แม่นาค เดอะมิวสิคัล

แม่นาค เดอะมิวสิคัล เป็นละครเพลงขนาดสี่องก์ของค่ายดรีมบอกซ์ ผู้ผลิตละครเพลงนางพญางูขาวและคู่กรรม เดอะมิวสิคัล โดยนำตำนานเกี่ยวกับแม่นาคพระโขนงมาตีความใหม่และนำเสนอในรูปแบบของละครเพลงประเภทร้องทั้งเรื่อง (sung-through musical) ความยาวประมาณ 3 ชั่วโมงครึ่ง เปิดการแสดงครั้งแรกที่โรงละครเอ็มเธียเตอร์ ระหว่างวันที่ 3-5, 10-12, 17-19 กรกฎาคม 2552 และครั้งที่สองระหว่างวันที่ 4-6 และ 11-13 ธันวาคม 2552 รวมทั้งหมด 18 รอบ

จากคำให้สัมภาษณ์ของสุวรรณดี จักราวรวุธผู้กำกับ เรื่องของแม่นาคพระโขนงเป็นหนึ่งในเรื่องคลาสสิก 3 เรื่องของคนไทยที่ดรีมบอกซ์ต้องการทำเป็นละครต่อจากบ้านทรายทอง (อลหม่านหลังบ้านทรายทอง) และคู่กรรม (คู่กรรม เดอะมิวสิคัล) และได้จัดงานแถลงข่าวว่าจะแสดงละครเพลง "แม่นาค เดอะมิวสิคัล" ครั้งแรกขึ้นเมื่อเดือนกรกฎาคม 2550 แต่เมื่อธีรนัยน์ ณ หนองคายนักแสดงนำตั้งครรภ์ จึงจำเป็นต้องเลื่อนการแสดงมายังปี 2552 ซึ่งเป็นปีเดียวกับที่ละครแม่นาคพระโขนง เดอะมิวสิคัลของค่ายซีเนริโอจัดแสดงที่เมืองไทยรัชดาลัย เธียเตอร์

ในส่วนของบทละคร ดารกา วงศ์ศิริผู้เขียนได้สังเคราะห์ขึ้นจากการมองเห็นว่า เรื่องราวของแม่นาคมีองค์ประกอบที่ยิ่งใหญ่พอที่จะนำเสนอในรูปของละครเพลงที่เข้มข้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งการที่แม่นาคกล้าหาญที่จะปฏิเสธความตายอันเป็นชะตากรรมที่มนุษย์ทุกคนต้องยอมรับ นับเป็นลักษณะของตัวละครที่ลึกซึ้งและยิ่งใหญ่ที่ตนอยากจะรู้จัก อยากจะเข้าใจ และอยากจะเล่าเรื่องของแม่นาคให้ทุกคนฟัง

บทละคร "แม่นาค เดอะ มิวสิคัล" เขียนขึ้นจากการตั้งคำถามว่าแม่นาคเป็นใครมาจากไหน ทำไมจึงมาอยู่ที่พระโขนง เพราะอะไรแม่นาคจึงขึ้นชื่อว่าดุร้ายเกินผีตายทั้งกลมตนอื่นๆในยุคนั้น ทำไมแม่นาคจึงรักพ่อมากมากจนไม่อาจตัดใจทิ้งพ่อมากไปได้ และเพราะอะไรวิญญาณแม่นาคจึงจากไปในที่สุด หลังจากนั้น ดารกาจึงได้เริ่มค้นคว้าหาข้อมูลของสมัยต้นรัตนโกสินทร์ และกำหนดให้เรื่องของแม่นาคเกิดขึ้นในสังคมปิดที่ตีกรอบภาระและหน้าที่ของผู้หญิงไว้ตายตัวจนซ่อนความรุนแรงของอารมณ์ที่พร้อมจะระเบิดขึ้นตลอดเวลา หรือพูดอีกนัยหนึ่งคือสังคมที่สถานะภาพของผู้หญิงต่ำต้อยยิ่งกว่าผงธุลีดิน โดยเฉพาะในสังคมชนบทที่ให้ความสำคัญกับแรงงานมากที่สุด ผู้หญิงที่ทำงานไม่ได้มีค่าน้อยกว่าควาย และเมื่อหลวงเกณฑ์แรงงานผู้ชายไปทำงานปีละหลายเดือน ภาระหนักอึ้งทั้งหมดจึงตกอยู่กับผู้หญิงเท่านั้น

อนึ่ง ในการสร้างละคร "แม่นาค เดอะมิวสิคัล" ทางผู้สร้างได้ขออนุญาตไปยังมูลนิธินราธิปประพันธ์พงศ์-วรวรรณ และได้รับความกรุณาจากทางมูลนิธิอนุญาตให้ใช้การอ้างอิงบางฉากและชื่อตัวละคร "มาก" จากบทละครร้อง "อีนากพระโขนง" แล้ว

กรกฎาคม, ธันวาคม 2552

กรกฎาคม 2552
ธันวาคม 2552

เหตุการณ์ต่างๆใน "แม่นาค เดอะมิวสิคัล" เกิดขึ้นในสมัยรัชกาลที่ 4 ตั้งแต่เดือนห้า พ.ศ. 2395 จนถึงเดือนหกปีต่อมา

นาค บุตรีขุนศรีประจันและแม่ทองคำ หนีตามมากคนรักจากอยุธยาบ้านเกิด มาเริ่มต้นชีวิตคู่ครองเรือนกันที่ท้องทุ่งพระโขนง ความรักที่ทั้งคู่มีต่อกันทำให้นาคพยายามปรับตัวให้เข้ากับวิถีชีวิตใหม่ แม่เหมือน มารดาของมาก ผิดหวังที่ลูกชายคว้าหญิงอื่นมาเป็นคู่ครองแทนสายหยุดหลานสาว และโกรธเกลียดลูกสะใภ้ถึงขั้นขัดแย้งกับมาก ทำให้สองสามีภรรยาย้ายออกไปอยู่กันตามลำพังที่บ้านริมคลองพระโขนงดงตะเคียน เมื่อนาคท้องแก่ได้ 8 เดือน ทางหลวงออกหมายเกณฑ์ไพร่ไปทำศึกในสงครามเชียงตุง มากจึงฝากฝังเมียไว้กับป้าแก่หมอตำแยและตาฉ่ำสัปเหร่อ สองผัวเมียที่รักใคร่เอ็นดูนาค โชคร้ายในคืนที่นาคเจ็บท้อง ทั้งคู่เมาเหล้าไม่รู้เรื่องราวว่าเกิดอะไรขึ้นในคืนนั้น ชาวบ้านมาพบศพนาคอีกครั้งในวันต่อมา วิญญาณของนาคที่ต้องทนทุกข์ทรมานอย่างเดียวดายก่อนสิ้นใจ ตัดสินใจเลือกเส้นทางของตัวเองโดยปฏิเสธความตายด้วยปณิธานอันแรงกล้าว่า "ข้ายังไม่พร้อมจะยอมตาย"

กรกฎาคม 2552

ธันวาคม 2552
หมายเหตุ: การแสดงครั้งนี้มีการตัดเพลงในการแสดงครั้งเดิมออก 2 เพลง คือเพลง "อยากให้พี่อยู่ดูหน้าลูก" และ "แม่นาคตาย" และมีการทอนเพลงให้กระชับความขึ้นอีก 11 เพลง ได้แก่ "หามันให้เจอ", "ผู้ดีตีนแดง", หน้านาข้ารอ", ลูกสะใภ้ทำอะไรไม่เป็น", "หมอตำแยกับสัปเหร่อ", "บ้านริมคลองพระโขนงดงตะเคียน", "เกณฑ์ไพร่ไปทำศึก", "โอ้อนิจจา", "จดหมายที่ไม่ได้เปิด", "เลือด (reprise)" และ "วัดโบสถ์"