Bestrijding internationaal terrorisme; Brief minister over de situatie in Afghanistan
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-07 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27925, nr. 127

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

06-05-2004

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2003-2004

27925 nr. 127

16-04-2004

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamDe situatie in AfghanistanInternationale conferentie in BerlijnDDR en SSRDrugsVerkiezingenPolitieke hervormingenWederopbouwMensenrechtenHet nieuwe operatieplan van de NavoProvincial Reconstruction TeamsOntplooiing van het Apache-detachementDe inzet van de Apache-helikoptersHet operatiegebied van de Apache-helikoptersOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27925Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 44 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 925Bestrijding internationaal terrorismenr. 127BRIEF VAN DE MINISTERS VAN BUITENLANDSE ZAKEN EN DEFENSIE EN VOOR ONTWIKKELINGSSAMENWERKINGAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 16 april 2004Op 31 maart en 1 april jl. heeft in Berlijn een internationale
donorconferentie over Afghanistan plaatsgevonden die succesvol is verlopen.
Daarnaast heeft op 14 april jl. de Noord-Atlantische Raad (NAR) zijn
goedkeuring gehecht aan het nieuwe operatieplan van de Navo voor de «International
Security Assistance Force» (ISAF) in Afghanistan. Hiermee kan ISAF het
operatiegebied gefaseerd en op termijn tot heel Afghanistan uitbreiden. In
beide gebeurtenissen zien wij aanleiding u nader te informeren over de situatie
in Afghanistan.Met Kamerstuk 27 925 nr. 109 bent u op 30 januari jl. geïnformeerd
over het regeringsbesluit met Apache-gevechtshelikopters deel te nemen aan
ISAF. Daarbij is gesteld dat de inzet van de Apache-helikopters bij de uitvoering
van het nieuwe Navo-operatieplan voor de uitbreiding van het ISAF-gebied,
een nieuw regeringsbesluit noodzakelijk maakt. In overeenstemming met het
Toetsingskader informeren wij u hierbij over het nieuwe Navo-operatieplan,
het regeringsbesluit de Nederlandse Apache-helikopters ook onder het nieuwe
operatieplan ter beschikking te stellen aan ISAF, de gevolgen daarvan voor
de inzet van de Apache-helikopters, en over de voorwaarden waaronder dat gebeurt.De situatie in AfghanistanNa meer dan twintig jaar gewapende strijd is Afghanistan nog steeds een
getraumatiseerd land en blijven de noden in grote delen van het land hoog.
De economie en de infrastructuur hebben grote schade opgelopen, de basisvoorzieningen
zoals onderwijs, gezondheidszorg en veilig drinkwater schieten ernstig tekort
en het land ligt bezaaid met mijnen. De levensomstandigheden zijn hard: eenzijdig
voedsel, hoge kinderen moedersterfte, koude winters, en een groot gebrek aan
adequate huisvesting en primaire gezondheidszorg. Papaverteelt en drugshandel
zijn sterk toegenomen en een effectieve capaciteit voor het bestuur van het
land is nog in opbouw. Een ontwikkeling waarbij Afghanistan verwordt tot een staat die wordt gecontroleerd door een klasse van corrupte regionale
bestuurders en internationale drugskartels is niet in het Nederlands belang.
In een dergelijke staat zou tevens wederom ruimte kunnen ontstaan voor terroristische
netwerken als Al Qa'ida, dat met het verdrijven van het Taliban-regime eind
2001 juist een grote slag is toegebracht.Ondanks de enorme problemen moet ook worden opgemerkt dat er in Afghanistan
veel positieve ontwikkelingen zijn waar te nemen. De resterende elementen
van Al Qa'ida, Taliban en Hezb-e-Islami zijn niet meer in staat tot grootschalig
militair optreden. Het gezag van de Afghaanse interim-regering neemt toe en
de opbouw van een regeringsapparaat, inclusief strijdkrachten en politie,
vordert gestaag. De komende verkiezingen kunnen de legitimiteit van de regering
nog verder vergroten. Miljoenen kinderen, onder wie veel meisjes, gaan weer
naar school. Er is een goede basis gelegd voor de wederopbouw en de internationale
gemeenschap heeft zich nadrukkelijk verbonden met de toekomst van Afghanistan.De wederopbouw van Afghanistan en de noodzakelijke politieke hervormingen
zijn onlosmakelijk verbonden met de veiligheidssituatie. Twee jaar nauwe internationale
betrokkenheid met Afghanistan heeft uitgewezen dat veiligheid een noodzakelijke
voorwaarde is voor wederopbouw en vice versa. Zo heeft het gebrek aan veiligheid
in het zuiden en zuid-oosten ertoe geleid dat hulpverleners zich uit bepaalde
regio's hebben teruggetrokken. Mede als gevolg hiervan krijgt de Pashtun-bevolking
in die gebieden het gevoel dat de positieve ontwikkelingen aan haar voorbijgaan,
waarop zij zich vaak weer tot de Taliban wendt.Het verbeteren van de veiligheidssituatie heeft dan ook de hoogste prioriteit.
Deze situatie blijft, hoewel er aanzienlijke regionale verschillen zijn, in
het algemeen onzeker. Mede dankzij het optreden van ISAF is de situatie in
Kabul relatief rustig en is de Afghaanse interim-regering erin geslaagd de
grondslag te leggen voor een verdere uitbreiding van een effectief centraal
gezag in geheel Afghanistan. Het gezag van de interim-regering is buiten de
stad Kabul nog steeds beperkt, al is het duidelijk aan het toenemen. Regionale
en lokale leiders, van wie sommigen een positie bekleden binnen de interim-regering,
beschikken nog steeds over eigen milities en zijn in hun eigen gebieden machtiger
dan de centrale regering. Verder komen er regelmatig schermutselingen tussen
regionale leiders voor. Zo waren de stad Herat en de provincies Faryab en
Balkh onlangs het toneel van gewelddadigheden. Het conflict in de provincie
Faryab betreft een machtsstrijd tussen de regering in Kabul en de etnisch
Oezbeekse krijgsheer Dostum. Het optreden van Afghaanse regeringstroepen in
Faryab kan gezien worden als een voorbeeld van de toenemende invloed van de
regering in de provincie.Om verbetering te brengen in de veiligheidssituatie dient militair te
worden opgetreden tegen de nog aanwezige terroristische elementen. Met dit
oogmerk worden in het kader van de operatie Enduring Freedom door de Verenigde
Staten en een aantal coalitiegenoten gevechtsoperaties uitgevoerd tegen resterende
elementen van Al Qa'ida, Taliban en Hezb-e-Islami, in het bijzonder in het
oosten en zuiden van Afghanistan. Deze gevechtsoperaties binden de resterende
elementen van deze strijdgroepen, en dragen daarmee bij aan de veiligheid
van de huidige en toekomstige operatiegebieden van ISAF.Voorts dient de invloed van de lokale en regionale krijgsheren te worden
ingedamd. Zij hebben in sommige gevallen een negatieve invloed op de veiligheidssituatie
en hebben daarnaast het vermogen het verkiezingsproces en de politieke
hervormingen te bemoeilijken. Verder hebben zij een groot aandeel in de veelvoorkomende
mensenrechtenschendingen. Het is van belang dat deze beperking van hun positie
gepaard gaat met een vergroting van hun betrokkenheid bij de opbouw van een
centraal gezag in Kabul (het «Bonn-proces») en het proces van
staatsvorming. Dit gebeurt onder meer door de regionale leiders een plaats
te geven in de nieuwe politieke structuren en door hervormingen van de veiligheidssector
(Security Sector Reform, SSR). Van SSR maakt een door Japan geleid programma
van Ontwapening, Demobilisatie en Reïntegratie (DDR) deel uit. Door uitvoering
van een door het Verenigd Koninkrijk geleid programma voor drugsbestrijding
in het kader van SSR kan ook de financiële basis van de regionale en
lokale leiders worden ondergraven. De andere onderdelen van SSR zijn de vorming
onder Amerikaanse leiding van een nieuw Afghaans leger, de opbouw onder Duitse
leiding van een nieuw politieapparaat en de hervorming onder Italiaanse leiding
van de justitiële sector.De verdere stabilisering van Afghanistan kent vele facetten en vergt derhalve
de inzet van een breed instrumentarium. Alleen door middel van een duurzame
betrokkenheid zal de internationale gemeenschap in staat zijn de benodigde
middelen te genereren. Het kabinet blijft bereid hierin zijn verantwoordelijkheid
te nemen en zijn aandeel bij te dragen. Nederland is zich bewust van de nauwe
samenhang tussen wederopbouw, politieke hervormingen en veiligheid in Afghanistan
en poogt hier op een coherente en duurzame wijze aan bij te dragen. Zoals
bekend is eind 2003 besloten om Afghanistan op te nemen in de lijst van partnerlanden
in de ontwikkelingssamenwerking. Verder heeft de ministerraad onlangs besloten
het ambassadekantoor in Kabul op te waarderen naar een zelfstandige ambassade.
De uitzending van Nederlandse militairen, zowel in het kader van ISAF als –
in het recente verleden – operatie Enduring Freedom, is deel van het
instrumentarium dat wordt ingezet ter stabilisering van Afghanistan, evenals
de Nederlandse bijdrage aan het Afghanistan Reconstruction Trust Fund (ARTF)
waarmee de Afghaanse overheid de wederopbouw van het land kan bekostigen.Internationale conferentie in BerlijnDe Berlijn-conferentie werd bijgewoond door 65 landen en internationale
organisaties, veelal vertegenwoordigd op hoog politiek niveau. De conferentie
was om een aantal redenen een succes. Eens te meer werd duidelijk hoezeer
de Afghaanse regering hecht aan het wederopbouwproces van Afghanistan («ownership»).
Verder heeft de internationale gemeenschap blijvende, meerjarige steun in
zowel militair opzicht als bij wederopbouw toegezegd («partnership»).Het rapport «Securing Afghanistan's Future» (SAF), waarin
voor de komende zeven jaar de behoeften worden omschreven om Afghanistan uit
de ergste armoede te verheffen, werd in Berlijn begroet als een goede basis
voor de verdere ontwikkeling van het land. Het rapport geeft een grondige
financieel-economische analyse van de voorwaarden voor wederopbouw.De conferentie werd afgesloten met een Slotverklaring met drie annexen
(vide bijlagen1 ). De belangrijkste daarvan is«The
Way Ahead – The Workplan of the Afghan Government», waarin de
Afghaanse autoriteiten zich binden aan een werkplan met duidelijke doelen
en tijdslijnen. Om het werkplan mogelijk te maken heeft de internationale
gemeenschap een bedrag van 8,2 miljard dollar voor de komende drie jaar toegezegd.
Hierdoor is 69 procent van de benodigde fondsen voor die periode gedekt. Nederland
zegde een bedrag van 100 miljoen euro toe voor de komende drie
jaar. Daarvan zal 75 miljoen euro worden ingezet ten behoeve van het Afghanistan
Reconstruction Trust Fund (ARTF). De resterende 25 miljoen euro zal worden
besteed aan humanitaire hulp en aan activiteiten uit het Stabiliteitfonds.
In het verleden zijn uit het Vredesfonds projecten gesteund op het gebied
van DDR, politie, vernietiging van kleine wapens, SSR-seminars en ontmijning.Samen met andere grote donoren zoals Duitsland, Noorwegen en Canada pleitte
Nederland voor het centraal stellen van de volgende vier elementen in het
wederopbouwproces: effectieve armoedebestrijding en sociaal beleid (met nadruk
op onderwijs en gezondheidszorg), waarbij ook de particuliere sector moet
worden betrokken; de positie van vrouwen en respect voor mensenrechten; verbeterde
donorcoördinatie; en goed bestuur, in het bijzonder het breken van de
macht van krijgsheren en andere ondemocratische lokale leiders. Voor een overzicht
van alle toezeggingen gedaan in Berlijn verwijzen wij naar de bijlagen (slotverklaring
met drie annexen; overzicht toezeggingen).DDR en SSRHet DDR-proces is langzaam op gang gekomen. Nu de verschillende testprojecten
(«pilots») redelijk succesvol blijken, dient op korte termijn
overgestapt te worden op een volwaardige demobilisatie. Dan zal blijken of
de regionale heersers werkelijk bereid zijn hun wapens in te leveren. Ook
om geweld en intimidatie in de aanloop naar de verkiezingen te beperken is
het van belang dat het DDR-proces wordt versneld en geïntensiveerd. Hiertoe
zijn in het Afghaanse werkplan dat is aangenomen tijdens de Berlijn-conferentie
ambitieuze doelstellingen geformuleerd. Dit betreft de demobilisatie van veertig
procent van alle militieleden, alsmede de plaatsing van alle zware wapens
onder internationaal toezicht vóór de verkiezingen. Er bestaat
algemene overeenstemming dat een succesvol DDR-proces een belangrijke voorwaarde
is voor het vergroten van de veiligheid en voor het teruggeven aan de regering
van het monopolie op de inzet van machtsmiddelen.Het SSR-proces heeft er tot op heden toe geleid dat het nieuwe Afghaanse
Nationale Leger momenteel elf bataljons telt – ongeveer 7 500 militairen –
die actief bijdragen aan de stabilisering van het eigen land. Ook met de opbouw
van politie- en douanediensten is goede voortgang geboekt. Overigens heeft
de Afghaanse interim-regering onlangs besloten tot de oprichting van een Afghaanse
Nationale Garde.DrugsHet drugsprobleem in Afghanistan is immens. Ongeveer driekwart van de
opium en heroïne in de wereld is afkomstig uit Afghanistan en de drugseconomie
genereert volgens het Internationale Monetaire Fonds ongeveer de helft van
het Afghaanse BNP. In een groeiend aantal gebieden in Afghanistan vormen de
teelt van papaver en de verwerking van en handel in verdovende middelen belangrijke
destabiliserende factoren. Het succes van de strijd hiertegen is van groot
belang voor de toekomst van Afghanistan en de vestiging van een effectief
centraal gezag. Daarnaast worden de goede relaties tussen Afghanistan en zijn
buurlanden mede bepaald door de mate waarin Kabul in staat is de grensoverschrijdende
effecten van de drugsteelt een halt toe te roepen. Om de samenwerking tussen
Afghanistan en haar buren verder te bevorderen werd en marge van de Berlijn-conferentie
een samenwerkingsovereenkomst ondertekend. De strijd tegen drugs wordt primair
gevoerd door de Afghanen zelf en de regering verdient daarvoor steun van de
internationale gemeenschap. Bij de strijd tegen drugs is het van groot belang
dat de boeren een alternatief wordt geboden voor de teelt van papaver.Het Verenigd Koninkrijk leidt de internationale donorinspanningen op het
gebied van drugsbestrijding, samen met de VN-organisatie UNODC. Op 9 februari
jl. organiseerden UNODC, het VK en de Afghaanse autoriteiten in Kabul een
grote drugsconferentie waar de Afghaanse Nationale Drugsstrategie werd besproken.
Het rapport «Securing Afghanistan's Future» stelt dat de aanpak
van de drugseconomie een essentieel en onlosmakelijk onderdeel zal moeten
zijn van de wederopbouwactiviteiten.In VN-veiligheidsraadresoluties 1386 en 1510 is het mandaat van ISAF ten
aanzien van drugsbestrijding beperkt tot het leveren van veiligheidsassistentie
aan andere actoren. Zowel in het huidige als in het nieuwe operatieplan heeft
ISAF onder meer tot taak assistentie te verlenen bij de Security Sector Reform
(SSR). Dit proces wordt geleid door enkele grote landen en de door het Verenigd
Koninkrijk geleide anti-drugsinspanning maakt daar deel van uit. De Afghaanse
overgangsregering heeft inmiddels een bewapende anti-drugseenheid opgericht
die naar verwachting nog zal worden uitgebreid. Op de rol van de Apache-helikopters
bij de strijd tegen drugs zal later in deze brief nader worden ingegaan.VerkiezingenPresident Karzai heeft tijdens de conferentie in Berlijn bekendgemaakt
dat de presidents- en parlementsverkiezingen gelijktijdig in september 2004
zullen plaatsvinden. De definitieve datum is nog niet bekend. Het houden van
verkiezingen is belangrijk voor de legitimatie van de regering. Ter voorbereiding
van de verkiezingen zet UNAMA, de VN-missie in Afghanistan, thans alles op
alles om het registratieproces af te ronden. In de grote steden verloopt dit
proces naar wens, met uitzondering van de registratie van vrouwen. In mei
zal de registratie worden uitgebreid, vooral in de plattelandsgebieden.Ook de registratie van politieke partijen verloopt langzaam. Op 11 oktober
jl. heeft president Karzai de Afghaanse wet op de politieke partijen bekrachtigd,
maar op dit moment zijn slechts enkele politieke partijen geregistreerd. De
veiligheidssituatie is een belangrijk punt van zorg. Nederland heeft een forse
financiële bijdrage geleverd aan de beveiliging van het registratieproces
(vijf miljoen euro). Tijdens de Berlijn-conferentie werd in totaal 66 miljoen
euro toegezegd voor de begroting van de eigenlijke verkiezingen. Nederland
heeft hiervan een bedrag van twee miljoen euro toegezegd. Daarmee heeft Nederland
in totaal zeven miljoen euro bijgedragen aan het verkiezingsproces.Momenteel wordt bezien hoe buitenlandse hulp bij de beveiliging van de
verkiezingen vorm zou moeten krijgen. Op verzoek van de Afghaanse overgangsregering
en UNAMA zal ISAF de komende presidents- en parlementsverkiezingen in het
ISAF-operatiegebied op het terrein van veiligheid ondersteunen. ISAF zal echter
niet de verantwoordelijkheid voor een goed verloop van deze verkiezingen overnemen.
Deze verantwoordelijkheid blijft een zaak van de Afghaanse overgangsregering
en UNAMA terwijl de Afghaanse veiligheidsinstanties primair verantwoordelijk
zijn voor het verzekeren van de veiligheid, zoals het beveiligen van stembureaus.De Navo heeft besloten dat de ondersteuning van de verkiezingen in de
noordelijke en mogelijk de westelijke provincies zal worden verleend in de
vorm van een versnelde uitbreiding van het aantal Navo-Provincial Reconstruction
Teams (PRT's) en een tijdelijke versterking van bestaande en nieuwe PRT's,
en eventueel daarnaast door middel van de tijdelijke inzet van een snelle
reactiemacht die kan reageren op verslechteringen in de veiligheidssituatie.
In het operatiegebied van Kabul en omstreken zullen de ISAF-eenheden
de verkiezingen ondersteunen door op dezelfde wijze te opereren als tot dusver.
Op de ontwikkelingen rond PRT's zal later in deze brief nader worden ingegaan.Politieke hervormingenInstitutionele hervormingen en capaciteitsopbouw zijn essentieel voor
het welslagen van de wederopbouw. Sinds de Constitutionele Loya Jirga in januari
jl. lijkt president Karzai aan invloed te hebben gewonnen en zijn de krijgsheren
meer bereid concessies te doen. Nu het centrale gezag aan macht wint, lijken
verschillende krijgsheren een positie bij het centrale gezag veilig te willen
stellen. President Karzai heeft hervormingen in gang gezet door de benoeming
van vertrouwelingen en heeft onlangs weer enkele gouverneurs en politiechefs
vervangen. Recent is de burgemeester van Kabul vervangen nadat vorig jaar
de politiechef van Kabul eenzelfde lot onderging; beiden vanwege vermeende
corruptie.Ten aanzien van de capaciteitsopbouw heeft minister Ghani (Financiën)
programma's ontwikkeld en voor financiering aan het ARTF voorgelegd. Naar
verwachting zullen deze spoedig worden aangenomen en kan de implementatie
van start gaan. Ook werkt minister Ghani aan een saneringsplan voor het ambtenarenbestand.WederopbouwOm de overheden op het laagste niveau te bereiken en te betrekken bij
de wederopbouw, alsmede om de bevolking zichtbare vooruitgang te bieden, heeft
de Afghaanse overheid het National Solidarity Programme ontwikkeld. Hierbij
krijgen dorpen eigen fondsen voor wederopbouw. In de gekozen dorpsraden (shura's)
wordt over de inzet van deze middelen besloten. Dit drie-jarige programma
heeft reeds 3000 dorpen bereikt. Een soortgelijk programma wordt eveneens
ontwikkeld op districtniveau (het zgn. National Stabilisation Program).In meerdere sectoren wordt vooruitgang geboekt. Zo krijgen meer dan vijf
miljoen kinderen nu primair en secundair onderwijs. Verder heeft de overheid
het plan opgevat om een basispakket gezondheidsvoorzieningen te verstrekken
en ziekenhuizen te verbeteren. Op het gebied van de gezondheidszorg, in het
bijzonder de moeder- en kindsterfte, staat Afghanistan momenteel onderaan
de lijst van Minst Ontwikkelde Landen.MensenrechtenDe mensenrechtensituatie in Afghanistan is slecht. De rechtsstaat is vrijwel
afwezig. De schendingen uit het verleden zijn nog niet aangepakt; vrouwen,
kinderen en teruggekeerde vluchtelingen hebben een bijzonder kwetsbare positie
en het rechtssysteem moet van de grond af worden opgebouwd. Wel biedt de nieuwe
grondwet in theorie een goede basis voor respect voor de mensenrechten. Ondanks
de goede wil bij delen van de regering worden hervormingen ernstig bemoeilijkt
door de tegenwerking van krijgsheren en conservatieve krachten in alle lagen
van de bevolking. Zo probeert de Afghaanse onafhankelijke mensenrechtencommissie
schendingen in kaart te brengen en de mogelijkheden voor «transitional
justice» te onderzoeken, maar ondervindt zij tegenwerking en ontbeert
ze mogelijkheden tot afdwinging. Nederland steunt vooralsnog geen specifieke
mensenrechtenprojecten, maar beziet de mogelijkheden om zulks te gaan doen.Het nieuwe operatieplan van de NavoMet resolutie 1510 van de VN-veiligheidsraad (13 oktober 2003) heeft
ISAF het mandaat gekregen niet alleen in Kabul en omgeving maar in geheel
Afghanistan de Afghaanse overgangsregering te assisteren bij het handhaven
van de veiligheid. In dat kader heeft ISAF reeds op 31 december 2003
het commando over het PRT in Kunduz overgenomen. Zoals bekend fungeert Duitsland
als «lead nation» van het PRT in Kunduz.Tijdens de informele bijeenkomst van de ministers van Buitenlandse Zaken
van de Navo-landen op 2 april jl. werd het belang van het welslagen van
de ISAF-operatie breed benadrukt. De NAR stemde op 14 april jl. in met
het nieuwe operatieplan, waarmee ISAF een belangrijke bijdrage kan leveren
aan het vergroten van de veiligheid en stabiliteit in Afghanistan.Voor de inzet van de Nederlandse Apache-helikopters heeft dit operatieplan
enkele gevolgen. In de loop van de uitzendtermijn kan het operatiegebied van
Kabul en omstreken worden vergroot. Hiertoe zal de Navo pas overgaan als de
veiligheidssituatie het toelaat en als troepenleverende landen aan de Navo
voldoende middelen beschikbaar hebben gesteld om de taakuitvoering in deze
provincies waar te kunnen maken.De regering heeft besloten de Apache-gevechtshelikopters ook onder het
nieuwe operatieplan aan ISAF ter beschikking te stellen, onder de in deze
brief genoemde voorwaarden. De belangrijkste daarvan is dat de chef Defensiestaf,
onder de verantwoordelijkheid van de minister van Defensie, bij elke uitbreiding
van het operatiegebied rondom Kabul zal toetsen of de inzet van de Apache-helikopters
in het toegevoegde operatiegebied verantwoord is. Deze voorwaarden zullen
worden bekendgemaakt aan de Navo op het moment dat de hoogste militaire commandant
van de Navo (Saceur) met instemming van de NAR de «Activation Order»
van het operatieplan uitvaardigt.Het nieuwe operatieplan voorziet in vijf deels overlappende fasen:– Fase 1: beoordeling en voorbereiding. Deze fase is reeds begonnen
in december 2003;– Fase 2: geografische uitbreiding. Deze fase vangt aan met uitvaardiging
van de «Activation Order» van het operatieplan en valt uiteen
in vier stadia waarin het operatiegebied van ISAF zal worden uitgebreid tot
heel Afghanistan. De vestiging van nieuwe PRT's en overneming van bestaande
PRT's vormen de concrete uitwerking van deze gebiedsuitbreiding. Deze vier
stadia worden later in deze brief nader omschreven;– Fase 3: stabilisatie. Deze fase begint voor een PRT als deze geheel
operationeel inzetbaar is;– Fase 4: overdracht. ISAF begint verantwoordelijkheden over te
dragen aan het legitieme Afghaanse gezag;– Fase 5: terugtrekking. Alle verantwoordelijkheden worden overgedragen,
ISAF brengt de aanwezigheid geleidelijk terug.Volgens het nieuwe operatieplan kan ISAF het huidige operatiegebied, dat
bestaat uit Kabul en omgeving alsmede de vier provincies rondom het PRT in
Kunduz (Kunduz, Takhar, Baghlan, Badakshan), in vier stadia uitbreiden tot
heel Afghanistan. In het eerste stadium daarvan zullen de noordelijke provincies
aan het operatiegebied worden toegevoegd. Daarbij gaat het om de vijf provincies
(Balkh, Samangan, Jowzjan, Faryab, Sar-e-Pol) die nu worden bestreken door
het Britse PRT in Mazar-e-Sharif, alsmede – afhankelijk van Nieuw-Zeelandse
besluitvorming – de provincie Bamian waar zich het Nieuw-Zeelandse PRT
bevindt. Volgens de planning dient dit eerste stadium deze zomer
te zijn voltooid. Het streven is dat in het eerste stadium vier of vijf nieuwe
of bestaande PRT's onder ISAF-leiding zullen worden gebracht.In het tweede stadium zullen de westelijke provincies tot het operatiegebied
gaan behoren. Mogelijk zal dit stadium worden voltooid vóór
de presidents- en parlementsverkiezingen die nu zijn voorzien voor september.
Met de derde en vierde stadia zullen de zuidelijke respectievelijk oostelijke
provincies volgen. De centrale provincies rond de hoofdstad Kabul (Parwan,
Kapis, Logar, Wardag en de provincie Kabul) nemen een aparte positie in. Deze
provincies of delen daarvan kunnen na het eerste stadium aan het ISAF-operatiegebied
worden toegevoegd indien de Navo dit mogelijk acht.In het operatieplan wordt voorts per regio een snelle reactiemacht geformeerd
en kan door de commandant van ISAF luchtsteun worden gegeven. De snelle reactiemacht
is in staat bij een verslechtering van de veiligheidssituatie de Afghaanse
overgangsregering te assisteren bij de handhaving van de veiligheid. Verder
kan de reactiemacht worden ingezet bij een dreiging tegen of extractie van
één of meerdere PRT's.De termijn waarop ISAF zijn taken zal kunnen uitvoeren in de nieuwe gebieden
is afhankelijk van verbeteringen in de huidige veiligheidssituatie en de beschikbaarheid
van voldoende middelen. Op advies van Saceur zal de NAR verdere besluiten
nemen tot uitbreiding van het operatiegebied van ISAF.Provincial Reconstruction TeamsDe taak van een PRT is het bevorderen van een stabiele en veilige omgeving
teneinde de centrale Afghaanse regering in staat te stellen haar gezag uit
te breiden en opbouwwerkzaamheden van de centrale regering of derden mogelijk
te maken.PRT's doen dat door een laag militair profiel aan te nemen en door contacten
te leggen op alle niveaus van de plaatselijke samenleving. Met de kennis van
de plaatselijke omstandigheden die hiermee wordt opgedaan kan een PRT vormen
van instabiliteit, bijvoorbeeld een dreigend conflict tussen milities, in
een vroeg stadium onderkennen en tegengaan.Op dit moment zijn in Afghanistan twaalf PRT's actief waarvan er één,
het door Duitsland geleide PRT in Kunduz, onder verantwoordelijkheid van ISAF
valt. Het Britse PRT in Mazar-e Sharif en mogelijk ook het Nieuw-Zeelandse
PRT in Bamian zullen binnenkort overgaan van de operatie Enduring Freedom
naar ISAF. De overige PRT's worden door de VS geleid en vallen onder de operatie
Enduring Freedom. Over de termijn waarop deze PRT's zullen overgaan naar ISAF
zijn nu nog geen uitspraken te doen. Zowel de VS als de Navo hebben plannen
nieuwe PRT's op te richten.Ook Nederland ziet in dat de ontplooiing van PRT's op dit moment de enige
realistische mogelijkheid is voor een uitbreiding van de stabiliserende aanwezigheid
van een internationale troepenmacht en verdere versterking van het centrale
gezag buiten Kabul. Om hieraan een bijdrage te kunnen leveren bestudeert het
kabinet thans de wenselijkheid en mogelijkheid van deelname aan een PRT. De
Kamer is daarvan per brief op de hoogte gesteld op 5 maart jl. (Kamerstuk
27 925 nr. 119). Hiertoe is van 9 tot 18 maart een oriëntatiemissie
naar Afghanistan uitgevoerd. De eerste resultaten van deze oriëntatiemissie
laten zien dat een Nederlandse deelneming aan een PRT zeker tot de mogelijkheden
behoort. Nederland streeft daarbij naar samenwerking met andere landen. Overigens
blijft los van een bijdrage aan PRT's, een bijdrage aan operatie
Enduring Freedom tot de mogelijkheden behoren.Ontplooiing van het Apache-detachementHet Apache-detachement omvat zes gevechtshelikopters, waarvan er vier
permanent inzetbaar zijn, en ongeveer 135 militairen. De voorbereiding van
de ontplooiing heeft de nodige tijd gevergd omdat op het internationale vliegveld
van Kabul (KAIA) infrastructurele aanpassingen moesten worden verricht.Op 31 maart is de hoofdmacht in het missiegebied aangekomen. De eenheid
is vervolgens dezelfde dag overgedragen aan de Navo («Transfer of Authority»).
Inmiddels hebben de eerste operationele vluchten plaatsgevonden. De uitzendtermijn
van zes maanden is ingegaan op het moment van aankomst van de hoofdmacht in
het missiegebied. Het van kracht worden van het nieuwe operatieplan is niet
van invloed op deze uitzendtermijn.De inzet van de Apache-helikoptersMet het van kracht worden van het nieuwe operatieplan zal de inzet van
de Nederlandse Apache-helikopters in veel opzichten ongewijzigd blijven ten
opzichte van het huidige, op 19 december 2003 door de NAR goedgekeurde
operatieplan. Dit operatieplan lag ten grondslag aan het regeringsbesluit
van 30 januari 2004 tot inzet van de Apaches, dat op 11 februari
jl. brede parlementaire steun kreeg.In deze paragraaf zal eerst het takenpakket van de Apache-helikopters
worden besproken. Op mogelijke wijzigingen van het operatiegebied zal later
in deze brief worden ingegaan.Ongewijzigd blijven de volgende taken van de gevechtshelikopters onder
het huidige operatieplan:– het optreden als snelle reactie-eenheid: het geven van luchtsteun
aan grondeenheden, alsmede het desgevraagd uitvoeren van artilleriegeleiding
vanuit de lucht;– dominante presentie van dit wapensysteem in het inzetgebied, waaronder
tevens vallen het uitvoeren van luchtverkenningen, het uitvoeren van escortetaken,
en het beveiligen van grondkonvooien of transporthelikopters.Zoals door het kabinet werd uiteengezet tijdens het Algemeen Overleg van
11 februari jl. kunnen de Apache-helikopters volgens het huidige operatieplan
in enkele specifieke gevallen buiten het operatiegebied van Kabul en omstreken
gaan optreden:– verkenningen voor het vestigen van nieuwe PRT's;– een aanval op ISAF van buiten het operatiegebied;– noodgevallen, waaronder hulp in geval van een humanitaire ramp.Voor de inzet in deze gevallen moet de Nederlandse vertegenwoordiger in
het hoofdkwartier in Kabul vooraf toestemming verlenen onder verantwoordelijkheid
van de chef Defensiestaf. Meestal zal de Nederlandse vertegenwoordiger overleg
kunnen plegen met een daartoe door de chef Defensiestaf aangewezen functionaris
in Den Haag. Na verloop van tijd zal worden bezien of deze procedure uit het
oogpunt van operationele effectiviteit dient te worden gewijzigd.Onder het nieuwe operatieplan zullen er ook ISAF-transporten tussen de
gebieden van ISAF plaatsvinden. Dit heeft tot gevolg dat er bij ISAF een behoefte
zal ontstaan aan een snelle reactiemacht die over een grotere afstand
inzetbaar is en aan mogelijkheden om vanuit de lucht toezicht te houden. Luchtsteun,
bijvoorbeeld met Apache-helikopters, is hierbij van groot belang voor de veiligheid
van deelnemende ISAF-grondeenheden. De regering stemt dan ook in met de inzet
van de Apache-helikopters voor deze aard van bescherming van de eigen eenheden
of noodhulp, mits conform bovenomschreven procedure vooraf toestemming is
verleend voor inzet buiten het operatiegebied van Kabul en omstreken.Onder noodgevallen kan tevens worden verstaan het assisteren van eenheden
van operatie Enduring Freedom (OEF) als deze in grote moeilijkheden zijn geraakt
(«in extremis») en bijvoorbeeld hulp nodig hebben bij extractie
of ontzetting indien OEF-luchtsteun niet tijdig beschikbaar is. Omgekeerd
zijn er afspraken gemaakt dat OEF-eenheden steun zullen verlenen aan ISAF-eenheden
die in vergelijkbare grote moeilijkheden verkeren. Zo zullen OEF-eenheden
zonodig gewapende reddingsmissies organiseren voor de Nederlandse Apache-helikopters
(«Combat Search And Rescue»; CSAR). Zoals bekend zijn ISAF en
OEF twee gescheiden operaties. De Apache-helikopters zullen dan ook niet deelnemen
aan geplande OEF-operaties. Het Amerikaanse «Central Command»
behoudt de bevoegdheid te voorkomen dat activiteiten van OEF en ISAF met elkaar
in strijd raken («authority to deconflict»).Wat betreft de militaire risicoanalyse, de medische risico's, de financiën
en de geweldsinstructie treden met het nieuwe operatieplan geen wijzigingen
op ten opzichte van wat is gesteld in de Kamerbrief van 30 januari jl..
De bevelsstructuur zal wel enigszins worden gewijzigd. In het bestaande operatieplan
ressorteert het Apache-detachement rechtstreeks onder de «Kabul Multinational
Brigade» (KMNB) van ISAF die verantwoordelijk is voor Kabul en omstreken.
In het nieuwe operatieplan maakt het Apache-detachement deel uit van een luchtvaartbataljon
dat naast KMNB ressorteert onder het hoofdkwartier van ISAF. Dit heeft geen
gevolgen voor de inzet van de Apache-helikopters. Bij inzet van de gevechtshelikopters
buiten Kabul en omstreken geldt de bovenbeschreven procedure.Ten aanzien van de strijd tegen drugs moet worden opgemerkt dat ISAF geen
mandaat heeft om zelfstandig anti-drugsoperaties uit de voeren. ISAF kan wel
steun geven aan door de Afghaanse overgangsregering geleide anti-drugsoperaties
op de gebieden van logistiek, inlichtingenvergaring en veiligheidsassistentie.
De bijdrage van ISAF op dit terrein zal worden vastgesteld op verzoek van
en in nauwe samenwerking met de Afghaanse autoriteiten, UNAMA of de «lead
nation» op dit gebied, het Verenigd Koninkrijk. Zo zullen ISAF-eenheden
waaronder de Apache-helikopters die tijdens hun reguliere inzet informatie
over drugsactiviteiten in bezit krijgen, deze informatie delen met de relevante
internationale, Afghaanse en Britse anti-drugsinstanties.Verdergaande inzet van militair materieel zoals de Apache-gevechtshelikopters
bij de strijd tegen drugs is doorgaans minder geschikt, doch niet bij voorbaat
uitgesloten. Daarbij wordt terdege beseft dat bij de strijd tegen drugs de
houding van de bevolking sterk negatief kan worden beïnvloed. ISAF is
voor een goede taakuitvoering afhankelijk van een positieve houding van de
bevolking.Desalniettemin zijn er gevallen denkbaar dat ISAF-eenheden en middelen
kunnen worden ingezet ter ondersteuning van het Afghaanse optreden bij anti-drugsoperaties.
Als deze ISAF-eenheden worden aangevallen kunnen de Apache-helikopters aan
hen steun verlenen. In deze gevallen zal het vrijwel altijd gaan om inzet
buiten het huidige operatiegebied van Kabul en omstreken, aangezien binnen
dit operatiegebied geen drugsproductie van betekenis voorkomt.
Volgens de eerder omschreven procedure dient Nederland apart toestemming te
geven voor inzet van de Apache-helikopters buiten dit operatiegebied.Het operatiegebied van de Apache-helikoptersHet operatiegebied van de Apache-helikopters zal in de zeer nabije toekomst
niet wezenlijk veranderen. Omdat de Apache-helikopters vanaf Kabul opereren
en na een missie daar terugkeren, blijft de inzet beperkt tot het vliegbereik
van de gevechtshelikopters. Door militair-operationele omstandigheden kunnen
de Apache-helikopters vanuit Kabul niet worden ingezet in alle noordelijke
provincies, die in het eerste stadium aan het ISAF-operatiegebied zullen worden
toegevoegd.Wel is de provincie Bamian bereikbaar waar het Nieuw-Zeelandse PRT is
gevestigd, alsmede deelgebieden van andere noordelijke provincies gelegen
ten zuiden van het «Hindu Kush»-hooggebergte. Of de provincie
Bamian in het eerste stadium aan het ISAF-operatiegebied worden toegevoegd,
is afhankelijk van Nieuw-Zeelandse besluitvorming. Om deze provincie en de
gebieden ten zuiden van de het hooggebergte te bereiken zal echter over gebied
moeten worden gevlogen dat in het eerste stadium nog geen deel zal uitmaken
van het ISAF-operatiegebied.Voor de steun van ISAF aan de verkiezingen geldt eveneens dat inzet van
de Apache-helikopters beperkt is tot hun vliegbereik. De westelijke provincies,
waar ISAF in het kader van de verkiezingen mogelijk steun gaat verlenen, zijn
voor de in Kabul gestationeerde Apache-helikopters grotendeels niet bereikbaar.In de latere stadia van de ISAF-uitbreiding kunnen de helikopters militair-operationeel
gezien vanuit hun basis in Kabul worden ingezet in de centrale provincies
en enkele van de zuidelijke en oostelijke provincies. Deze provincies zullen
echter pas onder het operatiegebied van ISAF worden gebracht als de veiligheidssituatie
dat toelaat en als de Navo over voldoende inzetmiddelen beschikt om de taakuitvoering
van ISAF in deze gebieden waar te maken.Indien het huidige operatiegebied van Kabul en omstreken zal worden vergroot,
en een of meer provincies rondom Kabul tot het operatiegebied van ISAF zullen
gaan behoren, dan is dit een positieve ontwikkeling. Het betekent immers dat
er in dit geval belangrijke vorderingen zullen zijn gemaakt met het verbeteren
van de veiligheid en stabiliteit in Afghanistan. Het ligt dan in de rede dat
ook de Nederlandse Apache-helikopters in deze gebieden worden ingezet voor
hun taken binnen ISAF. De chef Defensiestaf zal, onder verantwoordelijkheid
van de minister van Defensie, bij elke uitbreiding van het ISAF-operatiegebied
rondom Kabul zelf toetsen of inzet van de Apache-helikopters in het toegevoegde
gebied verantwoord is.De Minister van Buitenlandse Zaken,B. R. BotDe Minister van Defensie,H. G. J. KampDe Minister voor Ontwikkelingssamenwerking,A. M. A. van Ardenne-van der HoevenXNoot1Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27925-127.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl