Wijziging Wet op het voortgezet onderwijs en Wet educatie en beroepsonderwijs (regeling leer-werktrajecten vmbo); Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28444, nr. 3

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer

01-07-2002

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

28444 nr. 3

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam1. Inleiding2. Wat regelt het wetsvoorstel?3. Typering van een leer-werktraject4. De vakken van het leer-werktraject5. De omvang van het leer-werktraject6. Kwaliteitstoets leer-werkbedrijven; positie bevoegd
gezag en landelijke organen; inschakeling nog niet-getoetste leerbedrijven7. Kwaliteit van begeleiding door de school8. De leer-werkovereenkomst9. Waardering praktijkgedeelte10. Het examen11. Schooldiploma praktijkonderwijs12. De samenwerkingsovereenkomst en de rol van het ROC/AOC13. De melding van leerlingen bij de RMC14. Verhouding tot Leerplichtwet 1969 en Arbeidstijdenwet15. Uitvoeringsgevolgen16. Financiële gevolgen17. Toezicht18. Leer-werktraject, schoolplan en schoolgids19. Artikelsgewijze toelichtingArtikel IOnderdeel AOnderdeel BOnderdeel COnderdeel DOnderdeel EArtikel IIOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28444Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 37 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 444Wijziging van de Wet op het voortgezet onderwijs en de Wet educatie
en beroepsonderwijs in verband met leer-werktrajecten in de basisberoepsgerichte
leerweg van het voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs (regeling leer-werktrajecten
vmbo)nr. 3MEMORIE VAN TOELICHTING1. InleidingDit wetsvoorstel regelt de mogelijkheid om op scholen voor voorbereidend
middelbaar beroepsonderwijs (vmbo) als bedoeld in de Wet op het voortgezet
onderwijs (WVO), leer-werktrajecten in te richten. Die trajecten hebben als
kenmerken: maatwerk en een substantieel praktijkgedeelte.Leerwerktrajecten zijn een bijzondere leerroute binnen de basisberoepsgerichte
leerweg (het derde en vierde leerjaar binnen het vmbo), bedoeld om te worden
vervolgd in de basisberoepsopleiding van de Wet educatie en beroepsonderwijs
(WEB), en leidend tot een diploma.De achtergrond van de keuze voor leerwerktrajecten is de volgende.Twee van de drie leerlingen in het voortgezet onderwijs kiezen voor het
vmbo. Alles bij elkaar gaat het om ruim 400 000 leerlingen die in het
vmbo de basis leggen voor hun loopbaan. In onze kennissamenleving moeten we
dit onderwijs zo inrichten dat kiezen voor het vmbo een positieve keuze is.
De introductie van leer-werktrajecten markeert daarbij een nieuwe stap in
het uitdagende karakter van het vmbo.In het vmbo mag geen leerling tussen wal en schip vallen. Zij moeten maximaal
worden uitgedaagd en er een start krijgen die bijdraagt aan hun rol in de
samenleving, het vervolgonderwijs en in de toekomst de arbeidsmarkt.Onder de jongeren die hebben gekozen voor de basisberoepsgerichte leerweg,
bevinden zich leerlingen voor wie diplomering en doorstroming naar het Regionaal
opleidingencentrum (ROC) of het Agrarisch opleidingscentrum (AOC) van de WEB
een moeilijk begaanbaar pad is. Niet omdat zij niet kunnen leren of omdat
het hun aan motivatie ontbreekt. Integendeel, zij willen vaak maar al te graag.
Het gaat vooral om jongeren met een andere leerstijl; de lerende doeners.
De overheid laat hen niet los en wil voorkomen dat zij teleurgesteld het bijltje
erbij neergooien. Minder theorie, meer praktijk en leren op een andere manier
om uiteindelijk toch in een aantal belangrijke vakken hetzelfde examen te
doen. Daar komt het bij leer-werktrajecten op neer.Het leer-werktraject sluit goed aan bij de ontwikkeling van de totale
beroepskolom waarin leerlingen moeten kunnen kiezen voor een leerweg die bij
hen past. Een echte keuze is alleen mogelijk als een praktische leerweg een
doorlopende leerroute is. Het gaat om een traject dat uitzicht biedt op het
beroepsonderwijs van de WEB, op niveau 2 (hier aangeduid als: mbo). Wie zich
in het mbo voldoende kwalificeert, heeft voorts ook uitzicht op kwalificatie
in het hbo. Deze perspectieven zijn van het grootste belang. Het biedt het
vmbo een goed profiel voor zowel leerlingen als ouders. Uitgangspunt blijft
dat elke leerling die het onderwijs verlaat, een startkwalificatie haalt.Leer-werktrajecten betekenen aantrekkelijker onderwijs voor leerlingen
én docenten. Want de buitenschoolse praktijk in het leerbedrijf is
de aangewezen plek voor maatschappelijke voorbereiding, persoonlijke ontwikkeling
én de integratie van theorie en praktijk; de impuls voor een nieuwe
pedagogiek en didactiek.Naast veranderingen in het onderwijs vereist het vmbo een opwaardering
van «leren door doen» in arbeidsorganisaties en in de samenleving.
Lerende organisaties hebben straks juist de «lerende doeners»
hard nodig.Die kansen moeten in het onderwijs worden opgepakt en verzilverd. Juist
daarom is voor leer-werk-leerlingen een efficiënte doorlopende leerroute
tot en met niveau 2 van de kwalificatiestructuur van het mbo zo belangrijk.Een zorgvuldige invoering van leer-werktrajecten betekent een kwaliteitsimpuls
voor het gehele vmbo. Eén van de succesfactoren is de vormgeving van
een gezamenlijke, praktijkgeoriënteerde onderwijsroute van vmbo en bve
tot het niveau van de startkwalificatie.In het Algemeen Overleg van 7 december 2000 hebben de leden van de vaste
commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen van de Tweede Kamer der
Staten-Generaal groen licht gegeven voor de introductie van leer-werktrajcten
in het schooljaar 2001–2002. In dit schooljaar stromen ook de eerste
leerlingen het derde leerjaar van het vmbo in. De introductie van leer-werktrajcten
is daarop afgestemd en vindt plaats op basis van de regeling «Leer-werktrajecten
basisberoepsgerichte leerweg vmbo». Deze regeling geldt tot en met schooljaar
2002–2003 en omvat dus twee invoeringsjaren. Een onderdeel van de beleidsregel
is een aanvraagprocedure waarmee scholen zich kunnen nomineren en kwalificeren
voor het voorbereiden en uitvoeren van leer-werktrajecten.In het voorjaar van 2002 vindt de kwalificatie plaats van de eerste tranche
scholen waarvan met ingang van 1 augustus 2002 leerlingen aan de slag
zullen gaan op buitenschoolse opleidingsplekken in leerbedrijven. Aansluitend
op de genoemde regeling geldt met ingang van 1 augustus 2003 het onderhavige
wetsvoorstel, indien tot wet verheven. 2. Wat regelt het wetsvoorstel?Het wetsvoorstel regelt in hoofdzaak:a. de mogelijkheid om als variant binnen de basisberoepsgerichte leerweg
in het vmbo leer-werktrajecten in te richten: combinaties van binnenschools
onderricht en buitenschoolse praktijk;b. de basisinrichting van leer-werktrajecten (vakken en uren praktijkgedeelte);c. inschakeling van bedrijven en organisaties voor het verzorgen van het
praktijkgedeelte, en regels voor (beoordeling van) hun kwaliteit;d. een leer-werkovereenkomst;e. een samenwerkingsovereenkomst tussen de school voor VO en eenROC
of AOC die het aansluitende beroepsonderwijs verzorgt, met het doel te komen
tot een doorlopende leerweg voor de individuele leerling.Hiertoe brengt het wetsvoorstel in elk geval wijzigingen aan in de WVO
en in de WEB.3. Typering van een leer-werktrajectEen leer-werktraject heeft als kenmerken een verhoudingsgewijs gering
aantal theorievakken, een groot praktijkdeel en een praktijkgerichte pedagogiek
en didactiek. Leer-werktrajecten kunnen leerlingen effectiever naar een startkwalificatie
leiden door toelating tot verwante opleidingen van een ROC/AOC op het tweede
kwalificatieniveau. Leer-werktrajecten zijn mogelijk voor alle leerlingen
in de basisberoepsgerichte leerweg. De school ontwikkelt een beleid op de
toelating van leerlingen tot leer-werktrajecten.Schoolplan en schoolgids moeten inzicht bieden in de inrichting respectievelijk
effectiviteit van de leer-werktrajecten.Leer-werktrajecten zijn een flexibele variant van de basisberoepsgerichte
leerweg waarbinnen combinaties van binnen- en buitenschools leren mogelijk
zijn. Het samengaan van leren en werken zorgt voor een aantrekkelijk en inspirerend
leerklimaat. Flexibele programmering betekent dat scholen de mogelijkheid
hebben meer maatwerk te leveren zodat leerlingen efficiënter naar een
startkwalificatie worden begeleid. De leerlingen zullen de buitenschoolse
praktijk in een bedrijf of organisatie (leerbedrijf genoemd) volgen. De leer-werkplek
moet dan ook een krachtige opleidingsplek zijn. De school moet voldoende ruimte
hebben om een effectief buitenschools praktijkgedeelte te organiseren én
om de leerling op individueel niveau voor te bereiden op een succesvolle doorstroom
naar het ROC/AOC.Het doel van leer-werktrajecten is tegemoet te komen aan de individuele
behoeften en leerstijlen van leerlingen die ieder hun eigen leerroute moeten
kunnen volgen. Aan leerlingen kan de minimumvariant van leer-werktrajecten
worden aangeboden, maar ook andere varianten, tot en met de maximumvariant.
De leerling die een leer-werktraject met succes afsluit, ontvangt een diploma
basisberoepsgerichte leerweg/leer-werktraject.Intensieve samenwerking tussen VO-school en leerbedrijf is een vereiste
voor het welslagen van het leer-werktraject. De leer-werkplek moet een krachtige
opleidingsplek zijn waarbij waardevolle praktijkboeken worden gebruikt en
een deskundige praktijkopleider de leerling begeleidt. Samenwerking met de
ROC's/AOC's is nodig voor een efficiënte doorstroom en een zorgvuldige
overdracht, zodat meer leerlingen met een startkwalificatie het onderwijs
verlaten.De introductie van leer-werktrajecten is ook voor de sociale partners
een nieuwe stap naar een aantrekkelijker beroepsonderwijs waarin kwalificatiewinst
en samenwerking met het bedrijfsleven centraal staan. In de afgelopen periode
is intensief gesproken over de inzet van de sociale partners voor de totstandkoming
van leer-werktrajecten. De resultaten hiervan zijn neergelegd in een convenant.
Ook met het COLO en de landelijke organen voor het beroepsonderwijs is veelvuldig
gesproken over hun inzet om, gericht op de bevordering van de kwaliteit van
buitenschoolse leer-werkplekken, met vmbo-scholen uitvoering te geven aan
leer-werktrajecten. De resultaten hiervan zijn vervat in het document «Gezamenlijke
afspraken leer-werktrajecten vmbo».4. De vakken van het leer-werktrajectElk leer-werktraject omvat in ieder geval het vak Nederlandse taal en
een beroepsgericht programma. Nederlandse taal omvat de onderdelen die zijn
vastgesteld in het examenprogramma Nederlands vmbo. Het beroepsgerichte programma
omvat de onderdelen die zijn vastgesteld in de examenprogramma's voor de beroepsgerichte
vakken vmbo.De woorden «in elk geval» geven aan dat ook extra vakken verzorgd
kunnen worden. Leerlingen moeten immers op maat worden bediend. Hoe en door
middel van welke aanvullende vakken – naast Nederlandse taal en het
beroepsgericht programma – dat gebeurt, wordt overgelaten aan de school.
De school kan hier bij voorkeur ook (onderdelen van) de vakken Engelse taal
en wiskunde bij betrekken. Het onderwijsprogramma zou in ieder geval ook aandacht
moeten schenken aan het aanleren van ICT-vaardigheden.In dit verband wijzen wij er ook op dat voor de leer-werktrajecten hetzelfde
geldt als voor het voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs in algemene zin
en voor de basisberoepsgerichte leerweg in het bijzonder, namelijk:a. het onderwijs is ingericht ter voorbereiding op aansluitend beroepsonderwijs
van de WEB, en omvat mede algemene vorming (artikel 10a WVO);b. het onderwijs is gericht op een algemene maatschappelijke voorbereiding
en persoonlijke vorming (artikel 10b, tweede lid, WVO).Vakken die aanvullend op Nederlandse taal en het beroepsgericht programma
uit het onderwijsprogramma van de basisberoepsgerichte leerweg worden aangeboden
(artikel 10b WVO), moeten passen binnen het aantal uren van het binnenschoolse
onderwijsprogramma van het leer-werktraject. Het is aan het bevoegd gezag
om, na overleg met de leerling en diens ouders/verzorgers, uiteindelijk te
beslissen of de aanvullende vakken deel zullen uitmaken van het curriculum
van een bepaalde leerling.Zoals gezegd, is het leer-werktraject bovenal maatwerk. De inrichting
daarvan is daarom verregaand opengelaten voor het bevoegd gezag. Het kan zelfs
zijn dat de leerling uiteindelijk tot een pakket komt dat gelijkstaat aan
dat van de basisberoepsgerichte leerweg zelf. In dat geval wordt het reguliere
bij die leerweg behorende diploma uitgereikt.Kan het leer-werktraject ook «te licht» zijn? Kwalitatief
gezien worden geen lagere eisen gesteld aan leer-werktrajecten dan aan de
«reguliere» basisberoepsgerichte leerweg. Participatie in het
leerbedrijf en de motivatie die leerlingen daar opdoen, bevorderen bovendien
een intensieve verdieping en verbreding van de eindtermen van het beroepsgerichte
programma. Kwantitief gezien (het aantal vakken) is er evenmin reden tot zorg.
Uit de WVO zelf (zie artikel 10a) en uit de verplichte aansluiting op niveau
2-opleidingen van het beroepsonderwijs van de Wet educatie en beroepsonderwijs
(WEB) vloeit een passende invulling van het onderwijsprogramma voort.Het totaalbeeld dat hiermee is geschetst, biedt voldoende garantie voor
een succesvolle doorstroom naar niveau 2 en voor het behalen van een startkwalificatie.
Bovendien wijzen we erop dat de leer-werktrajecten worden opgezet door de
VO-school én een ROC/AOC, dit met het oog op het waarborgen van de
doorstroming. De doorstroomrechten (niveau 2) zijn smaller dan voor een regulier
diploma vmbo-basisberoepsgerichte leerweg.5. De omvang van het leer-werktrajectDe inrichting van leer-werktrajecten kan vanwege drie factoren variëren,
namelijk:1. het moment waarop de buitenschoolse praktijk plaatsvindt; die kan immers
gedifferentieerd worden ingezet,2. de omvang van het buitenschoolse gedeelte en daarmee samenhangend die
van het binnenschoolse gedeelte, en3. de extra (onderdelen van) vakken die de individuele leerling volgt.Uitgaande van 80 schoolweken in het derde en vierde leerjaar gezamenlijk,
bedraagt het buitenschoolse praktijkgedeelte:– minimaal 80 dagen,– maximaal 160 dagen.Het heeft de voorkeur om het buitenschoolse praktijkgedeelte grotendeels
in het vierde leerjaar te verzorgen. De schoolweek omvat dan altijd een combinatie
van leren binnenschools en leren op de buitenschoolse opleidingsplek. Om die
reden verblijft een leerling wekelijks maximaal vier dagen in de praktijk
en minimaal één dag per week op school.6. Kwaliteitstoets leer-werkbedrijven; positie bevoegd
gezag en landelijke organen; inschakeling nog niet-getoetste leerbedrijvenAlleen leer-werkbedrijven die aan bepaalde wettelijke basiskwaliteitseisen
voldoen, zijn gerechtigd tot het verzorgen van het buitenschoolse praktijkgedeelte.
Wij hebben deze eisen in het wetsvoorstel neergelegd. Daarbij hebben wij acht
geslagen op de kwaliteitscriteria voor leerbedrijven van de landelijke organen
voor het beroepsonderwijs zoals geformuleerd in de overeenkomst «Gezamenlijke
afspraken leer-werktrajecten vmbo».Evenmin als de WEB, voor de beroepspraktijkvorming, bevat dit wetsvoorstel
afzonderlijke «bekwaamheidseisen» voor praktijkbegeleiders/leermeesters.
De noodzaak van wetgeving op dit punt ontbreekt, want de kwaliteit in relatie
tot het buitenschoolse praktijkgedeelte is langs verschillende andere wegen
gewaarborgd. De overeenkomst met de landelijke organen (december 2002) bevat
algemene kwaliteitscriteria voor leerbedrijven vmbo. Zo moet het leerbedrijf
bereid zijn om tijd, ruimte en middelen vrij te maken voor de organisatie
en begeleiding van een leer-werkplek. De praktijkopleider moet vakinhoudelijk
ten minste zo'n opleidingsniveau hebben dat hij de leerling kan begeleiden
op het niveau van diens opleiding. Verder moet de praktijkopleider aantoonbaar
vakkennis kunnen overdragen (blijkens diploma, certificaat of ervaring). Daarnaast
moet het leerbedrijf de praktijkopleider voldoende ruimte geven (vrijstellen)
voor zijn begeleidingstaak. Ook maakt het leerbedrijf gebruik van een praktijkleerplan
en onderhoudt het regelmatig contact met de school over de leerling en over
het verloop van het leer-werktraject.De landelijke organen hanteren voor de beoordeling van leerbedrijven ook
kwaliteitscriteria die per branche door de sociale partners zijn vastgesteld,
waaronder de eisen aan praktijkbegeleiders.Overigens verzorgen de landelijke organen ook een cursus voor praktijkbegeleiders
over onder meer leerlingbegeleiding. Die cursus is in een aantal gevallen
verplichtgesteld in de branche.Dit samenstel van kwaliteitseisen biedt voldoende waarborgen dat praktijkbegeleiders/leermeesters
bekwaam zijn voor het uitvoeren van hun wettelijke taken.Er kunnen zich situaties voordoen dat voor bepaalde leerlingen nog niet
kan worden beschikt over gunstig beoordeelde leer-werkbedrijven. Het bevoegd
gezag kan nog niet putten uit de – zeker in aanvang nog beperkte –
voorraad aan leerbedrijven met een gunstige beoordeling. Veel vmbo-scholen
werken al wel langere tijd samen met lokale en regionale leerbedrijven. Omdat
het in het vmbo gaat om jonge leerlingen, zijn scholen voor het organiseren
van hun buitenschoolse praktijk ook aangewezen op bedrijven in de directe
omgeving. Het kan dan ook voorkomen dat een school goede afspraken kan maken
met een geschikt leerbedrijf in de buurt dat nog niet door een landelijk orgaan
is beoordeeld. Voorkomen moet worden dat de leerling onnodig lang moet wachten
op plaatsing bij een leerbedrijf doordat de beoordeling door het landelijk
orgaan nog niet heeft plaatsgevonden. Voorwaarde is wel dat het bevoegd gezag
de redelijke verwachting mag hebben dat het leerbedrijf gunstig kan worden
beoordeeld. Wij achten het bevoegd gezag zeer wel in staat om zich aan de
hand van de wettelijke criteria (in artikel 10b5) een deugdelijk voorlopig
kwaliteitsoordeel te vormen. Bij samenwerking van een school met een niet
door een landelijk orgaan beoordeeld leerbedrijf zal het landelijk orgaan
op uitnodiging van de school in contact treden met school en leerbedrijf om
een beoordelingstraject te starten, binnen drie maanden na de melding door
het bevoegd gezag.Het bevoegd gezag moet het eigen kwaliteitsoordeel zo spoedig mogelijk
laten volgen door de beoordeling door het bestuur van een landelijk orgaan
voor het beroepsonderwijs. Het positieve oordeel van het landelijk orgaan
komt tot uitdrukking in alsnog mede-ondertekening van de leer-werkovereenkomst
door het bestuur van dat orgaan.Dit geheel van waarborgen en verplichtingen zal kunnen voorkomen dat leerlingen
worden gedupeerd.Na een negatieve beoordeling is de oorspronkelijke positieve beoordeling
van de school niet meer van toepassing. Dit is uitdrukkelijk bepaald.In zo'n geval moet snel een andere passende leer-werkplek voor de leerling
worden gevonden. School en landelijk orgaan zorgen daar samen voor.Verder wijzen wij erop dat waarborging van de kwaliteit van de leerbedrijven
tot de taken van de landelijke organen behoort. Op dat punt is er een parallel
met de systematiek van de WEB.Voor de leerling moet een passende voorziening worden getroffen ingeval
het leerbedrijf alsnog negatief wordt beoordeeld. Bij zo'n voorziening moet
vooral worden gedacht aan een leer-werkplek in een ander leerbedrijf. Doorgaans
zal de school daarvoor een beroep doen op het landelijk orgaan, zodat de leerling
spoedig verder kan op een nieuwe leer-werkplek. Maar ook een andere voorziening
is denkbaar. Zo zou in bijzondere gevallen de leerling het praktijkgedeelte
van het leer-werktraject binnen de school kunnen afmaken, bijvoorbeeld met
gebruik van de werkplekkenstructuur.7. Kwaliteit van begeleiding door de schoolWij zijn van mening dat de school er zelf voor behoort te zorgen dat de
mentor/docentbegeleider berekend is op zijn taak. Wij vinden dat scholen daartoe
goed in staat zijn. De noodzaak van wettelijke eisen ontbreekt daarom.Overigens: tot nu toe is op dit punt in het proces van nominatie en kwalificatie
ook niet gebleken van knelpunten.8. De leer-werkovereenkomstIn navolging van de beroepspraktijkovereenkomst van de WEB schrijft dit
wetsvoorstel voor dat het praktijkdeel van het leer-werktraject wordt verzorgd
op grondslag van een overeenkomst tussen het bevoegd gezag van de school,
de leerling, het leerbedrijf en – waar van toepassing – het landelijk
orgaan.In die overeenkomst moet/kan onder meer worden geregeld:– de inhoud van het praktijkgedeelte; eindtermen en leeractiviteiten,– de duur van het praktijkgedeelte,– de werktijden,– de begeleiding van de leerling,– de waardering van het praktijkgedeelte, en– eventuele vergoedingen (bij het sluiten van een leer-werkovereenkomst
kan mogelijk gesproken worden over vergoedingen van het leerbedrijf aan de
leerling. Eventuele afspraken hierover worden in de leer-werkovereenkomst
opgenomen).9. Waardering praktijkgedeelteDe school voor VO en het leerbedrijf bepalen bij het opstellen van de
leer-werkovereenkomst in goed overleg hoe de waardering van het praktijkgedeelte
tot stand komt. Logischerwijze worden in ieder geval de praktijkopdrachten
beoordeeld, waarbij zowel de docent als de praktijkopleider van het leerbedrijf
een rol spelen. Afspraken hierover én de weging van het behaalde resultaat
bij de afsluiting van het leer-werktraject worden door de school ook opgenomen
in het programma van toetsing en afsluiting (PTA) met betrekking tot de examens.
Het ligt voor de hand om de toetsing van het praktijkgedeelte onderdeel te
laten uitmaken van het schoolexamen van het beroepsgerichte programma.10. Het examenHet examen omvat in elk geval de beoordeling van het vak Nederlandse taal
en het beroepsgerichte programma. De leerling die daarvoor een voldoende cijfer
behaalt, is geslaagd en ontvangt een diploma basisberoepsgerichte leerweg/leer-werktraject.Ook in aanvullende vakken kan examen worden afgelegd. De door de minister
vast te stellen examenprogramma's geven aan of in een bepaald vak een schoolexamen
of een centraal examen wordt afgelegd, dan wel beide, met dien verstande dat
het praktijkgedeelte alleen wordt beoordeeld in een schoolexamen. Het bevoegd
gezag werkt dit laatste verder uit in het PTA van de school.Aanvullende vakken waarin met goed gevolg examen wordt afgelegd, leiden
tot een certificaat. Het diploma gaat vergezeld van een cijferlijst met daarop
de resultaten van het examen in het vak Nederlandse taal, het beroepsgericht
programma en de eventuele aanvullende vakken.11. Schooldiploma praktijkonderwijsLeerlingen van het praktijkonderwijs ontvangen bij het verlaten van de
school in elk geval een getuigschrift.Het bevoegd gezag van de school voor praktijkonderwijs kan beslissen dat
een leerling bij het afronden van de opleiding in aanmerking komt voor een
schooldiploma praktijkonderwijs. Hierbij kan het bevoegd gezag te zijner tijd
gebruik maken van de leerstandaarden en het portfolio dat in ontwikkeling
is bij de Vereniging Landelijk Werkverband Praktijkonderwijs.12. De samenwerkingsovereenkomst en de rol van het ROC/AOCHet wetsvoorstel voegt zowel aan de WVO als aan de WEB in het geval van
leer-werktrajecten de verplichting toe van een samenwerkingsovereenkomst tussen
de VO-school en het ROC/AOC. Die overeenkomst moet waarborgen dat inderdaad
sprake zal zijn van een doorlopende leerroute vanuit het VMBO naar het beroepsonderwijs
van de WEB (verwante doorstroom) op het niveau van de basisberoepsopleiding
(niveau 2). De school en het ROC/AOC kunnen daartoe bijvoorbeeld afspraken
maken over onderlinge afstemming van de leerstof, contact tussen leraren/docenten
vanuit de beide onderwijsvelden, enz.13. De melding van leerlingen bij de RMCDe VO-school maakt met de gemeente afspraken over de melding van de leerlingen
die instromen in een leer-werktraject bij de regionale meld- en coördinatiefunctie
(RMC). Leer-werktrajecten zijn gericht op het behalen van een startkwalificatie
in het secundair beroepsonderwijs. Dit betekent voor vmbo-scholen dat het
tot hun verantwoordelijkheid behoort om ervoor te zorgen dat leerlingen die
met een diploma basisberoepsgerichte leerweg/leer-werktraject het vmbo verlaten,
doorstromen naar een ROC/AOC. De gemeente kan er op toezien dat een sluitende
aanpak tot stand komt en dat leerlingen uit een leer-werktraject daadwerkelijk
verder leren in het secundair beroepsonderwijs. Het wetsvoorstel volstaat
met het regelen van de meldingsplicht. Het is aan de gemeenten om desgewenst
in samenspraak met de scholen voor VO een instrumentarium te ontwikkelen om
deze leerlingen in beeld te houden. Het ligt voor de hand dat de gemeente
daarbij het onderwijsnummer betrekt.14. Verhouding tot Leerplichtwet 1969 en ArbeidstijdenwetHet leer-werktraject is een reguliere leerroute «op maat»
binnen de basisberoepsgerichte leerweg van een school voor voorbereidend beroepsonderwijs
als bedoeld in de Wet op het voortgezet onderwijs (WVO). Een leerroute die
als geheel onder de verantwoordelijkheid van de school valt. Deze leerroute
heeft wel een eigen onderwijskundige dimensie wat doel en inhoud betreft (vooral
voor de praktijkcomponent), maar is nog steeds een basisberoepsgerichte leerweg
in de zin van de WVO. Een leerling die voor het leer-werktraject is ingeschreven
aan de school en geregeld dit onderwijsaanbod volgt, dus met inbegrip van
de praktijkcomponent, voldoet daarmee aan de leerplicht van artikel 2 van
de Leerplichtwet 1969. Dat was overigens m.m. ook al het geval met leerlingen
in het voorbereidend beroepsonderwijs met een buitenschoolse stage.Sinds 1998 kent de WVO het praktijkonderwijs (zie artikel 10f). Ook dat
onderwijs heeft een (substantieel) buitenschools praktijkdeel. De leerlingen
die dat onderwijs volgen, voldoen daarmee aan de leerplicht.Het mede volgen van buitenschools praktijkonderricht (waaronder het verrichten
van productieve arbeid) staat dus nadrukkelijk in dienst van het leren, in
het grotere verband van een allesomvattend onderwijsprogramma. Dat programma
wordt verzorgd onder verantwoordelijkheid van de school, door een leerling
die aan die school is ingeschreven. De leerling voldoet daarmee aan de leerplicht.
Maar volgt de leerling niet langer geregeld het onderwijs van het leerwerktraject,
dan voldoet hij niet langer aan zijn leerplicht, en kan in bijzondere gevallen
op instigatie van burgemeester en wethouders een vervangende leerplicht als
bedoeld in artikel 3a van de Leerplichtwet 1969 aan de orde zijn. Dat artikel
3a is dus niet in beeld zolang een leerling «gewoon» het onderwijsaanbod
van het leerwerktraject volgt.Op de praktijkcomponent is de Arbeidstijdenwet onverkort van toepassing.
Dat betekent dat de school de praktijkcomponent van het leer-werktraject pas
vanaf het derde leerjaar, wanneer leerlingen in het algemeen de leeftijd van
14 jaar hebben bereikt, kan aanbieden, in de vorm van arbeid van lichte aard
naast en in samenhang met het onderwijs van het leer-werktraject. Dat is in
overeenstemming met de eisen van artikel 3:2 van de Arbeidstijdenwet.Deze eisen in samenhang met de eisen aan de leer-werktrajecten, onder
meer over de praktijkcomponent, voorkomen een te grote werkbelasting van de
leerling.15. UitvoeringsgevolgenDe uitvoeringsorganisatie Cfi van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschappen oordeelt het wetsvoorstel uitvoerbaar.16. Financiële gevolgenOm leerbedrijven tegemoet te komen bij de forse inspanningen die van hen
worden gevraagd voor de inrichting van leer-werkplekken en de begeleiding
van leerlingen stelt de regering een fiscale faciliteit beschikbaar. Als indicatie
voor de hoogte van de fiscale faciliteit wordt gekeken naar de afdrachtsvermindering
onderwijs voor de beroepsbegeleidende leerweg in de Bve-sector, namelijk maximaal
Euro 2400,- per leerling.Naar verwachting zullen met ingang van het schooljaar 2003–2004
uiteindelijk ongeveer 300 scholen voor VO leer-werktrajecten. Over de leerjaren
3 en 4 zullen naar verwachting jaarlijks ongeveer 6000 leerlingen een leer-werktraject
volgen. Derhalve zal met deze fiscale faciliteit een totaalbedrag van ongeveer
Euro 13 613 400 gemoeid zijn.De begeleiding en praktijkscholing van leer-werkleerlingen vragen inspanningen
van het individuele leerbedrijf en de leer-werkmeester. Twee vmbo-specifieke
factoren spelen daarbij een rol, namelijk het feit dat het gaat om relatief
jonge leerlingen en om die reden het nadrukkelijke belang van een krachtige
leeromgeving. Dat vereist een vrij intensieve begeleiding van de leerlingen
door de leer-werkmeester. Via concrete opdrachten zullen naast beroepsgerichte
kennis en vaardigheden ook praktische en sociale vaardigheden verworven moeten
worden. De leerlingen moeten in situaties gebracht worden die ze op dat moment
aankunnen en waar ze kunnen slagen, passend in een uitgestippeld traject waarbij
leren en werken in de juiste context zijn gebracht. Ook op de werkvloer gaat
het dus om maatwerk.Het sluiten van een leer-werkovereenkomst tussen een vmbo-leerling en
een leerbedrijf vloeit niet in de eerste plaats voort uit commerciële
overwegingen van deze bedrijven: het bieden van een praktijk-opleidingsplaats
staat voorop. De leerlingen zijn een belangrijke kostenpost voor leerbedrijven,
vooral door de begeleiding die zij moeten ontvangen. Hoewel bedrijven kunnen
besluiten om deze kosten zelf te dragen, ligt het in de rede dat ze dat pas
doen als ze een zekere tegemoetkoming krijgen. Deze is vormgegeven als een
specifieke afdrachtvermindering. Voor dit fiscale instrument – in plaats
van bijvoorbeeld een subsidie – is gekozen omdat dit instrument ook
bij andere vormen van duaal leren wordt toegepast. Implementatie en toepassing
zijn daardoor relatief eenvoudig. En gezien de hierboven gegeven kostenoverweging
verwachten wij dat het «cadeau-effect», namelijk dat een fiscale
faciliteit eveneens toekomt aan bedrijven die het beoogde doel van de faciliteit
ook zonder vergoeding nastreven (één van de belangrijkste bezwaren
van de Algemene Rekenkamer ten aanzien van fiscale faciliteiten), beperkt
zal zijn.De uitvoering van leer-werktrajecten en specifiek de begeleiding van leerlingen
bij het buitenschoolse praktijkgedeelte zijn cruciaal. Het is de bedoeling
dat een praktijkgerichte pedagogiek en didaktiek wordt gehanteerd, op school
én in het leerbedrijf. De werkplek moet een krachtige opleidingsplek
zijn. Intensieve samenwerking tussen school en leerbedrijf is dus noodzakelijk.
Wij kunnen ons dan ook voorstellen dat de uitvoering van leer-werktrajecten
gepaard gaat met het inzetten van extra formatie voor de begeleiding van leerlingen.De afgelopen periode heeft OCenW extra geld aan vmbo-scholen toegekend
om ze in staat te stellen knelpunten zelf beter op te pakken, ook op het gebied
van personele inzet. Daarnaast is voor de landelijke impulsprojecten in het
jaar 2001 per school bijna Euro 115 000 beschikbaar gesteld voor het
intensiveren van de samenwerking tussen vmbo-scholen en bedrijfsleven.
Het ging hier om een deel van de ruim Euro 225 miljoen die het kabinet
voor de jaren 2001 en 2002 heeft uitgetrokken voor het versterken van de positie
van het beroepsonderwijs, waarbij het accent voor het vmbo onder meer ligt
op het verbeteren van de doorstroom en de invoering van leer-werktrajecten.
Van datzelfde bedrag is onlangs voor de uitvoering van het Actieprogramma
vmbo 2001 nog eens incidenteel Euro 275 per vbo-leerling (in het derde
en vierde leerjaar) extra aan de lump sum toegevoegd. In aansluiting daarop
werkt OCenW nu aan een gezamenlijke regeling vmbo-mbo-hbo. De middelen hiervoor
hangen samen met de eerdergenoemde Euro 225 miljoen; structureel is ruim
Euro 135 miljoen beschikbaar. Ook de vmbo-scholen krijgen daaruit een
aanvullende vergoeding. Daarnaast kunnen scholen putten uit het bestaande
schoolbudget dat overigens vanaf 1 augustus 2001 fors omhoog is
gegaan, van ruim Euro 75 miljoen naar ongeveer Euro 177 miljoen.17. ToezichtHet toezicht op het vmbo, en dus ook op de leer-werktrajecten, is geregeld
in de Wet op het onderwijstoezicht (WOT). Onder het begrip «onderwijs»
in artikel 1, onder f, is ook begrepen het onderricht in de praktijk. Dat
betekent dat de kwaliteitsbeoordeling van artikel 3 van de WOT en het periodiek
kwaliteitsonderzoek van artikel 10 van die wet onverkort van toepassing zijn.De inspectie heeft ook toegang tot de leerbedrijven en kan daar inlichtingen
opvragen. Dat vloeit voort uit artikel 9 van de WOT, waarin de artikelen 5:12
tot en met 5:17 en 5:20 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) van toepassing
zijn verklaard op de taken van de inspectie voor zover die taken uitgaan boven
het toezicht op de naleving van wettelijke voorschriften. Artikel 5:15 van
de Awb geeft een toezichthouder de bevoegdheid om elke plaats te betreden
(behalve als het gaat om een woning; in dat geval is toestemming van de bewoner
vereist). Artikel 5:16 van de Awb bepaalt dat een toezichthouder bevoegd is
inlichtingen te vragen. Artikel 5:17 van die wet verklaart een toezichthouder
bevoegd inzage te vorderen van «zakelijke gegevens en bescheiden».Overigens merken wij op dat de inspectie uiteraard zorgvuldig en op gepaste
wijze met haar toezichthoudende taken in relatie tot leerbedrijven zal omgaan.18. Leer-werktraject, schoolplan en schoolgidsDe wettelijke opdrachten voor de leer-werktrajecten behoren ingevolge
artikel 24, tweede lid, van de WVO tot het in dat artikel bedoelde onderwijskundig
beleid waarvan het schoolplan een beschrijving moet bevatten. De schoolgids
(artikel 24a, eerste lid, onder b, van de WVO) bevat onder meer informatie
over «de wijze waarop aan de zorg voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften
vorm wordt gegeven». Tot die leerlingen rekenen wij ook de leerlingen
die in aanmerking komen voor een leer-werktraject.19. Artikelsgewijze toelichtingArtikel IOnderdeel ADe nieuwe artikelen 10b1 tot en met 10b7 worden ingevoegd direct na het
artikel over de beroepsgerichte leerweg en sectoren v.b.o.(10b).Artikel 10b1 geeft het bevoegd gezag de bevoegdheid (dus niet: de plicht)
om de basisberoepsgerichte leerweg mede (dus naast de gewone inrichting)
in te richten als leer-werktraject. Daaruit volgt onder meer dat het leer-werktraject
het derde en vierde leerjaar omspant.Verder wordt de praktijktijd begrensd.Ook is de specifieke gerichtheid op de basisberoepsopleiding van de WEB
verankerd. Dat is een precisering van de eis die al in artikel 10b, tweede
lid, onder b, van de WVO is neergelegd, te weten dat de beroepsgerichte leerwegen
een samenhangend onderwijsprogramma omvatten, gericht op ()»een voorbereiding
op naar inhoud verwante opleidingen in het aansluitend beroepsonderwijs».Het tweede lid noemt de onderdelen die in elk geval tot het leer-werktraject
behoren. De woorden «in elk geval» geven aan dat ook andere onderdelen
mogelijk zijn. Het bevoegd gezag beslist daarover, zo volgt uit het systeem
van de wet.Het derde lid maakt extra vakken mogelijk, afkomstig uit de basisberoepsgerichte
leerweg.Artikel 10b2 verplicht tot inrichting van (de organisatie van) het buitenschoolse
praktijkgedeelte.Artikel 10b3 schrijft de vaststelling van een leer-werkovereenkomst voor
de buitenschoolse component voor en beschrijft de minmuminhoud daarvan.Het derde lid regelt dat bij een conflict tussen de regels van het Burgerlijk
Wetboek en de regels over de leer-werkovereenkomst, die laatste regels voorgaan.Artikel 10b4 regelt, in navolging van artikel 7.2.10 van de WEB, de rol
van de landelijke organen voor het beroepsonderwijs.Artikel 10b5 regelt de (aanspraak op) bekostiging van de landelijke organen
voor hun taken t.b.v. de leer-werktrajecten. Voor de vormgeving daarvan stond
de WEB model.Zie voor de kwaliteitseisen in artikel 10b6 de toelichting in paragraaf 6.De samenwerkingsovereenkomst van artikel 107 is toegelicht in paragraaf 12.Onderdeel BBehalve over de stage moeten ook over de buitenschoolse component inrichtingsvoorschriften
kunnen worden vastgesteld, op te nemen in het Inrichtingsbesluit W.V.O.Onderdeel CDit onderdeel is toegelicht in paragraaf 13.Onderdeel DDit onderdeel is toegelicht in paragraaf 10.Onderdeel EDit onderdeel is toegelicht in paragraaf 11.Artikel IIZie paragraaf 12 voor een toelichting.De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,K. Y. I. J. AdelmundDe Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij,L. J. Brinkhorst 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28444-3.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl