ธงชาติยูเครน

ธงชาติยูเครน (; ถอดเป็นอักษรโรมัน: "derzhavnyy prapor Ukrayiny") มีต้นกำเนิดจากธงชาติในสมัยการปกครองระยะสั้นๆ ของสาธารณรัฐประชาชนยูเครนในปี ค.ศ. 1918 โดยธงชาติในยุคนั้นเป็นธงสีฟ้า-เหลือง มีรูปสามง่าม ("tryzub") ประดับอยู่ที่มุมธงบนด้านคันธง เครื่องหมายดังกล่าวนี้ได้มีการเลิกใช้ในธงในสมัยรัฐยูเครนของรัฐบาลพาโบล สโกโรปาดสกี (Pavlo Skoropadsky) และ คณะไดเรกทอรี () ซึ่งเป็นผู้บริหารประเทศลำดับถัดมา ต่อมาในยุคของสหภาพโซเวียต พรรคบอลเชวิคได้เลิกธงเดิมและใช้ธงแดงเป็นสัญลักษณ์ ก่อนจะเปลี่ยนเป็นธงสีแดง-ฟ้าในระยะต่อมา ธงสีฟ้า-เหลืองได้กลับมามีสถานะเป็นธงชาติยูเครนอย่างเป็นทางการอีกครั้ง เมื่อยูเครนได้รับเอกราชในปี ค.ศ. 1992

สีของธงชาติยูเครนที่ระบุในกฎหมายคือ "สีฟ้า และ สีเหลือง", ค่าสีในธงชาติเยอรมนีไม่ได้กำหนดค่าสีอย่างเป็นทางการ และ ในบางโอกาสค่าสีในธงได้มีการเปลี่ยนแปลงนับตั้งแต่นั้น. ค่าสีมาตรฐานสำหรับธงชาติเป็นดังนี้ DSTU 4512:2006

ตารางของสีธงชาติในที่นี้มาจากเว็บไซต์ vexilla-mundi.com:

รัฐธรรมนูญแห่งสาธารณรัฐ มาตราที่ 20 ได้บัญญัติถึงธงชาติไว้ว่า “ธงชาติยูเครน เป็นธงสองแถบซึ่งมีความกว้างเท่ากันตามแนวนอน พื้นสีฟ้าและสีเหลือง” ( )

ธงสำหรับตกแต่งมีการใช้ในทางสาธารณะ โดยสภาสูงสุดแห่งยูเครนเป็นผู้ใช้ธงชนิดนี้. หอประชุมในเมืองต่างๆมีการประดับธงชาติร่วมกับธงประจำเมือง รวมถึงบนถนนสาธารณะ; ในบางเมืองนั้นได้ประดับธงประจำเมืองสำหรับตกแต่งเพียงธงเดียว. อัตราส่วนของธงสำหรับตกแต่งมิได้กำหนดเป็นแบบแผน. เมื่อประดับธงสำหรับตกแต่ง แถบสีฟ้าจะต้องอยู่ทางซ้ายมือ ในกรณีที่ประดับกับเสาธงแถบสีฟ้าจะต้องอยู่ทางคันธงเสมอ.

สีซึ่งอยู่ในธงชาติยูเครนประกอบด้วยสีฟ้า หมายถึงท้องฟ้า และสีเหลือง หมายถึงสีทองของรวงข้าวสาลีในประเทศนี้ สีดังกล่าวนี้มีความเกี่ยวข้องกับชาวยูเครนมาเป็นระยะเวลานานตั้งแต่ก่อนจะมีการนำศาสนาคริสต์เข้ามาในยูเครน โดยปรากฏว่าในสมัยโบราณได้มีธรรมเนียมในการตกแต่งงานพิธีการในท้องถิ่นด้วยสีทั้งสอง เพื่อแทนความหมายของน้ำและไฟ ในสมัยอาณาจักรเคียฟรุส สีเหลืองและสีฟ้ายังคงเป็นสีที่ได้รับความนิยมโดยทั่วไป ต่อมาสีดังกล่าวนี้ก็ได้ใช้เป็นธงของราชรัฐฮาลีช-โวลฮีเมีย (Halych-Volhynia) ในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 13 และ 14
ระหว่างคริสต์ศตวรรษที่ 16 - 18 กองทหารคอสแซคได้ใช้ธงสีต่างๆ เป็นสัญลักษณ์อย่างแพร่หลาย อาทิ สีเหลือง-ฟ้า สีแดง-ดำ สีแดงเลือดหมู-เขียวมะกอก โดยเฉพาะ
หลังการปฏิวัติรัสเซียในปี ค.ศ. 1917 ชาวยูเครนได้ใช้ธงทั้งสีฟ้า–เหลือง และ สีเหลือง–ฟ้า เป็นสัญลักษณ์ในการต่อสู้เพื่ออิสรภาพระหว่างปี ค.ศ. 1917 - 1920

ปัจจุบันนี้ยังไม่มีแหล่งข้อมูลที่เชื่อถือได้ระบุว่ามีการประกาศใช้ธงชาติยูเครนอย่างเป็นทางการโดยสาธารณรัฐประชาชนยูเครนระหว่างปี ค.ศ. 1917 - 1918 ข้อมูลบางแห่งได้อ้างว่าสภาส่วนกลางของสาธารณรัฐประชาชนยูเครน (Tsentralna Rada) ได้ประกาศให้ธงเหลือง-ฟ้าเป็นธงชาติยูเครนเมื่อวันที่ 22 มีนาคม ค.ศ. 1918 แต่แหล่งข้อมูลอีกแห่งระบุว่าไม่มีไม่มีสำเนาเอกสารของการประกาศดังกล่าว หลักฐานที่แตกต่างออกไปอีกแห่งได้อ้างถึงธงของกองกำลังทางเรีอซึ่งใช้ธงพื้นสีฟ้าอ่อน-เหลือง เป็นการระบุว่าธงชาติยูเครนอย่างเป็นทางการในเวลานั้นใช้สีฟ้าอ่อน-เหลืองด้วยเช่น

ธงอย่างเป็นทางการของสาธารณรัฐชาตินิยมยูเครนตะวันตก และ รัฐยูเครนภายใต้การปกครองของพาโบล สโกโรพาดสกี ใช้ธงสีฟ้า-เหลือง ต่อมากลายเป็นโทนสีฟ้าอ่อน-เหลืองในสมัยของคณะไดเรกทอรีภายใต้การนำของเซเมน เพทลูรา (Semen Petlura)

ในบรรดาองค์กรของผู้อพยพชาวยูเครนนั้นได้มีการสนับสนุนให้ใช้ทั้งธงสีฟ้า-เหลือง และ ธงสีเหลือง-ฟ้า เป็นเครื่องหมายของพวกตน ในที่สุดจึงมีการยอมรับให้ใช้ธงสีฟ้าอ่อน-เหลือง เป็นสัญลักษณ์ของยูเครนจนกระทั่งได้มีการประกาศยอมรับจากรัฐบาลยูเครนในยุคนั้นอย่างเป็นทางการ

นับตั้งแต่ ค.ศ. 1920 ยูเครนตกอยู่ในความปกครองของสหภาพโซเวียตภายใต้ชื่อสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตยูเครน ธงของยูเครนในยุคนี้จึงมีลักษณะที่คล้ายคลึงกับธงชาติของสาธารณรัฐโซเวียตแห่งอื่นในเครือสหภาพโซเวียตเช่นกัน กล่าวคือใช้ธงแดงเป็นสัญลักษณ์ ที่พื้นธงตอนมุมบนด้านคันธงมีอักษรซีริลลิกย่อนามประเทศ ซึ่งมีการเปลี่ยนแปลงอยู่เป็นระยะๆ ("УСРР" ระหว่าง ค.ศ. 1919 – 1929 และ "УРСР" ระหว่าง ค.ศ. 1929 – 1947) ในปี ค.ศ. 1937 จึงได้มีการเพิ่มสัญลักษณ์รูปค้อนเคียวไว้เหนืออักษรย่อนามประเทศด้วย

ในปี ค.ศ. 1947 สาธารณรัฐโซเวียตต่างๆ ได้มีการแก้ไขธงชาติของตนเองใหม่ทั้งหมดเพื่อให้เกิดความแตกต่างกันอย่างชัดเจน โดยยูเครนได้เปลี่ยนธงเป็นธงแดงรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า กว้าง 1 ส่วน ยาว 2 ส่วน มีรูปค้อนเคียวและดาวแดง ตอนล่างแบ่งเป็นแถบแนวนอนสีฟ้า กว้าง 1 ใน 3 ของความกว้างธงโดยรวม

จากอิทธิพลของนโยบายกลาสนอสต์-เปเรสทรอยกา ของประธานาธิบดีมิคาอิล กอร์บาชอฟ ซึ่งดำเนินมาเป็นเวลาหลายปีในช่วงปลายคริสต์ทศวรรษที่ 1980 ทำให้บรรดาสาธารณรัฐโซเวียตต่างๆ ภายใต้ความปกครองของสหภาพโซเวียตเกิดความรู้สึกชาตินิยมอย่างแรงกล้า จนกระทั่งนำไปสู่การล่มสลายของสหภาพโซเวียตในปี ค.ศ. 1991 เหตุการณ์เหล่านี้ทำให้รัฐในคายสมุทรบอลข่าน 3 รัฐ (ลัตเวีย, ลิทัวเนีย, เอสโตเนีย) และยูเครนตะวันตก ซึ่งเป็นดินแดนที่ถูกผนวกเข้าเป็นส่วนหนึ่งของสหภาพโซเวียตหลังสุดเกิดความกังวล บรรดาแคว้นดังกล่าวจึงร่วมกันพยายามฟื้นฟูเอาสัญลักษณ์ประจำชาติในอดีตกลับมาใช้อีกครั้งหนึ่ง โดยในปี ค.ศ. 1988 สภาโซเวียตสูงสุดของสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตลิทัวเนียได้เปลี่ยนตราแผ่นดินจากเดิมในสมัยโซเวียตเป็นตราที่เคยใช้ในสมัยก่อนการปกครองของสหภาพโซเวียตเป็นแห่งแรก รัฐสภาของลัตเวียและเอสโตเนียก็ได้ทำการอย่างเดียวกันกับสภาลิทัวเนียเป็นลำดับถัดมาในเวลาไม่นานนัก

สิ่งที่เกิดขึ้นดังกล่าวไม่ช้าก็ได้ชักนำให้เกิดกระบวนการอย่างเดียวกันในยูเครนด้วย โดยเฉพาะอย่างยิ่งในยูเครนตะวันตกและในเคียฟ เมืองหลวงของสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตยูเครน ได้เกิดการเดินขบวนทางการเมืองเป็นระยะๆ โดยผู้ชุมนุมได้มีการชูธงสีฟ้า-เหลืองขึ้นเป็นสัญลักษณ์ในการชุมนุม

เหตุการณ์ต่างๆ ในยูเครนได้เกิดขึ้นโดยลำดับดังต่อไปนี้หลังการประกาศเอกราชของยูเครนในวันที่ 24 สิงหาคม ค.ศ. 1991 ธงชาติยูเครนสีฟ้า-เหลืองก็ได้ชักขึ้นในฐานะธงชาติรัฐเอกราชครั้งแรกเมื่อวันที่ 4 กันยายน ค.ศ. 1991 ที่อาคารรัฐสภาของประเทศยูเครน