Personeelsbeleid en kwaliteit rijksdienst; Verslag algemeen overleg op 13 december 2001
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-08 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 28052, nr. 4

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum vergadering

18-01-2002

Tweede Kamer der Staten-Generaal

2001-2002

28052 nr. 4

15-01-2002

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamVragen en opmerkingen uit de commissieHet antwoord van de ministerNadere gedachtewisselingOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 28052Toon alle publicaties in het hoofddossier
Kamerdossier 28002Toon alle publicaties in dit dossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 45 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
28 052Personeelsbeleid en kwaliteit rijksdienst28 002Trendnota Arbeidszaken Overheid 2002nr. 4VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEGVastgesteld 15 januari 2002De vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties1 heeft op 13 december 2001 overleg gevoerd met minister
De Vries van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties over:– de brief van de minister d.d. 9 oktober
2001 met het kabinetsstandpunt inzake effectiviteit personeelsmanagement (28 052,
nr. 1) en de brief over de kwaliteit van de rijksoverheid; uitvoering
moties cultuuromslag (28 052, nr. 2);– de Trendnota arbeidszaken overheid
2002 (28 002, nrs. 1 en 2);– de rapportage innovatietrajecten publieke
sector (28 052, nr. 3);– de brief van de staatssecretaris d.d.
13 november 2001 inzake arbeidsmarktonderzoek brandweerofficieren (28 000-VII,
nr. 41).Van dit overleg brengt de commissie bijgaand beknopt verslag uit.De voorzitter deelt mee dat de staatssecretaris
van BZK de vergadering niet kan bijwonen wegens verblijf buitenslands, maar
dat de minister bereid is om de vragen over het arbeidsmarktonderzoek brandweerofficieren
te beantwoorden.Vragen en opmerkingen uit de commissieMevrouw Duijkers (PvdA) vraagt of het onlangs
gelanceerde televisiespotje van de rijksoverheid effect heeft op het aantal
sollicitaties bij deze werkgever. Zal de minister er als coördinerend
bewindspersoon voor het overheidspersoneelsbeleid ook voor zorgen dat de slogan
dat werken bij het Rijk leuk is, in de personeelsadvertenties van alle rijksdiensten
tot uitdrukking komt? Om de arbeidsmarktproblematiek van het Rijk op te lossen,
moet onder meer gekomen worden tot normalisering van de arbeidsvoorwaarden
van ambtenaren. Ter uitvoering van de motie-Zijlstra (25 828, nr. 8)
waarin gevraagd werd om een onderzoek naar afschaffing van de ambtenarenstatus,
heeft de Raad voor het overheidspersoneelsbeleid (ROP) de mogelijkheden daartoe
in een rapport neergelegd. Een aantal punten zou echter opnieuw bekeken moeten
worden. In reactie op het rapport van de ROP heeft de vorige minister van
BZK in 1999 toegezegd dat de Ambtenarenwet in ieder geval op het punt van
integriteit gemoderniseerd moet worden. Wanneer kunnen er voorstellen
ter zake verwacht worden?Bij de modernisering van de Ambtenarenwet moet een onderscheid gemaakt
worden tussen de status van de ambtenaar als werknemer bij de overheid en
de arbeidsvoorwaarden van die werknemer. De arbeidsvoorwaarden van ambtenaren
moeten zoveel mogelijk overeenkomen met die van werknemers in het bedrijfsleven.
Op grond van artikel 125 van de Ambtenarenwet stelt de minister echter eenzijdig
de arbeidsvoorwaarden vast. Daarom moet onderzocht worden hoe zowel de collectieve
als de individuele arbeidsovereenkomsten van ambtenaren in het kader van het
Burgerlijk Wetboek, de Wet op de collectieve arbeidsovereenkomst en de algemeenverbindendverklaring
gelijkgetrokken kunnen worden met de arbeidsovereenkomsten in het bedrijfsleven.Uit krantenberichten blijkt dat ambtenaren een hogere pensioenpremie moeten
gaan betalen en dat de franchisevrije voet voor ambtenaren wordt verhoogd.
In het pensioenconvenant staat echter dat er gestreefd moet worden naar een
verlaging van de franchisevrije voet, omdat de pensioenuitkering dan beter
geïndividualiseerd kan worden. Hoe kan de minister als werkgever de verhoging
van de franchisevrije voet verenigen met zijn politieke uitspraken terzake?Of de VBTB-doelstellingen goed tot uitdrukking komen in de onderhavige
stukken, laat mevrouw Duijkers in het midden. Wel wil zij weten of de minister
als coördinerend bewindspersoon voor het overheidspersoneelsbeleid ook
aangesproken kan worden op het personeelsbeleid van de andere overheidsorganisaties.
De minister moet in ieder geval aangesproken kunnen worden op de arbeidsmarktproblematiek
in de publieke sector.Er is weliswaar veel gaande op het punt van het overheidspersoneelsbeleid,
maar de door de minister gekozen ambitie is wat mager. Om op de arbeidsmarkt
te kunnen concurreren met de marktsector, moet er niet naar gestreefd worden
om het rapportcijfer voor de kwaliteit van het personeelsbeleid in de marktsector
over vier jaar te evenaren, maar moet ervoor gezorgd worden dat het rapportcijfer
voor de overheid dan hoger uitvalt.Voor verbetering van de werking van de rijksdienst wordt een aantal interessante
organisatorische en beheersmatige maatregelen voorgesteld. De RRDIA (Raad
voor de rijksdienst en inkomensaangelegenheden, een onderraad van de ministerraad)
zal bijvoorbeeld sturing moeten geven aan de aanpak van grote vraagstukken
rond organisatie en bedrijfsvoering. Is het gezien de politieke agenda echter
wel reëel om te veronderstellen dat de ministerraad hier ook nog aandacht
aan zal besteden?Uit het onderzoek van Research voor beleid blijkt dat er vraag is naar
75 brandweerofficieren. Niet duidelijk is echter of dit cijfer het afgelopen
jaar of een aantal jaren betreft. Moeten er trouwens niet meer brandweerofficieren
geworven worden om de personele bezetting bij de brandweer op het gewenste
niveau te brengen? Verder is niet duidelijk hoeveel vrouwen en allochtonen
er bij de brandweer werkzaam zijn, terwijl er toch beleid is geformuleerd
op dit punt.De heer De Swart (VVD) constateert dat het
na het verschijnen van het rapport van de commissie-Van Rijn een tijdje stil
is geweest op het punt van de arbeidsmarkt in de collectieve sector, maar
dat er nu de nodige ontwikkelingen op dit punt zijn te signaleren. In de Trendnota
arbeidszaken overheid worden heel veel cijfers terzake genoemd. Er wordt veel
geld uitgetrokken voor het oplossen van de arbeidsmarktproblematiek voor de
overheid en er worden veel werkgroepen samengesteld om oplossingen voor de
langere termijn te zoeken. Heeft dit beleid al geleid tot het vervullen van
vacatures, met name in het hogere kader? Hoeveel geld is hier trouwens precies
voor beschikbaar? Verder is het de vraag hoe de inspanningen van de overheid
voor oplossing van de arbeidsmarktknelpunten in de collectieve
sector zich verhouden tot de ontwikkelingen in de marktsector terzake. Het
rapportcijfer dat de overheid krijgt doet er niet zoveel toe. Het gaat erom
dat de ambtenaren van Rijk, provincies en gemeenten tevreden zijn met hun
baan en daar ook uitdagingen in vinden. De minister stelt dat de resultaten
van de investeringen in maatregelen om personeelstekorten te voorkomen of
op te lossen, nog niet zichtbaar zijn. Op het punt van terugdringing van het
ziekteverzuim zouden langzamerhand echter wel eens resultaten gemeld mogen
worden.In de rapportage over innovatietrajecten worden activiteiten genoemd die
op langere termijn effect zullen hebben. Het lijkt erop dat de realisatie
van de voornemens die vlak na het verschijnen van het rapport van de commissie-Van
Rijn zijn gemaakt, steeds meer naar de toekomst verschoven wordt. Daarmee
wordt echter geen oplossing geboden voor de huidige problemen. Er zijn namelijk
nog steeds vacatures die moeilijk vervulbaar zijn. Zijn er specifieke oplossingen
voor de korte termijn en, zo ja, wat kan hierover gemeld worden?In de brief van de staatssecretaris staat dat in verband met de professionalisering
van de brandweer de komende jaren steeds meer vrijwillige brandweerofficieren
zullen worden vervangen door brandweerofficieren in beroepsdienst. Hieruit
kan opgemaakt worden dat de huidige brandweerorganisatie niet professioneel
zou zijn en dat de vrijwilligers bij de brandweer de professionaliteit aantasten.
Deze stelling is volgens de heer De Swart echter sterk buiten de waarheid.
De inspanningen om het aantal vrouwen en allochtonen bij de brandweer te vergroten,
staan trouwens los van de problemen om officiersfuncties in te vullen. In
kleine gemeenten is er vooral een tekort aan mensen voor de functie van commandant.
Daarom wordt voorgesteld om kleine gemeenten een commandant te laten delen.
In dat kader moet echter wel eerst vastgesteld worden wat precies een kleine
gemeente is. Bovendien moeten de gemeenten die een commandant gaan delen,
in dezelfde veiligheidsregio liggen. Wat zijn trouwens de mogelijkheden tot
werving bij andere gemeentelijke diensten? Wordt hierbij rekening gehouden
met het feit dat gemeentelijke diensten zelf ook problemen hebben met het
vervullen van vacatures, vooral op hoger niveau? In het licht van de mededeling
dat in december 2000 zeventien studenten aan de officiersopleiding zijn begonnen,
wil de heer De Swart nog weten wat er gedaan zal worden om de verwachte vraag
naar brandweerofficieren daadwerkelijk op te vangen. Vooralsnog lijken er
te veel generieke en te weinig specifieke maatregelen genomen te worden.De heer Mosterd (CDA) merkt op dat in de rapportage
over innovatietrajecten in de publieke sector staat dat de duurzaamheid en
de kracht van de economie en de kwaliteit van de samenleving onder meer afhankelijk
zijn van de prestaties van de publieke sector. Daarmee wordt niet alleen de
situatie goed geschetst, maar wordt tevens aangegeven dat het van groot belang
is dat de publieke sector zowel kwalitatief als kwantitatief goede prestaties
levert. Op grond van het rapport van de commissie-Van Rijn zijn er financiële
impulsen gegeven om op korte termijn knelpunten in met name de sfeer van de
arbeidsvoorwaarden op te lossen. Op de langere termijn zullen de managers
ondersteuning krijgen om de gewenste verbeteringen gestalte te geven, bijvoorbeeld
door VBTB, benchmarking en visitatie. Daarbij moet echter wel het evenwicht
tussen management en inhoudelijke kennis bewaakt worden. Kan er op het punt
van personeelsaangelegenheden trouwens niet meer samengewerkt worden met de
andere overheden? Ook moet er sprake zijn van meetbare doelen, opdat het effect
van het beleid over een paar jaar beoordeeld kan worden.De minister wil samen met de andere departementen een opleiding gaan verzorgen
voor P&O-medewerkers binnen de rijksdienst. Moet die opleiding echter
niet samen met de onderwijsinstellingen opgezet worden? Verkokering
moet voorkomen worden door samenhang, samenwerking en integratie, zoals ook
de commissie-Oosting heeft gesteld. Feit is overigens dat de onderhavige problemen
niet ontstaan zouden zijn, als er meer kennis van zaken aanwezig was geweest.
Voorzover die kennis wel aanwezig was, is daar op ambtelijk niveau niets mee
gedaan. Met het oog op de toekomt moet dan ook aandacht besteed worden aan
zowel het opbouwen van kennis als het gebruiken daarvan.Kwaliteitsverbetering kan ook bereikt worden door een versterkte oriëntatie
op de cliënten van de overheid. In dat licht moet ook bekeken worden
wat het rendement is van het gevoerde beleid. Aangezien de kleinste dingen
soms tot grote irritatie kunnen leiden, lijkt de conclusie gerechtvaardigd
dat zowel de burger als de overheid van vele frustraties verlost kan worden
als er minder bureaucratisch gewerkt wordt.Het valt positief te waarderen dat er sprake is van een aanpak per sector.
Sectoren als onderwijs, politie en defensie hebben immers hun eigen problematiek.
Zo kunnen mensen pas op latere leeftijd instromen in opleidingen voor politie
en defensie. Wellicht kan hier een oplossing voor gevonden worden door het
departement van BZK of van Defensie samen met de hbo- of mbo-instellingen
een opleiding te laten opstarten die aansluit op de vooropleiding. Voor een
oplossing van de knelpunten in het onderwijs zou overwogen moeten worden om
mensen die hun universitaire of hbo-opleiding hebben afgerond, in de gelegenheid
te stellen om nog een pedagogisch-didactische aantekening te halen.De kwaliteit van het openbaar bestuur kan volgens de minister ook verbeterd
worden door ketengerichte en gebiedsgerichte samenwerking. Een voorbeeld van
ketengerichte samenwerking is het tegengaan van voortijdig schoolverlaten.
Aangezien iedereen het belang daarvan inziet, is het mogelijk om hier verbeteringen
aan te brengen. Van gebiedsgericht beleid, zoals het ROM-beleid, komt echter
maar weinig terecht. Daarom lijkt het een goede zaak om een innovatiecentrum
in te stellen. Overigens is het WAO-bestand bij de overheid en in het onderwijs
heel anders samengesteld dan dat in de marktsector. Dit vraagt dus om een
andere aanpak dan in de marktsector. Misschien kunnen er positieve resultaten
bereikt worden door overplaatsing van mensen.De kwaliteit van de brandweer wordt niet aangetast door een achterblijvende
kwaliteit van de vrijwilligers. Misschien is het goed om management- en beleidsfuncties
te scheiden van repressieve functies, maar dan moeten de managers en beleidsmakers
wel weten met welke gevaren de mensen in repressieve functies te maken krijgen.Mevrouw Scheltema-de Nie (D66) merkt op dat
de kwaliteit van de overheid staat of valt met de kwaliteit van het overheidsapparaat.
Het hebben van goede mensen, het verkrijgen van goede mensen, het behouden
van goede mensen, opleiding en mobiliteit spelen daarbij een rol. De overheid
moet daar hoog op inzetten. De Algemene bestuursdienst (ABD) speelt een rol
bij het flexibel inzetten van hogere ambtenaren. De helft van het reservoir
van de ABD is inmiddels van functie veranderd. Aangezien die mensen nog geen
drie jaar op hun nieuwe plek zitten, wordt het reservoir steeds kleiner. Daarom
is het de vraag of het reservoir niet uitgebreid moet worden met mensen uit
de schalen 16, 15 enz. en hoeveel mensen daar dan in komen te zitten.Investeren in mensen en kwaliteit is allereerst een zaak van het kabinet
als werkgever. Bij de voorstellen die terzake naar aanleiding van het IBO-rapport
zijn gedaan, ontbreekt een concreet voorstel om iets te doen aan de klachten
van veel ambtenaren over de kwaliteit van hun chef. Het belang van permanente
educatie wordt trouwens door iedereen erkend. In dat licht heeft prof. Niessen
in de Staatscourant de interessante suggestie gedaan om een opleidingspuntenstelsel
te ontwikkelen. Het is ook goed dat er meer aandacht komt voor belangrijke
specialismen in de organisatie. Er wordt gesproken over parallelle of duale
loopbaanpaden, maar het is nog onduidelijk hoe een en ander zijn
beslag zal krijgen. Komen er nu daadwerkelijk echt hogere functies voor zeer
gespecialiseerde ambtenaren of blijven zij intellectuele hulpjes van de manager?
Benchmarking, visitatie, uitwisseling, meting en normering horen trouwens
bij modern bestuur, maar overdaad schaadt. Wordt er niet een dusdanig groot
en bureaucratisch visitatiecircuit op poten gezet dat de overheid van haar
echte taken wordt afgehouden? Ook ontbreekt een externe toets aan de hand
waarvan incidenteel kan worden bekeken of de kwaliteit op de departementen
daadwerkelijk is verhoogd.De arbeidsmarktpositie van hogere ambtenaren en ambtenaren in bepaalde
sectoren blijft zorgwekkend. Wellicht is dit probleem met meer geld op te
lossen. Daarom pleit mevrouw Scheltema voor een tweede tranche van de commissie-Van
Rijn. Hoe denkt de minister hierover? Ook het probleem van de verkokering
is nog steeds niet opgelost. Op grond van de gunstige ervaringen die rond
het EK 2000 zijn opgedaan met het inzetten van een aparte persoon, wordt het
idee van aanstelling van een projectdirecteur-generaal aangedragen. Voorstellen
om echt te komen tot een transparante ontkokerde overheid, ontbreken echter.
De rijksoverheid moet in de toekomst aangestuurd worden door een kernkabinet
dat uitstijgt boven de alledaagse verkokering. Wil de minister zich buigen
over een meer structurele aanpak van het verkokeringsprobleem?Uit de Trendnota blijkt dat 41,3% van de werknemers in de collectieve
sector vrouw is. Wel is er nog sprake van een ongelijke verdeling over de
verschillende functies. In de hogere sectoren zijn vrouwen ook nog steeds
ondervertegenwoordigd. Hoe kan die achterstand worden ingelopen? Bij de brandweer
is nog maar 3% van de personeelsleden vrouw. Ligt dit aan de cultuur bij de
brandweer of is dit te wijten aan het feit dat aan brandweermensen fysiek
zware eisen gesteld worden? Het is trouwens sowieso zorgwekkend dat er een
groot tekort aan brandweerofficieren is. In de brief van de staatssecretaris
staat dat gemeenten voor de vervulling van vacatures voor brandweercommandanten
ook kunnen putten uit de gemeentelijke organisatie en het lokale bedrijfsleven.
Mevrouw Scheltema meent dat dit allang gebeurt, maar heeft begrepen dat het
door het tijdsbeslag niet goed mogelijk is om naast een reguliere functie
ook nog eens bij de brandweer te werken. Wat zijn trouwens de voor- en nadelen
van een landelijke cao voor de brandweer?De heer Pitstra (GroenLinks) merkt op dat
de overheid in de jaren 1982–1996 als een bezuinigingsobject werd gezien.
Het sprookje van de terugtredende overheid speelde daar een belangrijke rol
in. Mede door de rampen in Volendam en Enschede wordt de overheid nu weer
gezien als organisatie die maatschappelijke problemen kan oplossen. Sinds
het verschijnen van het rapport van de commissie-Van Rijn wordt er ook weer
fors geïnvesteerd in de overheid. Het streven moet gericht zijn op een
actieve, sturende, uitnodigende, klantvriendelijke, niet bureaucratische en
niet verkokerde overheid. Los van de vraag of er sprake zou moeten zijn van
een terugtredende overheid, is het cruciaal dat de overheid goed functioneert.
Ondanks diverse maatregelen om het overheidsapparaat in te krimpen, is de
omvang ervan ook niet echt afgenomen. Er moet trouwens niet alleen gestreefd
worden naar een goed rapportcijfers voor de overheid als werkgever, maar ook
naar een goed rapportcijfer van de afnemers van diensten. De ambitie om het
ziekteverzuim met 1% terug te dringen, zou ook wel wat scherper gesteld mogen
worden.Het rapport van de commissie-Van Rijn en de middelen die als gevolg daarvan
zijn ingezet, vormen een eerste stap op weg naar verbetering van de kwaliteit
van de rijksdienst. Ziet de minister dat ook zo en zal hier prioriteit aan
gegeven blijven worden ondanks de door het CPB voorspelde lagere economische
groei? Er zullen de komende jaren namelijk nog miljarden geïnvesteerd
moeten worden in de collectieve sector. De commissie-Van Rijn koerst trouwens
aan op arbeidsduurverlenging. Wellicht kan dit op de korte termijn
enig soelaas bieden voor de arbeidsmarktproblemen, maar op de langere termijn
moet toch weer gestreefd worden naar arbeidsduurverkorting. De concurrentiekracht
van de collectieve sector is immers ook gelegen in een kortere werkweek. Arbeidsduurverlenging
conflicteert met de emancipatoire doelstellingen en de culturele trends in
de samenleving en leidt tot werkdrukverhoging en dus een hogere kans op instroom
in de WAO. Er zijn ook goede alternatieven, namelijk een cao à la carte,
verlofsparen en het stimuleren van contractuitbreiding. Ook zouden deeltijders
verleid kunnen worden om wat langer te gaan werken. Het instrument van prestatiebeloning
moet terughoudend gehanteerd worden. Uit een analyse van de beloningsverschillen
tussen overheid en particuliere sector blijkt trouwens dat vrouwen bij de
overheid goed betaald worden, maar mannen minder goed. Het beloningsniveau
zou vooral vergeleken moeten worden met dat in marktsectoren die met de overheid
concurreren op de arbeidsmarkt. Verder zou bij de beloningsverschillen gekeken
moeten worden naar de inhoud en de zwaarte van functies.Benchmarking en visitatie zijn moderne instrumenten, maar daar moet natuurlijk
geen overmatig gebruik van gemaakt worden. Op welke punten worden er trouwens
vergelijkingen gemaakt bij benchmarking? Gebeurt dat ook internationaal of
Europees?De motie-Pitstra (28 000-VII, nr. 16) inzake externe onderzoeken
is helaas niet aangenomen. De minister zal hier echter nog nader over komen
te spreken met de Eerste Kamer, want draaideurambtenaren zijn een raar fenomeen.
Hier moet dus meer inzicht in gegeven worden. Waar het gaat om de integriteit,
is het de vraag hoe de minister denkt over het bericht in de media dat 75
gulden aan kerstgeschenken als normaal wordt beschouwd. Wat gaat hij overigens
doen aan de door de ombudsman gesignaleerde overschrijding van termijnen door
de overheid?Tot slot wil de heer Pitstra weten hoeveel vrouwen en allochtonen er nu
precies bij de brandweer werken en naar welk aantal gestreefd wordt. Waarom
stelt de regering zich trouwens zo terughoudend op tegenover een landelijke
cao voor de brandweer?Het antwoord van de ministerDe minister deelt mee dat er in 2000 en 2001
tientallen acties in gang zijn gezet ter verbetering van het arbeidsmarktbeleid
voor de publieke sector. In de jaren 1985–1995 kwamen er nauwelijks
nieuwe mensen bij de overheid werken, maar die trend is doorbroken. Nu is
er echter weer het probleem van de krapte op de arbeidsmarkt. Mede om die
reden worden het personeelsbeleid, het arbeidsmarktbeleid en het innovatiebeleid
bij de overheid centraal gesteld. Daarnaast is het van essentieel belang om
de werkwijze van de overheid en de kwaliteit ervan nauwlettend in de gaten
te houden. Er moet van worden uitgegaan dat zich op de langere termijn in
de meeste sectoren waar de overheid direct dan wel indirect diensten bekostigt,
een zeer substantiële uitstroom van personeel zal voordoen door de vergrijzing.
Daarom zal de overheid in de toekomst een groot beslag leggen op de arbeidsmarkt.
Om de politiesterkte op peil te brengen, zijn bijvoorbeeld zo'n 1000 mensen
extra nodig. Om dat aantal te halen, moeten echter 3000 mensen opgeleid worden.In het kader van de begroting voor 2002 is een analyse gemaakt van de
concurrentiepositie van de overheid ten opzichte van de marktsector op het
punt van het arbeidsmarktbeleid. Het is natuurlijk een hele eer om bij de
overheid te mogen werken, om voor de klas te mogen staan, om de veiligheid
te mogen dienen of om zieken te verzorgen, maar daar moet natuurlijk wel behoorlijk
voor betaald worden. Verder heeft de commissie-Van Rijn onderzoek gedaan naar
het feit dat mensen met dezelfde opleiding binnen de overheid een heel verschillende
loopbaan kunnen hebben. Het rapport van de commissie-Van Rijn is merkwaardigerwijs niet als zodanig in de Kamer besproken, maar heeft wel een grote
impact gehad op de bestedingen van de overheid in dit jaar en volgende jaren.
Ook heeft de commissie-Van Rijn de problemen geanalyseerd die zich in de toekomst
kunnen voordoen door uitstroom bij een krimpende arbeidsmarkt, een afnemende
vergoeding en een toenemende vergrijzing, terwijl het toch nodig is dat de
overheid goed blijft presteren. Als gevolg hiervan wordt er gezocht naar innovatie
en ontkokering en wordt met benchmarking en andere technieken geprobeerd om
de dynamiek van de organisatie te bevorderen. Het rapport van de commissie-Van
Rijn is trouwens niet van een apart standpunt van het kabinet voorzien, omdat
daarin al het standpunt van het kabinet is weergegeven. Dit standpunt is vervolgens
vertaald in middelen, maatregelen en initiatieven om een stevige vernieuwingsslag
te kunnen maken.Niet alleen de rampen in Enschede en Volendam waren aanleiding om het
arbeidsklimaat bij het Rijk en de aantrekkelijkheid en de kwaliteit van werken
bij het Rijk en bij de collectieve sector in het algemeen te verbeteren. Het
is de intentie om de inspanningen terzake te verbreden. Hierbij worden ook
de VNG en het IPO betrokken. De ABD zet zich in voor bevordering van mobiliteit
aan de top; dit om verkokering tegen te gaan en het mogelijk te maken dat
de kennis van mensen om de zeven jaar elders ingezet wordt. Dit systeem lijkt
de hogere ambtenaren trouwens goed te bevallen. In dit kader is onlangs een
convenant met de verschillende onderdelen van de Hoge Colleges van Staat gesloten
op het punt van back office, dus samenwerking en ondersteuning. De doelgroep
van de ABD is onlangs trouwens uitgebreid met mensen uit schaal 15. Het streven
is er ook op gericht om de mobiliteit ook in de organisatie te bevorderen.
Alle mensen in de overheidsorganisatie moeten het gevoel hebben dat zij bij
de vernieuwing van de werkwijze betrokken zijn.Het werken in de openbare dienst wordt tweeledig beleefd. Men vindt het
werk prettig, nuttig en boeiend, maar tegelijkertijd vindt men de arbeidsverhoudingen
heel hiërarchisch, weinig flexibel en niet altijd stimulerend. Er is
op dit punt al het een en ander veranderd, maar nog niet genoeg. Daarom moet
het management er verder van doordrongen raken dat het niet alleen de taak
van een manager is om zijn mensen instructies te geven, maar ook om het beste
uit zijn mensen te halen. In dit licht moet er ook voor gezorgd worden dat
de aandacht voor het personeelsbeleid op het hoogste niveau in de organisatie
komt te liggen. De minister van BZK is verantwoordelijk voor de coördinatie
van het overheidspersoneelsbeleid en is daarop aanspreekbaar. De verschillende
bewindspersonen zijn echter verantwoordelijkheid voor de gang van zaken op
hun departement. Daarom is het goed dat de ministerraad van tijd tot tijd
stilstaat bij vraagstukken die te maken hebben met de kwaliteit en de kwantiteit
van de ambtelijke ondersteuning. De ministerraad heeft zich ook diverse malen
gebogen over het rapport van de commissie-Van Rijn. In dit verband moet nog
opgemerkt worden dat het rapportcijfer dat de satisfactie van medewerkers
tot uitdrukking brengt, in vrijwel geen enkele sector hoger ligt dan 7. Natuurlijk
kan erop ingezet worden om dit cijfer voor de overheid hoger te krijgen dan
dat voor de marktsector, maar het is reëler om te streven naar een gelijk
cijfer. Als de waardering voor de overheid in het algemeen toeneemt, zal de
satisfactie van de werknemers waarschijnlijk ook toenemen. De overheid zal
zich dan ook veel meer moeten laten sturen door de behoeften van mensen. Er
moet bij de hele overheid meer vraaggestuurd dan aanbodgestuurd gewerkt gaan
worden, uiteraard binnen de grenzen van het redelijke. De minister verwijst
hierbij naar het succes van het klantgerichte concept van de gemeente Tilburg.De pensioenpremie voor ambtenaren zal inderdaad omhoog gaan. Dit is mede
een gevolg van de situatie op de aandelenbeurzen. Verder wordt dit veroorzaakt
door de veranderende balans tussen het aantal mensen dat werkt en premie betaalt,
en het aantal mensen dat uitstroomt. Aangezien de inkomensontwikkeling in
de collectieve sector ook tot hogere aanspraken leidt, worden
de buffers van de pensioenfondsen wat minder. Het ABP zal de premiestijging
echter zeer goed overwogen hebben. Verder wordt de franchisevrije voet verhoogd,
omdat een pensioen nu eenmaal moet «aansluiten» bij de AOW-uitkering.
De minister zegt toe dat hij schriftelijk nader zal ingaan op de pensioenproblematiek.Er is al diverse malen gesproken over de bijzondere status van ambtenaren.
Nadat het onderzoek naar afschaffing van de ambtenarenstatus was afgerond,
is de animo om hiertoe over te gaan echter niet gegroeid. De minister is wel
bereid om nog eens zorgvuldig te bekijken in hoeverre de ambtenarenstatus
verder veranderd kan worden. De werknemersorganisaties hebben hier wel belangstelling
voor, maar zij geven ook aan dat er specifieke redenen zijn waarom het misschien
ook niet moet gebeuren. In een notitie zal in dit verband nader worden ingegaan
op het politieke primaat en de arbeidsmarktproblematiek van de overheid. De
herziening van de Ambtenarenwet is inmiddels beperkt tot echt essentiële
zaken. Verder wordt ernaar gestreefd om zaken aangaande de ambtelijke status
te regelen in afspraken met de verschillende sectoren over beroepscodes e.d.
Het onlangs verschenen boekje met handreikingen voor het bewaken van de integriteit
van bestuurders bij gemeenten en provincies zal waarschijnlijk ook meer effect
sorteren dan allerlei bepalingen in een wet.De televisiecampagne van het Rijk was niet wervend bedoeld, maar werkt
wel zo uit. Het was de bedoeling om een discussie over het Rijk los te maken,
ook in de huiselijke sfeer, en duidelijk te maken dat het Rijk mensen wil
hebben die nadenken over de problemen die spelen. Er komen nog aparte campagnes
waarin de verschillende overheidswerkgevers zeer specifiek aangeven wat voor
werk er in hun sector gedaan wordt. Vanwege de kwantiteit en de kwaliteit
bemoeit de leiding van de verschillende departementen zich trouwens steeds
intensiever met dit soort campagnes.De extra gelden die in het kader van het rapport van de commissie-Van
Rijn zijn uitgetrokken, zijn niet alleen ingezet voor het bestrijden van specifieke
achterstanden in het arbeidsmarktbeleid van het Rijk, maar ook voor functiedifferentiatie,
beloning van specialisten en experts, ouderschapsverlof, zij-instroom en aanpak
van het ziekteverzuim. Het is echter nog te vroeg om concrete resultaten van
dit beleid te melden. Ten eerste moeten de maatregelen terzake voor een deel
nog in gang gezet worden en ten tweede moeten de verschillende sectoren hier
vervolgens nog verslag van doen. Het streven is erop gericht om de stand van
zaken op te nemen in de in het voorjaar uit te brengen nota inzake arbeid
en overheid. In die nota zal ook informatie verschaft worden over ontwikkelingen
die nog nader ingevuld moeten worden, opdat hiermee rekening kan worden gehouden
bij de kabinetsformatie. Cao's zijn trouwens belangrijke instrumenten om gestalte
te geven aan vernieuwing.De omvang van het ziekteverzuim bij de overheid heeft te maken met het
wat vergrijsde personeelsbestand en het feit dat er bij de overheid meer vrouwen
in dienst zijn dan in de marktsector. Om dit probleem aan te pakken, is een
arboconvenant gesloten met een scala aan maatregelen voor het Rijk. Deze maatregelen
moeten ook hun beslag krijgen in de andere sectoren van de overheid. De cijfers
terzake zullen ook in de nota inzake arbeid en overheid opgenomen worden.Er wordt gestreefd naar meer samenwerking op personeelsgebied met de andere
overheden. De samenwerking tussen de verschillende onderdelen van het Rijk
is de afgelopen jaren al geïntensiveerd. Momenteel wordt met de grote
gemeenten gesproken over verbetering van de samenwerking en vervolgens zal
hier ook over gesproken worden met de andere gemeenten. Voorts is de discussie
over personeelsbeleid in het sectorenoverleg geïntensiveerd. Er wordt
bijvoorbeeld gewerkt aan shared services concepten om tot een hoogwaardiger
personeelsbeleid te komen.Benchmarking is een instrument dat niet te veel, maar ook zeker niet te weinig ingezet moet worden. Er wordt zowel nationaal als internationaal
naar vormen van benchmarking gezocht om de input- en outputcijfers vergelijkbaar
te maken, met name bij de rijksoverheid. In het voorjaar wordt er een nationale
manifestatie georganiseerd voor innovatie waar de verschillende overheden
hun ervaringen op dit punt kunnen uitwisselen. Hopelijk gaat er ook een stimulerend
effect uit van de internetsite die hierover wordt ingericht. Voorts zal de
vraag besproken moeten worden waarom de ene organisatie betere resultaten
boekt met innovatie dan de andere. In dit licht wordt bij de politie geprobeerd
om tot prestatiebekostiging te komen. Op basis hiervan kunnen de prestaties
binnen vergelijkbare korpsen en de eigen prestaties ten opzichte van het vorige
jaar beoordeeld worden. Ook visitatie is een nuttig instrument om ervaringen
uit te wisselen over het functioneren van de verschillende organisaties, maar
ook hiervan moet met mate gebruikgemaakt worden. Overigens wordt geprobeerd
om samen met de universiteiten en hogescholen opleidingen voor P&O-medewerkers
op te zetten. Hetzelfde geldt voor opleidingen voor mensen met geüniformeerde
beroepen.Er zijn ruim 100 integrale managers in schaal 15. Verder zijn er zo'n
1000 andere functies in schaal 15, waaronder zware specialisten. Het is de
bedoeling om ook de mobiliteit van deze mensen te bevorderen. De maatregelen
ter bevordering van mobiliteit zijn eerst geïmplementeerd voor de hogere
rangen. Nu wordt daarbij afgedaald naar schaal 15. Verder worden er kandidatenprogramma's
opgezet om mensen in lagere rangen al te selecteren voor trajecten ter bevordering
van mobiliteit. Zij worden dus begeleid in hun carrière. Er worden
door het Rijk momenteel overigens honderden mensen per jaar aangetrokken als
trainee. Voor deze mensen is mobiliteit vanaf het begin al een gegeven.Over het feit dat vrouwen ondervertegenwoordigd zijn in hogere posities,
is onlangs gesproken in een algemeen overleg over het emancipatiebeleid binnen
de rijksdienst. Er wordt echter pas een jaar of dertien emancipatiebeleid
gevoerd en het duurt nu eenmaal een tijdje voordat mensen in een topfunctie
komen te zitten. Bij de brandweer wordt op dit punt overigens al wel vooruitgang
geboekt. Er wordt veel gedaan om het werken bij de brandweer voor vrouwen
aantrekkelijk te maken, maar niet iedereen wil dit fysiek zware werk doen.In een tijd dat er sprake was van een overschot op de arbeidsmarkt, is
er gekozen voor arbeidsduurverkorting om meer mensen aan werk te helpen. Toen
is ook de uitstroom van ouderen begonnen. Momenteel is er sprake van krapte
op de arbeidsmarkt en blijken die mensen weer nodig te zijn. Bovendien moet
er niet krampachtig vastgehouden worden aan de 36-urige werkweek. Mensen die
langer willen werken, moeten daartoe de kans krijgen, ook al omdat de capaciteit
daardoor geweldig kan toenemen. Dat is bijvoorbeeld bij de politie gebeurd,
doordat 50% tot 60% van de mensen langer is gaan werken. Het is overigens
niet aangetoond dat er een relatie is tussen langer werken en ziekte. Deeltijdwerkers
stimuleren om langer te gaan werken, lijkt de minister niet zinvol, omdat
die mensen meestal heel bewust kiezen voor deeltijdwerk.Er worden momenteel 50 extra brandweerofficieren opgeleid. De opleidingscapaciteit
in volgende jaren zal worden afgestemd op de toekomstige behoefte aan brandweerofficieren.
Er wordt onderzoek gedaan naar de benodigde capaciteit, ook voor de repressieve
functies, op grond van de beoogde nieuwe regio-indeling. Van zeventien mensen
die aan de huidige extra opleiding deelnemen, is 40% vrouw. Vrouwen zijn ook
heel geschikt voor een dergelijke leidinggevende functie. Verder is er een
algemene campagne om het werken bij de brandweer als breed inzetbare veiligheids-
en hulpverleningsdienst aantrekkelijker te maken.Met professionals bij de brandweer wordt gedoeld op alle mensen die bij
de brandweer werkzaam zijn, zowel mensen die fulltime, parttime of als vrijwilliger
bij de brandweer werkzaam zijn. Aan hen worden hoge eisen gesteld op het gebied
van kennis over bijvoorbeeld rampen die zich kunnen voordoen
met gevaarlijke stoffen. In die zin is verdere professionalisering van grote
betekenis. De hierbij behorende tijdsbelasting maakt het voor sommige brandweerofficieren
in vrijwillige dienst moeilijker om deze functies te vervullen. In deze gevallen
worden steeds meer parttime of fulltime brandweerofficieren in beroepsdienst
ingezet. Momenteel wordt onderzoek gedaan naar de mogelijkheid van invoering
van een landelijke cao voor de brandweer. De achterliggende bedoeling daarvan
is uniformering van de arbeidsvoorwaarden. Een landelijke cao is echter niet
de enige manier om dit te bereiken. De VNG kan als werkgever van het brandweerpersoneel
weliswaar niet voor zo'n landelijke cao zorgen, maar kan wel bevorderen dat
er bij het maken van afspraken geen al te grote discongruentie ontstaat. De
staatssecretaris zal dit punt in zijn overleg met de VNG nader aan de orde
stellen.Nadere gedachtewisselingMevrouw Scheltema-de Nie (D66) heeft nog geen
antwoord gekregen op haar vraag over de klacht van veel ambtenaren over de
kwaliteit van hun chef en ook niet op haar vraag over een opleidingspuntenstelsel.De heer Pitstra (GroenLinks) wil nog weten
naar welke aantallen er wordt gestreefd voor deelname van vrouwen en allochtonen
aan het werk bij de brandweer. Verder heeft hij geen antwoord gekregen op
zijn vraag over de overschrijding van termijnen door de overheid en het feit
dat relatiegeschenken van 75 gulden als normaal worden beschouwd. Verder is
de minister er nogal vaag over gebleven of de maatregelen die zijn genomen
in reactie op het rapport van de commissie-Van Rijn, moeten worden gezien
als een eerste stap.De heer Mosterd (CDA) vraagt hoe de eenheid
bij de brandweer kan worden bewaard, als niet voor de repressieve dienst opgeleide
personen daar toch worden toegelaten.De heer De Swart (VVD) constateert dat een
aantal van zijn vragen over de brandweer niet beantwoord is. Overigens heeft
de Kamer het rapport van de commissie-Van Rijn niet als zodanig besproken,
omdat dit rapport alleen voorzien was van een brief van de werkgroep. Bovendien
heeft de minister bij de presentatie van het rapport op een persconferentie
op een aantal punten afstand genomen van de inhoud ervan. Het rapport kan
dus niet het kabinetsstandpunt zijn. Verder is er pas in het kader van de
Voorjaarsnota wat nadrukkelijker ingegaan op het rapport.De minister zegt dat in de nota inzake arbeid
en overheid zal worden ingegaan op de vraag of er een vervolg moet komen op
de commissie-Van Rijn. De minister heeft op genoemde persconferentie natuurlijk
geen afstand genomen van dit onder zijn verantwoordelijkheid opgestelde rapport.
Er is trouwens geen persconferentie gegeven voordat het kabinet over het rapport
van de commissie-Van Rijn had gesproken en besloten. Het standpunt dat het
kabinet over het rapport heeft geformuleerd, is samen met het rapport aan
de Kamer gestuurd. Vervolgens is het kabinet in het kader van de Voorjaarnota
nader ingegaan op het rapport. De minister betreurt het trouwens dat de Kamer
niet zelf heeft aangegeven dat zij over het rapport van de commissie-Van Rijn
wilde spreken.Er zal schriftelijk worden geantwoord op de vraag over het bewaren van
de eenheid bij de brandweer. Wellicht kan dit punt ook nog eens besproken
worden met de staatssecretaris. Op de resterende vragen over de brandweer
zal overigens ook schriftelijk worden ingegaan.De voorzitter van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksaangelegenheden,De CloeDe griffier van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksaangelegenheden,De GierXNoot1Samenstelling: Leden: Te Veldhuis (VVD), ondervoorzitter, De Cloe (PvdA),
voorzitter, Van den Berg (SGP), Van de Camp (CDA), Scheltema-de Nie (D66),
Van der Hoeven (CDA), Van Heemst (PvdA), Noorman-den Uyl (PvdA), Hoekema (D66),
Rijpstra (VVD), O. P. G. Vos (VVD), Rehwinkel (PvdA), Wagenaar (PvdA),
Luchtenveld (VVD), Duijkers (PvdA), Verburg (CDA), Rietkerk (CDA), Halsema
(GroenLinks), Kant (SP), Balemans (VVD), De Swart (VVD), De Pater-van der
Meer (CDA), Slob (ChristenUnie), Pitstra (GroenLinks), Horn (PvdA).Plv. leden: Van Beek (VVD), Zijlstra (PvdA), Ravestein (D66), Van Wijmen
(CDA), Bakker (D66), Balkenende (CDA), Barth (PvdA), Gortzak (PvdA), Dittrich
(D66), Cherribi (VVD), Van den Doel (VVD), Van Oven (PvdA), Apostolou (PvdA),
Cornielje (VVD), Belinfante (PvdA), Mosterd (CDA), Th. A. M. Meijer
(CDA), Van Gent (GroenLinks), Poppe (SP), Van Splunter (VVD), Nicolaï
(VVD), Wijn (CDA), Rouvoet (ChristenUnie), Rabbae (GroenLinks), Kuijper (PvdA). 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28052-4.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl