Regels tot bevordering van de activering van personen die aanspraak maken op een uitkering op grond van de Ziektewet; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-04 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 30909, nr. 7

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

04-05-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2006-2007

30909 nr. 7

02-05-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInhoudsopgave1. Algemeen2. Positie vangnetters3. Een samenhangend activeringspakket4. De wijzigingenHet ziektebegripOverige wijzigingen5. Flankerende maatregelen6. Financiële gevolgen7. Commentaren8. ArtikelsgewijsArtikel 38a lid 7
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30909Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 56 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 909Regels tot bevordering van de activering van personen die aanspraak
maken op een uitkering op grond van de Ziektewetnr. 7NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 2 mei 2007Inhoudsopgave1. Algemeen2. Positie vangnetters3. Een samenhangend activeringspakket4. De wijzigingen5. Flankerende maatregelen6. Financiële gevolgen7. Commentaren8. Artikelsgewijs1. AlgemeenDe regering heeft met belangstelling kennisgenomen van het verslag van
de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid bij het wetsvoorstel
Regels tot bevordering van de activering van personen die aanspraak maken
op een uitkering op grond van de Ziektewet (ZW). Dit wetsvoorstel beoogt de
activering van ZW-gerechtigden (hierna: vangnetters) te stimuleren en hun
re-integratie te ondersteunen, zodat zij zo snel mogelijk weer kunnen deelnemen
aan het arbeidsproces. Gezien het bijzondere karakter van de doelgroep is
nadere regelgeving wenselijk om te bereiken dat positieve ervaringen met de
poortwachter-activiteiten voor reguliere werknemers ook zoveel mogelijk kunnen
worden toegepast bij vangnetters. Immers, veel vangnetters hebben geen werkgever
meer die zich kan inzetten voor hun re-integratie. De re-integratie vereist
daarom extra inspanning door UWV. De huidige regelgeving in de ZW is op punten
belemmerend. Dit wetsvoorstel bevat daarom een aantal wijzigingen van de ZW.
Deze wijzigingen hebben vooral betrekking op het ziektebegrip, het begrip
passende arbeid en de activiteiten die UWV als regisseur van het re-integratieproces
uitoefent.De regering geeft in deze nota naar aanleiding van de vragen in het verslag
een nadere toelichting op de voorgestelde wijzigingen.Bij de beantwoording van deze vragen wil de regering in antwoord op een
vraag van de leden van de VVD-fractie eerst aangeven wie verstaan moeten
worden onder de term vangnetters en in hoeverre dit wetsvoorstel gericht is
op alle vangnetters, of slechts op de vangnetters die geen werkgever meer
hebben.Onder vangnetters wordt verstaan de groep werknemers met recht op ziekengeld
op grond van de ZW. Deze groep bestaat zowel uit werknemers die geen werkgever
meer hebben als werknemers die nog wel een werkgever hebben.Werknemers met een ZW-uitkering die geen werkgever meer hebben, zijn werknemers
waarvan het tijdelijke contract afliep tijdens hun ziekte en zieke uitzendkrachten
(samen ook wel flexwerkers genoemd), alsmede zieke werklozen. Daarnaast is
er nog een kleine groep overige vangnetters zonder werkgever, zoals ten gevolge
van de nawerking van de ZW en vrijwillig verzekerden.Werknemers die nog wel een werkgever hebben, zijn orgaandonoren, werknemers
die ziek zijn in verband met hun zwangerschap of bevalling (voor of na hun
reguliere zwangerschaps- en bevallingsverlof zoals geregeld in de wet Arbeid
en Zorg), en arbeidsgehandicapten die opnieuw ziek zijn worden na herintreding
op basis van een no-riskpolis.De voorstellen in dit wetsvoorstel ten aanzien van het begrip passende
arbeid, inclusief de bepaling ten aanzien van vangnetters die ziek zijn als
gevolg van zwangerschap of een bevalling gelden voor alle vangnetters (met
en zonder werkgever). De voorstellen ten aanzien van het ziektebegrip en de
procesgang bij UWV gelden voor vangnetters zonder werkgever.De leden van de fracties van PvdA, VVD, ChristenUnie en SP stellen vragen
over aantallen vangnetters en hun arbeidsongeschiktheidsrisico. Voor een beter
overzicht worden deze vragen op deze plaats in onderlinge samenhang beantwoord.De leden van de fractie van de PvdA vragen zich af hoe groot de totale
doelgroep vangnetters is, hoeveel er momenteel door UWV aan ZW-uitkeringen
worden verstrekt en hoe de verschillende groepen vangnetters zijn onderverdeeld.De leden van de fractie van de VVD merken op dat voor de meeste vangnetters
geldt dat zij bij ziekte geen werkgever (meer) hebben en dus ook geen aanspraak
kunnen maken op loondoorbetaling door de werkgever. Zij vragen zich af hoeveel
vangnetters er op dit moment zijn en of daarbij een onderscheid kan worden
aangebracht tussen het aantal vangnetters met een werkgever en het aantal
zonder een werkgever.De grootste potentiële doelgroepen voor de ZW zijn flexwerkers, WW’ers
en zwangere werknemers. In 2006 bedroeg het aantal flexwerkers 564 000
en was er sprake van 311 000 nieuwe WW-uitkeringen en 145 000 zwangerschaps-
en verlofuitkeringen. Een persoon kan in meerdere doelgroepen voorkomen. De
aantallen in de verschillende doelgroepen kunnen niet bij elkaar worden opgeteld.De onderstaande tabel geeft een overzicht van het gebruik van de ZW over
2006 in de voornoemde doelgroepen:2006 (x 1000)Toegekende ZW-uitkeringenGemiddeld aantal lopende ZW-uitkeringenZwangere werknemers 8115 Flexwerkers33137WW’ers 6837 Overige groepen 45 8Totaal52597Circa 75% van de toegekende en lopende ZW-uitkeringen ging naar
werknemers zonder werkgever (flexwerkers en WW’ers). De zwangere werknemers,
die circa 15% van het totaal uitmaken, hebben voor het merendeel wel
een dienstverband. Bij de categorie overig van circa 10% van het totaal
is sprake van een gemengde groep die voor een deel wel nog een werkgever heeft
en voor een deel niet.De leden van de SP fractie vragen wat de recente verzuimcijfers zijn van
uitzendkrachten en daarmee vergelijkbare werknemers. Ook vragen zij zich af
wat de verschillen in ongevalcijfers zijn en in hoeverre deze verschillen
worden veroorzaakt door arbeidsomstandigheden en onbekendheid met de relatief
nieuwe werkplek.In de reguliere statistieken voor ziekteverzuim en arbeidsongevallen van
het CBS zijn de gevraagde groepen niet te onderscheiden. Wel is bekend dat
de WAO-instroomkans voor de uitzendsector in de periode 2002 tot 2004 anderhalf
tot twee maal zo hoog was als landelijk gemiddeld. Dit is een belangrijke
indicatie dat ook het verzuim voor deze sector hoger zou kunnen zijn dan voor
reguliere werknemers. Uit onderzoek komt als specifiek voor de uitzendsector
naar voren dat de uitzendbedrijven geen directe invloed hebben op de arbeidsomstandigheden
bij het inlenend bedrijf en dat er bij inlenen van een uitzendkracht vaak
vanwege tijdsgebrek weinig aandacht is voor inwerken en voorlichting over
de arbeidsomstandigheden. Deze aspecten kunnen bijdragen aan een relatief
hoger verzuim en arbeidsongeschiktheid in de uitzendsector.Uit de monitor arbeidsongevallen 2004 kan worden afgeleid dat er geen
verschil is tussen werknemers met een vaste of flexibele arbeidsrelatie in
het risico op arbeidsongevallen.Door de leden van de SP-fractie wordt de vraag gesteld of er verzuimgegevens
bekend zijn van werknemers die onder de no-riskpolis vallen.Uit financiële gegevens van UWV is bekend dat in 2006 circa € 84
miljoen is uitgekeerd op grond van de no risk polis. Met UWV is afgesproken
dat zij vanaf 2007 rapporteren over de aantallen uitkeringen die op grond
van de no risk polis verstrekt worden.De door de regering voorgestelde wijzigingen zullen volgens de fractie
van de ChristenUnie genoeg ruimte en mogelijkheden creëren om vangnetters
nog meer te stimuleren en te activeren naar werk. De leden van de ChristenUnie
vragen zich wel af of de wijzigingen inderdaad tot gevolg hebben dat er op
termijn minder instroom is in de WAO. Zij vragen op regering aan te geven
om hoeveel vangnetters het gaat die instromen in de WAO/WIA.De leden van de PvdA-fractie stellen vast dat de aanleiding voor dit wetsvoorstel
gelegen is in de hoge instroom van vangnetters in de WAO, het hoge langdurige
verzuim en geringere kans voor vangnetters op werkhervatting na langdurige
ziekte dan voor reguliere werknemers. Zij vragen de regering om voor de periode
2000–2006 te kwantificeren hoe groot de instroom van vangnetters in
de WAO/WIA is, vergeleken met reguliere werknemers. Tevens vragen zij zich
af hoe hoog in deze periode het ziekteverzuim voor vangnetters is, vergeleken
met reguliere werknemers. Verder willen zij voor deze periode graag weten
hoe groot de kans is op werkhervatting na langdurige ziekte voor vangnetters
vergeleken met reguliere werknemers.Ook door de leden van de VVD-fractie wordt opgemerkt dat vangnetters een
belangrijk deel van de instroom in de WAO veroorzaken. Zij vragen de regering
te kwantificeren wat de omvang is van het aantal (oud) vangnetters binnen
het huidige WAO/WIA bestand.De gevraagde gegevens zijn niet allemaal en voor alle jaren te kwantificeren,
maar het volgende is wel bekend over de verhoudingen tussen vangnetters en
reguliere werknemers. Uit de WIA instroom blijkt dat circa éénderde
van de instroom in de WIA afkomstig is uit het vangnet ZW. Uit een analyse
van de instroom in de WAO in 2003 blijkt dat dit toen circa 20% bedroeg.
De stijging tussen 2003 en 2006 hangt waarschijnlijk samen met de groei (tussen
2002 en 2004) van de belangrijkste risicopopulatie, te weten flexwerkers plus
WW’ers.Daarnaast kan een vergelijking gemaakt worden van de instroomkans in de
WIA voor reguliere werknemers en de vangnetpopulatie. Hieruit blijkt dat de
instroomkans voor vangnetters (circa 0,44%) ruim tweeënhalf keer
zo hoog is als voor reguliere werknemers (circa 0,17%). De oververtegenwoordiging
van vangnetters in de WIA-instroom is een belangrijke indicatie dat het (langdurig)
verzuim van vangnetters hoger is dan van reguliere werknemers. In de verzuimstatistieken
van het CBS zijn vangnetwerknemers echter niet afzonderlijk zichtbaar, zodat
niet kan worden aangegeven hoeveel hoger het verzuim van vangnetters exact
ligt.De leden van de SP-fractie willen weten of de regering heeft overwogen
om de verantwoordelijkheid van het uitzendbureau voor het ziekteverzuimbeleid
te versterken door loondoorbetaling gedurende de looptijd van het uitzendcontract
in te voeren en de uitzendkracht onder de verantwoordelijkheid van de inlenende
werkgever te brengen. Hierbij vragen zij zich af of het uitzendbureau verantwoordelijk
kan worden gemaakt voor het bieden van passend werk bij ziekte en of de regering
wil laten onderzoeken wat de gevolgen zijn van een dergelijke aanpak. Volgens
de leden van de SP-fractie zou een dergelijke aanpak meer overeenkomen met
de wettelijke loonbetalingsverplichting bij ziekte.Allereerst verdient opmerking dat de uitzendovereenkomst als bijzondere
vorm van de arbeidsovereenkomst in het Burgerlijk Wetboek (BW) is vastgelegd.
Uitzendbureaus zijn bij ziekte van hun uitzendkrachten dan ook thans reeds
gehouden het loon door te betalen zolang de uitzendovereenkomst voortduurt.
Voorts gelden alle andere verplichtingen die een werkgever heeft ingeval van
ziekte van zijn werknemer, zoals de re-integratieverantwoordelijkheid en de
verplichting om passende arbeid aan te bieden.Vanwege de bijzondere aard van de uitzendbranche gelden voor het eindigen
van de uitzendovereenkomst echter wel bijzondere bepalingen. Bij een kortdurende
arbeidsrelatie tussen een uitzendbureau en een uitzendkracht (zogeheten fase
A) eindigt de uitzendovereenkomst zodra de relatie tussen het uitzendbureau
en de inlener eindigt. Dit brengt met zich mee dat de arbeidsovereenkomst
automatisch eindigt bij ziekte van de uitzendkracht. Het uitzendbureau heeft
dan niet de verplichting om het loon door te betalen; de uitzendkracht kan
aanspraak maken op een ZW-uitkering. Ten aanzien van de langdurigere arbeidsrelaties
(zogeheten fase B en fase C) geldt dit niet. Dan heeft het uitzendbureau op
grond van het BW tijdens ziekte de loondoorbetalingsverplichting en de bijbehorende
re-integratieverlichtingen.De loondoorbetalingsverplichting kan niet worden toegepast op de situatie
dat de arbeidsovereenkomst eindigt bij ziekte omdat er geen arbeidsovereenkomst
(meer) is en er dus ook geen enkele (juridische) grond bestaat om het loon
te betalen. Een uitbreiding van de loondoorbetalingsverplichting naar personen
van wie de arbeidsovereenkomst is geëindigd – zoals gesuggereerd
door de leden van de SP-fractie – zou betekenen dat de ondernemer twee
jaar lang het loon moet gaan betalen voor een kracht die ooit kortdurend voor
hem heeft gewerkt. Dit zou een ingrijpende en ongewenste de-flexibilisering
van de arbeidsmarkt betekenen. Ondernemers zouden hierdoor alsnog «vastzitten»
aan de tijdelijke arbeidskracht, terwijl zij met de gekozen arbeidsverhouding
juist flexibiliteit hebben beoogd.Overigens moet bedacht worden dat ook uitzendbedrijven op basis van de
Wet eigenrisicodragen Ziektewet ervoor kunnen kiezen zelf het ziekengeld uit
te keren en geen vangnet ZW-premie af te dragen. Deze regeling is aantrekkelijk
voor (uitzend-)bedrijven met een lager dan gemiddeld ziekterisico van hun
werknemers, want de ZW-premie is gebaseerd op het gemiddelde ziekterisico
in de betreffende sector.2. Positie vangnettersDe leden van de SP-fractie vragen wat UWV op dit moment weet te bereiken
om zieke vangnetters te re-integreren en aan werk te helpen. Zowel de leden
van de SP-fractie als de leden van de PvdA-fractie willen weten welke belemmeringen
er zijn voor succesvolle re-integratie van de verschillende groepen vangnetters.De voornaamste belemmeringen liggen in het ziektebegrip, het begrip passende
arbeid, het ontbreken van een duidelijke procesgang bij UWV en de vrijstelling
van zoekverplichtingen voor vrouwen na hun bevallingsverlof.Wat betreft de inspanningen van UWV kan het volgende worden opgemerkt.
Re-integratie van vangnetters blijkt weerbarstig. In zekere zin zijn vangnetters
vaak ziek én werkloos. Na herstel is er dan geen werkgever meer waarbij
desnoods in aangepast werk of in aangepaste werktijden weer begonnen kan worden.
In lijn hiermee is in het evaluatie-onderzoek van de Wet verbetering poortwachter1 geconcludeerd dat werkhervatting na langdurig ziekteverzuim
bij vangnetters moeizamer en trager verloopt dan bij reguliere werknemers.
UWV onderneemt wel de nodige activiteiten om vangnetters te re-integreren.
Zo werkt UWV met speciale ZW-arboteams waarbij bijzondere aandacht besteed
wordt aan een snelle start van de verzuimbegeleiding. Hiermee heeft UWV bereikt
dat (tot en met het derde kwartaal van 2006) 85% van de vangnetgevallen
vóór 13 weken ziekte is hersteld. Van de resterende 15%
herstelt vervolgens 77% vóór de maximale ziekteduur van
2 jaar. Hiermee voldoet UWV aan de norm (75%) van deze prestatie-indicator
voor 2006.3. Een samenhangend activeringspakketDe leden van de SP-fractie vragen wat het kabinet verwacht van de «samenhangende
activering», omdat zij de resultaten bij een soortgelijke aanpak bij
de eenmalige herbeoordeling van WAO’ers teleurstellend vinden.Doel van dit wetsvoorstel is de uitvoering te ondersteunen bij versterking
van de activering van vangnetters naar werk in de eerste twee ziektejaren.
Dit is zowel in het belang van betrokkenen zelf als een maatschappelijk belang,
omdat bij een succesvolle aanpak onnodige instroom in de WIA uit deze groep
wordt voorkomen. De wijzigingen gelden alleen voor personen met een ZW-uitkering;
dit is dus een andere categorie dan personen die al een arbeidsongeschiktheidsuitkering
hebben en die betrokken zijn bij de herbeoordelingsoperatie.De leden van de VVD-fractie merken op dat de regering in de Memorie van
Toelichting bij het wetsvoorstel verwijst naar het veranderprogramma Werk
boven Uitkering, de invoering bij UWV van afzonderlijke eenheden voor verzuimbegeleiding
van vangnetters en het arboconvenant voor de uitzendsector. Zij vragen de
regering om in te gaan op de resultaten die behaald zijn met bovengenoemde
zaken, waar het gaat om het weer aan de slag helpen van vangnetters.In het arboconvenant uitzendbranche (ABU) hebben de sociale partners,
UWV en SZW afspraken gemaakt over de verzuimpreventie en -begeleiding, alsmede
de re-integratie van zieke uitzendkrachten. Uit de eerste resultaten van dit
convenant blijkt dat een landelijk samenwerkingsprotocol (Samen meer, verzuim
minder) tussen UWV en de uitzendbureaus in belangrijke mate heeft bijgedragen
aan een lager verzuim in deze sector. Daarnaast blijkt dat bij langdurig verzuim
de re-integratie van uitzendkrachten complexer is dan bij reguliere werknemers.Over geslaagde re-integraties valt wat betreft beëindigde ziekmeldingen
van uitzendkrachten het volgende te vermelden. Tussen de eerste helft van
2004 en de eerste helft van 2006, valt weliswaar een stijging van het aantal
ziekmeldingen van vangnetters te constateren, maar deze stijging kan volledig
worden toegeschreven aan de toename van de uitzendkrachtenpopulatie. Per 1 000
uitzendkrachten worden minder ziekmeldingen vastgesteld. Verder heeft bij
de ziekmeldingen van één week of langer een versnelling van
de uitstroom plaatsgevonden.Het is aannemelijk dat deze gunstige ontwikkelingen toe te schrijven zijn
aan de combinatie van maatregelen (arboconvenant, intensivering controle en
verzuimbegeleiding) die getroffen zijn om het ziekteverzuim in de uitzendbranche
te reduceren.UWV heeft een nieuw uniform werkproces ontwikkeld voor de begeleiding
van de vangnetters, waarbij een sluitende aanpak voorop staat. Als het verzuim
langer dan zes weken duurt, wordt de cliënt overgedragen aan een arboteam
dat bestaat uit een re-integratiebegeleider, een verzekeringsarts en een arbeidsdeskundige.
Na zes weken stelt de verzekeringsarts een probleemanalyse op die door het
arboteam wordt besproken. Uiterlijk in de achtste week wordt in overleg met
de vangnetter een plan van aanpak opgesteld met afspraken over het hervatten
van het eigen of ander werk, met of zonder actieve begeleiding door UWV. Het
plan van aanpak kan door de re-integratiebegeleider, de verzekeringsarts of
de arbeidsdeskundige worden opgesteld, afhankelijk van de complexiteit en
de re-integratiemogelijkheden. De arbeidsdeskundige is eindverantwoordelijk.
De afspraken die in het plan van aanpak zijn vastgelegd, worden bewaakt; hiervoor
is op termijn een registratie-systeem beschikbaar. Het is dan te allen tijde
mogelijk om vast te stellen welke re-integratieinstrumenten zijn ingezet,
waar de cliënt zich in het re-integratietraject bevindt en wat het resultaat
van het plan van aanpak is.Waar nodig en in samenspraak met de vangnetter draagt UWV zorg voor ondersteuning
van vangnetters die de weg naar betaalde arbeid niet op eigen kracht kunnen
vinden. Dit wordt thans nader uitgewerkt in de regeling procesgang eerste
en tweede ziektejaar voor zieke vangnetters. Deze regeling heeft als belangrijk
doel om transparant te maken welke stappen dienen te worden gezet en om zowel
de vangnetter als UWV meer duidelijkheid te bieden bij de te ondernemen re-integratiestappen.Door de leden van de VVD-fractie wordt opgemerkt dat de regering meldt
naast de inspanningen van UWV ook andere verbeterkansen te zien, met name
om het langdurend verzuim van bepaalde vangnetgroepen terug te dringen. Deze
leden vragen zich af om welke groepen en verbeterkansen het hier gaat.Daarnaast geeft vragen de leden van de VVD-fractie wat de extra inspanningen
van UWV zijn om vangnetters te laten re-integreren bij een nieuwe werkgever.Strekking van het wetsvoorstel is om UWV en vangnetters duidelijke handvaten
te bieden om te bereiken dat vangnetters eerder herstellen en weer
bij een werkgever aan de slag gaan. Een belangrijk onderdeel is de verduidelijking
van het begrip passende arbeid in het voorliggende wetsvoorstel. Van de vangnetter
mag een ruimere opstelling worden verwacht naarmate de ziekteperiode langer
duurt. Net als werkloze werknemers mag van vangnetters worden verwacht dat
zij zich na enige tijd zonodig zullen richten op functies op een lager niveau
(vergelijk de richtlijn passende arbeid WW). Een andere concrete maatregel
waar deze leden op wijzen is de introductie van de verplichting tot het aanvaarden
van passend werk door vrouwen na de periode van het bevallingsverlof.Naar aanleiding van de opmerking in de toelichting dat de toepassing van
sancties bij het niet-nakomen van verplichtingen onderdeel van het activeringspakket
moet zijn, vragen de leden van de VVD-fractie zich af of de regering hiermee
aangeeft dat de toepassing van sancties op dit punt op dit moment tekort schiet.
Zij verzoeken de regering om een uitvoerige motivatie en om aan te geven welke
sancties het UWV op dit moment kan opleggen en hoe vaak dit gebeurt. Tevens
vernemen zij graag een nadere motivering van de regering waarom zij dit punt
aanstipt in de Memorie van Toelichting bij het wetsvoorstel, zonder er met
een meer uitvoerige toelichting op terug te komen.Sluitstuk van het activeringsbeleid voor vangnetters is een duidelijk
sanctiebeleid dat in de praktijk ook daadwerkelijk toepassing vindt. Om echt
effectief te zijn voor het merendeel van de vangnetters (een groep met vaak
een zekere afstand tot de arbeidsmarkt) moet het sanctiebeleid onderdeel vormen
van een activerend re-integratiebeleid dat bestaat uit diensten en stimulansen.Er zijn signalen dat de uitvoering van het sanctiebeleid nog kan worden
versterkt. Zo wees de IWI in zijn rapport «Vangnet of springplank»
van februari 2006 erop dat de toepassing van sancties kan worden verbeterd.
Blijkens dit rapport heeft de uitvoering behoefte aan handvatten om sancties
te kunnen opleggen. Gedacht kan worden aan heldere richtlijnen voor de uitvoering,
verduidelijking en concretisering van re-integratieverplichtingen om heldere
afspraken met de cliënt te kunnen maken en daarbij een helder en werkbaar
ziektebegrip. Dit wetsvoorstel voorziet hierin.Wat betreft het aantal in de ZW opgelegde sancties het volgende. In 2006
heeft UWV ruim 7 600 overtredingen in de ZW geconstateerd: daarvan ging
het om circa 7 200 overtredingen van de inlichtingenplicht en om circa
500 gevallen, waarbij andere regels waren overtreden. De overtredingen van
de inlichtingenplicht leidden in 20% van de gevallen tot een boete
en in bijna 80% van de gevallen tot een waarschuwing. In een beperkt
aantal overige gevallen leidde dit tot een proces verbaal of geen sanctie.
De gevallen waarbij andere regels waren overtreden (waaronder het opvolgen
van de re-integratieverplichtingen) hebben 442 keer geleid tot een maatregel.
Het lage aantal opgelegde maatregelen kan daarbij verklaard worden doordat
het UWV in het 1e half jaar terughoudendheid heeft betracht bij het opleggen
van maatregelen in verband met complicaties bij de invoering van een nieuw
ziektewetsysteem. Het ging daarbij met name om situaties waarin het verzuim
niet zondermeer herleidbaar was tot de cliënt.Naar de mening van de regering is er geen aanleiding om het aantal wettelijke
sanctiegronden of de sancties zelf uit te breiden. Artikel 45 ZW en het Maatregelenbesluit
van het UWV geven voldoende mogelijkheden voor sancties. Daarom is in dit
wetsvoorstel hieraan verder geen uitgebreide aandacht besteed.Het komt erop aan het sanctiebeleid in de uitvoeringspraktijk scherp vorm
en inhoud te geven. De regering verwacht dat de te treffen regeling procesgang
voor vangnetters hieraan zal bijdragen, omdat hiermee zowel aan UWV als vangnetters
meer duidelijkheid geboden wordt over de mogelijkheden tot activering, de
inspanningen die worden verwacht en de daarbij behorende verplichtingen.4. De wijzigingenDe leden van de SP-fractie vragen waaruit blijkt dat de artikelen 19 en
30 van de ZW passiviteit van de vangnetter in de hand kunnen werken.Sinds de invoering van de Wet verbetering poortwachter in 2002 wordt een
actieve houding van de werknemer en werkgever verwacht wat betreft herstel
en re-integratie. Ook van de vangnetter wordt sindsdien een actieve houding
verwacht. Ook van hem mag net als bij reguliere werknemers een ruimere opstelling
worden verwacht naarmate de ziekte langer duurt. Als gevolg van de huidige
redactie van de artikelen 19 en 30 van de ZW is een passieve houding van de
vangnetter echter moeilijk te doorbreken.Allereerst heeft dit te maken met de redactie van artikel 19. Als een
vangnetter zijn laatste arbeid in hoofdzaak nog wel kan verrichten en slechts
enkele bijzondere taken niet, wordt hem tóch op grond van het huidige
artikel 19 volledig ziekengeld toegekend. Daarom wordt in dit wetsvoorstel
een ruimer ziektebegrip voorgesteld. Hiermee wordt een al te gemakkelijk beroep
op de ZW voorkomen.Ten tweede heeft de vangnetter op grond van artikel 30 weliswaar in algemene
zin de verplichting om passende arbeid te zoeken maar handhaving hiervan is
moeilijk, omdat nu niet helder is wat de reikwijdte van het begrip passende
arbeid is. Dit staat een activerende aanpak in de weg. Het begrip passende
arbeid wordt daarom verduidelijkt in het onderhavige wetsvoorstel.Het ziektebegripEen aantal fracties heeft vragen gesteld over de wijziging van de redactie
van het ziektebegrip voor de vangnetter zonder werkgever.De leden van de PvdA-fractie merken op dat de regering in het voorliggende
wetsvoorstel aangeeft dat wijziging van het ziektebegrip alleen van belang
is voor situaties waarin bijzondere aspecten van de laatste arbeid aan de
orde zijn, hetgeen een kleine minderheid van de gevallen zal zijn. Deze leden
vragen of de regering een inschatting kan maken om hoeveel gevallen het hier
zal gaan. Verder willen de leden van de PvdA-fractie graag weten wat de consequentie
zal zijn voor de inkomenspositie van een vangnetter in een dergelijke situatie
vooral wanneer er niet snel een nieuwe baan gevonden wordt.De leden van de SP-fractie vragen om meer uitgewerkte criteria voor «het
geen rekening meer houden met bijzondere aspecten van de laatstelijk verrichte
dienstbetrekking». Deze leden vragen zich af of bijvoorbeeld een werknemer
die zittend werk doet en door een auto-ongeval gecompliceerde beenbreuken
heeft opgelopen, in een rolstoel zit en langdurig drie dagen in de week in
een revalidatiecentrum verblijft, nu in aanmerking komt voor de ZW of dat
hij nu is aangewezen op de WW. Tevens vragen deze leden of dat verandert als
hij langdurig één dag of vijf dagen in het revalidatiecentrum
verblijft. Tot slot vragen de leden van SP-fractie wie beslist of er sprake
is van recht op ZW of WW en aan de hand van welke criteria.De leden van de VVD-fractie merken op dat de regering aangeeft dat één
van de kernpunten van het wetsvoorstel is dat UWV bij de beoordeling of iemand
ziek is geen rekening meer houdt met de geschiktheid om bijzondere
aspecten van de laatst verrichte dienstbetrekking uit te oefenen. De leden
van de VVD-fractie zetten vraagtekens bij het gegeven voorbeeld (beroep: beveiligingsmedewerker/
bijzonder aspect functie: collega uit rolstoel tillen). Deze leden vragen
zich af of elk beroep dan niet haar bijzondere aspecten kent en dus elke (potentiële)
vangnetter zich kan beroepen op het feit dat hij een bijzonder aspect van
zijn functie niet meer kan uitoefenen. Voorts vragen zij of de regering kan
aangeven hoe zij – na het aannemen van onderhavig wetsvoorstel –
het onderscheid tussen een bijzonder aspect van de functie c.q. een regulier
aspect van de functie ziet en waar de regering de grens trekt tussen reguliere
aspecten met daarmee aanspraak op een uitkering vanwege ziekte en bijzondere
aspecten met daarmee geen aanspraak op een uitkering vanwege ziekte. De leden
van de VVD-fractie verzoeken om een uitvoerige motivatie met concrete voorbeelden.De leden van de fractie van de ChristenUnie merken op dat, hoewel hun
fractie het toejuicht dat door verruiming van het ziektebegrip meer mogelijkheid
wordt gecreëerd voor activering, zij vrezen dat het te zeer oprekken
van het ziektebegrip fysieke overbelasting van de zieke werknemer met zich
kan meebrengen. De leden van deze fractie willen ervoor waken dat dit plaatsvindt.
Zij willen graag weten of de regering rekening heeft gehouden met dit mogelijke
bijverschijnsel.Artikel 19 van de ZW bevat de maatstaf op grond waarvan het recht op ziekengeld
wordt beoordeeld1. Deze bepaling vormt in feite
de toegangsvoorwaarde voor het recht op ziekengeld. Kernpunt van deze bepaling
is dat de vangnetter ongeschikt moet zijn voor het verrichten van zijn arbeid wegens ziekte. Op grond van vaste jurisprudentie
van de Centrale Raad van Beroep moet onder «zijn arbeid» verstaan
worden: de feitelijk laatstelijk verrichtte arbeid vóór de aanvang
van de ziekte. Naar geldend recht dienen bovendien de specifieke bij de laatstelijk
verrichtte arbeid behorende werkomstandigheden in deze beoordeling betrokken
te worden. Dit uitgangspunt wordt ook toegepast bij de vangnetter die geen
werkgever meer heeft en daarom zijn oude baan niet meer kan gaan vervullen.In de huidige situatie kan artikel 19 ertoe leiden dat een vangnetter
ziekengeld krijgt omdat hij niet in staat is om één enkel bijzonder
aspect van zijn werk, dat niet essentieel is voor de functie, te verrichten
terwijl hij wel in staat is om de vroegere gewoonlijk uitgeoefende hoofdwerkzaamheden
uit te voeren. Hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan een administratieve
uitzendkracht die was aangenomen voor de magazijnadministratie van een kantoorhandel,
maar die in de praktijk ook soms sjouwwerk moest verrichten als de magazijnmeester
afwezig was. Zijn administratieve eigenlijke werk kan hij wel verrichten,
maar het sjouwwerk niet meer wegens rugklachten. Dit onderdeel van zijn werk
is echter niet inherent aan het werk van een administratieve kracht. Hoewel
deze vangnetter weliswaar het werk als administratieve kracht weer zou kunnen
verrichten, krijgt hij met de huidige redactie van artikel 19 toch ziekengeld,
omdat hij het sjouwwerk niet meer kan verrichten. De regering vindt dit ongewenst,
omdat het leidt tot onnodige inactiviteit. Dit klemt temeer daar de vangnetter
zijn oorspronkelijke werk nooit meer zal verrichten, omdat het dienstverband
niet meer bestaat.Het moge duidelijk zijn dat dit situaties zijn waarvan het niet bekend
is hoevaak ze voorkomen. Ze vormen echter wel een belemmering voor een activerende
aanpak.De regering is van oordeel dat voorkomen moet worden dat in gevallen zoals
hiervóór beschreven een beroep op de ZW kan worden gedaan. Om
deze reden en om de activerende werking van de ZW te bevorderen, wordt in
dit wetsvoorstel dan ook voorgesteld om voor vangnetters zonder werkgever
het begrip «zijn arbeid» in beperkte zin te verruimen. Hieronder
wordt – als gevolg van dit wetsvoorstel – voortaan verstaan: «ongeschiktheid tot het verrichten van werkzaamheden die gewoonlijk
kenmerkend voor zijn arbeid zijn.» Als gevolg hiervan wordt de geschiktheid
tot werken voortaan dus nog wel beoordeeld aan de hand van de eigen functie
die de betrokkene voorheen verrichtte, maar dan in dienst van een soortgelijke
werkgever. Deze maatstaf geldt al – op grond van de jurisprudentie van
de Centrale Raad van Beroep1 die met dit wetsvoorstel
in feite wordt gecodificeerd – ten aanzien van de zieke werkloze indien
vaststaat dat de werkloze niet meer in dienst van zijn vroegere werkgever
kan terugkeren. Hierdoor wordt geabstraheerd van de incidentele, concrete,
bijzondere werkomstandigheden waaronder de betrokkene in het verleden heeft
gewerkt. Aldus wordt invulling gegeven aan «het geen rekening meer houden
met bijzondere aspecten van de laatstelijk verrichte dienstbetrekking»,
waarnaar de leden van de SP-fractie hebben gevraagd.In het hierboven gegeven voorbeeld van de administratieve kracht betekent
de wetswijziging dat UWV voortaan beoordeelt of de betrokkene in staat is
tot het verrichten van de magazijnadministratie, maar wordt het bijzondere
aspect van het sjouwwerk buiten beschouwing gelaten. Indien vastgesteld wordt
dat de betrokkene in staat is om het administratieve werk te verrichten, bestaat
geen recht op ziekengeld. Hij is dan werkloos. Hij is immers in staat om normale
arbeid te verrichten.Blijkens het vorenstaande blijft het uitgangspunt van de ZW-beoordeling
dat de betrokkene (on)geschikt moet zijn voor zijn beroep c.q. de functie
die hij voorheen verrichtte. Terecht merken de leden van de VVD-fractie op
dat ieder beroep haar bijzondere aspecten kent. Indien bij de voormalige werkgever
sprake was van bijzondere omstandigheden, die afwijken van de gewoonlijke
kenmerken bij soortgelijke andere werkgevers, dan geldt als maatstaf niet
de concreet verrichtte werkzaamheden bij de vroegere werkgever van de vangnetter.
Dan geldt als maatstaf het eigen beroep bij een andere soortgelijke werkgever.In concreto betekent dit voor het in het in de memorie van toelichting
gegeven voorbeeld van de beveiligingsmedewerker die een collega uit een rolstoel
moet tillen – waarnaar de leden van de VVD-fractie verwijzen –
dat dit laatste bijzondere aspect buiten beschouwing blijft in de ZW-beoordeling.
Het uit een rolstoel tillen van een collega is immers niet gewoonlijk kenmerkend
voor het beroep van beveiligingsmedewerker.De vraag of sprake is van bijzondere aspecten bij een bepaalde werkgever,
zal aan de hand van de concrete omstandigheden van het geval beoordeeld worden.
De arbeidsdeskundige beoordeelt of de vangnetter ongeschikt is voor bepaalde
bijzondere aspecten van het oude werk en benoemt vervolgens de taken die gewoonlijk
bij een bepaalde functie horen. Mede vanwege dit beoordelingsaspect is door
UWV standaard een arbeidsdeskundige aan het team toegevoegd dat de ZW-arborol
uitvoert.Volledigheidshalve zij nog opgemerkt dat niet getornd wordt aan de uitleg
die de Centrale Raad van Beroep in zijn vaste jurisprudentie geeft aan het
begrip «ongeschiktheid tot werken». Hieronder verstaat de Centrale
Raad van Beroep: «het op medische gronden naar objectieve maatstaven
gemeten niet kunnen of mogen verrichten van de in aanmerking komende arbeid.»
De uitleg van het begrip ziekte blijft dus onverminderd van kracht; alleen
het begrip zijn arbeid wordt aangepast. Mede gelet
op deze jurisprudentie, is er dan ook geen sprake van het zodanig oprekken
van het ziektebegrip – zoals door de leden van de fractie van de ChristenUnie
gevraagd- dat dit fysieke overbelasting met zich kan meebrengen.Of een vangnetter recht heeft op ziekengeld, wordt beoordeeld door UWV.
Dit wordt beoordeeld op basis van de concrete omstandigheden van het geval,
aan de hand van de hiervóór geschetste criteria (op medische
gronden naar objectieve maatstaven gemeten niet kunnen of mogen verrichten
van de in aanmerking komende arbeid). De vraag of er recht is op ziekengeld
in de door de leden van de SP-fractie geschetste casuspositie – waarin
een werknemer die zittend werk verrichtte na een auto-ongeval in een rolstoel
zit en daarom in een revalidatiecentrum verblijft – zal dan ook door
UWV beoordeeld worden aan de hand van deze criteria. Omdat er in de door de
leden van de SP-fractie geschetste casuspositie geen sprake lijkt te zijn
van bijzondere werkomstandigheden in de laatstelijk verrichtte arbeid bij
de vroegere werkgever, leidt de onderhavige wijziging van artikel 19 van de
ZW dan ook niet tot een andere beoordeling dan thans het geval zou zijn. Indien
de betrokkene voldoet aan de overige uitkeringsvoorwaarden, zal UWV –
gelet op de geschetste medische toestand van de betrokkene en diens opname
in het revalidatiecentrum ongeacht het aantal dagen – naar alle waarschijnlijkheid
ziekengeld toekennen.De leden van de PvdA-fractie hebben in dit verband nog gevraagd naar de
inkomenspositie van de vangnetter.Indien geen recht (meer) op ziekengeld bestaat en de betrokkene geen nieuwe
baan vindt, kan de betrokkene een beroep doen op de WW. Indien aan de uitkeringsvoorwaarden
is voldaan, bestaat recht op een WW-uitkering. Hoogte en duur van de WW-uitkering
zijn afhankelijk van het arbeidsverleden.Overige wijzigingenDe leden van de SP-fractie merken op dat zij het niet acceptabel vinden
dat vrouwen die ziek zijn na het bevallingsverlof verplicht worden om passend
werk te zoeken, als er een gerede kans is dat zij na herstel bij de werkgever
kunnen hervatten. Deze leden vragen zich af of het werkelijk de bedoeling
van de regering is om een jonge moeder die vanwege bijvoorbeeld complicaties
bij de bevalling langer ziek is dan het bevallingsverlof, te dwingen om te
solliciteren, terwijl zij na normaal herstel bij de oorspronkelijke werkgever
zou kunnen terugkeren.Ook de leden van de fractie van de ChristenUnie merken op dat bij bevallingen
sprake kan zijn van complicaties, waardoor het kan voorkomen dat een werkneemster
na het bevallingsverlof nog ziek is. Deze leden willen graag van de regering
weten hoe er in een dergelijk situatie gehandeld dient te worden.Voor de werknemers in loondienst geldt op grond van het Burgerlijk Wetboek
reeds de verplichting om passende arbeid (binnen of buiten het bedrijf van
de eigen werkgever) te aanvaarden. Op grond van artikel 29a, zesde lid, van
de ZW geldt deze verplichting echter niet voor vrouwelijke vangnetwerknemers
die gedurende de zwangerschap of na afloop van het bevallingsverlof ziek zijn
als gevolg van zwangerschap of bevalling. In dit wetsvoorstel wordt voorgesteld
om deze verplichting wel te laten gelden voor de periode na afloop van het
bevallingsverlof. Dit betekent dat van deze vangnetwerkneemster mag worden
verwacht dat zij, indien zij haar eigen werk niet meer kan verrichten, (tijdelijk)
ander passend werk verricht binnen het bedrijf van de werkgever. Pas als haar
werkgever geen ander passend werk meer voor haar heeft binnen het eigen bedrijf,
wordt van haar verwacht dat zij haar blikveld verruimt en ook buiten het bedrijf
van de werkgever naar passend werk zoekt. Dit zal aan de orde zijn indien
duidelijk is dat de werkneemster niet meer kan terugkeren in haar oude baan.
Uiteraard gelden hier de eisen van de redelijkheid en billijkheid en wordt
dit slechts verlangd indien en voor zover de medische situatie dit toelaat
en de vrouw in staat is om passende arbeid te verrichten. Is zij hier niet
toe in staat, dan bestaat recht op ziekengeld en geldt deze verplichting niet.In dit verband moet nog bedacht worden dat de maximumduur van het ziekengeld
104 weken bedraagt. Indien een vrouw aansluitend aan het zwangerschaps- en
bevallingsverlof (dat 16 weken bedraagt) ziek wordt als gevolg van de bevalling,
kan de vrouw in de huidige situatie vanaf de geboorte van haar kind meer dan
twee jaar uit het arbeidsproces verdwijnen terwijl er in die twee jaar nu
nagenoeg geen re-integratieactiviteiten van haar worden verlangd. Dat is een
zeer lange periode. Vanuit het oogpunt van re-integratie en een activerende
aanpak, is dat niet gewenst. Op grond van dit wetsvoorstel zal daarom de verplichting
om passende arbeid te zoeken en te verrichten voortaan eveneens gelden voor
de vrouwelijke werkneemster die na afloop van het bevallingsverlof ziek is
als gevolg van de zwangerschap/bevalling.Voorts vragen de leden van de SP-fractie waarom niet eerst de uitkomsten
van het onderzoek, dat in het verslag onder «5. Flankerende maatregelen»
wordt aangekondigd, wordt afgewacht. Ook de leden van de VVD-fractie vragen
naar dit onderzoek.Het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft TNO opdracht
gegeven om onderzoek te doen naar verzuim dat gerelateerd is aan zwangerschap
of bevalling. Zowel de leden van de SP-fractie als van de VVD-fractie hebben
gevraagd naar dit onderzoek.Doel van dit onderzoek is om inzicht te krijgen in de achtergronden en
oorzaken van dit verzuim en om (mogelijke) aangrijpingspunten te vinden om
dit verzuim te voorkomen of te beperken. Het onderzoek staat dan ook los van
het hiervóór toegelichte voorstel met betrekking tot het zoeken
naar passende arbeid. Naar verwachting zal TNO het onderzoek in mei 2007 opleveren.De leden van de VVD-fractie merken op dat er een kader zal worden opgesteld
wat betreft de procesgang bij vangnetters. Zij vragen wanneer de regering
verwacht dat een dergelijk kader gereed is en of de Kamer hierover wordt geïnformeerd.Analoog aan de ministeriële regeling die al geldt voor zieke werknemers
voor wie de werkgever de loondoorbetalingsverplichting heeft (Regeling procesgang
eerste en tweede ziektejaar)1, wordt op dit moment
een ministeriële regeling voorbereid voor de zieke vangnetters zonder
werkgever. De voorbereiding vindt plaats in nauw overleg met de betrokken
partijen in de Stuurgroep verbetering poortwachter2.
De bedoeling is om deze regeling tegelijkertijd in werking te laten treden
met het onderhavige wetsvoorstel. Naar verwachting is dit 31 december
2007. Omdat UWV tijd nodig heeft voor de implementatie van de regeling, is
deze medio april voor een uitvoeringstoets aan UWV voorgelegd. Vanzelfsprekend
kan uw Kamer hier te zijner tijd nader over worden geïnformeerd.De leden van de VVD-fractie vragen of de regering nader kan duiden wat
de beleidsmatige redenen zijn om WSW-arbeid niet als passende arbeid voor
een vangnetter aan te merken.In het onderhavige wetsvoorstel wordt WSW-arbeid niet als passende arbeid
beschouwd. Dit is geen nieuw beleid, ook in andere wetten zoals WW en WAO
geldt dat arbeid in dienstbetrekking krachtens de WSW niet als passende arbeid
wordt beschouwd. De reden hiervoor is dat WSWarbeid geen reguliere loonvormende
arbeid is, maar beschermde gesubsidieerde arbeid. Bovendien is in artikel
7 van de WSW, bepaald dat toetreding tot de WSW een vrijwillig karakter heeft.
De mogelijkheid om dwang uit te oefenen op de werkloze c.q. arbeidsongeschikte
werknemer – ingeval van niet zoeken en aanvaarden van passende
arbeid – is niet in overeenstemming met het vrijwillige karakter van
de toetreding tot de WSW.De fractie van de ChristenUnie juicht de plannen rondom het re-integratieverslag
toe en geeft de regering in overweging om criteria op te stellen waaraan de
re-integratieverslagen moeten voldoen.De regering zal deze criteria opnemen in de regeling procesgang eerste
en tweede ziektejaar voor vangnetters. In deze regeling zal worden aangesloten
bij de reeds bestaande regeling procesgang eerste en tweede ziektejaar (die
geldt voor situaties waarin nog sprake is van een werkgever).De leden van de PvdA-fractie merken op dat door de verduidelijking in
re-integratie-inspanningen van UWV, er op dit gebied van UWV een meer actieve
houding zal worden verwacht, zoals ook een meer actieve houding wordt verwacht
van werkgevers na de invoering van de Wet verbetering poortwachter. Deze leden
willen weten op welke wijze en door wie er toezicht zal worden gehouden op
de re-integratie-inspanningen en het re-integratieverslag. Daarnaast vragen
zij zich of deze wijziging betekent dat UWV uitvoerder en controleur ineen
is. Ook vragen zij zich af hoe de interne scheiding van taken binnen UWV gegarandeerd
wordt en welke sanctiemogelijkheden er zijn wanneer het re-integratieverslag
niet voldoende is of wanneer de re-integratie-inspanningen van UWV niet voldoende
zijn.De regering acht het noodzakelijk dat ook voor zieke vangnetters, net
als voor reguliere werknemers, na twee jaar ziekte zichtbaar wordt gemaakt
welke re-integratie-inspanningen zijn geleverd. Deze re-integratie-inspanningen
worden vervolgens ook getoetst. Het is juist zoals deze leden stellen dat
UWV uitvoerder en toetser is. Dit is anders bij reguliere werknemers waarbij
UWV toetser is van de re-integratie-inspanningen van werkgever en werknemer.
UWV zal er door een functionele scheiding echter zorg voor dragen dat medewerkers
die een rol hebben gespeeld bij de begeleiding van de zieke vangnetter en
het opstellen van het re-integratieverslag niet ook toetser van het re-integratieverslag
zijn. Met het oog op de gewenste objectiviteit zal de toetsing worden uitgevoerd
door het WIA-team dat ook verantwoordelijk is voor de WIA-beoordeling. Dit
oordeel wordt dan teruggekoppeld aan het ZW-arboteam dat ook verantwoordelijk
is voor de re-integratie van de verantwoordelijke vangnetter. Dit team kan
uiteraard in de toekomst zijn voordeel doen met de beoordeling van hun re-integratieactiviteiten.
Met een dergelijke aanpak heeft UWV ervaring opgedaan in bezwaarzaken, omdat
ook dan UWV de eigen beoordeling toetst. Hierbij is het toezicht intern binnen
UWV in handen van de kwaliteitsafdelingen en extern belegd bij de Inspectie
Werk en Inkomen (IWI). Dit laatste ook in antwoord op vragen van de leden
van de SP-fractie.In het voorliggende wetsvoorstel wordt de meldingstermijn voor werkgevers
van zieke vangnetters teruggebracht van vier dagen naar twee dagen. De leden
van de PvdA-fractie horen graag van de regering wat de motivatie is voor deze
aanscherping van de meldingstermijn en wat de sanctie is voor het niet nakomen
van de meldingstermijn. Ook merken zij op dat de branchevereniging voor uitzendondernemingen
(ABU) tegen deze aanscherping bezwaar maakt. De leden van de SP-fractie stellen
vragen over de meldingstermijn voor vangnetters zelf, en vragen of daarvan
kan worden afgeweken als de ziekte de melding verhindert.Doel van de aanscherping van de meldingstermijn was om te bewerkstelligen
dat UWV eerder kan starten met de claimbeoordeling voor de ZW en sneller de
verzuimbegeleiding kan vervullen.De ABU heeft bezwaar aangetekend tegen de voorgestelde aanscherping van
de meldingstermijn van vier naar twee dagen. De ABU onderschrijft wel de strekking
van het wetsvoorstel en de noodzaak om zo snel mogelijk in actie te komen
na ziekte. De ABU geeft echter aan dat het praktisch niet haalbaar is om iedereen
binnen twee dagen aan te melden, zoals voorgesteld. Dit omdat (grotere) uitzendbedrijven
de ziekmeldingen centraal doorgeven aan UWV. Daardoor zitten er standaard één
of twee dagen tussen het moment dat de uitzendkracht zich bij het uitzendbureau
ziek meldt en het moment waarop het uitzendbedrijf dit aan UWV meldt. Daarnaast
kan het voorkomen dat de uitzendkracht ’s avonds of in het weekend ziek
wordt, waardoor het uitzendbureau de ziekmelding één of twee
dagen na de eerste ziektedag ontvangt. Een voorbeeld hiervan is een ziek geworden
uitzendkracht die op vrijdagavond als beveiligingsmedewerker had moeten werken
en dit pas op maandag kan doorgeven aan het uitzendbureau.In antwoord op de vraag van de SP-leden zij opgemerkt dat het inderdaad
ook voor een vangnetter zonder werkgever in bepaalde situaties moeilijk kan
zijn om al op de eerste dag de ziekmelding te doen, bijvoorbeeld wanneer de
ziekte zich ’s avonds openbaart. Dan zou de aangescherpte termijn tot
fricties en onredelijke uitkomsten kunnen leiden.Gelet op deze argumenten en de praktische bezwaren die naar voren zijn
gekomen, heb ik besloten om dit onderdeel van het wetsvoorstel te wijzigen.
In de bijgevoegde nota van wijziging wordt de meldingstermijn voor werkgevers
dan ook gehandhaafd op vier dagen en die voor de vangnetter zelf op twee dagen.De leden van de SP-fractie vragen of de regering met hen van mening is
dat bij ziekte het herstelproces voorop moet staan en dat de zoekverplichting
daaraan ondergeschikt moet zijn.Het is juist zoals deze leden menen dat bij ziekte herstel in medische
zin primair aan de orde is. Tegelijk moet worden stilgestaan bij de vraag
hoe kan worden gere-integreerd op een wijze die medisch gezien mogelijk is.
Van wezenlijk belang hierbij is dat re-integratie vaak een onderdeel van het
herstel is. Om die redenen stelt UWV na zes weken een probleemanalyse op en
na acht weken in overleg met de vangnetter een plan van aanpak. Doel hiervan
is het bevorderen van de werkhervatting van de vangnetter. Uitgangspunt hierbij
is dat naarmate de ziekteperiode langer duurt, van de vangnetters mag worden
verwacht dat zij na verloop van tijd zich breder zullen gaan richten op de
arbeidsmarkt en de verschillende mogelijkheden voor werk.De regering sluit wat betreft de zoekverplichting van de vangnetter aan
bij het WW-regime inzake passende arbeid. Dit betekent dat gaandeweg meer
functies als passende arbeid worden aangemerkt. De leden van de VVD-fractie
vragen waarom de regering er niet voor gekozen heeft om aan te sluiten bij
het bijstandsregime. Immers, het gaat bij de WW-uitkering om een verzekering
waarvoor premies zijn afgedragen en die als uitgangspunt heeft om iemand een
inkomen bij werkloosheid te geven dat nauw aansluit bij het inkomen uit arbeid
dat voorheen verkregen werd. Het terugkrijgen van een passende betrekking
na de WW-uitkering ligt dan ook logischerwijs in dit verlengde.Volgens de regering ligt het in de rede om bij vangnetters ten aanzien
van de verplichting tot werkhervatting uit gaan van het begrip passende arbeid. Deze benadering wordt ook in de WW gehanteerd; het gaat bij
de ZW net als bij de WW om een verzekering waarvoor premies zijn afgedragen
(als onderdeel van de WW-premies) en die als uitgangspunt heeft om iemand
bij het intreden van het risico een inkomen te geven dat nauw aansluit bij
het inkomen uit arbeid dat voorheen werd verkregen. Zieke vangnetters stromen
in veel gevallen, net als WW-gerechtigden, vanuit een werksituatie in de uitkering.
In deze situatie kan het beste worden gezocht naar banen die aansluiten op
werkervaring en opleiding (passende arbeid). Bijstandsgerechtigden komen meestal
niet rechtstreeks vanuit een arbeidsrelatie in een uitkeringssituatie terecht.
In deze situatie is het beter om de arbeidsmarkt breder te benaderen en bij
de werkhervatting niet specifiek te kijken naar iemands werkervaring en opleiding
(algemeen geaccepteerde arbeid).5. Flankerende maatregelenDe leden van de VVD-fractie vragen de regering meer duidelijkheid verschaffen
over de (vormgeving van de) voorlichting met betrekking tot de implicaties
van dit wetsvoorstel richting werkgever en werknemer.SZW zal in algemene zin zorgdragen voor voorlichting over dit wetsvoorstel,
ondermeer via de internetsite van het ministerie. UWV zal voorzien in de informatievoorziening
aan zieke vangnetters die vallen onder de werking van dit wetsvoorstel. Ook
zal UWV zorgdragen voor de voorlichting aan werkgevers.6. Financiële gevolgenIn het licht van het gunstige effect van de extra activeringsinspanningen
op de uitkeringslasten en de verwachting van de regering dat deze de uitvoeringslasten
zullen compenseren, willen de leden van de PvdA-fractie weten hoeveel vangnetters
als gevolg van het voorliggende wetsvoorstel geactiveerd zouden moeten worden
om een besparing van € 5,5 miljoen op de uitkeringslasten mogelijk
te maken. Deze leden vragen zich of dit naar het oordeel van de regering reëel
te noemen is.De leden van de VVD-fractie vragen de regering om aan te geven of zij
verwacht dat de structurele kosten die het wetsvoorstel met zich meebrengt,
kunnen worden gecompenseerd met de verwachte daling van de uitkeringslasten.De uitkeringslasten van het vangnet ZW bedragen in 2006 circa € 1,2
miljard. Om een besparing van € 5,5 miljoen te realiseren moet het
uitkeringsvolume ruim 400 uitkeringsjaren lager worden. In de praktijk zou
dat betekenen dat bijvoorbeeld 5% van alle uitkeringen een week eerder
beëindigd moeten worden of dat de ziekteduur met een maand moeten worden
verkort van een kwart van degenen die nu de maximale duur bereiken. Daarbij
geldt overigens dat herstel en beëindiging van de uitkering ook daadwerkelijk
leidt tot re-integratie en niet tot werkloosheid, omdat het dan louter een
verschuiving van een ZW-uitkering naar een WW-uitkering zou betreffen. De
regering acht het reëel dat tenminste een besparing van deze omvang gerealiseerd
zal worden, maar acht het gezien de moeilijke doelgroep niet opportuun op
voorhand een hogere besparing in te boeken.De leden van de SP-fractie willen weten hoeveel re-integratieverslagen
UWV naar verwachting zal moeten gaan opstellen.Dit aantal is geraamd op ca. 14 500 re-integratieverslagen per jaar.
Daarbij is als uitgangspunt genomen, dat er op basis van de huidige verzuimgegevens
17 000 vangnetters zijn waarvoor een re-integratieverslag zou moeten
worden opgesteld. Door het onderhavige wetsvoorstel zal de gemiddelde verzuimduur
korter worden, waardoor het aantal op te stellen en te beoordelen re-integratieverslagen
afneemt met 15%.Verder vragen de leden van de SP-fractie waarom het niet mogelijk om de
kennelijk gunstige effecten van de Wet verbetering poortwachter te extrapoleren
naar de situatie als de wijzigingen in de ZW zouden zijn uitgevoerd.Het is om twee redenen niet mogelijk om de resultaten van de Wet verbetering
poortwachter zondermeer te extrapoleren. In de eerste plaats omdat het effect
van de Wet verbetering poortwachter op zichzelf niet te isoleren is. Uit de
evaluatie van de Wet verbetering poortwachter blijkt dat substantiële
volume-effecten op ziekteverzuim en WAO-instroom zijn bereikt sinds de invoering
van de Wet verbetering poortwachter. De precieze mate waarin de Wet verbetering
poortwachter heeft bijgedragen aan de daling van de WAO-instroom is echter
niet nauwkeurig vast te stellen, vanwege synergie met andere beleidsmaatregelen
en andere factoren. In de tweede plaats is van belang dat de groep vangnetwerknemers
een specifieke groep betreft die voor het grootste deel geen werkgever heeft
waardoor re-integratie moeilijker is. Ook hierdoor is extrapolatie niet zonder
meer mogelijk.De leden van de VVD-fractie merken op dat er geen sprake is van een stijging
van de administratieve lasten. Zij willen weten of het verplicht opstellen
van een re-integratieverslag administratieve lasten voor UWV met zich meebrengt.
Als dit het geval, zien zij graag een indicatie van deze lasten.Het opstellen van het re-integratieverslag zal door UWV worden uitgevoerd
en brengt daarom geen administratieve lasten met zich mee voor bedrijven of
burgers. De kosten die UWV maakt voor het opstellen voor het re-integratieverslag
vallen niet onder de administratieve lasten, maar onder de uitvoeringskosten
van UWV. Als gevolg van het wetsvoorstel zullen de uitvoeringskosten van UWV
met € 5,5 miljoen toenemen, waarvan het opstellen van het re-integratieverslag
het grootste deel uitmaakt.7. CommentarenUWV en de IWI hadden beide wetstechnische opmerkingen van inhoudelijke
aard. De leden van de PvdA-fractie vragen de regering deze wetstechnische
inhoudelijke opmerkingen alsnog naar de Kamer te sturen.De uitvoeringstoets van UWV en de toezichtbaarheidstoets van IWI zijn
als bijlage bij deze nota gevoegd.Het wetsvoorstel geldt alleen voor nieuwe ziektegevallen. De leden van
de VVD-fractie vragen de regering om een uitvoerige motivatie waarom zij er
niet voor heeft gekozen om het wetsvoorstel van toepassing te verklaren op
vangnetters die uiterlijk een jaar voor de datum van inwerkingtreding ziek
zijn geworden, zoals door UWV is voorgesteld.De regering heeft op basis van de Notitie overgangsrecht in de sociale
zekerheid1 ten aanzien van het overgangsrecht
gekozen voor eerbiedigende werking. Onder meer de aanscherping van het ziektebegrip
in artikel 19 van de ZW houdt een aanscherping in van de voorwaarden voor
het recht op ziekengeld. In een dergelijk geval dient vanuit het oogpunt van
rechtszekerheid eerbiedigende werking naar de mening van de regering het uitgangspunt
te zijn. Nu het recht op ziekengeld maximaal 104 weken bedraagt
is de eerbiedigende werking beperkt tot maximaal deze periode, waarmee de
periode waarin druk op het beginsel van gelijke behandeling bestaat beperkt
is. Daarnaast is er voor gekozen voor alle onderdelen van het wetsvoorstel
een zelfde overgangsregime van toepassing te laten zijn om al te fijnmazige
en complexe regelgeving, met de daarbij behorende risico’s, te voorkomen.8. ArtikelsgewijsArtikel 38a lid 7Hoewel de ChristenUnie een voorstander is van handhaving, heeft de fractie
moeite met deze wijziging. Zij vinden dat er inderdaad een sanctiemogelijkheid
moet zijn om de registratie te optimaliseren, met gevolg dat UWV tijdig kan
inspringen. Zij hebben echter moeite met het feit dat bij iedere keer dat
een werkgever de in de wet vastgestelde termijn overschrijdt sprake is van
een boete van ten hoogste € 454,-. De fractie van de ChristenUnie
vindt dat er dan een te grote belasting wordt gelegd op bijvoorbeeld uitzendorganisaties
en grote organisaties die in onderaanneming werken. Daarom willen zij de regering
in overweging geven om over te gaan tot het heffen van een boete wanneer blijkt
dat de werkgever structureel zijn verplichting niet nakomt in een overgangperiode
van 1 jaar na invoering van de wetswijziging om genoemde werkgevers de ruimte
te geven. Dit geeft werkgevers de ruimte om hun bedrijfsvoering op deze verplichting
vanuit de wet aan te passen.De regering wil er met nadruk op wijzen dat de sanctie, neergelegd in
dit artikellid, als zodanig niet nieuw is. Ook thans bestaat er een boete
van ten hoogste € 454,-, wanneer de werkgever zijn verplichting
tot hersteldmelding jegens UWV niet nakomt. Wel is de werkingssfeer van dit
artikellid uitgebreid met een bijzondere situatie, die is beschreven in het
zesde lid. Dit betreft de situatie dat de werkgever verplicht is te melden
dat hij is opgehouden het loon door te betalen, omdat de vangnetter niet meewerkt
aan re-integratie. Op grond van het voorgestelde artikel 29, zesde lid ZW,
heeft de vangnetter in dat geval immers geen recht meer op ziekengeld.Voorts is in de toelichting aangegeven dat de term «ten hoogste»
UWV beleidsruimte geeft om de boete af te stemmen op de situatie. De regering
acht daarmee voldoende waarborgen voor een redelijke toepassing gegeven. De
suggestie die deze leden doen om het opleggen van de sanctie te koppelen aan
het gedrag van een werkgever gedurende een jaar heeft als bezwaar dat dit
de uitvoering zeer zou belasten en dat het leereffect van een sanctie daardoor
kleiner zou worden.XNoot1Kamerstukken II, 2005-’06, 30 510, nr. 1.XNoot1Artikel 19, eerste lid, van de ZW luidt: «De verzekerde heeft bij
ongeschiktheid tot het verrichten van zijn arbeid als rechtstreeks en objectief
medisch vast te stellen gevolg van ziekte recht op ziekengeld overeenkomstig
het bij of krachtens deze wet bepaalde».XNoot1Zie onder meer RSV 1977/180, RSV 1979/37 en RSV 2003/1.XNoot1De oorspronkelijke regeling procesgang is gepubliceerd in Stcrt. 2002,
nr. 60. Zie voor de laatste wijziging van de regeling eerste en tweede ziektejaar:
Stcrt. 2005, nr. 123.XNoot2De Stuurgroep verbetering poortwachter is bij de inwerkingtreding van
de Wet verbetering poortwachter ingesteld. In de Stuurgroep zijn alle spelers
uit het veld vertegenwoordigd, zoals UWV, Arbodiensten, organisaties van werkgevers
en werknemers.XNoot1Kamerstukken I 1999/2000, 25 900, nr. 87. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-30909-7.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl