Rijkswet instelling exclusieve economische zone; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-10 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25446, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

23-12-1998

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1998-1999

25446-(R1594) nr. 5

17-12-1998

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Inleiding2. De exclusieve economische zone en het internationale
recht van de zee3. Ontwikkelingen in Nederland en de Noordzeeregio met
betrekking tot de EEZ4. Ontwikkelingen in de Nederlandse Antillen en Aruba5. Gevolgen van de instelling van de exclusieve economische
zone6. Bevoegdheden met betrekking tot de scheepvaart7. Financiële gevolgen8. Militaire aspecten9. ArtikelenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25446Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 446 (R 1594)Instelling van een exclusieve economische zone van het Koninkrijk (Rijkswet
instelling exclusieve economische zone)nr. 5NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 17 december 1998Het verheugt de regering dat het voorstel van rijkswet een positieve ontvangst
heeft gekregen, en zij waardeert de gestelde vragen als een nieuwe mogelijkheid
om nader in te gaan op de betekenis van het op 10 december 1982 te Montego-Bay
tot stand gekomen Verdrag van de Verenigde Naties inzake het recht van de
zee (Trb. 1983, 83; hierna het VN-Zeerechtverdrag). 1. InleidingDoor de leden van de PvdA fractie, alsook de leden van de RPF fractie
wordt gevraagd waarom dit wetsvoorstel nu pas voorligt terwijl andere Europese
staten eerder tot de instelling van een EEZ zijn overgegaan.De regering heeft het niet wenselijk geacht al tijdens de onderhandelingen
over het VN-Zeerechtverdrag tot de instelling van een dergelijke zone te besluiten.
Daarmee is gewacht tot het verdrag in werking zou zijn getreden, en het Koninkrijk
partij zou zijn. Daarnaast heeft het vinden van de juiste structuur voor de
instelling van de EEZ, te weten een wettelijk kader waarbinnen de zone door
elk der landen van het Koninkrijk afzonderlijk kan worden ingesteld, tijd
gevergd.Overigens wijst de regering erop dat het Verenigd Koninkrijk geen EEZ
kent, maar wel een zone heeft ingesteld, die wat bescherming van het mariene
milieu betreft vergelijkbaar is met de EEZ.De afbakening van de EEZ met Duitsland is het onderwerp van een vraag
van de leden van de fractie van D66. Op dit moment bestaat er een afbakening
van het continentaal plateau met Duitsland, te vinden in het op 28 januari
1971 te Kopenhagen tot stand gekomen Verdrag tussen het Koninkrijk der Nederlanden
en de Duitse Bondsrepubliek inzake de begrenzing van het continentaal plat
onder de Noordzee (Trb. 1971, 53). Het ligt in het voornemen om de buitengrenzen van de Nederlandse EEZ te
laten samenvallen met die van het Nederlandse deel van het continentaal plat,
evenals dit voor de Nederlandse visserijzone het geval is.Door leden van de SGP fractie is gesteld dat het wetsvoorstel weliswaar
ingaat op de mogelijkheden die een EEZ biedt voor de handhaving van milieuregels,
doch dat het voorstel weinig informatie bevat over het economisch gebruik
van de zee.De regering merkt op dat er op verschillende terreinen reeds regelgeving
en beleid bestaan met betrekking tot het economisch gebruik van de zee.Voor het goede begrip moet erop gewezen worden dat de EEZ van het Koninkrijk
wordt ingesteld binnen een bestaand systeem van bevoegdheidsafbakening op
zee, berustend op de zeerechtverdragen van 1958. Ten aanzien van de mijnbouw
als economische activiteit is het beleid gebaseerd op bevoegdheden ontleend
aan de regels met betrekking tot het continentaal plateau. De regelgeving
met betrekking tot de visserij berust op de visserijzone.Het oudere zeerecht bood voor dergelijke economische activiteiten de mogelijkheid
nationaal beleid te formuleren. Dit is binnen het Koninkrijk ook gebeurd.
De handhavingsmogelijkheden met betrekking tot de bescherming van het mariene
milieu waren onder de zeerechtverdragen van 1958 vooral gelegen bij de vlaggestaten,
en de regering verwelkomt dan ook de uitbreiding van bevoegdheden die de EEZ
op dit punt biedt. Onder het rechtsregime van de EEZ krijgen ook de kust-
en havenstaten meer bevoegdheden terzake. Om die reden ligt bij de instelling
van de EEZ voor het Koninkrijk het accent met name op de bevoegdheden tot
bescherming van het mariene milieu. 2. De exclusieve economische zone en het internationale
recht van de zeeDoor de leden van de PvdA fractie is gevraagd in hoeverre de vrijheid
om onderzeese kabels en pijpleidingen te leggen in de praktijk te hanteren
valt. Zoals ook door deze kamerleden gesteld is hecht de regering aan het
waarborgen van de vrijheid van de volle zee. De regering wil echter wijzen
op de verantwoordelijkheid die de instelling van een EEZ meebrengt ten aanzien
van de bescherming van het mariene milieu.Onderscheid moet worden gemaakt tussen pijpleidingen en kabels ten behoeve
van het opsporen en het winnen van delfstoffen op het continentaal plat, transitverbindingen
en pijpleidingen tussen Nederland en een andere staat.Op basis van de Mijnwet continentaal plat worden aan pijpleidingen ten
behoeve van mijnbouwactiviteiten op het Nederlands continentaal plat regels
gesteld mede ter voorkoming van verontreiniging van de zee. Zo dient mededeling
gedaan te worden van het voornemen een dergelijke leiding te leggen, waarbij
de Minister van EZ in het belang van de veiligheid kan voorschrijven langs
welk traject en op welke diepte en op welke wijze de leiding gelegd dient
te worden. Voorts worden eisen gesteld aan de kwaliteit van de pijpleiding.Ten aanzien van transitverbindingen zijn op grond van het VN-Zeerechtverdrag
de bevoegdheden van de kuststaat beperkt tot instemming met betrekking tot
de tracékeuze en tot het nemen van redelijke maatregelen voor het voorkomen,
verminderen en bestrijden van verontreiniging door pijpleidingen. Inzichten
met betrekking tot mogelijke milieu-effecten samenhangend met de aanleg van
een pijpleiding kunnen naar Nederlands oordeel, tezamen met de verantwoordelijkheden
van de kuststaten op het terrein van het mariene milieu een rol spelen bij
de instemming met de tracékeuze.Op grond van artikel 79 van het VN-Zeerechtverdrag heeft Nederland als
kuststaat het recht om voorwaarden te stellen aan kabels en pijpleidingen
die zijn gebied of territoriale zee binnenkomen.Leden van de D66 fractie stellen de vraag of Nederland van oordeel is
dat buiten de in het VN-Zeerechtverdrag genoemde rechten van de kuststaat
het regime van de volle zee van toepassing is in het EEZ gebied. Dat is inderdaad
het geval. Dezelfde leden vragen tevens of de door Brazilië, de Kaapverdische
Eilanden en Uruguay afgelegde verklaringen nog van kracht zijn. Dit is inderdaad
het geval. De regering merkt op dat – zo mogelijk in Europees verband –
een actief beleid wordt gevoerd ten aanzien van verklaringen waaruit onjuiste
opvattingen over het zeerecht blijken, en eveneens ten aanzien van nationale
wetgeving in strijd met het recht van de zee. Zij verwijst daarbij naar de
door Nederland afgelegde verklaringen bij ratificatie van het VN-Zeerechtverdrag
(Trb. 1996, 272).De kwestie van de verwachte zeespiegelstijgingen heeft de aandacht van
de leden van de D66 fractie, die vragen naar de gevolgen daarvan voor de ingestelde
EEZ. Het is inderdaad mogelijk dat als gevolg van de zeespiegelstijging wijzigingen
in de basislijnen op zullen treden. De regering verwacht niet dat dit gevolgen
voor de EEZ zal hebben: nergens kan het Koninkrijk op dit moment een EEZ van
de volledige 200 mijl claimen, omdat deze zones overal begrensd zijn door
de zones van buurstaten. Dit betekent dat ook als de basislijn zich landinwaarts
zou verplaatsen, de buitengrenzen van de EEZ in de Noordzee of het Caraïbisch
gebied niet veranderen. 3. Ontwikkelingen in Nederland en de Noordzeeregio met
betrekking tot de EEZDoor leden van de PvdA fractie is geïnformeerd naar de instelling
van EEZ's door staten in het Noordzeegebied. Op dit moment zijn er door de
volgende staten dergelijke zones afgekondigd: Denemarken (1996), Duitsland
(1994), IJsland (1979), Frankrijk (1977), Noorwegen (1977), Zweden (1993).De regering is niet bekend met het concept «integrale EEZ».
Het instellen van een EEZ is een bevoegdheid van de kuststaat. Uiteraard is
het mogelijk met buurlanden, of binnen een regio tot afspraken te komen over
samenwerking bij het uitoefenen van bevoegdheden met betrekking tot de EEZ.
De rol van de Noordzeeministersconferentie is hier een voorbeeld van.Ten aanzien van de instelling van een EEZ door België wil de regering
aantekenen dat het VN-Zeerechtverdrag nog niet geratificeerd is door deze
buurstaat. Op 18 december 1996 zijn er te Brussel met België verdragen
gesloten met betrekking tot de afbakening van het continentaal plat en van
de territoriale zee (Trb. 1997, 14 en 15). Het voorstel tot de Rijkswet houdende
goedkeuring van beide verdragen ligt momenteel bij de Tweede Kamer en is gereed
voor de plenaire behandeling. In het Verdrag inzake de afbakening van het
continentaal plat met België is overeengekomen dat de afbakening van
het continentaal plat tevens zal gelden als afbakening van de EEZ.Het opzetten van een juridisch instrumentarium of een samenwerkingsregeling
teneinde de handhaving en vervolging van overtredingen van het op 2 november
1973 te Londen tot stand gekomen Verdrag ter voorkoming van verontreiniging
door schepen (Trb. 1975, 147; hierna het MARPOL-verdrag) te vergemakkelijken
is het onderwerp van een vraag van leden van de PvdA fractie.Met betrekking tot dit onderwerp merkt de regering op dat Frankrijk het
voortouw heeft in de uitwerking van het desbetreffende actiepunt uit de Slotverklaring
van de vierde Noordzeeministersconferentie. Frankrijk heeft hierover in december
1997 een workshop georganiseerd. De resultaten van deze workshop zullen worden
gerapporteerd op de volgende bijeenkomst van het Committee of North Sea Senior
Officials in december 1998. De verdere uitwerking zal plaatsvinden in het
kader van de op 13 september 1983 te Bonn gesloten Overeenkomst inzake de
samenwerking bij de bestrijding van verontreiniging van de Noordzee
door olie en andere schadelijke stoffen (Trb. 1983, 159), het zgn. Verdrag
van Bonn. Deze uitwerking moet leiden tot een door alle betrokken staten te hanteren
procedurehandboek. Verwacht mag worden dat de effectiviteit van de handhaving
van de internationale lozingsvoorschriften daardoor zal toenemen.In antwoord op de vraag van leden van de SGP fractie naar de reactie van
buurlanden met betrekking tot de aankondiging van Nederland dat een EEZ zal
worden ingesteld, kunnen wij u meedelen dat deze aankondiging niet tot reacties
aanleiding heeft gegeven. Dit was ook niet te verwachten, aangezien over de
instelling van exclusieve economische zones in de Noordzeeregio uitvoerig
overleg heeft plaatsgehad tussen de Noordzeelanden. 4. Ontwikkelingen in de Nederlandse Antillen en ArubaDe regering is door de leden van de fractie van de PvdA gevraagd aan te
geven welke staten in het Caraïbisch gebied inmiddels zijn overgegaan
tot het afkondigen van een EEZ. Op dit moment is bekend dat de volgende staten
een EEZ hebben ingesteld: Antigua and Barbuda (1982), Colombia (1993), Dominica
(1981), Dominicaanse Republiek (1967), Frankrijk – Guadeloupe en Martinique
(1976), Saint Kitts and Nevis (1984), VS – Puerto Rico (1983).Anders dan door de leden van de PvdA fractie wordt gesteld beoogt het
onderhavige wetsvoorstel géén gelijktijdige instelling van een
EEZ voor de landen van het Koninkrijk. De structuur van de Rijkswet is zodanig
dat de afkondiging van de respectievelijke EEZ's op verschillende tijdstippen
plaats kan vinden, dat wil zeggen op het moment dat de respectievelijke overheden
het daartoe noodzakelijke voorbereidende werk hebben voltooid. In die zin
is er sprake van een gefaseerde instelling van de EEZ van het Koninkrijk.
Op dit punt is de situatie overigens niet anders dan het geval was bij de
instelling van de visserijzone in de Noordzee en in het Caraïbisch gebied.Door leden van de D66 fractie is de regering verzocht in te gaan op de
grensafbakening in het Caraïbisch gebied, en daarbij in te gaan op het
visserijregime, mijnbouw, bodemrijkdommen en kunstmatige eilanden. Aangetekend
zij dat het in het Caraïbisch gebied noodzakelijk is met buurstaten tot
overeenstemming te komen over wederzijdse grenzen. Op dit moment heeft het
Koninkrijk alleen met Venezuela een grensverdrag (Trb. 1978, 61), op grond
waarvan een deel van de EEZ van de Nederlandse Antillen en Aruba kan worden
afgebakend. Op korte termijn zal een aanvang worden gemaakt met onderhandelingen
met Caraïbische buurstaten, die daar op hebben aangedrongen. Het moge
duidelijk zijn dat de materie inzake het visserijregime, mijnbouw, bodemrijkdommen
en kunstmatige eilanden de bevoegdheid van de andere landen van het Koninkrijk
betreft en het niet aan de regering is daarover standpunten uit te dragen.
Ook in het Caraïbisch gebied zal de EEZ een uitbreiding van bevoegdheden,
met name op het terrein van de bescherming van het mariene milieu, betekenen.
Aangetekend zij dat reeds in 1993 door de Nederlandse Antillen en Aruba een
visserijzone is afgekondigd, en dat beide landen bezig zijn met de voor het
VN-Zeerechtverdrag noodzakelijke implementatiewetgeving.Naar de bevoegdheden van de Kustwacht voor de Nederlandse Antillen en
Aruba wordt gevraagd door leden van de fractie van de RPF. De Kustwacht voor
de Nederlandse Antillen en Aruba voert taken uit in «de volgende wateren
en het luchtruim daarboven: de binnenwateren van de Nederlandse
Antillen en van Aruba, in de territoriale zeeën van de Nederlandse Antillen
en Aruba en in het overige zeegebied in de Caraïbische zee, voorzover
het volkenrecht en het interregionale recht dit toelaten» (artikel 2
van de Voorlopige Regeling voor de Kustwacht voor de Nederlandse Antillen
en Aruba, Stb. 1995, 618).De Kustwacht kan thans reeds ten aanzien van alle schepen toezicht uitoefenen
op de naleving van visserijaangelegenheden in de Exclusieve Visserij Zone,
zijnde het gebied dat zich, evenals de EEZ uitstrekt tot 200 mijl vanaf de
basislijn. In dat gebied is de kuststaat immers verantwoordelijk voor het
beheer van de natuurlijke rijkdommen. Voor wat betreft de uitoefening van
de overige bevoegdheden van de kuststaat in de EEZ diene dat deze bevoegdheden,
voorzover dat niet reeds zal zijn gebeurd voorafgaand aan de afkondiging van
de EEZ, zullen worden neergelegd in wetgeving, teneinde geïmplementeerd
te worden door onder andere de Kustwacht. 5. Gevolgen van de instelling van de exclusieve economische
zoneDe leden van de PvdA fractie vragen of de memorie van toelichting de juiste
stand van zaken weergeeft over mogelijke nieuwe plannen met betrekking tot
kunstmatige eilanden.De laatste tijd neemt het aantal ideeën en initiatieven betreffende
de uitoefening van bepaalde activiteiten op zee naast die op het land toe.
Zo is teneinde kennis en ervaring op te doen met het opwekken van windenergie
op zee door het kabinet een proces in gang gezet voor de bouw van een experimenteel
windmolenpark in de territoriale zee (overigens niet op een kunstmatig eiland:
elke turbine wordt afzonderlijk op de zeebodem gefundeerd). Met behulp van
de opgedane ervaringen zal over een aantal jaren ook verder op zee elektriciteit
met windenergie kunnen worden opgewekt. Voorts is er een particulier initiatief
om een zendinstallatie in zee te bouwen voor radiouitzendingen, gericht op
het Britse vasteland. Ten slotte heeft het kabinet een brede politieke en
maatschappelijke discussie gestart over de uitbreiding van de luchtvaart (Toekomst
Nederlandse Luchtvaart Infrastructuur). In dit kader speelt onder meer de
eventuele aanleg van een vliegveld op een kunstmatig eiland in de Noordzee.Door dezelfde leden en door de leden van de RPF fractie wordt gevraagd
wanneer de wijzigingsvoorstellen voor de Wet voorkoming verontreiniging door
schepen en de Wet verontreiniging zeewater zullen worden ingediend, en op
welke wijze tussentijds de handhaving van lozingsvoorschriften zal verlopen.
De regering hecht er aan te benadrukken dat het EEZ-regime gezien moet worden
als een nauw omschreven beperking van de vrijheidsrechten die gelden met betrekking
tot de volle zee. De handhaving van de lozingsvoorschriften vindt thans plaats
onder de Wet voorkoming verontreiniging door schepen. De Wet verontreiniging
zeewater heeft betrekking op het storten (dumping) van afvalstoffen in zee.
Overtreding van deze wetten is strafbaar gesteld onder de Wet economische
delicten.De wijzigingsvoorstellen voor onder meer de Wet voorkoming verontreiniging
door schepen en de Wet verontreiniging zeewater in verband met de instelling
van de Nederlandse EEZ zullen naar verwachting in het eerste kwartaal van
1999 worden ingediend.Door de leden van de VVD-fractie wordt gevraagd of er bij de wijziging
van de Mijnwet rekening zal worden gehouden met het hoofdstuk betreffende
de EEZ van het VN-Zeerechtverdrag. Nederland geniet reeds soevereine rechten over de exploratie en exploitatie
van de natuurlijke rijkdommen van het continentaal plat. De instelling van
een EEZ is niet van invloed op deze rechten.Deze leden vragen eveneens naar de betekenis die de instelling van een
EEZ zou kunnen hebben voor de handhaving van de buitengrenzen in het kader
van Schengen en naar de mogelijkheden voor het bestrijden van illegale drugshandel
via schepen. Overeenkomstig artikel 56 van het VN-Zeerechtverdrag beschikt
de kuststaat in de EEZ over bevoegdheden op het terrein van de natuurlijke
rijkdommen, economische exploratie en exploitatie, kunstmatige eilanden en
installaties, wetenschappelijk zeeonderzoek en het mariene milieu. De instelling
van de EEZ beoogt geen uitbreiding van het grondgebied, doch een uitbreiding
van bevoegdheden in het gebied grenzend aan het grondgebied. Om die reden
kan de EEZ grens niet gezien worden als een buitengrens zoals bedoeld door
deze leden. Daarnaast wijzen wij erop dat de reikwijdte van het Verdrag van
Schengen beperkt is tot het grondgebied van Nederland.De regering wil er op wijzen dat er ten aanzien van het bestrijden van
de drugshandel ter zee samenwerkingsafspraken bestaan zowel op Europees niveau
als binnen het kader van het op 20 december 1988 te Wenen tot stand gekomen
Verdrag van de Verenigde Naties tegen de sluikhandel in verdovende middelen
en psychotrope stoffen (Trb. 1989, 97).Daarnaast wordt met name met de VS gewerkt aan een bilaterale overeenkomst
inzake de maritieme rechtshandhaving in het Caraïbisch gebied gericht
op de bestrijding van wederrechtelijke drugstransporten in volle zee, met
een daarbij behorende uitvoeringsovereenkomst inzake een op te starten shipriders-programma,
waarin de wederzijdse opsporingsambtenaren het recht krijgen om aan boord
van elkanders vaartuigen, gebezigd bij de opsporing, mede te varen en van
daaruit op basis van een eigen strafvordering verdachte schepen te onderscheppen.
Voorts bestaan er uiteraard klassieke rechtshulpverdragen, waarbij de staten
elkander wederkerig rechtshulp garanderen terzake van misdrijven begaan in
volle zee aan boord van de vaartuigen die hun vlaggen voeren of waar zij geregistreerd
staan.Het zeerecht zelf geeft geen specifieke bevoegdheden in de EEZ ten aanzien
van het bestrijden van illegale drugshandel. Terzake gelden in de EEZ dezelfde
rechten en plichten als op de volle zee.Met de leden van de VVD fractie zijn wij van mening dat niet op voorhand
moet worden uitgesloten dat er in de toekomst sprake kan zijn van de opwekking
van windenergie op zee. In artikel 56 van het VN-Zeerechtverdrag is vastgelegd
dat de kuststaat in de exclusieve economische zone soevereine rechten bezit
met betrekking tot activiteiten voor de economische exploitatie en exploratie
van de zone, zoals de opwekking van energie uit water, de stromen en wind.
Nederland kan derhalve ook voor de EEZ het beleid op dit punt bepalen.Leden van de D66 fractie vragen naar de stand van zaken met betrekking
tot de vereenvoudiging van procedures met betrekking tot wetenschappelijk
zeeonderzoek. Op dit moment valt er op dit punt weinig meer te vermelden dan
dat dit onderwerp geen prioriteit heeft in de Europese discussie.Ook vragen de leden van deze fractie naar de mogelijkheden om internationale
afspraken binnen de EEZ van een andere staat af te dwingen. De bevoegdheid
om op volle zee op te treden tegen schepen die een ernstige bedreiging vormen
voor een kuststaat bestaat reeds op grond van het op 29 november 1969 te Brussel
tot stand gekomen Internationaal verdrag inzake optreden in volle zee bij
ongevallen die verontreiniging door olie kunnen veroorzaken, met Bijlage (Trb.
1970, 197), en het op 2 november 1973 te Londen tot stand gekomen Protocol inzake het optreden in volle zee in gevallen van verontreiniging door
andere stoffen dan olie (trb. 1977, 162). Deze bevoegdheid van kuststaten
tot zelfbescherming staat los van de bevoegdheden die gerelateerd zijn aan
de EEZ, en kan daarom ook worden uitgeoefend in de EEZ van een ander land,
die voor dit aspect als volle zee aangemerkt blijft. In de praktijk wordt
over het optreden bij ongevallen op zee echter in contact getreden met de
(kustwacht)autoriteiten van de nabuurlanden in wier EEZ of boven wier gedeelte
van het continentaal plat het ongeval heeft plaatsgevonden.Door de leden van de fractie van de RPF wordt gevraagd naar de verwachtingen
van de regering ten aanzien van de instelling van een EEZ. Het standpunt dat
spreekt uit de door deze leden aangehaalde brief van de Minister van Verkeer
en Waterstaat is onverkort van kracht. De regering hecht er aan te benadrukken
dat de EEZ gezien moet worden als een goed omschreven beperking van het recht
dat geldt met betrekking tot de volle zee. Dat betekent dat bevoegdheden die
verder reiken dan waarin het VN-Zeerechtverdrag voorziet, niet mogen worden
uitgeoefend. Van belang is dat door coördinatie en samenwerking met de
buurstaten de effectiviteit van de bescherming van het mariene milieu verder
toe kan nemen.Welke nationaalrechtelijke en volkenrechtelijke consequenties de instelling
van een EEZ heeft voor de bestaande soevereine rechten van het Koninkrijk
voor het gebruik van het continentaal plat wordt gevraagd door de leden van
de SGP fractie. Het antwoord hierop is als volgt. Het huidige Nederlandse
continentaal plateau bestaat op grond van het op 29 april 1958 te Genève
tot stand gekomen Verdrag inzake het Continentaal Plateau (Trb. 1959, 126).
Op grond van dat verdrag heeft de kuststaat soevereine rechten met betrekking
tot de exploratie en exploitatie van de natuurlijke rijkdommen in het betreffende
gebied. Voor Nederland is de wijze waarop de soevereine rechten over delfstoffen
in het continentaal plat worden uitgeoefend vastgelegd in de Mijnwet continentaal
plat.In de recente regeling van het VN-Zeerechtverdrag wordt onderscheid gemaakt
tussen de EEZ, een zone van ten hoogste 200 mijl breed, en het continentaal
plateau dat – afhankelijk van de geografische situatie – zeewaarts
op de EEZ kan aansluiten. In de EEZ heeft de kuststaat bevoegdheden op een
aantal omschreven terreinen, en soevereine rechten met betrekking tot de exploratie
en exploitatie van de natuurlijke rijkdommen. Op het continentaal plateau
voorbij de 200 mijl heeft de kuststaat uitsluitend soevereine rechten met
betrekking tot de exploratie en exploitatie van de natuurlijke rijkdommen.
Omdat het Koninkrijk nergens een EEZ van 200 mijl zal kennen, komt het ook
niet toe aan het claimen van een deel van het continentaal plateau voorbij
de 200 mijl overeenkomstig artikel 76 van het VN-Zeerechtverdrag. De instelling
van de EEZ zal derhalve geen gevolgen hebben voor de soevereine rechten van
het gebruik van het continentaal plat in de zin van het VN-Zeerechtverdrag. 6. Bevoegdheden met betrekking tot de scheepvaartDoor de leden van de PvdA fractie en van de fractie van de SGP wordt gevraagd
of Nederland en de buurstaten van plan zijn gebruik te maken van de mogelijkheid
door tussenkomst van de IMO gebieden aan te wijzen waar bijzondere maatregelen
gelden ter voorkoming van verontreiniging door schepen. Leden van de fractie
van de SGP stellen op dit punt de vraag of niet de Doggersbank als gebied
zou moeten worden aangewezen.Hierover merkt de regering op dat los van de instelling van de EEZ al
gebiedsgerichte maatregelen zijn getroffen ter bescherming van onder meer de Noordzee en de Caraïbische zee tegen verontreiniging door
schepen. In het kader van Bijlage V van het MARPOL-verdrag is een groot gedeelte
van het Noordzeegebied en het Caraïbisch gebied aangewezen als bijzondere
gebieden waarbinnen het lozen van scheepsvuilnis is verboden. Vanaf medio
1999 zal in het kader van Bijlage I van het MARPOL-verdrag het Noordwesteuropese
zeegebied, waaronder de Noordzee, worden aangewezen als bijzonder gebied waarbinnen
elke operationele lozing van minerale olie door schepen uit het ladinggedeelte
verboden zal zijn.In dit verband merkt de regering bovendien op dat Nederland zich in het
kader van de Waddenzee Ministersconferentie altijd heeft ingezet om de Waddenzee
als Particularly Sensitive Sea Area (PSSA) aan te wijzen. Eind vorig jaar
(oktober 1997) is dat nog eens bevestigd in de Stade Declaratie, d.i. de ministersverklaring
van de 8e Waddenzee Ministers Conferentie. Onder actiepunt 25 hebben de Ministers
toegezegd om een studie uit te voeren waarbij de mogelijkheden om een PSSA
status voor de Waddenzee te verkrijgen, zullen worden onderzocht.De PSSA status moet in IMO onder het Marine Environment Protection Committee
(MEPC) worden aangevraagd door de landen die grenzen aan de Waddenzee (Denemarken,
Duitsland en Nederland). Die landen moeten dus een gezamenlijke actie ondernemen.
Nu loopt binnen IMO een herzieningsproces van de bij resolutie A.720 (17)
van 6 november 1990 aanvaarde «Guidelines for the designation of special
areas and the identification of PSSA's». Nederland zet zich in IMO verband
actief in voor deze herziening van de guidelines, waarna een gezamenlijke
aanvraag met Denemarken, Duitsland en Nederland voor een PSSA status voor
de Waddenzee kan worden onderzocht en mogelijk worden ingediend. Hierbij zij
opgemerkt dat aan Duitse scheepvaartzijde de PSSA status van de Waddenzee
als een mogelijke bedreiging voor de toegankelijkheid van Duitse havens wordt
gezien.Met betrekking tot de Doggersbank wijst de regering erop dat het belang
van de Doggersbank als paaiplaats gering wordt geacht. Er bestaan dan ook
geen voornemens tot aanwijzing van de Doggersbank als bijzonder gebied.Naar aanleiding van de bevoegdheden van de kuststaat in de EEZ wordt door
de leden van de PvdA fractie de vraag gesteld of het handhavingsinstrumentarium
van de Wet milieubeheer een adequate sanctie voor overtredingen begaan in
de EEZ mogelijk maakt. De Wet miliebeheer is niet van toepassing op het gebied
buiten de territoriale zee. Het handhavingsinstrumentarium van de Wet milieubeheer
speelt in de EEZ dan ook geen rol.Vanwege de reeds aangeduide strafbaarheid van overtreding van de lozings-
en dumpingsvoorschriften onder de Wet economische delicten is echter sprake
van adequate sancties, waarmee ook eventueel door een overtreding verkregen
voordeel in materiële zin kan worden weggenomen. Het afdwingen van herstel
van schade is niet mogelijk. Wel is er tegen een overtreder een verhaalsactie
ter zake van de kosten van opgelopen schade en de kosten ter bestrijding van
de schadelijke gevolgen van overtreding.Voor de leden van de VVD fractie is onduidelijk op welke wijze schepen
die rechtsregels overtreden hebben in de Nederlandse EEZ vervolgd zullen kunnen
worden. Ook vragen zij naar de mogelijke rol van de Raad voor de Scheepvaart.
Wat de rechtsvervolging van een overtreder betreft regelt het VN-Zeerechtverdrag
onder nauw omschreven en gedetailleerde voorwaarden de mogelijkheid dat deze
kan plaatsvinden in een havenstaat of in een kuststaat die het betrokken schip
aandoet, en die reden heeft om rechtsvervolging in te stellen
wegens overtreding van lozings- of dumpingvoorschriften. Dit betekent bijvoorbeeld
dat een buitenlands schip dat in de Nederlandse EEZ een overtreding begaat,
in Nederland kan worden vervolgd. Onder het bestaande regime moet Nederland
het procesverbaal en het eventuele bewijsmateriaal overdragen aan de vlaggenstaat,
die vervolgens zelf beslist of al dan niet tot rechtsvervolging wordt overgegaan.
Overigens blijft het ook onder het EEZ-regime voor de vlaggenstaat mogelijk
om desgewenst zelf rechtsvervolging in te stellen of deze over te nemen. Die
staat kan op basis van de klassieke rechtshulpverdragen, zoals het op 13 december
1957 te Parijs tot stand gekomen Europees Verdrag betreffende uitlevering
(trb. 1965, 9) en het op 20 april 1959 te Straatsburg tot stand gekomen Europees
Verdrag aangaande de wederzijdse rechtshulp in strafzaken (trb. 1965, 10),
aan andere staten bijstand vragen bij strafvordering, bijvoorbeeld ter fine
van uitlevering van schipper of schepeling. Heeft het gevolg van het delict
zich geopenbaard in de Nederlandse territoriale zee, dan kan Nederland op
basis van artikel 2 van het Wetboek van Strafrecht rechtsmacht claimen, uit
te oefenen in overeenstemming met artikel 539a van het Wetboek van Strafvordering
dat uitoefening van strafrechtsmacht buiten het rechtsgebied van een arrondissementsrechtbank
toelaat, zolang zulks in overeenstemming is met het volkenrecht of het interregionale
recht.De Raad voor de Scheepvaart speelt geen rol bij de rechtsvervolging van
overtreders als hier bedoeld. De Raad is belast met het onderzoek naar scheepsrampen
en ongevallen op zee, teneinde daaruit lering te trekken. Door de leden van de SGP fractie is gevraagd om een overzicht van de inspanningen
die de regering zich thans getroost om de illegale olielozingen in binnenwateren
en in de territoriale zee te bestrijden. Ook informeren zij naar de wijze
waarop de lozingsvoorschriften van het MARPOL verdrag gecontroleerd worden.
Tevens willen deze leden weten of de verwachting dat er sprake zal zijn van
een lichte vermeerdering van de werklast van de kustwacht als gevolg van de
instelling van een EEZ realistisch is.De oliebestrijding op de Noordzee is georganiseerd op basis van het Olie
en Chemicaliën Bestrijding Capaciteitsplan. De bestrijding van verontreinigingen
op zee staat onder de operationele leiding van de directeur Kustwacht. De
feitelijke opruiming geschiedt door Rijkswaterstaat, directie Noordzee. Daartoe
heeft de directie Noordzee de beschikking over zowel eigen bestrijdingsvaartuigen,
als over onder contract staande schepen die voor de bestrijding zijn aangepast.
Daarnaast worden schepen van onder andere de Vaarwegmarkeringsdienst als hulpschepen
ingezet, onder meer voor het slepen van oliekerende schermen. Voor verkenning
en opsporing van verontreinigingen, alsook voor het identificeren van de bron,
beschikt Rijkswaterstaat over een vliegtuig dat is uitgerust met speciale
apparatuur. Dit vliegtuig wordt ingezet onder regie van de Kustwacht. Indien
de opruiming van de verontreiniging op zee niet volledig kan worden afgerond
als gevolg van bijvoorbeeld de weersomstandigheden of de soort olie, kan er
olie op de kust aanspoelen. Voor de bestrijding daarvan is met de regionale
kustdirecties van Rijkswaterstaat de Coördinatieregeling Bestrijding
Kustverontreiniging opgesteld. Geregeld is dat bij verontreiniging vanaf een
bepaalde hoeveelheid of die anderszins de functionele eigenschappen van de
kust bedreigt, de directie Noordzee de opruiming coördineert.De verwachting, dat de werklast van de Kustwacht als gevolg van de instelling
van de EEZ slecht beperkt toeneemt is gebaseerd op de volgende overwegingen.
De buitengrenzen van de Nederlandse EEZ zullen samenvallen met die van het
Nederlandse deel van het continentaal plat. Ook thans wordt buiten de territoriale
wateren boven het Nederlandse deel van het continentaal plat in de Noordzee
vanaf schepen en platforms en vanuit vliegtuigen gecontroleerd op mogelijke
overtredingen van de internationale lozingsvoorschriften. Het
geografische werkgebied van de Nederlandse kustwachtorganisatie blijft derhalve
ongewijzigd.In overleg tussen alle bij toezicht, opsporing en handhaving betrokken
instanties is begin van dit jaar bezien hoe vaak zich naar verwachting de
situatie zal voordoen dat met toepassing van de – overigens aan zeer
stringente voorwaarden gebonden – handhavingsmogelijkheden van het VN-Zeerechtverdrag
daadwerkelijk aan boord zal worden gegaan van een schip in doorvaart, en dat
een op zee aangehouden schip naar een haven zal worden opgebracht. De algemeen
gedeelde conclusie was, dat dit slechts in hoogst uitzonderlijke omstandigheden
het geval zal zijn gelet op de hoge drempels van het VN-Zeerechtverdrag ter
zake.In het algemeen is de gedane waarneming op of boven zee zoals vervat in
het procesverbaal, voor het Openbaar Ministerie voldoende voor de bewijsvoering
om de vlaggenstaat te verzoeken tot vervolging over te gaan, dan wel zelf –
al dan niet na verloop van een zekere termijn – die vervolging ter hand
te nemen. Indien de bestemmingshaven bekend is, kan het Openbaar Ministerie
op grond van het VN-Zeerechtverdrag ook aan de havenautoriteiten aldaar nog
verzoeken een nader onderzoek in te stellen voor het verkrijgen van een wettig
en overtuigend bewijs. Zoals reeds opgemerkt verloopt de rechtsvervolging
voor geconstateerde overtredingen buiten de territoriale wateren thans via
de vlaggenstaat op basis van het procesverbaal van de kuststaat, aangevuld
met eventuele nadere bewijsmiddelen zoals foto's. Door de instelling van een
EEZ zal er sprake kunnen zijn van een vermeerdering van de werklast die samenhangt
met de strafrechtelijke handhaving, omdat het Openbaar Ministerie vaker dan
thans zelf zaken betreffende milieuovertredingen door buitenlandse schepen
bij de Nederlandse rechter aanhangig kan maken. 7. Financiële gevolgenDe leden van de VVD fractie hebben gevraagd naar nieuwe ontwikkelingen
ten aanzien van de samenvloeiing van de kustwachten van de Europese lidstaten.
In de aanloop naar de Europese Raad van Amsterdam van 1997 is bezien of er
mogelijkheden zijn voor een verdere verbetering van de samenwerking tussen
kustwachten van de desbetreffende landen van de Europese Unie. Naar de huidige
stand van zaken moet een «Europese Kustwacht» niet haalbaar worden
geacht. De regering streeft naar een intensivering van de internationale samenwerking
tussen de betreffende diensten, ondermeer voor de bestrijding van grensoverschrijdende
criminaliteit. 8. Militaire aspectenLeden van de VVD fractie vragen of de instelling van een EEZ invloed heeft
op de mogelijkheid van andere landen om marineoefeningen te houden waarbij
met de scheepsartillerie en met geleide of ongeleide projectielen wordt geoefend.
Zij vragen of voor dergelijke oefeningen een notificatie noodzakelijk is,
en of Nederland dergelijke oefeningen mag verbieden. Er kan immers sprake
zijn van een verstoring van het mariene milieu door dergelijke oefeningen.Hieromtrent merkt de regering het volgende op. De instelling van een EEZ
heeft geen invloed op de mogelijkheden die andere landen hebben bij de uitvoering
van hun marine-oefeningen, ook niet wanneer daarbij met scheepsartillerie
en met geleide of ongeleide projectielen wordt geoefend.De vraag of voor dergelijke oefeningen een kennisgeving noodzakelijk is,
of dat dergelijke oefeningen verboden kunnen worden, moet ontkennend beantwoord
worden; hiervoor verwijst de regering naar de verklaring die het Koninkrijk
heeft afgelegd bij de ratificatie van het VN-Zeerechtverdrag (Trb. 1996, 272).
Wel is het zo dat het om veiligheidsredenen gebruikelijk is aan de scheepvaart
kennis te geven van de genoemde oefeningen. Ook door de leden van de D66 fractie wordt gevraagd naar de mogelijke
beperking van militaire activiteiten als gevolg van de uitbreiding van de
rechtsmacht van de kuststaat. In antwoord hierop willen wij stellen dat de
bevoegdheden van de kuststaat in de EEZ uitdrukkelijk beperkt zijn tot hetgeen
genoemd is in het VN-Zeerechtverdrag. Wij wijzen in dit verband op de door
Nederland bij de ratificatie van het VN-Zeerechtverdrag afgelegde verklaring
met betrekking tot militaire oefeningen in de EEZ.Deze leden vragen ook naar een mogelijk verband tussen de door het Verenigd
Koninkrijk afgekondigde zone rond de Falkand eilanden tijdens het gewapende
conflict tussen het Verenigd Koninkrijk en Argentinië over deze eilanden,
en de EEZ.De door het Verenigd Koninkrijk afgekondigde totale exclusieve zone (TEZ)
had een militaire grondslag en had tot doel om onschuldige scheep- en luchtvaart
te weren uit het conflictgebied. Het Verenigd Koninkrijk had aangekondigd
dat schepen en vliegtuigen die deze zone zonder toestemming betraden, als
mogelijk vijandig zouden worden aangemerkt en mogelijk aangevallen konden
worden. Een dergelijke zone verhoogt de duidelijkheid omtrent gevechtsvoering
en draagt bij aan het geografisch beperken van een conflict alsmede aan het
voorkomen van onschuldige slachtoffers. Daarbij zijn echter geen belangen
gemoeid die betrekking hebben op een EEZ.Het instellen van een dergelijke zone is op zich geen nieuw verschijnsel.
Zo zijn reeds in de twee Wereldoorlogen zogenaamde militaire exclusieve zones
afgekondigd (onder andere in de Noordzee) waarbinnen schepen bij voorbaat
als verdacht en mogelijk vijandig werden aangemerkt door de partij die de
zone afkondigde. Tevens bestaat het concept van de zogenaamde «bubble»,
zijnde een zone rond een oorlogsschip of vlootverband die andere schepen niet
geacht worden te betreden. Elk schip dat zonder toestemming deze zone betreedt
wordt als mogelijk vijandig aangemerkt.Inzake deze concepten hebben zich geen recente ontwikkelingen voorgedaan.
Van andere ontwikkelingen op het gebied van de militaire zones, hetzij statisch
hetzij dynamisch, waar door de leden van deze fractie naar wordt gevraagd,
is de regering niets bekend.Deze zelfde leden vragen naar de mogelijkheid militaire installaties te
bouwen in de EEZ van een andere staat zonder toestemming van de betreffende
kuststaat. In antwoord daarop verwijzen wij naar artikel 56 van het VN-Zeerechtverdrag
dat stelt dat de kuststaat rechtsmacht heeft ten aanzien van de bouw en het
gebruik van kunstmatige eilanden, installaties en inrichtingen. Deze bepaling
heeft voornamelijk betrekking op zaken die ofwel van invloed (kunnen) zijn
op de scheepvaart, ofwel op zaken die van invloed (kunnen) zijn op natuurlijke
rijkdommen. Daarbij moet met name worden gedacht aan boorplatforms, onderzoeksplatforms,
zendmasten en soortgelijke bouwwerken. Het afzinken van detectie-apparatuur
zoals aangegeven door de leden van de D66 fractie valt niet onder deze beperkingen.
Dergelijke apparatuur is van beperkte omvang en rust op de zeebodem, alwaar
zij geen invloed heeft op de scheepvaart.Door de leden van de fractie van D66 wordt verder gevraagd of onderzeeboten
tijdens de doortocht door een EEZ verplicht zijn aan de oppervlakte te varen,
zoals is vastgelegd voor de territoriale zee. Dit is niet het geval.Dezelfde leden vragen tevens of de Koninklijke Marine in het recente verleden
geconfronteerd is geweest met opgelegde beperkingen in de EEZ van een ander
staat. Ook vragen zij naar een eventueel gezamenlijk beleid van de NAVO in
deze. In antwoord hierop moet worden genoemd de ontmoeting die een fregat
in maart 1997 heeft gehad met een Venezolaanse patrouilleboot
buiten de territoriale zee van Venezuela. Van Venzolaanse kant werd geclaimd
dat dit fregat, dat ook bezig was met helikopteroperaties, zich tijdens de
doorvaart ten onrechte bevond in de EEZ van Venezuela. Na uitleg dat geen
economische activiteiten werden verricht kwam aan de ontmoeting een einde,
de doorvaart is vervolgens ongestoord voortgezet.Binnen de NAVO is geen gezamenlijk beleid ontwikkeld ten aanzien van beperkingen
in een EEZ. Zoals eerder gezegd, streeft Nederland naar gezamenlijke reacties
van EU staten op beperkingen in de EEZ.Tenslotte vragen deze leden of het door de regering toelaatbaar wordt
geacht een embargo te handhaven in een EEZ. Dit is inderdaad het geval op
grond van het dwingende karakter van het besluit van de Veiligheidsraad dat
aan een embargo ten grondslag zal liggen. 9. ArtikelenDoor de leden van de PvdA fractie wordt gevraagd aan te geven waarom in
artikel 3 van het wetsvoorstel niet is gekozen voor de formulering «met
inachtneming van de grenzen en mogelijkheden die het volkenrecht stelt».
Naar ons oordeel voegt de verwijzing naar «mogelijkheden» in dit
verband niets toe: het volkenrecht geeft de grenzen aan waarbinnen een EEZ
kan worden ingesteld.Leden van de fractie van D66 vragen naar de betekenis van het begrip «de
ondergrond» in artikel 3 onder a, en willen weten of hieronder een onbeperkte
diepte wordt verstaan. Dit is inderdaad het geval: de kuststaat heeft soevereine
rechten over de gehele ondergrond van de EEZ, onafhankelijk van de diepte.
Wij wijzen er overigens op dat de formulering is overgenomen uit artikel 56
lid 1 onder a van het VN-Zeerechtverdrag.De Minister van Buitenlandse Zaken,J. J. van AartsenDe Minister van Verkeer en Waterstaat,T. Netelenbos 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25446-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl