Vaststelling begroting Ministerie van Economische Zaken (XIII) voor het jaar 2008; Verslag van een Algemeen Overleg
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-20 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 31200-XIII, nr. 58

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

06-06-2008

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2007-2008

31200-XIII nr. 58

04-06-2008

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieAntwoord van de ministerNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 31200-XIIIToon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 40 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
31 200 XIIIVaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Economische
Zaken (XIII) voor het jaar 200824 036Marktwerking, deregulering en wetgevingskwaliteitnr. 58VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 4 juni 2008De vaste commissie voor Economische Zaken1
heeft op 14 mei 2008 overleg gevoerd met minister Van der Hoeven van
Economische Zaken over:– de bagatelregeling Mededingingswet (24 036,
nr. 342);– de brief van de minister van Economische Zaken
met de bevindingen bij het NMa-jaarverslag 2007 (31 200-XIII, nr. 51);– de vragen en antwoorden over het witboek inzake
verhalen van schade op illegale kartels (brief van de minister van Economische
Zaken d.d. 13 mei 2008).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit. Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Ten Hoopen (CDA) vindt het goed dat
de minister wil voorkomen dat de NMa op de stoel van de beleidsmaker gaat
zitten. Wanneer komt de minister met een concreet voorstel over bijvoorbeeld
de clementierichtsnoeren? Ook is het goed dat de minister het jaarverslag
van de NMa met de Kamer bespreekt in plaats van met de heer Kalbfleisch, zoals
de laatste jaren het geval was.Het is voorts goed dat de minister inzet op high trust beleid en lagere
toezichtlasten. Hoe verhoudt zich dat tot de scherpe daling van de boete-inkomsten
in 2007? Ziet de minister de harde aanpak van de Europese Commissie als een
voorbeeld voor de NMa? Door de verschillende toezeggingen van de minister
is een wijziging van de Mededingingswet nodig. Wanneer kan dat wetsvoorstel
tegemoet gezien worden? Volgens de Algemene Rekenkamer kan de onafhankelijkheid
van de minister ten opzichte van de NMa verbeterd worden. In verband met de
verantwoordelijkheid van de toezichthouder voor toezicht, opsporing, vervolging
en sanctionering moet niet de NMa, maar de rechter verantwoordelijk worden
voor het opleggen van hoge sancties. De rechtsbescherming van ondernemingen
moet ook verbeterd worden. Wil de minister dit verwerken in de eerstvolgende
wetswijziging? Ook moeten consumenten zo snel mogelijk een reële kans
hebben om hun schade op illegale kartels te verhalen.De «bagatel» hangt sterk samen met inkoopmacht: afnemers hebben
een machtspositie en leveranciers een zwakke onderhandelingspositie. Het is een normatief probleem. Grote ondernemingen kunnen de inhoud van contracten,
de winst en het voortbestaan van kleine leveranciers bepalen, zoals in de
zorgsector en bij de autoschadeherstelbranche. Dit kan niet langer getolereerd
worden. Immers, het mkb is de banenmotor en ruggengraat van de economie. De
onderhandelingspositie van kleine ondernemers kan dus versterkt worden door
verruiming van de bagatel van 5% naar 10%, waardoor de NMa ook
gedwongen wordt om zich minder op het mkb te focussen en meer op grote verzekeraars,
bouw- en softwarebedrijven. Hiertoe is een initiatiefwet opgesteld. Daarin
wordt ook de voorwaarde geschrapt voor de maximale gezamenlijke omzet. Dit
gaat niet ten koste van de concurrentie, want de overige ondernemingen met
een gezamenlijk marktaandeel van 90% zorgen voor voldoende concurrentiedruk.Mevrouw Gesthuizen (SP) merkt op dat de NMa
relatief veel aandacht besteedt aan de energiesector en de zorg. De markt
heeft niets te zoeken in deze sectoren. In Amsterdam liggen mensen op bed
omdat er geen thuiszorg is en worden werknemers ontslagen omdat de NMa een
fusie met Amsterdam Thuiszorg verbood. De bureaucratie neemt alleen maar toe.
Dit alles gaat echter ten koste van de aanpak van de werkelijke probleemgebieden:
grote, vaak multinationale ondernemingen die oligopolische kenmerken hebben
of die zich schuldig maken aan kartelvorming, zoals Microsoft. Eurocommissaris
Kroes strijdt tegen de marktdominantie van Microsoft, maar de NMa ziet wat
dat betreft geen probleem. Veel klachten worden echter ontvangen over onder
andere koppelverkoop en vendor lock-in.In 2007 kwam er 9,5 mln. aan boetes binnen en waren de inkomsten van de
NMa 59,7 mln. Wat veroorzaakt de tegenvallende inkomsten? Is het terugdringen
van de doorlooptijden een duidelijke doelstelling van de NMa? Wat zijn de
uitkomsten van het gesprek hierover met de NMa, alsook over het vergroten
van het aandeel van eigen marktanalyses en de criteria voor alternatieve handhaving?
De NMa krijgt bovendien veel nieuwe aandachtsgebieden. Leidt deze taakverbreding
niet tot capaciteitsproblemen?Sinds 1 januari 2008 houdt de NMa toezicht op de havenloodsen op
basis van de Wet markttoezicht registerloodsen. Deze branche, waarbij strikte
veiligheidseisen essentieel zijn, moet kwaliteitsgestuurd en niet marktgestuurd
worden. De kosten van de administratieve rompslomp worden doorberekend aan
de klanten. Wat is het nut van het toezicht door de NMa? De havenloodsen waren
liever een staatsbedrijf gebleven. Wat is de visie van de minister hierop?De NMa heeft terecht een maximumtarief vastgesteld voor de meterhuur voor
elektriciteit, maar waarom is dit tarief gebaseerd op 2005 en niet op 2001?
Immers, tussen 2001 en 2006 zijn de tarieven zonder goede reden met ongeveer
83% gestegen. Daarbij komt dat de onterecht behaalde winsten over de
periode van 2001 tot 2007 niet meer terug te vorderen zijn volgens de NMa.
De minister zou met de NMa de mogelijkheden voor een standaardcontractvorm
nagaan. Wat zijn de uitkomsten en wanneer kunnen wij meer informatie hierover
verwachten?In november van het vorige jaar is een motie van de SP aangenomen om een
klokkenluidersinstituut in te richten dat tevens een fonds gaat beheren waaruit
klokkenluiders gecompenseerd kunnen worden. Wat is de opvatting van de minister
hierover? Is zij bereid, bij haar collega van BZK aan te dringen op snelle
uitvoering van de motie? Ziet zij de voordelen die de NMa hiervan kan ondervinden?De heer Aptroot (VVD) memoreert dat hij samen
met de heer Ten Hoopen via amendering geprobeerd heeft om de bagatelvrijstelling
tot 10% te verhogen. Dat is nodig als tegenwicht van bedrijven met
een marktaandeel van 30%/40%. Het is lastig voor kleine ondernemers
als zij niet mogen samenwerken. Marktwerking, concurrentie en
het belang van de betrokkenen wordt dus gediend met iets meer evenredigheid
in de krachtsverhoudingen. Vandaar het initiatiefwetsvoorstel van de heer
Ten Hoopen samen met de VVD en de PvdA. Dat voorstel houdt ook in dat de omzetgrens
vervalt en dat alleen het marktaandeel geldt.De minister wil een scherpere rolverdeling tussen de minister en de NMa.
De minister stelt de kaders vast, maar daarbinnen hecht hij aan een zelfstandig,
onafhankelijk optreden van de NMa. Eventuele wijzigingen in het relatiestatuut
(werkafspraken) tussen EZ en NMa dienen dan ook aan de Kamer te worden voorgelegd.
Hij zal binnenkort voorstellen om toch nog eens met de heer Kalbfleisch van
gedachten te wisselen over het functioneren van de NMa.Het is goed dat de minister systematischer aandacht geeft aan de NMa,
met name betreffende het risicogeoriënteerde toezicht en de vermindering
van de toezichtslasten. Toch wil hij graag dat de NMa af en toe wat scherper
optreedt, zoals bij een fusie van zorgaanbieders en bij de uitgifte van digitale
etherfrequenties. Zijn indruk is dat de Kamer scherper dan de minister een
grens trekt bij machtsconcentraties in die zin dat de Kamer wat eerder «nee»
wil zeggen. Wat is de mening van de minister hierover?De NMa heeft aanwijzingen dat door thuiszorginstellingen de Mededingingswet
mogelijk wordt overtreden. Worden hierover door de NMa nadere mededelingen
gedaan? Neemt het kabinet dat vervolgens snel op? Immers, de premiebetaler
moet dat opbrengen.De NMa heeft geconstateerd dat de energiebedrijven in 2004 en 2005 exact
393 mln. meer winst hebben gemaakt dan redelijk is. Dit geld dat naar de aandeelhouders
(gemeenten en provincies) is gegaan, moet terug naar de huishoudens; dat komt
neer op ten minste €40 per huishouden. Tevens moeten over 2006 en 2007
die onterechte overwinsten berekend en teruggegeven worden. Wat is het standpunt
van het kabinet, mede in het licht van de aangekondigde tariefstijgingen?
Vandaar dat ook een scherp toezicht gewenst wordt op tarieven van energiebedrijven.De NMa heeft een kritische analyse gemaakt van de tarieven van de collectieve
beheerorganisaties voor auteursrechten, zijnde monopolisten. De NMa kan echter
niet beoordelen of die reëel zijn. Kunnen alleen de financiën van
die organisaties nader bekeken worden? Is de minister bereid om daarnaar door
een onafhankelijke accountantsorganisatie een onderzoek in te laten stellen?Mevrouw Vos (PvdA) vraagt of de lagere boeteopbrengst
te maken heeft met minder kartels. Of houdt men zich vanwege de NMa aan de
regels? Wat is de mening van de minister?Zij ondersteunt het initiatiefwetsvoorstel van de heer Ten Hoopen over
de bagatelregeling. Kunnen ondertussen apothekers en vergelijkbare organisaties
alvast wat meer inkoopmacht krijgen? Een probleem is namelijk dat een zorgmakelaar
niet voor meer partijen mag werken. Kan via een aanpassing van de zorgparagraaf
van de NMa geregeld worden dat een zorgmakelaar voor twee of meer kleine apotheken
kan onderhandelen? Minister Klink is bezig met bonussen en kortingen van apothekers
en het is van belang dat ook daar wat aan wordt gedaan. Een en ander moet
namelijk uiteindelijk niet leiden tot verhoging van de kosten van medicijnen.De bemoeienis van de NMa met kleine zelfstandigen baart zorgen. Een verruiming
van de bagatelregeling zal evenwel geen oplossing bieden voor de sectoren
met veel zelfstandigen. In artikel 2 van de Wet CAO staat namelijk dat in
cao’s ook voor zelfstandigen afspraken over tarieven gemaakt mogen worden.
Dit heeft de NMa echter ook aangepakt. Volgens de minister zou uit jurisprudentie
duidelijk moeten worden of de Mededingingswet zou prevaleren dan wel de Wet
CAO. Toch wil mevrouw Vos graag dat de minister hierover een uitspraak doet.
In dit verband wordt ook aan journalisten gedacht. Vooral in de creatieve
industrie zijn namelijk steeds meer freelancers werkzaam. Kan
de minister, eventueel samen met staatssecretaris Heemskerk, een overzicht
en een analyse geven van de sectoren waar veel zelfstandigen werkzaam zijn?
Kan zij daarbij de betekenis aangeven van de Mededingingswet voor de mogelijkheid
om te onderhandelen? Wil de minister hierover ook de visie van het kabinet
geven? Grote uitgeverijen kunnen namelijk de tarieven voor journalisten onder
druk zetten.Leidt de grotere politieke verantwoordelijkheid van de minister tot een
wijziging van het Relatiestatuut EZ-NMa? Worden de clementie- en boeterichtsnoeren
voortaan door de minister opgesteld? Geldt dit ook voor het afwegingskader
op basis waarvan de NMa beslist in welke gevallen een onderzoek wordt ingesteld?Graag ontvangt zij nog antwoord op haar vragen over het onderzoek van
de NMa naar de switches bij energiebedrijven. De NMa blijkt heel belangrijke
bewijsvoering niet gebruikt te hebben en de conclusies waren iets te positief.
Hoe gaat het ministerie van EZ om met de onderzoeken van de NMa; is er af
en toe een double check?In 2007 heeft de NMa veel aandacht besteed aan zorg, financiële diensten,
media en communicatie. Tot welke resultaten heeft dit geleid? Is het probleem
dat met de huidige mededingingswetgeving weinig tot niets gedaan kan worden
tegen de gevolgen van oligopolies? Het is immers onmogelijk om stilzwijgende
kartels, gebaseerd op onuitgesproken gedragscodes die dus nergens op papier
staan, aan te pakken. Formeel is namelijk geen sprake van overtreding van
de Mededingingswet. Welke mogelijkheden ziet de minister om die oligopolies
beter aan te pakken? Is het denkbaar dat de NMa de bevoegdheid krijgt om bedrijven «proactief»
op te splitsen om op die manier meer concurrentie te bewerkstelligen?Is het juist dat bij overheidsaanbestedingen bouwbedrijven elkaar offertes
toesturen en daarmee de markt verdelen en dat formeel geen sprake is van een
kartel omdat er geen afspraak is en omdat het uitwisselen van offertes in
alle openheid gebeurt?Kan de minister aangeven wat wordt bedoeld met de handhavingskalender
die de Vervoerkamer wil gaan hanteren? Worden de inspecties vooraf aangekondigd?
Met welke andere toezichthouders wordt gesproken over een code markttoezicht
die moet leiden tot meer samenwerking met andere toezichthouders? Is er zoveel
overlap tussen het mededingingstoezicht en andere vormen van toezicht? Wat
zijn de ervaringen tot nu toe met de nieuwe afschrikwekkende maatregelen die
per 1 oktober 2007 zijn ingegaan? Zijn er al feitelijk leidinggevenden
of opdrachtgevers beboet? Wat is de stand van zaken bij het onderzoek naar
verdere boeteverhoging?In de brief over het witboek lijkt het erop dat de initiatieven uit Europa
nog heel lang op zich laten wachten. Deelt de minister deze mening? Wanneer
zullen in het meest gunstige geval de eerste maatregelen van de zijde van
Europa van kracht worden? Het lijkt er ook op dat de reikwijdte van de Wet
collectieve afwikkeling massaschade wordt uitgebreid naar mededingingszaken
en naar niet vrijwillig afgesloten schadevergoedingsregelingen. Is dit juist?
Zullen mededingingszaken expliciet in de wet genoemd worden? Zullen niet alleen
vrijwillig afgesloten schadevergoedingsregelingen, maar ook rechterlijke uitspraken
over schadevergoeding algemeen verbindend verklaard kunnen worden? Kan de
regering spoedig tot actie overgaan en de beloofde brief voor het zomerreces
aan de Kamer doen toekomen? Het ministerie van Justitie heeft ter zake al
voldoende onderzoek gedaan. Kan de minister dus snel overgaan tot vervulling
van deze wens van de Kamer? Veel meer mensen zullen daar baat bij hebben.Antwoord van de ministerDe minister vindt het goed dat zij als politiek
verantwoordelijke met de commissie van gedachten wisselt over het jaarverslag
van de NMa, maar zij kan zich ook voorstellen dat over de uitvoering de commissie
dat ook doet met de heer Kalbfleisch binnen de daarvoor geldende kaders. Nagegaan
wordt hoe dat het best vorm gegeven kan worden. Het is ook goed dat via het
jaarverslag verantwoording wordt afgelegd over de uitvoering van de taken
van de NMa op grond van de Mededingingswet, het EG Verdrag en een aantal wetten
op het gebied van vervoer en energie. Daarbij wordt gekeken naar de samenwerking
met andere toezichthouders om de eventuele overlap tot een minimum te beperken.De voornemens uit 2007 zijn grotendeels gerealiseerd, met tevens behoorlijke
effecten. Hiervoor verwijst de minister naar de laatste alinea over dit onderwerp
op pagina 2 van de brief. Terecht is geconstateerd dat de boeteopbrengsten
in 2007 lager zijn. De boetes geven echter geen volledig beeld van het optreden
van de NMa. In 2007 heeft de NMa namelijk ook veel zaken afgehandeld via alternatieve
handhaving. Zo zijn er door tussenkomst van de NMa complianceregelingen gesloten
door uitgevers en makelaars. Dit verkleint de kans op overtreding en houdt
de concurrentie in stand. Bovendien moet niet vergeten worden dat de bouwfraudeperiode
met een bovengemiddelde boeteopbrengst is afgelopen. Bovendien zal het boeteniveau
van jaar tot jaar verschillen, afhankelijk van het aantal kansrijke zaken.Een interdepartementale werkgroep houdt zich bezig met de high trustbenadering.
Een voorstel daarover ligt bij het kabinet en dat wordt betrokken bij de besluitvorming
over de Voorjaarsnota en de begroting. De aanpak van de Europese Commissie
dient daarbij als voorbeeld. De Commissie heeft overigens in 2006 haar boeterichtsnoeren
aangepast door onder andere recidive zwaarder te bestraffen. Overigens is
hierbij het maximum van de boete van 10% van de omzet gehandhaafd.
Het is goed om in het nationale mededingingstoezicht ook de mogelijkheden
te verruimen voor toezichthouders om hogere boetes op te leggen. Hierbij gaat
het om de aanpak van recidive en het verhogen van de wettelijke maxima. Uiteraard
zijn de betrokken ministeries uiteindelijk verantwoordelijk voor implementatie
van de voorstellen die nu worden voorbereid. Bij de vormgeving moet wel rekening
worden gehouden met een terecht gewenste verscherpte scheiding tussen beleid
en uitvoering. Zodra de minister in dezen een keuze heeft gemaakt, zal zij
dit met de Kamer bespreken.Voor nieuwe taken krijgt de NMa de daarvoor benodigde middelen: bevoegdheden,
personeel en financiën. Dit is ook gebeurd toen de fusiedrempels voor
de zorginstellingen aan het begin van 2008 verlaagd zijn. Voorts is de aanbeveling
over de doorlooptijden onderdeel van een rijksbrede inventarisatie ter zake
in het kader van de Wet dwangsom en beroep bij niet tijdig beslissen, die
voor deze zomer afgerond wordt.In de zorg wordt per geval beoordeeld of in de regio na een fusie voldoende
concurrentiedruk overblijft. Via de concentratietoets wordt nagegaan of de
kans bestaat dat kwalijke oligopolievorming ontstaan. Dit onderwerp verdient
inderdaad structureel aandacht. VWS heeft in dit verband een bereikbaarheidsbrief
toegezegd. Daartoe wordt nagegaan of in de huidige praktijk van de fusietoets
voldoende rekening wordt gehouden met de zorgspecifieke aspecten. Over dit
laatste is de minister in gesprek met haar collega Klink en daar loopt zij
niet op vooruit. Als verbetering nodig is, zal zeker niet worden nagelaten
om het toezichthoudende instrumentarium bij fusies verder te versterken. Over
de situatie in Amsterdam wordt morgen een spoeddebat gehouden, dus de vragen
over dat onderwerp kunnen beter dan gesteld worden.De wet voor de havenloodsen is op 1 januari 2008 in werking getreden,
dus is het nu te vroeg om iets te zeggen over de uitwerking daarvan.Over de klokkenluidersproblematiek heeft de minister van BZK, de coördinerend
bewindspersoon, in een brief aan de Kamer geschreven dat de oplossing niet
gelegen is in de instelling van een klokkenluidersfonds. Wel wordt gedacht
aan de instelling van een vertrouwenspersoon en voorts wordt nagegaan of de
instelling van een advies- en verwijspunt naar het voorbeeld van het Engelse «Public
Concern at Work» een hulpmiddel voor klokkenluiders in Nederland kan
zijn. Op 28 mei aanstaande heeft de Kamer hierover een debat met die
minister, dus dan kan dit punt daarbij aan de orde komen.Volgende week ontvangt de Kamer de nota naar aanleiding van het verslag
inzake het wetsvoorstel Marktmodel. Daarbij komen zaken aan de orde zoals
de meterhuur voor elektriciteit voor kleinverbruikers en een standaardenergiecontract.
Over deze onderwerpen kan bij de verdere behandeling van dat wetsvoorstel
nader van gedachten worden gewisseld. Dit geldt ook voor de overwinsten van
de energiebedrijven. De minister herhaalt dat de energiebedrijven gehandeld
hebben binnen de reguleringskaders zoals de NMa die op basis van de wet heeft
vastgesteld. Er is dus geen rechtsgrond om een deel van die overwinsten terug
te geven aan de afnemer of om die af te romen en ze verplicht terug te laten
geven aan de afnemer. Wel kan het reguleringskader worden aangepast door middel
van methodebesluiten. De verwachting is dat in het komende jaar de inkomsten
van de netbeheerders als gevolg van de hogere x-factor sterker dalen. Daarnaast
werkt de minister aan een aanpassing van de wettelijke regels voor tariefregulering,
wat de NMa in staat moet stellen om de tarieven sneller in overeenstemming
te brengen met het efficiënte kostenniveau. De minister hoopt dat daarmee
de enorme overwinsten voor een deel tot het verleden behoren. De uit het netbeheer
resulterende winsten zijn evenwel publieke middelen die ter beschikking staan
van de publieke aandeelhouders. De minister kan dat echter niet veranderen.
De netten zijn en blijven in het kader van de Wet onafhankelijk netbeheer
het gereguleerde deel. Voor de levering van energie zijn er veel nieuwe aanbieders
en het is waar dat de consument niet altijd even gemakkelijk kan overstappen.
De minister hoopt dat dit kinderziektes zijn en dat die over niet al te lange
tijd achter de rug zijn.Over de collectieve auteursrechtenorganisaties heeft de minister een beleidsbrief
geschreven, gedateerd 20 december 2007, waarin staat dat het College
van Toezicht van de cbo’s (collectieve beheerorganisaties) bevoegdheden
krijgt om de tariefstijgingen preventief te toetsen. De NMa blijft het algemene
mededingingstoezicht op cbo’s uitoefenen, zoals licentieweigering, discriminatie
en onredelijke voorwaarden. Het gaat ook om de verhouding tussen de verschillende
vormen van toezicht. Individuele tariefgeschillen zijn voor een geschillenkamer/geschillencommissie.
De minister laat een extern onafhankelijk onderzoek uitvoeren naar de wisselwerking
tussen het mededingingsrecht en de auteursrechten, inclusief de tariefstijgingen.
Dit geldt dus niet voor de interne bedrijfsvoering. De minister gaat echter
na wat zij kan doen en zij communiceert dat met de commissie.De Mededingingswet is alleen van toepassing op bedrijven en freelancers
zijn zzp’ers (zelfstandigen zonder personeel). Het probleem is dat niet
altijd even duidelijk is of zij als een onderneming aangemerkt kunnen worden.
In een visiedocument over de cao-tariefbepaling voor zelfstandigen en de Mededingingswet
legt de NMa uit wanneer een zzp’er echt zelfstandig is en de Mededingingswet
van toepassing is. Is dat het geval, dan mogen de freelancers in beginsel
geen minimumtarieven of vaste tarieven afspreken, als die afspraken de mededinging
zouden beperken. Het is echter niet zo dat freelancers onder de huidige mededingingspraktijk
geen afspraken mogen maken. De Mededingingswet laat namelijk bepaalde vormen
van samenwerking toe onder de bagatelvrijstelling en daarom kunnen kleine
en middelgrote ondernemingen ook verkoopcombinaties vormen. Zzp’ers
mogen binnen de grenzen van de bagatelregeling eigen tariefafspraken
maken. De NMa kan alleen een specifiek mededingingsrechtelijke beoordeling
geven in individuele cases en daarbij wordt rekening gehouden met specifieke
omstandigheden. Dit geeft geen aanleiding om hierop een aanvullende visie
te ontwikkelen.Met de volgende toezichthouders wordt samengewerkt: de Opta, de Consumentenautoriteit,
de NedZorgautoriteit, de AFM, De Nederlandsche Bank, het Commissariaat voor
de Media, het Openbaar Ministerie en de Belastingdienst. De NMa heeft ervaring
met de nieuwe toezichtinstrumenten. Zo zijn er bezoeken afgelegd in een privéwoning.Tot op heden is er nog geen boete opgelegd aan een feitelijke bestuurder.
Dat is ook logisch met het oog op de doorlooptijd van het onderzoek en de
inwerkingtreding van de boetecode van de NMa op 1 oktober 2007. Dit kan
aan de orde komen in een volgend AO.In een vorig AO is al besproken dat de NMa bij onder andere de clementierichtsnoeren
op de stoel van de beleidsmaker kan gaan zitten. Inderdaad moet de rolverdeling
tussen minister (beleid) en NMa (uitvoering) worden aangescherpt; de verantwoordelijkheden
moeten duidelijk zijn. Het gaat er tegelijkertijd om dat de NMa de wettelijke
taken in individuele gevallen slagvaardig en vooral onafhankelijk kan uitvoeren;
het laatste is het wezen van de NMa. Op het ogenblik wordt een evaluatie afgerond
van de huidige werkafspraken die zijn vastgelegd in het Relatiestatuut EZ-NMa.
Naar aanleiding van de evaluatie wil de minister de rolverdeling oppakken;
uiteindelijk is het resultaat terug te vinden in het Relatiestatuut. Hiertoe
worden samen met de NMa de volgende drie scenario’s uitgewerkt: het
begrenzen van de beleidsruimte van de NMa via een aanwijzing in de vorm van
beleidsregels, het begrenzen van de beleidsruimte via AMvB’s of ministeriële
regelingen, en een goedkeuringsrecht voor de minister aangaande de uitvoeringsregels
van de NMa. Over de uitkomst wordt de commissie voor deze zomer geïnformeerd,
alsook over de aanscherping van de scheiding tussen beleid en uitvoering.Ingevolge de Mededingingswet heeft de minister de ministeriële verantwoordelijkheid
voor de NMa. Daarover legt zij ook verantwoording af in de begeleidende brief
bij het jaarverslag van de NMa. Daarin wordt het functioneren van de NMa eigenlijk
beoordeeld. De NMa is evenwel onafhankelijk in haar besluiten in individuele
gevallen. In voorkomende gevallen kan een besluit natuurlijk aan de rechter
worden voorgelegd, maar zoiets moet nooit aan de politiek worden overgelaten.Een vorige keer is uitvoerig gesproken over de oligopolies. De NMa heeft
dit goed opgepakt, met name in de zorg, financiële diensten, media en
communicatie. Het is goed dat de NMa voor 2008 heeft aangekondigd dat zij
de oligopoliemarkt de komende jaren nauwlettend blijft volgen. Hierbij moet
de vinger echt aan de pols worden gehouden. Door de Monitor Financiële
Sector investeert de NMa veel kennis om de complexe marktstructuur te doorgronden.
De NMa heeft in het kader van de SEPA (Single Euro Payments Area) in een vroeg
stadium gewaarschuwd voor mededingingsrisico’s. Verder probeert de NMa
te voorkomen dat door de marktstructuur de marktdynamiek en de innovaties
belemmerd worden.De Europese Commissie stelt op hoofdlijnen twee complementaire collectieve
schadevergoedingsmechanismen voor, die in december verder uitgebouwd worden.
Het ene is een collectieve actie voor een schadevergoeding, gevoerd door belangenorganisaties,
wat momenteel in Nederland niet mogelijk is, en het andere is een opt-in collectieve
schadevergoedingsactie, waarbij individuen hun schadevorderingen tot een actie
kunnen bundelen, min of meer te vergelijken met het Nederlandse bundelsysteem.
Het doel is om het voor gedupeerden gemakkelijker te maken om een schadevergoeding
te krijgen in het geval van massaschade, veroorzaakt door mededingingsovertredingen.
In dit kader werken de ministeries van Justitie en EZ samen. Het gaat daarbij
om een brede aanpak voor alle soorten massaschade. Rond de zomer sturen beide genoemde ministers hierover een gezamenlijke brief naar de Kamer, die
ook voorstellen bevat om het bereik te vergroten van de Wet collectieve afwikkeling
massaschade en om een aantal technische verbeteringen door te voeren. Dit
systeem van afwikkeling van massaschade is uniek, omdat het uitgaat van een
schikking, waardoor de proceskosten en de duur minder zullen zijn. De Europese
Commissie roept de lidstaten ook op om de schikkingsmechanismen te introduceren
naast collectieve schadevergoedingsacties. Uiteraard heeft de regering een
constructieve houding bij de voorstellen van de Commissie. Daarover zal na
de zomer worden gesproken met belangenorganisaties, zoals VNO-NCW en de Consumentenbond.De bagatelvoorzieningen hangen niet samen met inkoopmacht. De functie
is om te voorkomen dat de NMa zich moet bezighouden met «onschadelijke»
afspraken. Hard core afspraken zijn altijd schadelijk. De bagatelafspraken
in de rest van de EU gelden niet voor hard core afspraken; Nederland wijkt
op dat punt dus af. Inkoopmacht is zeker niet altijd schadelijk; dat hangt
af van de marktsituatie. Als een onderneming de bij de inkoop behaalde voordelen
doorgeeft in de vorm van lagere verkoopprijzen, is dat goed voor de consument.
Bij de apothekers is in dit verband terecht een relatie gelegd met de bonussen
en de andere prijsvoordelen. Het ministerie van EZ kan ook niet iets doen
wat haaks staat op het beleid van VWS. De bedoeling is immers dat het gunstige
effect van dergelijke afspraken wordt doorgegeven aan de consument. Een sterk
mkb (midden- en kleinbedrijf) is in ieders belang; het onderscheidt zich door
efficiency, inventiviteit en klantvriendelijkheid. Het moet geen mkb zijn
dat moet terugvallen op prijsafspraken. De minister heeft niets tegen samenwerking
tussen ondernemingen, maar het moet dan wel gaan om een samenwerking met positieve
gevolgen voor de consument.Wat de EG-rechtelijke aspecten betreft, is op 1 oktober 2007 de bagatelvrijstelling
verruimd door de invoering van de criteria van 5% marktaandeel en 40
mln. omzet. Door die criteria is het risico tot een minimum beperkt, dat de
bagatelvrijstelling botst met het EG-recht. De Europese Commissie heeft namelijk
als indicatie gegeven dat een afspraak beneden die grenzen in beginsel niet
onder het EG-recht valt. In dit verband haalt de minister aan dat de heer
Aptroot in augustus 2006 over een verdere verruiming van een bagatelvrijstelling
heeft gezegd dat het wel Europaproof moet zijn. Daarom heeft hij zijn amendement
aangepast. Het is dus van belang dat ook die aspecten worden meegewogen. Nu
komt er een initiatiefwetsvoorstel. Daarover kan de minister nog geen oordeel
geven, omdat de inhoud daarvan nog niet bekend is. De Raad van State zal zich
bovendien eerst nog moeten uitspreken over dat initiatief. Het ziet ernaar
uit dat dit neerkomt op een verhoging naar 10% marktaandeel en het
laten vervallen van de omzetgrens van 40 mln. In dat geval wordt de bagatelvrijstelling
ook van toepassing op afspraken die onder het EG-kartelverbod vallen. Die
verruimde bagatelvrijstelling botst dan dus met het EG-recht. De minister
geeft dit de initiatiefnemers wel in overweging.Overigens is het probleem bekend dat grote afnemers kleine leveranciers
onder druk kunnen zetten. Men kan dan naar de rechter stappen. Een pragmatische
oplossing die niet botst met het mededingingsrecht is wellicht een code tussen
leveranciers en afnemers die te vergelijken is met de Code of Practice in
het Verenigd Koninkrijk. Een oplossing bij geschillen kan mediation zijn.
De minister is bereid om dergelijke oplossingen samen met de NMa te bekijken.
Het is duidelijk dat het gaat om verbetering van de positie van kleine leveranciers
ten opzichte van grote afnemers. De vraag is evenwel of dit probleem kan worden
opgelost door verruiming van de bagatelregeling die voor iedereen geldt, met
alle problemen van dien of dat er naar een andere oplossing gezocht moet worden.
De minister gaat de regeling in ieder geval niet verruimen. Een groothandel
is één onderneming. Kleine bedrijven zijn afzonderlijke ondernemingen.
Een zorgmakelaar is in dit kader ook een oplossing. Dit kan voor
apothekers inhouden dat zij gezamenlijk overleggen binnen de bagatelbepaling
c.q. -vrijstelling. Ook kunnen niet concurrerende apothekers in een andere
regio gezamenlijk onderhandelen met een zorgverzekeraar. De minister onderschrijft
de geuite zorgen over het risico van kostenstijging van geneesmiddelen. Dit
vormt een van de redenen om de bagatelregeling niet verder te verruimen. Als
men dat toch wil, zal dit probleem eerst getackeld moeten worden.Nadere gedachtewisselingDe heer Ten Hoopen (CDA) vraagt of het high
trustbeleid te maken heeft met preventievoorlichting of dat de NMa in het
proces af en toe in een soort onderhandelingspositie treedt. Dat zou neerkomen
op een wijziging van beleid.Hij hoopt dat de Kamer snel de voorstellen krijgt over een verscherpte
scheiding tussen handhaving en boetes, ook in verband met recidive. Hij kijkt
met belangstelling uit naar de op korte termijn toegezegde informatie over
de verscherpte scheiding tussen beleid en uitvoering.Hij waardeert het dat de minister het probleem onderkent van het mkb met
de bagatelregeling, waardoor de marktwerking niet volledig tot ontwikkeling
komt. Dat is uiteindelijk niet goed voor de consument. Het doel blijft een
betere marktwerking en waarborging van de continuïteit van het mkb met
als gevolg een betere prijs-kwaliteitverhouding en meer concurrentie. Daarom
zal hij zo snel mogelijk aan de slag gaan met een initiatiefwetsvoorstel hierover.
Daarbij zal hij gebruik maken van de waardevolle opmerkingen van de minister
in dit verband.Mevrouw Gesthuizen (SP) vindt de minister
niet realistisch, als het gaat over de lage boeteopbrengsten. In het vorige
algemeen overleg in november is immers geconstateerd dat bepaalde zaken niet
aangepakt worden. Zelfs de inschatting van de boeteopbrengst in 2007 door
het eigen ministerie is ongeveer 50 mln. lager uitgevallen; dat is een significant
verschil.Zij wil graag alsnog de mening van de minister als lid van het kabinet
vernemen over de uitvoering van de motie van de SP over de instelling van
een klokkenluidersinstituut, iets wat in het algemeen belang is. Hoe kan ook
de NMa sneller profiteren van een dergelijk instituut? Wil de minister dus
druk op de ketel zetten bij haar collega van BZK voor een spoedige uitvoering
van deze motie?De heer Aptroot (VVD) is van mening dat klokkenluiders
vaak ook zelf schandalige dingen hebben gedaan en als het hun te heet onder
de voeten wordt, een ander aangeven in de hoop dat zij zelf een vrijbrief
krijgen. Hij noemt in dit verband de clementieregeling. Het is moeilijk om
een genuanceerde balans te vinden. Hij wenst de regering dan ook sterkte.Het is goed dat de scheiding van beleid en uitvoering wordt bekeken naar
aanleiding van een evaluatie van het Relatiestatuut EZ-NMa. Hij wil dat nog
duidelijker wordt wat in dit verband de NMa kan doen en wat de rechter moet
doen. Zware zaken moet men direct bij de rechter kunnen aankaarten.Hij is blij met de toezegging over een extern onafhankelijk onderzoek
naar onder andere de tarieven van auteursrechten. Kunnen ook de kosten bij
dat onderzoek betrokken worden?Het is ook goed dat er een strakke regulering komt van de tarieven van
energiebedrijven. Hij blijft van mening dat er iets moet gebeuren met de overwinsten.
Zelf gaat hij daar ook creatief over nadenken.Mevrouw Vos (PvdA) wacht met spanning op uitsluitsel
voor de zomer over de afwikkeling van de massaschade. Zij wil er graag aan
meewerken dat hierover snel knopen worden doorgehakt.Waarschijnlijk is de opmerking van de minister niet juist dat de NMa bepaalt
of iemand een zelfstandige is. Er is namelijk geen definitie van een zelfstandige;
soms wordt een zelfstandige gezien als werknemer en soms als ondernemer. Naar
aanleiding van de motie-Blok wordt er nog steeds gewerkt aan een definitie
van een zelfstandige. Niet de rechter, maar de minister moet kunnen uitspreken
of de Wet CAO al dan niet toestaat dat er afspraken voor zelfstandigen gemaakt
worden. Zij zal deze vraag ook stellen in het AO over zelfstandigen aan de
staatssecretaris van Economische Zaken. Dit heeft ook consequenties voor de
wijze waarop wordt omgegaan met verschillende typen ondernemers, zoals zzp’ers.De minister geeft aan dat zzp’ers een
blijvend fenomeen zijn. Zij krijgen ook invloed op de wijze waarop de arbeidsverhoudingen
zich gaan uitkristalliseren. Het is helder dat zzp’ers ondernemers en
geen werknemers zijn. Het is goed om na te gaan wanneer een zzp’er echt
zelfstandig is, want dat heeft ook te maken met het aantal uren dat men werkt.
Als een zzp’er echt zelfstandig is, is de Mededingingswet van toepassing.
De NMa heeft evenwel in een visiedocument over cao-tariefbepalingen en Mededingingswet
aangegeven wanneer in dat kader een zzp’er echt zelfstandig is. Het
is goed dat deze nieuwe vorm van arbeidsrelaties/werkverhoudingen, die nog
in de kinderschoenen staat, verder wordt uitgediept met de staatssecretaris
van Economische Zaken.Voor de duidelijkheid merkt de minister op dat de NMa niet zelf gaat onderhandelen,
als het om high trust gaat. Zij herhaalt dat alternatieve handhaving daarvan
een onderdeel is en dat sinds 1 oktober 2007 de NMa de bevoegdheid heeft
om een toezeggingsbesluit te nemen. Dit is een formele erkenning van maatregelen
van een onderneming om negatieve gevolgen van acties weg te werken; daarna
is er ook geen boete (dat is een middel) meer. Dat is goed, want het gaat
om een betere marktwerking.In de begroting staat een schatting van inkomsten op basis van «reeds
opgelegde boetes in het verleden». In het jaarverslag van 2007 staat
het bedrag van opgelegde boetes in 2007. Die kunnen in verband met bezwaar-
en beroepsprocedures leiden tot inkomsten na 2007. De opgelegde boetes kunnen
dus niet per jaar afgerekend worden. Mede hierdoor kunnen de begrote boetes
niet altijd waar gemaakt worden.Voor de klokkenluidersregeling verwijst de minister naar de brief van
het kabinet daarover. Zij heeft geen andere mening. De minister van BZK is
de verantwoordelijke bewindspersoon.Het is geen probleem als bij het opstellen van het initiatiefwetsvoorstel
voor de bagatel een beroep op de minister wordt gedaan voor technische bijstand.De voorzitter van de vaste commissie voor Economische Zaken,Kraneveldt-van der VeenDe griffier van de vaste commissie voor Economische Zaken,FrankeXNoot1Samenstelling:Leden: Van der Vlies (SGP), Schreijer-Pierik (CDA), Vendrik (GroenLinks),
Ten Hoopen (CDA), Roland Kortenhorst (CDA), Hessels (CDA), ondervoorzitter,
Van der Ham (D66), Van Velzen (SP), Aptroot (VVD), Smeets (PvdA), Samsom (PvdA),
Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD), Kraneveldt-van der Veen (PvdA), voorzitter,
Irrgang (SP), Jansen (SP), Biskop (CDA), Ortega-Martijn (ChristenUnie), Blanksma-van
den Heuvel (CDA), Van der Burg (VVD), Graus (PVV), Zijlstra (VVD), Besselink
(PvdA), Gesthuizen (SP), Ouwehand (PvdD) en Vos (PvdA).Plv. leden: Van der Staaij (SGP), Jan Jacob van Dijk (CDA), Duyvendak
(GroenLinks), Aasted Madsen-van Stiphout (CDA), Van Gennip (CDA), De Rouwe
(CDA), Ko°er Kaya (D66), Ulenbelt (SP), Blok (VVD), Boelhouwer (PvdA),
Kalma (PvdA), Weekers (VVD), Van Dam (PvdA), Karabulut (SP), Luijben (SP),
De Nerée tot Babberich (CDA), Cramer (ChristenUnie), Atsma (CDA), De
Krom (VVD), Madlener (PVV), Nicolaï (VVD), Blom (PvdA), Gerkens (SP),
Thieme (PvdD) en Heerts (PvdA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-31200-XIII-58.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl