Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk Memorie van toelichting
Datum: 2022-05-25 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2021‒2022
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 36 120
 C
 
 Wijziging van de begrotingsstaat van het provinciefonds (C) voor het jaar 2022 (wijziging samenhangende met de Voorjaarsnota)
 
 
 Nr. 2
 MEMORIE VAN TOELICHTING
 Ontvangen 25 mei 2022
 
 
 
 
 A.
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL 
 
 Wetsartikel 1 
 De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2022 wijzigingen aan te brengen in de begrotingsstaat voor het provinciefonds. Het in de begrotingsstaat opgenomen begrotingsartikel wordt in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).
 Wetsartikel 3
 Ingevolge artikel 5, eerste lid, van de Financiële-verhoudingswet hebben provincies gezamenlijk recht op het bedrag dat in de begroting als verplichting voor het totaal van de algemene uitkering is opgenomen. Ingevolge artikel 5, tweede lid, van de Financiële-verhoudingswet hebben de provincies gezamenlijk recht op de bedragen die in de begroting als verplichting voor het totaal van de integratie-uitkeringen en het totaal van de decentralisatie-uitkeringen zijn opgenomen. 
 De in dit wetsartikel opgenomen bedragen zijn niet rechtstreeks uit de begrotingsstaat af te leiden. De bedragen worden nader onderbouwd in deze memorie van toelichting.
 
 
 
 
 De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
 
 H.G.J.
 Bruins Slot
 
 
 
 De Staatssecretaris van Financiën,
 
 M.L.A.
 van Rij
 
 
 
 
 
 
 
 
 B.
 BEGROTINGSTOELICHTING
 
 
 
 1
 Leeswijzer
 
 De eerste suppletoire begroting geeft een beeld van de uitvoering van de begroting 2022. De stand van de eerste suppletoire begroting wordt opgebouwd vanaf de stand van de vastgestelde begroting 2022. 
 Door wijzigingen in beleid van verschillende departementen kan worden overgegaan tot het beleggen of juist weghalen van taken bij provincies. Indien dit gepaard gaat met een toevoeging aan of een uitname uit het provinciefonds, wordt dit begrotingstechnisch verwerkt. In de tabel met belangrijkste mutaties worden de mutaties groter dan € 10,0 mln. weergegeven. 
 De extracomptabele tabel overzicht coronamaatregelen is niet opgenomen, vanuit de begroting van het provinciefonds zijn in 2022 geen coronagerelateerde uitgaven gedaan.
 
 
 
 2
 Beleid
 
 
 
 2.1
 Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties
 
 
 Tabel 1 Belangrijkste suppletoire uitgaven- en ontvangstenmutaties 2022 (eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting 2022
 
 
 
 
 2.540.680
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Belangrijkste suppletoire mutaties
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 1) Aanpassing accres 2022
 
 
 86.188
 
 
 
 
 2) Afrekening ruimte onder plafond BCF 2021
 
 
 15.485
 
 
 
 
 3) Opcenten MRB
 
 
 124.000
 
 
 
 
 4) Opschorten oploop opschalingskorting
 
 
 10.000
 
 
 
 
 5) Overige mutaties
 
 
 20.622
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand 1e suppletoire begroting 2022
 
 
 
 
 2.796.975
 
 
 
 
 
 
 Toelichting
 1. Aanpassing accres 2022
 Het accres 2022 is onderdeel van de normeringssystematiek. Als gevolg van mutaties in de accres relevante uitgaven (ARU) wordt het accres 2022, ten opzichte van de stand Miljoenennota 2022, verhoogd met € 86,2 mln.
 2. Afrekening ruimte onder plafond BCF 2021
 De ontwikkeling van het BTW compensatiefonds (BCF) en het bijbehorende plafond leiden, conform het Financieel Akkoord Rijk/VNG/IPO, met ingang van 2015 tot een toename of afname van de algemene uitkering van de fondsen. Bij Miljoenennota 2022 werd de ruimte onder het plafond voor 2021 geraamd op € 243,2 mln., waarvan € 27,2 mln. voor de provincies. Bij de definitieve afrekening blijkt deze ruimte te zijn toegenomen met € 135,0 mln. Dit overschot wordt toegevoegd aan het gemeentefonds en provinciefonds. Het aandeel van de provincies daarin bedraagt € 15,5 mln.
 3. Opcenten MRB
 Electrische voertuigen zijn tot en met 2024 vrijgesteld van motorrijtuigenbelasting (MRB). Daardoor lopen de provincies opcenten mis. Deze gederfde opcenten voor de periode 2021-2024 van totaal € 372 mln. worden gecompenseerd in de periode 2022 t/m 2024. Dit betekent € 124 mln. per jaar.
 4. Opschorten oploop opschalingskorting
 De oploop van de opschalingskorting voor provincies is geschrapt voor de duur van deze kabinetsperiode. Het betreft een reeks die oploopt van € 10 mln. in 2022 naar € 40 mln. in 2025. Dit betekent dat de stand van de opschalingskorting zoals bereikt in 2021 (€ 35 mln.) wordt bevroren gedurende de periode 2022 t/m 2025.
 
 
 
 
 3
 Beleidsartikelen
 
 
 
 3.1
 Artikel 1 provinciefonds
 
 In onderstaande tabel worden voor de verplichtingen, de uitgaven en de ontvangsten de budgettaire gevolgen van beleid van het provinciefonds weergegeven. Hiermee worden de integrale uitgaven die samenhangen met de samengestelde beleidsdoelstelling (het nastreven van een adequate omvang van het provinciefonds en het nastreven van een adequate verdeling van de middelen over de provincies) inzichtelijk gemaakt.
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 2 Budgettaire gevolgen van beleid Artikel 1 provinciefonds (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontwerp-begroting (1)
 
 
 Mutaties via NvW, moties, amendementen en ISB (2)
 
 
 Vastgestelde begroting (3=1+2)
 
 
 Mutaties 1e suppletoire begroting (4)
 
 
 Stand 1e suppletoire begroting (5=3+4)
 
 
 Mutatie 2023
 
 
 Mutatie 2024
 
 
 Mutatie 2025
 
 
 Mutatie 2026
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 2.540.680
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 2.540.680
 
 
 
 
 246.390
 
 
 
 
 2.787.070
 
 
 
 
 230.288
 
 
 
 
 240.188
 
 
 
 
 126.188
 
 
 
 
 51.033
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 2.540.680
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 2.540.680
 
 
 
 
 256.295
 
 
 
 
 2.796.975
 
 
 
 
 230.288
 
 
 
 
 240.188
 
 
 
 
 126.188
 
 
 
 
 51.033
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Financiering provincies
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Algemene uitkering
 
 
 2.487.642
 
 
 0
 
 
 2.487.642
 
 
 247.000
 
 
 2.734.642
 
 
 230.188
 
 
 240.188
 
 
 126.188
 
 
 51.033
 
 
 
 
 Decentralisatie-uitkeringen
 
 
 52.938
 
 
 0
 
 
 52.938
 
 
 9.295
 
 
 62.233
 
 
 100
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Kosten Financiële verhoudingswet
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Onderzoeken verdeelsystematiek
 
 
 100
 
 
 0
 
 
 100
 
 
 0
 
 
 100
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 2.540.680
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 2.540.680
 
 
 
 
 256.295
 
 
 
 
 2.796.975
 
 
 
 
 230.288
 
 
 
 
 240.188
 
 
 
 
 126.188
 
 
 
 
 51.033
 
 
 
 
 
 
 Toelichting
 
 Algemeen
 
 Het aandeel juridisch verplicht bedraagt bij het provinciefonds 100%.
 
 Bijdragen aan medeoverheden 
 
 Algemene uitkering 
 Dit betreft de uitkering aan alle provincies, die ten goede komt aan de algemene middelen van de provincies. De uitkering is gebaseerd op de artikel 5, eerste lid, van de Financiële-verhoudingswet. Een toelichting op de belangrijkste mutaties is opgenomen in .
 Decentralisatie-uitkeringen 
 Naast de algemene uitkering kent het provinciefonds ook decentralisatie-uitkeringen. De decentralisatie-uitkeringen zijn gebaseerd op de artikel 5, tweede lid, van de Financiële-verhoudingswet. Een toelichting op de belangrijkste mutaties is opgenomen in . Een overzicht van de decentralisatie-uitkeringen is opgenomen in .
 
 Opdrachten 
 
 Onderzoeken verdeelsystematiek
 Dit betreft het budget dat elk jaar is gereserveerd voor de uitvoering van onderzoeken op het vlak van de omvang en verdeling van het provinciefonds en het onderhoud van het betaalsysteem. 
 
 
 
 
 
 4
 Bijlagen
 
 
 
 4.1
 Overzicht decentralisatie-uitkeringen
 
 
 Tabel 3 Overzicht decentralisatie-uitkeringen (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 
 
 
 
 Uitgaven 2022
 
 
 
 
 
 DINGtiid
 
 
 29
 
 
 
 
 Drugsdumpingen
 
 
 1.000
 
 
 
 
 Erfgoeddeal
 
 
 596
 
 
 
 
 Fries in het MBO
 
 
 200
 
 
 
 
 Fryske Akademie
 
 
 1.559
 
 
 
 
 Monumenten
 
 
 20.000
 
 
 
 
 Na-ijlende effecten mijnbouw
 
 
 647
 
 
 
 
 Omgevingsveiligheid
 
 
 675
 
 
 
 
 Ondersteuning RES proces
 
 
 2.677
 
 
 
 
 Uitvoeringskosten klimaatakkoord
 
 
 5.670
 
 
 
 
 Vernieuwde aanpak gebiedsgericht werken
 
 
 124
 
 
 
 
 Waddenfonds
 
 
 28.878
 
 
 
 
 Wettelijke Friese taal
 
 
 150
 
 
 
 
 Wildbeheer Limburg
 
 
 23
 
 
 
 
 Wijziging betalingsverloop decentralisatie uitkeringen
 
 
 5
 
 
 
 
 
 Totaal:
 
 
 
 
 62.233