Wijziging van de begrotingsstaten van de begroting Wonen, Wijken en Integratie (XVIII) voor het jaar 2009 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota); Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk Memorie van toelichting
Datum: 2014-07-03 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Vergaderjaar 2009-2010
 
 
 
 KST137782
 2009-2010
 
 32 222 XVIII
 Wijziging van de begrotingsstaten van de begroting Wonen, Wijken en
Integratie (XVIII) voor het jaar 2009 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota)
 
 
 
 
 Nr. 
 2
 MEMORIE VAN TOELICHTING
 INHOUDSOPGAVE blz.
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 Leeswijzer
 3
 
 
 2.
 Het beleid
 3 
 
 
 2.1.
 Overzicht belangrijkste suppletore
uitgavenmutaties 2009 (Najaarsnota)
 3
 
 
 
 Artikelsgewijze toelichting
 7 
 
 
 
 Wetsartikel 1 (uitgaven/verplichtingen
en ontvangsten)
 7 
 
 
 2.2. 
 De beleidsartikelen
 7 
 
 
 
 Artikel 1. Stimuleren krachtige steden,
vitale wijken en voldoende woningbouw
 7 
 
 
 
 Artikel 2. Stimuleren van een duurzame
kwaliteit van woningen, gebouwen en bouwwerken
 12 
 
 
 
 Artikel 3. Garanderen van keuzemogelijkheden
en betaalbaarheid op de woningmarkt
 16 
 
 
 
 Artikel 4. Integratie niet-westerse
migranten
 18 
 
 
 
 Artikel 5. Kennis en ordening Wonen,
Wijken en Integratie
 21 
 
 
 
 Artikel 6. Rijkshuisvesting
 22 
 
 
 
 Artikel 95. Algemeen (Niet beleidsartikel)
 23 
 
 
 
 Artikel 96. Onverdeeld (Niet beleidsartikel)
 24 
 
 
 
 Wetsartikel 2 Begroting Baten- en
lastendiensten
 25 
 
 
 
 Anticiperende handelingen door de
Rijksgebouwendienst
 25 
 
 
 
 Totaal investeringkasstroom
 26
 
 
 
 
 A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL
 Wetsartikelen 1 tot en met 2
 De begrotingsstaten die onderdeel uitmaken van de Rijksbegroting, worden
op grond van artikel 1, derde lid, van de Comptabiliteitswet 2001 elk afzonderlijk
bij de wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel
strekt ertoe om voor het jaar 2009 wijzigingen aan te brengen in:
 a. de departementale begrotingsstaat van de begroting Wonen, Wijken en
Integratie (XVIII).
 b. de begrotingsstaat inzake de baten-lastendienst «Rijksgebouwendienst»
van het Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer.
 
 De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel
B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).
 
 De ondertekening van dit wetsvoorstel mede namens de Minister van Volkshuisvesting,
Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer vindt plaats om tot uitdrukking te brengen
dat de Minister van VROM verantwoordelijk is voor de bedrijfsvoering van de
Rijksgebouwendienst; de Minister voor Wonen, Wijken en Integratie is beleidsverantwoordelijk
voor de Rijkshuisvesting.
 
 De Minister voor Wonen, Wijken en Integratie, Mede namens de Minister
van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer,
 E. E. van der Laan
 
 B. BEGROTINGSTOELICHTING
 1. Leeswijzer
 De 2e suppletore begroting 2009 geeft een geactualiseerd beeld van de
begroting 2009. De 2e suppletore begroting 2009, gekoppeld aan de Najaarsnota
van de Minister van Financiën, is het laatste moment waarop de financiële
kaders van de in uitvoering zijnde begroting kunnen worden gemuteerd. Van
mutaties wordt geen meerjarige doorwerking opgenomen omdat de 2e suppletore
begroting 2009 uitsluitend betrekking heeft op het lopende begrotingsjaar
2009.
 
 De opbouw van de 2e suppletore begroting 2009 is als volgt:
 • Een begrotingsstaat, waarin de mutaties voor uitgaven, verplichtingen
en ontvangsten zijn opgenomen;
 • Een Memorie van Toelichting die de volgende onderdelen bevat:
 • Een overzichtstabel waarin de majeure beleidsmutaties worden gepresenteerd;
 • Per beleidsartikel een tabel Budgettaire gevolgen
van beleid. In deze tabel worden alle mutaties opgenomen. De belangrijke
beleidsmatige mutaties worden toegelicht. Alleen technische mutaties van grote
omvang worden ook toegelicht.
 • De stand van de 2e suppletore begroting 2009 wordt opgebouwd door
middel van mutaties op de stand van de 1e suppletore begroting 2009. Hierbij
wordt aangetekend dat er 2e suppletore mutaties zijn die al in de WWI-Ontwerpbegroting
2010 zijn vermeld.
 • Als toelichting is een mutatietabel opgenomen waarin mutaties worden
gepresenteerd die op het desbetreffende instrument zijn verwerkt. Indien van
toepassing zijn ook mutaties voor 2009 uit de ontwerpbegroting 2010 opgenomen.
De toelichtingen van deze mutaties staan ook in de verdiepingsbijlage van
de Ontwerpbegroting 2010.
 • Daarnaast worden soms ook nog de uitgaven aan incidentele subsidies
vermeld om een wettelijke grondslag te creëren. Deze uitgaven komen niet
direct terug in begrotingsmutaties omdat het hier uitgaven in de realisatiesfeer
betreft.
 
 Voor het goede begrip wordt de aanduiding «beleidsmatige mutatie»
nader toegelicht. Een beleidsmatige mutatie is het gevolg van gevoerd beleid
en is dus te beïnvloeden (bijvoorbeeld een bezuiniging, beleidswijzigingen
met financiële gevolgen, afwijkingen uit hoofde van behoorlijk bestuur).
Niet-beleidsmatige mutaties zijn meer technisch van aard en worden alleen
bij grote omvang toegelicht.
 2. Het beleid
 2.1. Overzicht belangrijkste suppletore uitgavenmutaties
2009 (Najaarsnota)
 Uitgaven (x € 1000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven 
 Artnr.
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2009* 
 4 881 802 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand na 1e suppletore begroting 2009 
 4 870 102 
 
 
 
 Belangrijkste 2e suppletore mutaties 2009: 
 
 
 
 
 1. Naar VWS: Uitvoering motie Hamer; Programma Zichtbare
Schakel 
 – 10 000 
 1 
 
 
 2. Naar GF 40+ Wijkenbudget 
 – 30 000 
 1 
 
 
 3. Vertraging IPSV-projecten 
 – 11 783 
 1 
 
 
 4. BDU-SIV: uitbetaling G31 mbt Inburgering 
 6 516 
 1
 
 
 5. BDU-SIV: Loonbijstelling van ministerie OCW 
 6 383 
 1
 
 
 6. BDU-SIV: Loonbijstelling van ministerie VWS 
 8 611 
 1
 
 
 7. Aanpassing fasering BLS-budgetten 
 – 62 300 
 1
 
 
 8. Stimuleren woningbouwprojecten; 1ste tranche 
 113 044 
 1
 
 
 9. Stimuleren woningbouwprojecten; 2de tranche 
 150 000 
 1
 
 
 10. Van AP: 1e tranche dubbelglasregeling 
 10 000 
 2
 
 
 11. CO2 reductieregeling: aanpassing fasering
projecten 
 – 6 671 
 2 
 
 
 12. FES aanpassing fasering budget innovatieve energiebesparing
GO 
 – 4 963 
 2 
 
 
 13. Naar EZ voor energieneutrale utiliteitsbouw (FES) 
 – 5 450 
 2
 
 
 14. Overschrijding Huurtoeslag 
 100 000 
 3 
 
 
 15. Minder beroep volumeverhoging inburgeringstrajecten 
 – 33 700 
 4
 
 
 16. Minder beroep op IBG leningen voor inburgeringscursussen
 – 4 000 
 4 
 
 
 17. Overboekingnaar naar BDU SIV (art. 1) voor uitbetaling
G31 mbt inburgering 
 – 6 516 
 4
 
 
 18. Investeringen HCvS 
 5 200 
 6 
 
 
 19. Vertraging investeringen paleizen 
 – 14 500 
 6 
 
 
 20. Minder reguliere betalingen Budget BWS 1992–1994 
 – 34 000 
 95
 
 
 Overige mutaties 
 – 35 854 
 diverse 
 
 
 Stand na 2e suppletore begroting 2009 
 5 010 119 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 In afstemming met VWS is invulling gegeven aan de wens van de Tweede Kamer
geuit bij de begrotingsbehandeling 2009 ingediende motie Hamer (Kamerstukken
II, 2008–2009, 31 700, nr. 15) om meer aandacht te geven aan wijkverpleegkundigen
in de aandachtsgebieden.
 
 Ad 2.
 De uitkering van het budget voor 40+ wijken loopt via de decentralisatieuitkering
van het Gemeentefonds. Hiervoor wordt voor € 30 mln overgeboekt.
 
 Ad 3.
 De afwikkeling van IPSV-projecten leidt per saldo tot een vertraging van
de uitgaven van 2009 naar 2010.
 
 Ad 4.
 De uibetaling van de G31 met betrekking tot inburgering loopt via de BDU
SIV. De benodigde middelen zijn vanuit art 4 overgeboekt (zie mutatie 17).
 
 Ad 5.
 Voor het onderwijsachterstandenbeleid en volwasseneducatie is de loonbijstelling
van OCW ontvangen.
 
 Ad 6.
 Voor maatschappelijkeopvang, verslavingsbeleid, vrouwenopvang en OGGZ
is de loonbijstelling van VWS ontvangen.
 
 Ad 7.
 Bij de BLS-budgetten is sprake van lagere realisaties woningbouw en Eigen
Bouw. Beleidsmatig is het wenselijk het BLS-budget als totaal intact te houden
en wordt € 62,3 mln geschoven naar 2010.
 
 Ad 8 en 9.
 Het stimuleringsplan woningbouw is een onderdeel van het crisispakket.
Het totale beschikbare budget op de Aanvullende Post voor de woningbouw is € 395
mln Voor de eerste en tweede ronde stimuleren woningbouwprojecten (incl. rijksmonumenten)
wordt een beroep op de Aanvullende Post gedaan.
 
 Ad 10.
 Voor de subsidiëring van het aanbrengen van dubbel glas is in totaal € 30
mln beschikbaar gesteld. Vooralsnog wordt hiervan € 10 mln vanuit
de Aanvullende Post toegevoegd aan de begroting voor WWI.
 
 Ad 11.
 Bij de CO2 reductieregeling wordt de fasering van de budgetten
in de jaren 2009–2010 aangepast, zodat de budgetten weer aansluiten
bij de planning van de nog af te ronden projecten en het later indienen van
verantwoordingen door lagere overheden als gevolg van SISA.
 
 Ad 12.
 Omdat de ontwikkeling en implementatie van het beleidsinstrumentarium
meer tijd vergt dan voorzien, wordt voor 2009 bijna € 5 mln beschikbaar
budget bij «Innovatie energiebesparing gebouwde omgeving» doorgeschoven
naar 2010.
 
 Ad 13.
 Budget voor de in 2009 gepubliceerde tender ter stimulering van de energieneutrale
bouw van kantoren en scholen(€ 5,450 mln) wordt overgeboekt naar
de begroting van EZ, omdat toekenning zal plaatsvinden op grond van de TERM-regeling
van EZ.
 
 Ad 14.
 Bij de Huurtoeslag is sprake van een overschrijding van de reguliere voorschotbetalingen
van € 60 mln voor het toeslagjaar 2009 als gevolg van het afschaffen
van de fiscale aftrek Buitengewone Uitgaven. Tevens vinden meer nabetalingen
(€ 40 mln) uit het toeslagjaar 2007 plaats. Naar verwachting leiden
de hogere uitgaven in 2009 tot hogere ontvangsten in 2010 en latere jaren.
 
 Ad 15.
 In 2009 was een budget van € 30 mln beschikbaar voor volumeverhoging
inburgeringstrajecten en konden gemeenten een extra bijdrage ontvangen voor
inburgeringstrajecten in het kader van de nalatenchap van de oude vreemdelingenwet.
Voor beide regelingen blijkt dat er minder gebruik van is gemaakt dan verwacht.
Bijgevolg blijft een bedrag van € 33,7 mln over in 2009 (€ 27,7
mln volumeverhoging en € 6 mln nalatenschap oude vreemdelingenwet).
 
 Ad 16.
 Oorspronkelijk was in de Wet Inburgering geregeld dat nieuwkomers zelf
hun inburgeringcursus moesten financieren. Zij konden daarvoor een lening
afsluiten bij de IBG. Eind 2007 is besloten dat iedere inburgeringsplichtige
een aanbod kan krijgen van de gemeente. Daarom zal naar verwachting voor maximaal € 1
mln aan leningen worden aangevraagd in 2009 en kan het oorspronkelijke budget
van € 5 mln voor de leenfaciliteit worden verlaagd met € 4
mln.
 
 Ad 17.
 Deze mutatie betreft een overboeking van artikel 4 naar BDU-SIV op artikel
1 (zie mutatie 4).
 
 Ad 18.
 Doordat de uitvoering van diverse huisvestingsprojecten voor de Hoge Colleges
van Staat en het ministerie van Algemene Zaken dat mogelijk maakt, is er sprake
van een versnelling in de uitgaven voor deze projecten. Het meest omvangrijke,
lopende project binnen deze categorie is het project Raad van State, renovatie
en inrichting fase 2 (zie ook de toelichting ad 19.).
 
 Ad 19.
 Dit voorjaar is er in de besluitvorming over het aanvullend beleidsakkoord
ook omgebogen (€ 17 mln) op de beschikbare budgetten (circa € 40
mln totaal) voor het project voor het technisch en visueel herstel van gevel
en dak van het Paleis op de Dam te Amsterdam. Dat noodzaakte tot heroverwegingen
binnen de renovatie Koninklijk Paleis Amsterdam en uitstel van voorgenomen
aanbestedingen en werkzaamheden. Het betekent voor 2009 een uitgavenvertraging
van ongeveer € 14 mln. Deze vertragingen zullen onherroepelijk tot
betalingen leiden in latere jaren.
 
 Ad 20.
 Bij de regeling BWS 1992–1994 vinden in 2009 minder reguliere betalingen
plaats dan geraamd in samenhang met de afkoop in 2009 van deze meerjarige
subsidietoekenningen.
 Ontvangsten (x € 1000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten 
 Artnr.
 
 
 
 
 Stand ontwerpbegroting 2009* 
 847 312 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stand na 1e suppletore begroting 2009 
 892 436 
 
 
 
 Belangrijkste 2e suppletore mutaties 2009: 
 
 
 
 
 1. BDU-SIV: Loonbijstelling van ministerie OCW 
 6 383 
 1 
 
 
 2. BDU-SIV: Loonbijstelling van ministerie VWS 
 8 611 
 1 
 
 
 3. FES: aanpassing budget innovatieve energiebesparing GO 
 – 4 963 
 2 
 
 
 4. Naar EZ voor energieneutrale utiliteitsbouw (FES) 
 – 5 450 
 2
 
 
 5. Vertraging ontvangsten Huurtoeslag 2009 
 – 50 000 
 3
 
 
 6. Hogere ontvangsten terugvordering huursubsidie 
 4 000 
 3
 
 
 Overige mutaties 
 – 472 
 diverse 
 
 
 Stand na 2e suppletore begroting 2009 
 850 545 
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 Voor het onderwijsachterstandenbeleid en volwasseneducatie is de loonbijstelling
van OCW ontvangen.
 
 Ad 2.
 Voor maatschappelijke opvang, verslavingsbeleid, vrouwenopvang en OGGZ
is de loonbijstelling van VWS ontvangen.
 
 Ad 3.
 Omdat de ontwikkeling en implementatie van het beleidsinstrumentarium
meer tijd vergt dan voorzien, wordt voor 2009 bijna € 5 mln beschikbaar budget bij «Innovatie energiebesparing gebouwde omgeving»
doorgeschoven naar 2010. Dit leidt in 2009 ook tot lagere ontvangsten vanuit
het FES.
 
 Ad 4.
 Budget voor de in 2009 gepubliceerde tender ter stimulering van de energieneutrale
bouw van kantoren en scholen (€ 5,450 mln) wordt overgeboekt naar
de begroting van EZ, omdat toekenning zal plaatsvinden op grond van de TERM-regeling
van EZ.
 
 Ad 5.
 De ontvangsten huurtoeslag lopen achter op de planning. In 2009 zal uiteindelijk € 50
miljoen minder binnenkomen dan was geraamd. Het achterblijven van de ontvangsten
bij de raming heeft vooral te maken met vertraging in de invordering, en niet
met een lager bedrag aan ingestelde vorderingen. De ontvangsten die in 2009
worden misgelopen zullen in latere jaren alsnog binnen komen.
 
 Ad 6.
 De ontvangsten huursubsidie zullen in 2009 € 4 miljoen hoger
zijn dan geraamd. De hogere ontvangsten zijn het gevolg van de acties van
de Belastingdeurwaarder om de nog openstaande terugvorderingen te innen.
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING
 Wetsartikel 1 (uitgaven/verplichtingen en ontvangsten)
 2.2. De beleidsartikelen
 Artikel 1. Stimuleren krachtige steden, vitale wijken
en voldoende woningbouw
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1 000,-) 
 (1)
 (2) 
 (3) 
 (4)=(2+3)
 
 
 
 
 
 Stand ontwerp-begroting 2009 
 Stand 1e suppletore begroting
2009 
 Mutaties 2e suppletore
begroting 2009 
 Stand
2e suppletore begroting 2009
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 657 722
 
 
 614 288
 
 
 204 158
 
 
 818 446
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 1 188 186
 
 
 1 130 298
 
 
 158 564
 
 
 1 288 862
 
 
 
 
 Programma:
 
 
 1 188 186
 
 
 1 130 298
 
 
 158 564
 
 
 1 288 862
 
 
 
 
 Bevorderen van de leefbaarheid
van de woonwijken: 
 474 247 
 390 888 
 – 65 037 
 325 851
 
 
 
 
 Investeringen Stedelijke vernieuwing 
 341 664
 331 105 
 – 11 458 
 319 647
 
 
 
 
 Bewonersinitiatieven 
 25 000 
 700 
 – 700 
 0
 
 
 
 
 Innovatiebudget Stedelijke vernieuwing 
 17 083
 17 083 
 – 11 783 
 5 300 
 
 
 
 
 Stimuleren Wijkenaanpak 
 60 500 
 12 000 
 – 12 000 
 0
 
 
 
 
 FES maatschappelijke sectoren en
ICT 
 0 
 0 
 904
 904 
 
 
 
 
 Preventiebudget 
 30 000 
 30 000
 – 30 000 
 0 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Faciliteren grotestedenbeleid:
 
 
 
 
 
 
 
 
 Faciliteren grotestedenbeleid 
 1 462
 0 
 0 
 0 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Stimuleren grotenstedenbeleid:
 569 495 
 567 567 
 23 047 
 590 614 
 
 
 
 
 Sociale herovering 
 0 
 0 
 0 
 0 
 
 
 
 
 Sittard Geleen 
 0
 0 
 0 
 0 
 
 
 
 
 BDU-SIV 
 516 902 
 516 902
 21 510 
 538 412 
 
 
 
 
 BDU-SIV veiligheidsmiddelen
 52 593 
 50 665 
 1 537 
 52 202 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Voldoende woningproductie: 
 136 030 
 166 630 
 200 261 
 366 891
 
 
 
 
 Budget BLS 
 136 030 
 166 630 
 – 62 783
 103 847 
 
 
 
 
 Bijdragen stimulering woningproductie 
 0
 0 
 263 044 
 263 044 
 
 
 
 Overige programmabudgetten: 
 6 952 
 5 213 
 293 
 5 506 
 
 
 
 
 Onderzoek 
 1 482 
 1 640 
 0 
 1 640
 
 
 
 
 Experimenten en kennisoverdracht 
 2 386 
 565
 1 000 
 1 565 
 
 
 
 
 FES NICIS 
 3 084 
 3 008
 – 707 
 2 301 
 
 
 
 
 Kenniscentum 
 0 
 0 
 0 
 0
 
 
 
 
 Kosten uitvoeringsorganisaties 
 0 
 0 
 0 
 0
 
 
 
 
 Nader aan te wijzen 
 0 
 0 
 0 
 0
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 519 707
 
 
 519 631
 
 
 15 191
 
 
 534 822
 
 
 
 
 
 * BDU=Bijzondere Doeluitkeringen
 Verplichtingen en uitgaven
 Toelichting:
 Als gevolg van de tijdelijke uitbreiding van de kostengrens NHG naar € 350 000,
is een tijdelijke reservering voor de rijksachtervang noodzakelijk. Deze tijdelijke
reservering van € 9 mln wordt gevonden in de Aanvullende Post crisismaatregelen
en zal gelden tot het moment dat een premieverhoging voor de NHG in werking
treedt. De verhoging zal begin 2010 worden doorgevoerd waarna de middelen
weer vrijvallen.
 Instrument: Investeringen Stedelijke Vernieuwing
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (X € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. Minder beroep budget volkstuinen en intrekking Maatwerk-project 
 76 
 – 716
 
 
 2. Vertraging bij Maatwerkafspraken en Impulsregeling
 
 – 1 528 
 
 
 3. Correctie overboeking voor meer groen in de wijk 
 – 3 880 
 – 3 880 
 
 
 4. ISV Impuls
 
 – 5 334 
 
 
 Totaal 
 3 804 
 – 11 458
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 De uitgavenraming van de BDU ISV voor 2009 wordt verlaagd vanwege een
minder beroep op het budget wat beschikbaar is voor de aanleg en verbetering
van volkstuinen en vanwege een intrekking bij de zogeheten Maatwerkafspraken.
Daarbij is rekening gehouden met een niet geraamde uitgavenpost bij de Impulsregeling.
 
 Ad 2.
 Vanwege vertraging bij de afwikkeling van Maatwerkafspraken en projecten
van de Impulsregeling wordt budget doorgeschoven van 2009 naar 2010.
 
 Ad 3.
 Aan de ISV-budgetten toegevoegde prijsbijstelling tranche 2008 is bedoeld
en benodigd voor 2010 en latere jaren. Derhalve wordt een intertemporele mutatie
voorgesteld, die over de jaren heen op nul sluit.
 
 Ad 4.
 Bij de ISV Impulsregeling wordt het kasritme in de jaren 2009–2012
aangepast, zodat de meerjarige budgetten weer aansluiten bij de planning van de nog af te ronden projecten. Dit leidt over de jaren heen tot een
budgettair neutrale mutatie.
 Instrument: Bewonersinitiatieven
 Het betreft hier een overboeking naar het instrument kennisoverdracht.
De middelen (€ 0,7 mln) zijn bestemd voor communicatie met betrekking
tot bewonersinitiatieven.
 Instrument: Stimuleren wijkenaanpak
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (X € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. Aanwending loonbijstelling wijkenaanpak 
 – 2 809 
 – 2 809 
 
 
 2. Middelen Maatschappelijke sectoren en ICT 8ste prijsvraag 
 1 739 
 904
 
 
 3. Naar VWS: Uitvoering motie Hamer; programma Zichtbare
Schakel
 – 10 000 
 – 10 000 
 
 
 4. Overige mutaties
 – 930 
 – 95 
 
 
 Totaal 
 – 12 000
 – 12 000
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 In 2009 zijn budgetten vanuit het wijkenbudget overgeboekt naar het gemeentefonds
en andere departementen voor o.a. de 40+ wijken en het programma Zichtbare
Schakel. Op deze uitgeboekte budgetten is loonbijstelling ontvangen in 2009.
Deze loonbijstelling had nog geen aanwending gekregen en wordt ingezet voor
de tekorten bij de apparaatsbudgetten van WWI.
 
 Ad 3.
 In afstemming met VWS is invulling gegeven aan de wens van de Tweede Kamer
geuit bij de begrotingsbehandeling 2009 van ingediende motie Hamer (Kamerstukken
II, 2008–2009, 31 700, nr. 15) om meer aandacht te geven aan wijkverpleegkundigen
in de aandachtsgebieden.
 Instrument: 40+ Wijkenbudget
 Het budget 40+ wijken is om andere dan de 40 krachtwijken te ondersteunen.
De eerste tranche van € 30 mln is overgeboekt naar het GF om via
een decentralisatieuitkering te worden uitgekeerd.
 Instrument: Innovatiebudget Stedelijke vernieuwing
 De afwikkeling van IPSV-projecten leidt per saldo tot een vertraging van
de uitgaven van 2009 naar 2010.
 Instrument: BDU-Sociaal, Integratie en Veiligheid
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (X € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. BDU-SIV: uitbetaling G31 mbt inburgering 
 6 516 
 6 516 
 
 
 2. BDU-SIV: Loonbijstelling van ministerie OCW 
 6 383 
 6 383 
 
 
 3. BDU-SIV: Loonbijstelling van ministerie VWS 
 8 611 
 8 611 
 
 
 Totaal
 21 510 
 21 510
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 De uitbetaling van de G31 met betrekking tot inburgering loopt via de
BDU SIV. De benodigde middelen zijn vanuit artikel 4 overgeboekt.
 
 Ad 2.
 Voor het onderwijsachterstandenbeleid en volwasseneducatie is de loonbijstelling
van OCW ontvangen.
 
 Ad 3.
 Voor maatschappelijke opvang, verslavingsbeleid, vrouwenopvang en OGGZ
is de loonbijstelling van VWS ontvangen.
 Instrument: Budget BLS en bijdrage stimulering woningproductie
 Op deze instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (X € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. Aanpassing fasering BLS-budgetten 
 
 – 62 300 
 
 
 2. Stimuleren woningbouwprojecten; 1ste tranche 
 113 044 
 113 044
 
 
 3. Stimuleren woningbouwprojecten; 2de tranche 
 150 000
 150 000 
 
 
 4. Overige mutaties 
 – 960 
 – 483
 
 
 Totaal 
 262 084 
 200 261
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 Bij de BLS-budgetten is sprake van lagere realisaties woningbouw en Eigen
Bouw. Beleidsmatig is het wenselijk het BLS-budget als totaal intact te houden
en wordt € 62,3 mln geschoven naar 2010.
 
 Ad 2.
 In het kader van het aanvullend beleidsakkoord «werken aan de toekomst»
is met brief (TK 2008–2009 II, 27 562, nr. 36) gemeld dat er naast
een eerste tranche ten behoeve van de woningproductie ad € 100 miljoen
een bedrag van 13 miljoen euro voor monumenten vanuit de WWI begroting artikel
1 «stimuleren krachtige steden, vitale wijken en voldoende woningbouw»
beschikbaar zal worden gesteld. Op grond van artikel 4:23 lid 3 sub c van
de Algemene Wet Bestuursrecht wordt gemeld dat de verdeling van dit budget
als volgt zal zijn:
 • De Lambertuskerk in Maastricht (subsidie 3 800 000 euro) –
gebiedsaanpak wonen/werken, herbestemming;
 • Hartelust, Leeuwarden (subsidie 901 000 euro) – wonen,
herbestemming;
 • Huis Rodenburgh in Dordrecht (subsidie 1 515 000 euro)
herbestemming, gebiedsaanpak wonen/werken;
 • De Clemenskerk in Hilversum (subsidie 2 978 000 euro) –
herbestemmen kerk tot wonen;
 • Het Karenhuis in Alkmaar (subsidie 2 100 000 euro) –
herbestemmen bejaardenhuis tot wonen;
 • De DRU fabriek in Ulft (subsidie 1 750 000 euro) –
herbestemmen industrie tot wonen/werken.
 
 De subsidies worden definitief toegekend en door tussenkomst van het Nationaal
Restauratie Fonds uitgekeerd, nadat groen licht is verkregen vanuit
de EC, in verband met de nadien gestarte staatssteuntoets. De inschatting
is dat de toekenning nog in 2009 zal plaatsvinden.
 
 Ad 3.
 Voor de tweede ronde stimuleren woningbouwprojecten is een bedrag van € 150
miljoen vanuit de Aanvullende Post toegevoegd
 Instrumenten: Experimenten en kennisoverdracht en FES
NICIS
 Op deze instrumenten zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (X € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. Experimenten en kennisoverdracht; communicatie bewonersinitiatieven 
 700 
 700
 
 
 2. Experimenten en kennisoverdracht; kennis deling en verspreiding
wijkenaanpak 
 600 
 300 
 
 
 3. FES NICIS; aanpassing fasering 
 – 4 508 
 – 707 
 
 
 Totaal 
 – 3 208
 293
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 2.
 In 2009 is meer budget benodigd voor deling en verspreiding van kennis
bij de wijkenaanpak.
 
 Ad 3.
 Een aanpassing in de fasering van de bijdrage aan NICIS heeft tot gevolg
dat uitgaven en ontvangsten niet in 2009 maar in 2010 worden gerealiseerd.
 Ontvangsten
 Ontvangsten instrument: BDU-Sociaal, Integratie en Veiligheid
 Bij de ontvangsten van artikel 1 zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 (X € 1000)
 Ontvangsten 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 1. BDU-SIV: Loonbijstelling van ministerie OCW
 6 383 
 
 
 2. BDU-SIV: Loonbijstelling van ministerie VWS
 8 611 
 
 
 3. Overige mutaties 
 197 
 
 
 Totaal
 15 191
 
 
 
 
 Toelichting:
 Zie de toelichtingen bij de uitgaven.
 Artikel 2. Stimuleren van een duurzame kwaliteit
van woningen, gebouwen en bouwwerken
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1 000,-) 
 (1)
 (2) 
 (3) 
 (4)=(2+3)
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerp-begroting 2009 
 Stand 1e suppletore begroting 2009
 Mutaties 2e suppletore begroting 2009 
 Stand 2e suppletore begroting 2009 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 38 397
 
 
 66 914
 
 
 21 348
 
 
 88 262
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 57 292
 
 
 67 443
 
 
 – 9 949
 
 
 57 494
 
 
 
 Programma:
 57 292 
 67 443 
 – 9 949 
 57 494
 
 
 
 Garanderen minimale kwaliteit
gebouwen en bevorderen hogere kwaliteit: 
 51 712 
 53 352 
 – 7 705 
 45 647
 
 
 
 
 Programma energiebudgetten 
 11 022 
 502 
 2 243
 2 745 
 
 
 
 
 Subsidies energiebesparing (CO2 reductie) gebouwde omgeving 
 34 171 
 38 070 
 3 329
 41 399 
 
 
 
 
 Regeling sanering loden drinkwaterleidingen
 0 
 0 
 15 
 15 
 
 
 
 
 Regeling energiebesparing huishoudens
met lagere inkomens 
 519 
 519 
 – 278 
 241
 
 
 
 
 Innovatief bouwen 
 0 
 261 
 – 62 
 199
 
 
 
 
 Subsidies innovatie energiebesparing
gebouwde omgeving (FES) 
 6 000 
 14 000 
 – 12 952 
 1 048
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige programmabudgetten: 
 5 580 
 14 091
 – 2 244 
 11 847 
 
 
 
 
 Onderzoek 
 661 
 3 175
 0 
 3 175 
 
 
 
 
 Kennisoverdracht 
 2 132 
 1 675
 43 
 1 718 
 
 
 
 
 Kosten uitvoeringsorganisaties 
 2 557
 9 076 
 – 2 287 
 6 789 
 
 
 
 
 Nader aan te wijzen 
 230 
 165 
 0 
 165 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 6 091 
 14 091 
 – 12 413
 
 1 678
 
 
 
 
 
 Toelichting:
 Instrument: Programma energiebudgetten
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. Correctie overboeking bij 1e suppletore begroting 
 
 2 400 
 
 
 2. Overige mutaties
 – 157 
 – 157 
 
 
 Totaal 
 – 157 
 2 243
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 De in de 1e suppletore begroting 2009 binnen artikel 2 verwerkte overboeking
van de projectmiddelen voor SenterNovem in het kader van energiebesparing
in de gebouwde omgeving wordt gecorrigeerd, omdat een deel van deze middelen
betrekking heeft op 2010 en niet op 2009.
 Instrument: Subsidies energiebesparing (CO2
reductie) gebouwde omgeving
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. Van Aanvullende Post: eerste tranche dubbelglasregeling 
 10 000 
 10 000
 
 
 2. CO2 reductieregeling: aanpassing fasering projecten
 – 62 
 – 6 671 
 
 
 3. Verhoging verplichtingen Meer met Minder 
 24 464 
 
 
 
 Totaal 
 34 402
 3 329
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 Voor de subsidiëring van het aanbrengen van dubbel glas is in totaal € 30
mln beschikbaar gesteld. Vooralsnog wordt hiervan € 10 mln vanuit
de Aanvullende Post toegevoegd aan de begroting voor WWI.
 
 Ad 2.
 Bij de CO2 reductieregeling wordt de fasering van de budgetten
in de jaren 2009–2010 aangepast, zodat de budgetten weer aansluiten
bij de planning van de nog af te ronden projecten en het later indienen van
verantwoordingen door lagere overheden als gevolg van SISA.
 
 Ad 3.
 Het verplichtingbudget 2009 voor Meer met Minder wordt verhoogd met € 24,5
mln in verband met de verleende garantiestelling Energiebesparingskrediet
aan het Waarborgfonds Eigen woningen ten bedrage van € 35 mln. Ter
compensatie worden de beschikbare verplichtingenbudgetten 2010 en 2011 in
totaal overeenkomstig verlaagd. 
 Instrument: Subsidies innovatie energiebesparing gebouwde
omgeving (FES)
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. Naar EZ tender «naar energieneutraal wonen» 
 
 – 2 000 
 
 
 2. FES aanpassing fasering budget innovatieve energiebesparing
GO 
 – 6 963
 – 4 963 
 
 
 3. Naar OCW voor vraaggestuurde programma TNO
 – 539 
 – 539 
 
 
 4. Naar EZ voor energieneutrale utiliteitsbouw 
 – 5 450 
 – 5 450 
 
 
 Totaal 
 – 12 952
 – 12 952
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 Aan de begroting van WWI toegevoegd FES-budget zal worden aangewend op
de begroting van EZ via de UKR-tender «naar energieneutraal wonen».
Dit leidt op de begroting van WWI tot een verlaging van het uitgaven- en ontvangstenbuget
2009 met € 2 mln.
 
 Ad 2.
 Omdat de ontwikkeling en implementatie van het beleidsinstrumentarium
meer tijd vergt dan voorzien, wordt voor 2009 beschikbaar budget bij «Innovatie
energiebesparing gebouwde omgeving» doorgeschoven naar 2010.
 
 Ad 3.
 In het kader van de Innovatieagenda energiebesparing gebouwde omgeving,
waarbij in nauwe samenwerking met PEGO en marktpartijen wordt samengewerkt,
wordt het budget vraaggestuurde programma TNO 2009 verhoogd middels een overboeking
naar OCW.
 
 Ad 4.
 Budget voor de in 2009 gepubliceerde tender ter stimulering van de energieneutrale
bouw van kantoren en scholen wordt overgeboekt naar de begroting van EZ, omdat
toekenning zal plaatsvinden op grond van de TERM-regeling van EZ.
 Instrument: Kennisoverdracht
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. Verhogen budget voor kosten WABO 
 5 600 
 5 600 
 
 
 2. Naar VROM: bijdrage WWI in kosten WABO 
 – 5 600 
 – 5 600 
 
 
 3. Overige mutaties
 43 
 43 
 
 
 Totaal 
 43 
 43
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1. en 2.
 Gelet op de relatie tussen de Omgevingsvergunning en het beleidsdomein
WWI (bouwvergunningverlening als onderdeel van de WABO) draagt WWI bij in
de kosten, die mede gemaakt moeten worden om de benodigde geautomatiseerde
ondersteuning van de WABO te kunnen realiseren. De dekking van de bijdrage
is binnen het specifieke beeld van de WWI begroting gerealiseerd.
 Instrument: Kosten uitvoeringsorganisaties
 De in de 1e suppletore begroting 2009 binnen artikel 2 verwerkte overboeking
van de projectmiddelen voor SenterNovem in het kader van energiebesparing
in de gebouwde omgeving wordt voor € -2,4 mln gecorrigeerd, omdat
een deel van deze middelen betrekking heeft op 2010 en niet op 2009.
 Instrument «IFD-bouwen»: afwijking regelgeving
 Binnen het subsidieprogramma «IFD-bouwen» is in juni 2004
een subsidie van € 250 000 toegekend aan het project «Innovatief
bouwen Erasmus MC». De subsidieverlening is gebaseerd op de totaal begrote
kosten die nodig zijn om het project «Erasmus MC» volledig te
realiseren.
 Dit betreft een zeer grootschalig project, dat doorloopt tot in 2017.
Conform de regelgeving kan eerst na afronding van het project op basis van
een accountantsverklaring het subsidiebedrag definitief worden vastgesteld.
 Ten tijde van subsidieverlening is besloten om een zogeheten «mock-up»
(proefmodel op ware grootte en die moet voldoen aan de eisen die voortvloeien
uit het theoretisch kader) als meetbaar resultaat te benoemen. De aanvrager
heeft hieraan voldaan, daartoe kosten gemaakt en aangegeven het subsidietraject
te willen afronden.
 Uit advies van SEV Realisatie – belast met inhoudelijk uitvoering
van de regeling IFD-bouwen -blijkt dat het College bouw Zorginstellingen goedkeuring
heeft verleend aan de investeringen die nodig zijn voor de nieuwbouw van het
project Erasmus MC. Ook heeft inmiddels de aanbesteding van de werkzaamheden
plaatsgevonden.
 Gegeven het bovenstaande is besloten om het advies van SEV Realisatie
op te volgen om de subsidie in 2009 vast te stellen op € 250 000
overeenkomstig de beschikking tot subsidieverlening. Daarmee kan het instrument «IFD-bouwen»
definitief worden beëindigd in plaats van in 2020, en worden de administratieve
lasten voor betrokken partijen terug gedrongen.
 Ontvangsten
 Ontvangsten instrument: Subsidies innovatie energiebesparing
gebouwde omgeving (FES)
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 (X € 1000)
 Ontvangsten 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 1. Naar EZ tender «naar energieneutraal wonen»
 – 2 000 
 
 
 2. FES: aanpassing fasering budget innovatieve enetrgiebesparing
GO 
 – 4 963 
 
 
 3. Naar EZ voor energieneutrale utiliteitsbouw 
 – 5 450 
 
 
 Totaal
 – 12 413
 
 
 
 
 Toelichting:
 Zie de toelichtingen bij de uitgaven van dit instrument.
 Artikel 3. Garanderen van keuzemogelijkheden en betaalbaarheid
op de woningmarkt
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1 000,-)
 (1) 
 (2) 
 (3) 
 (4)=(2+3)
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerp-begroting 2009 
 Stand 1e suppletore begroting 2009
 Mutaties 2e suppletore begroting 2009 
 Stand 2e suppletore begroting 2009 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 2 392 768
 
 
 2 468 382
 
 
 252 446
 
 
 2 720 828
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 2 320 776
 
 
 2 392 221
 
 
 103 446
 
 
 2 495 667
 
 
 
 Programma: 
 2 320 776 
 2 392 221
 103 446 
 2 495 667 
 
 
 
 Garanderen betaalbaarheid
wonen voor lage inkomensgroepen (vraaggericht): 
 2 317 749
 2 390 496 
 103 429 
 2 493 925 
 
 
 
 
 Huursubsidie en huurtoeslag 
 2 302 276 
 2 378 476 
 100 000
 2 478 476 
 
 
 
 
 Bevorderen eigen woonbezit 
 15 473
 12 020 
 3 429 
 15 449 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige programmabudgetten: 
 3 027 
 1 725 
 17 
 1 742
 
 
 
 
 Onderzoek 
 542 
 685 
 0 
 685
 
 
 
 
 Kennisoverdracht 
 625 
 770 
 – 65 
 705
 
 
 
 
 Kosten uitvoeringsorganisaties 
 1 860 
 270 
 82
 352 
 
 
 
 
 Nader aan te wijzen 
 0 
 0 
 0
 0 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 316 000
 
 
 353 200
 
 
 – 46 000
 
 
 307 200
 
 
 
 
 
 Verplichtingen en uitgaven
 Toelichting:
 Instrument: Huursubsidie en huurtoeslag
 Bij de Huurtoeslag is sprake van een overschrijding van de reguliere voorschotbetalingen
van € 60 mln voor het toeslagjaar 2009 als gevolg van het afschaffen
van de fiscale aftrek Buitengewone Uitgaven. Tevens vinden meer nabetalingen
(€ 40 mln) uit het toeslagjaar 2007 plaats. Naar verwachting leiden
de hogere uitgaven in 2009 tot hogere ontvangsten in 2010 en latere jaren.
 Instrument: Bevorderen eigen woningenbezit (BEW+)
 Door een grotere instroom van aanvragen is bij de BEW+ meer verplichtingenruimte
(€ 79 mln) benodigd. Compensatie wordt geboden door de verplichtingenruimte
in latere jaren naar voren te halen.
 Door de grotere instroom vinden ook betalingen eerder plaats dan verondersteld.
Door deze toegenomen vraag is besloten het resterende budget tot 2012 samen
te voegen om in 2009 niet reeds een subsidieplafond in te hoeven stellen.
 Ontvangsten
 Ontvangsten instrument: Restituties subjectsubsidies
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 (x € 1000)
 Ontvangsten 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 1. Vertraging ontvangsten Huurtoeslag 2009
 – 50 000 
 
 
 2. Hogere ontvangsten terugvordering huursubsidie 
 4 000 
 
 
 Totaal 
 – 46 000
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 De ontvangsten huurtoeslag lopen achter op de planning. In 2009 zal uiteindelijk € 50
miljoen minder binnenkomen dan was geraamd. Het achterblijven
van de ontvangsten bij de raming heeft vooral te maken met vertraging in de
invordering, en niet met een lager bedrag aan ingestelde vorderingen. De ontvangsten
die in 2009 worden misgelopen zullen in latere jaren alsnog binnen komen.
 
 Ad 2.
 De ontvangsten huursubsidie zullen in 2009 € 4 miljoen hoger
zijn dan geraamd. De hogere ontvangsten zijn het gevolg van de acties van
de Belastingdeurwaarder om de nog openstaande terugvorderingen te innen.
 Artikel 4. Integratie niet-westerse migranten
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1 000,-) 
 (1)
 (2) 
 (3) 
 (4)=(2+3)
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerp-begroting 2009 
 Stand 1e suppletore begroting 2009
 Mutaties 2e suppletore begroting 2009 
 Stand 2e suppletore begroting 2009 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 502 416
 
 
 473 667
 
 
 – 238 685
 
 
 234 982
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 502 416
 
 
 470 067
 
 
 – 58 285
 
 
 411 782
 
 
 
 Programma:
 502 416 
 470 067 
 – 58 285 
 411 782
 
 
 
 Inburgering en etnische
minderheden: 
 425 911
 390 693 
 – 42 108 
 348 585 
 
 
 
 
 Facilitering inburgering 
 425 911 
 390 693 
 – 42 108 
 348 585
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Verkleinen van economische,
sociale en culturele afstand: 
 76 505 
 79 374 
 – 16 177 
 63 197
 
 
 
 
 Facilitering remigratie 
 37 781 
 35 694
 – 5 218 
 30 476 
 
 
 
 
 Overige instrumenten
 38 724 
 43 680 
 – 10 959 
 32 721
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 2 440
 
 
 2 440
 
 
 3 600
 
 
 6 040
 
 
 
 
 
 Verplichtingen en uitgaven
 Toelichting:
 Instrument: Facilitering inburgering
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. Minder beroep volumeverhoging inburgeringstrajecten 
 – 33 700 
 – 33 700 
 
 
 2. Minder beroep op IBG leningen voor inburgeringscursussen 
 – 4 000
 – 4 000 
 
 
 3. Administratieve correcties 
 – 200 800
 
 
 
 4. Overboeking aan Gemeentefonds, Innovatietrajecten inburgering 
 – 877 
 – 877 
 
 
 5. Naar BDU SIV (art. 1)
 – 6 516 
 – 6 516 
 
 
 6. Prijsbijstelling 
 3 120
 3 120 
 
 
 7. Overige mutaties 
 – 135 
 – 135
 
 
 Totaal 
 – 242 908 
 – 42 108
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 In 2009 was een budget van € 30 mln beschikbaar voor volumeverhoging
inburgeringstrajecten en konden gemeenten een extra bijdrage ontvangen voor
inburgeringstrajecten in het kader van de nalatenchap van de oude vreemdelingenwet.
Voor beide regelingen blijkt dat er minder gebruik van is gemaakt dan verwacht.
Bijgevolg blijft een bedrag van € 33,7 mln over in 2009 (€ 27,7
mln volumeverhoging en € 6 mln nalatenschap oude vreemdelingenwet).
 
 Ad 2.
 Oorspronkelijk was in de Wet Inburgering geregeld dat nieuwkomers zelf
hun inburgeringcursus moesten financieren. Zij konden daarvoor een lening
afsluiten bij de IBG. Eind 2007 is besloten dat iedere inburgeringsplichtige
een aanbod kan krijgen van de gemeente. Daarom zal naar verwachting voor maximaal € 1
mln aan leningen worden aangevraagd in 2009 en kan het budget voor de leenfaciliteit
(van € 5 mln) worden verlaagd met € 4 mln.
 
 Ad 3.
 Het betreft hier diverse administratieve correcties in het verplichtingenbudget
van het instrument Facilitering inburgering, hoofdzakelijk ten gevolge van
de overgang van het dossier van het ministerie van Justitie naar het ministerie
voor WWI in 2007. De belangrijkste is dat bij VROM/WWI alle jaren van de BDU/SIV
(Brede Doeluitkering Sociaal Integratie en Veiligheid) (2005–2009) in één
keer als totaalverplichting vastgelegd, terwijl het bij Justitie gebruikelijk
was elk jaar het jaarbedrag als verplichting op te nemen. Hierdoor ontstond
in het overgangsjaar 2007 een fors administratief tekort en ontstaat voor
2009 een administratief overschot op het verplichtingenbudget, dat met deze
mutatie wordt gecorrigeerd.
 
 Ad 4.
 De mutatie betreft een overboeking naar het Gemeentefonds in verband met
de decentralisatie-uitkering van Innovatietrajecten Inburgering.
 
 Ad 5.
 De mutatie betreft een overboeking van artikel 4 naar BDU-SIV op artikel
1.
 Instrument: Facilitering remigratie
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven
 
 
 
 
 Ontwerpbegroting 2008 mutaties: 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. Aanpassing fasering prijsbijstelling tranche 2008 
 – 2 515 
 – 2 515 
 
 
 2. Heroverweging Remigratiewet
 – 6 800 
 – 6 800 
 
 
 3. Overige mutaties
 497 
 4 097 
 
 
 Totaal 
 – 8 818 
 – 5 218
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 De aan het budget 2008 toegevoegde prijsbijstelling tranche 2008 is gedeeltelijk
in 2010–1012 benodigd, en via de EJM aan het budget voor 2009 toegevoegd.
Het budget wordt nu via de EJM 2009–2010 doorgeschoven naar 2010.
 
 Ad 2.
 Begin december 2009 zal de minister voor WWI een brief sturen naar de
Tweede Kamer naar aanleiding van de motie Heroverweging Remigratiewet van
het Kamerlid van Toorenburg. In verband hiermee wordt € 6,8 mln
via de EJM doorgeschoven naar 2010.
 Instrument: Overige instrumenten
 Op dit instrument zijn de volgende mutaties verwerkt:
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1000)
 Verplichtingen 
 Uitgaven
 
 
 
 
 Ontwerpbegroting 2008 mutaties: 
 
 
 
 
 Mutaties 2e suppletore begroting: 
 
 
 
 
 1. Meerjarige subsidietoezegging FORUM
 24 000 
 
 
 
 2. Naar GF: lokale preventie-aanpak 
 – 790
 – 790 
 
 
 3. Naar GF: ivm aanpak probleemjongeren 
 – 5 518
 – 5 518 
 
 
 4. Naar GF voor overbrugging Antillianengemeenten 2009 
 – 4 462 
 – 4 462 
 
 
 5. Overige mutaties
 – 189 
 – 189 
 
 
 Totaal 
 13 041 
 – 10 959
 
 
 
 
 Toelichting:
 Ad 1.
 Aan FORUM is, om continuïteit te waarborgen, de toezegging gedaan
dat de komende vijf jaar subsidie zal worden verstrekt. Hiervoor is een verplichtingenbedrag
van in totaal € 30 mln (€ 6 mln per jaar) nodig. Dit wordt
gerealiseerd door verplichtingen ad € 24 mln van de jaren 2010–2013
naar voren te schuiven. De overige € 6 mln verplichtingenruimte
wordt gedekt via onderuitputting op het verplichtingenbudget inzake de regeling
Ruimte voor Contact. In kas was per jaar al rekening gehouden met (jaarlijkse)
subsidiëring van FORUM, zodat geen kasmutatie nodig is.
 
 Ad 2.
 De mutatie betreft een overboeking naar het Gemeentefonds voor de lokale
preventieaanpak van eergerelateerd geweld.
 
 Ad 3.
 De mutatie betreft een overboeking naar het Gemeentefonds in verband met
de decentralisatie-uitkering van de aanpak van Marokkaans-Nederlandse probleemjongeren.
 
 Ad 4.
 De mutatie betreft een overboeking naar het Gemeentefonds in verband met
de decentralisatie-uitkering van de aanpak van Antilliaans-Nederlandse probleemjongeren.
 Ontvangsten
 Ontvangsten instrument: Facilitering remigratie
 Door een onvoorziene vertraging bij de afwikkeling van de afrekening met
de Sociale verzekeringsbank zijn voor 2008 geplande ontvangsten op het gebied
van remigratie in 2009 gerealiseerd.
 Artikel 5. Kennis en ordening Wonen, Wijken en Integratie
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1 000,-) 
 (1)
 (2) 
 (3) 
 (4)=(2+3)
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerp-begroting 2009 
 Stand 1e suppletore begroting 2009
 Mutaties 2e suppletore begroting 2009 
 Stand 2e suppletore begroting 2009 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 11 426
 
 
 10 200
 
 
 – 705
 
 
 9 495
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 11 318
 
 
 10 092
 
 
 – 705
 
 
 9 387
 
 
 
 Programma: 
 11 318
 10 092 
 – 705 
 9 387 
 
 
 
 Middellange termijnbeleid
en verkenningen: 
 0 
 0 
 0 
 0 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bevorderen van maximale
maatschappelijke prestaties van wooncorporaties: 
 0 
 0
 0 
 0 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Versterken van de positie
van de woonconsument: 
 1 302 
 1 302 
 0 
 1 302
 
 
 
 
 Subsidies woonconsumentenorganisaties 
 1 302 
 1 302
 0 
 1 302 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Overige programmabudgetten:
 10 016 
 8 790 
 – 705 
 8 085 
 
 
 
 
 Onderzoek
 6 243 
 6 009 
 0 
 6 009 
 
 
 
 
 Experimenten en kennisoverdracht 
 3 773 
 2 781 
 – 705 
 2 076
 
 
 
 
 Nader aan te wijzen 
 0 
 0 
 0 
 0
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Verplichtingen en uitgaven
 Toelichting:
 Instrument: Experimenten en kennisoverdracht
 In verband met de overdracht van internationale taken van directie ABC
van WWI naar directie IZ van VROM, wordt budget overgeboekt naar de begroting
van VROM. 
 Artikel 6. Rijkshuisvesting
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1 000,-) 
 (1)
 (2) 
 (3) 
 (4)=(2+3)
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerp-begroting 2009 
 Stand 1e suppletore begroting 2009
 Mutaties 2e suppletore begroting 2009 
 Stand 2e suppletore begroting 2009 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 113 236
 
 
 89 933
 
 
 – 6 588
 
 
 83 345
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 113 236
 
 
 89 933
 
 
 – 6 588
 
 
 83 345
 
 
 
 Programma:
 113 236 
 89 933 
 – 6 588 
 83 345 
 
 
 
 Het adviseren en implementeren
beleid rijkshuisvestingsstelsel: 
 10 618
 5 265 
 – 668 
 4 597 
 
 
 
 
 Beleid (mede) van toepassing op
de rijkshuisvesting en de doelmatige werking van het rijkshuisvestingsstelsel 
 3 324 
 2 409 
 96 
 2 505
 
 
 
 
 Onderzoek Rgd 
 589 
 589 
 10 
 599
 
 
 
 
 Coördinatie rijksopdrachtgeverschap
in de bouw 
 2 193
 911 
 – 911 
 0 
 
 
 
 
 Energiebesparing rijkshuisvesting
 4 512 
 1 356 
 137 
 1 493 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 De architectonische kwaliteit
stimuleren en monumenten beheren:
 14 508 
 6 422 
 1 004 
 7 426 
 
 
 
 
 Stimuleren architectonische kwaliteit 
 0 
 0 
 0 
 0 
 
 
 
 
 Beheer monumenten in rijksbezit 
 14 508 
 6 422 
 1 004 
 7 426
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Huisvesten van het Koninklijk
Huis, de Hoge Colleges van Staat en het ministerie van Algemene Zaken: 
 88 110
 78 246 
 – 6 924 
 71 322 
 
 
 
 
 Onderhoud HCvS/AZ
 3 601 
 11 872 
 109 
 11 981 
 
 
 
 
 Investeringen HCvS/AZ 
 42 968 
 28 011 
 7 085 
 35 096
 
 
 
 
 Huren HCvS/AZ 
 3 490 
 4 663 
 – 114 
 4 549
 
 
 
 
 Paleizen 
 29 548 
 25 498 
 – 14 152
 11 346 
 
 
 
 
 Functionele kosten Koninklijk Huis
 8 503 
 8 202 
 148 
 8 350 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 2 626
 
 
 2 626
 
 
 – 2 269
 
 
 357
 
 
 
 
 
 Verplichtingen en kas
 Toelichting:
 Instrument: Investeringen HCvS/AZ
 Doordat de uitvoering van diverse huisvestingsprojecten voor de Hoge Colleges
van Staat en het ministerie van Algemene Zaken dat mogelijk maakt, is er sprake
van een versnelling in de uitgaven voor deze projecten. Het meest omvangrijke,
lopende project binnen deze categorie is het project Raad van State, renovatie
en inrichting fase 2.
 Instrument: Paleizen
 Dit voorjaar is er in de besluitvorming over het aanvullend beleidsakkoord
ook omgebogen (€ 17 mln) op de beschikbare budgetten (circa € 40
mln totaal) voor het project voor het technisch en visueel herstel van gevel
en dak van het Paleis op de Dam te Amsterdam. Dat noodzaakte tot heroverwegingen
binnen de renovatie Koninklijk Paleis Amsterdam en uitstel van voorgenomen
aanbestedingen en werkzaamheden. Het betekent voor 2009 een uitgavenvertraging
van ongeveer € 14 mln. Deze vertragingen zullen onherroepelijk tot
betalingen leiden in latere jaren.
 Ontvangsten
 Ontvangsten instrument: Investeringen HCvS/AZ
 De voorgenomen verkoop van een pand te Den Haag, destijds aangekocht voor
tijdelijke huisvesting van een onderdeel van het ministerie van Algemene Zaken
loopt vertraging op. De verkoop is nu voorzien in 2010. De vertraagde verkoop
is deels toe te schrijven aan omstandigheden op de markt, deels omdat het
noodzakelijk was om huisvestingsredenen het pand wat langer aan te houden
dan oorspronkelijk gedacht.
 Artikel 95. Algemeen (Niet beleidsartikel)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1 000,-)
 (1) 
 (2) 
 (3) 
 (4)=(2+3)
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerp-begroting 2009 
 Stand 1e suppletore begroting
2009
 Mutaties 2e suppletore
begroting 2009 
 Stand
2e suppletore begroting 2009 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 548 242
 
 
 548 242
 
 
 0
 
 
 548 242
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 688 782
 
 
 696 614
 
 
 – 32 470
 
 
 664 144
 
 
 
 Programma:
 688 782 
 696 614 
 – 32 470 
 664 144
 
 
 
 
 Afkoop subsidies DGW regelingen 
 545 000 
 544 335
 – 35 
 544 300 
 
 
 
 
 Kosten uitvoeringsorganisaties
 0 
 0 
 0 
 0 
 
 
 
 
 Betaalbare woonkeuze koop- en huursector 
 10 947 
 10 947 
 1 700 
 12 647
 
 
 
 
 Budget BWS 1992–1994 
 128 776 
 123 686
 – 34 000 
 89 686 
 
 
 
 
 Woningbouw en duurzame kwaliteit 
 0 
 0 
 0 
 0 
 
 
 
 
 Huisvesting gehandicapten en woon-zorg 
 797 
 797 
 – 135 
 662 
 
 
 
 
 Stedelijke vernieuwing Lelystad 
 0 
 0 
 0 
 0 
 
 
 
 
 LVS en W I
 3 262 
 3 262 
 0 
 3 262
 
 
 
 
 Verzameluitkering 
 0 
 13 587 
 0
 13 587 
 
 
 
 Ontvangsten:
 
 
 448
 
 
 448
 
 
 0
 
 
 448
 
 
 
 
 
 Verplichtingen en uitgaven
 Toelichting:
 Instrument: Betaalbare woonkeuze koop- en huursector
 Bij de niet meer vigerende Eigen Woningen regelingen leiden minder intrekkingen
dan eerder verondersteld tot een tekort bij de uitgaven in 2009.
 Instrument: Budget BWS 1992–1994
 Bij de regeling BWS 1992–1994 vinden in 2009 minder reguliere betalingen
plaats dan geraamd in samenhang met de afkoop in 2009 van deze meerjarige
subsidietoekenningen.
 Instrument: Huisvesting gehandicapten en woonzorg
 Vertraging bij de afwikkeling van Woonzorg projecten heeft tot gevolg
dat voor 2009 geplande uitgaven eerst in 2010 plaatsvinden.
 Artikel 96. Onverdeeld (Niet beleidsartikel)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (x € 1 000,-) 
 (1)
 (2) 
 (3) 
 (4)=(2+3)
 
 
 
 
 
 
 
 Stand ontwerp-begroting 2009 
 Stand 1e suppletore begroting 2009
 Mutaties 2e suppletore begroting 2009 
 Stand 2e suppletore begroting 2009 
 
 
 
 Verplichtingen:
 
 
 – 204
 
 
 – 25 127
 
 
 – 14 031
 
 
 – 39 158
 
 
 
 
 Uitgaven:
 
 
 – 204
 
 
 13 434
 
 
 – 13 996
 
 
 – 562
 
 
 
 Programma:
 – 204 
 13 434 
 – 13 996 
 – 562
 
 
 
 Prijsbijstelling: 
 0 
 13 638 
 – 12 731 
 907
 
 
 
 
 Prijsbijstelling 
 0 
 13 638 
 – 12 731 
 907
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Nog te verdelen: 
 – 204 
 – 204
 – 1 265 
 – 1 469 
 
 
 
 
 Nog nader te verdelen taakstellingen 
 0 
 0 
 0 
 
 
 
 
 
 Nog nader te verdelen overig 
 – 204 
 – 204 
 – 1 265 
 – 1 469
 
 
 
 
 Wetsartikel 2 Begroting Baten- en lastendiensten
 Rijksgebouwendienst
 Anticiperende handelingen door de Rijksgebouwendienst
 2e suppletore begroting 2009 Rijksgebouwendienst
 Suppletore begrotingsstaat inzake de baten-lastendiensten (Najaarsnota)
behorende bij de Wet van ...... Stb. ......
 Begroting 2009 Ministerie van ...............
 (x € 1 000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Naam 
 Oospronkelijk vastgestelde begroting 
 Mutaties (+ of -) 1e suppletore
begroting
 Mutaties (+ of -) 2e suppletore begroting 
 Stand 2e suppletore begroting
 
 
 
 
 
 Totaal baten 
 Totaal lasten 
 Saldo baten
en lasten 
 Totaal baten
 Totaal lasten 
 Saldo baten en lasten 
 Totaal baten 
 Totaal lasten 
 Saldo baten en lasten 
 Totaal baten 
 Totaal lasten
 Saldo baten
en lasten 
 
 
 Rgd 
 1 423 255
 1 422 086 
 1 169 
 56 801 
 56 801 
 0 
 0 
 0
 0 
 1 480 056 
 1 478 887 
 1 169
 
 
 Naam
 Oorspronkelijk vastgestelde
begroting 
 Mutaties (+ of -) 1e suppletore begroting 
 Mutaties (+ of -) 2e suppletore
begroting 
 Stand 2e suppletore begroting
 
 
 
 Totaal kapitaal-uitgaven
 Totaal kapitaal-ontvangsten 
 
 Totaal kapitaal-uitgaven
 Totaal kapitaal-ontvangsten 
 
 Totaal kapitaal-uitgaven
 Totaal kapitaal-ontvangsten 
 
 
 
 
 
 
 Rgd 
 807 099
 535 000 
 
 0 
 0 
 
 430 000 
 430 000
 
 1 237 099 
 965 000
 
 
 
 
 
 1.1 Kasstroomoverzicht Rijksgebouwendienst
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (1) 
 (2) 
 (3)
 (4)=(1)+(2)+(3)
 
 
 
 
 
 Omschrijving
 Oorspronkelijk
vastgestelde begroting 
 Mutaties (+ of –) 1e suppletore begroting 
 Mutaties (+ of –) 2e suppletore begroting
 Stand 1e/2e suppletore begroting 
 
 
 
 1.
 
 
 Rekening-courant RHB 1 januari 20..
 
 213 852 
 163 199 
 0 
 377 051
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 2.
 
 Totaal operationele
kasstroom
 
 271 736 
 0 
 0 
 271 736 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Totaal investeringen (-/-) 
 – 500 000 
 0 
 – 430 000
 – 930 000 
 
 
 
 Totaal boekwaarde desinvesteringen
(+)
 35 000 
 0 
 0 
 35 000 
 
 
 3.
 
 Totaal investeringkasstroom
 
 – 465 000 
 0 
 – 430 000
 895 000 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Eenmalige uitkering aan moederdepartement
(-/-) 
 0 
 0 
 0 
 0 
 
 
 
 Eenmalige storting door het moededepartement
(+) 
 0 
 0 
 0 
 0 
 
 
 
 Aflossingen op leningen (-/-) 
 – 307 099 
 0 
 0 
 – 307 099
 
 
 
 Beroep op leenfaciliteit (+) 
 500 000 
 0 
 430 000
 930 000 
 
 
 4.
 
 Totaal financieringskasstroom
 
 192 901 
 0 
 430 000 
 622 901
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 5.
 
 Rekening-courant
RHB 31 december 2009 (=1+2+3+4)
 
 213 489 
 163 199 
 0 
 376 688
 
 
 
 
 1.2 Toelichting
 Uit doelmatigheidsoverwegingen wordt, bovenop de reeds geplande investeringen,
naar verwachting een aantal huurpanden in eigendom verworven. Hiervoor wordt
het leenplafond met € 430 mln verhoogd.