Wijziging van de Ambtenarenwet in verband met integriteit; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27602, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

09-02-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2000-2001

27602 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Algemeen2. Nevenwerkzaamheden en financiële belangen2.1 Het recht op eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer2.2 Openbaar maken van nevenwerkzaamheden2.3 Financiële belangen2.3.1. Algemeen2.3.2 Integriteitsrisico'sBelangenverstrengelingOneigenlijke gebruik van in de functieuitoefening verkregen
informatie2.3.3 De meldplicht3. Klokkenluiden3.1 Algemeen3.2 Procedure voor omgaan met vermoedens van misstanden3.3 Rechtsbescherming van de ambtenaar3.4 Het recht op vrijheid van meningsuitingArtikelsgewijsArtikel IOnderdeel A: artikel 125, eerste lid, onderdeel lOnderdeel A: artikel 125, eerste lid, onderdeel mOnderdeel B: artikel 125, tweede lidOnderdeel B: artikel 125, derde lidArtikelen II en IIIOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27602Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 602Wijziging van de Ambtenarenwet in verband met integriteitnr. 3MEMORIE VAN TOELICHTING1. AlgemeenEen integer overheidsapparaat is onmisbaar voor een goed functionerend
openbaar bestuur. Het thema integriteit staat daarom ook hoog op de agenda.
In de afgelopen jaren zijn op dit terrein verschillende maatregelen ingevoerd.
Het is ook in dit kader dat bij wet van 21 mei 1997 (Stb. 1997, 224)
in artikel 125, eerste lid, van de Ambtenarenwet en daarmee ook in artikel
50, eerste lid, van de Politiewet 1993 alsmede in artikel 12 van de Militaire
Ambtenarenwet 1931 een bepaling is opgenomen omtrent de verplichte melding
en registratie van nevenwerkzaamheden en een verbod van sommige nevenwerkzaamheden.
In de nota Integriteit van het openbaar bestuur heeft het kabinet verschillende
nieuwe maatregelen aangekondigd waarover op 24 november 1999 met de Vaste
Commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties is gesproken (Kamerstukken
II 1999/00, 26 806, nr. 3). Een van die maatregelen betreft het openbaar
maken van nevenwerkzaamheden die volgens hierboven genoemde verplichting zijn
gemeld en geregistreerd. Voorts is aangekondigd de mogelijkheid te openen om
ook het melden van financiële belangen te regelen. Omdat beide maatregelen
de persoonlijke levenssfeer raken is ingevolge de Grondwet een wettelijke
basis vereist. Met het voorliggende wetsvoorstel wordt daarin voorzien.In de nota Integriteit van het openbaar bestuur wordt tevens ingegaan
op de zogeheten klokkenluidersproblematiek. De nota kondigt voor het personeel
werkzaam bij de ministeries een procedure aan met betrekking tot het omgaan
met vermoedens van misstanden en de rechtsbescherming van de ambtenaar die
van die procedure gebruik heeft gemaakt. Tijdens het gememoreerde algemeen
overleg is toegezegd in de Ambtenarenwet in meer algemene zin een bepaling
op te nemen die andere overheden verplicht eveneens een dergelijke voorziening,
meer specifiek toegesneden op de eigen situatie, te treffen. Met het onderhavig
wetsvoorstel wordt ook aan deze toezegging gestalte gegeven.Behalve de nu voorliggende wijzigingen is het kabinet voornemens te komen
tot een (algehele) modernisering van de Ambtenarenwet. In de kabinetsreactie
op de motie Zijlstra alsook in latere brieven aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal
is daar al melding van gemaakt (Kamerstukken II 1998/99, 24 253,
nr. 7; Kamerstukken II 1999/00, 26 800 VII, nr. 19). In de afgelopen
jaren is de blik steeds gericht geweest op die elementen in de ambtelijke
rechtspositie die niet wezenlijk hoeven te verschillen van die in de marktsector.
De ambtelijke rechtspositie is echter ook omgeven door een aantal grondbeginselen
die specifiek samenhangen met het bijzondere karakter van de openbare dienst
en zich niet lenen voor marktconformiteit. In een tijdperk van het zoveel
mogelijk gelijktrekken van de rechtspositie in combinatie met een steeds verdergaande
individualisering van de overheidswerknemer, is het zaak er voor te waken
dat juist deze beginselen niet op de achtergrond raken. Om die reden heeft
het kabinet het voornemen het bijzondere karakter van de overheidswerkgever,
alsmede de daaruit voortvloeiende waarden en normen verbonden aan het vak
van ambtenaar, opnieuw en versterkt onder de aandacht te brengen in een nieuwe
gemoderniseerde Ambtenarenwet.De in het onderhavige wetsvoorstel geregelde materie zou heel wel onderdeel
kunnen vormen van de modernisering als hiervoor beschreven. De modernisering
van de Ambtenarenwet verkeert echter nog in een voorbereidende fase. Gezien
het belang van waarborging van de integriteit acht het kabinet het wenselijk
de voorgenomen integriteitsmaatregelen zo snel mogelijk in te voeren. Om die
reden is ervoor gekozen de in het onderhavig wetsvoorstel neergelegde wijzigingen
vooruitlopend op de nog komende wijziging van de Ambtenarenwet, binnen de
huidige systematiek van de wet, door te voeren.Over het wetsvoorstel is advies uitgebracht door de Raad voor het Overheidspersoneelsbeleid1. De Raad kan instemmen met het wetsvoorstel. Wel wijst
de Raad er terecht op dat het wetsvoorstel niet het gehele integriteitsterrein
bestrijkt en dat aanvullend de algemene norm van het zich gedragen als een
goed ambtenaar blijft gelden. Eveneens wijst de Raad er terecht op dat de
wetgever met het onderhavige wetsvoorstel kiest voor een juridisch instrumentarium
waarbij normen worden aangescherpt, maar dat daarnaast integriteit van het
openbaar bestuur ook bevorderd wordt door een organisatiecultuur waarin integriteitsdilemma's
open aan de orde kunnen worden gesteld. Door binnen de organisatie te bespreken
waar kwetsbaarheden liggen en hoe men met «verleidingen» om moet
gaan ontstaat een cultuur waar integer handelen ook in de praktijk vorm en
inhoud krijgt. Ook gerichte vorming van steeds nieuwe lichtingen ambtenaren
binnen de sectoren is een geëigend instrument om integriteitsbesef te
ontwikkelen en versterken.2. Nevenwerkzaamheden en financiële belangen2.1 Het recht op eerbiediging van de persoonlijke levenssfeerEén van de kenmerken van een integere overheidsorganisatie is dat
deze onbevooroordeeld en objectief zijn taak uitoefent. Belangenverstrengeling
(of een andere aantasting van de integriteit) is uit den boze. Ook elke schijn
van belangenverstrengeling moet worden vermeden. Sommige privé-activiteiten
kunnen in combinatie met de functie die men in de hoedanigheid van ambtenaar
bekleedt een dergelijke schijn oproepen. Bij een integere overheidsorganisatie
hoort dat daartegen de nodige maatregelen worden genomen.Daarbij dient te worden bedacht dat deze veelal een inbreuk vormen op
het privé-leven van de ambtenaar en daarmee op het (grond)recht op
bescherming van de persoonlijke levenssfeer zoals dat in de Grondwet en het
Europees Verdrag van de Rechten van de Mens (EVRM) is neergelegd. Zo'n inbreuk
moet in overeenstemming zijn met de beperkingsclausules zoals verankerd in
artikel 10, eerste lid, van de Grondwet en artikel 8 van het EVRM. Uit artikel
10, eerste lid, van de Grondwet vloeit voort dat indien door maatregelen
de persoonlijke levenssfeer wordt beperkt, daarvoor een basis in de wet moet
worden gecreëerd. Daarnaast zullen beperkingen moeten voldoen aan de
beperkingsmogelijkheden van artikel 8 EVRM. Dit betekent dat beperkingen alleen
mogelijk zijn voor zover die zijn neergelegd in wettelijke maatregelen en
deze noodzakelijk zijn in een democratische samenleving ter bescherming van
de in artikel 8, tweede lid, EVRM opgesomde belangen. Volgens vaste rechtspraak
van het Europese Hof voor de Rechten van de Mens in zaken betreffende de vrijheid
van meningsuiting, waarbij de beperkingsgronden vrijwel identiek zijn aan
die bij de privacybescherming (men vergelijke artikel 10, tweede lid, met
artikel 8, tweede lid EVRM) dient de beperking een zwaarwegend maatschappelijk
belang te dienen. Met het onderhavige wetsvoorstel wordt de bevordering van
de integriteit van het openbaar bestuur beoogd. Zonder een integere overheid
is de democratische rechtsstaat niet geloofwaardig. Wij achten de waarborging
van de integriteit een voldoende zwaarwegend belang om beperkingen op het
recht van de persoonlijke levenssfeer te rechtvaardigen.Maatregelen in dit kader zijn herleidbaar tot het tegengaan en het voorkomen
van wanordelijkheden en strafbare feiten. In de Engelzaak heeft het Hof het
standpunt ingenomen dat de term «wanordelijkheden» niet alleen
op de publieke orde betrekking kan hebben, maar ook op de orde die geldt binnen
een bepaalde sociale groep (Arrest van 8 juni 1976, A.22 (1977), p.41).
In het onderhavige wetsvoorstel gaat het om het tegengaan van wanordelijkheden
binnen de groep ambtenaren. Voor deze groep gelden bepaalde gedragsregels.
Tevens kunnen de maatregelen bijdragen tot het voorkomen van strafbare feiten.
Wij denken in dit verband aan de ambtsmisdrijven in het Wetboek van Strafrecht
en de handel met voorwetenschap als strafbaar gesteld in artikel 46 van de
Wet toezicht effectenverkeer 1995.De maatregelen zelf moeten voldoen aan eisen van proportionaliteit en
subsidiariteit.2.2 Openbaar maken van nevenwerkzaamhedenIngevolge artikel 125, eerste lid, onderdeel j en k, van de Ambtenarenwet,
artikel 12, onderdeel o en p, van de Militaire Ambtenarenwet 1931 en artikel
50, eerste lid, van de Politiewet 1993 geldt thans een stelsel van melding
en registratie alsmede een verbod van bepaalde nevenfuncties.Ambtenaren zijn verplicht om nevenwerkzaamheden die raakvlakken kunnen
hebben met de functievervulling te melden aan het bevoegd gezag, waarna het
bevoegd gezag deze registreert. Nevenwerkzaamheden waardoor de goede vervulling
van de functie of de goede functionering van de openbare dienst voor zover
deze in verband staat met de functievervulling, niet in redelijkheid zou zijn
verzekerd, zijn verboden.Bij verschillende gelegenheden hebben de Tweede Kamer alsook de media
gevraagd om openbaarmaking van de nevenwerkzaamheden van topambtenaren bij
ministeries. Bij de wijziging van de Ambtenarenwet en de Militaire Ambtenarenwet
1931 met betrekking tot nevenwerkzaamheden is aangegeven dat niet zonder meer
tot openbaarmaking van gemelde en geregistreerde nevenwerkzaamheden kan worden
overgegaan (Kamerstukken II 1995/96, 24 575, nr. 5, blz. 2). Een en ander
hangt af van het stelsel van de Wet bescherming persoonsgegevens en de Wet
openbaarheid van bestuur. Zonder uitdrukkelijke wettelijke grondslag kunnen
onder bepaalde voorwaarden weliswaar gegevens worden verstrekt, echter deze
mogelijkheid tot gegevensverstrekking ziet niet zozeer op een actieve openbaarmaking.
Een actieve openbaarmaking kan op basis van de huidige wetgeving niet anders
dan met toestemming van degene wiens gegevens het betreft. De vraag is of met het oog op de verdere bevordering van de integriteit
van het openbaar bestuur een wettelijke verplichting tot een actieve openbaarmaking
(door bijvoorbeeld periodieke publicatie of ter inzage legging) van gemelde
en geregistreerde nevenwerkzaamheden moet worden ingevoerd. In algemene zin
is het kabinet, juist als het gaat om integriteit, een voorstander van maximale
transparantie van het overheidshandelen. Niet alleen vanwege het feit dat
de samenleving in staat wordt gesteld inzicht te hebben in het reilen en zeilen
van het overheidsapparaat en de mogelijkheid heeft om onrechtmatigheden aan
de orde te stellen, maar ook omdat met het «op de vingers gekeken kunnen
worden» een impuls wordt gegeven aan het zorgvuldig werken, hetgeen
de werkwijze van de overheid ten goede komt. Dit speelt zeker daar waar de
(schijn van) belangenverstrengeling aan de orde zou kunnen zijn, zoals bij
nevenwerkzaamheden die de belangen van de dienst kunnen raken (en waarvoor
een meldplicht geldt). Openbaarmaking maakt duidelijk welke nevenactiviteiten
worden uitgeoefend, maar ook welke nevenactiviteiten kennelijk door de werkgever
toelaatbaar worden geacht.De verplichting om persoonlijke gegevens die aan de werkgever zijn verstrekt,
publiekelijk bekend te maken, raakt de persoonlijke levensfeer en vereist
om die reden een formeel-wettelijke basis. Vaststaat dat het openbaar maken
van gemelde nevenwerkzaamheden een verdergaande inbreuk op de persoonlijke
levenssfeer met zich meebrengt dan de invoering van de meldplicht. De openbaarmaking
zorgt er immers voor dat niet alleen de werkgever, maar een ieder kennis kan
nemen van activiteiten van de betrokken ambtenaar buiten zijn functie. Afgewogen
moet worden of het belang dat met de openbaarmaking wordt gediend, zo'n inbreuk
rechtvaardigt.Een plicht tot actieve openbaarmaking voor alle ambtenaren acht het kabinet
niet in verhouding staan tot het te dienen doel. Met het oog op de onder paragraaf 2.1
genoemde beginselen van proportionaliteit en subsidiariteit is dat naar de
mening van het kabinet slechts het geval als het gaat om ambtenaren aangesteld
in een functie waarvoor ter bevordering van de integriteit van de openbare
dienst een actieve openbaarmaking van diens geregistreerde nevenfuncties noodzakelijk
is. In het Algemeen Overleg van 9 juni 1999 refereerde de Tweede Kamer
aan de verplichte openbaarmaking van nevenwerkzaamheden van lokale bestuurders,
zoals neergelegd in de Provinciewet en in de Gemeentewet (Kamerstukken II
1998/99, 24 655, nr. 8). Uitgangspunt is dat bij dit soort functionarissen
publiekelijk over hun nevenwerkzaamheden geoordeeld moet kunnen worden. Het
belang dat met openbaarmaking wordt gediend, overheerst naar de mening van
het kabinet ook het belang van de bescherming van de persoonlijke levenssfeer
als het gaat om topambtenaren die dicht bij de politiek staan en regelmatig
namens de minister publiekelijk optreden. Het kabinet is dan ook voornemens
om op basis van de gewijzigde Ambtenarenwet voor deze categorie een regeling
te treffen. De gedachtevorming is thans nog niet zover dat al duidelijk is
of dit ook voor andere categorieën ambtenaren het geval dient te zijn.
In dit verband zij overigens opgemerkt dat uitvoeringsregelingen ook getroffen
kunnen worden door het bevoegd gezag van provincies, gemeenten en waterschappen.
Of en zo ja voor welke categorieën aldaar een regeling zou moeten worden
getroffen dient uiteraard door het betreffende bevoegd gezag beoordeeld te
worden.Bovenstaande overwegingen hebben geleid tot het voorstel zoals dat is
neergelegd in het nieuwe onderdeel l van artikel 125, eerste lid, van de Ambtenarenwet. 2.3 Financiële belangen2.3.1. AlgemeenBehalve nevenwerkzaamheden kan ook het hebben van bepaalde financiële
belangen of het verrichten van bepaalde financiële transacties (de schijn
van) belangenverstrengeling of andere integriteitsaantastingen veroorzaken.
Met het oog op de integriteitsbevordering ligt het in de rede ook aan dit
risico aandacht te schenken. Ook internationaal staat dit thema op de agenda.
De Verenigde Naties heeft in 1997 de UN International Code of conduct for
public officials aangenomen. De code is bedoeld als een instrument bij de
bestrijding van fraude en corruptie en is niet bindend. De code bevat onder
meer bepalingen die betrekking hebben op nevenwerkzaamheden of het hebben
van zakelijke, financiële en andere vergelijkbare belangen die onverenigbaar
zijn met de ambtelijke functie.Het begrip financieel belang is zeer divers. Het kan gaan om het bezit
van effecten, vorderingsrechten, onroerend goed, bouwgrond alsook om financiële
deelnemingen in ondernemingen enz. Zelfs negatieve financiële belangen,
zoals bijvoorbeeld schulden uit hypothecaire vorderingen, kunnen in verband
met mogelijke belangenverstrengeling relevant zijn. Voorts zullen financiële
belangen, in tegenstelling tot het uitoefenen van nevenwerkzaamheden, veel
minder vaak een directe relatie met het werk hebben.Dit maakt dat vooraf niet eenduidig kan worden aangegeven welke financiële
belangen wel en welke niet toelaatbaar zijn in relatie tot de te vervullen
functie. Of een bepaald financieel belang daadwerkelijk risico's met zich
brengt, is afhankelijk van het type organisatie waar men werkzaam is, het
concrete financieel belang en de concrete taakinhoud van de desbetreffende
ambtenaar.2.3.2 Integriteitsrisico'sEventuele bedreigingen van de integriteit kunnen liggen in de sfeer van
de belangenverstrengeling in de functieuitoefening maar ook in de sfeer van
oneigenlijk gebruik van informatie die in de functieuitoefening is verkregen.BelangenverstrengelingHet gevaar van belangenverstrengeling speelt als een ambtenaar financiële
belangen bezit die een onafhankelijke besluitvorming kunnen beïnvloeden.
Het betreft dan vooral die financiële belangen in ondernemingen die een
relatie met de overheidsdienst hebben of kunnen krijgen en ten aanzien waarvan
de overheid besluiten neemt. In de praktijk kan dit risico zich voordoen bij
ambtenaren die betrokken of beslissingsbevoegd zijn inzake bijvoorbeeld aanbestedingen,
subsidieverstrekkingen, steunverlening, het verstrekken van leningen, het
verlenen van advies en onderzoeksopdrachten. Zo'n ambtenaar zou in de verleiding
kunnen komen zich bij het nemen van functionele beslissingen te laten leiden
door zijn persoonlijk financieel belang.Het is uiteraard allereerst de verantwoordelijkheid van de ambtenaar om
te voorkomen dat hij in een dergelijke situatie terecht komt. Dat vloeit voort
uit de algemene norm om zich te gedragen zoals een goed ambtenaar betaamt.Om eventuele risico's op dit terrein verder terug te dringen is het vooral
van belang dat de (toekomstige) persoonlijke financiële belangen die
een raakvlak kunnen hebben met het werk voor de werkgever kenbaar zijn. Daardoor
wordt vooraf duidelijk waar de risico's liggen en kunnen daar waar nodig maatregelen
worden getroffen. Ook kunnen eventuele interpretatieverschillen
over wat wel en niet toelaatbaar is aan het licht komen. Dat is niet alleen
in het belang van de organisatie maar ook in het belang van de ambtenaar.
Kenbaarheid kan worden bereikt door een meldplicht aan het bevoegd gezag.
Na de melding kan in het concrete geval vervolgens worden bezien of er maatregelen
nodig zijn om de schijn van belangenverstrengeling tegen te gaan. In de meeste
gevallen zal aanpassing van de taakinhoud voldoende soelaas kunnen bieden.
Zo is voorstelbaar dat met een ambtenaar die subsidieaanvragen beoordeelt,
wordt afgesproken dat hij niet belast zal worden met een aanvraag van het
bedrijf waarin hij een deelneming heeft. Indien een financieel belang onverenigbaar
is met de functie-inhoud en er geen toereikende maatregelen kunnen worden
getroffen die het risico op (de schijn van) belangenverstrengeling kunnen
wegnemen, ligt het op de weg van de ambtenaar om het desbetreffende belang
af te stoten. Het is immers primair diens eigen verantwoordelijkheid om te
voorkomen dat hij terecht komt in een situatie waarin (de schijn van) belangenverstrengeling
aanwezig is. In het kader van «goed ambtenaarschap» kan het bevoegd
gezag dan ook van de betrokken ambtenaar eisen dat hij het betreffende belang
dat met de functieinhoud onverenigbaar is, afstoot. Tegen de ambtenaar die
dat weigert en het met de functie onverenigbare financiële belang behoudt,
kunnen disciplinaire maatregelen worden getroffen.Oneigenlijke gebruik van in de functieuitoefening verkregen
informatieIntegriteitsrisico's kunnen ook ontstaan indien ambtenaren in de uitoefening
van de functie kunnen beschikken over kennis, die zij in de privé-sfeer
zouden kunnen aanwenden om er persoonlijk voordeel mee te behalen. Daarbij
gaat het niet zozeer om het risico van belangenverstrengeling in de functieuitoefening
maar veeleer om het risico op aantasting van de geloofwaardigheid van de organisatie.
Er moet op kunnen worden vertrouwd dat dit type informatie bij de overheid
in goede handen is en niet voor andere doeleinden dan waarvoor de overheid
die informatie heeft gekregen, wordt gehanteerd. Alleen al het bestaan van
de mogelijkheid van dergelijke oneigenlijke gedragingen kan een beeld oproepen
dat zich niet verhoudt met een zorgvuldig opererende en integere overheidsorganisatie.
Dit risico doet zich vooral voor bij ambtenaren werkzaam in die onderdelen
van de overheidsorganisatie waar over koersgevoelige informatie kan worden
beschikt en die privé beleggen.Om dit risico zoveel mogelijk in te perken is het zaak vooraf duidelijk
te maken welke effectentransacties ontoelaatbaar zijn. De ontoelaatbaarheid
van handel met voorkennis wordt in algemene zin al geregeld door de Wet toezicht
effectenverkeer 1995. Op grond van artikel 46 van de Wet toezicht effectenverkeer
1995 is handel met voorwetenschap verboden en strafbaar gesteld, ongeacht
of hier voordeel mee kan worden behaald. Ook het doorgeven van voorwetenschap
aan derden is in deze wet strafbaar gesteld.Niettemin is voorstelbaar om juist met het oog op integriteitsbewaking
verdergaande maatregelen te treffen in die zin dat reeds vooraf duidelijk
wordt gemaakt dat transacties in bepaalde fondsen in combinatie met de functie
ontoelaatbaar zijn. Het staat de werkgever vrij om ter invulling van het beginsel
van goed ambtenaarschap zo'n maatregel te treffen. Meerwaarde daarvan is dat
hiermee niet alleen het daadwerkelijk handelen met gebruik van voorwetenschap,
maar ook elke schijn daarvan vooraf zoveel mogelijk wordt uitgesloten. Bovendien
verschaft een concrete lijst van ontoelaatbare transacties de ambtenaar duidelijkheid
omtrent die transacties die niet zijn toegestaan. Bij het Ministerie van Economische
Zaken en het Ministerie van Financien, voorbeelden van organisaties waar gezien
de taakinhoud er een verhoogde kans bestaat om in aanraking te komen met koersgevoelige informatie, zijn al beleidsregels tot stand gebracht
die strekken tot het voorkomen van het mogelijk gebruik van voorwetenschap.Overigens kunnen zich situaties voordoen waarbij een ambtenaar redelijkerwijs
niet aan het voorgaande kan worden gehouden. Dat kan bijvoorbeeld spelen als
een ambtenaar vooraf een overeengekomen verplichting moet nakomen of gerechtigd
is of wordt in een nalatenschap waarin zich aandelen bevinden die op de lijst
voorkomen. In zo'n geval is het vaak onmogelijk te voorkomen dat een ontoelaatbare
transactie plaatsvindt. In die situatie kan een mogelijke oplossing worden
gevonden in het in beheer geven van het pakket aan een vermogensbeheerder
aan wie door middel van een schriftelijke overeenkomst het vrije beheer van
de effectenportefeuille is overgedragen. Hier geldt dat de volmachtgever op
grond van de volmacht geen invloed kan uitoefenen op de effectenportefeuille
en dit ook feitelijk niet doet.Ter handhaving van een lijst met ontoelaatbare transacties kan het periodiek
melden van het bezit van effecten alsmede, indien daar aanleiding toe is,
de in een bepaalde periode verrichte transacties, als sluitstuk eveneens een
zinvol instrument zijn.2.3.3 De meldplichtBovenstaande overwegingen hebben geleid tot het voorstel om in de Ambtenarenwet
een bepaling op te nemen die de mogelijkheid biedt om voor personeel bij het
rijk, provincies, gemeenten en waterschappen een meldplicht te regelen.De meldplicht kan zowel betrekking hebben op het hebben van financiële
belangen als op het bezitten van en verrichten van transacties in effecten.Uitgangspunt is dat alleen wettelijke maatregelen moeten worden getroffen
indien het te bereiken doel niet met reeds bestaande rechtspositionele instrumenten
kan worden bereikt.Voor een meldplicht is op basis van de Grondwet en het EVRM een formeel-wettelijke
basis noodzakelijk omdat deze de persoonlijke levenssfeer raakt. Als het gaat
om financiële belangen zonder dat daarbij sprake is van nevenwerkzaamheden,
is het regime van artikel 125 van de Ambtenarenwet en artikel 12 van de Militaire
Ambtenarenwet inzake nevenwerkzaamheden niet van toepassing. Dat betekent
dat op dit moment niet de verplichting kan worden opgelegd om deze belangen
te melden. Ook voor een verplichting om effectentransacties te melden ontbreekt
een formeel-wettelijke grondslag.Voor eventuele andere maatregelen, zoals een wijziging van de taakinhoud
en de verplichting om een bepaald belang af te stoten of het verbod om bepaalde
effectentransacties te verrichten, biedt het in de verscheidende rechtspositieregelingen
neergelegde beginsel van «goed ambtenaarschap» voldoende rechtspositionele
aanknopingspunten. Het voorliggende wetsvoorstel voorziet dan ook niet in
een wettelijke basis voor dit type maatregelen.De keuze van invoering van een meldplicht wordt overgelaten aan de decentrale
regelgevers. Meer nog dan bij nevenwerkzaamheden is de aanvaardbaarheid van
het hebben van financiële belangen of het verrichten van effectentransacties
sterk afhankelijk van de concrete omstandigheden. Dat hangt samen met de diversiteit
aan financiële belangen en transacties in relatie tot de functie die
men bekleedt en de organisatie waar men werkzaam is. Een verplichte melding
bij alle overheidsorganisaties is, gelet op de omstandigheden, niet altijd
passend of noodzakelijk. Daar komt bij dat het invoeren van een stelsel van
melding qua uitvoering zeer arbeidsintensief kan zijn. Om deze redenen wordt
niet de verplichting opgelegd tot het stellen van regels ter zake, maar
wordt de mogelijkheid geboden het instrument te hanteren daar waar dat ter
bewaking van de integriteit noodzakelijk wordt geacht.Kijkend naar de vereisten van proportionaliteit en subsidiariteit moet
de mogelijkheid tot het hanteren van die instrumenten niet verder gaan dan
noodzakelijk is ter bescherming van het belang van een goed functionerende
overheidsorganisatie. Van betekenis hierbij is dat het kenbaar moeten maken
van financiële belangen of financiële transacties aan de werkgever
een aantasting van de persoonlijke levenssfeer vormt, die aanzienlijk verder
gaat dan het moeten melden van nevenwerkzaamheden. In vergelijking tot het
bekleden van nevenfuncties, behoren financiële activiteiten veel meer
tot het privé-domein van de ambtenaar. Gelet hierop acht het kabinet
een meldplicht voor alle functionarissen niet in verhouding staan tot het
te bereiken doel. De voorgestelde bepaling kent daarom de beperking dat regels
omtrent een meldplicht alleen kunnen worden ingevoerd voor ambtenaren aangesteld
in een functie waaraan bijzondere risico's kleven. In het voorstel worden
in dat kader twee situaties onderscheiden. De meldplicht met betrekking tot
financiële belangen met als doel financiële belangenverstrengeling
in de functieuitoefening te voorkomen, kan alleen worden opgelegd aan ambtenaren
die aangesteld zijn in functies waaraan in het bijzonder het risico van financiële
belangenverstrengeling verbonden is. In paragraaf 2.3.2 onder het kopje
belangenverstrengeling zijn enkele voorbeelden gegeven van type functies waarbij
dat aan de orde kan zijn. De meldplicht met betrekking tot effectenbezit en
-transacties met als doel oneigenlijk gebruik van overheidsinformatie te voorkomen
is beperkt tot die functies waaraan het risico van oneigenlijk gebruik van
koersgevoelige informatie verbonden is. Dit type functie komt bijvoorbeeld
voor bij het Ministerie van Financien en het Ministerie van Economische Zaken.Deze beperking brengt met zich mee dat bij het opleggen van een meldplicht
steeds uitdrukkelijk gemotiveerd dient te worden waarom aan de desbetreffende
functie in het bijzonder de bovengenoemde risico's verbonden zijn. Ook op
dat niveau zal rekening dienen te worden gehouden met de reeds gememoreerde
beginselen van proportionaliteit en subsidiariteit.Voorts is de mogelijkheid om een meldplicht in te voeren – analoog
aan de al bestaande meldplicht voor nevenfuncties – beperkt tot die
financiële aangelegenheden die de belangen van de dienst voor zover deze
in verband staan met de functievervulling, kunnen raken.Dit betekent dat een meldplicht ter voorkoming van belangenverstrengeling
in de functie-uitoefening alleen betrekking kan hebben op die financiële
belangen die een bedreiging kunnen vormen voor de onafhankelijke en objectieve
functieuitoefening van de desbetreffende ambtenaar. Zo kan de meldplicht voor
de ambtenaar werkzaam bij facilitaire zaken die uitsluitend en alleen catering
in zijn takenpakket heeft, wel het financieel belang in een cateringsbedrijf
betreffen, maar niet een financieel belang in een computerbedrijf ook al heeft
zijn dienst daar wellicht een relatie mee.Voor de ambtenaar aangesteld in een functie waaraan in het bijzonder oneigenlijk
gebruik van koersgevoelige informatie verbonden is, houdt de beperking in
dat de meldplicht alleen betrekking kan hebben op het bezit van of transacties
in die effecten die een relatie kunnen hebben met de informatie waarvan hij
in zijn functieuitoefening kennis kan nemen. De mogelijkheid dat hij die informatie
oneigenlijk gebruikt, raakt zijn functievervulling in die zin dat het vertrouwen
in de desbetreffende ambtenaar en daarmee ook zijn verdere functioneren in
het geding kan zijn. Met bovenstaande beperkingen is de mogelijkheid om een meldplicht in te
voeren beperkt tot die gevallen waarin het belang van de integriteit van de
overheid het belang van de bescherming van de persoonlijke levenssfeer van
de ambtenaar overstijgt.3. Klokkenluiden3.1 AlgemeenIn de afgelopen periode is de samenleving geconfronteerd met het verschijnsel
dat ambtenaren aan buitenstaanders informatie verschaffen over feiten en omstandigheden
waarvan zij uitsluitend uit hoofde van hun ambtenaarschap kennis dragen, met
als doel om disfunctioneren of misstanden aan de orde te stellen. In de media
en literatuur wordt dit verschijnsel wel als klokkenluiden aangeduid. Vanuit
de Tweede Kamer en ook vanuit een centrale van overheidspersoneel zijn stemmen
opgegaan om de ambtenaar die misstanden aan de orde stelt, meer bescherming
te bieden.Het naar buiten brengen van negatieve signalen over het functioneren van
de overheid door overheidspersoneel leidt over het algemeen tot ongewenste
situaties. Het vertrouwen in de dienst kan worden ondermijnd en de interne
verhoudingen komen veelal onder spanning te staan met alle gevolgen van dien,
ook voor de klokkenluider zelf. Tegelijkertijd is het een groot goed als ambtenaren –
naar eer en geweten – de verantwoordelijkheid nemen om misstanden aan
de orde te stellen. Dit kan bijdragen aan het waarborgen van de integriteit
van het openbaar bestuur. Het moet dan uiteraard wel om serieuze aanwijzingen
voor misstanden gaan.Klokkenluiden kan ontstaan als niet op de geëigende wijze met signalen
over mogelijke misstanden wordt omgegaan. Belangrijke vraag is wat nu precies
de geëigende weg in deze is. Daarbij is het van belang terug te gaan
naar de kern van het probleem. Namelijk het voorkomen en beëindigen van
misstanden die afbreuk doen aan het goede functioneren van de openbare dienst.
Om dit doel te bereiken is nodig dat vermoedens kenbaar kunnen worden gemaakt,
serieus worden genomen, onderzocht worden en, indien ze juist zijn, in een
oplossing wordt voorzien, en de signalerende ambtenaar daarvan uiteindelijk
geen nadelen ondervindt. Dat vraagt met name ook een adequate houding van
de organisatie die het betreft. Dat past bij een kwalitatief hoogwaardige
overheidsorganisatie.3.2 Procedure voor omgaan met vermoedens van misstandenWillen misstanden adequaat worden opgelost, dan moet binnen elke overheidsorganisatie
helder zijn hoe met vermoedens van misstanden moet worden omgegaan. In het
nieuwe onderdeel m van artikel 125, eerste lid, van de Ambtenarenwet wordt
de verschillende overheden de verplichting opgelegd daarvoor een procedure
vast te stellen. Door deze bepaling is verzekerd dat deze overheden ter zake
regels stellen en beleid voeren.Uitgangspunt moet zijn dat misstanden of vermoedens daarvan altijd intern aan de orde worden gesteld, opdat degenen die verantwoordelijkheid
dragen in staat worden gesteld onvolkomenheden aan te pakken. Dat is de primaire
norm die direct voortvloeit uit het beginsel van ministeriële cq bestuurlijke
verantwoordelijkheid. Eigenlijk is het niet meer dan vanzelfsprekend dat de
ambtenaar die kennis heeft van dergelijke zaken, een en ander intern bespreekt.
Dat is handelen als een goed ambtenaar betaamt. Het bewust achterhouden van
informatie is uit den boze. In de nota Integriteit van het openbaar bestuur is aangekondigd welke
procedure het kabinet voor het personeel bij de ministeries voor ogen heeft.
Kort gezegd komt de procedure op het volgende neer. Richtlijn is dat zaken
intern bij de lijnchef aan de orde moeten worden gesteld. Om te voorkomen
dat in de hiërarchische lijn stagnatie optreedt, voorziet de voorgestelde
procedure er in dat gemelde vermoedens over misstanden te allen tijde en terstond
worden doorgeleid naar de hoogste ambtelijke top binnen de organisatie en
dat betrokkene van de top een schriftelijke ontvangstbevestiging ontvangt.
In dit hele traject kan ook de vertrouwenspersoon een rol spelen. Uitgangspunt
is dat met deze procedure de aangekaarte problemen zorgvuldig en integer worden
behandeld en, waar nodig, worden opgelost. Voor de uitzonderlijke situatie
waarin de ambtenaar niets meer naar aanleiding van zijn melding verneemt of
de ambtenaar niet tevreden is met de uiteindelijke conclusie, kan hij zich
wenden tot een commissie, de Commissie Integriteit Rijksoverheid, die een
gezaghebbend advies uitbrengt aan de desbetreffende minister. De commissie
is bevoegd voor alle ministeries.De procedure is bedoeld voor vermoedens van serieuze misstanden. In navolging
van de in het Verenigd Koninkrijk opgestelde Public Interest Disclosure Act
1998, zou het kabinet deze willen definiëren als op redelijke gronden
gebaseerde vermoedens van misstanden binnen de organisatie waar de ambtenaar
werkzaam is, betreffende:– een ernstig strafbaar feit,– een grove schending van regelgeving of beleidsregels,– het misleiden van justitie,– een groot gevaar voor volksgezondheid, veiligheid of milieu, of– het bewust achterhouden van informatie over deze feiten.Het moet derhalve gaan om zaken die van voldoende gewicht zijn en waarbij
geen persoonlijk gewin van de ambtenaar aan de orde is. De procedure is niet
bedoeld voor kritiek op de door de minister gemaakte beleidskeuzes of voor
rechtspositionele conflicten.Naar de mening van het kabinet is bovenstaande lijn waarbij meldingen
over misstanden worden doorgeleid naar de top van het ministerie met als sluitstuk
de voorziening een onafhankelijke commissie een gezaghebbend advies uit te
laten brengen, de aangewezen weg om misstanden of vermoedens daarvan aan de
orde te stellen en af te handelen. De procedure biedt de ambtenaar voldoende
mogelijkheden, legt de verantwoordelijkheid bij de organisatie en geeft de
garantie van een zorgvuldige afhandeling. Het is een procedure die zich concentreert
op het wegnemen van de oorzaak van klokkenluiden, te weten het onvoldoende
adequaat oppakken van signalen over eventuele misstanden.Het kabinet kan zich goed voorstellen dat voor personeel bij de provincies,
de gemeenten en waterschappen een vergelijkbare voorziening wordt getroffen,
uiteraard toegesneden op de lokale situatie. De voorgestelde bepaling ter
zake in de Ambtenarenwet biedt daartoe de ruimte.Voor de goede orde zij opgemerkt dat een procedure als hiervoor beschreven
uiteraard onverlet laat het in de Algemene wet bestuursrecht neergelegde recht
voor een ieder om een klacht bij een bestuursorgaan in te dienen over de wijze
waarop een bestuursorgaan zich in een bepaalde aangelegenheid jegens hem of
een ander heeft gedragen. Onder omstandigheden zou een ambtenaar er ook voor
kunnen kiezen om die weg te bewandelen. Die weg is echter niet toegeschreven
op de behandeling van vermoedens van ernstige misstanden.3.3 Rechtsbescherming van de ambtenaarAmbtenaren die volgens de voorgeschreven procedure misstanden aan de orde stellen, dienen voldoende rechtsbescherming te krijgen. Procestechnisch
biedt de Algemene wet bestuursrecht de voorzieningen om repressief tegen eventuele
maatregelen op te komen. Als zij met rechtspositionele besluiten of handelingen
in de zin van de Algemene wet bestuursrecht worden geconfronteerd, kan daartegen
bezwaar en beroep worden ingesteld. Verder voorziet de Algemene wet bestuursrecht
sinds kort in een klachtrecht voor gedragingen van bestuursorganen jegens
de ambtenaar.Eén van de maatregelen waarmee een ambtenaar kan worden geconfronteerd
betreft een disciplinaire maatregel. Vast staat dat de ambtenaar die gebruik
heeft gemaakt van de procedure voor de omgang met vermoedens van misstanden,
niets te verwijten valt en dus ook niet disciplinair kan worden getroffen.In de praktijk zien we dat soms sprake is van andere maatregelen dan disciplinaire
straffen, de zogenoemde ordemaatregelen. De meeste rechtspositievoorschriften
geven de ruimte om de betrokken ambtenaar over te plaatsen of te schorsen,
indien het belang van de dienst dat vereist. De ambtenaar kan daarmee worden
geconfronteerd zonder dat sprake is van plichtsverzuim. Immers, ook al heeft
de ambtenaar de vereiste zorgvuldigheid betracht, dan nog kunnen de onderlinge
verhoudingen op de werkplek zodanig verstoord zijn geraakt dat een overplaatsing
of schorsing vanuit de optiek van het dienstbelang toch nodig lijkt. Dat wringt
des te meer, omdat overplaatsing of schorsing als ordemaatregel in de beleving
veelal niet wordt onderscheiden van een disciplinaire straf.Behalve met expliciete rechtspositionele maatregelen, kan de ambtenaar
die misstanden aan de orde stelt ook met andere minder grijpbare invloeden
worden geconfronteerd, zoals verslechtering van de werkomstandigheden of verminderde
promotiekansen.Het kabinet is van mening dat een ambtenaar die volgens de procedure zaken
aan de orde stelt tegen deze negatieve maatregelen moet worden beschermd.
Om die reden voorziet het wetsvoorstel eveneens in een opdracht om de rechtsbescherming
te regelen van de ambtenaar die de procedure voor omgang met vermoedens van
misstanden volgt of heeft gevolgd. Uitgangspunt daarvan moet zijn dat de ambtenaar
niet met negatieve maatregelen mag worden geconfronteerd wegens het ter sprake
brengen van vermeende misstanden. Voor het personeel bij de ministeries zal
een bepaling van die strekking in het Algemeen Rijksambtenarenreglement worden
opgenomen.3.4 Het recht op vrijheid van meningsuitingDe ambtenaar heeft, met inachtneming van de in 125a van de Ambtenarenwet
neergelegde grenzen, het recht op vrijheid van meningsuiting. Als een ambtenaar
met een beroep op dit recht toch naar buiten treedt, zal de aanvaardbaarheid
daarvan afhangen van de vraag of een van de grenzen uit artikel 125a is overschreden.
De uitoefening van het recht mag er – kort gezegd – niet toe leiden
dat de openbare dienst niet meer naar behoren kan functioneren.In zijn algemeenheid is vooraf niet eenduidig aan te geven wat wel en
wat niet mag. Dat is afhankelijk van de concrete situatie, zoals bijvoorbeeld
de positie van de ambtenaar, de aard van de uiting, de betrachte zorgvuldigheid
enz. Gaat het om een melding van een misstand, dan zal bij het achteraf beoordelen
van de toelaatbaarheid van de uiting, de vraag of er een heldere interne procedure
is en of daar ook gebruik van is gemaakt, een rol spelen.In die situatie loopt de ambtenaar dus het risico dat hem plichtsverzuim kan worden verweten als hij bewust geen gebruik heeft gemaakt van
een beschikbare interne procedure.ArtikelsgewijsArtikel IOnderdeel A: artikel 125, eerste lid, onderdeel lMet de voorliggende wijziging (in samenhang met het voorgestelde derde
lid) wordt aan de overheden bedoeld in artikel 125 van de Ambtenarenwet, de
opdracht gegeven om in bepaalde gevallen de openbaarheid van de gemelde en
geregistreerde nevenwerkzaamheden te regelen. Deze opdracht sluit aan bij
het stelsel van melding en registratie van nevenwerkzaamheden zoals dat thans
in de Ambtenarenwet is neergelegd. Ook daar is de systematiek gehanteerd waarbij
aan de verschillende overheden geclausuleerd de opdracht is gegeven voorschriften
vast te stellen. De rechten en plichten voor de ambtenaar vloeien voort uit
de regels die vervolgens op sectoraal niveau worden vastgesteld.Door deze wijziging kan tot actieve openbaarmaking worden overgegaan van
nevenwerkzaamheden van de ambtenaar aangesteld in een functie waarvoor openbaarmaking
ter bescherming van de integriteit van de openbare dienst nodig is, zonder
toestemming van de betrokken ambtenaar. In paragraaf 2.2 is aangegeven
aan welke functies kan worden gedacht. Een en ander laat onverlet dat mits
betrokkenen daar mee instemmen, ook de nevenwerkzaamheden van andere ambtenaren
openbaar gemaakt kunnen worden.Het spreekt voor zich dat de openbaarmaking alleen ziet op nevenwerkzaamheden
die door het bevoegd gezag zijn geregistreerd. De registratie geeft informatie
over welke nevenwerkzaamheden worden vervuld, maar ook over het feit dat de
betreffende nevenfunctie kennelijk toelaatbaar wordt geacht.Onderdeel A: artikel 125, eerste lid, onderdeel mOok deze wijziging is conform de systematiek van artikel 125, eerste lid,
vorm gegeven. Het betreft een opdracht om een procedure vast te stellen met
betrekking tot het omgaan met vermoedens van misstanden en de bescherming
van de ambtenaar die de procedure volgt dan wel heeft gevolgd. Uitgangspunt
is dat de procedure zowel voor de ambtenaar als de werkgever een heldere weg
biedt voor het omgaan met vermoedens van misstanden. De opdracht is zo geformuleerd
om de overheden bij de vormgeving rekening te kunnen laten houden met de lokale
bedrijfsvoering en andere concrete omstandigheden.Onderdeel B: artikel 125, tweede lidMet dit voorstel wordt de mogelijkheid geopend om ten aanzien van financiële
belangen alsmede ten aanzien van het bezit van en transacties in effecten
een meldplicht in te voeren. Omdat niet de opdracht maar de mogelijkheid wordt geboden om regels te stellen over het melden is
deze materie in een afzonderlijk lid ondergebracht. De formulering is zo gekozen
dat zowel (de schijn van) belangenverstrengeling door het hebben van bepaalde
financiële belangen als (de schijn van) oneigenlijk gebruik van in de
functieuitoefening verkregen informatie bij privé-effectentransacties
kan worden tegengegaan. Voor het begrip effecten zij verwezen naar artikel
1 van de Wet toezicht effectenverkeer 1995. Onderdeel B: artikel 125, derde lidDoor tussenvoeging van een nieuw tweede lid is de inhoud van het oude
tweede lid ondergebracht in een nieuw derde lid. Omdat veenschappen en veenpolders
inmiddels zijn komen te vervallen, worden deze in het nieuwe derde lid niet
meer genoemd.De bepaling regelt dat ook voor het personeel bij de provincies, gemeenten,
en waterschappen over de onderwerpen genoemd in het eerste lid regels moeten
worden vastgesteld. Door de wijziging van het eerste lid behoren daar nu ook
het openbaar maken van nevenfuncties en een procedure voor het omgaan met
vermoedens van misstanden toe. Verder geeft de bepaling de basis om ook voor
het personeel bij de provincies, gemeenten, en waterschappen regels te kunnen
stellen over de melding van bepaalde financiële belangen en bepaalde
effectentransacties.Het derde lid (oud) betrof overgangsrecht bij de invoering van artikel
125 van de Ambtenarenwet. Omdat dit overgangrecht thans zijn relevantie heeft
verloren, is van de gelegenheid gebruik gemaakt deze bepaling te schrappen.Artikelen II en IIIIn dit voorstel worden de voorgestelde wijzingen in de Ambtenarenwet eveneens
doorgevoerd in de Militaire Ambtenarenwet 1931 en de Politiewet 1993. Daaraan
liggen dezelfde overwegingen ten grondslag als voor de voorgestelde wijzigingen
in de Ambtenarenwet.De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,K. G. de VriesDe Staatssecretaris van Defensie,H. A. L. van HoofXNoot1Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27602-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl