Afrika-beleid; Brief minister met het verslag van haar reis naar Sudan van 8 tot 12 november 2003
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 29237, nr. 4

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

18-12-2003

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

29237 nr. 4

09-12-2003

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Inleiding2. Kader van de reis3. Doel van de reis4. Bevindingen4.1. Vredesproces4.2. Voorbereidingen voor de transitieperiode4.2.1. Monitoring van het vredesproces4.2.2. Wederopbouw4.3. DarfurOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 29237Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 29234Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 27 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
29 237Afrika-beleid29 234Ontwikkelingssamenwerkingsbeleid voor de komende jarennr. 4BRIEF VAN DE MINISTER VOOR ONTWIKKELINGSSAMENWERKINGAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 9 december 2003Graag bied ik u hierbij het verslag aan van mijn reis naar Sudan. Deze
reis vond plaats van 8 tot 12 november.1. InleidingDe gezamenlijke reis van de Minister van Buitenlandse Zaken en mijzelf
naar de Hoorn van Afrika in oktober 2002, in een periode waarin na jaren van
burgeroorlog hoop begon te gloren op een onderhandeld einde van de strijd,
vormde het begin van intensivering van Nederlandse contacten met zowel de
autoriteiten in Khartoum als de rebellenbeweging SPLM/A. Op ministerieel en
ambtelijk niveau hebben het afgelopen jaar regelmatige contacten met de Sudanese
partijen plaatsgevonden. Zo trad Nederland in april 2003 op als gastheer voor
de Sudan donorconferentie en heb ik in Sudan, de Hoornregio en in Nederland
met Sudanese ministers en met SPLM/A leider John Garang kunnen overleggen.
Nederland is, met het VK, de VS, Noorwegen en de Europese Commissie in nauw
overleg over de voorbereiding op de transitie naar de post-conflictfase.Centrale thema's in alle bezoeken en gesprekken waren de vredesonderhandelingen,
de wederopbouw na het bereiken van een akkoord, de humanitaire situatie, mensenrechten
en regionale veiligheid en samenwerking.Het vredesproces bevindt zich thans in een fase waarin er volgens de partijen
weliswaar geen weg terug meer bestaat, maar de nog te nemen obstakels van
bijzondere omvang zijn. In deze beslissende fase is het zaak de partijen aan
te spreken op hun verantwoordelijkheid ten opzichte van de bevolking en aan
te moedigen de onderhandelingen snel af te ronden. Tevens is het van belang
dat beide partijen een aanvang maken met de planning voor nationale verzoening,
wederopbouw en monitoring van een vredesovereenkomst. In het licht van het bovenstaande bezocht ik van 8 tot 12 november
noord- en zuid-Sudan voor gesprekken met regeringsvertegenwoordigers, met
vertegenwoordigers van de SPLM/A, met vertegenwoordigers van het maatschappelijk
middenveld en met diegenen die toezicht houden op de naleving van het bestand
in de Nuba Mountains.2. Kader van de reisDe vredesonderhandelingen voor Sudan bevinden zich in de eindfase. Sinds
de ondertekening van het Machakos Protocol in juli 2002, waarin de partijen
het kader voor een toekomstig vredesakkoord vastlegden, zijn twee belangrijke
barrières geslecht. Op de eerste plaats betekende de Sudan Coordination
Meeting in Noordwijk van 1–3 april 2003 een doorbraak in de samenwerking
tussen de regering van Sudan en de SPLM aangezien beide partijen overeenstemming
bereikten over de leidende principes voor de wederopbouwfase. Op de tweede
plaats geldt de overeenkomst van 4 september jl. over de rol van beide
legers in de interim-fase (die zes jaar zal duren en na ondertekening van
een vredesakkoord zal ingaan) als een mijlpaal op het pad naar verdere onderhandelingen
tussen eerste Vice-President Taha en SPLM leider Garang. De leiders zullen
in december de onderhandelingen voortzetten over de nog uitstaande geschilpunten:
de verdeling van rijkdom en macht, en de status van de drie gebieden Southern
Blue Nile, Nuba Mountains en Abyei. De verwachting is dat een overeenkomst
bereikt kan worden in het eerste kwartaal van 2004. Beide partijen zijn inmiddels
begonnen met het treffen van voorbereidingen voor de interim-fase.3. Doel van de reisHoofddoel van de reis was de bevordering van een spoedige afronding van
de vredesonderhandelingen, die moeten uitmonden in de ondertekening van een
alomvattend, duurzaam vredesakkoord.In dit kader vroeg ik bijzondere aandacht voor respect voor mensenrechten
en democratisering, waaronder de opbouw van een rechtstaat. Dit zijn essentiële
elementen voor een blijvende vrede, waaraan beide partijen zich dienen te
committeren.Tevens stelde ik de noodzaak van verbreding van het vredesproces naar
andere partijen en het maatschappelijk middenveld aan de orde om voldoende
draagvlak voor een akkoord te garanderen. Het oorspronkelijke idee van een
twee-stappenplan – eerst een vredesakkoord tussen regering en SPLM,
later een verbreding naar andere partijen en maatschappelijk middenveld –
heeft alleen kans van slagen als deze verbreding nu wordt voorbereid en ingezet
tijdens de eerste fase.Tevens werd met beide partijen van gedachten gewisseld over de prioriteiten
voor de post-conflictfase, waaronder de inzet van internationale waarnemers
die het staakt-het-vuren en de veiligheidssituatie na de ondertekening van
het vredesakkoord dienen te bevorderen.In dit kader paste een bezoek aan de Joint Military Commission (JMC) die
sinds januari 2002 toezicht houdt op het staakt-het-vuren in de Nuba Mountains.
Doel was inzicht te krijgen in de werkwijze en effectiviteit van een waarnemingsmissie
onder lokale omstandigheden. Nederland levert een bijdrage aan de JMC: de
missie wordt ondersteund door vier Nederlandse waarnemers en Nederland heeft
financiële middelen beschikbaar gesteld van € 2.5 miljoen.Voorts heb ik benadrukt dat spoedige actie gewenst is in de noordwestelijke
staat Darfur waar recent geweld een humanitaire ramp van grote omvang dreigt
te veroorzaken. Het bestand tussen de regering van Sudan en de rebellenbeweging
SLM is broos en wordt in lang niet alle gebieden gerespecteerd.
Verdere escalatie kan alleen worden voorkomen als ontwapening van de milities
en humanitaire hulp hand in hand gaan.In Khartoem werden besprekingen gevoerd met eerste Vice-President Taha,
Minister van Buitenlandse Zaken Ishmael, Staatsminister voor Ontwikkelingssamenwerking
Mahmoud, Presidentieel Adviseur voor de vredesbesprekingen, Dr. Gazi, Minister
van Landbouw, Dr. Al Khalifa Ahmed, Minister van Humanitaire Zaken, Mohamed
en met de Minister van Industrie, Dr. Al Dugair. Tevens vonden ontmoetingen
plaats met vertegenwoordigers van de internationale gemeenschap, oppositie
partijen, mensenrechtenactivisten, de pers en vrouwengroepen.In Zuid Sudan werd overleg gevoerd met John Garang, de leider van de SPLM/A
in New Site, Kapoeta County. Tevens werd een bezoek gebracht aan vertegenwoordigers
van de SPLM/A, de Focal Point on Justice en de Women Legal Aid Group in Rumbek.In de Nuba Mountains sprak ik met de commandant van de Joint Monitoring
Commission, de Noorse generaal Wilhelmsen. Ik voerde tevens overleg met lokale
vertegenwoordigers van de SPLM en de Sudanese regering en bracht een bezoek
aan de Nederlandse monitors en een team van Artsen zonder Grenzen.In het kader van de bevordering van samenwerking tussen het Sudanese en
Nederlandse bedrijfsleven heb ik de officiële opening verricht van een
Nederlands-Sudanees investeringsproject in de zuivelsector in Kenana. Het
betreft hier een joint venture tussen de Kenana Sugar Company en Van der Ploeg
International.4. Bevindingen4.1. VredesprocesBeide partijen waren het in grote lijnen eens over de stand van zaken
met betrekking tot de vredesonderhandelingen. Van de resterende kwesties werden
de machts- en welvaartsdeling en de status van de zogenaamde betwiste gebieden
(Nuba Mountains, Abyei en Southern Blue Nile) als de voornaamste struikelblokken
gezien. Beide partijen waren eensluidend in hun analyse van het belangrijkste
geschilpunt; de toekomstige status van de drie betwiste gebieden en met name
de positie van Abyei werden als het grootste probleem gezien. Zowel de regering
als de SPLM gaven aan het eens te zijn over het toekennen van een speciale
status aan deze gebieden. Er bestond evenwel verschil van mening over de aard
van deze speciale status en toekomstige politieke opties. De SPLM is van mening
dat de bevolking in de Nuba Mountains en Southern Blue Nile recht heeft op
zelfbeschikking en dat – door een presidentiële verklaring –
Abyei moet worden toegewezen aan het zuiden (Bahr El Ghazal). De regering
wil niet verder gaan dan het toekennen van een federale status aan de Nuba
Mountains en Southern Blue Nile en is niet bereid Abyei bij het zuiden te
voegen.Een complicerende factor in de onderhandelingen schuilt in verschillen
in benadering van beide partijen: de regering van Sudan zoekt overeenstemming
op hoofdlijnen en wil de uitwerking daarvan overlaten aan instellingen die
ten behoeve van interim-fase zullen worden ingesteld. De SPLM daarentegen
wenst zich op basis van eerdere ervaringen uit het verleden te concentreren
op een gedetailleerde vredesovereenkomst waarin zoveel mogelijk zaken van
te voren zijn vastgelegd.Verschil in benadering bestaat ook ten aanzien van het behoud van de eenheid
van Sudan. De regering van Sudan gaat uit van de eenheid van het
land en wil dit ook in het vredesakkoord verankeren. De SPLM daarentegen gaat
uit van het voorlopig laten voortbestaan van parallelle systemen en ziet eenheid
als één van de mogelijke uitkomsten van het in de transitiefase
te houden referendum over eenheid of afscheiding van het zuiden. Het onlangs
afgesloten deelakkoord over de rol van beide legers dat een compromis biedt
voor beider uitgangspunten zou als model kunnen dienen voor overeenkomsten
over machtsdeling, de verdeling van land, de verdeling van de olie-inkomsten
en monetaire zaken.Nu de eindonderhandelingen in zicht komen, tracht elk der partijen zich
zo sterk mogelijk te positioneren. Toch overheerste optimisme; volgens zowel
regering als rebellen is een akkoord binnen afzienbare tijd mogelijk. Ik heb
beide partijen aangespoord flexibiliteit te tonen om tot een vergelijk te
komen.De regering probeert thans haar machtsbasis in het noorden te versterken
door vertegenwoordigers van de noordelijke oppositie en onafhankelijke noordelijke
adviseurs in haar onderhandelingsteam op te nemen. Op haar beurt heeft de
SPLM zich ontvankelijk getoond voor de problematiek van in het zuiden van
Sudan aanwezige regeringsgezinde milities en strijdkrachten met wie zij tot
akkoorden tracht te komen. Een werkelijk noord-noord en zuid-zuid dialoog
moet echter nog van de grond komen.Het vredesproces is populair in Sudan. Zowel Eerste Vice President Taha
als SPLM leider Garang kregen een groots onthaal na het sluiten van een deelovereenkomst
op 4 september jl. over de rol van beide legers in de transitieperiode.In mijn gesprekken met de regering en de SPLM zijn ook de regionale implicaties
van een vredesakkoord aan de orde geweest. Een mogelijk vredesakkoord zal
leiden tot verschuivingen in de verhoudingen tussen de landen in de regio.
Ik heb de vermeende Sudanese steun aan de rebellen van de Lord's Resistance
Army (LRA) met de autoriteiten besproken. Zij verzekerden mij dat het, na
ondertekening van een vredesakkoord in Sudan, in het belang van beide partijen
is dat de LRA haar bases in Sudan sluit. Gelet op de recente IGAD-top in Kampala
en de rol van de Afrikaanse Unie (AU), zal een vredesakkoord in Sudan ongetwijfeld
een stimulans geven aan de vredes- en veiligheidsagenda van de IGAD en de
AU. Omgekeerd zullen een effectieve IGAD en AU instrumenteel kunnen zijn in
het regionaal verankeren van de vrede in Sudan in de Hoorn van Afrika.De vredesonderhandelingen zijn op 30 november hervat: eerste Vice President
Taha en SPLM leider Garang hebben zich op 5 december bij hun delegaties
gevoegd.4.2. Voorbereidingen voor de transitieperiode4.2.1. Monitoring van het vredesprocesIn het onlangs afgesloten deelakkoord over de rol van beide legers in
de interim periode is aangegeven dat direct na de ondertekening van een vredesakkoord,
internationale waarneming van het algehele staakt-het-vuren gestalte moet
krijgen. Het bereiken van een stabiele veiligheidssituatie in Sudan –
mede als basis voor de terugkeer van ontheemden en vluchtelingen en de wederopbouw
van de conflictgebieden – wordt als cruciaal gezien.De vooruitgang in de onderhandelingen was voor de Veiligheidsraad aanleiding
om op 10 oktober jl. aan het VN secretariaat (DKPO) de opdracht te geven
een VN-vredesoperatie voor te bereiden in anticipatie op een vredesakkoord.
Of het daadwerkelijk tot een VN missie komt hangt af van de inhoud van het
vredesakkoord en de opvattingen van de beide partijen. De eerste gedachten
aangaande monitoring gaan uit naar een multidisciplinaire missie met als bestanddelen
vredesmonitoring, civiele politie, mensenrechten en herstel van de rechtsorde.Uit de gesprekken werd duidelijk dat de regering van Sudan geen omvangrijke
internationale troepenmacht op haar grondgebied wenst. De SPLM had minder
uitgesproken opvattingen. Beide partijen waren het erover eens dat gebruik
moet worden gemaakt van de nuttige ervaringen opgedaan met de JMC in de Nuba
Mountains en het Verification and Monitoring Team (VMT) in het zuiden van
Sudan. De opzet van de JMC en VMT blijkt uiterst effectief te zijn –
sinds januari 2002 is in de Nuba Mountains geen schot meer gelost –
is kostenbesparend en heeft veel goodwill in de streek opgeleverd vanwege
de uitvoering van «confidence building measures» en infrastructurele
werken. Zowel de JMC als de VMT opereren in (ongewapende) teams die bestaan
uit vertegenwoordigers van het regeringsleger, de SPLM/A en internationale
waarnemers.4.2.2. WederopbouwHet is van belang dat juist in de eerste maanden na het bereiken van een
vredesakkoord het vredesdividend zichtbaar wordt gemaakt aan de bevolking
in de oorlogsgebieden. In deze pre-interim periode van zes à negen
maanden, die gevolgd wordt door een interim periode van zes jaar, moeten de
bouwstenen worden aangedragen voor de omslag van een oorlogseconomie naar
een open gemeenschap in vredestijd. De Sudan Coordination Meeting in Noordwijk
heeft de principes voor de planning voor deze fase vastgesteld en het belang
onderstreept van tijdige voorbereiding. Ik heb bij alle partijen aangedrongen
op snelle voortgang in de voorbereidingen voor de pre-interim periode die
onmiddellijk na de ondertekening van een vredesakkoord in zal gaan. Daarbij
heb ik aangegeven dat geen gat moet vallen tussen ondertekening van een akkoord
en de start van een humanitair- en wederopbouwprogramma. De behoeften zullen
zeker in de huidige oorlogs- en achtergebleven gebieden groot zijn, terwijl
de verwachting gerechtvaardigd lijkt dat een groot aantal binnenlandse vluchtelingen
al snel de weg naar huis zal kiezen. Zeker in het zuiden zal de opvang daarvan
op capaciteitsproblemen stuiten.Regering en SPLM/A bleken nog geen eensluidende mening te hebben geformuleerd
over beheer en toewijzing van de middelen die de internationale gemeenschap
na een vredesakkoord ter beschikking zal stellen, noch over de positie van
de VN hierin. Verdeeldheid bestaat vooral over gebruik van een centraal loket
voor de gehele hulpstroom, of van een fonds voor het zuiden en een voor het
noorden. Ik heb aangedrongen op snelle voortgang ten aanzien van de besluitvorming
in deze. Ook met de planning van de demobilisatie van de strijdende partijen
kan niet gewacht worden tot het vredesakkoord zelf.De agenda voor de transitie naar meer vreedzame verhoudingen evolueert
snel, is complex en raakt aan zowel politieke, militaire als ontwikkelingsaspecten.
Alleen een integrale aanpak, zoals die ook in het beleid van de regering voor
de Hoorn van Afrika wordt gehanteerd, doet recht aan deze complexiteit.Alle partijen zien – in vervolg op de Noordwijk conferentie –
een belangrijke rol weggelegd voor Nederland bij de voorbereidingen voor de
(pre)interim fase. Momenteel wordt Nederland tot de kerngroep van donoren
gerekend: de zogenaamde troika-plus bestaande uit de Verenigde Staten, het
Verenigd Koninkrijk, Noorwegen (als «troika» aanwezig bij de vredesonderhandelingen), de Europese Commissie en Nederland. Ik heb
aangegeven dat Nederland een actieve bijdrage wil blijven leveren aan processen
van verzoening, wederopbouw en ontwikkeling.Naast het instrument van een reguliere politieke en beleidsdialoog, zal
Nederland veiligheid en stabiliteit bevorderen, duurzame wederopbouw en ontwikkeling
stimuleren, inzetten op capaciteitsversterking van mensen en organisaties,
goed bestuur en democratisering bevorderen, en «pro-poor growth»
stimuleren.Tijdens mijn reis heb ik aangekondigd € 3,5 miljoen te doneren
aan een VN trust fund dat specifiek is opgericht voor lokale capaciteitsversterking
ter voorbereiding op de transitie in de (pre)interim fase.4.3. DarfurDe humanitaire situatie in Darfur verslechtert zienderogen. De VN spreekt
van een «major humanitarian crisis». Het conflict heeft geresulteerd
in meer dan 500 000 ontheemden in Darfur en 70 000 vluchtelingen
die naar Tsjaad zijn gegaan. Het bestand tussen de regering en de SLM wordt
niet in alle regio's geëerbiedigd en de activiteiten van milities (Janjaweed)
gaan onverminderd voort. Een escalatie van het conflict is denkbaar. Bovendien
kunnen spanningen in Darfur een weerslag krijgen op de vredesonderhandelingen
tussen de regering en SPLM. In mijn gesprekken met de Sudanese regering heb
ik aangedrongen op het verlenen van toegang voor hulpverleners aan het getroffen
gebied en de autoriteiten gewezen op hun verantwoordelijkheid voor de veiligheidssituatie
in het gebied en de activiteiten van gewapende milities.Naar mijn mening kan een verdere escalatie en een humanitaire ramp in
Darfur alleen voorkomen worden als de ontwapening van de milities en ontwikkelingshulp
hand in hand gaan. Onlangs lanceerde de VN het «Special Initiative for
Darfur» waarin donoren wordt gevraagd een bijdrage te leveren voor het
opstarten van quick start/peace impact programma's. Ik heb de Sudanese regering
een bijdrage toegezegd van € 1,2 miljoen voor dit VN programma dat
vredesdividend zichtbaar wil maken aan de getroffen bevolking in Darfur.De Minister voor Ontwikkelingssamenwerking,A. M. A. van Ardenne-van der Hoeven 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-29237-4.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl