Raad van Europa; Verslag algemeen overleg op 21 juni 2000 over de positie van de Russische Federatie
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-09 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25668, nr. 13

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

14-07-2000

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1999-2000

25668 nr. 13

05-07-2000

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de ministerNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25668Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 39 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 668Raad van Europanr. 13VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 5 juli 2000De vaste commissie voor Buitenlandse Zaken1
heeft op 21 juni 2000 overleg gevoerd met minister Van Aartsen van Buitenlandse
Zaken over de positie van de Russische Federatie.
Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit.Vragen en opmerkingen uit de commissieDe heer Timmermans (PvdA) vond de situatie
in Tsjetsjenië uiterst zorgwekkend. Dat het conflict van de voorpagina's
van de kranten is verdwenen, wil niet zeggen dat het daarmee ook uit de wereld
is. Dagelijks sterven nog mensen, Russen en Tsjetsjenen; tallozen bivakkeren
nog onder erbarmelijke omstandigheden in vluchtelingen- en zogenaamde filtreringskampen.
Er is absoluut geen sprake van rechtsherstel. Een complete militaire overwinning
van de Russen is illusoir gebleken.Aan Tsjetsjeense kant worden de militaire acties nu geleid door de ergste
terrorist van allen, Chattab, die met de meest geharde strijders van binnen,
maar vooral ook van buiten Tsjetsjenië bereid en in staat is om nog jaren
een guerrillaoorlog te voeren. Chattab wordt in de kaart gespeeld door de
opstelling van de Russische militairen die nog dagelijks zijn betrokken bij
acties die de burgerbevolking raken, zoals standrechtelijke executies en plunderingen.
De bevolking, die Chattab en de zijnen meer dan zat is en alleen nog maar
vrede wil, wordt op die manier in de armen van de terroristen gedreven.President Poetin heeft op 8 juni direct bestuur over Tsjetsjenië
afgekondigd. Hoewel de betekenis van deze stap voor verschillende uitleg vatbaar
is, kan dit ook worden gezien als een weigering om een politieke oplossing
naderbij te brengen en als een streven naar een complete militaire overwinning,
waarin overigens zelfs de Russische commandant niet meer gelooft. Ook minister
Dini sprak de vorige week in Rome twijfels over deze stap van Poetin uit.
Rogozin, leider van de Russische delegatie in de Raad van Europa, stelt in
een brief over het bedoelde directe bestuur onder meer dat de president het
recht heeft om «tijdelijke beperkingen in te voeren, met als doel de
fundamenten van het constitutionele systeem te beschermen.». Ook dit
duidt erop dat men zich niet aan de rechtsregels houdt, hetgeen in tegenspraak
is met de verklaring van Poetin dat de rule of law zal worden
gesteld, met inachtneming van de rechten van de mens. Wat is de interpretatie
van de minister van deze stap van Poetin?Voor het naderbij brengen van de zo noodzakelijke politieke oplossing
zijn een staakt-het-vuren en een dialoog tussen de partijen nodig. Vervolgens
moet er een onafhankelijk onderzoek naar mensenrechtenschendingen plaatsvinden
en moet er serieus werk worden gemaakt van de vervolging van verdachten van
oorlogsmisdrijven. De OVSE-missie kan nog steeds niet terug en ook voor humanitaire
organisaties is het werken in Tsjetsjenië bijna onmogelijk. Op al deze
punten zijn door de Russen toezeggingen gedaan die echter in volstrekt onvoldoende
mate worden nagekomen. Ook de regering geeft dit bij herhaling aan.Het comité van ministers moet de volgende week reageren op aanbeveling
nr. 1456 van de parlementaire assemblee. Aangenomen mag worden dat die reactie
inhoudelijk zal zijn, zal ingaan op de vele punten die door de parlementaire
assemblee zijn opgeworpen en geen herhaling zal zijn van de slappe persverklaring
van 11 mei waarin ten onrechte wordt gesproken over «vermeende»
mensenrechtenschendingen. In plaats van vrome wensen en verwachtingen bestaat
er meer behoefte aan concrete resultaten. Bovendien mag van de ministers worden
verwacht dat zij de parlementaire assemblee serieus nemen. De Ierse minister
Cowen heeft op 17 mei de parlementaire assemblee zo'n reactie beloofd. Hij
gaf aan dat alle opties nog open waren en bevestigde dat het comité
van ministers de plicht heeft te verzekeren dat Rusland voldoet aan de normen
van de Raad van Europa. «Words are not enough», was zijn letterlijke
tekst.Het is van belang dat de Raad van Europa zich niet de verdenking op de
hals haalt van het meten met twee maten: streng zijn tegen de kleintjes en
coulant tegen de machtige landen. In de waardengemeenschap die Europa is of
zou moeten worden, moeten de normen voor iedereen in gelijke mate gelden.
In de discussie over Rusland hebben de lidstaten op zijn minst de schijn tegen
zich, zeker als men afgaat op sommige persverklaringen, zoals die van het
comité van ministers van 11 mei en die van de EU-Ruslandtop van 29
mei. Ook de ogenschijnlijk kritiekloze benadering van Poetin bij diens bezoeken
aan het westen voedt de Russische perceptie dat het Russische belang boven
kritiek verheven is. In Rusland is het besef nog onvoldoende doorgedrongen
dat men aan zijn toezeggingen kan worden gehouden.Van groot belang zijn de bevindingen van minister Dini, staatssecretaris
Ranieri en secretaris-generaal Schwimmer, die naar Rusland zijn vertrokken.
Dini zal op het allerhoogste niveau worden ontvangen en kan dus de zorgen
van de Raad van Europa rechtstreeks aan Poetin overbrengen. Ranieri en Schwimmer
gaan naar Tsjetsjenië en zullen samen met Dini in de parlementaire assemblee
verslag uitbrengen van hun gesprekken en waarnemingen. Het nieuwe feit dat
experts van de Raad van Europa nu daadwerkelijk zijn afgereisd is positief.
Dat geldt ook voor de bereidheid van de Tsjetsjeniëcommissie van de Doema
om met de parlementaire assemblee samen te werken. Niettemin kan niet onomstotelijk
worden vastgesteld dat er met betrekking tot mensenrechtensituatie verbeteringen
zijn opgetreden.De heer Timmermans was, gelet op de verslagen van de discussies binnen
het comité van ministers, op de geannoteerde agenda's en op informatie
die via andere kanalen is verkregen, van oordeel dat zijn motie in belangrijke
mate is uitgevoerd. Niettemin moet worden ingestemd met de uitspraak van de
parlementaire assemblee die is gebaseerd op de persverklaring van 11 mei.
Deze verklaring moet inderdaad als absoluut onvoldoende en teleurstellend
worden beschouwd. Wat is de visie van de minister hierop?Voorts dient ook het rapport te worden meegewogen dat de volgende week
zal worden uitgebracht door een groep van onafhankelijke experts, waartoe
ook staatsraad Van Dijk hoort. In dit rapport zal op verzoek van de heer Schwimmer
een analyse worden opgenomen van de Russische reactie op diens
vragen over de naleving door Rusland van mensenrechtenverplichtingen.De PvdA-fractie staat onverkort achter aanbeveling nr. 1456 van de parlementaire
assemblee en verwacht van de regering dat zij zich in het comité van
ministers inzet voor deze aanbeveling. Echter, zij heeft steeds uitdrukkelijk
aangegeven, geen Alleingang van Nederland te bepleiten. De interpretatie die
de minister wat dit betreft in de media, uitsluitend in de media, aan de eerder
gedane kameruitspraak heeft gegeven, is dan ook fout. Het is hoog tijd dat
Rusland boter bij de vis levert. Alleen op die manier kan blijken dat de dialoog
met Rusland geen monoloog van Europa aan het worden is, terwijl Poetin steeds
meer zijn eigen gang gaat en Rusland zijn verplichtingen in het kader van
de Raad van Europa aan zijn laars lapt.De heer Van Baalen (VVD) was van oordeel dat
alle maatregelen, door de minister in zijn brief vermeld, in dienst dienen
te staan van het bewerkstelligen van een politieke oplossing die voorziet
in een duurzame vrede en blijvend respect voor de mensenrechten. Met de minister
constateert de fractie van de VVD dat er sprake is van enige beweging, maar
het gaat slechts om beweging op papier. Bovendien leidt het uitzenden van
een missie niet zonder meer tot respect voor de mensenrechten.In een eerder gehouden AO gaf de minister aarzelingen aan met betrekking
tot de bereidwilligheid van Rusland om te voldoen aan alle criteria en voorwaarden,
geformuleerd door de Raad van Europa. Bestaat nu de indruk dat een nadere
politieke dialoog snel tot stand kan worden gebracht? Welke consequenties
zijn naar het oordeel van de minister aan de orde wanneer die dialoog niet
tot stand komt?De heer Hoekema (D66) vroeg zich af of enig
inzicht bestaat in de humanitaire situatie in Tsjetsjenië. In feite is
er sprake van een militaire patstelling; de guerillaoorlog gaat door vanuit
de bergen. Er is geen sprake van een echte overwinnaar of van vrede. De heer
Poetin heeft Tsjetsjenië onder direct bestuur van Moskou geplaatst en
andere maatregelen getroffen die eerder tot een achteruitgang dan tot verbeteringen
leiden.De minister geeft aan welke zaken de EU op 29 mei de heer Poetin heeft
voorgelegd: de noodzaak van een politieke oplossing; een echte dialoog; vroegtijdige
terugkeer van de OVSE-groep, met mandaat; toegang voor de NGO's in verband
met humanitaire hulp; een onafhankelijk onderzoek naar de mensenrechtenschendingen.
Al deze zaken zijn nog niet gerealiseerd. Wel zijn er enkele zeer kleine stapjes
in de goede richting gezet, zoals de factfinding missie die nu naar Tsjetsjenië
op weg is. Ook zijn, in verband met de mensenrechten, drie deskundigen van
de Raad van Europa toegevoegd aan het kantoor van de speciale vertegenwoordiger
van de Russische president, de heer Kalamanov. Met welk mandaat opereren zij
en hoeveel vrijheid heeft deze vertegenwoordiger ten opzichte van de Russische
president?De fractie van D66 hecht aan de tweeslag in het beleid van de minister:
enerzijds engagement en dialoog met Rusland en anderzijds het verwoorden van
scherpere kritiek, zulks namens de EU, de Raad van Europa en Nederland. De
indruk mag niet worden gewekt dat met het aantreden van Poetin het dossier-Tsjetsjenië
gesloten is. Integendeel, aan alle genoemde hoofdpunten van kritiek moet tegemoet
worden gekomen.In het in mei gevoerde debat deed de minister de toezegging dat hij zich
in het kader van de EU zou inspannen opdat men met een bepaalde verklaring
zou komen en hij heeft deze toezegging naar beste vermogen gestand gedaan.
Dat de unie niet onmiddellijk voor zijn argumenten is gezwicht, is jammer
maar kan de minister niet worden verweten. Hij heeft ook in zijn contacten
met zijn Russische collega en bij andere gelegenheden de Nederlandse opstelling
zo duidelijk mogelijk uitgedragen. Wat de in mei ingediende motie betreft, rijst echter de vraag of de interpretatie
van de minister wel geheel in lijn is met de exacte tekst. Daarin wordt gesteld
dat, als niet onomstotelijk kan worden vastgesteld dat er verbeteringen in
de mensenrechtensituatie zijn opgetreden, de regering in het comité
van ministers dient te bevorderen dat de aanbevelingen van de parlementaire
assemblee worden overgenomen. Hieruit blijkt dat aanbeveling nr. 1456 het
uitgangspunt is en blijft, ook voor het handelen van de minister. Wanneer
niet aan de in de motie geformuleerde voorwaarden wordt voldaan, dient dit
proces te leiden tot schorsing van Rusland. Eigenlijk zou de minister de motie,
gezien de voorwaardelijkheid van de debatten en de notie dat Nederland niet
alleen hoeft te handelen, heel goed kunnen uitvoeren. Wat verzet zich daartegen?De heer Verhagen (CDA) betuigde zijn medeleven
aan de heer Timmermans. Wanneer men als lid van de parlementaire assemblee
en als PvdA-woordvoerder fel van leer is getrokken en een motie heeft ingediend
waarin het een en ander van de minister wordt verlangd, valt het niet mee
om ineens Kok en Melkert over je heen te krijgen. Dan moet die grote broek
plotseling weer naar de enkels toe. Tot grote geloofwaardigheid leidt deze
gang van zaken zeker niet. De parlementaire assemblee heeft het communiqué
van het comité van ministers teleurstellend genoemd en is het daarmee
absoluut oneens; men roept op tot schorsing van Rusland tenzij onomstotelijk
blijkt dat verbeteringen op het terrein van de mensenrechten optreden. Als
de fractie van de PvdA zich daarvan afwendt, is de draai compleet.Naar het oordeel van de fractie van het CDA is de motie niet uitgevoerd.
De minister deed in de tweede termijn van het eerder gehouden AO de toezegging
dat getracht zou worden om het «boven de markt laten hangen» van
de schorsingdreiging op te nemen in de EU-verklaring; zonodig zou er sprake
zijn van een Nederlandse verklaring. De fractie van de PvdA vond dit onvoldoende
en diende daarom een motie in waarin een inspanningsverplichting met betrekking
tot de aanbevelingen van de parlementaire assemblee werd opgenomen. De minister
heeft niettemin precies gedaan wat hij in het AO heeft aangegeven. Toch is
de fractie van de PvdA van oordeel dat haar motie is uitgevoerd.Hoewel de minister voor de camera's verklaart dat hij een vechter is en
van het debat geniet, heeft hij in de Kamer niet het lef gehad om te zeggen
dat hij deze hem niet aangename motie niet zou uitvoeren. Het getuigt niet
van durf om op de vliegtuigtrap te zeggen dat een motie niet wordt uitgevoerd
terwijl die uitspraak niet in de Kamer is gedaan. Het is van belang dat de
minister hierop nader ingaat.De brief van de minister vermeldt dat president Poetin krachtig is aangesproken
op de noodzaak om met betrekking tot Tsjetsjenië tot een politieke oplossing
te komen, maar onduidelijk is wat dit nu concreet kan opleveren. Ook wanneer
wordt gesteld dat de ontwikkelingen de regering sterken in haar opvatting
dat alleen continue druk, in combinatie met dialoog, helpt, rijst de vraag
wat dit nu in de praktijk oplevert. In allerlei stukken wordt geconstateerd
dat alle Russische toezeggingen, gedaan in verband met onafhankelijk onderzoek,
toegang voor NGO's, een staakt-het-vuren, OVSE enz., niet zijn nagekomen.
De Raad van Europa dient pal te staan voor democratie en mensenrechten. De
mogelijkheid van opschorting van het Russische lidmaatschap moet direct van
tafel wanneer onomstotelijk blijkt dat men de toezeggingen wel nakomt en dat
er wel degelijk verbeteringen optreden, maar men kan niet eindeloos doorgaan
met zaken «boven de markt» te laten hangen. Deze dreiging is alleen
effectief wanneer men bereid is dit instrument uiteindelijk ook werkelijk
toe te passen. Het is te hopen dat de parlementaire assemblee voet bij stuk
houdt en dat die opstelling leidt tot een meer actief optreden van het comité
van ministers. De minister komt overigens een compliment toe voor de Nederlandse
verklaring die aanmerkelijk verder gaat dan die van het comité
van ministers die absoluut onvoldoende is om een bijdrage te leveren aan een
verbetering van het naleven van de mensenrechten in Tsjetsjenië.Mevrouw Karimi (GroenLinks) las in de brief
van de minister dat president Poetin «krachtig» is aangesproken
op de noodzaak te komen tot een politieke oplossing. De hele brief getuigt
echter van een mislukt beleid ten opzichte van Rusland. Waar het gaat om de
hoofdpunten – een staakt-het-vuren, het aangaan van een politieke dialoog,
toegang voor humanitaire organisaties, onafhankelijk onderzoek enz. –
schiet de Russische Federatie zonder meer tekort.De constructief-kritische dialoog waarvoor het comité van ministers
kiest, dient tot resultaten te leiden die door de mensen ter plaatse kunnen
worden waargenomen. Dat drie mensenrechtendeskundigen nu zijn afgereisd, is
een goede zaak maar dit leidt niet onmiddellijk tot wijzigingen in de mensenrechtensituatie
in Tsjetsjenië. Voor GroenLinks is de vraag cruciaal wanneer al dit «krachtig»
aandringen leidt tot krachtige acties die concrete verbeteringen tot gevolg
hebben. Hoe lang moet er worden gewacht met het forceren van toegang voor
humanitaire organisaties?De tijdens het vorige debat ingediende motie vormt voor de minister een
goed instrument om de eerste stappen te zetten op de weg die, naast woorden,
tot daden kan leiden. Die motie, aanvaard door een grote meerderheid, is echter
door de minister niet uitgevoerd. Welke overwegingen heeft de minister hiervoor
gehad en waarom heeft de minister niet tijdens het debat in de Kamer meegedeeld
dat de motie niet zou worden uitgevoerd?Het is voor de geloofwaardigheid van de Raad van Europa van cruciaal belang
dat de instrumenten waarover deze raad kan beschikken, op een gegeven moment
ook werkelijk worden ingezet. Naar aanleiding van de toetreding van Rusland
is indertijd in de Kamer een discussie gevoerd waarbij de fractie van de VVD
erop aandrong dat Nederland, desnoods in een Alleingang, deze toetreding zou
tegenhouden. Toen al werd gesproken over mogelijkheden om op Rusland invloed
uit te oefenen. Is Rusland in feite niet te groot voor een institutie als
de Raad van Europa? Uiteraard is de strategische relatie met een zo groot
land van grote betekenis, maar het inzetten van legitieme instrumenten mag
niet achterwege blijven ten koste van mensenrechten en democratie.Het antwoord van de ministerDe minister wees er in relatie met de EU-top
over Rusland op dat door de heer Guterres duidelijk is aangegeven wat door
president Poetin wel en niet over Tsjetsjenië is gezegd. Het is overigens
op Nederlands verzoek geweest dat de kwestie Tsjetsjenië tijdens deze
top aan de orde is gesteld. Het was nodig om in een algemene raad deze kwestie
aan de orde te stellen omdat zij niet op de voorgelegde agenda voor het EU-Ruslandoverleg
was vermeld. De opmerkingen die hierover namens de EU naar voren zijn gebracht,
hebben ook hun weerslag gevonden in de conclusies van Feira. Datgene wat de
EU in dezen van Rusland verlangt, komt overeen met de punten die zijn vermeld
in de brief die de Kamer gisteren is toegezonden: werkelijk onafhankelijk
onderzoek van mensenrechtenschendingen, toegang voor de OVSE en het begin
van een politieke dialoog.Wat het het plaatsen van Tsjetsjenië onder direct bestuur betreft,
schaarde de minister zich achter het commentaar van de heer Dini. Voorts heeft
de heer Guterres eergisteren zeer consciëntieus aan de Europese Raad
gerapporteerd. Hieruit blijkt dat president Poetin zegt te zullen streven
naar een politieke oplossing. Hij is vastbesloten de rule of law te herstellen,
inclusief het respect voor mensenrechten. Honderd schendingen van mensenrechten
zullen worden onderzocht; de overtreders zullen voor de rechter
worden gebracht, inclusief Russische militairen. Ook is president Poetin ingegaan
op de kwestie van Tsjetsjeense vertegenwoordigers in de Doema en het houden
van lokale verkiezingen in Tsjetsjenië zodra er sprake is van voldoende
stabiliteit.Overziet men het totaal, dan moet de conclusie echter zijn dat er nog
in voldoende mate tegemoet wordt gekomen aan datgene wat de EU vraagt. Om
die reden laat de EU niet na om in alle gesprekken met de Russische Federatie
op deze thema's terug te komen. Dit heeft geleid tot enkele positieve stappen,
waaronder de contacten tussen Doema en Raad van Europa, de Tsjetsjeniëcommissie
van de Doema. Daarnaast is het van groot belang dat de mensenrechtenexperts
op onafhankelijke wijze hun werk kunnen doen. Een volgende stap is dat ook
de OVSE ter plaatse kan gaan opereren. Inmiddels heeft ook de ICRC in Tsjetsjenië
toegang gekregen, zodat detentiekampen kunnen worden bezocht en humanitaire
en voedselhulp kan worden verstrekt. Morgen zal van de ICRC een internationaal
appèl voor extra humanitaire steun uitgaan en ook Nederland zal in
dat kader een bijdrage leveren. Omdat de Russische tegemoetkomingen niet voldoende
zijn, is het noodzakelijk dat de heer Dini een bezoek brengt aan Moskou om
opnieuw op de bekende punten te wijzen. De uitkomsten van dit overleg worden
afgewacht.Wanneer de volgende week in het kader van de Raad van Europa het comité
van plaatsvervangers vergadert, zal Nederland opnieuw de stelling betrekken
dat het nodig blijft dat de Raad van Europa de middelen die hij ter beschikking
heeft, statenklacht en schorsing, «boven de markt» laat hangen.
De Nederlandse vertegenwoordiging in dit comité is in deze zin geïnstrueerd.
Het is echter niet verstandig in dit verband een deadline te hanteren. Het
is beslist niet productief om nu uitsluitend en rechtstreeks te pleiten voor
het op een bepaald moment inzetten van de genoemde instrumenten, wanneer die
gedachte niet door andere lidstaten van de EU, bij voorkeur door de EU als
eenheid, wordt gedragen. Er kan wat dit betreft geen sprake zijn van een Alleingang
van Nederland.Overigens heeft Nederland de afgelopen maanden als enige lidstaat zeer
consequent en consistent ten aanzien van dit dossier geopereerd. Het was de
Nederlandse regering die ervoor zorgde dat dit thema op een duidelijke manier
aan de orde werd gesteld tijdens de top van 29 mei. Het was Nederland dat
tijdens de bijeenkomst van het ministerscomité van 12 mei in Straatsburg
met een duidelijke verklaring kwam. Echter, geen van de veertien andere EU-partners
is bereid om de formule te onderschrijven die door Nederland wordt gehanteerd:
de mogelijke inzet van de instrumenten schorsing en statenklacht. Tegen die
achtergrond zou men vele stappen te ver zetten wanneer er nu zou worden gespeculeerd
over de vraag op welk moment het inzetten van die middelen werkelijk aan de
orde zou moeten komen. Een belangrijk feit is dat in Feira is uitgesproken
dat de EU niet alleen op langere termijn een strategische relatie met de Russische
Federatie nastreeft, maar ook dat met betrekking tot Tsjetsjenië nog
aan belangrijke eisen van de EU tegemoet moet worden gekomen.Het rapport-Van Dijk zal in de volgende week beschikbaar komen, nog voor
de vergadering van de parlementaire assemblee en de bijeenkomst van het comité
van ministers. Uiteraard wordt dit stuk bij de overwegingen betrokken, evenals
de bevindingen van de heer Dini naar aanleiding van zijn overleg in Moskou.Wat moet er nu gebeuren wanneer de Russische Federatie ook op langere
termijn niet tegemoet komt aan datgene wat van haar wordt verlangd? Het Nederlandse
standpunt is duidelijk: hoewel er geen deadline wordt aangegeven, zal dan
uiteindelijk de consequentie moeten zijn dat de Raad van Europa de instrumenten
benut die hij ter beschikking heeft. Intussen is er enige beweging in het
standpunt van de Russische Federatie te bespeuren en zijn er enkele positieve
ontwikkelingen te noteren. Uiteindelijk zal de druppel de steen moeten uithollen. Nadere gedachtewisselingDe heer Timmermans (PvdA) trok de conclusie
dat, wanneer er binnen de EU en de Raad van Europa voldoende steun zou zijn
voor het Nederlandse standpunt inzake een strengere opstelling jegens de Russische
Federatie, de minister op die weg verder zou willen gaan. Nu die steun er
niet is, betekent verdergaan een Alleingang van Nederland.In mei is het comité van ministers met een verklaring gekomen waarin
in feite niet wordt ingegaan op aanbeveling nr. 1456. Is de veronderstelling
juist dat een degelijke reactie daarop wél zal worden verkregen na
de eerstvolgende bijeenkomst van het comité van ministers?De heer Van Baalen (VVD) vond het een slechte
zaak dat het voor de minister niet vaststaat dat de Russische Federatie serieus
streeft naar politieke dialoog en oplossingen die tot vrede kunnen leiden.
Om die reden dienen sancties boven de markt te blijven hangen. Hoewel de minister
wat die sancties betreft geen deadline wil stellen, zou de VVD niet kunnen
instemmen met een termijn van jaren.De heer Hoekema (D66) verzocht de minister
in te gaan op de positie van de heer Kalamanov, vertegenwoordiger van president
Poetin.De conclusie moet zijn dat er met betrekking tot de vier hoofdpunten,
door de EU op 29 mei verwoord, nog geen begin van uitvoering is gemaakt door
de Russische Federatie. Wél zijn er kleine stapjes vooruit gezet, waaronder
het aanpakken van honderd schendingen van mensenrechten.De veel besproken motie staat nog recht overeind. Bij het niet voldoen
aan de gestelde voorwaarden is er van alles mogelijk in het kader van de Raad
van Europa. Hoeveel medestanders men bij een dergelijke actie heeft, blijkt
vervolgens wel. Achteraf kan worden geconstateerd dat de minister er veel
beter aan had gedaan deze motie naar zich toe te trekken. Nu heeft hij het
doen voorkomen alsof hem door middel van de motie is gevraagd, Rusland voor
schorsing voor te dragen, maar beter was het geweest te wijzen op datgene
wat Nederland in de voorafgaande maanden al op dit terrein had gedaan. Wellicht
had de minister op het aangegeven moment geen goede dag. Ook uit opmerkingen
die tegenover de media zijn gemaakt, komt naar voren dat de minister met een
kanon is gaan schieten op allerlei bewegende doelen. Dit heeft afgeleid van
de zaak zelve. De motie blijft overeind en dat geldt ook voor de toezegging
van de minister dat hij haar zal uitvoeren. Tegen die achtergrond moet een
toetsingsmoment worden gehanteerd en in dat verband moet niet in jaren worden
gedacht. Wat het uitvoeren van deze motie betreft zal D66 de minister blijven
achtervolgen.De heer Verhagen (CDA) zag geen verschil van
inzicht tussen zijn fractie en de minister waar het gaat om de mensenrechtensituatie
in Tsjetsjenië; veel meer gaat het om de manier waarop daarop moet worden
gereageerd. Laat men tot in het oneindige iets «boven de markt»
hangen of wordt voor het toepassen van sancties een redelijke termijn gehanteerd?
Ook de fractie van de VVD is van oordeel dat die termijn zich niet over jaren
kan uitstrekken. Hoewel de minister geen concrete deadline in de vorm van
een bepaalde datum behoeft te noemen, dient hij te bevestigen dat het eerder
om enkele maanden dan om een jaar gaat.De heer Verhagen vroeg de minister wederom waarom hij de Kamer niet mededeelde
dat hij de motie niet zou uitvoeren, maar die mededeling voor de vliegtuigtrap
bewaarde. De voorzitter van de Kamer heeft duidelijk gemaakt dat de Kamer
ervan uit kan gaan dat een motie wordt uitgevoerd, tenzij een bewindsman of
-vrouw tijdens het debat duidelijk maakt dat dit niet zal gebeuren. De hier
bedoelde motie werd door de Kamer aanvaard nadat de minister zijn argumenten
naar voren had gebracht. Zij gaf daarmee aan dat zij van de minister iets
ánders vroeg dan hij had aangegeven, hetgeen kan worden
beschouwd als een politiek feit. Tijdens het interview dat de minister had
met mevrouw Kuit van «Met het oog op morgen» werd hem gevraagd
waarom hij de Kamer niet duidelijk had gemeld dat hij de motie niet zou uitvoeren.
De minister antwoordde:«De Kamer is niet naïef; de Kamer vroeg
mij daar gisteren ook niet naar.». Dit is niet de manier waarop bewindslieden
hebben om te gaan met Kameruitspraken. Een bewindsman moet het lef hebben
om in de Kamer te zeggen dat hij een motie niet zal uitvoeren.Mevrouw Karimi (GroenLinks) ging nader in
op de strategie die de minister volgt ter uitvoering van de motie. De minister
verwijst naar zijn pogingen om EU-partners te bewegen tot een scherpere opstelling
tegenover de Russische Federatie, maar het overleg van vandaag gaat in de
eerste plaats over de Raad van Europa die meer leden telt dan de EU. Ziet
de minister in dát kader mogelijkheden om samen met «likeminded»
landen, mogelijk niet-lidstaten van de EU, het boven de markt laten hangen
van sancties te koppelen aan een realistische termijn?De minister constateerde dat de heer Kalamanov
op papier een vrij ruim mandaat heeft. Echter, de indruk bestaat dat van dat
mandaat wat ruimer gebruik gemaakt zou kunnen worden dan tot op heden is gebeurd.
Ook hiervoor zal de aandacht van het Kremlin moeten worden gevraagd.Aangenomen mag worden dat tijdens een volgend debat tussen de parlementaire
assemblee en het comité van ministers uitvoerig zal worden ingegaan
op de diverse elementen van aanbeveling nr. 1456.Het is van belang dat nu eerst de uitkomsten van de missie van Dini en
Ranieri worden afgewacht. Wellicht zijn zij in staat de volgende druppel op
de Russische steen los te laten. Het Nederlandse standpunt houdt in elk geval
in dat tot op heden onvoldoende tegemoet is gekomen aan datgene wat de parlementaire
assemblee, de EU en de Nederlandse regering met betrekking tot Tsjetsjenië
van de Russische Federatie vragen, zij het dat er enige vooruitgang te bespeuren
valt. Deze situatie leidt ertoe dat Nederland zowel in het comité van
ministers als binnen de EU als énige land het standpunt zal blijven
verkondigen dat de Raad van Europa bereid zal moeten zijn – indien niet
aan de eisen tegemoet wordt gekomen – om over te gaan tot de maatregelen
die deze Raad in dit verband kan treffen.Degene die deadlines stelt, loopt het risico dat ze in zijn eigen gezicht
ontploffen. Niettemin is het duidelijk dat het in de onderhavige situatie
niet om jaren kan gaan. Hoewel er in de Kamer blijkbaar verschillende interpretaties
leven met betrekking tot de motie, is de doelstelling daarvan bijzonder helder.
Als men over bepaalde instrumenten en mogelijkheden beschikt, moet men bereid
zijn om ze op enig moment in een bepaalde situatie toe te passen, maar in
het onderhavige geval is een Nederlandse Alleingang beslist niet vruchtbaar.
Niettemin is de winst van het overleg van heden dat geconcludeerd kan worden
dat Kamer en regering op dit terrein in dezelfde richting werken.Wat «mededelingen op de vliegtuigtrap» betreft, wees de minister
erop dat hij tegen de desbetreffende journaliste heeft gezegd dat hij elders
het standpunt zou gaan innemen dat hij al eerder in de Kamer uiteen had gezet.
Hem kan niet worden verweten dat hij ten opzichte van de Kamer niet helder
opereert. Als gevolg van de op 11 mei in drie instanties gevoerde discussie
wist de Kamer exact op welke wijze de minister zou omgaan met de uitspraak
die door de Kamer zou worden gedaan.De voorzitter van de commissie,De BoerDe griffier van de commissie,HommesXNoot1Samenstelling:Leden: Blaauw (VVD), Weisglas (VVD), Van den Berg (SGP), Ter Veer (D66),
Van Middelkoop (RPF/GPV), Valk (PvdA), Apostolou (PvdA), Hillen (CDA), Verhagen
(CDA), ondervoorzitter, M.B. Vos (GroenLinks), Marijnissen (SP), Hessing (VVD),
Hoekema (D66), Dijksma (PvdA), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA), Van den Doel
(VVD), Koenders (PvdA), De Boer (PvdA), voorzitter, Timmermans (PvdA), Ross-van
Dorp (CDA), Remak (VVD), Van der Knaap (CDA), Karimi (GroenLinks), Bussemaker
(PvdA) en Wilders (VVD). Plv. leden: Dijkstal (VVD), Van Baalen (VVD), De Graaf (D66),
Van 't Riet (D66), Rouvoet (RPF/GPV), Zijlstra (PvdA), Belinfante (PvdA),
Visser-van Doorn (CDA), Eurlings (CDA), Harrewijn (GroenLinks), Van Bommel
(SP), Cherribi (VVD), Scheltema-de Nie (D66), Gortzak (PvdA), De Haan (CDA),
Snijder-Hazelhoff (VVD), Albayrak (PvdA), Van Oven (PvdA), Feenstra (PvdA),
Leers (CDA), Patijn (VVD), Van den Akker (CDA), Rosenmöller (GroenLinks),
Duivesteijn (PvdA) en Balemans (VVD). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25668-13.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl