Wijziging WBO en enkele andere wetten inzake ouderbijdragen, sponsorgelden en stichtings- en opheffingsnormen; Nota n.a.v. het verslag
Staten-Generaal — Kamerstuk 
Datum: 2014-07-11 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave
Gerelateerde informatie

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Kamerstuk 25177, nr. 5

 
 
 

Kamerstuk

Datum publicatie
Organisatie
Vergaderjaar
Dossier- en ondernummer
Datum indiening

16-05-1997

Tweede Kamer der Staten-Generaal

1996-1997

25177 nr. 5

13-05-1997

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaamInleidingOuderbijdragenSponsoringStichtings- en opheffingsnormenOndertekening
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 Publicaties in kamerdossier

Kamerdossier 25177Toon alle publicaties in het hoofddossier

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 37 Kb

Informatie

Gerelateerd

Printen

Delen

 
 
 
25 177Wijziging van de Wet op het basisonderwijs, de Interimwet op het speciaal
onderwijs en het voortgezet speciaal onderwijs, de Wet op het voortgezet onderwijs
en de Wet medezeggenschap onderwijs 1992 inzake ouderbijdragen, sponsorgelden
en stichtings- en opheffingsnormen nr. 5NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAGOntvangen 13 mei 1997 InleidingMet belangstelling hebben wij kennis genomen van het verslag van de vaste
commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen over het onderhavige wetsvoorstel.
Wij zijn de leden van de verschillende fracties erkentelijk voor hun reactie.Eerste ondergetekende (de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen)
meent te mogen concluderen dat alle fracties in beginsel instemmen met de
wijzigingen met betrekking tot de stichtings- en opheffingsnormen bij gemeentelijke
herindeling.Ook de opvatting van de regering dat wetgeving is gewenst met betrekking
tot vrijwillige ouderbijdragen en sponsoring wordt in grote lijnen gedeeld,
zij het dat nog niet alle fracties in alle opzichten de door de regering gekozen
oplossingen als de beste beschouwen.De leden van de PvdA-fractie zijn gelukkig met het ingediende wetsvoorstel
en vinden het stellen van nadere regels op het terrein van de ouderbijdragen
en sponsoring zeer wenselijk. De leden van de CDA-fractie en de leden van
de VVD-fractie zijn het met de regering eens dat over het vrijwillige karakter
van de ouderbijdrage geen misverstand mag bestaan. De leden van de fractie
van D66 kunnen instemmen met de onderdelen betreffende de ouderbijdragen en
de stichtings- en opheffingsnormen, maar hebben nog een aantal vragen over
sponsoring. Zij geven te kennen er aan te hechten dat er voor sponsoring een
deugdelijke wettelijke regeling komt, die afdwingbaar is en waarop de onderwijsinspectie
kan toezien.De leden van de GPV-fractie zijn van mening dat het geen goede zaak is
dat scholen er in toenemende mate toe overgaan de vrijwillige bijdrage aan
ouders verplicht op te leggen. De leden van de SP-fractie delen de zorgen
die in het wetsvoorstel over de ouderbijdragen worden geuit en menen dat de
grote verschillen nu reeds leiden tot materiële ongelijkheid van scholen.In het hiernavolgende zal worden ingegaan op de vragen die door de fracties
zijn gesteld over de drie onderwerpen die in het wetsvoorstel aan de orde
zijn. OuderbijdragenDe leden van de fracties van PvdA, CDA, GPV en SP hebben opmerkingen gemaakt
over de relatie tussen de vrijwillige ouderbijdrage en sponsoring en de reguliere
bekostiging van scholen. Daarbij is met name gevraagd of de Rijksbekostiging
de reguliere uitgaven van scholen voldoende dekt, immers in dat geval zou
er minder aanleiding bestaan voor scholen om ouderbijdragen te vragen of sponsormiddelen
te verwerven.De hoogte van de Rijksbekostiging is onderwerp van regelmatig overleg
tussen regering en parlement. Er is sprake van een sobere vergoeding aan bevoegde
gezagsorganen van scholen. De middelen die voor het onderwijs noodzakelijk
zijn, worden door het Rijk verstrekt. Ondergetekenden zijn er niet van overtuigd
dat een verhoging van de Rijksvergoeding automatisch met zich brengt dat er
minder ouderbijdrage zou worden gevraagd of dat minder sponsormiddelen zouden
worden verworven. Het gaat er immers vaak om dat met deze middelen extra voorzieningen
en activiteiten kunnen worden aangeboden. Tegen het aanbieden van extra voorzieningen
en activiteiten bestaat op zichzelf geen bezwaar. Ouderbijdragen mogen echter
niet veroorzaken dat de toegankelijkheid van scholen in het geding komt en
bij het aanvaarden van sponsoractiviteiten moet terughoudend worden omgegaan
met tegenprestaties die door de sponsor worden verlangd en waarmee leerlingen
in schoolverband worden geconfronteerd. Dat is dan ook de reden om voor te
stellen dat ouders/leerlingen in de gelegenheid worden gesteld om binnen de
schoolorganisatie mee te beslissen over de hoogte van de ouderbijdrage en
over voorgenomen sponsoractiviteiten en om het convenant «scholen voor
primair en voortgezet onderwijs en sponsoring» dat u op 14 februari
1997 is toegezonden, in de praktijk ten uitvoer te brengen.De leden van de PvdA-fractie hebben gevraagd of er een overzicht is te
geven van de mate waarin scholen ouderbijdragen aanwenden om tekorten in de
reguliere exploitatie te dekken.Bij brief van 22 mei 1995 (Kamerstukken II, 1994/1995, 23 900 VIII,
nr. 105) zijn aan de Tweede Kamer onderzoeksrapporten toegestuurd van de inspectie,
Regioplan en NIPO over de ouderbijdrage. Daaruit kan worden afgeleid dat scholen
om uiteenlopende redenen vragen om een ouderbijdrage. Uitgangspunt is dat
in aanvulling op de Rijksbekostiging veelal extra voorzieningen en activiteiten
worden geboden, waarvoor de ouderbijdrage wordt gevraagd. Uit de rapporten
valt niet af te leiden dat ouderbijdragen worden gebruikt om tekorten in de
reguliere bekostiging te dekken.De leden van de PvdA-fractie vragen naar ons oordeel over de argumenten
van de besturenorganisaties en de VNG om geen landelijke gedragscode tot stand
te brengen over de ouderbijdrage. Ook vragen deze leden of instemmingsrecht
van het ouder-/leerlingdeel van de medezeggenschapsraad voldoende garanties
biedt, zodat nadere regelgeving overbodig is. Ook de leden van de VVD-fractie
hebben geïnformeerd naar de landelijke gedragscode.Het overleg met besturenorganisaties en VNG, maar ook met ouderorganisaties,
schoolleidersorganisaties en het LAKS wees uit dat er onvoldoende draagvlak
bestond voor een gedragscode. Daarbij speelde een rol dat een code als een
te zwaar middel werd gezien en dat men zichzelf ook zonder code in staat achtte
om te voorkomen dat onaanvaardbare situaties zouden ontstaan. Algemeen werd
onderschreven dat de ouderbijdrage de toegankelijkheid van de scholen niet
mag beïnvloeden en dat duidelijk kenbaar moet worden gemaakt dat de ouderbijdrage
een vrijwillig karakter heeft. Vanuit deze grondhouding richten de organisaties
zich ook tot hun achterban. Hoewel ondergetekenden de voorkeur
zouden hebben gegeven aan een gedragscode, kan worden verwacht dat de hiervoor
aangeduide grondhouding van de organisaties een positieve uitwerking zal hebben.
Gevoegd bij het voorgestelde instemmingsrecht van het ouder-/leerlingdeel
van de medezeggenschapsraad over de hoogte van de ouderbijdrage en de verplichting
om het vrijwillige karakter van de ouderbijdrage vast te leggen in een overeenkomst,
biedt dat voldoende vertrouwen voor een verantwoorde omgang met de ouderbijdrage.De leden van de PvdA-fractie hebben begrip voor de overgangsbepaling in
artikel V, waarmee wordt geregeld dat de nietigheid van overeenkomsten over
de ouderbijdrage, aangegaan voor de inwerkingtreding van het voorliggende
wetsvoorstel, eerst van toepassing zal zijn met ingang van het nieuwe schooljaar.
Zij vragen of een beeld kan worden gegeven van de wijze waarop de betrokken
scholen de «oude» overeenkomsten gaan vervangen door nieuwe.Verwacht mag worden dat de scholen die een bijdrage vragen, voorafgaand
aan het schooljaar dat volgt op de datum van inwerkingtreding van de wet,
aan de ouders een nieuwe schriftelijke overeenkomst zullen voorleggen die
aan de wettelijke voorschriften voldoet.De leden van de CDA-fractie stellen de vraag of plaatsing van de wetsbepaling
inzake nietigheid in de afdeling «Regelen voor het openbaar onderwijs,
tevens voorwaarden voor bekostiging van het bijzonder onderwijs» geen
vreemde eend in de bijt is en of niet een eenvoudiger regeling mogelijk is,
bijvoorbeeld in de schoolgids.Voor de plaatsing in de hiervoor genoemde afdeling is gekozen, omdat de
onderhavige regeling nauw verband houdt met de – ook in die afdeling
opgenomen – overige bepalingen over de toelating van leerlingen. Naar
het oordeel van de regering zou het onderbrengen van de onderhavige materie
in de schoolgids volstrekt onvoldoende zijn, omdat dan aan bevoegde gezagsorganen
zou worden overgelaten om regels te stellen voor de inhoud en de wijze waarop
overeenkomsten met betrekking tot ouderbijdragen worden gesloten. Gebleken
is juist dat het noodzakelijk is het vrijwillige karakter van de ouderbijdrage
nog nadrukkelijker dan thans reeds het geval is, in de wet te verankeren.De leden van de VVD-fractie vragen of naar het oordeel van de regering
in de memorie van toelichting en het nader rapport nu voldoende duidelijk
is gemaakt dat het geen bekostigingsvoorwaarde betreft.De Kantonrechter te Amsterdam heeft geconcludeerd dat, blijkens het opschrift
van de afdeling waarin artikel 24 van de Wet op het basisonderwijs is opgenomen,
het artikel er niet toe leidt dat een overeenkomst tussen de school en de
ouders tot betaling van een bijdrage rechtsgeldigheid zou missen. In het wetsvoorstel
wordt echter uitdrukkelijk bepaald dat overeenkomsten waarbij ouders of leerlingen
worden verplicht tot een (andere dan een bij of krachtens wet geregelde) geldelijke
bijdrage nietig zijn. Dit geldt niet voor overeenkomsten voor zover zij ná
de toelating van de leerling tot de school en bovendien schriftelijk zijn
aangegaan en in het desbetreffende stuk onder meer is gewezen op het vrijwillige
karakter van de bijdrage. Het feit dat de nietigheid wordt geregeld in de
afdeling «Regelen voor het openbaar onderwijs, tevens voorwaarden voor
bekostiging van het bijzonder onderwijs» levert – zoals ook vermeld
in de memorie van toelichting – geen beletsel op voor een rechtstreekse
werking, omdat dit laatste uit de redactie van de bepaling volgt.De leden van de VVD-fractie vragen of het wenselijk is dat in de praktijk
onderscheid wordt gemaakt tussen leerlingen voor wie al dan niet een ouderbijdrage
wordt betaald: daarmee worden sommige leerlingen wel en andere niet uitgesloten
van een extra voorziening of activiteit. Deze leden vragen welke
bevoegdheden de oudergeleding van de medezeggenschapsraad heeft om hierin
sturend op te treden.Door het niet betalen van de ouderbijdrage is het inderdaad mogelijk dat
leerlingen worden uitgesloten van bepaalde extra activiteiten die daarmee
worden bekostigd. Dit kan er toe leiden dat ouders onder een grote morele
druk komen te staan om toch maar te betalen, omdat zij nu eenmaal graag willen
dat hun kind niet wordt beperkt in de mogelijkheden tegenover andere leerlingen.
Gelet op de sociale functie van de school zou uitsluiting van leerlingen zoveel
mogelijk moeten worden voorkomen. Daarom achten ondergetekenden het van belang
dat uit het Regioplanonderzoek dat de Tweede Kamer is toegezonden bij brief
van 22 mei 1995 (Kamerstukken II, 1994/1995, 23 900 VIII, nr. 105) blijkt,
dat veel scholen beschikken over een reductie- en kwijtscheldingsregeling
of over een mogelijkheid van gespreide betaling.Als het ouder-/leerlingdeel van de medezeggenschapsraad op grond van het
voorliggende wetsvoorstel instemmingsrecht krijgt over de hoogte van de ouderbijdrage,
worden ouders/leerlingen nog beter dan nu het geval is in de positie gebracht
om met de school af te spreken dat dergelijke regelingen worden getroffen.De leden van de VVD-fractie verzoeken de regering in te gaan op de in
de brief van 22 mei 1995 (Kamerstukken II, 1994/1995, 23 900 VIII, nr.
105) aangekondigde maatregelen in relatie tot de ouderbijdrage. In genoemde
brief heeft ondergetekende aangekondigd de volgende maatregelen te overwegen:– een intensievere controle door de inspectie: inmiddels is de inspectie
verzocht hiervoor zorg te dragen.– landelijke afspraken voor het waarborgen van de toegankelijkheid
van het onderwijs: in antwoord op vragen van leden van de PvdA- en de VVD-fractie
terzake is reeds uiteengezet waarom er geen gedragscode tot stand is gekomen.
Wel hanteren de organisaties, die in het desbetreffende antwoord worden genoemd,
tegenover hun achterban het uitgangspunt dat de toegankelijkheid van scholen
niet in het geding mag zijn.– aanscherping van de bevoegdheid van het ouder-/leerlingdeel van
de medezeggenschapsraad: deze aanscherping is opgenomen in het thans voorliggende
wetsvoorstel.– intensivering van de voorlichting: in de onderwijsgids is aandacht
besteed aan het vrijwillige karakter van de ouderbijdrage en voorts is er
bij het ministerie van OC&W een brochure over de ouderbijdrage in ontwikkeling
voor ouders. Deze brochure zal na de behandeling van het voorliggende wetsvoorstel
worden uitgebracht.De leden van de GPV-fractie vragen of de maatregelen die zijn genomen
in het kader van de ouderbijdrage, zoals intensievere controle door de inspectie,
landelijke afspraken en voorlichting, niet voldoende uitzicht bieden op resultaten.Ondergetekenden merken op dat de maatregelen in het thans voorliggende
wetsvoorstel voor zover die betrekking hebben op de ouderbijdrage ook deel
uitmaakten van de op 22 mei 1995 aangekondigde maatregelen. In het kader van
dit wetsvoorstel is er derhalve sprake van het ten uitvoer brengen van aangekondigde
maatregelen. Het wetsvoorstel kan worden beschouwd als het sluitstuk van het
totaal aan maatregelen. Dit wetsvoorstel biedt – in combinatie met intensievere
controle door de inspectie en voorlichting – voldoende waarborgen ten
aanzien van de ouderbijdrage.De leden van de GPV-fractie vragen of de voorgestelde bepaling die overeenkomsten
ten aanzien van een ouderbijdrage nietig doet zijn, behalve wanneer zij na
toelating van de leerling tot de school op vrijwillige basis plaatsvinden,
in feite geen inbreuk betekent op de vrijheid tot het voeren van
een toelatingsbeleid. Zij vragen welke rechtsgrond de regering ziet om een
dergelijke bepaling dwingend op te leggen.Ook op grond van de thans geldende wettelijke bepalingen is sprake van
een beperking met betrekking tot het toelatingsbeleid; de toelating mag immers
niet afhankelijk worden gesteld van een geldelijke bijdrage van de ouders.
In het onderhavige wetsvoorstel wordt die beperking uitgebreid in die zin
dat de vrijheid van een bevoegd gezag om een bijdrage te vragen niet langer
een «alles of niets»-vraag kan zijn, maar een bijdrage voor specifieke
bestedingen moet mogelijk maken.Verder vragen de leden van de GPV-fractie of ouders zich niet gedwongen
zullen voelen om de ouderbijdrage te betalen, omdat hun kinderen anders van
essentiële onderwijsvoorzieningen worden uitgesloten en aan de kant komen
te staan. Zij vragen welke criteria de regering hanteert bij het vaststellen
van voorzieningen waarbij wel en niet een ouderbijdrage kan worden gevraagd.Vooropgesteld dient te worden dat leerlingen niet van essentiële
onderwijsvoorzieningen kunnen worden uitgesloten als de ouderbijdrage niet
wordt betaald. De toelating van leerlingen tot de school en daarmee tot het
onderwijs mag immers niet afhankelijk worden gesteld van het al dan niet betalen
van de ouderbijdrage. Scholen dienen leerlingen dus zonder voorbehoud in staat
te stellen aan het primaire onderwijsproces deel te nemen. Wel bestaat de
mogelijkheid dat een leerling voor wie de ouderbijdrage niet wordt betaald,
wordt uitgesloten van extra activiteiten die worden bekostigd met de ouderbijdrage.
Daarmee is weliswaar de toelating tot de school en het onderwijs niet in het
geding, maar het kan niettemin voor leerlingen onplezierig zijn als zij niet
aan alle activiteiten kunnen deelnemen. Dit kan een morele druk op ouders
leggen om toch te betalen. Ondergetekenden gaan er echter van uit dat met
het voorliggende wetsvoorstel voldoende waarborgen worden geschapen waarmee
onaanvaardbare praktijken op het punt van de ouderbijdrage kunnen worden voorkomen.De leden van de GPV-fractie vragen in hoeverre de regelgeving op het punt
van de ouderbijdrage past binnen de opvattingen van de regering over de aanpassing
van het scholenbestand. Zij vragen of het gelet op die opvattingen zo kan
zijn dat ouders een school stichten waarmee extra middelen gemoeid zijn en
of de voorliggende regeling op het punt van de ouderbijdrage ook tot gevolg
heeft dat zogenaamde standenscholen in de toekomst niet mogelijk zijn.De voorstellen in het thans voorliggende wetsvoorstel – die inderdaad
de mogelijkheid tot het creëren van standenscholen in het door het Rijk
bekostigde onderwijs tegengaan – staan los van de voorstellen die over
de aanpassing van het scholenbestand zijn gedaan. Zij zijn ook niet in strijd
met hetgeen de regering heeft voorgesteld in het kader van de mogelijkheden
om te komen tot aanpassing van het scholenbestand. De leden van de GPV-fractie vragen of het feit dat ouders kunnen afzien
van een bijdrage niet voldoende garantie biedt tegen onjuist gebruik.Dit wetsvoorstel biedt – in combinatie met intensievere controle
door de inspectie en voorlichting – waarborgen ten aanzien van de ouderbijdrage.
Het is niet wenselijk dat de mogelijkheid blijft bestaan dat scholen niet
kenbaar maken aan ouders dat het om een vrijwillige bijdrage gaat en daarmee
ouders in de waan laten dat de bijdrage verplicht is. Ook is het niet wenselijk
dat ouders – zoals nu het geval is – veelal impliciet akkoord
gaan met een bijdrage: het wetsvoorstel verplicht de scholen hierover schriftelijke
overeenkomsten te sluiten. Het ligt in het logische verlengde van de reeds
bestaande instemmingsbevoegdheid van het ouder-/leerlingdeel van de medezeggenschapsraad
ten aanzien van de besteding van de ouderbijdrage, deze bevoegdheid uit te
breiden tot het vaststellen van de hoogte van de bijdrage. Op deze wijze wordt
gegarandeerd dat het deel van de medezeggenschapsraad dat de ouders/leerlingen
vertegenwoordigt ook wordt betrokken bij de vaststellen van de hoogte van
de ouderbijdrage. Het feit dat individuele ouders kunnen afzien van het betalen
van de ouderbijdrage laat onverlet dat het wenselijk is dat ouders in de sfeer
van de medezeggenschap in de gelegenheid worden gebracht mee te beslissen
over de hoogte van de ouderbijdrage. Een excessief hoge bijdrage, waarmee
de ouders/leerlingen problemen zouden kunnen hebben, kan daarmee worden voorkomen.De leden van de SP-fractie vragen of op zeker moment gegarandeerd kan
worden dat in alle gevallen het vrijwillige karakter van de ouderbijdrage
expliciet wordt vermeld.Het voorliggende wetsvoorstel schrijft voor dat in de schriftelijke overeenkomsten
die over de ouderbijdrage moeten worden gesloten het vrijwillige karakter
ervan kenbaar wordt gemaakt. Dit biedt, gevoegd bij het feit dat de inspectie
toezicht houdt op de naleving van de wettelijke voorschriften, een zo maximaal
mogelijke garantie als door deze leden bedoeld. SponsoringOp de opmerkingen van de leden van de fracties van PvdA, CDA, GPV en SP
over de relatie tussen vrijwillige ouderbijdragen en sponsoring en de reguliere
bekostiging van scholen zijn ondergetekenden reeds ingegaan in het onderdeel
over de ouderbijdragen.De leden van de PvdA-fractie vragen of gegeven het convenant «scholen
voor primair en voortgezet onderwijs en sponsoring» gegarandeerd kan
worden dat vermenging van lesstof en reclameboodschappen wordt uitgesloten.
Het convenant vergt telkens een interpretatie van de klachtencommissie. In
dit verband dreigen sluipende processen van scholen die in de loop van de
tijd meer en meer afhankelijk worden van sponsorgelden. Deze leden pleiten
daarom voor een wettelijk kader dat de gemaakte afspraken verankert en vragen
hoe wordt aangekeken tegen het binden van sponsoractiviteiten aan een maximumbedrag.
Ook de leden van de D66-fractie hebben te kennen gegeven te hechten aan een
wettelijke regeling inzake sponsoring: zij vragen zich af wat precies de overwegingen
zijn geweest om de voorkeur te geven aan een gedragscode boven een wettelijke
regeling.Gelet op de uitgangspunten die in het convenant zijn opgenomen zijn ondergetekenden
hoopvol gestemd over de mogelijkheden om te voorkomen dat reclame-uitingen
worden opgenomen in lesmateriaal als tegenprestatie voor sponsoring: in de
toelichting op de artikelen 3, 4 en 5 van het convenant is het opnemen van
reclame in lesmaterialen en leermiddelen als voorbeeld opgenomen van een tegenprestatie,
waarvan de aanvaarding betwistbaar is. De convenantspartners hebben de verplichting
op zich genomen te bevorderen dat scholen handelen in overeenstemming met
de uitgangspunten van het convenant. Weliswaar levert dit nog niet een absolute
garantie op dat vermenging van lesstof en reclameboodschappen in geen enkel
geval zal plaatsvinden; maar het zijn de bevoegde gezagsorganen en de ouders/leerlingen
zelf die op grond van het convenant de uiteindelijke afweging zullen moeten
maken. Dit is inherent aan de keuze die is gemaakt voor een convenant in plaats
van een wettelijke regeling. Deze keuze is ingegeven door het besef dat er
een breed draagvlak dient te zijn voor een verantwoorde omgang met het verschijnsel
sponsoring. Ongeacht de vraag hoeveel middelen de scholen van de overheid
tegemoet kunnen zien, zal er altijd behoefte bestaan aan het verwerven van
extra middelen. Sponsoring is immers een maatschappelijk fenomeen. Sponsoring
is een van de instrumenten om extra middelen te verwerven en daar hoeft op
zichzelf niets tegen te zijn, mits scholen zich ervan bewust zijn dat tegenprestaties
te ver kunnen gaan en mits het ouder-/leerlingdeel van de medezeggenschapsraad
voldoende in positie is gebracht om weerwerk te kunnen bieden aan eisen van
de sponsor.Ondergetekenden zijn verheugd dat de thans vastgestelde uitgangspunten
op zo'n groot draagvlak kunnen rekenen: het convenant is immers ondertekend
door de overheid, Besturenraad Protestants Christelijk Onderwijs, Landelijk
Verband van Gereformeerde Schoolverenigingen, Verenigde Bijzondere Scholen,
Vereniging van Besturenorganisaties van Katholieke Onderwijsinstellingen,
Vereniging voor Gereformeerd Schoolonderwijs, Vereniging van Nederlandse Gemeenten,
Landelijke Oudervereniging Bijzonder Onderwijs op algemene grondslag, Nederlandse
Katholieke Oudervereniging, Vereniging voor Ouders, christelijk onderwijs
en opvoeding, Landelijk AktieKomitee Scholieren, Vereniging voor het management
in het Voortgezet Onderwijs, Consumentenbond, Stichting Stuurgroep Reclame
en de Groep Educatieve Uitgeverijen.Ondergetekenden zijn van mening dat deze zelfregulering kansen verdient.
Daarnaast zijn ondergetekenden samen met de andere hiervoor genoemde ondertekenaars
van het convenant van mening dat wettelijke regelingen, als zij niet breed
worden gedragen, leiden tot het ontduiken van die regeling, doordat constructies
worden bedacht om te voorkomen dat men in strijd met het wettelijk verbod
zou handelen. Het convenant voorziet erin dat er in 1999 een tussentijdse,
beperkte kwantitatieve inventarisatie plaatsvindt van het aantal gevallen
waarin scholen die zich laten sponsoren een sponsorbeleid hebben geformuleerd.
De uitkomsten van deze inventarisatie kunnen er toe leiden dat door de convenantspartijen
extra aandacht wordt besteed aan de uitgangspunten van het convenant. In 2001
zullen partijen het convenant integraal evalueren. Zowel de uitkomsten van
de inventarisatie als die van de integrale evaluatie zullen vanzelfsprekend
aan de Tweede Kamer worden gezonden. Afhankelijk van deze evaluatie moet worden
bezien of nadere maatregelen moeten worden getroffen.De leden van de VVD-fractie zouden van de regering enig cijfermateriaal
willen ontvangen over de omvang van sponsoring in het onderwijs in relatie
tot de daarvoor verlangde tegenprestaties. Ook de leden van de D66-fractie
vragen of de regering inzicht kan geven in de mate waarin scholen op dit moment
sponsorgelden ontvangen, welke vormen van sponsoring er zijn en welke tegenprestaties
daar nu door scholen voor worden geleverd. Tevens vragen zij of er sprake
is van een groeiende trend en of in de toekomst scholen nog buiten sponsorgelden
kunnen zonder dat de kwaliteit van het onderwijs wordt aangetast. Ook zijn
zij benieuwd of er andere onderzoeken zijn verricht naar de effecten van sponsoring
op scholen.De regering heeft geen onderzoek uitgezet naar de huidige omvang van sponsoring
en naar de aard van de tegenprestaties die door de sponsor worden verlangd.
Naar aanleiding van een initiatief van de Consumentenbond heeft eerste ondergetekende
een gesprek gevoerd met die organisatie en vervolgens gevraagd een advies
terzake uit te brengen. Een en ander heeft uiteindelijk geleid tot de totstandkoming
van het convenant «scholen voor primair en voortgezet onderwijs en sponsoring».
In het convenant ging het niet zozeer om de huidige omvang van sponsoractiviteiten,
maar om het uitgangspunt dat een kader wordt geboden aan scholen voor een
verantwoorde omgang met het verschijnsel sponsoring. De Consumentenbond heeft
aangegeven dat sponsoring in het onderwijs een opkomend fenomeen is; zowel
sponsoring van lesmaterialen als van hulpmiddelen en activiteiten. Als sponsoring
aan de orde is, biedt het convenant een kapstok voor de discussie die tussen
de school en degenen die daarbij betrokken zijn, moet worden gevoerd. In het
convenant is aangegeven dat het aantal gevallen waarin gesponsorde scholen
het convenant hebben gebruikt, zal worden geïnventariseerd. De Tweede Kamer zal daarover worden geïnformeerd.De leden van de VVD-fractie hebben verzocht om een aanpassing van het
voorliggende wetsvoorstel in de zin dat ook het personeelsdeel van de medezeggenschapsraad
instemmingsrecht krijgt over sponsoraangelegenheden. Indien de regering daartoe
niet bereid is, verzoeken deze leden de regering dit besluit overtuigend te
motiveren.Hierover kan worden opgemerkt dat een instemmingsbevoegdheid voor het
ouder-/leerlingdeel van de medezeggenschapsraad over sponsoraangelegenheden
in het verlengde ligt van de huidige instemmingsbevoegdheid van het ouder-/leerlingdeel
over de ouderbijdrage, zoals deze is opgenomen in artikel 9 van de Wet medezeggenschap
onderwijs 1992. De leden van de VVD-fractie hebben dan ook verklaard het van
harte eens te zijn met de nieuwe instemmingsbevoegdheid over sponsoraangelegenheden.
Een instemmingsbevoegdheid terzake voor het personeelsdeel zou niet in het
verlengde liggen van de huidige instemmingsbevoegdheden van het personeelsdeel,
zoals opgenomen in artikel 8 van de Wet medezeggenschap onderwijs 1992.Indien zowel aan het ouder-/leerlingdeel als aan het personeelsdeel instemmingsbevoegdheid
zou moeten worden toegekend, zou het – gelet op de systematiek van de
Wet medezeggenschap onderwijs 1992 – noodzakelijk zijn een en ander
voor beide delen van de medezeggenschapsraad op te nemen in artikel 6 van
de Wet medezeggenschap onderwijs 1992. Dit artikel regelt immers de instemmingsbevoegdheden
van de medezeggenschapsraad als geheel. Omdat voor beslissingen een gewone
meerderheid is vereist, zou dit tot gevolg kunnen hebben dat wordt ingestemd
met sponsoractiviteiten, ondanks het feit dat vrijwel alle ouders daar tegen
zijn, maar het personeelsdeel van de medezeggenschapsraad en één
ouder vóór. Gelet op het feit dat de zwakkere positie van de
leerlingen extra bescherming behoeft via hun wettelijk vertegenwoordigers
hebben ondergetekenden gekozen voor instemmingsbevoegdheid over sponsoraangelegenheden
van het ouder-/leerlingdeel. Het personeelsdeel van de medezeggenschapsraad
heeft overigens krachtens artikel 10 van de Wet medezeggenschap onderwijs
1992 adviesrecht ten aanzien van alle onderwerpen waarvoor aan het ouder-/leerlingdeel
instemmingsbevoegdheid is toegekend. Ook het personeel is derhalve op deze
wijze in staat zijn aandeel te leveren in de discussie over sponsoring binnen
de school.In antwoord op de vraag van de leden van de D66-fractie naar de wijze
waarop binnen het ouder-/leerlingdeel van de medezeggenschapsraad wordt gestemd
kan worden gemeld dat wordt beslist bij gewone meerderheid van stemmen.De leden van de D66-fractie vragen of ouders die principiële bezwaren
hebben tegen deelname van hun kinderen aan bepaalde gesponsorde lessen of
activiteiten binnen de schooltijden, de deelname van hun kinderen kunnen weigeren.Krachtens artikel 25 van de Wet op het basisonderwijs en artikel 37 van
de Interimwet op het speciaal onderwijs en het voortgezet speciaal onderwijs
nemen de leerlingen deel aan alle voor hen bestemde activiteiten volgens het
schoolwerkplan en het activiteitenplan. Het bevoegd gezag kan op verzoek van
de ouders een leerling vrijstellen van het deelnemen aan bepaalde activiteiten,
als het schoolwerkplan daarin voorziet. Het bevoegd gezag bepaalt bij de vrijstelling
welke activiteiten in de plaats komen van die waarvoor de vrijstelling is
verleend. Tenzij in het schoolwerkplan hiervoor een regeling zou zijn getroffen –
hetgeen overigens niet goed voorstelbaar is – zouden ouders niet om
vrijstelling kunnen verzoeken. Voor het overige kan worden opgemerkt dat niet
valt te verwachten dat ouders hun kinderen lessen zouden onthouden indien
die kinderen daardoor achterstand in het onderwijsprogramma zouden
oplopen.Bovenstaande weergave is overigens ook een gebruikelijke gang van zaken
in het voortgezet onderwijs.De leden van de D66-fractie hebben gevraagd of reclame-uitingen voor zover
deze buiten de schooltijden plaatsvinden onder de instemmingsbevoegdheid van
het ouder-/leerlingdeel van de medezeggenschapsraad vallen.Oorspronkelijk was dit niet het uitgangspunt. Bij de bespreking van het
convenant «scholen voor primair en voortgezet onderwijs» is echter
gebleken dat er ook behoefte bestaat om activiteiten die in schoolverband
worden georganiseerd, maar die strikt genomen buiten de schooltijden plaatsvinden,
onder de werking van de wet te brengen. In verband hiermee is de tekst aangepast
door de bijgevoegde nota van wijziging, bij deze nota naar aanleiding van
het verslag.De leden van de D66-fractie hebben gevraagd of de regering niet bevreesd
is dat het kortetermijnbelang van sponsoring het zal winnen van het langetermijnnadeel.
Juist met het oog op het feit dat er een goede afweging moet plaatsvinden
op schoolniveau van de voor- en nadelen van sponsoring, is het convenant «scholen
voor primair en voortgezet onderwijs en sponsoring» gesloten. Het convenant
biedt een kader voor de besluitvorming van de bij de school betrokkenen. Het
bevordert noch bestrijdt sponsoring, maar beoogt wel een verantwoorde omgang
met het verschijnsel sponsoring. Niet iedere vorm van sponsoring draagt het
risico in zich van een mogelijk langetermijnnadeel: vaak kan er een voordelige
situatie voor scholen ontstaan, terwijl de school op geen enkele wijze in
een afhankelijke positie terecht komt die het primaire onderwijsproces in
gevaar zou brengen. Het convenant gaat ervan uit dat de betrokkenen bij de
school in staat zullen zijn op een verantwoorde wijze met sponsoring om te
gaan. Zoals reeds is gesteld naar aanleiding van vragen van de leden van de
PvdA-fractie en de D66-fractie zal de werking van dit convenant worden geëvalueerd
en zal de Tweede Kamer op de hoogte worden gesteld van de uitkomsten van deze
evaluatie.De leden van de D66-fractie hebben de regering verzocht haar visie te
geven op hun mening die als volgt is geformuleerd. Ook al stemt het ouder-/leerlingdeel
van de medezeggenschapsraad in met een tegenprestatie die door de sponsor
wordt verlangd er is dan toch geen sprake meer van waardevrije informatie-overdracht.
De autoriteit van personeel en school wordt dan gebruikt voor commerciële
doeleinden, wat moeilijk te combineren valt met de opvoeding van kinderen
tot onafhankelijke burgers die informatie op waarde weten te schatten.In de eerste plaats kan ervan worden uitgegaan dat het vereiste van instemming
van het ouder-/leerlingdeel van de medezeggenschapsraad met sponsoring in
elk geval tot gevolg zal hebben dat kritisch wordt bezien of men al dan niet
met bepaalde tegenprestaties akkoord moet gaan. Het spreekt vervolgens niet
voor zich dat de instemming van het ouder-/leerlingdeel tot consequentie heeft
dat de autoriteit van personeel en school op een onjuiste manier wordt gebruikt.
Dat hangt immers af van de aard van de tegenprestatie zelf en van de wijze
waarop het personeel en de school daarmee omgaan. Juist omdat er sprake is
van een professionele schoolorganisatie die gewend is om te gaan met de presentatie
van onderwerpen aan kinderen die gemakkelijk beïnvloedbaar zijn, mag
worden verwacht dat het effect dat deze leden beschrijven zich niet zal voordoen.
Het behoort mede tot de taak van de school om kinderen te leren op een kritische
manier om te gaan met reclame-uitingen en verkoopbevorderingstechnieken. De leden van de D66-fractie vragen de regering of deze niet ook van mening
is dat het principe van gelijke bekostiging van alle scholen in gevaar komt
doordat scholen in rijke buurten aantrekkelijker zullen zijn voor sponsors.
Zij vragen de regering of zij in dat geval zal overgaan tot een vermindering
van de Rijksbekostiging bij scholen die veel sponsorgelden binnen halen.Vooropgesteld dient te worden dat de Rijksoverheid ervoor zorgt dat scholen
in vergelijkbare omstandigheden een gelijke bekostiging van de overheid ontvangen.
Gelet op de gemiddelde omvang van scholen is het niet zo dat er met betrekking
tot de individuele school per definitie sprake is van een dermate aantrekkelijke
doelgroep dat sponsors substantiële bedragen beschikbaar zullen willen
stellen. Bovendien moeten scholen het bij het verwerven van extra middelen
veelal hebben van netwerken van het bevoegd gezag, personeel en ouders. Deze
netwerken doen zich bij alle scholen voor, ongeacht of deze in rijkere buurten
zijn gelegen of niet.In verband met het bovenstaande en gelet op het feit dat de Rijksbekostiging
wordt verstrekt om te kunnen voorzien in de noodzakelijke kosten van een school,
wordt niet overwogen de Rijksbekostiging te verminderen als scholen erin slagen
sponsorgelden binnen te halen.De leden van de SP-fractie zien een mogelijke relatie tussen de hoogte
van de ouderbijdrage en de aanvaarding van sponsorgelden. Ouders zouden volgens
deze leden immers kunnen instemmen met de aanvaarding van sponsorgelden om
een hogere ouderbijdrage te voorkomen, wat in sterkere mate geldt voor de
lagere inkomensgroepen. Zij vragen hoe wordt voorkomen dat een dergelijk verband
ontstaat.In het voorgaande is uitvoerig ingegaan op het vrijwillig karakter van
de ouderbijdrage. Ondergetekenden zijn van oordeel dat er geen verband bestaat
tussen het aanvaarden van sponsoring en de hoogte van de ouderbijdrage. Immers,
indien het afwijzen van sponsoring zou leiden tot een hogere ouderbijdrage
dan blijft nog steeds gelden dat ouders vrij zijn om al of niet te besluiten
tot het betalen van die bijdrage. Een eventueel besluit van individuele ouders
om de ouderbijdrage niet (volledig) te aanvaarden, kan er niet toe leiden
dat de leerling wordt uitgesloten van het primaire onderwijsproces.In de tweede plaats zullen ouders een afweging maken ten aanzien van de
vraag of de door de sponsor verlangde tegenprestatie waarmee leerlingen worden
geconfronteerd, aanvaardbaar is. Naar verwachting zullen ouders daar voldoende
kritisch mee omgaan en hun «gezond verstand» gebruiken. Individuele
ouders die het niet eens zijn met bepaalde tegenprestaties kunnen, ongeacht
het feit dat het ouder-/leerlingdeel heeft ingestemd met de sponsoring, een
klacht indienen bij de Reclame Code Commissie of bij de klachtencommissie
die door het bevoegd gezag is ingesteld. Stichtings- en opheffingsnormenDe leden van de fracties van CDA en VVD vragen of de regering in de memorie
van toelichting bij een wetsvoorstel tot gemeentelijke herindeling de nieuwe
stichtings- en opheffingsnormen kan vermelden, zodat deze bij de overwegingen
inzake het wetsvoorstel een rol kunnen spelen.Op het eerste gezicht lijkt de wens van de leden van de genoemde fracties
niet al te moeilijk te honoreren. Eerste ondergetekende gebruikt hier echter
heel bewust het woord «lijkt».Om nieuwe stichtings- en opheffingsnormen te kunnen berekenen, moeten
de volgende gegevens beschikbaar zijn: de oppervlakte van het land zonder
water van de nieuwe gemeente en het aantal 4 tot en met 11-jarigen op het
grondgebied van de nieuwe gemeente op de peildatum. De exacte
gegevens over de oppervlakte en het aantal inwoners van de nieuwe gemeente
komen van het CBS en zijn niet eerder beschikbaar dan enkele maanden na de
datum van de herindeling. De exacte gegevens over de oppervlakte kunnen namelijk
uitsluitend worden verkregen door middel van kadastrale uitmeting. Hoeveel
inwoners van de nieuwe gemeente op de peildatum in de leeftijdscategorie van
4 tot en met 11 jaar vallen, kan niet uit CBS-gegevens worden afgeleid. Daarvoor
is het noodzakelijk om een specifieke opgave te vragen van de gemeenten. Niet
bij alle gemeenten is deze informatie gemakkelijk te achterhalen.Uit deze beschrijving blijkt dat het verzamelen van exacte gegevens voor
het indienen van een herindelingswetsvoorstel indien daarbij in de memorie
van toelichting stichtings- en opheffingsnormen zouden worden vermeld –
zeker wanneer dat betrekking heeft op een groot aantal gemeenten – grote
bestuurlijke lasten (zowel voor gemeenten als de regering) met zich meebrengt.
Mede gezien het feit dat herindelingsvoorstellen in de praktijk tijdens de
behandeling in uw Kamer wijziging ondergaan, staat deze investering naar de
mening van eerste ondergetekende niet in verhouding tot het uiteindelijke
realiteitsgehalte van de stichtings- en opheffingsnormen als gevolg van de
definitieve herindeling.In het onderhavige wetsvoorstel wordt dan ook voorgesteld de vaststelling
van stichtings- en opheffingsnormen bij wijziging van de gemeentelijke indeling
gelijk te laten zijn aan die in een situatie van grenscorrectie. Dit neemt
niet weg dat tijdens de behandeling van een herindelingswetsvoorstel een concrete
situatie in een bepaalde gemeente ertoe zou kunnen leiden, dat door de Tweede
Kamer schriftelijke vragen worden gesteld over stichtings- en opheffingsnormen
in die gemeente. Dan zal vanzelfsprekend door de regering een zo nauwkeurig
mogelijke indicatie worden gegeven, maar benadrukt wordt nogmaals dat de uiteindelijke
kadastrale uitmeting en de gegevens van de gemeenten de basis zullen moeten
zijn voor de definitieve vaststelling van de stichtings- en opheffingsnormen.De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,T. NetelenbosDe Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij,J. J. van Aartsen 
 
 Naar boven

 

Directe linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-25177-5.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl