བཙན་བྱོལ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་བདེ་དོན་ལ་བལྟ་སྐྱོང་གི་ལས་དོན་མི་དམན་ཙམ་བྱུང་ཡོད་པའི་ཐོགབཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་ལས་འགན་གཙོ་བོ་བོད་དོན་བདེན་མཐའ་གསལ་ཐབས་ཐད་ཕྱི་ལོ་༡༩༧༤ལོར་གཉིས་སྨན་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་སྲིད་བྱུས་གོ་སྒྲིག་ཐག་གཅོད་བྱས་ཡོད་སྟབས་ཕྱི་ལོ་༡༩༧༩ལོར་སྐུ་ཞབས་ཏིང་ཞའོ་ཕིང་གིས་འབྲེལ་མོལ་གྲོས་འགོ་བཏོན་སྐབས་ལན་འདེབས་བྱ་ཆོག་ཡོད་པ་ལྟར།དེ་ནས་བཟུང་འབྲེལ་མོལ་དང་ལྟ་སྐོར་སོགས་ལན་མང་བྱས་རུང།དོན་དམ་གྱི་གྲུབ་འབྲས་མ་སོན་པ་མ་ཟད།ཕྱི་ལོ་༡༩༩༣ནས་གཞུང་འབྲེལ་འབྲེལ་ལམ་ཆད་པར་བརྟེན་ཕྱི་ལོ་༡༩༩༦།༩༧ལོར་རྩ་དོན་ལངས་ཕྱོགས་ཇི་དགེའི་སྐོར་མང་མོས་ཐག་གཅོད་འོས་བསྡུ་བྱ་རྒྱུའི་སྔོན་འགྲོའི་ལས་རིམ་ནང་བོད་ཕྱི་ནང་གི་བོད་མི་མང་ཆེ་བས་མང་མོས་ཐག་གཅོད་འོས་བསྡུ་མ་དགོས་པར་སྔར་ཡོད་སྲིད་བྱུས་རྒྱུན་འཁྱོངས་དགོས་པའི་མངོན་འདོད་བྱུང་བ་བཞིན་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་སྲིད་བྱུས་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱས་ཤིང་།ཕྱི་ལོ་༢༠༠༢ལོར་འབྲེལ་མོལ་བསྐྱར་མཐུད་བྱུང་བ་ནས་བརྒྱུད་ལམ་གཅིག་དང་གྲོས་གཞི་གཅིག་གི་སྲིད་བྱུས་བཟུང་སྟེ་འབྲེལ་མོལ་ཐེངས་བརྒྱད་བྱས་མཐར་རྒྱ་ནག་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་སུ་གསལ་བའི་མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་གི་ཆ་རྐྱེན་རྣམས་རང་སྐྱོང་བཅའ་ཁྲིམས་བརྒྱུད་ལག་བསྟར་གྱིས་བོད་རིགས་ཡོངས་ལ་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་རང་སྐྱོང་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་བསམ་འཆར་ཡིག་ཆ་ཞིབ་གསལ་སྤྲད་ཡོད།རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་གནའ་བོའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་ཁོངས་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་བྱ་དགོས་ཨུ་ཚུགས་བྱེད་པ་ནི་འོས་འཚམས་དང་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་མིན།འདས་པ་ནི་བྱུང་ཟིན་པས་བཟང་ངན་ཇི་ལྟར་ཡང་སྒྱུར་བཅོས་གཏོང་ཐབས་མེད་ཅིང་།ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དགོས་མཁོར་བསྟུན་ནས་འཁྱོག་བཤད་བྱེད་པ་དྲང་བདེན་གྱི་བྱེད་ཐབས་མིན།མ་འོངས་པའི་བྱེད་ཕྱོགས་གཉིས་སྨན་ཡོང་བ་ཞིག་ད་ལྟ་བསམ་ཞིབ་ཐག་གཅོད་བྱེད་དགོས་པས་འབྱུང་འགྱུར་བོད་མི་རྣམས་རྒྱ་ནག་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྒྲོམ་གཞིའི་ནང་བསྡད་ཐུབ་རྒྱུའི་ཆེད་ཁྲིམས་མཐུན་གྱི་རང་སྐྱོང་དོན་མཐུན་ཡོང་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཅིང་།དེ་ནི་བོད་མི་རྣམས་འདོད་བློ་ཚིམས་ཏེ་རང་འདོད་ཀྱིས་བརྟན་ལྷིང་གནས་རྒྱུའི་བསམ་བློའི་ཆིག་བསྒྲིལ་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ཞིག་རེད།ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ལོ་རྒྱུས་གཞིར་བཟུང་མ་འོངས་པའི་མདུན་ལམ་ཐག་གཅོད་དགོས་པའི་བསམ་ཚུལ་བཏོན་མེད།རྒྱ་ནག་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་མཚོན་པའི་དེང་དུས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་སུའང་མངའ་རིས་ཀྱི་གནས་བབ་འདས་པའི་བྱུང་རབས་དང་གཅིག་མཐུན་དུ་གནས་པ་མེད་ཅིང།གནས་དགོས་ཀྱང་མེད།བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་རང་སྐྱོང་འཛིན་སྐྱོང་གཅིག་གི་འོག་དགོས་རྒྱུའི་རེ་འདུན་ནི་མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་གི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་བོད་རྒྱ་གཉིས་ཀྱི་གཞི་རྩའི་ཁེ་ཕན་དང་ཡང་མཐུན་ཐོགརྩ་ཁྲིམས་དང་སྒྲིག་གཞི་གང་གི་ཆ་ནས་འགོག་རྐྱེན་མེད་ཅིང་།རྒྱ་ནག་དབུས་གཞུང་གི་དབུ་ཁྲིད་མང་པོས་དགོས་འདུན་དེ་ཚུལ་མཐུན་ཡིན་པ་ངོས་ལེན་གནང་ཡོད།གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་བཞག་སྐབས་སྲིད་བློན་ཀྲོའུ་ཨེན་ལེ་ཡིས་ཀྱང་དགོས་འདུན་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པར་གསུངས་པ་དང་།ཕྱི་ལོ་༡༩༥༦ལོར་སྲིད་བློན་གཞོན་པ་ཁྲེན་དབྱིས་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་གྲ་སྒྲིག་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གསར་འཛུགས་སྐབས་ས་བཀྲར་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཏེ་འབྱུང་འགྱུར་ལྷ་ས་འདི་ད་ལྟ་ཞིང་ཆེན་གཞན་པའི་ནང་ཡོད་པའི་བོད་ས་ཁག་མངའ་ཁོངས་སུ་ཚུད་པའི་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ལྟེ་གནས་སུ་བསྒྱུར་ཐུབ་ན་བོད་རྒྱའི་མཛའ་འབྲེལ་དང་བོད་ཀྱི་ཡར་རྒྱས་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་ཅེས་གསུངས་ཡོད།པཎ་ཆེན་སྐུ་གོང་མས་ཀྱང་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་ཆིག་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུ་དགོས་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་ཡང་ཡང་གསུངས་ཡོད་ཅིང་།དེ་བཞིན་བོད་རིགས་ཤེས་ལྡན་དང་ཏང་མི་མང་པོས་ཀྱང་དེ་མཚུངས་མངོན་འདོད་བཏོན་མཁན་བྱུང་ཡོད།ང་ཚོའི་དགོས་འདུན་ལ་དགག་བྱ་ཡོད་ན་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་འཆར་གཞི་གཞན་ང་ཚོའི་བསམ་ཞིབ་ཆེད་གནང་འོས་ཀྱང་དེ་འདྲ་གང་ཡང་མ་བྱུང་།ང་ཚོས་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱིས་རྒྱ་ནག་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྙིང་དོན་མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་གི་གནས་བབ་བོད་རིགས་ཡོངས་ལ་ལག་བསྟར་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་བྱས་པར་རྒྱ་ནག་དབང་འཛིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཚུལ་མཐུན་ཡ་ལན་མ་བྱས་པར་བློ་ཕམ་ཡོད།བར་ལམ་བོད་རྒྱའི་འབྲེལ་མོལ་གྱི་ལས་རིམ་ལ་དོན་དམ་གྱི་གྲུབ་འབྲས་མ་བྱུང་བའི་ཁར།སྔ་ལོ་ཕྱི་ཟླ་གསུམ་པ་ནས་བཟུང་བོད་ས་ཡོངས་སུ་དྲག་གནོན་ཚབས་ཆེ་བྱུང་བར་བརྟེན།འབྱུང་འགྱུར་ལངས་ཕྱོགས་དང་བྱ་ཐབས་ཇི་དགེའི་སྐོར་མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་བསྡུ་ཆེད་སྔ་ལོ་ཕྱི་ཟླ་༡༡ནང་དམིགས་བསལ་ཚོགས་ཆེན་བསྡུ་བསྐོང་དང་།གཞིས་བཞུགས་བོད་མིའི་ཁྲོད་ནས་ཀྱང་བསམ་འཆར་བསྡུ་ལེན་གང་ཐུབ་བྱས་པའི་ནང་བོད་རིགས་མང་ཆེ་བས་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་སྲིད་བྱུས་རྒྱུན་སྐྱོང་དགོས་པའི་རྒྱབ་གཉེར་ཤུགས་ཆེ་བྱུང་བས་ད་ཆ་གདེང་ཚོད་ཆེན་པོས་སྲིད་བྱུས་དེ་ཉིད་རྒྱུན་སྐྱོང་གིས་བོད་རིགས་ཡོངས་ལ་མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་གི་གནས་བབ་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་རྒྱུན་མཐུད་བྱ་རྒྱུ་ཡིན།