypotheek waarmee bepaalde goederen belast zijn. Dat zijn immers zakelijke
rechten die zowel voor als na het verkrijgen van rechtspersoonlijkheid behoren
tot het vermogen van de bank als pandhouder/hypotheeknemer.De indruk van de leden van de CDA-fractie, dat er op het ogenblik een
vlucht plaatsvindt uit stille maatschappen/praktijkvennootschappen door een
omzetting in besloten of naamloze vennootschappen, kan ik niet bevestigen.
Voor zover het gaat om stille maatschappen, doet zich de door de bedoelde
leden genoemde reden voor omzetting niet voor aangezien de vennoten van een
stille vennootschap ook onder komend recht niet hoofdelijk aansprakelijk zullen
zijn. Voor openbare maatschappen, dat wil zeggen maatschappen die onder gemeenschappelijke
naam aan het rechtsverkeer deelnemen, kan dat anders zijn. Inderdaad zullen
vennoten van dergelijke maatschappen rekening moeten houden met de hoofdelijke
aansprakelijkheid die naar komend recht op de vennoten komt te rusten (met
de bijzondere beperking voor aansprakelijkheid voor verbintenissen uit opdracht
in artikel 813 lid 2). Voor maatschappen van beroepsbeoefenaren verdient nog
opmerking dat deze in de praktijk vaak ook gebruik maken van praktijk-BV’s,
waardoor het aansprakelijkheidsrisico eveneens beperkt is.Met het voorgaande zijn ook de vragen van de leden van de VVD-fractie
over omzetting beantwoord.IV Ontbinding en opvolgingDe leden van de CDA-fractie wijden enige beschouwingen aan de kwestie
van toepassing van de in het wetsvoorstel opgenomen regeling voor vereffening
in het geval dat de onderneming na ontbinding van de vennootschap wordt voortgezet
als eenmanszaak. Zoals deze leden memoreren, was deze kwestie ook aan de orde
bij de behandeling van het preadvies van mr. Van Veen over bedrijfsopvolging
bij de jaarvergadering van de KNB in oktober 2005. Inderdaad oefent Van Veen
in zijn preadvies kritiek uit op de voorgestelde vereffeningsregeling en breekt
hij een lans voor de regeling van titel 3.7 BW.Met betrekking tot de voorgestelde vereffeningsregeling kan het volgende
worden opgemerkt. Afdeling 6 van titel 7.13 bevat elementen die zijn ontleend
aan de liquidatieregeling die geldt voor rechtspersonen van Boek 2 BW (in
het bijzonder artikel 2:23b). De vereffening heeft hier echter een geheel
eigen karakter omdat zij niet alleen is gericht op de voldoening van zaakcrediteuren
en toedeling of uitkering van het overblijvende aan de gewezen vennoten, maar
ook dient om een behoorlijke afwikkeling te bereiken indien er onvoldoende
saldo is om de zaakcrediteuren te voldoen of een tekort om de aanspraken van
de gewezen vennoten te honoreren. Zie hierover de memorie van toelichting,
Kamerstukken II 2002–2003, 28 746, nr. 3, blz. 46 en blz. 55. Het
van toepassing laten van de huidige titel 3.7 BW zou niet tot betere resultaten
leiden dan de voorgestelde afdeling 6 van titel 7.13. Toedeling zou dan weliswaar
in beginsel kunnen geschieden voordat de zaakschulden zijn voldaan.
Maar het voornemen tot een dergelijke toedeling kan op ieder moment worden
verstoord, doordat zaakcrediteuren zich kunnen verzetten tegen de verdeling
(artikel 3:193 lid 3) en bij voorrang verhaal kunnen nemen op de tot de gemeenschap
behorende goederen (artikel 3:192). Voorts kunnen de gewezen vennoten liquidatie
afdwingen ter voldoening van de zaakschulden (artikel 3:174). Ook kunnen zij
verdeling vorderen en eisen dat vóór de verdeling schulden die
voor rekening van de gemeenschap komen eerst worden voldaan (artikel 3:178
lid 2) of in de verdeling worden begrepen (artikel 3:179 lid 1). Naar ik meen
verdient de voorgestelde geordende afwikkeling van artikel 830 reeds uit oogpunt
van overzichtelijkheid de voorkeur boven de zojuist aangeduide mogelijkheden.
Nu kan men de bezwaren van titel 3.7 BW relativeren door te stellen dat schuldeisers
van hun in titel 3.7 BW gegeven mogelijkheden zelden gebruik maken. Doch juist
op dat punt stelt Van Veen vast dat titel 3.7 BW tekortschiet nu daarin niet
is voorzien in een regeling voor het informeren van crediteuren omtrent een
voorgenomen verdeling, gekoppeld aan een mogelijkheid tot vernietiging van
de verdeling.Wel heeft Van Veen terecht de vraag opgeworpen of de regeling van afdeling
6 van titel 7.13 BW niet te belastend is indien bedrijfs- of beroepsvoortzetting
is voorzien door één der gewezen vennoten als eenmanszaak. Deze
vraag dient ook naar mijn oordeel bevestigend te worden beantwoord. Daarom
wordt in het wetsvoorstel voor de invoeringswet titel 7.13 BW voorgesteld
een nieuwe bepaling (artikel 831a) aan deze situatie te wijden, zodat dan
geen vereffening overeenkomstig afdeling 6 behoeft plaats te vinden. Artikel
831a zal mede betrekking hebben op het door de leden eveneens genoemde geval
dat de enig overblijvende vennoot tevens erfgenaam is van de overleden vennoot.De vraag of artikel 817 lid 1 sub c wordt aangepast in die zin, dat de
vennootschap ook blijft bestaan indien er slechts één vennoot
overblijft doch er in de opvolging is voorzien en de opvolging wordt aanvaard,
beantwoord ik bevestigend. De in de invoeringswet voor te stellen wijziging
zal mede betrekking hebben op de opvolging als bedoeld in artikel 823, welke –
naar uit de desbetreffende bepaling ook zal blijken – niet behoeft samen
te vallen met de uittreding.De leden van de VVD-fractie komen terug op de opmerking in de memorie
van antwoord (Kamerstukken I 2005–2006, 28 746, C, blz. 17), dat
artikel 817 lid 1 sub c een onbedoeld gevolg kan hebben, dat in de invoeringswet
zal worden gerepareerd. Zij vragen welke verduidelijking wordt beoogd. In
de bedoelde passage ging het over het volgende door Van Veen op blz. 196 van
zijn preadvies gesignaleerde probleem. Wanneer een vennoot van een tweepersoonsvennootschap
overlijdt, behoeft een in de overeenkomst voorziene opvolging door een erfgenaam
of een andere opvolger steeds diens aanvaarding, zodat er steeds een periode
zal zijn dat er slechts één vennoot is. Dat nu is volgens artikel
817 lid 1 sub c niet mogelijk: volgens die bepaling wordt de vennootschap
in haar geheel ontbonden in het geval na uittreding van een vennoot niet ten
minste twee vennoten overblijven. In het wetsvoorstel voor de invoeringswet
wordt voorgesteld deze onbedoelde belemmering voor opvolging te repareren
door aan het slot van artikel 817 lid 1 sub c toe te voegen: opvolgende vennoten
als bedoeld in de artikelen 822 en 823 daaronder begrepen. Aldus zal het feit
dat de aanvaarding van de aanwijzing als opvolger eerst enige tijd na het
uittreden van de overleden vennoot plaatsvindt, er niet aan in de weg staan
dat zijn aangewezen opvolger de vennootschap met de overgebleven andere vennoot
voortzet. Een vereffening van de onderneming is derhalve niet nodig.V Deelgerechtigdheid vennotenNaar aanleiding van de uiteenzetting in de memorie van antwoord over de
bepaling van de economische deelgerechtigdheid van de vennoten, vragen de
leden van de VVD-fractie aan te geven op grond waarvan ervan is afgezien het
in dat verband genoemde Otten-arrest (HR 3 mei 1968, NJ 1968, 267) te
codificeren. Daarover het volgende. De economische deelgerechtigdheid reflecteert
de obligatoire aanspraak in geld die een vennoot heeft op de vennootschap
c.q. de gezamenlijke vennoten. Artikel 821 lid 2 houdt daaromtrent reeds in
dat deze economische deelgerechtigdheid nader bij of krachtens de overeenkomst
kan zijn bepaald. Dit stemt overeen met hetgeen voor het huidige recht geldt
ingevolge het Otten-arrest: bepalend is de inhoud van de overeenkomst. Houdt
de overeenkomst daaromtrent – uitdrukkelijk of stilzwijgend –
niets in, dan zal de economische deelgerechtigdheid op andere wijze moeten
worden bepaald. De Hoge Raad heeft voor dat geval overwogen dat dan bepalend
is enerzijds de inbreng en anderzijds de grondslag waarop hij deelt in de
winsten en verliezen. In de memorie van antwoord is in antwoord op vragen
van de VVD-fractie opgemerkt dat uitdrukkelijke – verdere – vastlegging
van het Otten-arrest niet noodzakelijk is. Bij nadere overweging is dit antwoord
in zoverre onvolledig, dat vastlegging in het kader van
artikel 821 niet noodzakelijk is. Elders in het wetsvoorstel heeft
immers wel een nadere vastlegging plaatsgevonden van de door de Hoge Raad
genoemde elementen. Ik doel op artikel 830, dat met het oog op de mogelijkheid
dat een vennootschap moet worden vereffend, enige regels inhoudt over de bepaling
van de economische deelgerechtigdheid van ieder der vennoten. Deze economische
deelgerechtigdheid van ieder der vennoten is volgens artikel 830 lid 3 de
maatstaf voor de verdeling van hetgeen na de vereffening ter verdeling resteert;
lid 5 verklaart daarop vervolgens, tenzij bij de overeenkomst van vennootschap
anders is voorzien, de leden 8 tot en met 10 van toepassing. In artikel 830
lid 8 treft men de regel aan dat iedere vennoot zoveel mogelijk de waarde
van zijn inbreng ontvangt; in lid 9 vindt men de regel dat het restant dient
te worden verdeeld naar evenredigheid van ieders winstaandeel. Hier treft
men dus de elementen uit het Otten-arrest aan. Artikel 830 lid 10 houdt ten
slotte een regeling in voor het geval een tekort resteert.Het ligt in de rede dat de zojuist aangeduide bepalingen betreffende economische
deelgerechtigdheid niet alleen van toepassing zijn in het kader van de vereffening,
maar ook wanneer op een ander moment de vraag beantwoord moet worden naar
het beloop van de economische deelgerechtigdheid van een vennoot. Van een
afzonderlijke vastlegging van het Otten-arrest voor die gevallen, is naar
mijn oordeel dan ook op goede gronden afgezien.VI Fusie en splitsingDe leden van de CDA-fractie vragen om, in aanvulling op hetgeen in de
memorie van antwoord is opgemerkt over de keuze voor opvolging langs de weg
van het beding ten behoeve van een derde in plaats van langs de weg van erfopvolging,
in te gaan op de vraag waarom opvolging krachtens juridische fusie of splitsing
zou moeten worden uitgesloten. Zij vragen in dat verband of ik mij kan vinden
in de opvatting van de CDA-fractie, dat een regeling van fusie of splitsing,
omdat daarbij een vermogensovergang onder algemene titel wordt bewerkstelligd,
belangrijke voordelen biedt boven overdracht van verschillende vermogensbestanddelen.
De leden van de VVD-fractie vragen om aan te geven waarom niet is voorzien
in een regeling voor fusie en splitsing van personenvennootschappen. Op deze
vragen antwoord ik dat de vaststelling in de memorie van toelichting (Kamerstukken
II 2002–2003, 28 746, nr. 3, blz. 61) dat de voorstellen
dienaangaande van Raaijmakers tot nu toe in de literatuur weinig weerklank
hebben gevonden, in zoverre nuancering behoeft, dat ook Tervoort – genoemd
door de leden van de VVD-fractie – zich voor zodanige mogelijkheden
heeft uitgesproken. Deze wijst er daarbij wel op dat met het bestaande instrumentarium
(zoals uiteengezet in de memorie van toelichting, Kamerstukken II 2002–2003,
28 746, nr. 3, blz. 62) uiteindelijk min of meer hetzelfde resultaat
kan worden bereikt. Zoals ik hiervoor onder II al heb aangekondigd, ben ik
niettemin bereid nader te bekijken of het tot stand brengen van een wettelijke
regeling voor de juridische fusie en splitsing van personenvennootschappen
wenselijk en mogelijk is.VII RechtskarakterDe leden van de CDA-fractie en de leden van de VVD-fractie vragen mij
nader aan te geven wat het rechtskarakter is van het aandeel in een openbare
vennootschap met rechtspersoonlijkheid. Dienaangaande merk ik het volgende
op.Ik stel voorop dat ten aanzien van de rechtspositie van een vennoot in
een openbare vennootschap onderscheid moet worden gemaakt tussen twee, weliswaar
samenhangende, aspecten. Het eerste is het verbintenisrechtelijke aspect,
dat inhoudt dat de rechten en verplichtingen van een vennoot tegenover de
andere vennoten en derden worden bepaald door hetgeen in de vennootschapsovereenkomst
is neergelegd. Die rechtspositie heeft evenwel ook een goederenrechtelijk
element, dat ziet op de gerechtigdheid tot het vennootschapsvermogen. Een
rechtsfiguur waarbij deze twee aspecten kunnen worden onderscheiden is in
ons recht niet ongewoon. Men denke bijvoorbeeld aan een vordering die, wat
haar obligatoire aspect betreft, wordt bepaald door het rechtsfeit waaruit
zij voorvloeit (bijvoorbeeld een overeenkomst), maar die ook een goederenrechtelijk
aspect heeft in die zin dat zij een vermogensrecht is dat vatbaar is voor
overdracht (waarmee dan overigens tevens de verbintenisrechtelijke betrekking
wordt gewijzigd), uitwinning enz.Wat betreft het verbintenisrechtelijke aspect van de rechtspositie van
een vennoot bestaat er geen verschil tussen de openbare vennootschap met rechtspersoonlijkheid
en die zonder rechtspersoonlijkheid. Ten aanzien van het goederenrechtelijk
aspect is dit in één opzicht wel het geval. Weliswaar gaat het
in beide gevallen om de gerechtigdheid van een vennoot tot de goederen die
zijn bijeengebracht ten behoeve van de openbare vennootschap, maar de inhoud
van die gerechtigdheid is verschillend. Bij een vennootschap zonder rechtspersoonlijkheid
wordt die gerechtigdheid gereflecteerd door het aandeel van een vennoot in
de vennootschappelijke gemeenschap, welk aandeel weliswaar overdraagbaar is,
maar enkel in bepaalde in de wet omschreven gevallen (zie artikel 806). Ingeval
overdracht van een aandeel is toegestaan, dient de levering te geschieden
op de wijze die voor ieder tot de gemeenschap behorend goed is voorgeschreven
(artikel 3:96 BW). Bij een vennootschap met rechtspersoonlijkheid behoren
de ingebrachte goederen toe aan de vennootschap zelf: er is derhalve geen
vennootschappelijke gemeenschap met de vennoten als deelgenoten en er bestaan
dan ook geen aandelen daarin.Ook in dit laatste geval dient de wet echter een regeling in te houden
voor de (in dit geval middellijke) gerechtigdheid van een vennoot tot de goederen
van zodanige vennootschap. Uit een oogpunt van eenheid van terminologie en
van een zoveel mogelijk parallelle regeling ligt het dan voor de hand om ook
voor de vennootschap met rechtspersoonlijkheid het begrip «aandeel»
te hanteren (zie aldus reeds de toelichting-Van der Grinten,
blz. 1106) en aan de wettelijke regeling van de inhoud en rechtsgevolgen van
dit begrip zo veel mogelijk – dat wil zeggen voor zover de rechtspersoonlijkheid
van de vennootschap daaraan niet in de weg staat – op dezelfde wijze
vorm te geven. Men vergelijke telkens met elkaar de voorgestelde artikelen
806 en 807, 821 lid 1 en lid 4, 823 lid 3, eerste en tweede zin, alsmede 827
lid 1 en 828.Het aandeel in de vennootschappelijke gemeenschap onderscheidenlijk in
de vennootschap ontstaat voor ieder van de vennoten door de inbreng in de
vennootschap, waartoe iedere vennoot krachtens de overeenkomst verplicht is.
Dit aandeel is een vermogensrecht in de zin van artikel 3:6 BW: het is immers
een subjectief recht dat de rechthebbende stoffelijk voordeel verschaft. Daaraan
staat niet in de weg dat dit recht, zoals reeds opgemerkt, slechts in een
beperkt aantal gevallen en niet zelfstandig overdraagbaar is, namelijk, kort
en enigszins onnauwkeurig gezegd, in geval van overgang van de positie van
vennoot. Een dergelijke niet-zelfstandige overdraagbaarheid is naar Nederlands
recht niet een onbekende figuur, men vergelijke bijvoorbeeld artikel 2 Handelsnaamwet.
Dit een en ander kan ook aldus worden gekarakteriseerd dat als gevolg van
de gebondenheid van het vennootschapsvermogen een zekere verknochtheid bestaat
tussen de positie van vennoot en zijn recht op het aandeel: uitgangspunt is
dat slechts een vennoot tot een aandeel in de vennootschappelijke gemeenschap
of in de vennootschap met rechtspersoonlijkheid gerechtigd kan zijn. De gebondenheid
van het vennootschapsvermogen brengt derhalve mee dat een vennoot zijn aandeel
niet aan een derde kan overdragen terwijl hij vennoot blijft (artikelen 806
en 807). Hetzelfde ongewenste resultaat – de doorbreking van de gebondenheid –
zou zich evenwel ook voordoen indien een vennoot zijn aandeel zou behouden,
wanneer hij zijn positie als vennoot verliest door uittreding of opvolging.
Hierin voorzien de dwingendrechtelijke bepalingen van artikel 821 leden 1
en 4 voor het geval van uittreding en artikel 823 lid 3 voor het geval van
opvolging, die meebrengen dat in die gevallen de voormalige vennoot zijn aandeel
niet kan behouden. Dit een en ander brengt mee dat zowel een overeenkomst
die ertoe strekt dat een vennoot zijn aandeel vervreemdt terwijl hij wel vennoot
blijft, als de overeenkomst krachtens welke een vennoot die zijn positie als
vennoot verliest niettemin zijn aandeel behoudt, als nietig moet worden aangemerkt.De hier besproken parallel tussen het aandeel in de vennootschappelijke
goederengemeenschap en het aandeel in de vennootschap die rechtspersoon is,
kan vanzelfsprekend niet worden gehandhaafd ten aanzien van de wijze van levering.
Omdat in het laatste geval de vennoot niet tot een aandeel in de goederen
van de gemeenschap is gerechtigd – de goederen behoren toe aan de rechtspersoon –
is in aansluiting op artikel 3:95 BW levering door een daartoe bestemde akte
voorgeschreven. Een zodanig akte, die overigens niet een notariële akte
behoeft te zijn, bevordert de rechtszekerheid: in de regel kan daarmee immers
duidelijkheid worden verkregen over het antwoord op vragen als wie opvolgt
(personalia enz.) en wanneer dit is gebeurd. De akte heeft voorts de functie
dat daarmee de nakoming van de tegenover de overdracht staande verplichting
tot een uitkering in geld kan worden bevorderd, hetgeen onnodige «incasso»-procedures
voorkomt. Overigens is niet uitgesloten dat ook reeds met het oog op de opvolging
zelf een akte is opgemaakt. In zodanig geval kan de levering van het aandeel
desgewenst in deze akte worden opgenomen.De hiervoor aangeduide elementen die tezamen de rechtspositie van de vennoot
bepalen, het verbintenisrechtelijke element en het goederenrechtelijke element,
worden in het preadvies van Van Veen, blz. 194, onvoldoende onderscheiden.
Bij de «rechten en verplichtingen die voor hem uit de overeenkomst van
vennootschap voortvloeien» in artikel 823 lid 2 gaat het,
zoals de terminologie ook aanduidt, om het obligatoire element. Met de door
Van Veen op blz. 195 gecursiveerde zinsnede (in het citaat uit de memorie
van toelichting, Kamerstukken II 2002–2003, 28 746, nr. 3, blz.
42) «zodat er niets over te dragen is» wordt, zoals uit de context
van het betoogde duidelijk blijkt, slechts bedoeld wat het verbintenisrechtelijke
aspect betreft afstand te nemen van de nog in het ontwerp-Van der Grinten
bij opvolging gehanteerde figuur van contractsoverneming met de daarvoor vereiste
contractsoverdracht, in de plaats waarvan in het wetsvoorstel de constructie
is gekozen van ontbinding ten aanzien van de uitgetreden vennoot en toetreding
door de opvolgende vennoot. Volledigheidshalve zij hieraan nog toegevoegd
dat in het wetsvoorstel op dit punt, behoudens wat betreft de wijze van levering
van het aandeel, het al dan niet bezitten van rechtspersoonlijkheid geen verschil
maakt. Uit de weergegeven zinsnede kan dan ook niet, zoals Van Veen doet,
wat betreft het goederenrechtelijke aspect, worden afgeleid dat het aandeel
niet geleverd kan worden.VIII Relatie met de BVZowel de leden van de CDA-fractie als de leden van de VVD-fractie opperen
het thans voorliggende wetsvoorstel aan te houden totdat het wetsvoorstel
vereenvoudiging en flexibilisering van het BV-recht gereed is en beide wetsvoorstellen
gezamenlijk te behandelen. Ik voel hier geenszins voor. Anders dan de bedoelde
leden, meen ik niet dat in de memorie van antwoord, Kamerstukken I 2005–2006,
28 746, C, blz. 2, door mijn ambtsvoorganger is gesuggereerd dat de BV
verder zal opschuiven in de richting van de personenvennootschap. De personenvennootschap
is met haar persoonlijke aansprakelijkheid en contractuele fundering iets
heel anders dan de BV die kapitaalvennootschap blijft met beperkte aansprakelijkheid.
Het huidige recht van personenvennootschappen is wat de kern betreft heel
oud en dringend aan herziening toe. Het Ontwerp-Van der Grinten dateert alweer
van 1972. Door de gecombineerde commissie vennootschapsrecht van de KNB en
de NOVA is te kennen gegeven dat de behoefte in de praktijk aan een nieuwe
regeling groot is en dat zij de invoering van de voorgestelde regeling toejuicht.
In het voorlopig verslag van de Vaste Commissie voor Justitie uit de Eerste
Kamer is door de leden van de CDA-fractie vastgesteld dat de praktijk al jaren
heeft gevraagd om een duidelijke regeling en heeft zij te kennen gegeven dat
de voorgestelde regeling haar consistent en bruikbaar voorkomt. Tegen die
achtergrond bestaat er naar mijn overtuiging goede grond om, nu ook de invoeringswetgeving
is geconcipieerd, op korte termijn te komen tot een afronding van de beraadslaging
over titel 7.13 BW. Vanuit de praktijk wordt er zeer regelmatig bij het ministerie
geïnformeerd wanneer de regeling zal worden ingevoerd en te kennen gegeven
dat op spoedige invoering prijs wordt gesteld. Ervan uitgaande dat het wetsvoorstel
voor de zomer kan worden aangenomen, kan de praktijk zich voorbereiden op
invoering op 1 januari 2008.Voor wat de LLP betreft, roep ik in herinnering dat in de nota naar aanleiding
van het verslag (Kamerstukken II 2003–2004, 28 746, nr. 5, blz.
8) reeds is opgemerkt dat in een later stadium kan worden bezien of aan een
aparte beroepsvennootschap behoefte bestaat. Daaraan kan ik thans toevoegen
dat inmiddels aan het WODC is gevraagd een onderzoek te doen verrichten naar
de rechtsvorm en het gebruik van LLP’s en LLC’s, zulks met het
oog op een verantwoorde beoordeling en afweging van de voor- en nadelen van
dergelijke rechtsvormen. Dit onderzoek, dat veel gegevens zal bevatten over
de Engelse en de Amerikaanse rechtspraktijk rond de zojuist aangeduide «hybride»
rechtsvormen, zal binnen enkele maanden worden gepubliceerd en met een kabinetsreactie
aan het parlement worden aangeboden. Ik acht het niet verstandig om de behandeling van dit wetsvoorstel verder te belasten met de discussie over het
onderwerp van dat onderzoek.IX TalenregimeTerecht wijzen de leden van de CDA-fractie erop dat in de internationale
praktijk vele contracten in joint ventures en andere vormen van commerciële
samenwerking in de Engelse of een andere buitenlandse taal worden opgemaakt.
Dat doet echter niet af aan het feit dat het voorgestelde voorschrift dat voor het verkrijgen van rechtspersoonlijkheid door een
openbare vennootschap of commanditaire vennootschap de notariële akte
in de Nederlandse taal wordt verleden, niet afwijkt van wat op dat punt in
de internationale rechtspraktijk gebruikelijk is.De rechtszekerheid, die bij kwesties van rechtspersoonlijkheid vanzelfsprekend
cruciaal is en waarvan het belang ook door de leden van de CDA-fractie is
benadrukt (Kamerstukken I 2004–2005, 28 746, B, blz. 1), is ermee
gediend als de akte tot verkrijging van rechtspersoonlijkheid in de Nederlandse
taal wordt verleden. Uiteraard kan deze akte naar het Engels worden vertaald,
maar de Nederlandse terminologie zal in geval van twijfel de doorslag moeten
geven. Voorkomen moet worden dat bij gebruik van bepaalde Engelse termen in
de akte wordt voorondersteld dat deze dezelfde betekenis heeft in het Nederlandse
recht, hetgeen regelmatig niet het geval is. Gegeven het feit dat in de internationale
rechtspraktijk veelal sprake is van deskundige begeleiding, zal de kans op
misverstanden hierbij zeer beperkt zijn, zelfs als tussen partijen reeds contracten
zijn of worden gesloten in de Engelse of een andere taal.Dat de gekozen benadering past in de context van de Europese Unie, blijkt
bijvoorbeeld uit het feit dat de oprichting van een Europese vennootschap
(SE) dient te geschieden overeenkomstig de voor oprichting van naamloze vennootschappen
geldende regels in de staat waar deze haar zetel heeft, waaronder ook de voorschriften
ten aanzien van de taal van de akte.X InvoeringDe leden van de VVD-fractie zouden graag inzicht krijgen in de belangrijkste
elementen van de fiscale, overgangs-, aanpassings- en invoeringswetgeving,
gelet op de grote belangen die daarmee gemoeid zijn voor ondernemend Nederland.
Inderdaad zijn met deze invoeringswetgeving grote belangen gemoeid. Voor de
daadwerkelijke betekenis van de nieuwe regeling van titel 7.13 voor de thans
geldende praktijk dient immers eveneens kennis te worden genomen van de zojuist
bedoelde regels. Mede omdat een aantal van de vragen in het nader voorlopig
verslag gericht is op onderwerpen die hun regeling vinden in het wetsvoorstel
voor de invoeringswet, is met de beantwoording daarvan gewacht totdat duidelijk
zou zijn hoe dat wetsvoorstel zou luiden. Het wetsvoorstel zal omstreeks dezelfde
tijd worden ingediend als de onderhavige nadere memorie van antwoord. Kortheidshalve
zij hier daarom afgezien van een – noodzakelijkerwijs onvolledige –
samenvatting van dat wetsvoorstel en verwijs ik naar het wetsvoorstel zelf
en de toelichtende stukken.ArtikelenArtikel 7:800In de memorie van antwoord is erop gewezen dat het begrip «beroep
of bedrijf» in de omschrijving van de openbare vennootschap (artikel
801 lid 1) ruim moet worden opgevat, en dat een openbare vennootschap ook
kan worden gebruikt voor houdster- en beleggingsactiviteiten die mede zijn
gericht op het besparen van kosten (Kamerstukken I 2005–2006, 28 746,
C, blz. 9). Dit doet bij de leden van de CDA-fractie de vraag rijzen waarom
het voor de kwalificatie als beroep/bedrijf(sactiviteit) noodzakelijk is om
gericht te zijn op het besparen van kosten, nu dit laatste aspect immers een
afzonderlijk materieel kenmerk vormt van de vennootschapsovereenkomst ingevolge
artikel 800. Hoewel het voor de zojuist bedoelde kwalificatie van belang kan
zijn of de activiteiten zich richten op het besparen van kosten, vormt dit
daarvoor niet een noodzakelijke voorwaarde. Het element van besparing van
kosten is ontleend aan het algemenere vereiste «gerichtheid op het behalen
van vermogensrechtelijk voordeel» in de omschrijving van vennootschap
in artikel 800. De aanwezigheid van dit laatste element is derhalve ook vereist
bij de openbare vennootschap als aangeduid in artikel 801. Maar ook los daarvan
zal gerichtheid op winst (in de ruime zin van het behalen van vermogensrechtelijk
voordeel) toch wel steeds inherent zijn aan beroeps- en zeker aan bedrijfsactiviteiten,
ongeacht of zij in het verband van een vennootschap worden ontplooid.In het geval van een samenwerkingsovereenkomst van een groep ouders die
op basis van een onderlinge regeling bij toerbeurt kinderen van en naar een
bepaalde school vervoert, onder verdeling van de gemaakte kosten, is er in
de regel geen sprake van een openbare maar hoogstens van een stille vennootschap.
Geen rol speelt dan de vraag of de gezamenlijke activiteiten op te vatten
zijn als beroeps- of bedrijfshandeling, welke vraag mijns inziens overigens
ontkennend kan worden beantwoord. Zo kan een stille vennootschap ook worden
gebezigd om in de particuliere sfeer het kostenbesparende gezamenlijke gebruik
van een gemeenschappelijke landbouwtractor te regelen.Artikel 7:801De leden van de CDA-fractie vragen waarom voor openbare vennootschappen
niet – op overeenkomstige wijze als bij de openbare vennootschap met
rechtspersoonlijkheid is geregeld in artikel 802 lid 4 – is voorgeschreven
dat de aanduiding «openbare vennootschap» of «o.v.»
moet worden gehanteerd. Vooropgesteld zij dat de vennoten de zojuist bedoelde
aanduidingen kunnen gebruiken om duidelijkheid te bewerkstelligen omtrent
het voor openbare vennootschappen geldende vereiste dat de vennootschap onder
een als zodanig gevoerde naam naar buiten optreedt. Ook de voorgeschreven
vermelding in het handelsregister brengt mee dat de vennootschap onder de
door haar gevoerde naam naar buiten optreedt. Zie hierover nader de memorie
van antwoord, Kamerstukken I 2005–2006, 28 746, C, blz. 9. Dat
gebruik van de aanduiding «openbare vennootschap» of «o.v.»
niet is voorgeschreven, houdt verband met het feit dat die hoedanigheid doorgaans
voldoende duidelijk naar voren komt door het gebruik van de door de vennootschap
als zodanig gevoerde naam. Voorts zou een voorschrift als door de leden bedoeld
de vraag doen rijzen wat de status van een vennootschap is indien deze bedoeld
gebruik ten onrechte achterwege zou laten. Het zou onwenselijk zijn als de
vennoten, door al dan niet af te zien van bedoelde aanduiding, kunnen bewerkstelligen
dat zij niet hoofdelijk aansprakelijk zijn voor de schulden van de vennootschap.
Maar als ook zonder bedoelde aanduiding sprake kan zijn van een openbare vennootschap,
kan het verwarrend zijn als de wet gebruik daarvan niettemin voorschrijft.
Bedacht moet worden dat een belangrijk verschil met de openbare vennootschap
met rechtspersoonlijkheid- van welke rechtspersoonlijkheid zonder specifieke
aanduiding niet naar buiten toe blijkt – wordt gevormd door de bij laatstbedoelde
rechtsfiguur voorgeschreven notariële bijstand, die waarborgt dat de
voorgeschreven aanduiding steeds deel zal uitmaken van de naam van de vennootschap.Artikel 7:802De leden van de CDA-fractie stellen aan de orde of uit de beantwoording
van de vragen van de VVD-fractie moet worden afgeleid, dat de vennootschapsakte
niet behoeft te worden gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel, respectievelijk –
indien depot wel moet plaatsvinden – daarvan door derden geen afschrift
kan worden verkregen. Inderdaad behoeft de vennootschapsovereenkomst van een
OVR niet te worden gedeponeerd. In het Handelsregisterbesluit 1996 zal moeten
worden bepaald welke van de in de akte opgenomen gegevens tevens moeten worden
gepubliceerd in het handelsregister. Er bestaat ook thans ten aanzien van
vennootschappen onder firma en commanditaire vennootschappen geen wettelijke
verplichting tot het deponeren van de overeenkomst of akte van vennootschap.
Volgens artikel 12, onder d, van het thans geldende Handelsregisterbesluit
1996 wordt ten aanzien van een vennootschap onder firma en een commanditaire
vennootschap ingeschreven: al hetgeen de overeenkomst bevat ter bepaling van
rechten van derden. Deze bepaling zal ten aanzien van de openbare vennootschap
en commanditaire vennootschap, ongeacht of zij rechtspersoon is, worden gehandhaafd.
Hiernaast zullen ingevolge het te wijzigen Handelsregisterbesluit 1996 enkele
andere – aan de notariële akte ingevolge artikel 802 lid 3 te ontlenen –
elementen van een openbare vennootschap moeten worden ingeschreven, zoals
de duur, of en met ingang van wanneer zij rechtspersoonlijkheid heeft of niet
meer, alsmede naast de personalia van de gewone vennoten tevens de dag van
toetreding en uittreden van een vennoot. Er bestaat geen grond om een verdergaande
inschrijvingsplicht op te leggen, bijvoorbeeld ook ten aanzien van bepalingen
over de interne verhoudingen tussen de vennoten. Op dit punt is zowel gewezen
door de leden van de CDA-fractie in de Tweede Kamer als door de leden van
de VVD-fractie in de Eerste Kamer (Handelingen II 2004–2005, blz. 38–2550,
Kamerstukken I 2004–2005, 28 746, B, blz. 3). Stellen derden er
belang in om kennis te nemen van de gehele overeenkomst, dan mag van die derden
de nodige zelfwerkzaamheid worden verwacht. Zij kunnen zo nodig zelf van de
vennootschap de desbetreffende stukken opvragen en bij weigering daaraan consequenties
verbinden. Derden-crediteuren zullen in de regel op andere wijze dan door
raadpleging van de vennootschapsovereenkomst weet krijgen van de nietigheid
daarvan. Zij kunnen dan als belanghebbenden om vereffening verzoeken zoals
bedoeld in artikel 803. De leden wijzen voorts nog op gecompliceerde bevoegdheidsregels
in de statuten van naamloze en besloten vennootschappen. Inderdaad kunnen
zich vooral bij (naamloze) kapitaalvennootschappen gecompliceerde bevoegdheidsregels
voordoen. Ook daar geldt evenwel dat een derde zich niet behoeft te verdiepen
in de statuten: hij mag afgaan op hetgeen is ingeschreven in het handelsregister.Artikel 7:806 jo. 7:812De leden van de CDA-fractie vragen zich naar aanleiding van de omstandigheid
dat bij een stille vennootschap slechts zaaksschulden worden aangegaan, indien
een besturend vennoot in naam van de vennootschap krachtens een hiertoe van
de andere vennoten verkregen volmacht handelt (artikel 812), af hoe men zich
een en ander praktisch moet voorstellen. Een concreet voorbeeld kan de hiervoor
al genoemde mogelijkheid zijn dat een aantal personen ter besparing van kosten
een gezamenlijk te gebruiken landbouwtractor wenst aan te schaffen. Dit samenwerkingsverband
kan beschouwd worden als een stille vennootschap. Wordt de aankoop van de
tractor voor de vennootschap feitelijk door één lid van de groep
gedaan, dan zal deze daarvoor volmacht van de overige vennoten behoeven. Is
de tractor aan de vennoten geleverd, dan vormt het vennootschapsvermogen een
afgescheiden vermogen waarop de schuldeisers van de vennootschap,
in dit geval de verkoper van de tractor, verhaal kunnen nemen (artikel 806
lid 2), en wel: bij voorrang boven privécrediteuren van de vennoten
(artikel 806 lid 1, tweede zin).De genoemde leden vragen voorts waarom de wet in artikel 812 niet dwingend
voorschrijft dat de volmacht een schriftelijke moet zijn. Dit zou volgens
deze leden zowel praktische voordelen hebben als praktische nadelen vermijden.
Met de leden kan ik het eens zijn dat een schriftelijke volmacht voordelen
biedt boven een mondelinge volmacht. Voor een bijzonder wettelijk voorschrift
van die strekking in artikel 812 zie ik evenwel onvoldoende grond. De belangen
van de wederpartij, voor wie de leden een mogelijk bewijsprobleem signaleren,
worden naar mijn oordeel voldoende opgelost door de regel dat de wederpartij
bij het aangaan van de koopovereenkomst in beginsel steeds de mogelijkheid
heeft schriftelijk bewijs van de volmacht te verlangen (artikel 3:71 lid 1).
In de praktijk is niet goed denkbaar dat een wederpartij bij een transactie
van betekenis zonder schriftelijk bewijs op het bestaan van de volmacht zou
vertrouwen. Voorts zal levering in de praktijk veelal slechts geschieden hetzij
tegen contante betaling, hetzij tegen voldoende zekerheden. Een bewijsprobleem
als door de leden gevreesd, zal zich derhalve niet snel voordoen. Het feit
dat de als gevolmachtigde opgetreden vennoot het bestaan van de volmacht steeds
zal bevestigen, zoals de leden opmerken, zal voor de positie van de wederpartij
alleen maar een ondersteuning vormen. Voorts zie ik niet op welke wijze hier
bijzondere aspecten van stelplicht en bewijslast aan de orde zijn, die voor
deze situatie tot een bijzondere wettelijke regel noodzaken in afwijking van
de algemene regeling van vertegenwoordiging. Dat wordt niet anders wanneer
ook nog, zoals de genoemde leden opmerken, de schijn van vertegenwoordigingsbevoegdheid,
opgewekt door de andere vennoten, een rol zou gaan spelen. Hoe dat ook zij,
de wederpartij heeft ook zonder bijzondere wettelijke regel steeds de mogelijkheid
om bij het aangaan van de overeenkomst schriftelijk bewijs te vragen van de
volmacht. Doet hij dat niet en zou er nadien een geschil ontstaan waarbij
het bestaan van de volmacht een rol speelt, dan biedt artikel 3:70, dat degene
die als gevolmachtigde optreedt heeft in te staan voor het bestaan en de omvang
van de volmacht, de wederpartij naar mijn oordeel voldoende bescherming. Ten
slotte merk ik in dit verband nog op dat een wettelijk schriftelijkheidsvereiste
tot problemen zou kunnen leiden indien in een concreet geval toch is gehandeld
met slechts een mondelinge volmacht. Indien het ontbreken van geschrift zou
leiden tot de conclusie dat er in het geheel geen (geldige) volmacht is verstrekt,
zou dat voor de wederpartij een wel heel lastige situatie opleveren.Een volgende vraag van de leden van de CDA-fractie luidt wat de situatie
is indien een besturend vennoot handelt voor een nader te noemen meester,
waarbij die «meester» dan zijn medevennoten kunnen zijn, maar
ook een geheel buiten de overeenkomst met de wederpartij staande derde. Inderdaad
acht ik het mogelijk dat een besturend vennoot een overeenkomst sluit voor
nader te noemen meester en nadien, door het tijdig noemen van de gezamenlijke
vennoten als meester, bewerkstelligt dat de overeenkomst moet worden beschouwd
als te zijn aangegaan op naam van de vennootschap. Noemt de besturende vennoot
niet de gezamenlijke vennoten als meester maar een derde, dan zal de overeenkomst
gelden als te zijn aangegaan namens die derde. In beide gevallen heeft de
wederpartij de mogelijkheid om bij het nader noemen van de meester te verlangen
dat van de volmacht schriftelijk bewijs wordt verstrekt of dat deze door de
volmachtgever(s) wordt bevestigd.In dit verband vragen de genoemde leden ten slotte nog of het denkbaar
is dat bij optreden door een besturende vennoot voor een nader te noemen
meester de mogelijkheid wordt geopend om niet alleen voor de medevennoten
op te treden, maar ook voor een aanstaande vennoot. Hoewel hier uiteraard
zeer veel zal afhangen van de concrete omstandigheden van het geval, acht
ik het wel denkbaar dat een besturend vennoot handelt voor een nader te noemen
meester en nadien (binnen de termijn, bedoeld in artikel 3:67 lid 1 BW) niet
alleen zichzelf en zijn medevennoten ten tijde van het handelen noemt, maar
ook een inmiddels tot de vennootschap toegetreden vennoot. Worden bij het
noemen van de meester niet slechts alle alsdan bestaande vennoten genoemd
maar ook een persoon die op dat moment nog geen vennoot is, dan zal het –
indien de volmacht inderdaad overeenstemt met de verklaring van de besturende
vennoot – van de aard en inhoud van de volmacht afhangen of als partij
bij de overeenkomst naast de aanstaande vennoot kan worden aangemerkt de vennootschap
in de zin van de gezamenlijke vennoten als zodanig of de afzonderlijke vennoten.
Voor de vraag of de wederpartij een vordering uit de overeenkomst als zaakschuld
kan verhalen op het vennootschapsvermogen, dient steeds beslissend te zijn
of de overeenkomst geldt als (uitsluitend of mede) te zijn aangegaan met de
gezamenlijke vennoten als zodanig, waarbij naar mijn oordeel redelijkerwijs
dient te worden uitgegaan van de personen die vennoot zijn op het tijdstip
dat de gevolmachtigde zijn meester noemt.De leden van de CDA-fractie komen terug op het afgescheiden vermogen van
de stille vennootschap. Dit afgescheiden vermogen wordt, zo is in de memorie
van antwoord uiteengezet, naar huidig recht voor maatschappen zowel in de
wet als door vele auteurs erkend. Ook op de argumenten vóór
aanvaarding van een afgescheiden vermogen is in de memorie van antwoord ad
artikel 806 nadrukkelijk ingegaan, in reactie op de in het voorlopig verslag
(Kamerstukken I 2004–2005, 28 746, B, blz. 4) terecht gesignaleerde
noodzaak dat aan deze afwijking van de paritas creditorum goede argumenten
ten grondslag moeten worden gelegd. Tevens hadden de genoemde leden daarbij
opgemerkt dat deze afwijking «een zekere fraudegevoeligheid met zich
kan meebrengen». Dienaangaande is in de memorie van antwoord opgemerkt
dat het door de leden genoemde gevaar niet groot werd geacht. De genoemde
leden vragen welke argumenten aan deze mening ten grondslag liggen. Ik zou
erop willen wijzen dat de mogelijkheid van een afgescheiden vermogen bij een
maatschap reeds langer is erkend, zowel bij de herziening van het Burgerlijk
Wetboek als door vele auteurs, en dat van signalen van fraudeproblemen in
dat verband niet is gebleken. Verder meen ik dat voor zover het erom zou gaan
dat privéschuldeisers bewust ten achter worden gesteld bij andere schuldeisers
door een bepaald goed in de vennootschappelijke gemeenschap te brengen, daarvoor
dan in elk geval de medewerking van de andere vennoten nodig is. Zou men een
afgescheiden vermogen echter ook willen erkennen bij een eenmanszaak, dan
ligt een risico van fraude meer voor de hand.Artikel 7:809In de memorie van antwoord is met betrekking tot artikel 800 lid 2 en
artikel 809 lid 3 uiteengezet dat bepalingen als deze als het ware een «kapstok»
kunnen vormen voor in de praktijk en de jurisprudentie zich uitkristalliserende
nadere normeringen in verhoudingen tussen de vennoten onderling, respectievelijk
in de verhouding van een besturende vennoot tot zijn mede-vennoten c.q. de
vennootschap (Kamerstukken I 2005–2006, 28 746, C, blz. 12). Daarbij
is ter vergelijking gewezen op de artikelen 8 en 9 van Boek 2 BW, welke van
toepassing zijn op de verhouding tussen de in Boek 2 geregelde rechtspersonen
en degenen die krachtens de wet of de statuten bij haar organisatie zijn betrokken,
respectievelijk de verhouding tussen een dergelijke rechtspersoon en haar
bestuurders. Deze verwijzing roept bij de leden van de CDA-fractie
in verband met de gelaagde structuur van het Burgerlijk Wetboek de vraag op
of het bij eerstbedoelde bepalingen nu om een zuivere reflex van de artikelen
2:8 en 2:9 BW gaat en, zo ja, of zij dan uitsluitend een signalerende functie
hebben.Inderdaad is er in het Burgerlijk Wetboek sprake van een gelaagde structuur.
Bij de regeling van de rechtsstof is ernaar gestreefd algemene bepalingen
te ontwerpen en bijzondere bepalingen te geven voor zover dat voor een goede
regeling van de verschillende onderwerpen nodig is. Deze aanpak is te herkennen
bij de afzonderlijke boeken van het BW. Zo kennen de Boeken 1 tot en met 4,
evenals Boek 8, een eerste titel met algemene bepalingen. Ook tussen verschillende
boeken is er sprake van een gelaagde structuur, doch deze is niet zodanig
dat eerdere boeken steeds een algemener karakter hebben dan latere boeken.
Zo regelt Boek 3 het vermogensrecht in het algemeen en heeft het daarmee in
die zin een algemener karakter dan zowel de latere boeken als de Boeken 1
en 2. Boek 6 regelt het algemeen gedeelte van het verbintenissenrecht; het
vormt daarmee een algemeen kader voor hetgeen geregeld is ten aanzien van
bijzondere overeenkomsten in de boeken 7 en 7A, maar óók ten
aanzien van verbintenissen die hun regeling vinden in de andere boeken van
het BW. Voor Boek 2 geldt dat het weliswaar algemene bepalingen kent voor
rechtspersonen – waaronder de door de genoemde leden aangehaalde artikelen
2:8 en 2:9 – maar de algemene bepalingen van Boek 2 zijn (met uitzondering
van artikel 2:5) in beginsel nu juist niet van toepassing op de in titel 7.13
geregelde vennootschappen met rechtspersoonlijkheid (zie artikel 802 lid 2).Gelet op het voorgaande, dient derhalve te worden bedacht dat hetgeen
de artikelen 800 lid 2 en 809 lid 3 voor personenvennootschappen meebrengen,
zonder die bepalingen dus niet zonder meer zou voortvloeien uit de artikelen
2:8 en 2:9. Reeds daarom is het derhalve minder juist om te spreken in termen
van een – al dan niet zuivere – reflex van laatstbedoelde bepalingen.
Wel zou in artikel 800 lid 2 een zekere herhaling, zo men wil reflex, kunnen
worden gezien van de algemene norm van de redelijkheid en billijkheid tussen
partijen bij een overeenkomst (artikel 6:248) of, nog algemener, een verbintenis
(artikel 6:2). Daarbij moet er wel op worden gelet dat de overeenkomst van
vennootschap vanouds wordt beschouwd als eencontractus
uberrimae fidei, een overeenkomst derhalve waarbij aan de tussen
de vennoten geldende normen van goede trouw een extra accent dient te worden
gegeven. De lat van de redelijkheid en billijkheid wordt hier als het ware
iets hoger gelegd dan bij andere verhoudingen het geval is. Deze eigen «inkleuring»
van de normen van redelijkheid en billijkheid vindt men in de wet ook terug
bij andere overeenkomsten, zoals de arbeidsovereenkomst en de overeenkomst
van opdracht (vgl. de artikelen 7:611 en 7:401). Intussen wil dat niet zeggen
dat bij toepassing van de gedragsnorm van artikel 800 lid 2 geen betekenis
kan toekomen aan jurisprudentie op artikel 2:8. Wel dient men bij de beoordeling
van de vraag in hoeverre dat het geval is, voor ogen te houden dat artikel
2:8 ten opzichte van artikel 800 lid 2 niet zozeer een «moeder-bepaling»
maar veeleer een «zusterbepaling» vormt. Voortbordurend op deze
beeldspraak kan in artikel 809 lid 3 overigens een tweelingzuster worden onderkend
van artikel 2:9, eerste zin. Om die reden heeft de jurisprudentie betreffende
deze laatste bepaling in beginsel rechtstreeks betekenis voor de uitleg van
artikel 809 lid 3. Opmerking verdient ten slotte dat de norm van lid 3 van
artikel 809 ook naar huidig recht al geldt; zie Asser-Maeijer 5-V, nr. 94.Artikel 7:817Bij de leden van de CDA-fractie is de vraag gerezen wat bij ontbinding
van een vennootschap en verdeling van de goederen de consequenties zullen
zijn van de bij de vennootschap in dienst zijnde werknemers, in het bijzonder
in relatie tot de regeling voor overgang van ondernemingen in artikel 7:662
e.v. BW. Met deze leden ben ik het eens dat juist ook de belangen van de werknemers
van de vennootschap ermee gediend zijn dat zoveel mogelijk wordt gestreefd
naar continuïteit, en ook behoud van identiteit, van de door de vennoten
gedreven onderneming. Het wetsvoorstel is op diverse plaatsen gericht op continuïteit
van de vennootschap en daarmee ook van de met haar verbonden onderneming.
Zie bijvoorbeeld de memorie van toelichting bij artikel 818 (Kamerstukken
II 2002–2003, 28 746, nr. 3, blz. 28). Wordt de vennootschap bij
toe- of uittreding dan wel opvolging van vennoten voortgezet, dan zal hetzelfde
gelden voor de onderneming. In het geval dat de vennootschap wel in haar geheel
wordt ontbonden, betekent dat niet automatisch dat ook de onderneming teneinde
komt. Bij vereffening op grond van artikel 830 lid 4 in verbinding met artikel
2:23b lid 3 kunnen de aan de onderneming gebonden goederen worden toebedeeld
aan de gewezen vennoot of vennoten die de onderneming voortzetten. Zie daarover
ook Kamerstukken II 2002–2003, 28 746, nr. 3, blz. 55. Voor zover
nodig – waarbij gedacht kan worden aan de gevallen waarin de vennootschap
rechtspersoon is en de vennoten niet naast de rechtspersoon partij zijn bij
de arbeidsovereenkomsten met de werknemers – zal toepassing gegeven
kunnen worden aan de bepalingen betreffende overgang van ondernemingen in
de artikelen 7:662 e.v. BW. Hetzelfde zal hebben te gelden indien de onderneming
heeft toebehoord aan een vennootschap van twee vennoten, waarvan na het uittreden
van één vennoot de andere vennoot deze voortzet. In de invoeringswet
zal voor deze situatie als artikel 831a een bijzondere regeling worden voorgesteld,
op grond waarvan vereffening alsdan achterwege kan blijven.Artikel 7:821De leden van de CDA-fractie achten het een goede zaak dat de regeling
van de uittreedvergoeding in artikel 821 wordt aangepast. Zij vragen of de
regeling met betrekking tot de uittreedvergoeding bij opvolging een soortgelijke
aanpassing zal ondergaan. Deze vraag beantwoord ik bevestigend.Dezelfde leden merken op dat de formulering van artikel 824 omtrent de
draagplicht na uittreden van dwingend recht is. Hier is sprake van een misverstand.
Artikel 824 heeft geen betrekking op de vraag bij wie de draagplicht berust
voor schulden van de vennootschap, maar op de vraag in hoeverre een uitgetreden
vennoot nog door derden kan worden aangesproken voor een schuld van de vennootschap.
Juist omdat het gaat om een regeling betreffende de externe aansprakelijkheid,
is sprake van dwingend recht (vgl. hetgeen daarover in verband met artikel
813 is opgemerkt in de nota naar aanleiding van het verslag, Kamerstukken
II 2003–2004, 28 746, nr. 5, blz. 15). Inderdaad bestaat er geen
bezwaar tegen als tussen de vennoten afspraken worden gemaakt omtrent de draagplicht.
Hetgeen in de memorie van antwoord is opgemerkt over draagplicht (Kamerstukken
I 2005–2006, 28 746, C, blz. 19), dient niet aldus te worden verstaan
dat deze voortvloeit uit artikel 824 en van dwingend recht is. Gedoeld is
slechts op de omstandigheid dat, als een uitgetreden vennoot met wie door
de overblijvende vennoten is afgerekend nadien nog wordt aangesproken voor
een schuld van de vennootschap, in zijn onderlinge verhouding met de voortzettende
vennoten de draagplicht – althans in het algemeen en ook behoudens afwijkende
afspraken – zal rusten bij de voortzettende vennoten. De door de genoemde
leden bepleite contractsvrijheid is hier derhalve aanwezig.Artikel 7:822De leden van de CDA-fractie vragen aandacht voor het geval dat in de overeenkomst
van vennootschap een erfgenaam van één der vennoten is aangewezen
als diens opvolger in geval van overlijden. Ingevolge artikel 822 geldt het
desbetreffende beding in de overeenkomst als aanvaard, wanneer de erfgenaam
van het beding heeft kennisgenomen en het niet met bekwame spoed na de dood
van de vennoot of eerder heeft afgewezen. In de memorie van antwoord is erop
gewezen dat de beoogd opvolger kan vragen om zich over de aanvaarding van
het beding te mogen beraden, in welk geval er- zolang het beraad duurt –
geen sprake zal kunnen zijn van aannemen noch van verwerpen. De genoemde leden
vragen nader of er voor de overblijvende vennoten een rechtsplicht bestaat
om de als opvolger aangewezen erfgenaam een termijn voor beraad toe te staan
en, zo ja, wat dan de rechtsgrond is voor die plicht.Inderdaad kan de als opvolger aangewezen erfgenaam er aanspraak op maken
dat hem enig respijt wordt gelaten voor beraad. Zulks ligt besloten in de
woorden «met bekwame spoed» in artikel 822. Zoals in de memorie
van toelichting bij artikel 818 sub 5 is opgemerkt (Kamerstukken II 2002–2003,
28 746, nr. 3, blz. 30), wil dit begrip zeggen: zo spoedig als gezien
de omstandigheden redelijkerwijze mogelijk is, waarbij echter wel enige ruimte
voor beraad gelaten wordt. Ook op andere plaatsen in de wetgeving wordt de
hier bedoelde uitdrukking in deze zin gebezigd (zie Parl. Gesch. Boek 3, blz.
162). Op dit punt bestaat derhalve een verschil met de vergelijkbare bepalingen
over aanvaarding van een schenkingsaanbod (artikel 7:175) of een onherroepelijk
en om niet gemaakt derdenbeding (artikel 6:253 lid 4), waar sprake is van «onverwijld».
Het feit dat de beoogde opvolger ruimte gelaten dient te worden voor enig
beraad, zal de overgebleven vennoten in het algemeen niet direct in problemen
brengen. Indien, afhankelijk van de omstandigheden, wel behoefte bestaat aan
duidelijkheid omtrent de verdere gang van zaken, zullen partijen daarover
uiteraard in overleg trachten een redelijke termijn vast te stellen. Vrezen
de overblijvende vennoten dat de erfgenaam te lang zal talmen, dan kunnen
zij aan de erfgenaam desgewenst een redelijke termijn stellen voor uitoefening
van zijn bevoegdheid tot afwijzing (in die zin ook de toelichting-Van der
Grinten, blz. 1105). Wanneer elk der partijen aldus – zoals van hen
gevergd kan worden – duidelijkheid betracht over hetgeen zij van de
andere partij verwacht, behoeft niet gevreesd te worden voor grote onzekerheid
of rechtsonzekerheid. In verreweg de meeste gevallen zal uiteraard over de
opvolging door de als zodanig aangewezen erfgenaam reeds tevoren overeenstemming
zijn bereikt. Het doen vaststellen van een termijn voor beraad in kort geding
zie ik in de praktijk niet snel gebeuren: wanneer partijen reeds over de termijn
voor afwijzing in geschil raken, zal de erfgenaam de in het opvolgingsbeding
besloten liggende uitnodiging tot samenwerking hoogstwaarschijnlijk liever
afwijzen dan daaraan gebonden raken.De hiervoor aangeduide aspecten, die samenhangen met de andere terminologie
van artikel 822, zijn bij de parlementaire behandeling van artikel 7:175 niet
aan de orde geweest. Hoewel ook bij het aanbod tot schenking kan worden gevraagd
om uitstel voor beraad – zoals in de parlementaire stukken aan de orde
is geweest – heeft degene aan wie het schenkingsaanbod is gedaan daarop,
anders dan de als opvolgend vennoot aangewezen erfgenaam, geen aanspraak.Artikel 7:824In verband met de bijzondere regeling voor verjaring in het wetsvoorstel
wijzen de leden van de CDA-fractie op de mogelijkheid dat een crediteur beslag
legt voor zijn vordering, hoewel deze nog niet opeisbaar is. Een dergelijk
beslag is immers, zo merken deze leden terecht op, rechtens mogelijk. Inderdaad
is denkbaar dat, zoals deze leden schilderen, een derde die zich door borgtocht
of een garantie sterk heeft gemaakt voor de nakoming van bepaalde verplichtingen
van de vennootschap, voor zijn recht van verhaal tegen de vennootschap bij
voorbaat zekerheid tracht te krijgen door het leggen van conservatoir beslag.
In het kader van de beslaglegging zal de derde uiteraard jegens de vennoten
bij voorbaat aanspraak maken op betaling van hetgeen hij te vorderen zal hebben,
en voorts met betrekking tot die aanspraak een vordering in rechte instellen
(vgl. artikel 700 lid 3 Rv). In dat geval zal de verjaring zijn gestuit door
het instellen van de eis en zal – indien de eis wordt toegewezen –
artikel 3:324 BW bepalend zijn voor de vraag tot welk tijdstip uitvoering
kan worden gegeven aan het vonnis. Het ligt overigens in de rede dat bij de
financiële afrekening tussen de uittredende vennoot en de overblijvende
vennoten rekening wordt gehouden met de tegen de vennoten ingestelde vordering.De leden van de CDA-fractie wijzen voorts op het geval van een huurovereenkomst
die eindigt na het uittreden van een vennoot door opzegging zijdens de curator
in het faillissement van de vennootschap, terwijl voordien de verhuurder aanspraak
heeft gekregen op schadevergoeding ter hoogte van de huurpenningen over de
periode tussen de opzegging door de curator en de oorspronkelijke einddatum
van de huur. Het betreft hier een huurovereenkomst waarbij de vennootschap
is opgetreden als huurder, zodat artikel 39 van de Faillissementswet van toepassing
is. Artikel 39 Fw geeft de curator de bevoegdheid tot tussentijdse opzegging
van de huurovereenkomst, waarbij een opzegtermijn van drie maanden in elk
geval voldoende zal zijn en waarbij de huurprijs vanaf de dag van de faillietverklaring
tot aan het tijdstip dat de huurovereenkomst door de opzegging zal zijn geëindigd,
boedelschuld is. Artikel 39 Fw verschaft de verhuurder evenwel niet een vordering
tot schadevergoeding terzake van de huurpenningen voor de periode tussen de
opzegging en de oorspronkelijke einddatum van de huur. Evenmin komt de verhuurder
een zodanige aanspraak op andere grond toe. Om die reden kunnen derhalve noch
de uitgetreden vennoot, noch zijn erfgenamen worden aangesproken.De minister van Justitie,E. M. H. Hirsch Ballin 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-20062007-28746-E.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl