Wet samenhangende besluiten Awb; Nota naar aanleiding van het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-06 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 30980, nr. 6

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

04-12-2007

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

30980 nr. 6

29-11-2007

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Inleiding2. Doelstellingen van het wetsvoorstel3. Complexe besluitvorming nader beschouwd4. Algemene regeling in de Awb5. Aansluiting op bestaande en voorgenomen regelgeving.6. Aansluiting op de één-loketgedachte7. Hoofdlijnen van de informatieregeling8. Hoofdlijnen van de coördinatieregeling9. Gevolgen van het wetsvoorstelARTIKELSGEWIJSArtikel 3:20Artikel 3:21Artikel 3:23Artikel 3:26Artikel 3:27Artikel 3:29Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 30980Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 42 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
30 980Aanvulling van de Algemene wet bestuursrecht met een regeling over samenhangende
besluiten (Wet samenhangende besluiten Awb)nr. 6NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 29 november 2007Wij hebben met genoegen kennis genomen van het verslag over dit wetsvoorstel.
Het verheugt ons dat alle fracties de strekking van het wetsvoorstel onderschrijven.
Wij beseffen echter, dat er bij de verschillende fracties nog de nodige vragen
over en kanttekeningen bij het wetsvoorstel leven. Wij zullen hierna proberen,
deze vragen en kanttekeningen zo goed mogelijk te beantwoorden. Wij volgen
daarbij zoveel mogelijk de indeling van het verslag.1. InleidingDe leden van de PvdA-fractie maken zich zorgen
over de naleving van de in het wetsvoorstel opgenomen informatieverplichting,
nu dit «slechts» een inspanningsverplichting is. Zij vragen of
het toch niet beter zou zijn om op dit punt een resultaatverplichting op te
nemen. Wij delen deze zorgen maar zeer gedeeltelijk. Zoals in paragraaf 6
van de memorie van toelichting is uiteengezet, spannen veel bestuursorganen
zich ook nu al in om burgers en bedrijven zo goed mogelijk te informeren over
de voor voorgenomen activiteiten benodigde besluiten. De websites www.overheid.nl
en www.bedrijvenloket.nl spelen daarbij een belangrijke rol.Wij erkennen niettemin, dat er ook nog bestuursorganen zijn die in dit
opzicht achterblijven. Wij verwachten echter, dat dit een tijdelijk probleem
zal zijn. Klantgerichtheid en serviceverlening zijn de laatste tien jaar ook
voor de overheid richtinggevende noties geworden. Bestuursorganen die in dat
opzicht achterblijven, zullen dit niet kunnen volhouden, omdat dit in de hedendaagse
samenleving niet meer wordt geaccepteerd en zij daarop dus ook door vertegenwoordigende
organen en maatschappelijke organisaties zullen worden aangesproken. De positie
van deze vertegenwoordigende organen en maatschappelijke organisaties wordt
versterkt als zij het bestuur op een wettelijke inspanningsverplichting kunnen
wijzen.Aan het omzetten van de voorgestelde inspanningsverplichting in een wettelijke
resultaatsverplichting kleven intussen belangrijke bezwaren. Het eerste bezwaar
is, dat een voorziening die bedoeld is om te bereiken dat bestuursorganen
hun kennis snel en zonder formaliteiten met aanvragers delen, ineens een heel
ander karakter zou krijgen en daarmee eigenlijk een ander type oplossing vergt.
Wij wijzen erop dat het wetsvoorstel de informatieverplichting
oplegt aan elk bestuursorgaan waartoe een aanvrager zich eventueel kan wenden.
Bij een inspanningsverplichting zoals wordt beoogd, is dat goed mogelijk,
omdat niet meer gevraagd wordt dan de al bij het bestuursorgaan aanwezige
kennis met de aanvrager te delen en daar soms nog wat gegevens aan toe te
voegen, zoals bijvoorbeeld adressen. Wanneer de wet zou vergen dat bestuursorganen
uitputtend moeten zijn in hun informatievoorziening, dan betekent dit dat
elk van de betrokken bestuursorganen bij elke aanvraag een onderzoek zou moeten
instellen naar de precieze voornemens van de aanvrager, ook op andere terreinen
dan waar zijn bevoegdheid op ziet, en naar de daarvoor op dat moment geldende
regels en uitzonderingen. Een antwoord zouden zij pas kunnen geven op basis
van een dergelijk onderzoek. Dat zou niet alleen tamelijk tijdrovend en bewerkelijk
worden, zowel voor de betrokken bestuursorganen als voor de aanvragers zelf,
maar het zou bovendien nogal inefficiënt zijn om een dergelijke verplichting
op elk bestuursorgaan afzonderlijk te leggen. Waar we zoiets echt zouden willen,
zou dat een organisatorische voorziening vergen met het karakter van een centraal
dienstverlenend informatiepunt, zoals nu wordt ontwikkeld voor aanbieders
van diensten op grond van de Europese dienstenrichtlijn. Daarin kan dus niet
worden voorzien met een simpele wetswijziging.Daar komt bij, dat niet duidelijk is welke sanctie op het niet naleven
van zo’n resultaatverplichting zou kunnen staan. Stel dat een gemeente
verzuimt een ondernemer mede te delen dat voor de verbouwing van het pand
waarin hij een horeca-inrichting wil vestigen ook een vergunning krachtens
de Monumentenwet, of – bijvoorbeeld voor een terras aan het water –
een vergunning van het waterschap is vereist. In dat geval is de gemeente
ongetwijfeld in gebreke, maar de sanctie daarop kan niet zijn dat een onvervangbaar
monument wordt opgeofferd of dat het bestuur van het waterschap ineens van
zijn bevoegdheden op het gebied van het waterbeheer is beroofd. De enige sanctie
die dan overblijft, is aansprakelijkheid van de gemeente. Maar op langdurige
procedures over schadevergoeding zit doorgaans noch de ondernemer, noch de
gemeente te wachten. Als vaststaat dat de Monumentenwet aanpassing van het
ondernemingsplan vergt, of dat nog een vergunning van het waterschap nodig
is, zal de ondernemer zijn energie doorgaans liever daarin steken.Dit gezegd zijnde, zij er op gewezen, dat het gegeven dat het om een inspanningsverplichting
gaat, niet betekent dat de overheid nimmer aansprakelijk kan zijn. Het betekent
slechts, dat het enkele feit dat de informatie niet volledig is geweest, niet
tot aanprakelijkheid kan leiden. Maar in evidente gevallen – als het
bestuursorgaan verzuimd heeft informatie te verstrekken die bij ieder redelijk
handelend bestuursorgaan bekend had moeten zijn – kan het bestuursorgaan
wel degelijk aansprakelijk zijn.Tenslotte wijzen wij er op, dat aan het slot van de vraag van deze leden
sprake is van een misverstand. Zij koppelen de informatieverplichting aan
een verplichting voor het bestuursorgaan om desgevraagd de coördinatieregeling
toe te passen. Dat is onjuist. De informatieverplichting geldt ook als een
bestuursorgaan er in bijzondere gevallen voor kiest om de coördinatieregeling,
ondanks een verzoek daartoe, niet toe te passen. De leden van de PvdA-fractie
refereren aan het oorspronkelijke voorstel, waarin aanvragers bestuursorganen
(van dezelfde bestuurslaag) zouden kunnen verplichten om desgevraagd de coördinatieregeling
toe te passen. Wij wijzen erop dat in het aan de Raad van State voorgelegde
ontwerp deze mogelijkheid slechts betrekking had op gevallen waarin het uitsluitend
ging om aanvragen om besluiten van bestuursorganen die tot dezelfde bestuurslaag
behoren. De Raad van State wees op de risico’s van zo’n categorische
plicht tot coördinatie op verzoek, gezien de diversiteit van deze «gedwongen»
samenwerkingsverbanden op rijksniveau (verschillende ministers, zelfstandige
bestuursorganen e.d.). Verder geldt ook voor besluiten van één
bestuurslaag dat coördinatie niet noodzakerlijkerwjis in alle gevallen
doelmatig is. Om die redenen is in het ingediende voorstel van
zo’n regeling afgezien. De suggestie van de Raad van State om in plaats
daarvan een verplichting tot coördinatie op te nemen «tenzij dringende
redenen zich daartegen verzetten», hebben wij niet overgenomen. Een
algemene verplichting tot coördinatie op het abstractieniveau van de
Awb zou de regeling te zeer compliceren. Het zou dan – zoals overigens
ook het advies van de Raad van State naar voren komt – onvermijdelijk
zijn om een uitzondering te maken voor bijzondere gevallen. De Raad van State
wees er al op dat in zo’n stelsel ook zou moeten worden voorzien in
de mogelijkheid om tegen een weigering om de coördinatieregeling te volgen
rechtsmiddelen aan te wenden. Dit zou onvermijdelijk lijden tot geschillen
over de vraag of de coördinatieregeling nu wel of niet had moeten worden
toegepast, met alle vertraging vandien. Wij willen nu juist tot elke prijs
voorkomen dat de besluitvorming verzandt in procedures over procedures. Anders
dan de leden van de PvdA-fractie menen wij dat deze nadelen van een systeem
van een – in beginsel – verplichte coördinatie zwaarwegend
zijn. Hoewel de gedachte van verplichte coördinatie op het eerste gezicht
sympathiek oogt, menen wij dat met een algemene verplichting in de Awb uiteindelijk
het paard achter de wagen wordt gespannen. Het nu gekozen stelsel maakt het
overigens mogelijk dat de bijzondere wetgever voor bepaalde regelmatig voorkomende
combinaties van besluiten het bestuur tot coördinatie verplicht (zie
art. 3:21, eerste lid, onder a). De bijzondere wetgever kan de gevolgen daarvan
beter overzien, omdat hij concreet voor ogen kan hebben om welke besluiten
het gaat.De leden van de SP-fractie stellen, dat de
voorgestelde regeling geen afbreuk mag doen aan de belangen van andere belanghebbenden
dan de aanvrager. Wij zijn het daar geheel mee eens. Het wetsvoorstel laat
de positie van deze derden dan ook geheel onverlet. Sterker nog, in veel gevallen
zal het de positie van derden versterken. Indien immers voor één
van de samenhangende besluiten de uniforme openbare voorbereidingsprocedure
geldt, geldt die krachtens dit wetsvoorstel voor alle samenhangende besluiten.
Dit betekent dat het bestuursorgaan ook voor besluiten waarvoor dit normaal
niet geldt, een ontwerpbesluit ter inzage moet leggen en de gelegenheid tot
inspraak moet bieden. En als tegen één van de besluiten beroep
in twee instanties openstaat, geldt dat voor alle besluiten, met inbegrip
van de besluiten waartegen normaliter slechts beroep in één
instantie openstaat. Het enige nadeel dat derden kunnen ondervinden, is dat
door toepasselijkheid van de openbare voorbereidingsprocedure de bezwaarschriftprocedure
komt te vervallen. Maar dit nadeel wordt volledig gecompenseerd door de mogelijkheid
om in de openbare voorbereidingsprocedure zienswijzen over het ontwerpbesluit
naar voren te brengen.De leden van de VVD-fractie vragen naar de
resultaten van de in de memorie van toelichting genoemde toetsing van nut
en noodzaak van bestaande vergunningstelsels. Voor de vergunningstelsels van
het Rijk en vergunningstelsels voortvloeiend uit modelverordeningen van de
Vereniging van Nederlandse Gemeenten zijn deze resultaten door de minister
van Economische Zaken aan de Kamer medegedeeld bij brief van 28 april
2006 (Kamerstukken II, 2005/06, 29 515, nr. 140 (de zogenaamde «Meibrief
Vereenvoudiging Vergunningen»). Kortheidshalve zij daarnaar verwezen.
Inmiddels is ook een wetsvoorstel aanhangig bij de Eerste Kamer waarin een
aantal van deze vergunningsstelsels wordt afgeschaft of versoepeld (de Verzamelwet
vereenvoudiging vergunningen, Kamerstukken I, 2006/07, 30 959, nr. A).De leden van de VVD-fractie vragen voorts
naar de verhouding tussen dit wetsvoorstel, het wetsvoorstel algemene bepalingen
omgevingsrecht (Wabo) (Kamerstukken II, 2006/07, 30 844, nrs. 1–4)
en de motie-Rutte/Verhagen inzake een «éénbesluitregeling»
voor grootschalige (infrastructurele) projecten (Kamerstukken II 2006/07,
30 800, nr. 22). Het wetsvoorstel Wabo komt in belangrijke mate
aan de motie-Rutte/Verhagen tegemoet door een aantal belangrijke
vergunningen – de belangrijkste zijn de bouwvergunning en de milieuvergunning –
te integreren. Het bestrijkt echter niet alle vergunningen die in een concreet
geval voor een grootschalig infrastructureel project nodig kunnen zijn. Het
ziet bijvoorbeeld niet op vergunningen krachtens de toekomstige Waterwet of
de Luchtvaartwet. Evenmin ziet het op besluiten die voor een infrastructureel
project nodig kunnen zijn, maar geen vergunningen zijn, zoals een wijziging
van een bestemmingsplan. Voor dergelijke besluiten gaat het onderhavige wetsvoorstel
een stap verder in de lijn van de genoemde motie. Het biedt namelijk een gecoördineerde
procedure voor alle vergunningen en andere besluiten die voor een groot infrastructureel
project nodig kunnen zijn. Weliswaar resulteert deze procedure formeel niet
in één besluit, maar zij resulteert wel in een reeks besluiten
die gelijktijdig worden bekendgemaakt en waarvoor dezelfde procedure en dezelfde
rechtsbeschermingsmogelijkheden gelden. Op deze punten biedt de coördinatieregeling
in de praktijk dezelfde voordelen als één besluit. In de nota
naar aanleiding van het verslag bij het wetsvoorstel Wabo heeft de minister
van VROM aangegeven dat de coördinatieregeling in de Awb van belang blijft
en aanvullend werkt ten opzichte van de integratie van vergunningen in de
Wabo. Wij verwijzen kortheidshalve naar hetgeen onze ambtgenote daarover in
die nota heeft uiteengezet (Kamerstukken II 2006/07, 30 844, nr. 8,
blz. 27).Het verheugt ons dat de leden van de PVV-fractie de
doelstellingen van het wetsvoorstel onderschrijven.2. Doelstellingen van het wetsvoorstelDe leden van de VVD-fractie vragen waarom
toepassing van de coördinatieregeling niet verplicht is voorgeschreven
en waarom de informatieplicht niet als een resultaatsverplichting is vormgegeven.
In ons antwoord op vragen van de leden van de PvdA-fractie in paragraaf 1
zijn wij hierop uitvoerig ingegaan, waarnaar wij dan ook kortheidshalve verwijzen.De leden van de PVV-fractie willen graag vernemen
in welke gevallen het brengen van meer samenhang in de besluitvorming moeilijk
of onmogelijk is. Dan kan het geval zijn als één van de te nemen
besluiten een uitzonderlijk of zeer specialistisch karakter heeft. Men denke
aan het geval dat een onderneming een laboratorium wil bouwen om met genetisch
gemodificeerde organismen te werken. Het is dan vermoedelijk doelmatiger om
eerst de besluitvorming af te ronden over de vraag of er überhaupt met
dergelijke organismen mag worden gewerkt, alvorens met de discussie over de
bouwvergunning en de eventueel benodigde vergunning voor het kappen van bomen
te beginnen.3. Complexe besluitvorming nader beschouwdWij zijn het met de leden van de PVV-fractie eens,
dat voor tijdige en samenhangende besluitvorming in de eerste plaats vereist
is, dat de betrokken bestuursorganen besluitvaardig zijn, bereid zijn tot
samenwerking, het belang inzien van interbestuurlijke inhoudelijke en procedurele
afstemming en over de expertise beschikken om een kwalitatief goede besluitvorming
te realiseren. Dat zijn allemaal zaken die met wetgeving niet kunnen worden
afgedwongen, maar die door dit wetsvoorstel tot op zekere hoogte wel worden
voorondersteld. Zoals wij in de inleiding al memoreerden zijn gelukkig veel
bestuursorganen zich dit tegenwoordig goed bewust en wordt er op veel plaatsen
hard gewerkt aan versterking van de serviceverlening door het bestuur. Wij
hebben dan ook goede hoop dat het wetsvoorstel door die bestuursorganen zal
worden opgepakt als een hulpmiddel om de kwaliteit van de dienstverlening
nog extra te verhogen.4. Algemene regeling in de AwbDe leden van de CDA-fractie vragen wat de
gevolgen zijn als het coördinerend bestuursorgaan een voor de voorgenomen
activiteit benodigd besluit over het hoofd ziet, zodat de aanvrager een incompleet
besluit krijgt en nog steeds niet met de activiteit kan beginnen. In dat geval
zal het ontbrekende besluit alsnog moeten worden aangevraagd. Dat is natuurlijk
betreurenswaardig, maar er is geen alternatief. Het coördinerend bestuursorgaan
is dan in gebreke, maar de sanctie daarop kan niet zijn dat een ander bestuursorgaan
een bevoegdheid niet meer kan uitoefenen of dat bijvoorbeeld een onvervangbaar
monument of een uniek natuurgebied wordt opgeofferd of de gezondheid of veiligheid
van mensen in gevaar wordt gebracht. Dat zou in sommige gevallen in strijd
zijn met Europese regels. Nog veel belangrijker is echter, dat sommige vergunningstelsels
belangen beschermen, die zo zwaar wegen, dat handelen zonder vergunning onder
geen beding kan worden aanvaard. Om een bij uitstek Nederlands voorbeeld te
noemen: denk aan het geval, dat het coördinerend bestuursorgaan is vergeten,
dat voor de activiteit ook een vergunning nodig is van het waterschap, waarbij
dit laatste vergunningvereiste is gesteld in het belang van de veiligheid
en zekerheid van de primaire waterkeringen. Dan kan de sanctie niet zijn dat
een activiteit wordt toegelaten die deze waterkering in gevaar brengt, hoe
nalatig het bestuursorgaan ook is.Het verheugt ons dat de leden van de PVV-fractie
zich kunnen vinden in regeling van de onderhavige materie in de Awb. Deze
leden vragen, gelet op de faciliterende aard van de voorgestelde regeling,
in hoeverre deze daadwerkelijk tot betere coördinatie zal leiden. Zij
wijzen er daarbij op dat elk bij de coördinatieregeling betrokken bestuursorganen
gebonden blijft aan het inhoudelijk afwegingskader van de bijzondere wet waarin
de bevoegdheid tot het nemen van het betrokken besluit is geregeld.Dit laatste is zonder meer juist. Het onderhavige wetsvoorstel voorziet
slechts in procedurele coördinatie. Maar dat is, vergeleken bij de huidige
situatie, al heel wat. Het is voor een ondernemer of andere burger heel belangrijk,
dat de verschillende besluiten die hij voor het realiseren van een initiatief
nodig heeft, tegelijk worden genomen en dezelfde procedure doorlopen. Wij
verwachten, dat dit ook tot betere inhoudelijke coördinatie zal leiden.
Hoewel deze leden gelijk hebben als zij zeggen dat de wet daaraan soms grenzen
stelt, wijzen wij er op dat de moderne bestuursrechtelijke wetgeving het bestuur
ook vaak keuzevrijheid biedt. Gelijktijdige besluitvorming maakt het eenvoudiger
om de keuzen bij verschillende besluiten op elkaar af te stemmen. Maar zelfs
als dit niet lukt, is het voor de burger belangrijk dat hij dit in één
keer hoort.Voor zover deze leden in twijfel trekken of bestuursorganen deze regeling
in de praktijk zullen uitvoeren, delen wij deze twijfel niet. Ook bestuursorganen
ervaren de verbrokkeling van de besluitvorming als een probleem. Wij verwachten
dan ook, dat bestuursorganen het door dit wetsvoorstel geboden nieuwe instrument
juist zullen aangrijpen om ondernemers en andere burgers een betere service
te bieden.5. Aansluiting op bestaande en voorgenomen regelgeving.De leden van de VVD-fractie wijzen er terecht
op, dat op het terrein van de ruimtelijke ordening en het milieu reeds maatregelen
zijn genomen om de besluitvorming beter te coördineren. Zij doelen daarmee
kennelijk op de in paragraaf 1 van deze nota al genoemde omgevingsvergunning
uit het wetsvoorstel Wabo. Dit wetsvoorstel laat deze maatregelen onverlet.
Het biedt daarbovenop een extra mogelijkheid om besluiten te coördineren.
Deze is in ieder geval van belang voor besluiten die niet opgaan in de voorgenomen
omgevingsvergunning. Voor zover het wetsvoorstel Wabo bestaande coördinatieregelingen
op het terrein van milieu en ruimtelijke ordening in stand laat,
wordt bezien in hoeverre de coördinatieregeling van de Awb hiervoor in
de plaats kan treden.Deze leden vragen voorts waarom in dit wetsvoorstel niet is gekozen voor
een zogenaamde «overrule»-bevoegdheid voor het coördinerend
bestuursorgaan. Zo’n bevoegdheid past naar ons oordeel niet in een algemene
regeling als de onderhavige. Een regeling in de Awb kan van toepassing zijn
op allerlei besluiten van allerlei bestuursorganen. Het zal zeker niet in
al die gevallen verantwoord zijn om een van de betrokken bestuursorganen de
bevoegdheid te geven om de andere bestuursorganen te «overrulen».
Bovendien kan in een algemene regeling als de Awb niet worden aangegeven aan
welk bestuursorgaan in zo’n geval de «overrule»-bevoegdheid
zou toekomen. Derhalve zouden de betrokken bestuursorganen dit moeten betrekken
bij de aanwijzing van het coördinerend bestuursorgaan. Gevreesd moet
worden dat vrijwillige toepasing dan waarschijnlijk regelmatig zou afstuiten
op onenigheid over welk bestuursorgaan het coördinerend bestuursorgaan
mag zijn. Uit een oogpunt van het stimuleren van samenwerking tussen bestuursorganen
zou een «overrule«-bevoegdheid dus een averechts effect hebben.
In voorkomende gevallen zou wel de bijzondere wetgever de coördinatieregeling
van toepassing kunnen verklaren en deze aanvullen met een dergelijke voorziening.De leden van de PVV-fractie vragen in hoeverre
het wetsvoorstel voortbouwt op gemeenschappelike elementen uit bestaande coördinatieregelingen.
Dat is voor een belangrijk deel het geval. Elementen als de gelijktijdige
indiening van aanvragen op één adres, het voor alle besluiten
doorlopen van de uniforme openbare voorbereidingsprocedure als deze voor één
van de besluiten is voorgeschreven, de gelijktijdige bekendmaking van de besluiten
en het synchroon lopen van de rechtsbeschermingsprocedures zijn elementen
die ook in bestaande coördinatieregelingen worden aangetroffen. De in
sommige bestaande regelingen opgenomen «overrule»-bevoegdheid
is een element dat om de zojuist uiteengezette redenen niet is overgenomen
in de voorgestelde algemene regeling.6. Aansluiting op de één-loketgedachteAnders dan de leden van de PvdA-fractie veronderstellen,
leidt toepassing van de voorgestelde coördinatieregeling niet tot één
besluit, maar tot evenveel besluiten als er aanvragen zijn ingediend (plus
eventueel nog één of meer ambtshalve besluiten). Deze besluiten
worden echter wel gelijktijdig bekendgemaakt. Dit heeft als gezegd in de praktijk
dezelfde voordelen als één besluit.De leden van de PvdA-fractie constateren terecht,
dat de aanvrager coördinatie kan tegenhouden door de aanvragen niet tegelijk
in te dienen. In de praktijk kan de coördinatieregeling dus niet tegen
de wil van de aanvrager worden toegepast. In theorie zou dit wel kunnen als
wel alle benodigde aanvragen zijn ingediend, maar dan valt niet in te zien
op welke grond de aanvrager er bezwaar tegen zou kunnen hebben dat de aanvragen
gecoördineerd worden behandeld.De leden van de PVV-fractie vragen, in hoeverre
de overheid gebruik kan maken van de persoonlijke gegevens die een burger
via de Persoonlijke Internetpagina zal kunnen raadplegen. Wij wijzen er op
dat in dat geval de Wet bescherming persoonsgegevens van toepassing is, hetgeen
meebrengt dat de gegevens niet mogen worden gebruikt voor een ander doel dan
waarvoor zij zijn verstrekt. De Persoonlijke Internetpagina geeft ook geen
informatie door van de ene overheidsorganisatie aan andere overheidsorganisaties.
Wel is het zo dat burgers via de Persoonlijke Internetpagina ook in openbare
overheidsinformatie op internet kunnen zoeken. Om dat te vergemakkelijken
zullen zij met een door henzelf op te stellen persoonlijk profiel
kunnen aangeven in welke informatie zij in het bijzonder geïnteresseerd
zijn. Dat is een service waarvan desgewenst gebruik kan worden gemaakt en
de burger heeft dus zelf ook de volledige regie hierover. Hij kan deze ook
weer inperken of beëindigen.7. Hoofdlijnen van de informatieregelingVoor het antwoord op de vraag van de leden van de SP-fractie waarom in het kader van de informatieregeling is gekozen
voor een inspanningsverplichting, verwijzen wij kortheidshalve naar het hiervoor
in paragraaf 1 gegeven antwoord op een soortgelijke vraag van de PvdA-fractie.Deze leden vragen daarnaast welke maatregelen mogelijk zouden zijn als
een bestuursorgaan structureel zou falen in het uitvoeren van de informatieregeling.
Het wetsvoorstel bevat daarvoor geen bijzondere voorzieningen. Mocht het onverhoopt
ooit zo ver komen, dan zullen de normale toezichts- en klachtmechanismen uitkomst
moeten bieden. Dat is niet anders dan bij structureel tekortschieten op andere
punten. Denkbaar is dan dat bijvoorbeeld de Algemene rekenkamer of de Nationale
ombudsman onderzoeken gaan instellen, zoals bijvoorbeeld ook bij de problematiek
van het niet tijdig beslissen is gebeurd. Voorts moet worden aangenomen dat
een bestuursorgaan dat bij de informatievoorziening structureel tekortschiet,
daarvoor op enig moment door het betrokken vertegenwoordigend orgaan ter verantwoording
zal worden geroepen.Voor het antwoord op de vraag van de leden van de PVV-fractie of het resultaat dat dit wetsvoorstel voor ogen heeft,
wel zal worden bereikt, verwijzen wij naar de hierop in paragraaf 4 gegeven
reactie op hun eerdere vragen op dit punt.8. Hoofdlijnen van de coördinatieregelingDe leden van de SP-fractie vragen de regering
te verduidelijken voor welke beleidsterreinen de coördinatieregeling
van toepassing zal worden verklaard en om aan te geven of er ook terreinen
zijn waarop zij op voorhand niet van toepassing zal worden verklaard. Zoals
eerder aangegeven, zal in ieder geval de mogelijkheid worden bezien om de
regeling van toepassing te verklaren op de besluitvorming rond energie-infrastructuurprojecten.
Daarnaast wordt overwogen om de regeling van toepassing te verklaren voor
gevallen waarin de EU-Dienstenrichtlijn (Richtlijn 2006/123/EG van het Europees
Parlement en de Raad van 12 december 2006 betreffende diensten op de
interne markt) van toepassing is. Voor het overige is nog geen systematische
inventarisatie gemaakt van besluitcomplexen waarop de regeling van toepassing
zou kunnen worden verklaard. Wij verwachten echter dat de regeling vooral
in de sfeer van het omgevingsrecht en het economisch bestuursrecht van nut
zal blijken te zijn.Wij willen geen beleidsterreinen op voorhand van de mogelijkheid van toepassing
van de regeling uitsluiten. Maar het bereik van de regeling is beperkt tot
besluiten «die nodig zijn om een bepaalde activiteit te mogen verrichten
en op besluiten die strekken tot het vaststellen van een financiële aanspraak
met het oog op die activiteit» (artikel 3:19). Dit betekent dat de regeling
naar haar aard weinig praktische betekenis zal hebben op terreinen als het
vreemdelingenrecht of het sociale zekerheidsrecht, omdat op die terreinen
nu eenmaal niet zoveel besluiten als bedoeld in artikel 3:19 voorkomen.De vraag van deze leden naar de financiering of compensatie van eventuele
extra administratieve en bestuurslasten, kan niet in zijn algemeenheid worden
beantwoord. Die vraag zal onder ogen gezien moeten worden door de wetgever
zodra die overweegt toepassing te geven aan artikel 3:21, eerste
lid, onderdeel a, en door de betrokken bestuursorganen zodra zij overwegen
toepassing te geven aan artikel 3:21, eerste lid, onderdeel b.De leden van de SP-fractie vragen voorts een
nadere toelichting op de verhouding tussen de onderdelen a en b van artikel
3:21, eerste lid. Artikel 3:21, eerste lid, onderdeel a bepaalt, dat de coördinatieregeling
bij wettelijk voorschrift van toepassing kan worden verklaard op bepaalde
combinaties van besluiten. Daarbij zal het dan moeten gaan om twee of meer
besluiten, waarvan bekend is dat zij in de praktijk vaak in combinatie voorkomen.
Indien een dergelijk wettelijk voorschrift tot stand is gekomen zijn, zo antwoorden
wij op de desbetreffende vraag van de SP-fractie, de betrokken bestuursorganen
uiteraard niet meer vrij om van coördinatie af te zien, want dat zou
in strijd zijn met dat wettelijk voorschrift.Er zullen echter naar verwachting ook combinaties van besluiten zijn,
waarbij coördinatie soms wel en soms niet praktisch is. Voor die gevallen
geeft artikel 3:21, eerste lid, onderdeel b, de mogelijkheid dat de betrokken
bestuursorganen ad hoc, dus naar aanleiding van een concrete aanvraag of aanvragen,
tot coördinatie besluiten. De regeling van de toepasselijkheid van de
coördinatieregeling volgt aldus hetzelfde stramien als de reeds bestaande
regeling van de toepasselijkheid van de uniforme openbare voorbereidingsprocedure
(zie artikel 3:10, eerste lid, Awb).De leden van de SP-fractie vragen een nadere
toelichting naar aanleiding van de kritiek van de Nederlandse Vereniging van
Rechtspraak (NVvR) dat het wetsvoorstel een extra «bureaucratische laag»
zou toevoegen, omdat de inhoudelijke afwegingskaders voor de verschillende
besluiten ongewijzigd blijven. Deze kritiek overtuigt ons niet. Het is voor
ondernemers en burgers een groot voordeel, dat zij voor verschillende besluiten
bij één loket terecht kunnen en dat rechtsbeschermingsprocedures
worden gesynchroniseerd. De opmerking dat het coördinerend bestuursorgaan «maar
een postbus» is, doet geen recht aan de grote praktische voordelen van
deze voorzieningen. Het is niet voor niets dat met name organisaties van ondernemers
daar al vele jaren voor pleiten. Dat het moeten doorzenden van stukken naar
of door het coördinerend bestuursorgaan tot vertraging of fouten kan
leiden, is natuurlijk nooit helemaal uit te sluiten. Wij denken echter dat
het met die vertraging wel zal meevallen, mede omdat ook de communicatie tussen
bestuursorganen onderling in toenemende mate langs elektronische weg plaatsvindt.
In ieder geval vinden wij dit risico geen argument om dan maar van betere
coördinatie af te zien; de nadelen van de bestaande verkokering zijn
veel groter dan het risico van communicatiefoutjes bij gecoördineerde
besluitvorming.Deze leden doen nog de suggestie, dat het coördinerend bestuursorgaan
voor iedere aanvrager één contactpersoon zou kunnen aanwijzen,
die het hele proces begeleidt. Dat kan inderdaad een goede werkwijze zijn,
die in de praktijk soms ook al wordt gevolgd. Om dit, zoals deze leden suggereren,
als «instructie» aan bestuursorganen mee te geven, zou echter
niet erg in hedendaagse bestuurlijke verhoudingen passen – nog daargelaten
dat de regering niet bevoegd is om decentrale overheden op een dergelijk punt
instructies te geven.De leden van de VVD-fractie vragen waarom
in ieder geval bij besluiten van één bestuurslaag niet is gekozen
voor het dwingend opleggen van de coördinatieregeling. Wij verwijzen
deze leden voor het antwoord op deze vraag kortheidshalve naar onze beschouwing
in paragraaf 1 van deze memorie.9. Gevolgen van het wetsvoorstelIn antwoord op de desbetreffende vraag van de leden van de VVD-fractie merken wij op dat het onderhavige wetsvoorstel op zichzelf
noch tot een daling, noch tot een stijging van leges zal leiden. De discussie
en de besluitvorming over (de aanvaardbaarheid en de hoogte van) leges staan
los van dit wetsvoorstel.De leden van de VVD-fractie vragen of de bestuursorganen
er wel gereed voor zijn om de coördinatieregeling goed uit te voeren.
Zij wijzen daarbij met name op de eisen die dit stelt aan het procesmanagement.
Wij verwachten dat dit in de praktijk erg zal meevallen. In de meeste gevallen
zal de coördinatieregeling door de wetgever of door de betrokken bestuursorganen
als standaardprocedure worden vormgegeven voor bepaalde combinaties van besluiten.
De inrichting van de betrokken processen zal daaraan dan ook in één
keer worden aangepast, naar valt aan te nemen. In de gevallen waarin bij wijze
van maatwerk voor de coördinatieregeling zal worden gekozen, zal het
meestal al om complexe projecten gaan waar de keuze voor coördinatie
juist minder hoge eisen zal stellen aan het procesmanagement dan het nalaten
daarvan, doordat in feite met één afgestemde procedure kan worden
volstaan. De positie van de burger bij eventueel falend procesmanagement is
niet anders dan op dit moment het geval is.De leden van de PVV-fractie vragen naar de
voordelen van toepassing van de coördinatieregeling voor de aanvrager.Deze zijn onder meer gelegen in het feit dat hij in voorkomende gevallen
maar één keer zienswijzen naar voren behoeft te brengen in plaats
van misschien wel vier of vijf keer, dat hij in een eventuele bezwaarschriftprocedure
maar één bezwaarschrift hoeft in te dienen en maar één
hoorzitting hoeft bij te wonen en dat hij in een eventueel beroep maar één
procedure bij de rechtbank hoeft te voeren en maar één procedure
in hoger beroep. Deze voordelen zijn moeilijk in tijd of geld uit te drukken,
omdat zij per geval kunnen verschillen. Het behoeft echter geen betoog, dat
het verschil in (advocaat-)kosten tussen het voeren van één
procedure of het voeren van vijf procedures aanzienlijk kan zijn.ARTIKELSGEWIJSArtikel 3:20Op de vraag van de leden van de PvdA-fractie
waarom in de informatieregeling is gekozen voor een inspanningsverplichting,
zijn wij hiervoor in paragraaf 1 van deze nota reeds ingegaan.De leden van de VVD-fractie vragen waarom
de informatieverplichting geen betrekking heeft op ambtshalve te nemen besluiten.
De ratio achter de informatieverplichting is de burger te informeren over
bepaalde handelingen die de burger moet verrichten om een bepaalde activiteit
te kunnen uitvoeren, te weten het indienen van de benodigde (vergunning)aanvragen.
Dat de overheid daarnaast nog eventueel ambtshalve een of meer besluiten moet
nemen, is in dat verband van minder belang. Voor die besluiten hoeft de burger
zelf niet in actie te komen. Het zou verwarrend zijn om ook deze besluiten,
die overigens zeer zelden voorkomen, bij de informatievoorziening te betrekken.Artikel 3:21In antwoord op de desbetreffende vraag van de leden van de CDA-fractie merken wij op, dat in artikel 3:21, eerste lid, onderdeel
b met name is gedacht aan een besluit om in een concreet geval de besluitvorming
te coördineren. Niets staat er echter aan in de weg, dat twee of meer bestuursorganen een gezamenlijke beleidsregel publiceren, inhoudende
dat zij in een bepaald type gevallen steeds voor toepassing van de coördinatieregeling
zullen kiezen.De leden van de CDA-fractie constateren terecht,
dat een belanghebbende om een coördinatiebesluit kan vragen. Een burger
kan immers altijd aan een bestuursorgaan vragen om een bepaalde bevoegdheid
te gebruiken. Een weigering om tot coördinatie te besluiten is echter
niet appellabel, omdat het voorgestelde nieuwe onderdeel l van artikel 8:4
Awb besluiten omtrent coördinatie uitdrukkelijk van bezwaar en beroep
uitzondert.Artikel 3:23De leden van de VVD-fractie stellen enkele vragen over de formulering
van de beide leden van artikel 3:23. In het eerste lid is voor het woord «bevorderen»
gekozen omdat het gaat om een verplichting die naar haar aard een inspanningsverplichting
is. Zoals eerder in deze nota uiteengezet, beschikt het coördinerend
bestuursorgaan niet over de bevoegdheid om de andere betrokken bestuursorganen
te «overrulen» en kan het samenhang en doelmatige besluitvorming
dus niet afdwingen. De betrokken bestuursorganen zullen ieder hun steentje
moeten bijdragen.Ook in het tweede lid gaat het om een inspanningsverplichting. Elk van
de betrokken bestuursorganen moet zoveel mogelijk helpen te bereiken dat een
doelmatige en samenhangende besluitvorming tot stand komt, maar geen van de
afzonderlijke bestuursorganen kan daar – uit de aard der zaak –
voor instaan, omdat altijd ook de medewerking van anderen nodig is. Dat hier
niet het woord «bevorderen» is gebruikt, heeft louter een taalkundige
achtergrond; het karakter van de verplichting is ook zonder dat woord voldoende
duidelijk.Artikel 3:26De leden van de CDA-fractie vragen of de aanvrager
behalve het niet indienen van één van de aanvragen nog andere
mogelijkheden heeft om coördinatie te voorkomen. Het antwoord luidt ontkennend.
Wij verwachten eerlijk gezegd dat daaraan in de praktijk ook geen behoefte
zal bestaan. Als alle aanvragen al zijn ingediend en de kosten daarvoor dus
al zijn gemaakt, heeft coördinatie voor de aanvrager verder alleen maar
voordelen. Het probleem zal zich dus in de praktijk niet voordoen.De leden van de CDA-fractie vragen voorts
naar de gang van zaken in de bezwaarschriftprocedure. Wij wijzen er op, dat
afdeling 3.5 ook in de bezwaarfase van toepassing is, want die toepasselijkheid
is, anders dan voor sommige andere delen van hoofdstuk 3, in artikel 7:14
niet uitgezonderd. Dit betekent dat de in artikel 3:23 neergelegde verplichting
van het coördinerend bestuursorgaan om een doelmatige besluitvorming
te bevorderen, ook in de bezwaarfase geldt. Het ligt dan inderdaad wel zeer
voor de hand, dat de betrokken bestuursorganen één gezamenlijke
hoorzitting organiseren. Het coördinerend bestuursorgaan, dat krachtens
artikel 3:28 ook in de bezwaarprocedure een centrale rol speelt, kan hiertoe
eenvoudig het initiatief nemen. Een specifieke verplichting daartoe is dus
niet nodig.De leden van de CDA-fractie vragen voorts
naar de verhouding tussen de artikelen 3:26 en 3:28. Artikel 3:26 bepaalt,
dat indien voor één van de besluiten de uniforme openbare voorbereidingsprocedure
van afdeling 3.4 Awb geldt, deze voor alle besluiten wordt toegepast. Dit
heeft tot gevolg dat dan geen bezwaar meer openstaat (artikel 7:1, eerste
lid, onderdeel d). De door deze leden genoemde situatie dat zowel de openbare
voorbereidingsprocedure als een bezwaarschriftprocedure moet worden gevolgd,
kan zich dus niet voordoen. Artikel 3:28 is dus uitsluitend van belang voor
die gevallen, waarin voor geen van de te coördineren besluiten
de openbare voorbereidingsprocedure geldt. De woorden «los van deze
afdeling» beoogden dit uit te drukken, maar kunnen bij nader inzien
worden gemist. Dat geldt eveneens voor dezelfde zinsnede in artikel 3:29,
derde lid. In de tegelijk met deze nota ingediende nota van wijziging stellen
wij dan ook voor om deze woorden te schrappen.Artikel 3:27De leden van de CDA-fractie vragen wat de consequenties zijn, als het
coördinerend bestuursorgaan (op grond van artikel 3:27) het besluit correct
bekend maakt, maar de andere betrokken bestuursorganen verzuimen eventueel
verplichte mededelingen aan belanghebbenden te doen. Dat zal van de precieze
aard en omvang van het verzuim afhangen. Onder omstandigheden kan het niet
of te laat doen van een verplichte mededeling meebrengen dat een overschrijding
van de termijn voor het instellen van beroep verschoonbaar is (vgl. art. 6:11
Awb).Artikel 3:29De leden van de CDA-fractie constateren terecht,
dat de voorgestelde regeling tot gevolg kan hebben dat de rechtbank moet oordelen
over een materie, die normaliter niet tot de competentie van de rechtbanken
behoort. Dat zal overigens niet zo vaak het geval zijn, omdat het aantal besluiten
waartegen normaliter slechts beroep in één instantie openstaat,
de laatste jaren is afgenomen en onder meer als gevolg van het voorstel voor
een Wet algemene bepalingen omgevingsrecht in de nabije toekomst nog verder
zal afnemen. De gevolgen voor de capaciteit van de rechtbank zullen dus beperkt
zijn. Evenmin zullen er substantiële kosten voor extra opleiding zijn.
De voorgestelde regeling kan betekenen dat bestuursrechters in de rechtbanken
zich af en toe moeten verdiepen in een regeling die zij nog niet eerder hebben
toegepast. Maar dat is voor een bestuursrechter sowieso niets bijzonders:
ook op de beleidsterreinen die normaliter wel tot de competentie van de rechtbanken
behoren, vinden immers voortdurend ingrijpende wetswijzigingen plaats.Deze leden constateren evenzeer terecht, dat de voorgestelde regeling
kan meebrengen dat tegen een bepaald type besluit voor de ene aanvrager beroep
in één instantie openstaat en voor een andere aanvrager beroep
in twee instanties, omdat de coördinatieregeling in het ene geval niet
en in het andere geval wel is toegepast. Dat is het onvermijdelijke gevolg
van de wens om rechtsbeschermingsprocedures te synchroniseren. Wij achten
dit niet bezwaarlijk en op zichzelf ook geen reden om beroep in twee instanties
in te voeren.Hoewel de leden van de CDA-fractie wederom
gelijk hebben als zij stellen dat er verschillen in jurisprudentie tussen
de verschillende hogerberoepsrechters bestaan, zijn deze verschillen in de
praktijk van relatief ondergeschikte betekenis en vaak tijdelijk. Het risico
dat appellanten de coördinatieregeling gaan gebruik voor «forumshopping»
achten wij dan ook verwaarloosbaar.Dat de voorgestelde regeling mee kan brengen dat een hogerberoepsrechter
een zaak moet behandelen die buiten zijn normale expertise ligt, is in de
praktijk evenmin een probleem. In de praktijk zijn in alle bestuursrechtelijke
hogerberoepscolleges plaatsvervangers werkzaam die hun hoofdtaak in een van
de andere hogerberoepscolleges hebben. Praktisch gezien is dus altijd wel
een kamer samen te stellen, waarin de benodigde deskundigheid voorhanden is.De leden van de PvdA-fractie vragen naar de
gevolgen van toepassing van de coördinatieregeling voor het griffierecht
en een eventuele proceskostenveroordeling. In antwoord daarop wijzen wij er
allereerst op, dat een eventueel beroep zich niet noodzakelijkerwijs tegen
alle met toepassing van de coördinatieregeling totstandgekomen
besluiten hoeft te richten. Indien bijvoorbeeld van de drie gevraagde vergunningen
er twee worden verleend en één geweigerd, kan de aanvrager volstaan
met een beroep tegen de weigering. Als er in zo’n geval geen derden-belanghebbenden
zijn die beroep instellen, is er gewoonéén beroep tegen één
besluit en zijn de gewone regels over het griffierecht en de proceskosten
van toepassing.Wat het griffierecht betreft, moeten vervolgens verschillende situaties
worden onderscheiden. Als de aanvrager of een derde-belanghebbende zijn beroep
richt tegen twee besluiten, dan is van belang dat artikel 8:41, eerste lid,
tweede volzin, Awb bepaalt dat bij een beroep tegen twee of meer samenhangende
besluiten slechts eenmaal griffierecht verschuldigd is. Te verwachten is,
dat de rechter besluiten die met toepassing van de coördinatieregeling
zijn totstandgekomen, zal aanmerken als samenhangende besluiten in de zin
van deze bepaling. Anders ligt het echter als met toepassing van de coördinatieregeling één
vergunning wordt verleend en een andere geweigerd en vervolgens de aanvrager
beroep instelt tegen de weigering en een derde tegen de verlening. In het
laatste geval zijn er twee te onderscheiden beroepen – die overigens
wel gevoegd kunnen worden behandeld – en zijn de aanvrager en de derde
beiden griffierecht verschuldigd.De omvang van een eventuele proceskostenvergoeding wordt bepaald door
het aantal verrichte proceshandelingen en de zwaarte van de zaak. Als tegen
twee of meer met toepassing van de coördinatieregeling totstandgekomen
besluiten beroep wordt ingesteld en deze beroepen worden gevoegd behandeld –
hetgeen behoudens uitzonderingen het geval zal zijn – dan zal er als
regel maar één beroepschrift worden geschreven en maar één
zitting plaatsvinden, zodat daarvoor maar eenmaal de forfaitaire vergoeding
wordt vastgesteld. Denkbaar is echter wel, dat de zaak juist doordat deze
over meer dan één besluit gaat, zo complex wordt dat de rechter
het gewicht van de zaak vaststelt op «zwaar» of zelfs «zeer
zwaar». In dat geval wordt de forfaitaire vergoeding vermenigvuldigd
met een factor 1,5, respectievelijk 2 (zie de bijlage bij het Besluit proceskosten
bestuursrecht).Anders dan de leden van de SP-fractie in hun
laatste vraag kennelijk veronderstellen, is het uitgangspunt van artikel 3:29
juist niet, dat de rechtsbescherming in één instantie plaatsvindt.
Indien tegen één van de gecoördineerde besluiten beroep
in twee instanties openstaat – hetgeen meestal het geval zal zijn –
staat tegen alle besluiten beroep in twee instanties open. Slechts indien
tegen alle gecoördineerde besluiten beroep in één instantie
openstaat, blijft dat ook na coördinatie het geval. Voor het antwoord
op de vraag van deze leden wat de gevolgen zijn als een hogerberoepscollege
moet oordelen over een zaak die buiten zijn normale expertise valt, verwijzen
wij kortheidshalve naar het hiervoor gegeven antwoord op een soortgelijke
vraag van de leden van de CDA-fractie.De minister van Justitie,E. M. H. Hirsch BallinDe minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,G. ter Horst 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-30980-6.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl