དང་པོ།སྐད་ཡིག་ཆེད་རྩོམ་ལུག་རྫི་རྒན་པོའི་ཀི་སྒྲལས་གསུངས་པ་ལྟར་སྐད་རིགས་ཤིག་རྒྱུན་གནས་དགོས་ན་ངེས་པར་དུ་སྐད་དེའི་བདག་པོ་མི་རིགས་དེ་དག་ལྷན་གཅིག་ཏུ་འདུས་སྡོད་བྱས་ཐོག་སྐད་ཡིག་བཀོལ་སྤྱོད་དགོས་པ་དེ་གནད་དམ་པར་གདམས་ཡོད།དེའང་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་དེང་སང་པ་ཀི་སྠན་གྱི་མངའ་ཁོངས་ན་ཡོད་པའི་སྦལ་ཏི་བོད་རིགས་ཀྱི་སྐོར་༢༠༠༩ལོའི་བོད་ཀྱི་དུས་བབ་ལ་འཁོད་པ་ལྟར་ན།སྦལ་ཏི་སི་ཐནཞེས་འབོད་པ་ནི་པ་ཀི་སི་ཐན་གྱི་བྱང་ཤར་མཐའ་མཚམས་སུ་ཆགས་ཡོད་ལ།རོབ་རྩིས་བྱས་ན་ས་ཁྱོན་ལ་ཀེ་ལོ་མི་ཊར་གྲུ་བཞི་མ་༡༠༡༡༨དང༌།མི་འབོར་འབུམ་བཞི་༤༠༠༠༠༠ལྷག་ཡོད་པ་རེད།ཡུལ་འདིའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་བོད་སྐད་དམ་སྟོད་སྐད་ཅེས་འབོད་བཞིན་པའི་བོད་ཀྱི་ནུབ་ཕྱོགས་ས་ཁུལ་གྱི་ཡུལ་སྐད་བཤད་ཀྱི་ཡོད་ལ།བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལྟར་ན།ཞེས་དང་།ཡང་་མངའ་རིས་སྐོར་གསུམ་ནང་གི་འཆིམ་མལ་ལི་དང༌།བྲུ་ཤ་དང༌།སྦལ་ཏི་གསུམ་སྐོར་གཅིག་བཅས་བཅད་པའི་ཁྲོད་ཀྱི་སྦལ་ཏི་ཞེས་པ་དེ་ཡིན་ཞིང༌།དུས་རབས་བཅུ་དྲུག་པ་ནས་བཟུང་ཏ་ཟིག་གམ་ཁ་ཆེའི་དབང་བསྒྱུར་འོག་ཤོར་ཏེ་ད་བར་མི་ལོ་༥༠༠ཕྱིན་ལ།འདིའི་རིང་ཁོང་ཚོའི་ཆོས་ལུགས་འགྱུར་ཡོད་ནའང་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་གོམས་སྲོལ་ནི་རྩ་ཡལ་དུ་མ་སོང་ཙམ་དུ་གནས་ཡོད།ཅེས་གསལ་ཡོད།དེ་དག་དུས་རབས་ལྔ་དྲུག་གི་ཡར་སྔོན་ནས་ཁ་ཆེའི་དབང་འོག་ཏུ་སྡོད་དགོས་བྱུང་ཡང་ཁོང་ཚོ་ཁོར་ཡུག་གཅིག་ཏུ་འདུས་སྡོད་བྱས་རྐྱེན་དུས་དེང་སང་ཡང་མངའ་རིས་བོད་སྐད་གང་འཚམ་ཉན་བཤད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་རེད།དེ་བཞིན་དེང་སང་བལ་པོའིི་མངའ་ཁུལ་ལ་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་མང་རབ་ཅིག་ཡོད་པའི་ནང་གི་དོལ་པོའི་མི་རིགས་ནང་མི་འབོར་ལྔ་སྟོང་ལས་ཉུང་ཞེས་འཁོད།དང་མུ་ཁུམ།གློ་སྟོད་སྨད་དང་སླི་མི།ནུབ་རི་དང་ཤར་པ་སོགས་ས་གནས་སོ་སོར་ལྷན་དུ་འདུས་སྡོད་བྱས་རྐྱེན་དེང་གི་བར་བོད་ཀྱི་སྐད་དང་རིགས་གཞུང་མ་ཉམས་པར་གནས་ཡོད་པ་དང་།དེ་མིན་གལ་ཏེ་ཁ་འཐོར་རམ།འདྲེས་སྡོད་བྱས་སོང་བ་ཡིན་ན་སྐད་རིགས་མྱུར་དུ་འཇིག་འགྲོ་བ་ནི་རྒྱ་གར་དུ་སླེབས་ནས་ལོ་༢༠༠ཙམ་ལས་མ་སོང་བའི་རྒྱ་གར་ཁམས་པ་དག་གིས་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད།དེ་བཞིན་བལ་ཡུལ་གྱི་རྟ་མང་མི་རིགས་ལ་མཚོན་ན་འབྱུང་ཁུངས་བོད་རིགས་གཙང་མ་ཡིན་རུང་དེང་སྐབས་བོད་སྐད་ཡིག་རིག་གཞུང་དང་བཅས་པ་ཡོངས་སུ་བརླགས་ཟིན་ཡོད་པ་འདི་རེད།སྤྱིར་བཏང་བཤད་སོང་ན་དེང་སྐབས་བལ་པོའི་རྒྱལ་ཁོངས་སུ་མི་འབོར་བྱེ་བ་གཉིས་དང་ས་ཡ་དྲུག་༢༦༤༩༢༥༠༤ལྷག་ཡོད་པའི་ནང་གི་བརྒྱ་ཆ་ལྔ་དང་ཕྱེད་ལྷག་༥༦ཁོང་ཚོས་བཟུང་ཡོད་ཀྱང་དོན་ཕན་གང་ཡང་བྱུང་མེད་པ་འདི་རེད།རྒྱུ་མཚན་དེ་ཙ་ན་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཚོས་རང་ལུས་མཆོད་མེ་རུ་བཏེགས་མ་ཐུབ་རུང་མ་འོངས་བོད་ཀྱི་མདུན་ལམ་ལ་དམིགས་ཏེ་བཙན་བྱོལ་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་སློབ་སྟོན་ལྟར་གཞིས་ཆགས་ལྟ་བུའི་ས་གནས་སོ་སོར་རྒྱུན་སྡོད་དགོས་པ་གལ་ཆེའི་རང་བཞིན་གཅིག་དང་།གོང་ཞུས་སྐད་བརྡ་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་ནང་དུ་སྤྱིར་ཐོབ་པའི་ཁོར་ཡུག་གཙོ་ཆེ་ལ་ཁྱད་པར་དུ་ལོ་དྲུག་མན་གྱི་བྱིས་པ་ལ་དེ་ལས་གལ་ཆེ་བས།སོ་སོའི་བུ་ཕྲུག་བོད་པའི་ཁོར་ཡུག་གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་འཚར་ལོངས་ཡོང་བཅུག་དགོས།དེ་མིན་མིག་སྔའི་ཁེ་ཕན་ཁོ་ནའི་ཆེད་རང་གི་བུ་ཕྲུག་རྒྱ་གར་སློབ་གྲྭ་སོགས་ལ་གཡུག་འཇོག་པ་ནི་བོད་སྐད་ཡིག་གི་སྲོག་རྩ་བོད་པ་རང་གིས་གཅོད་པ་ལས་མ་འདས།ལྷག་པར་དུ་ང་ཚོའི་མཐོ་རིམ་དབུ་ཁྲིད་མང་དག་ཅིག་གིས་རང་གི་བུ་ཕྲུག་ཕལ་མོ་ཆེ་དབྱིན་སྐད་སློབ་གྲྭར་ཕར་བརྫངས་ཏེ་སྡིངས་ཆའི་སྟེང་ནས་སློབ་གསོའི་ཚིག་གི་བུར་ཁུ་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཚུར་བསྐྱུགས་ཀྱང་ཆང་བཟི་ཞིག་གིས་ཆང་འཐུང་གི་ཉེས་སྐྱོན་གླེང་བ་དང་སྒོ་ཀུན་ནས་མཚུངས་འདུག་པས།ཁོང་ཅག་མི་མང་གི་དབུ་ཁྲིད་གནང་བར་འདོད་ན་རང་འཁྲིའི་ལས་འགན་མི་མང་ལ་མིག་ལྟོས་བཟང་པོ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་འཇོག་དགོས་པར་སྙམ།གཉིས་པ།དེ་བཞིན་གཞུང་དང་ཚོགས་པ་ཁག་ནས་ཀྱང་སྒྲུབ་དགོས་པའི་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་སྟེ།སྤྱིར་མི་ལོ་༥༠ཙམ་གྱི་རིང་ལ་བོད་ཕྲུག་རྣམས་ལ་སློབ་ཚན་འབོར་ཆེ་བའི་ཁར་རྒྱ་གར་གྱི་ས་གཤིས་ལྟ་བུ་སྤྱི་ཚོགས་ཚན་རིག་སྦྱོང་དུ་བཅུག་པ་ནི་ཚེགས་ཆེ་རོགས་ཙམ་ལས་དགོས་གལ་དེ་ཙམ་མི་ཆེ་བར་གཟིགས་ཏེ།དེའི་ཚབ་ཏུ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱལ་རབས་སོགས་འཇོག་ཐབས་གནང་བཞིན་པ་ནི་དབུས་ཤེས་རིག་གིས་བོད་སྐད་ལ་བྱིན་པའི་ལེགས་སྐྱེས་ཆེ་ཤོས་གཅིག་ཡིན་པར་འདོད།འགྲོ་སྟངས་དེ་ནི་ང་ཚོ་ཁོ་ན་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དེང་དུས་བྷར་མ་འམ།མ་ཡན་མར་རྒྱལ་ཁབསོགས་ལ་དར་སྲོལ་ཡོད་བཞིན་པ་རེད།དེ་མིན་ད་རུང་ཚན་རིག་དང་ཨང་རྩིས་ཀྱང་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ཏེ་བསླབ་འཆར་གྱི་གཏམ་བཟང་ཡང་ཡོད་ཁར།ཉེ་བའི་ཆར་བྷུན་ཊར་དགེ་འོས་མཐོ་སློབ་ཁངབཙུགས་ཏེ་མ་མཐར་ཡང་བོད་ཡིག་སློབ་ཚན་རྒྱུན་མ་ཆད་ཙམ་སློབ་སའི་སྒྲིག་འཛུགས་རང་གི་མཐོ་སློབ་ཅིག་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བྱུང་ཡོད།རེད་དེ་ད་རུང་བོད་ཕྲུག་ན་གཞོན་ཕལ་མོ་ཆེ་ལུས་སེམས་གཉིས་ཀར་འཕོ་འགྱུར་ཆེ་བའི་དུས་ཚོད་ཏག་ཏག་ལ་རྒྱ་གར་གྱི་མཐོ་སློབ་ཁག་ཏུ་འགྲོ་དགོས་ཤིང་སྐབས་དེར་ཀུན་སྤྱོད་སོགས་ཕྱོགས་གང་ཐད་ནས་འཕྲོ་བརླག་འགྲོ་བཞིན་པ་ལ་བཞིགས་ཏེ་བོད་པའི་མཐོ་སློབ་འདང་ངེས་ཤིག་འཛུགས་ཐུབ་ན་ཅི་མ་རུང་སྙམ།འོན་ཀྱང་བྱེད་བཏུབ་ངེས་ཤིག་ལ་སྒེར་སློབ་ཁག་གིས་རང་དབང་ཁ་ལ་ཁྱེར་ཏེ་ར་རུ་དགྱེ་དགྱེ་དང་ལུ་རུ་ཀྱོག་ཀྱོག་ལ་མ་སོང་བར་སྤྱིར་ཤེས་ཡོན་སྲིད་བྱུས་གསར་པ་དང་།ཡང་དགོས་སུ་དེའི་ནང་གི་དམའ་རིམ་འཛིན་གྲྭ་བཞི་པའི་བར་བོད་ཡིག་ཁོ་ན་སློབ་པའི་ལམ་སྲོལ་དེར་ཤར་སྐྱོད་གནང་ན་སྐད་ཆའི་ཁོར་ཡུག་ཕུན་སུམ་ཇེ་ཚོགས་སུ་གཏོང་ཐུབ་པར་སྙམ།མཐུན་རྐྱེན་གཞན་དག་གིས་སྐད་ཆའི་ཁོར་ཡུག་ལ་ཁ་གསབ་བྱ་ཐབས།༡།ཀློག་གི་མཐུན་རྐྱེན།སྤྱིར་ན་ང་ཚོས་མི་ཡུལ་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དུ་སྐད་ཆའི་ཁོར་ཡུལ་ཚད་ལྡན་ཞིག་བསྐྲུན་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བས་དེའི་ཚབ་ཏུ་དཔེ་ཀློག་ལ་སོགས་པའི་མཐུན་རྐྱེན་རྒྱ་སྐྱེད་བཏང་སྟེ་ཁ་གསབ་བྱས་ན་ད་གཟོད་སྐད་ཆའི་ཁོར་ཡུག་ཚད་ལྡན་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ཐུབ།དཔེར་ན་ཀློག་གཙོ་ཆེར་བསྟེན་ནས་སྐད་ཡིག་ཤེས་ཐབས་བྱེད་པ་བཙན་བྱོལ་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གི་བོད་ཕྲུག་ཚོའི་དབྱིན་ཇིའི་ཤེས་ཚད་ལྟ་བུ་རེད།མ་གཞི་བཙན་བྱོལ་ནང་གི་བུ་ཕྲུག་ཚོའི་དབྱིན་ཇིའི་ཤེས་ཚད་དེ་ཙམ་མི་བཟང་བ་ནི།ན་ནིང་ཨ་རིའི་མཐོ་སློབ་ཏུ་ཡིག་རྒྱུགས་སྤྲོད་སྐབས་བོད་ཕྲུག་རྩེ་ཕུད་དགུ་ནས་རྒྱུགས་སྤྲོད་བརྒྱ་ཆ་བཞི་བཅུ་ལས་བརྒལ་ཐུབ་མེད་རབས་སྲིད་སྐྱོང་མཆོག་གིས་རྡ་སྟེང་བོད་ཁྱིམ་དུ་བསྩལ་བའི་བཀའ་སློབ་ནང་གསལ་བཤད་གནང་ཟིན་མོད།བོད་ཡིག་དང་བསྡུར་ན་ད་རུང་དབྱིན་ཡིག་གི་ཆུ་ཚད་ལྡབ་གཅིག་གི་མཐོ་ཟེར་བཤད་ན་ཐལ་མེད་ཚོད་རེད།གང་ལྟར་ཁོང་ཚོས་ཀློག་གི་མཐུན་རྐྱེན་གཙོ་བོར་བསྟེན་ནས་དབྱིན་སྐད་གང་འཚམ་ཞིག་བཤད་ཤེས་པ་འདིས་ཀློག་གིས་སྐད་ཆའི་ཁོར་ཡུག་གི་གྲེ་བ་བསང་ཐུབ་པ་མཚོན་ཡོད།ཀློག་པའི་མཐུན་རྐྱེན་ཀློག་དེབ་སྒྲིག་སྟངས་གཤམ་ནས་ཞུ།