มหาวิทยาลัยขอนแก่น วิทยาเขตหนองคาย

วิทยาเขตหนองคาย เป็นวิทยาเขตหนึ่งของมหาวิทยาลัยขอนแก่น โดยตั้งอยู่ที่จังหวัดหนองคาย ก่อตั้งเมื่อ พ.ศ. 2538 เปิดรับนักศึกษาครั้งแรก พ.ศ. 2541 ปัจจุบันมีนักศึกษา 21 รุ่น (พ.ศ. 2559) และมีการเรียนการสอน 5 คณะวิชา 16 หลักสูตร นับได้ว่าเป็นศูนย์กลางการศึกษาของรัฐในภูมิภาคอีสานตอนบน มีสีประจำคือสีเปลือกไม้ ต้นไม้ประจำวิทยาเขตหนองคายคือต้นชิงชัน ปัจจุบันมีบัณฑิตจบการศึกษาระดับปริญญาตรี มากกว่า 1,500 คน ในช่วง 10 ปีที่ผ่านมา

วิทยาเขตหนองคาย จัดตั้งขึ้นตามนโยบายกระจายความเจริญไปสู่ภูมิภาคของรัฐบาล และเป็นโครงการที่ได้รับการบรรจุไว้ในแผนพัฒนามหาวิทยาลัยขอนแก่นระยะที่ 8 (พ.ศ. 2540-2544) 
ในปี พ.ศ. 2539 มีการเริ่มดำเนินการก่อสร้างอาคารเรียน เพื่อใช้ในการจัดการเรียนการสอน โดยมีจุดมุ่งหมายหลักเพื่อผลิตบัณฑิตที่กอปรด้วยความรู้ความสามารถมีประสบการณ์ทางด้านวิชาการ
และวิชาชีพชั้นสูงเทียบเท่ามาตรฐานระดับสากล มีคุณธรรม จริยธรรม และจรรยาบรรณแห่งวิชาชีพ เป็นบัณฑิตที่มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ สามารถประยุกต์ทฤษฎีวิชาการไปใช้ในชีวิตประจำวัน
และเป็นบุคคลผู้ใฝ่เรียนรู้ตลอดชีพ มุ่งพัฒนาคุณภาพบัณฑิต ผลิตงานวิจัยสามารถให้บริการวิชาการแก่ชุมชนได้ พร้อมเป็นขุมปัญญาใหม่ของภูมิภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน และเป็นประตู
แห่งการขยาย สหวิทยาการไปสู่อนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง และมีการจัดการศึกษาวิชาชีพชั้นสูง ศึกษาค้นคว้าวิจัย ทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม การประสานศาสตร์หลากหลายวิชาทั้งวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี
สังคมศาสตร์ เพื่อผลิตบัณฑิตที่มีคุณภาพ มีลักษณะที่พึงประสงค์ตามปณิธานของการก่อตั้งวิทยาเขตหนองคาย พร้อมมุ่งเน้นการวิจัยเพื่อนำไปสู่การพัฒนาศาสตร์ สาขาวิชาแขนงต่างๆ ประยุกต์ภูมิปัญญาท้องถิ่น ภูมิปัญญาไทย นำไปสู่การพัฒนาประเทศอย่างมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และขยายบทบาทของวิทยาเขตไปสู่สถาบันของอุดมศึกษา นำความเป็นเลิศทางวิชาการ ขยายไปยังกลุ่ม
ประเทศอนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง

ผลงานหรือรางวัลแห่งความภาคภูมิใจของ วิทยาเขตหนองคาย จัดตั้งขึ้นตามนโยบายกระจายความเจริญไปสู่ภูมิภาคของรัฐบาล มุ่งพัฒนาคุณภาพบัณฑิต ผลิตงานวิจัยให้บริการวิชาการแก่ชุมชน
เป็นขุมปัญญาใหม่ของภูมิภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน และเป็นประตูแห่งการขยาย สหวิทยาการไปสู่อนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง มีการศึกษาค้นคว้าวิจัย ให้บริการวิชาการแก่สังคม และทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม การประสาน
ศาสตร์หลากหลายวิชาทั้งวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี สังคมศาสตร์ มุ่งเน้นการวิจัยเพื่อนำไปสู่การพัฒนาศาสตร์ สาขาวิชาแขนงต่างๆ ประยุกต์ภูมิปัญญาท้องถิ่น ภูมิปัญญาไทย นำไปสู่การพัฒนาประเทศอย่างมีประสิทธิภาพ

โดยเฉพาะเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และขยายบทบาทของวิทยาเขตไปสู่สถาบันของอุดมศึกษา นำความเป็นเลิศทางวิชาการ ขยายไปยังกลุ่มประเทศอนุภูมิภาคลุ่มแม่น้ำโขง และในปัจจุบัน วิทยาเขตหนองคาย
มีพิพิธภัณฑ์สิรินธร ซึ่งนอกจากมีวัตถุประสงค์ในการก่อสร้างเพื่อพัฒนาส่งเสริมการท่องเที่ยวในจังหวัดหนองคายแล้ว ยังถือเป็นแหล่งรวบรวมพันธ์ปลาในลุ่มน้ำโขงที่มากที่สุด และยังถูกใช้เป็นห้องปฏิบัติการวิทยาศาสตร์ เปิดโอกาสให้ประชาชนในภาคตะวันออกเฉียงเหนือและกลุ่มอนุภาคลุ่มน้ำโขง ใช้เป็นแหล่งศึกษาวงจรชีวิตสัตว์น้ำจืดและน้ำเค็มโดยตรง

เมื่อวันที่ 16 กรกฎาคม พ.ศ. 2558 พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่า โดยที่เป็นการสมควรปรับปรุงกฎหมายว่าด้วยมหาวิทยาลัยขอนแก่น ส่งผลทำให้มหาวิทยาลัยได้เปลี่ยนรูปแบบการบริหารงานเป็นมหาวิทยาลัยในกำกับของรัฐเมื่อวันที่ 18 กรกฎาคม พ.ศ. 2558

มหาวิทยาลัยขอนแก่นได้กำหนดวิธีการรับบุคคลเข้าศึกษาในระดับปริญญาโท มหาวิทยาลัยขอนแก่นได้กำหนดวิธีการรับบุคคลเข้าศึกษาในระดับปริญญาเอก โดยคัดเลือกผู้สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาโท เพื่อเข้าศึกษาต่อในระดับปริญญาเอกสาขาวิชาต่างๆ โดยการพิจารณาของมหาวิทยาลัย หรือสามารถสมัครสอบผ่านทางเว็บไซต์ได้

มหาวิทยาลัยขอนแก่นคือมหาวิทยาลัยเพียงแห่งเดียวที่คงประเพณีการเชียร์ร่วมของนักศึกษาใหม่รวมทุกคณะไว้ด้วยกัน การที่คนนับพันร่วมหมื่นคนและมาจากหลากหลายคณะสามารถมารวมตัวกัน ร้องเพลงเดียวกันด้วยใจที่รักในสิ่งเดียวกันได้ถือว่าเป็นที่สุด เชียร์กลางเป็นกิจกรรมที่เริ่มต้นและดำเนินมาจนเป็นประเพณีที่สืบเนื่องต่อกันมาจากพี่ๆจนถึงปัจจุบัน และถูกถ่ายทอดสู้วิทยาเขตหนองคาย ซึ่งคือเสมือนเชียร์กลาง มหาวิทยาลัยขอนแก่น เช่นเดียวกัน นักศึกษาปัจจุบันและพี่ๆทุกคนในมหาวิทยาลัยขอนแก่นต่างตั้งตารอ กิจกรรมเชียร์กลางนี้จัดขึ้นหลังจากน้องใหม่เข้าหอพัก รวมน้องและมีกิจกรรมกลุ่มสัมพันธ์ให้น้องใหม่ได้รู้จักเพื่อนใหม่ รู้จักพี่ๆในชื่อ พี่เลี้ยงน้องใหม่ มีกิจกรรมสันทนาการ เรียนรู้เพื่อนใหม่ เรียนรู้วัฒนธรรมสังคมของมหาวิทยาลัยขอนแก่น และรู้จักมหาวิทยาลัยขอนแก่นผ่านบทเพลงแห่งมหาวิทยาลัย และจะจัดขึ้น ณ สนามกีฬากลาง บนสแตนด์เชียร์ จำนวน 2 วัน กลางที่โล่ง

กิจกรรมอนุรักษ์วัฒนธรรมไทยลงแขกดำนา นานาชาติ เป็นการช่วยเหลือหมู่บ้านในเขตตำบลหนองกอมเกาะ ที่มีพื้นที่อยู่ห่างจาก มหาวิทยาลัยขอนแก่น วิทยาเขตหนองคาย เพียง 3 กิโลเมตร ประชาชนส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม ดังนั้น เพื่อเป็นการอนุรักษ์วัฒนธรรมไทยและเป็นการสร้างความสามัคคี เผื้อเฟื้อเผื่อแผ่ช่วยเหลือกันในสังคม มหาวิทยาลัยขอนแก่น วิทยาเขตหนองคาย จึงจัดทำโครงการ อนุรักษ์วัฒนธรรมไทยลงแขกดำนา นานาชาติ ขึ้น เพื่อสอดรับกับภารกิจหลักคือการผลิตบัณฑิตที่พึงประสงค์ ให้บัณฑิตได้ฝึกความอดทน มีความเสียสละ เอื้ออาทรต่อผู้อื่น เรียนรู้และศึกษาลักษณะของเศรษฐกิจชุมชน ตลอดจนช่วยกันอนุรักษ์ พัฒนา ถ่ายทอด และฟื้นฟูขนบธรรมเนียบประเพณี และวัฒนธรรมไทยที่ดีงามให้คงอยู่ นอกจากการลงแขกดำนาแล้ว ได้มีการทำพิธีเลี้ยงผีตาแฮก บูชาสิ่งศักดิ์สิทธิ์หรือบรรบุรุษให้คุ้มครองป้องกันภยันตรายแก่ชีวิตและทรัพย์ ก่อนการดำนาและจัดกิจกรรมแข่งขันวิ่งปรองดองสมานฉันท์ 11 ขาสามัคคีและดำนาสามขาสามัคคี ระหว่างทีมนักศึกษาชาย นักศึกษาหญิงและทีมทหาร ทั้งนี้การจัดกิจกรรมลงแขกดำนา ได้จัดต่อเนื่องมาทุกๆปีในช่วงฤดูทำนา เพื่อสืบสานประเพณี อนุรักษ์วัฒนธรรมไทยการลงแขกดำนา ให้นักศึกษา บุคลากร และชุมชนได้ปฏิบัติสืบต่อกัน เป็นการเผยแพร่ประเพณีวัฒนธรรมการลงแขกดำนาแก่ชาวต่างชาติ อีกทั้งช่วยลดต้นทุนในการผลิตข้าวของชาวนาและลดภาระค่าใช้จ่ายในครัวเรือนในการจ้างแรงงาน ทำให้เกิดความสามัคคีปรองดองในองค์กรและสังคม มีความสัมพันธ์อันดีระหว่างมหาวิทยาลัยขอนแก่น วิทยาเขตหนองคาย กับชุมชน

ครุยวิทยฐานะ มหาวิทยาลัยขอนแก่น เป็นชุดพิธีการซึ่ง ปัจจุบัน ใช้ในพิธีมอบปริญญาบัตรเพื่อแสดงถึงปริญญา วิทยฐานะที่ได้จากการสำเร็จการศึกษา ครุยวิทยฐานะสำหรับมหาวิทยาลัยขอนแก่น จะกำหนดไว้ในพระราชกฤษฎีกา ซึ่งการใช้ครุยวิทยฐานะสำหรับมหาวิทยาลัยรัฐโดยไม่ชอบนั้นมีโทษ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ใช้ครุยแบบโบราณพระราชพิธีไทย ลักษณะแบบครุยจะเป็นชุดครุยคล้าย ๆ ชุดครุยพระยาแรกนา หรือขุนนางสมัยโบราณหรือที่เรียกว่าครุยเทวดา

ทำด้วยผ้าโปร่งสีขาว มีสำรดรอบขอบและที่ปลายแขน พื้นสำรดทำด้วยสักหลาดสีขาว มีแถบทองขนาด 1 เซนติเมตร ทับบนริมทั้งสองข้าง เว้นระยะ 0.5 เซนติเมตร มีแถบสักหลาดสี ตามสีประจำมหาวิทยาลัย ขนาด 0.5 เซนติเมตร ทั้งสองข้าง เว้นระยะอีก 0.5 เซนติเมตร มีแถบทอง ขนาด 1 เซนติเมตร ทั้งสองข้าง ตอนกลางมีพื้นสักหลาดสีดำขนาด 2 เซนติเมตร ตรงกึ่งกลางติดทับด้วยสักหลาดสีตามสีประจำมหาวิทยาลัย ขนาด 1 เซนติเมตร และมีตรามหาวิทยาลัยทำด้วยโลหะสีเงิน ขนาดสูง 4 เซนติเมตร ติดตามทางดิ่งกลางสำรดบนสักหลาด ตอนหน้าอกทั้งสองข้าง สำรดที่ต้นแขน เช่นเดียวกับสำรดรอบขอบ แต่ตอนกลางมีพื้นสักหลาดสีดำ ตรงกึ่งกลาง ห่างจากขอบ 0.5 เซนติเมตร ติดทับด้วยสักหลาดสีตามสีประจำมหาวิทยาลัย จำนวน 3 เส้น แต่ละเส้นคั่นด้วยแถบทองขนาด 1 เซนติเมตร โดยเว้นระยะระหว่างแถบ 0.5 เซนตเมตร

เช่นเดียวกับครุยดุษฎีบัณฑิต แต่ตอนกลางของสำรดที่ต้นแขนมีแถบ สักหลาดสีตามสีประจำมหาวิทยาลัย จำนวน 2 เส้น คั่นด้วยแถบทองขนาด 1 เซนติเมตร โดยเว้นระยะระหว่างแถบ 0.5 เซนติเมตร

เช่นเดียวกับครุยดุษฎีบัณฑิต แต่ตอนกลางของสำรดที่ต้นแขนมีแถบสักหลาดสีตามสีประจำมหาวิทยาลัย จำนวน 1 เส้น

เช่นเดียวกับครุยมหาบัณฑิต แต่ตรามหาวิทยาลัยทำด้วยโลหะสีทอง

เช่นเดียวกับครุยบัณฑิต แต่ตรามหาวิทยาลัยทำด้วยโลหะสีทอง

เป็นครุยพื้นผ้าโปร่งสีขาว มีสำรดรอบขอบและที่ต้นแขนกับปลายแขน พื้นสำรดทำด้วยสักหลาดสีขาว มีแถบทองขนาด 1 เซนติเมตร ทับบนริมทั้งสองข้าง เว้นระยะ 0.5 เซนติเมตร มีแถบสักหลาดสีตามสีประจำ
มหาวิทยาลัย ขนาด 1 เซนติเมตร ทั้งสองข้าง เว้นระยะอีก 0.5 เซนติเมตร มีแถบทอง ขนาด 1 เซนติเมตร ตอนกลางมีพื้นสักหลาดสีแดงชาด ติดแถบสักหลาดสีตามสีประจำมหาวิทยาลัย ขนาด 3 เซนติเมตร ทั้งสองข้างโดยติดห่างจากขอบสักหลาดสีแดงชาด 0.5 เซนติเมตร และมีตรามหาวิทยาลัยทำด้วยโลหะสีทองขนาดสูง 4 เซนติเมตร ติดตามทางดิ่งกลางสำรดบนสักหลาดตอนหน้าอกทั้งสองข้าง และมีสร้อยทำด้วยโลหะสีทองพร้อมด้วยเครื่องหมายของมหาวิทยาลัยตามแบบที่สภามหาวิทยาลัยกำหนดระหว่างตรามหาวิทยาลัยทั้งสองข้าง ยึดติดกับครุยประมาณร่องหัวไหล
เช่นเดียวกับครุยประจำตำแหน่งของนายกสภามหาวิทยาลัย แต่ไม่มีสร้อย

เนื่องจาก วิทยาเขตหนองคาย เป็นหน่วยงานหนึ่งเทียบเท่าคณะของมหาวิทยาลัยขอนแก่น เพราะฉนั้นจึงใช้ ตราประจำมหาวิทยาลัยเดียวกันกับ มหาวิทยาลัยขอนแก่น คือ ลักษณะตราสัญลักษณ์เป็นตามแนวคิดของพระยาอนุมานราชธน (ยง เสฐียรโกเศศ) ซึ่งให้นายพินิจ สุวรรณะบุณย์ เป็นผู้ยกร่าง ในชั้นแรกนั้นเป็นรูปพระธาตุพนม ทั้งสองข้างมีลายช่อกนกเปลวลอย ส่วนล่างสุดขององค์พระธาตุเป็นชื่อมหาวิทยาลัยขอนแก่นบนแพรแถบ ต่อมาพระยาอนุมานราชธนได้นำร่างดังกล่าวปรึกษาหาหรือกับผู้ออกแบบและท่านผู้รู้แห่งราชบัณฑิตยสถาน เห็นสมควรให้ปรับปรุงแก้ไขลายกนกเป็นรูปเทวดาอัญเชิญมิ่งขวัญสิริมงคลพนมประทานสู่สถาบัน และเปลี่ยนแถบแพรป้ายชื่อเป็นมหาวิทยาลัยขอนแก่นอยู่บนขอนไม้ พื้นหลังแบ่งเป็น ๓ ช่อง มีความหมายถึง คุณธรรมของนักศึกษา ๓ ประการ ได้แก่สาเหตุที่กำหนดให้พระธาตุพนมเป็นตราสัญลักษณ์ของมหาวิทยาลัยขอนแก่นนั้น เนื่องจากตระหนักว่าพระธาตุพนมเป็นปูชนียสถานสำคัญ เป็นมิ่งขวัญสิริมงคลอันเป็นที่เคารพบูชาของ ชาวไทย-ลาว ทั้งสองฝั่งโขง มหาวิทยาลัยขอนแก่นก็เช่นเดียวกัน ที่จะต้องเป็นศูนย์รวมความคิด สติปัญญาของสังคมและเป็นศูนย์กลางทางการศึกษาของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

ศาสตราจารย์พิมล กลกิจ ได้เดินทางไปนมัสการพระธรรมราชานุวัตร (แก้ว กนฺโตภาโส) เจ้าอาวาสวัดพระธาตุพนมวรมหาวิหาร เพื่อทำพิธีขออนุญาตเชิญรูปพระธาตุพนมมาเป็นตราสถาบันอย่างถูกต้องและเป็นทางการแต่เพียงสถาบันเดียว ในปี ๒๕๐๙ นับตั้งแค่นั้นมา ตราพระธาตุพนมก็กลายเป็นสัญลักษณ์ประจำสถาบันการศึกษาแห่งนี้

วิทยาเขตหนองคาย มีคณะวิชาซึ่งรับผิดชอบหลักสูตรที่เปิดสอนในระดับปริญญาตรี-โท-เอก ดังนี้
หลักสูตรที่เปิดสอนในระดับปริญญาตรีทั้งสิ้น 4 คณะ จำนวน 19 หลักสูตร
หลักสูตรที่เปิดสอนในระดับปริญญาโท ทั้งสิ้น 3 คณะ จำนวน 6 หลักสูตร
หลักสูตรที่เปิดสอนในระดับปริญญาเอก ทั้งสิ้น 1 คณะ จำนวน 2 หลักสูตร

ค่าใช้จ่ายในการศึกษา
ค่าธรรมเนียมการศึกษาแบบเหมาจ่ายครอบคลุม ค่าหน่วยกิตที่ลงทะเบียนเรียน ค่าขึ้นทะเบียนเป็นนักศึกษา ค่าบัตรประจำตัวนักศึกษาแรกเข้า นอกจากนี้ยังได้รับบริการต่างๆ ได้แก่ การประกันอุบัติเหตุ บริการสุขภาพ บริการห้องสมุด บริการคอมพิวเตอร์และอินเทอร์เน็ต ฯลฯ สำหรับค่าธรรมเนียมการศึกษาภาคฤดูร้อนเท่ากับครึ่งหนึ่งของภาคปกติ จำแนกตามหลักสูตร ดังนี้