Vaststelling begroting Ministerie van Economische Zaken (XIII) voor het jaar 2009; Brief van de Minister en Staatssecretaris van Economische Zaken
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2019-09-24 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2008-2009
 
 
 
 KST133017
 2008-2009
 
 31 700 XIII
 Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Economische
Zaken (XIII) voor het jaar 2009
 
 
 
 
 Nr. 
 61
 BRIEF VAN DE MINISTER EN STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN
 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
 
 Den Haag, 1 juli 2009
 
 Hierbij bieden wij u een overzicht aan van de bezoeken die wij het afgelopen
half jaar aan het buitenland (1 januari–30 juni 2009) hebben
gebracht. Tevens geven wij u inzicht in aanleiding, opzet en resultaten van
deze bezoeken.
 
 Deze brief gaat niet in op de reguliere EU-raden van ministers. Wij informeren
de Tweede Kamer hier op reguliere basis separaat over. En marge van deze Europese
Raden bestaat informeel contact met collega-bewindspersonen van andere lidstaten.
 
 De minister van Economische Zaken,
 M. J. A. van der Hoeven
 De staatssecretaris van Economische Zaken
 F. Heemskerk
 
 OVERZICHT REIZEN BEWINDSPERSONEN MINISTERIE VAN ECONOMISCHE
ZAKEN
 I. Inleiding
 Nederland is voor zijn welvaart meer dan de meeste Europese landen afhankelijk
van goede economische relaties met het buitenland. De in- en uitvoer van goederen
en diensten, investeringen in het buitenland en buitenlandse investeringen
in Nederland, en een uitstekende dienstverlening die Nederland tot het distributiecentrum
van Noordwest Europa maakt, staan daarin centraal. Zo was Nederland in 2007
wereldwijd de 6e exporteur van goederen en de 11e van diensten. Daartegenover
nam het een 8e plaats in als importeur van goederen en een 10e van diensten.
Naar uitgaande investeringen gekeken neemt Nederland de 6e plaats in de wereld
in. Wat inkomende investeringen betreft bezet het een 5e plaats.
 
 Uiteraard is internationaal ondernemen primair een verantwoordelijkheid
van de bedrijven zelf, maar actieve ondersteuning door de overheid vergroot
kansen en mogelijkheden. Haar rol is hier steeds meer van betekenis. In opkomende
markten spelen overheden een belangrijke rol. De Nederlandse overheid moet
daar aanhaken bij sectoren waar de overheid een cruciale partner is zoals
bij infrastructuur, water en de zekerheidsstelling van de energievoorziening.
Voor energie waarvan de urgentie steeds toe neemt is een speciale plaats ingeruimd.
Voor het bedrijfsleven is daarbij vooral de inzet van het Ministerie van Economische
Zaken van doorslaggevend belang. Onze buitenlandse bezoeken spelen daar een
sleutelrol bij. Zij betekenen een vorm van economische diplomatie die in toekomst
ongetwijfeld steeds belangrijker zal worden.
 
 Vaak lopen bedrijven in het buitenland tegen knelpunten op zoals ondoorzichtige
wet- en regelgeving, een ongelijk speelveld, gebrekkige toegang tot bepaalde
bedrijven of andere verhoudingen tussen private en publieke sector. Het bedrijfsleven
vraagt op deze gebieden een (pro-)actieve ondersteuning van de overheid op
zowel ontwikkelde als opkomende markten. Via onze bezoeken leggen wij contacten,
bouwen netwerken en persoonlijke relaties op en verruimen ons invloedsbereik
bij betrokken overheden en andere belangrijke spelers in het buitenland zoals
bedrijven en ondernemersorganisaties en bedrijven. Ons optreden als bewindslieden
schept daarbij mogelijkheden die de positie van het Nederlandse bedrijfsleven
belangrijk versterkt. Uiteraard speelt het postennet hier ook een belangrijke
rol bij. Deze contacten kunnen niet louter incidenteel zijn maar behoeven
onderhoud en voortdurende aandacht. Dit geldt vooral voor die landen waar
sprake is van een sterke overheidsinmenging in de economie.
 
 Hieronder volgt een toelichting op de belangrijkste thema’s die
tijdens onze bezoeken een rol spelen, te weten internationaal ondernemen,
energie, innovatie en maatschappelijk verantwoord ondernemen.
 Internationaal ondernemen
 Het thema internationaal ondernemen is één van de belangrijke
doelstellingen van onze bezoeken. De meeste economische missies worden in
het kader van de strategische reisagenda uitgevoerd, die op verzoek van de
Dutch Trade Board is samengesteld in samenwerking met economische gerelateerde
departementen en decentrale overheden. Bij de meeste van deze bezoeken wordt
de bewindspersoon vergezeld van een bedrijvendelegatie. Terwijl wij een officieel
programma volgen wordt voor de bedrijvendelegatie gewoonlijk een individueel
matchmakingprogramma georganiseerd. Op gezette momenten haakt
de bedrijvendelegatie weer aan bij onze officiële activiteiten. Voor
het bedrijfsleven ligt tijdens de missies de nadruk vooral op marktverkenning
en het leggen en/of onderhouden van contacten. Uit evaluaties van voorgaande
economische missies blijkt dat dit in belangrijke mate op de langere termijn
vruchten afwerpt zoals in de vorm van contracten.
 
 Internationaal ondernemen speelt zich af in een steeds meer globaliserende
wereld. Het Nederlandse bedrijfsleven zou meer moeten profiteren van de mogelijkheden
die de oplevende wereldcultuur en wereldhandel bieden. Een belemmering hierbij
vormen de sterk gestegen kosten in Nederland, als ook een achterblijvende
innovatiekracht. Juist in de huidige financiële en economische crisis
is het van belang onnodige achterstand te voorkomen. Toch is ook nu de inzet
om de positie van Nederland in de top in de wereldhandel te behouden, waarbij
uiteraard geldt dat Nederland concurrerend moet blijven ten opzichte van andere
ontwikkelde landen.
 
 Extra inzet leveren we op die gebieden waar het Nederlandse bedrijfsleven
zich onderscheidt en die internationaal als onze sterktes worden gezien zoals
onze sleutelgebieden. Verder kan worden gedacht
aan infrastructuur, transport en logistiek, milieu en energie (dit onderwerp
komt hierna separaat aan de orde). Ons internationaal ondernemen is breed
qua sectoren, maar gericht op een beperkt aantal landen waar we menen werkelijk
het verschil te kunnen en willen maken. In alfabetische volgorde zijn dit:
Brazilië, China, Duitsland, Frankrijk, de Golfstaten, India, Japan, Oekraïne,
Polen, Roemenië, Rusland, Turkije, Verenigd Koninkrijk, Verenigde Staten/Canada
en Vietnam (zie verder Kamerbrief Internationaal Ondernemen).
 Energie
 In de het huidige tijdperk is het belang van zekerstelling van de energievoorzieing
en de vergroting van de mogelijkheden van het Nederlands bedrijfsleven om
hierbij een rol te spelen steeds actueler geworden. De overheid speelt in
de energiesector, zeker in olie- en gasproducerende landen, een allesbepalende
rol. Dat betekent dat contacten tussen bewindslieden en overheden essentieel
zijn om kansen te scheppen voor het Nederlandse bedrijfsleven.
 
 De voor energie prioritaire landen zijn de volgende olie- en gasproducerende
staten: Algerije, Kazachstan, Rusland en Saoedi-Arabië (zie Energierapport
2008). Daarnaast verdienen nieuw opkomende gaslanden onze aandacht. Om die
reden is er een bezoek afgelegd aan Angola en zijn er contacten met Egypte.
Daarnaast krijgen ook doorvoerlanden als Oekraïne en Turkije aandacht.
 
 Omdat Nederland over niet al te lange termijn een netto-importeur van
gas wordt, willen we onze huidige sterke positie op het gebied van aardgas
benutten om de Gasrotonde van Noordwest-Europa te worden. Dit versterkt de
economische en handelsfunctie van Nederland als energieland. Overigens zal
de Gasrotonde ook een bijdrage leveren aan onze voorzieningszekerheid, omdat
we zo de infrastructuur hebben om gas uit vele delen van de wereld te betrekken.
 
 Daarom heeft de minister de eerste helft van 2009 bezoeken gebracht aan
gasproducerende landen als Algerije, Rusland, Angola en Noorwegen, aangezien
deze op termijn belangrijke leveranciers voor de Gasrotonde kunnen zijn. De
komende twee jaar zal de minister deze lijn voortzetten en haar
internationaal beleid nog meer richten op gasdiplomatie en diversificatie
van gasleveranciers. Doelen daarbij zijn:
 – presentatie van Nederland als het logistiek en distributiecentrum
in Noord West-Europa;
 – verkenning van mogelijkheden voor de Nederlandse energie respectievelijk
gassector (vertegenwoordigers van relevante bedrijven gaan vaak mee);
 – opening van deuren voor Nederlandse bedrijven om op termijn gascontracten
te sluiten, te participeren in Liquefied Natural Gas (LNG)-projecten en het
stimuleren van investeringen in de energie-infrastructuur van Nederland (gedacht
kan worden aan bijvoorbeeld gasopslag).
 
 Het gaat bij de bezoeken niet alleen over gas of fossiele brandstoffen.
Steeds vaker staan energie-efficiency en duurzame energie op de agenda, waarbij
landen belangstelling hebben voor Nederlandse technologie. Dat gebeurt zelfs
bij belangrijke olie- en gasproducenten als Algerije, Saoedi-Arabië en
de Verenigde Arabische Emiraten, landen die duurzame energie aan het ontdekken
zijn en er soms al fors in investeren.
 Innovatie
 Doel bij onze bezoeken is aanreiking en uitwisseling van «best practices»
van innovatiebeleid en stimulering van de internationale samenwerking op een
aantal technologiegebieden. Hierbij ligt de focus vooral op de sleutelgebieden
waar Nederland voorop loopt en in samenwerking met andere landen de positie
nog verder denkt te kunnen versterken: nano-elektronica, voedsel, life sciences
en gezondheid, watertechnologie en maritieme activiteiten, automotive systemen,
nieuwe materialen en creatieve industrie. Prioriteitslanden zijn onder meer
China, India, Japan en de Verenigde Staten, maar ook België, Duitsland
en Frankrijk.
 Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO)
 MVO vormt een integraal onderdeel van economische missies. Het doel is
om bedrijven instrumenten te bieden om rekening te houden met de maatschappelijke
effecten van hun ondernemen. Daarnaast bieden de missies een uitstekende gelegenheid
om MVO thema’s aan te kaarten richting buitenlandse overheid, bedrijfsleven
en NGO’s. Uitgangspunt hierbij is dat MVO voor alle partijen van belang
is en een win-win situatie oplevert. Bovendien biedt MVO het bedrijfsleven
een kans om ons op internationale markten te onderscheiden. Nederland loopt
hierin zelfs voorop. Concreet betekent dit dat MVO waar mogelijk onderdeel
is van het programma, onder andere in gesprekken met bewindspersonen en NGO’s,
informatieverstrekking aan de missiedeelnemers, discussies met het lokale
en Nederlandse bedrijfsleven en bij bedrijfsbezoeken. Met de landen Turkije,
Rusland, India, China, Golfstaten werken wij aan het opzetten van een bredere
agenda van samenwerking, kennisuitwisseling en dialoog over MVO, waarbij missies
uitstekende contactmomenten zijn.
 II. Overzicht bezoeken
 Onderstaand treft u een gedetailleerd overzicht van onze bezoeken over
de periode van 1 januari tot en met 30 juni 2009 die wij hebben
gemaakt.
 Bezoeken minister van Economische Zaken:
 Bilateraal bezoek Algerije (10–11 januari 2009)
 De minister heeft 10–11 januari jl. Algerije bezocht. Hierbij
werd zij vergezeld door een aantal CEO’s van Nederlandse energiebedrijven.
Doel van het bezoek was het tot stand brengen van samenwerking
op het terrein van energie in het kader van de energievoorzieningszekerheid
en het verbreden van de economische betrekkingen met Nederland. De minister
heeft gesprekken gevoerd met de minister van Energie Khelil, de minister van
Handel en Investeringsbevordering Temmar en de minister van Landbouw Benaissa.
Ook is gesproken met een Algerijnse ondernemersorganisatie en met voedselimporteurs,
waarbij met name de handelsbelemmeringen die ondernemers aan beide zijden
ondervinden zijn belicht. De meereizende Nederlandse CEO’s hebben gesproken
met de staatsonderneming Sonatrach over eventuele LNG-leveranties en hebben
verschillende voorstellen voorgelegd om de nagestreefde samenwerking op het
terrein van energie vorm te kunnen geven.
 
 Dit bezoek kan als een belangrijke stap worden beschouwd voor de intensivering
van de economische betrekkingen met Algerije. Het land zal op termijn één
van de belangrijkste gasleveranciers van Europa worden. Het samen optrekken
van de Nederlandse overheid en bedrijven was een goede formule om Nederland
als Gasrotonde te presenteren en de mogelijkheden te vergroten om op termijn
Algerijns LNG in ons land te introduceren en de samenwerking op economisch
gebied te intensiveren.
 Bezoek start Sachalin 2 (17–19 februari 2009)
 De minister bracht van 17–19 februari jl. een bezoek aan Sachalin.
Zij woonde de plechtige ingebruikstelling van de LNG-installatie (liquefaction)
bij als onderdeel van het Sachalin II project van Gazprom, Shell, Mitsui en
Mitsubishi. De minister verving hierbij minister-president Balkenende, die
hiervoor door President Medvedev was uitgenodigd maar verhinderd was. Nederland
heeft zich ten tijde van het geschil tussen Shell en de Russische overheid
over de kosten zeer ingespannen om tot een goede oplossing te komen. De laatste
jaren zijn de verhoudingen tussen alle partijen flink verbeterd. Het lag daarmee
voor de hand dat Nederland gevolg zou geven aan de uitnodiging.
 
 Belangrijkste activiteiten betroffen, naast het bijwonen van het officiële
programma (met onder meer President Medvedev en de voorzitters van Shell en
Gazprom), gesprekken met de Russische President, de minister voor Energie
Shmatko en Gazprom-CEO Miller. Met haar aanwezigheid in Sachalin heeft de
minister betrokkenheid bij dit project getoond en zijn ook de bilaterale relaties
met Rusland verstevigd.
 Deelname Conferentie «Seeking a Common Resolution
for Energy Security» en bilaterale gesprekken in Istanbul (28 april
2009)
 De minister is op uitnodiging van voormalig Turkse minister voor Energie
Güler op 28 april jl. als «key note spreker» opgetreden
bij de Conferentie «Seeking a Common Resolution for Energy Security»
in Istanbul. Voornaamste reden om deel te nemen was om de goede bilaterale
relatie met Turkije, met name op het terrein van energie te onderstrepen.
Turkije is een belangrijk (potentieel) doorvoerland. Het is onder andere relevant
vanwege de voorgenomen bouw van de Nabucco-gaspijpleiding.
 
 En marge van de conferentie heeft de minister ook gesprekken gevoerd met
toen nog Turkse minister voor Energie Güler, EU Commissaris Piebalgs
en de Kazachse minister voor Energie Mynbayev. Helaas waren de Russische minister
voor Energie Shmatko en de Azeri minister voor Energie Aliyev op het laatste
moment verhinderd om te komen waardoor de geplande bilaterale gesprekken niet
doorgingen. Voorts heeft de minister gesprekken gevoerd met een aantal vertegenwoordigers
van het Nederlandse bedrijfsleven ter plaatse en de board van
Turkse werkgeversorganisatie Tüsiad over de brede buitenlandse economische
betrekkingen.
 Bilateraal bezoek Angola met een parallelle bedrijvenmissie
(29 maart–1 april 2009)
 De minister heeft van 29 maart–1 april jl. met een parallelle
bedrijvenmissie bestaande uit 36 bedrijven Angola bezocht. Doel van de missie
was intensivering van de samenwerking op het gebied van gas en olie, infrastructuur,
transport en havenontwikkeling. Angola is een van de belangrijkste energielanden
van Afrika aan het worden en is bezig met het opzetten van een gasindustrie.
Het heeft vooral veel te bieden op het gebied van LNG.
 
 Er zijn gesprekken gevoerd met de Angolese premier Kassoma, minister van
Economie Nunes Júnior, minister van Transport da Silva Tomás,
minister van Petroleum Botelho de Vasconcelos en drie viceministers van Energie
Borges, Onderwijs do Nascimento en Buitenlandse Zaken Gambôa. Verdere
onderdelen van het programma betroffen de opening van een bedrijvenseminar,
deelname aan een ronde tafel discussie met vertegenwoordigers van de Angolese
overheid en wetenschappelijke wereld, en gesprekken met cruciale partners
op het terrein van energie, zoals de CEO van staatsbedrijf Sonangol/Sonangas.
 
 Zowel voor de bedrijven als voor de overheid geldt dat de relaties met
Angola zijn geïntensiveerd. Een brede en sterke basis is gelegd om de
economische betrekkingen met Angola verder uit te bouwen. Zo hebben de in
LNG- en LNG-sector geïnteresseerde Nederlandse bedrijven dankzij de samenwerking
met de Nederlandse overheid toegang tot cruciale spelers in Angola gekregen
om verdere gesprekken te voeren over eventuele samenwerking op het terrein
van LNG. Tenslotte is een intentieverklaring voor een investeringsbeschermingsovereenkomst
getekend.
 Bilateraal bezoek Noorwegen (27 mei 2009)
 De minister bracht op 17 mei jl. een bezoek aan Noorwegen. Directe
aanleiding was de uitnodiging van Premier Stoltenberg voor deelname aan een
CCS-conferentie in Bergen. Een goede relatie met Noorwegen is van belang aangezien
het in de toekomst een belangrijke rol zal spelen als energieleverancier.
 
 Tijdens de CCS conferentie vervulde de minister een actieve rol in het
ministeriële panel, waarbij zij toelichting gaf op lopende demonstratieprojecten
in Nederland en de noodzaak onderstreepte van een goede dialoog met het bredere
publiek om het draagvlak voor CCS-projecten te vergroten. Daarnaast heeft
de minister een gesprek gevoerd met de Noorse minister van Petroleum en Energie
Riis-Johansen en bracht zij een werkbezoek aan de CCS-faciliteit op Sleipner.
Tijdens het bilaterale gesprek met Riis-Johansen werd over verschillende energie
onderwerpen gesproken, waaronder de positieve ervaringen met de elektriciteitskabel
Norned die sinds medio 2008 Nederland en Noorwegen verbindt. Het bezoek heeft
bijgedragen aan versteviging van de bilaterale relaties.
 Deelname/spreker Economisch Forum in Sint Petersburg (4–6 juni
2009)
 De minister bezocht van 4–6 juni jl. het «International
Economic Forum» in Sint Petersburg. Doel van het bezoek was discussie
met buitenlandse collega’s en vertegenwoordigers van het bedrijfsleven
over de energievoorziening en oplossingen voor de economische en financiële
crisis en het belang van een robuust innovatiebeleid daarbij. Verder hield
de minister een toespraak over het stimuleren van energie-efficiëntie
en ging zij in op de concrete stappen die de Nederlandse overheid heeft genomen
om een grotere energie-efficiëntie te bewerkstelligen.
 
 Tijdens het Forum voerde de minister gesprekken met een aantal collega
ministers: de Russische ministers Shmatko van Energie en Nabiullina van Economische
Ontwikkeling. Er werd gesproken over de actuele ontwikkelingen rond de energievoorziening
en de brede bilaterale economische betrekkingen tussen Nederland en Rusland.
Tevens voerde zij een gesprek met de directeur van het Internationaal Energie
Agentschap Tanaka over de ministeriële IEA-vergadering van 2009 in Parijs,
en besprak zij met de heer Medvedev, plaatsvervangend directeur van Gazprom,
de voortgang in enkele gezamenlijke projecten, zoals o.a. «Nordstream».
 
 Het bezoek aan het Sint-Petersburg heeft geleid tot een verdieping van
de bilaterale relaties met Rusland en was bovendien nuttig voor het bespreken
van de voortgang van een groot aantal samenwerkingsprojecten. 
 Bezoeken staatssecretaris van Economische Zaken
 Economische missie samen met het Kroonprinselijk paar
aan Oman en de Verenigde Arabische Emiraten en bezoek «World Future
Energy Summit» (15–20 januari 2009)
 De staatssecretaris bezocht met een economische missie Oman en de Verenigde
Arabische Emiraten. Tegelijkertijd brachten ZKH de Prins van Oranje en HKH
Prinses Máxima een officieel bezoek aan deze landen. Doel van deze
missie was de versteviging van de bilaterale betrekkingen, met een nadruk
op de economische betrekkingen, het onderhouden van goede contacten op het
hoogste niveau en het benadrukken van expertise van Nederland in twee kansrijke
sectoren: duurzame energie en watertechnologie.
 
 Het programma bestond voornamelijk uit ontmoetingen met hoogwaardigheidsbekleders,
rondetafelbijeenkomsten op CEO niveau, ontvangsten Nederlandse Gemeenschap
(zowel in Muscat als in Dubai), evenementen met het lokaal actieve Nederlands
bedrijfsleven en een bedrijvenbeurs bezoeken. Zowel in Muscat als in Abu Dhabi
werd in samenwerking met het NWP een waterseminar georganiseerd. Tevens werd
met het VNO-NCW een CEO ronde tafel gehouden. Ook stond in Abu Dhabi in opdracht
van het Ministerie van Economische Zaken een «Holland Paviljoen»
op het driedaagse World Future Energy Summit (WFES) met ongeveer 30 deelnemende
bedrijven. In Dubai werd samen met het Havenbedrijf Rotterdam (HBR) een ronde
tafel georganiseerd en werd een «Financiële Lunch» gehouden
met aanwezigheid van sleutelfiguren uit de Emirati financiële wereld.
 
 Dankzij de zeer gewaardeerde aanwezigheid van het koninklijk paar konden
op het hoogste niveau de banden worden aangehaald. Tevens had hun aanwezigheid
een grote uitstraling op het Nederlandse bedrijfsleven (zowel het meereizende
als het lokaal actieve).
 Economische missie India (8–12 februari 2009)
 De staatssecretaris leidde van 8–13 februari jl. een economische
missie naar India. Hij werd vergezeld door ruim veertig bedrijven en onderwijsinstellingen.
De missie richtte zich primair op het versterken en uitbouwen van de economische
betrekkingen, met als belangrijkste prioriteiten de bevordering van de samenwerking
tussen het Indiase en Nederlandse bedrijfsleven in de sectoren
ICT, biotechnologie, design, scheepsbouw en luchtvaart, verdieping van de
samenwerking op het terrein van wetenschap en technologie en de promotie van
Nederland als vestigingsland met een goed ondernemersklimaat en als «Gateway
to Europe».
 
 De staatssecretaris bezocht in India drie steden: Delhi, Pune en Mumbai.
Een deel van de delegatie heeft de steden Bhavnagar, Surat en Bangalore aangedaan.
Tijdens het bezoek vonden gesprekken plaats met onder meer de minister van
Handel en Industrie Nath, minister voor Wetenschap en Technologie Sibal en
minister voor «Corporate Affairs» Gupta en werden verschillende
bedrijfsbezoeken afgelegd. Ook vond een drietal seminars plaats, respectievelijk
op het terrein van toerisme, scheepsbouw en investeringsacquisitie. Er werd
een tiental samenwerkingsverbanden en contracten getekend. De matchmaking
heeft geleid tot nuttige contacten voor het bedrijfsleven en tot serieuze
opties voor contracten.
 Bilateraal bezoek Verenigd Koninkrijk (19 februari
2009)
 Op 19 februari jl. bracht de staatssecretaris een bezoek aan Londen.
Verenigd Koninkrijk is een belangrijke gesprekspartner van Nederland (binnen
onder meer de EU en WTO) en een belangrijke handels- en investeringspartner
(grote belangen Nederlandse bedrijfsleven, volop kansen Nederlandse MKB).
Gesproken werd met «Business Secretary» Mandelson, Plaatsvervangend
Directeur-generaal van de «Confederation of British Industries»
Cridland en tijdens de lunch met een gezelschap vertegenwoordigers van het
Nederlandse bedrijfsleven. Belangrijkste onderwerpen van gesprek waren: economische
diplomatie (aankaarten van Nederlandse bedrijfsbelangen op politiek niveau),
economische recessie en gevolgen voor Brits en Nederlands bedrijfsleven, belang
van tegengaan van protectionistische tendensen binnen de EU, deelname van
Nederland aan de G20 top in Londen 2 april jl. en voortgang Doha ronde.
 Bilateraal bezoek Verenigde Staten (22–26 maart
2009)
 De staatssecretaris heeft in de Verenigde Staten de plaatsen New Orleans
en Washington bezocht. De reis was een vervolg op de reis van het bezoek van
zijn voorganger staatssecretaris Van Gennip. Tijdens het bezoek aan New Orleans
is uitgebreid gesproken met zowel de Nederlandse watersector als de lokale
en regionale overheid. Onderwerpen van gesprek waren de activiteiten van het
Nederlandse bedrijfsleven na de orkaan Katrina en de kansen voor dit bedrijfsleven
nu er federaal geld beschikbaar komt met de stimuleringsmaatregelen van President
Obama. In Washington heeft de staatssecretaris een kennismakingsgesprek gehad
met de «United States Trade Representative» (USTR) Kirk. Naast
dit gesprek is er o.a. gesproken met vertegenwoordigers en medewerkers van
de Senaat en wetenschappers over de kans op slagen van de Doha ronde en Kopenhagen.
Op de laatste dag stond een toespraak op de conferentie «The Next Frontier:
Rethinking the Global Trade System» op het programma. Hier vonden tevens
bilaterale gesprekken plaats met o.a. Nobel prijs winnaar Krugman, Zweedse
minister voor Buitenlandse Handel Björling en voormalig «EU Trade
Representative» Schwab. Naast promotie en ondersteuning van het Nederlandse
bedrijfsleven betekende de reis de eerste ontmoeting met de nieuwe administratie
in de Verenigde Staten en de belangrijkste spelers betreffende bilaterale
en multilaterale verdragen.
 Bilateraal bezoek België (9 april 2009)
 De staatssecretaris heeft op 9 april jl. een bezoek gebracht aan
België. Doel van het bezoek was het versterken van de bilaterale economische betrekkingen, met name op het gebied van internationaal ondernemen
en ICT. Het bezoek bestond uit gesprekken met de federale minister voor Ondernemen
en Vereenvoudingen (in portefeuille ook telecom) Van Quickenborne en de Vlaamse
en Waalse ministers van Economische Zaken, Ceysens en Marcourt. Daarnaast
had de staatssecretaris een lunch met het Nederlandse bedrijfsleven en waren
er werkbezoeken aan TNT Expresse Eurohub Airport Logistics beide in Luik.
Belangrijkste uitkomsten zijn: de afsluiting van een Memorandum of Understanding
met minister Van Quickenborne om op het terrein van ICT en telecombeleid op
een viertal onderwerpen meer samen te werken (het verspreiden van de expertise
in het omgaan met computers en digitale diensten, gebruik Nederlandse DQ test
in België, bevorderen open standaarden, aanpakken oneerlijke handelspraktijken
en overschrijdende acquisitiefraude) en de afspraak om meer samen te werken
op het gebied van internationaal ondernemen.
 Economische missie Zuid-Afrika en Mozambique (10–17 mei
2009)
 Minister van Ontwikkelingssamenwerking Koenders en de staatssecretaris
hebben van 10–17 mei jl. een bezoek gebracht aan Zuid-Afrika en
Mozambique met een brede delegatie van 44 bedrijven en kennisinstellingen.
De focus lag bij de economische missie op twee sectoren waarin Nederland excelleert
en die Zuid-Afrika en Mozambique verbinden: corridorontwikkeling in Zuidelijk
Afrika en de watersector. Er zijn in Zuid-Afrika gesprekken gevoerd met de
nieuwe minister van Industrie en Handel Davies en de minister van Onderwijs
Nzimande. In Mozambique is onder meer gesproken met Premier Diogo, minister
van Buitenlandse Zaken Baloi, minister van Financiën Chang, minister
van Industrie en Handel Fernando en minister van Transport Zucula. Uit de
gesprekken kwam duidelijk naar voren dat de uitdagingen waarvoor beide landen
zich gesteld zien, zoals armoedebestrijding en het bereiken van de milleniumontwikkelingsdoelstellingen,
niet uitsluitend door het publieke domein benaderd kunnen worden: de private
sector speelt hierbij een onmisbare rol. Er werd ingezet op nieuwe samenwerkingsverbanden
met private en publieke partijen die onze toekomstige relatie vorm geven,
met spin-off voor zowel Nederland als Zuid-Afrika en Mozambique. De matchmaking
heeft geleid tot nuttige contacten voor het bedrijfsleven en tot serieuze
opties voor contracten. Daarnaast is een aantal samenwerkingsovereenkomsten
getekend op het terrein van onderwijs, water en economische samenwerking met
de gemeente Saldana in Zuid-Afrika.
 
 
 
 Bronnen DNB, OESO, UNCTAD, WTO; cijfers zijn tot en met 2007 bekend.
 
 
 De sleutelgebieden aangewezen door het Innovatieplatform zijn: Creatieve
industrie, Flowers & Food, High-Tech systemen & materialen, water,
chemie en pensioenen en sociale verzekeringen.