Herziening scheidingsprocedure; Brief staatssecretaris met zienswijze op conclusies in rapport 'Effectuering van omgang in rechtsvergelijkend perspectief'
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25451, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

16-02-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

25451 nr. 5

11-02-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamI. Inleiding.1. Experimenten scheidingsbemiddeling en omgangsbemiddeling.2. Inventariserend onderzoek omgangsbegeleidingsprojecten.3. Rechtsvergelijkende inventarisatie naar instrumenten
en sancties om de naleving en uitvoering van omgangsregelingen te bevorderen
of af te dwingen.III. Zienswijze op de in paragraaf II, onder 3A en 3B
getrokken conclusies in het rechtsvergelijkend onderzoek.Ad 3A. Aanbeveling ontwikkeling omgangsbemiddeling en
omgangshuizen.Ad 3B. Opnemen strafrechtelijke bepaling in de wetOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25451Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 25 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 451Herziening scheidingsprocedurenr. 5BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN JUSTITIEAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 11 februari 2000I. Inleiding.In de brief van 11 juli 1997, nr. 630 165/97/61 heeft de toenmalige Staatssecretaris van Justitie haar standpunt bepaald
naar aanleiding van het rapport«Anders Scheiden» van de Commissie
herziening scheidingsprocedure, ook wel de Commissie de Ruiter genoemd. In
verband daarmee zijn experimenten scheidingsbemiddeling en experimenten omgangsbemiddeling
gestart en heeft een inventariserend onderzoek plaatsgevonden naar (hulpverlenings)initiatieven
op het terrein van omgangsbegeleiding.Ten tijde van het Algemeen Overleg over de Herziening van de scheidingsprocedure,
gehouden op 1 oktober 1998, heb ik Uw Kamer toegezegd een opzet voor een onderzoek
te doen toekomen inhoudende een rechtsvergelijkende inventarisatie naar de
instrumenten en sancties die in de ons omringende landen worden toegepast
om de naleving en uitvoering van omgangsregelingen te bevorderen of af te
dwingen2. Bij brief van 11 januari 1999, 25 451,
nr. 4 heb ik u geïnformeerd over de vragen die in het onderzoek aan de
orde zouden komen.Thans is hierover rapport uitgebracht: «Effectuering van omgang
in rechtsvergelijkend perspectief». Een exemplaar van dit rapport treft
u bijgaand aan.3Alvorens ik u in paragraaf III mijn zienswijze geef op de in het onderzoek
getrokken conclusies, lijkt het wenselijk het een en ander in het perspectief
van de hierboven genoemde trajecten te plaatsen.II. Trajecten naar aanleiding van het rapport «Anders Scheiden»
van de commissie de Ruiter.1. Experimenten scheidingsbemiddeling en omgangsbemiddeling.In diverse arrondissementen zijn zowel experimenten scheidingsbemiddeling,
als experimenten omgangsbemiddeling gestart. De ten behoeve van de experimenten opgestelde kaders zijn u toegezonden
bij brief van 3 november 1998, nr. 725462/898.De experimenten worden begeleid door wetenschappelijk onderzoek.Sinds het najaar van 1998 worden er experimenten scheidingsbemiddeling
en omgangsbemiddeling uitgevoerd bij 9 van de 19 rechtbanken, te weten in
Groningen, Leeuwarden, Assen, Amsterdam, Utrecht, Den Bosch, Breda en sinds
kort te Den Haag en Middelburg.De experimenten scheidingsbemiddeling hebben betrekking op scheidingszaken
waarin een conflict bestaat tussen partijen en nog geen gerechtelijke uitspraak
is gedaan en waarbij via bemiddeling wordt bezien of tot overeenstemming kan
worden gekomen ten aanzien van partneralimentatie, kinderalimentatie, boedelverdeling,
de echtelijke woning, verevening of verrekening pensioenrechten, uitoefening
ouderlijk gezag, verblijfplaats van en omgang met de kinderen.De experimenten omgangsbemiddeling zien op verwijzing door de rechter
naar een bemiddelaar in het kader van een procedure waarin de omgang een probleem
vormt. Dit kan een scheidingsprocedure zijn, waarin de rechter in het kader
van het treffen van voorlopige voorzieningen is betrokken, maar dit kan ook
een afzonderlijke omgangsprocedure zijn, waarin nakoming, wijziging of beëindiging
van de omgangsregeling wordt verzocht.Op verzoek van Uw Kamer is de duur van de experimenten verlengd tot 1
januari 2001. De resultaten van het wetenschappelijk onderzoek en de daaruit
voortvloeiende aanbevelingen worden niet eerder verwacht dan in 2001.2. Inventariserend onderzoek omgangsbegeleidingsprojecten.Voorts is besloten tot een inventariserend onderzoek met betrekking tot
omgangsbegeleiding. Omgangsbegeleiding biedt ouders hulp bij de feitelijke
uitvoering van een reeds door de rechter vastgestelde (proef)omgangsregeling.
In de achterliggende jaren zijn op diverse plaatsen in het land uiteenlopende
(hulpverlenings)initiatieven gestart. Volstaan is met het inventariseren van
ervaringen, opdat aan de hand daarvan kan worden bezien welke weg kan worden
opgegaan. Het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum van het Ministerie
van Justitie heeft de Vrije Universiteit te Amsterdam opdracht gegeven dit
onderzoek te verrichten. In december 1998 is rapport uitgebracht dat ik eveneens
hierbij voeg.1 Uit het rapport kan worden afgeleid
dat er geen systematische evaluatie heeft plaatsgevonden inzake de opzet en
de resultaten van de diverse projecten, één uitzondering daargelaten,
te weten het BOR-project van de Raad voor de Kinderbescherming te Maastricht.
In het rapport wordt aangegeven dat een initiatief op het terrein van omgangsbegeleiding
eerder neergelegd moet worden bij het particulier initiatief dan bij de Raad
voor de Kinderbescherming.In overleg met de Raad voor de Kinderbescherming is naar aanleiding van
dit rapport bepaald dat vooralsnog het BOR-project te Maastricht en dat te
Alkmaar wordt gecontinueerd en dat de resultaten ook op langere termijn via
onderzoek worden gevolgd, opdat de tot nu toe opgedane expertise niet verloren
gaat. De uitkomsten van het door de Raad voor de Kinderbescherming toegezegde
evaluatie-onderzoek (effecten op langere termijn) van de BOR-projecten zullen
worden bezien tegelijkertijd met de uitkomsten die voortvloeien uit de in
paragraaf II, onder 1 bedoelde experimenten scheidingsbemiddeling en omgangsbemiddeling.
Definitieve aanbevelingen zowel ten aanzien van het eventueel stimuleren van
omgangsbegeleidingsinitiatieven als zodanig, als over de positionering daarvan
binnen ons maatschappelijk bestel, zijn dan ook niet eerder voorzien dan in
2001. 3. Rechtsvergelijkende inventarisatie naar instrumenten
en sancties om de naleving en uitvoering van omgangsregelingen te bevorderen
of af te dwingen.Bij het Algemeen Overleg over de Herziening van de scheidingsprocedure,
gehouden op 1 oktober 1998, heb ik Uw Kamer toegezegd een onderzoek te zullen
doen plaatsvinden naar de instrumenten en sancties die in de ons omringende
landen worden toegepast om de naleving en uitvoering van omgangsregelingen
te bevorderen of af te dwingen.1Het Wetenschappelijk Onderzoek en Documentatiecentrum van het Ministerie
van Justitie heeft de Vrije Universiteit te Amsterdam opdracht gegeven dit
onderzoek te verrichten. In oktober 1999 is het rapport «Effectuering
van omgang in rechtsvergelijkend perspectief» uitgebracht.In het onderzoek worden twee aanbevelingen gedaan:A. alternatieve methoden, zoals– de toepassing van omgangsbemiddeling én– de realisatie van zogenaamde omgangshuizen moeten in Nederland
verder ontwikkeld worden;B. bestaande wettelijke mogelijkheden inzake de handhaving van de omgangsregeling
kunnen worden gehandhaafd en uitgebreid met het opnemen van een bepaling in
het strafrecht in verband met de dreigende werking die daarvan kan uitgaan.III. Zienswijze op de in paragraaf II, onder 3A en 3B
getrokken conclusies in het rechtsvergelijkend onderzoek.Ad 3A. Aanbeveling ontwikkeling omgangsbemiddeling en
omgangshuizen.In het onderzoek wordt geconcludeerd dat de toepassing van omgangsbemiddeling
en de realisatie van omgangshuizen verder ontwikkeld moeten worden.Elk voorstel om omgang tussen ouders en kinderen beter te laten verlopen
is waardevol en verdient serieuze afweging. Om die reden wil ik eventuele
realisatie van omgangshuizen zorgvuldig bezien. Daarbij zal bijvoorbeeld moeten
worden vastgesteld wat de reikwijdte van het begrip «omgangshuis»
en de positionering van dergelijke huizen binnen ons maatschappelijk bestel
moet zijn. De vraag doet zich ook voor of hierin een taak is weggelegd voor
het particulier initiatief of voor de overheid. En als er al een taak voor
de overheid is weggelegd is het de vraag welke die taak dan kan zijn: een
tijdelijk stimulerende, een (inhoudelijk) ondersteunende of een structurele
vorm van directe overheidsbemoeienis (wettelijk verankerd). Ik vind het van
belang een en ander af te stemmen met het ministerie van VWS als mede-verantwoordelijk
departement voor de jeugdzorg.Ten aanzien van de aanbeveling om omgangsbemiddelingverder te ontwikkelen merk ik allereerst op dat in het rapport de
term omgangsbemiddeling breder wordt gedefinieerd dan de definitie die in
de experimenten omgangsbemiddeling wordt gehanteerd (zie paragraaf II onder
1). In het rapport ziet de term omgangsbemiddeling zowel op het via bemiddeling
tot stand komen van de omgangsregeling (al dan niet tijdens een gerechtelijke
procedure), als op de uitvoering van een eenmaal vastgestelde omgangsregeling.
Ten aanzien van deze aanbeveling overweeg ik dan ook het volgende.– De toepassing van omgangsbemiddeling binnen een gerechtelijke
procedure wordt reeds thans beproefd in de experimenten omgangsbemiddeling.
De uitkomsten ervan zijn eerst in 2001 te verwachten.– De toepassing van omgangsbemiddeling voorafgaand aan een eventuele gerechtelijke procedure wordt niet afzonderlijk beproefd. Conflicten
ter zake van de omgang kunnen evenwel aan de orde komen bij de bemiddeling
in de experimenten scheidingsbemiddeling. De uitkomsten ervan zijn eveneens
eerst in 2001 te verwachten.– Het inventariserend onderzoek naar (hulpverlenings)initiatieven
op het terrein van omgangsbegeleiding (gedefinieerd
als het bieden van hulp bij de feitelijke uitvoering van reeds door de rechter
vastgestelde (proef)omgangsregelingen) biedt onvoldoende aanknopingpunten
om harde conclusies te trekken. Slechts de op initiatief van de Raad voor
de Kinderbescherming gestarte BOR-projecten leveren, althans voor de korte
termijn, resultaat op. In het rapport wordt aangegeven dat dergelijke (hulpverlenings)initiatieven
eerder neergelegd moeten worden bij het particulier initiatief dan bij een
overheidsinstantie als de Raad voor de Kinderbescherming.Samengevat concludeer ik dat de aanbeveling ten aanzien van omgangsbemiddeling
reeds ter hand is genomen. Ik stel mij voor deze aanbeveling dan ook te betrekken
bij de besluitvorming die naar aanleiding van bovenstaande uitkomsten in 2001
wordt verwacht. Ik verwacht daarbij de uitkomsten van het onderzoek naar de
langere termijn effecten van de BOR-projecten hierbij te kunnen betrekken.Ten aanzien van de aanbeveling om in Nederland omgangshuizenverder te ontwikkelen overweeg ik het volgende.In Engeland en Frankrijk bestaan varianten van een omgangshuis die inhouden
dat een omgangshuis niet alleen een neutrale plaats is. Verder zijn er omgangshuizen
die méér bieden, zoals bijvoorbeeld de aanwezigheid van hulpverleners
om gesprekken met ouders te voeren. Ook kan de rechter naar een omgangshuis
verwijzen nadat – in de meeste gevallen – al een omgangsregeling
is vastgesteld. Het merendeel van de verwijzingen in Engeland bijvoorbeeld
loopt via «court Welfare officers» (die in dienst van de rechtbank
ook onafhankelijk onderzoek kunnen verrichten), via advocaten en soms via
hulpverleners. De meeste omgangshuizen rapporteren niet. Slechts één
omgangshuis rapporteert aan de rechter.In Engeland ligt het initiatief voor de oprichting van dergelijke omgangshuizen
in de private sector. In Frankrijk worden de omgangshuizen van overheidswege
bekostigd.Het begrip «omgangshuis» kan derhalve zowel smal (ondersteuning
door vrijwilligers bij het effectueren van de omgang) worden gedefinieerd
als breed (het in gesprekken tussen hulpverleners en ouders al of niet na
verwijzing door de rechter komen tot een omgangsregeling in combinatie met
de effectuering ervan).Ik acht het te vroeg reeds thans een standpunt in te nemen over de wenselijkheid
van omgangshuizen of daar experimenten mee te starten. Ik wil eerst de uitkomsten
van de bovengeschetste trajecten afwachten en dit aspect betrekken bij de
besluitvorming in 2001.Daarbij komt dat de activiteiten die zowel in de smalle als brede definitie
worden verricht, kunnen worden gekenschetst als ondersteunende en/of hulpverlenende
activiteiten. Op voorhand ben ik van oordeel dat dergelijke activiteiten in
principe niet tot de directe taak van mijn departement (of de Raad voor de
Kinderbescherming) behoren. Veeleer dient hierbij gedacht te worden aan hulpverleningsinstellingen
als het Algemeen Maatschappelijk Werk. Het is ook denkbaar dat hierin een
taak voor de bureaus jeugdzorg zou kunnen zijn weggelegd. Een en ander hangt
af van de insteek: de scheidingsproblematiek in al haar facetten of het kind
in relatie tot vragen als verblijf en omgang na (echt)scheiding.Vooruitlopend op besluitvorming rond het thema omgangshuis ben ik wel
van plan te onderzoeken of een uitbreiding van de «BOR-achtige omgangsbegeleidingsprojecten»
tot de mogelijkheden behoort. Ik ben dan ook voornemens om samen met de Staatssecretaris van VWS te
onderzoeken of er op het terrein van dit type omgangsbegeleiding initiatieven
kunnen worden ontplooid.Met de Raad voor de Kinderbescherming zal ik bespreken of de in de BOR-projecten
te Maastricht en Alkmaar opgedane ervaringen en expertise kunnen worden aangewend
voor het starten van omgangsbegeleidingsprojecten binnen de vrijwillige (jeugd)hulpverlening
(bijvoorbeeld in de vorm van kennisoverdracht). Vooralsnog acht ik het niet
wenselijk de BOR-projecten onder verantwoordelijkheid van de Raad voor de
Kinderbescherming uit te breiden naar de andere vestigingen van de raad (in
de andere arrondissementen). Deze tijdelijk goedgekeurde projecten zullen,
althans onder de vlag van de Raad voor de Kinderbescherming, vooralsnog geen
structureel vervolg krijgen, omdat de activiteiten niet als een directe Justitietaak
kunnen worden gedefinieerd.Ad 3B. Opnemen strafrechtelijke bepaling in de wetIn het rapport (blz. 61) wordt geadviseerd om in het wetboek van Strafrecht
een bepaling inzake het niet meewerken aan een omgangsregeling, op te nemen.
Als reden hiervoor wordt uitsluitend genoemd de dreigende werking die van
een dergelijke bepaling kan uitgaan. Ik acht het opnemen van een strafrechtelijke
bepaling om de volgende redenen echter onwenselijk.In het rapport wordt opgemerkt dat in landen waar een strafrechtelijke
bepaling is opgenomen, van de effectiviteit daarvan «geen wonderen hoeven
te worden verwacht». Slechts incidenteel worden zij toegepast, maar
lang niet altijd tot het einde uitgevoerd. Dat is begrijpelijk wanneer men
bedenkt dat daadwerkelijke handhaving van een dergelijke bepaling, eigen,
specifieke problemen met zich meebrengt. Het bewijs van het onderhavige delict
zal veelal slechts door tussenkomst van de politie verkregen kunnen worden.
Het is de vraag of inmenging van de politie, met de daarmee gepaard gaande
formaliteiten, wel in het belang van het kind is. Bovendien, aldus het rapport
(t.a.p.), zal het conflict tussen ouders hierdoor niet worden opgelost, waardoor
de kans op een betere uitvoering van de omgangsregeling, juist wordt verkleind.Ten slotte is op te merken dat de tijdspanne tussen de overtreding van
de strafrechtelijke bepaling en het uitvoeren van de sanctie, doorgaans lang
(een half jaar) zal zijn. Het belang van het kind is niet gediend met een
strafvervolging.Opname van een strafbaarstelling als de onderhavige om louter symbolische
redenen, lijkt mij ook niet wenselijk, omdat een strafbaarstelling een handhavingsverplichting
schept aan de zijde van de overheid, en daarmee corresponderende verwachtingen.
Als er belangrijke redenen zijn op grond waarvan op voorhand duidelijk is
dat een handhavingsverplichting niet waargemaakt zal kunnen worden, omdat
daardoor andere belangen – die van het kind – al te zeer in het
gedrang kunnen komen, behoren deze verwachtingen niet te worden gewekt.Het voorgaande geldt te meer nu thans reeds, naast middelen van tenuitvoerlegging
als – kort gezegd – de dwangsom, de ondertoezichtstelling en de
wijziging van de gezagsregeling, de mogelijkheid van lijfsdwang bestaat. Bij
lijfsdwang wordt de ouder die blijft weigeren om mee te werken aan de omgangsregeling
(te constateren door andere middelen dan tussenkomst van de politie), opgesloten
in het Huis van Bewaring voor een duur van maximaal drie maanden. Opname van
een strafbaarstelling heeft ten opzichte daarvan onvoldoende meerwaarde.Ik ga ervan uit u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.De Staatssecretaris van Justitie,M. J. CohenXNoot1Kamerstukken II 1996/97, 25 451, nr. 1.XNoot2Kamerstukken II, 1998–1999, 25 451, nr. 3 blz. 6.XNoot3Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie.XNoot1Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie.XNoot1Kamerstukken II 1998–1999, 25 451, nr. 3 blz. 6. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25451-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl