สมเด็จพระราชินีอันเนอ-มารีแห่งกรีซ

สมเด็จพระราชินีอันเนอ-มารีแห่งกรีซ (กรีก: Άννα-Μαρία Βασίλισσα των Ελλήνων "อันนา มาเรีย", พระราชสมภพ: 30 สิงหาคม พ.ศ. 2489-) พระนามเมื่อแรกประสูติ เจ้าหญิงอันเนอ-มารี ดักมาร์ อิงกริดแห่งเดนมาร์ก (เดนมาร์ก: Princess Anne-Marie Dagmar Ingrid of Denmark) พระอัครมเหสีในสมเด็จพระราชาธิบดีคอนสแตนตินที่ 2 แห่งกรีซ ดำรงตำแหน่งสมเด็จพระราชินีแห่งกรีซ (หรือ สมเด็จพระราชินีแห่งเฮลเลนส์) ในช่วง 6 มีนาคม ค.ศ. 1964 – 1 มิถุนายน ค.ศ. 1973

ภายหลังได้มีการลงประชามติล้มเลิกการปกครองระบอบกษัตริย์และเปลี่ยนแปลงการปกครองเป็นระบอบสาธารณรัฐ (เหตุการณ์เปลี่ยนแปลงการปกครองของกรีซ เรียกว่า Σύνταγμα "Sýntagma") แต่ไรก็ตามแม้จะเกิดการเปลี่ยนแปลงการปกครอง แต่พระองค์ยังสามารถดำรงพระอิสริยยศได้ตลอดพระชนม์ชีพ แต่ในพาสปอร์ตของพระองค์ พระองค์ได้ใช้พระนามเป็นสามัญชน ชื่อ นางอันนา-มาเรีย เด เกรเซีย (Anna-Maria de Grecia)

สมเด็จพระราชินีอันเนอ-มารีแห่งกรีซ มีพระนามเดิมว่า เจ้าหญิงอันเนอ-มารี ดักมาร์ อิงกริดแห่งเดนมาร์ก พระราชสมภพเมื่อวันที่ 30 สิงหาคม ค.ศ. 1946 ณ พระราชวังอมาเลียนเบิร์ก กรุงโคเปนเฮเกน ประเทศเดนมาร์ก พระองค์เป็นพระราชธิดาพระองค์เล็กในสมเด็จพระราชาธิบดีเฟรเดริคที่ 9 แห่งเดนมาร์ก และสมเด็จพระราชินีอิงกริดแห่งเดนมาร์ก พระองค์มีพ่อและแม่ทูนหัว คือ สมเด็จพระราชาธิบดีคริสเตียนที่ 10 แห่งเดนมาร์ก, สมเด็จพระราชาธิบดีกุสตาฟที่ 6 อดอล์ฟแห่งสวีเดน, เจ้าชายเบร์ติล ดยุกแห่งฮัลลันด์, สมเด็จพระราชาธิบดีโฮกุนที่ 7 แห่งนอร์เวย์ และฝ่ายพระอัยยิกาได้แก่ อะเล็กซานดรินแห่งแมคเคลนบูร์ก-เชควริน สมเด็จพระราชินีแห่งเดนมาร์ก เจ้าหญิงมาร์ธา มกุฎราชกุมารีแห่งนอร์เวย์, มาเรียแห่งเท็ค, สมเด็จพระราชินีนาถจูเลียนาแห่งเนเธอร์แลนด์ และเจ้าหญิงดักมาร์แห่งเดนมาร์ก

พระองค์เป็นพระราชขนิษฐาในสมเด็จพระราชินีนาถมาร์เกรเธอที่ 2 แห่งเดนมาร์ก พระกษัตรีย์องค์ปัจจุบันแห่งเดนมาร์ก และพระองค์ยังเป็นพระญาติวงศ์ในสมเด็จพระราชาธิบดีคาร์ลที่ 16 กุสตาฟแห่งสวีเดน ซึ่งเป็นพระมหากษัตริย์แห่งสวีเดนองค์ปัจจุบัน

พระองค์ทรงเข้ารับการศึกษาจากโรงเรียนซาห์เลส์ (Zahle's School) ประเทศเดนมาร์ก ช่วงปี ค.ศ. 1952 ถึง ค.ศ. 1963 และทรงเข้าศึกษาต่อในโรงเรียนสตรีชาร์เตอราร์ด (Chatelard School for Girls) ซึ่งเป็นโรงเรียนภาษาอังกฤษในประเทศสวิตเซอร์แลนด์ ในปี ค.ศ. 1962 และต่อมาในปี ค.ศ. 1963-1964 พระองค์ได้ทรงเข้าศึกษาต่อในเลอเมส์นิล โรงเรียนฟินิชชิง (Finishing school) ประเทศสวิตเซอร์แลนด์

ในปี ค.ศ. 1959 พระองค์ทรงพบกับเจ้าชายคอนสแตนตินแห่งกรีซและเดนมาร์ก ซึ่งเป็นพระราชโอรสในสมเด็จพระราชาธิบดีปอลที่ 1 แห่งกรีซ และสมเด็จพระราชินีเฟรเดอริกาแห่งกรีซ เมื่อครั้งเสด็จเยือนประเทศเดนมาร์ก และทั้งสองพระองค์ก็ทรงพบกันครั้งที่ 2 ในปี ค.ศ. 1961 ที่ประเทศเดนมาร์ก โดยเจ้าชายคอนสแตนตินได้ทรงทูลพระราชบิดาและพระราชมารดาเพื่อทรงขออภิเษกสมรสกับเจ้าหญิงเดนมาร์ก ต่อมาทั้งสองพระองค์ก็ทรงพบกันอีกครั้งที่กรุงเอเธนส์ ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1961 เมื่อครั้งงานอภิเษกสมรสของ เจ้าหญิงโซเฟียแห่งกรีซและเดนมาร์ก และเจ้าชายควน การ์โลสแห่งสเปน และทรงพบกันอีกครั้งในปี ค.ศ. 1963 ในงานครบรอบหนึ่งศตวรรษของพระราชวงศ์กรีซ

ในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 1964 มีการประกาศเรื่องการหมั้น แม้จะมีเสียงคัดค้านอย่างสุภาพของกลุ่มฝ่ายซ้ายในประเทศเดนมาร์ก ต่อมาทั้งสองพระองค์ได้ทรงจัดงานอภิเษกสมรสกัน เมื่อวันที่ 18 กันยายน ค.ศ. 1964 (สองสัปดาห์หลังพระองค์มีพระชนมายุครบ 18 พรรษา) โดยในพิธีอภิเษกสมรสของทั้งสองพระองค์ได้จัดขึ้นในอาสนวิหารเมโทรโพลิสกรีกออร์โธดอกซ์ในกรุงเอเธนส์ ซึ่งในงานนี้พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ได้เสด็จพระราชดำเนินเป็นการส่วนพระองค์ เพื่อเข้าร่วมในพิธีมงคลสมรสครั้งนี้ด้วย

สมเด็จพระราชินีอันเนอ-มารีแห่งกรีซ และพระราชสวามีถูกทำการรัฐประหารอีกครั้งโดยกลุ่มนายทหารยศพันเอกในเดือนเมษายน ต่อมาสมเด็จพระราชาธิบดีคอนสแตนตินที่ 2 แห่งกรีซได้ทรงประกาศสละราชสมบัติ และเสด็จลี้ภัยพร้อมด้วย สมเด็จพระราชินีอันเนอ, เจ้าหญิงอเล็กเซีย และเจ้าชายปาวลอส โดยเสด็จประทับเครื่องบินออกไปในกลางดึกของวันที่ 13 ธันวาคม ค.ศ. 1967 โดยขั้นต้นพระองค์และครองครัวได้เสด็จไปพำนักในประเทศอิตาลี ผลที่ตามมาก็คือพระองค์ทรงแท้งพระครรภ์ โดยพระองค์และครอบครัวทรงประทับลี้ภัยในสถานทูตกรีซประจำประเทศอิตาลีนาน 2 เดือน ก่อนที่จะเสด็จไปประทับ ณ กรุงโรม เป็นเวลาถึง 5 ปี

สมเด็จพระราชาธิบดีคอนสแตนตินที่ 2 แห่งกรีซ พร้อมด้วยพระราชินีอันเนอ และครอบครัว ได้เสด็จไปประทับยังสหราชอาณาจักร โดยประทับ ณ หมู่บ้านโชบฮาม (Chobham) มณฑลเซอร์รีย์ เป็นแห่งแรก ก่อนที่จะย้ายไปประทับที่ฮัมสตีด (Hampstead) กรุงลอนดอน ส่วนรัฐบาลกรีซเองก็ยึดพระราชวังโตตอย แต่ภายหลังก็มีนักสิทธิมนุษยชนเข้ามาเรียกร้องให้ชดเชยค่าเสียหายเกี่ยวกับการครอบครองวังของพระราชวงศ์กรีซ โดยสมเด็จพระราชาธิบดีคอนสแตนตินที่ 2 แห่งกรีซได้นำเงินที่ได้รับดังกล่าว มาจัดตั้งองค์กรอันนา-มารีขึ้น

สมเด็จพระราชาธิบดีคอนสแตนตินที่ 2 แห่งกรีซ และสมเด็จพระราชินีอันเนอ-มารีแห่งกรีซ จะเสด็จลี้ภัยออกจากกรีซในปี ค.ศ. 1967 ด้วยเหตุที่ประเทศกรีซมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขมาหลายร้อยปี จึงมีการแต่งตั้งพลตรีจอร์จิออส โซอิตากีส (Georgios Zoitakis) เป็นผู้สำเร็จราชการ ต่อมาเมื่อวันที่ 1 มิถุนายน ค.ศ. 1973 ได้แต่งตั้งตนเองเป็นนายกรัฐมนตรีแห่งกรีซ พันเอกจอร์จ ปาปาโดเปาลอส (George Papadopoulos) ก็ได้ปลดกษัตริย์คอนสแตนตินที่ 2 ออกจากตำแหน่งและเปลี่ยนแปลงการปกครองเป็นแบบสาธารณรัฐ

ในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 1973 พันเอกจอร์จ ปาปาโดเปาลอส ได้ถูกปลดออกตำแหน่ง โดยดิมิทริออส ไอโออันนิเดส (Dimitrios Ioannides) เนื่องจากรัฐบาลทหารเข้ามาปกครองและเกิดความล้มเหลวจากการที่ตุรกีเข้าบุกรุกดินแดนไซปรัส ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1974 โดยมการแต่งตั้งนายกรัฐมนตรีคนใหม่ คือ นายคอนสแตนติน คารามานลิส (Constantine Karamanlis) โดยเมื่อวันที่ 8 พฤศจิกายน ค.ศ. 1974 ได้มีการลงประชามติให้ยกเลิกสถาบันพระมหากษัตริย์ ซึ่งประชาชนร้อยละ 68.8 โหวตให้มีการยกเลิกสถาบันพระมหากษัตริย์ โดยหลายคนมีข้อสงสัยเกี่ยวกับมติเห็นชอบครั้งนี้ จะทำให้เหล่าพระราชวงศ์ไม่สามารถเสด็จกลับมากรีซได้อีก

หลังมีการก่อตั้งสาธารณรัฐใหม่เมื่อผ่านการเปลี่ยนแปลงการปกครอง ในวันที่ 11 มิถุนายน ค.ศ. 1975 เกี่ยวกับคำนำหน้าพระนามและพระอิสริยยศจะไม่ได้รับการยอมรับอย่างเป็นทางการของบุคคลสัญชาติกรีก แต่ก็มีชาวกรีกบางส่วนที่ยังขานพระนามของพระองค์ว่า ""อันเนอ-มารีแห่งกรีซ"" (Anne-Marie of Greece) หรือบางครั้งก็เรียกพระนามแล้วตามด้วยพระนามพระราชวงศ์เป็น ""อันนา-มาเรีย กลึคสบวร์ก"" (Anna-Maria Glücksburg) แต่พระนามดังกล่าวนี้ พระองค์ไม่ทรงใช้

ส่วนพระองค์เอง พระองค์จะเรียกพระองค์เองว่า "สมเด็จพระราชินีอันเนอ-มารีแห่งกรีซ" (Queen Anne-Marie of Greece) หรือสมเด็จพระราชินีแห่งเฮลเลนส์ (Queen of the Hellenes) โดยพระนามดังกล่าวนี้ยังใช้ขานพระนามในกลุ่มประเทศที่มีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขอย่าง สหราชอาณาจักร, สเปน, ลักเซมเบิร์ก และจอร์แดน พระองค์ยังพระนามอีกพระนามหนึ่งคือ "สมเด็จพระราชินีอันเนอ-มารี" (Queen Anne-Marie) โดยพระนามนี้ถูกใช้ใน ประเทศเดนมาร์ก และสวีเดน และพระนาม "อดีตสมเด็จพระราชินีอันเนอ-มารีแห่งกรีซ" (former Queen Anne-Marie of Greece) ถูกใช้ในประเทศเนเธอร์แลนด์

ครั้นเมื่อพระองค์จะเสด็จประพาสยังต่างประเทศ พระองค์ก็จะใช้พาสปอร์ตของสถานทูตเดนมาร์ก โดยใช้พระนามแทนพระองค์เองว่า "อันเนอ-มารี เด เกรเซีย" (Anne-Marie de Grecia) ซึ่งคำว่า "de Grecia" เป็นภาษาสเปนที่มีความหมายว่า ""แห่งกรีซ"" (of Greece)

สมเด็จพระราชาธิบดีคอนสแตนตินที่ 2 แห่งกรีซ และสมเด็จพระราชินีอันเนอ-มารีแห่งกรีซ ทรงประสูติกาลพระราชโอรสและพระราชธิดา 5 พระองค์ โดยเป็นพระราชโอรส 3 พระองค์ และพระราชธิดา 2 พระองค์ นอกจากนี้พระองค์ยังเป็นพระอัยยิกาในพระนัดดาทั้ง 9 พระองค์ ได้แก่