หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล

หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล (29 พฤศจิกายน พ.ศ. 2485) เป็นพระโอรสในพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอนุสรมงคลการ กับหม่อมอุบล ยุคล ณ อยุธยา และเป็นเป็นพระบรมวงศานุวงศ์ลำดับที่ 24 ในลำดับโปเจียมแห่งราชอาณาจักรไทย

หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม (ท่านชายมุ้ย) ประสูติเมื่อวันที่ 29 พฤศจิกายน พ.ศ. 2485 เป็นพระโอรสในพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอนุสรมงคลการ กับหม่อมอุบล ยุคล ณ อยุธยา (สุฤทธิ์")" เป็นพระนัดดาในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ายุคลฑิฆัมพร กรมหลวงลพบุรีราเมศร์ และเป็นพระราชปนัดดาในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว

หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ทรงมีเชษฐภคินี อนุชาและขนิษฐา ร่วมอุทร 4 องค์ คือ ท่านทรงคุ้นเคยกับการสร้างภาพยนตร์ตั้งแต่เยาว์ เนื่องจากตามเสด็จพระบิดา และมารดา ผู้บุกเบิกภาพยนตร์ไทย และก่อตั้งบริษัทละโว้ภาพยนตร์ ซึ่งผลิตภาพยนตร์เรื่องแรกเมื่อ พ.ศ. 2481

หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ทรงศึกษาชั้นมัธยมที่วชิราวุธวิทยาลัยและโรงเรียนมัธยมที่โรงเรียนจีลอง แกรมม่า สคูล เมืองเมลเบิร์น ออสเตรเลีย ทรงสำเร็จการศึกษาจากมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย ลอสแอนเจลิส วิชาเอกสาขาธรณีวิทยา และวิชาโท สาขาภาพยนตร์ เป็นเพื่อนร่วมห้องเรียนกับฟรานซิส ฟอร์ด คอปโปลา และโรมัน โปลันสกี้ ในระหว่างศึกษาชั้นปริญญาตรีทรงฝึกงานเป็นผู้ช่วยในทีมงานของ มีเรียน ซี. คูเปอร์ ผู้กำกับ และผู้อำนวยการสร้างภาพยนตร์เรื่อง "ช้าง" (1927) และ "คิงคอง" (1933)

ทรงเริ่มนิพนธ์บท และกำกับละครโทรทัศน์ เรื่อง "ผู้หญิงก็มีหัวใจ" ในปี พ.ศ. 2511 ถวายพระบิดา จากนั้นทรงก่อตั้ง บริษัท พร้อมมิตรภาพยนตร์ (จากชื่อซอยพร้อมมิตร ถนนสุขุมวิท ที่ตั้งของวังละโว้และโรงถ่ายละโว้ภาพยนตร์ของพระบิดา) มีผลงานกำกับละครโทรทัศน์ "ห้องสีชมพู" (2512) , "เงือกน้อย" (2515) , และ"หมอผี" (2516)

ทรงกำกับภาพยนตร์ "มันมากับความมืด" เป็นเรื่องแรก เมื่อ พ.ศ. 2514 และ ทรงได้รับรางวัลผู้กำกับภาพยนตร์ดีเด่น พ.ศ. 2516 จากเรื่องเขาชื่อกานต์ และส่งให้สรพงศ์ ชาตรี เป็นพระเอกยอดนิยมต่อมา
หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม โปรดการดำน้ำ ทรงใช้เวลาว่างในการดำน้ำตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์ ทั้งในประเทศไทย และระหว่างทรงศึกษาชั้นมัธยมที่ออสเตรเลีย และศึกษาธรณีวิทยาที่สหรัฐอเมริกา โดยทรงอธิบายถึงสาเหตุที่เลือกเรียนวิชาธรณีวิทยา สืบเนื่องจากความประทับใจในธรรมชาติ อันเนื่องมาจากการดำน้ำ ทรงนิพนธ์หนังสือบอกเล่าประสบการณ์ในการดำน้ำ ชื่อ "โลกสีคราม" ได้รับเลือกเป็น 1 ใน 88 เล่มหนังสือดี ประเภทสารคดี ของโครงการวิจัย หนังสือดีวิทยาศาสตร์ จากสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.)

ทางด้านสุขภาพ หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ทรงมีโรคประจำองค์ คือ เบาหวาน, โรคหัวใจ และ โรคมะเร็ง

เมื่อวันที่ 16 ธันวาคม พ.ศ. 2550 มหาวิทยาลัยรังสิตได้ถวายปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สาขาวิชาผู้นำทางสังคม ธุรกิจ การเมือง แด่ หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล โดยได้รับปริญญานี้พร้อมกับ หม่อมหลวงไกรฤกษ์ เกษมสันต์ ตุลาการรัฐธรรมนูญ และ นายสนธิ ลิ้มทองกุล สื่อมวลชนผู้ก่อตั้งหนังสือพิมพ์ผู้จัดการ

เมื่อวันที่ 13 กันยายน 2559 ราชกิจจานุเบกษาได้เผยแพร่ประกาศคำสั่งศาลล้มละลายกลาง ให้หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ทรงเป็นบุคคลล้มละลาย
หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม เสกสมรสกับหม่อมศริยา ยุคล ณ อยุธยา (บุษปวณิช) พระสหายนักศึกษาไทยที่พบกัน ณ มหาวิทยาลัยยูซีแอลเอ เมื่อเดือนธันวาคม พ.ศ. 2505 ประเทศสหรัฐอเมริกา มีโอรส - ธิดา 2 คน คือ ต่อมาเสกสมรสกับวิยะดา อุมารินทร์ (ตรียะกุล) นักแสดง มีโอรส 1 คน คือ ต่อมาเสกสมรสกับ หม่อมภรณี ยุคล ณ อยุธยา (เจตสมมา) มีธิดา 1 คน คือต่อมาเสกสมรสกับหม่อมกมลา ยุคล ณ อยุธยา (เศรษฐี) อดีตนักแสดง มีโอรส - ธิดา 2 คน คือ
| ตุ๊กตาทอง = 
ภาพยนตร์ยอดเยี่ยม
พ.ศ. 2522 - "อุกาฟ้าเหลือง" (เข้าชิง) 
พ.ศ. 2527 - "อิสรภาพของทองพูน โคกโพ"
พ.ศ. 2536 - "มือปืน 2 สาละวิน"
พ.ศ. 2537 - "เสียดาย"
พ.ศ. 2539 - "เสียดาย 2"
พ.ศ. 2541 - "กล่อง"
ผู้กำกับภาพยนตร์ยอดเยี่ยม
พ.ศ. 2516/17 - "เขาชื่อกานต์"
พ.ศ. 2522 - "อุกาฟ้าเหลือง" (เข้าชิง) 
พ.ศ. 2524 - "ถ้าเธอยังมีรัก"
พ.ศ. 2527 - "อิสรภาพของทองพูน โคกโพ"
พ.ศ. 2528 - "ครูสมศรี" (เข้าชิง) 
พ.ศ. 2533 - "น้องเมีย"
พ.ศ. 2536 - "มือปืน 2 สาละวิน"
พ.ศ. 2537 - "เสียดาย"
พ.ศ. 2539 - "เสียดาย 2"
พ.ศ. 2541 - "กล่อง"
ภาพยนตร์ยอดเยี่ยม
พ.ศ. 2534 - "คนเลี้ยงช้าง" (เข้าชิง) 
พ.ศ. 2539 - "เสียดาย 2"
ผู้กำกับภาพยนตร์ยอดเยี่ยม
พ.ศ. 2521 - "อุกาฟ้าเหลือง"
พ.ศ. 2529 - "ครูสมศรี"
พ.ศ. 2534 - "คนเลี้ยงช้าง"
พ.ศ. 2536 - "มือปืน 2 สาละวิน" (เข้าชิง) 
พ.ศ. 2537 - "เสียดาย" (เข้าชิง) 
พ.ศ. 2539 - "เสียดาย 2" (เข้าชิง) 
ภาพยนตร์ยอดเยี่ยม
พ.ศ. 2533 - "คนเลี้ยงช้าง" (เข้าชิง) 
พ.ศ. 2534 - "น้องเมีย" (เข้าชิง) 
พ.ศ. 2536 - "มือปืน 2 สาละวิน" (เข้าชิง) 
ผู้กำกับภาพยนตร์ยอดเยี่ยม
พ.ศ. 2533 - "คนเลี้ยงช้าง" (เข้าชิง) 
พ.ศ. 2534 - "น้องเมีย" (เข้าชิง) 
พ.ศ. 2536 - "มือปืน 2 สาละวิน" (เข้าชิง) 
พ.ศ. 2537 - "เฮโรอีน" (เข้าชิง)