Wijz. o.a. Gemeentewet m.b.t. de werktuigenvrijstelling (Wet wijziging werktuigenvrijstelling); Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25736, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

21-11-1997

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1997-1998

25736 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI. ALGEMEEN 1. Inleiding2. Plaats van de bepalingII. ARTIKELSGEWIJS 1. Begrippen werktuigenvrijstelling (artikel I, onderdeel
A) a. werktuigenb. onroerende zaakc. afscheiding zonder beschadiging van betekenis aan de
werktuigen d. niet op zichzelf gebouwd eigendom2. Wijziging van de Waterschapswet (artikel II)3. Wijziging van de Invoeringswet Financiële-verhoudingswet
(artikel III)4. Inwerkingtreding (artikel IV)Ondertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25736Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 25 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 736Wijziging van de Gemeentewet, de Waterschapswet en de Invoeringswet
Financiële-verhoudingswet met betrekking tot de werktuigenvrijstelling
(Wet wijziging werktuigenvrijstelling)nr. 3MEMORIE VAN TOELICHTING I. ALGEMEEN 1. InleidingHet advies van de Raad van State wordt niet openbaar gemaakt, omdat het
uitsluitend opmerkingen van redactionele aard bevat (artikel 25a, vierde lid,
onderdeel b, van de Wet op de Raad van State)Bij de Tweede-Kamerbehandeling
van het voorstel van wet tot wijziging van de Gemeentewet met betrekking tot
de materiële belastingbepalingen (wet van 27 april 1994, Stb. 1994, 419)
werd een amendement (kamerstukken II 1991/92, 21 591, nr. 22) aanvaard
dat zag op wijziging van de werktuigenvrijstelling1
in de onroerende-zaakbelastingen (OZB). Door deze wijziging werd de werktuigenvrijstelling
ingeperkt: het amendement beoogde een meer gelijke behandeling van belastingplichtigen
en een evenwichtiger verdeling van de belastingdruk te bewerkstelligen. Het
amendement resulteerde in het huidige artikel 220d, tweede en derde lid, van
de Gemeentewet.In de Eerste Kamer bleken evenwel grote bezwaren tegen deze wijziging
van de werktuigenvrijstelling te bestaan. Deze bezwaren hadden enerzijds betrekking
op het feit dat de regeling, naar de mening van de betrokken Eerste-Kamerleden,
onvoldoende duidelijk zou zijn en anderzijds op de uit de regeling voortvloeiende
lastenverzwaring voor (specifieke sectoren van) het bedrijfsleven. Om uit
de impasse te komen die door het verschil van inzicht tussen beide Kamers
was ontstaan, is in de Invoeringswet van de Wet tot wijziging van de Gemeentewet
met betrekking tot de materiële belastingbepalingen, een nieuw artikel
305a van de Gemeentewet opgenomen. Hierin is bepaald dat de «oude»
werktuigenvrijstelling wordt toegepast. Van artikel 220d, tweede en derde
lid, van de Gemeentewet wordt thans dus afgeweken.Vervolgens is een wetsvoorstel in procedure gebracht, waarmee beoogd werd
de doelstellingen van het destijds aangenomen amendement te verwezenlijken.
Dit wetsvoorstel beoogde de werktuigenvrijstelling aanzienlijk te beperken
door een maximale omvang van vrijgestelde werktuigen voor te schrijven en
de werktuigenvrijstelling voor leidingen, kabels en buizen af te schaffen.
Het wetsvoorstel bracht een lastenverschuiving van de burgers naar het bedrijfsleven
met zich mee. Na ontvangst van het advies van de Raad van State heeft de regering
zich beraden over het wetsvoorstel. De effecten van de voorgestelde
wijzigingen in de werktuigenvrijstelling bleken namelijk niet goed te kwantificeren
en daardoor was de lastenverschuiving in de OZB niet goed te voorzien. Verder
waren de inzichten over de uitvoerbaarheid van de voorgestelde regeling gewijzigd.
Ten slotte wierpen nieuwe jurisprudentie op het gebied van de werktuigenvrijstelling
en het sinds 1 januari 1992 geldende Burgerlijk Wetboek een ander licht op
de zaak. Op grond van deze overwegingen besloot de regering in het najaar
van 1996 het wetsvoorstel niet in te dienen. De tekst van dit wetsvoorstel
is opgenomen in de bijvoegsels van de Staatscourant december 1996, d.d. 14
januari 1997.De regering is vervolgens tot de conclusie gekomen dat het niet wenselijk
is om de verdeling van de OZB-druk te wijzigen door de werktuigenvrijstelling
in de OZB in te perken. Wel zou de tekst van de werktuigenvrijstelling terminologisch
aan het Burgerlijk Wetboek moeten worden aangepast. Bovendien zou de tekst
zo mogelijk vereenvoudigd moeten worden, zodat de door de Tweede Kamer gewenste
duidelijkheid voor de praktijk zou worden bereikt. Het kabinetstandpunt hieromtrent
is aan het parlement bekendgemaakt bij de begroting van het Gemeentefonds
(kamerstukken II 1996/97, 25 000C, nr. 3, bijlage 8).Het onderhavige wetsvoorstel beoogt derhalve geen wijziging in de belastingdruk
van burgers of bedrijven aan te brengen. Het brengt de werktuigenvrijstelling
in overeenstemming met het Burgerlijk Wetboek. Leidingen, kabels en buizen
worden niet expliciet meer genoemd. Dit houdt niet automatisch in dat ze daarmee
altijd worden vrijgesteld. Om voor vrijstelling in aanmerking te komen, zullen
ze moeten voldoen aan alle criteria van de (nieuwe) werktuigenvrijstelling.Bij de voorbereiding van het voorliggende wetsvoorstel heeft ambtelijk
overleg plaatsgevonden met vertegenwoordigers van de Unie van Waterschappen,
de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, de Vereniging VNO-NCW en het secretariaat
van de Waarderingskamer. Met de opmerkingen van deze organisaties is bij de
totstandkoming van het wetsvoorstel rekening gehouden. 2. Plaats van de bepalingOmdat het bij de werktuigenvrijstelling gaat om een waarderingsvoorschrift,
zijn gemeenten verplicht om bij de heffing van OZB de waarde van werktuigen
in de zin van de werktuigenvrijstelling buiten beschouwing te laten. Voor
de waterschappen geldt dat de waarde van werktuigen buiten aanmerking wordt
gelaten bij de heffing van de waterschapsomslag gebouwd.In de Gemeentewet wordt de werktuigenvrijstelling geregeld in artikel
220d, eerste lid, onderdeel j. Artikel 220d staat in hoofdstuk XV, De gemeentelijke
belastingen, paragraaf 2 (Bijzondere bepalingen omtrent de onroerende-zaakbelastingen).
In het eerste lid van artikel 220d wordt een opsomming gegeven van (delen
van) onroerende zaken waarvan de waarde bij het bepalen van de heffingsmaatstaf
voor de OZB buiten aanmerking wordt gelaten. Voordat het eerdergenoemde amendement
over de werktuigenvrijstelling werd aangenomen, was de werktuigenvrijstelling
eveneens in het eerste lid – van toen nog artikel 220a – geregeld.
Het amendement voorzag in regeling van de werktuigenvrijstelling in een nieuw
tweede en derde lid. In het huidige wetsvoorstel wordt wetssystematisch aangesloten
bij de situatie van vóór het amendement. De Waterschapswet en de Invoeringswet Financiële-verhoudingswet worden
aan de wijziging van de Gemeentewet aangepast.II. ARTIKELSGEWIJS 1. Begrippen werktuigenvrijstelling (artikel I, onderdeel
A) a. werktuigenOpgemerkt zij dat het hierbij alleen gaat om onroerende werktuigen. Roerende
werktuigen worden immers in het geheel niet in de heffing van de OZB en de
waterschapsomslag gebouwd betrokken.Het begrip «werktuigen» komt in de thans van toepassing zijnde
bepaling (artikel 305a van de Gemeentewet) voor. Ook artikel 3:254 van het
Burgerlijk Wetboek spreekt van «werktuigen». Aldaar wordt het
begrip gehanteerd naast het begrip «machinerieën». In de
fiscale context heeft het begrip «werktuigen» inmiddels een eigen
invulling gekregen, die niet steeds gelijk is aan die van het Burgerlijk Wetboek.
Het is niet de bedoeling dat de hantering van het begrip «werktuigen»
in de voorgestelde bepaling over de werktuigenvrijstelling een lastenverschuiving
ten opzichte van de huidige werktuigenvrijstelling doet ontstaan. Daarom dient
voor de betekenis van het begrip «werktuigen» in de zin van de
werktuigenvrijstelling te worden uitgegaan van de jurisprudentie die met betrekking
tot de huidige werktuigenvrijstelling is gewezen, en niet van de mogelijk
andere betekenis die het begrip «werktuigen» in artikel 3:254
van het Burgerlijk Wetboek zou kunnen hebben.In de jurisprudentie over de werktuigenvrijstelling is het begrip zodanig
uitgekristalliseerd dat voldoende duidelijk is wat onder «werktuigen»
verstaan moet worden. Wil het om werktuigen gaan, dan moet er in hoofdzaak
sprake zijn van dienstbaarheid aan het (produktie)proces dat in het gebouw
of door middel van het werk plaatsvindt. De Hoge Raad heeft bepaald dat werktuigen
geen zaken of onderdelen zijn die in hoofdzaak dienstbaar zijn aan een gebouw,
in die zin dat zij het gebouw beter geschikt maken voor gebruik. Een roltrap
of lift wordt daarom niet als werktuig aangemerkt (HR 2 maart 1994, BNB 1994/113
en Belastingblad 1994, blz. 303). b. onroerende zaakDe Hoge Raad heeft in 1980 bevestigd dat het begrip «onroerend goed»
voor de onroerend-goedbelastingen in civielrechtelijke zin dient te worden
opgevat (HR 10 december 1980, BNB 1981/45). Het hiervoor in de plaats getreden
begrip «onroerende zaak» moet daarom nu worden opgevat in de zin
van artikel 3:3 en 3:4 van het sinds 1 januari 1992 geldende Burgerlijk Wetboek.
Het begrip «onroerende zaak» is thans de basis voor de objectafbakening
in de Wet WOZ, tevens het belastingobject. Artikel 16 van de Wet WOZ geeft
aan hoe het object moet worden afgebakend. Een object kan bestaan uit een
of meer onroerende zaken in de zin van het Burgerlijk Wetboek (door de samenstelregeling
van artikel 16, onderdeel d, van de Wet WOZ), danwel een gedeelte daarvan
zijn (door de splitsingsregeling van artikel 16, onderdeel c, van de Wet WOZ). c. afscheiding zonder beschadiging van betekenis aan de
werktuigen Dit deel van de tekst van het onderhavige wetsvoorstel geeft de bedoeling
van de zinsnede uit de thans van toepassing zijnde bepaling van de werktuigenvrijstelling
weer: «verwijderd kunnen worden met behoud van hun waarde
als zodanig». Het gaat erom dat een werktuig na afscheiding zijn functie
als werktuig kan blijven vervullen (HR 16 april 1980, BNB 1980/183).Naar onze mening is het begrip «afscheiding zonder beschadiging
van betekenis» synoniem aan het begrip «verwijdering met behoud
van hun waarde als zodanig», zodat hier evenmin een lastenverschuiving
is te verwachten.De zinsnede «zonder dat beschadiging van betekenis aan die werktuigen
wordt toegebracht» komt grotendeels overeen met de terminologie van
artikel 3:4, tweede lid, van het Burgerlijk Wetboek. Artikel 3:4, tweede lid,
van het Burgerlijk Wetboek gaat over bestanddeelvorming door vaste verbinding
van een zaak met een hoofdzaak. Het verschil tussen het onderhavige wetsvoorstel
en artikel 3:4, tweede lid, van het Burgerlijk Wetboek betreft de woorden
«aan die werktuigen». Voor het van toepassing zijn van de werktuigenvrijstelling
is het van belang dat het werktuig van de hoofdzaak (de onroerende zaak) kan
worden afgescheiden zonder dat beschadiging van betekenis aan het werktuig
wordt toegebracht. Alleen dàn is de werktuigenvrijstelling van toepassing.
Voor bestanddeelvorming op grond van artikel 3:4, tweede lid, van het Burgerlijk
Wetboek gaat het daarentegen om beschadiging van betekenis «aan een
der zaken», dus om bestanddeel òf hoofdzaak. Wanneer voor de
werktuigenvrijstelling de terminologie uit artikel 3:4, tweede lid, van het
Burgerlijk Wetboek volledig zou worden overgenomen, dan zou het toepassingsbereik
van de werktuigenvrijstelling worden beperkt. d. niet op zichzelf gebouwd eigendomOok in de thans van toepassing zijnde bepaling inzake de werktuigenvrijstelling
is de voorwaarde opgenomen dat het werktuig niet op zichzelf een gebouwd eigendom
mag zijn.De Hoge Raad heeft zich onder de werking van het oude Burgerlijk Wetboek
over de inhoud van het begrip «gebouwd eigendom» diverse keren
uitgelaten. Daarom biedt het begrip naar onze mening voldoende houvast voor
de praktijk van de waardebepaling. Het begrip «gebouwd eigendom»
moet volgens de Hoge Raad ruim worden uitgelegd. Windmolens vallen hier bijvoorbeeld
onder. De term «gebouwd eigendom» behelst «gebouwen en werken»,
een categorie van onroerende zaken volgens artikel 3:3 van het Burgerlijk
Wetboek. Dit heeft de Hoge Raad bevestigd in de arresten van 23 februari 1994
(BNB 1994/135 en Belastingblad 1994, blz. 299; BNB 1994/136 en Belastingblad
1994, blz. 301): van een gebouwd eigendom is sprake niet alleen bij gebouwen
maar ook bij werken die naar aard en inrichting bestemd zijn om duurzaam ter
plaatse te blijven. Hierbij is niet van belang of technisch de mogelijkheid
bestaat het (gebouw of) werk te verplaatsen. In de parlementaire geschiedenis
bij artikel 3:3 van het Burgerlijk Wetboek is opgemerkt dat een constructie
enige stabiliteit moet vertonen, wil zij als gebouw of werk1 aan te merken zijn.Op 8 juli 1997 heeft de Hoge Raad onder andere bepaald dat onroerende
werktuigen die binnen een gebouw zijn opgesteld, niet zijn aan te merken als
gebouwde eigendommen. Alleen buiten gebouwen opgestelde werktuigen kunnen
als gebouwde eigendommen in de zin van de werktuigenvrijstelling worden aangemerkt
(HR 8 juli 1997, BNB 1997/294).Overigens valt uit de jurisprudentie af te leiden dat tot een als gebouwd
eigendom aan te merken werktuig, dat zelf als geheel dus niet onder de werktuigenvrijstelling
valt, apparatuur kan behoren waarop de werktuigenvrijstelling
wel van toepassing is (HR 17 juni 1992, BNB 1992/296 en Belastingblad 1992,
blz. 577; HR 23 februari 1994, BNB 1994/136 en Belastingblad 1994, blz. 301). 2. Wijziging van de Waterschapswet (artikel II)Voor de waterschapsomslag ter zake van gebouwde onroerende zaken verwijst
artikel 120, derde lid, van de Waterschapswet, dat gaat over de heffingsmaatstaf,
naar de regeling van de werktuigenvrijstelling in de Gemeentewet (thans artikel
305a van de Gemeentewet). Bij het bepalen van de heffingsmaatstaf voor de
omslag ter zake van gebouwde onroerende zaken wordt derhalve ook rekening
gehouden met de werktuigenvrijstelling. Artikel 120, derde lid, van de Waterschapswet
wordt in het onderhavige tekstvoorstel zodanig aangepast dat het verwijst
naar het nieuwe artikel 220d, eerste lid, onderdeel j, van de Gemeentewet. 3. Wijziging van de Invoeringswet Financiële-verhoudingswet
(artikel III)De wijziging van de Invoeringswet Financiële-verhoudingswet betreft
een aanpassing van een verwijzing naar het te vervallen artikel 305a van de
Gemeentewet. 4. Inwerkingtreding (artikel IV)Hoewel geen wijziging van de omvang van de werktuigenvrijstelling wordt
beoogd, vinden wij het wenselijk dat de nieuwe werktuigenvrijstelling pas
effectief wordt voor de belastingheffing in het tweede woz-tijdvak, dat per
1 januari 2001 ingaat. Bij de waardebepaling vanaf 1 januari 1999 (de waardepeildatum)
dient evenwel met de werktuigenvrijstelling in haar nieuwe vormgeving te worden
rekening gehouden. Dit kan worden bereikt indien het onderhavige wetsvoorstel
vóór 1 januari 1999 in het Staatsblad wordt gepubliceerd. De
bijzondere regel in de inwerkingtredingsbepaling geeft de mogelijkheid om
de Uitvoeringsregeling uitgezonderde objecten Wet waardering onroerende zaken
met ingang van 1 januari 1999 aan te passen. De waardebepaling geschiedt voor
het tweede woz-tijdvak reeds met ingang van die datum als ware de nieuwe werktuigenvrijstelling
reeds geëffectueerd. Twee jaar later, vanaf 1 januari 2001, worden dan
de eerste woz-beschikkingen genomen waarbij bij de waarderingen rekening is
gehouden met de nieuwe werktuigenvrijstelling. De beschikking waarbij de waarde
wordt vastgesteld, kan niet worden genomen voor de aanvang van het tijdvak
waarop zij betrekking heeft (kamerstukken II 1993/94, 22 885, nr. 6).De belastingheffing zelf kan met ingang van 1 januari 2001 plaatsvinden
op basis van de nieuwe woz-beschikkingen. Naar onze mening is hier geen overgangsrecht
noodzakelijk. Belastingaanslagen over jaren die aanvangen vanaf 2001, worden
naar de nieuwe tekst van de werktuigenvrijstelling opgelegd. Indien na 1 januari
2001 nog aanslagen worden opgelegd voor eerdere belastingjaren/kalenderjaren,
dan zal de voor die jaren geldende wettekst moeten worden toegepast (dus met
inachtneming van de thans geldende werktuigenvrijstelling van artikel 305a
van de Gemeentewet).In de Uitvoeringsregeling uitgezonderde objecten Wet waardering onroerende
zaken (Regeling van 23 december 1994, Stcrt. 252, laatstelijk gewijzigd bij
Besluit van 19 december 1996, Stcrt. 248) zal artikel 2, eerste lid, onderdeel
e, moeten worden aangepast aan de nieuwe tekst van de werktuigenvrijstelling.
Hierdoor wordt bereikt dat de waarde van werktuigen die onder de werktuigenvrijstelling
vallen, niet wordt meegerekend bij de waardebepaling op grond van de Wet WOZ. De Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken,A. G. M. van de VondervoortDe Minister van Verkeer en Waterstaat,A. Jorritsma-Lebbink XNoot1Het gaat bij de werktuigenvrijstelling formeel niet om een echte vrijstelling,
maar om een waarderingsvoorschrift.XNoot1Het zogenoemde Ontwerp Meijers van het Burgerlijk Wetboek sprak in dit
verband over «opstallen»; in het regeringsontwerp is dit begrip
vervangen door «gebouwen en werken». 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25736-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl