ประเทศสโลวีเนีย

ประเทศสโลวีเนีย ( ; ) หรือชื่อทางการคือ สาธารณรัฐสโลวีเนีย (Slovene: , abbr.: "RS") เป็นประเทศที่ตั้งอยู่ในยุโรปกลาง ซึ่งเป็นเส้นทางการค้าและแหล่งวัฒนธรรมหลักของทวีปยุโรป มีอาณาเขตทางตะวันตกจรดอิตาลี ทางตะวันตกเฉียงใต้จรดทะเลเอเดรียติก ทางใต้และตะวันออกจรดโครเอเชีย ทางตะวันออกเฉียงเหนือจรดฮังการีและทางเหนือจรดออสเตรีย มีพื้นที่ประมาณ 20,273 ตารางกิโลเมตรและมีประชากร 2.06 ล้านคน สโลวีเนียเป็นสาธารณรัฐระบบรัฐสภาและเป็นสมาชิกของสหประชาชาติ สหภาพยุโรปและเนโท เมืองหลวงและเมืองใหญ่สุดคือลูบลิยานา

พื้นที่ส่วนใหญ่ของสโลวีเนียเป็นภูเขาและมีลักษณะอากาศแบบภูมิอากาศภาคพื้นทวีปหลัก ยกเว้นภูมิภาคชายฝั่งจะมีภูมิอากาศแบบเมดิเตอร์เรเนียนและภูมิภาคตะวันตกเฉียงเหนือซึ่งมีภูมิอากาศแบบเทือกเขาแอลป์ นอกจากนี้ไดนาริกแอลป์และที่ราบพันโนเนียก็พอได้ในสโลวีเนียเช่นกัน สโลวีเนียเป็นหนึ่งประเทศที่มีความหลากหลายทางชีวภาพเป็นหนึ่งในพื้นที่ ๆ มีแหล่งน้ำอุดมสมบูรณ์มากในยุโรป ทั้งแม่น้ำจำนวนมาก ชั้นหินอุ้มน้ำและแหล่งธารน้ำใต้ดิน สโลวีเรียมีป่าปกคลุมมากกว่าครึ่งหนึ่งของประเทศ ส่วนการตั้งถิ่นฐานของประชากรก็จะกระจักกระจายกันไป

ประวัติศาสตร์สโลวีเนียได้รับทั้งวัฒนธรรมและภาษาจากสลาวิกตะวันตก สลาวิกใต้ เจอร์แมนิก โรมานซ์และฮังกาเรียน ถึงแม้ประชากรในประเทศจะไม่ได้เป็นเอกพันธุ์เดียวกันแต่ส่วนใหญ่เป็นชาวสโลวีน ภาษาสโลวีเนียซึ่งเป็นภาษาหนึ่งในกลุ่มภาษาสลาวิกใต้เป็นภาษาราชการของประเทศ ประชากรส่วนใหญ่ในประเทศไม่นับถือศาสนาอย่างแท้จริง แต่วัฒนธรรมและเอกลักษณ์ของประเทศได้รับอิทธิพลจากโรมันคาทอลิกและลูเทอแรน เศรษฐกิจของประเทศสโลเวเนียเป็นแบบเปิดขนาดเล็กและเป็นอุตสาหกรรมมุ่งการส่งออก ที่ได้รับอิทธิพลจากต่างประเทศ และได้รับผลกระทบอย่างรุนแรงจากวิกฤติหนี้สาธารณะยุโรปที่เริ่มช่วงปลายยุค 2000 เศรษฐกิจหลักคืออุตสาหกรรมบริการตามด้วยอุตสาหกรรมและอุตสาหกรรมการก่อสร้าง

ในอดีตพื้นที่ของสโลเวเนียเป็นส่วนหนึ่งของรัฐที่แตกต่างกันหลายแห่งทั้งจักรวรรดิโรมัน จักรวรรดิไบแซนไทน์ จักรวรรดิการอแล็งเฌียง จักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์และจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ที่ปกครองโดยราชวงศ์ฮาพส์บวร์ค สาธารณรัฐเวนิส จังหวัดอิลลิเรียของนโปเลียนที่ 1ที่ปกครองโดยฝรั่งเศส จักรวรรดิออสเตรียและจักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการี ในเดือนตุลาคม พ.ศ. 2461 ประชาชนชาวสโลวีนตัดสินใจก่อตั้งรัฐแห่งชาวสโลวีน โครแอต และเซิร์บ เดือนธันวาคม พ.ศ. 2461 รัฐแห่งชาวสโลวีน โครแอต และเซิร์บรวมตัวกับราชอาณาจักรเซอร์เบียกลายเป็นราชอาณาจักรแห่งชาวเซิร์บ โครแอต และสโลวีน (ภายหลังเปลี่ยนชื่อเป็นราชอาณาจักรยูโกสลาเวียใน พ.ศ. 2472) ช่วนระหว่างสงครามโลกครั้งที่สอง สโลวีเนียถูกยึดครอบครองและผนวกโดยเยอรมนี อิตาลีและฮังการีและพื้นที่เล็ก ๆ อยู่ในการปกครองของรัฐเอกราชโครเอเชียที่เป็นรัฐหุ่นเชิดของนาซีเยอรมนี หลังจากนั้นสโลวีเนียเป็นหนึ่งในสมาชิกผู้ก่อตั้งสหพันธ์สาธารณรัฐประชาชนยูโกสลาเวียภายหลังเปลี่ยนชื่อเป็นสหพันธ์สาธารณรัฐสังคมนิยมยูโกสลาเวียซึ่งเป็นรัฐคอมมิวนิสต์ประเทศเดียวในกลุ่มตะวันออกซึ่งไม่เคยเป็นส่วนหนึ่งของกติกาสัญญาวอร์ซอ ในเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2534 หลังจากมีการเปิดประชาธิปไตยแบบมีผู้แทนอันเป็นระบบพรรคการเมืองหลายพรรค สโลวีเนียจึงแยกตัวจากยูโกสลาเวียและกลายเป็นประเทศเอกราช พ.ศ. 2547 สโลวีเนียได้เข้าร่วมกับเข้าเนโทและสหภาพยุโรป ใน พ.ศ. 2550 สโลวีเนียกลายเป็นประเทศยุคหลังคอมมิวนิสต์ประเทศแรกที่เข้าร่วมกับยูโรโซน และใน พ.ศ. 2553 ได้เข้าร่วมโออีซีดีอันเป็นองค์กรระหว่างประเทศของกลุ่มประเทศที่พัฒนาแล้ว

ประเทศสโลวีเนียเคยเป็น 1 ใน 6 รัฐของยูโกสลาเวีย
ยูโกสลาเวียเดิมประกอบด้วย 6 สาธารณรัฐ กล่าวคือ สาธารณรัฐสโลวีเนีย โครเอเชีย เซอร์เบีย บอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา มอนเตเนโกร และมาซิโดเนีย รวมทั้งคอซอวอและวอยวอดีนาซึ่งเป็นจังหวัดปกครองตนเอง

สโลวีเนียมีการเลือกตั้งครั้งแรกใน พ.ศ. 2533 นาย Milan Kucan ได้รับเลือกตั้งให้ดำรงตำแหน่งประธานาธิบดี ภายหลังการแยกตัวเป็นเอกราช มีการจัดการเลือกตั้งอย่างเสรีในเดือนธันวาคม 2535 ซึ่งประธานาธิบดี Kucan ได้รับเลือกตั้งให้ดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีอีกครั้ง

ใน พ.ศ. 2535 พรรค Liberal Democratic (LDS) ของนาย Janez Drnovsek ได้รับชัยชนะในการเลือกตั้ง นาย Drnovsek ได้รับตำแหน่งนายกรัฐมนตรี และจัดตั้งรัฐบาลผสมโดยการประสานผลประโยชน์ของฝ่ายต่างๆ นาย Drnovsek มีนโยบายที่จะนำสโลวีเนียสู่เวทีระหว่างประเทศ ทำให้พรรค LDS ได้รับความนิยมจากประชาชนอย่างต่อเนื่องและได้รับชัยชนะในการเลือกตั้ง พ.ศ. 2539 ในสมัยที่ 2 นี้ นาย Drnovsek ให้ความสำคัญต่อการเข้าเป็นสมาชิก EU และองค์การสนธิสัญญาป้องกันแอตแลนติกเหนือ (NATO) ในด้านเศรษฐกิจ มีนโยบายส่งเสริมระบบเศรษฐกิจเสรี โดยเน้นการปรับโครงสร้างทางเศรษฐกิจและการแปรรูปรัฐวิสาหกิจอย่างต่อเนื่อง

อย่างไรก็ดี ในเดือนเมษายน 2543 เกิดความขัดแย้งระหว่างพรรคร่วมรัฐบาล นาย Drnovsek ได้พยายามปรับคณะรัฐมนตรี แต่ไม่เป็นผล พรรค Slovenian People's Party (SLS) ซึ่งรวมกับพรรค Christian Democrats (SKD) และใช้ชื่อพรรคใหม่ว่าพรรค SLS+SKD สามารถร่วมมือกับพรรค Slovenian Democratic (SDS) จนมีเสียงสนับสนุนในสภาฯ มากพอ ได้จัดตั้งรัฐบาลชุดใหม่ในเดือนพฤษภาคม 2543 โดยมีนาย Andrej Bajuk รองหัวหน้าพรรค SLS+SKD เป็นนายกรัฐมนตรี รัฐบาลของนาย Bajuk ได้บริหารประเทศจนถึงเดือนกันยายน 2543 เมื่อรัฐสภาสโลวีเนียครบวาระ

ในเดือนตุลาคม 2543 สโลวีเนียได้จัดการเลือกตั้งทั่วไป ผลการเลือกตั้งปรากฏว่าพรรค LDS ของนาย Drnovsek ยังคงได้รับความนิยมจากประชาชน นาย Drnovsek ได้จัดตั้งรัฐบาลผสม 4 พรรค โดยร่วมกับพรรค United List of Social Democrats (ZLSD) พรรค SLS+SKD และพรรค Democratic Party of Retired Persons of Slovenia (DeSUS) โดยนาย Drnovsek ยังคงได้รับการเสนอชื่อให้ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี ต่อมา ในเดือนพฤศจิกายน 2545 นาย Drnovsek ได้ลงสมัครรับเลือกตั้งในตำแหน่งประธานาธิบดีและได้รับเลือกตั้ง จึงได้แต่งตั้งนาย Anton Rop เป็นนายกรัฐมนตรี โดยรัฐสภาได้ให้การรับรองเมื่อวันที่ 11 ธันวาคม 2545

สโลวีเนียตั้งอยู่ในบริเวณภูมิภาคกลางและตะวันออกเฉียงใต้ของทวีปยุโรปติดกับเทือกเขาแอลป์และมีชายฝั่งติดกับทะเลเมดิเตอร์เรเนียน ตั้งอยูที่ละติจูด 45 องศาถึง 47 องศาเหนือและจากลองจิจูด 13 องศาถึง 17 องศาตะวันออก โดยเส้นเมริเดียนที่ 15 องศาตะวันออกเป็นเส้นที่เกือบจะแบ่งประเทศเป็น2ฝั่งพอดี เซนทรอยด์ของสโลวีเนียตั้งอยู่ที่พิกัด 46°07'11.8" N และ 14°48'55.2" E ในซิลิบนาเขตเทศบาลลิทิยา ทริกลาฟคือจุดสูงสุดของสโลวีเนียมีความสูง 2,864 เมตร ประเทศสโลวีเนียมีค่าเฉลี่ยอยู่เหนือระดับน้ำทะเล 557 เมตร

4 ภูมิภาคหลักในยุโรปเจอได้ในสโลวีเนีย: เทือกเขาแอลป์ ที่ราบพันโนเนีย ทะเลเมดิเตอร์เรเนียนและไดนาริกแอลป์ ถึงแม้ว่าชายฝั่งทะเลเอเดรียติกจะใกล้กับทะเลเมดิเตอร์เรเนียนแต่พื้นที่ของสโลวีเนียส่วนใหญ่อยู่ในบริเวณลุ่มน้ำของทะเลดำ เทือกเขาแอลป์รวมทั้งจูเลียนแอลป์ เทือกเขาแคมนิก-ซาวินยาแอลป์ เทือกเขาคาราเวกซ์ร่วมทั้งเทือกเขาโพโฮเจห์ครอบคลุมสโลวีเนียตอนเหนือตามแนวชายแดนออสเตรีย ชายฝั่งของประเทศสโลวีเนียจากอิตาลีถึงโครเอเชียยาวประมาณ 47 กิโลเมตร

คำว่าภูมิประเทศคาสต์ (Karst topography) หมายถึงที่ราบสูงคาสต์ทางตะวันตกเฉียงใต้ของสโลเวเนีย เป็นภูมิภาคหินปูนของแม่น้ำใต้ดิน ทางแคบระหว่างเขาและถ้ำระหว่างลูบลิยานาและทะเลเมดิเตอร์เรเนียน ที่ราบพันโนเนียทางภาคตะวันออกและภาคตะวันออกเฉียงเหนือติดชายแดนโครเอเชียและฮังการีเป็นที่ราบใหญ่ของประเทศอย่างไรก็ตามภูมิประเทศสโลวีเนียส่วนใหญ่เป็นเนินเขาและภูเขา พื้นที่สูงกว่า 200 เมตรเหนือระดับน้ำทะเลคิดเป็นประมาณ 90% ของประเทศ

มากกว่าครึ่งของประเทศถูกปกคลุมด้วยป่า ทำให้สโลวีเนียเป็นประเทศที่มีป่ามากเป็นอันดับ 3 ของยุโรปรองจากฟินแลนด์และสวีเดน พื้นที่ส่วนใหญ่ถูกปกคลุมด้วยป่าต้นบีช ต้นเฟอร์ โอ๊ก และมีผลผลิตที่ค่อนข้างสูง ยังคงพบป่าดึกดำบรรพ์โดยป่าที่ใหญ่ที่สุดพบในคอเชวเย ทุ่งหญ้าครอบคลุมพื้นที่ 5,593 กิโลเมตร ทุ่งนาและสวนหย่อมครอบคลุมพื้นที่ 954 ตารางกิโลเมตร สวนผลไม้ครอบคลุมพื้นที่ 363 ตารางกิโลเมตรและไร่องุ่นครอบคลุมพื้นที่ 216 ตารางกิโลเมตร

2 ล้านคน (พ.ศ. 2546) ชาวสโลวีน ร้อยละ 92 ชาวโครอัต ร้อยละ 1 ชาวเซิร์บ บอสเนีย ฮังกาเรียน และอื่นๆ