Memorie van toelichting
Staten-Generaal — Kamerstuk Memorie van toelichting
Datum: 2023-11-24 00:00:00.000000
Rechtsgebied: Wetgeving


Vergaderjaar 2023‒2024
 Tweede Kamer der Staten-Generaal
 2
 Kamerstukken
 
 
 
 36 470
 VIII
 
 Wijziging van de begrotingsstaten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2023 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota)
 
 
 Nr. 2
 MEMORIE VAN TOELICHTING
 Ontvangen 24 november 2023
 
 
 
 
 A.
 ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL 
 
 Wetsartikelen 1 tot en met 2
 
 De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2023 wijzigingen aan te brengen in:
 
 
 1.
 de departementale begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap;
 
 
 2.
 de begrotingsstaat inzake de agentschappen van dit ministerie.
 
 
 
 De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).
 
 
 
 
 De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
 
 Robbert
 Dijkgraaf
 
 
 
 De Minister voor Primair en Voortgezet Onderwijs,
 
 Mariëlle
 Paul
 
 
 
 
 
 
 
 
 B.
 BEGROTINGSTOELICHTING
 
 
 
 1
 Leeswijzer
 
 In deze Tweede Suppletoire Begroting van het Ministerie van OCW zijn de effecten van besluiten van het kabinet over de Najaarsnota verwerkt. Deze suppletoire wet moet dan ook in samenhang worden bezien met de Najaarsnota. 
 De Minister voor Primair en Voortgezet Onderwijs is verantwoordelijk voor Artikel 1 (primair onderwijs), Artikel 3 (voortgezet onderwijs), Artikel 9 (arbeidsmarkt- en personeelsbeleid) en Leven Lang Ontwikkelen. De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap is verantwoordelijk voor de overige artikelen. De verdeling van de beleidsterreinen tussen de Ministers en de Staatssecretaris is vastgelegd in de portefeuilleverdeling van Kabinet Rutte IV.
 Dit onderdeel van de memorie van toelichting bestaat uit een algemeen deel en een artikelsgewijs deel. Het algemeen deel bevat een overzicht van de belangrijkste suppletoire mutaties op de OCW-begroting (paragraaf 2.1) en een overzicht van de coronamaatregelen (paragraaf 2.2). Vervolgens wordt per beleidsartikel een overzicht van de wijzigingen gegeven, inclusief toelichting. Daarbij worden mutaties groter of gelijk aan onderstaande staffel toegelicht:
 
 Tabel 1 Ondergrenzen conform Rijksbegrotingsvoorschriften
 
 
 
 
 
 
 
 Omvang begrotingsartikel (stand ontwerpbegroting) in € miljoen
 
 
 Beleidsmatige mutaties (ondergrens in € miljoen)
 
 
 Technische mutaties (ondergrens in € miljoen)
 
 
 
 
 
 
 < 50
 
 
 1
 
 
 2
 
 
 
 
 => 50 en < 200
 
 
 2
 
 
 4
 
 
 
 
 => 200 < 1.000
 
 
 5
 
 
 10
 
 
 
 
 => 1.000
 
 
 10
 
 
 20
 
 
 
 
 
 De toelichtingen op de uitgaven gelden ook voor de verplichtingen. Alleen indien er sprake is van een groot verschil van de verplichtingenmutaties ten opzichte van de uitgavenmutaties, wordt dit verschil apart toegelicht. Deze verschillen ontstaan bijvoorbeeld doordat er verplichtingen zijn aangegaan die niet tot een uitgavenmutatie leiden (zoals het aangaan van garantieverplichtingen in het kader van schatkistbankieren) of door regelingen waarvoor de verplichtingen dit jaar worden aangegaan terwijl de uitgaven pas volgend jaar (of in de jaren daarna) plaatsvinden.
 Met het oog op het budgetrecht worden uitvoeringsmutaties zoveel mogelijk in de Tweede Suppletoire Begroting verwerkt. Er doen zich in de laatste maanden van het jaar echter ook nog mutaties voor, bijvoorbeeld in de (garantie)verplichtingen. De Tweede Kamer wordt hierover in een aparte brief geïnformeerd en de mutaties worden bij Slotwet verwerkt.
 
 
 
 2
 Het beleid
 
 
 
 2.1
 Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties
 
 
 Tabel 2 Belangrijkste suppletoire uitgavenmutaties 2023 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikelnr.
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 
 
 
 Stand vastgestelde begroting 2023
 
 
 
 
 
 56.501.427
 
 
 
 
 
 
 Stand suppletoire begroting prinsjesdag 2023
 
 
 
 
 
 57.050.109
 
 
 
 
 
 Belangrijkste suppletoire mutaties:
 
 
 
 
 
 
 1)
 
 
 Saldo mee- en tegenvallers
 
 
 diverse
 
 
 ‒ 201.285
 
 
 
 
 2)
 
 
 Covid-19
 
 
 1,3,4,7
 
 
 ‒ 21.511
 
 
 
 
 3)
 
 
 Openstaande verplichtingen
 
 
 diverse
 
 
 ‒ 18.981
 
 
 
 
 4)
 
 
 Niet-plafondrelevante mutaties
 
 
 11
 
 
 ‒ 710.000
 
 
 
 
 5)
 
 
 In-/extensivering
 
 
 1,6,7,9
 
 
 ‒ 13.500
 
 
 
 
 6)
 
 
 Desalderingen
 
 
 1,4,14,95
 
 
 4.776
 
 
 
 
 7)
 
 
 Overige mutaties
 
 
 diverse
 
 
 ‒ 22.255
 
 
 
 
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting 2023
 
 
 
 
 56.067.353
 
 
 
 
 
 Toelichting
 1. Saldo mee- en tegenvallers
 
 Er is per saldo een meevaller op de OCW-begroting van € 201,3 miljoen. Hieronder worden enkele mee- en tegenvallers toegelicht:
 
 
 –
 
 
 •
 In het primair onderwijs bedraagt de totale meevaller € 14,5 miljoen. Dit komt met name door een meevaller van € 12,0 miljoen door minder aanvragen op de subsidieregeling energiecompensatie scholen funderend onderwijs.
 
 
 •
 In het voortgezet onderwijs bedraagt de totale meevaller € 130,8 miljoen. Dit komt met name door een meevaller van € 47,1 miljoen op de subsidieregeling van het programma Maatschappelijke Diensttijd en een meevaller van
 € 16,4 miljoen door minder aanvragen op de subsidieregeling heterogene brugklassen.
 
 
 •
 In het middelbaar beroepsonderwijs bedraagt de per saldo meevaller € 8,9 miljoen. Dit wordt met name veroorzaakt door een meevaller van € 6,7 miljoen op de nieuwe regeling doorstroom beroepskolom. Door het opstartjaar zijn er in 2023 minder aanvragen gedaan dan geraamd.
 
 
 •
 Op de studiefinanciering is er een per saldo tegenvaller van € 15,0 miljoen. Dit wordt veroorzaakt door een meevaller van € 25,0 miljoen als gevolg van een bijstelling van de ramingen op de aanvullende beurs en meerderjarige scholieren op basis van de verstrekte gegevens van DUO. Daarnaast is er een tegenvaller van € 40,0 miljoen die veroorzaakt wordt door een bijstelling van de ramingen op de reisvoorzieningen.
 
 
 
 
 –
 Binnen cultuur bedraagt de totale meevaller € 25,4 miljoen. Deze wordt met name veroorzaakt door een meevaller van € 15,7 miljoen op het programma leesbevordering bij de bibliotheek op school, wat onderdeel is van het masterplan basisvaardigheden.
 
 
 –
 Binnen de apparaatskosten bedraagt de totale meevaller € 12,1 miljoen. Deze wordt veroorzaakt door een meevaller op de middelen die voor apparaats- en uitvoeringskosten zijn gereserveerd uit de coalitieakkoord-middelen. Als gevolg van de krappe arbeidsmarkt én door de gefaseerde aanname van personeel ontstaat voor dit jaar deze meevaller.
 
 
 
 2. Covid-19
 Het kabinet heeft als gevolg van de uitbraak van het coronavirus extra middelen toegevoegd aan de OCW-begroting voor onder andere 2023. Veel van deze regelingen zijn vanwege urgentie aan de ruime kant geraamd, om te voorkomen dat het budget niet toereikend zou blijken voor de getroffen maatregelen. In totaal is er in 2023 € 21,5 miljoen van de coronamiddelen niet gebruikt. Dit komt onder andere door een meevaller van € 9,0 miljoen op  het opdrachtenbudget van het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) en een meevaller van € 4,6 miljoen op het budget van de zelftesten. Deze middelen worden conform afspraak teruggestort aan Financiën.
 3. Openstaande verplichtingen
 Op diverse artikelen zijn er verplichtingen die niet meer in 2023 tot uitgaven zullen leiden maar wel in 2024. Het budget valt daarom voor 2023 lager uit. Het gaat hier in totaal om € 19,0 miljoen. Dit saldo bevat met name openstaande verplichtingen op NGF-projecten, zoals de Einsteintelescoop, het Programma Leeroverzicht, LLO Collectief Laagopgeleiden en Laaggeletterden en zelfdenkende moleculen.
 4. Niet-plafondrelevante mutaties
 De niet-plafondrelevante mutaties ter hoogte van € 710,0 miljoen hebben betrekking op de studiefinanciering. Dit betreft voornamelijk de bijstelling op de rentedragende leningen van € 500,0 miljoen, en de bijstellingen op de aanvullende beurs, de basisbeurs en de reisvoorzieningen om aan te sluiten op de actuele realisatiecijfers van DUO.
 5. In- en extensiveringen
 Het saldo van de in- en extensiveringen bedraagt € 13,5 miljoen. Dit wordt veroorzaakt door een extensivering van € 7,5 miljoen op de experimenteerregeling voor onderwijszorgarrangement en een extensivering van € 6,0 miljoen op de pilots voor het programma ‘Jonge Kind’.
 6. Desalderingen
 De desalderingen hebben betrekking op de uitgaven en ontvangsten. De grootste desaldering binnen dit bedrag betreft een toevoeging aan de begrotingsreserve schatkistbankieren van € 1,9 miljoen.
 7. Overige mutaties
 Het saldo van de overige mutaties bestaat uit verschillende mutaties. Hierin zitten met name interdepartementale overboekingen. De hoogste overboeking betreft een overboeking met het Provinciefonds van € 15,0 miljoen voor bekostiging van de monumentenzorg. De overig hoogste overboekingen zijn ook toegelicht bij de diverse artikelen.
 
 Tabel 3 Belangrijkste suppletoire ontvangstenmutaties 2023 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Artikelnr.
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 
 
 
 Stand vastgestelde begroting 2023
 
 
 
 
 
 1.868.865
 
 
 
 
 
 
 Stand suppletoire begroting prinsjesdag 2023
 
 
 
 
 
 1.869.380
 
 
 
 
 
 Belangrijkste suppletoire mutaties:
 
 
 
 
 
 
 1)
 
 
 Covid-19
 
 
 6,7,11
 
 
 7.086
 
 
 
 
 2)
 
 
 Saldo mee- en tegenvallers
 
 
 Diverse
 
 
 ‒ 3.839
 
 
 
 
 3)
 
 
 Desalderingen
 
 
 Diverse
 
 
 4.776
 
 
 
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting 2023
 
 
 
 
 
 1.877.403
 
 
 
 
 
 
 Toelichting
 1. Covid
 Als gevolg van de uitbraak van het coronavirus zijn in eerdere jaren extra middelen toegevoegd aan de OCW-begroting. Indien deze niet tot realisatie komen, worden deze teruggestort. Dit bedrag bestaat met name uit een terugstorting van de verstrekte bijdragen voor coronabanen in het onderwijs. Het betreft in totaal € 6,9 miljoen, waarvan € 3,8 miljoen wordt teruggestort door de universiteiten en € 3,1 miljoen door de hogescholen.
 2.Saldo mee- en tegenvallers
 Het saldo mee- en tegenvallers wordt mede veroorzaakt door een tegenvaller op de ontvangsten van het lesgeld van € 15,0 miljoen. Daarnaast is er is een restant van € 6,7 miljoen van het Nationaal Archief op de balanspost huisvesting RHC's (Regionale Historische Centra). Bij de invoering van het nieuwe archiefstelsel zijn er middelen gereserveerd voor de huisvesting van de RHC’s. Hiervan is een deel niet nodig gebleken. Deze middelen worden afgerekend en teruggeboekt naar de begroting van OCW.
 3. Desalderingen
 De desalderingen hebben betrekking op de uitgaven en ontvangsten. De grootste desaldering binnen dit bedrag betreft een toevoeging aan de begrotingsreserve schatkistbankieren van € 1,9 miljoen.
 
 
 
 2.2
 Overzicht Coronamaatregelen
 
 De jaren 2020, 2021 en 2022 zijn voor een belangrijk deel getekend door de coronacrisis. Het kabinet heeft diverse (nood)maatregelen genomen om de crisis het hoofd te bieden. Deze paragraaf geeft een overzicht van de maatregelen die op de begroting van het Ministerie van OCW zijn genomen.
 
 Tabel 4 Extracomptabele tabel overzicht Coronamaatregelen (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel Extracomptabele tabel overzicht Coronamaatregelen (bedragen x € 1 miljoen)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Maatregel
 
 
 Verplichtingen 2023
 
 
 Uitgaven 2023
 
 
 Relevante Kamerstukken
 
 
 
 
 Nationaal Programma Onderwijs
 
 
 1.257,5
 
 
 1.499,1
 
 
 (Kamerstukken II 2020/21, 35570 VIII, nr. 185), (Kamerstukken II 2022/23, 36250 VIII, nr. 2)
 
 
 
 
 Aanpak van de Jeugdwerkloosheid
 
 
 9,6
 
 
 9,6
 
 
 (Kamerstukken II 2020/21, 35682, nr. 2), Kamerstukken II 2021/22, 36120 VIII, nr. 2
 
 
 
 
 Ventilatie
 
 
 129,5
 
 
 127,7
 
 
 (Kamerstukken II 2021/22, 36022 VIII, nr. 2), (Kamerstukken 2021/22, 36082 VIII, nr. 2)
 
 
 
 
 Zelftesten
 
 
 1,7
 
 
 1,7
 
 
 (Kamerstukken II 2020/21, 35739, nr. 2), (Kamerstukken II 2020/21, 35806, nr. 2), (Kamerstukken II 2021/22, 36022 VIII, nr. 2)
 
 
 
 
 
 Nationaal Programma Onderwijs
 In de Kamerbrief over Nationaal Programma Onderwijs: steunprogramma voor herstel en perspectief (Kamerstukken II 2020/21, 35570, nr. 185) is vermeld dat er voor € 8,5 miljard wordt geïnvesteerd in het gehele onderwijs. Het doel hiervan is om leerlingen en studenten te helpen hun gaven en talenten tot bloei te brengen, ondanks de coronacrisis en de gevolgen daarvan voor het onderwijs. Bij de start van het NP Onderwijs is aangegeven dat het de bedoeling is dat scholen de extra middelen besteden in de schooljaren 2021/2022 en 2022/2023. Per brief van 25 februari 2022 over Bijsturing NP Onderwijs: verdeling middelen en verlenging van de bestedingstermijn (Kamerstukken 2021/2022, 35925, nr 155) is aangegeven dat scholen de middelen die zij ontvangen voor schooljaar 2022/2023 ook in schooljaar 2023/2024 en in schooljaar 2024/2025 kunnen besteden aan de interventies van de menukaart. Daarom zijn er middelen naar 2023 tot en met 2025 geschoven, zodat de ondersteuning aan scholen en de monitoring gedurende de gehele looptijd van het NP Onderwijs in stand kan worden gehouden.
 Aanpak van de jeugdwerkloosheid
 Het kabinet heeft besloten om te investeren in loopbaangesprekken met kwetsbare jongeren, om hiermee de kans op werkloosheid te verkleinen.
 Ventilatie
 Voor optimale leerprestaties is het belangrijk dat scholen zo verantwoordelijk mogelijk fysiek onderwijs kunnen blijven organiseren. Goede luchtkwaliteit maakt hier onderdeel van uit, om het risico op COVID-19 besmettingen te verkleinen. Daarnaast dient onderwijspersoneel les te geven onder goede arbeidsomstandigheden, goede luchtkwaliteit is hierbij van groot belang.
 Zelftesten
 Met de inzet van zelftesten in het onderwijs kan een belangrijke bijdrage worden geleverd aan continuering van (fysiek) onderwijs, wat van belang is om onderwijsachterstanden te voorkomen, voor psychisch welbevinden van leerlingen en studenten, en voor arbeidsparticipatie van ouders.
 
 
 
 
 3
 De beleidsartikelen
 
 
 
 3.1
 Beleidsartikel 1. Primair onderwijs
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 5 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 1 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 15.494.847
 
 
 962.299
 
 
 16.457.146
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 16.082.302
 
 
 
 
 ‒ 25.934
 
 
 
 
 16.056.368
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 14.730.346
 
 
 
 
 ‒ 26.283
 
 
 
 
 14.704.063
 
 
 
 
 
 Bekostiging po-instellingen
 
 
 13.781.342
 
 
 ‒ 21.552
 
 
 13.759.790
 
 
 
 
 Bekostiging Caribisch Nederland
 
 
 30.443
 
 
 825
 
 
 31.268
 
 
 
 
 Prestatiebox
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Aanvullende bekostiging
 
 
 185.319
 
 
 ‒ 5.556
 
 
 179.763
 
 
 
 
 Aanpak lerarentekort G5
 
 
 31.605
 
 
 0
 
 
 31.605
 
 
 
 
 Aanvullende bekostiging NP Onderwijs
 
 
 701.637
 
 
 0
 
 
 701.637
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 
 
 433.834
 
 
 
 
 40.414
 
 
 
 
 474.248
 
 
 
 
 
 Onderwijsvoorziening jonggehandicapten
 
 
 27.878
 
 
 3.920
 
 
 31.798
 
 
 
 
 Nederlands onderwijs buitenland
 
 
 12.930
 
 
 ‒ 1.200
 
 
 11.730
 
 
 
 
 Humanistisch vormend en godsdienstonderwijs
 
 
 17.473
 
 
 ‒ 71
 
 
 17.402
 
 
 
 
 Inhaal- en ondersteuningsprogramma's
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Extra hulp voor de klas
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 School en omgeving
 
 
 77.740
 
 
 0
 
 
 77.740
 
 
 
 
 Basisvaardigheden
 
 
 156.294
 
 
 41.985
 
 
 198.279
 
 
 
 
 Nationaal Groeifonds
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 NGF Open Leermateriaal
 
 
 443
 
 
 0
 
 
 443
 
 
 
 
 NGF Digitaal Onderwijs
 
 
 3.450
 
 
 0
 
 
 3.450
 
 
 
 
 Schoolmaaltijden
 
 
 60.827
 
 
 ‒ 305
 
 
 60.522
 
 
 
 
 Overige subsidies
 
 
 76.799
 
 
 ‒ 3.915
 
 
 72.884
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 51.489
 
 
 
 
 ‒ 28.542
 
 
 
 
 22.947
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 45.897
 
 
 ‒ 26.674
 
 
 19.223
 
 
 
 
 Opdrachten Caribisch Nederland
 
 
 0
 
 
 2.767
 
 
 2.767
 
 
 
 
 Zelftesten
 
 
 5.592
 
 
 ‒ 4.635
 
 
 957
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 
 
 
 
 45.040
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 45.040
 
 
 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 45.040
 
 
 0
 
 
 45.040
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 14.013
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 14.013
 
 
 
 
 
 Stichting Vervangingsfonds en Particpatiefonds
 
 
 11.217
 
 
 0
 
 
 11.217
 
 
 
 
 UWV
 
 
 2.796
 
 
 0
 
 
 2.796
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan medeoverheden
 
 
 
 
 807.386
 
 
 
 
 ‒ 11.329
 
 
 
 
 796.057
 
 
 
 
 
 Gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid
 
 
 571.367
 
 
 ‒ 6.000
 
 
 565.367
 
 
 
 
 Caribisch Nederland
 
 
 24.814
 
 
 ‒ 5.240
 
 
 19.574
 
 
 
 
 Scholenprogramma Groningen
 
 
 3.089
 
 
 ‒ 89
 
 
 3.000
 
 
 
 
 Nationaal Programma Onderwijs
 
 
 54.773
 
 
 0
 
 
 54.773
 
 
 
 
 Ventilatie in scholen
 
 
 129.015
 
 
 0
 
 
 129.015
 
 
 
 
 SPUK vve Oekraïne
 
 
 9.675
 
 
 0
 
 
 9.675
 
 
 
 
 SPUK huisvesting noodlocaties PO
 
 
 14.653
 
 
 0
 
 
 14.653
 
 
 
 
 Overig
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 194
 
 
 
 
 ‒ 194
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Brede scholen
 
 
 194
 
 
 ‒ 194
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan sociale fondsen
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan sociale fondsen
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 9.208
 
 
 
 
 35
 
 
 
 
 9.243
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 6 Uitsplitsing verplichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 15.494.847
 
 
 
 
 962.299
 
 
 
 
 16.457.146
 
 
 
 
 
 waarvan garantieverplichtingen
 
 
 ‒ 2.472
 
 
 ‒ 37
 
 
 ‒ 2.509
 
 
 
 
 waarvan overig
 
 
 15.497.319
 
 
 962.336
 
 
 16.459.655
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023" worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting 
 
 Verplichtingen
 De verplichtingen voor artikel 1 zijn verhoogd met € 962,3 miljoen. Dit wordt vooral verklaard door het toevoegen van € 768,9 miljoen verplichtingenruimte op bekostiging voor po-instellingen. Met de vereenvoudiging bekostiging wordt ieder jaar loon- en prijsbijstelling voor zowel het lopende jaar als het volgende jaar verplicht. Voor het programma schoolmaaltijden worden de kasuitgaven voor 2024 al in 2023 beschikt en verplicht. Daarom is er voor schoolmaaltijden 101,3 miljoen aan extra verplichtingenruimte in 2023 toegevoegd. Voor de subsidieregeling basisvaardigheden is de verdeling tussen po en vo-scholen vastgesteld. Dat resulteert in een verschuiving van zowel kas- als verplichtingenbudget. Omdat er voor twee jaar wordt beschikt, is er € 84,0 miljoen extra verplichtingenruimte nodig.
 Uitgaven
 Toelichting per instrument:
 Bekostiging
 Het budget wordt per saldo met € 26,3 miljoen verlaagd.
 De verlaging wordt met name veroorzaakt door een meevaller van € 12,0 miljoen op de subsidieregeling ‘energiecompensatie scholen funderend onderwijs’, doordat het aantal aanvragen lager is dan het aantal aanvragen waar budget voor beschikbaar was. Voor het experiment Onderwijszorgarrangementen (OZA) was een budget van € 7,5 miljoen beschikbaar vanuit het coalitieakkoord. Er is echter voor gekozen om geen middelen te verbinden aan de deelname van het experiment. Daarnaast wordt er een betaling gedaan aan de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) van € 8,1 miljoen. Door een dalend aantal plaatsingen in justitiële jeugdinrichtingen dalen ook de kosten voor onderwijs in deze instellingen. Het teveel ontvangen voorschot wordt door het Ministerie van OCW terugbetaald aan DJI.
 Subsidies
 Het budget wordt per saldo met € 40,4 miljoen verhoogd.
 Dit komt grotendeels door een herverdeling van subsidiemiddelen t.b.v. de subsidieregeling basisvaardigheden van artikel 3 naar artikel 1 wat zorgt voor een verhoging van het subsidiebudget van € 42,0 miljoen. Deze € 42,0 miljoen wordt toegevoegd aan het subsidiebudget voor de regeling basisvaardigheden op artikel 1. Deze herverdeling is nodig door het gelijktrekken van het subsidiebedrag per leerling in het po en vo.
 Opdrachten
 Het budget wordt per saldo met € 28,5 miljoen verlaagd.
 De verlaging wordt met name veroorzaakt door een meevaller van € 9,0 miljoen op het opdrachtenbudget voor het Nationaal Programma Onderwijs, omdat een aantal geplande opdrachten geen doorgang vond. Deze middelen vloeien terug naar de schatkist zoals alle corona-gerelateerde middelen. Bij Julibrief is per abuis € 6,0 miljoen voor de SPUK pilot het programma het Jonge Kind niet van opdrachten maar van bekostiging afgeboekt. Middels deze boeking wordt het budget voor 2023 van het juiste budget afgeboekt. Er is een meevaller van € 4,6 miljoen op het budget voor zelftesten. Ook dit zijn corona-gerelateerde middelen en vloeien derhalve terug naar de schatkist.
 Daarnaast worden er voor € 8,9 miljoen verscheidene overboekingen gedaan zoals: een overboeking aan artikel 16 (onderzoek en wetenschapsbeleid) voor het uitvoeren van een onderzoek in het kader van het programma Jonge kind door het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek; een overboeking naar VWS ten behoeve van Uitvoeringsorganisatie DUS-i voor de uitvoeringskosten van subsidies en een ophoging van het budget voor de regeling jonggehandicapten.
 Bijdrage aan medeoverheden
 Het budget wordt per saldo met € 11,3 miljoen verlaagd.
 Dit wordt met name verklaard doordat er in 2024 gestart wordt met de pilots in het kader van het programma Jonge Kind, waarvoor € 6,0 miljoen beschikbaar is gekomen vanuit de CA-middelen. Dit bedrag valt in 2023 vrij. Een deel van het budget voor Caribisch Nederland (CN) wordt besteed middels opdrachten. Dit wordt in de loop van het jaar op het correcte instrument gezet. Hiervoor wordt € 2,5 miljoen overgeboekt naar Opdrachten CN. Daarnaast is bij de uitvoering van de onderwijshuisvestingsconvenanten met CN vertraging opgelopen. Hierdoor valt er dit jaar € 2,0 miljoen vrij. Deze middelen worden als openstaande verplichting bij Tweede suppletoire begroting afgeboekt en meegenomen in de Eindejaarsmarge. Mits de Eindejaarsmarge wordt toegekend, worden deze middelen bij Eerste suppletoire begroting 2024 aan de OCW-begroting toegevoegd, zodat de middelen alsnog kunnen worden uitgekeerd om te voldoen aan de convenantsafspraken.
 Toelichting bijdrage OCW aan scholenprogramma Groningen 
 In 2016 is tussen OCW, Nationaal Coördinator Groningen (NCG) en de betrokken schoolbesturen en gemeenten afgesproken dat in het Groningse aardbevingsgebied 101 scholen aardbevingsbestendig en toekomstbestendig worden gemaakt.
 Aan het scholenprogramma dragen, naast de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) (€ 172,5 miljoen), de gemeenten en schoolbesturen (€ 44,5 miljoen), het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat (€ 23,5 miljoen) en het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (€ 50,0 miljoen; waarvan € 3,0 miljoen per jaar tot en met 2034) bij.
 Tot en met 2020 werden de middelen van OCW via een decentralisatie-uitkering (DU) ter beschikking gesteld aan de betreffende gemeenten. De bestuurlijke afspraken in het ondertekende convenant uit 2017 perken de bestedings- en beleidsvrijheid van de ontvangende gemeenten in, wat indruist tegen het idee van een DU. De middelen zijn bij Voorjaarsnota 2021 teruggeboekt naar de OCW-begroting en worden vanaf dat moment als een specifieke uitkering overgemaakt naar de vier gemeenten ten behoeve van de nieuwbouw of versterking en verduurzaming van schoolgebouwen in het aardbevingsgebied.
 Hieronder is een overzicht opgenomen waarin, conform artikel 17, tweede lid, van de Financiële-verhoudingenwet, de maximaal te ontvangen bedragen per gemeente zijn opgenomen. Voor de bijdrage aan de gemeenten voor het kalenderjaar 2023 zal dit (net als voor kalenderjaar 2022) als wettelijke grondslag gelden op basis van artikel 4.23, derde lid, aanhef en onderdeel c, van de Algemene Wet Bestuursrecht, omdat het nog niet is gelukt om tijdig een andere juridische basis te realiseren voor deze specifieke uitkering.
 
 Tabel 7
 
 
 
 
 
 
 
 Gemeente
 
 
 
 
 Bedrag per jaar
 
 
 
 
 
 Het Hogeland
 
 
 417.520
 
 
 
 
 Groningen
 
 
 134.834
 
 
 
 
 Midden-Groningen
 
 
 896.924
 
 
 
 
 Eemsdelta
 
 
 1.550.722
 
 
 
 
 
 Totaal
 
 
 
 
 3.000.000
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 3.2
 Beleidsartikel 3. Voortgezet onderwijs
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 8 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 3 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 11.865.636
 
 
 57.142
 
 
 11.922.778
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 11.737.614
 
 
 
 
 ‒ 182.629
 
 
 
 
 11.554.985
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 10.868.276
 
 
 
 
 ‒ 20.027
 
 
 
 
 10.848.249
 
 
 
 
 
 Bekostiging vo-instellingen
 
 
 10.097.559
 
 
 ‒ 20.027
 
 
 10.077.532
 
 
 
 
 Resultaatafhankelijke bekostiging vsv aan vo-instellingen
 
 
 8.557
 
 
 0
 
 
 8.557
 
 
 
 
 Bekostiging Caribisch Nederland
 
 
 24.128
 
 
 0
 
 
 24.128
 
 
 
 
 Aanvullende regeling strategisch personeelsbeleid, begeleiding starters en thuiszitters
 
 
 119.646
 
 
 0
 
 
 119.646
 
 
 
 
 Aanvullende regelingen leerlingendaling
 
 
 4.540
 
 
 0
 
 
 4.540
 
 
 
 
 Aanvullende bekostiging Nationaal Programma Onderwijs
 
 
 613.846
 
 
 0
 
 
 613.846
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 
 
 640.471
 
 
 
 
 ‒ 141.983
 
 
 
 
 498.488
 
 
 
 
 
 Stichting Kennisnet (basissubsidie) po, vo, mbo
 
 
 36.786
 
 
 0
 
 
 36.786
 
 
 
 
 Pilots lente- en zomerscholen vo
 
 
 5.577
 
 
 ‒ 2.340
 
 
 3.237
 
 
 
 
 Nieuwe leerweg
 
 
 10.241
 
 
 ‒ 174
 
 
 10.067
 
 
 
 
 Inhaal- en ondersteuningsprogramma's
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Extra hulp voor de klas
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Regeling Heterogene brugklassen
 
 
 21.250
 
 
 ‒ 16.350
 
 
 4.900
 
 
 
 
 Basisvaardigheden
 
 
 176.214
 
 
 ‒ 41.985
 
 
 134.229
 
 
 
 
 Nationaal Groeifonds
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Maatschappelijke diensttijd
 
 
 186.149
 
 
 ‒ 69.595
 
 
 116.554
 
 
 
 
 School en Omgeving
 
 
 49.709
 
 
 0
 
 
 49.709
 
 
 
 
 NGF Ontwikkelkracht
 
 
 12.689
 
 
 0
 
 
 12.689
 
 
 
 
 Schoolmaaltijden
 
 
 39.000
 
 
 ‒ 195
 
 
 38.805
 
 
 
 
 Overige subsidies
 
 
 102.856
 
 
 ‒ 11.344
 
 
 91.512
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 45.637
 
 
 
 
 ‒ 16.131
 
 
 
 
 29.506
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 28.925
 
 
 ‒ 9.375
 
 
 19.550
 
 
 
 
 Zelftesten
 
 
 2.643
 
 
 ‒ 2.242
 
 
 401
 
 
 
 
 MDT opdrachten
 
 
 14.069
 
 
 ‒ 4.514
 
 
 9.555
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 
 
 
 
 74.565
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 74.565
 
 
 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 74.565
 
 
 0
 
 
 74.565
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 63.930
 
 
 
 
 ‒ 4.488
 
 
 
 
 59.442
 
 
 
 
 
 College voor Toetsen en Examens
 
 
 16.952
 
 
 ‒ 4.488
 
 
 12.464
 
 
 
 
 SLOA: onderwijs ondersteunende instellingen
 
 
 46.978
 
 
 0
 
 
 46.978
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan medeoverheden
 
 
 
 
 44.387
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 44.387
 
 
 
 
 
 Nationaal Programma Onderwijs
 
 
 35.019
 
 
 0
 
 
 35.019
 
 
 
 
 SPUK huisvesting noodlocaties VO
 
 
 9.368
 
 
 0
 
 
 9.368
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 348
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 348
 
 
 
 
 
 GRAZ (ECML) en PISA
 
 
 348
 
 
 0
 
 
 348
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 7.391
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 7.391
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 9 Uitsplitsing verplichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 11.865.636
 
 
 
 
 57.142
 
 
 
 
 11.922.778
 
 
 
 
 
 waarvan garantieverplichtingen
 
 
 ‒ 5.658
 
 
 31
 
 
 ‒ 5.627
 
 
 
 
 waarvan overig
 
 
 11.871.294
 
 
 57.111
 
 
 11.928.405
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting
 
 Verplichtingen
 De verplichtingen worden per saldo met € 46,0 miljoen verhoogd. Het verschil met de verplichtingen- en uitgavenmutaties betreft € 239,7 miljoen. Dit wordt vooral veroorzaakt door het ophogen van de verplichtingenstand met € 100 miljoen voor het in 2023 beschikken en verplichten van de subsidie voor Sterk Techniekonderwijs 2024. Ook de subsidie voor schoolmaaltijden 2024 wordt nog in 2023 beschikt en verplicht. De verplichtingenstand 2023 is om die reden met € 64,7 miljoen verhoogd. Het verplichtingenbudget voor MDT is met € 75 miljoen verhoogd. De subsidie voor MDT kent een kasritme waarin de uitbetalingen in meerdere jaren plaatsvinden, maar al deze betalingen worden in één jaar beschikt en verplicht.
 Uitgaven
 Toelichting per instrument:
 Bekostiging
 Het budget wordt per saldo met € 20,0 miljoen verlaagd.
 Dit komt met name doordat het aantal leerlingen in de definitieve telling lager is dan het aantal leerlingen in de voorlopige telling. Dit verschil in leerlingenaantallen zorgt voor een meevaller van € 8,0 miljoen. Daarnaast is het aantal aanvragen voor de subsidieregeling energiecompensatie scholen funderend onderwijs (voor PO en VO) lager dan het aantal aanvragen waar budget voor is. Dit zorgt voor een meevaller van € 12 miljoen.
 Subsidies
 Het budget wordt per saldo met € 142,0 miljoen verlaagd.
 Dit heeft onder andere te maken met een meevaller van € 16,35 miljoen op de regeling heterogene brugklassen. Op overige subsidies ontstaat een meevaller van € 7,5 miljoen. Deze meevaller bestaat onder andere uit vrijval op de budgetten voor vrij en veilig onderwijs en de curriculumherziening. Een herverdeling van subsidiemiddelen t.b.v. de subsidieregeling basisvaardigheden zorgt een verlaging van het subsidiebudget van € 41,9 miljoen. Deze € 41,9 miljoen wordt toegevoegd aan het subsidiebudget voor de regeling basisvaardigheden op art. 1. Deze herverdeling is nodig door het gelijktrekken van het subsidiebedrag per leerling in het po en vo.
 Daarnaast wordt het subsidiebudget voor de Maatschappelijke Diensttijd (MDT) met € 69,6 miljoen verlaagd. Deze verlaging komt onder andere door een meevaller van € 47,1 miljoen op de hoofdsubsidieregeling 2023 veroorzaakt door het kasritme van de subsidieregelingen. Ook ontstaat een meevaller van € 18,7 miljoen op de losse subsidies voor MDT. Overboekingen naar VWS van € 3,8 miljoen voor met name de verlenging van MDT-subsidies aan gemeenten zorgen voor een verlaging van het subsidiebudget.
 Opdrachten
 Het budget wordt per saldo met € 16,1 miljoen verlaagd.
 Op het instrument opdrachten ontstaat een meevaller van € 7,5 miljoen door vrijval op de budgetten voor het maatwerkdiploma, monitoring basisvaardigheden en de basisteams. Ook is er een meevaller van € 2,2 miljoen op het budget voor zelftesten.
 Daarnaast is er sprake van een meevaller van € 4 miljoen op het opdrachtenbudget MDT.
 
 
 
 
 
 3.3
 Beleidsartikel 4. Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 10 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 4 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 5.437.778
 
 
 
 
 51.487
 
 
 
 
 5.489.265
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 5.830.989
 
 
 
 
 ‒ 16.419
 
 
 
 
 5.814.570
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 5.193.345
 
 
 
 
 ‒ 825
 
 
 
 
 5.192.520
 
 
 
 
 
 Bekostiging mbo-instellingen
 
 
 4.178.790
 
 
 1.000
 
 
 4.179.790
 
 
 
 
 Bekostiging Caribisch Nederland
 
 
 12.200
 
 
 ‒ 1.389
 
 
 10.811
 
 
 
 
 Bekostiging vavo
 
 
 80.204
 
 
 0
 
 
 80.204
 
 
 
 
 Kwaliteitsafspraken investeringsbudget
 
 
 586.134
 
 
 0
 
 
 586.134
 
 
 
 
 Kwaliteitsafspraken resultaatafhankelijk budget
 
 
 217.623
 
 
 0
 
 
 217.623
 
 
 
 
 Regionaal Investeringsfonds
 
 
 22.065
 
 
 ‒ 436
 
 
 21.629
 
 
 
 
 Salarismix Randstadregio's
 
 
 55.279
 
 
 0
 
 
 55.279
 
 
 
 
 Regionaal Programma
 
 
 30.550
 
 
 0
 
 
 30.550
 
 
 
 
 Begeleidingsgesprekken jeugdwerkloosheid
 
 
 10.500
 
 
 0
 
 
 10.500
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 
 
 361.170
 
 
 
 
 ‒ 10.006
 
 
 
 
 351.164
 
 
 
 
 
 Praktijkleren
 
 
 265.864
 
 
 ‒ 1.766
 
 
 264.098
 
 
 
 
 Leven Lang Ontwikkelen
 
 
 1.985
 
 
 0
 
 
 1.985
 
 
 
 
 Actieplan Laaggeletterdheid/Tel mee met Taal
 
 
 13.692
 
 
 311
 
 
 14.003
 
 
 
 
 Loopbaanoriëntatie
 
 
 34.623
 
 
 0
 
 
 34.623
 
 
 
 
 Doorstroom beroepskolom
 
 
 16.380
 
 
 ‒ 6.720
 
 
 9.660
 
 
 
 
 LLO Collectief Laagopgeleiden en Laaggeletterden (NGF)
 
 
 3.068
 
 
 ‒ 1.827
 
 
 1.241
 
 
 
 
 Vakwedstrijden mbo
 
 
 4.727
 
 
 0
 
 
 4.727
 
 
 
 
 Zelftesten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Maatschappelijke diensttijd
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Inhaal- en ondersteuningsprogramma's
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Extra hulp voor de klas
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Overige subsidies
 
 
 20.831
 
 
 ‒ 4
 
 
 20.827
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 19.317
 
 
 
 
 ‒ 8.712
 
 
 
 
 10.605
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 18.587
 
 
 ‒ 8.082
 
 
 10.505
 
 
 
 
 Zelftesten
 
 
 730
 
 
 ‒ 630
 
 
 100
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 
 
 
 
 23.785
 
 
 
 
 2.050
 
 
 
 
 25.835
 
 
 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 21.220
 
 
 1.494
 
 
 22.714
 
 
 
 
 Rijksdienst voor Ondernemend Nederland
 
 
 2.565
 
 
 556
 
 
 3.121
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 85.087
 
 
 
 
 ‒ 293
 
 
 
 
 84.794
 
 
 
 
 
 College voor Toetsen en Examens
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Wet SLOA
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 SBB
 
 
 82.357
 
 
 ‒ 293
 
 
 82.064
 
 
 
 
 NWO Comenius
 
 
 2.730
 
 
 0
 
 
 2.730
 
 
 
 
 NCP NLQF
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan medeoverheden
 
 
 
 
 148.285
 
 
 
 
 1.367
 
 
 
 
 149.652
 
 
 
 
 
 RMC's
 
 
 43.623
 
 
 0
 
 
 43.623
 
 
 
 
 Educatie
 
 
 85.462
 
 
 0
 
 
 85.462
 
 
 
 
 Regionaal Programma
 
 
 19.200
 
 
 0
 
 
 19.200
 
 
 
 
 Caribisch Nederland
 
 
 0
 
 
 1.367
 
 
 1.367
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 4.700
 
 
 
 
 1.000
 
 
 
 
 5.700
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 11 Uitsplitsing verplichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 5.437.778
 
 
 
 
 51.487
 
 
 
 
 5.489.265
 
 
 
 
 
 
 waarvan garantieverplichtingen
 
 
 5.322
 
 
 8.977
 
 
 14.299
 
 
 
 
 
 waarvan overige verplichtingen
 
 
 5.432.456
 
 
 42.510
 
 
 5.474.966
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting 
 
 Verplichtingen
 De verplichtingen worden per saldo met € 42,5 miljoen verhoogd en de uitgaven worden per saldo met € 16,4 miljoen verlaagd. Het verschil tussen de verplichtingen- en uitgavenmutaties (€ 58,9 miljoen) wordt met name veroorzaakt door een correctie-bijstelling van de verplichtingenraming op het instrument Salarismix Randstadregio’s zonder kaseffecten 2023 van € 52,2 miljoen.
 Uitgaven
 De uitgaven worden per saldo met € 16,4 miljoen verlaagd.
 Toelichting per instrument:
 Bekostiging
 
 Het budget voor het instrument Bekostiging wordt per saldo met € 0,8 miljoen verlaagd in 2023. Deze verlaging wordt grotendeels veroorzaakt door de volgende mutaties:
 
 
 –
 Een jaarlijkse overboeking van € 1,4 miljoen voor de bijzondere uitkering Sociale Kanstrajecten Jongeren op Caribisch Nederland (CN) van het instrument Bekostiging CN naar het instrument CN medeoverheden.
 
 
 –
 Een desaldering van € 1,0 miljoen voor de bestuursoverdracht van ROC TOP naar ROC van Amsterdam en Flevoland. Zoals beschreven in deKamerbrief draagt de gemeente Amsterdam € 1,0 miljoen bij aan de bestuursoverdracht. Deze middelen worden via de knelpuntenpot op het instrument bekostiging mbo-instellingen uitgekeerd.
 
 
 
 Subsidies
 
 Het budget voor het instrument Subsidies wordt per saldo met € 10,0 miljoen verlaagd in 2023. Deze verlaging wordt grotendeels veroorzaakt door de volgende mutaties:
 
 
 –
 Op het instrument Doorstroom beroepskolom wordt er € 6,7 miljoen minder uitgegeven wegens vertraging in het opstartjaar 2023 en daardoor minder aanvragen op de nieuwe subsidieregeling versterking aansluiting beroepsonderwijskolom. In deze regeling was initieel € 150 miljoen beschikbaar voor de jaren 2023 tot en met 2025. De publicatie van de regeling heeft lang geduurd, waardoor het in 2023 niet meer mogelijk was om twee aanvraagrondes te doen. Daarbij komt dat de eerste (en enige) aanvraagronde grotendeels in de schoolvakantie viel.
 
 
 –
 In het kader van het NGF-project ‘LLO Collectief Laagopgeleiden en Laaggeletterden’ is in 2023 subsidie verleend aan twee pilotregio’s voor de uitvoeringsfase van het project. Deze subsidies lopen door in 2024. De middelen op het instrument NGF Laaggeletterdheid van € 1,8 miljoen wordt in deze 2e suppletoire begroting 2023 afgeboekt en ook conform de begrotingsregels meegenomen in de (100% Eindejaarsmarge 2023/2024) van het investeringsplafond.
 
 
 
 Opdrachten
 
 Het budget voor het instrument Opdrachten wordt per saldo met € 8,7 miljoen verlaagd in 2023. Deze verlaging wordt grotendeels veroorzaakt door de volgende mutaties:
 
 
 –
 De middelen van € 4,8 miljoen voor het NGF-project ‘Leeroverzicht & Skills worden in deze 2e suppletoire begroting afgeboekt en conform de begrotingsregels meegenomen naar 2024 in de (100% Eindejaarsmarge 2023/2024) van het investeringsplafond. Dit wordt veroorzaakt doordat het technisch beheer en reguliere doorontwikkelen van Leeroverzicht is uitgesteld.
 
 
 –
 De middelen van € 2,0 miljoen voor het Nationaal Programma Onderwijs (NP Onderwijs) worden bij 2e supp afgeboekt en worden middels de Eindejaarsmarge meegenomen naar 2024. Deze middelen zijn bestemd voor uitvoering, monitoring, evaluatie en onderzoek naar aanleiding van de verlenging van het programma.
 
 
 –
 Een meevaller van € 0,63 miljoen op het instrument Sneltesten. Deze additionele generale middelen voor COVID-19 gaan conform afspraak terug naar het Ministerie van Financiën.
 
 
 
 Bijdrage aan medeoverheden
 Het budget voor het instrument Bijdrage aan medeoverheden wordt per saldo met € 1,4 miljoen verhoogd in 2023. De jaarlijkse overboeking voor de bijzondere uitkering Sociale Kanstrajecten Jongeren op CN wordt van het instrument Bekostiging CN overgeboekt naar het instrument CN medeoverheden.
 Ontvangsten
 De ontvangsten worden eenmalig in 2023 met € 1,0 miljoen verhoogd. De gemeente Amsterdam draagt € 1,0 miljoen bij aan de bestuursoverdracht van ROC TOP naar ROC van Amsterdam en Flevoland (zie toelichting onder bekostiging).
 
 
 
 
 
 3.4
 Beleidsartikel 6. Hoger onderwijs
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 12 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 6 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 4.806.523
 
 
 ‒ 15.389
 
 
 4.791.134
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 4.627.189
 
 
 
 
 ‒ 5.105
 
 
 
 
 4.622.084
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 4.479.496
 
 
 
 
 ‒ 3.087
 
 
 
 
 4.476.409
 
 
 
 
 
 Bekostiging onderwijsdeel
 
 
 3.925.510
 
 
 ‒ 3.087
 
 
 3.922.423
 
 
 
 
 Bekostiging ontwerp en ontwikkeling
 
 
 151.380
 
 
 0
 
 
 151.380
 
 
 
 
 Studievoorschot kwaliteitsafspraken
 
 
 362.399
 
 
 0
 
 
 362.399
 
 
 
 
 Studievoorschotvouchers
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Bekostiging flexibel hoger onderwijs voor volwassenen
 
 
 3.214
 
 
 0
 
 
 3.214
 
 
 
 
 Fonds onderzoek en wetenschap
 
 
 36.993
 
 
 0
 
 
 36.993
 
 
 
 
 NGF Katalysator
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 NGF Digitale impuls
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 
 
 95.040
 
 
 
 
 ‒ 1.718
 
 
 
 
 93.322
 
 
 
 
 
 Tegemoetkoming 2e lerarenopleiding
 
 
 585
 
 
 0
 
 
 585
 
 
 
 
 Zelftesten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Overige subsidies
 
 
 5.843
 
 
 70
 
 
 5.913
 
 
 
 
 NGF Katalysator
 
 
 35.000
 
 
 ‒ 1.172
 
 
 33.828
 
 
 
 
 NGF Digitale impuls
 
 
 53.612
 
 
 ‒ 616
 
 
 52.996
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 
 
 
 
 16.173
 
 
 
 
 ‒ 1.000
 
 
 
 
 15.173
 
 
 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 16.173
 
 
 ‒ 1.000
 
 
 15.173
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 36.480
 
 
 
 
 700
 
 
 
 
 37.180
 
 
 
 
 
 NWO: Praktijkgericht onderzoek
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 NWO: Promotiebeurs voor leraren
 
 
 11.346
 
 
 0
 
 
 11.346
 
 
 
 
 NWO: NRO-programma's Hoger Onderwijs
 
 
 19.825
 
 
 0
 
 
 19.825
 
 
 
 
 Nederland-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO)
 
 
 5.309
 
 
 700
 
 
 6.009
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 17
 
 
 
 
 3.714
 
 
 
 
 3.731
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 13 Uitsplitsing verplichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 4.806.523
 
 
 
 
 ‒ 15.389
 
 
 
 
 4.791.134
 
 
 
 
 
 
 waarvan garantieverplichtingen
 
 
 62.895
 
 
 ‒ 26.284
 
 
 36.611
 
 
 
 
 
 waarvan overige verplichtingen
 
 
 4.743.628
 
 
 10.895
 
 
 4.754.523
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting 
 
 Verplichtingen
 Uitgaven
 Toelichting per instrument:
 Bekostiging
 Subsidies 
 Bijdrage aan ZBO's/RWT's
 NVAO ziet zich nog in 2023 geconfronteerd met sterk gestegen kosten die aanleiding geven tot een verhoging van de bijdrage vanuit het ministerie van OCW.
 Ontvangsten
 
 
 
 
 
 3.5
 Beleidsartikel 7. Wetenschappelijk onderwijs
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 14 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 7 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 7.515.981
 
 
 368.523
 
 
 7.884.504
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 7.100.963
 
 
 
 
 ‒ 977
 
 
 
 
 7.099.986
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 7.069.283
 
 
 
 
 87
 
 
 
 
 7.069.370
 
 
 
 
 
 Bekostiging onderwijsdeel
 
 
 3.049.878
 
 
 ‒ 3.913
 
 
 3.045.965
 
 
 
 
 Bekostiging onderzoeksdeel
 
 
 2.843.361
 
 
 0
 
 
 2.843.361
 
 
 
 
 Bekostiging ondersteuning geneeskunde onderwijs en onderzoek
 
 
 802.832
 
 
 0
 
 
 802.832
 
 
 
 
 Studievoorschot kwaliteitsafspraken
 
 
 220.982
 
 
 0
 
 
 220.982
 
 
 
 
 Studievoorschotvouchers
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Profilering en zwaartepuntvorming
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Fonds onderzoek en wetenschap
 
 
 152.230
 
 
 4.000
 
 
 156.230
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 
 
 23.333
 
 
 
 
 ‒ 317
 
 
 
 
 23.016
 
 
 
 
 
 Nuffic
 
 
 10.755
 
 
 0
 
 
 10.755
 
 
 
 
 Studiekeuze123
 
 
 4.354
 
 
 0
 
 
 4.354
 
 
 
 
 Vluchteling Studenten UAF
 
 
 2.751
 
 
 0
 
 
 2.751
 
 
 
 
 Studentenwelzijn (Ecio)
 
 
 981
 
 
 0
 
 
 981
 
 
 
 
 Interstedelijk Studentenoverleg (ISO)
 
 
 321
 
 
 0
 
 
 321
 
 
 
 
 Landelijke Studenten Vakbond (LSVb)
 
 
 279
 
 
 0
 
 
 279
 
 
 
 
 Open en online onderwijs
 
 
 483
 
 
 0
 
 
 483
 
 
 
 
 Zelftesten
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Overige subsidies
 
 
 3.409
 
 
 ‒ 317
 
 
 3.092
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 5.180
 
 
 
 
 ‒ 747
 
 
 
 
 4.433
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 4.260
 
 
 42
 
 
 4.302
 
 
 
 
 Zelftesten
 
 
 920
 
 
 ‒ 789
 
 
 131
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 3.167
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 3.167
 
 
 
 
 
 Europees Universitair Instituut Florence (EUI)
 
 
 2.036
 
 
 0
 
 
 2.036
 
 
 
 
 United Nations University (UNU)
 
 
 1.131
 
 
 0
 
 
 1.131
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 531
 
 
 
 
 3.819
 
 
 
 
 4.350
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 15 Uitsplitsing verplichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 7.515.981
 
 
 
 
 368.523
 
 
 
 
 7.884.504
 
 
 
 
 
 
 waarvan garantieverplichtingen
 
 
 69.726
 
 
 132.500
 
 
 202.226
 
 
 
 
 
 waarvan overige verplichtingen
 
 
 7.446.255
 
 
 236.023
 
 
 7.682.278
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting 
 
 Verplichtingen
 Uitgaven
 Toelichting per instrument:
 Bekostiging
 Subsidies
 Opdrachten
 
 
 
 
 
 3.6
 Beleidsartikel 8. Internationaal beleid
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 16 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 8 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 23.002
 
 
 214
 
 
 23.216
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 22.573
 
 
 
 
 ‒ 1.054
 
 
 
 
 21.519
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 
 
 8.608
 
 
 
 
 ‒ 323
 
 
 
 
 8.285
 
 
 
 
 
 Stichting Ons Erfdeel
 
 
 185
 
 
 0
 
 
 185
 
 
 
 
 Stichting Nuffic
 
 
 1.060
 
 
 ‒ 52
 
 
 1.008
 
 
 
 
 Nationaal Agentschap Erasmus+ Onderwijs & Training
 
 
 4.339
 
 
 0
 
 
 4.339
 
 
 
 
 Internationalisering onderwijs
 
 
 1.136
 
 
 ‒ 136
 
 
 1.000
 
 
 
 
 Duitsland Instituut Amsterdam
 
 
 896
 
 
 ‒ 28
 
 
 868
 
 
 
 
 Netherlands house for Education and Research (Neth-ER)
 
 
 668
 
 
 0
 
 
 668
 
 
 
 
 Incidentele HGIS subsidies
 
 
 157
 
 
 ‒ 157
 
 
 0
 
 
 
 
 Overige incidentele subsidies
 
 
 167
 
 
 50
 
 
 217
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 4.034
 
 
 
 
 74
 
 
 
 
 4.108
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 4.034
 
 
 74
 
 
 4.108
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 9.451
 
 
 
 
 ‒ 805
 
 
 
 
 8.646
 
 
 
 
 
 Nederlandse Taalunie
 
 
 7.845
 
 
 ‒ 43
 
 
 7.802
 
 
 
 
 Stichting Nuffic
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Europa College Brugge
 
 
 34
 
 
 ‒ 4
 
 
 30
 
 
 
 
 Unesco
 
 
 57
 
 
 0
 
 
 57
 
 
 
 
 OESO CERI
 
 
 98
 
 
 ‒ 8
 
 
 90
 
 
 
 
 Fulbright Commission The Netherlands
 
 
 410
 
 
 0
 
 
 410
 
 
 
 
 EU-programma's en activiteiten
 
 
 22
 
 
 0
 
 
 22
 
 
 
 
 Overige bijdragen
 
 
 985
 
 
 ‒ 750
 
 
 235
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken
 
 
 
 
 480
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 480
 
 
 
 
 
 Vlaams-Nederlandshuis DeBuren (Hoofdstuk 5 BuZa)
 
 
 480
 
 
 0
 
 
 480
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 99
 
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting 
 
 Verplichtingen
 Uitgaven
 
 
 
 
 
 3.7
 Beleidsartikel 9. Arbeidsmarkt- en personeelsbeleid
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 17 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 9 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 212.119
 
 
 ‒ 9.656
 
 
 202.463
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 198.518
 
 
 
 
 ‒ 4.941
 
 
 
 
 193.577
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 37.680
 
 
 
 
 1.800
 
 
 
 
 39.480
 
 
 
 
 
 Tegemoetkoming kosten opleidingsscholen
 
 
 37.680
 
 
 1.800
 
 
 39.480
 
 
 
 
 Tekorten regios
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 
 
 154.042
 
 
 
 
 ‒ 7.454
 
 
 
 
 146.588
 
 
 
 
 
 Lerarenbeurs
 
 
 62.717
 
 
 0
 
 
 62.717
 
 
 
 
 Zij-instroom
 
 
 72.924
 
 
 ‒ 2.870
 
 
 70.054
 
 
 
 
 Wet Beroep leraar en Lerarenregister
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Aanpak lerarentekort
 
 
 14.249
 
 
 ‒ 3.844
 
 
 10.405
 
 
 
 
 Overige subsidies
 
 
 4.152
 
 
 ‒ 740
 
 
 3.412
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 3.103
 
 
 
 
 713
 
 
 
 
 3.816
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 3.103
 
 
 713
 
 
 3.816
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 
 
 
 
 3.693
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 3.693
 
 
 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 3.693
 
 
 0
 
 
 3.693
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 6.500
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 6.500
 
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting 
 
 Verplichtingen
 De verplichtingen worden per saldo met € 9,7 miljoen verlaagd, met name door een verlaging van het verplichtingenbudget voor de Subsidieregeling Onderwijspersoneel Opleiding tot Leraar met € 6,4 miljoen. Het verschil tussen verplichtingen- en uitgavenmutaties is € 4,7 miljoen. Dit wordt verklaard door de Subsidieregeling Onderwijsassistenten Opleiding tot Leraar, waarbij een subsidie voor vier jaar in een keer wordt verplicht.
 Uitgaven
 Toelichting per instrument:
 Subsidies
 De uitgaven voor het hoofdbudget zij-instroom worden met € 2,9 miljoen verlaagd. Dit komt door een verlaging van de uitgaven voor de Subsidieregeling Onderwijspersoneel Opleiding tot Leraar met € 1,7 miljoen en de Subsidieregeling instroom schoolleiders po van buiten met € 1,2 miljoen. Voor de opstart van de onderwijsregio's is vanuit het budget voor Aanpak Lerarentekort een subsidieregeling voor voorlopers opgesteld met een subsidieplafond van € 2,7 miljoen en daarnaast is voor de uitvoering van de activiteiten van de Realisatie Eenheid het budget Aanpak Lerarentekort met € 1,1 miljoen verlaagd en zijn deze middelen toegevoegd aan de budgetten Opdrachten (€ 0,8 miljoen) en APK (€ 0,3 miljoen) waaruit de activiteiten worden betaald. Het budget van Aanpak Lerarentekort wordt met € 1,8 miljoen verlaagd ten behoeve van een intensivering op Tegemoetkoming Kosten Opleidingsscholen.
 
 
 
 
 
 3.8
 Beleidsartikel 11. Studiefinanciering
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 18 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 11 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 6.676.369
 
 
 ‒ 695.000
 
 
 5.981.369
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 6.676.369
 
 
 
 
 ‒ 695.000
 
 
 
 
 5.981.369
 
 
 
 
 
 
 
 0
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdracht
 
 
 
 
 
 2.478.310
 
 
 
 
 15.000
 
 
 
 
 2.493.310
 
 
 
 
 
 
 Basisbeurs gift (R)
 
 
 
 
 400.742
 
 
 0
 
 
 400.742
 
 
 
 
 Aanvullende beurs gift (R)
 
 
 
 754.716
 
 
 ‒ 25.000
 
 
 729.716
 
 
 
 
 Reisvoorziening gift (R)
 
 
 
 993.732
 
 
 40.000
 
 
 1.033.732
 
 
 
 
 Maatregelen herinvoering basisbeurs (R)
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Tegemoetkoming (R)
 
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Studievoorschotvouchers (R)
 
 
 
 1.065
 
 
 0
 
 
 1.065
 
 
 
 
 Caribisch Nederland gift (R)
 
 
 
 3.101
 
 
 0
 
 
 3.101
 
 
 
 
 Overige uitgaven (R)
 
 
 
 324.954
 
 
 0
 
 
 324.954
 
 
 
 
 
 Leningen
 
 
 
 
 
 3.995.442
 
 
 
 
 ‒ 710.000
 
 
 
 
 3.285.442
 
 
 
 
 
 Basisbeurs prestatiebeurs (NR)
 
 
 
 396.192
 
 
 ‒ 40.000
 
 
 356.192
 
 
 
 
 Aanvullende beurs prestatiebeurs (NR)
 
 
 
 198.220
 
 
 ‒ 65.000
 
 
 133.220
 
 
 
 
 Reisvoorziening (NR)
 
 
 
 308.260
 
 
 ‒ 45.000
 
 
 263.260
 
 
 
 
 Maatregelen herinvoering basisbeurs (NR)
 
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Rentedragende lening (NR)
 
 
 
 2.769.186
 
 
 ‒ 500.000
 
 
 2.269.186
 
 
 
 
 
 Collegegeldkrediet (NR)
 
 
 
 
 296.377
 
 
 ‒ 60.000
 
 
 236.377
 
 
 
 
 Leven lang leren krediet (NR)
 
 
 
 25.917
 
 
 0
 
 
 25.917
 
 
 
 
 Overige uitgaven (NR)
 
 
 
 1.290
 
 
 0
 
 
 1.290
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 
 
 
 
 
 202.617
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 202.617
 
 
 
 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 
 
 202.617
 
 
 0
 
 
 202.617
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 
 1.400.270
 
 
 
 
 4.014
 
 
 
 
 1.404.284
 
 
 
 
 
 Ontvangsten (R)
 
 
 
 81.654
 
 
 4.014
 
 
 85.668
 
 
 
 
 
 Ontvangen rente (R)
 
 
 60.296
 
 
 0
 
 
 60.296
 
 
 
 
 
 Overige ontvangsten (R)
 
 
 20.867
 
 
 4.014
 
 
 24.881
 
 
 
 
 
 Ontvangsten Caribisch Nederland (R )
 
 
 491
 
 
 0
 
 
 491
 
 
 
 
 Ontvangsten (NR)
 
 
 1.318.616
 
 
 0
 
 
 1.318.616
 
 
 
 
 
 Terugontvangen lening (NR)
 
 
 1.318.616
 
 
 0
 
 
 1.318.616
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023" worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting 
 
 Toelichting per instrumenten (algemeen):
 Zowel voor de uitgaven als de ontvangsten wordt een onderscheid gemaakt tussen relevant en niet-relevant. Relevant betekent: relevant voor het uitgavenplafond. Uitgangspunt in de begrotingsregels is dat uitgaven die relevant zijn voor het EMU-saldo ook relevant zijn voor het uitgavenplafond. Zoals opgenomen in Miljoenennota 2022 is de behandeling van prestatiebeurzen voor het EMU-saldo veranderd door gewijzigde inzichten van Eurostat en daarmee het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
 De relevante uitgaven in deze begroting worden hoofdzakelijk gevormd door studiefinanciering die meteen als gift wordt toegekend en uitgekeerde prestatiebeurs die wordt omgezet in een gift. In deze suppletoire begroting van het Ministerie van OCW worden de prestatiebeursuitgaven als niet-relevant behandeld (zolang die nog niet zijn omgezet in een gift); in de weergave van het EMU-saldo worden zij wel als relevant weergegeven, middels een correctie op het EMU-saldo.
 Overige niet-relevante uitgaven zijn de rentedragende leningen. Deze uitgaven zijn niet-relevant voor het uitgavenplafond, maar worden wel meegerekend in de EMU-schuld. De relevante ontvangsten worden vooral gevormd door de ontvangen rente op leningen. De niet-relevante ontvangsten betreffen hoofdzakelijk aflossingen op de hoofdsom van de rentedragende leningen.
 Toelichting
 Uitgaven
 De totale uitgaven op Artikel 11 (Studiefinanciering) worden met € 695,0 miljoen naar beneden bijgesteld. De bijstelling voor inkomensoverdrachten wordt met € 15,0 miljoen naar boven bijgesteld. Het budget voor de leningen wordt met € 710 miljoen naar beneden bijgesteld. Hieronder wordt per instrument toegelicht hoe de bijstellingen tot stand zijn gekomen.
 Toelichting per instrument:
 Inkomensoverdrachten
 
 De relevante uitgaven worden met € 15,0 miljoen naar boven bijgesteld. Op de onderlinge posten zijn er verschillende bijstellingen, die bestaan uit de volgende elementen:
 
 
 –
 De basisbeurs wordt per saldo met € 0 miljoen bijgesteld. De omzetting van prestatiebeurs naar gift worden met 10,0 miljoen naar boven bijgesteld. Op de beurs die direct als gift wordt uitgekeerd vindt een bijstelling omlaag plaats van € 10,0 miljoen.
 
 
 –
 De aanvullende beurs wordt met € 25,0 miljoen verlaagd. Dit betreft een bijstelling omlaag van € 30,0 miljoen van de aanvullende beurs die direct als gift wordt uitgekeerd. De omzetting naar gift wordt met € 5,0 miljoen verhoogd.
 
 
 –
 De reisvoorziening wordt per saldo met € 40,0 miljoen verhoogd. Dit betreft een bijstelling omlaag van € 15,0 miljoen op de beurs die direct als gift wordt uitgekeerd. Daarnaast is er sprake van een opwaartse bijstelling van € 10,0 miljoen op de omzettingen van prestatiebeurs in gift en een opwaartse bijstelling van € 45,0 miljoen voor de bijdrage studerenden aan OV.
 
 
 
 Leningen
 
 De niet-relevante uitgaven worden per saldo met € 710,0 miljoen verlaagd. De niet-relevante uitgaven aan de prestatiebeurzen en leningen zijn geraamd in prijspeil 2023. De niet-relevante LPO uitkering over het lopende jaar 2023, totaal € 386,2 miljoen, is daardoor extra en valt vrij in deze suppletoire begroting. Dit verklaart deels de hoge bijstelling op niet-relevante uitgaven van in totaal € 710,0 miljoen. De bijstelling (inclusief de LPO-uitkering) bestaat uit de volgende onderdelen:
 
 
 –
 De niet-relevante uitgaven aan de basisbeurs worden per saldo met € 40,0 miljoen bijgesteld. De toekenningen prestatiebeurs worden omlaag bijgesteld met € 30,0 miljoen als gevolg van de reeds bekende realisatie. Tevens bevat deze post de tegenboeking van de relevante omzettingen van prestatiebeurs in gift van € - 10,0 miljoen.
 
 
 –
 De niet-relevante uitgaven aanvullende beurs zijn per saldo met € 65,0 miljoen naar beneden bijgesteld. Dit betreft een neerwaartse bijstelling van € 60,0 miljoen op de toekenningen prestatiebeurs. Daarnaast bevat deze post de tegenboeking van de relevante omzettingen van de prestatiebeurs in gift van € -5,0 miljoen.
 
 
 –
 De niet-relevante uitgaven aan de reisvoorziening worden per saldo met € 45,0 miljoen naar beneden bijgesteld. Het betreft enerzijds een verlaging van de reisvoorziening met € 35,0 miljoen omdat er minder reisvoorziening aan studenten is toegekend dan is geraamd. Deze post bevat anderzijds de tegenboeking van de relevante post omzettingen naar gift van € 10,0 miljoen.
 
 
 –
 De niet-relevante uitgaven op de post rentedragende lening zijn naar beneden bijgesteld met € 500,0 miljoen. Uit de realisatiegegevens tot en met juli 2023 blijkt dat de uitgaven aan de rentedragende lening lager zijn dan eerder geraamd. De niet-relevante uitgaven aan het collegegeldkrediet zijn verlaagd met € 60,0 miljoen als gevolg van de reeds bekende realisatie.
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 Het budget voor de Dienst Uitvoering Onderwijs blijft ongewijzigd.
 Ontvangsten
 De relevante ontvangsten worden omhoog bijgesteld met € 4,0 miljoen. Dit is het gevolg van een bijstelling op de DUO ontvangsten. Deze post is met € 4,0 miljoen opwaarts bijgesteld vanwege het vrijvallen van meerdere balansposten.
 
 
 
 
 
 3.9
 Beleidsartikel 12. Tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 19 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 12 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 77.935
 
 
 ‒ 5.000
 
 
 72.935
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 77.935
 
 
 
 
 ‒ 5.000
 
 
 
 
 72.935
 
 
 
 
 
 
 0
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Inkomensoverdracht
 
 
 
 
 75.013
 
 
 
 
 ‒ 5.000
 
 
 
 
 70.013
 
 
 
 
 
 Minderjarige deelnemers bol (R )
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Tegemoetkoming lerarenopleiding (tlo) (R)
 
 
 3.985
 
 
 0
 
 
 3.985
 
 
 
 
 Deeltijd vo (R)
 
 
 1.964
 
 
 0
 
 
 1.964
 
 
 
 
 Volwassenenonderwijs (vavo) (R)
 
 
 5.664
 
 
 0
 
 
 5.664
 
 
 
 
 Meerderjarige scholieren vo (R)
 
 
 59.758
 
 
 ‒ 5.000
 
 
 54.758
 
 
 
 
 Meerderjarige scholieren vso (R)
 
 
 3.642
 
 
 0
 
 
 3.642
 
 
 
 
 
 Leningen
 
 
 
 
 14
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 14
 
 
 
 
 
 STOEB/ALR (NR)
 
 
 14
 
 
 0
 
 
 14
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 
 
 
 
 2.908
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 2.908
 
 
 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 2.908
 
 
 0
 
 
 2.908
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 2.180
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 2.180
 
 
 
 
 
 Minderjarige deelnemers bol (R)
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Tegemoetkoming lerarenopleiding en deeltijd vo (R)
 
 
 290
 
 
 0
 
 
 290
 
 
 
 
 Meerderjarige scholieren v(s)o en vavo (R)
 
 
 1.890
 
 
 0
 
 
 1.890
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven.
 
 
 Toelichting
 
 Uitgaven
 De uitgaven aan de WTOS worden per saldo met € 5,0 miljoen naar beneden bijgesteld.
 Toelichting per instrument:
 Inkomensoverdracht
 De uitgaven aan het onderdeel meerderjarige scholieren vo worden met € 5,0 miljoen verlaagd. Deze bijstelling is gedaan op basis van de reeds gerealiseerde uitgaven.
 Bijdrage aan agentschappen
 Het budget voor de Dienst Uitvoering Onderwijs blijft ongewijzigd.
 Ontvangsten
 Het ontvangstenbudget blijft ongewijzigd.
 
 
 
 
 
 3.10
 Beleidsartikel 13. Lesgelden
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 20 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 13 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 16.448
 
 
 0
 
 
 16.448
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 16.448
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 16.448
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 
 
 
 
 16.448
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 16.448
 
 
 
 
 
 Dienst Uitvoering Onderwijs
 
 
 16.448
 
 
 0
 
 
 16.448
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 251.725
 
 
 
 
 ‒ 15.000
 
 
 
 
 236.725
 
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven.
 
 
 Toelichting
 
 Bijdrage aan agentschappen
 Het budget voor de Dienst Uitvoering Onderwijs blijft ongewijzigd.
 Ontvangsten
 De ontvangsten worden met € 15,0 miljoen verlaagd. Deze bijstelling is gedaan op basis van de reeds gerealiseerde ontvangsten.
 
 
 
 
 
 3.11
 Beleidsartikel 14. Cultuur
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 21 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 14 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 829.090
 
 
 ‒ 27.667
 
 
 801.423
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 1.339.400
 
 
 
 
 ‒ 39.098
 
 
 
 
 1.300.302
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 1.047.486
 
 
 
 
 ‒ 22.651
 
 
 
 
 1.024.835
 
 
 
 
 
 Culturele basisinfrastructuur vierjaarlijkse instellingen
 
 
 246.170
 
 
 ‒ 3.622
 
 
 242.548
 
 
 
 
 Culturele basisinfrastructuur vierjaarlijkse fondsen
 
 
 278.538
 
 
 ‒ 300
 
 
 278.238
 
 
 
 
 Huisvesting erfgoed
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Beheer en onderhoud collecties erfgoed
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Museale instellingen met een wettelijke taak
 
 
 249.509
 
 
 0
 
 
 249.509
 
 
 
 
 Stelseltaken openbare bibliotheekvoorzieningen
 
 
 39.038
 
 
 ‒ 1.652
 
 
 37.386
 
 
 
 
 Digitale openbare bibliotheek
 
 
 18.599
 
 
 0
 
 
 18.599
 
 
 
 
 Bibliotheekvoorziening leesgehandicapten
 
 
 13.903
 
 
 0
 
 
 13.903
 
 
 
 
 Monumentenzorg
 
 
 161.558
 
 
 ‒ 15.010
 
 
 146.548
 
 
 
 
 Archieven incl. Regionale Historische Centra
 
 
 33.445
 
 
 ‒ 2.067
 
 
 31.378
 
 
 
 
 Flankerend beleid huisvesting
 
 
 6.725
 
 
 0
 
 
 6.725
 
 
 
 
 Cultuureducatie met Kwaliteit
 
 
 1
 
 
 0
 
 
 1
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 
 
 147.009
 
 
 
 
 ‒ 10.430
 
 
 
 
 136.579
 
 
 
 
 
 Verbreden inzet cultuur
 
 
 23.787
 
 
 0
 
 
 23.787
 
 
 
 
 Internationaal cultuurbeleid (incl. HGIS)
 
 
 13.411
 
 
 212
 
 
 13.623
 
 
 
 
 Programma leesbevordering
 
 
 34.653
 
 
 ‒ 11.617
 
 
 23.036
 
 
 
 
 Creatieve Industrie
 
 
 1.768
 
 
 140
 
 
 1.908
 
 
 
 
 Monumentenzorg
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Erfgoed en fysieke leefomgeving
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Specifiek cultuurbeleid
 
 
 69.918
 
 
 670
 
 
 70.588
 
 
 
 
 Subsidies Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
 
 
 3.472
 
 
 165
 
 
 3.637
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 29.524
 
 
 
 
 ‒ 3.458
 
 
 
 
 26.066
 
 
 
 
 
 Beleidsonderzoek, evaluaties en kennisbasis
 
 
 2.093
 
 
 ‒ 132
 
 
 1.961
 
 
 
 
 Monumentenzorg
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Archeologie
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Opdrachten Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
 
 
 15.398
 
 
 ‒ 2.263
 
 
 13.135
 
 
 
 
 Overige opdrachten
 
 
 12.033
 
 
 ‒ 1.063
 
 
 10.970
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 
 
 
 
 59.561
 
 
 
 
 1.528
 
 
 
 
 61.089
 
 
 
 
 
 Nationaal Archief
 
 
 59.561
 
 
 1.528
 
 
 61.089
 
 
 
 
 
 Bijdragen aan medeoverheden
 
 
 
 
 53.831
 
 
 
 
 ‒ 4.095
 
 
 
 
 49.736
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 1.989
 
 
 
 
 8
 
 
 
 
 1.997
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 10.176
 
 
 
 
 8.533
 
 
 
 
 18.709
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 22 Uitsplitsing verplichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 829.090
 
 
 
 
 ‒ 27.667
 
 
 
 
 801.423
 
 
 
 
 
 
 waarvan garantieverplichtingen
 
 
 32.548
 
 
 ‒ 71.042
 
 
 ‒ 38.494
 
 
 
 
 
 waarvan overige verplichtingen
 
 
 796.542
 
 
 43.375
 
 
 839.917
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting 
 
 Verplichtingen
 De totale verplichtingenraming wordt verhoogd met € 43,4 miljoen. Het verschil tussen de verhoging van de verplichtingenraming en de verlaging van de uitgavenraming is € 82,5 miljoen. De garantieverplichtingen zijn ongewijzigd. Het grootste deel van het verschil van de wijzigingen bij de verplichtingenraming ten opzichte van de kasraming bestaat uit een verhoging van de verplichtingenraming om zeker te zijn dat er voldoende ruimte is voor het aangaan van de verplichtingen voor de monumentenzorg. Daarnaast bestaat het verschil uit verplichtingen die worden aangegaan waaraan betalingen in een later jaar zijn verbonden, met name bij de museale instellingen met een wettelijke taak, leesbevordering en bij de bijdragen aan medeoverheden.
 Uitgaven
 Toelichting per instrument:
 Bekostiging
 De uitgavenraming wordt met € 22,7 miljoen verlaagd. Het grootste deel hiervan wordt veroorzaakt door een overboeking van de middelen voor monumentenzorg € 15,0 miljoen naar het financiële instrument bijdragen aan medeoverheden. In 2023 is eenmalig extra budget beschikbaar gesteld om een aantal urgente restauraties van grote monumenten te kunnen ondersteunen, deze middelen worden via het Provinciefonds besteed. Daarnaast zijn er meevallers die veroorzaakt zijn door loon- en prijsbijstellingen over incidentele middelen die niet konden meelopen in de reguliere bekostiging.
 Subsidies
 De uitgavenraming wordt met € 10,4 miljoen verlaagd. Het grootste deel hiervan wordt veroorzaakt door middelen voor de bibliotheken op school voor leesbevordering die niet meer in 2023 tot betaling konden komen.
 Bijdragen aan medeoverheden
 De uitgavenraming wordt met € 4,1 miljoen verlaagd. De belangrijkste reden voor deze verlaging zijn overboekingen aan het Provinciefonds en Gemeentefonds in het kader van de Erfgoed Deal. Daarnaast wordt er ten laste van dit financiële instrument € 15,0 miljoen overgeboekt naar het Provinciefonds en beschikbaar gesteld aan de provincies Flevoland, Noord-Brabant, Noord-Holland, Overijssel en Groningen om een aantal urgente restauraties van grote monumenten te kunnen ondersteunen. Deze € 15,0 miljoen wordt tegelijkertijd overgeboekt vanuit het financiële instrument bekostiging, zodat deze € 15,0 miljoen per saldo wegvalt in het totaal van de mutaties bij het financiële instrument bijdrage aan medeoverheden.
 Ontvangsten
 De ontvangstenraming wordt verhoogd met € 8,5 miljoen. Deze verhoging bestaat uit desalderingen ten laste van het Museaal aankoopfonds voor kunstaankopen (€ 1,8 miljoen) en een onttrekking van middelen aan de balanspost van het Nationaal Archief (€ 6,7 miljoen).
 
 
 
 
 
 3.12
 Beleidsartikel 15. Media
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 23 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 15 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 1.329.691
 
 
 ‒ 2.230
 
 
 1.327.461
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 1.242.667
 
 
 
 
 ‒ 2.230
 
 
 
 
 1.240.437
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 1.203.300
 
 
 
 
 325
 
 
 
 
 1.203.625
 
 
 
 
 
 Landelijke publieke omroep
 
 
 957.048
 
 
 0
 
 
 957.048
 
 
 
 
 Regionale omroep
 
 
 178.968
 
 
 0
 
 
 178.968
 
 
 
 
 Stichting Omroep Muziek
 
 
 19.978
 
 
 0
 
 
 19.978
 
 
 
 
 Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid (NIBG)
 
 
 32.420
 
 
 ‒ 328
 
 
 32.092
 
 
 
 
 Stimuleringsfonds voor de Journalistiek
 
 
 3.022
 
 
 59
 
 
 3.081
 
 
 
 
 Co-productiefonds Binnenlandse Omroep (CoBO)
 
 
 5.522
 
 
 0
 
 
 5.522
 
 
 
 
 Mediawijsheid Expertisecentrum (Bewust mediagebruik)
 
 
 1.830
 
 
 0
 
 
 1.830
 
 
 
 
 Stichting Nederlandse Lokale Publieke Omroepen (NLPO)
 
 
 1.890
 
 
 0
 
 
 1.890
 
 
 
 
 Dotatie/onttrekking Algemene Mediareserve
 
 
 1.766
 
 
 917
 
 
 2.683
 
 
 
 
 Overige bekostiging media
 
 
 856
 
 
 ‒ 323
 
 
 533
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 
 
 30.832
 
 
 
 
 ‒ 2.170
 
 
 
 
 28.662
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 6.380
 
 
 ‒ 1.465
 
 
 4.915
 
 
 
 
 Steunfonds Lokale Informatievoorziening
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Werk aan Uitvoering
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Onderzoeksjournalistiek
 
 
 9.938
 
 
 59
 
 
 9.997
 
 
 
 
 Lokale journalistiek
 
 
 14.514
 
 
 ‒ 764
 
 
 13.750
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 1.345
 
 
 
 
 ‒ 385
 
 
 
 
 960
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 1.345
 
 
 ‒ 385
 
 
 960
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan ZBO's/RWT's
 
 
 
 
 7.111
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 7.111
 
 
 
 
 
 Commissariaat voor de Media
 
 
 7.111
 
 
 0
 
 
 7.111
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 79
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 79
 
 
 
 
 
 European Audiovisual Observatory
 
 
 79
 
 
 0
 
 
 79
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 174.515
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 174.515
 
 
 
 
 
 Overige ontvangsten
 
 
 174.515
 
 
 0
 
 
 174.515
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting 
 
 Verplichtingen
 De verplichtingenmutatie is gelijk is aan de uitgavenmutatie.
 Uitgaven
 De uitgaven worden met 2,2 miljoen verlaagd.
 Toelichting per instrument:
 Subsidies
 Het instrument subsidies wordt per saldo verlaagd met € 2,2 miljoen. De verlaging wordt veroorzaakt door niet besteedde middelen uit diverse posten onder het instrument subsidies vrij te laten vallen.
 Opdrachten
 Het instrument Opdrachten wordt per saldo verlaagd met € 0,4 miljoen. De verlaging is het gevolg van een overboeking van € 0,2 miljoen naar het budget voor het Adviescollege NPO en een overboeking van € 0,2 miljoen naar het instrument Subsidies ten behoeve van Lokale journalistiek. Deze uitgaven zijn gerealiseerd onder het instrument subsidies en niet onder het instrument opdrachten.
 Ontvangsten
 De raming van de Ster-inkomsten wordt zoals gebruikelijk bij de 2e Suppletoire Begroting niet aangepast. Bij Jaarverslag en Slotwet worden de ontvangsten aangepast aan de hand van de definitieve realisatie over het afgelopen jaar. De mediabegrotingsbrief bevat wel een update van de verwachte afdracht.
 
 
 
 
 
 3.13
 Beleidsartikel 16. Onderzoek en wetenschapsbeleid
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 24 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 16 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 1.987.335
 
 
 21.089
 
 
 2.008.424
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 1.687.724
 
 
 
 
 8.181
 
 
 
 
 1.695.905
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 1.409.617
 
 
 
 
 27.410
 
 
 
 
 1.437.027
 
 
 
 
 
 NWO
 
 
 565.544
 
 
 2.250
 
 
 567.794
 
 
 
 
 KNAW
 
 
 106.152
 
 
 819
 
 
 106.971
 
 
 
 
 KB
 
 
 60.756
 
 
 108
 
 
 60.864
 
 
 
 
 NWO Talentenontwikkeling
 
 
 175.486
 
 
 0
 
 
 175.486
 
 
 
 
 NWO TTW
 
 
 8.463
 
 
 0
 
 
 8.463
 
 
 
 
 NWO Grootschalige researchinfrastructuur
 
 
 58.586
 
 
 0
 
 
 58.586
 
 
 
 
 NWO Praktijkgericht Onderzoek
 
 
 60380
 
 
 0
 
 
 60.380
 
 
 
 
 Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek
 
 
 39.441
 
 
 5.526
 
 
 44.967
 
 
 
 
 Poolonderzoek
 
 
 3.329
 
 
 0
 
 
 3.329
 
 
 
 
 Caribisch Nederland
 
 
 2.644
 
 
 0
 
 
 2.644
 
 
 
 
 NWO NWA
 
 
 143.141
 
 
 12.085
 
 
 155.226
 
 
 
 
 NWO Fonds onderzoek en wetenschap
 
 
 168.827
 
 
 2.972
 
 
 171.799
 
 
 
 
 NWO Praktijk onderzoek en wetenschap
 
 
 16.868
 
 
 3.650
 
 
 20.518
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 
 
 70.280
 
 
 
 
 ‒ 13.528
 
 
 
 
 56.752
 
 
 
 
 
 Stichting NLBIF
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Naturalis Biodiversity Center
 
 
 8.509
 
 
 0
 
 
 8.509
 
 
 
 
 BPRC
 
 
 11.989
 
 
 0
 
 
 11.989
 
 
 
 
 NCWT/NEMO
 
 
 4.186
 
 
 0
 
 
 4.186
 
 
 
 
 STT
 
 
 254
 
 
 0
 
 
 254
 
 
 
 
 Stichting AAP
 
 
 1.192
 
 
 0
 
 
 1.192
 
 
 
 
 Nationale coördinatie
 
 
 5.022
 
 
 ‒ 2.666
 
 
 2.356
 
 
 
 
 Subsidie Fonds onderzoek en wetenschap
 
 
 3.268
 
 
 ‒ 2.868
 
 
 400
 
 
 
 
 Nationaal Groeifonds
 
 
 35.860
 
 
 ‒ 7.994
 
 
 27.866
 
 
 
 
 Delta Climate Center
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 9.584
 
 
 
 
 ‒ 3.408
 
 
 
 
 6.176
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 897
 
 
 2.740
 
 
 3.637
 
 
 
 
 Opdrachten Fonds onderzoek en wetenschap
 
 
 8.687
 
 
 ‒ 6.148
 
 
 2.539
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan agentschappen
 
 
 
 
 82.799
 
 
 
 
 ‒ 2.181
 
 
 
 
 80.618
 
 
 
 
 
 Rijksdienst voor Ondernemend Nederland
 
 
 964
 
 
 0
 
 
 964
 
 
 
 
 RVO Fonds onderzoek en wetenschap
 
 
 81.835
 
 
 ‒ 2.181
 
 
 79.654
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan (inter)nationale organisaties
 
 
 
 
 115.444
 
 
 
 
 ‒ 112
 
 
 
 
 115.332
 
 
 
 
 
 EMBC
 
 
 1.241
 
 
 0
 
 
 1.241
 
 
 
 
 EMBL
 
 
 6.539
 
 
 0
 
 
 6.539
 
 
 
 
 ESA
 
 
 35.338
 
 
 0
 
 
 35.338
 
 
 
 
 CERN
 
 
 61.410
 
 
 0
 
 
 61.410
 
 
 
 
 ESO
 
 
 10.804
 
 
 0
 
 
 10.804
 
 
 
 
 NTU/INL
 
 
 112
 
 
 ‒ 112
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 1.501
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 1.501
 
 
 
 
 
 
 
 Tabel 25 Uitsplitsing verplichtingen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 1.987.335
 
 
 
 
 21.089
 
 
 
 
 2.008.424
 
 
 
 
 
 
 waarvan garantieverplichtingen
 
 
 0
 
 
 ‒ 1.195
 
 
 ‒ 1.195
 
 
 
 
 
 waarvan overige verplichtingen
 
 
 1.987.335
 
 
 22.284
 
 
 2.009.619
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties Tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting 
 
 Verplichtingen
 
 De overige verplichtingen worden met € 22,3 miljoen verhoogd. Het verschil tussen deze verplichtingen- en de uitgavenmutaties à € 14,1 miljoen wordt veroorzaakt door verplichtingenmutaties zonder kaseffect. Het gaat om:
 
 
 –
 Bijstellen van de verplichting ten behoeve van NWO Nationale Wetenschapsagenda voor € 3,0 miljoen.
 
 
 –
 Bijstellen van de verplichting ten behoeve van NWO (bekostiging) voor € 4,0 miljoen vanwege het verplichten van de loon- en prijsbijstellingstranche 2023 voor 2024.
 
 
 –
 Bijstellen van de verplichting ten behoeve van KNAW voor € 7,1 miljoen vanwege het verplichten van de loon- en prijsbijstellingstranche 2023 voor 2024
 
 
 
 Uitgaven
 Toelichting per instrument:
 Bekostiging
 Het budget wordt per saldo met € 27,4 miljoen verhoogd. Deze verhoging is vooral het gevolg van diverse overboekingen van andere begrotingsartikelen of begrotingshoofdstukken naar Artikel 16 (Onderzoek en wetenschapsbeleid). Het betreft bijvoorbeeld bijdragen aan en financiering van onderzoeken en calls via NWO, met name voor de NWA en het NRO.
 Subsidies
 Het budget wordt per saldo met € 13,5 miljoen verlaagd. Deze verlaging is vooral het gevolg van overlopende verplichtingen binnen Groeifondsprojecten, in totaal € 8,2 miljoen, en een per saldo meevaller op subsidies van € 1,4 miljoen. Daarnaast waren er technische verschuivingen van subsidies naar bekostiging en opdrachten, bij nadere invulling van de uitgaven blijkt dat deze toch via een ander begrotingsinstrument worden besteed.
 
 
 
 
 
 3.14
 Beleidsartikel 25. Emancipatie
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 26 Budgettaire gevolgen van beleid, beleidsartikel 25 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 16.098
 
 
 ‒ 1.835
 
 
 14.263
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 25.838
 
 
 
 
 ‒ 4.935
 
 
 
 
 20.903
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Bekostiging
 
 
 
 
 13.263
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 13.263
 
 
 
 
 
 Kennisinfrastructuur: Gender- en lhbti- gelijkheid
 
 
 13.263
 
 
 0
 
 
 13.263
 
 
 
 
 
 Subsidies (regelingen)
 
 
 
 
 8.220
 
 
 
 
 ‒ 2.940
 
 
 
 
 5.280
 
 
 
 
 
 Gender- en lhbti- gelijkheid 2022-2027
 
 
 8.220
 
 
 ‒ 2.940
 
 
 5.280
 
 
 
 
 
 Opdrachten
 
 
 
 
 3.474
 
 
 
 
 ‒ 1.133
 
 
 
 
 2.341
 
 
 
 
 
 
 Bijdrage aan medeoverheden
 
 
 
 
 881
 
 
 
 
 ‒ 862
 
 
 
 
 19
 
 
 
 
 
 Gemeentefonds gender- en lhbti- gelijkheid
 
 
 881
 
 
 ‒ 862
 
 
 19
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting
 
 Verplichtingen
 De verplichtingen worden per saldo met € 1,8 miljoen verlaagd.
 Uitgaven
 De uitgaven worden per saldo met € 4,9 miljoen verlaagd.
 Toelichting per instrument:
 Subsidies
 Het budget wordt per saldo met € 2,9 miljoen verlaagd. Dit komt voornamelijk door een meevaller van € 3,1 miljoen op de 'Tegemoetkoming wet wijziging geregistreerd geslacht'. De aanvraagperiode voor de tegemoetkoming is op 18 oktober 2023 afgesloten.
 Opdrachten
 Het budget voor opdrachten wordt per saldo met €1,1 miljoen verlaagd.
 Bijdrage Medeoverheden
 De middelen op dit instrument worden met € 0,9 miljoen verlaagd. Deze middelen worden voor de programma's 'Regenboogsteden' en «Veilige Steden» naar het gemeentefonds overgeboekt.
 
 
 
 
 
 
 4
 De niet-beleidsartikelen
 
 
 
 4.1
 Nog onverdeeld
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 27 Budgettaire gevolgen van beleid, artikel 91 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Loonbijstelling
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 waarvan programma
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 waarvan apparaat
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Prijsbijstelling
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 waarvan programma
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 waarvan apparaat
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 Onvoorzien
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven.
 
 
 
 
 4.2
 Apparaat Kerndepartement
 
 
 
 Budgettaire gevolgen van beleid
 
 
 Tabel 28 Budgettaire gevolgen van beleid, artikel 95 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) (1)
 
 
 Mutaties 2e suppletoire begroting (2)
 
 
 Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 Verplichtingen
 
 
 383.580
 
 
 ‒ 7.615
 
 
 375.965
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Uitgaven
 
 
 
 
 383.580
 
 
 
 
 ‒ 7.615
 
 
 
 
 375.965
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Personele uitgaven
 
 
 322.053
 
 
 ‒ 7.958
 
 
 314.095
 
 
 
 
 
 waarvan eigen personeel
 
 
 309.336
 
 
 ‒ 21.077
 
 
 288.259
 
 
 
 
 
 waarvan externe inhuur
 
 
 8.195
 
 
 13.119
 
 
 21.314
 
 
 
 
 
 waarvan overige personele uitgaven
 
 
 4.522
 
 
 0
 
 
 4.522
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Materiële uitgaven
 
 
 61.527
 
 
 ‒ 1.565
 
 
 59.962
 
 
 
 
 
 waarvan ICT
 
 
 7.718
 
 
 13.958
 
 
 21.676
 
 
 
 
 
 waarvan bijdrage aan SSO's
 
 
 24.411
 
 
 ‒ 161
 
 
 24.250
 
 
 
 
 
 waarvan overige materiële uitgaven
 
 
 29.398
 
 
 ‒ 15.362
 
 
 14.036
 
 
 
 
 Begrotingsreserve schatkistbankieren
 
 
 0
 
 
 1.908
 
 
 1.908
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Ontvangsten
 
 
 
 
 567
 
 
 
 
 1.908
 
 
 
 
 2.475
 
 
 
 
 
 
 In de kolom «Mutaties tweede suppletoire begroting 2023» worden de mutaties ten opzichte van de «Stand eerste suppletoire begroting 2023» weergegeven. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
 
 
 Toelichting 
 
 Uitgaven
 Toelichting per instrument:
 Personele uitgaven
 
 Het budget wordt per saldo met € 8,0 miljoen verlaagd. De verlaging wordt voornamelijk veroorzaakt door:
 
 
 –
 meevaller (-/- € 12,1 miljoen): Deze (incidentele) meevaller wordt vooral veroorzaakt door de voor de uitvoering van het Coalitieakkoord gereserveerde middelen. Door de krappe arbeidsmarkt én door de gefaseerde aanname van personeel ontstaat voor dit jaar deze meevaller.
 
 
 –
 een aantal interne overboekingen (+/+ € 2,5 miljoen): het betreft hier voornamelijk overboekingen van programmageld voor onder andere extra capaciteit bij de RCE voor advies en uitvoering van het werkproces versterking erfgoed;
 
 
 –
 overboekingen tussen departementen(+/+ € 2,1 miljoen) zoals de jaarlijkse bijdrage van EZK aan de AWTI;
 
 
 –
 diverse openstaande verplichtingen (-/- € 0,4 miljoen): enkele programma’s en projecten hebben vertraging opgelopen, onder andere door krapte op de arbeidsmarkt en door vertraagde besluitvorming;
 
 
 
 Materiële uitgaven
 Het budget wordt per saldo met € 1,6 miljoen verlaagd. Dit wordt veroorzaakt door openstaande verplichtingen (-/- € 1,6 miljoen). Enkele programma’s en projecten hebben vertraging opgelopen, onder andere door krapte op de arbeidsmarkt en door vertraagde besluitvorming.
 Begrotingsreserve schatkistbankieren
 Het budget voor Begrotingsreserve schatkistbankieren wordt met € 1,9 miljoen verhoogd.
 Het ministerie van OCW staat garant voor onderwijsinstellingen die bij de Staat lenen (schatkistbankieren). Voor het risico dat het ministerie hierdoor loopt, ontvangt het ministerie van OCW een vergoeding (risicopremie). Deze premie wordt (via een desaldering) toegevoegd aan de Begrotingsreserve schatkistbankieren.
 Ontvangsten
 Het budget wordt met € 1,9 miljoen verhoogd. Zie hiervoor de toelichting bij de Begrotingsreserve schatkistbankieren.
 
 
 
 
 
 
 5
 Agentschappen
 
 
 
 5.1
 Agentschap DUO
 
 In deze paragraaf is de 2e suppletoire begroting opgenomen van de Dienst Uitvoering Onderwijs. De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) is de uitvoeringsorganisatie van de Rijksoverheid voor het onderwijs. DUO levert producten en diensten op het terrein van bekostiging van instellingen, financiering van studenten, informatievoorziening alsmede diensten gericht op de verbetering van de verbinding tussen beleid en uitvoering. Daarnaast verricht DUO werkzaamheden voor overige departementen en derden.
 
 Tabel 29 Exploitatieoverzicht baten-lastenagentschap DUO (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (1) Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen)
 
 
 (2) Mutaties 2e suppletoire begroting
 
 
 Totaal geraamd (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 
 
 
 Baten
 
 
 
 
 
 
 
 
 - Omzet
 
 
 415.189
 
 
 59.599
 
 
 474.788
 
 
 
 
 
 waarvan omzet moederdepartement
 
 
 
 333.086
 
 
 46.675
 
 
 379.761
 
 
 
 
 
 waarvan omzet overige departementen
 
 
 
 76.375
 
 
 12.598
 
 
 88.973
 
 
 
 
 
 waarvan omzet derden
 
 
 
 5.728
 
 
 326
 
 
 6.054
 
 
 
 
 Rentebaten
 
 
 0
 
 
 1.200
 
 
 1.200
 
 
 
 
 Vrijval voorzieningen
 
 
 0
 
 
 ‒
 
 
 0
 
 
 
 
 Bijzondere baten
 
 
 0
 
 
 ‒
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Totaal baten
 
 
 
 
 415.189
 
 
 
 
 60.799
 
 
 
 
 475.988
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Lasten
 
 
 
 
 
 
 
 
 Apparaatskosten
 
 
 380.477
 
 
 64.717
 
 
 445.195
 
 
 
 
 - Personele kosten
 
 
 271.568
 
 
 41.312
 
 
 312.880
 
 
 
 
 
 waarvan eigen personeel
 
 
 
 224.189
 
 
 1.472
 
 
 225.661
 
 
 
 
 
 waarvan inhuur externen
 
 
 
 39.061
 
 
 28.990
 
 
 68.051
 
 
 
 
 
 waarvan overige personele kosten
 
 
 
 8.317
 
 
 10.851
 
 
 19.168
 
 
 
 
 - Materiële kosten
 
 
 108.910
 
 
 23.405
 
 
 132.314
 
 
 
 
 
 waarvan apparaat ICT
 
 
 
 29.818
 
 
 13.827
 
 
 43.645
 
 
 
 
 
 waarvan bijdrage aan SSO's
 
 
 
 26.876
 
 
 1.994
 
 
 28.870
 
 
 
 
 
 waarvan overige materiële kosten
 
 
 
 52.215
 
 
 7.584
 
 
 59.799
 
 
 
 
 Rentelasten
 
 
 100
 
 
 523
 
 
 623
 
 
 
 
 Afschrijvingskosten
 
 
 33.012
 
 
 2.059
 
 
 35.071
 
 
 
 
 - Materieel
 
 
 13.000
 
 
 1.468
 
 
 14.468
 
 
 
 
 
 waarvan apparaat ICT
 
 
 
 12.500
 
 
 1.468
 
 
 13.968
 
 
 
 
 
 waarvan overige materiële afschrijvingskosten
 
 
 
 500
 
 
 ‒
 
 
 500
 
 
 
 
 - Immaterieel
 
 
 20.012
 
 
 591
 
 
 20.603
 
 
 
 
 Overige lasten
 
 
 1.500
 
 
 ‒
 
 
 1.500
 
 
 
 
 
 waarvan dotaties voorzieningen
 
 
 1.500
 
 
 ‒
 
 
 1.500
 
 
 
 
 
 waarvan bijzondere lasten
 
 
 0
 
 
 ‒
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Totaal lasten
 
 
 
 
 415.089
 
 
 
 
 67.299
 
 
 
 
 482.388
 
 
 
 
 
 
 Saldo van baten en lasten gewone bedrijfsuitoefening
 
 
 
 
 100
 
 
 
 
 ‒
 
 
 
 
 100
 
 
 
 
 
 Agentschapsdeel Vpb-lasten
 
 
 100
 
 
 ‒
 
 
 100
 
 
 
 
 
 Saldo van baten en lasten
 
 
 
 
 0
 
 
 
 
 ‒ 6.500
 
 
 
 
 ‒ 6.500
 
 
 
 
 
 
 Toelichting
 De baten in de 2e suppletoire begroting stijgen met van € 60,8 miljoen ten opzichte van de 1e suppletoire begroting. De lasten in de 2e suppletoire begroting stijgen met € 67,3 miljoen ten opzichte de 1e suppletoire begroting. Per saldo wordt derhalve een negatief resultaat van € 6,5 miljoen verwacht. Dit negatieve resultaat wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door twee exogene oorzaken. Dit betreft enerzijds de vernieuwde IKB-regeling effectief per 1 januari 2023 zoals opgenomen in het Onderhandelingsresultaat voor CAO Rijk 2022-2024. Dit resulteert in ingeschatte additionele overige personele kosten van € 3,8 miljoen uit hoofde van gespaarde IKB-uren welke worden toegevoegd aan de verlofverplichting. Anderzijds geldt dat er sprake is van bovenmatige stijging van de huisvestingskosten van €2,5 miljoen. Dit betreffen specifiek de huur- en energiekosten welke bij DUO in rekening worden gebracht voor diverse locaties. Het restant van € 0,2 miljoen heeft diverse oorzaken van beperkte omvang.
 Baten
 Omzet moederdepartement
 De omzet moederdepartement is € 46,7 miljoen hoger dan in de 1e suppletoire begroting. Dit wordt verklaard door bijstellingen in de (basis)dienstverlening gesaldeerd met een technische correctie van de toegekende loon- en prijsbijstellingen welke per saldo € 23,4 miljoen bedraagt. De bijstellingen in de dienstverlening betreffen onder andere additionele activiteiten in het kader van Werk aan Uitvoering, examens en de regeling kwijtschelden schulden gedupeerden kinderopvangtoeslag. Een deel van de toegekende loon- en prijsbijstellingen is doorgeschoven naar het jaar 2024. Daarnaast is per saldo € 13,6 miljoen extra besteed aan (beleids-)opdrachten zoals Stimulans Arbeidsmarkt Positie, Herinvoeringbasisbeurs, Informatie Huishouding en IV-Strategie. Ten slotte is sprake van additionele omzet uit hoofde van de dienstverlening vanuit Shared Service Organisatie Noord (€ 6,0 miljoen) en de uitvoering van extra werkzaamheden voor de werkplekdienstverlening ten behoeve van het moederdepartement en de onder haar vallende diensten (€ 3,7 miljoen).
 De genoemde extra omzet van € 46,7 miljoen wordt voor € 6,0 miljoen gedekt vanuit art. 95 Kerndepartement. Daarnaast is € 9,8 miljoen gedekt vanuit de overlopende passiva. De overige € 30,9 miljoen is gedekt door middelen die reeds beschikbaar waren vanuit de OCW begroting.
 Omzet overige departementen en derden
 De omzet overige departementen en derden stijgt met € 12,9 miljoen ten opzichte van de 1e suppletoire begroting. De stijging is het gevolg van een toename van de omzet uit hoofde van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (€ 7,8 miljoen), het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, (€ 5,6 miljoen), het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (€ 1,0 miljoen), respectievelijk het ministerie van Financiën (€ 0,6 miljoen). Daarnaast is sprake van twee nieuwe opdrachten voor het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (€ 1,1 miljoen) en een daling van de dienstverlening aan het ministerie van Justitie en Veiligheid (- € 3,2 miljoen).
 Rentebaten
 De rentebaten stijgen met €1,2 miljoen ten opzichte van de 1e suppletoire begroting. Dit betreft een inschatting van de rentebaten uit hoofde van het positieve saldo op de rekening courant met het ministerie van Financiën. 
 Lasten
 Apparaatskosten
 De kosten in de 2e suppletoire begroting stijgen € 67,3 miljoen ten opzichte van de 1e suppletoire begroting 2023. De personele kosten stijgen met € 41,3 miljoen en de materiële kosten stijgen met € 23,4 miljoen. Deze stijgingen hangen samen met de bovengenoemde uitbreidingen van de (basis)dienstverlening voor zowel het moederdepartement als voor andere ministeries. Voorts is sprake van de twee eerder beschreven exogene ontwikkelingen, namelijk de vernieuwde IKB-regeling welke effectief is per 1 januari 2023 en de bovenmatig gestegen huisvestingskosten, welke resulteren in een forse toename van de kosten. De invulling van deze additionele dienstverlening vindt vooral plaats door externe inhuur. De afschrijvingskosten stijgen met € 2,1 miljoen. Dit is primair het gevolg van gestegen afschrijvingen van materiële vast activa gerelateerd aan het ICT domein. De rentelasten stijgen als gevolg van de gestegen rentepercentages gerelateerd aan uitstaande leningen bij het ministerie van Financiën.
 Kasstroomoverzicht
 
 Tabel 30 Kasstroomoverzicht (bedragen x € 1.000)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 (1) Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen)
 
 
 (2) Mutaties 2e suppletoire begroting
 
 
 Totaal geraamd (3) = (1) + (2)
 
 
 
 
 
 
 
 1.
 
 
 
 
 Rekening courant RHB 1 januari +  depositorekeningen
 
 
 
 
 17.519
 
 
 
 
 
 17.519
 
 
 
 
 
 
 Totaal ontvangsten operationele kasstroom (+)
 
 
 415.189
 
 
 60.799
 
 
 475.988
 
 
 
 
 
 Totaal uitgaven operationele kasstroom (-/-)
 
 
 ‒ 380.477
 
 
 ‒ 67.299
 
 
 ‒ 447.776
 
 
 
 
 
 2.
 
 
 
 
 Totaal operationele kasstroom
 
 
 
 
 34.712
 
 
 
 
 ‒ 6.500
 
 
 
 
 28.212
 
 
 
 
 
 
 Totaal investeringen (-/-)
 
 
 ‒ 73.600
 
 
 9.000
 
 
 ‒ 64.600
 
 
 
 
 
 Totaal boekwaarde desinvesteringen (+)
 
 
 0
 
 
 ‒
 
 
 0
 
 
 
 
 
 3.
 
 
 
 
 Totaal investeringskasstroom
 
 
 
 
 ‒ 73.600
 
 
 
 
 9.000
 
 
 
 
 ‒ 64.600
 
 
 
 
 
 
 Eenmalige uitkering aan moederdepartement (-/-)
 
 
 0
 
 
 ‒
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Eenmalige storting door moederdepartement (+)
 
 
 0
 
 
 ‒
 
 
 0
 
 
 
 
 
 Aflossingen op leningen (-/-)
 
 
 ‒ 20.153
 
 
 ‒
 
 
 ‒ 20.153
 
 
 
 
 
 Beroep op leenfaciliteit (+)
 
 
 73.600
 
 
 ‒ 9.000
 
 
 64.600
 
 
 
 
 
 4.
 
 
 
 
 Totaal financieringskasstroom
 
 
 
 
 53.447
 
 
 
 
 ‒ 9.000
 
 
 
 
 44.447
 
 
 
 
 
 
 5.
 
 
 
 
 Rekening courant RHB 31 december (=1+2+3+4)
 
 
 
 
 32.078
 
 
 
 
 ‒ 6.500
 
 
 
 
 25.578
 
 
 
 
 
 
 Toelichting
 Het kasstroomoverzicht is aangepast ten opzichte van de oorspronkelijke begroting op basis van de nu voorziene additionele omzet en kosten, rekening houdend met via de balans gereserveerde middelen voor in 2023 doorlopende projecten. De investeringen in de (im)materiële vaste circa activa dalen met € 9,0 miljoen aangezien een deel doorschuift naar 2024. Het beroep op de leenfaciliteit is hierop aangepast.