Versterking van de positie van de consument; Brief staatssecretaris met Nederlandse reactie op Groenboek over consumentenbescherming in de Europese Unie
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 27879, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum brief

21-12-2001

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

27879 nr. 3

12-12-2001

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamOndertekeningLichaamReactie van de Nederlandse regering op het groenboek over
de consumentenbescherming in de Europese UnieInleidingAlgemeenVragen• Wat zijn de belangrijkste belemmeringen waarop
consumenten en bedrijven stuiten als gevolg van de verschillen in nationale
regelgeving inzake eerlijke/goede handelspraktijken met betrekking tot reclame
en praktijken met betrekking tot de precontractuele, contractuele en klantenserviceaspecten
van de betrekkingen tussen bedrijven en consumenten?Voorstellen voor alternatieven voor een toekomstig consumentenbeleidSpecifieke aanpak
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 27879Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 38 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
27 879Versterking van de positie van de consumentnr. 3BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKENAan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal's-Gravenhage, 12 december 2001Hierbij doe ik u de Nederlandse reactie toekomen op het Groenboek over
de consumentenbescherming in de Europese Unie. De Nederlandse reactie gaat
specifiek in op de beleidsvoorstellen die de Commissie doet. Doelstelling
van de Commissie is om een uitgebreide openbare raadpleging op gang te brengen
over de toekomstige ontwikkeling van de consumentenbescherming in de EU.Ik verzoek u hierbij, conform de afgesproken procedure, desgewenst binnen
30 dagen een reactie te geven. De Europese Commissie heeft de lidstaten uitgenodigd
voor 15 januari 2002 hun op- en aanmerkingen op het Groenboek kenbaar te maken.De Staatssecretaris van Economische Zaken,G. Ybema Reactie van de Nederlandse regering op het groenboek over
de consumentenbescherming in de Europese UnieIngevolge uw verzoek treft u onderstaand de reactie aan van de Nederlandse
regering op het Groenboek over de consumentenbescherming in de Europese Unie.InleidingDe Nederlandse regering heeft met belangstelling kennis genomen van de
inhoud van het Groenboek. Zij acht het een goed initiatief van de Commissie
om op basis van het Groenboek een uitgebreide openbare raadpleging op gang
te brengen over de toekomstige ontwikkeling van de consumentenbescherming
in de Europese Unie. Doel is na te gaan of er belemmeringen zijn waarop consumenten
en bedrijven stuiten als gevolg van de verschillen in nationale regelgeving
inzake eerlijke/goede handelspraktijken om vervolgens te bepalen voor welke
aanpak moet worden gekozen als wordt geoordeeld dat de consumentenbescherming
in de interne markt aan een hervorming toe is.Hoewel Nederland er begrip voor heeft dat het Groenboek zich beperkt tot
regelgeving op het gebied van consumentenbescherming waaronder dan wordt verstaan
de regelgeving inzake de economische belangen van de consument, wil zij er
op wijzen dat een hoog niveau van consumentenbescherming ook op de terreinen
van gezondheid en veiligheid van belang is.AlgemeenOok consumenten moeten ten volle kunnen profiteren van de interne markt.
Daartoe moeten zij o.a. gemakkelijk toegang hebben tot goederen en diensten
die over de grenzen worden gepromoot. De Commissie stelt echter in haar analyse
vast dat een gebrek aan inzicht in regels in andere lidstaten er toe leidt
dat het potentieel van de interne markt door consumenten niet optimaal benut
wordt.Nederland deelt dit idee, maar stelt tegelijkertijd dat het niet alleen
een gebrek aan inzicht in regels is, waardoor een belemmering ontstaat, maar
ook een probleem van afstand (reistijd en -kosten, leverantiekosten), omvang
en kwaliteit van het nationaal aanbod, taalbarrières en cultuur. Ook
na invoering van de Euro blijven deze belangrijke belemmeringen voor niet-elektronische
en in mindere mate elektronische handel bestaan. In de elektronische handel
is de factor afstand echter veel minder belangrijk. Elektronische handel is
daarom de meest waarschijnlijke bron van een toename in het volume van internationale
B2C-handel.Binnen Europa is consumentenbeleid nationaal nog steeds sterk cultureel
en politiek bepaald. De visies op consumentenbeleid verschillen per lidstaat.
Uitgangspunt van het Nederlandse consumentenbeleid is een mondige consument.
Basisgedachte is: geen sturing van de consument,
maar sturing door de consument; het is immers
de consument die keuzes maakt. Het Nederlandse consumentenbeleid is er op
gericht dat de consument zoveel mogelijk in staat wordt gesteld om die keuzes
verantwoord te maken. Daarbij hecht Nederland belang aan het bestaan van goede
regels die de positie van de consument op de (interne) markt van goederen
en diensten ondersteunen en beschermen zonder dat deze regels een onevenredig
zware belasting op het bedrijfsleven leggen. Overmatige regulering is ook
vanuit Nederlands consumentenperspectief niet gewenst. De Nederlandse consument
heeft zich de laatste jaren ontwikkeld als geëmancipeerde marktpartij.
In de afgelopen jaren is door de gunstige economische ontwikkelingen het welvaartsniveau
van de gemiddelde consument toegenomen. Daarnaast ligt het gemiddelde opleidingsniveau hoger dan in eerdere jaren. Samen met de individualiseringstrend
dragen deze ontwikkelingen ertoe bij dat veel consumenten zich actiever en
veeleisender opstellen en behoefte hebben aan meer eigen verantwoordelijkheid.
De Nederlandse regering wil consumenten graag die ruimte bieden. Desalniettemin
heeft de consument behoefte aan een zekere rechtsbescherming. Veel van de
regels op het gebied van consumentenbescherming in de Nederlandse wetgeving
zijn inmiddels gebaseerd op Europese richtlijnen. Deze richtlijnen bewerkstelligen
een uniform, minimum niveau van consumentenbescherming in de hele EU. Nederland
is voorstander van evaluatie van bestaande (EU) regelgeving teneinde te bezien
of deze nog voldoet of dient te worden aangepast aan nieuwe ontwikkelingen,
met name de ontwikkeling van de informatiemaatschappij.Vragen• Wat zijn de belangrijkste belemmeringen waarop
consumenten en bedrijven stuiten als gevolg van de verschillen in nationale
regelgeving inzake eerlijke/goede handelspraktijken met betrekking tot reclame
en praktijken met betrekking tot de precontractuele, contractuele en klantenserviceaspecten
van de betrekkingen tussen bedrijven en consumenten?De Nederlandse regering onderschrijft dat er inderdaad nog belemmeringen
voor consumenten bestaan binnen de Interne Markt. Het gaat hier niet alleen
om belemmeringen veroorzaakt door versnipperde regelgeving, maar ook praktische
belemmeringen als afstand, taal en cultuur staan het tot stand komen van een
goed functionerende interne markt in de weg.De Nederlandse overheid ontvangt zelf relatief weinig klachten van ondernemers
en consumenten1 inzake belemmeringen waarop consumenten
en bedrijven stuiten als gevolg van de verschillen in nationale regelgeving.
Wel stellen consumenten en ondernemers vaak informatievragen over de inhoud
van hun rechten en plichten. Goede voorlichting hierover aan de consument
en het bedrijfsleven is dan ook een van de aandachtspunten van het Nederlandse
consumentenbeleid. Omdat is gebleken dat de consument niet altijd op de hoogte
is van zijn rechten en plichten, wordt er gewerkt aan het verbeteren van de
voorlichting om de positie van de consument te versterken.Ook op Europees niveau zou een aantal van de gesignaleerde problemen kunnen
worden opgelost door een goede voorlichting van consumenten en bedrijfsleven,
zodat ze hun rechten en plichten kennen. De mogelijkheid van grensoverschrijdende
geschillenbeslechting is bijvoorbeeld onvoldoende bekend bij de consument.Desondanks ziet Nederland een aantal belemmeringen als gevolg van verschillen
in nationale regelgeving. Zo vallen niet alle stappen in de afhandeling van
een B2C transactie onder geharmoniseerde Europese regels. Sommige Europese
regelgeving staat verschillen in nationale wetgeving toe. Dit kan een belemmering
vormen, maar deze nadelen moeten goed worden afgewogen tegen het belang van
deze regels. Daarnaast bevatten sommige richtlijnen verouderde bepalingen,
of leveren ze problemen op bij de toepassing ervan in een on-line omgeving.Nederland is daarom voorstander van een coherent, technologieneutraal
regelgevend kader op het terrein van de B2C handel. Ook zou moeten worden
bekeken of het systeem van grensoverschrijdende alternatieve geschillenbeslechting
verbeterd en verder uitgebreid kan worden. Andere aandachtspunten zijn de
kwaliteit van regelgeving en implementatie van regelgeving. Uit het Scoreboard
van november 2001 is gebleken dat in sommige lidstaten implementatie van regelgeving
inzake consumentenbescherming achter blijft. Door deze zaken te verbeteren
zal al een aantal belemmeringen en onzekerheden voor consumenten
en bedrijfsleven weggenomen worden.• Vindt u ook dat de consumentenbescherming in
de interne markt op dit punt aan een hervorming toe is? En moet die hervorming
dan plaatsvinden op basis van de bestaande specifieke aanpak of de geschetste
aanpak? En wat zijn de waarschijnlijke effecten van de twee benaderingen uit
het oogpunt van kosten en baten voor de consument en het bedrijfsleven.Veel van de Nederlandse regels op het gebied van consumentenbescherming
zijn inmiddels gebaseerd op Europese richtlijnen. Deze richtlijnen bewerkstelligen
daar waar nodig een uniform, minimum niveau van consumentenbescherming in
de hele EU. Uitgangspunt zijn de beginselen van subsidiariteit en proportionaliteit.
Dat wil zeggen dat er duidelijk aanwijsbare problemen moeten zijn, die slechts
met communautaire regelgeving oplosbaar zijn en dat regelgeving als aanvullend
instrument moet fungeren en geen onnodige beperkingen aan het bedrijfsleven
moet opleggen door een stapeling van (beperkende) regelgeving uit de verschillende
lidstaten.Nederland hecht veel belang aan het bestaan van deze regels die, daar
waar nodig, de positie van de consument op de (interne) markt van goederen
en diensten ondersteunen en beschermen.Ontwikkelingen op bijvoorbeeld het terrein van e-commerce, koop op afstand,
timesharing en andere nieuwe technieken geven een nieuwe dimensie aan grensoverschrijdende
problemen. Nederland staat daarom positief tegenover evaluatie van bestaande
regelgeving teneinde te bezien of deze nog voldoet, of dient te worden aangepast
aan nieuwe ontwikkelingen.Voorstellen voor alternatieven voor een toekomstig consumentenbeleidDe Commissie geeft in het groenboek twee mogelijke alternatieve beleidslijnen
voor de toekomst van het Europese consumentenbeleid. De specifieke aanpak;
gebaseerd op meer richtlijnen en de gemengde aanpak, in de vorm van een algemene
kaderrichtlijn, die vastlegt wat «goed marktgedrag» is, waar nodig
aangevuld met specifieke richtlijnen.Specifieke aanpakDe Commissie stelt in het Groenboek (blz. 7) dat elke lidstaat al beschikt
over relatief goed ontwikkelde regelgeving die hetzij specifiek op consumentenbescherming
gericht is, hetzij de handelspraktijken tussen bedrijven en consumenten voor
andere doeleinden regelt. Daarnaast hanteren veel lidstaten een algemeen rechtsbeginsel,
soms ondersteund door specifieke wetgeving, ter regeling van de handelspraktijken
tussen bedrijven en consumenten. Deze regelgeving, waarbij selectieve, specifieke
wetgeving wordt opgesteld op terreinen waar dat nodig is, is geschikt om concrete
problemen op te lossen. Wederzijdse erkenning zou daarbij het uitgangspunt
moeten zijn. Goed voorbeeld van een dergelijke aanpak is de voorstel tot verordening
inzake verkoopbevorderende activiteiten (sales promotion).Een specifieke aanpak voldoet door zijn selectiviteit meer aan de beginselen
van proportionaliteit en subsidiariteit dan een eventueel regelgevend kader
ten behoeve van de consument. Zolang specifieke regels op een technologieneutrale
wijze worden geformuleerd, bestaat niet het in paragraaf 2.2 (p. 5) van
het Groenboek geschetste risico van starheid of innovatiebelemmering, althans
niet meer dan dat bij een kaderrichtlijn het geval zou zijn. Ook valt het door de Commissie op p.12 geconstateerde voordeel, dat gemakkelijker
overeenstemming te bereiken valt over richtlijnen met een relatief beperkt
toepassingsbereik, naar Nederlandse opvatting niet te onderschatten in een
markt die onderhevig is aan steeds snellere veranderingen. Dit klemt temeer
nu een gemengde aanpak in de visie van de Commissie gepaard zal moeten gaan
(p12/13 Groenboek) met een kennelijk grootscheepse hervorming van de bestaande
richtlijnen inzake consumentenbescherming om de algehele samenhang van het
stelsel te waarborgen. De noodzaak van een dergelijke ingreep lijkt onvoldoende
aangetoond en wordt vermeden door te kiezen voor een meer specifieke aanpak.Mocht de specifieke aanpak worden gevolgd:• Wat zijn dan de prioriteiten voor harmonisatie?De specifieke aanpak gaat er vanuit dat er meer bescherming zou kunnen
worden bereikt door middel van specifieke richtlijnen. Deze aanpak lijkt een
effectieve manier te zijn om problemen die niet op een andere manier (bijv.
via zelfregulering) op te lossen zijn, aan te pakken. Eventueel op te stellen
regels kunnen nauwkeurig worden toegesneden op het specifieke probleem. Deze
aanpak verzekert in het algemeen dat slechts regelgeving wordt opgesteld die
proportioneel is aan het gestelde doel. Aan de andere kant draagt meer specifieke
regelgeving bij aan de complexiteit van het geheel aan regels op dit terrein
en kunnen belangrijke verschillen in nationale wetgeving mogelijk blijven
bestaan.Op voorhand is nog niet duidelijk aan te geven op welke specifieke terreinen
verdere harmonisatie door middel van richtlijnen gewenst is. Zoals hiervoor
is aangegeven ligt het meer op de weg van bedrijfsleven en consumentenorganisaties
om eventuele lacunes inzake consumentenbescherming te signaleren.Mocht de gemengde aanpak gevolgd worden:• Wat zij dan de hoofdelementen van een algemene
clausule, de algemene criteria en kernvoorschriften voor het reguleren van
handelspraktijken?Als mogelijke alternatieve beleidslijn stelt de Commissie een gemengde
aanpak voor. Deze aanpak voorziet in het harmoniseren van nationale voorschriften
op het gebied van eerlijke handelspraktijken tussen bedrijven en consumenten.
Kern van deze aanpak is te komen tot een algemene kaderrichtlijn die het vangnet
moet vormen voor praktijken waarvoor grensoverschrijdende beperkingen worden
geconstateerd en die buiten de gecoördineerde terreinen van de sectorspecifieke
richtlijnen vallen.De aantrekkelijkheid van een dergelijke bepaling is afhankelijk van de
specifieke invulling ervan. Pas aan de hand van de specifieke invulling kan
worden nagegaan in hoeverre hiermee een oplossing wordt gecreëerd voor
grensoverschrijdende problemen. Op basis van hetgeen in het groenboek wordt
beschreven moet worden betwijfeld of door het harmoniseren van regelgeving
door middel van een algemene kaderrichtlijn een beter functionerende markt
kan worden bereikt.Nederland ziet een aantal problemen bij het streven om een goed functionerende
interne consumentenmarkt te bereiken via een algemene clausule in een kaderrichtlijn.
Allereerst zal de formulering van «algemene eerlijkheidscriteria in
de handel» stuiten op sterk uiteenlopende nationale benaderingen en
om die reden zou wel eens een te abstracte norm het maximum haalbare blijken
te zijn. Daarmee wordt het beoogde doel (meer rechtszekerheid, minder interpretatieverschillen)
niet gediend. Daarnaast kan de introductie van een algemene bepaling op Europees
niveau ter bestrijding van onbehoorlijke handelspraktijken leiden tot afstemmingsvragen met de bestaande specifieke richtlijnen (bijvoorbeeld die inzake
misleidende en vergelijkende reclame) en daardoor interpretatie problemen
veroorzaken. Begrippen als «eerlijke handelspraktijken» of«goed
marktgedrag» zouden namelijk door nationale rechters verschillend geïnterpreteerd
kunnen worden, hetgeen een toeloop op de Europese rechter zou kunnen veroorzaken.
Totdat de Europese rechter duidelijkheid heeft verschaft over de invulling
van een dergelijk (noodzakelijkerwijs vaag) begrip, zou dit tot uiteenlopende
conclusies inzake (on)eerlijkheid van bepaalde praktijken kunnen leiden, met
als gevolg rechtsonzekerheid. Verschillende jurisprudentie is zo mogelijk
nog ondoorzichtiger voor consumenten en bedrijfsleven dan verschillen in nationale
regelgeving. Ook zou dit er toe kunnen leiden dat handelsbelemmeringen ontstaan
in plaats dat ze worden opgeruimd. De toegevoegde waarde van een Europese
norm voor eerlijke handelspraktijken zou dan ook meer moeten worden onderbouwd.Het vaststellen van kernelementen in een definitie van «eerlijke
handelspraktijken» is lastig. Immers, zoals in het Groenboek door de
Europese Commissie wordt aangegeven, zou moeten worden voortgebouwd op bestaande
rechtsmodellen gebaseerd op «eerlijke handelspraktijken» of «goed
marktgedrag». Aangezien verschillen bestaan tussen de lidstaten zal
het niet eenvoudig zijn een gemeenschappelijk criterium te vinden dat voldoende
concreet inhoud heeft om de gewenste rechtszekerheid aan te ontlenen. Over
wat eerlijk en oneerlijk of behoorlijk en onbehoorlijk is en wat niet, wordt
niet in alle lidstaten gelijk gedacht en wordt vaak door het nationale recht
bepaald. Zo is in Zweden tv reclame gericht op kinderen verboden en in Nederland
niet. In Duitsland is het geven van een levenslange garantie voor een product
niet toegestaan; in Denemarken mag een cadeautje bij de aanschaf van een product
alleen als het cadeau nauw verbonden is met het gekochte product (bijv. bij
de aankoop van schoenen mogen alleen veters cadeau worden gedaan en geen sokken).
Een algemene clausule zou dus niet te vaag mogen zijn maar evenmin te specifiek.
In het Nederlandse Burgerlijk Wetboek komt in boek 6, artikel 162 de formulering
voor dat «als onrechtmatige daad wordt aangemerkt een doen of een nalaten
in strijd methetgeen volgens ongeschreven recht in het maatschappelijk verkeer
betaamt». Voor Nederland zou deze bepaling als uitgangspunt kunnen dienen.De Commissie stelt dat een algemene clausule zou moeten worden aangevuld
met algemene eerlijkheidscriteria en specifieke regels om verschillen tussen
nationale voorschriften inzake handelspraktijken uit de weg te ruimen. Nederland
heeft twijfels bij een dergelijke aanpak. Het gevaar bestaat immers dat lidstaten
hun eigen verboden en beperkingen inbrengen. Dit zou kunnen leiden tot een
opeenstapeling van verboden van praktijken die in Nederland niet als onbehoorlijk
of oneerlijk worden beschouwd.Tot slot constateert Nederland wel met instemming dat het voorstel van
de Commissie voor een mogelijke algemene kaderrichtlijn de nationale voorschriften
in zake het verbintenissenrecht buiten het bereik van een dergelijke richtlijn
wil laten. Deze benadering ligt in lijn met de recente Mededeling van de Commissie
aan de Raad en het Europees Parlement over het Europees Verbintenissenrecht
(COM 11.07 2001/398). Ook Nederland acht coherentie wenselijk op het
gebied van het verbintenissenrecht, maar deze wens valt goed te combineren
met een specifieke aanpak.• Wat is dan beter: een kaderrichtlijn met een
algemene clausule, gebaseerd op eerlijke handelspraktijken of uitsluitend
gebaseerd op misleidende of bedrieglijke praktijken? Welke aanpak is in de
gegeven omstandigheden beter te verwezenlijken? Met welke laat zich de versnippering
van de interne markt in het belang van de consument het beste aanpakken?Jaren geleden hebben lidstaten reeds tevergeefs geprobeerd overeenstemming
te bereiken over een gemeenschappelijke definitie voor oneerlijke reclame naast het begrip misleidende reclame. Nederland vraagt zich af of met het proberen te vinden
van een definitie voor eerlijke handelspraktijken niet weer dezelfde weg wordt
ingeslagen. Immers, ook nu lijkt vaststelling wat nu een eerlijke dan wel
oneerlijke handelspraktijk is te leiden tot eindeloze discussies. Reden daarvan
is gelegen in het feit dat de begrippen in de verschillende lidstaten op uiteenlopende
manieren worden ingevuld. Daarnaast is ook met deze aanpak zeer wel denkbaar
dat achter de (technologische) feiten wordt aangelopen.Welke aanpak het meest geschikt is om de versnippering van regelgeving
het beste aan te pakken in het belang van de consument, hangt voor Nederland
van een aantal voorwaarden af. Uitgangspunt zijn de beginselen van subsidiariteit
en proportionaliteit. Er zullen duidelijk aanwijsbare grensoverschrijdende
problemen moeten zijn die slechts met communautaire regelgeving oplosbaar
zijn. Verder zal regelgeving als aanvullend instrument moeten fungeren, niet
te veel beperkingen aan het bedrijfsleven opleggen door een stapeling van
(beperkende) regelgeving uit de verschillende lidstaten en een eenduidig begrippenkader
moeten geven waardoor nationale afwijkingen door verschillende uitleg minder
snel zullen voorkomen. Naar de mening van Nederland zal ook met een algemene
kaderrichtlijn niet alle problemen worden opgelost. Voorlopig zullen er verschillen
in regelgeving tussen de lidstaten blijven bestaan. Immers, de bestaande consumentenrichtlijnen
blijven gehandhaafd. Ook kwesties als welk recht van toepassing is en welke
rechter bevoegd is, worden niet opgelost. Nederland is er overigens geen voorstander
van dat deze kwesties worden geregeld in iedere richtlijn afzonderlijk.• Zou het nuttig zijn in een eventuele kaderrichtlijn
de basis te leggen voor zelfregulering? Zo ja, wat zijn de hoofdelementen
van deze opties en de criteria voor opneming daarvan?Nederland is van mening dat zelfregulering zeker in tijden van snel op
elkaar volgende technologische ontwikkelingen een flexibel hanteerbaar instrument
is. In Nederland wordt vaak gebruik gemaakt dit instrument als aanvulling
op of vervanging van bestaande regelgeving. Nederland heeft hier al jaren
goede ervaringen mee.Waar dit instrument in plaats van of ter aanvulling van wetgeving wordt
gehanteerd, moet erop worden gelet dat de doelgroepen voldoende georganiseerd
zijn, er een gelijkwaardige afweging van alle betrokken belangen plaatsvindt,
dat er voldoende binding van de partijen is en dat de handhaving van de afspraken
voldoende is verzekerd.Volgens Nederland is er bij zelfregulering in principe geen sprake van
een wettelijke basis. Wel kan in wetgeving worden vastgelegd dat als er sprake
is van zelfregulering, deze komt in de plaats van wettelijke voorschriften.
Het geven van wettelijke ondersteuning aan zelfreguleringsafspraken kan zinvol
zijn, maar kan – gezien de verscheidenheid per marktsector – beter
geschieden in de specifieke richtlijnen. De Commissie zou zich volgens NL
eerder moeten richten op stimuleringsvarianten dan op verplichtende vormen
van wettelijke ondersteuning. Dit omdat zelfreguleringsafspraken op vrijwilligheid
zijn gebaseerd en niet gebaat zijn bij een (strak) keurslijf van regels. Niet
alleen bestaan er in de lidstaten verschillende vormen van zelfregulering
(bijv. alleen tussen bedrijfsgenoten of samen met consumentenorganisaties)
maar ook tussen de lidstaten bestaan verschillen in deze vormen van zelfregulering.
Om al deze vormen van zelfregulering te «reguleren» zou wellicht
een veelheid aan criteria moeten worden opgesteld. Resultaat zou kunnen zijn
dat bepaalde zelfregulering niet meer mogelijk is. Dit acht Nederland niet
gewenst. Wel valt te denken aan een aantal minimum-kwaliteitscriteria en aan een vrijwillig soort Europees zelfreguleringsmodel, waarbij dan
ook nog eens typen zelfregulering zouden kunnen worden onderscheiden, al naar
gelang het type markt of de mate van gewenste binding. Uiteraard moet worden
gewaakt voor strijdigheid met de EU regels voor de vrije markt. Erkenningsregelingen,
certificatie- en keurmerken zijn effectieve instrumenten voor onder meer het
verschaffen van informatie en waarborgen aan de consument.• Zou het zinvol zijn niet bindende praktische
richtsnoeren op te stellen? Moeten deze de vorm krijgen van aanbevelingen
van de Commissie of van een als bijlage bij de richtlijn opgenomen indicatieve
lijst van toegestane en illegale voorbeelden?Zoals hierboven is gesteld gebeurt zelfregulering op basis van vrijwilligheid.
Het is daarom zaak partijen die daarbij betrokken zijn, niet te veel te beperken,
maar juist te ondersteunen. De Commissie gaat er volgens paragraaf 2.1
van het Groenboek ook van uit dat het regelgevingssysteem zoveel mogelijk
de betrokkenen zelf dient in te schakelen en dat aldus flexibel op de markt
kan worden ingespeeld. Het opstellen van niet bindende praktische richtsnoeren,
of uitwisseling van «best practices», of zoals hierboven reeds
aangestipt, modellen, kan een hulpmiddel zijn voor organisaties in landen
die nog niet zoveel ervaring met zelfregulering hebben. Om duidelijk te maken
dat het richtsnoeren zijn die niet bindend zijn, zou een aanbeveling van de
Commissie de voorkeur hebben van NL boven het in een bijlage bij de richtlijn
opnemen van een lijst van toegestane en illegale voorbeelden (van zelfregulering?).
Terecht constateert de Commissie op p.9 van het Groenboek dat de nationale
codes veel punten van overeenkomst vertonen. Bij het ontwikkelen van aanbevelingen
zou de Commissie derhalve goed daarbij kunnen aanhaken.• Moet er bij de ontwikkeling van niet bindende
praktische richtsnoeren een rol weggelegd zijn voor de participatie van belanghebbenden?Daar waar het gaat om zelfregulering is participatie van alle belanghebbenden
zeer belangrijk. Zelfregulering waarbij zowel consumentenorganisaties als
organisaties uit het bedrijfsleven zijn betrokken, verdient de voorkeur. Onderkend
wordt dat dit niet altijd zal lukken bijv. bij gebrek aan voldoende representatieve
organisaties. Als er niet bindende richtsnoeren worden opgesteld, zouden naar
de mening van Nederland zeker alle relevante belangstellenden in de gelegenheid
moeten worden gesteld te participeren. Het kan bovendien de betrokkenheid
van partijen bij de interne markt vergroten.• Moet er een rechtskader komen voor de verbetering
van de samenwerking tussen de instanties die belast zijn met de handhaving
van de consumentenbescherming?In de verschillende lidstaten bestaan verschillende vormen van handhaving.
Soms zijn er specifieke instanties belast met de handhaving van consumentenbeschermende
regelgeving, soms wordt handhaving overgelaten aan partijen. Zo zijn in Nederland
de Colportagewet en het Besluit prijsaanduiding goederen strafrechtelijk gesanctioneerd
en is de Economische Controledienst belast met opsporing van overtredingen
van deze regelgeving. Andere consumentenwetgeving is opgenomen in het Burgerlijk
Wetboek. Indien deze regelgeving niet wordt nageleefd, kunnen partijen naar
de rechter stappen of een beroep doen op een geschillencommissie. Consumentenorganisaties
kunnen gebruik maken van hun collectieve actiebevoegdheid. Het opstellen van
een rechtskader om samenwerking tussen de verschillende instanties in de lidstaten
lijkt dan ook geen eenvoudige zaak. Daarnaast kunnen bij de uitwisseling van gegevens privacy aspecten een (belemmerende) rol spelen. Nederland
vraagt primair aandacht voor het wegnemen van belemmeringen die in de weg
staan aan verwezenlijking (handhaving) van de bestaande aanspraken van de
consument, boven het scheppen van meer nieuwe aanspraken. Ook de consument
die in een komend stelsel (met of zonder een algemene kaderrichtlijn) zijn
eventuele nieuwe aanspraken wil geldend maken, zal immers met deze (praktische
en juridische) belemmeringen geconfronteerd blijven.• Wat zijn de hoofdelementen van zo'n rechtskader?Samenwerking tussen de bestaande specifieke nationale instanties, ook
in grensoverschrijdende zin, kan de positie van de Europese consument zeker
versterken. Naast de Economische Controledienst (ECD) en de Fiscale Inlichtingenen
Opsporingsdienst (FIOD) zijn in Nederland instanties als Keuringsdienst van
Waren en Gezondheidsinspecties belast met handhaving van specifieke regelgeving.
De meeste geschillen tussen consumenten en leveranciers of dienstverleners
worden beslecht door geschillencommissies en niet door de burgerlijke rechter.
Daarnaast kunnen consumentenorganisaties via een collectieve actie opkomen
voor de belangen van hun leden. Daarmee kunnen zij ook onbehoorlijke handelspraktijken
gericht op consumenten aanpakken. De praktijk wijst uit dat van deze mogelijkheden
(m.n. de geschillencommissies) veel gebruik wordt gemaakt, en dat de collectieve
actie ook als pressiemiddel fungeert (bijv. in de onderhandelingen tussen
bedrijfsleven en consumentenorganisaties over leverings- en betalingsvoorwaarden).
Het samenbrengen van al de verschillende organisaties die mogelijk een rol
spelen bij handhaving van consumentenwetgeving, is geen eenvoudige zaak. Een
aantal van de door de Commissie genoemde samenwerkingsinstrumenten zou in
de praktijk lastig uitvoerbaar zijn (bijv. het oprichten van gemeenschappelijke
databases en communicatienetwerken die de vertrouwelijkheidsvereisten moeten
eerbiedigen). Als invalshoek kiest Nederland voor een handhaving van het (Europese)
consumentenrecht «door» de consument in plaats van «voor»
de consument. Nederland benadrukt daarom dat het uiteindelijk de consument
zelf is die (met behulp van Europese regels) in staat moet worden gesteld
om zijn eigen aanspraken te verwezenlijken. Daarvoor moet hij in staat zijn
om de juiste keuzes te maken op de markt, zijn rechten te kennen (voorlichting
en bijstand) en daarvoor moet het gewaarborgd zijn dat hij zijn rechten geldend
kan maken (toegankelijkheid). XNoot1Het Contact Point for Business en het Contact Point for Citizens hebben
hier de afgelopen jaren geen klachten over ontvangen. 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-27879-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl