Vaststelling van de Wet Belastingwet BES (Belastingwet BES); Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk Memorie van toelichting
Datum: 2014-07-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST136376
 2009-2010
 
 32 189
 Vaststelling van de Wet Belastingwet BES (Belastingwet BES)
 
 
 
 
 Nr. 
 3
 MEMORIE VAN TOELICHTING 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Inhoudsopgave
 
 
 blz.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 I.
 
 
 ALGEMEEN
 
 
 1
 
 
 
 
 1)
 Inleiding
 1
 
 
 
 2)
 Totstandkoming van het toekomstig fiscaal stelsel
 5
 
 
 
 
 2.1
 Doelen
 5
 
 
 
 
 2.2
 Hoofdstructuur
 7 
 
 
 
 3)
 BES belastingen
 8 
 
 
 
 4)
 Inhoud van de verschillende hoofdstukken
 12 
 
 
 
 
 4.1
 Vastgoedbelasting
 12
 
 
 
 
 4.2
 Opbrengstbelasting
 13
 
 
 
 
 4.3
 Algemene bestedingsbelasting
 16 
 
 
 
 
 4.4
 Overdrachtsbelasting
 20
 
 
 
 
 4.5
 Formeel belastingrecht
 21
 
 
 
 
 4.6
 Invorderingsrecht
 22 
 
 
 
 
 4.7
 Omzetting spaartegoedenrichtlijn
 23 
 
 
 
 5)
 Inpassing voorgestelde fiscale stelsel voor de BES
eilanden in de Nederlandse rechtsorde
 24
 
 
 
 6)
 Voorkoming van dubbele belasting
 33
 
 
 
 7)
 EU aspecten
 34
 
 
 
 8)
 Uitvoeringsaspecten
 35 
 
 
 
 9)
 Budgettaire aspecten
 35 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 II.
 
 
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING
 
 
 36
 
 
 
 
 
 I. ALGEMEEN
 1) Inleiding
 Het land Nederlandse Antillen bestaat momenteel uit vijf eilandgebieden,
te weten Bonaire, Curaçao, Saba, Sint Eustatius en Sint Maarten. Het
land Nederlandse Antillen houdt op te bestaan. De eilandgebieden Curaçao
en Sint maarten worden, vergelijkbaar met het land Aruba en het land
Nederland, autonome landen in het Koninkrijk der Nederlanden. De huidige eilandgebieden
Bonaire, Sint Eustatius en Saba (hierna: de BES eilanden) worden
een onderdeel van het land Nederland. Deze eilanden worden alle drie een separaat
openbaar lichaam in de zin van artikel 134 van de Grondwet.
 
 Vanwege het feit dat de BES eilanden een onderdeel van het grondgebied
van het land Nederland gaan vormen, behoren zij – na de opheffing van
het land Nederlandse Antillen – tot de Nederlandse rechtsorde. Het thans
op de BES eilanden geldende fiscale stelsel is vervat in Nederlands-Antilliaanse
landsverordeningen. Deze landsverordeningen verliezen na de opheffing van
het land automatisch hun rechtskracht voor het grondgebied van de BES eilanden.
Er zal dan ook een nieuw fiscaal stelsel voor de BES eilanden moeten komen.
De Nederlandse regering wordt op de BES eilanden verantwoordelijk voor alle
taken die volgens het Statuut voor het Koninkrijk der Nederlanden geen aangelegenheid
van het Koninkrijk zijn. Het fiscale stelsel is één van die
aangelegenheden die niet tot de taak van het Koninkrijk der Nederlanden behoren
en valt dientengevolge toe aan de autonome landen in het Koninkrijk. Nederland
wordt derhalve verantwoordelijk voor de inrichting en uitvoering van het fiscale
stelsel op de BES eilanden, voor zover deze taak op rijksniveau wordt belegd.
Voor zover de taak wordt toebedeeld aan de openbare lichamen, vergelijkbaar
met de belastingbevoegdheid van Nederlandse gemeenten, zal de inrichting en
uitvoering van dat deel van het fiscale stelsel behoren tot de verantwoordelijkheid
van het lokale bestuur.
 
 In dit algemeen deel van de memorie van toelichting wordt ingegaan op
het totstandkomingsproces van het nieuwe fiscale stelsel voor de BES eilanden
en de hoofdlijnen van het fiscale stelsel voor de BES eilanden. Vervolgens
wordt ingegaan op de inpassing van het toekomstige fiscale stelsel voor de
BES eilanden in de Nederlandse en Europese rechtsorde. Ten slotte wordt aandacht
besteed aan de Europeesrechtelijke, budgettaire en uitvoeringsaspecten van
dit voorstel van wet.
 
 Het fiscale stelsel zal moeten worden vervat in Nederlandse wetgeving.
In beginsel zou kunnen worden gesteld dat na opheffing van het land Nederlandse
Antillen de Nederlandse fiscale wet- en regelgeving onverkort van toepassing
wordt op de BES eilanden. Echter, in de Slotverklaring van de Miniconferentie van 10 en 11 oktober 2006 (hierna: Slotverklaring)
werd door vertegenwoordigers van de regeringen van Nederland en de Nederlandse
Antillen en de lokale besturen van de eilandgebieden Bonaire, Sint Eustatius
en Saba een ander uitgangspunt geformuleerd. De afspraken uit dit bestuurlijke
akkoord worden in het coalitieakkoord «Samen Werken, Samen Leven»
de basis genoemd voor de verdere uitwerking van de bestuurlijke herinrichting
van het Koninkrijk der Nederlanden. In dit kader
zijn voor het fiscale stelsel de punten 5 en 19 van de Slotverklaring van
belang. In deze punten werd het navolgende opgemerkt:
 
 
 «5. Bij aanvang van de nieuwe staatsrechtelijke
positie zal de Nederlands-Antilliaanse wetgeving die op de drie eilanden van
kracht is, van kracht blijven. Geleidelijk zal deze wetgeving worden vervangen
door Nederlandse wetgeving. Gezien onder meer de bevolkingsomvang van de drie
eilanden, de grote afstand met Nederland en het insulaire karakter zullen
echter van de Nederlandse wetgeving afwijkende voorzieningen worden getroffen.
Er zal zorgvuldig worden geanalyseerd op welke punten afgeweken zal moeten
worden.»
 
 
 
 «19. Er wordt een onderzoek verricht naar
het fiscaal stelsel en het overnemen door de Nederlandse Belastingdienst van
de heffing, de inning en controle van belastingen. Hierbij wordt ook het terrein
douane betrokken. De mogelijkheid en de wenselijkheid voor Sint Eustatius
en Saba om ieder hun «free port» te behouden, zal tevens worden
onderzocht. Als randvoorwaarde geldt dat de fiscale regelgeving
en het fiscale beleid in overeenstemming zijn en blijven met de voor het Koninkrijk
internationaal geldende normen.»
 
 
 Het eerstgenoemde punt (punt 5) uit de Slotverklaring maakt dat na de
ontmanteling van het land de Nederlandse Antillen op de BES eilanden in beginsel
wordt gestart met het Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel en dat ook structureel
kan worden afgeweken van de Nederlandse regelgeving mits voldoende rekenschap
wordt gegeven van de elementen die zijn opgesomd in punt 5. De Raad van State
herhaalt deze redenering expliciet in zijn voorlichting van 18 september
2006 inzake de hervorming van de staatkundige verhoudingen van de Antilliaanse
eilanden binnen het Koninkrijk. In paragraaf 3.2
(pagina 24) stelt de Raad namelijk het volgende: «De
sociaaleconomische omstandigheden van de eilanden en hun directe omgeving
brengen mee dat onverkorte toepassing van de Nederlandse wetgeving op het
gebied van de sociale zekerheid en de belastingen ontwrichtend zou werken.»
 
 Punt 19 van de Slotverklaring markeert echter dat voor de fiscaliteit
van de in punt 5 geformuleerde hoofdregel kan worden afgeweken. In januari
2007 is dan ook in samenspraak met vertegenwoordigers van de eilandgebieden
Bonaire, Saba en Sint Eustatius gestart met een onderzoek naar het toekomstige
fiscale stelsel voor de BES eilanden. Hoewel het onderzoek voornamelijk het
karakter had van een inventarisatie van het bestaande Nederlands-Antilliaanse
fiscale recht, is – aan de hand van deze door de BES eilanden en Nederland
gezamenlijk uitgevoerde inventarisatie – vastgesteld dat het bestaande
Nederlandse fiscale stelsel niet het startpunt kan vormen voor het nieuwe
fiscale stelsel voor de BES eilanden maar ook niet het eindpunt. De door de
Raad van State bedoelde ontwrichtende werking van de integrale invoering van
de Nederlandse fiscale regelgeving, is in het bijzonder te herleiden tot het
voorzieningenniveau, de economische verwevenheid met de andere (grotere) Nederlands-Antilliaanse
eilanden en de regeldruk. Deze punten worden in het navolgende nader toegelicht.
 Voorzieningenniveau
 In de Slotverklaring is in punt 10 overeengekomen dat de hoogte van het
voorzieningenniveau wordt vastgesteld op basis van het niveau zoals voorgesteld
in het Eindadvies van de Commissie van Advies over het solidariteitsfonds (Commissie Havermans). Omdat
het eindadvies stamt uit 2003, is overeengekomen dat een geactualiseerd niveau
het startpunt is voor de hoogte van het voorzieningenniveau op de BES eilanden.
Dit standpunt is door de staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
uitdrukkelijk herhaald tijdens een algemeen overleg op 4 juli 2007. Uiteindelijk is bepaald dat een aanvaardbaar voorzieningenniveau
binnen het land Nederland het uitgangspunt is.
 
 Dit uitgangspunt zal over het algemeen gezien leiden tot een lager voorzieningenniveau
dan in Nederland. Zouden deze niveaus wel aan elkaar gelijk zijn dan is het
zeker niet uit te sluiten dat de BES eilanden te maken zullen gaan krijgen
met een – zeker voor dergelijke kleine gemeenschappen – niet te
verwerken toestroom van immigranten en een forse stijging van de arbeidskosten
met alle financiële en economische gevolgen van dien. De BES eilanden
liggen immers in een regio die op sociaaleconomisch terrein niet vergelijkbaar
is met (met name) de Europese Unie. Het lagere voorzieningenniveau leidt overigens
tot een lagere financieringsbehoefte. Hierdoor kan in vergelijking met Nederland
op de BES eilanden worden gewerkt met lagere tarieven, een smallere grondslag
of een combinatie van beiden. 
 Economische verwevenheid met Curaçao en Sint Maarten
 Vooral vanwege de ligging van de BES eilanden zijn zij economisch nauw
verweven met dichtbij gelegen grotere eilanden die behoren tot het Koninkrijk
der Nederlanden. Immers, voor de aanvoer van goederen en de afname van diensten
zijn Bonaire respectievelijk Sint Eustatius en Saba direct of indirect vrijwel
geheel afhankelijk van Curaçao respectievelijk Sint Maarten. De integrale
invoering van het Nederlandse fiscale stelsel zou geen recht doen aan deze
onderlinge economische verwevenheid met, en afhankelijkheid van, de BES eilanden
ten opzichte van Curaçao en Sint Maarten en zou – zonder aanpassingen –
een nadelig effect (kunnen) hebben op de lokale economieën. Daar komt
bij dat het Nederlandse fiscale stelsel qua opbouw, grondslag en tarief sterk
afwijkt van de fiscale stelsels in de regio. In verband daarmee is het raadzaam
het bestaande Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel als startpunt te nemen
en vanuit dit bestaande stelsel een forse moderniserings- en vereenvoudigingslag
te maken.
 Regeldruk
 In het verlengde van het bovenstaande punt moet worden bedacht dat –
net zoals het Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel – ook het Nederlandse
fiscale stelsel is toegeschreven op de eigen specifieke omstandigheden. Nederland
heeft een open economie en is een integraal onderdeel van één
van de grootste handelsblokken ter wereld. Hierdoor wordt het Nederlandse
fiscale stelsel niet alleen beïnvloed door het Nederlandse besluitvormingsproces.
De complexiteit van de Nederlandse en Europese samenleving is onder andere
terug te lezen in de fiscale regelgeving. Het Nederlandse fiscale stelsel
voorziet in een scala van op maat gesneden fiscale regelingen en daaraan gekoppelde
controlemechanismen. Het Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel is echter
geschreven voor de lokale Caribische omstandigheden en is vanwege die omstandigheden –
en bijvoorbeeld de veel geringere omvang van de Antilliaanse economie ten
opzichte van de omvang van de Nederlandse economie – eenvoudiger vormgegeven.
Hoewel het Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel door allerlei vormen van
technische bijstand vanuit Nederland aanzienlijke gelijkenissen vertoond met
het Nederlandse fiscale stelsel is het Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel
minder complex. Er zijn minder specifieke uitzonderingen wat de controle op
de belastingheffing en de inning minder complex maakt. Desalniettemin levert
ook de Nederlands-Antilliaanse fiscale regelgeving een aanzienlijke administratieve
last op voor burgers en bedrijven op de BES eilanden. Het systeem is immers
niet ontwikkeld voor de BES eilanden, maar voor Nederland en is met het oog
op de economische situatie op Curaçao (en in mindere mate Sint Maarten
en – destijds – Aruba) gemodificeerd. Het stelsel dat resteert,
is weliswaar simpeler dan het in Nederland geldende stelsel maar houdt nog
steeds te weinig rekening met de specifieke omstandigheden van de zeer kleinschalige
BES eilanden. De integrale invoering van het Nederlandse fiscale stelsel of
integrale handhaving van het Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel op de
BES eilanden zou dan ook betekenen dat zowel burgers als bedrijven op de BES
eilanden worden geconfronteerd met aanzienlijke administratieve lasten. Gezien
de bescheiden omvang van de economieën van de drie eilanden zou bij een
goede uitvoering van het nieuwe belastingstelsel door de Nederlandse Belastingdienst
wellicht zelfs het gevaar van overregulering dreigen, hetgeen een verlammend
effect op de BES eilanden zou kunnen hebben. Een nog eenvoudiger fiscaal stelsel
dan het thans op de BES eilanden geldende Nederlands-Antilliaanse fiscale
stelsel is dan ook beter voor de dynamiek van de lokale economieën. 
 
 Ook de integrale overname van het Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel
is – zo is gebleken uit de inventarisatie van het bestaande Nederlands-Antilliaanse
fiscale recht – geen optie. Immers, het Nederlands-Antilliaanse stelsel
is weliswaar een enigszins vereenvoudigde versie van het Nederlandse fiscale
stelsel maar is op een aanzienlijk aantal punten (zeer) verouderd en voor
de BES eilanden – gezien hun bescheiden schaal – nog veel te ingewikkeld.
Het staatkundige vernieuwingsproces wordt dan ook te baat genomen om startend
vanuit het bestaande Nederlands-Antilliaanse fiscale recht een nieuw fiscaal
stelsel te ontwikkelen dat zowel modern als eenvoudig is. Zo kan worden gewaarborgd
dat in het toekomstige fiscale stelsel voor de BES eilanden voldoende rekening
wordt gehouden met de bescheiden schaal van de BES eilanden alsmede met de
specifieke Caribische omstandigheden waarin de BES eilanden zich bevinden.
 
 Vanwege het voorgaande is er dan ook voor gekozen de wetgeving die moet
resulteren in een nieuw fiscaal stelsel voor de BES eilanden niet mee te laten
lopen in het interdepartementale traject. Dit interdepartementale traject
omvat twee stappen. Allereerst worden alle relevante Nederlands-Antilliaanse
landsverordeningen omgezet in Nederlandse wetten. Vervolgens worden in een
grote aanpassingswet alle noodzakelijke wijzigingen aangebracht zodat het
hiervoor bedoelde nieuwe Nederlandse recht toepasbaar is in de nieuwe staatkundige
situatie. De gekozen aanpak waarborgt dat de in het toekomstige fiscale stelsel
voor de BES eilanden vervatte beleidsmatige keuzes duidelijk inzichtelijk
worden gemaakt. Deze beleidskeuzes, meestal ingegeven in het kader van modernisering
en vereenvoudiging, overstijgen de veelal beleidsarme omzetting van Nederlands-Antilliaanse
regelgeving in Nederlandse regelgeving zoals voorzien in het interdepartementale
traject. Ten slotte heeft een separaat fiscaal traject als bijkomend voordeel
dat voor zowel burgers, bedrijven en overheid de toekomstige fiscale regelgeving
voor de BES eilanden alsmede de beraadslaging in het parlement over die fiscale
regelgeving (relatief) eenvoudig ontsluitbaar is.
 2) Totstandkoming van het toekomstig fiscaal stelsel
 Het nieuwe fiscale stelsel voor de BES eilanden wordt vormgegeven door
middel van onderhavig voorstel van wet, het wetsvoorstel Douane- en Accijnswet
BES alsmede de fiscale onderdelen zoals deze zijn vervat in de wetsvoorstellen
Invoeringswet BES en Aanpassingswet BES. Dit betekent dat de parlementaire
toetsing plaatsvindt in de Staten-Generaal, terwijl de inwoners van de BES
eilanden tot het moment van ingang van de nieuwe staatkundige verhoudingen
stemrecht hebben voor de Staten van de Nederlandse Antillen. Daarom zijn de
lokale overheden van de eilandgebieden Bonaire, Sint Eustatius en Saba nauw
betrokken geweest bij de vormgeving van het nieuwe fiscale stelsel. De totstandkoming
van dit voorstel van wet is voorafgegaan door verschillende overleggen met
als doel het bereiken van zoveel mogelijk consensus over de invulling van
het nieuwe fiscale stelsel. De Nederlands-Antilliaanse overheid is bij de
meeste overleggen als waarnemer aanwezig geweest.
 2.1) Doelen
 Tijdens het proces zijn een aantal doelen geïdentificeerd die leidend
zijn geweest bij de verdere invulling van het toekomstige fiscale stelsel
voor de BES eilanden.
 Voldoende opbrengst
 De toekomstige opbrengst van de in de nieuwe staatkundige verhouding op
de BES eilanden geldende belastingen zal op macroniveau gelijk moeten
zijn aan de bestaande opbrengst van de nu op de BES eilanden geldende belastingen.
De totale opbrengst van thans geldende landsbelastingen (exclusief de grondbelasting)
ligt voor alle drie de eilanden tezamen omgerekend op om en nabij USD 42 miljoen
(zie totalen in de budgettaire tabellen bij dit wetsvoorstel en het wetsvoorstel
Douane- en Accijnswet BES). Deze opbrengst zal grosso modo ook de macro opbrengst
van het toekomstige fiscale stelsel moeten zijn.
 Uitvoerbaarheid
 De BES eilanden hebben gezamenlijk slechts 18 000 inwoners en hebben
een gezamenlijke oppervlakte van 322 vierkante kilometer (zie tabel 5). Alleen
al hierom is de omvang van de gezamenlijke economieën van de eilanden
(bijvoorbeeld uitgedrukt als bruto binnenlandse product) bescheiden in vergelijking
met de omvang van de Nederlandse economie (zie hiervoor onderdeel 5 van dit
algemene deel van de memorie van toelichting). Hoewel de wetgeving vanzelfsprekend
moet passen binnen het Nederlandse rechtsstelsel, ligt het vanwege de bescheiden
omvang van de economie van de BES eilanden voor de hand het fiscale stelsel
zo eenvoudig mogelijk vorm te geven. Een eenvoudig fiscaal stelsel is van
belang voor de burgers van de BES eilanden en het lokale bedrijfsleven.
 Draagvlak op de eilanden
 Door het bestaande Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel als startpunt
te nemen, wordt deels tegemoet gekomen aan de wens om draagvlak te creëren
bij de bevolking van de BES eilanden. Immers, de hoofdlijn van het fiscale
stelsel is bekend bij de ingezetenen (burgers en bedrijven) van de BES eilanden.
De verdere vereenvoudiging die wordt doorgevoerd, verstrekt dit draagvlak
bij de lokale bevolking en het lokale bedrijfsleven.
 
 Daarnaast leeft bij de inwoners van de BES eilanden de vrees dat zij –
los van de herkenbaarheid van de wetgeving – toch worden geconfronteerd
met een fiscaal stelsel dat voor hen een achteruitgang in besteedbaar inkomen
tot gevolg heeft. Zoals eerder opgemerkt, wordt als uitgangspunt gehanteerd
dat de opbrengst van het toekomstige fiscale stelsel op de BES eilanden gelijk
is aan de opbrengst van de thans op de BES eilanden geldende lands- en eilandsbelastingen.
Het voorgaande betekent dat wordt gestreefd naar een gelijke belastingdruk
op macroniveau. Het streven naar een gelijke belastingdruk op macroniveau
betekent echter niet dat voor de ingezetenen van de BES eilanden op individueel
niveau geen verhoging of verlaging van de belastingdruk zal kunnen optreden.
De vereenvoudiging en modernisering van het thans geldende Nederlands-Antilliaanse
fiscale stelsel kan gevolgen hebben voor de grondslagen en tarieven, waardoor –
vanwege accentverschuivingen in het fiscale beleid – belastingplichtigen
op individueel niveau te maken kunnen krijgen met een daling of juist een
stijging van het besteedbare inkomen. Desalniettemin wordt geprobeerd onredelijke
en onwenselijke verschuivingen te voorkomen. Op deze wijze wordt eveneens
een zo groot mogelijk draagvlak op de BES eilanden nagestreefd.
 Stimulansen ter bevordering van lokaal ondernemerschap
 Het huidige Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel bevat stimulansen
ter bevordering van het ondernemerschap. De vraag rijst of deze bestaande
regelingen één op één moeten worden overgenomen.
De indruk bestaat dat deze regelingen niet altijd even goed zijn toegeschreven
op de specifieke situatie van de drie kleinere eilanden (Bonaire, Sint Eustatius
en Saba) maar met name zijn gericht op Curaçao en in mindere mate Sint
Maarten.
 
 Gedurende het proces is naar voren gekomen dat de BES eilanden weliswaar
hechten aan een fiscaal stelsel dat een flinke bijdrage levert aan het vestigingsklimaat voor duurzame activiteiten op de eilanden, maar dat
de bestaande Nederlands-Antilliaanse stimuleringsregelingen aan een heroverweging
moeten worden onderworpen. Dit zou betekenen dat het nieuwe fiscale stelsel
voor de BES eilanden zo min mogelijk specifieke regelingen zou moeten kennen.
Alleen zo kan worden gewerkt aan de verlaging van het tarief van met name
de inkomstenbelasting en de afschaffing van de winstbelasting.
 2.2) Hoofdstructuur
 Na de formulering van deze doelen heeft in het kader van het eerdergenoemde
Slotverklaring voortvloeiende onderzoek een gezamenlijke inventarisatie plaatsgevonden
van het bestaande Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel. Aan de hand van
deze inventarisatie hebben enkele gesprekken plaatsgevonden over de verdere
invulling van het toekomstige fiscale stelsel voor de BES eilanden. Deze gesprekken
zijn vooral aangegrepen om zoveel mogelijk kennis te vergaren over het bestaande
Nederlands-Antilliaanse belastingrecht. Uiteindelijk resulteerden deze gesprekken
in juni 2008 in een bestuurlijk akkoord tussen de BES eilanden en Nederland
over de hoofdstructuur van het fiscale stelsel.
 
 In dit bestuurlijke akkoord is overeengekomen dat het toekomstige fiscale
stelsel voor de BES eilanden zal bestaan uit Rijksbelastingen en lokale belastingen.
De opbrengst van de Rijksbelastingen die op de BES eilanden wordt gerealiseerd,
vloeit in de algemene middelen, evenals de opbrengst uit Rijksbelastingen
die in het in Europa gelegen deel van het land Nederland worden geheven. De
opbrengsten uit de lokale belastingen zijn – net als de opbrengst uit
belastingen die worden geheven door Nederlandse decentrale overheden –
ter vrije aanwending op de begroting van het openbare lichaam. De bestaande
Nederlands-Antilliaanse landsbelastingen gelden als startpunt. Vervolgens
werd in een bestuurlijke akkoord in januari 2009 tussen de BES eilanden en
Nederland overeengekomen dat het proces eveneens aangegrepen dient te worden
om een forse vereenvoudigingsslag door te voeren zonder daarbij afbreuk te
doen aan eerdere akkoorden. In beginsel blijft het bestaande Nederlands-Antilliaanse
fiscale stelsel startpunt voor het nieuwe stelsel maar dat neemt niet weg
dat met het oog op de versterking van de lokale economieën en de zelfredzaamheid
van de burger forse inhoudelijke afwijkingen van het bestaande Nederlands-Antilliaanse
stelsel kunnen worden doorgevoerd. Uiteindelijk kenmerkt het nieuwe fiscale
stelsel zich door drie elementen, te weten:
 1) eenvoud;
 2) brede grondslagen, lage tarieven, en
 3) een verschuiving in de belastingmix van directe belastingen naar indirecte
belastingen.
 
 Op deze wijze is het benodigde draagvlak gecreëerd voor het onderhavige
wetsvoorstel bij de lokale bestuurders van de BES eilanden. De Nederlandse
minister of staatssecretaris van Financiën wordt namens het Nederlandse
kabinet politiek verantwoordelijk voor de opstelling en het onderhoud van
de wetgeving betreffende de Rijksbelastingen. Ook wordt hij vanaf het moment
van ingang van de nieuwe staatkundige verhoudingen politiek verantwoordelijk
voor de uitvoering (heffing, inning en controle) van de Rijksbelastingen,
die dan ook zal worden verricht door de Nederlandse rijksbelastingdienst.
De politieke verantwoording is de Nederlandse minister of staatssecretaris
van Financiën verschuldigd aan de Tweede en Eerste Kamer der Staten Generaal.
Om te voorkomen dat de indruk zou ontstaan dat op de BES eilanden dezelfde
Rijksbelastingen worden geheven als in het Europese deel van Nederland, wordt
het gebruik van het begrip «Rijksbelastingen» achterwege gelaten.
In de BES eilanden worden zogenoemde BES belastingen, accijnzen
en invoerrechten geheven. Op deze manier wordt aan de hand van de naamgeving
al inzichtelijk gemaakt dat deze belastingen enkel worden geheven in de nieuwe
openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba.
 
 De op de BES eilanden geldende eilandsbelastingen worden in de Wet financiën
openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba
(hierna: Wet FinBES) opgesomd als mogelijke lokale belastingen. Voor een toelichting
op de gemaakte keuzes ten aanzien van de lokale belastingen die na de ontmanteling
van het land Nederlandse Antillen op de BES eilanden kunnen gaan gelden, wordt
verwezen naar het wetsvoorstel betreffende de Wet FinBES.
 3) BES belastingen
 In dit voorstel van wet wordt één gezamenlijke «Belastingwet
BES» ingevoerd, waarin per hoofdstuk – conform de systematiek
van de Wet op Belastingen van Rechtsverkeer 1970 – de bepalingen van
een belastingsoort zijn opgenomen. Dit voorstel van wet bevat tevens de formeelrechtelijke
inbedding van deze BES belastingen (alsmede het van toepassing zijnde invorderingsrecht).
Dit voorstel van wet is op de drie eilanden onverkort van toepassing.
 
 Het nieuwe fiscale stelsel voor de BES eilanden omvat echter meer dan
het onderhavige voorstel van wet en de eerdergenoemde lokale belastingen.
Ook zullen er specifiek voor de BES eilanden geldende invoerrechten en accijnzen
worden geheven. De invoerrechten en de accijnzen worden echter niet opgenomen
in dit wetsvoorstel maar in een apart wetsvoorstel: «Douaneen Accijnswet
BES». De reden hiervoor is tweeledig. Allereerst kent het huidige Nederlands-Antilliaanse
douanerecht een eigen formeelrechtelijk kader. Dit formele douanerecht is
momenteel ook van toepassing op de heffing van accijnzen bij invoer. Daarnaast
zijn de BES eilanden en Nederland in punt 19 van de Slotverklaring overeengekomen
dat «(d)e mogelijkheid en de wenselijkheid voor Sint
Eustatius en Saba om ieder hun «free port» te behouden, ... tevens
word(t) onderzocht». Sint Eustatius en Saba zijn momenteel
een zogenoemde «free port» hetgeen betekent dat op deze eilanden
geen invoerrechten en alleen een accijns op benzine wordt geheven, terwijl
op Bonaire wel invoerrechten en accijnzen op benzine, bier, gedistilleerd
en sigaretten worden geheven. De vraag rijst of dit bestaande verschil op
het terrein van de invoerrechten en accijnzen tussen Bonaire enerzijds en
Sint Eustatius en Saba anderzijds moet of kan blijven gehandhaafd in het toekomstige
stelsel voor de BES eilanden. Deze vraag zal in het wetsvoorstel Douane- en
Accijnswet BES nader worden behandeld. In deze toelichting wordt dan ook enkel
ingegaan op de BES belastingen met uitzondering van de invoerrechten en de
accijnzen alsmede de formeelrechtelijke inbedding hiervan (inclusief het toepasselijke
invorderingsrecht en de spaartegoedenregelgeving). Voor een toelichting betreffende
de invoerrechten en de accijnzen alsmede de formeelrechtelijke inbedding van
deze twee heffingen wordt verwezen naar het wetsvoorstel Douane- en Accijnswet
BES.
 
 Beide wetsvoorstellen vormen tezamen met de inkomsten- en loonbelasting
die zijn opgenomen in de Invoeringswet BES en de Aanpassingswet BES het nieuwe
fiscale stelsel voor de BES eilanden. De thans op de BES eilanden geldende
Landsverordening op de inkomstenbelasting 1943 en de Landsverordening op de
loonbelasting 1976 worden, naar aanleiding van het advies van de Raad van
State op het oorspronkelijke voorstel van wet betreffende de invoering van
de Belastingwet BES, door middel van de Invoeringswet BES voor een tussenperiode
omgezet in de Wet inkomstenbelasting BES en de Wet loonbelasting
BES. Vervolgens wordt door middel van de Aanpassingswet BES de wettekst van
de Wet inkomstenbelasting BES en de Wet loonbelasting BES in lijn gebracht
met de toekomstige staatkundige verhoudingen (onder ander door de vervanging
van het begrip Nederlandse Antillen) en de bepalingen in de wetsvoorstellen
Belastingwet BES en Douane- en Accijnswet BES. Na verloop van die tussenperiode
zal een nieuwe inkomsten- en loonbelasting worden ingevoerd in de voor de
definitieve inkomsten- en loonbelasting gereserveerde hoofdstukken II en III
van de Belastingwet BES. Op dat moment kunnen de Wet inkomstenbelasting BES
en de Wet loonbelasting BES komen te vervallen. Deze inkomsten- en loonbelasting
zal worden gebaseerd op de bestaande Nederlandse regelgeving, maar zal wel
worden vereenvoudigd en afgestemd op de bijzondere kenmerken van deze eilanden
in vergelijking tot het Europese deel van Nederland.
 
 Schematisch betekent dit dat het toekomstige fiscale stelsel voor de BES
eilanden – ten opzichte van het fiscale stelsel in Nederland –
als volgt zal zijn samengesteld.
 Tabel 1. Overzicht fiscaal stelsel voor Europees deel
van Nederland en voor BES eilanden 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nederlandse rijksbelastingen in Nederland
 Voorgesteld fiscaal stelsel op de BES eilanden 
 
 
 
 
 1.
 Wet inkomstenbelasting
2001
 Wet IB BES (Hoofdstuk II van de Belastingwet
BES wordt gereserveerd voor de inkomstenbelasting) 
 
 
 2.
 Wet op de loonbelasting
1964
 Wet LB BES (Hoofdstuk III van de Belastingwet
BES wordt gereserveerd voor de loonbelasting) 
 
 
 3.
 Wet op de vennootschapsbelasting
1969
 
 Indien de vestigingsplaatsfictie
niet van toepassing is: • Hoofdstuk
IV van de Belastingwet BES (Vastgoedbelasting) Indien de vestigingsplaatsfictie van toepassing is: • Wet
op de vennootschapsbelasting 1969 
 
 
 4.
 Wet op de dividendbelasting
1965
 
 Indien de vestigingsplaatsfictie
niet van toepassing is: • Hoofdstuk
V van de Belastingwet BES (Opbrengstbelasting) Indien de vestigingsplaatsfictie van toepassing is: • Wet
op de dividendbelasting 1965 
 
 
 5.
 Wet op de omzetbelasting
1968
 Hoofdstuk VI van de Belastingwet BES (Algemene
bestedingsbelasting)
 
 
 6.
 Hoofdstuk II van de
Wet op belastingen van rechtsverkeer 1970
 Hoofdstuk
VII van de Belastingwet BES (Overdrachtsbelasting) 
 
 
 7.
 Invorderingswet 1990
 Titel 5 van Hoofdstuk VIII van de Belastingwet
BES (Invorderingsrecht)
 
 
 8.
 Algemene wet inzake
rijksbelastingen en de Algemene wet bestuursrecht
 Hoofdstuk I en Hoofdstuk VIII van de Belastingwet BES met uitzondering van
titel 5 (Overig formeel belastingrecht en beroep in belastingzaken) 
 
 
 9.
 Hoofdstuk 1A van de
Wet op de internationale bijstandsverlening bij de heffing van belastingen
 Hoofdstuk IX van de Belastingwet BES (Spaartegoeden)
 
 
 10.
 Algemene douanewet,
Communautair douanewetboek en overige communautaire regelgeving
 Hoofdstuk II van de Douane- en Accijnswet BES (Formeel douanerecht) &
Hoofdstuk III van de Douane- en Accijnswet BES (Invoerrechten) 
 
 
 11.
 Wet op de accijns
 Hoofdstuk IV van de Douane- en Accijnswet BES
(Accijnzen) 
 
 
 12.
 Successiewet 1956
 
 Nederlanders die minder dan
tien jaar op de BES eilanden wonen: • Successiewet 1956 Overig • N.v.t. 
 
 
 13.
 Belasting op personenauto’s
en motorrijwielen
 Verhoogd ABB-tarief in hoofdstuk
VI van de Belastingwet BES voor personenauto’s
 
 
 14.
 Kansspelbelasting
 Lokale belasting1
 
 
 15.
 Assurantiebelasting
 Verhoogd ABB-tarief in hoofdstuk VI van de Belastingwet
BES voor verzekeringen 
 
 
 16.
 Belastingen op milieugrondslag
 N.v.t. 
 
 
 17.
 Verbruiksbelasting
van alcoholvrije dranken
 N.v.t. 
 
 
 18.
 Belasting op zware
motorrijtuigen
 N.v.t. 
 
 
 19.
 Motorrijtuigenbelasting
 Lokale belasting2
 
 
 
 
 
 1 Zie artikel 57 van het wetsvoorstel Wet financiën
openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba (kamerstukken II 2008/09,
31 958, nr. 2).
 
 2 Zie artikel 55 van het wetsvoorstel Wet financiën
openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba (kamerstukken II 2008/09,
31 958, nr. 2).
 
 Uit het voorgaande blijkt dat in het voorgestelde fiscale stelsel voor
de BES eilanden in het bijzonder een successiebelasting en een traditionele
winstbelasting ontbreekt, hetgeen in het navolgende nader zal worden toegelicht.
 Winstbelasting
 Het achterwege laten van de traditionele winstbelasting is in de eerste
plaats ingegeven door de te verwachten disbalans tussen enerzijds de opbrengsten
van de winstbelasting en anderzijds de administratieve lasten voor het bedrijfsleven
en de uitvoeringskosten voor het uitvoeringsapparaat. Immers, de opbrengst
van de huidige winstbelasting op de BES eilanden is bescheiden te noemen (omstreeks
USD 3,2 miljoen, zie budgettaire tabel in paragraaf 7 van dit
algemeen deel van de memorie van toelichting). Daar tegenover staat een groeiende
druk op de grondslag van de winstbelasting. Door de steeds verdergaande internationalisering
van de wereldeconomie en het fluïde karakter van kapitaalstromen zien
overheden zich in het kader van de winstbelasting meer en meer genoodzaakt
grondslagbeschermingsmaatregelen te nemen. Zonder deze maatregelen zou de
grondslag van de winstbelasting worden uitgehold en de opbrengst dientengevolge
sterk afnemen. Aan de andere kant hebben grondslagbeschermingsmaatregelen
nogal eens een verzwaring van de administratieve last voor het bedrijfsleven
tot gevolg, hetgeen weer op gespannen voet staat met één van
de hiervoor genoemde doelen, namelijk dat het nieuwe fiscale stelsel een bijdrage
moet leveren aan de stimulering van duurzaam ondernemerschap op de BES eilanden.
Ook nemen door deze grondslagbeschermingsmaatregelen de uitvoeringslasten
voor de belastingautoriteiten toe. Om nu te voorkomen dat ter handhaving van
de bescheiden opbrengst van de winstbelasting, de uitvoering door de lokale
belastinginspecteurs, ontvangers en controleurs een onevenredig deel van de
in totaal beschikbare tijd in beslag gaat nemen waardoor andere – eenvoudiger
uit te voeren – belastingen eveneens in de knel komen, wordt de traditionele
winstbelasting in zijn geheel achterwege gelaten. Dit levert een zeer forse
administratieve lastenreductie op voor het lokale bedrijfsleven, hetgeen onmiskenbaar
een positief effect heeft op de ontwikkeling van duurzaam, reëel, ondernemerschap.
 
 Desalniettemin moet het achterwege laten van de winstbelasting geen aanleiding
geven om een gat te laten vallen van USD 3,2 miljoen. Ook mag het achterwege
laten van een winstbelasting niet leiden tot spanning met het thans Koninkrijksbreed
geldende commitment dat het van toepassing zijnde fiscale stelsel
internationaal aanvaardbaar dient te zijn. Ter waarborging van de internationale
aanvaardbaarheid worden ter vervanging van de winstbelasting twee andere heffingen
voorgesteld, te weten:
 1) een forfaitaire heffing over de op de BES eilanden gelegen onroerende
zaken die dat een lichaam in eigendom heeft (vastgoedbelasting) en
 2) een heffing over winstuitdelingen van op de BES eilanden gevestigde
lichamen, stichtingen, verenigingen en coöperaties (opbrengstbelasting).
 
 Daarnaast is voorzien in een antimisbruikregeling die beoogt te bereiken
dat het achterwege laten van een traditionele winstbelasting op de BES eilanden
in het bijzonder kan worden gericht op het behoud van het lokale bedrijfsleven
en het aantrekken (en behouden) van reëel bedrijfsleven dat wil investeren
en werkgelegenheid wil creëren op de BES eilanden. Dit wordt vormgegeven
door middel van een vestigingsplaatsfictie waardoor enkel lichamen die zijn
toegelaten tot een handels- en dienstenentrepot (opgenomen in hoofdstuk V
van de Douane- en Accijnswet BES) of bij beschikking op de BES eilanden geacht
worden te zijn gevestigd (volgens de voorwaarden zoals opgenomen in artikel
5.2) belastingplichtig zijn voor de opbrengstbelasting. Alle andere op de
BES eilanden gevestigde lichamen worden – voor de toepassing van de
dividendbelasting en vennootschapsbelasting – geacht te zijn gevestigd
in Nederland. De Wet op de vennootschapsbelasting 1969 en de Wet op de dividendbelasting
1965 zullen hierop eveneens worden aangepast. Hierdoor wordt bijvoorbeeld
bereikt dat kasgeldvennootschappen, (passieve) beleggingsvennootschappen en
doorstromerlichamen in de Nederlandse vennootschapsbelasting en dividendbelasting
worden betrokken.
 Successiebelasting
 De Nederlands-Antilliaanse Successiebelastingverordening 1908 is meer
dan een eeuw oud en is sindsdien niet meer grondig herzien. Hierdoor biedt
de heffing een aanzienlijke hoeveelheid ontgaansmogelijkheden. Het voorgaande
heeft er toe geleid dat de opbrengst van de successiebelasting de laatste
jaren nagenoeg nihil is geworden hetgeen er toe heeft geleid dat de successiebelasting
op de BES eilanden helemaal in onbruik is geraakt.
Hiermee lopen de BES eilanden op dit moment in de Caribische regio zeker niet
uit de pas. Uit gegevens van het «International Bureau for Fiscal Documentation»
blijkt dat Anguilla, Antigua & Barbuda, de Bahamas, Barbados, Bermuda,
de Britse Maagdeneilanden, Dominica, Jamaica, Saint Kitts & Nevis, Saint
Lucia, Saint Vincent & the Grenadines, Trinidad & Tobago en de Turks &
Caicos Eilanden geen schenkings- of successiebelasting kennen. De voortzetting
van de Nederlands-Antilliaanse Successiebelastingverordening 1908 is dan ook
geen optie. Ook de invoering van de Successiewet 1956 op de BES eilanden is
geen optie omdat daarmee de drie kleine samenlevingen met een ingewikkelde
regeling zouden worden geconfronteerd.
 
 Desalniettemin wordt benadrukt dat ondanks het voorgaande het buitenkansbeginsel
niet uit het oog wordt verloren. Echter, met het oog op de ligging in het
Caribische gebied en de gewenste eenvoud van het fiscale stelsel op de BES
eilanden is aan dit beginsel geen invulling gegeven door middel van een successiebelasting
maar door drie specifieke maatregelen. Zo wordt in de Belastingregeling voor
het land Nederland – anders dan in de thans in relatie met de BES eilanden
geldende Belastingregeling voor het Koninkrijk – niet voorzien in de
verkorting van de in artikel 3, eerste lid, van de Successiewet 1956 opgenomen
tienjaarstermijn. Hierdoor kunnen schenkingen door en nalatenschappen van
op de BES eilanden wonende Nederlanders die Nederland minder dan tien jaar
voorafgaand aan de schenking of het overlijden metterwoon hebben verlaten
nog in de heffing van de Nederlandse Successiewet 1956 worden betrokken.
Vervolgens wordt in hoofdstuk V van de Belastingwet BES voorgesteld om iedere
uitdeling van een Stichting Particulier Fonds ongeacht de woon- of vestigingsplaats
van de verkrijgers in de heffing van de opbrengstbelasting te betrekken. Ten
slotte is in hoofdstuk VII van de Belastingwet BES voorgesteld de schenking
of erfrechtelijke verkrijging van op de BES eilanden gelegen onroerende zaken
ongeacht de woon- of vestigingsplaats van de verkrijgers te belasten met overdrachtsbelasting.
In Nederland is in een dergelijk geval geen sprake van heffing van overdrachtsbelasting
om cumulatie met het verschuldigde schenkings- of successierecht te voorkomen.
 4) Inhoud van de verschillende hoofdstukken
 De Belastingwet BES omvat tien hoofdstukken, te weten I) inleidende bepalingen;
II) inkomstenbelasting; III) loonbelasting; IV) vastgoedbelasting; V) opbrengstbelasting;
VI) algemene bestedingsbelasting; VII) overdrachtsbelasting; VIII) formeel
belastingrecht en invordering van BES belastingen; IX) spaartegoeden, en X)
slotbepalingen. Omdat de gereserveerde hoofdstukken voor de inkomsten- en
loonbelasting nog leeg zijn (zie het voorgaande), bevat dit wetsvoorstel de
navolgende belastingmiddelen:
 1) vastgoedbelasting;
 2) opbrengstbelasting;
 3) algemene bestedingsbelasting, en
 4) overdrachtsbelasting.
 
 In het vervolg van het algemene deel van deze memorie van toelichting
worden, met uitzondering van de hoofdstukken II en III, kort de hoofdpunten
geschetst van de verschillende hoofdstukken. Hierbij moet wel worden aangetekend
dat hoofdstuk I vanwege de beperkte omvang wordt toegelicht tezamen met hoofdstuk
VIII in het onderdeel «formeel belastingrecht en invordering van BES
belastingen». Vanwege de beperkte belang van hoofdstuk X wordt voor
dit hoofdstuk volstaan met enkel een artikelsgewijze toelichting. Achtereenvolgens
wordt dan ook ingegaan op de hoofdlijnen van hoofdstuk IV (vastgoedbelasting),
V (opbrengstbelasting), VI (algemene bestedingsbelasting), VII (overdrachtsbelasting),
I & VIII (formeel belastingrecht en invordering van BES belastingen) en
IX (spaartegoeden).
 4.1) Vastgoedbelasting
 De vastgoedbelasting is een nieuwe heffing en belast het rendement op
grond en de daarop aanwezige onroerende za(a)k(en). Het hiervoor genoemde
rendement wordt forfaitair vastgesteld. De heffingsgrondslag is een vast percentage –
4% – van de waarde in het economische verkeer van de in eigendom
zijnde onroerende zaak. De waarde in het economische verkeer wordt vastgesteld
aan de hand van dezelfde waarderingsgrondslagen die gaan gelden voor de grondbelasting.
De grondbelasting is een lokale belasting die de openbare lichamen op grond
van het wetsvoorstel Wet FinBES mogen heffen. Vervolgens wordt over dit forfaitaire
rendement een vast tarief van 20% toegepast. De vastgoedbelasting wordt
geheven van alle personen (zowel natuurlijke personen als rechtspersonen)
die eigenaar zijn van op een de BES eilanden gelegen onroerende zaak. Indien
een persoon slechts gedeeltelijk eigenaar is van de onroerende zaak, wordt
hij voor dat gedeelte in de heffing betrokken.
 
 Het grote voordeel van deze heffing ten opzichte van de thans bestaande
traditionele winstbelasting is dat de opbrengst van de traditionele winstbelasting
sterk afhankelijk is van de economische conjunctuur. Vandaar dat is gezocht
naar een heffing met een stabiele opbrengst die daarnaast veel
minder gemakkelijk is te ontgaan en waarvoor het opzetten van ontgaansconstructies
erg moeilijk is. Hoewel de waarde van een onroerende zaak in economisch moeilijke
tijden een neerwaartse beweging kan maken, is deze beweging onvergelijkbaar
met de neerwaartse (en uiteraard omgekeerd ook de opwaartse) volatiliteit
van bedrijfsresultaten. Daar komt bij dat onroerende zaken – in tegenstelling
tot winst – niet kunnen worden verplaatst buiten de BES eilanden.
 
 Echter, zonder aanvullende maatregelen zou de nieuwe heffing ook neerslaan
bij een groep belastingplichtigen die geen profijt heeft van het achterwege
laten van de traditionele winstbelasting. Het voorgaande heeft er toe geleid
dat in dit voorstel is opgenomen dat de onroerende zaken die in het kader
van de Wet inkomstenbelasting BES kwalificeren als eigen woning of behoren
tot het ondernemingsvermogen van een IB onderneming worden vrijgesteld van
deze heffing. Gelet op de specifieke situatie op de BES eilanden is daarnaast
nog een aantal andere vrijstellingen opgenomen, onder meer voor inwoners van
de BES eilanden die het genot hebben van een niet als eerste woning in gebruik
zijnde onroerende zaak waarvan de waarde minder dan USD 50 000 bedraagt.
De heffing slaat hierdoor uiteindelijk in het bijzonder neer bij eigenaren
van zogenoemd bedrijfsvastgoed en niet ingezetenen van de openbare lichamen
Bonaire, Sint Eustatius en Saba die één of meerdere op de BES
eilanden gelegen onroerende zaken in hun bezit hebben (veelal tweede huizen).
De eerstgenoemde groep is grosso modo dezelfde groep als de groep die als
gevolg van dit voorstel wordt geconfronteerd met de lastenverlichting door
het achterwege laten van de traditionele winstbelasting. De tweede groep zijn
veelal vermogende natuurlijke personen die doorgaans niet belastingplichtig
zullen zijn voor de inkomstenbelasting of de loonbelasting en dientengevolge –
afgezien van de op de consumptie van goederen en diensten drukkende heffingen
en eventuele lokale heffingen – geen belasting betalen op de BES eilanden.
Op deze wijze wordt meer evenwicht aangebracht in de verdeling van de belastingdruk
over verschillende groepen op de BES eilanden (een verschuiving van ingezetenen
naar niet-ingezetenen). Overigens worden in de Wet inkomstenbelasting BES
de inkomsten uit onroerende zaken niet meer aangemerkt als belastbare inkomsten
uit vermogen. Op deze wijze wordt een samenloop van de heffing van inkomstenbelasting
(over de daadwerkelijk genoten huurpenningen ter zake van de verhuur van een
op de BES eilanden gelegen onroerende zaak) en de heffing van vastgoedbelasting
voorkomen.
 4.2) Opbrengstbelasting
 De Landsverordening op de dividendbelasting 2000 wordt als basis genomen
voor de opbrengstbelasting en omgezet in hoofdstuk V van dit wetsvoorstel,
waardoor vanaf het moment van ingang van de nieuwe staatkundige verhoudingen
op de BES eilanden een belasting op onder meer dividenden zal worden geheven.
Op dit moment kent de Nederlandse Antillen weliswaar formeel een dividendbelasting
maar deze is nooit in werking getreden. De opbrengstbelasting is echter ruimer
dan de dividendbelasting. Naast dat de uitkering van winst door in de openbare
lichamen Bonaire, Sint Eustatius of Saba gevestigde lichamen aan zijn aandeelhouders
wordt belast, vallen ook betalingen van onder andere stichtingen (waaronder
de zogenoemde Stichtingen Particulier Fonds) onder het bereik van de opbrengstbelasting.
De ontvanger van het dividend of de betaling (hierna: opbrengst) is belastingplichtige
en het lichaam is de inhoudingsplichtige. Over de opbrengst wordt in beginsel
ongeacht de woonplaats van de aandeelhouder, 5% belasting ingehouden.
Ook kent de opbrengstbelasting – net als de Nederlandse dividendbelasting –
een inhoudingsvrijstelling voor dividenden die worden uitgekeerd aan op de
BES eilanden gevestigde moedermaatschappijen. De opbrengstbelasting
is een voorheffing voor op de BES eilanden woonachtige natuurlijke personen.
Voor alle andere ontvangers is de opbrengstbelasting niet verrekenbaar.
 
 De belangrijkste afwijkingen van de opbrengstbelasting ten opzichte van
de dividendbelasting zoals was neergelegd in de Landsverordening op de dividendbelasting
2000 zijn:
 1) de vestigingsplaatsfictie;
 2) de inhoudingsvrijstelling voor zover de ontvanger van het dividend
niet is gevestigd op de BES eilanden;
 3) de behandeling van coöperaties, vereniging, stichtingen en open
fondsen voor gemene rekening.
 Vestigingsplaatsfictie
 Het feit dat geen traditionele winstbelasting op BES zal worden geheven
brengt mogelijk met zich dat personen van buiten de BES eilanden daar op niet
wenselijke wijze gebruik van willen maken. Zij zouden door het overhevelen
van winsten de belastinggrondslag in hun (voormalige) woonstaat fors kunnen
eroderen. De dringende wens bestaat om het kunstmatig overhevelen van winst
te voorkomen door in de belastingwetten voor de BES eilanden adequate maatregelen
op te nemen. Daarbij kan worden opgemerkt dat Nederland er veel aan is gelegen
om – onder verwijzing naar dergelijke adequate antimisbruikregels –
kritiek, zowel van binnen het Koninkrijk als in internationaal verband, te
voorkomen op de nieuwe eenvoudigere regelgeving voor de BES eilanden. Om die
reden is een fictie in de voorgestelde wettekst opgenomen. Deze antimisbruikregel
is een nieuw element en is derhalve niet vergelijkbaar met een bestaande Nederlands-Antilliaanse
bepaling. Deze bepaling is internationaal niet helemaal uniek. Ook Noorwegen
kent in relatie met de eilandengroep Spitsbergen in grote lijnen dezelfde
systematiek. Desalniettemin kent de Noorse regeling een aanzienlijke discretionaire
bevoegdheid toe aan de inspecteur, terwijl in Nederland objectief toetsbare
grenzen zijn opgenomen.
 
 Deze fictie regelt, kort samengevat, dat lichamen die op de BES eilanden
niet voldoende actief zijn, ondanks hun feitelijke vestiging aldaar, voor
de toepassing van de belastingwetten naar het in Europa gelegen deel van Nederland
worden gehaald. Dat betekent dat op die «BES lichamen» de Nederlandse
vennootschapsbelasting en dividendbelasting van toepassing zijn (en dus niet
de vastgoedbelasting en de opbrengstbelasting). De invulling van deze fictie
is enerzijds opgenomen in art. 5.2 van de Belastingwet BES en zal anderzijds
ondersteund worden door enkele nieuwe regels in de Wet op de vennootschapsbelasting
1969 en de Wet op de dividendbelasting 1965. Die laatstgenoemde regels worden
aangepast door middel van de Invoeringswet fiscaal stelsel BES.
 
 De fictie is in hoofdlijnen als volgt vormgegeven. In eerste instantie
worden letterlijk alle op de BES eilanden gevestigde lichamen voor de toepassing
van de opbrengstbelasting geacht in Nederland te zijn gevestigd. Vervolgens
is geregeld dat de inspecteur per lichaam bij voor bezwaar vatbare beschikking
kan bevestigen dat een lichaam (toch) voor fiscale doeleinden op de BES eilanden
zit en dus valt onder de opbrengstbelasting en de vastgoedbelasting. Een feitelijk
op de BES eilanden gevestigd lichaam dat voor 50% of meer activa bezit
die passen bij een zichtbare actieve onderneming valt altijd onder het volledige
fiscale stelsel voor de BES eilanden. Een lichaam daarentegen dat voor meer
dan 50% specifiek opgesomde internationaal mobiele activa bezit, die
in zijn algemeenheid onder omstandigheden weinig werk met zich hoeven te brengen,
wordt in beginsel onder de vennootschapsbelasting en dividendbelasting gebracht.
Een dergelijk lichaam kan echter toch nog onder de het volledige fiscale stelsel voor de BES eilanden blijven als aan twee voorwaarden is voldaan.
Die komen er in hoofdlijnen op neer dat het lichaam over drie personeelsleden
moet beschikken die op wezenlijk niveau de genoemde activa (beleggingen, deelnemingen,
liquiditeiten, ter beschikking gestelde goederen, leningen) beheren en dat
bedrijfsruimte op de BES eilanden door dat lichaam wordt gebruikt voor die
werkzaamheden. Een door de inspecteur afgegeven beschikking dat een lichaam
op de BES eilanden zit, vervalt als niet langer aan de voorwaarden wordt voldaan
die in het artikel zijn opgenomen. Mede doordat tijdelijk niet voldoen aan
de bezittingen- of personeelseis niet altijd tot «niet kwalificeren»
hoeft te leiden – er moet immers «doorgaans» aan de toetsen
worden voldaan – kan het in voorkomende gevallen praktisch zijn dat
inspecteur en belastingplichtige vaststellen dat bijvoorbeeld per 1 januari
van enig jaar de vestigingsplaats van het lichaam wijzigt.
 
 Ieder lichaam dat geen beschikking kan overleggen 1) zoals hiervoor bedoeld,
2) dat het lichaam is toegelaten tot een handels- en dienstenentrepot als
bedoeld in hoofdstuk V van de Douane- en Accijnswet BES of 3) dat het
lichaam een kwalificerende (tussen)houdstermaatschappij is van een lichaam
dat een beschikking heeft op grond van de onder 1) of 2) genoemde situaties,
wordt in de heffing van de Nederlandse vennootschapsbelasting en dividendbelasting
betrokken. Uiteindelijk worden door deze antimisbruikregeling met name kasgeldvennootschappen,
(passieve) beleggingsvennootschappen, doorstroomlichamen en lichamen die niet
of nauwelijks investeren in de ontwikkeling van reëel ondernemerschap
op de BES eilanden geacht in Nederland te zijn gevestigd. Op deze manier wordt
reëel ondernemerschap op de BES eilanden gestimuleerd terwijl vluchtige
activiteiten zonder economische binding met de BES eilanden worden ontmoedigd.
 
 Ten slotte wordt opgemerkt dat een op basis van artikel 5.2 van de Belastingwet
BES in Nederland gevestigd lichaam – ook voor wat betreft het rendement
op de in de BES eilanden gelegen onroerende zaak – in de heffing van
de Nederlandse vennootschapsbelasting wordt betrokken. Een dergelijk lichaam
is geen vastgoedbelasting verschuldigd. In de Belastingregeling voor het land
Nederland (BRN) wordt bepaald dat over inkomsten uit onroerende zaken in beginsel
belasting wordt geheven in het heffingsgebied waar de onroerende zaak is gelegen
(de BES eilanden of Nederland). Op deze hoofdregel wordt een uitzondering
gemaakt voor onroerende zaken die in bezit zijn van lichamen die op basis
van artikel 5.2 van de Belastingwet BES in Nederland worden geacht te zijn
gevestigd. Voor deze onroerende zaken wordt de heffingsbevoegdheid toegewezen
aan Nederland. Hierdoor vindt geen cumulatie van heffing plaats.
 
 Voor andere lichamen die in Nederland zijn gevestigd met een onroerende
zaak in de BES eilanden geldt dat de vastgoedbelasting wel van toepassing
is, zodat over de onroerende zaak in de BES eilanden vastgoedbelasting is
verschuldigd. Ook Nederland zal in beginsel de inkomsten uit de op de BES
eilanden gelegen onroerende zaak in de heffing van de Nederlandse vennootschapsbelasting
betrekken. Immers, in Nederland wordt de wereldwinst van het lichaam belast.
Echter, in de BRN zal worden bepaald dat Nederland een aftrek ter voorkoming
van dubbele belasting zal verlenen door de onroerende zaak in de BES eilanden
(zijnde de grondslag voor de vastgoedbelasting) – vrij te stellen door
een vermindering van de door het lichaam verschuldigde vennootschapsbelasting
toe te staan (vrijstellingsmethode).
 Inhoudingsvrijstelling in internationaal verband
 Op dit moment bevat de nog niet in werking getreden Nederlands-Antilliaanse
Landsverordening dividendbelasting 2000 een inhoudingsvrijstelling
voor alle uitgaande dividenden zolang de buitenlandse moedermaatschappij maar
voor tenminste 25% deelneemt in de op de BES eilanden gevestigde vennootschap.
Deze regeling is erg ruim, vooral nu wordt voorgesteld de heffing van winstbelasting
op de BES eilanden achterwege te laten. Zonder aanvullende maatregelen zou
dit – ondanks de vestigingsplaatsfictie – kunnen leiden tot onbelaste
doorstroom van winsten van reëel bedrijfsleven naar welke jurisdictie
dan ook. In verband hiermee wordt voorgesteld deze inhoudingsvrijstelling
te verstrakken en wel zodanig dat niet meer wordt voorzien in een inhoudingsvrijstelling
voor uitgaande dividenden voor zover de ontvangende vennootschap niet op de
BES eilanden is gevestigd tenzij de vennootschap is gevestigd in een Mogendheid,
of in een land in het Koninkrijk, waarmee in bilaterale verhoudingen een inhoudingsvrijstelling
is overeengekomen. In dit kader kan bijvoorbeeld worden gedacht aan landen
waarmee het Koninkrijk der Nederlanden voor de toepassing van de BES eilanden
of het (na de staatkundige herziening) voormalige land Nederlandse Antillen
een belastingverdrag heeft afgesloten.
 Coöperaties, stichtingen, verenigingen en open fondsen
voor gemene rekening
 Ook coöperaties, stichtingen, verenigingen en open fondsen voor gemene
rekening die aan de voorwaarden voldoen kunnen onder de opbrengstbelasting
vallen. Deze lichamen worden voor de heffing van de belasting daarmee zoveel
mogelijk gelijk behandeld als vennootschappen. De opbrengstbelasting kan dan
ook niet worden omzeild door het tussenschuiven van een op de BES eilanden
gevestigde coöperatie, stichting, vereniging of SPF (of ander doelvermogen).
Iedere uitkering van voornoemde lichamen wordt aangemerkt als een opbrengst
in de zin van deze heffing, te meer daar de inbreng in deze lichamen vanwege
het achterwege laten van de successiebelasting op de BES eilanden belastingvrij
kan geschieden en het rendement op de inbreng vanwege het achterwege laten
van de winstbelasting onbelast is. Hierdoor wordt iedere uitkering dan ook
in beginsel getroffen door een heffing van 5%. Een uitzondering op
deze hoofdregel is de uitdeling van een stichting of een doelvermogen aan
goede doelen. Uitkeringen door deze lichamen aan goede doelen zijn onder voorwaarden
vrijgesteld van opbrengstbelasting.
 4.3) Algemene bestedingsbelasting
 In hoofdstuk VI van dit voorstel van wet is de algemene bestedingsbelasting
opgenomen. Deze geldt ter vervanging van de op Bonaire geldende Landsverordening
omzetbelasting 1999 (hierna: OB) en de op Saba en Sint Eustatius geldende
Landsverordening belasting op bedrijfsomzetten 1997 (hierna: BBO). De grootste
vereenvoudiging die met de algemene bestedingsbelasting wordt beoogd, is dat
de heffing – anders dan bij de huidige omzetbelasting en de belasting
op bedrijfsomzetten – voor de lokale levering van goederen grotendeels
is ontdaan van haar cumulatieve karakter. Hierdoor vindt voor goederen een
eenmalige heffing van algemene bestedingsbelasting plaats bij invoer (ingeval
het een ingevoerd goed betreft) ofwel, voor zover sprake is van lokale productie,
bij de levering van het goed door de lokale producent. De detailhandel is
daarmee verlost van administratieve lasten uit hoofde van omzetbelasting of
belasting op bedrijfsomzetten. Diensten worden belast op het moment van de
(lokale) verrichting van de dienst. Voor diensten kan wel enige mate van cumulatie
van heffing optreden (denk aan restaurantdiensten).
 Omzetbelastingen Nederlandse Antillen
 Op de Nederlandse Antillen functioneren sinds de jaren negentig van de vorige eeuw twee omzetbelastingstelsels. Op Curaçao en Bonaire
is de OB van toepassing en op Sint Maarten, Sint Eustatius en Saba de BBO.
 
 Zoals blijkt uit de toelichtingen bij deze belastingen zijn zowel de OB
als de BBO «een indirecte belasting, een omzetbelasting met het karakter
van een verbruiksbelasting die de «voortstuwing» van goederen
en diensten op hun weg van producent naar consument belast en die beoogt het
consumptieve verbruik van goederen en diensten in de heffing te betrekken».
Het rechtskarakter van beide heffingen is identiek en beide betreffen een
heffing ter zake van het leveren van goederen en het verlenen van diensten.
Beide belastingen hebben grotendeels het karakter van een cumulatieve cascadeheffing.
 Vergelijkende analyse
 Uit een nadere vergelijkende analyse van de materiële heffingsbepalingen
van de OB en de BBO blijkt dat de overeenkomsten tussen beide heffingen groter
zijn dan de verschillen, zij het dat de BBO geen heffing ter zake van invoer
kent. De begripsbepalingen en de heffingsbepalingen zijn vrijwel identiek
en ook de vrijstellingen zijn gelijkluidend. Een optisch verschil bestaat
ten aanzien van de maatstaf van heffing. Waar in de OB de belasting wordt
berekend over de individuele vergoeding die een ondernemer ontvangt ter zake
van het verrichten van leveringen van goederen of van diensten, wordt in de
BBO de totale bedrijfsomzet van een ondernemer als maatstaf van heffing genoemd.
Deze bedrijfomzet is feitelijk niets meer dan het totaal van de individuele
vergoedingen. Het materiële resultaat is, afgezien van tariefverschillen,
in grote lijnen gelijk.
 Voorbeeld 
 
 Bonaire
 
 Ondernemer A is gevestigd op Bonaire en verkoopt goederen voor een vast
bedrag van NAFL 10, exclusief omzetbelasting. In een tijdvak (stel: 3 maanden)
verkoopt A 3 000 exemplaren. Aan het begin van dit tijdvak heeft A daarnaast
2 000 goederen ingevoerd voor NAFL 8 per stuk en heeft direct NAFL 800
aan omzetbelasting moeten afrekenen (te weten 5% van de waarde van
de ingevoerde goederen). A doet in het onderhavige kwartaal de navolgende
aangifte omzetbelasting: 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal verschuldigde omzetbelasting
5% van NAFL 10*3 000
 NAFL
 1 500 
 
 
 
 Verminderd met de in dat kwartaal ter zake van invoer verschuldigde
bedrag
 
 
 
 
 
 aan invoer (maximaal het ter zake van de verkoop verschuldigde
bedrag)
 NAFL
 800 
 
 
 
 
 
 Per saldo af te dragen OB over tijdvak
 NAFL
 700
 
 
 
 
 
  
 A is over de bedrijfsomzet in dit tijdvak in totaal NAFL 1 500 aan omzetbelasting verschuldigd, namelijk NAFL 800
bij invoer en NAFL 700 vanwege de verkoop.
 
 
 Sint Eustatius en Saba
 
 Ondernemer B is gevestigd op Sint Eustatius en verkoopt goederen voor
een vast bedrag van NAFL 10, inclusief BBO. In een tijdvak (stel: 3 maanden)
verkoopt A 3 000 exemplaren. Aan het begin van dit tijdvak heeft B 5 000
goederen ingevoerd voor NAFL 8 per stuk. Bij invoer is geen BBO verschuldigd.
A doet in het onderhavige kwartaal de navolgende aangifte BBO: 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal verschuldigde BBO over bedrijfsomzet
(stel 5%) over een bedrijfsomzet van NAFL 10*3 000 = NAFL 30 000
(afgerond op hele NAFL’s)
 NAFL
 1 428
 
 
 
 Verminderd met de reeds betaalde BBO bij invoer
 
 nihil 
 
 
 
 
 
 
 Af te dragen BBO over tijdvak
 
 NAFL
 
 
 1 428
 
 
 
 
 
 
 
 Uit bovenstaande voorbeeld blijkt dat – bij gelijke tarieven en
afgezien van directe invoer door niet ondernemers – uiteindelijk een
nagenoeg gelijke druk aan OB of BBO bestaat op de verkopen van goederen en
diensten gedurende een (gelijk) tijdvak. Met dien verstande dat door de heffing
bij invoer op Bonaire sprake zou kunnen zijn van voorfinanciering van de omzetbelasting,
waardoor ondernemers op Sint Eustatius en Saba een financieringsvoordeel zouden
hebben ten opzichte van ondernemers op Bonaire. Echter, voor ondernemers in
handelsgoederen bestaat in de OB tevens de mogelijkheid van een vrijstelling
van de heffing ter zake van invoer. In dat geval vervalt ook dit financieringsnadeel
en wordt een vrijwel gelijkwaardige positie voor ondernemers op Bonaire, ten
opzichte van ondernemers op Sint Eustatius en Saba bereikt. Daarnaast kent
de OB in tegenstelling tot de BBO een «kleine ondernemers»-regeling.
Deze laatste regeling heeft tot gevolg dat een ondernemer met een bescheiden
omzet kan worden ontheven van de op hem rustende OB-verplichtingen.
 
 Het meest in het oog springende verschil tussen de OB en de BBO is het
tariefverschil. Het thans geldende OB tarief is 5%, terwijl de BBO
een tarief van 3% kent. In de memorie van toelichting bij invoering
van de BBO is gesteld dat de tariefstelling voor de BBO tot gevolg heeft dat
de druk voor ondernemers op de Bovenwindse eilanden gelijk is aan de druk
die ondernemers op de Benedenwindse eilanden ervaren als gevolg van de daar
geldende omzetbelasting. Een ander belangrijk verschil is dat in de BBO de
belasting deel uitmaakt van de vergoeding, terwijl dat in de OB niet het geval
is. In het voorgaande voorbeeld blijkt dat duidelijk. De verschuldigde OB
wordt berekend over de individuele vergoeding,
terwijl in de BBO de belasting al zit besloten in de verkoopprijs van 10. 
 De nieuwe situatie
 Vanwege het feit dat de OB en de BBO grote overeenkomsten vertonen, worden
zij in dit wetsvoorstel – met toepassing van de eerder genoemde vereenvoudigingslag –
opgenomen in één geïntegreerde nieuwe regeling. Als gevolg
hiervan wordt vanaf het moment van ingang van de nieuwe staatkundige verhoudingen
op de BES eilanden geen OB of BBO meer geheven, maar enkel nog een samengevoegde
belasting: de algemene bestedingsbelasting. Er bestaat geen verschil tussen
de algemene bestedingsbelasting die op Bonaire zal worden geheven enerzijds
en de algemene bestedingsbelasting die op Sint Eustatius en Saba zal worden
geheven anderzijds. Deze eenvoudige algemene bestedingsbelasting valt uiteen
in drie delen, te weten: 1) de heffing over goederen bij invoer; 2) de heffing
over de (binnenlandse) levering van diensten en 3) de heffing over de leveringen
van lokaal geproduceerde goederen. 
 
 De algemene bestedingsbelasting is vanwege de uitvoerbaarheid en met het
oog op de administratieve lasten voor de ondernemers op de BES eilanden daar
waar mogelijk geënt op de bestaande OB en BBO-wetgeving. Daarnaast is
bij de vormgeving van de belasting getracht verdere vereenvoudiging te bereiken,
waardoor een belasting is ontstaan die de lokale detailhandel ontziet (omdat
deze niet in de heffing wordt betrokken), een relatief gematigd tarief kent,
de lokale productie van goederen niet benadeelt en die van te exporteren diensten
ondersteunt en door haar eenvoud beter uitvoerbaar is dan de bestaande OB
en BBO. Voorts kent de algemene bestedingsbelasting – in het spoor van
de OB – een beperkt recht op aftrek van voorbelasting. Dit recht geldt
alleen voor producenten die de door hen vervaardigde producten lokaal afzetten
of exporteren.
 
 Voor Sint Eustatius en Saba geldt dat de huidige BBO een tarief van 3%
kent (tegen een OB tarief op Bonaire van 5%), zonder dat BBO ter zake
van invoer wordt geheven. De nieuwe algemene bestedingsbelasting voorziet
wel in een heffing bij invoer. Daarom is er voor gekozen het algemene tarief
van de algemene bestedingsbelasting van 8% vooralsnog voor de Bovenwindse
eilanden tijdelijk – de eerste vijf jaren na inwerkingtreding van de
Belastingwet BES – op 6% te stellen. Deze tariefsverlaging voor
Sint Eustatius en Saba wordt mede ingegeven door het feit dat de in de Douane-
en Accijnswet BES voorziene op nihil stelling van de invoerrechten op deze
eilanden geen effect hebben (de invoerrechten zijn al nihil), terwijl dat
op Bonaire wel een positief effect heeft. Hierdoor zal het algemene tarief
van 8% de eerste vijf jaren alleen op Bonaire gelden.
 
 De algemene formele bepalingen en die ter zake van invordering zoals die
in de OB en de BBO zijn opgenomen, zijn zoveel mogelijk van het materiële
recht losgekoppeld en opgenomen in hoofdstuk VIII van dit wetsvoorstel.
 
 In het navolgende wordt achtereenvolgens ingegaan op de belangrijkste
keuzes die zijn gemaakt bij de opstelling van de algemene bestedingsbelasting.
Het betreft het ontbreken van de factuurplicht, de regeling voor kleine ondernemers,
de heffing van algemene bestedingsbelasting bij invoer, de eenvormigheid van
het tarief en de algemene bestedingsbelasting in relatie tot motorvoertuigen.
 Geen factuurverplichting
 Een belangrijke wijziging ten opzichte van de bestaande situatie is dat
de algemene bestedingsbelasting in hoofdlijn uitgaat van het kasstelsel. De
heffing over de binnenlandse levering van diensten kent geen factuurplicht
(voor de heffing van algemene bestedingsbelasting bij invoer speelt de factuurplicht
als zodanig geen rol). Er is meer sprake van een kasstelsel plus. Bij de levering
van diensten behoeft de ondernemer op Bonaire, Sint Eustatius of Saba de belasting
niet op zijn rekening of kassabon te vermelden. Dit geldt uiteraard ook voor
de detailhandel. De levering van goederen door een ondernemer die niet als
producent kan worden aangemerkt valt buiten de heffing. Er is alleen voor
producenten een verplichting een factuur uit te reiken als een afnemende ondernemer
c.q. producent daarom verzoekt. Dat heeft te maken met de aftrekmogelijkheid
voor producenten en daarmee ook met de belangen van lokale op export gerichte
producenten. De dienstensector echter, de detailhandel zoals ook de winkels
die zich richten op toeristen hoeven de algemene bestedingsbelasting dus niet
op hun rekening of kassabon te vermelden. Hierdoor wordt in grote lijnen aangesloten
bij het thans geldende systeem in de BBO en het in de OB voor veel ondernemers
ook wel toegestane kasstelsel. 
 Regeling voor kleine ondernemers
 De in de OB opgenomen «kleine ondernemers»-regeling is grotendeels
in de nieuwe algemene bestedingsbelasting overgenomen. Deze regeling waarbij
kleine ondernemers van de belasting kunnen worden ontheven zal derhalve ook
gaan gelden in de openbare lichamen Sint Eustatius en Saba. Tevens ontstaat
hierdoor een stimulans voor startende ondernemers.
 Heffing ter zake van invoer
 De heffing ter zake van invoer van goederen heeft tot gevolg dat goederen
op het moment van invoer in de heffing van de algemene bestedingsbelasting
worden betrokken. Dit zal veelal voor de meeste goederen het enige moment
van heffing zijn, waardoor het nadeel van cumulatie in vervolg schakels dat
nu aan de OB en BBO kleeft grotendeels kan worden weggenomen. Door de heffing
bij invoer worden in het «buitenland» geproduceerde goederen –
ongeacht door wie het goed wordt ingevoerd (een ondernemer of een niet-ondernemer) –
met eenzelfde «algemene bestedings»-druk geconfronteerd als in
het openbare lichaam zelf geproduceerde goederen (die door middel van de «producentenheffing»
in de algemene bestedingsbelasting zijn betrokken). Hiermee is de neutraliteit
van de heffing gewaarborgd en vindt er geen concurrentieverstoring ten nadele
van de «binnenlandse» productie plaats. Zonder een heffing van
algemene bestedingsbelasting ter zake van invoer is de binnenlandse belaste
voortbrenging van goederen door lokale ondernemers altijd in het nadeel ten
opzichte van onbelast ingevoerde goederen. Gesteld kan worden dat algemene
bestedingsbelasting ter zake van invoer voor de BES eilanden geen extra heffing
veroorzaakt aangezien deze veelal in de plaats komt van de cumulerende OB
en BBO in de (eventuele) latere schakels.
 Het tarief
 Het tarief van de algemene bestedingsbelasting in het binnenland (voor
de verrichten van diensten en de lokale productie van goederen) en voor de
heffing ter zake van invoer is – zoals eerder opgemerkt – gesteld
op 8 percent; voor de Bovenwindse eilanden vooralsnog op 6 percent. Dit is
te zien als een algemeen tarief. Wel is voorts om meer technische redenen
voorzien in een zogenoemd nihil-tarief en in een afwijkend tarief voor verzekeringen.
 
 Voor personenauto’s gelden bijzondere tariefbepalingen. Voor zogenoemde
zeer zuinige personenauto’s zal een nihiltarief van toepassing worden.
Anderzijds wordt een bijzonder (verhoogd) tarief geïntroduceerd van 25%
voor de overige, niet als zeer zuinig te kwalificeren personenauto’s.
Dit tarief is beduidend hoger dan het algemene tarief van 8 percent c.q. 6%.
Daarbij wordt wel aangetekend dat de vrij hoge tarieven van de invoerrechten
op Bonaire op auto’s, zoals wordt voorgesteld in het wetsvoorstel Douane
en Accijnswet BES, op nihil zijn gesteld en dat de cumulerende OB en de BBO
zijn komen te vervallen. Anderzijds is in het kader van vergroening (of «de
vervuiler betaalt») een objectief aangrijpingspunt noodzakelijk zodat
een prikkel uitgaat voor de aanschaf c.q. invoer van zeer zuinige auto’s.
Daarbij is overeenkomstig een instrument in bij voorbeeld de Wet op de belasting
van personenauto’s en motorrijwielen (hierna: BPM) gekozen voor een
differentiatie naar CO2-uitstoot.
 Vanwege de afwijkende «startpositie» van de eilanden –
op de Bovenwindse eilanden worden geen invoerrechten geheven – is daarom
ter zake ook voorzien in een differentiatie van de accijnstarieven voor benzine.
 4.4) Overdrachtsbelasting
 De Overdrachtsbelastingverordening 1908 wordt momenteel op de drie eilanden in gelijke mate toegepast, hetgeen in de nieuwe staatkundige
verhoudingen blijft gehandhaafd. De landsverordening wordt als basis genomen,
maar wordt- vanwege het feit dat de regeling al een eeuw oud is – daar
waar mogelijk vereenvoudigd en daar waar noodzakelijk gemoderniseerd. De modernisering
zal plaatsvinden aan de hand van de in Nederland geldende overdrachtsbelasting,
zoals opgenomen in de Wet op belastingen van rechtsverkeer.
 
 De overdrachtsbelasting heeft tot gevolg dat een overdracht van een op
de BES eilanden gelegen onroerende zaak of een op de BES eilanden geregistreerd
schip in beginsel wordt belast tegen een vast percentage. Met dien verstande
dat in geval van een opvolgende overdracht binnen 6 maanden de eerder betaalde
overdrachtsbelasting in mindering mag worden gebracht. Met deze overdrachtsbelasting
is geen inhoudelijke wijziging beoogd ten opzichte van de thans geldende landsverordening.
Deze landsverordening is echter sterk verouderd, waardoor enkele moderniseringen
zijn doorgevoerd. De belangrijkste wijziging ten opzichte van de bestaande
landsverordening is dat de momenteel bestaande bepalingen omtrent de waardebepaling
van een overgedragen onroerende zaak of schip allemaal zijn komen te vervallen.
Voor iedere overdracht wordt conform de Nederlandse overdrachtsbelasting aangeknoopt
bij de waarde in het economische verkeer, die tenminste gelijk is aan de tegenprestatie.
Daarnaast zijn, in het licht van het op de BES eilanden niet langer heffen
van successierechten, de vrijstellingen voor verkrijgingen op grond van erfrecht
en schenkingen van onroerende zaken vervallen. Het tarief wordt gesteld op
5 percent.
 4.5) Formeel belastingrecht
 Voor de regels van formeel belasting(proces)recht die na de staatkundige
vernieuwingen op de BES eilanden van toepassing zijn, moest een keuze worden
gemaakt tussen het Nederlandse recht en het bestaande Nederlands-Antilliaans
recht. Het Nederlandse formele belastingrecht is in hoofdzaak neergelegd in
de Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR) en voor het procesrecht in belastingzaken
in de hoofdstukken 6 tot en met 8 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb).
Op het terrein van de internationale bijstandsverlening geldt daarnaast de
Wet op de internationale bijstandsverlening bij de heffing van belastingen.
Het Nederlands-Antilliaans formeel belastingrecht is geregeld in de Algemene
Landsverordening Landsbelastingen (ALL), en voor het procesrecht in belastingzaken
in de Landsverordening op het beroep in belastingzaken 1940. De bepalingen
van internationale bijstandsverlening zijn niet opgenomen in een afzonderlijke
wet, maar in de ALL.
 
 Bij de keuze voor het ene of het andere formeel belasting(proces)recht
hebben twee overwegingen een rol gespeeld:
 
 1) De heffing en invordering van belastingen in de openbare lichamen Bonaire,
Sint Eustatius en Saba wordt opgedragen aan de Nederlandse rijksbelastingdienst,
hetgeen pleit voor de invoering van de bekende Nederlandse regelgeving. Daarentegen
is (ook) het Nederlandse formeel belasting(proces)recht onnodig complex en
gedetailleerd voor de heffing en invordering in de openbare lichamen Bonaire,
Sint Eustatius en Saba. De invoering van de Nederlandse regelgeving zou voor
de inwoners van deze openbare lichamen betekenen dat zij met meer en andere
procedures te maken krijgen.
 2) Uitgangspunt is dat het procesrecht in de openbare lichamen Bonaire,
Sint Eustatius en Saba en de overige landen in het Caribische gebied Aruba,
Curaçao en Sint Maarten eenvormig is. Van invoering van de Awb in de
openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba is afgezien.
Het maken van een uitzondering voor de fiscaliteit zou dit uitgangspunt ernstig
verstoren.
 
 Deze twee overwegingen hebben er toe geleid dat gekozen is het Nederlands-Antilliaans
formeel belasting(proces)recht in beginsel te laten voortbestaan. Dit betekent
dat de ALL grotendeels wordt omgezet in Nederlandse wetgeving. Ditzelfde geldt
voor de Landsverordening op het beroep in belastingzaken 1940. De bepalingen
uit deze landsverordening zijn nagenoeg integraal opgenomen in hoofdstuk I
en hoofdstuk VIII van dit wetsvoorstel. Hetzelfde is het geval met de Ministeriële
beschikking uitstel uitspraak. Ook deze regeling is in hoofdstuk VIII opgenomen.
Daarmee is gegarandeerd dat het huidige formele belasting(proces)recht in
de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba blijft gelden. Het voorgaande
betekent dat belanghebbende tegen een voor bezwaar vatbare beschikking van
de Belastingdienst in bezwaar kan gaan bij de inspecteur. Vervolgens staat
op de uitspraak op bezwaarschrift beroep open bij de Raad van Beroep voor
belastingzaken. Op deze wijze krijgt de Raad van Beroep voor belastingzaken
weliswaar te maken met vier verschillende fiscale stelsels (namelijk van Aruba,
Curaçao, Sint Maarten en de BES eilanden) maar met slechts één
fiscaal procesrecht. Dit vergroot de slagkracht van de Raad van Beroep voor
belastingzaken.
 
 Aangezien de ALL geënt is op de AWR, is het naar verwachting voor
de rijksbelastingdienst niet bezwaarlijk om te maken te hebben met verschillende
formele wetten in Nederland binnen Europa en in de openbare lichamen Bonaire,
Sint Eustatius en Saba. Daarnaast is in een aantal gevallen het formele belastingrecht
niet ontleend aan de ALL, maar aan de AWR. Deze keus is met name gemaakt in
die gevallen waarin de AWR meer rechtszekerheid biedt aan de belastingplichtige.
In de voorkomende gevallen is in de artikelsgewijze toelichting nader aangegeven
waarom in dat geval voor de AWR gekozen is.
 4.6) Invorderingsrecht
 Uitgangspunt bij het invorderingsdeel in hoofdstuk VIII van dit wetsvoorstel
is het realiseren van een regeling die zoveel mogelijk aansluit bij de invorderingsbepalingen
uit de verschillende bestaande verordeningen in deze (toekomstige) openbare
lichamen. Daarnaast is in een aantal gevallen het invorderingsrecht niet ontleend
aan de invorderingsverordeningen maar aan de Invorderingswet 1990 (IW 1990).
Deze keus is met name gemaakt om meer rechtsbescherming te bieden, bijvoorbeeld
bij aansprakelijkstelling, en eventuele leemten op te vullen. In de voorkomende
gevallen is in de artikelsgewijze toelichting nader aangegeven waarom in dat
geval voor de IW 1990 gekozen is.
 
 De bepalingen voor de invordering van belastingen geldend op de eilanden
Bonaire, Sint Eustatius en Saba zijn verspreid over meerdere verordeningen.
Ook zitten er invorderingsbepalingen in enkele andere materiële landsverordeningen
zoals aansprakelijkheidsbepalingen in de loonbelasting. De meeste relevante
invorderingsbepalingen uit die verordeningen zijn verzameld, geordend en opgenomen
in titel 4 van hoofdstuk VIII van dit wetsvoorstel. Gestreefd is naar een
overzichtelijk en duidelijk geheel. Indien de bepalingen onderling afwijken,
is gekozen voor de meest specifieke en volledige regeling. Het invorderingsdeel
in het voorgestelde hoofdstuk VIII geldt hiermee zowel voor de invordering
van alle in dit wetsvoorstel genoemde BES belastingen. Bepaalde invorderingsbepalingen
uit de materiële landsverordeningen zijn niet overgenomen vanwege het
specifieke en bijzondere karakter van die bepalingen. Bijvoorbeeld de bepalingen
over een bijzondere inhoudingsplicht voor werkgevers waarbij de belastingaanslagen
ook naar de werkgever worden verzonden. Voor het overige verandert
er weinig op het terrein van het invorderingsrecht.
 
 De aansprakelijkheidsbepalingen uit de materiële landsverordeningen
zijn eveneens gebundeld in afdeling 5 van titel 4 van hoofdstuk VIII van voorliggend
wetsvoorstel. Dit vanwege het feit dat er ook algemene regels over aansprakelijkstelling
worden voorgesteld zoals op welke wijze de invordering verloopt indien de
aansprakelijk gestelde niet of niet tijdig betaalt en de mogelijkheid voor
de aansprakelijk gestelde om op te komen tegen de tenuitvoerlegging van een
dwangbevel inzake de invordering van de aansprakelijkheidsschuld.
 4.7) Omzetting spaartegoedenrichtlijn
 De Landsverordening spaarvermogensheffing is de Nederlands-Antilliaanse
omzetting van de Europese spaartegoedenrichtlijn
en wordt vrijwel één op één overgenomen in hoofdstuk
IX van dit wetsvoorstel. Deze regeling heeft gevolgen voor een op de BES eilanden
gevestigde uitbetalende instantie (veelal een bank) die een rentebetaling
verricht aan een uiteindelijk gerechtigde die woont in het Europese deel van
het Koninkrijk der Nederlanden of de 26 overige lidstaten van de Europese
Unie. Het land de Nederlandse Antillen heeft ervoor gekozen gedurende een
(niet gedefinieerde) overgangstermijn een bronheffing in te houden. Na afloop
van deze overgangsperiode is de inhouding van een bronheffing niet meer toegestaan
(dat geldt ook voor bijvoorbeeld België, Oostenrijk, Zwitserland, Luxemburg
en Liechtenstein). Echter, het staat de Nederlandse Antillen vrij om eerder
dan na afloop van deze overgangsperiode over te stappen op het eindmodel (automatische
gegevensuitwisseling). Volledigheidshalve wordt in dit kader gewezen op de
26 bilaterale spaartegoedenverdragen die het Koninkrijk der Nederlanden voor
de toepassing van het land de Nederlandse Antillen
heeft afgesloten waaruit dat is te herleiden.
 
 De grootste wijziging ten opzichte van de thans geldende landsverordening
is dat op de BES eilanden gevestigde uitbetalende instanties geen bronheffing
meer zullen inhouden op uitgaande rentebetalingen. In hoofdstuk IX van dit
wetsvoorstel wordt dan ook gebruik gemaakt van de uit de bilaterale spaartegoedenverdragen
voortvloeiende mogelijkheid om eerder dan het moment van verstrijken van de
overgangstermijn af te zien van het inhouden van een bronbelasting. Dit heeft
tot gevolg dat vanaf het moment van ingang van de staatkundige vernieuwingen
ook op de BES eilanden – net als bijvoorbeeld in Nederland en op Aruba –
de automatische uitwisseling van rentegegevens de norm wordt. De redenen voor
deze wijzigingen zijn tweeledig. Allereerst is de budgettaire opbrengst van
de bronheffing te verwaarlozen (te meer daar 75% van de totale opbrengst
moet worden overgemaakt aan het woonland van de uiteindelijke gerechtigde
tot de rente). Het is dus niet zo dat een deel van de opbrengst elders moet
worden opgehaald na afschaffing van deze heffing. Daarnaast wordt door deze
keuze voorkomen dat onder politieke verantwoordelijkheid van een Nederlandse
minister of staatsecretaris van Financiën wordt afgeweken van het einddoel
van de spaartegoedenrichtlijn, namelijk automatische informatie uitwisseling,
waarvoor Nederland zich altijd sterk heeft gemaakt waardoor de minister of
staatssecretaris (weliswaar ten dele) in dezelfde positie terecht zou komen
als zijn collega’s uit EU lidstaten met een strikt bankgeheim zoals
België, Luxemburg en Oostenrijk. 
 5) Inpassing voorgestelde fiscale stelsel voor de
BES eilanden in de Nederlandse rechtsorde
 Het fiscale stelsel zoals opgenomen in dit voorstel van wet (en de Douaneen
Accijnswet BES), wijkt af van het fiscale stelsel dat in het in Europa gelegen
deel van het land Nederland geldt. Na de opheffing van het land Nederlandse
Antillen en de inrichting van de BES eilanden als openbaar lichaam ontstaat
de situatie dat één land (het land in het Koninkrijk, Nederland)
twee fiscale stelsels kent. Deze vanwege de Slotverklaring politiek wenselijke
situatie van het naast elkaar bestaan van twee afwijkende fiscale stelsels
in één land, moet wel juridisch inpasbaar zijn. Bij de beoordeling
of het fenomeen «één land, twee fiscale systemen»
inpasbaar is in de Nederlandse rechtsorde, is in de eerste plaats het in de
eerste volzin van artikel 1 van de Grondwet vastgelegde gelijkheidsbeginsel
van belang. In deze volzin is vastgelegd dat «allen
die zich in Nederland bevinden, (...) in gelijke gevallen gelijk (worden)
behandeld». Het fenomeen «één land, twee fiscale
systemen» draagt in zich dat de wetgever zich op het standpunt stelt
dat inwoners van het in Europa gelegen deel van het land Nederland en inwoners
van het in het Caribische gebied (Bonaire, Sint Eustatius en Saba) gelegen
deel van het land Nederland, niet in een gelijke positie verkeren. Alvorens
nader in te gaan op de hiervoor genoemde stelling, zal eerst kort stil worden
gestaan bij de ontwikkelingen in toepassing van het gelijkheidsbeginsel in
de jurisprudentie.
 Jurisprudentie
 Het spreekt voor zich dat de Nederlandse wetgever zich moet houden aan
de Grondwet. De keuzes die de wetgever maakt ten aanzien van het gelijkheidsbeginsel
(bijvoorbeeld of er wel sprake is van ongelijke gevallen), kunnen echter niet
door een Nederlandse rechter worden getoetst vanwege het verbod op de constitutionele
toetsing ingevolge artikel 120 van de Grondwet. Een Nederlandse rechter kan
de grondwettigheid van formele wetten wel toetsen aan artikel 14 van het Europese
Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) en/of artikel 26 van het Internationale
Verdrag inzake Burgerrechten en Politieke Rechten (IVBPR). Deze artikelen
bevatten een verbod op discriminatie dan wel een gebod op gelijkheid, waardoor
materieel aan het gelijkheidsbeginsel kan worden getoetst. Uit de jurisprudentie
van het Europese Hof voor de Rechten van de Mens
en de Hoge Raad der Nederlanden blijkt dat de
rechterlijke macht zich terughoudend opstelt. Vanwege deze opstelling wordt
de wetgever een ruime beoordelingsmarge gegeven bij de vraag of al dan niet
sprake is van strijdigheid met het gelijkheidsbeginsel. In het juridische
deel van de impactstudie naar de gevolgen voor de verschillende eilanden van
de Nederlandse Antillen van een mogelijke statuswisseling van Land Gebied
Overzee (LGO) naar Ultra Perifeer Gebied (UPG) worden enkele woorden gewijd
aan deze beoordelingsvrijheid, namelijk: «uit constitutioneel
oogpunt is pleitbaar dat differentiatie tussen de BES-burgers en andere Nederlanders
een basis in de Grondwet vergt. In het licht van (de jurisprudentie op grond
van) met name artikel 14 EVRM is een dergelijke basis echter niet noodzakelijk.
Als uitgangspunt moet worden gehanteerd dat de BES-burgers in beginsel op
dezelfde wijze worden behandeld als andere Nederlanders. Met name op grond
van feitelijke verschillen – waarbij gedacht kan worden aan de voor
UPG geformuleerde criteria van artikel 299, tweede lid, EG – kunnen
ten aanzien van de BES-burgers echter afwijkende rechtsregels van nationaal
recht worden gehanteerd. Blijkens de jurisprudentie is verschil in behandeling
geoorloofd indien het verschil op een gerechtvaardigde grond berust, het doel
door het gemaakte verschil kan worden bereikt en het verschil aan eisen van
subsidiariteit en proportionaliteit voldoet. De wetgever heeft hierbij een
margin of appreciation. Deze margin of appreciation komt neer op een terughoudende
rechterlijke toetsing, met dien verstande dat de toetsingsintensiteit niet steeds dezelfde is. In verband met dit laatste zou een constitutionele
basis voor differentiatie een verruimende invloed op de margin of appreciation
kunnen hebben.»
 Geen gelijke gevallen
 In het thans in het land Nederland geldende fiscale stelsel is het enkel
relevant om vast te stellen òf de woon- of vestigingsplaats van een
belastingplichtige binnen het land Nederland is gelegen. De feitelijke woon
of vestigingsplaats binnen het land Nederland is niet relevant bij de bepaling
van de omvang van de belastinggrondslag of de hoogte van het tarief. Iedere
ingezetene van het land Nederland wordt in beginsel met dezelfde «set»
fiscale regels geconfronteerd. De staatkundige vernieuwing leidt er toe dat
de BES eilanden onderdeel gaan uitmaken van het land Nederland, terwijl vanaf
dat moment – zo volgt uit de Slotverklaring – in het land Nederland
niet overal meer hetzelfde fiscale stelsel gaat gelden. Vanaf dat moment is
het niet meer alleen relevant om te beoordelen òf de woon of vestigingsplaats
van een belastingplichtige in het land Nederland is gelegen, maar wordt het
tevens relevant te beoordelen of deze woon- of vestigingsplaats is gelegen
in: 1) het in Europa gelegen deel van het land Nederland of 2) het in
het Caribische gebied gelegen deel van het land Nederland. Dit laatste element
is een breuk met het verleden.
 
 De Raad van State is in zijn eerdergenoemde voorlichting ingegaan op de
vraag of het binnen het huidige rechtsstelsel mogelijk is om op bepaalde beleidsterreinen
met een afwijkend stelsel te werken op de BES eilanden. De Raad merkte hierover
in paragraaf 3.1 (pagina 21) met name op dat de BES eilanden: «naar bevolkingsomvang (...) kleiner zijn (twee ervan veel kleiner)
dan voor een gemeente wenselijk wordt geacht. Ook naar taken en problemen
onderscheiden ze zich sterk. De grote afstand, het insulaire karakter (met
bijgevolg eigen lucht- en zeehavens op elk der eilanden), de kleine oppervlakte,
een moeilijk reliëf en de economische afhankelijkheid van slechts enkele
producten wijzen er al op dat niet zonder meer op het bekende model van de
gemeente kan worden teruggevallen. Meer dan voor een gewone gemeente het geval
is, zullen van de algemene Nederlandse wetgeving afwijkende voorzieningen
moeten worden getroffen. Deze afwijkingen komen deels voort uit de noodzaak
om voor de rechtspleging en -handhaving voorzieningen te treffen voor de Caribische
delen van het Koninkrijk gezamenlijk. Daarnaast komen ze voort uit de sociaaleconomische
omstandigheden van de regio. Die staan eraan in de weg de meeste Nederlandse
wetten inzake belastingen en sociale zekerheid onverkort te volgen».
 
 Deze elementen zijn door de Statuutwetgever vastgelegd in het voorgestelde
artikel 1, tweede lid van het Statuut voor het Koninkrijk der Nederlanden.
Hierin wordt weliswaar bepaald dat de BES eilanden deel uitmaken van het Nederlandse
staatsbestel maar dat voor deze eilanden «regels
en specifieke maatregelen kunnen worden getroffen met het oog op de economische
en sociale omstandigheden, de grote afstand tot het Europese deel van Nederland,
hun insulaire karakter, kleine oppervlakte en bevolkingsomvang, geografische
omstandigheden, het klimaat en andere factoren waardoor deze eilanden zich
wezenlijk onderscheiden van het Europese deel van Nederland.»
 
 Deze criteria zijn toepasbaar bij de beoordelen of belastingplichtigen
in de BES eilanden zich in een gelijke of ongelijke positie bevinden ten opzichte
van belastingplichtigen in Nederland.
 
 Bij de beoordeling of belastingplichtigen in de BES eilanden in een gelijke
of een ongelijke positie verkeren als belastingplichtigen in Nederland zal
allereerst moeten worden gekeken naar de economische omstandigheden en
de ligging in het Caribische gebied. Vervolgens komen achtereenvolgens de
kleine oppervlakte en de geringe bevolkingsomvang, de grote afstand tot het
Europese deel van Nederland en het insulaire karakter alsmede de Europeesrechtelijke
positie van BES eilanden aan de orde.
 Economische omstandigheden en de ligging in het Caribische
gebied
 De economische omstandigheden in de BES eilanden zijn anders dan de economische
omstandigheden in Nederland. Zo bedraagt het gemiddelde (nominale) bruto nationaal
inkomen per hoofd van de bevolking voor de BES eilanden gezamenlijk 40%
van het gemiddelde (nominale) bruto nationaal inkomen per hoofd van de bevolking
(GDP per capita) in Nederland.
 Tabel 2. Nominaal GDP per capita in Nederland, de BES
eilanden, Curaçao en Sint Maarten 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nominaal GDP in USD in 2007
 Nominaal GDP per capita in USD in 2007
 Index (nominaal GDP per capita van Nederland is 100) 
 
 
 
 
 BES eilanden1
 296 miljoen
 18 830
 40,25
 
 
 Nederland2
 777 241
miljoen
 46 774
 100,00
 
 
 
 Ter vergelijking
 
 
 
 Curaçao3
 2 606
miljoen
 18 762
 40,11
 
 
 Sint Maarten4
 748 miljoen
 19 215
 41,08
 
 
 
 
 
 1 Het bruto nationaal inkomen (GDP) van de BES eilanden
gezamenlijk is berekend aan de hand van gegevens van het Antilliaanse Bureau
voor de Statistiek. Deze zijn raadpleegbaar via de website www.cbs.an
 
 2 http://www.imf.org/external/pubs/ft/ weo/2009/01/weodata/weorept.aspx?sy=200
6&ey=2009&scsm=1&ssd =1&sort=country&ds=.&br=1&c=138&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPP
PPC%2CLP&grp =0&a=&pr.x=39&pr.y=2
 
 3 Zie www.cbs.an
 
 4 Zie www.cbs.an
 
 Naast dat het GDP per capita in de BES eilanden (en de andere Antilliaanse
eilanden) fors lager is dan Nederland, is de Nederlandse economie in hoge
mate gediversifieerd terwijl de economie van de BES eilanden vanwege de kleine
omvang zwaar leunt op een beperkt aantal sectoren. Het gaat hierbij voor Saba
en Bonaire vooral om de toerismesector. Voor Sint Eustatius geldt dat toerisme
weliswaar een belangrijke sector is maar dat deze niet zo belangrijk is als
in Bonaire en Saba. Op Sint Eustatius neemt de olieop- en overslag een zeker
zo belangrijke plaats in. Door de hoge mate van afhankelijkheid van een sector
zijn de economieën kwetsbaar. Zodra bijvoorbeeld een groot deel van de
toeristische infrastructuur vanwege een tropische storm of orkaan –
Saba en Sint Eustatius liggen immers in de Atlantische orkaanzone en ook Bonaire
heeft de laatste jaren te kampen gehad met tropische stromen – gedurende
een lange tijd niet meer kan functioneren, hebben de eilanden weinig om op
terug te vallen (ter illustratie wordt gewezen op de gevolgen van de orkaan
Luis die in 1995 ongeveer 60% van de gebouwen op Sint Maarten zwaar
beschadigde hetgeen een klap betekende voor de Sintmaartense economie).
 
 Veel van de in de nabijheid van de BES eilanden gelegen (ei)landen zijn
eveneens economisch afhankelijk van één of een relatief klein
aantal sectoren. Het gaat daarbij met name om toerisme en financiële
dienstverlening. In dat opzicht concurreren de BES eilanden dan ook met het
aantrekken van nieuwe bedrijvigheid en het behouden van bestaande bedrijvigheid
voornamelijk met omliggende eilandeconomieën. Nederland concurreert daarentegen
op wereldschaal. Ten aanzien van die Caribische eilandeconomieën zijn
de BES eilanden – als naar nominaal GDP per capita wordt
gekeken – middenmoters. Grofweg kan worden gesteld dat Britse overzeese
gebiedsdelen die zich richten op financiële dienstverlening het hoogste
nominale GDP per capita hebben. Enkel deze groep kan zich – bezien naar
nominaal GDP per capita – meten met Nederland. Alle andere eilanden
kunnen dat, net als de BES eilanden, niet. Het GDP per capita neemt af naarmate
de eilanden kleiner zijn en is lager als de eilanden geen staatkundige banden
onderhouden met het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, de Verenigde Staten of
Nederland (zoals onafhankelijke republieken als Saint Lucia, Dominica en Grenada).
In onderstaande tabel wordt aan de hand van gegevens van de Verenigde Naties een overzicht gegeven van het nominale GDP per hoofd
van de bevolking. Vooraf moet worden opgemerkt dat ten aanzien van de Franse
eilanden in het Caribische gebied cijfers ontbreken. De reden hiervoor is
dat Martinique, Guadeloupe, Saint Martin en Saint Barthélemy een integraal
onderdeel van de Franse republiek vormen en om die reden niet worden vermeld
door de Verenigde Naties.
 Tabel 3. Nominaal GDP per capita in Caribische regio 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nominaal GDP in USD in 2007
 Nominaal GDP per capita in USD in 2007
 Index (nominaal GDP per capita van Nederland is 100) 
 
 
 
 
 Anguilla
 227 miljoen
 18 007
 38,58 
 
 
 Antigua & Barbuda
 1 089 miljoen
 12 799
 27,42 
 
 
 Aruba
 2 623 miljoen
 25 253
 54,11 
 
 
 Bahamas
 6 586 miljoen
 19 881
 42,60 
 
 
 Barbados
 3 729 miljoen
 12 687
 27,18 
 
 
 Bermuda
 5 581 miljoen
 86 450
 185,24 
 
 
 Britse Maagdeneilanden
 1 156
miljoen
 51 273
 109,86 
 
 
 Dominica
 326 miljoen
 4 838
 10,36 
 
 
 Grenada
 537 miljoen
 5 081
 10,88 
 
 
 Kaaiman Eilanden
 2 701 miljoen
 57 222
 122,61 
 
 
 Montserrat
 48 miljoen
 8 149
 17,46 
 
 
 Nederlandse Antillen (waaronder de BES eilanden)
 3 464 miljoen
 18 078
 38,73 
 
 
 Saint Kitts & Nevis
 527 miljoen
 10 447
 22,38 
 
 
 Saint Lucia
 958 miljoen
 5 810
 12,44 
 
 
 Saint Vincent & the Grenadines
 561 miljoen
 4 660
 9,98 
 
 
 Trinidad & Tobago
 20 608
miljoen
 15 457
 33,12 
 
 
 
 Ter vergelijking
 
 
 
 Nederland
 766 251 miljoen
 46 669
 100,00
 
 
 Colombia
 168 394 miljoen
 3 648
 7,81 
 
 
 Dominicaanse republiek
 41 013
miljoen
 4 202
 9,00 
 
 
 Haïti
 5 869 miljoen
 612
 1,31 
 
 
 Venezuela
 236 720 miljoen
 8 559
 18,33
 
 
 
 
 In een poging om bedrijven in de BES eilanden aan te trekken, zal bij
de vestigingsplaatskeuze worden gekeken naar een scala van factoren zoals
politieke stabiliteit, infrastructuur, opleidingsniveau, kennis van vreemde
talen, arbeidskosten en het fiscale stelsel. Juist vanwege de ligging in het
Caribische gebied kan niet worden geconcurreerd ten aanzien van de politieke
stabiliteit (de meeste kleine Caribische eilanden zijn stabiel) of kennis
van vreemde talen (in de omringende eilanden of landen is Engels, Frans of
Spaans officiële taal waardoor dit geen onderscheidende factor zal zijn).
Vanwege het insulaire karakter is ook nauwelijks sprake van concurrentie
ten aanzien van infrastructuur. De BES eilanden hebben – net als veel
van de omringende eilanden – maar een kleine haven en luchthaven en
naar hun aard een beperkt wegennet. Hetzelfde geldt voor het opleidingsniveau.
De beroepsbevolking is op alle Caribische eilanden van een bescheiden omvang
waardoor specifiek geschoold personeel per definitie beperkt voorhanden zal
zijn. Anders dan in Nederland zullen bedrijven wat betreft de vestigingsplaatskeuze
bij de BES eilanden meer nadruk leggen op de hoogte van de arbeidskosten en
de vormgeving van het fiscale stelsel . Ten aanzien van de arbeidskosten wordt
in dit kader verwezen naar de afspraken die zijn gemaakt over de hoogte van
het voorzieningenniveau op de BES eilanden. Daarin is overeengekomen dat bijvoorbeeld
het op de BES eilanden geldende minimumloon, het onderstandsniveau op de BES
eilanden en de hoogte van de in de BES eilanden geldende algemene ouderdomsverzekering
(AOV) en de algemene weduwe- en wezenverzekering (AWW), niet naar het Nederlandse
niveau zouden worden gebracht. Hierdoor blijft de positie van de BES eilanden
ten opzichte van de rest van de regio ten aanzien van deze elementen van het
voorzieningenniveau min of meer dezelfde. Uiteindelijk resteert het fiscale
stelsel voor de BES eilanden. Voor bedrijven is bij het maken van een vestigingsplaatskeuze
in de eerste plaats de winst- en dividendbelasting relevant. In onderstaande
tabel wordt dan ook een overzicht gegeven van de thans geldende situatie op
de omringende (ei)landen ten aanzien van de winst- en dividendbelasting.
 Tabel 4. Overzicht winst- en dividendbelasting in Caribisch
gebied 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Winstbelasting1
 Dividendbelasting2
 
 
 
 
 Anguilla
 Nee
 Nee 
 
 
 Antigua & Barbuda
 Ja
 Ja
 
 
 Aruba
 Ja
 Ja 
 
 
 Bahamas
 Nee
 Nee
 
 
 Barbados
 Ja
 Ja 
 
 
 Bermuda
 Nee
 Nee 
 
 
 Britse Maagdeneilanden
 Nee
 Nee 
 
 
 Dominica
 Ja
 Ja 
 
 
 Guadeloupe & Martinique
 Ja
 Ja 
 
 
 Maagdeneilanden (VS)
 Ja
 Ja
 
 
 Nederlandse Antillen
 Ja
 Nee 
 
 
 Saint Kitts & Nevis
 Ja
 Nee 
 
 
 Saint Lucia
 Ja
 Nee 
 
 
 Saint Vincent & the Grenadines
 Ja
 Ja 
 
 
 Trinidad & Tobago
 Ja
 Ja 
 
 
 Turks & Caicos Islands
 Nee
 Nee 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ter vergelijking
 
 
 
 
 
 
 
 
 BES eilanden
 
 Indien vestigingsplaatsfictie niet van toepassing: NeeIndien vestigingsplaatsfictie van toepassing: Ja (NL Wet Vpb 1969)
 
 Indien vestigingsplaatsfictie
niet van toepassing: Ja Indien vestigingsplaatsfictie
van toepassing: Ja (NL Wet op de dividendbelasting 1965)
 
 
 
 
 
 1 In de kolom «winstbelasting» is alleen aangegeven
of een (ei)land een winstbelasting kent. De gegevens zijn ontleend aan de
database «Caribbean – Taxation & Investments» van het
International Bureau of Fiscal Documentation (IBFD). De meeste (ei)landen
die een winstbelasting kennen (Antigua & Barbuda, Barbados, Dominica,
de Maagdeneilanden (VS), de Nederlandse Antillen, Saint Kitts & Nevis,
Saint Lucia, Saint Vincent & the Grenadines en Trinidad & Tobago),
voorzien daarnaast in verschillende speciale regelingen waardoor voor specifieke
sectoren het winstbelastingpercentage minimaal zal blijken te zijn. Op Guadeloupe
en Martinique geldt in beginsel het Franse winstbelastingsysteem, met dien
verstande dat 1/3 van de winstbelastinggrondslag wordt vrijgesteld en er een
verlaagd winstbelastingtarief geldt voor vermogenswinsten.
 
 2 In de kolom «dividendbelasting» is alleen
aangegeven of een (ei)land een dividendbelasting kent. De gegevens zijn ontleend
aan de database «Caribbean – Taxation & Investments»
van het IBFD. De vraag of een winstuitdeling in het betreffende (ei)land vervolgens
daadwerkelijk wordt getroffen door de dividendbelasting is daarmee nog niet
beantwoord. Winstuitdelingen van bedrijven die gebruik kunnen maken van speciale
regelingen in de winstbelasting (zoals off shore regelingen, economische zone
regelingen of tax holidays) zijn veelal vrijgesteld van dividendbelasting. 
 
 Het voorgestelde stelsel voor de BES eilanden op het terrein van de winsten
dividendbelasting versterkt de relatieve concurrentiepositie van de BES eilanden
in de Caribische regio. Desalniettemin kan zeker niet worden betoogd dat het
voor de BES eilanden voorgestelde stelsel op het terrein van de winst- en
dividendbelasting een wezensvreemde verschijning is. Het past in de Caribische
regio, te meer daar door middel van de introductie van de vestigingsplaatsfictie
voor activiteiten van lichamen zonder veel economische binding met de BES
eilanden een uitzondering wordt gemaakt. Omdat dergelijke activiteiten in
beginsel overal ter wereld zouden kunnen plaatsvinden, wordt bepaald dat voor
lichamen die zich bezighouden met deze activiteiten worden onderworpen aan
de reguliere Nederlandse heffing van vennootschapsbelasting en dividendbelasting.
 De bevolkingsomvang en kleine oppervlakte
 De BES eilanden bestaan zoals eerder al aangegeven uit drie eilanden,
te weten Saba, Sint Eustatius en Bonaire. Saba is de top van een slapende
vulkaan waarvan 13 km2 tot maximaal 887 meter boven de Caribische
Zee uitsteekt. Sint Eustatius is weliswaar iets groter, maar ook Sint Eustatius
is de top van een slapende vulkaan waarvan in het geval van Sint Eustatius
21 km2 tot maximaal 602 meter boven de Caribische Zee uittorent.
Vlakke gebieden voor de ontwikkeling van industrie zijn nauwelijks (meer)
beschikbaar. Het ongeveer 850 kilometer zuidelijker gelegen eiland Bonaire
is met een landoppervlakte van 288 km2 een stuk groter dan
Saba en Sint Eustatius tezamen. Ook voor Bonaire geldt dat ruimte relatief
schaars is. Zo vormt ruim 56 km2 van het noordwesten van het
eiland en het rondom Bonaire en Klein Bonaire gelegen koraalrif twee unieke
natuurgebieden (Washington Slagbaai en Bonaire Marine Park). Daarnaast wordt
het zuiden van het eiland ingenomen door de zoutpannen. Uiteindelijk resteert
hierdoor het centrale gedeelte van Bonaire voor bewoning en bedrijvigheid.
De bescheiden omvang wordt pas echt goed duidelijk als zowel landoppervlakte
en bevolkingsomvang worden afgezet tegenover de landoppervlakte en bevolkingsomvang
van het Europese deel van Nederland (wat in termen van landoppervlakte geen
groot land is).
 Tabel 5. Aandeel landoppervlakte en bevolkingsomvang in
toekomstige land Nederland 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Landoppervlakte
 Relatief aandeel landoppervlakte van totale landoppervlakte van toekomstige
land Nederland
 Aantal
inwoners1
 Relatief aandeel bevolkingsomvang van totale bevolkingsomvang van toekomstige
land Nederland 
 
 
 
 
 Saba
 13
 0,04%
 1 522
 0,010% 
 
 
 Sint Eustatius
 21
 0,06%
 2 694
 0,016%
 
 
 Bonaire
 288
 0,84%
 11 515
 0,069%
 
 
 Nederland
 33 883
 99,06%
 16 617 000
 99,905%
 
 
 Totaal
 34 205
 100,00%
 16 632 731
 100,000%
 
 
 
 
 
 1 Zie www.cbs.an voor de BES eilanden en voor Nederland
http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2009/01/weodata/weorept.aspx?sy=200
6&ey=2009&scsm=1&ssd =1&sort=country&ds=.&br=1&c=138&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPP
PPC%2CLP&grp =0&a=&pr.x=39&pr.y=2
 
 Uit voorgaande tabel blijkt dat de BES eilanden gezamenlijk nog geen 0,1%
van de totale bevolking van het toekomstige land Nederland herbergen. Voor
bedrijven geldt een waarschijnlijk een min of meer vergelijkbaar percentage.
Uit gegevens van het Nederlandse CBS blijkt dat er in 2008 in Nederland 797 830
bedrijven waren. Voor de BES eilanden ontbreken
recente cijfers. De meest recente cijfers voor 1998 geven aan dat in dat jaar
942 bedrijven op de BES eilanden zijn gevestigd.
Het aantal belastingplichtigen op de BES eilanden is dan ook zeker ten opzichte
van het aantal belastingplichtigen in het Europese deel van Nederland bescheiden,
waardoor een zo eenvoudig mogelijk stelsel gerechtvaardigd is. 
 De grote afstand tot Nederland en het insulaire karakter
 De BES eilanden en het Europese deel van Nederland worden fysiek gescheiden
door de Atlantische Oceaan. Vanuit het Europese deel van Nederland is Bonaire
rechtstreeks per vliegtuig te bereiken (ongeveer 7 800 kilometer), terwijl
een vlucht naar Saba en Sint Eustatius (ongeveer 7 200 kilometer) niet
rechtstreeks mogelijk is vanuit het Europese deel van Nederland. Voor Saba
en Sint Eustatius is altijd een overstap nodig (veelal via Sint Maarten).
Uiteraard zijn de drie eilanden ook per schip te bereiken vanuit het Europese
deel van Nederland.
 
 Die grote afstand alleen al maakt dat, hoewel de drie eilanden en Nederland
onderdeel zijn van hetzelfde Koninkrijk, er geen sprake kan zijn van een grote
economische verwevenheid. De BES eilanden zijn dan ook voor de import van
goederen en diensten (en in iets mindere mate ten aanzien van de export van
goederen en diensten) aangewezen op de eigen regio. Hoewel Bonaire voor de
invoer van goederen afhankelijk is van doorvoer via Curaçao en Saba
en Sint Eustatius van doorvoer via Sint Maarten, kent het grootste deel van
de geïmporteerde goederen (en diensten) hun oorsprong in de relatief
nabij gelegen Verenigde Staten van Amerika. Dit effect wordt nog eens versterkt
door het feit dat op de BES eilanden thans de Nederlands-Antilliaanse gulden
het wettige betaalmiddel is. De Nederlands-Antilliaanse gulden heeft sinds
1971 een vaste wisselkoers met de Amerikaanse dollar (USD 1= NAFL 1,79). Overigens zijn de meeste Caribische valuta gekoppeld
aan de USD. Vanwege deze vaste wisselkoers met de USD is van valutarisico
geen sprake als beide handelspartners zich in een dollareconomie bevinden.
Uit cijfers blijkt dat de Bovenwindse Eilanden
(waaronder Saba en Sint Eustatius) over de periode van 2000–2006 gemiddeld
genomen 94,3% van alle goederen en diensten importeren uit de eigen
regio (Noord-, Midden- en Zuid-Amerika, het Caribische gebied, Aruba en de
andere eilanden van de Nederlandse Antillen) en slechts 3,2% uit de
EU. Bonaire importeert 66,9% uit de eigen regio (Noord-, Midden- en
Zuid-Amerika, het Caribische gebied, Aruba en de andere eilanden van de Nederlandse
Antillen) en 28,1% uit de EU.
 Tabel 6. Import goederen en diensten (periode 2000–2006) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bonaire
 Bovenwindse Eilanden (waaronder Saba en Sint Eustatius) 
 
 
 
 
 Nederlandse Antillen en Aruba
 1,7
 2,6 
 
 
 Caribische gebied
 1,2
 2,8 
 
 
 Midden- en Zuid- Amerika
 5,1
 1,0 
 
 
 Noord-Amerika
 58,9
 87,9 
 
 
 Rest van de wereld
 5,0
 2,5 
 
 
 EU
 28,1
 3,2
 
 
 Totaal
 100
 100
 
 
 
 
 Ook de exportstroom gaat over diezelfde periode van 2000–2006 in
hoofdzaak naar de landen en gebieden in de regio. Voor de Bovenwindse Eilanden
is dat 68,2% tegenover 25,5% naar de EU en voor Bonaire is de
verhouding 60,9% (regio) ten opzichte van 36,9% naar de EU.
Hierbij moet wel worden bedacht dat waarde van de import duidelijk hoger is
dan de waarde van de export. 
 Tabel 7. Export van goederen en diensten (periode 2000–2006) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bonaire
 Bovenwindse Eilanden (waaronder Saba en Sint Eustatius) 
 
 
 
 
 Nederlandse Antillen en Aruba
 3,2
 0,9 
 
 
 Caribische gebied
 0,7
 2,8 
 
 
 Midden- en Zuid- Amerika
 7,6
 1,5 
 
 
 Noord-Amerika
 49,4
 63,0 
 
 
 Rest van de wereld
 2,2
 6,3 
 
 
 EU
 36,9
 25,5
 
 
 Totaal
 100
 100
 
 
 
 
 De invoering van op de Nederlandse (en dus Europese) leest geschoeide
indirecte belastingen zou negatieve gevolgen kunnen hebben voor de goederen-
en dienstenstromen van en naar de BES eilanden en op het prijspeil op de BES
eilanden. Het voorgaande leidt er toe dat een van het Nederlandse stelsel
afwijkend stelsel ten aanzien van de invoerrechten, accijnzen en algemene
bestedingsbelasting wordt voorgesteld. Op deze manier worden de bestaande
goederen- en dienstenstromen zo min mogelijk belemmerd en blijft de relatieve
positie van de BES eilanden – anders dan bij invoering van de in Nederland
geldende regelgeving met betrekking tot de invoerrechten, accijnzen en BTW –
in de regio min of meer gehandhaafd. Op deze wijze wordt ook een schoksgewijze
ontwikkeling van het prijspeil (naar boven) voorkomen.
 
 Bijkomend voordeel is dat, omdat Nederland vanuit de BES eilanden alleen
per vliegtuig of per boot te bereiken is, de invoering van dergelijk stelsel
zeker voor wat betreft goederen- en dienstenstromen nauwelijks tot grenseffecten
leidt. Vanwege de grote afstand weegt het eventuele voordeel dat wellicht
te behalen is vanwege het afwijkende stelsel van accijnzen, invoerrechten
en algemene bestedingsbelasting (ten opzichte van de in Nederland geldende
indirecte belastingen) niet op tegen de kosten die er mee gemoeid zijn. Ook
van grenseffecten ten opzichte van andere Caribische jurisdicties zal zoals
gezegd nauwelijks sprake zijn omdat allereerst de relatieve positie van de
BES eilanden min of meer gehandhaafd blijft en in de tweede plaats ook voor
inwoners van deze eilanden geldt dat de BES eilanden alleen per boot of vliegtuig
te bereiken zijn. Voor Nederland, met 1 027 kilometer landsgrens, is
dat anders. Een wijziging in de indirecte belastingsfeer kan gevolgen hebben
voor ondernemers en consumenten in de grensstreek en omdat een dergelijke
wijziging kan leiden tot een gedragsverandering van consumenten. Omdat de
BES eilanden geen landsgrenzen kennen is zo’n gedragsverandering nauwelijks
voorstelbaar. Een afwijkend stelsel op het terrein van de accijnzen, invoerrechten
en algemene bestedingsbelasting is dan ook vanwege de grote afstand tot Nederland
en het insulaire karakter te rechtvaardigen.
 
 Ten slotte werpt de grote afstand tot het Europese deel van Nederland
voor burgers een veel hogere dam op om de woonplaats van het Europese deel
van Nederland naar de BES eilanden te verplaatsen. Immers, de verplaatsing
van de woonplaats naar net over de grens in België en Duitsland maakt
het relatief eenvoudig het bestaande sociale leven, de familiebanden en (eventueel)
de bestaande dienstbetrekking of de onderneming, ondanks de woonplaatsverplaatsing,
voort te zetten. De woonplaatsverplaatsing naar de BES eilanden maken dat
veel moeilijker, zo niet onmogelijk hetgeen een ontmoediging is voor burgers
om – alleen om fiscale redenen – de woonplaats van
Nederland naar de BES eilanden te verplaatsen. Ook moet daarbij worden meegewogen
dat in het voorliggende voorstel van wet wordt voorgesteld de thans bestaande
Nederlands-Antilliaanse penshonado regeling af te schaffen. Daarnaast zal
een inwoner van Nederland die op de BES eilanden gaat wonen – in plaats
van de één jaar die nu nog in de BRK is opgenomen – nog
tien jaar nadat hij Nederland metterwoon heeft verlaten in de heffing van
de Successiewet 1956 kunnen worden betrokken. Deze twee maatregelen zijn naast
de grote afstand tot Nederland (en derhalve familie en vrienden) zeker geen
aanmoediging om juist om alleen fiscale redenen van Nederland naar de BES
eilanden te vertrekken.
 Europeesrechtelijke positie van de BES eilanden
 Op dit moment zijn de BES eilanden, als onderdeel van de Nederlandse Antillen,
een LGO in de zin van artikel 299, derde lid, van het EG-verdrag. De LGO’s
worden opgesomd in bijlage II bij het EG-verdrag. Deze status heeft tot gevolg
dat de bepalingen van het EG-verdrag, met uitzondering van de associatieregeling
als bedoeld in het vierde deel van het EG-verdrag en het hierop gebaseerde
LGO-besluit, niet van toepassing zijn op de Nederlandse Antillen in zijn algemeenheid
en dus ook niet op de BES eilanden. Dit betekent tevens dat alle Europese
regelgeving die is gebaseerd op de bepalingen van het EG-verdrag niet van
toepassing zijn op de BES eilanden (richtlijnen, verordeningen, jurisprudentie).
Hierdoor bestaat slechts een losse band met de Europese Unie en kan momenteel
het land Nederlandse Antillen – voor de toepassing de BES eilanden –
veelal regelgeving vaststellen zonder deze te toetsen aan het Europese recht.
Uiteraard geldt dit ook voor de fiscaliteit.
 
 Het voorgaande is anders in geval een gebied de UPG-status heeft als bedoeld
in artikel 299, tweede lid, van het EG-verdrag. In een UPG is het Europese
recht in beginsel onverkort van toepassing. Bij de vormgeving van het fiscale
stelsel in een gebied met de UPG status moet dan ook rekening worden gehouden
met bijvoorbeeld het algemene discriminatieverbod, het recht op vrij verblijf
en vrij reizen, de vier verdragsvrijheden (goederen, diensten, kapitaal en
arbeid), het verbod op staatssteun en het bestaande secundaire recht op het
terrein van de fiscaliteit. Deze laatste groep omvat onder meer de richtlijnen
op het terrein van accijnzen, BTW, directe belastingen (Moeder-Dochterrichtlijn,
spaartegoedenrichtlijn, Interest & royalty-richtlijn en de fusierichtlijn),
invorderingsbijstand en administratieve bijstand (informatie uitwisseling)
alsmede de verordeningen op het terrein van douane en administratieve bijstand
op het terrein van BTW en accijnzen. Wel kan op specifieke deelterreinen een
al dan niet tijdelijke uitzondering (derogatie) worden bedongen in onderhandelingen
met de Europese Commissie. Deze derogatie(s) moet(en) vervolgens worden goedgekeurd
door de Raad van Ministers van de Europese Unie.
 
 Bij brief van 19 juni 2008 van de staatssecretaris
van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties aan de Tweede Kamer der Staten
Generaal is echter al gemeld dat de delegaties van Nederland, Bonaire, Sint
Eustatius en Saba overeen zijn gekomen dat de LGO status voorlopig blijft
gehandhaafd voor de BES eilanden. Vijf jaar na toetreding van de BES eilanden
tot het Nederlandse staatsbestel zal opnieuw gekeken worden naar de gewenste
relatie van Bonaire, Sint Eustatius en Saba met de Europese Unie. Het kabinetstandpunt
naar aanleiding van de juridische en economische impactstudie zoals dat op
30 september 2008 per brief naar de Tweede Kamer der Staten Generaal
is gezonden, herhaalt dit standpunt. Het Europese
recht vereist niet dat op de BES eilanden – nu zij een LGO blijven –
dat de richtlijnen op het terrein van accijnzen, BTW, directe belastingen,
invorderingsbijstand en administratieve bijstand (informatie uitwisseling)
alsmede de verordeningen op het terrein van douane en administratieve bijstand
op het terrein van BTW en accijnzen worden ingevoerd.
 Conclusie
 Belastingplichtigen in Nederland enerzijds en belastingplichtigen in de
BES eilanden anderzijds verkeren niet in een gelijke positie. Het zijn ongelijke
gevallen. Voor de directe belastingen prevaleren in het bijzonder de eerste
twee elementen, terwijl voor de indirecte belastingen en de invoerrechten
vooral aan de laatste twee elementen veel belang moet worden toegekend. Het
voorgaande brengt met zich dat een permanente handhaving van een verschillend
stelsel op het terrein van de indirecte belastingen en invoerrechten in de
rede ligt. Voor de directe belastingen is het, zij het in theorie, denkbaar
dat op termijn een beweging in de richting van het Nederlandse fiscale stelsel
kan worden gemaakt als de economische omstandigheden op de BES eilanden en
de directe belastingen in de Caribische regio wat betreft grondslag en tarief
vergelijkbaar zijn geworden met die in Nederland. Echter, ook als zich deze
situatie zou voordoen, zal er hoe dan ook vanwege de bevolkingsomvang, het
insulaire karakter en de grote afstand tot Nederland reden blijven bestaan
voor een eenvoudig fiscaal stelsel op de BES eilanden. Dat eenvoudige stelsel
zal, weliswaar op minder punten dan thans voorgesteld bij de invoering van
het nieuwe fiscale stelsel voor de BES eilanden, af blijven wijken van het
Nederlandse fiscale stelsel.
 
 Het voorgestelde fiscale stelsel in de wetsvoorstellen Belastingwet BES
en Douane- en Accijnswet BES is dan ook verenigbaar met de nationaalrechtelijke
vereisten van het gelijkheidsbeginsel.
 6) Voorkoming van dubbele belasting
 Het nieuwe fiscale stelsel voor de BES eilanden voorziet in enkele regelingen
die het toekomstige fiscale stelsel voor de BES eilanden als het ware moeten
aansluiten op die van het Europese deel van Nederland, de overige tot het
Koninkrijk behorende eilanden en derdelanden. Voor deze aansluiting wordt
enkel in hoofdstuk VIII een «haakje» gecreëerd. In hoofdstuk
VIII wordt bepaald dat bij algemene maatregel van bestuur dubbele heffing
kan worden voorkomen als daar op andere wijze (bij verdrag of rijkswet) niet
in wordt voorzien. Het voorgaande betekent dan ook dat bij algemene maatregel
van bestuur zal worden voorzien in een eenzijdige regeling voor de BES eilanden
die lijkt op het Nederlandse Besluit ter voorkoming van dubbele belasting
2001 (ten opzichte van derdelanden). Daarnaast zal een regeling worden gemaakt
die een koppeling legt tussen het fiscale stelsel van het Europese deel van
Nederland en dat van de BES eilanden. Voor laatstgenoemde algemene maatregel
van bestuur is in een verplichte voorhangprocedure voorzien. De hiervoor genoemde
algemene maatregelen van bestuur worden te zijner tijd opgesteld.
 
 De aansluiting van het fiscale stelsel van de BES eilanden met dat van
Aruba, Curaçao en Sint Maarten wordt bij rijkswet geregeld. Hiertoe
wordt de Belastingregeling voor het Koninkrijk (hierna: BRK) aangepast in
het voorstel van Rijkswet aanpassing rijkswetten aan de oprichting van de
nieuwe landen (RARON). Parallel aan dit traject zal tevens in samenspraak
met Aruba, Curaçao en Sint Maarten worden gewerkt aan een herziening
van de BRK. Voor een toelichting op de met de BRK samenhangende wijzigingen
wordt verwezen naar de RARON. 
 7) EU aspecten
 De BES eilanden blijven ook in de nieuwe staatkundige verhoudingen voor
de toepassing van het EG verdrag een LGO. Het EG verdrag is derhalve met uitzondering
van het vierde deel van het verdrag en het daarop gebaseerde LGO-besluit niet van toepassing. Hierdoor zijn onder andere de verdragsvrijheden
en het staatssteunverbod niet van toepassing op de wetgeving die gaat gelden
op de BES eilanden. Desalniettemin beïnvloedt het Europese recht de vormgeving
van het toekomstige fiscale stelsel voor de BES eilanden. Om precies te zijn
hebben in het bijzonder twee Europeesrechtelijke elementen een rol gespeeld
bij de uiteindelijke vormgeving, te weten 1) de spaartegoedenrichtlijn en
2) de gedragscode voor belastingen op ondernemingen.
 Spaartegoedenrichtlijn
 In de spaartegoedenrichtlijn is bepaald dat de richtlijn pas in werking
kon treden nadat de afhankelijke en geassocieerde gebieden van Nederland en
het Verenigd Koninkrijk in het Caribische gebied ook de spaartegoedenrichtlijn
hebben omgezet in eigen, nationale, regelgeving. Deze voorwaarde is vervat
in artikel 17 van de spaartegoedenrichtlijn. Op deze wijze wordt zwartsparen
(fiscale fraude) niet alleen ontmoedigd in de lidstaten van de Europese Unie
en enkele derdelanden zoals Zwitserland maar ook in deze Caribische gebieden
waaronder de Nederlandse Antillen en Aruba. Vanwege het feit dat deze richtlijn
de Nederlandse Antillen en Aruba niet rechtstreeks bindt, is de Nederlandse
regering met de regering van de Nederlandse Antillen en de regering van Aruba
overeengekomen dat zij de spaartegoedenrichtlijn omzetten in eigen regelgeving.
Beide landen hebben dat inmiddels gedaan. Nu één van deze landen
(de Nederlandse Antillen) op termijn ophoudt te bestaan, dient te worden gewaarborgd
dat de spaartegoedenregelgeving op de vijf voormalige tot de Nederlandse Antillen
behorende eilandgebieden, effectief van toepassing blijft. Dit wetsvoorstel
voorziet hierin voor de BES eilanden. De door het Koninkrijk der Nederlanden
voor de toepassing van de Nederlandse Antillen afgesloten bilaterale spaartegoedenverdragen
met de 26 lidstaten van de Europese Unie (met uitzondering van Nederland)
blijven na ingang van de nieuwe staatkundige verhoudingen in ieder geval van
kracht tussen de BES eilanden en de 26 verdragspartners. Deze verdragspartners
zullen hiervan te zijner tijd door middel van een briefwisseling op de hoogte
worden gesteld.
 Gedragscode voor belastingen op ondernemingen
 De gedragscode voor belastingen op ondernemingen is gericht op de bevordering
van een eerlijke belastingconcurrentie en wordt besproken in de zogenoemde
Primarolo groep. Blijkens onderdeel M van de raadsconclusies waarin de gedragscode
is verwoord, verbinden de lidstaten met afhankelijke en geassocieerde gebieden
zich ertoe dat de beginselen van de gedragscode ook in die gebieden worden
toegepast. Net als bij de eerdergenoemde spaartegoedenrichtlijn is de Nederlandse
regering met de Nederlands-Antilliaanse en Arubaanse regering overeengekomen
dat respectievelijk de Nederlandse Antillen en Aruba bij de vormgeving van
hun belastingstelsels rekening zullen houden met de gedragscode voor belastingen
op ondernemingen.
 
 Het uiteenvallen van het land Nederlandse Antillen in twee nieuwe landen
(Curaçao en Sint Maarten) en drie tot Nederland behorende openbare
lichamen (Bonaire, Sint Eustatius en Saba) mag geen aanleiding vormen voor
een van de eilanden zich te onttrekken aan het door de regering van de Nederlandse
Antillen afgegeven commitment ten aanzien van de gedragscode voor belastingen
op ondernemingen. Het voorgaande heeft er dan ook toe geleid dat Nederland
bij de vormgeving van de fiscale stelsels voor de nieuwe landen
Curaçao en Sint Maarten alsmede voor het toekomstige fiscale stelsel
voor de BES eilanden de internationale aanvaardbaarheid als voorwaarde stelt.
Immers, een internationaal aanvaardbaar fiscaal stelsel mag slechts een eerlijke
belastingconcurrentie tot gevolg hebben. De toetsing vindt onder andere plaats
aan de hand van de gedragscode voor belastingen op ondernemingen. Voor de
BES eilanden komt de internationale aanvaardbaarheid terug als randvoorwaarde
bij de inhoudelijke invulling van het toekomstige fiscale stelsel. Dientengevolge
heeft de gedragscode dan ook een belangrijke rol gespeeld bij de feitelijke
invulling van het in dit wetsvoorstel vervatte fiscale stelsel voor de BES
eilanden. Het in dit voorstel vervatte fiscale stelsel voor de BES eilanden
is verenigbaar met de gedragscode voor belastingen op ondernemingen. Hoewel
weliswaar kan worden gesteld dat voor lichamen die op basis van de vestigingsplaatsfictie
als bedoeld in artikel 5.2 van de Belastingwet BES bij beschikking in de BES
eilanden zijn gevestigd ten opzichte van lichamen die op basis van datzelfde
artikel in Nederland worden geacht te zijn gevestigd een belastingniveau ontstaat
dat beduidend lager is dan die normaal gesproken van toepassing is, is daarmee
nog geen sprake van schadelijkheid. Of een bepaalde regeling daadwerkelijk
schadelijk is, moet worden beoordeeld aan criteria zoals onder andere zijn
opgesomd in onderdeel B van de gedragscode.
 
 Juist door het voor de BES eilanden voorgestelde fiscale stelsel te toetsen
aan deze criteria komt de regering tot de conclusie dat van spanning met de
gedragscode geen sprake is. Het voor de BES eilanden voorgestelde stelsel
is gericht op het behoud van het reeds op de BES eilanden aanwezige lokale
bedrijfsleven en op het aantrekken van bedrijven die bereid zijn te investeren
in werkgelegenheid en onroerend goed op de BES eilanden. Hierdoor komen de
voordelen juist terecht bij ingezetenen van de BES eilanden. Ook vereist de
regeling dat er daadwerkelijk economische activiteiten worden verricht op
de BES eilanden en een substantiële economische aanwezigheid op de BES
eilanden is zelfs een voorwaarde. Per saldo ontstaat hierdoor een regeling
die lichamen met een economische binding met de BES eilanden een profijtelijk
fiscaal stelsel biedt, terwijl bedrijven zonder (veel) economische binding
met de BES eilanden (bijvoorbeeld trustkantoren en doorstroomlichamen) actief
ontmoedigd worden om zich op de BES eilanden te vestigen doordat deze bedrijven
geen gebruik kunnen maken van het BES stelsel maar in de reguliere Nederlandse
heffing worden betrokken. Als het ware ontstaat hierdoor een «on shore»
regeling, terwijl de gedragscode juist is gericht tegen «off shore»
regelingen.
 8) Uitvoeringsaspecten
 De door de Belastingdienst te maken kosten zullen worden gedekt binnen
de begroting van de Belastingdienst. Bij voorjaarsnota/kaderbrief wordt vastgesteld
of de Belastingdienst wordt gecompenseerd voor de uitvoeringskosten of dat
de inzet op andere uitvoeringstaken wordt verminderd.
 9) Budgettaire aspecten
 In onderstaande tabel is een overzicht gegeven van de thans op BES eilanden
gerealiseerde opbrengsten aan de hand van het op de Nederlandse Antillen geldende
fiscale stelsel. Naast deze opbrengsten worden de geraamde opbrengsten van
de verschillende in de Belastingwet BES opgenomen belastingmiddelen in een
afzonderlijke kolom weergegeven.
 
 Volledigheidshalve wordt opgemerkt dat het hier de landsbelastingen betreffen
met uitzondering van de grondbelasting die na de transitie tot het
lokale belastinggebied van de openbare lichamen zullen gaan behoren (zie Wet
FinBES). Ook de inkomstenbelasting en de loonbelasting enerzijds en de invoerrechten
en de accijnzen anderzijds zijn niet vermeld. Hiervoor wordt verwezen naar
de Invoeringswet BES en de Aanpassingswet BES (voor wat betreft de inkomsten-
en loonbelasting) alsmede het wetsvoorstel Douane en Accijnswet BES (voor
wat betreft de invoerrechten en de accijnzen).
 Tabel 8. Budgettaire tabel Belastingwet BES 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opbrengst (oud) (x 1 000 USD)
 Opbrengst (nieuw) (x 1 000 USD)
 Verschil 
 
 
 
 
 Winstbelasting
 3 237
 –
 –/– 3 237
 
 
 Vastgoedbelasting
 –
 2 041
 2 041
 
 
 Opbrengstbelasting
 –
 500
 500
 
 
 Omzetbelasting
 10 955
 –
 –/– 10 955
 
 
 BBO
 1 002
 –
 –/– 1 002 
 
 
 Algemene bestedingsbelasting
 –
 19 635
 19 635
 
 
 Overdrachtsbelasting
 1 639
 2 049
 410
 
 
 Totaal Belastingwet BES
 16 833
 23 968
 7 135
 
 
 
 
 II. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING
 Het artikelsgewijze deel van deze memorie van toelichting hanteert hetzelfde
uitgangspunt als het algemene deel van de memorie van toelichting, namelijk
dat de bestaande, in het voorgaande in de tabellen 1 en 2 opgesomde, Nederlands-Antilliaanse
fiscale regelingen na ingang van de nieuwe staatkundige verhoudingen worden
voortgezet. Indien niet anders aangegeven, wordt in deze artikelsgewijze toelichting
dan ook volstaan met een toelichting op de onderdelen die zijn toegevoegd,
gewijzigd of geschrapt in het kader van de beoogde vereenvoudiging en modernisering
van het bestaande Nederlands-Antilliaanse fiscale stelsel. Louter taalkundige
verbeteringen worden niet nader toegelicht. Wel wordt per artikel een (zeer)
korte weergave van de inhoud gegeven.
 Hoofdstuk I Inleidende bepalingen
 Artikel 1.1
 Deze wet geldt voor de heffing en invordering van «BES belastingen»,
welke term in artikel 1.3, onderdeel d, wordt gedefinieerd als de in artikel
1.2 genoemde belastingen, zijnde de vastgoedbelasting, de opbrengstbelasting,
de algemene bestedingsbelasting en de overdrachtsbelasting, plus de inkomstenbelasting
(op basis van de Wet inkomstenbelasting BES) en de loonbelasting (Wet loonbelasting
BES). De belastingen die zijn genoemd in de Douane- en Accijnswet BES, de
invoerrechten en de accijnzen, zijn formeel geen BES belastingen maar hebben
dezelfde kenmerken. Ook de invoerrechten (tegen een tarief van nihil) en de
accijnzen worden door de rijksbelastingdienst geheven, geïnd en gecontroleerd.
Daarnaast vloeit de opbrengst van de invoerrechten en de accijnzen, net als
de opbrengst van de BES belastingen, direct in de algemene middelen.
 Artikel 1.3
 In artikel 1.3 zijn enkele begrippen opgenomen die door de hele Belastingwet
BES worden gebruikt. Enkele van deze begrippen zijn ontleend aan de begrippen
zoals opgenomen in artikel 2 van de ALL. Een ander deel komt
voort uit de verschillende landsverordeningen waarin nu de heffingen zijn
geregeld. Een laatste deel is nieuw. De meeste begrippen spreken voor zich.
Echter, enkele begrippen behoeven een nadere toelichting.
 
 In artikel 1.3, onderdeel d, wordt de reikwijdte van de wet verder uitgebreid
tot bestuurlijke boeten, interest en de kosten van vervolging. Deze hangen
samen met de heffing respectievelijk de invordering van BES belastingen. Daarnaast
is de term «administratieve boeten» vervangen door: bestuurlijke
boeten. Ook de inkomstenbelasting en de loonbelasting worden als BES belasting
aangemerkt. Artikel 2, tweede lid, onderdelen a tot en met c, van de ALL bevat
een definitie van de begrippen directeur, inspecteur en ontvanger. Deze definities
zijn niet overgenomen in de wet. In plaats daarvan bepaalt artikel 1.3, onderdeel
k, van de wet dat bij ministeriële regeling een ambtenaar van de rijksbelastingdienst
wordt aangewezen die de functie van directeur, inspecteur of ontvanger uitoefent.
In artikel 1.3, onderdeel j, is de term «openbaar lichaam» gedefinieerd.
Ieder afzonderlijk eiland is een openbaar lichaam, waarbij onder het openbaar
lichaam Bonaire zowel het eiland Bonaire als het eiland Klein Bonaire worden
begrepen. In artikel 1.3, onderdeel l, van de wet is een definitie van het
begrip «belastingdeurwaarder» opgenomen. Dit hangt samen met de
integratie van de bepalingen omtrent invordering in hoofdstuk VIII van de
wet.
 Artikel 1.4
 In artikel 1.4 zijn als onderdelen c en d definities toegevoegd van «Mogendheid»
respectievelijk «staat». Deze definities zijn gelijk aan artikel
2, tweede lid, onderdelen d en e, AWR. De eilanden Bonaire, Sint Eustatius,
en Saba krijgen de status van een openbaar lichaam. Een openbaar lichaam wordt
beschouwd als een bestuurlijke eenheid en valt hiermee onder het begrip Mogendheid
en staat. Het brengen van een bestuurlijke eenheid onder het begrip Mogendheid
en staat heeft met name betekenis voor de bepalingen van internationaal recht
(hoofdstuk VIII, titel 8). Met het oog daarop is in artikel 1.4, onderdelen
e en f, ook opgenomen dat regelen ter voorkoming van dubbele belasting die
zijn overeengekomen met een bestuurlijke eenheid, dus ook met een openbaar
lichaam, kwalificeren als een verdrag respectievelijk een regeling ter voorkoming
van dubbele belasting. De tekst van deze onderdelen is gelijkluidend aan artikel
2, tweede lid, onderdelen e en f, AWR.
 Artikel 1.5
 In artikel 1.5 is de woonplaatsbepaling neergelegd en is ontleend aan
4 van de ALL (en artikel 4 van de AWR).
 Hoofdstuk II Inkomstenbelasting
 Gereserveerd
 Hoofdstuk III Loonbelasting
 Gereserveerd
 Hoofdstuk IV Vastgoedbelasting
 Artikel 4.1
 Artikel 4.1 vestigt het recht om vastgoedbelasting te heffen. De belasting
wordt geheven ter zake van voordelen uit binnen de openbare lichamen gelegen onroerende zaken. De vastgoedbelasting is een tijdstipbelasting
die jaarlijks wordt geheven. Het bereik van de vastgoedbelasting is in beginsel
ruim, maar wordt beperkt tot – kort gezegd – de voordelen uit
tweede woningen en uit onroerende zaken van lichamen.
 Artikel 4.2
 In dit artikel is geregeld van wie de vastgoedbelasting wordt geheven.
Belastingplichtig is de degene die bij het begin van het kalenderjaar het
genot krachtens eigendom, bezit of beperkt recht heeft van de onroerende zaak.
Deze genothebbende moet onderscheiden worden van de gebruiker al dan niet
krachtens eigendom, bezit, beperkt recht of persoonlijk recht. Deze gebruiker
is voor de vastgoedbelasting niet relevant. Vanzelfsprekend kunnen de genothebbende
en de gebruiker van een onroerende zaak één en dezelfde zijn,
maar ook als een ander de onroerende zaak gebruikt, bijvoorbeeld door een
huurder, is en blijft de genothebbende de belastingplichtige.
 
 Het eerste lid ziet op situaties waarin sprake is van één
genothebbende krachtens eigendom, bezit of beperkt recht die dan belastingplichtig
is. In het tweede lid wordt aangegeven wie als genothebbende wordt aangemerkt.
De genothebbende is degene die aan het begin van het kalenderjaar in de kadastrale
registratie als zodanig is vermeld. Echter, de mogelijkheid is opgenomen om
bewijs te leveren dat een ander dan in de kadastrale registratie is vermeld
de genothebbende is.
 
 Het derde lid regelt de belastingplicht voor situaties waarin tegelijkertijd
sprake is van meer dan één genothebbende. In een dergelijk geval
zijn zij allen belastingplichtig. Dit betreft een gezamenlijke belastingplicht,
waarbij iedere afzonderlijke genothebbende gehouden kan worden het gehele
bedrag van de aanslag vastgoedbelasting te betalen. Ingeval een belastingplichtige
meer betaalt dan overeenkomt met zijn deel in de belastingaanslag, kan hij
het teveel betaalde verhalen op de overige belastingplichtigen naar evenredigheid
van ieders belastingplicht. Het derde lid ziet niet op situaties waarin in
het kalenderjaar volgtijdelijk sprake is van meer dan één genothebbende.
Indien volgtijdelijk sprake is van meerdere genothebbenden, is alleen degene
die aan het begin van het kalenderjaar het genot van de onroerende zaak had
belastingplichtig. In hoofdstuk VIII is een hoofdelijke aansprakelijkheid
opgenomen voor de vastgoedbelasting bij meerdere genothebbenden. In dat geval
is iedere genothebbende hoofdelijk aansprakelijk voor het gehele belastingbedrag.
Het derde lid ziet daarnaast niet op situaties bedoeld in het vierde lid.
Het vierde lid regelt de belastingplicht voor situaties van time-share. Ook
in dergelijke gevallen is sprake van meerdere genothebbenden aan het begin
van het kalenderjaar, die echter ieder het recht hebben een onroerende zaak
slechts gedurende een deel van het kalenderjaar te gebruiken. Evenals in de
situaties bedoeld in het derde lid zijn al deze genothebbenden belastingplichtig
voor de vastgoedbelasting. Om rekening te houden met het feit dat deze belastingplichtigen
de onroerende zaak niet het gehele kalenderjaar kunnen gebruiken, maar slechts
een (klein) gedeelte daarvan, wordt voor hen het te belasten voordeel uit
de onroerende zaak herrekend naar rato van hun recht op gebruik. In de toelichting
op artikel 4.10 wordt hier nader op ingegaan.
 Artikel 4.3
 Voordat de heffingsmaatstaf kan worden vastgesteld moet eerst het object,
de onroerende zaak ter zake waarvan de belasting wordt geheven, worden bepaald.
Daarvoor is aangesloten bij de bepaling van artikel 45 van de Wet FinBES,
waarin voor de grondbelasting is aangegeven wat als één
onroerende zaak wordt aangemerkt. Die bepaling is ontleend aan artikel 16
van de Wet WOZ, met dien verstande dat in verband met de lokale situatie de
onderdelen e en f van dat artikel niet zijn overgenomen in de Wet FinBES.
 Artikel 4.4
 Dit artikel geeft aan ter zake waarvan de vastgoedbelasting niet wordt
geheven. Dat is onder meer van onroerende zaken die in het kader van de Wet
inkomstenbelasting BES kwalificeren als eigen woning of behoren tot het ondernemingsvermogen
van een IB onderneming. Zo wordt voorkomen dat de vastgoedbelasting ook zou
neerslaan bij een groep mensen die geen profijt heeft van het achterwege laten
van de winstbelasting. De vrijstellingen genoemd in de onderdelen c tot en
met g zijn vergelijkbaar met de vrijstellingen voor de grondbelasting in Wet
FinBES. De vrijstelling in onderdeel h betreft onroerende zaken waarvan de
BES eilanden het genot krachtens eigendom, bezit of beperkt recht hebben en
die worden gebruikt in het kader van het openbaar bestuur. De vrijstelling
in onderdeel i betreft onroerende zaken, voor zover degene of degenen die
het genot krachtens eigendom, bezit of beperkt recht heeft of hebben inwoner
zijn van de BES eilanden en de waarde van de onroerende zaak niet meer bedraagt
dan USD 50 000. Daarmee worden tweede woningen of al dan niet braakliggende
grond met een geringe waarde ontzien. De vrijstelling in onderdeel j geldt
specifiek voor lichamen die onroerende zaken op de BES eilanden in bezit hebben
maar voor de toepassing van de opbrengstbelasting niet op de BES eilanden
zijn gevestigd. Deze lichamen worden voor de toepassing van de vennootschapsbelasting
en de dividendbelasting geacht in Nederland te zijn gevestigd (hiertoe worden
de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 en de Wet op de dividendbelasting
1965 aangepast). Omdat deze lichamen al aan een heffing naar de winst worden
belast (de Nederlandse winstbelasting), zou eveneens heffing in de vastgoedbelasting
(voor lichamen bedoeld als een soort forfaitaire winstheffing) leiden tot
tweemaal een gelijksoortige heffing. In onderdeel f wordt deze cumulatie voorkomen.
Het is voor een lichaam of wel opbrengstbelasting en vastgoedbelasting volgens
het BES stelsel of wel vennootschapsbelasting en dividendbelasting volgens
het Nederlandse stelsel.
 Artikel 4.5
 Artikel 4.5 bepaalt dat de waarde van een onroerende zaak wordt vastgesteld
volgens artikel 46 van de Wet FinBES. De tekst van artikel 46 van de Wet FinBES
is daartoe overgenomen in artikel 4.5. Hiermee wordt bereikt dat voor de grondbelasting
en de vastgoedbelasting dezelfde heffingsmaatstaf gebruikt wordt, namelijk
de waarde zoals die aan een onroerende zaak wordt toegekend, indien de volle
en onbezwaarde eigendom daarvan zou kunnen worden overgedragen en de verkrijger
de zaak in de staat waarin die zich bevindt, onmiddellijk en in volle omvang
in gebruik zou kunnen nemen.
 Artikel 4.6
 In artikel 4.6 zijn verschillende formele aspecten van de waardevaststelling
geregeld.
 De waarde van een onroerende zaak wordt vastgesteld door de inspecteur
als bedoeld in artikel 1.3, onderdeel k, van deze wet. Dit betekent niet dat
de inspecteur feitelijk de waardering zelf dient uit te voeren. Hij kan deze
bijvoorbeeld overlaten aan een lokale taxateur. De inspecteur draagt echter
de verantwoordelijkheid voor die waardering, onder meer in die zin dat
een bezwaar tegen de aanslag vastgoedbelasting moet worden gemaakt bij de
inspecteur en de inspecteur daarop beslist.
 
 De inspecteur bepaalt de waarde van de onroerende zaak en stelt deze vast
bij een voor bezwaar vatbare beschikking. De waarde wordt bepaald naar de
waarde die de onroerende zaak op de waardepeildatum heeft. Deze datum ligt
aan het begin van de vijf achtereenvolgende kalenderjaren waarvoor de vastgestelde
waarde geldt. Gedurende deze 5 jaren kan – indien tegen de waardebeschikking
geen bewaar is aangetekend – de vastgestelde waarde niet ter discussie
worden gesteld in het kader van de aanslagregeling.
 Artikel 4.7
 Aan de aanslagregeling voor de vastgoedbelasting gaat geen aangifte vooraf.
De inspecteur stelt de aanslag vast zonder dat daar een aangifte aan vooraf
is gegaan. Een bezwaar tegen de aanslag kan niet gegrond zijn op de stelling
dat de waarde onjuist is vastgesteld (een bezwaar tegen de waarde kan alleen
tegen de waardebeschikking als bedoeld in artikel 4.6, eerste lid). De belasting
wordt geheven over een tijdvak van een kalenderjaar.
 Artikel 4.8
 Artikel 4.8 regelt de waardering van de onroerende zaak als deze wijzigt
als gevolg van bouw, verbouwing, afbraak of vernietiging. Deze bepaling is
ontleend en gelijkluidend aan artikel 48 van de Wet FinBES. 
 Artikel 4.9
 In artikel 4.9 wordt het belastingtarief dat over de voordelen uit onroerende
zaken moet worden betaald vastgesteld op 20%. In samenhang met artikel
4.10, waarin onder andere is bepaald dat de voordelen uit de onroerende zaken
die onder de reikwijdte van de vastgoedbelasting vallen forfaitair wordt gesteld
op 4%, betekent dit dat de jaarlijks door belastingplichtigen te betalen
belasting neer zal komen op 0,8% van de op basis van artikel 4.6 vastgestelde
waarde van de onroerende zaak.
 Artikel 4.10
 In artikel 4.10 wordt bepaald dat het voordeel uit een onroerende zaak
forfaitair worden gesteld op van 4% van de waarde van de onroerende
zaak. In het tweede lid is geregeld dat ingeval sprake is van time-share,
het voordeel uit de onroerende zaak voor de genothebbende wordt bepaald met
inachtneming van de zogenoemde gebruiksfactor. De vastgoedheffing is weliswaar
een tijdstipbelasting, maar in situaties van time-share is het redelijk om
rekening te houden met het beperkte gebruiksrecht van alle afzonderlijke genothebbenden.
De gebruiksfactor is het aantal dagen in een kalenderjaar dat een belastingplichtige
het genot krachtens eigendom, bezit of een beperkt recht van een onroerende
zaak heeft, gedeeld door het aantal dagen in het kalenderjaar. Stel dat iemand
gerechtigd is een appartement twee weken per jaar te gebruiken, het geen schrikkeljaar
is, en dit appartement een waarde heeft van 365 000 USD, dan bedraagt
het voordeel voor deze belastingplichtige 365 000 USD x 4% = 14 600
USD, vermenigvuldigd met 14/365e = 560 USD. Over dit voordeel moet dan op
grond van artikel 4.9 20% belasting worden betaald = 120 USD.
 
 Het is in situaties van time-share denkbaar dat het recht op gebruik van
de onroerende zaak van alle genothebbenden gezamenlijk niet het gehele jaar beslaat; de onroerende zaak staat dan deels leeg. Leegstand is
echter voor een objectheffing als de vastgoedbelasting geen relevante omstandigheid.
Toepassing van de leegstandsfactor leidt ertoe dat de genothebbenden ook worden
aanslagen voor de periode van leegstand, naar rato van hun recht op gebruik.
Stel dat in het hiervoor gegeven voorbeeld sprake is van 21 eigenaren, die
ieder het recht hebben het appartement twee weken per jaar te gebruiken, gezamenlijk
dus 21 x 14 = 294 dagen. Het voordeel van iedere eigenaar van 560 USD wordt
dan vermenigvuldigd met de leegstandsfactor van 365/294 = (afgerond) 695 USD.
Het voordeel van alle eigenaren gezamenlijk bedraagt 21 x 695 USD = 14 595
USD, hetgeen, rekeninghoudend met afrondingsverschillen, vrijwel gelijk is
aan 365 000 USD x 4%.
 Artikel 4.11
 Artikel 4.11 geeft degene die op grond van artikel 4.2 als belastingplichtige
wordt aangemerkt de mogelijkheid om een fiscaal vertegenwoordiger aan te wijzen.
Daartoe kan bijvoorbeeld aanleiding bestaan als de belastingplichtige de onroerende
zaak zelf niet of slechts in beperkte mate gebruikt, maar deze feitelijk door
een derde laat exploiteren. De fiscaal vertegenwoordiger draagt er zorg voor
dat aan de verplichtingen die voortvloeien uit dit hoofdstuk wordt voldaan
als ware hij de belastingplichtige zelf.
 
 In bepaalde gevallen kan een belastingplichtige worden verplicht een fiscaal
vertegenwoordiger aan te wijzen. Die gevallen kunnen worden bepaald bij of
krachtens algemene maatregel van bestuur. Gedacht kan worden aan situaties
van time-share, waarbij ter zake van één onroerende zaak sprake
kan zijn van tientallen genothebbenden die de onroerende zaak elk gedurende
een gedeelte van het kalenderjaar kunnen gebruiken. Om te voorkomen dat de
belastingdienst al deze afzonderlijke belastingplichtigen naar rato van hun
gebruiksrecht een aanslag vastgoedbelasting op moet leggen, kan worden bepaald
dat zij één fiscaal vertegenwoordiger aan moeten wijzen.
 
 Indien een fiscaal vertegenwoordiger is aangewezen, al dan niet verplicht
of op grond van de fictie van artikel 4.11, tweede lid, ontvangt deze vertegenwoordiger
de aanslag over het totale voordeel. Op grond van artikel 4.11, derde lid,
heeft de fiscaal vertegenwoordiger de bevoegdheid om de door hem betaalde
belasting te verhalen. In situaties van time-share is het recht van verhaal
per afzonderlijke belastingplichtige beperkt tot het bedrag dat zij op grond
van artikel 4.10 verschuldigd zijn. Dit is tot uitdrukking gebracht in de
wettekst door te bepalen dat de bevoegdheid tot verhaal bestaat tot ten hoogste
het bedrag dat diegene verschuldigd is.
 Hoofdstuk V Opbrengstbelasting
 Artikel 5.1
 In artikel 5.1, eerste lid wordt de naam van de heffing geïntroduceerd.
Het eerste lid regelt tevens van wie de opbrengstbelasting wordt geheven.
De belasting wordt geheven van degenen die gerechtigd zijn tot de opbrengst
van de in het eerste lid met name genoemde op de BES eilanden gevestigde rechtsvormen.
Het eerste lid van artikel 5.1 geeft in de onderdelen a tot en met d, een
limitatieve opsomming van de rechtsvormen welke onder de opbrengstbelasting
vallen. Onderdeel a betreft de op de BES eilanden gevestigde vennootschappen
met een in aandelen verdeeld kapitaal. Het betreft rechtsvormen waarop in
Nederland de Wet op de dividendbelasting 1965 toepassing vindt. Omdat op de
BES eilanden geen winstbelasting wordt geheven is het bereik van de opbrengstbelasting
ruimer gemaakt. Op grond van onderdeel b, c en d wordt de opbrengstbelasting
ook geheven van degenen die gerechtigd zijn tot uitdelingen door op de BES
eilanden gevestigde coöperatieve verenigingen en andere verenigingen
die een onderneming drijven, onderlinge waarborgmaatschappijen alsmede een
op de BES eilanden gevestigde stichting, doelvermogen of open fonds voor gemene
rekening. Met de uitbreiding van het aantal rechtsvormen dat onder de opbrengstbelasting
valt wordt beoogd de verschillende rechtsvormen waarbinnen (bedrijfs)activiteiten
kunnen worden uitgeoefend zoveel mogelijk gelijk te behandelen. Uit het eerst
lid blijkt dat de opbrengstbelasting alleen geheven wordt over de opbrengst
van op de BES eilanden gevestigde rechtsvormen, welke fiscaal niet transparant
zijn. Voor de toepassing van de opbrengstbelasting bevat het tweede lid van
artikel 5.1 daarom een eigen, van artikel 1.3, onderdeel c, afwijkende, omschrijving
van het begrip lichaam. Voor de opbrengstbelasting wordt onder lichamen verstaan
de in het eerste lid, in de onderdelen a, b, c en d genoemde rechtvormen.
De opbrengstbelasting geldt niet voor lichamen die voor de heffing van de
inkomstenbelasting als transparant worden aangemerkt aangezien de winst van
deze lichamen rechtstreeks bij de maten of vennoten in de inkomstenbelasting
wordt betrokken. Het begrip lichamen voor de opbrengstbelasting is derhalve
enerzijds iets beperkter dan het begrip lichamen van artikel 1.3, onderdeel
c, van de Belastingwet BES anderzijds omvat het ook de open fondsen voor gemene
rekening.
 
 Wanneer een lichaam op de BES eilanden is gevestigd volgt uit artikel
1.5 en in zoverre in afwijking daarvan artikel 5.2. Een lichaam is voor de
heffing van opbrengstbelasting op de BES eilanden gevestigd als dit lichaam
naar omstandigheden beoordeeld op de BES eilanden is gevestigd en de inspecteur
aan het lichaam op verzoek een beschikking heeft afgegeven dat aan de voorwaarden
van artikel 5.2, tweede en derde lid is voldaan of het lichaam is toegelaten
tot een handels- en dienstenentrepot als bedoeld in hoofdstuk V van de Douane-
en Accijnswet BES. De op basis van artikel 1.5 op de BES eilanden gevestigde
lichamen die niet voldoen aan de voorwaarden van artikel 5.2. tweede en derde
lid, worden geacht in Nederland te zijn gevestigd en vallen onder de Nederlandse
vennootschapsbelasting en dividendbelasting.
 Artikel 5.2
 Het eerste lid van artikel 5.2. bevat een vestigingsplaatsfictie. Deze
fictie regelt, kort samengevat, dat lichamen die op de BES eilanden niet voldoende
actief zijn, ondanks hun feitelijke vestiging aldaar, voor de toepassing van
de belastingwetten naar het in Europa gelegen deel van Nederland worden gehaald.
Dat betekent dat op die «BES-lichamen» de Nederlandse vennootschapsbelasting
en dividendbelasting van toepassing zijn (en dus niet de vastgoedbelasting
en de opbrengstbelasting). De fictie beoogt te voorkomen dat personen van
buiten de BES eilanden ongepast gebruik van de BES eilanden maken en door
overheveling van winsten de belastinggrondslag in hun woonstaat eroderen.
 
 De invulling van deze fictie is enerzijds opgenomen in artikel 5.2 van
de Belastingwet BES en zal anderzijds ondersteund worden door enkele nieuwe
regels in de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 en de Wet op de dividendbelasting
1965. Die laatstgenoemde regels worden aangepast door middel van de Invoeringswet
fiscaal stelsel BES.
 
 De fictie is in hoofdlijnen als volgt vormgegeven. In eerste instantie
worden letterlijk alle op de BES eilanden gevestigde lichamen voor de toepassing
van de opbrengstbelasting geacht in Nederland te zijn gevestigd. Vervolgens
regelt het tweede lid dat de inspecteur per lichaam bij voor bezwaar vatbare
beschikking kan bevestigen dat een lichaam (toch) voor fiscale
doeleinden op de BES eilanden gevestigd is en dus valt onder de opbrengstbelasting
en de vastgoedbelasting. Een feitelijk op de BES eilanden gevestigd lichaam
dat voor 50% of meer activa bezit die passen bij een zichtbare actieve
onderneming valt op verzoek altijd onder de BES-belastingwetten. Een lichaam
daarentegen dat voor meer dan 50% specifiek opgesomde internationaal
mobiele activa bezit, die in zijn algemeenheid onder omstandigheden weinig
werk met zich hoeven te brengen, wordt in principe onder de vennootschapsbelasting
en dividendbelasting gebracht. Een dergelijk lichaam kan echter toch nog onder
de BES-belastingwetten blijven als aan twee voorwaarden is voldaan. Die komen
er in hoofdlijnen op neer dat het lichaam over drie personeelsleden moet beschikken
die op wezenlijk niveau de genoemde activa (beleggingen, deelnemingen, liquiditeiten,
ter beschikking gestelde goederen, leningen) beheren en dat bedrijfsruimte
op de BES eilanden door dat lichaam wordt gebruikt voor die werkzaamheden.
Een door de inspecteur afgegeven beschikking dat een lichaam op de BES eilanden
is gevestigd vervalt als niet langer aan de voorwaarden wordt voldaan die
in het artikel zijn opgenomen. Mede doordat tijdelijk niet voldoen aan de
bezittingen- of personeelseis niet altijd tot niet kwalificeren hoeft te leiden –
er moet immers «doorgaans» aan de toetsen worden voldaan –
kan het in voorkomende gevallen praktisch zijn dat inspecteur en belastingplichtige
vaststellen dat bijvoorbeeld per 1 januari van enig jaar de vestigingsplaats
van het lichaam wijzigt.
 
 Het derde lid bevat nog twee uitzonderingen voor op de BES eilanden gevestigde
lichamen waarop de fictie van het eerste lid geen toepassing vindt en dus
onder de vastgoedbelasting en de opbrengstbelasting vallen. Het zijn allereerst
de lichamen die zijn toegelaten tot een handels- en dienstenentrepot zoals
bedoeld in hoofdstuk V van de Douane en Accijnswet BES. Deze groep is omschreven
in het derde lid, onderdeel a. Voor deze groep is een uitzondering gemaakt
omdat voor de toelating tot een handels- en dienstenentrepot een eigen beoordelingskader
geldt. Desalniettemin moet het ook daar gaan om lichamen die bijdragen aan
de duurzame en reële economische ontwikkeling van de BES eilanden. Overigens
kent deze regeling juist als voorwaarde dat voornamelijk met het buitenland
wordt gehandeld of dat in het buitenland diensten worden verricht, met dien
verstande dat financiële diensten uitdrukkelijk zijn uitgesloten.
 
 De tweede groep betreft lichamen die zijn aan te merken als een persoonlijke
(tussen)houdstermaatschappij van een op de BES eilanden woonachtige natuurlijke
persoon. De persoonlijke (tussen)houdstermaatschappij moet wel een belang
hebben van ten minste vijftig percent in een lichaam dat onder de opbrengstbelasting
valt. Deze groep is omschreven in het derde lid, onderdeel b. Op deze wijze
wordt voorkomen dat op de BES eilanden woonachtige natuurlijke personen zich
genoodzaakt zien om rechtstreeks in een werkmaatschappij deel te nemen.
 In het vierde lid, onderdelen a tot en met c, wordt bepaald op welk moment
de beschikking wordt geacht te zijn vervallen. Met uitzondering van de situatie
zoals omschreven in het derde lid, onderdeel b, zal het vervallen van de beschikking
kunnen betekenen dat het lichaam in de eindheffing van de opbrengstbelasting
zal worden betrokken conform artikel 5.8 van de Belastingwet BES.
 
 Het vijfde lid bevat een omschrijving van het begrip deelneming. Voor
het begrip deelneming wordt aangesloten bij het begrip deelneming zoals dat
geldt in de Nederlandse Wet op de vennootschapsbelasting 1969. Deze bepaling
heeft eveneens belang voor de vrijstelling voor de opbrengstbelasting opgenomen
in artikel 5.7 van de Belastingwet BES. 
 
 Het zesde lid tenslotte, regelt dat voor de toepassing van het tweede
lid, onderdeel a, activa waarvan het gebruik of gebruiksrecht ter beschikking
wordt gesteld aan natuurlijke personen die op de BES eilanden verblijven maar
niet op de BES eilanden wonen niet worden beschouwd als activa waarvan het
gebruik of gebruiksrecht ter beschikking wordt gesteld aan natuurlijke personen
die buiten de BES eilanden wonen. Op deze manier worden bijvoorbeeld autoverhuurbedrijven
ontzien.
 
 Om lichamen die niet voldoen aan de voorwaarden van het tweede en derde
lid van artikel 5.2 van de Belastingwet BES in de heffing van Nederlandse
vennootschapsbelasting (en dividendbelasting) te kunnen betrekken worden de
vestigingsplaatsficties zoals neergelegd in artikel 2 van de Wet op de vennootschapsbelasting
1969 en artikel 1 van de Wet op de dividendbelasting 1965 aangepast. Aan artikel
2, van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 wordt een nieuw achtste lid
toegevoegd dat bewerkstelligt dat alle lichamen die op basis van artikel 5.2
van de Belastingwet BES in Nederland worden geacht te zijn gevestigd, ook
voor de toepassing van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 in Nederland
worden geacht te zijn gevestigd. Als gevolg hiervan wordt de winst van deze
lichamen volgens de regels van de binnenlandse belastingplicht in de heffing
van vennootschapsbelasting betrokken. Een overeenkomstige aanpassing wordt
in artikel 1 van de Wet op de dividendbelasting 1965 opgenomen.
 
 Voor het bepalen van de winst van de nieuwe belastingplichtige bij de
vestiging in Nederland is geen nadere regelgeving opgesteld. Als hoofdregel
bij vestiging van een lichaam in Nederland geldt dat het lichaam in de Nederlandse
vennootschapsbelasting begint met waardering van alle activa en passiva op
de waarde in het economische verkeer. Deze regel geldt ook als een BES lichaam
naar Nederland wordt verplaatst (verplicht of uit eigen beweging).
 Artikel 5.3
 Dit artikel geeft het object van de heffing. Het artikel bepaalt dat de
belasting wordt geheven naar de opbrengst. Het gaat om de opbrengst zoals
deze is gedefinieerd in artikel 5.4.
 Artikel 5.4
 Artikel 5.4 geeft een nadere invulling van hetgeen onder het begrip «opbrengst»
wordt verstaan.
 Het begrip «opbrengst» omvat meer dan alleen dividenduitkeringen.
Opzet is dat alle vermogensuitdelingen door lichamen boven hetgeen als nominaal
kapitaal is geplaatst en is gestort, belast worden op het moment dat de «opbrengst»
het lichaam verlaat. Daarbij is niet van belang waar deze winst oorspronkelijk
is behaald. Evenmin als de Landsverordening op de dividendbelasting 2000 (Lv
DB) en de Nederlandse Wet op de dividendbelasting 1965 (Wet DB) kent de opbrengstbelasting
een step up voor lichamen die zich op de BES eilanden vestigen. De opbrengstbelasting
beoogt elke uitdeling van winst in de heffing te betrekken. Object van heffing
is dan ook de uitdeling van de wereldwinst en is niet beperkt tot op de BES
eilanden behaalde winst. Om die reden bevat de bepaling geen step up en blijft
de regeling relatief eenvoudig.
 
 Ten opzichte van de omschrijving van het begrip opbrengst in artikel 1
van de Lv DB waaraan het begrip «opbrengst» in artikel 5.1, eerste
lid, onderdeel a, is ontleend, zijn de volgende wijzigingen aangebracht. Aan
onderdeel a is toegevoegd dat onder onmiddellijke of middellijke uitdelingen
van winst onder welke naam of in welke vorm ook gedaan, mede wordt begrepen
hetgeen bij inkoop van aandelen of lidmaatschapsbewijzen of bewijzen van deelgerechtigdheid
of bij liquidatie wordt ontvangen boven de nominale waarde. De uitbreiding
van het begrip opbrengst met liquidatie uitkeringen is noodzakelijk omdat
zonder het belasten van deze uitkeringen de heffing eenvoudig kan worden ontgaan.
Het eerste lid, onderdeel b, omvat allereerst de uitreiking van de nominale
waarde van aandelen aan aandeelhouders. Dit is overgenomen van de Lv DB maar
eenzelfde bepaling komt voor in de Wet DB. In verband met de uitbreiding van
de belastingplicht met de gerechtigden tot de opbrengst van een coöperatie,
een nijvere vereniging, onderlinge waarborgmaatschappij of een open fonds
voor gemene rekening is aan onderdeel b toegevoegd dat ook uitreiking van
de nominale waarde van lidmaatschapsbewijzen aan leden, of bijschrijving op
lidmaatschapsbewijzen of bewijzen van deelgerechtigdheid voor zover niet blijkt
dat storting heeft plaats gevonden, of zal plaatsvinden, tot de opbrengst
wordt gerekend. Onder lidmaatschapsbewijzen worden alle vermogenstitels verstaan
welke recht geven op een aandeel in het lichaam zoals ledenbewijzen, participatiebewijzen,
aandelenbewijzen en dergelijke. Voortvloeiend uit het ruimere bereik van de
opbrengstbelasting is ook onderdeel c aangevuld, waardoor naast een gehele
of gedeeltelijke teruggaaf van hetgeen op aandelen is gestort, ook een gehele
of gedeeltelijke teruggaaf van hetgeen op lidmaatschapsbewijzen of bewijzen
van deelgerechtigdheid is gestort tot de opbrengst wordt gerekend. Dit laatste
geldt niet als de nominale waarde van de desbetreffende geplaatste aandelen,
lidmaatschapsbewijzen of bewijzen van deelgerechtigdheid bij statutenwijziging
met een gelijk bedrag is verminderd. Teneinde de regeling eenvoudig uitvoerbaar
te houden is aansluiting gezocht bij de nominale waarde van het geplaatste
en gestorte kapitaal. Terugbetaling van agio of informeel kapitaal wordt daardoor
tot de opbrengst gerekend tenzij hiervoor bij storting nominaal kapitaal wordt
uitgereikt.
 
 Onderdeel d, rekent tot de opbrengst hetgeen wordt uitgedeeld op winstbewijzen,
daaronder begrepen hetgeen wordt genoten ter gelegenheid van afkoop of inkoop
daarvan. Tenslotte zijn in onderdeel e de uitdelingen opgenomen door een stichting
of een doelvermogen. Onder stichting wordt mede begrepen een Stichting Particulier
Fonds (SPF).
 
 Het tweede lid van artikel 5.4 regelt de situatie dat de opbrengst niet
in geld wordt genoten. In dat geval wordt de opbrengst in aanmerking genomen
naar de waarde in het economische verkeer. Het gaat dan om de waarde die kan
worden toegekend op het moment dat de opbrengst ter beschikking wordt gesteld.
Dat is ook het moment waarop de belasting wordt geheven van de gerechtigde
tot de opbrengst en het tijdstip waarop het uitdelende lichaam verplicht is
de belasting op de opbrengst in te houden en af te dragen.
 Artikel 5.5
 In dit artikel is het tarief van de opbrengstbelasting opgenomen. De belasting
bedraagt 5 percent van de opbrengst. Het tweede lid schrijft voor hoe de belasting
wordt berekend indien het lichaam dat de opbrengst verschuldigd is, de belasting
voor zijn rekening neemt. In dat geval wordt voor het berekenen van de belasting
de opbrengst vermenigvuldigd met 100/95.
 Artikel 5.6
 Dit artikel bevat regels voor de wijze van heffing van de opbrengstbelasting.
De bepaling komt grotendeels overeen met artikel 8 van de Lv DB alsmede met
artikel 7 Wet DB. Het eerste lid geeft aan dat de belasting wordt
geheven door inhouding op de opbrengst. Het tweede lid wijst de inhoudingsplichtige
aan. Dat is het op de BES eilanden gevestigde lichaam dat de opbrengst verschuldigd
is. Een lichaam dat niet op de BES eilanden is gevestigd is dus geen inhoudingsplichtige
voor de opbrengstbelasting. Of een lichaam op de BES eilanden is gevestigd
wordt bepaald volgens artikel 1.5 alsmede de regels van artikel 5.2. Een naar
omstandigheden op de BES eilanden gevestigd lichaam dat voldoet aan de voorwaarden
van artikel 5.2, tweede en derde lid is inhoudingsplichtig.
 Het derde lid van artikel 5.6 geeft het tijdstip waarop de inhoudingsplichtige
verplicht is de belasting in te houden. De inhoudingsplichtige moet dit doen
op het moment waarop hij de opbrengst ter beschikking stelt. Vervolgens is
de inhoudingsplichtige verplicht de ingehouden belasting op aangifte af te
dragen. Dit blijkt uit het vierde lid en is in overeenstemming met artikel
8.11, dat de hoofdregels geeft voor de voldoening en afdracht op aangifte.
Het vierde lid bevat echter tevens een uitzondering op de hoofdregel van artikel
8.11, tweede lid, voor het geval dat geen opbrengst ter beschikking is gesteld
en derhalve ook geen inhouding heeft plaatsgevonden. Uit een oogpunt van administratieve
lastenverlichting blijft in dat geval ook de aangifte achterwege.
 
 Tenslotte geeft het vijfde lid van artikel 5.6 regels voor het geval dat
sprake is van een uitdeling maar deze uitdeling niet (volledig) in geld wordt
gedaan. Het kan voorkomen dat de verschuldigde belasting dan de uitdeling
in geld overtreft. Het vijfde lid stelt dat het ontbrekende in dat geval wordt
geacht te zijn ingehouden op het moment dat de opbrengst ter beschikking wordt
gesteld. Hieruit volgt dat de inhoudingsplichtige, ook als de uitdeling niet
volledig in geld wordt voldaan, toch verplicht is de belasting af te dragen
op het moment dat hij de opbrengst ter beschikking stelt. Het vijfde lid bepaalt
echter dat de inhoudingsplichtige dan bevoegd is het verschil te verhalen
op degene die tot de opbrengst gerechtigd is. Hij heeft daarbij de mogelijkheid
de afgifte van de niet in geld genoten opbrengst op te schorten tot voldoening
van deze vordering plaatsvindt. Zolang de opbrengst niet ter beschikking van
de opbrengstgerechtigde is gesteld hoeft de daarop betrekking hebbende afdracht
niet plaats te vinden. Door van deze mogelijkheid gebruik te maken hoeft de
inhoudingsplichtige de af te dragen opbrengstbelasting niet voor te financieren.
 Artikel 5.7
 Dit artikel bevat een tweetal vrijstellingen voor de inhouding van opbrengstbelasting.
Onderdeel a, bevat een vrijstelling voor deelnemingsverhoudingen. Op grond
van deze bepaling mag een op de BES eilanden gevestigde deelneming, die een
uitdeling doet aan een kwalificerende moedermaatschappij, de inhouding van
opbrengstbelasting achterwege laten. Er is sprake van een kwalificerende moedermaatschappij
in geval de deelneming wordt gehouden door een op de BES eilanden gevestigd
lichaam dat voldoet aan de voorwaarden van artikel 5.2, tweede en derde lid,
en waarvoor de inspecteur een beschikking heeft afgegeven. Een dergelijk lichaam
is in dat geval zelf inhoudingsplichtige voor de opbrengstbelasting. Het eerste
lid geeft een vrijstelling voor de opbrengst van aandelen, lidmaatschapsbewijzen
en winstbewijzen die voor de opbrengstgerechtigde een deelneming vormen. Achtergrond
voor deze vrijstelling is dat dooruitdelingen vervolgens bij de opbrengstgerechtigde
wederom onderworpen zijn aan de heffing van opbrengstbelasting. De belastingclaim
wordt daardoor in beginsel verlegd naar de opbrengstgerechtigde.
 
 Onderdeel b, van artikel 5.7 bevat een vrijstelling voor uitkeringen toegekend
door een stichting of doelvermogen aan, of ten behoeve van, binnen het
Rijk gevestigde of georganiseerde kerkelijke levensbeschouwelijke, charitatieve,
culturele, wetenschappelijke of het algemeen nut beogende instellingen of
doelen. Het artikel geeft Onze Minister de bevoegdheid om buiten het Rijk
gevestigde of georganiseerde instellingen en doelen als zodanig aan te merken.
 De bedoeling van deze vrijstelling is dat uitdelingen door stichtingen
aan instellingen en «goede doelen» waarvoor de stichtingsvorm
primair is bedoeld, niet onderworpen zijn aan de heffing. De vrijstelling
is daarom beperkt tot uitdelingen welke betrekking hebben op «goede
doelen».
 Artikel 5.8
 Artikel 5.8 regelt de situatie dat een op de BES eilanden gevestigde inhoudingsplichtige
niet meer wordt aangemerkt als een lichaam bedoeld in artikel 5.2, tweede
en derde lid of ingevolge artikel 1.5 niet langer op de BES eilanden is gevestigd.
In dat geval eindigt de inhoudingsplicht voor de opbrengstbelasting. Als dan
vindt een eindafrekening plaats over de latente opbrengstbelastingclaim op
de nog niet uitgedeelde opbrengst. Voor de toepassing van dit hoofdstuk wordt
de inhoudingsplichtige op het onmiddellijk daar aan voorafgaande tijdstip
geacht zijn vermogen te hebben uitgedeeld aan de deelgerechtigden tot dat
vermogen naar de mate van hun gerechtigdheid. Dit betekent dat het lichaam
op dat tijdstip de belasting verschuldigd wordt en dient af te dragen.
 
 Artikel 5.8 regelt alleen de eindafrekening voor de opbrengstbelasting
in geval het lichaam niet langer op de BES eilanden geacht wordt te zijn gevestigd.
Er is geen nadere regelgeving opgesteld voor het bepalen van de winst van
het lichaam bij de vestiging in Nederland. Zoals bij artikel 5.2 al vermeld
is, geldt als hoofdregel bij vestiging van een lichaam in Nederland dat het
lichaam in de Nederlandse vennootschapsbelasting begint met waardering van
alle activa en passiva op de waarde in het economische verkeer. Deze regel
geldt ook als een BES-lichaam naar Nederland wordt verplaatst (verplicht of
uit eigen beweging).
 Artikel 5.9
 Artikel 5.9 bevat een aantal administratieve verplichtingen waaraan moet
worden voldaan. De bepaling is vrijwel volledig ontleend aan artikel 9 van
de Lv DB. Artikel 9, eerste lid van de Wet DB bevat een soortgelijke bepaling.
Afwijkend is, dat in de bepaling niet wordt gesproken over een «dividendnota»,
maar gekozen is voor de meer algemene term «nota». Dit omdat de «nota»
ook betrekking kan hebben op uitdelingen door bijvoorbeeld een stichting of
doelvermogen.
 
 Het eerste lid geeft de administratieve regels die gelden in geval van
een uitdeling. De inhoudingsplichtige, degene bij wie de opbrengst is betaalbaar
gesteld, het administratiekantoor dat de opbrengst doorbetaalt aan certificaathouders,
of degene tot wiens beroep het kopen of innen van dividendbewijzen gewoonlijk
behoort, is gehouden ten behoeve van de rechthebbende een gedagtekende «nota»
uit te reiken. Het eerste lid bevat een opsomming van de gegevens die in de «nota»
moeten worden opgenomen. Het tweede lid bevat verder administratieve verplichtingen
voor degene die gehouden is «nota’s» uit te reiken. Deze
is verplicht de «nota’s» doorlopend te nummeren, eventueel
in series, afschriften van de «nota’s» te vervaardigen en
deze gedurende vijf jaren op serie en nummer te bewaren.
 Artikel 5.10
 In aanvulling op de administratieve verplichtingen in artikel 5.9, bevat artikel 5.10 de verplichting voor de op de BES eilanden gevestigde
lichamen om jaarlijks binnen negen maanden na afloop van het boekjaar een
gewaarmerkt afschrift van hun jaarrekening, bestaande uit een balans, winst-
en verliesrekening en toelichting op deze stukken bij de inspecteur in te
dienen. Hierdoor behoudt de inspecteur zicht op de latente belastingclaim
alsmede uitdelingen die in een boekjaar hebben plaatsgevonden. De verplichting
geldt alleen voor de op de BES eilanden gevestigde lichamen bedoeld in artikel
5.2, tweede en derde lid. Deze vallen immers onder de opbrengstbelasting.
Of een lichaam op de BES eilanden is gevestigd wordt bepaald volgens de regels
van artikel 1.5 en in zoverre in afwijking daarvan artikel 5.2.
 Het tweede lid geeft de voorwaarden waaraan de jaarrekening dient te voldoen.
De jaarrekening dient te zijn opgesteld volgens de bepalingen van artikel
15, Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek BES, dan wel soortgelijke buitenlandse
regelingen. Aangesloten is bij de bepalingen van het Burgerlijk Wetboek teneinde
de administratieve verplichtingen zo laag mogelijk te houden. Het tweede lid
geeft Onze Minister de bevoegdheid om nadere regels te stellen bijvoorbeeld
over situaties waarin stelselwijziging is toegestaan.
 
 Het derde lid verplicht de inspecteur als bewijs van indiening van de
jaarrekening een ontvangstbewijs uit te reiken. Ten slotte bepaalt het vierde
lid dat de inspecteur onder door hem te stellen voorwaarden uitstel voor het
indienen van de jaarrekening kan verlenen.
 Hoofdstuk VI Algemene bestedingsbelasting
 Artikel 6.1
 In dit artikel worden enkele begrippen gedefinieerd die in hoofdstuk VI
regelmatig worden gebruikt. Het begrip «goederen» is ontleend
aan de Nederlands-Antilliaanse regelgeving inzake OB en BBO. Voor de begrippen «handels-
en dienstenentrepot», «douanewetgeving» en «douaneregime»
wordt aangesloten op en verwezen naar de «Douane en accijnswet BES».
 
 Inherent aan de stelselkeuze voor een algemene bestedingsbelasting die
invoer van goederen, binnenlandse diensten en de lokale productie van goederen
belast, dient het begrip «producent» te worden gedefinieerd. Onder
een producent wordt verstaan een ondernemer die in een openbaar lichaam goederen
voortbrengt met behulp van grond- of hulpstoffen of van halffabricaten. De
persoon die goederen voortbrengt moet eerst kwalificeren als ondernemer, voordat
hij ook als producent kan worden aangemerkt. In artikel 6.8 is opgenomen wie
in de zin van de algemene bestedingsbelasting kwalificeert als ondernemer.
 
 Onder voortbrengen wordt mede begrepen het bewerken of verwerken van goederen
ten gevolge waarvan de aard van die goederen verandert in die zin dat door
de be- of verwerking een nieuw goed ontstaat. Ook in de land- en tuinbouw
kan sprake zijn van ondernemers die handelingen verrichten waardoor ze kunnen
worden aangemerkt als producent. In die zin sluit de definitie geen sectoren
als zodanig uit. Onder het begrip «goederen» vallen ook onroerende
zaken zodat ook hierbij sprake kan zijn van producenten. Hierbij valt te denken
aan ondernemers in de bouw die bij voorbeeld woningen bouwen (vervaardigen).
Door (het tweede deel van) de definitie zijn echter uitgesloten ondernemers
die leveringen verrichten van door hen voortgebrachte goederen vanuit een
inrichting die grotendeels is bestemd voor de verkoop van hun producten aan
particulieren. Deze ondernemers worden niet als producent aangemerkt. Doel
daarvan is de kleinhandel zo veel mogelijk buiten de heffing van de algemene bestedingsbelasting te houden. In dit verband kan bijvoorbeeld
worden gedacht aan een banketbakker die gebak maakt (vervaardigt) en dit gebak
in zijn winkel verkoopt aan de particuliere consument. Door in dit verband
de term «grotendeels» te gebruiken wordt bereikt dat ook indien
de ondernemer deels aan de detailhandel en deels aan de particuliere consument
verkoopt, hij eerst als producent zal worden aangemerkt als meer dan 50%
van zijn verkopen naar de detailhandel gaat. Door deze inperking van het begrip «producent»,
en de prealabele voorwaarde dat sprake moet zijn van ondernemerschap, zal
naar verwachting een beperkte groep ondernemers worden aangemerkt als«producent».
Voorts is in dit verband tevens van belang dat ook ondernemers die kwalificeren
als producent een beroep kunnen doen op de zogenoemde kleine ondernemersregeling
van artikel 6.22.
 
 In de algemene bestedingsbelasting wordt tevens invulling gegeven aan
de gedachte dat «de vervuiler betaalt» door op de aanschaf c.q.
de invoer van personenauto’s die niet kwalificeren als zeer zuinig in
de algemene bestedingsbelasting een verhoogd bijzonder tarief van 25%
toe te passen. Dit tarief is beduidend hoger dan het algemene tarief van 8%.
Daarbij wordt wel aangetekend dat de vrij hoge tarieven van de invoerrechten
op auto’s op nihil zijn gesteld en dat de cumulerende OB en de BBO is
komen te vervallen en worden vervangen door deze eenmalige heffing tegen dit
bijzondere tarief. Anderzijds is het van belang tegelijkertijd de aanschaf
c.q. invoer van zeer zuinige auto’s te stimuleren. Daarbij is overeenkomstig
een instrument in de Wet op de belasting van personenauto’s en motorrijwielen
(hierna: BPM) gekozen voor een differentiatie naar CO2-uitstoot.
Vanuit die gedachte zal voor zeer zuinige personenauto’s een nihiltarief
gaan gelden. De tarieven en de criteria voor de differentiatie zijn opgenomen
in artikel 6.10.
 
 In verband met deze aanpak is in dit artikel het begrip «personenauto»
gedefinieerd. Er zal, zoals is aangegeven, een verschil in heffing optreden
tussen zeer zuinige personenauto’s en andere personenauto’s. Anderzijds
is er een categorie motorrijwielen die niet kwalificeren als zeer zuinig,
maar waarvan het om meerdere redenen niet wenselijk is dat ze onder de werking
van het verhoogde tarief van 25% gaan vallen. Hierbij valt te denken
aan ambulances, politieauto’s, lijkwagens en dergelijke voertuigen.
In de definitie van het begrip «personenauto» is daarom de mogelijkheid
opgenomen om dergelijke voertuigen voor de toepassing van de belasting bij
ministeriële regeling uit te zonderen van het begrip «personenauto’s».
De uitgezonderde voertuigen zullen door de aanwijzing in de ministeriële
regeling niet vallen onder dat verhoogde tarief, maar onder het algemene tarief
van de algemene bestedingsbelasting. Voor het voor de differentiatie relevante
begrip «CO2-uitstoot» en de wijze van het meten daarvan
wordt, zoals ook in de BPM, verwezen naar een Europese richtlijn ter zake.
 Artikel 6.2
 In dit artikel worden de belastbare feiten geformuleerd en de naam van
de heffing geïntroduceerd. De in artikel 6.2, onderdeel a en b genoemde
belastbare feiten worden in titel 2 (artikelen 6.4 tot en met 6.16) nader
uitgewerkt. Het in artikel 6.2, onderdeel c, genoemde belastbare feit wordt
in titel 3 (artikelen 6.17 tot en met 6.21) nader uitgewerkt.
 
 Deze opzet van de algemene bestedingsbelasting waarborgt dat – anders
dan in de OB en BBO – er minder sprake is van cumulatie van heffing,
hetgeen een groot voordeel is ten opzichte van de bestaande situatie. Hoewel
het stelsel niet in alle gevallen cumulatie wegneemt, beperkt de druk op goederen
zich veelal tot de algemene bestedingsbelasting die in rekening
is gebracht ter zake van invoer (indien een goed wordt ingevoerd) of in geval
van lokale productie of dienstverlening tot de algemene bestedingsbelasting
die in rekening is gebracht door de lokale producent respectievelijk de lokale
dienstverlener.
 Artikel 6.3
 In dit artikel wordt voor producenten het recht op aftrek van de (voor)belasting
geregeld. Deze aftrekmogelijkheid is alleen van belang voor producenten die
grond- en hulpstoffen of halffabricaten invoeren of dergelijke goederen door
een andere producent krijgen geleverd. Deze aftrek is ook van belang voor
op export van goederen gerichte producenten. De BBO kent deze voorzieningen
als zodanig niet zo. Het in dit artikel ten aanzien van het recht op aftrek
opgenomen model is ontleend aan de ter zake in de OB opgenomen bepalingen
voor producenten en voor ondernemers die handelen in handelsgoederen. De aftrek
is alleen van toepassing voor zover de door de producent ingevoerde dan wel
aan hem geleverde goederen worden gebruikt als grond- en hulpstof of als halffabricaat
voor de door hem voortgebrachte goederen.
 Artikel 6.4
 In dit artikel wordt het begrip «levering van goederen» gedefinieerd
en omschreven. In de opzet van de algemene bestedingsbelasting worden –
zie artikel 6.2, onderdeel a – alleen leveringen door producenten van
door hen voortgebrachte goederen in de heffing betrokken. Daarom is voor de
heffing van de belasting artikel 6.4, eerste lid, alleen van belang voor de
ter zake van de in artikel 6.2, onderdeel a, genoemde leveringen. Onderdeel
f, van het eerste lid van dit artikel is bijvoorbeeld van toepassing indien
een producent in het eigen bedrijf een onroerende zaak, een gebouw, vervaardigt.
Door hem in het eigen bedrijf vervaardigde goederen zijn tevens te beschouwen
als voortgebrachte goederen.
 
 Het tweede lid van dit artikel bevat de gebruikelijke zogenoemde commissionairbepaling,
die ook in de OB en BBO is opgenomen. In de opzet van de algemene bestedingsbelasting
zal de levering van goederen alleen van toepassing zijn op door een producent
verrichte leveringen. Indien goederen van een producent onder de voorwaarden
van het tweede lid via een commissionair aan een afnemer worden geleverd,
is de levering van de producent aan de commissionair belast, de daarop volgende
levering door de commissionair echter niet.
 Artikel 6.5
 In dit artikel worden alle prestaties die niet kwalificeren als leveringen
van goederen als diensten aangemerkt. Deze begripsbepaling is synoniem aan
wat daarover in OB en BBO is opgenomen.
 Artikel 6.6
 In dit artikel wordt de plaats waar een levering wordt verricht geregeld.
Een regeling met betrekking tot de plaats van levering is vooral in het internationale
handelsverkeer van belang. In wezen gaat het daarbij om een allocatie van
de heffingsbevoegdheid. In het internationale handelsverkeer zal zoveel mogelijk
moeten worden voorkomen dat er situaties optreden van dubbele heffing of niet-heffing.
Dat is zeker het geval binnen het toekomstige land Nederland (waarbinnen twee
omzetbelastingsystemen zullen gaan bestaan, namelijk de BTW in het Europese
deel van het toekomstige land Nederland en de algemene bestedingsbelasting
in het Caribische deel). Dat zich in één land dergelijke situaties
kunnen voordoen is geheel ongewenst en moet worden voorkomen.
Door deze, aan de Wet OB ontleende – als een voor alle delen van Nederland
eensluidende – bepaling in de op de BES eilanden in te voeren algemene
bestedingsbelasting op te nemen, wordt beoogd situaties van dubbele heffing
of niet-heffing te voorkomen. Daarbij zij nog opgemerkt dat in de opzet van
de algemene bestedingsbelasting alleen leveringen door producenten in de heffing
worden betrokken.
 Artikel 6.7
 In de artikelen 6.7 tot en met 6.7l zijn de regels ter bepaling van de
plaats van een dienst opgenomen. In de afgelopen decennia is het internationale
dienstenverkeer enorm gegroeid. Meer nog dan bij leveringen van goederen heeft
de internationale dienstenmarkt een enorm mobiel, competitief en flexibel
karakter. Belastingheffing waarbij de eigen op die internationale markt opererende
dienstverleners met een extra (dubbele) heffing worden geconfronteerd, kan
de positie van die dienstverleners ernstig schaden. De variëteit in te
onderscheiden soorten diensten is groot. Daardoor is een regeling voor de
plaats van dienst in een omzetbelasting veelal niet de meest eenvoudige en
kunnen er in het internationale dienstenverkeer, ook door interpretatieverschillen,
wel eens situaties van dubbele heffing of niet-heffing voorkomen. Zoals is
toegelicht is dat ongewenst, zeker in de nieuwe constellatie waarbij (het
Europese deel van) Nederland één land vormt met de nieuwe openbare
lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba. Daarom zijn in de nieuwe algemene
bestedingsbelasting de regelingen voor de plaats van levering en de plaats
van dienst zo aangepast en geredigeerd dat in beginsel een volledige neutraliteit
ontstaat in het handelsverkeer tussen het Europese deel van Nederland en de
openbare lichamen; tussen de openbare lichamen onderling en tussen de openbare
lichamen en derdelanden, waartoe ook bij voorbeeld Aruba, Curaçao en
Sint Maarten gaan behoren. Deze aangepaste regelingen voldoen aan internationale
standaarden. Met de regeling voor de plaats van dienst wordt ook bereikt dat
veel diensten vrij van belasting vanuit een openbaar lichaam kunnen worden
geëxporteerd.
 
 Net als bij de regeling voor de plaats van een levering (artikel 6.6)
is er, op dezelfde gronden, ten aanzien van de regeling voor de plaats van
dienst ook voor gekozen de in de Wet OB ter zake opgenomen regeling ook in
de algemene bestedingsbelasting grotendeels over te nemen. Omdat de voor het
fiscale stelsel van de BES eilanden voorziene transitiedatum 1 januari
2011 is, is aangesloten bij de regeling voor de plaats van dienst zoals die
met ingang van die datum in Nederland zal gelden. Deze regeling is opgenomen
bij het thans bij de Staten Generaal aanhangige wetsvoorstel inzake het zogenoemde
BTW-pakket (implementatie richtlijnen BTW-pakket) (31 907); hierna: wetsvoorstel
BTW-pakket.
 
 In het onderhavige artikel 6.7 zijn de hoofdregels ter zake van de plaats
van dienst opgenomen. Voor de BES eilanden is voor zogenoemde BES ondernemers –
de definitie daarvan is opgenomen in artikel 6.1, onderdeel h – een
specifieke regeling getroffen die er toe strekt te voorkomen dat bij het verrichten
van een dienst door een op de Bes eilanden gevestigde ondernemer aan een ook
op de BES eilanden gevestigde afnemer( hierna: binnenlandse BES-dienst) de
plaats van die dienst gelegen kan zijn op een ander BES eiland dan het eiland
waar de dienstverrichter is gevestigd. Dat zou zowel voor de Belastingdienst
als voor BES ondernemers en afnemers vanuit praktisch en uitvoeringstechnisch
oogpunt onhandig zijn, terwijl er bij de heffing geen vraagstuk ter zake van
de allocatie van de opbrengst speelt. Deze specifieke hoofdregel voor deze
binnenlandse BES-dienst is opgenomen in het eerste lid. 
 
 In het tweede lid is geregeld dat die specifieke hoofdregel niet van toepassing
is als een BES ondernemer een dienst verricht aan een niet op de BES eilanden
gevestigde afnemer. Voor een dergelijke dienst die niet kwalificeert als een
binnenlandse BES-dienst wordt de BES ondernemer niet aangemerkt als BES ondernemer.
Ter zake van die dienst zijn dan de hierna nog toe te lichten algemene regels
van de plaats van dienst van toepassing zoals die gelden voor diensten die
door iedere ondernemer worden verricht. Dit geldt ook voor diensten aan een
buiten de BES eilanden gelegen vaste inrichting van een afnemer die ondernemer
is, en voor diensten die de BES ondernemer vanuit een buiten de BES eilanden
gelegen vaste inrichting verricht.
 
 In het derde lid, onderdelen a en b, van artikel 6.7 zijn de algemene
hoofdregels ter bepaling van de plaats van diensten die worden verricht door
ondernemers, andere dan een BES ondernemer, aan: a. een afnemer die kwalificeert
als ondernemer (de zogenoemde B2B-dienst), en b. een andere dan een ondernemer
(de zogenoemde B2C-dienst).
 
 Het gaat hierbij – zoals ook is beschreven in de memorie van toelichting
bij vorengenoemd wetsvoorstel BTW-pakket – om de hoofdregels bij B2B-diensten
en bij B2C-diensten. Doel daarvan is dat de belasting in principe wordt geheven
op de plaats van het verbruik, tenzij dit leidt tot extra verplichtingen voor
ondernemers en belastingdiensten die als onevenredig, omslachtig of onpraktisch
worden beschouwd.
 
 Op deze algemene hoofdregels wat betreft de plaats van heffing voor B2B-diensten
en B2C-diensten bestaan echter een aantal uitzonderingen. Die zijn opgenomen
in de artikelen 6.7a tot en met 6.7j.
 Voor de redactie van die artikelen is zoveel mogelijk aangesloten bij
de betreffende teksten in de Wet OB, zoals die met ingang van 2011 zullen
luiden. De toelichtingen op die artikelen en onderdelen daarvan gelden daarmee
ook voor de betreffende bepalingen in dit hoofdstuk en worden daarom in deze
toelichting niet herhaald. Daarmee wordt voorkomen dat aan dezelfde bepalingen
in beider wetten een verschillende betekenis wordt toegekend.
 
 Omdat de BES eilanden geen onderdeel vormen van de EU, zijn die teksten
evenwel ontdaan van bepalingen voor het interne intracommunautaire EU-dienstenverkeer.
Anderzijds zijn waar nodig specifieke BES omstandigheden meegenomen. Bovendien
zijn de uitzonderingen op de algemene hoofdregels veelal niet van toepassing
als er sprake is van een door een BES ondernemer als zodanig verrichte binnenlandse
BES-dienst. Dan is de specifieke hoofdregel van het eerste lid van artikel
6.7 van toepassing.
 
 In het hiernavolgende zal, waar nodig, een korte toelichting worden gegeven
op meer op de specifieke eigen situatie op de BES eilanden gebaseerde bepalingen.
 Artikel 6.7a
 Dit artikel is gelijk aan de tekst van het betreffende artikel in wetsvoorstel
BTW-pakket.
 Artikel 6.7b
 Afgezien van de specifieke zinsnede «,een ander dan een BES ondernemer»,
voor een binnenlandse BES-dienst, is de tekst van dit artikel gelijk aan de
bepaling ter zake in het wetsvoorstel BTW-pakket.
 Artikel 6.7c
 Ook dit artikel inzake de plaats van vervoersdiensten is ontleend aan
de betreffende teksten uit wetsvoorstel BTW-pakket, zij het aangepast aan
de situatie op de BES eilanden. Personenvervoer vindt altijd plaats daar waar
het vervoer plaatsvindt. Binnen de EU vinden intracommunautaire goederenvervoersdiensten
voor niet-ondernemers plaats op de plaats van vertrek. Omdat zich dit niet
voordoet op de BES eilanden, is dat niet overgenomen en geldt daarmee als
plaats van dienst voor alle vervoersdiensten de plaats waar het vervoer plaatsvindt.
Voor vervoersdiensten aan ondernemers geldt algemene zin, en afgezien van
de specifieke regeling voor BES ondernemers, de algemene hoofdregel voor B2B-diensten,
namelijk de plaats van de afnemer.
 Artikel 6.7d
 Dit artikel ter zake van een B2B-dienst bestaande in het verlenen tot
toegang tot de in de bepaling genoemde evenementen is, afgezien van de specifieke
dienst ter zake door een BES ondernemer, gelijkluidend aan de betreffende
bepaling in de Wet OB, zoals die met ingang van 2011 zal luiden.
 Artikel 6.7e
 Het vorenstaande geldt evenzeer voor de in het eerste en tweede lid van
onderhavig artikel genoemde B2C-diensten.
 Artikel 6.7f
 Dit artikel betreft de plaats van dienst voor restaurant- en cateringdiensten.
Dat is in overeenstemming met de betreffende bepaling in wetsvoorstel BTW-pakket.
De daarbij ook opgenomen bepaling met betrekking tot de plaats van die diensten
tijdens passagiersvervoer in de EU, is voor de BES eilanden niet van toepassing
en daarom niet overgenomen.
 Artikel 6.7g
 Onderhavig artikel betreft de plaats van dienst van verhuur van vervoermiddelen.
In het wetsvoorstel BTW-pakket wordt daarbij onderscheid gemaakt tussen langdurende
en kortdurende verhuur. Dat onderscheid wordt ook in onderhavig artikel gemaakt.
Bij deze diensten lopen een aantal aspecten door elkaar. Enerzijds heeft regeling
van wetsvoorstel BTW-pakket een Europese achtergrond. Anderzijds moet in Koninkrijksverband
worden voorkomen dat dubbele heffing kan optreden, terwijl tevens de huidige
situatie ter zake op de Nederlandse Antillen van belang is.
 
 Thans is de verhuur van vervoermiddelen op de Nederlandse Antillen altijd
belast. Op grond daarvan is in de thans voorgestelde regeling de Europese
regeling voor de plaats van dienst in die zin aangepast dat deze verhuur op
de BES eilanden ( indien het vervoermiddel daar daadwerkelijk ter beschikking
van de afnemer wordt gesteld) in alle gevallen ook altijd daar belast is.
Daarop is echter de bekende uitzondering gemaakt als die dienst door een BES
ondernemer als zodanig wordt verricht. De plaats van dienst is dan altijd
het openbaar lichaam waar deze Bes ondernemer is gevestigd, ook al zou hij
het vervoermiddel in een ander openbaar lichaam ter beschikking stellen.
 
 Een tweede uitzondering daarop betreft langdurige verhuur door een in
(het Europese deel van) Nederland of in een andere EU-lidstaat gevestigde
ondernemer is, zoals is opgenomen in het tweede lid van onderhavig artikel.
Op grond van de algemene hoofdregels van artikel 6.7, derde lid, zou, indien
een Nederlandse of een Europese ondernemer een vervoermiddel langdurig verhuurt
aan een op de BES eilanden gevestigde particulier ( een andere dan een ondernemer),
de plaats van die dienst in Nederland dan wel de EU zijn gelegen. In dat geval
zou in Koninkrijks- c.q. EU-verband dubbele heffing optreden als die dienst
ook naar binnen het verbruiksgebied van de BES eilanden zou worden getrokken.
Daarom is in het tweede lid bepaalt dat de «is de plaats waar dat vervoermiddel
daadwerkelijk ter beschikking van de afnemer wordt gesteld» niet van
toepassing is indien die dienst wordt verricht door een EU-ondernemer. Dit
is dus van belang als deze dienst een B2C-dienst is. Ingeval de verhuur echter
een B2B-dienst betreft, is de plaats van dienst overeenkomstig de algemene
hoofdregel de plaats waar de afnemende ondernemer is gevestigd. Er vindt dan
derhalve ook geen dubbele heffing plaats.
 Artikel 6.7h
 Ook dit artikel is ontleend aan de betreffende bepaling in wetsvoorstel
BTW-pakket. Het gaat hier bij om de plaats van de B2C-dienst inzake elektronische
diensten die worden verricht door een buiten het verbruiksgebied gevestigde
ondernemer. In die gevallen wordt die dienst naar binnen het verbruiksgebied
getrokken. Ook hier kan zich het probleem voordoen dat overeenkomstig de algemene
hoofdregel voor B2C-diensten de plaats van die dienst verricht door een in
Nederland gevestigde ondernemer aan een afnemer op de BES eilanden, in Nederland
is gelegen. Op die hoofdregel is echter een uitzondering van toepassing. Vanuit
de Nederlandse optiek is die door een Nederlandse ondernemer verrichte exportdienst
aan een andere dan een ondernemer die buiten de Gemeenschap is gevestigd niet
in Nederland belast, maar daar waar die afnemer is gevestigd Hierdoor wordt
dubbele heffing voorkomen. 
 Artikel 6.7i
 Indien een op de BES eilanden gevestigde ondernemer een B2B-dienst verricht
aan een in het buitenland gevestigde afnemende ondernemer is de plaats van
deze exportdienst gelegen daar waar die afnemer is gevestigd. Ook voor B2C-exportdiensten
genoemd in het eerste lid van onderhavig artikel is de plaats van dienst daar
waar de afnemende niet ondernemer is gevestigd. Deze internationale exportdiensten
verricht vanaf de BES eilanden zijn derhalve niet op de BES eilanden belast.
Het onderhavige artikel is conform de desbetreffende bepaling uit wetsvoorstel
BTW-pakket.
 Artikel 6.7j
 De specifieke bepaling van dit artikel, omgezet naar de BES situatie,
is ontleend aan de desbetreffende bepaling in wetsvoorstel BTW-pakket inzake
diensten verricht door ondernemer gevestigd buiten de Gemeenschap. In onderhavig
artikel gaat het daarbij, vertaald naar de BES situatie, om diensten verricht
door ondernemers die buiten de BES eilanden zijn gevestigd. De bepaling is
gericht op het voorkomen van niet heffing en – ten gunste van BES ondernemers –
op het vermijden van een verstoring van de mededinging.
 Artikel 6.7k
 Ook dit artikel is conform de betreffende bepaling in wetsvoorstel BTW-pakket
en strekt er toe bij de toepassing van de regels voor de plaats van dienst
oog te houden voor de eenvoud, de beperking van de administratieve
lasten voor het bedrijfleven en een grotere rechtszekerheid voor alle betrokken
partijen.
 Artikel 6.7l
 Zoals is uiteengezet, wordt met de thans voorgestelde regeling voor de
plaats van dienst beoogd situaties van dubbele heffing en niet heffing te
voorkomen. Elke mogelijkheid van niet heffing kan leiden tot fiscaal gedreven
cross border constructies. Ondanks dat wordt gemeend dat met de in de voorgaande
artikelen opgenomen regelingen voor de plaats van dienst een sluitend systeem
is vastgelegd, is het in de nieuwe staatskundige constellatie om meerdere
redenen gewenst snel te kunnen optreden als zich onverhoopt toch gevallen
voordoen van dubbele of niet heffing van de in het geding zijnde omzetbelastingheffingen.
Daarom wordt in het derde lid van dit artikel de in het Nederlands-Antilliaanse
recht bestaande mogelijkheid tot een snelle aanpassing van dergelijke onverhoopt
toch optredende gevallen gehandhaafd.
 Artikel 6.8
 In dit artikel wordt, in het eerste lid, vastgelegd wat onder een ondernemer
wordt verstaan. Dat is een ieder die een bedrijf of een beroep zelfstandig
uitoefent. Deze definitie strookt geheel met die opgenomen in OB en BBO. In
het kader van de algemene bestedingsbelasting kunnen overigens grofweg de
volgende ondernemers worden onderscheiden: (i) ondernemers die als producent
in de heffing worden betrokken, (ii) ondernemers die in de heffing worden
betrokken omdat ze diensten verrichten, en (iii) ondernemers die op grond
van dit artikel wel kwalificeren als ondernemer, maar waarvan de leveringen
van goederen niet in de heffing worden betrokken. Een voorbeeld van deze laatste
categorie is de detailhandelaar die als winkelier goederen (weder)verkoopt.
Uiteraard zijn er ook ondernemers die in de heffing worden betrokken ter zake
van de invoer van goederen.
 
 In het onderhavige artikel is aan het begrip «ondernemer»
een uitbreiding gegeven: ook een ieder die een vermogensbestanddeel exploiteert
om er duurzaam opbrengst uit te verkrijgen, is aan te merken als ondernemer.
De reden van deze uitbreiding is gelegen in reeds op de Nederlandse Antillen
voorgenomen beleid ter zake, zoals aldaar neergelegd in een ontwerpvoorstel
tot wijziging van de landsverordeningen OB en BBO. Achtergrond daarbij zijn
geconstateerde knelpunten in de uitvoering van de OB en de BBO. Dat heeft
niet alleen geleid tot een uitbreiding van het begrip «ondernemer»
maar ook tot de introductie van een nieuwe vrijstelling voor de verhuur van
woningen- ongeacht of dat plaatsvindt door een ondernemer of een exploitant –
en voor leveringen en diensten betreffende waardepapieren. Op deze vrijstellingen
zal nader worden ingegaan in de toelichting op artikel 6.11.
 
 Ten aanzien van de onderhavige uitbreiding kan nog het volgende worden
opgemerkt. Voor de verhuur van onroerend goed heeft deze wijziging tot gevolg
dat bij voorbeeld de verhuur van een kantoorpand ook belast wordt met algemene
bestedingsbelasting als de verhuurder zonder een aanwijzing als zodanig niet
als ondernemer zou worden aangemerkt. Anderzijds wordt de verhuur van woningen,
ongeacht de status van de verhuurder (ondernemer of particulier) van de belasting
vrijgesteld. Door de uitbreiding van het begrip ondernemerschap zal iemand
die een vermogensbestanddeel – zoals onroerend goed – exploiteert
om er duurzaam opbrengst uit te verkrijgen, worden aangemerkt als ondernemer.
Het begrip «exploitatie» heeft betrekking op alle handelingen,
ongeacht hun rechtsvorm, die zijn bedoeld om uit het betrokken vermogensbestanddeel duurzaam opbrengst te verkrijgen. Als voorbeelden kunnen worden genoemd:
verhuur van roerende en onroerende zaken, verlenen van licentie- en auteursrechten
en de vestiging van een recht op opstal of van erfpacht. Het bezit van een
vermogensbestanddeel waaruit opbrengsten voortvloeien, houdt echter niet zonder
meer in dat er sprake is van ondernemerschap. De exploitatie moet een economische
activiteit vormen. Zo worden (particuliere) investeerders niet als ondernemer
beschouwd voor het enkel houden van aandelen en obligaties. Hetzelfde geldt
voor diegenen die op een zelfde wijze als particulieren een investeringsportefeuille
beheren. Het gaat hierbij om het louter in eigendom verwerven en houden van
aandelen en obligaties die niet dienstbaar zijn aan enige ondernemersactiviteit.
Het houden van aandelen en obligaties is wel als een economische activiteit
te beschouwen als zij zijn verworven, of met het oog op de bedrijfsmatige
handel in effecten danwel een directe of indirecte inmenging in het beheer
van de vennootschap waarin wordt deelgenomen, of als rechtstreeks, duurzaam
en noodzakelijk verlengstuk van belastbare activiteiten van een ondernemer.
Er is geen sprake van een economische activiteit indien een handeling slechts
incidenteel wordt verricht. Het moet gaan om een activiteit die erop is gericht
duurzaam opbrengst te verkrijgen.
 
 Er zij op gewezen dat in een zogenoemde handels- en dienstenentrepot gevestigde
ondernemers ook als ondernemer worden aangemerkt. In geval zij als ondernemer
kwalificeren, vallen ze – net als zogenoemde vrijgestelde ondernemers
(ondernemers die vrijgestelde prestaties verrichten) – daarmee als zodanig
geheel onder de reikwijdte van de heffing, hetzij als producent, hetzij als
verrichter van diensten of ter zake van invoer. Gelet op de bijzondere positie
van een handels- en dienstenentrepot, zijn echter in deze algemene bestedingsbelasting
bijzondere voorzieningen opgenomen met betrekking tot bepaalde prestaties
verricht door of aan een dergelijke ondernemer en met betrekking in een handels-
en dienstenentrepot voorkomende handelingen in het (internationale) goederen-
en dienstenverkeer. Gewezen kan worden op de bepalingen ter zake in de artikelen
6.10, 6.11, en 6.17.
 
 De in het tweede lid opgenomen delegatiebepaling om publiekrechtelijke
lichamen in bepaalde gevallen ook als ondernemer te kunnen aanmerken, is ontleend
aan een soortgelijke bepaling in de OB en de BBO.
 Artikel 6.9
 In dit artikel is de maatstaf van heffing van de nieuwe algemene bestedingsbelasting
opgenomen. In de nieuwe algemene bestedingsbelasting is in het eerste lid
als maatstaf van heffing gekozen: het internationaal gebruikelijke begrip
van de «vergoeding», zoals dat ook in de Wet OB is opgenomen.
Vervolgens is in het tweede lid de vergoeding als zodanig gedefinieerd.
 Artikel 6.10
 In dit artikel zijn de voor de nieuwe algemene bestedingsbelasting geldende
tarieven opgenomen. In beginsel is gekozen voor één algemeen
tarief, dat vooralsnog voor de Bovenwindse eilanden 2 procentpunt lager ligt.
Het is de bedoeling dat deze tariefsdifferentiatie tussen de eilanden onderling
tijdelijk is. In het tweede lid van dit artikel zijn enkele van dit algemene
tarief afwijkende tarieven opgenomen. Naast een beleidsmatige invalshoek ten
aanzien van het toepassen van een gedifferentieerd tarief op personenauto’s,
heeft dit heeft vooral technische achtergronden. 
 
 In onderdeel a van het tweede lid is opgenomen dat het tarief ter zake
van verzekeringen 9 percent bedraagt. Hoewel dit afwijkende percentage nog
geen beslag had gekregen in de wettelijke teksten van de landsverordeningen
OB en BBO werd op basis van lagere regelgeving en bestaand beleid in de Nederlandse
Antillen op technische gronden al een afwijkend tarief toegepast voor verzekeringen.
Dit afwijkend tarief hing samen met de goedkeuring tot vrijstelling van belasting
van de diensten door tussenpersonen bij verzekeringen. Deze vrijstelling is
overgenomen in de algemene bestedingsbelasting. Hun provisie van gemiddeld
15% wordt niet belast. Om echter ter zake van de verzekeringen voor
de door de verzekeringsmaatschappijen verschuldigde belasting een vrijwel
gelijke druk aan belasting te verkrijgen als dat van het algemene tarief,
is gekomen tot een hoger tarief aan belasting.
 
 In onderdeel b van het tweede lid van dit artikel is de tariefdifferentiatie
op basis van CO2-uitstoot van personenauto’s opgenomen. De
levering van personenauto’s die niet kwalificeren als zeer zuinig is
in beginsel belast tegen een tarief van 25 percent. Daarbij is verdisconteerd
dat het bestaande invoerrecht op Bonaire op de invoer van gangbare luxe personenauto’s
van 27% op nihil wordt gesteld en dat de bestaande heffing van OB ter
zake van invoer ad 5% vervalt en wordt vervangen door deze algemene
bestedingsbelasting. Anderzijds wordt in deze aanpak voor Bonaire het tarief
van de benzineaccijns opgetrokken. Er wordt bij de tariefstelling in de algemene
bestedingsbelasting echter wat betreft energiezuinigheid een onderscheid gemaakt
tussen zeer zuinige personenauto’s en andere personenauto’s. De
zeer zuinige personenauto’s worden gedefinieerd als dieselauto’s
die niet meer CO2 uitstoten dan 95 gram per kilometer en andere
auto’s die niet meer CO2 uitstoten dan 110 gram per kilometer.
Voor deze zeer zuinige personenauto’s is een nihiltarief van toepassing;
dat is opgenomen in onderdeel c, ten derde, van het tweede lid.. Personenauto’s
met een hogere CO2-uitstoot vallen derhalve onder het tarief van
25%.
 
 Deze regeling met betrekking tot de tarieven voor de levering van te onderscheiden
personenauto’s hangt nauw samen met de beleidsmatige keuze voor van
het algemene tarief afwijkende tarieven van nihil en 25% ter zake van
de invoer van naar CO2-uistoot te onderscheiden personenauto’s.
Dit vertaalt zich vanuit de systematiek van de algemene bestedingsbelasting
als het ware automatisch tot gelijke tarieven bij de levering in het binnenland
van personenauto’s. Hoewel het als zodanig onwaarschijnlijk lijkt dat
op de BES eilanden op grote schaal personenauto’s zullen worden gefabriceerd,
zou het eventueel wel denkbaar kunnen zijn dat, ter omzeiling van bij voorbeeld
genoemd 25% tarief bij invoer, overgegaan wordt tot binnenlandse assemblage
van personenauto’s. Er zij nog op gewezen dat het 25% tarief
van toepassing is op «personenauto’s», een begrip dat is
gedefinieerd in artikel 6.1, onderdeel f. Zoals in de toelichting op dat artikel
is aangegeven, zullen motorrijtuigen kunnen worden aangewezen die van het
begrip «personenauto» zijn uitgezonderd. Dergelijke motorrijtuigen
zullen door de in dit artikel en in artikel 6.1, onderdeel f, gekozen systematiek
gaan vallen onder de werking van het algemene tarief van artikel 6.10, eerste
lid.
 
 In onderdeel c van het tweede lid van dit artikel is dat zogenoemde nihil-tarief
opgenomen. Feitelijk heeft dit nihil-tarief, afgezien van de beleidsmatige
keuze ten aanzien van zeer zuinige auto’s, vooral een technisch karakter.
Dat heeft met name te maken met de behandeling van inen uitvoer van goederen
in de nieuwe algemene bestedingsbelasting. Dit nihil-tarief is ontleend aan
de Wet OB en lijkt uit oogpunt van systematiek beter in deze nieuwe algemene
bestedingsbelasting te passen dan de in voorkomend geval in de OB en de BBO
opgenomen vrijstellingen.
 
 Dit tarief van 0% is van toepassing op leveringen van goederen
(door producenten) die nog niet zijn ingevoerd en met name ook voor goederen
die worden uitgevoerd. Dit tarief is ook van toepassing op leveringen van
goederen terwijl die zich onder een douaneregime bevinden, door een producent
met exportbestemming zijn ingeslagen in een handels- en dienstenentrepot,
of die met een exportbestemming worden geleverd aan een in een handels- en
dienstenentrepot gevestigde ondernemer. Voor leveringen van goederen die nog
niet zijn ingevoerd, is een nihil-tarief vanzelfsprekend. Pas bij de invoer
van deze goederen dient heffing (ter zake van invoer) van algemene bestedingsbelasting
plaats te vinden. Dit geldt ook voor levering van niet in het vrije verkeer
zijnde goederen die zich op het moment van levering onder een douaneregime
of in een handels- en dienstenentrepot bevinden. Activiteiten vallend onder
het voor een handels- en dienstenentrepot geldende wettelijke regime worden
voor de belasting niet in aanmerking genomen. Een dergelijk entrepot is in
feite te beschouwen als derdeland. Daarom is het nihil-tarief ook van toepassing
op goederen die via een handels- en dienstenentrepot worden uitgevoerd. Dat
geldt als een producent zijn eigen binnenlandse en voor export bestemde goederen
inslaat in een handels- en dienstenentrepot, alsmede wanneer een producent
voor uitvoer bestemde goederen levert aan een andere in een handels- en dienstenentrepot
gevestigde ondernemer. Voor de duidelijkheid wordt hierbij nog opgemerkt dat,
ingeval deze voor export bestemde goederen alsnog toch weer vanuit het entrepot
in het vrije verkeer van een openbaar lichaam worden gebracht, er dan op grond
van artikel 6.17 sprake is van (te belasten) invoer.
 
 Het technische en systematische karakter van het nihil-tarief komt vooral
tot uiting bij die export van goederen waarvoor producenten onder de voorwaarden
van artikel 6.3 recht op aftrek van (voor)belasting kunnen claimen. In de
aangifte over een tijdvak kan dan voor de export van die goederen het nihil-tarief
worden toegepast, en kan de voorbelasting, binnen de genoemde voorwaarden,
daarop in aftrek worden gebracht.
 Artikel6.10a
 Zoals in deze toelichting al is aangegeven, is er aanleiding vooralsnog
een twee percentpunt lager algemeen tarief op de Bovenwindse eilanden toe
te passen. Dat vertaalt zich ook in een afwijkend bijzonder tarief voor verzekeringen.
In het onderhavige artikel is dit wettechnisch vormgegeven als een afwijking
van artikel 6.10, het algemene tariefartikel voor de algemene bestedingsbelasting.
En wel in het bijzonder in afwijking van artikel 6.10, eerste lid en tweede
lid, onderdeel a. Dit impliceert dat de overige tariefbepalingen in de overige
onderdelen van artikel 6.10, tweede lid, wel van toepassing zijn In Sint Eustatius
en in Saba.
 Artikel 6.11
 In dit artikel worden de prestaties opgesomd die van de belasting zijn
vrijgesteld. Het gaat daarbij vooral om het verrichten van diensten. In een
enkel geval worden ook leveringen van goederen vrijgesteld. Het merendeel
van de in de OB en BBO opgenomen vrijstellingen is – al dan niet in
enigszins gewijzigde redactie – overgenomen. Vrijstellingen in de OB
en BBO die van toepassing zijn op specifieke situaties op Curaçao (OB)
of Sint Maarten (BBO) zijn vervallen. Er zijn ook nieuwe «wettelijke»
vrijstellingen opgenomen; deze hangen samen met in lagere regelgeving of op
grond van bestaand beleid reeds goedgekeurde vrijstellingen, dan wel met het
eerder in deze toelichting genoemde ontwerpvoorstel tot wijziging van de landsverordeningen
OB en BBO. 
 
 Bij het besluit de tarieven van de invoerrechten op nihil te stellen,
is tevens besloten de invoer van graan, aardappelen en rijst expliciet vrij
te stellen van de heffing van algemene bestedingbelasting ter zake van invoer.
Gelet op deze vrijstelling voor deze goederen bij invoer is er alle reden
de binnenlandse leveringen (door producenten) van deze goederen ook vrij te
stellen. Daarom zijn in artikel 6.11, eerste lid, onderdeel a, aan de reeds
bestaande vrijstelling voor de levering van brood ook de categorieën
graan, aardappels en rijst toegevoegd. Vanwege de spiegelbeeldigheid is vervolgens
in artikel 6.20, eerste lid, onderdeel c, aan de vrijstelling ter zake van
de invoer van graan, aardappels en rijst, tevens de categorie brood toegevoegd.
 
 De in het eerste lid, onderdeel i, opgenomen vrijstelling betreft de levering
van onroerend goed. De levering daarvan is vrijgesteld, voor zover ter zake
van die levering overdrachtsbelasting verschuldigd is. Indien echter de onroerende
zaak een nieuw vervaardigde onroerende zaak betreft, vervaardigd door een
als producent te kwalificeren (bouw)ondernemer, is de levering van die voortgebrachte
onroerende zaak wel een voor de algemene bestedingsbelasting belaste levering.
Het gaat daarbij om een nieuw vervaardigde onroerende zaak, zoals een gebouw
of een nieuw vervaardigd gedeelte van een gebouw. Ook de levering van de daarbij
behorende grond als onderdeel van de levering van het nieuwe gebouw is niet
van algemene bestedingsbelasting vrijgesteld. In de overdrachtsbelasting is
voor deze situatie een samenloopbepaling opgenomen. Het uitgangspunt is derhalve
dat de levering van een nieuw vervaardigde onroerende zaak en de daarbij horende
grond voor de algemene bestedingsbelasting belast is. Dat daarnaast in de
systematiek van de heffing ook nog de onderhavige vrijstelling voor de levering
van ander, niet nieuw vervaardigd, onroerend goed is opgenomen, vindt zijn
grond in de mogelijkheid dat een producent van roerende zaken, ook zelf in
het eigen bedrijf een onroerende zaak kan vervaardigen. Als hij deze vervolgens
aan een derde levert, zou kunnen worden gesteld dat hij deze onroerende zaak
als een door hem voortgebracht goed levert, op grond waarvan de levering dan
belast zou zijn. Dat is echter in de gekozen systematiek niet beoogd. Met
de onderhavige vrijstelling wordt zulks ook goed vastgelegd.
 
 De in artikel 6.11, eerste lid, onderdelen r tot en met t, opgenomen vrijstellingen
hangen samen met de mogelijkheid dat in de openbare lichamen handels- en dienstenentrepots
kunnen worden ingesteld. De in artikel 6.11, eerste lid, onderdelen u tot
en met v, opgenomen vrijstellingen zijn als zodanig nog niet in de OB en de
BBO opgenomen. Het betreft hier vrijstellingen die zijn gebaseerd op en zijn
ontleend aan bestaand of voorgenomen beleid in de Nederlandse Antillen. Deze
vrijstellingen komen grosso modo overeen met die opgenomen in de Wet OB.
 
 De in het tweede lid van dit artikel genoemde mogelijkheid andere dan
de prestaties genoemd in het eerste lid vrij te stellen is opgenomen omdat
in de praktijk van de OB gebleken is dat soms goedkeurend beleid nodig is
om bepaalde knelpunten als gevolg van dubbele heffing dan wel vanwege concurrentieverstoring
weg te nemen. Te denken valt aan de concurrentieverstoring die optreedt indien
de invoer van bepaalde specifieke goederen zou zijn vrijgesteld en de binnenlandse
leveringen van die goederen niet. Ook kan gedacht worden aan het mogelijk
optreden van dubbele heffing in een keten van diensten die zijn gericht op
de export van goederen.
 Artikel 6.12
 Dit artikel bepaalt van wie de algemene bestedingsbelasting wordt geheven,
namelijk van de ondernemer die de levering of de dienst verricht.
Dit is overeenkomstig de desbetreffende bepalingen van de OB en de BBO. De
in het tweede en vierde lid van dit artikel opgenomen verleggingsregelingen
zijn meer ontleend aan bepalingen ter zake in de Wet OB en hangen ook samen
met de regeling van de plaats van een dienst in artikel 6.7 en verder.
 
 Met de in het tweede lid genoemde lokale ondernemer die een prestatie
afneemt van een leverancier van buiten het eiland, is iedere afnemer bedoeld
die op grond van artikel 6.8 als ondernemer kwalificeert. Dat geldt derhalve
ook voor de in de toelichting bij artikel 6.8 genoemde ondernemer wiens leveringen
van goederen niet als zodanig in de heffing worden betrokken. Het derde lid
is gebaseerd op een eensluidende bepaling van wetsvoorstel BTW-pakket en is
van toepassing als bij het verrichten van een prestatie niet de vaste inrichting
van een ondernemer is betrokken.
 Artikel 6.13
 Dit artikel formuleert een tweetal uitzonderingen op de hoofdregel van
de verschuldigdheid van de belasting in artikel 6.12. Deze uitzonderingen
zijn ontleend aan bestaand Nederlands-Antilliaans recht.
 
 Bij een niet vrijgestelde verzekeringsprestatie is de verzekeringsmaatschappij
overeenkomstig de hoofdregel de belasting verschuldigd. Indien een dergelijke
maatschappij echter niet in het openbaar lichaam van de afnemer van die prestatie
is gevestigd, wordt de verschuldigdheid verlegd naar de optredende tussenpersoon.
Op grond van artikel 6.11, eerste lid, onderdeel l, zijn de daar genoemde
kansspelen vrijgesteld van de belasting, voor zover ter zake een eilandelijke
kansspelbelasting wordt geheven. Wordt een dergelijke belasting in een openbaar
lichaam niet geheven, dan is wel algemene bestedingsbelasting verschuldigd
en wel, op basis van de hoofdregel van artikel 6.12, eerste lid, door de ondernemer
die de genoemde dienst verricht. Indien die ondernemer echter niet is gevestigd
in dat openbaar lichaam, dan is de belasting verschuldigd door degene die
in dat openbaar lichaam het kansspel organiseert of daarbij bemiddelt en de
inleggelden ontvangt.
 Artikel 6.14
 In dit artikel wordt zowel het moment van verschuldigdheid als het zogenoemde «kasstelsel
plus» geregeld. In zijn algemeenheid is er in de voorgestelde algemene
bestedingsbelasting geen verplicht factuurstelsel. Alleen op verzoek van een
afnemende ondernemer is de leverancier – de producent die leveringen
van door hem voortgebrachte goederen verricht – verplicht een factuur
uit te reiken. Dit hangt in de systematiek van de algemene bestedingsbelasting
samen met de in de wet alleen voor producenten opgenomen aftrekbaarheid van
voorbelasting, en de controle daarop.
 
 Het overgrote deel van de belastingplichtige ondernemers in de openbare
lichamen zal derhalve niet worden geconfronteerd met de verplichting een factuur
uit te reiken. Algemeen geldt het zogenoemde kasstelsel en is er geen verplichting
het bedrag aan algemene bestedingsbelasting te vermelden op de kassabon, rekening
of welk aan de afnemende klant uitgereikt document dan ook. Dat mag wel. Wat
niet mag is het aanbieden van prestaties tegen prijzen waarin de algemene
bestedingsbelasting niet is begrepen. Dat verbod is opgenomen in artikel 6.24. 
 Artikel 6.15
 In dit artikel is vastgelegd dat de algemene bestedingsbelasting een aangiftebelasting
is. In hoofdstuk VIII van dit wetsvoorstel zijn de formele bepalingen ter
zake opgenomen.
 Artikel 6.16
 Er kunnen zich in de praktijk situaties voordoen waarin de noodzaak bestaat
tot teruggaaf van reeds op aangifte voldane algemene bestedingsbelasting.
Het gaat daarbij om gevallen waarbij bijvoorbeeld de vergoeding niet is ontvangen.
In dit artikel is een dergelijke teruggaafmogelijkheid opgenomen voor de daarin
genoemde gevallen.
 Artikel 6.17
 In de algemene bestedingsbelasting is voorzien in een heffing bij invoer.
In de systematiek van dit artikel wordt in het eerste lid benoemd wat onder «invoer»
valt, terwijl in het tweede lid de gevallen worden opgesomd die niet als «invoer»
worden aangemerkt. Als hoofdlijn wordt gehanteerd dat de invoer van goederen
gelijk staat aan het in het vrije verkeer brengen van goederen in een openbaar
lichaam. In het eerste lid zijn ter verduidelijking daarvan de gevallen omschreven
waarin zeker ook sprake is van het «brengen in het vrije verkeer».
Dit geldt zowel voor wat gebruikelijk als invoer wordt beschouwd – het
vanuit buiten een openbaar lichaam brengen van goederen in dat lichaam –
als voor gevallen waarin goederen zich vrij van belasting bevinden onder een
regime van de douanewetgeving of in een handels- en dienstenentrepot en deze
goederen van daar uit in het vrije verkeer van het openbaar lichaam worden
gebracht. Ook in geval van bevoorrading van vervoermiddelen – te denken
valt aan vaartuigen – met goederen die niet in het vrije verkeer zijn
is sprake van invoer. In al die gevallen zal in ieder geval heffing bij invoer
plaatsvinden, tenzij het goederen betreft waarop een in artikel 6.11 opgenomen
vrijstelling van toepassing is.
 
 Het tweede lid van dit artikel formuleert als pendant van het eerste lid
in feite de situaties waarin heffing bij invoer niet dan wel nog niet aan
de orde is. Dit komt omdat de desbetreffende goederen zich nog bevinden of
bewegen onder of in (opeenvolgende) regimes – van douanewetgeving, handels-
en dienstenentrepot of accijnswetgeving – waardoor de goederen (nog)
niet in het vrije verkeer zijn. In voorkomend geval – wanneer goederen
onder een bijzonder regime (tijdelijk) het openbaar lichaam binnenkomen om
vervolgens, al dan niet na bewerking, het openbaar lichaam weer met een andere
bestemming te verlaten – komen de goederen niet in het vrije verkeer
in het openbaar lichaam. Dan is er geen aanleiding het binnenkomen als invoer
te kwalificeren en te belasten. Indien de (binnengekomen) goederen vanuit
de genoemde regimes in het vrije verkeer komen, is het eerste lid van toepassing.
Er is sprake van invoer en daarmee aanleiding tot heffing van algemene bestedingsbelasting
ter zake van invoer. Voor binnenkomende accijnsgoederen geldt hetzelfde invoerregime.
Het kan echter zijn dat deze specifieke goederen vanuit een op het binnenkomen
volgend douaneregime, al dan niet voor bewerking, verpakking of iets dergelijks,
worden overgebracht naar een zogenoemde accijnsgoederenplaats. Een dergelijke
verplaatsing naar een accijnsgoederenplaats wordt niet aangemerkt als invoer.
Pas als die goederen vanuit die plaats in een openbaar lichaam worden uitgeslagen,
komen ze in het vrije verkeer van dat openbaar lichaam en wordt ter zake van
invoer belasting geheven. 
 Artikel 6.18
 In dit artikel wordt de maatstaf van heffing bij de heffing ter zake van
invoer gedefinieerd. Daarvoor wordt aangesloten bij de douanewaarde vermeerderd
met bijkomende rechten en kosten. Dit artikel is ontleend aan de OB en de
Wet OB.
 Artikel 6.19
 In het eerste lid van dit artikel is het voor de heffing bij invoer van
algemene bestedingsbelasting geldende tarief opgenomen. Dit tarief is gelijk
aan het in het binnenland geldende tarief. Zoals in deze toelichting al is
aangegeven, is voorts tijdelijk sprake van enige tariefdifferentiatie tussen
de eilanden onderling. Afgezien van deze differentiatie geldt evenwel dat
op alle BES eilanden zowel voor de heffing ter zake van invoer, de heffing
ter zake van leveringen van goederen door producenten, als voor de heffing
ter zake van het verrichten van diensten, in beginsel hetzelfde algemene tarief
van toepassing is.
 
 In het tweede lid zijn echter voor de invoer van personenauto’s
twee van het algemene tarief van het eerste lid afwijkende tarieven opgenomen:
nihil en 25 percent voor zeer zuinige respectievelijk andere personenauto’s.
De achtergrond van deze differentiatie is al eerder, onder andere in de toelichting
op artikel 6.10, uiteengezet.
 Artikel 6.19a
 In dit artikel is de al eerder toegelichte benadering opgenomen van het
vooralsnog lagere algemene tarief voor de Bovenwindse eilanden, in afwijking
van de bepaling ter zake van het algemene tarief in artikel 6.19, eerste lid,
voor de heffing bij invoer van algemene bestedingsbelasting.
 Artikel 6.20
 In dit artikel wordt een aantal, bij ministeriële regeling nader
uit te werken, vrijstellingen op de heffing ter zake van invoer geformuleerd.
 
 In onderdeel a van het eerste lid van dit artikel is een voor lokale producenten
belangrijke mogelijkheid opgenomen, vrijstelling van de heffing bij invoer
te verkrijgen. Een producent kan op verzoek daartoe worden aangewezen. Bij
toekenning van het verzoek hoeft een producent die anders de door hem verschuldigde
heffing ter zake van invoer in aftrek zou kunnen brengen op de door hem ter
zake van zijn leveringen verschuldigde algemene bestedingsbelasting, deze
invoerheffing niet voor te financieren. Aan de toekenning van het verzoek
kunnen nader te bepalen voorwaarden worden gesteld. Daarbij kan worden gedacht
aan toetsing aan betalingsgedrag en aan de boekhouding van de producent te
stellen eisen.
 
 In de douanewetgeving is een groot scala aan vrijstellingen opgenomen.
Hoewel de heffing ter zake van invoer van algemene bestedingsbelasting daarbij
zou kunnen aansluiten, is toch een zelfstandige afweging op dit punt van belang.
In het spoor van hetgeen hierover in de Wet OB is opgenomen, is hiervoor –
zie het eerste lid, onderdeel b – voor een opzet gekozen waarbij bij
ministeriële regeling nader wordt bepaald welke goederen, waarvoor voor
de invoerrechten een vrijstelling van toepassing is, ook voor de heffing van
algemene bestedingsbelasting ter zake van invoer worden vrijgesteld.
 In de algemene bestedingsbelasting zijn in artikel 6.11 naast vrijgestelde
diensten ook enkele vrijstellingen opgenomen voor de levering van bepaalde
goederen. Om in wellicht theoretisch, maar mogelijk voorkomend geval concurrentieverstoring
te kunnen voorkomen – tussen goederen waarvan de binnenlandse levering
is vrijgesteld en soortgelijke goederen die bij invoer wel worden belast –
is in het eerste lid, onderdeel c, de mogelijkheid opgenomen de invoer van
die goederen vrij te stellen. Ook de Wet OB kent een dergelijke bepaling.
In onderdeel c is in lijn daarmee reeds een aantal specifieke goederen opgenomen,
waarvan de invoer al expliciet is vrijgesteld.
 
 Zoals reeds in de toelichting op artikel 6.11 is uiteengezet, is vanwege
de spiegelbeeldigheid voor brood, graan, aardappelen en rijst een expliciete
vrijstelling opgenomen voor zowel de levering als voor de invoer van deze
goederen. Omdat in artikel 6.11 vrijstellingen zijn opgenomen voor de (binnenlandse)
levering van geneesmiddelen en van medische kunst- en hulpmiddelen, is er
voor gekozen voor de invoer van deze goederen ook een expliciete vrijstelling
op te nemen.
 Artikel 6.21
 Zoals in de OB en de Wet OB gebruikelijk is, wordt voor de wijze van heffing
van de belasting bij invoer aangesloten bij de bepalingen ter zake van de
douanewetgeving. In het eerste lid van dit artikel wordt dit ook voor de algemene
bestedingsbelasting geregeld.
 
 In de douanewetgeving kan in voorkomend geval teruggaaf van invoerrechten
worden verleend. Het kan in de rede liggen dan ook teruggaaf van bij invoer
verschuldigde algemene bestedingsbelasting te verlenen. In het tweede lid
van dit artikel wordt de mogelijkheid neergelegd zulks bij ministeriële
regeling te bepalen. Voor het geval dat op grond daarvan teruggaaf van algemene
bestedingsbelasting plaatsvindt, kan het uiteraard niet de bedoeling zijn
dat de eerder bij invoer verschuldigde belasting, ondanks die teruggaaf, leidt
tot aftrek van de belasting bij een producent. Ook moet het mogelijk zijn
een correctie te laten plaatsvinden indien de bij invoer al verschuldigde
belasting al heeft geleid tot aftrek. In dat geval zal de reeds in aftrek
gebrachte belasting alsnog door de producent verschuldigd moeten worden. Het
derde lid van dit artikel beoogt voor die situaties een regeling te treffen.
 Artikel 6.22
 In tegenstelling tot de BBO is in de OB een zogenoemde «kleine ondernemersregeling»
opgenomen. De in dit artikel opgenomen regeling ter zake is – op stroomlijnende
aanpassingen na – in beginsel ontleend aan de kleine ondernemersregeling
in de OB en de daarop berustende bepalingen en voorschriften. Toegevoegd is
voorts – zie het achtste lid van dit artikel – de mogelijkheid
nadere regels te stellen om zeer kleine ondernemers geheel van administratieve
verplichtingen vrij te stellen. Ook producenten zijn ondernemers die van deze
kleine ondernemersregeling gebruik kunnen maken. Ter gelegenheid van de invoering
van deze algemene bestedingsbelasting is de in het onderhavige artikel opgenomen
omzetgrens ten opzichte van de huidige grens in de OB structureel verhoogd
en, na valutaomzetting, vastgesteld op USD 20 000.
 Artikel 6.23
 In dit artikel en in artikel 6.24 zijn – aanvullend op algemene
bepalingen ter zake in hoofdstuk VIII – enkele specifiek voor de algemene
bestedingsbelasting geldende bepalingen opgenomen ten aanzien van boekhoudkundige
en administratie. In het onderhavige artikel is een fictie opgenomen. Het
gaat om het beginsel dat de eilandelijke ondernemer in voorkomend
geval zelf moet aantonen dat zijn prestaties niet in zijn openbaar lichaam
hebben plaatsgevonden. Bij een normale administratie zal dit niet tot problemen
leiden. De bepaling zal voornamelijk zien op het, veelal administratief goed
georganiseerde, op export van prestaties gerichte eilandelijke bedrijfsleven.
 Artikel 6.24
 In dit artikel is het verbod opgenomen om goederen en diensten in bedragen
exclusief algemene bestedingsbelasting aan te bieden. Bij de «etalage»prijzen
moeten de bedragen zodanig worden aangeduid dat het aanbiedingsprijzen inclusief
de daarin verrekende algemene bestedingsbelasting betreft.
 Artikel 6.25
 De in het eerste lid van dit artikel opgenomen administratieve en boekhoudkundige
regels zijn ontleend aan zowel bestaand Nederlands-Antilliaans recht als aan
de Wet OB. Deze verplichtingen zijn algemeen geformuleerd en zijn in beginsel
van toepassing op een ieder die kwalificeert als ondernemer. Op grond van
de toegevoegde leden twee en drie van dit artikel is het evenwel mogelijk
bij ministeriële regeling van het bepaalde in het eerste lid af te wijken.
Zo is het mogelijk bepaalde ondernemers van dergelijke verplichtingen te ontheffen.
Het gaat daarbij om ondernemers die prestaties verrichten die buiten de heffing
blijven (niet belaste ondernemers), en om ondernemers die uitsluitend of deels
vrijgestelde prestaties verrichten. Daarnaast is het mogelijk nadere regels
te stellen met betrekking tot verplichtingen van lichamen en niet belaste
ondernemers die in voorkomend geval, zoals door verlegging, in de heffing
van algemene bestedingsbelasting kunnen worden betrokken.
 Artikel 6.26
 In dit artikel is – in lijn met bestaand Nederlands-Antilliaans
recht – de mogelijkheid opgenomen bij ministeriële regeling nadere
regels te stellen voor vergemakkelijking van de heffing, voor de toepassing
van de algemene bestedingsbelasting en ter aanvulling van de in deze belasting
geregelde onderwerpen. Het kan zijn dat in de praktijk van de uitvoering van
deze heffing knelpunten opkomen of tekortkomingen blijken. Dit artikel geeft
de ingekaderde wettelijke grondslag om op basis van de omschreven gronden
nadere regels voor in de praktijk opkomende situaties te stellen.
 Artikel 6.27
 Bij wijzigingen in fiscale wetgeving kunnen «overgangs»-vraagstukken
ontstaan in de verhouding tussen leverancier en afnemer. In de Wet OB zijn
daarvoor twee bepalingen opgenomen die in dit artikel praktisch ongewijzigd
zijn samengevoegd.
 Artikel 6.28
 Ook dit artikel strekt er toe een regeling te treffen bij een wijziging
van de wetgeving, meer specifiek bij een tariefswijziging. Het gaat daarbij
om situaties waarbij de belasting naar het nieuwe tarief verschuldigd wordt
voor òf na de tariefswijziging. 
 Hoofdstuk VII Overdrachtsbelasting
 Artikel 7.1
 In artikel 7.1 zijn drie begrippen nader gedefinieerd, te weten «overdracht», «onroerende
zaken» en «schepen». Deze begrippen zijn ontleend aan de
thans geldende begrippen zoals opgenomen in artikel 1 van de Overdrachtsbelastingverordening
1908. Het begrip «overdracht» is aangevuld en wel zodanig dat
alle overdrachten, dat wil zeggen «verkrijgingen», van op de BES
eilanden gelegen onroerende zaken of op de BES eilanden geregistreerde schepen
in beginsel worden getroffen door de heffing van overdrachtsbelasting. Door
deze uitbreiding wordt de inbreng van een op de BES eilanden gelegen onroerende
zaak of op de BES eilanden geregistreerde schip in een naamloze vennootschap,
besloten vennootschap, coöperatie of vereniging direct onder het begrip
overdracht gebracht, waardoor bij inbreng over de overdracht belasting is
verschuldigd. Door te spreken over rechtspersonen leidt de inbreng van een
op de BES eilanden gelegen onroerende zaak of op de BES eilanden geregistreerde
schip in een buitenlandse rechtspersoon eveneens tot de heffing van overdrachtsbelasting.
Deze uitbreiding van het begrip overdracht heeft tot gevolg dat artikel 3,
onder i, van de Overdrachtsbelastingverordening 1908 overbodig wordt.
 Het begrip «overdracht» wordt gedefinieerd als een «verkrijging».
Het gaat daarbij om verkrijging onder welke titel dan ook, zodat ook verkrijgingen
op grond van erfrecht, en als bij voorbeeld als gevolg van een schenking,
van onroerende zaken e.d. onder de reikwijdte van de heffing vallen. Daarbij
zij er op gewezen dat in het nieuwe fiscale stelsel voor de BES eilanden een
heffing van successierechten zal ontbreken. Bij een verkrijging op grond van
erfrecht vindt de heffing plaats ná het overlijden van de erflater.
Op grond van artikel 7.4, eerste lid, onderdeel c, is overigens de latere
toedeling bij de verdeling van de nalatenschap vrijgesteld van de heffing
van overdrachtsbelasting.
 
 Het begrip «legger» is het enige begrip dat wel in artikel
1 van de Overdrachtsbelastingverordening staat maar niet is overgenomen. Het
begrip legger kwam echter alleen terug in een artikel omtrent de waardebepaling.
Deze bepalingen zijn echter allemaal vervallen en vervangen door de, eenvoudigere,
Nederlandse waarderingsmethodiek.
 
 Voor het overige zijn de wijzigingen in artikel 7.1 ten opzichte van artikel
1 van de Overdrachtsbelastingverordening 1908 slechts van tekstuele aard.
Hiermee worden geen inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 Artikel 7.2
 In artikel 7.2 is bepaald dat de oprichting van een naamloze vennootschap,
besloten vennootschap, coöperatie of vereniging waarin een onroerende
zaak of schip wordt ingebracht, dient te geschieden bij een op de BES eilanden
verleden authentieke akte. Deze bepaling komt overeen met artikel 2 van de
Overdrachtsbelastingverordening 1908. De doorgevoerde wijzigingen zijn slechts
van tekstuele aard. Hiermee worden geen inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 Artikel 7.3
 Het eerste lid van artikel 7.3 wordt het belastbare feit beschreven. Daarnaast
volgt uit deze bepaling impliciet dat de verkrijger belastingplichtige is
(dit wordt expliciet geregeld in artikel 7.15). In het tweede lid wordt het
begrip overdracht, zoals eerder omschreven in artikel 7.1, onderdeel a, uitgebreid.
Hierdoor is tevens overdrachtsbelasting verschuldigd indien een
commanditaire vennoot een onroerende zaak of schip inbrengt in een open commanditaire
vennootschap. Deze bepaling komt, met uitzondering van het bepaalde onder
i (zie eveneens de toelichting op artikel 7.1), overeen met artikel 3 van
de Overdrachtsbelastingverordening 1908. De overige doorgevoerde wijzigingen
zijn slechts van tekstuele aard. Hiermee worden geen inhoudelijke wijzigingen
beoogd.
 Artikel 7.4
 In artikel 7.4 zijn de vrijstellingen voor de overdrachtsbelasting opgenomen.
Zoals gebruikelijk in Nederland is daaraan toegevoegd dat aan de vrijstelling
voorwaarden kunnen worden gesteld. Deze bepaling komt grotendeels overeen
met artikel 4 van de Overdrachtsbelastingverordening 1908. Aan de opsomming
in artikel 4 van de Overdrachtsbelastingverordening 1908 zijn twee vrijstellingen
toegevoegd. Deze toevoegingen zijn gebaseerd op de Nederlandse overdrachtsbelasting
zoals opgenomen in de Wet op belastingen van rechtsverkeer. Het gaat om de
vrijstelling ingeval van boedelmenging (opgenomen in artikel 7.4, eerste lid,
onderdeel b) en de verkrijging krachtens verdeling van huwelijksgemeenschap
of nalatenschap waarin de verkrijger was gerechtigd als rechtverkrijgende
(opgenomen in artikel 7.4, eerste lid, onderdeel c).
 Artikel 7.5
 In artikel 7.5 is bepaald dat in geval de titel van een gemeenschap niet
in de akte is vermeld of deze gemeenschap niet behoorlijk is aangetoond, over
het toegedeelde deel van de onroerende zaak of het schip overdrachtsbelasting
is verschuldigd. Indien aan beide vereiste wèl is voldaan, is de verkrijging
op grond van artikel 7.4, eerste lid, onderdeel d, in beginsel vrijgesteld
van overdrachtsbelasting (tenzij sprake is van een verdeling als bedoeld in
artikel 7.6 en 7.7).
 
 Deze bepaling komt overeen met artikel 5 van de Overdrachtsbelastingverordening
1908. De doorgevoerde wijzigingen zijn slechts van tekstuele aard. Hiermee
worden geen inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 Artikel 7.6 tot en met 7.11
 In de artikelen 7.6 tot en met 7.11 worden regels gesteld met betrekking
tot de heffing van overdrachtsbelasting in geval van de verdeling van een
gemeenschap waartoe een onroerende zaak of een schip behoort. Als hoofdregel
geldt dat iedere verkrijger in de heffing van de overdrachtsbelasting wordt
betrokken voor het deel dat iedere verkrijger krijgt toegedeeld. De bijzondere
bepalingen in deze derde titel maken op deze hoofdregel in voorkomende gevallen
een uitzondering. Deze artikelen komen overeen met de artikelen 6 tot en met
11 van de Overdrachtsbelastingverordening 1908. In het bijzonder het taalgebruik
in de bestaande teksten op het punt van de verdeling van gemeenschappen is
sterk verouderd. De teksten van deze artikelen zijn dan ook zodanig aangepast
dat de meest in het oogspringende archaïsmen zijn verdwenen. Afgezien
van deze taalkundige moderniseringen, verduidelijkingen en op plaatsen vereenvoudigingen
is geen inhoudelijke wijziging beoogd.
 Artikel 7.12
 Het van toepassing zijnde overdrachtsbelastingtarief van 5 percent is
opgenomen in artikel 7.12. Het bedrag aan verschuldigde overdrachtsbelasting
wordt berekend aan de hand van de waarde van (het toebedeelde gedeelte van)
de onroerende zaak of het schip. Deze eerste volzin van artikel 7.12 komt
overeen artikel 5 van de Overdrachtsbelastingverordening 1908.
De doorgevoerde wijzigingen zijn slechts van tekstuele aard. Hiermee worden
geen inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 
 De tweede volzin van artikel 7.12 is ontleend aan de Nederlandse Wet op
belastingen van rechtsverkeer en waarborgt dat in ieder geval de tegenprestatie
als waarde van de onroerende zaak of schip in de heffing kan worden betrokken.
 Artikel 7.13
 Het belastbare object is (het toebedeelde gedeelte van) de overgedragen
onroerende zaak of schip (artikel 7.13). De waarde van het belastbare object
wordt gelijkgesteld aan de waarde in het economische verkeer van de overgedragen
onroerende zaak of schip. De waarde in het economische verkeer is –
zoals blijkt uit artikel 7.12 – ten minste gelijk aan de ontvangen tegenprestatie.
De bewoordingen van artikel 7.12 maken het echter mogelijk om af te wijken
van de tegenprestatie in het geval de onroerende zaak en het schip voor een
te lage tegenprestatie is overgedragen aan de verkrijger. Op grond van dit
artikel heeft de inspecteur de bevoegdheid de tegenprestatie te negeren en
een hogere waarde in aanmerking te nemen, voor zover deze waarde overeenkomt
met de waarde in het economische verkeer. Deze waarde in het economische verkeer
van de onroerende zaak of het schip, of de waarde in het economische verkeer
van het toegedeelde deel van de onroerende zaak of het schip, geldt als grondslag
voor de overdrachtsbelasting.
 
 De waarderingsmethodiek van artikel 7.13 (gecombineerd met de in artikel
7.12 genoemde ondergrens) vloeit voort uit de Nederlandse systematiek en vervangt –
in het kader van de vereenvoudiging van de regelgeving – de bestaande
systematiek zoals neergelegd in de artikelen 14 tot en met 18 van de Overdrachtsbelastingverordening
1908. 
 Artikel 7.14
 In artikel 7.14 is eveneens een nieuw – aan de Nederlandse overdrachtsbelasting
ontleende – bepaling opgenomen. Deze bepaling is een tegemoetkoming
in geval van snel opeenvolgende overdrachten. Indien de tweede verkrijging
is gelegen binnen zes maanden na de eerste verkrijging van dezelfde onroerende
zaak of hetzelfde schip wordt de waarde van de onroerende zaak of het schip
ten tijde van de tweede verkrijging verminderd met de waarde van de onroerende
zaak of het schip ten tijde van de eerste verkrijging. Hierdoor wordt de belastbare
grondslag voor de overdrachtsbelasting verkleind. Op deze wijze is in dergelijke
gevallen enkel over de waardeontwikkeling overdrachtsbelasting verschuldigd
en wordt een onevenredig hoge druk voorkomen.
 Artikel 7.15
 In artikel 7.15 is bepaald dat de verkrijger belastingplichtige voor de
overdrachtsbelasting is. Deze bepaling is ontleend aan de Nederlandse overdrachtsbelasting
en komt grotendeels overeen met artikel 23, onderdeel d, van de Overdrachtsbelastingverordening
1908. De overige onderdelen van artikel 23 van de Overdrachtsbelastingverordening
1908 zijn overbodige omschrijvingen van specifieke verkrijgers en zijn dan
ook vanwege deze reden achterwege te laten. Hiermee zijn echter geen inhoudelijke
wijzigingen beoogd. De reikwijdte van artikel 7.15 is dan ook dezelfde als
de reikwijdte van het thans bestaande artikel 23 van de Overdrachtsbelastingverordening
1908. 
 Artikel 7.16
 De overdrachtsbelasting kent een voldoening op aangifte systeem. Hierdoor
zijn de bepalingen van afdeling 3 van titel 1 van de hoofdstuk VIII van de
Belastingwet BES van toepassing. Artikel 7.15 komt overeen met artikel 21
van de Overdrachtsbelastingverordening 1908.
 Artikel 7.17
 In het geval de overdracht van een onroerende zaak of een schip, of een
andere in dit hoofdstuk bedoelde rechtshandeling onder opschortende voorwaarde
plaatsvindt, wordt weliswaar aangifte gedaan maar – zo bepaald het eerste
lid van artikel 7.17 – kan de verkrijger de heffing van overdrachtsbelasting
uitstellen tot het moment waarop de overdracht definitief is geworden. Hiervoor
moet de verkrijger wel zekerheid stellen ten genoege van de inspecteur. Indien
de opschortende voorwaarde niet wordt vervuld, wordt op verzoek van de verkrijger
de zekerheid vrijgegeven en vervalt de verplichting tot betaling van de overdrachtsbelasting
voor de verkrijger. Dit tweede lid, onderdeel a, is ingevoegd omdat de bestaande
Nederlands-Antilliaanse Overdrachtsbelastingverordening 1908 de status van
de zekerheidstelling en de uitgestelde belastingschuld in het midden laat.
In het geval de verkrijger geen zekerheid heeft gesteld en naar later blijkt
dat de opschortende voorwaarde niet wordt vervuld, kan de verkrijger op verzoek
de eerder betaalde overdrachtsbelasting terugkrijgen (tweede lid, onderdeel
b).
 
 Artikel 7.17 komt overeen met artikel 22 van de Overdrachtsbelastingverordening
1908. De doorgevoerde wijzigingen zijn met uitzondering van het tweede lid,
onderdeel a, slechts van tekstuele aard. Hiermee worden geen inhoudelijke
wijzigingen beoogd.
 Artikel 7.18
 In tegenstelling tot de hoofdregel waarin de belastingschuldige (de verkrijger)
een naheffingsaanslag kan krijgen opgelegd, kan op grond van artikel 7.18
een naheffingsaanslag worden opgelegd aan de notaris. De notaris die de akte
heeft opgesteld en heeft gepasseerd, zal de naheffingsaanslag krijgen opgelegd.
Indien daar geen sprake van is, is de hoofdregel zoals opgenomen in artikel
8.10 van toepassing en krijgt de verkrijger de naheffingsaanslag opgelegd.
Immers, de verkrijger is «degene die de belasting had behoren te betalen»
(artikel 8.10, eerste lid, van de Belastingwet BES).
 
 Artikel 7.18 komt overeen met artikel 22a, onderdeel a, van de Overdrachtsbelastingverordening
1908. De doorgevoerde wijzigingen zijn slechts van tekstuele aard. Hiermee
worden geen inhoudelijke wijzigingen beoogd. De onderdelen b en c van artikel
22a zijn niet overgenomen. Hierdoor wordt alleen voor een – de verreweg
meest voorkomende vorm van – overdracht, namelijk bij notariële
akte, voorzien in een uitzondering op de hoofdregel. Volledigheidshalve wordt
opgemerkt dat het thans geldende onderdeel c niet noodzakelijk lijkt, te meer
daar de verkrijger ook al op basis van de hoofdregel een naheffingsaanslag
kan krijgen opgelegd. Gezien de aanhef van artikel 7.18 bestaat er geen noodzaak
dit expliciet vast te leggen.
 In hoofdstuk VIII is voorzien in een hoofdelijke aansprakelijkheid voor
de betaling van de overdrachtsbelasting en eventuele boeten voor gevallen
waarin de naheffingsaanslag aan een ander wordt opgelegd. Zo is voor gevallen
waarin de naheffingsaanslag wordt opgelegd aan een ander dan de verkrijger,
de verkrijger hoofdelijk aansprakelijk. 
 Artikel 7.19
 De verkrijger kan in voorkomende gevallen verzoeken om teruggaaf van de
te zijner laste ingehouden overdrachtsbelasting. De situaties waarin dat recht
op teruggaaf bestaat, zijn opgenomen in artikel 7.19, eerste lid, onderdelen
a tot en met c en komen overeen met artikel 25, eerste lid, van de Overdrachtsbelastingverordening
1908. De doorgevoerde wijzigingen zijn slechts van tekstuele aard. Hiermee
worden geen inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 
 In het tweede lid van artikel 7.19 is bepaald dat de verkrijger zijn recht
op teruggaaf kan effectueren door het indienen van een schriftelijk verzoek
daartoe bij de voor hem bevoegde inspecteur. De inspecteur beslist op dit
verzoek bij voor bezwaar vatbare beschikking. Hierdoor staat tegen de beschikking
van de inspecteur bezwaar en beroep (bij de Raad van beroep voor belastingzaken)
open, als bedoeld in hoofdstuk VIII van dit wetsvoorstel. Het tweede lid van
artikel 7.19 komt overeen met artikel 25, tweede lid, van de Overdrachtsbelastingverordening
1908. De doorgevoerde wijzigingen zijn slechts van tekstuele aard. Hiermee
worden geen inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 Artikel 7.20
 In artikel 7.20 is bepaald dat het Rijk voor de overdrachtsbelasting (en
eventuele boeten) gedurende twee jaren een voorrecht heeft. Thans heeft ’s Lands
kas (waarschijnlijk de «schatkist» van het land Nederlandse Antillen)
een voorrecht. Omdat de Nederlandse Antillen ophouden te bestaan en de eilanden
Bonaire, Sint Eustatius en Saba een onderdeel worden van het land Nederland,
verschuift het voorrecht van ’s Lands kas naar het Rijk. Dit artikel
is gebaseerd op artikel 26 van de Overdrachtsbelastingverordening 1908. De
doorgevoerde wijzigingen zijn met uitzondering van het hiervoor genoemde element
slechts van tekstuele aard. Hiermee worden geen inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 Artikel 7.21
 Het recht tot dwanginvordering in artikel 7.21 komt overeen met artikel
27 van de Overdrachtsbelastingverordening 1908. De doorgevoerde wijzigingen
zijn slechts van tekstuele aard, waardoor de strekking van de bepaling ongewijzigd
is overgenomen.
 Artikel 7.22
 Notarissen zijn op grond van artikel 7.22 niet verplicht hun diensten
te verlenen voor het verlijden van een akte indien hij niet vooraf de zekerheid
heeft dat de verkrijger van de onroerende zaak of het schip de verschuldigde
overdrachtsbelasting kan voldoen. Deze zekerheid kan de notaris vragen door
of wel een vooruitbetaling te eisen of in geval een vooruitbetaling niet wenselijk
of mogelijk blijkt te zijn mag hij van de verkrijger vragen dat hij zekerheid
stelt ten genoege van hem voor wat betreft de verschuldigde overdrachtsbelasting.
Voor overdrachten die geschieden door middel van een gerechtelijk vonnis is
een vergelijkbare voorwaarde opgenomen ten gunste van de griffier. Artikel
7.22 komt in zijn geheel overeen met artikel 30 van de Overdrachtsbelastingverordening
1908. 
 Hoofdstuk VIII Formeel belastingrecht en invordering
van BES belastingen
 Algemene inleiding
 De formele bepalingen van de Belastingwet BES zijn deels opgenomen in
hoofdstuk I – de inleidende bepalingen – en deels in dit hoofdstuk
VIII. Zoals al aangegeven in het algemene deel van de memorie van toelichting
is de bestaande Nederlands-Antilliaanse regelgeving als uitgangspunt genomen.
De Algemene Landsverordening Landsbelastingen (ALL), de diverse eilandsverordeningen
met invorderingsbepalingen en de Landsverordening op het beroep in belastingzaken
1940 vormen de belangrijkste basis van hoofdstuk VIII. Deze elementen hebben
geleid tot een hoofdstuk waarin deze drie hoofdonderdelen zijn terug te vinden:
 1) het formele recht gebaseerd op de ALL (titel 1, 2, 3, 4, 6, 7, 8 (met
uitzondering van de afdelingen 2 en 3) en 9);
 2) het invorderingsrecht gebaseerd op de verschillende invorderingsverordeningen
en de landsverordening houdende regeling van de invordering van belastingen,
bijdragen en vergoedingen door middel van dwangschriften alsmede van de rechtspleging
inzake belastingen, bijdragen en vergoedingen (titel 5);
 3) de fiscale rechtsgang gebaseerd op de Landsverordening op het beroep
in belastingzaken 1940 (titel 7, afdelingen 2 en 3).
 
 De ALL is modern te noemen en is in grote lijnen gebaseerd op de AWR.
De facto is de ALL een vereenvoudigde versie van de AWR. In een aantal specifieke
gevallen geeft de ALL echter geen sluitende regeling, of biedt de ALL bijvoorbeeld
onvoldoende rechtszekerheid. In die gevallen is niet de ALL overgenomen, maar
in plaats daarvan het corresponderende artikel uit de AWR. Ook zijn sommige
artikelen uit de ALL gesplitst in meerdere artikelen, om een logischer opbouw
te bereiken.
 
 De Nederlands-Antilliaanse invorderingsbepalingen zijn thans verspreid
terug te vinden in verschillende regelingen. Vandaar dat een bundeling heeft
plaatsgevonden. Deze bundeling leidt tot een eenvormig invorderingsrecht dat
in grote lijnen overeenkomt met de Nederlandse Invorderingswet 1990, waarbij
tevens oog is voor de specifieke Caribische omstandigheden van de BES eilanden.
Uiteindelijk is ervoor gekozen het invorderingsrecht beleidsarm om te zetten
en op punten te moderniseren. Ten slotte is de Landsverordening op het beroep
in belastingzaken 1940 overgenomen omdat de Raad van beroep voor belastingzaken
de enige bevoegde rechtsprekende instantie blijft op de BES eilanden.
 
 Het voorgaande heeft ertoe geleid dat de bepalingen in hoofdstuk VIII
een voorzetting zijn van wat nu op de Nederlandse Antillen geldt. Omdat hoofdstuk
VIII wel een andere opzet kent dan de hiervoor genoemde Nederlands-Antilliaanse
regelingen zijn twee transponeringstabellen (een voor het invorderingsdeel
en een voor het overige deel) opgenomen aan de hand waarvan de herkomst van
de afzonderlijke artikelen in hoofdstuk VIII zijn te herleiden. 
 Tabel 9. Transponeringstabel Hoofdstuk VIII (met uitzondering
van invorderingsbepalingen) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Algemene Landsverordening Landsbelastingen
 Landsverordening op het beroep in belastingzaken 1940
 Overige regelingen 
 
 
 
 
 8.1
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.2, eerste lid
 5, eerste
lid 
 
 
 
 
 8.2, tweede en derde lid
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.3
 6 
 
 
 
 
 8.3, eerste lid, tweede volzin
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.4
 7, eerste tot en met
vijfde lid 
 
 
 
 
 8.5
 8 
 
 
 
 
 8.6
 9, eerste en derde
lid 
 
 
 
 
 8.7, eerste lid
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.7, tweede en derde lid, eerste volzin
 10
 
 
 
 
 8.7, derde lid, tweede volzin
 9, tweede lid 
 
 
 
 
 8.7, vierde lid
 7, zesde
lid 
 
 
 
 
 8.8
 11 
 
 
 
 
 8.9
 12, eerste lid
 
 
 
 
 8.10
 13 
 
 
 
 
 8.11, eerste tot en met vierde lid
 14, eerste tot en met vierde lid 
 
 
 
 
 8.11, vijfde lid
 9, tweede
lid 
 
 
 
 
 8.11, zesde lid
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.12, eerste, tweede en derde lid, eerste volzin
 16
 
 
 
 
 8.12, derde lid, tweede volzin
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.12, vierde lid
 17
 
 
 
 
 8.13
 33 
 
 
 
 
 8.14, eerste tot en met vierde lid
 34, eerste tot en met vierde lid
 
 
 
 
 8.14, vijfde lid
 
 
 41 Lv winstbelasting 
 
 
 8.15
 35 
 
 
 
 
 8.16
 36 
 
 
 
 
 8.17
 37
 
 
 
 
 8.18
 38 
 
 
 
 
 8.19
 39, eerste lid, onderdelen
a en b
 
 
 
 
 8.20
 12, tweede lid 
 
 
 
 
 8.21, eerste en derde lid
 50, eerste en derde lid 
 
 
 
 
 8.21, tweede lid
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.22
 18 
 
 
 
 
 8.23, eerste tot en met derde lid
 19 
 
 
 
 
 8.23, vierde lid
 Nieuw
 
 
 
 
 8.24
 21A 
 
 
 
 
 8.25, eerste en tweede lid
 20 
 
 
 
 
 8.25, derde lid 
 
 
 
 
 
 8.25, vierde lid
 23, derde
lid Nieuw 
 
 
 
 
 8.26, eerste tot en met derde lid
 21 
 
 
 
 
 8.26, vierde en zesde lid
 Nieuw
 
 
 
 
 8.26, vijfde lid
 23, derde
lid 
 
 
 
 
 8.27
 22 
 
 
 
 
 8.28
 23, eerste, tweede,
vierde tot en met zesde lid 
 
 
 
 
 8.29
 24
 
 
 
 
 8.30
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.31
 25 
 
 
 
 
 8.32
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.33
 26
 
 
 
 
 8.34
 27 
 
 
 
 
 8.35
 28 
 
 
 
 
 8.36
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.37
 Nieuw
 
 
 
 
 8.38
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.39
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.40
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.41
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.42
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.43
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.44
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.45
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.46
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.47
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.48
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht 
 
 
 
 8.49
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.50
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.51
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.52
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.53
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.54
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.55
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.56
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.57
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.58
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.59
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.60
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.61
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.62
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.63
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.64
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.65
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.66
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.67
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.68
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.69
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.70
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.71
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.72
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht
 
 
 
 8.73
 Invorderingsrecht
 Invorderingsrecht 
 
 
 
 8.74, eerste lid, onderdelen a en b
 
 
 29 Lv
dividendbelasting 
 
 
 8.74, eerste lid, onderdeel c
 
 
 Nieuw 
 
 
 8.74, eerste lid, onderdeel d
 
 
 10 Lv omzetbelasting en belasting
op bedrijfsomzetten 
 
 
 8.74, eerste lid, onderdelen e tot en met k, derde
en vierde lid
 49 
 
 
 
 
 8.74, tweede lid
 
 
 32 en 33 Lv overdrachtsbelasting 
 
 
 8.75
 50, vierde tot en
met zesde lid
 
 
 
 
 8.76
 51 
 
 
 
 
 8.77
 52 
 
 
 
 
 8.78
 53 
 
 
 
 
 8.79
 54, eerste tot en
met derde lid 
 
 
 
 
 8.80
 55 
 
 
 
 
 8.81
 56 
 
 
 
 
 8.82
 57
 
 
 
 
 8.83
 40 
 
 
 
 
 8.84
 41 
 
 
 
 
 8.85
 42 
 
 
 
 
 8.86, eerste tot en met zesde lid, en achtste tot
en met tiende lid
 43 
 
 
 
 
 8.86, zevende lid
 
 
 19, derde lid, Lv loonbelasting 
 
 
 8.87
 45
 
 
 
 
 8.88
 46, eerste en tweede
lid 
 
 
 
 
 8.89
 47 
 
 
 
 
 8.90
 Nieuw
 
 
 
 
 8.91, eerste lid
 48, eerste
lid 
 
 
 
 
 9.81, tweede lid
 Nieuw
 
 
 
 
 8.92, eerste en tweede lid
 29, eerste en tweede lid 
 
 
 
 
 8.92, derde en vierde lid
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.93
 30, eerste en tweede
lid, en vierde tot zesde lid 
 
 
 
 
 8.94, eerste lid
 
 
 Beschikking uitstel uitspraak 
 
 
 8.94, tweede lid
 30, derde
lid 
 
 
 
 
 8.95, eerste lid
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.95, tweede tot en met vierde lid
 32A
 
 
 
 
 8.96
 32 
 
 
 
 
 8.97
 
 1 
 
 
 
 8.98
 
 2 
 
 
 
 8.99
 
 3
 
 
 
 8.100
 
 4 
 
 
 
 8.101
 31 
 
 
 
 
 8.102
 32 
 
 
 
 
 8.103
 
 5
 
 
 
 8.104
 
 6, eerste lid 
 
 
 
 8.105
 
 7, eerste, vierde en vijfde lid 
 
 
 
 8.106
 
 8 
 
 
 
 8.107
 
 9 
 
 
 
 8.108
 
 10
 
 
 
 8.109
 
 11 
 
 
 
 8.110
 
 12 
 
 
 
 8.111
 
 13
 
 
 
 8.112
 
 14 
 
 
 
 8.113
 
 17, tweede lid
 
 
 
 8.114
 
 18, eerste en derde lid, tweede volzin, vierde lid
 
 
 
 8.115
 
 19 
 
 
 
 8.116
 
 20 
 
 
 
 8.117
 
 
 12 Lv regeling invordering en rechtspleging 
 
 
 8.118
 
 
 13 Lv regeling invordering en rechtspleging 
 
 
 8.119
 
 
 15 Lv regeling invordering en rechtspleging 
 
 
 8.120
 58
 
 
 
 
 8.121
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.122
 59 
 
 
 
 
 8.123
 60 
 
 
 
 
 8.124, eerste lid
 61 
 
 
 
 
 8.124, tweede lid
 Nieuw 
 
 
 
 
 8.125
 62, eerste tot en
met vierde en zesde lid 
 
 
 
 
 8.126
 63 
 
 
 
 
 8.127
 63A
 
 
 
 
 8.128
 64 
 
 
 
 
 8.129
 65 
 
 
 
 
 8.130
 Nieuw
 
 
 
 
 
 
 Tabel 10. Transponeringstabel Hoofdstuk VIII (Invorderingsbepalingen) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Landsverordening op de invordering van directe belastingen
1943 
 Landsverordening
houdende regeling van de invordering van belastingen, bijdragen en vergoedingen
door middel van dwangschriften alsmede van de rechtspleging inzake van belastingen,
bijdragen en vergoedingen
 A. Bonaireaanse Invorderingsverordening 1961 &B. Bovenwindse
Invorderingsverordening 1970 
 Overige regelingen 
 
 
 
 
 A. (BON)) 
 B. (EUX &
SAB)
 
 
 8.38
 
 
 
 
 42 Lv omzetbelasting en 41 Lv belasting op bedrijfsomzetten 
 
 
 8.39, eerste lid
 
 11 
 
 
 
 
 
 8.39, tweede lid
 
 
 
 
 Nieuw 
 
 
 8.40
 6
 
 5
 5
 42, eerste lid, Lv belasting op bedrijfsomzetten
 
 
 8.41
 12
 
 9
 9
 
 
 
 8.42
 
 
 
 
 43, tweede lid, Lv belasting op bedrijfsomzetten 
 
 
 8.43, eerste tot en met derde lid
 
 
 
 
 5, tweede tot en met vierde lid, ALL 
 
 
 8.43, vierde lid 
 
 
 
 
 
 
 
 8.44
 7, eerste en vijfde lid
 
 11, eerste en tweede lid
 11, eerste en tweede lid 
 
 
 
 8.45
 15 
 
 
 
 
 
 
 8.46
 
 1
 
 
 
 
 
 8.47
 
 2 
 
 
 
 
 
 8.48
 
 9, eerste lid 
 
 
 
 
 
 8.49
 
 3, eerste lid 
 
 
 
 
 
 8.50
 
 7 
 
 
 
 
 
 8.51
 
 10 
 
 
 
 
 
 8.52, eerste lid
 9, ten eerste en ten tweede
 
 7, ten eerste en ten tweede
 7, ten eerste
en ten tweede
 45 Lv belasting op bedrijfsomzetten, 46 Lv omzetbelasting 
 
 
 8.52, tweede lid
 
 6
 
 
 
 
 
 8.53
 
 4 
 
 
 
 
 
 8.54, eerste lid, eerste en tweede volzin
 
 
 
 
 
 
 
 8.54, eerste lid, derde volzin
 10, eerste lid, eerste
en tweede volzin
 
 
 
 50 Lv belasting op bedrijfsomzetten, 51, eerste lid, Lv omzetbelastingNieuw 
 
 
 8.54, tweede lid
 
 
 
 
 Nieuw 
 
 
 8.54, derde lid
 10, eerste lid, vierde en vijfde
volzin
 
 
 
 51, tweede
lid, Lv omzetbelasting 
 
 
 8.55, eerste en tweede lid, eerste volzin
 
 
 
 
 49 Lv belasting op bedrijfsomzetten,
49 Lv omzetbelasting 
 
 
 8.55, tweede lid, tweede en derde volzin
 
 
 
 
 Nieuw 
 
 
 8.56, eerste lid
 
 
 
 
 Nieuw 
 
 
 8.56, tweede lid
 
 8 
 
 
 
 
 
 8.57, eerste en tweede lid
 
 
 
 
 Nieuw 
 
 
 8.57, derde lid
 
 
 
 
 49, derde lid, Lv belasting op bedrijfsomzetten, 50,
derde lid, Lv omzetbelasting 
 
 
 8.57, vierde lid
 
 
 
 
 39, eerste volzin, Lv inkomstenbelasting
 
 
 8.58, eerste en derde lid
 
 
 
 
 Nieuw 
 
 
 8.58, tweede lid
 
 
 
 
 39, tweede volzin, Lv inkomstenbelasting
 
 
 8.59
 12A, eerste en vierde lid 
 
 
 
 
 
 
 8.60, eerste tot en met derde lid, onderdelen a tot en met d
 
 
 
 
 51 Lv belasting
op bedrijfsomzetten, 52 Lv omzetbelasting 
 
 
 8.60, derde lid, onderdeel e
 
 
 
 
 Nieuw 
 
 
 8.61
 
 
 
 
 Nieuw 
 
 
 8.62
 
 
 
 
 Nieuw
 
 
 8.63
 
 
 
 
 52 Lv belasting op bedrijfsomzetten, 53 Lv omzetbelasting 
 
 
 8.64
 
 
 
 
 55 Lv omzetbelasting
 
 
 8.65
 
 
 
 
 21, eerste lid, onderdelen b en c, Lv loonbelasting 
 
 
 8.66
 
 
 
 
 21, eerste lid, onderdeel a, en tweede tot en met vierde lid, Lv loonbelasting
 
 
 8.67
 
 
 
 
 21, eerste lid, onderdeel e, Lv loonbelasting 
 
 
 8.68
 
 
 
 
 21a Lv loonbelasting
 
 
 8.69
 
 
 
 
 21d Lv loonbelasting
 
 
 8.70
 
 
 
 
 Nieuw 
 
 
 8.71
 
 
 
 
 20 Lv dividendbelasting 
 
 
 8.72
 
 
 
 
 Nieuw 
 
 
 8.73, eerste en tweede lid
 
 
 
 
 21c, eerste en tweede lid, Lv loonbelasting 
 
 
 8.73, derde lid
 
 
 
 
 21c, derde lid, Lv loonbelasting
 
 
 
 
 Enkel daar waar het noodzakelijk of wenselijk was, is getracht de regeling
eenvoudiger en moderner te maken. Er zijn ook enkele bepalingen toegevoegd.
De artikelen die nieuw zijn of aangevuld zijn met nieuwe onderdelen worden
toegelicht in deze artikelsgewijze toelichting. De overige artikelen worden
niet toegelicht. Ook taalkundige wijzigingen worden niet verder toegelicht,
aangezien daarmee geen inhoudelijke wijzigingen zijn beoogd.
 Artikel 8.1
 Artikel 8.1 is geheel nieuw en komt grotendeels overeen met artikel 3
van de AWR, aangevuld met de BES eilanden. De rijksbelastingdienst draagt
zorg voor de heffing en inning van rijksbelastingen in Nederland. Nu Nederland
wordt uitgebreid met de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba
wordt in artikel 8.1 bepaald dat de functionarissen van de rijksbelastingdienst –
de directeur, inspecteur en ontvanger – ook bevoegdheid krijgen in deze
openbare lichamen voor de heffing en inning van BES belastingen. Artikel 8.1,
tweede lid, biedt de mogelijkheid om binnen de openbare lichamen Bonaire,
Sint Eustatius en Saba de in beginsel op het gehele grondgebied geldende bevoegdheid
te beperken door voor een bepaald deel een specifieke functionaris aan te
wijzen. Binnen Nederland is dat ook gebeurd in de Uitvoeringsregeling Belastingdienst
2003. Deze uitvoeringsregeling wordt zodanig aangepast dat deze ook van toepassing
is op de werkzaamheden van de rijksbelastingdienst in de openbare lichamen
Bonaire, Sint Eustatius en Saba.
 Artikel 8.2
 In artikel 8.2 wordt een regeling gegeven met betrekking tot de functies
van het aanslagbiljet in het belastingrecht. Artikel 8.2 is gelijkluidend
aan artikel 5 AWR en vergelijkbaar met de regeling in artikel 5, eerste lid,
ALL. Deze regeling is nu uitgebreid tot beschikkingen en uitspraken die strekken
tot (nadere) vaststelling van een ingevolge de belastingwet verschuldigd of
terug te geven bedrag. Bovendien is bepaald dat op het aanslagbiljet, in de
kennisgeving van de beschikking of uitspraak de termijnen moeten worden opgenomen
waarbinnen de belastingplichtige aan zijn betalingsverplichting moet voldoen.
Met deze bepalingen wordt de rechtszekerheid van de belastingplichtige gediend.
 Overigens zijn de leden twee tot en met vier van artikel 5 ALL met betrekking
tot de termijnen opgenomen in artikel 8.4. 
 Artikel 8.3
 Artikel 8.3 stemt overeen met artikel 6 ALL, met dien verstande dat aan
het eerste lid twee volzinnen zijn toegevoegd. De eerste volzin geeft de inspecteur
de bevoegdheid een derde uit te nodigen tot het doen van aangifte door hem
een aangiftebiljet uit te reiken. Deze bevoegdheid hangt samen met, en complementeert
de verplichting van die derde om inlichtingen te verstrekken welke voor de
belastingheffing van de belastingplichtige of inhoudingsplichtige van belang
kunnen zijn (artikel 8.83). Hierbij moet met name gedacht worden aan de echtgenoot.
 De uitnodiging tot het doen van aangifte kan verschillende vormen aannemen:
toezending of uitreiking van een aangiftebiljet, van een aangiftediskette,
of van een aangiftebrief waarin bijvoorbeeld wordt verzocht elektronisch aangifte
te doen. Aan het niet doen van een aangifte na daartoe uitgenodigd zijn gevolgen
verbonden. Omwille van de rechtszekerheid is daarom bepaald dat de wijzen
waarop kan worden uitgenodigd bij ministeriële regeling worden vastgelegd.
 Artikelen 8.6, 8.7, derde lid, en 8.11, vijfde lid
 De bepaling in artikel 9, tweede lid, ALL dat elke termijn die met de
aangifte of het opleggen van een aanslag verband houdt met de duur van het
voor het doen van aangifte verleende uitstel wordt verlengd, is niet overgenomen.
In plaats daarvan is concreet aangegeven in welke gevallen verleend uitstel
tot verlenging van de termijn leidt. Daarmee wordt de rechtszekerheid gediend.
Inhoudelijk is geen wijziging beoogd.
 In artikel 8.6, tweede lid, is een regeling opgenomen voor het geval waarin
een belastingplichtige voornemens is in dat jaar de BES eilanden te verlaten
dan wel zijn plaats van vestiging over te brengen naar een plaats buiten de
BES eilanden. De belastingplichtige dient zijn voornemen kenbaar te maken
aan de inspecteur en de inspecteur zal een aangiftebiljet uitreiken. De belastingplichtige
dient aangifte te doen van de belasting die verschuldigd is over het (deel
van het) jaar dat hij nog belastingplichtig is voor BES belastingen.
 Artikelen 8.9 en 8.20
 Artikel 12 ALL is overgenomen in twee afzonderlijke artikelen 8.9 en 8.20.
Artikel 8.9 schrijft voor dat de inspecteur het besluit om geen aanslag op
te leggen aan degene die aangifte heeft gedaan, neemt bij voor bezwaar vatbare
beschikking. De regeling van de ambtshalve vermindering in opgenomen in artikel
8.20.
 
 Artikel 8.20 is gelijkluidend aan artikel 65 AWR. Daarmee is de bevoegdheid
tot ambtshalve vermindering niet langer beperkt tot de belastingaanslag, maar
kan ook een in de belastingwet voorziene vermindering, ontheffing of teruggaaf
ambtshalve worden verleend. Ook is de bevoegdheid uitgebreid tot aangiftebelastingen.
 Artikel 8.10
 Artikel 13 ALL kent navorderingstermijnen die aanzienlijk langer (kunnen)
zijn dan de navorderingstermijnen van de AWR, namelijk vijftien jaar in buitenlandsituaties,
en vijf of tien jaar in binnenlandse situaties. Gelet op de rechtszekerheid
en het feit dat één uitvoeringsorganisatie verantwoordelijk
wordt voor de heffing van belasting is ervoor gekozen de navorderingstermijnen
uit de AWR over te nemen. Dit betekent dat de navorderingstermijn twaalf jaar
bedraagt indien te weinig belasting is geheven over een bestanddeel van het
voorwerp van enig belasting dat in het buitenland wordt gehouden
of is opgekomen, en vijf jaar in overige situaties.
 Artikel 8.12
 Artikel 8.12 is een combinatie van de artikelen 16 en 17 ALL en 20 AWR.
Artikel 8.12, derde lid, tweede volzin, komt in de plaats van artikel 16,
derde lid, ALL, en is gelijkluidend aan artikel 20, tweede lid, tweede volzin,
van de AWR. Op grond van deze bepaling kan een naheffingsaanslag worden opgelegd
aan een ander dan de belastingplichtige of inhoudingsplichtige, indien te
weinig belasting is geheven ten gevolge van het niet naleven van bepalingen
van de belastingwet door die ander. Ten opzichte van de ALL heeft deze regeling
het voordeel dat het niet meer de belasting- of inhoudingsplichtige is die
verhaal moet zoeken op degene aan wie te wijten is dat te weinig belasting
is geheven; naheffing vindt namelijk direct bij deze persoon plaats. Hoewel
de regeling niet beperkt is tot de loonbelasting, zal deze daarbij vermoedelijk
het meest voor toepassing in aanmerking komen. Zo kan een naheffingsaanslag
loonbelasting worden opgelegd aan de werknemer, indien de te weinig ingehouden
loonbelasting het gevolg is van buiten de schuld van de werkgever door de
werknemer verstrekte onjuiste gegevens. Niettemin wordt de loonbelasting van
de werkgever nageheven, indien deze weet of redelijkerwijs moet vermoeden
dat de door de werknemer verstrekte gegevens onjuist zijn. Daarnaast is ook
met betrekking tot de naheffingstermijn ervoor gekozen om aan te sluiten bij
de AWR. Dit betekent dat de naheffingstermijn in alle gevallen vijf jaar is.
 Artikel 8.14
 Artikel 8.14 is gelijkluidend aan artikel 34 ALL, met dien verstande dat
aan artikel 8.14 een vijfde lid is toegevoegd, als aanvulling op de overige
bepalingen over vertegenwoordiging.
 Artikel 8.21
 Artikel 8.21 is gelijkluidend aan artikel 67 AWR. Daarmee is de geheimhoudingsplicht
beperkt aangescherpt; de subjectieve wetenschap over de vertrouwelijkheid
van de betrokkene bij de uitvoering van de belastingwetgeving is bijvoorbeeld
niet meer relevant. Daartegenover is uitdrukkelijk bepaald dat de geheimhoudingsplicht
niet geldt jegens degene op wie de gegevens betrekking hebben, voor zover
deze gegevens door of namens hem zijn verstrekt.
 Artikel 8.21 biedt, evenals artikel 50, derde lid, ALL, de mogelijkheid
van ontheffing van de geheimhoudingsplicht. Daarnaast geldt de geheimhoudingsplicht
meer in het algemeen niet als enig wettelijke voorschrift tot bekendmaking
verplicht of bij ministeriële regeling is bepaald dat bekendmaking noodzakelijk
is voor de goede vervulling van een publiekrechtelijke taak van een bestuursorgaan.
 Artikel 8.25
 Artikel 8.25, tweede lid, bepaalt – in afwijking van artikel 20
ALL – dat de grondslag voor vergrijpboete alleen het bedrag is dat als
gevolg van grove schuld of opzet van de belastingplichtige niet geheven is.
De inspecteur dient dus nauwkeurig te bepalen op welk deel van de nagevorderde
te weinig geheven bedrag de grove schuld of opzet van de belastingplichtige
gericht was.
 In beginsel wordt de boete van artikel 8.25 gelijktijdig met het vaststellen
van de navorderingsaanslag opgelegd. Daarop bestaan twee uitzonderingen. De
eerste uitzondering is van toepassing indien de navorderingsaanslag
wordt opgelegd in de laatste zes maanden van de navorderingstermijn; alsdan
verjaart de bevoegdheid om een boete op te leggen pas zes maanden na het vaststellen
van die navorderingsaanslag. Reden is met name om te waarborgen dat de inspecteur
voldoende gelegenheid heeft om zich te beraden over het opleggen van een boete
en niet ter behoud van rechten tot boete-oplegging overgaat. Met het oog op
de rechtszekerheid dient de inspecteur de belastingplichtige wel uiterlijk
bij het vaststellen van de navorderingsaanslag ervan op de hoogte te stellen
dat onderzocht wordt of een vergrijpboete moet worden opgelegd.
 Als tweede uitzondering kan de vergrijpboete los van de navorderingsaanslag
worden opgelegd, indien als gevolg van verliesverrekening geen belasting wordt
geheven. De termijn voor het opleggen van deze boete is wel gekoppeld aan
de termijn waarbinnen de navorderingsaanslag zou moeten zijn opgelegd indien
deze niet als gevolg van verliesverrekening achterwege zou zijn gebleven.
 Artikel 8.25, derde en vierde lid, zijn overigens gelijkluidend aan artikel
67e, derde en vierde lid, AWR.
 Artikel 8.26
 Artikel 8.26 stemt overeen met artikel 21 ALL, met dien verstande dat
drie leden zijn toegevoegd.
 Indien niet tijdig wordt betaald, wordt geen naheffingsaanslag opgelegd,
waardoor een afzonderlijke regeling noodzakelijk is. Artikel 8.26, vierde
lid, bepaalt dat de bevoegdheid tot het opleggen van een boete in die gevallen
vervalt vijf jaar na het einde van het kalenderjaar waarin de belastingschuld
is ontstaan, en volgt daarmee de hoofdregel dat de termijn gedurende welke
de inspecteur bevoegd is de boete op te leggen, afhankelijk is van de voor
de naheffing geldende termijn.
 Op deze hoofdregel wordt in artikel 8.26, vijfde lid, een uitzondering
gemaakt om dezelfde reden als in artikel 8.25, derde lid, namelijk voor die
gevallen waarin de naheffingsaanslag in de laatste zes maanden van de naheffingstermijn
wordt opgelegd.
 Artikel 8.26, zesde lid, breidt de omschrijving van het «niet betalen»
uit. Onder degene die de verschuldigde belasting (gedeeltelijk) niet heeft
betaald wordt dientengevolge tevens begrepen degene aan wie, naar aanleiding
van een ingevolge de belastingwet gedaan verzoek, ten onrechte of tot een
te hoog bedrag vrijstelling of vermindering van inhouding dan wel teruggaaf
van belasting is verleend. Daarnaast geeft artikel 8.26, zesde lid, de bevoegdheid
om in de gevallen bedoeld in artikel 8.12, derde lid, tweede volzin, waarin
de naheffingsaanslag aan een ander dan de belastingplichtige of inhoudingsplichtige
wordt opgelegd, aan die ander ook een boete op te leggen. Bij die ander moet
dan wel sprake zijn van opzet of grove schuld.
 Artikel 8.30
 Artikel 8.30 is nieuw en gelijkluidend aan artikel 67j AWR. Artikel 8.30
geeft een belastingplichtige of inhoudingsplichtige vanaf het moment van de «criminal
charge» het recht om vragen van de inspecteur niet te beantwoorden,
in zoverre in afwijking van de inlichtingenverplichting van artikel 8.83.
Het zwijgrecht heeft een beperkte reikwijdte. In de eerste plaats vindt het
zwijgrecht slechts toepassing in situaties van verhoor. Daardoor geldt het
slechts voor het afleggen van verklaringen en niet voor andere meewerkplichten
(zie titel 6). In de tweede plaats is een beperking gelegen in het feit dat
artikel 8.30 alleen geldt voorzover het de boete-oplegging betreft. Deze beperkingen
zijn in overeenstemming met de waarborgen waartoe artikel 6 EVRM verplicht.
Op het zwijgrecht wijst de inspecteur de belastingplichtige of inhoudingsplichtige
voorafgaande aan een verhoor (de cautieplicht; zie artikel 8.31, tweede lid). 
 
 Volledigheidshalve wordt opgemerkt dat artikel 67j AWR bij de invoering
van de Vierde Tranche Awb is komen te vervallen.
 Artikel 8.32
 Evenals artikel 8.30 is artikel 8.32 nieuw en waarborgt ook dit artikel
de rechten die artikel 6 EVRM aan de «verdachte» toekent. In artikel
8.32 geeft de belastingplichtige of inhoudingsplichtige het recht op inzage
in zijn «boetedossier», dat wil zeggen in de gegevensdragers waarop
de boete of het voornemen de boete op te leggen, berust. De belastingplichtige
of inhoudingsplichtige mag daarvan afschriften, kopieën of uittreksels
maken. Ook andere gegevens kunnen worden ingezien, mits aannemelijk wordt
gemaakt dat deze voor de verdediging van belang zijn. Het inzagerecht laat
onverlet dat gegevens die betrekking hebben op derden zo veel mogelijk worden
geanonimiseerd. Dit vloeit voort uit de fiscale geheimhoudingsplicht van artikel
8.21.
 Artikel 8.32 is gelijkluidend aan artikel 67m AWR, dat bij de invoering
van de Vierde Tranche Awb is komen te vervallen.
 Artikel 8.36
 Artikel 8.36 strekt ertoe te bewerkstelligen dat het bedrag van de boete
wordt verlaagd als later blijkt dat het bedrag waarover de boete is berekend,
te hoog is geweest; het teveel berekende bedrag van de boete wordt dan terugbetaald.
Artikel 8.36 wordt ambtshalve toegepast; een verzoek om een verlaging van
de boete in de desbetreffende gevallen behoeft niet te worden gedaan. Het
moet uiteraard wel gaan om vermindering, teruggaaf, terugbetaling of kwijtschelding
van het bedrag van de belasting waarover de boete is berekend. Dezelfde regeling
is opgenomen in artikel 67h AWR.
 Artikel 8.37
 Artikel 8.37 houdt verband met specifieke situaties waarin aan een ander
dan de belastingplichtige of inhoudingsplichtige een boete kan worden opgelegd.
Artikel 8.37 stelt zeker dat de voorschriften inzake het opleggen van bestuurlijke
boeten gelijkelijk van toepassing zijn op deze ander. De tekst van artikel
8.37 is gelijkluidend aan artikel 67p AWR.
 Artikel 8.38
 In artikel 8.38, eerste lid, van de wet wordt de taak van de ontvanger
wettelijk vastgelegd. De ontvanger is belast met de invordering van BES belastingen.
Dankzij het bepaalde in artikel 1.1, tweede lid, is de ontvanger ook belast
met de invordering van inkomstenbelasting en loonbelasting.
 In artikel 8.38, tweede lid, van de wet wordt de bevoegdheid tot invordering
van de ontvanger wettelijk vastgelegd. De ontvanger kan bij de invordering
gebruik maken van de bijzondere bevoegdheden die hij heeft op grond van deze
wet en van de bevoegdheden die een schuldeiser toekomen op grond van een andere
wettelijke bepaling. Zo heeft de ontvanger bijvoorbeeld, net als een andere
schuldeiser, de bevoegdheid om het faillissement van de belastingschuldige
aan te vragen.
 Artikel 8.39
 Artikel 8.39, tweede lid, van de wet bevat een delegatiegrondslag. Bij
algemene maatregel van bestuur kunnen de kosten van vervolging worden bepaald.
Deze algemene maatregel van bestuur zal vergelijkbaar zijn met het thans geldende
Landsbesluit, houdende algemene maatregelen, van de 22ste november 1995 ter
uitvoering van artikel 9, eerste lid, van de Landsverordening
van den 31sten December 1942 houdende regeling van de invordering van belastingen,
bijdragen en vergoedingen door middel van dwangschriften alsmede van de rechtspleging
inzake van belastingen, bijdragen en vergoedingen (P.B. 1942, no. 246). Nieuw
is dat de algemene maatregel van bestuur wordt aangevuld met de kosten van
een aanmaning.
 Artikel 8.40
 Artikel 8.40 van de wet regelt de toerekening van betalingen aan kosten
van vervolging, interest, bestuurlijke boeten en de aanslagen. Dit artikel
is grotendeels gelijkluidend aan de bepaling over toerekening van betalingen
uit de invorderingsverordeningen (zie bijvoorbeeld artikel 5 van de Invorderingsverordening
1961 en artikel 5 van de Invorderingsverordening 1970). In artikel 8.40 is
een nieuw onderdeel toegevoegd, namelijk onderdeel c. Hiermee is geregeld
dat alvorens de ontvanger een bedrag afboekt op de openstaande aanslagen,
dit bedrag wordt aangewend ter voldoening van openstaande bestuurlijke boeten.
 Artikel 8.42
 Artikel 8.42 regelt dat een belastingaanslag in het geheel invorderbaar
is.
 Artikel 8.43
 Artikel 8.43, eerste lid, van de wet bepaalt dat een belastingaanslag
invorderbaar is twee maanden na de dagtekening van de aanslag.
 De leden twee en drie zijn gelijkluiden aan artikel 5, derde en vierde
lid van de ALL. Aangezien het hier gaat om bepalingen over de invordering
zijn de leden overgebracht naar de titel invordering. Een voorlopige aanslag
moet worden betaald in maandelijkse termijnen. Op de laatste dag van elk van
die maanden vervalt een termijn en is die termijn invorderbaar. Een naheffingsaanslag
of een navorderingsaanslag is invorderbaar een maand na dagtekening van het
aanslagbiljet.
 In het vierde lid is bepaald dat de Algemene termijnenwet niet van toepassing
is op de termijnen genoemd in de voorgaande leden.
 Artikel 8.44
 Artikel 8.44, eerste lid, komt grotendeels overeen met artikel 11, eerste
lid, van de Invorderingsverordening 1961 en artikel 11, eerste lid, van de
Invorderingsverordening 1970.
 Artikel 8.44, tweede lid, is gedeeltelijk overgenomen uit de verordeningen.
De verordeningen bevatten een interestregeling die aanknoopt bij de aanmaning.
Deze regeling in aangepast. Interest wordt berekend vanaf het moment dat de
belastingschuldige in gebreke is, dus na overschrijding van een betalingstermijn.
Indien de belastingaanslag verminderd wordt, dan wordt ook de interest die
is berekend in verband met die belastingaanslag verlaagd.
 Artikel 8.47
 Artikel 8.47 is grotendeels gelijkluidend aan artikel 2 van de Landsverordening
houdende regeling van de invordering van belastingen, bijdragen en vergoedingen
door middel van dwangschriften alsmede van de rechtspleging inzake van belastingen,
bijdragen en vergoedingen (P.B. 1942, no. 246). Het tweede lid is niet volledig
overgenomen, de zinsnede «en zijn vrij van zegel» is niet overgenomen.
Het derde lid is niet overgenomen omdat deze begripsbepaling overbodig is
geworden. 
 Artikel 8.48
 Artikel 8.48 van de wet bepaalt dat betekening van exploten en andere
akten van vervolging voor de invordering van BES belastingen worden betekend
door belastingdeurwaarders. Betekening geschiedt overeenkomstig de bepalingen
van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering BES.
 Artikel 8.52
 Artikel 8.52, eerste lid, van de wet somt de situaties op waarin de belasting «ineens
en terstond» invorderbaar is. Dit wordt ook wel versnelde invordering
genoemd omdat de voorgeschreven betalingstermijn van twee maanden niet wordt
afgewacht. In de verschillende belastingverordeningen, zowel in de materiële
als formele verordeningen, staan bepalingen die de situaties beschrijven waarin
versnelde invordering mogelijk is. Het gaat hierbij om artikel 7 van de Invorderingsverordening
1961, artikel 7 van de Invorderingsverordening 1970, artikel 9 van de Landsverordening
op de invordering van directe belastingen 1943, artikel 46 van de Landsverordening
belasting op bedrijfsomzetten 1997 en artikel 45 van de Landsverordening omzetbelasting
1999. De bepalingen uit de verordeningen zijn nu samengevoegd in artikel 8.52,
eerste lid, van de wet.
 In artikel 8.52, tweede lid, staat de procedure die gevolgd wordt indien
de belasting ineens en terstond invorderbaar is.
 Artikel 8.53
 Artikel 8.53 regelt de mogelijkheid voor de belastingschuldige om in verzet
te komen tegen de tenuitvoerlegging van het dwangbevel. Deze bepaling is ontleend
aan artikel 4 van de Landsverordening houdende regeling van de invordering
van belastingen, bijdragen en vergoedingen (P.B. 2001, no. 24). Het eerste
lid van genoemd artikel 4 is enigszins gewijzigd: de verzetsmogelijkheid wordt
in artikel 8.53 expliciet genoemd.
 Artikel 8.4
 In artikel 8.54 is de mogelijkheid van invordering bij derden geregeld.
Dit artikel komt grotendeels overeen met artikel 10 van de Landsverordening
op de invordering van directe belastingen 1943. Op sommige punten zijn tekstuele
aanpassingen gedaan conform artikel 19 IW 1990 om de tekst te moderniseren
en de leesbaarheid te vergroten. In artikel 19 IW 1990 is in het eerste lid
een opsomming gegeven van de soorten «gelden en vorderingen» die
de derde onder zich kan hebben, zoals loon, uitkeringen en pensioenen. In
artikel 10 van de Landsverordening op de invordering van directe belastingen
1943 is echter gekozen voor de algemene termen «gelden en vorderingen».
Er is voor gekozen om aan te sluiten bij genoemd artikel 10 en niet alle soorten «gelden
en vorderingen» op te sommen. In het tweede lid van artikel 8.54 is
verzet op grond van artikel 8.53 opengesteld conform artikel 19, vijfde lid,
IW 1990.
 Het tweede lid van artikel 10 van de Landsverordening op de invordering
van directe belastingen 1943 is niet overgenomen omdat een derde die loon
verschuldigd is aan een belastingschuldige al onder het eerste lid van artikel
8.54 valt zodat een aparte regeling overbodig is. Het derde lid van artikel
10 van de Landsverordening op de invordering van directe belastingen 1943
is ook niet overgenomen.
 Artikel 8.56
 In artikel 8.56 is het bodemrecht geregeld. De bepaling is op een enkel
punt aangepast. Nieuw in deze bepaling is de bescherming van reëel eigendom van de derde doordat de verzetsmogelijkheid voor de derde
is uitgebreid.
 Artikel 8.57
 Net als in de invorderingsverordeningen is in de Belastingwet BES een
regeling voor uitstel van betaling opgenomen. Nieuw is dat op het verzoek
om uitstel van betaling bij voor bezwaar vatbare beschikking wordt beslist.
Bij ministeriële regeling kunnen regels worden gesteld met betrekking
tot de gevallen waarin uitstel van betaling kan worden verleend. Door in de
ministeriële regeling de gevallen te benoemen wordt een gelijke behandeling
gewaarborgd.
 Gedurende het uitstel van betaling wordt interest op grond van artikel
8.44, tweede lid, in rekening gebracht.
 Artikel 8.58
 In artikel 8.58 van de wet wordt een wettelijke kwijtscheldingsregeling
voorgesteld. Een dergelijke regeling was niet opgenomen in de verordeningen.
De kwijtscheldingsregeling wordt voorgesteld ter bescherming van de belastingschuldige.
Er zijn situaties waarin een belastingschuldige zijn belastingaanslag niet
kan voldoen en waarin voldoening redelijkerwijs niet kan worden gevorderd.
Van belang daarbij is dat, ter wille van de rechtsbescherming van de belastingschuldigen
op het verzoek om kwijtschelding wordt beslist bij voor bezwaar vatbare beschikking.
 Op grond van de IW 1990 is beroep bij de bestuursrechter niet mogelijk
tegen de beslissing van de ontvanger om geen of slechts gedeeltelijk kwijtschelding
te verlenen, tenzij het gaat om kwijtschelding van een conserverende aanslag
opgelegd ter zake van emigratie. Op grond van de IW 1990 bestaat de mogelijkheid
om administratief beroep bij de directeur in te stellen tegen een (gedeeltelijk)
afwijzende beslissing op het verzoek om kwijtschelding. Op de BES eilanden
bestaat de directeur niet als beroepsinstantie. Het ligt niet voor de hand
om een nieuwe beroepsinstantie te introduceren en hiermee het procesrecht
verder uit te breiden. Er bestaat wel de wens om rechtsbescherming te bieden.
Om die reden wordt in artikel 8.58 aangesloten bij de bestaande regeling voor
bezwaar en beroep.
 Artikel 8.59
 Artikel 8.59 geeft de regels over verrekening. De ontvanger is bevoegd
de bedragen met elkaar te verrekenen die de belastingschuldige verschuldigd
is en die de belastingschuldige nog terug krijgt. Deze bepaling geldt niet
alleen voor BES belastingen, maar voor alle bedragen voor zover de invordering
aan de ontvanger is opgedragen.
 In de Douane- en Accijnswet BES is de ontvanger belast met de invordering
van de heffingen en belastingen genoemd in die wet. Op die manier wordt bewerkstelligd
dat de ontvanger ook de bedragen die zijn verschuldigd op basis van de Douane-
en Accijnswet BES kan verrekenen met bijvoorbeeld een teruggave inkomstenbelasting.
 Volledigheidshalve wordt opgemerkt dat artikel 8.38 Belastingwet BES in
samenhang met artikel 1.1, tweede lid, Belastingwet BES, de mogelijkheid biedt
om loonbelasting en inkomstenbelasting te verrekenen op basis van artikel
8.59.
 Artikel 8.61
 In artikel 8.61 wordt de reikwijdte van een aansprakelijkstelling vastgelegd.
Voorgesteld wordt om wettelijk te regelen dat onder de specifieke belasting
waarvoor aansprakelijkstelling plaatsvindt, ook de samenhangende
bestuurlijke boeten, interest en kosten van vervolging vallen voor zover het
belopen daarvan aan de aansprakelijk gestelde is te wijten.
 Artikel 8.62
 De aansprakelijkheidsbepalingen uit de materiële wetten zijn verzameld
en opgenomen in afdeling 5 van de wet. In artikel 8.62 van de wet wordt een
formeel kader geschapen dat geldt voor alle aansprakelijkstellingen ongeacht
het belastingmiddel.
 In het eerste lid van artikel 8.62 wordt voorgesteld om wettelijk vast
te leggen dat aansprakelijkstelling bij voor bezwaar vatbare beschikking geschiedt,
dit ten behoeve van de rechtszekerheid en de rechtsbescherming. Bij de aansprakelijkheidsbepalingen
voor loonbelasting bestond de eis van aansprakelijkstelling bij voor bezwaar
vatbare beschikking al, zie artikel 21b van de Landsverordening op de Loonbelasting
1976. Vanaf het moment dat de aansprakelijkstelling bij beschikking bekend
is gemaakt, is er sprake van een «aansprakelijk gestelde» die
ook moet voldoen aan de verplichtingen op grond van artikel 8.90 van de wet.
 In het tweede lid van artikel 8.62 wordt voorgesteld om artikel 8.39 van
overeenkomstige toepassing te verklaren. Door artikel 8.39 van overeenkomstige
toepassing te verklaren kunnen aan de aansprakelijk gestelde kosten van vervolging
in rekening worden gebracht.
 In het tweede lid wordt bovendien voorgesteld om afdeling 3 en afdeling
4 van titel 4 van overeenkomstige toepassing te verklaren. Op die manier gelden
ten aanzien van de aansprakelijkheidsschuld dezelfde regels over invordering
in tweede aanleg als ten aanzien van de belastingschuld. Zo wordt eerst een
aanmaning verstuurd en pas daarna kan worden overgegaan tot dwanginvordering.
Verzet staat dankzij artikel 8.62, tweede lid, van de wet ook open voor de
aansprakelijk gestelde. Zo krijgt de aansprakelijk gestelde dezelfde mogelijkheden
om op te komen tegen de tenuitvoerlegging van een dwangbevel als een belastingschuldige.
 In artikel 8.62, derde lid, van de wet is een verplichting voor de ontvanger
opgenomen om op verzoek van de aansprakelijk gestelde informatie te verstrekken
voor zover deze informatie voor het maken van bezwaar of het instellen van
beroep redelijkerwijs van belang kan worden geacht. Deze bepaling is conform
aan artikel 49, vijfde lid, IW 1990 en hiermee wordt beoogd de aansprakelijk
gestelde die informatie te verstrekken die nodig is om bezwaar te maken en
beroep in te stellen.
 In artikel 8.62, vierde lid, van de wet wordt ook afdeling 2 van titel
3 van hoofdstuk VIII van de Belastingwet BES van toepassing verklaard voor
zover de aansprakelijkstelling ook ziet op een bestuurlijke boete. In afdeling
2 van titel 3 zijn de voorschriften voor het opleggen van een boete opgenomen.
Deze waarborgen gelden ook voor de aansprakelijk gestelde voor zover de aansprakelijkstelling
ook betreft de bestuurlijk boete.
 Artikel 8.63 en 8.64
 In artikel 8.63 en 8.64 zijn de aansprakelijkheidsbepalingen opgenomen
voor de algemene bestedingsbelasting.
 Artikel 8.65
 Artikel 8.65, eerste lid, komt inhoudelijk overeen met artikel 21, eerste
lid, onderdeel c, van de Landsverordening op de Loonbelasting 1976 en regelt
de aansprakelijkheid van bestuurders voor de loonbelasting verschuldigd door
een niet rechtspersoonlijkheid bezittende vennootschap of vereniging. Artikel
8.65, eerste lid, van de wet komt verder overeen met artikel 33, eerste lid,
onderdeel a, IW 1990.
 Artikel 8.65, tweede lid, komt inhoudelijk overeen met artikel 21, eerste
lid, onderdeel b, van de Landsverordening op de Loonbelasting 1976 en regelt de aansprakelijkheid voor bestuurders voor de loonbelasting verschuldigd
door een op de BES eilanden gevestigde rechtspersoon.
 Artikel 8.66
 In artikel 8.66 is een aansprakelijkheid voor loonbelasting geregeld.
Deze bepaling komt inhoudelijk overeen met artikel 21, eerste lid, onderdelen
a en d, derde en vierde lid, van de Landsverordening op de Loonbelasting 1976.
De wijzigingen in artikel 8.66 ten opzichte van voornoemd artikel 21 zijn
slechts van tekstuele aard. Hiermee wordt geen inhoudelijke wijziging beoogd.
 Artikel 8.67
 In artikel 8.67 is een aansprakelijkheid voor de loonbelasting geregeld
voor de inlener van personeel, de zogenaamde inlenersaansprakelijkheid. De
kern van artikel 8.67 is afgeleid van artikel 21, onderdeel e, van de Landsverordening
op de Loonbelasting 1976. Artikel 8.67 is verder uitgebreid met de mogelijkheid
om stortingen te doen op een bijzondere rekening en met een disculpatiemogelijkheid.
Hierdoor is er een betere samenhang gekomen met artikel 8.68 (ketenaansprakelijkheid).
Tot slot is in artikel 8.67 een regeling opgenomen voor het zogenaamde «doorlenen»
van personeel conform artikel 34 IW 1990.
 Artikel 8.68
 Artikel 8.68 komt overeen met artikel 21a van de Landsverordening op de
Loonbelasting 1976 regelt de ketenaansprakelijkheid. De wijzigingen in artikel
8.66 ten opzichte van voornoemd artikel 21a zijn slechts van tekstuele aard.
Hiermee wordt geen inhoudelijke wijziging beoogd.
 In artikel 8.68, zesde lid, derde volzin, is een vereenvoudigde delegatiebevoegdheid
opgenomen. In plaats van dat de Minister van Financiën voor zoveel nodig
in overeenstemming met de Minister van Arbeid en Sociale Zaken nadere regels
kan stellen is nu bepaald dat bij ministeriële regeling met betrekking
tot toepassing van dit lid nadere regels kunnen worden gesteld.
 Artikel 8.69
 Artikel 8.69 komt overeen met artikel 21d van de Landsverordening op de
Loonbelasting 1976 en betreft een delegatiebepaling. Bij ministeriële
regeling kunnen bedrijfssectoren en bedrijfstakken worden aangewezen waarop
artikel 8.67 en artikel 8.68 niet van toepassing zijn.
 Artikel 8.70
 Artikel 8.70 bevat een aansprakelijkheid de vastgoedbelasting bij meerdere
genothebbenden van de onroerende zaak.
 Artikel 8.71
 Artikel 8.71 bevat een aansprakelijkheid voor de opbrengstbelasting. Dit
artikel regelt in het eerste lid de aansprakelijkheid voor de belasting indien
een inhoudingsplichtig lichaam als bedoeld in artikel 5.6, tweede lid, wordt
ontbonden. In dat geval wordt de aansprakelijkheid voor de verschuldigde belasting
verlegd naar de met de vereffening belaste personen. De strekking van de bepaling
komt daarmee overeen met artikel 20 van de Lv DB. De reikwijdte van de bepaling
is echter verruimd. De aansprakelijkstelling is niet beperkt tot de vereffenaars
van vennootschappen die ontbonden worden maar ziet ook op de ontbinding van
de andere lichamen welke voor de heffing van de belasting aangemerkt
zijn als inhoudingsplichtige.
 
 Het tweede lid, van artikel 8.71 heeft betrekking op de aansprakelijkheid
van anderen dan de inhoudingsplichtige. Indien ten onrechte geen of te weinig
belasting is geheven, door toedoen of mede door toedoen van een ander dan
de inhoudingsplichtige, is die ander hoofdelijk aansprakelijk voor die belasting.
 Artikel 8.72
 De hoofdelijke aansprakelijkheid voor de betaling van de overdrachtsbelasting
en eventuele boeten is geregeld in artikel 8.72. Voor gevallen waarin de naheffingsaanslag
aan een ander wordt opgelegd dan de verkrijger, is de verkrijger hoofdelijk
aansprakelijk. De notaris en de griffier aan wie de naheffingsaanslag wordt
opgelegd, hebben voorzover ze al niet de beschikking hebben over het verschuldigde
bedrag aan belasting verhaal op de verkrijger.
 Artikel 8.73
 Artikel 8.73, eerste en tweede lid, komt grotendeels overeen met artikel
21c, eerste en tweede lid, van de Landsverordening op de Loonbelasting 1976
en regelt de verhaalsmogelijkheid bij hoofdelijke aansprakelijkheid. De wijzigingen
in artikel 8.73 ten opzichte van voornoemd artikel 21c zijn van tekstuele
aard, waarbij artikel 55 IW 1990 als handvat is gebruikt. Daarnaast is de
reikwijdte van het artikel uitgebreid. Het artikel geldt niet alleen bij verhaal
op de inhoudingsplichtige maar regelt de mogelijkheid van verhaal op de belastingschuldige
dan wel inhoudingsplichtige in het algemeen bij een aansprakelijkstelling.
Artikel 8.73, derde lid, van de wet is gelijkluidend aan artikel 55, vijfde
lid, IW 1990 en komt grotendeels overeen met artikel 21c, derde lid, van de
Landsverordening op de Loonbelasting 1976.
 Het vierde lid van artikel 21c, dat bepaalt dat van de eerste drie leden
kan worden afgeweken, is niet overgenomen.
 Artikel 8.74
 De fiscale strafbare feiten zijn in het Nederlands-Antilliaanse recht
verspreid over de ALL en de diverse materiële heffingsverordeningen.
Vanuit een oogpunt van inzichtelijkheid is ervoor gekozen alle fiscale strafbepalingen
te bundelen in titel 5. Daarmee staat ook buiten twijfel dat de voorschriften
van meer processuele aard, waaronder ook de transactiebevoegdheid, op alle
fiscale strafbare feiten van toepassing zijn.
 Het artikel is wat betreft het eerste lid, onderdelen a en b, ontleend
aan artikel 29 van de Landsverordening op de dividendbelasting 2000. Daaraan
is een nieuw onderdeel c toegevoegd dat betrekking heeft op de verplichting
tot indienen van de jaarrekening overeenkomstig artikel 5.10. Artikel 8.74,
eerste lid, onderdeel d is ontleend aan de op Bonaire geldende omzetbelasting,
de op Saba en Sint Eustatius geldende belasting op de bedrijfsomzetten en
de in Nederland geldende Wet op de omzetbelasting 1968. De onderdelen e tot
en met k van het eerste lid stemmen overeen met artikel 49, eerste lid, a
tot en met g, van de ALL. Artikel 8.74, tweede lid, komt overeen met de artikelen
32 en 33 van de Overdrachtsbelastingverordening 1908.
 Daarnaast kent de ALL ook ten aanzien van de overtredingen die zijn opgenomen
in artikel 49, eerste lid, ALL, het zogenaamde strekkingsvereiste. Dit vereiste
is ten aanzien van de overtredingen, die nu zijn opgenomen in het eerste en
tweede lid van dit artikel, vervallen. Artikel 68 AWR kent evenmin het strekkingsvereiste,
dat ook niet past bij het karakter van een overtreding. Ten aanzien
van de als misdrijven gekwalificeerde feiten geldt het strekkingsvereiste
onverkort, met dien verstande dat in plaats van de omschrijving in de ALL
(«indien van de handeling of het nalaten het gevolg zou kunnen zijn
dat nadeel voor de Nederlandse Antillen of voor een van de eilandgebieden
kan ontstaan») de tekst van artikel 69 AWR («indien het feit ertoe
strekt dat te weinig belasting wordt geheven») is opgenomen. Met deze
redactie wordt het accent expliciet gelegd op de, uit de objectieve aard en
omstandigheden af te leiden, strekking en gerichtheid van de gedraging. Overigens
is ervoor gekozen om alleen de strafbare feiten die in de ALL zijn opgenomen
ook als misdrijf strafbaar te stellen.
 Artikel 8.75
 In het Wetboek van strafrecht BES is de schending van een ambts- of beroepsgeheim
strafbaar gesteld. Schending van de fiscale geheimhoudingsverplichting is
in het bijzonder ernstig. Daarom is een afzonderlijke delictsbepaling opgenomen
in artikel 8.75, met een zwaardere straf.
 
 Titel 6 bevat de verplichtingen ten dienste van de belastingheffing en
invordering. De verplichtingen ten dienste van de heffing komen overeen met
de verplichtingen zoals opgenomen in hoofdstuk VI van de ALL. Eén verplichting
komt niet terug in titel 6, namelijk de factureringsplicht (artikel 44 ALL).
Deze verplichting gold specifiek voor de heffing van voorheen de belasting
op bedrijfsomzetten en omzetbelasting. Zoals al toegelicht gaat de algemene
bestedingsbelasting uit van een «kasstelsel plus», waarbij geen
factuurverplichting bestaat. Artikel 44 ALL is daarom niet overgenomen. 
 Artikel 8.86, zesde en zevende lid
 In artikel 8.86, zesde lid, is de bewaarverplichting opgenomen. Deze bedroeg
onder de ALL tien jaar. Deze termijn is – overeenkomstig artikel 52
AWR – bekort tot zeven jaar. Artikel 8.86, zevende lid, vindt zijn oorsprong
in artikel 19 van de Landsverordening op de Loonbelasting 1976.
 Artikel 8.90
 Hoewel de inspecteur in het kader van het vaststellen van de aanslag op
grond van die informatieverplichtingen vaak al over de nodige informatie beschikt
waarvan ook de ontvanger gebruik kan maken, zal de ontvanger behoefte hebben
aan actuelere informatie dan waarover de inspecteur beschikt. In de verordeningen
was echter geen informatieverplichting opgenomen ten behoeve van de invordering.
Daarom worden de artikelen met informatieverplichtingen die ten behoeve van
de heffing zijn opgenomen van overeenkomstige toepassing verklaard. Dankzij
de informatieverplichtingen in artikel 8.90 van de wet kan de ontvanger die
informatie vragen ten behoeve van de invordering. Er kan bijvoorbeeld worden
gevraagd om overlegging van een debiteurenlijst van de belastingschuldige
in verband met het leggen van derdenbeslag, informatie over verhaalsobjecten
of bedrijfsresultaten.
 
 In artikel 8.90 zijn enkele informatieverplichtingen ten behoeve van de
heffing van overeenkomstige toepassing verklaard voor de invordering. Het
gaat hier om:
 • artikel 8.83, algemene inlichtingenverplichting ten behoeve van
de heffing;
 • artikel 8.84, wijze verstrekken gegevens en inlichtingen, en
 • artikel 8.87, inlichtingenverplichtingen administratieplichtige. 
 Artikel 8.85 is niet relevant voor de ontvanger. Het is niet nodig
dat de ontvanger, net als de inspecteur, toegang krijgt tot gebouwen.
 
 De informatieverplichtingen gelden zowel voor de belastingschuldige als
voor de aansprakelijk gestelde. Van beide partijen is hun vermogenspositie
relevant om de invordering zo goed mogelijk te effectueren. De sanctie op
het niet voldoen aan de informatieverplichting is geregeld in artikel 8.74
en betreft een geldboete. Dit is dezelfde sanctie als bij het niet voldoen
aan de informatieverplichtingen ten behoeve van de heffing.
 Artikel 8.91
 De inlichtingenplicht zoals die in artikel 48 ALL die kent voor «instellingen
en diensten van het Land of enig eilandgebied» is in de nieuwe verhoudingen
te beperkt. Artikel 8.91 is daarom gelijkluidend aan artikel 55 AWR.
 Artikel 8.92 (bezwaar)
 Artikel 29 ALL bepaalt dat een bezwaarschrift zich slechts kan richten
tegen één belastingaanslag of boetebeschikking. Deze bepaling
is naar huidige maatstaven onnodig formeel. Er is daarom voor gekozen om artikel
24a AWR over te nemen in artikel 8.92, derde en vierde lid.
 Dit betekent dat een belastingplichtige met één bezwaarschrift
kan volstaan zowel wanneer twee of meer besluiten zijn aangeduid op één
aanslagbiljet als wanneer twee of meer besluiten zijn vastgelegd in afzonderlijke
aanslagbiljetten. Hij kan er echter ook nog steeds voor kiezen tegen die besluiten
op te komen in afzonderlijke bezwaarschriften.
 Daarnaast is bepaald dat een bezwaarschrift tegen een belastingaanslag
geacht wordt mede te zijn gericht tegen de bestuurlijke boete – tenzij
het tegendeel blijkt uit het bezwaarschrift – indien de bedragen van
de belastingaanslag en de boete op één aanslagbiljet zijn vermeld.
Deze bepaling is van praktische aard en beoogt te voorkomen dat belastingplichtigen
onnodig niet-ontvankelijk worden verklaard als zij niet specifiek bezwaar
maken tegen de boete.
 Artikelen 8.93 en 8.94 (uitspraak op bezwaar en verlenging
termijn uitspraak)
 Artikel 8.93 is in belangrijke mate gebaseerd op artikel 30 ALL. Beoogd
is echter de wettekst wat inzichtelijker te maken en tevens het uitstelbeleid
dat is neergelegd in de Ministeriële beschikking met algemene werking
van 1 maart 2002 ter uitvoering van artikel 30, derde lid, ALL te codificeren.
Dit leidt tot de volgende regeling, die niet of nauwelijks afwijkt van de
regeling in de ALL.
 De termijn voor het doen van uitspraak bedraagt negen maanden. Deze termijn
kan met nogmaals negen maanden worden verlengd in de gevallen bedoeld in artikel
8.94. Van een verlenging wordt de belanghebbende schriftelijk in kennis gesteld,
Indien de inspecteur niet beslist binnen de (verlengde) termijn, kan de belanghebbende
op grond van artikel 8 101 beroep instellen bij de Raad. Overschrijding
of verlenging van de beslistermijn ontslaat de inspecteur niet van de verplichting
om uitspraak op het bezwaarschrift te doen, zodra dat in redelijkheid van
hem kan worden verwacht.
 Artikelen 8.97 tot en met 8.116
 In navolging van de andere belangrijke rechtsgebieden (civiel recht, strafrecht
en algemeen bestuursrecht) is er voor gekozen om ook voor het fiscale procesrecht
te streven naar eenvormigheid van procesrecht binnen het overzeese Koninkrijksdeel.
Het bestaande Nederlands-Antilliaans procesrecht wordt daarmee
gehandhaafd. Voor de BES eilanden zijn daarom de bepalingen van de Landsverordening
beroep in belastingzaken 1940 opgenomen in deze wet. Handhaving van het huidige
Nederlands-Antillaanse procesrecht betekent dat rechtspraak in meerdere instanties
(twee feitelijke instanties en cassatie bij de Hoge Raad) niet mogelijk is.
De Raad van Beroep voor belastingzaken voor de BES (net als in Aruba, Curaçao
en Sint Maarten) is en blijft het enige rechtsprekende orgaan in belastingzaken.
De Raad van Beroep voor belastingzaken bestaat uit de president van het Gemeenschappelijke
Hof en twee leden van datzelfde Hof.
 
 In de afdelingen 2 en 3 zijn de bepalingen overgenomen uit de Landsverordening
op het beroep in belastingzaken 1940, alleen de artikelen 8.101 en 8.102 zijn
overgenomen uit de ALL. Voor de BES eilanden vervalt de Landsverordening op
het beroep in belastingzaken 1940 na de transitiedatum. Met opname van de
bepalingen in deze wet is gegarandeerd dat het fiscale procesrecht in de openbare
lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba gelijkluidend blijft aan het procesrecht
op de overige Caribische eilanden. Eén artikel van de Landsverordening
op het beroep in belastingzaken 1940 is niet overgenomen. Dit betreft artikel
15 van die landsverordening. Dit artikel verwees naar artikelen uit de Landsverordening
op de inkomstenbelasting 1940 en de Landsverordening op de winstbelasting
1940 die bij de invoering van de ALL vervallen zijn.
 Artikel 8.102
 Voorheen was in één artikel, vergelijk artikel 32 ALL, opgenomen
dat de betalingsplicht niet wordt geschorst door bezwaar of beroep. Dit artikel
is gesplitst in twee artikelen, één voor bezwaar (artikel 8.96)
en één voor beroep (artikel 8.102).
 Artikel 8.105
 Op grond van de Landsverordening beroep in belastingzaken 1940 kon het
beroep slechts één aanslagbiljet betreffen. Deze regeling is
achterhaald. Nu bezwaarschriften ook gevoegd kunnen worden, is een overeenkomstige
regeling getroffen in beroep. De desbetreffende bepalingen uit de Landsverordening
beroep in belastingzaken 1940 zijn niet overgenomen.
 Artikelen 8.113 en 8.114
 In artikel 16 van de Landsverordening op het beroep in belastingzaken
1940 was bepaald dat de belastingplichtige een boete van 25% kon worden
opgelegd over het verschil tussen de verschuldigde belasting volgens de uitspraak
van de Raad en de verschuldigde belasting volgens de belastingplichtige, die
hij moest aangeven in het beroepschrift. Het doel van de regeling is om indiening
van alleen serieuze beroepschriften te stimuleren. Deze regeling is niet overgenomen
in artikel 8.113, dat voor het overige gelijkluidend is aan artikel 16 van
de Landsverordening op het beroep in belastingzaken 1940. Om lichtvaardig
procederen te voorkomen is in plaats van de regeling van artikel 16 van de
Landsverordening op het beroep in belastingzaken 1940 het griffierecht aanzienlijk
verhoogd van USD 3 naar USD 30.
 Artikelen 8.120 en 8.121
 In de artikelen 8.120 en 8.121 is een delegatiebevoegdheid opgenomen op
basis waarvan regelingen getroffen kunnen worden ter voorkoming van dubbele
belasting. Op grond van artikel 8.121 kan een dergelijke regeling ook worden
getroffen ten aanzien van de dubbele belasting die kan ontstaan
als gevolg van de gelijktijdige toepassing van de fiscale wetgeving geldend
voor Nederland enerzijds en de BES anderzijds. De voordracht van dergelijke
regeling zal in gevolge het tweede lid via een voorhangprocedure geschieden.
 Artikel 8.124
 In artikel 8.124 is voorzien in de uitwisseling van informatie (op verzoek
en spontaan) en bijstand bij invordering in internationale verhoudingen. Het
eerste lid is te vergelijken met het bestaande artikel 61 van de ALL. Op de
BES eilanden zullen – zeker vanaf de transitiedatum – nog niet
veel internationale regelingen van kracht zijn die voorzien in de uitwisseling
van informatie en invorderingsbijstand. Het zal met name gaan om de voor de
toepassing van de Nederlandse Antillen door het Koninkrijk gesloten internationale
regelingen die toepassing blijven vinden op de BES eilanden (dit zijn met
name zogenoemde tax information and exchange agreements (TIEA’s)). In
het kader van de recente ontwikkelingen binnen de Organisatie voor Economische
Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) en de G20 waarin eens te meer nadruk wordt
gelegd op de bevordering van transparantie en informatie-uitwisseling is geoordeeld
dat overname van artikel 61 van de ALL niet toereikend is. In het tweede lid
wordt dan ook voorgesteld de mogelijkheid voor informatie-uitwisseling ten
aanzien van de BES eilanden ruimer vorm te laten zijn dan in de situaties
waarin voor de toepassing van de BES eilanden een internationale overeenkomst
voorziet in de uitwisseling van informatie. Om een gelijke mate van informatie-uitwisseling
en invorderingsbijstand te bereiken voor beide delen van het toekomstige land
Nederland wordt in het tweede lid bepaald dat ook voor de BES eilanden –
eenzijdig – informatie zal worden uitgewisseld (en bijstand bij invordering
wordt verleend) in het geval het Koninkrijk met de andere mogendheid of bestuurlijke
eenheid in een internationale overeenkomst die toepassing vindt binnen het
grondgebied van het Europese deel van Nederland deze informatie-uitwisseling
en invorderingsbijstand overeen is gekomen. De BES eilanden voldoen daardoor
in ruime mate aan de standaarden die zijn gesteld ten aanzien van de vereiste
transparantie en informatie-uitwisseling.
 Artikel 8.125
 In het eerste lid van dit artikel (vergelijk artikel 62 ALL) is «een
ander land van het Koninkrijk» toegevoegd. Daarmee wordt uitdrukkelijk
geregeld dat ook Aruba, Curaçao en Sint Maarten een verzoek om inlichtingen
kunnen doen aan de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba.
 Artikel 8.126
 In het tweede lid van dit artikel (vergelijk artikel 63 ALL) is toegevoegd «een
ander land van het Koninkrijk» en «het andere land». Dit
met het oog op verzoeken om inlichtingen van Aruba, Curaçao en Sint
Maarten.
 Artikel 8.127
 In dit artikel (vergelijk artikel 63A ALL) is in de leden 1 en 3 «een
ander land van het Koninkrijk» toegevoegd.
 Artikel 8.128
 In dit artikel (vergelijk artikel 64 ALL) is in het eerste lid, onderdelen
d en f, «het eigen land» respectievelijk «dat land»
toegevoegd. 
 Artikel 8.129
 In dit artikel (vergelijk artikel 65 ALL) is in de leden 2 en 3 «een
ander land van het Koninkrijk» toegevoegd.
 Artikel 8.130
 Artikel 8.130 regelt bijstand bij invordering tussen Nederland en de BES
eilanden. Het is denkbaar dat belastingschuldigen Nederland of de BES eilanden
verlaten en vertrekken naar de BES eilanden, respectievelijk naar Nederland,
zonder voldoening van hun belastingschuld. Dankzij voorgesteld artikel kan
de ontvanger op Bonaire, Sint Eustatius en Saba de belastingschuld –
op verzoek van de ontvanger in Nederland – invorderen als ware het aan
hem verschuldigde belasting. In de omgekeerde situatie, de ontvanger op Bonaire,
Sint Eustatius en Saba doet een verzoek aan de ontvanger in Nederland, geldt
hetzelfde.
 
 Deze bepaling is nodig om buiten twijfel te zetten welke wet van toepassing
is bij de invordering. Er gelden tenslotte verschillende wetten in Nederland
en op de BES eilanden. Dankzij artikel 8.130, eerste en tweede lid, is duidelijk
dat deze wet van toepassing is indien de ontvanger in Nederland een verzoek
om bijstand bij invordering doet aan de ontvanger op Bonaire, Sint Eustatius
en Saba. In de wettekst staat namelijk dat de ontvanger op Bonaire, Sint Eustatius
en Saba de schuld zal invorderen alsof het aan hemzelf verschuldigde belasting
betrof. Hieruit volgt dat hij deze wet gebruikt voor de invordering. In de
situatie dat de ontvanger op Bonaire, Sint Eustatius en Saba een verzoek doet
aan de ontvanger in Nederland zal de ontvanger in Nederland de belastingschuld
invorderen volgens de regels in de Invorderingswet 1990.
 
 In artikel 8.130, derde lid, is verder geregeld dat het verzoek tot invordering
vergezeld dient te gaan van een gewaarmerkt afschrift van de executoriale
titel. Bij de invordering hoeft geen voorkeursbehandeling verleend te worden
boven eigen schuldvorderingen, zie het vijfde lid van artikel 8.130. Dit betekent
dat de op verzoek van de verzoekende ontvanger in te vorderen schuldvorderingen
op precies dezelfde wijze worden behandeld als vergelijkbare schuldvorderingen
die zijn ontstaan bij de aangezochte ontvanger. De aangezochte ontvanger dient
op grond van het vierde lid wel de nodige conservatoire maatregelen te treffen
ter waarborging van de invordering van de schuldvordering.
 Hoofdstuk IX Omzetting spaartegoedenrichtlijn
 Artikel 9.1
 In dit artikel worden de definitiebepalingen van de in artikel 1 van de
Landsverordening spaarvermogensheffing opgesomde definities overgenomen. Er
zijn slechts twee kleine inhoudelijke wijzigingen aangebracht. In de eerste
plaats is «Onze Minister» niet overgenomen, vanwege de algemene
definitie in artikel 1.1 van deze wet. Daarnaast is het in de Nederlands-Antilliaanse
landsverordening ontbrekende begrip marktdeelnemer overgenomen uit de Wet
op de internationale bijstandverlening bij de heffing van belastingen. De
overige wijzigingen in artikel 9.1 ten opzichte van artikel 1 van de Landsverordening
spaarvermogensheffing zijn slechts van tekstuele aard waarmee geen inhoudelijke
wijzigingen zijn beoogd.
 Artikel 9.2
 In artikel 9.2 wordt het begrip uitbetalende instantie als gedefinieerd
in artikel 9.1, onderdeel g, uitgebreid met de zogenoemde «tussengevoegde
entiteit». In het tweede lid is bepaald dat een rechtspersoon, een entiteit
die is onderworpen aan een belasting naar de winst (een belastingplichtige
die opbrengst van onderneming geniet als bedoeld in Wet inkomstenbelasting
BES of een lichaam dat onderworpen is aan de vastgoedbelasting als bedoeld
in hoofdstuk IV van de Belastingwet BES en inhoudingsplichtige is voor de
opbrengstbelasting als bedoeld in hoofdstuk V van de Belastingwet BES) of
een instelling voor collectieve beleggingen in effecten nooit kan worden aangemerkt
als«tussengevoegde entiteit».
 
 Deze bepaling komt overeen met artikel 2 van de Landsverordening spaarvermogensheffing.
De wijzigingen in artikel 9.2 ten opzichte van artikel 2 van de Landsverordening
spaarvermogensheffing zijn slechts van tekstuele aard. Hiermee worden geen
inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 Artikel 9.3
 De op de BES eilanden gevestigde entiteit die op grond van artikel 9.2
wordt aangemerkt als «tussengevoegde entiteit» kan op grond van
artikel 9.3 verzoeken te worden aangemerkt als instelling voor collectieve
belegging in effecten. De inspecteur beslist bij voor bezwaar vatbare beschikking
op dit verzoek. Indien het verzoek wordt toegewezen door de inspecteur vervallen
de uit artikel 9.5 voortvloeiende verplichtingen.
 
 Deze bepaling komt overeen met artikel 3 van de Landsverordening spaarvermogensheffing.
De wijzigingen in artikel 9.3 ten opzichte van artikel 3 van de Landsverordening
spaarvermogensheffing zijn slechts van tekstuele aard. Hiermee worden geen
inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 Artikel 9.4
 In artikel 9.4 wordt het begrip rentebetaling als gedefinieerd in artikel
9.1, onderdeel i, uitgebreid met opbrengsten uit beleggingen in schuldvorderingen
die via instellingen voor collectieve beleggingen in effecten worden ontvangen.
Op deze manier worden vanuit het oogpunt van de uiteindelijke gerechtigde
directe beleggingen in schuldvorderingen en beleggingen in schuldvorderingen
via instellingen voor collectieve beleggingen in effecten gelijk behandeld.
Vanwege doelmatigheidsoverwegingen vallen – afhankelijk van de verschijningsvorm
van de opbrengst – bepaalde instellingen voor collectieve beleggingen
in effecten die minder dan een bepaald minimumpercentage van hun totale vermogen
beleggen in schuldvorderingen buiten de werkingssfeer van dit artikel.
 
 Deze bepaling komt overeen met artikel 4 van de Landsverordening spaarvermogensheffing.
De wijzigingen in artikel 9.4 ten opzichte van artikel 4 van de Landsverordening
spaarvermogensheffing zijn slechts van tekstuele aard. Hiermee worden geen
inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 Artikel 9.5
 In artikel 9.5, eerste lid, wordt bepaald dat een op de BES eilanden gevestigde «tussengevoegde
entiteit» als bedoeld in artikel 9.2, anders dan andere op de BES eilanden
gevestigde uitbetalende instanties, geen informatie dient te verstrekken op
het moment van het verrichten van een rentebetaling maar op het moment van
ontvangst van een rentebetaling van de achterliggende marktdeelnemer. Er wordt
als het ware gefingeerd dat de «tussengevoegde entiteit» direct
na ontvangst de rentebetaling te hebben doorbetaald aan een uiteindelijke
gerechtigde. Het tweede lid van artikel 9.5 heeft tot gevolg dat een op de
BES eilanden gevestigde marktdeelnemer die een rentebetaling
verricht aan een in een EU lidstaat gevestigde «tussengevoegde entiteit»
informatie dient te verstrekken op het moment van het verrichten van een rentebetaling.
De in de EU lidstaat gevestigde «tussengevoegde entiteit» heeft
op grond van de nationale wet van die EU lidstaat eveneens de verplichting
op datzelfde moment (het moment waarop de tussengevoegde entiteit de rentebetaling
van de op de BES eilanden gevestigde marktdeelnemer ontvangt) informatie te
verstrekken of een bronheffing in te houden (als het België, Luxemburg
of Oostenrijk betreft).
 
 Deze bepaling komt overeen met artikel 5 van de Landsverordening spaarvermogensheffing,
met dien verstande dat de tweede volzin van het eerste lid van artikel 5 is
vervallen. De tweede volzin van het eerste lid van artikel 5 van de landsverordening
spaarvermogensheffing is niet overgenomen omdat deze bepaling samenhing met
de inhouding van een bronbelasting door in de Nederlandse Antillen gevestigde
uitbetalende instanties. De inhouding van een bronheffing op uitgaande rentebetalingen
wordt zoals eerder aangegeven niet gecontinueerd. Om deze zelfde reden zijn
de artikelen 6, 7, 8, 10, 11 en 18 van de Landsverordening spaarvermogensheffing
niet overgenomen.
 
 De overige wijzigingen in artikel 9.5 ten opzichte van artikel 5 van de
Landsverordening spaarvermogensheffing zijn slechts van tekstuele aard. Hiermee
worden geen inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 Artikel 9.6
 De vaststelling van de identiteit en woonplaats van de uiteindelijke gerechtigde
is van belang voor een correcte werking van de informatie-uitwisseling tussen
de BES eilanden enerzijds en Nederland en de andere EU lidstaten anderzijds.
In artikel 9.6 wordt aangesloten bij de bestaande identificatie regels die
al gelden op basis van de «know your customers» regels die in
de Nederlandse Antillen waren neergelegd in de Landsverordening identificatie
bij financiële dienstverlening. In artikel 9.6 wordt verwezen naar de
Nederlandse regeling waarin deze landsverordening in de Invoeringswet BES
is omgezet. De vaststelling van de identiteit van de uiteindelijke gerechtigde
geschiedt tevens aan de hand van het hem toegekende fiscaal identificatienummer
(zo dat bestaat). Deze bepaling komt overeen met artikel 9 van de Landsverordening
spaarvermogensheffing. De wijzigingen in artikel 9.6 ten opzichte van artikel
9 van de Landsverordening spaarvermogensheffing, met uitzondering van het
schrappen van de tweede volzin van artikel 5, eerste lid, zijn slechts van
tekstuele aard. Hiermee worden geen inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 Artikel 9.7
 In artikel 9.7, eerste lid, onderdelen a tot en met d, wordt bepaald welke
informatie een op de BES eilanden gevestigde uitbetalende instantie binnen
drie maanden na afloop van het belastingjaar waarin de rentebetaling is verricht,
aan de Belastingdienst dient te verstrekken. Het eerste lid is eveneens van
toepassing voor een op de BES eilanden gevestigde «tussengevoegde entiteit».
In het tweede lid is bepaald welke informatie een op de BES eilanden gevestigde
marktdeelnemer die een rentebetaling verricht aan een in een EU lidstaat gevestigde «tussengevoegde
entiteit» moet verstrekken aan de Belastingdienst.
 
 Deze bepaling komt overeen met artikel 17, onderdeel F, van de Landsverordening
spaarvermogensheffing en vervangt het momenteel in de Nederlandse Antillen
geldende artikel 11 van de Landsverordening spaarvermogensheffing. Deze wijziging
hangt samen met het feit voor de op de BES eilanden vanaf het
moment van ingang van de nieuwe staatkundige verhoudingen geen bronheffing
meer inhouden maar overstappen op de automatische uitwisseling van rentegegevens.
 Artikel 9.8
 De Belastingdienst verstrekt eenmalig, binnen zes maanden na afloop van
het belastingjaar waarin de rentebetaling is verricht, de EU lidstaat waarin
de uiteindelijke gerechtigde woonachtig is de op basis van 9.7 van de uitbetalende
instantie verkregen informatie. Hierdoor hebben zowel de uitbetalende instantie
en de Belastingdienst ieder maximaal drie maanden de tijd om de benodigde
informatie aan te leveren. Deze bepaling komt volledig overeen met artikel
12 van de Landsverordening spaarvermogensheffing.
 Artikel 9.9
 Inwoners van de BES eilanden die een rentebetaling verkrijgen vanuit België,
Luxemburg of Oostenrijk kunnen bij de Belastingdienst op grond van artikel
9.9 verzoeken om de afgifte van een fiscale woonplaatsverklaring. In deze
fiscale woonplaatsverklaring wordt verklaard dat een natuurlijke persoon daadwerkelijk
op de BES eilanden woont. Deze fiscale woonplaatsverklaring kan een natuurlijke
persoon, afhankelijk van de procedure in België, Luxemburg of Oostenrijk,
nodig hebben alvorens de natuurlijk persoon de in België, Luxemburg of
Oostenrijk gevestigde uitbetalende instantie kan verzoeken de bronheffing
achterwege te laten. Vorenbedoeld verzoek tot het achterwege laten van een
bronheffing in België, Luxemburg of Oostenrijk door inwoners van de BES
eilanden betekent een gelijktijdige instemming met de verstrekking van informatie
door België, Luxemburg of Oostenrijk aan de Belastingdienst.
 
 Deze bepaling komt overeen met artikel 13 van de Landsverordening spaarvermogensheffing.
De wijzigingen in artikel 9.9 ten opzichte van artikel 13 van de Landsverordening
spaarvermogensheffing zijn slechts van tekstuele aard. Hiermee worden geen
inhoudelijke wijzigingen beoogd.
 Algemeen
 Ten slotte wordt in onderstaand schema een transponeringstabel gegeven
waarin is opgenomen waar een onderdeel uit de spaartegoedenrichtlijn in hoofdstuk
IX van de Belastingwet BES is terug te vinden.
 Tabel 11 Transponeringstabel 
 
 
 
 
 
 
 Spaartegoedenric htlijn (RL 2003/48/EG)
 Hoofdstuk IX van de Belastingwet BES
 
 
 
 
 1
 n.v.t. 
 
 
 2
 9.1, onderdeel e 
 
 
 3, lid 1
 n.v.t. 
 
 
 3, leden 2 en 3
 9.6 
 
 
 4, lid 1
 9.1, onderdeel
g 
 
 
 4, lid 2, met uitzondering van laatste alinea
 9.2 
 
 
 4, lid 2, laatste alinea
 9.7, lid 2 
 
 
 4, lid 3
 9.3 
 
 
 4, lid 4
 9.2, tweede lid,
aanhef 
 
 
 4, lid 5
 9.2, tweede lid,
onderdeel a 
 
 
 5
 9.1, onderdeel a en
9.1, onderdeel c 
 
 
 6, lid 1, onderdelen a en b
 9.1, onderdeel i 
 
 
 6, lid 1, onderdelen c en d
 9.4, lid 1 
 
 
 6, lid 2
 9.4, lid 2 
 
 
 6, lid 3
 9.4, lid 4 
 
 
 6, lid 4
 9.5 
 
 
 6, lid 5
 n.v.t. 
 
 
 6, lid 6
 9.5 
 
 
 6, lid 7
 n.v.t. 
 
 
 6, lid 8
 9.4, lid 3 
 
 
 7
 9.1, onderdeel b 
 
 
 8, lid 1 en lid 2, laatste alinea
 9.7, lid 1 
 
 
 8, lid 2 met uitzondering van de laatste alinea
 n.v.t. 
 
 
 9, leden 1 en 2
 9.8 
 
 
 9, lid 3
 n.v.t. 
 
 
 10
 n.v.t. 
 
 
 11
 n.v.t. 
 
 
 12
 n.v.t. 
 
 
 13, lid 1
 n.v.t. 
 
 
 13, lid 2
 9.9 
 
 
 14
 In hoofdstuk II (voorheffing
op de IB) 
 
 
 15
 9.1, onderdeel i, ten
eerste
 
 
 16
 n.v.t. 
 
 
 17
 n.v.t. 
 
 
 18
 n.v.t. 
 
 
 19
 n.v.t.
 
 
 20
 n.v.t.
 
 
 
 
 Hoofdstuk X Slotbepalingen
 Artikel 10.1
 In artikel 10.1 is de citeertitel van deze wet neergelegd. Deze wet kan
worden aangehaald als «Belastingwet BES».
 Artikel 10.2
 Artikel 10.2 is de inwerkingstredingsbepaling van dit voorstel van wet.
Deze wet treedt in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip.
 
 De staatssecretaris van Financiën,
 J. C. de Jager
 De staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
 A. Th. B. Bijleveld-Schouten 
 
 
 
 
 Bijlage bij Kamerstukken II 2006/07, 30 800 IV, nr. 5.
 
 
 Kamerstukken II 2006/07, 30 891, nr. 4, blz. 30.
 
 
 Deze voorlichting van 18 september 2006 is onder nummer W04.06 0204/I/K/A
raadpleegbaar via de website van de Raad van State (www.raadvanstate.nl).
 
 
 Het solidariteitsfonds wordt gevoed door de Nederlandse Antillen, Aruba
en Nederland. Uit dit solidariteitsfonds krijgen de drie kleine Antilliaanse
eilanden (Bonaire, Sint Eustatius en Saba) begrotingssteun om onder andere
een voorzieningenniveau te kunnen garanderen dat gelijk zou zijn aan dat van
Curaçao.
 
 
 Het eindadvies van de Commissie Havermans is raadpleegbaar op de website
van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties via navolgende
link: http://www.minbzk.nl/5033/eindadvies_van_de
 
 
 Kamerstukken II 2006/07, 30 945 en 30 800 IV, nr. 7, blz. 5.
 
 
 Dit wetsvoorstel is raadpleegbaar onder Kamerstuknummer 31 958.
 
 
 Ter illustratie wordt gewezen op de volgens een rapport van de Stichting
Belasting Accountants Bureau gerealiseerde opbrengst van de successiebelasting
op de BES eilanden in de belastingjaren 2003 tot en met 2007 van 327 Antilliaanse
guldens (dat is nog net geen USD 183). Dit rapport is als bijlage bij de brief
van 28 mei 2008 van de Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
naar de Tweede Kamer der Staten Generaal gezonden (Kamerstukken II 2007/08,
31 200 IV, nr. 52).
 
 
 Hierdoor is 5% over 10 verschuldigd, waardoor 0,50 OB is verschuldigd
over het verkochte goed.
 
 
 In de verkoopprijs zit de BBO van (stel) 5% reeds besloten. De
prijs van het verkochte goed exclusief BBO bedroeg dan ook: 10/1,05= 9,53.
De BBO over dit goed bedraagt dan ook 10 -/- 9,53 = 0,47.
 
 
 Richtlijn 2003/48/EG van de Raad van 3 juni 2003 betreffende belastingheffing
op inkomsten uit spaargelden in de vorm van rentebetaling (Pb L 157
van 26 maart 2003, p. 38 tot en met 48).
 
 
 In de afzonderlijke bilaterale spaartegoedenverdragen is een dergelijke
overgang mogelijk op basis van de laatste volzin van het laatste lid in het
artikel genoemd «overgangsbepalingen. Zo is in het spaartegoedenverdrag
met Duitsland (Trb. 2005, 103) in artikel 5, vijfde lid en in het spaartegoedenverdrag
met Oostenrijk (Trb. 2005, 109) eveneens in artikel 5, vijfde lid het navolgende
opgenomen: «Als een overeenkomstsluitende staat er tijdens de overgangsperiode
voor kiest de bepalingen van artikel 4 (automatische gegevensuitwisseling) toe te passen, zal hij niet langer bronbelasting en verdeling van
belastingopbrengsten als bedoeld in de artikelen 5 en 6 toepassen».
Deze bepalingen zijn gebaseerd op de laatste volzin van het derde lid van
artikel 10 van de spaartegoedenrichtlijn, waarin een gelijkluidende bevoegdheid
voor België, Luxemburg en Oostenrijk is neergelegd: «Als België,
Luxemburg of Oostenrijk er tijdens de overgangsperiode voor kiest de bepalingen
van hoofdstuk II toe te passen, zal het niet langer bronbelasting en verdeling
van belastingopbrengsten als bedoeld in de artikelen 11 en 12 toepassen.»
 
 
 Het non-discriminatiebeginsel zoals verwoord in de tweede volzin van artikel
1 van de Grondwet is «slechts» in zoverre relevant dat –
mocht het fenomeen «één, land twee fiscale systemen»
verenigbaar met het gelijkheidsbeginsel blijken te zijn – beide fiscale
stelsels geen bepalingen mogen bevatten waarin een dusdanig onderscheid wordt
gemaakt dat sprake is van discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging,
politieke gezindheid, ras, geslacht of welke grond dan ook.
 
 
 Zie onder andere uitspraak van het EHRM van 22 juni 1999, nr. 46757/99
in de zaak-Della Ciaja/Italië (onder andere gepubliceerd in BNB 2002/398)
en van EHRM 12 december 2006, nr. 13 378/05 in de zaak Burden &
Burden/VK (onder andere gepubliceerd in V-N 2007/54.5).
 
 
 Zie bijvoorbeeld onderdeel 3.3 van de uitspraak van de Hoge Raad der Nederlanden
van 19 oktober 2007, nr. 41 938, over het «derdentarief»
in de Successiewet 1956. In deze zaak toetste de Hoge Raad zowel aan artikel
14 van het EVRM (in samenhang met artikel 1 van het eerste protocol bij het
EVRM) als aan artikel 26 van het IVBPR.
 
 
 Pagina 16 en 17 van het onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen getiteld «Schurende
rechtsordes: Over juridische implicaties van de UPG status voor de eilandgebieden
van de Nederlandse Antillen en Aruba», bijlage bij Kamerstukken II 2007/08,
31 200 IV, nr. 56.
 
 
 http://unstats.un.org/unsd/snaama/ countryList.asp
 
 
 Het Institut National de la Statistique et des études économiques
(INSEE) heeft op haar website wel een brochure opgenomen waarin melding wordt
gemaakt van het GDP per capita (in euro’s). Het départment d’outre
mer Guadeloupe omvatte destijds nog Saint Martin en Saint Barthélemy.
Voor de DOM Guadeloupe en de DOM Martinique bedroeg het nominale GDP per hoofd
van de bevolking € 15 910 respectievelijk € 17 329
(http://www.insee.fr/fr/insee_regions/guadeloupe/themes/TER/ter2007/TER_2007_00_ga.pdf).
Op de Engelstalige wikipedia bevatten de lemna’s «Saint Martin
(France)» en «Saint Barthélemy» informatie over het
nominale GDP per hoofd van de bevolking van deze twee onderdelen van de Franse
republiek die sinds 2007 geen commune meer zijn van de DOM Guadeloupe maar
een afzonderlijke colectivité d’outre mer (COM). De link naar
de website van INSEE waarnaar wordt verwezen, functioneert echter niet meer.
Er wordt gesproken over een nominaal GDP per hoofd van de bevolking in 2007
van USD 20 600 respectievelijk USD 37 000.
 
 
 http://www.cbs.nl/nl-NL/menu/themas/bedrijven/publicaties/artikelen/archief/2008/2008–2574-wm.htm
 
 
 http://www.cbs.an/establishments/establishments_i5.asp
 
 
 Landsbesluit van 24 december 1971, houdende vaststelling van de verhouding
van de Nederlands-Antilliaanse gulden ten opzichte van de dollar van de Verenigde
Staten van Amerika (PB 1971, 192).
 
 
 Zie pagina 26 van het rapport van SEOR en Louis Lengrand & Associes «Economische
gevolgen van de status van ultraperifeer gebied voor de Nederlandse Antillen
en Aruba».
 
 
 Kamerstukken II 2007/08, 31 200 IV, nr. 56, blz. 2: «De
voorgenomen staatkundige veranderingen vereisen op zichzelf juridisch gezien
niet dat de eilandgebieden UPG worden. Dat geldt voor de toekomstige landen
van het Koninkrijk Curaçao en Sint Maarten, maar ook voor Bonaire,
Sint Eustatius en Saba.»
 
 
 Kamerstukken II, 2008/09, 31 700 IV, nr. 3.
 
 
 Besluit 2001/822/EG van de Raad van 27 november 2001 betreffende
de associatie van de LGO met de Europese Gemeenschap (Pb L 314 van
30 november 2001, p. 1 tot en met 77).
 
 
 Conclusies van de Raad (Ecofin) van 1 december 1997 inzake het belastingbeleid
(Pb C van 6 januari 1998, p. 1 tot en met 6).