Wijziging van de Waterwet en de Wet Infrastructuurfonds in verband met de bescherming tegen overstromingen en de zorg voor de zoetwatervoorziening in relatie tot verwachte klimaatveranderingen (Deltawet waterveiligheid en zoetwatervoorziening) ; Memorie van toelichting; Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk Memorie van toelichting
Datum: 2014-06-30 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST140496
 2009-2010
 
 32 304
 Wijziging van de Waterwet en de Wet Infrastructuurfonds in verband met
de bescherming tegen overstromingen en de zorg voor de zoetwatervoorziening
in relatie tot verwachte klimaatveranderingen (Deltawet waterveiligheid en
zoetwatervoorziening)
 
 
 
 
 Nr. 
 3
 MEMORIE VAN TOELICHTING
 1. Inleiding, achtergrond en aanleiding
 Het huidige Nederlandse beleid ter bescherming tegen overstromingen vindt
zijn basis in de jaren vijftig van de vorige eeuw. Na de watersnoodramp van
1953 is voortvarend gewerkt aan de veiligheid van ons land. De destijds met
spoed ingestelde Deltacommissie heeft in de jaren na de ramp uitgangspunten
en normen voor waterveiligheid ontwikkeld en er kwam een Deltawet tot stand, op basis waarvan de Deltawerken zijn aangelegd.
Deze grote waterstaatkundige ingrepen, evenals latere projecten zoals bijvoorbeeld
in het kader van Ruimte voor de Rivier, hebben ons land de afgelopen decennia
meer veiligheid gebracht.
 
 Toch is het werk daarmee niet klaar. Sinds de jaren vijftig zijn de omstandigheden
in Nederland sterk veranderd. De dijken moeten nu veiligheid bieden aan veel
meer inwoners en een aanzienlijk grotere economische waarde dan toen. In de
overstroombare delen van Nederland leven tegenwoordig miljoenen mensen, waar
meer dan de helft van het Bruto Nationaal Produkt wordt verdiend. Er is sprake
van een toenemende waardering voor landschappelijke, natuurlijke en cultuurhistorische
waarden. Bovendien is onze kennis over overstromingsrisico’s (kansen
en gevolgen) in de loop van de tijd sterk toegenomen.
 
 Daarnaast brengt de verwachte klimaatverandering nieuwe opgaven voor het
waterbeheer in de nabije en verre toekomst mee. Er moet rekening worden gehouden
met een verdere opwarming van de aarde en een stijging van de zeespiegel.
De verwachting is dat ook de extremen in de rivierafvoeren zullen toenemen.
Hoge afvoeren en veel neerslag geven een grotere kans op wateroverlast en
overstromingen. En de combinatie van zeespiegelstijging en droogte kan leiden
tot verzilting en problemen met de zoetwatervoorziening.
 
 Mede op initiatief van de Nederlandse regering is de Europese Richtlijn
overstromingsrisico’s tot stand gekomen,
welke verplicht tot het maken van een risicobeoordeling en risicobeheerplannen.
De richtlijn beoogt de negatieve gevolgen van overstromingen voor de gezondheid
van de mens, het milieu, het cultureel erfgoed en de economische bedrijvigheid te beperken. De richtlijn is geïmplementeerd krachtens de Waterwet
in het Waterbesluit en de regeling provinciale risicokaart.
 
 Het kabinet heeft dan ook in december 2006 aan de Tweede Kamer gemeld
dat het waterveiligheidsbeleid toe is aan actualisatie. De veiligheidsnormen
voor waterkeringen, die zijn vastgelegd in de Waterwet, zullen worden aangepast.
In het nationale waterplan en de bijbehorende Beleidsnota Waterveiligheid
wordt de nieuwe benadering uiteengezet, evenals het traject van de overgang
naar de nieuwe normen en de wijze waarop daarmee in de periode tot de vaststelling
omgegaan wordt.
 
 De wens om Nederland ook op lange termijn veilig te houden, was in 2007
voor het kabinet aanleiding om een nieuwe Deltacommissie in te stellen. Anders dan in 1953 werd het besluit tot instelling van
de commissie ditmaal niet ingegeven door een daaraan voorafgaande ramp. Hoewel
Nederland sinds 1953 relatief veilig is gebleken, mag dat niet leiden tot
verslapping van de aandacht voor de waterveiligheid van ons land. De hoge
waterstanden in de rivieren in 1993 en 1995 bevestigen dit nog eens. De commissie
duurzame kustontwikkeling (ook wel Deltacommissie genoemd), onder voorzitterschap
van prof. dr. C.P. Veerman, kreeg als taak de Staatssecretaris
van Verkeer en Waterstaat (hierna: VenW) te adviseren over de gevolgen voor
de Nederlandse kust van klimatologische en maatschappelijke ontwikkelingen
in de komende 100 jaar en mogelijke strategieën te ontwikkelen voor een
samenhangende aanpak van kust en achterland.
 
 Deze «nieuwe» Deltacommissie (hierna: de commissie) heeft
op 3 september 2008 haar advies «Samen werken met water»
(hierna: het advies) uitgebracht. Het advies
bevat een samenhangend pakket van twaalf aanbevelingen voor het verbeteren
van de waterveiligheid en het veiligstellen van de zoetwatervoorziening op
langere termijn, in relatie tot andere gebruiksfuncties en de ruimtelijke
inrichting van verschillende delen van Nederland. Daarbij hanteert de commissie
een tijdshorizon die zich uitstrekt tot na het jaar 2100. De aanbevelingen
hebben betrekking op het veiligheidsniveau van Nederland in algemene zin,
op het bouwen op ongunstige locaties, op de gebieden waar de grote opgaven
liggen (Noordzeekust, Waddengebied, Zuidwestelijke Delta, Rivierengebied,
Rijnmond en IJsselmeergebied) alsmede op bestuurlijke, organisatorische en
financiële aspecten. De commissie stelt dat de opgave urgent is, maar
nog niet acuut. Er is een koersvaste aanpak nodig.
 In september 2008 heeft het kabinet in reactie op het advies zijn waardering
geuit en de hoofdlijnen van de visie van de commissie onderschreven. Het kabinet heeft daarbij aangekondigd het advies als
uitgangspunt te nemen voor een verdere uitwerking in een deltaprogramma. In
het nationale waterplan is dit voornemen nog
eens bevestigd en is een aanzet tot verdere uitwerking gegeven.
 2. Doel en hoofdlijnen van het wetsvoorstel
 2.1 Doel van het wetsvoorstel
 Eén van de aanbevelingen van de commissie heeft betrekking op de
politiek-bestuurlijke, juridische en financiële aspecten. De commissie
adviseert om met een Deltawet de politiek-bestuurlijke organisatie en de zekerstelling
van financiën te verankeren binnen het huidige staatsbestel en de huidige
wet- en regelgeving. In de Deltawet moet naar de opvatting van de commissie
in ieder geval worden opgenomen het deltafonds en de voeding ervan, de rol
van de deltaregisseur en de bepaling dat een deltaprogramma zal worden opgesteld.
 Het kabinet deelt de opvatting dat wettelijke verankering bijdraagt aan
een koersvaste aanpak van de lange-termijnopgaven waar Nederland voor staat.
Het heeft daarom in zijn reactie op het advies aangekondigd te komen met het
ontwerp van een nieuwe Deltawet, waarin de juridische grondslag voor het deltaprogramma,
de rol van de deltaregisseur en een solide financiële basis worden geregeld.
De solide financiële basis voor het deltaprogramma is door het kabinet
vervolgens nader ingevuld in het aanvullend beleidsakkoord van 25 maart
2009. In het aanvullend beleidsakkoord wordt
de instelling van een deltafonds aangekondigd en zijn afspraken opgenomen
over de voeding van het fonds teneinde een voortvarende uitvoering van het
deltaprogramma mogelijk te maken.
 Dit voorstel van wet heeft tot doel het deltaprogramma, het deltafonds
en de deltaregisseur wettelijk te verankeren.
 2.2 Hoofdlijnen van het wetsvoorstel
 In het onderhavige voorstel van wet wordt ten eerste de verplichting opgenomen
om een deltaprogramma op te stellen en jaarlijks te herzien. Het deltaprogramma
bevat maatregelen en voorzieningen ten behoeve van de waterveiligheid en zoetwatervoorziening,
inclusief de planning daarvan en een (globale) raming van de kosten. De in
het deltaprogramma opgenomen maatregelen worden waar mogelijk integraal uitgewerkt,
dat wil zeggen dat bij het opstellen van het deltaprogramma wordt gezocht
naar samenhang met beleidsdoelen op andere beleidsterreinen, zoals natuur
en ruimtelijke kwaliteit.
 
 Ten tweede voorziet dit voorstel van wet in de instelling van een deltafonds.
Het deltafonds heeft ten doel de financiering en bekostiging van maatregelen
en voorzieningen ten behoeve van voorkoming en beperking van overstromingen,
wateroverlast en waterschaarste, alsmede van maatregelen en voorzieningen
ten behoeve van waterkwaliteit, en van daarmee samenhangende informatie en
onderzoek. Uit het fonds kunnen derhalve de maatregelen en voorzieningen ten
aanzien van waterveiligheid en zoetwatervoorziening uit het deltaprogramma
worden bekostigd.
 
 Ten slotte introduceert het wetsvoorstel de figuur van de deltacommissaris.
Dit is de regeringscommissaris, die in het advies van de commissie aangeduid
werd met de term deltaregisseur. De deltacommissaris krijgt als taak de totstandkoming
en voortvarende uitvoering van het deltaprogramma te bevorderen. De deltacommissaris
werkt rechtstreeks onder de verantwoordelijkheid van de coördinerende
bewindspersoon, zijnde de Minister van VenW.
 
 De commissie heeft geadviseerd in de Deltawet ook regelingen op te nemen
voor strategische grondverwerving, schadevergoeding voor nadelen en onttrekking
van geldelijke voordelen die ontstaan door de realisatie van maatregelen uit
het deltaprogramma. Er is naar de mening van de regering vooralsnog geen noodzaak
om in dit voorstel van wet aanvullende regelingen op te nemen ten aanzien
van deze onderwerpen, omdat bestaande wettelijke regelingen daarin reeds voorzien.
Voor wat betreft schadevergoeding zijn er de regelingen van afdeling 6.1 van
de Wet ruimtelijke ordening (hierna: Wro) ten aanzien van ruimtelijke ingrepen
en de artikelen 7.14 en verder van de Waterwet (schade in verband met wateroverlast
of overstromingen als gevolg van maatregelen), in combinatie met de Regeling
nadeelcompensatie Verkeer en Waterstaat 1999. Laatstgenoemde regeling voorziet
ook in verrekening van verkregen voordeel.
 Strategische grondverwerving kan verder vorm krijgen via de mogelijkheid
van ruimtelijke reserveringen in een op grond van artikel 4.3 van de Wro vast
te stellen Algemene Maatregel van Bestuur (de zgn. AMvB Ruimte).
Het ontwerp van deze AMvB is bij brief van de Minister van Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (dd. 2 juni 2009) toegezonden aan
de voorzitters van de Eerste en Tweede Kamer.
 Om bovengenoemde redenen zijn in het onderhavige voorstel van wet voor
genoemde onderwerpen geen (aanvullende) regelingen opgenomen. In het kader
van de evaluatie van de wet (artikel V) zal ook bezien worden of er behoefte
aan aanvullende wetgeving voor genoemde onderwerpen bestaat.
 2.3 Juridische vormgeving
 Dit voorstel van wet omvat een wijziging van de Waterwet en een wijziging
van de Wet Infrastructuurfonds. In lijn met het advies van de commissie is
ervoor gekozen de juridische uitwerking vorm te geven binnen de huidige wet-
en regelgeving. De recent tot stand gekomen Waterwet biedt daarvoor een uitstekende basis. Deze wet biedt immers het kader
voor het integraal waterbeheer, inclusief de bestuurlijke aspecten daarvan,
en bevat adequaat juridisch instrumentarium gericht op de uitvoering van het
beleid zoals neergelegd in het nationale waterplan. De Waterwet biedt een
grondslag voor de vaststelling van de normen voor de veiligheid van waterkeringen.
Ook versterkt de Waterwet op diverse punten de relatie tussen waterbeheer
en ruimtelijke ordening. Zo is bijvoorbeeld het nationale waterplan voor wat
betreft de daarin opgenomen ruimtelijke aspecten een structuurvisie in de
zin van de Wro, waardoor ook het instrumentarium van de Wro ter beschikking
staat voor de uitvoering van het deltaprogramma.
 Dit voorstel van wet strekt er dan ook toe het deltaprogramma, het deltafonds
en de deltacommissaris te verankeren in de Waterwet. In verband met de opzet
en structuur van de Waterwet krijgt de deltacommissaris een plaats in Hoofdstuk
3 (Organisatie van het waterbeheer), het deltaprogramma in hoofdstuk 4 (Plannen)
en het deltafonds in hoofdstuk 7 (Financiële bepalingen) van die wet.
 
 Tevens voorziet dit voorstel van wet in de technische aanpassing van de
Wet Infrastructuurfonds, omdat er na de instelling van het deltafonds geen
uitgaven ten behoeve van waterkeren en waterbeheren meer uit het Infrastructuurfonds
zullen plaatsvinden (zie verder paragraaf 4.3).
 3. Het deltaprogramma
 De aanbevelingen van de eerste Deltacommissie waren slechts gericht op één
belang: bescherming tegen overstromingen. De Deltawerken hebben de gewenste
veiligheid gebracht. De opgave waar Nederland nu voor staat, is breder: het
behouden van die veiligheid onder veranderende omstandigheden en tegelijk
zorgen voor een aantrekkelijk land om in te wonen en werken. Dit vraagt om
een aanpak vanuit een samenhangende visie.
 De opgaven op het gebied van waterveiligheid en zoetwatervoorziening kunnen
niet los van elkaar gezien worden, en evenmin los van de andere opgaven voor
Nederland op het gebied van ruimtelijke kwaliteit en het gebruik van ons land.
Om die reden kiest het kabinet voor een uitwerking in een samenhangend programma,
het deltaprogramma, zoals ook de commissie geadviseerd heeft.
 Het deltaprogramma bevat met elkaar samenhangende maatregelen die tot
doel hebben duurzame waterveiligheid en zoetwatervoorziening te realiseren,
in het licht van de verwachte klimaatverandering, sociaal-economische ontwikkelingen
en veranderende maatschappelijke opvattingen. Met het programma wordt een
doelmatige, daadkrachtige en integrale aanpak van de grote wateropgaven voor
Nederland in de komende decennia nagestreefd.
 3.1 Contouren van het deltaprogramma
 Waterveiligheid en zoetwatervoorziening
 Het deltaprogramma is een programma ter uitvoering van het rijksbeleid
op het gebied van waterveiligheid en zoetwatervoorziening. In het nationale
waterplan dat in december 2009 is uitgebracht, is een eerste uitwerking van
de aanbevelingen van de commissie opgenomen en voor zo ver reeds mogelijk
vertaald in concrete acties. Deze vormen de basis bij het opstellen van het
eerste deltaprogramma.
 De beoogde onderdelen van het deltaprogramma zijn uiteenlopend van aard.
Het deltaprogramma zal zowel beleidsvoorbereidende studies, gericht op het
landelijke beleid, als concrete, fysieke projecten, gericht op de aanleg van
werken bevatten. Bij dit laatste kan bijvoorbeeld gedacht worden aan dijkverzwaringen
en andere aanpassingen ten behoeve van een peilverhoging van het IJsselmeer,
aanpassingen aan de waterkeringen in de Zuidwestelijke Delta, of het afsluitbaar
open maken van het Rijnmondgebied. Bij beleidsvoorbereidende studies kan het
gaan om de voorbereiding van de besluitvorming over een nieuwe veiligheidsnormering,
of beleidsontwikkeling inzake de landelijke zoetwatervoorziening.
 Mede-uitvoering van het Adaptatieprogramma Ruimte en Klimaat
 Het Nationaal Programma Adaptatie Ruimte en Klimaat (ARK) heeft tot doel
de ruimtelijke inrichting van Nederland klimaatbestendig te maken. Toegepast
op het hoofdwatersysteem valt de doelstelling van ARK samen met die van het
deltaprogramma. De uitvoering van de ARK-doelstellingen op het gebied van
waterveiligheid en zoetwatervoorziening wordt daarom geïntegreerd in
het deltaprogramma. 
 Deelprogramma’s
 Omwille van de aansturing zal het deltaprogramma worden onderverdeeld
in deelprogramma’s. Er worden zes gebiedsgerichte en drie generieke
deelprogramma’s voorzien. In de kabinetsreactie van september 2008 is
aangegeven dat de aanbevelingen van de commissie richtinggevend zijn voor
nadere uitwerking en besluitvorming. In het ontwerp nationale waterplan is
hieraan een eerste invulling gegeven. Dit vormt de basis voor het (eerste)
deltaprogramma. In de onderwerpen van de deelprogramma’s zijn dan ook
de aanbevelingen van de commissie te herkennen. Het aantal deelprogramma’s
en hun onderwerpen worden niet wettelijk vastgelegd. Er kan in de loop van
de tijd de wens ontstaan om accenten te verleggen, als gevolg van gewijzigde
inzichten of bijvoorbeeld omdat projecten afgerond zijn. De jaarlijkse herziening
van het deltaprogramma biedt de mogelijkheid om hierop in te spelen.
 Gebiedsgericht
 Het deltaprogramma zal maatregelen bevatten in het ruimtelijke fysieke
domein. Het kabinet heeft besloten om deze maatregelen gebiedsgericht uit
te werken en daarvoor aan te sluiten bij de gebiedsagenda’s van het
Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (hierna: MIRT). De gebiedsagenda’s MIRT brengen de verschillende
ruimtelijke opgaven voor zowel de korte als de lange termijn in beeld. De
gebiedsagenda’s vormen een hulpmiddel om bestuurlijke afspraken tussen
rijksoverheid en decentrale overheden te maken over gezamenlijke verkenningen
en over de concrete programmering van investeringsbesluiten.
 De gebieden die worden onderscheiden in het deltaprogramma vallen echter
niet helemaal samen met de MIRT-gebieden zoals die tot op heden afgebakend
waren. Het voornemen om de maatregelen uit het deltaprogramma mee te nemen
in de gebiedsagenda’s heeft dan ook geleid tot een aanpassing in de
afbakening van de MIRT-gebieden. Zo is bijvoorbeeld de gebiedsagenda Zeeland
verruimd tot Zuidwestelijke Delta en is het Waddengebied toegevoegd aan de
gebiedsagenda Noord-Nederland.
 Integraal
 Bij de uitvoering van fysieke projecten zoals die ook in het deltaprogramma
zullen worden opgenomen, dient rekening te worden gehouden met bestaande wetgeving,
relevante doelstellingen vanuit andere beleidsterreinen en praktische randvoorwaarden.
Dit kan ertoe leiden dat bij het betreffende «water»project ook
mitigerende of compenserende maatregelen op het gebied van bijvoorbeeld natuur
of milieu dienen te worden uitgevoerd. Deze inpassingsmaatregelen zijn noodzakelijk
en maken daarom onderdeel uit van de uitvoering van het betreffende project
in het fysieke domein.
 
 Maar de ambitie van het deltaprogramma reikt verder dan alleen het meenemen
van de noodzakelijke inpassingsmaatregelen: het deltaprogramma streeft een
integrale aanpak na. Dit betekent dat er actief gezocht wordt naar mogelijkheden
om de uitvoering van fysieke maatregelen van het deltaprogramma te verbinden
met opgaven op andere beleidsterreinen in hetzelfde gebied. Het gaat daarbij
om het zoeken naar maatschappelijke meerwaarde die bereikt kan worden door
doelen te combineren. Die meerwaarde kan bijvoorbeeld bestaan uit een verhoging
van de ruimtelijke kwaliteit of een vermindering van de totale kosten indien
maatregelen gecombineerd worden uitgevoerd.
 Als gevolg van de integrale aanpak kan het deltaprogramma ook maatregelen
en voorzieningen bevatten op het gebied van natuur, milieu en ruimtelijke
kwaliteit, alsmede op het gebied van waterkwaliteit, voor zover die samenhangen
met de in het deltaprogramma opgenomen waterstaatkundige maatregelen en voorzieningen
(zie voorgesteld artikel 4.9, derde lid). Het gaat hier niet om de noodzakelijke
inpassingsmaatregelen, maar om maatregelen die opgenomen worden omdat ze een
samenhang hebben met de maatregelen op het gebied van waterveiligheid en zoetwatervoorziening
en omdat een gecombineerde uitvoering van die maatregelen een meerwaarde oplevert.
Het deltaprogramma kan op deze manier ook bijdragen aan de uitvoering van
het beleid zoals vastgelegd in de Nota Ruimte, het Nationaal Milieubeleidsplan
en Natura 2000. Het feit dat het deltaprogramma in de eerste plaats een uitvoeringsprogramma
van het nationale waterplan is, staat daaraan niet in de weg.
 
 Het nastreven van een integrale aanpak komt voorts tot uiting in de werkwijze
die gevolgd wordt bij het opstellen, herzien en uitvoeren van het deltaprogramma.
De betrokkenheid van andere ministers, de uitwerking in gebiedsagenda’s
en de coördinerende rol van de deltacommissaris vormen hierin belangrijke
elementen (zie ook Hoofdstuk 5).
 3.2 Positionering ten opzichte van de planstructuur
van de Waterwet
 Het deltaprogramma wordt opgenomen in een nieuw in te voegen hoofdstuk
4A, na hoofdstuk 4 (plannen). Hiervoor is gekozen omdat het deltaprogramma
weliswaar een relatie met het planstelsel van de Waterwet heeft, maar daar
geen onderdeel van uitmaakt. Het deltaprogramma is geen plan, maar een maatregelenprogramma
dat jaarlijks wordt vastgesteld. Het bevat de concrete maatregelen voor het
komende jaar, inclusief de kosten en de dekking daarvan. Hieronder wordt,
na een beschrijving van het planstelsel, ingegaan op de positionering van
de deltaprogramma.
 3.2.1 Het planstelsel
 Het planstelsel van de Waterwet bestaat uit verschillende plannen die
op verschillende bestuurlijke niveaus worden vastgelegd. Het planstelsel voorziet,
kort gezegd, in plannen van beleidsmatige aard op nationaal en regionaal niveau,
alsmede in beheerplannen voor rijkswateren en regionale wateren.
Het nationale waterplan en de beheerplannen voor de rijkswateren worden door
het Rijk vastgesteld. Op provinciaal niveau worden de regionale plannen vastgesteld.
De waterschappen maken beheerplannen voor de regionale wateren in hun beheer.
Alle plannen worden in een cyclus van zes jaar opgesteld, afgestemd en vastgesteld.
Door middel van het planstelsel worden de beleidsvoornemens en het operationeel
beheer tussen de verschillende waterbeheerders gecoördineerd.
 Het nationale waterplan en de regionale waterplannen
 In het nationale waterplan worden de hoofdlijnen van het nationale waterbeleid
en de daartoe behorende aspecten van het nationale ruimtelijke beleid vastgelegd.
Het nationale waterplan wordt opgesteld door de Minister van VenW samen met
de Ministers van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (hierna:
VROM) en Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (hierna: LNV). Het plan is voor
wat betreft de daarin opgenomen ruimtelijke aspecten tevens structuurvisie
als bedoeld in de Wro. Hiermee is in de Waterwet een nauwe band gelegd met
de toepassing van het juridisch instrumentarium van de Wro.
 In de regionale waterplannen leggen de provincies de hoofdlijnen vast
van het in de provincie te voeren waterbeleid en de daartoe behorende aspecten
van het provinciale ruimtelijke beleid. Ook de regionale plannen zijn voor
wat betreft de daarin opgenomen ruimtelijke aspecten tevens structuurvisie
als bedoeld in de Wro.
 De stroomgebiedbeheerplannen en de overstromingsrisicobeheerplannen
 De vier stroomgebiedbeheerplannen (sgbp’s) en overstromingsrisicobeheerplannen
(orbp’s) voor de Nederlandse delen van de stroomgebieddistricten Rijn,
Maas, Schelde en Eems maken op grond van de Waterwet onderdeel uit van het
nationale waterplan. De sgbp’s dienen ter implementatie van de Kaderrichtlijn
Water en bevatten voornamelijk doelstellingen voor waterkwaliteit en samenvattingen
van maatregelen om die doelstellingen te bereiken. De orbp’s dienen
ter implementatie van de Richtlijn overstromingsrisico’s en vormen samen
een landsdekkend geheel van samengevatte doelen en maatregelen, gericht op
beheersing van overstromingsrisico’s. De Richtlijn overstromingsrisico’s
bevat geen normen of grenswaarden voor overstromingsrisico’s. Het formuleren
van doelen en maatregelen, inclusief belangenafweging en prioritering wordt
aan de lidstaat zelf overgelaten. Aangezien het overstromingsrisicobeheer
in Nederland is verdeeld over verschillende bestuurslagen, zal het orbp doelen
en maatregelen bevatten die op die verschillende bestuurlijke niveaus worden
geformuleerd. Via de waterplannen op nationaal, regionaal en decentraal niveau
kan sturing worden gegeven aan die doelen en maatregelen.
 
 De kaderrichtlijn water en de richtlijn overstromingsrisico’s zijn
dus beiden ingebed in de planstructuur van de Waterwet. Het opstellen van
de doelen en maatregelen komt hiermee synergetisch tot stand. Het organiseren
van die synergie in de praktijk heeft in de waterkolom de volle aandacht.
Het Nationale Water Overleg (NWO) wordt benut als overkoepelend bestuurlijk
overleg.
 Het beheerplan voor de rijkswateren en de beheerplannen
van de waterschappen
 Op grond van artikel 4.6 van de Waterwet hebben zowel het rijk als de
waterschappen de verplichting om eenmaal per zes jaar een beheerplan op te
stellen. Het beheerplan bevat maatregelen ter uitwerking van het beleid dat
in het nationale waterplan of het regionale plan is opgenomen. De beheerplannen
van de waterschappen behoeven goedkeuring van de provincie.
 Gemeentelijke plannen
 Gemeenten zijn geen waterbeheerder in de zin van de Waterwet. Gemeenten
vervullen echter wel een rol in het waterbeheer, voornamelijk waar het gaat
om het voorkomen van stedelijke wateroverlast. Via de gemeentelijke rioleringsplannen
op grond van de Wet milieubeheer geven gemeenten invulling aan hun zorgplichten
op het gebied van afvalwater, hemelwater en grondwater. Voor de ruimtelijke
aspecten van het waterbeheer maken gemeenten gebruik van het instrumentarium
van de Wet ruimtelijke ordening (bestemmingsplannen en gemeentelijke structuurvisies).
 Horizontale en verticale afstemming
 Het is de taak van de overheid om te zorgen voor een consistent beleid.
Afstemming van het waterbeleid met andere beleidsterreinen en onderlinge afstemming
tussen waterbeheerders mag dus verwacht worden. Er bestaat ook een aantal
bij of krachtens de Waterwet vastgelegde waarborgen voor die afstemming. Zo
is voor de afstemming van de waterplannen met het ruimtelijk beleid gekozen
voor integratie op planniveau. Hiervoor wordt verwezen naar de toelichting
op de Waterwet, paragrafen 9.3 t/m 9.5. Voorts vindt actieve afstemming met
de ruimtelijke aspecten en de natuur- en milieuaspecten van het waterbeleid
plaats doordat het nationale waterplan wordt ondertekend door zowel de Minister
van VenW, als de Ministers van LNV en VROM. Verder geschiedt afstemming van
plannen door waterbeheerders onderling via afstemming van de waterplannen.
In de Waterwet zijn verplichtingen met betrekking tot het raadplegen van provincies,
waterschappen, gemeenten opgenomen ten aanzien van die plannen. Ook de internationale
partners in het stroomgebied moeten waar relevant worden geraadpleegd. Daarnaast
is er de mogelijkheid voor waterbeheerders om waterakkoorden te sluiten. Tot
slot dragen waterschappen en gemeenten zorg voor de benodigde afstemming van
taken en bevoegdheden voor die onderdelen van het waterbeheer en de waterketen
die elkaar raken.
 3.2.2. Relatie deltaprogramma-planstelsel van de
Waterwet
 Het deltaprogramma is gepositioneerd als nationaal aangestuurd maatregelenprogramma
van het nationale waterplan. Hieronder wordt de relatie van het deltaprogramma
tot het nationale waterplan geschetst en wordt ingegaan op de relatie met
de beheerplannen van de waterbeheerders.
 Relatie met het nationale waterplan
 Het nationale waterplan vormt het integraal afgewogen beleidskader voor
het deltaprogramma. De maatregelen in het deltaprogramma dragen bij aan de
uitvoering van het beleid van het nationale waterplan op het gebied van waterveiligheid
en zoetwatervoorziening. Verder zullen onder de vlag van het deltaprogramma
ook beleidsvoorbereidende studies uitgevoerd worden, waarvan de uitkomsten
weer kunnen bijdragen aan de beleidsvorming voor het volgende nationale waterplan.
Hierbij valt te denken aan de voorbereiding van de nieuwe veiligheidsnormering
en de ontwikkeling van een beleidsvisie op de zoetwatervoorziening in Nederland.
 
 Met de richtlijn overstromingsrisico’s is op Europees niveau de
figuur geïntroduceerd van het overstromingsrisicobeheerplan. De richtlijn
verwacht van de lidstaten een afweging van veiligheids-, economische, milieu-
en ruimtelijke belangen. Zoals gezegd zullen de orbp’s samenvattingen
bevatten van doelen en maatregelen, gericht op beheersing van overstromingsrisico’s.
De orbp’s zullen worden samengesteld met doelen en maatregelen die op
die verschillende bestuurlijke niveaus worden geformuleerd. Waar het deltaprogramma
maatregelen bevat, gericht op beheersing van overstromingsrisico’s,
ligt dan ook voor de hand dat ook een samenvatting van die maatregelen in
het betreffende orbp wordt genoemd (en zesjaarlijks wordt geactualiseerd).
Doordat de orbp’s onderdeel uitmaken van het nationale waterplan, blijft
het nationale waterplan het beleidskader voor het deltaprogramma.
 
 Het nationale waterplan kent een planperiode van zes jaar. Waterveiligheid
en zoetwatervoorziening zijn, zoals de Commissie in haar advies ook schetst,
echter geen zaken van uitsluitend de komende jaren. Het zijn opgaven waarvoor
ook op langere termijn aandacht noodzakelijk blijft. Voor het deltaprogramma
bestaat behoefte aan een kader dat zich verder uitstrekt dan een periode van
zes jaar. Daarom voorziet dit voorstel van wet in de verplichting om in het
nationale waterplan ook een langetermijnvisie op te nemen op de gewenste ontwikkelingen
in verband met de waterveiligheid en zoetwatervoorziening, met het oog op
de verwachte klimaatverandering, sociaal-economische ontwikkelingen en veranderende
maatschappelijke opvattingen.
 Relatie deltaprogramma-beheerplan
 Er kan sprake zijn van samenloop van beheerplannen en het deltaprogramma.
Het kan immers zijn dat maatregelen die voor een bepaald waterlichaam zijn
voorzien in het beheerplan betrokken worden bij of aangepast worden aan maatregelen
voor hetzelfde waterlichaam uit het deltaprogramma. Daarnaast is het mogelijk
dat bij de uitvoering van een deltaproject rekening gehouden moet worden met
andere maatregelen uit het beheerplan (bijvoorbeeld maatregelen die betrekking
hebben op waterkwaliteit). Bij het opstellen van het deltaprogramma wordt
nauw overleg gevoerd met de betrokken waterbeheerders. Eventuele noodzakelijke
aanpassing van beheerplannen kan betrokken worden in de zesjaarlijkse herziening
van de beheerplannen, of, indien niet zo lang gewacht kan worden, bij een
tussentijdse herziening (artikel 4.8 van de Waterwet).
 3.3 Bekostiging van het deltaprogramma
 De maatregelen en voorzieningen van het deltaprogramma op het gebied van
waterveiligheid en zoetwatervoorziening worden bekostigd uit het deltafonds
(zie verder hoofdstuk 4). In de huidige praktijk, onder de regels van het
Infrastructuurfonds, maken kosten voor inpassing van deze maatregelen onderdeel
uit van de projectkosten. De inpassingskosten zullen dus ook bekostigd worden
uit het deltafonds.
 
 Voor de bekostiging van bijkomende maatregelen op andere beleidsterreinen
(zoals natuur, milieu, stedelijke vernieuwing), die voortvloeien uit de integrale
aanpak van het deltaprogramma, ligt dit anders. In de huidige situatie vindt
bekostiging van deze maatregelen plaats uit de sectorale budgetten van de
betreffende departementen: integrale plannen worden dus uitgevoerd met een
financiële bijdrage van meerdere partijen. Het vinden van financiële
dekking voor een project kan hierdoor soms lastig zijn.
 Het is de verwachting van het kabinet dat integrale bekostiging –
dat wil zeggen bekostiging volledig ten laste van het deltafonds en niet langer
via sectorale budgetten – de besluitvorming over maatregelen en voorzieningen
kan vergemakkelijken en kan bijdragen aan de voortvarende uitvoering van het
deltaprogramma. De besluitvorming over financiële bijdragen van andere
partijen hoeft dan niet meer plaats te vinden op projectniveau, maar vindt
op het niveau van het deltafonds plaats.
 
 Om integrale bekostiging mogelijk te maken zullen structurele afspraken
moeten worden gemaakt over additionele voeding van het fonds uit andere hoofdstukken
van de rijksbegroting. De praktijk is echter dat het deltafonds
vooralsnog (ook na 2020) gevoed wordt met geld van de begroting van het ministerie
van VenW. Vanwege deze beperking is in dit wetsvoorstel gekozen voor een deltafonds,
uitsluitend bestemd voor de«wateruitgaven» en niet voor bekostiging
van bijkomende maatregelen op andere beleidsterreinen.
 Desondanks bestaat er bij het kabinet de wens om ervaring op te doen met
integrale bekostiging van (rechtstreeks met waterveiligheid en zoetwatervoorziening
samenhangende) maatregelen en voorzieningen op het gebied van milieu, natuur
en ruimtelijke kwaliteit, zodra de financiële ruimte dit toelaat. Hiertoe
is in het voorstel van wet de mogelijkheid opgenomen om, bij wijze van experiment
en in afwijking van de doelstellingen van het fonds, uitgaven of subsidies
te doen ten behoeve van die bijkomende maatregelen, mits daarvoor voldoende
middelen beschikbaar zijn (artikel III). Deze mogelijkheid kan benut worden
indien hiervoor additioneel budget van andere departementen beschikbaar komt.
De opgedane ervaringen met integrale bekostiging zullen deel uitmaken van
de evaluatie die uiterlijk vóór 30 juni 2019 plaatsvindt
(artikel V). Daarbij zal getoetst worden of de integrale bekostiging uit het
deltafonds inderdaad de snelheid van de besluitvorming bevordert. Afhankelijk
van de uitkomsten van de evaluatie zal besloten worden over continuering.
 3.4 Keuzes in het deltaprogramma
 Bij het opstellen van het programma zullen keuzes gemaakt moeten worden
en prioriteiten gesteld moeten worden om binnen de financiële randvoorwaarden
te blijven. Bij die afweging is onderscheid te maken tussen maatregelen op
het gebied van waterveiligheid, maatregelen op het gebied van de zoetwatervoorziening
en «bijkomende» maatregelen (niet zijnde inpassingsmaatregelen)
voortvloeiend uit de integrale aanpak.
 Waterveiligheid
 De Waterwet kent een wettelijke norm en een zesjaarlijkse toetsingsplicht
voor de primaire waterkeringen. Indien een kering bij toetsing niet voldoet
aan de wettelijke norm, is op grond van artikel 2.12 Waterwet aanpassing noodzakelijk
en wettelijk verplicht. De minister stelt hiertoe het hoogwaterbeschermingsprogramma
(HWBP) vast, inclusief de termijnen van uitvoering. Op grond van artikel 7.23
vindt bekostiging uit het deltafonds plaats.
 Het huidige HWBP is, evenals de programma’s Ruimte voor de Rivier
en Maaswerken, erop gericht dat in 2015 de primaire waterkeringen voldoen
aan de wettelijke veiligheidsnormen. Bij de start van het deltaprogramma zijn
deze programma’s dus nog niet afgerond. Het kabinet kiest ervoor om
deze programma’s onder de vlag van het deltaprogramma ongewijzigd voort
te zetten; er vindt geen nieuwe afweging van de maatregelen plaats. Voortzetting
van deze lopende programma’s onder de vlag van het deltaprogramma is
uitsluitend van belang met het oog op de bevordering van de voortgang en de
samenhang door de deltacommissaris.
 De bij de programma’s gebruikelijke werkwijzen en procedures zullen
gehandhaafd blijven teneinde vertraging in de uitvoering te voorkomen. Ook
de afspraken met de Tweede Kamer over rapportages blijven gehandhaafd. Pas
bij afloop van de lopende programma’s en besluitvorming over nieuwe
vervolgprojecten zal ook opnieuw besloten worden over de werkwijze en procedures.
Zo vindt een geleidelijke opname in het deltaprogramma plaats, inclusief een
afstemming van procedures en werkwijze en een toenemende rol daarin voor de
deltacommissaris.
 Zoetwatervoorziening
 De maatregelen ten behoeve van de zoetwatervoorziening komen niet voort
uit een wettelijke plicht, maar kennen een beleidsmatig gemotiveerde noodzaak.
Hier is meer beleidsvrijheid om te bepalen of en zo ja hoe en
wanneer deze maatregelen uitgevoerd worden. De afweging zal plaatsvinden in
het kader van het deltaprogramma en binnen de financiële ruimte van het
deltafonds.
 Andere beleidsdoelen
 Ten slotte zijn er de bijkomende maatregelen op het gebied van natuur,
milieu en ruimtelijke kwaliteit, die volgen uit de integrale aanpak. Zij kunnen
uit het deltafonds bekostigd worden indien daarvoor extra middelen aan het
fonds worden toegevoegd (artikel III). Wanneer dat niet het geval is, kunnen
zij slechts op het deltaprogramma komen op voorwaarde dat de financiële
dekking elders gewaarborgd is.
 3.5 Hoogwaterbeschermingsprogramma
 Het kabinet heeft ervoor gekozen om vanwege de huidige wettelijke verplichtingen
rond het HWBP, dit programma formeel-juridisch gescheiden te houden van het
deltaprogramma. Beide programma’s worden bekostigd uit het deltafonds.
Uiteraard vindt waar nodig inhoudelijke afstemming plaats van de maatregelen
van het deltaprogramma met het lopende HWBP. De deltacommissaris heeft hierin
een belangrijke rol. Met het oog op mogelijke overlappingen van het HWBP met
het deltaprogramma, dient de subsidieregelgeving van het HWBP programma’s
goed op het deltaprogramma te worden afgestemd. Net als in de huidige regelgeving
blijft bij HWBP-projecten het uitgangspunt 100% subsidiëring van
de kosten van uitvoering van maatregelen die voortvloeien uit het niet voldoen
aan de wettelijke norm voor primaire keringen, vanwege een verandering in
norm, hydraulische randvoorwaarden of toetsvoorschriften. De 100% heeft
betrekking op een sober en doelmatig ontwerp.
 3.6 Spelregels voor de besluitvorming: het MIRT-spelregelkader
 Bij brief van 10 december 2008 hebben de Ministers van VenW en VROM
het spelregelkader voor het MIRT aan de Tweede Kamer aangeboden. Het MIRT-spelregelkader is een beschrijving van de belangrijkste
processtappen die programma’s in het ruimtelijke fysieke domein moeten
doorlopen om in aanmerking te kunnen komen voor een rijksbijdrage. Doel van
het spelregelkader is te komen tot beter afgestemde en inhoudelijk samenhangende
investeringen in het ruimtelijk fysieke domein. Vanaf 2009 is het spelregelkader
van toepassing op nieuwe projecten en programma’s in het ruimtelijke
fysieke domein.
 Ook het deltaprogramma zal projecten bevatten in het ruimtelijke fysieke
domein. Zij vallen conform bovenstaande ook onder het MIRT-spelregelkader.
Vanwege het lange-termijnkarakter van het deltaprogramma is het echter gewenst
om een nieuw onderdeel aan het MIRT-spelregelkader toe te voegen: het «MIRT-onderzoek».
Hierover is de Tweede Kamer op 18 december 2009 bij brief van de Ministers
van VenW en VROM geïnformeerd.
 4. Het deltafonds
 4.1 Financiering en bekostiging door het rijk
 De aard van de opgaven en de omvang en de looptijd van de voorgenomen
maatregelen rechtvaardigen dat er vanuit financieel oogpunt daadkrachtige
en toekomstbestendige keuzes worden gemaakt. Keuzes die niet alleen een voortvarende
en doelmatige aanpak tot 2020 mogelijk maken, maar ook zicht bieden op de
bekostiging op de langere termijn van het programma in de periode tot 2050
en later.
 Met de commissie ziet het kabinet voordelen op het terrein van doelmatigheid,
flexibiliteit en transparantie door te kiezen voor de oprichting van een deltafonds voor de financiering en bekostiging van de noodzakelijke
maatregelen en voorzieningen. In het aanvullend beleidsakkoord van 25 maart
2009 is daarom de volgende afspraak opgenomen: «Er wordt een solide
deltafonds ingesteld dat een voortvarende uitvoering van het deltaprogramma
mogelijk maakt te voorzien van een vaste, stabiele en substantiële voeding,
met tenminste vanaf 2020 1 miljard euro jaarlijks uit het reëel
constant door te trekken Infrafonds.» Dit voorstel van wet voorziet
in de instelling van het fonds vanaf het moment van inwerkingtreding van de
wet, dus al vóór 2020. Bij de start van het fonds zal een overheveling
plaatsvinden uit het Infrastructuurfonds van de reeds tot 2020 voor waterveiligheid
en zoetwatervoorziening gereserveerde budgetten.
 Met de oprichting van een afzonderlijk fonds waaruit voorzieningen ten
behoeve van de waterveiligheid worden gefinancierd en bekostigd, geeft het
kabinet tevens een antwoord op de bevindingen van de Adviescommissie Financiering
Primaire Waterkeringen (commissie-Vellinga) uit 2006. Deze commissie had als
opdracht te adviseren over de wijze van financiering van de primaire waterkeringen.
Doel daarbij was meer zekerheid te creëren aangaande de beschikbaarheid
van financiële middelen die nodig zijn voor het op orde brengen en houden
van de primaire waterkeringen.
 4.2 Opzet van het deltafonds
 Het deltafonds zal ten doel hebben de financiering en bekostiging van
maatregelen en voorzieningen ten behoeve van waterveiligheid en zoetwatervoorziening
en daarmee samenhangende maatregelen en voorzieningen ten behoeve van waterkwaliteit.
Ook heeft het fonds tot doel de financiering en bekostiging van de voor deze
maatregelen en voorzieningen benodigde basisinformatie en onderzoeken. Daarmee
is de werkingssfeer van het deltafonds voldoende breed om daaruit het deltaprogramma
en de nu al lopende uitvoeringsprogramma’s te kunnen bekostigen.
 4.3 Voeding en uitgaven van het deltafonds
 Jaarlijks zal uit de algemene middelen, via begrotingshoofdstuk XII, budget
worden toegekend aan het deltafonds. Daarnaast zullen mogelijkerwijs bijdragen
uit het Fonds Economische Structuurversterking verstrekt worden. Ook kan voeding
plaatsvinden uit de begroting van andere departementen. Deze laatstgenoemde
bijdragen moeten worden gezien in het licht van te maken financiële afspraken
in verband met de mogelijkheid die het onderhavige wetsvoorstel geeft om onder
bepaalde voorwaarden te experimenteren met integrale bekostiging (zie artikelgewijze
toelichting, Artikel III). Ook kan er sprake zijn van bijdragen van derden.
Bij dit laatste kan gedacht worden aan bijdragen van bijvoorbeeld de Europese
Unie of bijdragen uit publiek/private samenwerking.
 
 Ten laste van het fonds komen uitgaven van het Rijk ten behoeve van aanleg,
verbetering, beheer en onderhoud en bediening van waterstaatswerken met het
oog op waterveiligheid en zoetwatervoorziening en daarmee verband houdend
waterkwaliteitsbeheer, alsmede uitgaven ten behoeve van daarmee samenhangende
basisinformatie en onderzoek. Voor zover er voeding plaatsvindt ten laste
van de begroting van andere departementen, kunnen ook maatregelen ter bevordering
of bescherming van natuur, milieu of ruimtelijke kwaliteit uit het fonds bekostigd
worden.
 Tevens kunnen uit het fonds financiële bijdragen worden verstrekt
aan derden voor maatregelen met een zelfde oogmerk met betrekking tot waterstaatswerken
die niet in beheer zijn bij het Rijk of voor daarmee samenhangend onderzoek.
De vaststelling van activiteiten waarvoor bijdragen worden verstrekt, van
de hoogte van de bijdragen en voorwaarden zal geschieden bij algemene maatregel
van bestuur of bij ministeriële regeling conform de Kaderwet
subsidies Verkeer en Waterstaat. Hier gaat het in de huidige praktijk met
name om de subsidies voor de aanleg van primaire keringen aan de waterschappen
in het kader van het hoogwaterbeschermingsprogramma. Deze worden nu bekostigd
uit het Infrastructuurfonds en zullen zodra het deltafonds van kracht wordt
uit dat fonds worden bekostigd.
 
 Uit de omschrijving van de uitgavenkant van het fonds volgt dat het deltafonds
een bredere werkingssfeer heeft dan alleen het deltaprogramma. Voor deze opzet
is gekozen om te bewerkstelligen dat de uitgaven met betrekking tot de hoofdwatersystemen
die thans ten laste komen van het Infrastructuurfonds, na de oprichting uit
het deltafonds kunnen worden bekostigd. Dit maakt het mogelijk het waterbeheer
uit het Infrastructuurfonds over te hevelen naar het deltafonds en het toepassingsgebied
het Infrastructuurfonds te beperken tot voorzieningen voor verkeer en vervoer.
Het onderhavige wetsvoorstel voorziet in een wijziging van de Wet Infrastructuurfonds
die de reikwijdte van het Infrastructuurfonds aldus inperkt. Zo wordt voorkomen
dat vergelijkbare uitgaven en bestedingen ten behoeve van waterbeheer ten
laste kunnen worden gebracht van verschillende fondsen. Financiering en bekostiging
van beheer van vaarwegen blijven, als zijnde infrastructuur voor verkeer en
vervoer, plaatsvinden uit het Infrastructuurfonds.
 4.4 Verantwoording over het deltafonds
 Jaarlijks zullen de uitgaven van het deltafonds worden verantwoord door
de fondsbeheerder. Voor deze verantwoording wordt aangesloten bij de gangbare
werkwijze die voor de rijksbegroting wordt gevolgd conform de regels van de
Comptabiliteitswet 2001.
 5. De deltacommissaris
 De commissie heeft geadviseerd de politiek-bestuurlijke organisatie voor
de waterveiligheid te versterken door te voorzien in een verbindende nationale
regie en regionale verantwoordelijkheid voor de uitvoering. Daarom heeft zij
voorgesteld een «deltaregisseur» aan te stellen. Deze persoon
moet horizontaal (binnen het rijk) én verticaal (tussen de verschillende
overheidslagen) de partijen tot elkaar brengen en zo een voortvarende aanpak
bevorderen.
 Het kabinet deelt het standpunt van de commissie, en heeft besloten tot
instelling van een regeringscommissaris voor het deltaprogramma. Deze regeringscommissaris
wordt aangeduid met de titel «deltacommissaris». Gezien de lange
looptijd van het deltaprogramma is continuïteit en verbinding over opeenvolgende
kabinetten heen van groot belang. Om deze reden wordt de functie van deltacommissaris
in de wet verankerd.
 5.1 Rol en positie
 De deltacommissaris functioneert als regeringscommissaris onder rechtstreekse
verantwoordelijkheid van de coördinerend bewindspersoon. De deltacommissaris
wordt buiten de ambtelijke lijnorganisatie in het bestuurlijke veld gepositioneerd.
Hij zal de coördinerend bewindspersoon zelfstandig adviseren, bijstaan
en vertegenwoordigen. De deltacommissaris heeft een eigen bureau ter ondersteuning
van zijn werkzaamheden en een budget dat toereikend is voor de hem toebedeelde
taken.
 De deltacommissaris is adviseur van de Ministeriële Stuurgroep Deltaprogramma
(zie par. 5.4). De deltacommissaris kan de leden van deze Stuurgroep zelfstandig
adviseren en zonodig voorstellen hun bevoegdheden in te zetten als de voortgang
van het deltaprogramma dreigt te stagneren. Via mandaatbesluiten
zal worden geregeld dat hij hiertoe rechtstreeks toegang heeft tot de betreffende
bewindspersonen.
 De deltacommissaris stuurt op samenhang, integraliteit en voortgang van
het deltaprogramma en op draagvlak voor maatregelen en het programma als geheel.
Hij richt zich daarbij niet alleen tot het rijk, maar tot alle bij het deltaprogramma
betrokken partijen. De deltacommissaris voert daartoe regelmatig overleg met
betrokken bestuursorganen en kan de betrokken bestuursorganen zonodig voorstellen
hun bevoegdheden in te zetten als de voortgang van het deltaprogramma dreigt
te stagneren. De deltacommissaris entameert waar nodig aanvullend overleg
tussen betrokken partijen om de besluitvorming te bevorderen en bevordert
het draagvlak voor het deltaprogramma via contacten met centrale en decentrale
overheden en maatschappelijke organisaties.
 De deltacommissaris is de bewaker en de aanjager van het politiek-bestuurlijke
proces rond het deltaprogramma, maar draagt niet de politieke verantwoordelijkheid.
Deze ligt bij de coördinerend bewindspersoon.
 Vanwege de onafhankelijke positie van de deltacommissaris kan de functie
niet worden gecombineerd met een aantal politiek-bestuurlijke en ambtelijke
functies op het terrein van waterbeheer. Het onderhavige wetsvoorstel regelt
welke functies onverenigbaar zijn met de functie van deltacommissaris.
 5.2 Taken
 De taak van de deltacommissaris is in dit wetsvoorstel in artikel 3.6b
omschreven: de deltacommissaris bevordert de totstandkoming en uitvoering
van het deltaprogramma.
 
 Het belangrijkste element van de taak van de deltacommissaris is het jaarlijks
doen van een voorstel voor het deltaprogramma. De deltacommissaris is zowel
voor de inhoud van het voorstel voor het deltaprogramma verantwoordelijk,
als voor het proces van totstandkoming. De deltacommissaris heeft hiertoe
nauw contact met de betrokken departementen, maar ook met de waterschappen,
provincies en gemeenten. Op basis van de verzamelde informatie doet de deltacommissaris
een voorstel voor het deltaprogramma, inclusief de financiële consequenties
daarvan, aan de coördinerend bewindspersoon van VenW. Deze besluit of
hij het voorstel ongewijzigd overneemt, of hiervan afwijkt. De coördinerend
bewindspersoon brengt het voorstel ter bespreking in de Ministeriële
Stuurgroep Deltaprogramma en ter goedkeuring in de ministerraad. Het deltaprogramma
wordt vervolgens door de coördinerend bewindspersoon aan de Tweede Kamer
aangeboden, samen met de begroting voor het deltafonds (artikel 4.10). In
het voorstel zoals het aan de Tweede Kamer wordt aangeboden, wordt aangegeven
in hoeverre het voorstel en de adviezen van deltacommissaris zijn overgenomen.
Met het vaststellen van de begroting voor het deltafonds verleent de Kamer
impliciet ook goedkeuring aan het deltaprogramma. Deze procedure is gelijk
aan die van de begroting van het Infrastructuurfonds en het onderliggende
MIRT-projectenboek.
 Het door de Tweede Kamer goedgekeurde deltaprogramma is het maatregelenpakket
waar de deltacommissaris zijn inzet op richt. Op deze manier bepaalt de Tweede
Kamer de reikwijdte van de werkzaamheden van de deltacommissaris.
 Bij het jaarlijks actualiseren van het deltaprogramma wordt dezelfde werkwijze
gevolgd. Het is daarbij mogelijk om projecten aan te passen of te laten vervallen
en nieuwe projecten in het programma op te nemen.
 
 Tweede element van de taak van de deltacommissaris is het bewaken van
de voortgang van de uitvoering van het deltaprogramma en het daarover rapporteren
en adviseren. De deltacommissaris volgt de voortgang van lopende
projecten en inventariseert eventuele plannen voor nieuwe projecten.
 De deltacommissaris zal de coördinerend bewindspersoon adviseren
met het oog op de verantwoordingsdag in de Tweede Kamer, jaarlijks op de derde
woensdag in mei. Daarnaast kan de deltacommissaris zijn advies ook richten
tot de MSD, tot individuele leden daarvan, of tot andere bestuurders.
 5.3 Bevoegdheden
 In het onderhavige wetsvoorstel is bepaald dat er regelmatig overleg plaatsvindt
tussen de deltacommissaris en de bij het deltaprogramma betrokken decentrale
overheden. Daarmee is voorzien in periodieke afstemming op bestuurlijk niveau
over bijvoorbeeld de voortgang van projecten en over voorstellen ten behoeve
van het deltaprogramma. Verder geeft het wetsvoorstel de deltacommissaris
de bevoegdheid om, zo nodig, de informatie op te kunnen vragen die in het
kader van wettelijke informatieverplichtingen aan de betrokken ministers moet
worden verschaft. Teneinde de administratieve lasten niet te laten toenemen,
maakt de deltacommissaris zoveel mogelijk gebruik van bestaande rapportages,
informatiestromen en overlegstructuren tussen de betrokken overheden. Tot
slot moet in het jaarlijks aan het parlement aan te bieden deltaprogramma
worden aangegeven op welke wijze rekening is gehouden met het voorstel voor
dit programma en verdere adviezen van de deltacommissaris.
 
 Ten aanzien van de verhouding van de deltacommissaris tot andere personen
en bestuursorganen die onder de bestaande wetgeving een rol hebben op het
gebied van waterveiligheid en zoetwatervoorziening, wordt nog opgemerkt dat
het onderhavige voorstel van wet alle bestaande wettelijk geregelde verantwoordelijkheden
en bevoegdheden en taken (zoals neergelegd in o.m. de Waterwet, de Gemeentewet
en de Wet rampen en zware ongevallen) onverlet laat. De deltacommissaris is
dus niet de coördinator ingeval van bijv. een dijkdoorbraak; dit blijft
een verantwoordelijkheid van het daartoe bevoegde gezag.
 5.4 Rol coördinerend bewindspersoon en andere
ministers
 De Minister van VenW is coördinerend bewindspersoon voor de uitvoering
van het deltaprogramma. De deltacommissaris rapporteert rechtstreeks aan de
coördinerend bewindspersoon, welke – indien noodzakelijk –
besluiten voorlegt aan de ministerraad. De coördinerend bewindspersoon
is verantwoordelijk voor de voortgang van het deltaprogramma als geheel en
voor de deltacommissaris. De verantwoordelijkheid van de coördinerend
bewindspersoon laat uiteraard onverlet de bestaande bevoegdheden en verantwoordelijkheden
van de overige bewindspersonen.
 
 De bij het deltaprogramma betrokken bewindslieden hebben zitting in de
Ministeriële Stuurgroep Deltaprogramma. In deze Stuurgroep, onder voorzitterschap
van de Minister-President, hebben zitting de Ministers van Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, Economische Zaken en Financiën
en de staatssecretaris van VenW. De Stuurgroep heeft bij de voorbereiding
van dit wetsvoorstel als onderraad onder de ministerraad gefunctioneerd. Het
ligt in de bedoeling dat de Stuurgroep deze functie blijft vervullen in het
kader van de totstandkoming van het deltaprogramma. De deltacommissaris neemt
als deskundige met raadgevende stem deel aan de Stuurgroep. 
 Enkele van de leden van de Stuurgroep hebben een rol als trekker van een
of meer deelprogramma’s van het deltaprogramma. Dat betekent dat zij
binnen de Ministeriële Stuurgroep Deltaprogramma als eerste verantwoordelijk
zijn voor het betreffende deelprogramma. Het trekkerschap laat de formele
ministeriële bevoegdheden onverlet.
 6. Overgangsrecht
 De aanstelling van de deltacommissaris, de vaststelling van het deltaprogramma
en de instelling van het deltafonds zullen op verschillende tijdstippen plaatsvinden.
 De aanstelling van de deltacommissaris zal als eerste plaats kunnen vinden:
bij de inwerkingtreding van de wet zal de deltacommissaris er kunnen zijn.
Hiervoor is geen overgangstermijn noodzakelijk. Naar aanleiding van de motie
van de leden Koppejan en Boelhouwer is, vooruitlopend
op dit voorstel van wet, reeds een deltacommissaris aangesteld. Hiertoe wordt
een tijdelijke instellingsregeling gemaakt, die wordt ingetrokken als het
onderhavige wetsvoorstel tot wet is verheven en deze wet in werking treedt.
 Anders ligt het met het deltafonds en het deltaprogramma. De indiening
van de begroting voor het deltafonds kan voor de eerste maal plaatsvinden
op de eerste derde dinsdag in september na de inwerkingtreding van de wet.
Dit is ook de datum waarop voor de eerste maal een deltaprogramma aan de Tweede
Kamer moet worden aangeboden. Het deltafonds treedt vervolgens in werking
met ingang van het daaropvolgende begrotingsjaar. De aanpassingen aan het
Infrastructuurfonds (artikel II) dienen tegelijk met het deltafonds van kracht
te worden.
 7. Effecten/lasten van dit wetsvoorstel
 Administratieve lasten
 Uit het onderhavige voorstel van wet vloeien vooralsnog geen administratieve
lasten voor burgers en bedrijven voort. Wel bevat het voorstel een mogelijkheid
tot het opstellen van een subsidieregeling. Ingeval deze regeling ook ziet
op het verstrekken van subsidies aan bedrijven of burgers, vloeien er mogelijk
wel effecten op de administratieve lasten uit voort. Indien dat het geval
is, zal daarop in de toelichting op de ministeriële regeling worden ingegaan.
Het voorstel is voorgelegd aan het Adviescollege toetsing administratieve
lasten (Actal). Dit heeft niet geleid tot opmerkingen van de zijde van Actal.
 Bedrijfseffecten
 Uit het onderhavige voorstel van wet volgen evenmin andere bedrijfseffecten.
Het deltaprogramma is een programma ter uitvoering van het rijksbeleid op
het gebied van waterveiligheid en zoetwatervoorziening, waarbij de verantwoordelijkheid
voor de uitvoering primair bij de betrokken overheden ligt.
 Ingeval van de mogelijkheid tot het opstellen van een subsidieregeling
gebruik gemaakt wordt, en deze regeling ook ziet op het verstrekken van subsidies
aan bedrijven, zal in de toelichting op de ministeriële regeling worden
ingegaan op de mogelijk daaruit voortvloeiende administratieve lasten en bedrijfseffecten.
 8. Consultatie en advisering
 In juni 2009 is een voorontwerp ter consultatie toegezonden aan de meest
betrokken overheids- en maatschappelijke organisaties. Er zijn reacties ontvangen
van de Unie van Waterschappen en het IPO gezamenlijk, de VNG en afzonderlijke
leden van het Overlegorgaan Water en Noordzee, te weten Vewin,
VNO-NCW, Productschap Vis, Stichting Natuur en Milieu en de Vereniging van
waterbouwers.
 De Commissie van Advies inzake de Waterstaatswetgeving (CAW) en de Raad
voor openbaar bestuur / Raad voor de financiële verhoudingen hebben schriftelijk
advies uitgebracht. De Adviescommissie water (AcW) heeft een mondeling advies
gegeven.
 De hoofdlijnen van de reacties en adviezen zijn hieronder samengevat.
 Algemeen
 Het concept wordt in het algemeen goed ontvangen. De CAW heeft waardering
voor de keuze om aan te sluiten bij de Waterwet, evenals de Unie van Waterschappen
en het IPO. De AcW reageert met instemming op deze eenvoudige en robuuste
wet. VNO-NCW en de Vereniging van Waterbouwers waarderen de voortvarendheid
van het kabinet en kunnen zich goed vinden in de hoofdlijnen van het wetsvoorstel.
De Unie van Waterschappen en het IPO juichen de instelling van de Ministeriële
Stuurgroep toe vanwege het grote nationale belang van waterveiligheid en zoetwatervoorziening.
 De CAW suggereert te bezien of aanvullende regels voor strategische grondverwerving
en schadevergoeding nodig zijn: deze aanbeveling van de Deltacommissie is
in het voorliggende wetsvoorstel niet overgenomen. Naar aanleiding van deze
aanbeveling zal dit onderwerp toegevoegd worden aan de evaluatie van de wet
(zie paragraaf 2.2).
 De CAW stelt voorts dat het niet nodig is om in dit wetsvoorstel regels
op te nemen over de uitgangspunten en beleidsbeginselen voor het deltaprogramma:
het deltaprogramma past vanzelfsprekend in het beleidskader van het nationale
waterplan. Het betreffende artikel is geschrapt.
 
 Bij nagenoeg alle partijen leven zorgen over de omvang van de beschikbare
financiële middelen in de komende jaren. Meermaals wordt betwijfeld of
deze voldoende zijn om de ambities van het deltaprogramma te kunnen waarmaken.
Diverse partijen geven aan dat waterveiligheid de eerste prioriteit moet krijgen
als er vanwege een beperkt budget keuzes gemaakt moeten worden.
 De deltacommissaris
 In veel reacties worden meer bevoegdheden voor de Deltaregisseur bepleit.
Zowel de AcW, de Rob en Rfv, VNG als IPO/Unie van Waterschappen vragen zich
af of de Deltaregisseur voldoende doorzettingsmacht krijgt en bepleiten wettelijke
verankering van taken en bevoegdheden. Ook de Vereniging van Waterbouwers
is van mening dat meer bevoegdheden nodig zijn. De CAW stelt dat de Deltaregisseur
niet zozeer nieuwe bevoegdheden nodig heeft, maar wel via een mandaatregeling
bevoegdheden van de minister dient te kunnen uitvoeren. Ook bepleit de CAW
een spreekrecht voor de Deltaregisseur in het parlement, onder verantwoordelijkheid
van de minister. Deze opmerkingen zijn voor het kabinet aanleiding geweest
om het voorstel te verduidelijken en waar nodig aan te scherpen. De Deltaregisseur
krijgt de status van regeringscommissaris, en de titel deltacommissaris. In
artikel 3.6b zijn drie onderdelen van de taak van de deltacommissaris met
name genoemd. De artikelen 3.6c en 3.6d regelen de bevoegdheden van de deltacommissaris,
zie ook paragraaf 5.3 van deze toelichting. Het is niet nodig het spreekrecht
voor de deltacommissaris in deze wet te regelen: indien gewenst kan een minister
zich op grond van artikel 69 Grondwet in de Tweede Kamer laten bijstaan door
de deltacommissaris.
 De Unie van Waterschappen en het IPO vragen aandacht voor een mogelijke
toename van administratieve lasten als gevolg van nieuwe rapportages aan de
deltacommissaris. Het kabinet is zich van dit risico bewust. In de
memorie van toelichting is daarom benadrukt, dat zoveel mogelijk gebruik gemaakt
zal worden van bestaande rapportages en overlegstructuren.
 Het deltaprogramma
 De afbakening van het deltaprogramma, met name de reikwijdte van de integrale
benadering gaf aanleiding tot reacties. Sommige partijen bepleiten een verdere
verruiming (VNG, Stichting Natuur en Milieu), andere, zoals CAW, Unie van
Waterschappen, IPO, VNO-NCW en de Vereniging van Waterbouwers, stellen dat
de integrale aanpak niet ten koste mag gaan van de hoofddoelen van het deltaprogramma,
te weten waterveiligheid en zoetwatervoorziening. De AcW gaat ervan uit dat
maatregelen sec voor de uitvoering van de Kaderrichtlijn water niet onder
het deltaprogramma vallen. Deze opmerkingen hebben geleid tot verduidelijking
in de toelichting. Daarbij dient wel opgemerkt te worden, dat enige beleidsvrijheid
bij de invulling van het deltaprogramma aanwezig is, en de precieze afbakening
pas in de praktijk vorm zal krijgen. De Vewin bepleit meer maatregelen in
het deltaprogramma ter bescherming van de drinkwaterbronnen. Deze opmerking
heeft niet geleid tot aanpassingen. De Deltawet geeft het doel van het deltaprogramma
aan, namelijk waterveiligheid en zoetwatervoorziening. Bij de invulling van
het programma zal zoals gezegd de afweging gemaakt worden welke maatregelen
wel en niet daaronder vallen.
 De CAW constateert enige onduidelijkheid over de reikwijdte van de Deltawet
ten aanzien van wateroverlast: valt die wel of niet eronder? De CAW bepleit
een focus op het nationale belang van waterveiligheid, en acht wateroverlast
met name een regionaal thema. Zowel de wettekst als de memorie van toelichting
is op dit punt verduidelijkt, waarbij het begrip wateroverlast geschrapt is
als onderdeel van het deltaprogramma, maar gehandhaafd is bij de reikwijdte
van het deltafonds. Het fonds ziet immers op alle rijksuitgaven op het gebied
van waterbeheer.
 Het productschap Vis heeft vragen over de verhouding tussen deltaprogramma,
Waterwet en overige vigerende wetgeving. In de toelichting is verhelderd dat
de voorgenomen maatregelen uiteraard moeten voldoen aan het vigerend wettelijk
kader.
 Deltafonds
 De Rob en Rfv vinden de oprichting van het deltafonds een goede zaak.
Waterveiligheid en zoetwatervoorziening zijn rijkstaken, waarvoor rijksmiddelen
voor een langere tijd apart gezet moeten worden.
 Het opnemen van het beheer en onderhoud in de doelstelling van het deltafonds
wekt bij IPO/Unie van Waterschappen de zorg op dat er te weinig geld overblijft
voor «echte» deltamaatregelen. Het kabinet heeft begrip voor deze
zorg, maar is van mening dat het bij elkaar brengen van aanleg, beheer en
onderhoud de doelmatigheid van de uitgaven voor infrastructuur ten goede komt.
De omvang van het fonds wordt niet bij Deltawet, maar in het traject van de
rijksbegroting bepaald.
 
 Het experimenteerartikel voor integrale bekostiging roept reacties op.
Het is de VNG niet voldoende duidelijk wat de betekenis is van het experimenteerartikel,
en in hoeverre een integrale aanpak op basis van gescheiden budgetten, zoals
nu plaatsvindt onder het Infrastructuurfonds, wel mogelijk blijft. Naar aanleiding
van de reacties is de verhouding tussen de reguliere werkwijze en het experimenteerartikel
verduidelijkt in wettekst en Memorie van Toelichting.
 De Stichting Natuur en Milieu bepleit om de bekostiging van maatregelen
op het gebied van natuur, milieu en ruimtelijke kwaliteit niet op basis van
een experimenteerartikel, maar structureel uit het deltafonds te laten plaatsvinden.
Gezien de onzekerheden over het effect in de praktijk hecht het kabinet echter
aan een tijdelijke regeling, met een evaluatie.
 Unie van Waterschappen en IPO zien met belangstelling de uitwerking van
het experimenteerartikel tegemoet en verwachten hieruit een stimulans voor
gebiedsprocessen. Ook AcW, Rob en Rfv ondersteunen het voorstel van integrale
bekostiging op voorwaarde dat de financiële ruimte dat toelaat.
 Artikelgewijze toelichting
 Artikel I
 Dit artikel voorziet in wijzigingen van de Waterwet in verband met de
verankering van de deltacommissaris, het deltaprogramma en het deltafonds
in die wet.
 Onderdeel A
 Deze wijziging strekt ertoe in artikel 1.1. van de Waterwet definities
op te nemen van de begrippen deltafonds en deltaprogramma.
 Onderdeel B
 Dit onderdeel strekt tot opname van de figuur van de deltacommissaris
in Hoofdstuk 3 van de Waterwet (Organisatie van het waterbeheer).
 Artikel 3.6a verankert de figuur van de deltacommissaris in de wet, en
bepaalt dat de deltacommissaris wordt aangesteld bij Koninklijk Besluit. De
aanstelling van de deltacommissaris geschiedt in overeenstemming met het gevoelen
van de ministerraad. Op deze wijze wordt verzekerd dat de deltacommissaris
voldoende draagvlak heeft bij de leden van het kabinet, met name bij de bewindspersonen
(trekkers van de deelprogramma’s, zie paragraaf 5.4) die medeverantwoordelijk
zijn voor de uitvoering van het integrale deltaprogramma.
 
 Artikel 3.6b geeft een algemene taakomschrijving van de deltacommissaris
ten aanzien van het deltaprogramma, waarbij de belangrijkste elementen ter
verduidelijking zijn geëxpliciteerd. Op de in paragraaf 5.2 van
deze toelichting beschreven wijze bevordert de deltacommissaris de totstandkoming
en uitvoering van het deltaprogramma.
 
 Artikel 3.6c geeft de deltacommissaris een eigen bevoegdheid om, indien
nodig, ten behoeve van het deltaprogramma, relevante informatie die op basis
van wettelijke informatieverplichtingen wordt verschaft, bij de betrokken
ministers op te vragen.
 
 Artikel 3.6d voorziet in regelmatig overleg tussen de deltacommissaris
en bij het deltaprogramma betrokken bestuursorganen van decentrale overheden.
Aldus wordt bewerkstelligd dat er op bestuurlijk niveau periodiek afstemming
plaatsvindt over het deltaprogramma. In het eerste lid worden de bestuurorganen
van provincies en waterschappen met name genoemd, omdat zij op regionaal niveau
een belangrijke rolvervulling bij de zorg voor de waterveiligheid en zoetwatervoorziening.
Andere bestuursorganen, bijvoorbeeld burgemeester en wethouders, kunnen, indien
zij betrokken zijn bij het deltaprogramma, op uitnodiging van de deltacommissaris
eveneens aan het overleg deelnemen (tweede lid).
 
 Artikel 3.6e bevat een opsomming van de functies die onverenigbaar zijn
met de functie van deltacommissaris. De functie is moeilijk te verenigen met
een lidmaatschap van het parlement, omdat het parlement goedkeuring moet geven
aan het deltaprogramma en het parlement de coördinerend bewindspersoon
ter verantwoording kan roepen met betrekking tot het deltaprogramma. De deltacommissaris
kan geen bewindspersoon zijn, omdat hij in overeenstemming met
de ministerraad wordt aangesteld. De functies van Commissaris van de Koning,
gedeputeerde, burgemeester, wethouder en lid van het dagelijks bestuur van
een deelgemeente zijn bestuursfuncties die voor een deel betrekking (kunnen)
hebben op waterbeheer, waardoor zich belangentegenstellingen zouden kunnen
voordoen. Ook zijn zij vanwege de zwaarte van de combinatie van functies moeilijk
te verenigen met de functie van deltacommissaris. Bij het voorzitterschap
en lidmaatschap van het bestuur van een waterschap spelen dezelfde argumenten
een rol. Bij de onderdelen i en j is de overweging dat een ambtenaar van een
decentrale overheid de aanwijzingen van het bestuur van die overheid moet
opvolgen, terwijl de deltacommissaris werkzaam is onder verantwoordelijkheid
van de coördinerend bewindspersoon.
 Onderdeel C
 Artikel 4.1 Waterwet bepaalt de inhoud van het nationale waterplan.
 Met de voorgestelde aanvulling van artikel 4.1, tweede lid, wordt bewerkstelligd
dat een langetermijnvisie op de gewenste ontwikkelingen op het terrein van
waterveiligheid en zoetwatervoorziening voortaan een verplicht onderdeel van
het nationale waterplan vormt. Daarmee wordt verzekerd dat er in de beleidsvorming
ook voor de langere termijn aandacht blijft bestaan voor ontwikkelingen in
verband met de voorkoming en waar nodig beperking van overstromingen en waterschaarste,
in verband met de verwachte klimaatverandering, sociaal-economische ontwikkelingen
en veranderende maatschappelijke opvattingen.
 In verband met de door de commissie bij haar aanbevelingen gehanteerde
termijnen (tot 2050 en na 2050) is gekozen voor een vooruitblik die ziet op
een periode van ten minste veertig jaren.
 Onderdeel D
 Dit onderdeel strekt tot opname van het deltaprogramma in hoofdstuk 4
(Plannen) van de Waterwet. Bij het opstellen van de bepalingen ten aanzien
van het deltaprogramma en het deltafonds is voor een deel aansluiting gezocht
bij de opzet van de Wet Infrastructuurfonds en het daarin opgenomen Meerjarenprogramma
Infrastructuur en Transport (in de praktijk wordt dit programma aangeduid
als Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport, het MIRT). Het
deltaprogramma wordt in het onderhavige voorstel van wet eveneens gesitueerd
als uitvoeringsprogramma.
 Artikel 4.9
 Het nieuwe artikel 4.9 bepaalt dat er een deltaprogramma is. De wijze
van totstandkoming van het deltaprogramma wordt beschreven in paragraaf 5.2
van het algemene deel van de toelichting alsmede de toelichting op artikel
4.10.
 Het artikel bepaalt tevens de inhoud van het deltaprogramma. De reikwijdte
van het deltaprogramma is breed. Primaire insteek is waterveiligheid en zoetwatervoorziening,
maar het programma beoogt daar waar mogelijk een integrale aanpak. Maatregelen
en voorzieningen op het gebied van waterveiligheid en zoetwatervoorziening
worden daar waar mogelijk en nuttig genomen in combinatie met daarmee samenhangende
natuur- milieu-, of ruimtelijke maatregelen. Zie voor de bekostiging van dergelijke
maatregelen paragraaf 3.3 van het algemene deel van de toelichting alsmede
de toelichting op artikel III.
 In ieder geval worden in het programma opgenomen maatregelen en voorzieningen
van nationaal belang op het gebied van waterveiligheid en zoetwatervoorziening.
De begrippen «waterveiligheid» en «zoetwatervoorziening»
zijn niet gedefinieerd in de Waterwet. Met de gebruikte formuleringen «ter
voorkoming en waar nodig beperking van overstromingen en waterschaarste»
en «ter bescherming of verbetering van de chemische of ecologische kwaliteit
van watersystemen» wordt nauw aangesloten bij de formulering en terminologie
van de doelstellingen (in artikel 2.1) van de Waterwet. Hiermee zijn de doelen
van het deltaprogramma beschreven. Immers waterveiligheid is gericht op het
voorkomen en beperken van overstromingen, en zoetwatervoorziening is te beschouwen
als de aanwezigheid van voldoende water van een goede kwaliteit in het watersysteem.
 
 Met de term «maatregelen en voorzieningen van nationaal belang»
wordt in ieder geval gedoeld op rijksprojecten. Het is echter niet uit te
sluiten dat er ook projecten van regionale overheden hiertoe te rekenen zijn.
Soms ook zijn er synergievoordelen te behalen door regionale projecten mee
te nemen in de uitvoering. Indien hierover consensus is bij de voorbereiding
van het deltaprogramma in de MIRT-gebiedsagenda’s, kan de deltacommissaris
besluiten ook deze projecten in zijn voorstel voor het deltaprogramma op te
nemen, inclusief een voorstel voor de bekostiging.
 In verband met het beoogde integrale karakter van het deltaprogramma is
in het derde lid bepaald dat het programma tevens maatregelen en voorzieningen
kan bevatten ter bevordering of bescherming van natuur, milieu en ruimtelijke
kwaliteit. Deze maatregelen kunnen dus ook deel uitmaken van het deltaprogramma,
onder de voorwaarde dat zij samenhangen met de in het tweede lid bedoelde
maatregelen en voorzieningen op het terrein van waterveiligheid en zoetwatervoorziening.
Ook onderzoeken die verband houden met de in het tweede en derde lid bedoelde
maatregelen, zoals bijvoorbeeld onderzoek naar nieuwe veiligheidsnormering
of naar kustuitbreiding, kunnen deel uitmaken van het deltaprogramma (vierde
lid).
 
 In het deltaprogramma zal voor de daarin op te nemen maatregelen en voorzieningen
ook een financieringsvoorstel moeten worden opgenomen. Immers bij de behandeling
van de begrotingswet voor het deltafonds zal duidelijk moeten zijn welke financiële
gevolgen aan bepaalde maatregelen verbonden zijn. Daarbij worden de maatregelen
en voorzieningen beschreven voor een periode van zes jaar, met een doorkijk
van tien jaar (vijfde lid). De periode van zes jaar is gekozen vanwege de
samenhang met de 6 jaarlijkse toetsingscyclus met betrekking tot de veiligheid
van de primaire waterkeringen (artikel 2.12 Waterwet).
 
 Zoals in paragraaf 3.2 van het algemene deel reeds is toegelicht,
vormt het nationale waterplan, dat wordt vastgesteld door Onze Ministers van
VenW, VROM en LNV gezamenlijk (artikel 4.1, eerste lid, Waterwet), het integrale
beleidskader voor het deltaprogramma. De uitvoering van het deltaprogramma
zal dus moeten bijdragen aan de verwezenlijking van het beleid dat is vastgelegd
in dat plan. Met het oog hierop is in het zesde lid bepaald dat in het deltaprogramma
zichtbaar wordt gemaakt op welke wijze daarmee bijgedragen wordt aan het bereiken
van de doelstellingen van het nationale waterplan op het gebied van waterveiligheid
en zoetwatervoorziening.
 
 In het deltaprogramma wordt aangegeven op welke wijze rekening is gehouden
met het voorstel en de adviezen van de deltacommissaris met betrekking tot
het programma. Indien wordt afgeweken van zijn voorstellen, wordt dit in het
voorstel aan de Staten-Generaal gemotiveerd.
 
 Zoals in paragraaf 3.5 van het algemene deel is toegelicht, is ervoor
gekozen het hoogwaterbeschermingsprogramma een eigen wettelijke status te
laten behouden. Dit met het oog op de geldende wettelijke verplichtingen rond
het hoogwaterbeschermingsprogramma. Beide programma’s kunnen echter
in maatregelen overlappen. Beide programma’s worden uit
het deltafonds bekostigd (zie paragraaf 4.3 van het algemene deel).
 Artikel 4.10
 Parallel aan hetgeen in de Wet Infrastructuurfonds is bepaald ten aanzien
van het Meerjarenprogramma Infrastructuur en Transport, schrijft artikel 4.10
voor dat Onze Minister jaarlijks, gelijktijdig met de begroting van het deltafonds
voor het nieuwe jaar het deltaprogramma aan de Staten-Generaal aanbiedt. Na
de beraadslagingen daarover in de Kamer wordt, met de vaststelling van de
begrotingswet voor het deltafonds, het deltaprogramma voorzien van een financiële
onderbouwing/dekking. Met het oog op de financiële onderbouwing van de
in het deltaprogramma opgenomen maatregelen voorziet artikel 4.9, vijfde lid,
er in dat in het deltaprogramma wordt aangegeven welke middelen beschikbaar
worden gesteld.
 Onderdeel E
 Dit onderdeel voorziet in de opname van een nieuwe paragraaf in hoofdstuk
7 (Financiële bepalingen) van de Waterwet betreffende het deltafonds.
 Artikel 7.22a (doelen deltafonds)
 Doel van het deltafonds is primair de financiering en bekostiging van
maatregelen en voorzieningen ter voorkoming en beperking van overstromingen,
wateroverlast en waterschaarste. Financiering en bekostiging van daarmee samenhangende
maatregelen ten behoeve van de waterkwaliteit en van de daarvoor benodigde
basisinformatie en onderzoeken vallen eveneens onder de doelstelling van het
fonds.
 Artikel 7.22b (Comptabiliteitswet)
 Het deltafonds is een begrotingsfonds in de zin van artikel 9 van de Comptabiliteitswet
2001. Dit betekent dat de regels van die wet met betrekking tot inrichting,
toelichting, tijdschema, wijziging, enz. van de begroting van toepassing zijn,
evenals de bepalingen met betrekking tot toezicht op de uitvoering, verantwoording
en controle.
 Artikel 7.22c (ontvangsten deltafonds)
 Eerste lid
 Het deltafonds zal grotendeels worden gevuld door budgetoverheveling,
dat wil zeggen via het beschikbaar stellen van bijdragen ten laste van een
of meer andere begrotingen. Artikel 7.22c, eerste lid, bepaalt dat het fonds
in ieder geval deels gevoed zal worden uit de begroting van VenW. Ook bijdragen
uit andere fondsbegrotingen of departementale begrotingen zijn mogelijk. Bijdragen
van derden vormen binnen de ontvangsten van het fonds een aparte categorie.
Het moet gaan om ontvangsten die bewust uit beleidsmatige overwegingen worden
bijgedragen ter bekostiging van de uitgaven van het fonds (geoormerkte ontvangsten).
Hierbij kan bijvoorbeeld worden gedacht aan een situatie waarin in het kader
van de uitvoering van een rijksproject ten behoeve van een medeoverheid een
voorziening wordt gerealiseerd en deze als tegenprestatie een bedrag ter grootte
van de kosten van die voorziening overmaakt aan het Rijk, waarbij dat bedrag
ten goede komt aan het fonds. De kosten van de voorziening komen aldus per
saldo voor rekening van de betrokken medeoverheid. Onderdeel d is een restcategorie.
Het betreft ontvangsten die passen binnen de doelstellingen van
het fonds en niet onder de onderdelen a, b of c zijn te brengen.
 Tweede lid
 Een eventueel batig saldo wordt overgeheveld naar het volgende begrotingsjaar.
De fondsconstructie maakt dit mogelijk. Een overschot aan middelen in een
bepaald jaar blijft dus beschikbaar.
 Artikel 7.22d (uitgaven en subsidies)
 Eerste lid (uitgaven)
 Uit het fonds zullen de kosten worden betaald die met het oog op de waterveiligheid
en zoetwatervoorziening worden gemaakt met betrekking tot waterstaatswerken
in beheer bij het Rijk (onderdeel a). Het betreft behalve de kosten van aanleg
en verbetering, ook die van beheer, onderhoud en bediening. De keuzes die
met betrekking tot de aanleg en verbetering worden gemaakt zijn immers van
invloed op de kosten die naderhand voor beheer, onderhoud en bediening moeten
worden gemaakt. Om tot een goede afweging te komen is het wenselijk dat de
kosten voor aanleg en voor beheer en onderhoud in hun onderlinge samenhang
worden bezien. Bekostiging uit dezelfde bron bevordert dit. Tot beheer worden
mede gerekend vergunningverlening en het toezicht op de naleving van regelgeving
nodig voor de instandhouding van de voorzieningen.
 Uitgaven voor samenhangende maatregelen (onderdeel b) gericht op een goede
waterkwaliteit komen eveneens ten laste van het deltafonds. Hiertoe zijn onder
andere te rekenen herstel- en inrichtingswerkzaamheden, maatregelen gericht
op eutrofiëringsbestrijding en de aanleg van vispassages in rivieren.
Ook kan worden gedacht aan sanering van vervuilde waterbodems in samenhang
met de uitdieping of verbreding van een rivier en de aanleg van bergingslocaties
voor baggerspecie. Deze maatregelen worden thans bekostigd uit het Infrastructuurfonds.
 De kosten van het inwinnen, bewerken en verspreiden van daarmee samenhangende
gegevens zullen eveneens ten laste komen van het fonds, omdat zij in de eerste
plaats worden verzameld met het oog op de besluitvorming over de in de onderdelen
a en b bedoelde voorzieningen en maatregelen.
 Tweede, derde en vierde lid (subsidies)
 Het tweede lid vormt de wettelijke basis voor het verstrekken van subsidies
uit het deltafonds. Deze subsidies kunnen door Onze Minister worden verstrekt
ten behoeve van aanleg, verbetering, beheer, onderhoud en bediening van waterstaatswerken
die niet bij het Rijk in beheer zijn of zullen zijn, daarmee samenhangende
maatregelen ten behoeve van de waterkwaliteit of daarmee samenhangend onderzoek.
 
 Het derde lid verklaart de artikelen 3 t/m 6 van de Kaderwet subsidies
Verkeer en Waterstaat (hierna: de Kaderwet) van toepassing. Op grond van deze
bepalingen kunnen bij of krachtens AMvB of bij ministeriële regeling
activiteiten worden aangewezen waarvoor subsidie wordt verstrekt en kunnen
nadere regels worden gesteld met betrekking tot onder andere de voorwaarden
die daarbij gelden, het bedrag van de subsidie of de wijze waarop dit wordt
bepaald (vgl. artikel 3, tweede lid, Kaderwet).
 De Kaderwet bevat algemene uitgangspunten voor de verstrekking door de
Minister van VenW van subsidies als bedoeld in titel 4.2 van de Algemene wet
bestuursrecht (Awb). Artikel 4:21, derde lid, van de Awb bepaalt dat
Titel 4.2 van de Awb niet van toepassing is op regelingen die uitsluitend
voorzien in verstrekking van financiële bijdragen aan publiekrechtelijke
rechtspersonen, zoals waterschappen. Het is echter wel de bedoeling dat de
Kaderwet als basis kan gaan dienen voor zodanige regelingen. De Invoeringswet
Waterwet bevat daartoe in artikel 1.3 een wijziging
van de Kaderwet. Deze wijziging houdt in dat aan artikel 3 van de Kaderwet
een nieuw (vierde) lid wordt toegevoegd, inhoudende dat in afwijking van artikel
4:21, derde lid, Awb, titel 4.2. van de Awb ook van toepassing is op een subsidieregeling
krachtens de Kaderwet die uitsluitend voorziet in verstrekkingen aan rechtspersonen
die krachtens publiekrecht zijn ingesteld. Omdat het derde lid van het onderhavige
artikel bepaalt dat artikel 3 van de Kaderwet van toepassing is op subsidies
die worden verstrekt uit het deltafonds, is op de betrokken subsidieregelingen
derhalve titel 4.2 van de Awb van toepassing, ook als deze uitsluitend voorzien
in financiële bijdragen aan publiekrechtelijke rechtspersonen.
 
 In subsidieregelingen die tot stand komen op basis van artikel 7.22d,
tweede en derde lid, van het onderhavige wetsvoorstel, zal onder andere worden
geregeld voor welke maatregelen, voorzieningen of activiteiten subsidie uit
het deltafonds zal worden verstrekt en onder welke voorwaarden die zal plaatsvinden.
Wie voor subsidie in aanmerking komen, zal afhankelijk zijn van de aard van
de activiteiten waarvoor de subsidie is bedoeld. De subsidieontvangers kunnen
waterschappen zijn of (ook) andere medeoverheden, maar verstrekking van financiële
bijdragen aan privaatrechtelijke rechtspersonen is evenmin uitgesloten. Het
is mogelijk dat de wijze waarop de subsidies worden verstrekt en de daaraan
verbonden verplichtingen per categorie subsidieontvangers zullen verschillen.
 Op subsidies aan bijvoorbeeld gemeenten, die zijn aan te merken als specifieke
uitkeringen als bedoeld in artikel 15, eerste lid, van de Financiële-verhoudingswet,
zijn de betrokken bepalingen van die wet van toepassing.
 
 Specifieke uitkeringen dienen een basis te hebben in een wet in formele
zin (artikel 17, eerste lid, Financiële-verhoudingswet). Aan dit vereiste
wordt voldaan door het tweede lid van het onderhavige artikel.
 Bij het toekennen van subsidies uit de deltafonds moet verder de Regeling
van de Minister-President, Minister van Algemene Zaken, van 15 december
2009, nr. 3 086 451, houdende vaststelling van Aanwijzingen
voor subsidieverstrekking (Stcrt. 2009, 20 306) in acht worden genomen.
Deze Aanwijzingen gelden ongeacht wie de subsidieontvanger is.
 Op subsidies uit het deltafonds is artikel 4:34 van de Awb van toepassing.
Dit artikel biedt de mogelijkheid om subsidies die ten laste komen van een
begroting die nog niet is vastgesteld, te verlenen onder de voorwaarde dat
voldoende gelden ter beschikking worden gesteld. Het vierde lid van het onderhavige
artikel schrijft imperatief voor dat subsidies die ten laste komen van het
deltafonds onder dit voorbehoud worden verleend. Dit maakt het mogelijk om,
onder de voorwaarden die daaraan in artikel 4:34 van de Awb met het oog op
de rechtszekerheid worden gesteld, op de subsidieverlening terug te komen
voor zover de inmiddels vastgestelde begroting dit redelijkerwijs noodzakelijk
maakt.
 Vijfde lid
 Het vijfde lid biedt de mogelijkheid dat uit het fonds uitgaven worden
gedaan ten behoeve van maatregelen in buiten het Nederlandse grondgebied liggende
delen van de stroomgebieddistricten Eems, Maas, Rijn en Schelde. Dit artikel
is primair opgenomen met het oog op maatregelen ter voorkoming dan wel beperking
van overstromingen in Nederland. Het kan hier zowel om studies en onderzoeken
als om fysieke maatregelen gaan.
 Zesde lid
 De uitgaven ten behoeve van het bureau van de deltacommissaris komen ten
laste van het deltafonds.
 Zevende lid (andere uitgaven)
 Het zesde lid heeft de functie van vangnetbepaling. Onder deze bepaling
vallen de uitgaven die niet onder een van de eerder genoemde categorieën
van uitgaven zijn onder te brengen. Uiteraard dienen deze uitgaven in overeenstemming
te zijn met de doelstellingen van het fonds.
 Achtstse lid (nadelig saldo t.l.v. fonds)
 Indien in enig jaar meer uitgaven plaatsvinden dan voor het desbetreffende
jaar zijn begroot komen die ten laste van de begroting van het volgende jaar.
 Onderdeel F
 Met het oog op de uniformiteit wordt het derde lid van 7.23 in overeenstemming
gebracht met de tekst van artikel 7.22d, derde lid.
 Artikel II
 Dit artikel voorziet in de noodzakelijke wijzigingen van de Wet Infrastructuurfonds.
In verband met de oprichting van het deltafonds vinden de «wateruitgaven»
uit het Infrastructuurfonds (d.w.z. voor de natte infrastructuur) voortaan
plaats uit het deltafonds.
 
 Bij de wet van 19 november 1997 tot wijziging van de Wet Infrastructuurfonds is de reikwijdte van het Infrastructuurfonds uitgebreid
met natte infrastructuur. Bij die gelegenheid is de definitie van infrastructuur
(alle onroerende voorzieningen ten behoeve van verkeer en vervoer van personen
en goederen, met inbegrip van de daarbij behorende voorzieningen ten behoeve
van de verkeersveiligheid en de bescherming van het milieu) gewijzigd door
daaraan toe te voegen «en ten behoeve van waterbeheren en waterkeren»
en is daarin «verkeersveiligheid» vervangen door«veiligheid».
 Omdat het onderhavige wetsvoorstel voorziet in de overheveling van de
financiering en bekostiging van infrastructuur ten behoeve van waterveiligheid
en zoetwatervoorziening naar het deltafonds, worden bovenvermelde wijzigingen
ongedaan gemaakt. Het Infrastructuurfonds wordt hiermee weer een fonds voor
de financiering en bekostiging van (onroerende) voorzieningen voor verkeer
en vervoer en bijbehorende voorzieningen ten behoeve van de verkeersveiligheid
en milieubescherming.
 «Verkeersveiligheid» is destijds niet in de Wet Infrastructuurfonds
gedefinieerd. Wel kan uit de memorie van toelichting bij die wet worden afgeleid
dat het begrip ruim wordt opgevat en dat ook bijzondere voorzieningen bijvoorbeeld
ten behoeve van het vervoer van gevaarlijke stoffen, zoals voorzieningen in
tunnels, voorzieningen voor routering, etc. daartoe worden gerekend. Het onderhavige
wetsvoorstel brengt daarin geen verandering.
 Bekostiging van aanleg, verbetering, beheer, onderhoud en bediening van
vaarwegen blijven plaatsvinden uit het Infrastructuurfonds. Het gaat ook hier
immers om voorzieningen voor verkeer en vervoer. De uitgaven dienen wel betrekking
te hebben op de verkeersfunctie van de vaarwegen; uitgaven voor de waterhuishouding
of sanering van vervuilde waterbodems in samenhang met waterveiligheidsmaatregelen
(bijvoorbeeld in het kader van Ruimte voor de Rivier) worden niet uit het
Infrastructuurfonds gedaan, maar worden voortaan bekostigd uit
het deltafonds. Vindt de sanering van de waterbodem echter plaats in het kader
van de verdieping van een vaargeul ten behoeve van de scheepvaartfunctie,
dan wordt deze maatregel bekostigd uit het Infrastructuurfonds.
 
 Met de voorgestelde wijzigingen van artikel 6, eerste lid, onderdeel d,
en artikel 8, zesde lid, wordt beoogd te verduidelijken dat de bedoelde ontvangsten
en uitgaven van het Infrastructuurfonds moeten passen binnen de doelstellingen
van het fonds.
 Artikel III
 Het wetsvoorstel bevat de mogelijkheid om gedurende een periode van tien
jaren gerekend vanaf de inwerkingtreding van de wet te experimenteren met
integrale bekostiging. Dit houdt in dat behalve de uitgaven en subsidies bedoeld
in het voorgestelde artikel 7.22d, uit het fonds eveneens uitgaven kunnen
worden gedaan of subsidies kunnen worden verstrekt ten behoeve van voorzieningen,
maatregelen of onderzoek ter bevordering of bescherming van doelen op de beleidsterreinen
natuur, milieu en ruimtelijke kwaliteit. Voorwaarden zijn dat deze activiteiten
in rechtstreeks verband staan met maatregelen ten behoeve van waterveiligheid
of zoetwatervoorziening en dat er toereikend aanvullend budget beschikbaar
wordt gesteld uit een andere voedingsbron dan de begroting van VenW. Indien
bijvoorbeeld het voornemen bestaat om een investering te doen in verband met
de waterveiligheid, en daarbij tevens maatregelen te treffen ter bescherming
van de natuur of ter bevordering van de ruimtelijke kwaliteit, moeten de kosten
die gepaard gaan met de aspecten die geen betrekking hebben op waterveiligheid
worden gedekt door bijdragen uit een of meer andere rijksbegrotingen of van
eventuele derden. In dit voorbeeld ligt een bijdrage uit de begroting van
het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Voedselkwaliteit respectievelijk
van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieu voor de hand.
 
 Uitgaven die voortvloeien uit verplichtingen jegens derden die zijn aangegaan
binnen de experimenteerperiode, of subsidies die binnen deze periode van tien
jaren zijn aangevraagd, kunnen nog tot twee jaren nadien ten laste van het
fonds worden gebracht (Artikel III, tweede lid).
 Artikel IV
 In artikel I, onderdeel C, wordt voorgesteld aan artikel 4.1 van de Waterwet
een derde lid toe te voegen dat de verplichting bevat om in het nationale
waterplan een langetermijnvisie op te nemen op de gewenste ontwikkelingen
op het terrein van de waterveiligheid en zoetwatervoorziening. Het nationale
waterplan dient om de zes jaren te worden herzien. Het eerste lid van artikel
IV sluit hierbij aan door te bepalen dat de opname van de langetermijnvisie
uiterlijk bij de eerstvolgende zesjaarlijkse herziening van het nationale
waterplan dient plaats te vinden.
 Artikel 12, vierde lid, van de Comptabiliteitswet bepaalt dat een wetsvoorstel
tot vaststelling van een begroting aan de Tweede Kamer wordt aangeboden op
de derde dinsdag in september van het jaar voorafgaande aan het jaar waarop
de begroting betrekking heeft. Indien het onderhavige wetsvoorstel in een
bepaald jaar in werking treedt na de derde dinsdag in september, is het te
laat om nog een ontwerp-begroting van het deltafonds voor het volgende jaar
in te dienen. De eerstvolgende gelegenheid is dan de derde dinsdag van september
in het daaropvolgende jaar. Artikel IV, derde lid, bepaalt om die reden dat
de eerste ontwerp-begroting van het deltafonds op de eerste derde dinsdag
na de inwerkingtreding van de wetsbepalingen die betrekking hebben op het
deltafonds, aan de Tweede Kamer moet worden aangeboden. Omdat volgens artikel
4.10 van de Waterwet het deltaprogramma gelijktijdig met de ontwerp-begroting
aan de Staten-Generaal wordt aangeboden, dient ook uiterlijk op die datum
uitvoering te zijn gegeven aan artikel 4.9 (artikel IV, tweede lid). Artikel
IV, vierde lid, bepaalt dat op reeds ingediende begrotingen de Wet Infrastructuurfonds
van toepassing blijft. Hiermee wordt voorkomen dat op eventuele wijzigingen
van een ingediende begroting het regime van het deltafonds van toepassing
zou worden.
 Het vijfde lid van artikel IV bepaalt dat op subsidieverstrekkingen die
hebben plaatsgevonden krachtens de Wet Infrastructuurfonds het bij of krachtens
die wet bepaalde, zoals dat luidde vóór de inwerkingtreding
van artikel II, van toepassing blijft. Voor subsidieverstrekkingen die reeds
hebben plaatsgevonden, hebben de in artikel II voorgestelde wijzigingen van
de Wet Infrastructuurfonds dus geen gevolgen.
 Artikel V
 Het ligt in de rede dat regering en parlement vinger aan de pols houden
over de werking van de Deltawet waterveiligheid en zoetwatervoorziening in
de praktijk. Naar verwachting zal er na enkele jaren behoefte zijn aan een
evaluatie van de werking van het deltaprogramma en het fonds. Hierbij kunnen
ook de bevindingen van de deltacommissaris een rol spelen. Voor wat betreft
de evaluatietermijn zou, omdat dit voorstel van wet een wijziging van de Waterwet
betreft, in theorie aangesloten kunnen worden bij het moment waarop de evaluatie
van die wet plaatsvindt, d.w.z. vóór eind 2014 (vgl. artikel
10.4 Waterwet). Dit zou echter betekenen dat er erg weinig tijd is om ervaring
op te doen met het bepaalde in het onderhavige voorstel van wet. Om die reden
wordt voorgesteld om, indien dit voorstel van wet tot wet wordt verheven en
in werking treedt, de evaluatie (met uitzondering van artikel III) binnen
vijf jaar na inwerkingtreding te laten plaatsvinden. De evaluatie zal mede
betrekking hebben op de effecten en doeltreffendheid van de subsidies die
zullen worden verstrekt op basis van artikel 7.22d.
 De evaluatie van artikel III zal plaatsvinden uiterlijk op 30 juni
2019. De termijn van 5 jaar wordt te kort geacht voor een evaluatie van de
ervaringen met integrale bekostiging op basis van de experimenteerbepaling,
omdat er binnen die termijn, gezien de voorbereidingstijd die met projecten
gemoeid is, waarschijnlijk te weinig ervaring opgedaan is met integrale bekostiging
om te kunnen evalueren.
 Artikel VI (citeertitel)
 Als citeertitel van deze wet is gekozen voor de titel «Deltawet
waterveiligheid en zoetwatervoorziening». De titel Deltawet is reeds
eerder aan een wet toegekend, te weten aan de Wet van 8 mei 1958, houdende
de afsluiting van de zeearmen tussen de Westerschelde en de Rotterdamsche
Waterweg en de versterking van de hoogwaterkering ter beveiliging van het
land tegen stormvloeden. Het overgangsrecht van die wet is nog van kracht
en het is niet uitgesloten dat daar nog een beroep op kan worden gedaan. Voorts
bevatten andere wetten nog verwijzingen naar de oorspronkelijke Deltawet uit
1958. Onder deze omstandigheden is het onwenselijk de titel Deltawet nogmaals
te gebruiken. De situatie waarin twee wetten met dezelfde titel bestaan, kan
immers tot rechtsonzekerheid leiden. In de voorgestelde titel «Deltawet
waterveiligheid en zoetwatervoorziening» komt de Deltawet als zodanig
herkenbaar terug, aangevuld met de twee onderwerpen waar het advies en de
aanbevelingen van de Deltacommissie primair op gericht zijn: waterveiligheid
en zoetwatervoorziening.
 
 De staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat,
 J. C. Huizinga-Heringa
 
 
 
 
 Wet van 8 mei 1958, houdende afsluiting van de zeearmen tussen de
Westerschelde en de Rotterdamsche Waterweg en de versterking van de hoogwaterkering
ter beveiliging van het land tegen stormvloeden.
 
 
 Richtlijn nr. 2007/60/EG van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober
2007 over beoordeling en beheer van overstromingsrisico’s (PbEU L288).
 
 
 Regeling instelling commissie duurzame kustontwikkeling (Stcrt. 2007,
nr. 179).
 
 
 Samen werken met water. Een land dat leeft, bouwt aan zijn toekomst. Bevindingen
van de Deltacommissie 2008.
 
 
 Kamerstukken II, 2008/09, 31 710 nr. 1.
 
 
 Nationaal Waterplan, ministeries van VenW, VROM en LNV, 22 december
2009.
 
 
 Werken aan toekomst, een aanvullend beleidsakkoord bij «samen werken,
samen leven», Kamerstukken II, 2008/09, 31 070 nr. 24.
 
 
 Kamerstukken II, 2008/09, 31 500, nr. 15.
 
 
 Stb. 2009, 490.
 
 
 Hoewel het programma in de praktijk wordt aangeduid als MIRT, is het in
de Wet Infrastructuurfonds opgenomen onder de naam Meerjarenprogramma Infrastructuur
en Transport (MIT).
 
 
 Kamerstukken II, 2008–09, 31 700A, nr. 41.
 
 
 Kamerstukken II, 2009–10, 32 123A, nr. 86.
 
 
 Kamerstukken II 2009/10, 27 625, nr. 145.
 
 
 Stb. 2009, 489.
 
 
 Stb. 1997, 662.