དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ཤེས་པས་ཡུལ་རྣམས་འཇལ་བའི་ཚེ་འཇལ་བྱེད་དམ་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་རྣམས་ལ་རང་ཡུལ་ཤེས་པ་དེ་ལས་གཞན་དུ་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བར་བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་བའི་སྒོ་ནས་རང་ཡུལ་འཇལ་ཞིང་རྟོགས་པའམ་འཇལ་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་རྣམས་ལ་རང་ཡུལ་སྣང་བའི་ཚེ་ཤེས་པ་དེ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་སྣང་བ་དང་།ཤེས་པ་དེ་ལ་རང་ཡུལ་གཞན་ཉིད་དུ་མི་སྣང་བར་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་སྣང་བ་ནུབ་པ་སྟེ་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའམ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་རང་ཡུལ་འཇལ་ཞིང་རྟོགས་པའི་ཆ་གཉིས་ཡོད་པར་འདོད་པ་ཡིན།དེ་ཡང་འདི་ལྟར་གོ་དགོས་ཏེ།ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་མྱོང་བ་གསལ་རིག་གི་ཆ་དང་།རང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཤར་བའི་ཆ་གཉིས་རེ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ།དང་པོ་ལ་འཛིན་རྣམ་ཞེས་བྱ་ཞིང་།རང་རིག་འདོད་ཅིང་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པའི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུན་མོང་དུ་མཐུན་པར་དེ་ཉིད་རང་རིག་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་གཞིར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ།ཕྱི་མ་ལ་གཟུང་རྣམ་ཞེས་བྱ་ཞིང་།དེ་ཉིད་རང་རིག་ཅེས་པའི་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་པ་དེས་མྱོང་བར་བྱ་བའི་གཞིར་འདོད་པ་ཡིན།དཔེར་ན་གཟུགས་མཐོང་བའི་མིག་གི་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་པ་ཞིག་སྐྱེས་པའི་ཚེ།གཟུགས་འཛིན་པའི་མིག་ཤེས་མངོན་སུམ་དེ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཤར་བའི་ཆ་གཅིག་དང་།གཟུགས་འཛིན་མིག་ཤེས་རང་ཉིད་གསལ་ཞིང་རིག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པའི་ཆ་གཅིག་སྟེ།དེ་ལྟར་ཆ་གཉིས་བྱུང་བ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཤར་བའི་ཆ་དེ་ལ་གཟུང་རྣམ་ཞེས་བརྗོད་ལ།དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་གསལ་རིག་གི་ཆ་དེ་ལ་འཛིན་རྣམ་ཞེས་བརྗོད་ཅིང་།རང་རིག་ཅེས་པ་འཛིན་རྣམ་དེ་ལ་བརྗོད་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ལ་ཁ་ཅིག་གིས་རང་རིག་ཅེས་པའི་ཤེས་པ་འདི་མེད་དོ།འདི་ཁས་མི་ལེན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་རྒུད་པ་འབའ་ཞིག་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ།ཁྱེད་ཅག་ལ་སྔར་མཐོང་ཞིང་ཐོས་པར་གྱུར་པའི་ཡུལ་ལམ་དོན་དུས་ཕྱིས་དྲན་པ་ཡོད་དམ་མེད།མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་མི་ནུས་པས་ཡོད་པར་འདོད་དགོས།གལ་ཏེ་དྲན་པ་དེ་ཡོད་ན་དྲན་རྒྱུ་དེ་སྔར་མ་མྱོང་ན་དུས་ཕྱིས་དྲན་མི་སྲིད་པས་སྔར་ཡུལ་ལམ་དོན་དེ་མྱོང་དགོས་ལ།མྱོང་བ་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་དེ་གསལ་ཞིང་རིག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པའི་རང་རིག་ཅེས་པ་དེ་ཡིན་ནོ།།དཔེར་ན་ཁ་སང་མཐོང་བའི་བུམ་པ་དམར་པོ་དེ་ངས་དེ་རིང་གི་དུས་སུ་བུམ་པ་དམར་པོ་འདི་ཁ་སང་ངས་མཐོང་བྱུང་སྙམ་དུ་དྲན་པའི་ཚེ་ཡུལ་བུམ་པ་དམར་པོ་དྲན་ཐུབ་པ་དེ་ནི་བུམ་པ་དམར་པོ་མཐོང་ཞིང་རྟོགས་པའི་མིག་ཤེས་མངོན་སུམ་དེས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྟེ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཡིན་ལ།བུམ་པ་དམར་པོ་འཛིན་པའི་མིག་ཤེས་མངོན་སུམ་དྲན་ཐུབ་པ་དེ་ནི་མིག་ཤེས་དེ་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རང་རིག་ཅེས་པའི་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་པ་དེས་མྱོང་ཞིང་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དུས་ཕྱིས་དྲན་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་ཡིན།གལ་ཏེ་སྐབས་དེར་བུམ་པ་དམར་པོ་འཛིན་པའི་མིག་ཤེས་དེ་མྱོང་བྱེད་ཅིག་གིས་མ་མྱོང་ན་དུས་ཕྱིས་དྲན་པ་སྐྱེ་ཐུབ་པ་ཅི་ལ་སྲིད།ཤིང་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གཅིག་གིས་གཅིག་མ་མྱོང་བས་དུས་ཕྱིས་དེ་དག་ཕན་ཚུན་དྲན་པ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་མགྲིན་པ་གཟེངས་སུ་བཏེགས་ནས་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་རང་རིག་ཁས་ལེན་པའི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་འདི་དག་གིས་རང་རིག་ཡོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་འདི་ཡང་སྨྲ་བར་བྱེད་དོ།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་དང་ཕྲད་པ་ན་ཆ་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་ཏེ།ཡུལ་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་སྣང་བ་དང་།ཡུལ་ཅན་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་སྣང་བའོ།།ཕྱི་མ་ཡུལ་ཅན་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་འདི་རང་རིག་དེ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་ཤེལ་གྱི་གོང་བུ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པར་བྱེད་ཅིང་།དེ་ཡང་དཔེ་དོན་སྦྱོར་ཚུལ་འདི་ལྟར་བྱེད་དོ།ཤེལ་གྱི་གོང་བུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་དང་ཉེ་བར་བཞག་ན་ཤེལ་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ།ཡུལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་ཉེ་བའི་དབང་གིས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་ཡང་ཡོད།དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཡུལ་སྣང་བའི་ཚེ་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་དང་།རང་ཉིད་ལ་རང་ཉིད་དུ་སྣང་བ་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་ཅེས་འདོད།ཡང་རང་རིག་འདོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་དེ་དག་གིས་རང་རིག་ཡོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་འདི་ཡང་བརྗོད་དེ།ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རང་རིག་ཡོད་དེ་དཔེར་ན།མར་མེ་བཞིན་མར་མེའི་དཔེས་རང་རིག་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ།དེའི་དཔེ་དོན་འདི་ལྟར་སྦྱོར་བར་བྱེད་དེ།དཔེར་ན་མར་མེ་རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་གཉིས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དང་མཐུན་པར།ཤེས་པས་ཀྱང་ཡུལ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་སྣང་བ་དང་།རང་ཉིད་ལ་རང་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཚུལ་གཉིས་ཡོད་པར་འདོད་པ་ལ་ཕྱི་མ་འདི་རང་རིག་ཏུ་འཇོག་པར་བྱེད་དོ།།རང་རིག་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་དཔེ་འདི་ནི་མི་འཐད་དེ།མར་མེ་དེ་རང་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་གཉིས་གསལ་བར་བྱེད་ནུས་པ་མིན་ཏེ།རང་གི་ངོ་བོ་གསལ་བར་བྱེད་མི་ནུས།གལ་ཏེ་གསལ་བར་བྱས་ན་སྐྱོན་ཡོད་དེ།མར་མེ་ནི་མུན་པ་སེལ་བྱེད་ཡིན།མར་མེ་རང་ཉིད་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པས་བསལ་རྒྱུའི་མུན་པ་མེད་པས་གསལ་བར་བྱ་མི་དགོས།འོན་ཀྱང་གསལ་བར་བྱེད་ན་གསལ་བ་དེ་གསལ་བས་གསལ་བར་བྱེད་པས་མུན་པ་དེ་ཡང་མུན་པས་མུན་པར་བྱེད་པ་སྟེ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་དགོས།མུན་པ་མུན་པས་སྒྲིབ་ན་བུམ་པ་གོས་ཀྱིས་སྒྲིབ་ཚེ་བུམ་པ་མི་མཐོང་བ་ཞིག་དུ་མུན་པ་ཡང་མི་མཐོང་བ་སྟེ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།མུན་པ་མེད་ན་མར་མེས་ཅི་ཞིག་གསལ་བར་བྱེད།དེས་ན་དཔེ་དེས་རང་རིག་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་མི་ནུས་སོ་སྙམ་པ་ལགས།ད་ནི་མདོ་སྡེ་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ་དང་།ཐལ་འགྱུར་བ་རྣམས་ཀྱིས་རང་རིག་མི་འདོད་པའི་ཚུལ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ།གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་གཉིས་པོས་རང་རིག་ཅེས་པའི་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་པ་དེ་ཤེས་བྱ་ལ་མི་སྲིད་པའི་གཏན་མེད་ཞིག་ཏུ་འདོད་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ཡང་འདི་ལྟར་རང་རིག་ཡོད་པར་འདོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་དག་གིས་རང་རིག་ཡོད་དོ་ཞེས་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱབ་རྟེན་ལུང་དང་རིགས་པ་དང་བཅས་ཏེ་བརྗོད་པ་ལ་མདོ་སྡེ་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ་དང་།དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བ་དག་གིས་དགག་པ་འདི་ལྟར་རྒྱག་པར་བྱེད་དེ།རང་རིག་འདོད་པ་ཁྱེད་ཅག་གིས་ཁས་བླངས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྟོགས་བྱེད་དམ་རིག་བྱེད་ཡིན་པར་འདོད་པའི་རང་རིག་ཅེས་པའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་གཏན་མེད་ཤེས་བྱ་ལ་མི་སྲིད་པ་ཞིག་ཡིན།འོན་ཀྱང་ཁྱེད་ཅག་གིས་དེ་ཤེས་བྱ་ལ་སྲིད་པ་སྟེ་ཤེས་བྱ་ཡིན་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད།གསལ་ཞིང་རིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་པར་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་ཅིང་།དེ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་སྐད་གསང་མཐོན་པོས་སྒྲོག་པར་བྱེད་མོད་ཀྱང་།འདི་ནི་ཆེས་མི་འཐད་པ་དང་ཆེས་མི་རིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་གིས་ཁས་བླངས་པའི་རང་རིག་ཅེས་པའི་ཤེས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་དེས་གང་རིག་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཞིག་རིག་པ་ལ་ངེས་པར་ལྟོས་དགོས་སོ།།དེ་བས་ན་རང་རིག་ཅེས་པའི་ཤེས་པ་དེའི་རང་གི་ཡུལ་ནི་གང་ཡིན།རང་གིས་ཡུལ་དེ་ཇི་ལྟར་རིག་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་རྣམས་བརྗོད་དགོས་སོ་ཞེས་སོ།།དེ་ལ་གལ་ཏེ་རང་རིག་འདོད་པ་དག་གིས་རང་རིག་གི་ཡུལ་ནི་ཤེས་པ་ལ་ཡུལ་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་ཤར་བའི་ཆ་གཟུང་རྣམ་ཞེས་པ་དེ་ཡིན་ཅིང་།རང་རིག་གིས་དེ་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཚུལ་ལ་མདོ་སྡེ་བ་དག་ནི་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཡུལ་རིག་པའི་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་པ་ཞེས་རང་རིག་གིས་རང་ཡུལ་དེ་རང་ཉིད་དང་བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་སྒོ་ནས་སྣང་བའོ་ཞེས་འདོད་པར་བྱེད།སེམས་ཙམ་པས་རང་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡུལ་དེ་རིག་པའི་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་པ་ཞེས་རང་རིག་གིས་རང་ཡུལ་དེ་གཉིས་སྣང་དང་བྲལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་དངོས་སུ་རྟོགས་པའོ་ཞེས་འདོད་པར་བྱེད་པ་ལ།དེ་མི་འཐད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་འདི་ལྟར་སྟོན་པར་བྱེད་དེ་རང་རིག་འདོད་པ་ཁྱེད་ཅག་གིས་ཁས་བླངས་པའི་རང་རིག་མངོན་སུམ་ཞེས་པའི་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཡོད་པར་འཇོག་མི་རིགས་ཏེ།འདི་ལ་ཁྱེད་ཅག་གིས་བཀོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་གང་གིས་ཀྱང་རང་རིག་འདི་ནི་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་མི་ནུས་སོ།།ཁྱེད་ཀྱིས་རང་རིག་མངོན་སུམ་ཞེས་པའི་ཤེས་པ་འདི་ལ་ཡུལ་ཡོད་ལ།རང་རིག་གིས་དེ་རྟོགས་ཚུལ་ཡང་རང་ཉིད་རང་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་སྒོ་ནས་དང་།རང་ཉིད་ལ་གཉིས་སྣང་དང་བྲལ་བའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་སོ་ཞེས་ཟེར་ལ།དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་མི་འཐད་དེ།བློ་ཞིབ་མོས་ཇི་ཙམ་དཔྱད་པར་བྱས་ཀྱང་།ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་ཡོད་པར་མི་རྙེད་ཅིང་།དེ་གཉིས་ཐ་དད་པར་མེད་ན་གཅིག་རིག་བྱེད་དུ་གྱུར་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཅིག་ཤོས་རིག་པར་བྱ་བའི་རིག་བྱ་རིག་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་གཉིས་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་མེད་ན་གང་གིས་གང་ཞིག་རིག་པས་རིག་པའམ་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་བརྗོད་མི་རིགས་སོ་ཞེས་དགག་པར་བྱེད་དོ།།མདོ་སྡེ་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ་དག་གི་གཞུང་ལས།ཡུལ་དུ་སྣང་ལས་གཞན་གྱུར་པའི།།སེམས་ཉིད་ཇི་འདྲ་བ་ཞིག་སྣང་།།ཞེས་བྱུང་བ་ཡིན།གཞན་ཡང་རང་རིག་ཁས་ལེན་པའི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་དག་གིས་དྲན་པའི་རྟགས་ཀྱིས་རང་རིག་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་མི་འཐད་དོ་ཞེས་འགོག་པར་བྱེད་དེ་དྲན་པ་ཡོད་པའི་རྟགས་ཀྱིས་རང་རིག་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་མི་ནུས་ཏེ།དྲན་པ་སྐྱེ་བ་ལ་སྔར་མྱོང་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་པས་ཁྱབ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར།འོ་ན་དྲན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་སྐྱེས་སྙམ་ན།དེ་ནི་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་འབྲེལ་བ་དྲན་པ་ལས་ཡུལ་ཅན་དྲན་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།