Besluit van 6 november 1996, houdende uitvoering van artikel 44, negende lid, van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren (Besluit ritueel slachten)
Staten-Generaal — Staatsblad 
Datum: 2014-07-12 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


(function (window, document, dataLayerName, id) {
 window[dataLayerName] = window[dataLayerName] || [], window[dataLayerName].push({ start: (new Date).getTime(), event: "stg.start" }); var scripts = document.getElementsByTagName('script')[0], tags = document.createElement('script');
 function stgCreateCookie(a, b, c) { var d = ""; if (c) { var e = new Date; e.setTime(e.getTime() + 24 * c * 60 * 60 * 1e3), d = "; expires=" + e.toUTCString() } document.cookie = a + "=" + b + d + "; path=/; Secure" }
 var isStgDebug = (window.location.href.match("stg_debug") || document.cookie.match("stg_debug")) && !window.location.href.match("stg_disable_debug"); stgCreateCookie("stg_debug", isStgDebug ? 1 : "", isStgDebug ? 14 : -1);
 var qP = []; dataLayerName !== "dataLayer" && qP.push("data_layer_name=" + dataLayerName), qP.push("use_secure_cookies"), isStgDebug && qP.push("stg_debug"); var qPString = qP.length > 0 ? ("?" + qP.join("&")) : "";
 tags.async = !0, tags.src = "https://koop.piwik.pro/containers/" + id + ".js" + qPString, scripts.parentNode.insertBefore(tags, scripts);
 !function (a, n, i) { a[n] = a[n] || {}; for (var c = 0; c < i.length; c++)!function (i) { a[n][i] = a[n][i] || {}, a[n][i].api = a[n][i].api || function () { var a = [].slice.call(arguments, 0); "string" == typeof a[0] && window[dataLayerName].push({ event: n + "." + i + ":" + a[0], parameters: [].slice.call(arguments, 1) }) } }(i[c]) }(window, "ppms", ["tm", "cm"]);
 })(window, document, 'dataLayer', 'f8b9eee5-8d9c-4ea1-abd5-83e174f29813');
 
 
 
Direct naar content
Navigatie
Contextinformatie
Publicatie
Acties
Inhoudsopgave

Menu

U bent nu hier: 
Publicaties
Officiële publicaties

Inloggen

Primaire navigatie

Andere sites binnen Overheid.nl
Home
Uitgebreid zoeken
Mijn abonnementen
Help

Andere sites binnen Overheid.nl

Berichten over uw Buurt
Zoals vergunningen, bouwplannen en lokale regelgeving.

Rondom uw woonadres
Rondom een zelfgekozen adres

Dienstverlening
Zoals belastingen, uitkeringen en subsidies.

Naar dienstverlening

Beleid & regelgeving
Officiële publicaties van de overheid.

Naar beleid & regelgeving

Contactgegevens overheden
Adressen en contactpersonen van overheidsorganisaties.

Naar overheidsorganisaties

 
 
 
U bent hier:

Home

Staatsblad 1996, 573

 
 
 

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden

Datum publicatie
Organisatie
Jaargang en nummer
Rubriek
Datum ondertekening

28-11-1996

Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit

Staatsblad 1996, 573

AMvB

06-11-1996

 

 

 
 
 Toon meer van: Inhoudsopgave
 
 

 
 AanhefLichaam Artikel 1 Artikel 2 Artikel 3 Artikel 4 Artikel 5 Artikel 6 Artikel 7 Artikel 8 Artikel 9 Artikel 10 Artikel 11 Artikel 12 Artikel 13 Artikel 14 Ondertekening NOTA VAN TOELICHTING Algemeen2. Ritueel slachten3. Verhouding tot andere regelgeving4. Lasten voor burger en overheid5. Adviezen6. Artikelsgewijze toelichting Artikel 5Artikel 8Artikel 9 TRANSPONERINGSTABEL 
 

 
 
 Toon meer van: Extra informatie
 
 

 
 

Informatie over publicatie

 

 

 
 Toon meer van: Gerelateerd
 
 

 
 
 Geconsolideerde regelgeving

 

 
 
 Publicaties referendum

 

 

 

 

 

Authentieke versie (PDF)
bestandsgrootte: 41 Kb

Informatie

Printen

Delen

 
 
 
Besluit van 6 november 1996, houdende uitvoering
van artikel 44, negende lid, van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren
(Besluit ritueel slachten)Wij Beatrix, bij de gratie Gods, Koningin der Nederlanden, Prinses van
Oranje-Nassau, enz. enz. enz.Op de voordracht van Onze Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij,
gedaan mede namens de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
van 15 juli 1996, nr. J. 966824, Directie Juridische Zaken van het Ministerie
van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij;Gelet op richtlijn nr. 93/119/EG van de Raad van de Europese Unie
van 22 december 1993 inzake de bescherming van dieren bij het slachten of
doden (PbEG L 340) en gelet op artikel 44, negende lid, van
de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren;De Raad van State gehoord (advies van 18 september 1996, no. W11.96.0293.);Gezien het nader rapport van Onze Minister van Landbouw, Natuurbeheer
en Visserij, uitgebracht mede namens de Staatssecretaris van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport, van 18 oktober 1996, nr. J. 969678, Directie Juridische
Zaken van het Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij;Hebben goedgevonden en verstaan:Artikel 1 In dit besluit wordt verstaan onder:a. wet: Gezondheids- en welzijnswet voor dieren;b. slachthuis: inrichting of installatie, met inbegrip van voorzieningen
voor het verplaatsen of onderbrengen van dieren, die wordt gebruikt voor het
commercieel slachten van eenhoevigen, herkauwers, konijnen of pluimvee;c. verplaatsen: het uitladen van dieren of drijven van dieren van de bij
het slachthuis behorende losplaatsen, stallen of hokken naar de lokalen of
plaatsen waar zij zullen worden geslacht;d. onderbrengen: het houden en in voorkomend geval op passende wijze verzorgen
door het verschaffen van water, voeder en rust, van dieren in door een slachthuis
gebruikte stallen, hokken, overdekte plaatsen of weiden, voordat de dieren
worden geslacht;e. fixeren: het toepassen op een dier van een methode die erop is gericht
de bewegingen van het dier te beperken ten einde het doeltreffend bedwelmen
of doden te vergemakkelijken; f. bedwelmen: toepassen op een dier van een methode die het dier onmiddellijk
brengt in een staat van bewusteloosheid die aanhoudt totdat de dood intreedt;g. doden: het toepassen op een dier van een methode die resulteert in
de dood van het dier;h. slachten: het doden van een dier door het te laten verbloeden;i. richtlijn 93/119/EG: richtlijn nr. 93/119/EG van de Raad van de Europese
Unie van 22 december 1993 inzake de bescherming van dieren bij het slachten
of doden (PbEG L 340).Artikel 2 Dit besluit is van toepassing op dieren die zonder voorafgaande bedwelming
worden geslacht volgens de israëlitische of de islamitische ritus.Artikel 3 Bij het verplaatsen, onderbrengen, fixeren, slachten of doden wordt de
dieren elke vermijdbare opwinding of pijn, elk vermijdbaar lijden of vermijdbare
verwondingen of kneuzingen bespaard.Artikel 4 Het verplaatsen, onderbrengen, fixeren, slachten of doden van dieren wordt
uitgevoerd door personen die de nodige kennis en vaardigheden bezitten om
de taken humaan en doeltreffend uit te voeren.Artikel 5 1. Het onbedwelmd slachten van dieren geschiedt overeenkomstig de door de
keuringsdierenarts of de keurmeester in het belang van de bescherming van
het slachtdier gegeven aanwijzingen.2. De in het eerste lid bedoelde aanwijzingen kunnen betrekking hebben op:– de gang van zaken rond het slachtproces, daaronder mede verstaan
de wijze waarop en de volgorde waarin dieren worden aangeboden voor de slacht;– het aantal personen dat betrokken dient te zijn bij het fixeren,
slachten en verbloeden van het dier;– het staken van het slachtproces indien onvoldoende is gegarandeerd
dat daarbij wordt voldaan aan de eisen van dit besluit.3. Onverminderd het tweede lid mag, naast de bij de slachthandelingen betrokken
personen en de personen die tijdens de slachthandelingen de israëlitische
of islamitische ritus verrichten, ten hoogste één persoon bij
het slachten aanwezig zijn.Artikel 6 1. De bouw, de inrichting en de voorzieningen van slachthuizen en het gebruik
daarvan zijn zodanig, dat de dieren elke vermijdbare opwinding of pijn of
elk vermijdbaar lijden wordt bespaard.2. De instrumenten, de installaties en de verdere voorzieningen voor het
fixeren of doden van dieren zijn zo ontworpen, vervaardigd en onderhouden,
en worden zo gebruikt dat de dieren snel en doeltreffend worden gedood. 3. In de slachtruimte zijn voor noodgevallen passende vervangende instrumenten,
installaties en verdere voorzieningen aanwezig.4. De in het tweede en derde lid bedoelde instrumenten, installaties en voorzieningen,
verkeren in een goede staat van onderhoud en worden met het oog daarop ten
minste dagelijks voor het gebruik, onderscheidenlijk regelmatig geïnspecteerd.Artikel 7 Dieren die in een slachthuis worden binnengebracht om er te worden geslacht,
worden verplaatst en zo nodig ondergebracht overeenkomstig bijlage A bij richtlijn
93/119/EG.Artikel 8 1. Dieren worden gefixeerd overeenkomstig bijlage B bij richtlijn 93/119/EG.2. Runderen worden gefixeerd door middel van een toestel dat is voorzien
van een tijd-mechanisme dat gedurende 45 seconden na het bedienen daarvan,
de opheffing van de fixatie onmogelijk maakt; dit mechanisme wordt onmiddellijk
na het toebrengen van de halssnede in werking gesteld.3. Schapen en geiten worden gefixeerd met behulp van een burrie door tenminste
twee personen, of met behulp van een fixatietoestel door tenminste één
persoon; na het toebrengen van de halssnede blijven schapen en geiten gedurende
tenminste dertig seconden gefixeerd in de positie die de dieren innamen op
het moment van het toebrengen van de halssnede.Artikel 9 1. Het toebrengen van de halssnede gebeurt met een vlijmscherp mes door een
persoon die niet tevens belast is met het fixeren van de dieren.2. Dieren worden bij het verbloeden behandeld overeenkomstig bijlage D bij
richtlijn 93/119/EG.3. Bij schapen, geiten en pluimvee worden ten minste gedurende 30 seconden
en bij runderen ten minste gedurende 45 seconden na het aanbrengen van de
halssnede geen verdere slachthandelingen verricht.Artikel 10 1. Een wijziging van één of meer onderdelen van richtlijn 93/119/EG
treedt voor de toepassing van de artikelen van dit besluit, waarin naar die
onderdelen wordt verwezen, in werking met ingang van de dag waarop aan de
betrokken wijzigingsrichtlijn uitvoering moet zijn gegeven, tenzij bij besluit
van Onze Minister, dat in de Staatscourant wordt bekendgemaakt, een ander
tijdstip wordt vastgesteld.2. Onze Minister doet van een wijzigingsrichtlijn als bedoeld in het eerste
lid mededeling in de Staatscourant.Artikel 11 1. In afwijking van artikel 8, tweede lid, is het gedurende een periode van
een jaar na het inwerkingtreden van dit besluit toegestaan om runderen
te fixeren door middel van een toestel dat niet is voorzien van een tijdmechanisme;
in dat geval wordt de fixatie niet binnen 45 seconden na het aanbrengen van
de halssnede opgeheven.2. In afwijking van artikel 8, derde lid, is het gedurende een periode van
zes maanden na het inwerkingtreden van dit besluit toegestaan om schapen en
geiten te fixeren zonder gebruik te maken van een burrie of fixatietoestel.Artikel 12 In het >Vleeskeuringsbesluit1 vervallen de artikelen 11 en 12.Artikel 13 Dit besluit treedt in werking met ingang van een bij koninklijk besluit
te bepalen tijdstip, dat voor de verschillende artikelen of onderdelen van
artikelen verschillend kan worden vastgesteld.Laatstbedoeld besluit wordt niet genomen voordat vier weken zijn verstreken
nadat het onderhavige besluit is voorgelegd aan de beide kamers der Staten-Generaal,
en evenmin indien binnen die termijn door of namens een der kamers of door
ten minste een vijfde van het grondwettelijk aantal leden van een der kamers
de wens te kennen wordt gegeven dat inwerkingtreding van dit besluit bij wet
wordt geregeld.Artikel 14 Dit besluit wordt aangehaald als: Besluit ritueel slachten.Lasten en bevelen dat dit besluit met de daarbij behorende nota
van toelichting in het Staatsblad zal worden geplaatst.histnoot's-Gravenhage, 6 november 1996Beatrix De Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij,J. J. van Aartsen De Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,E. G. TerpstraUitgegeven de achtentwintigste november 1996De Minister van Justitie,W. Sorgdrager NOTA VAN TOELICHTING AlgemeenIn het onderhavige besluit wordt invulling gegeven aan artikel 44, negende
lid, van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren. Dit artikellid bepaalt
dat bij algemene maatregel van bestuur in het belang van de bescherming van
het slachtdier regelen worden gesteld omtrent het slachten volgens de israëlitische
of de islamitische ritus. Verder dient dit besluit ter implementatie van richtlijn
nr. 93/119/EG van de Raad van de Europese Unie van 22 december 1993 inzake
de bescherming van dieren bij het slachten of doden (PbEG L 340), voor zover
deze richtlijn betrekking heeft op het ritueel slachten. Voor het overige
wordt deze richtlijn geïmplementeerd door middel van het Besluit doden
van dieren.Dit besluit strekt er uitsluitend toe om het welzijn van het dier rond
het dodingsproces te waarborgen. Normstelling rond het doden en slachten van
productiedieren vanuit kwaliteits- of volksgezondheidsoverwegingen valt derhalve
buiten de reikwijdte van dit besluit.Het besluit treedt mede in de plaats van de artikelen 11 en 12 van het
op de Vleeskeuringswet gebaseerde Vleeskeuringsbesluit. Betreffende bepalingen
hadden eveneens tot strekking het welzijn van het dier bij het ritueel slachten
te waarborgen.Op grond van het onderhavige besluit zijn wijzigingen in de normen die
gelden rond het ritueel slachten onder andere:– er is een formele aanwijzingsbevoegdheid vastgelegd voor de keuringsdierenarts
en keurmeesters;– het gebruik van bepaalde materiële voorzieningen is voorgeschreven;– de aanwezigheid van toeschouwers gedurende het slachten wordt
aan banden gelegd.Over een ontwerp van het onderhavige besluit is advies gevraagd aan de
Raad voor dierenaangelegenheden en andere bij het onderwerp in belangrijke
mate betrokken organisaties.In deze toelichting wordt in paragraaf 5, en voor zover toepasselijk te
bestemder plaatse, ingegaan op de ingebrachte adviezen.Na vaststelling wordt dit besluit overeenkomstig artikel 110, eerste lid,
van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren aan de beide Kamers der Staten-Generaal
overgelegd. Binnen 30 dagen na overlegging kan door één der
Kamers de wens te kennen worden gegeven dat de inwerkingtreding van het besluit
bij wet dient te geschieden.Handelen in strijd met artikel 44 van de wet of met dit besluit vormt
een economisch delict krachtens artikel 125, onderdeel d, van de wet en wordt
gekwalificeerd als overtreding. 2. Ritueel slachtenIn artikel 44 van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren is als uitgangspunt
neergelegd dat het slachten van slachtdieren plaatsvindt na voorafgaande bedwelming.
Dit is geschied omdat daardoor met de grootste mate van zekerheid wordt voorkomen
dat het dier lijdt door pijn of stress gedurende de slachtfase.Daartegenover staat dat het in de gangbare religieuze opvattingen binnen
israëlitische en islamitische kringen, niet toegelaten is het dier te
bedwelmen voorafgaand aan het slachten. Ter eerbiediging van de vrijheid van
godsdienstuitoefening, gewaarborgd in artikel 6 van de Grondwet, is in artikel
44, derde lid, van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren
het recht erkend van deze groeperingen om dieren te slachten overeenkomstig
hun religieuze inzichten.Hierbij moet overigens opgemerkt worden dat binnen islamitische kringen
de ontwikkeling valt waar te nemen dat bepaalde vormen van niet-onomkeerbare
bedwelming aanvaardbaar worden geacht. In de komende periode zal door middel
van overleg met de betrokken groeperingen getracht worden deze ontwikkeling
te stimuleren, teneinde het aantal onbedwelmd geslachte dieren zo veel mogelijk
te beperken. In dit kader zal tevens gestreefd worden om door middel van een
beter opfok- en selectiebeleid van ritueel te slachten dieren, het aantal
na de slacht op rituele gronden afgekeurde dieren te verminderen.De erkenning van het recht om zonder bedwelming te slachten laat onverlet
dat bij de uitoefening daarvan bepaalde regels gesteld dienen te worden ter
bescherming van het welzijn van de slachtdieren. Allereerst betreft dit de
normen die ook binnen het gewone slachtproces gelden en die verenigbaar zijn
met de rituele slachtvoorschriften. Daarnaast hebben ook de volgende overwegingen
geleid tot normstelling in het onderhavige besluit. Het ritueel slachten is
een grotendeels handmatige activiteit, zulks in tegenstelling tot het «gewone»
slachtproces dat in de afgelopen jaren een steeds verdergaande automatisering
en standaardisering heeft ondergaan. Hierdoor worden hogere eisen gesteld
aan de individuele verrichtingen van de betrokkenen bij het ritueel slachten.
Mede in verband met het feit dat het dier niet bedwelmd wordt en dus een hogere
graad van bewustzijn heeft tijdens het gehele slachtproces, is een scherp
toezicht op de welzijnsaspecten bij het slachtproces wenselijk. Het achterwege
laten van bedwelming heeft eveneens tot gevolg dat bijzondere maatregelen
nodig zijn ter fixatie en manipulatie van het dier, die op zichzelf nadelig
kunnen zijn voor het welzijn. Ten slotte heeft de ervaring geleerd dat regels
wenselijk zijn in verband met de gang van zaken bij het slachten gedurende
het islamitische offerfeest. 3. Verhouding tot andere regelgevingDit besluit is gebaseerd op artikel 44 van de Gezondheids- en welzijnwet
voor dieren, dat handelt over het doden en slachten van dieren. Het eerste
en tweede lid van artikel 44 zijn van toepassing op alle situaties waarin
dieren gedood worden. Ter invulling hiervan zal het Besluit doden van dieren
in werking treden. Laatstgenoemd besluit zal zowel betrekking hebben op het
doden van slachtdieren, anders dan overeenkomstig de israëlitische of
islamitische ritus, als op het doden van de in dat besluit aangewezen diersoorten.De overige artikelleden van artikel 44 hebben specifiek betrekking op
het ritueel slachten van dieren. Aldaar zijn enkele concrete normen met betrekking
tot het ritueel slachten geformuleerd. Zo moet een inrichting zijn aangewezen
wil daarin ritueel geslacht mogen worden (vierde lid). Voorts mag daarin slechts
een vastgesteld aantal dieren per tijdvak geslacht worden (zevende lid). Verder
bepaalt het achtste lid van artikel 44 dat het ritueel slachten slechts mag
geschieden door een persoon die daartoe door het Opperrabinaat voor Nederland
is gemachtigd, dan wel is aangewezen door een organisatie die geacht kan worden
alle of een bepaalde groep islamieten in Nederland te vertegenwoordigen. Tenslotte
bepaalt het negende lid van artikel 44 dat er regelen worden gesteld omtrent
het slachten volgens de israëlitische of de islamitische ritus, hetgeen
in het onderhavige besluit is gebeurd.In dit besluit vindt tevens de implementatie plaats van richtlijn nr.
93/119/EG, voor zover deze op het ritueel slachten toepasselijk is. Deze richtlijn
wordt er door gekenmerkt dat in het lichaam van de richtlijn de normen zijn
vastgelegd, waarbij voor de nadere invulling daarvan verwezen wordt naar de
bijlagen bij de richtlijn. Te voorzien valt dat deze bijlagen, die in hoge mate concreet van aard
zijn, binnen afzienbare tijd zullen worden aangepast of aangevuld. Dit blijkt
reeds uit artikel 13 van de richtlijn zelf.Nu de bijlagen bij de richtlijn zich er voor lenen om rechtstreeks van
toepassing te worden verklaard, is er voor gekozen een dynamische verwijzing
naar de betreffende bijlagen te realiseren. Dit is gebeurd door op de daarvoor
in aanmerking komende plaatsen te verwijzen naar de betreffende bijlagen van
de richtlijn. Verder is in artikel 10 van het besluit vastgelegd dat een wijziging
van de richtlijn automatisch doorwerkt in de artikelen van het besluit waarin
naar de richtlijn wordt verwezen.In paragraaf 1 van deze toelichting is reeds aangegeven dat bij inwerkingtreding
van het onderhavige besluit de artikelen 11 en 12 van het op de Vleeskeuringswet
gebaseerde Vleeskeuringsbesluit, die betrekking hadden op ritueel slachten,
vervallen. Bij inwerkingtreding van het Besluit doden van dieren zullen eveneens
artikelen en uitvoeringsregelingen op basis van de Vleeskeuringswet, de Veewet
en de Landbouwwet komen te vervallen.Vanaf het moment dat de beide besluiten in werking zijn, is de situatie
bereikt dat de normstelling met betrekking tot het welzijn van dieren bij
het slachten en doden, uitsluitend in of bij de Gezondheids- en welzijnswet
voor dieren is geregeld, waar voorheen in verschillende wettelijke regelingen
bepalingen waren opgenomen ter bescherming van het dierenwelzijn. 4. Lasten voor burger en overheidDe regels in dit besluit richten zich tot de slachtinrichtingen, en zullen
slechts indirect, door mogelijke kostprijsverhogende effecten, gevolgen hebben
voor de consument. Op dit moment houden in Nederland ruim 120 slachtinrichtingen
zich bezig met slachten volgens de israëlitische of de islamitische ritus;
dit aantal betreft ca. 20% van de in Nederland aanwezige slachtinrichtingen.Ten dele zijn in het onderhavige besluit normen vastgelegd zoals deze
ook reeds golden op basis van voorheen bestaande regelgeving. In zoverre wordt
door dit besluit dan ook geen verandering in de bestaande lasten voor het
bedrijfsleven of de burger gebracht. De voorschriften met betrekking tot het
gebruik van een fixatietoestel dat is voorzien van een tijdmechanisme, brengt
wel een (nieuwe) verplichting tot investering in dergelijke voorzieningen
met zich mee. Verwacht wordt dat de aanschafprijs van een nieuw fixatietoestel
voorzien van een tijdmechanisme enkele procenten boven de aanschafprijs ligt
van een vergelijkbaar nieuw toestel dat niet is voorzien van een dergelijk
mechanisme. Vanwege de variatie in bestaande toestellen is het moeilijk aan
te geven hoe hoog de kosten zijn, die gemaakt moeten worden om bestaande toestellen
te voorzien van een tijdmechanisme. Verwacht wordt dat deze kosten per toestel
maximaal 4 à 5000 gulden zullen bedragen. De wachttijden die in dit
besluit zijn voorgeschreven, zullen daar waar in het verleden kortere wachttijden
in acht werden genomen, een zekere negatieve invloed op de productiekosten
kunnen hebben. Gelet op deze betrekkelijk ondergeschikte aanpassingen kan
de invloed daarvan op de productiekosten marginaal worden geacht.Het toezicht op de naleving van dit besluit geschiedt ingevolge de Regeling
aanwijzing ambtenaren Gezondheids- en welzijnswet voor dieren, door de ambtenaren
van de Rijksdienst voor de keuring van vee en vlees (RVV), alsmede door de
ambtenaren van de Algemene Inspectiedienst (AID).Omdat ingevolge artikel 125, onderdeel d, van de Gezondheids- en welzijnswet
voor dieren, overtreding van de voorschriften van dit besluit een
economisch delict als bedoeld in de Wet op de economische delicten vormt,
zijn de bij of krachtens artikel 17 van laatstgenoemde wet aangewezen functionarissen
belast met de opsporing van dergelijke strafbare feiten. Hierbij zijn met
name de ambtenaren van de AID te noemen.Ingevolge de artikelen 114 e.v. van de Gezondheids- en welzijnswet voor
dieren hebben de daar bedoelde toezichthoudende ambtenaren toegang tot die
plaatsen waarvan het betreden voor de vervulling van hun taken nodig is. De
Raad voor dierenaangelegenheden gaat er in haar advies overigens ten onrechte
van uit dat de inspecteurs van de Landelijke Inspectiedienst Dierenbescherming
(de LID) een toezichts- of opsporingsbevoegdheid hebben ten aanzien van artikel
44 van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren.Omdat de RVV ook thans reeds intensief toezicht in de slachtinrichtingen
houdt, is het toezicht op de naleving van dit besluit voldoende gegarandeerd
zonder dat hiervoor extra inspanningen ten opzichte van de huidige situatie
zijn vereist. Het valt derhalve te verwachten dat dit besluit niet of nauwelijks
tot extra lasten voor de overheid zal leiden. Ik deel de opvatting van het
Produktschap voor Vee, Vlees en Eieren dat er een verband is tussen het benodigde
overheidstoezicht en de eigen zorg van het bedrijf. Indien uit de praktijk
blijkt dat de naleving van onderhavig besluit goed is, kan dat vanzelfsprekend
leiden tot een structurele daling van het benodigde toezicht van de RVV. 5. AdviezenHet concept van het onderhavige besluit is voor advies voorgelegd aan
diverse betrokken organisaties. Advies is ontvangen van de Raad voor dierenaangelegenheden,
het Landbouwschap, het Produktschap voor Vee, Vlees en Eieren, de Nederlandse
Vereniging tot Bescherming van Dieren, de Koninklijke Nederlandse Maatschappij
voor Diergeneeskunde, de Adviesraad Turken, het Adviesorgaan Marokkanen en
Tunesiërs, het Nederlands-Israëlitisch Kerkgenootschap en het bedrijfschap
Slagersbedrijf. Op de hoofdpunten van de uitgebrachte adviezen zal hieronder
worden ingegaan.De Raad voor dierenaangelegenheden, het Landbouwschap, het Produktschap
voor Vee, Vlees en Eieren en de Koninklijke Nederlandse Maatschappij voor
Diergeneeskunde stellen de vraag aan de orde of het onderhavige besluit op
voldoende wijze garandeert dat degenen die bij de slachthandelingen zijn betrokken,
ook vakbekwaam zijn. Bij deze instanties ligt met name zorg ten aanzien van
essentiële handelingen, zoals het toebrengen van de halssnede. In dit
verband wordt aangedrongen op de invoering van een schriftelijk bewijs van
vakbekwaamheid. Ik acht het niet noodzakelijk een schriftelijk bewijs van
vakbekwaamheid in te voeren. De categorie personen bevoegd om ritueel te slachten
wordt beperkt tot personen die daartoe op grond van artikel 44, achtste lid,
van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren door de in dat artikel genoemd
organisaties zijn gemachtigd dan wel aangewezen. Voorts geldt op grond van
artikel 44, achtste lid, van de wet dat door middel van een schriftelijk bewijs
de machtiging of de aanwijzing moet kunnen worden aangetoond aan de keuringsdierenarts.
Hierbij ga ik er vanuit dat alleen die personen worden gemachtigd en aangewezen
die de slachthandelingen, zoals het toebrengen van de halssnede, op de juiste
wijze kunnen uitoefenen. Hier ligt een eigen verantwoordelijkheid van de betrokken
organisaties. Desbetreffende personen zijn voorts verplicht om de aanwijzingen
van de aanwezige keuringsdierenarts of keurmeester op te volgen. Ten slotte
acht ik het voor het welzijn van het dier van groot belang dat het aantal
toegestane toeschouwers bij de slachthandelingen is beperkt tot één.
Dit garandeert dat de bij de slachthandelingen betrokken personen
niet worden belemmerd of afgeleid door omstanders, waardoor juist essentiële
handelingen, zoals het aanbrengen van de halssnede, zo nauwkeurig als mogelijk
kunnen worden uitgevoerd.Het Produktschap voor Vee, Vlees en Eieren stelt dat de eisen die op grond
van artikel 6 van het onderhavige besluit worden gesteld aan inrichting, apparatuur
en onderhoud daarvan ook in andere wetgeving, zoals de Regeling keuring en
handel dierlijke produkten, worden gesteld en er dus sprake is van een doublure.
Ingevolge laatstgenoemde regeling moeten materieel en instrumenten die bij
het hanteren van levend pluimvee worden gebruikt, in goede staat van onderhoud
worden gehouden. De vereiste goede staat van onderhoud in de zin van het onderhavige
besluit betekent dat de toestand van de instrumenten, installaties en voorzieningen
zodanig is dat zo veel mogelijk wordt voorkomen dat het dier opwinding of
pijn of lijden ondergaat. Dit voorschrift wordt derhalve gesteld met het oog
op een ander doel dan de voorschriften uit de Regeling keuring en handel dierlijke
produkten of het Besluit produktie en handel vers vlees en de Regeling uitvoer
vers vlees en vleesbereidingen. Laatstgenoemde regelgeving heeft namelijk
uitsluitend betrekking op hygiëne, ter bescherming van de volksgezondheid,
en op uniformering van de omstandigheden op sanitair gebied binnen de slachthuizen
en niet op het welzijn van het dier rond het dodingsproces.De Koninklijke Nederlandse Maatschappij voor Diergeneeskunde vraagt op
welke wijze de controle op artikel 6 plaatsvindt. Zoals uit paragraaf 4 kan
worden afgeleid, geschiedt ook de controle op artikel 6 door de ambtenaren
van de Rijksdienst voor de keuring van vee en vlees (RVV), alsmede door de
ambtenaren van de Algemene Inspectiedienst (AID).De Nederlandse Vereniging tot Bescherming van Dieren pleit voor een algeheel
verbod van export van vlees van in Nederland ritueel geslachte dieren. Artikel
44, zesde lid, van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren biedt echter
uitdrukkelijk de mogelijkheid dat, ten behoeve van de vraag vanuit het buitenland
naar vlees van op rituele wijze geslachte dieren, in Nederland gelegen slachtinrichtingen
in aanmerking komen voor de in dat artikel bedoelde aanwijzing. Gezien deze
keuze van de wetgever ben ik aan de wens van de Nederlandse Vereniging tot
Bescherming van Dieren niet tegemoet gekomen.De Adviesraad Turken en het Adviesorgaan Marokkanen en Tunesiërs
spreken in hun gezamenlijk ingediende advies de verwachting uit dat de naleving
van het onderhavige besluit in de regel geen problemen zal opleveren. De kern
van het advies is niettemin dat inwerkingtreding van het besluit achterwege
moet blijven, zolang er geen oplossing is gevonden voor de capaciteitsproblematiek
die zich tijdens het islamitische offerfeest voordoet. Ter oplossing van capaciteitsproblemen
wordt voorgesteld dat daartoe aangewezen slachthuizen verplicht worden tot
dienstverlening aan moslims. Artikel 44, vijfde lid, van de Gezondheids- en
welzijnswet voor dieren beperkt echter de mogelijkheid om slachthuizen aan
te wijzen; aanwijzing vindt plaats indien in het deel van het land dat vanuit
de aan te wijzen inrichting pleegt te worden bediend, behoefte bestaat aan
vlees afkomstig van volgens de desbetreffende ritus geslachte dieren. Ik acht
capaciteitsproblemen op zich geen reden om slachthuizen aan te wijzen.In aanvulling op het gezamenlijk ingediende advies wordt door de Adviesraad
Turken afzonderlijk voorgesteld om artikel 44 van de Gezondheids- en welzijnswet
voor dieren te wijzigen in de zin dat uitsluitend één moslimorganisatie
de bevoegdheid krijgt om een verzoek in te dienen inzake de aanwijzing
van een inrichting waar het ritueel slachten mag plaatsvinden. Indien, anders
dan thans geldt op grond van artikel 44 van de wet, de bevoegdheid tot het
indienen van een verzoek tot aanwijzing zou worden beperkt tot één
moslimorganisatie, kan deze organisatie aan de betreffende slachthuizen nadere
voorwaarden opleggen omtrent de aan moslims te verlenen diensten tijdens het
offerfeest, aldus de Adviesraad Turken. Hetgeen met dit voorstel in beginsel
wordt beoogd, namelijk het op organisatorische wijze oplossen van de capaciteitsproblemen,
juich ik toe. Een wetswijziging is daarvoor echter niet noodzakelijk. Dit
ook mede gelet op het feit dat in het gezamenlijk ingediende advies wordt
aangegeven dat de landelijke samenwerkingsverbanden van minderheidsgroepen
en de daarbij aangesloten islamitische organisaties bereid zijn mee te werken
aan een geschikte opzet om te komen tot regionaal overleg tussen slachthuizen,
moslimorganisaties en toezichthouders, opdat de beschikbare capaciteit van
de slachthuizen optimaal kan worden benut. 6. Artikelsgewijze toelichting Artikel 5Artikel 44, achtste lid, van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren
bevat een aanwijzingsbevoegdheid tegenover de door de betreffende religieuze
groepering aangewezen personen die de daadwerkelijke slachthandelingen verrichten.
In artikel 5 van het besluit is een soortgelijke bevoegdheid toegekend tegenover
de overige bij het slachtproces betrokken personen. Deze bevoegdheid is nodig
omdat het ritueel slachten niet geautomatiseerd, doch grotendeels handmatig
plaatsvindt. Een directe vorm van invloed van de toezichthouder op de verrichtingen
is daarom gewenst.De aanwijzingsbevoegdheid heeft niet slechts betrekking op het slachtproces
in enge zin, doch tevens ook op de organisatie daarvan, voor zover daardoor
een juiste gang van zaken tijdens het slachtproces kan worden beïnvloed.
Hierbij moet gedacht worden aan het aantal personen dat een slachtinrichting
wenst in te schakelen bij het slachtproces, maar ook bijvoorbeeld aan de wijze
waarop het aanbieden van dieren gedurende het islamitisch offerfeest geschiedt.Door het derde lid van artikel 5 wordt het aantal toeschouwers bij het
slachten beperkt. De ervaring heeft geleerd dat het ontbreken van duidelijke
normen er gedurende het islamitisch slachtfeest soms toe leidt dat de ordelijke
gang van zaken bij het slachten in gevaar dreigt te komen omdat te veel personen
op de slachtvloer vertoeven. Om toch tegemoet te komen aan de bij veel aanbieders
van slachtdieren levende wens om getuige te kunnen zijn van het ritueel slachten,
is bepaald dat ten hoogste één toeschouwer daarbij aanwezig
mag zijn.Naar aanleiding van het advies van de Raad voor dierenaangelegenheden
is artikel 5, derde lid, aangepast. Uit dit artikellid volgt thans dat, behalve
één toeschouwer, ook degenen die een aandeel hebben in de betreffende
ritus bij het slachten aanwezig mogen zijn. Voor zover het de islamitische
ritus betreft valt hierbij te denken aan de imam.Het Landbouwschap en het Produktschap voor Vee, Vlees en Eieren achten
het wenselijk dat wordt toegestaan dat vóór het slachten meerdere
toeschouwers op de slachtvloer aanwezig moeten kunnen zijn. De Koninklijke
Maatschappij voor Diergeneeskunde is van mening dat een publieke tribune voor
toeschouwers tijdens het islamitische offerfeest toegestaan moet zijn. Deze
suggesties neem ik niet over omdat de aanwezigheid van te veel personen, zoals
ik in het bovenstaande al heb aangegeven, het risico meebrengt dat de ordelijke
gang van zaken bij het slachten in gevaar komt. Artikel 8In dit artikel is de wijze vastgelegd waarop het fixeren dient te geschieden.
Daarbij is bepaald dat bij het slachten van runderen, schapen en geiten gebruik
gemaakt wordt van een toestel dat pijn, lijden etc. voorkomt.Dit zal derhalve in een aantal gevallen aanleiding geven tot aanpassing
van de huidige praktijk, waarbij (met name bij het schaap) het fixeren van
het dier geschiedt door het tegen de grond te drukken. In plaats daarvan zal
gebruik dienen te worden gemaakt van een fixatietoestel of een burrie, een
rek waarin het dier handmatig wordt gefixeerd.De Nederlandse Vereniging tot Bescherming van Dieren acht minimale voorwaarden
dringend gewenst voor het gebruik van burries, opdat elk onnodig lijden of
ongerief voor de dieren wordt vermeden. Ik deel de mening van de Vereniging
dat onnodig lijden of ongerief moet worden vermeden; dit laatste is echter
al voorgeschreven op grond van artikel 3.Voorwaarden die bij gebruik van burries in acht moeten worden genomen
volgen uit artikel 6, tweede lid, op grond waarvan instrumenten en installaties
voor het fixeren van dieren zo zijn ontworpen en zo worden gebruikt dat de
dieren snel en doeltreffend worden gedood. Ook artikel 8, derde lid, is van
belang, omdat dat bepaalt dat bij het gebruik van een burrie bij het ritueel
slachten van schapen en geiten het fixeren door tenminste twee personen dient
te geschieden.Het is ook toegestaan om gebruik te maken van een zogenaamde restrainer,
waarin het dier op mechanische wijze wordt gefixeerd. In dat geval hoeft slechts
één persoon belast te zijn met de taak het dier in dit toestel
te brengen.Het bij het ritueel slachten van runderen voorgeschreven tijdmechanisme
dient ertoe te bewerkstelligen dat geen verdere slachthandelingen kunnen worden
verricht vóórdat het verbloeden is geëindigd. In de praktijk
is gebleken dat in sommige gevallen te vroeg met de verdere slachthandelingen
wordt aangevangen. Het voorgeschreven mechanisme heeft tot doel het feitelijk
onmogelijk te maken om daartoe over te gaan alvorens de voor de betreffende
diersoort bepaalde minimum-periode is verstreken. Naar aanleiding van de adviezen
van de Raad voor dierenaangelegenheden, het Produktschap voor Vee, Vlees en
Eieren en de Nederlandse Vereniging tot Bescherming van Dieren merk ik op
dat in het onderhavige besluit, conform de richtlijn, onder runderen tevens
kalveren dienen te worden verstaan. Bij het fixeren van kalveren mag de fixatie
dus, net zoals bij runderen, niet binnen 45 seconden worden opgeheven.De voorgeschreven wachttijden zijn zodanig dat na verloop ervan het verbloeden
met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid heeft geresulteerd in het
wegvallen van het bewustzijn en de pijngewaarwording.De Nederlandse Vereniging tot Bescherming van Dieren spreekt in haar advies
een voorkeur uit voor staande fixatie van dieren. De Raad voor dierenaangelegenheden
dringt in haar advies aan om op korte termijn te onderzoeken of zijligging
(inclusief het mechanisch kantelen over 90 graden) verplicht kan worden voorgeschreven
voor alle onbedwelmd te slachten dieren. Dergelijke verplichtingen zijn niet
in het onderhavige besluit opgenomen en volgen ook niet uit richtlijn nr.
93/119/EG. Naar aanleiding van het advies van de Raad zal ik echter over een
te houden onderzoek met betrokken organisaties is overleg treden.Het valt overigens niet uit te sluiten dat bij wijziging van inzichten
ten aanzien van deze punten, communautair zal worden besloten om bijlage B
bij richtijn nr. 93/119/EG aan te passen; in dit kader verwijs ik ook naar
hetgeen is opgemerkt in paragraaf 3 van deze toelichting ten aanzien van artikel
13 van richtlijn nr. 93/119/EG. Artikel 9Het in het eerste lid gestelde voorschrift dat de persoon die de halssnede
toebrengt, niet tevens belast mag zijn met het fixeren, strekt er toe te voorkomen
dat deze persoon onnauwkeurig te werk gaat onder invloed van de werklast die
ieder van deze taken met zich brengt. Bijlage D bij richtlijn nr. 93/119/EG beschrijft, zoals de Raad voor dierenaangelegenheden
in haar advies terecht heeft opgemerkt, in de onderdelen 1 tot en met 3 het
verbloeden nadat bedwelming van het dier heeft plaatsgevonden.De in bijlage D opgenomen voorschriften ten aanzien van het verbloedingsproces
zijn ook toepasbaar op het verbloeden van onbedwelmde dieren. Aangezien de
richtlijn van toepassing is op ritueel slachten met uitzondering van bepalingen
die betrekking hebben op het bedwelmen van dieren, is ter uitvoering van richtlijn
nr. 93/119/EG in artikel 9, tweede lid, dan ook bepaald dat het verbloeden
van de dieren overeenkomstig de voorschriften van bijlage D bij de richtlijn
moet plaatsvinden.Door de in het derde lid voorgeschreven wachttermijnen voor schapen, geiten,
pluimvee en runderen wordt gegarandeerd dat geen verdere slachthandelingen
plaatsvinden totdat het verbloeden van het betreffende dier is geëindigd. De Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij,J. J. van Aartsen De Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,E. G. Terpstra TRANSPONERINGSTABEL Richtlijn
93/119/EG Besluit ritueel slachten art. 1– art.
2art. 1 art. 3art. 3 art. 4art. 6, eerste lidart. 5, eerste lid onder a.art. 7 art. 5, eerste lid onder
b.art. 8, eerste lid art. 5, eerste lid onder c.–art. 5, eerste lid onder d.art. 9, tweede lid art. 5, tweede
lid– art. 6, eerste lidart. 6, tweede lid art.
6, tweede lidart. 6, derde lid art. 7art. 5 art. 8
t/m 19–XNoot1Stb. 1957, 29; laatstelijk gewijzigd bij besluit van 7 december 1993 (Stb.
1994, 12)XHistnootHet advies van de Raad van State wordt niet openbaar gemaakt op grond
van artikel 25a, vierde lid, onder b, van de Wet op de Raad van State, omdat
het uitsluitend opmerkingen van redactionele aard bevat. 
 
 Naar boven

 

Permanente linkKopieer de link naar uw clipboard 

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stb-1996-573.html

Sluit modaal

 

Disclaimer
De hier aangeboden pdf-bestanden van het Staatsblad, Staatscourant, Tractatenblad, provinciaal blad, gemeenteblad, waterschapsblad en blad gemeenschappelijke regeling vormen de formele bekendmakingen in de zin van de Bekendmakingswet en de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen voor zover ze na 1 juli 2009 zijn uitgegeven. Voor pdf-publicaties van vóór deze datum geldt dat alleen de in papieren vorm uitgegeven bladen formele status hebben; de hier aangeboden elektronische versies daarvan worden bij wijze van service aangeboden.

 

Over deze website
Contact
English
Help
Zoeken

Informatie hergebruiken
Privacy en cookies
Toegankelijkheid
Sitemap
Kwetsbaarheid melden

Open data
Linked Data Overheid
PUC Open Data

MijnOverheid.nl
Rijksoverheid.nl
Ondernemersplein.nl
Werkenbijdeoverheid.nl