ประเทศมาซิโดเนีย

สาธารณรัฐมาซิโดเนีย (; ) ซึ่งรัฐและองค์กรนานาชาติส่วนใหญ่เรียกว่า อดีตสาธารณรัฐยูโกสลาฟมาซิโดเนีย () เป็นรัฐอิสระบนคาบสมุทรบอลข่านในยุโรปตะวันออกเฉียงใต้ ประเทศนี้มักจะเรียกเฉย ๆ ว่า "มาซิโดเนีย" ซึ่งอาจจะทำให้เกิดความสับสนกับภูมิภาคทางภูมิศาสตร์ที่กว้างขวาง และแคว้นมาซิโดเนียของกรีซ ประเทศมาซิโดเนียเป็นเพียงส่วนหนึ่งของภูมิภาคทางภูมิศาสตร์ที่ชื่อมาซิโดเนีย มีพื้นที่ประมาณร้อยละ 38 และประชากรเกือบร้อยละ 44 ของพื้นที่ที่ใหญ่กว่าพื้นที่ที่ปกครองโดยสาธารณรัฐมาซิโดเนีย ก่อนหน้านี้เป็นส่วนทางใต้สุดของยูโกสลาเวีย

พรมแดนปัจจุบันได้รับการกำหนดหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 เมื่อสหพันธ์สาธารณรัฐสังคมนิยมยูโกสลาเวียก่อตั้ง "สาธารณรัฐสังคมนิยมมาซิโดเนีย" (Socialist Republic of Macedonia) ซึ่งเป็นที่โต้แย้งว่า เป็นการยอมรับสลาฟมาซิโดเนีย เป็นชนชาติแยกต่างหากภายในยูโกสลาเวีย ต่อมาในปี พ.ศ. 2534 ได้แยกจากยูโกสลาเวียอย่างสันติโดยเปลี่ยนชื่อเป็น "สาธารณรัฐมาซิโดเนีย" และไม่มีการเปลี่ยนแปลงพื้นที่เพิ่มเติม อย่างไรก็ดี หลังจากนั้นเป็นต้นมา ประเทศได้เกิดกรณีพิพาทกับประเทศกรีซอย่างยาวนานเกี่ยวกับการใช้ชื่อ "มาซิโดเนีย" จนกระทั่งในวันที่ 12 มิถุนายน พ.ศ. 2561 รัฐบาลมาซิโดเนียและรัฐบาลกรีซได้บรรลุข้อตกลงเบื้องต้นเพื่อยุติข้อพิพาทดังกล่าว ซึ่งจะส่งผลให้ประเทศนี้ได้รับการเปลี่ยนชื่อเป็น สาธารณรัฐมาซิโดเนียเหนือ (; )
ชื่อของประเทศเกิดขึ้นจากอาณาจักรกรีก Μακεδονία (มาเกโดนีอา) ตั้งชื่อตามชาวมาซิโดเนียโบราณ ชื่อของพวกเขา Μακεδόνες (มาเกโดเนส) ความหมายคือ "สูงเรียว" ซึ่งเหมือนกับคำ μακρός (มาโครส) ความหมาย "ยาวสูงสูง" ในภาษากรีกโบราณ "ภูเขา" หรือ "คนสูง" อาจเป็นคำอธิบายของประชาชน อย่างไรก็ตามโรเบิร์ต เอส. บี. บีเคส สนับสนุนว่าคำศัพท์ทั้งสองนี้มีพื้นฐานมาจากต้นกำเนิดของกรีกและไม่สามารถอธิบายได้ในแง่ของสัณฐานวิทยาของอินเดีย-ยูโรป

ในสมัยประวัติศาสตร์ มาซิโดเนียเคยตกเป็นเมืองขึ้นของจักรวรรดิโรมัน มาซิโดเนียเป็นชื่อเรียกดินแดนในประวัติศาสตร์ที่มีพื้นที่ครอบคลุมบางส่วนของยูโกสลาเวีย กรีซ และบัลแกเรีย ในระหว่างปี ค.ศ. 1946-1949 เกิดสงครามกลางเมืองภายในกรีซ จึงทำให้นายพลตีโตแห่งยูโกสลาเวียประสบความสำเร็จในการเรียกร้องพื้นที่ส่วนหนึ่งของดินแดนมาซิโดเนียมาอยู่ภายใต้การปกครอง โดยเป็นสาธารณรัฐ 1 ใน 6 สาธารณรัฐของยูโกสลาเวีย

ในปี ค.ศ. 1991 สาธารณรัฐสโลวีเนีย และโครเอเชีย และบอสเนีย-เฮอร์โซโกวีนาได้เคลื่อนไหวแยกตัวเป็นเอกราชจากยูโกสลาเวีย ชาวมาซิโดเนียจึงได้จัดให้มีการลงประชามติเพื่อแยกตัวเป็นเอกราช และได้ประกาศเอกราชจากยูโกสลาเวียเมื่อวันที่ 17 กันยายน ค.ศ. 1991 ซึ่งเป็นการแยกตัวโดยปราศจากการใช้กำลังต่อต้านจากยูโกสลาเวีย ทั้งนี้ อาจเป็นเพราะยูโกสลาเวียกำลังสนับสนุนชาวเซิร์บในการสู้รบในบอสเนีย-เฮอร์โซโกวีนา ประกอบกับในมาซิโดเนียมีประชากรเชื้อสายเซิร์บจำนวนน้อย

ยูโกสลาเวียจึงไม่ต้องการเปิดศึก 2 ด้าน มาซิโดเนียประกาศเอกราชโดยใช้ชื่อประเทศว่า "สาธารณรัฐมาซิโดเนีย" (Republic of Macedonia - ROM) ตามรัฐธรรมนูญ และต่อมาได้สมัครเข้าเป็นสมาชิกองค์การสหประชาชาติภายใต้ชื่อดังกล่าว แต่ได้รับการคัดค้านจากกรีซ โดยให้เหตุผลทางประวัติศาสตร์และดินแดนว่า การใช้ชื่อ Republic of Macedonia เป็นการส่อเจตนารมณ์ที่จะอ้างสิทธิครอบคลุมไปถึงดินแดนมาซิโดเนียส่วนที่อยู่ในกรีซ ในที่สุดคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติได้มีข้อมติที่ 817 (1993) ให้ใช้ชื่อ Former Yugoslav Republic of Macedomia (FYROM) ในการอ้างถึงมาซิโดเนียในสหประชาชาติจนกว่าประเทศทั้งสองจะตกลงกันได้ สหประชาชาติได้มีมติเมื่อวันที่ 8 เมษายน ค.ศ. 1993 ประกาศรับรองมาซิโดเนียเข้าเป็นสมาชิกประเทศที่ 181 นอกจากนี้ มาซิโดเนียยังได้เข้าเป็นสมาชิกองค์การระหว่างประเทศอีกหลายองค์การ เช่น FAO, IAEA, IBRD, ICAO, ILO, IMF, OSCE, UNCTAD, UNESCO, UNIDO, WHO เป็นต้น

ระบอบประชาธิปไตย ภายใต้รัฐธรรมนูญซึ่งประกาศใช้เมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2534 โดยมีประธานาธิบดีเป็นประมุขของประเทศ มาจากการเลือกตั้งโดยตรงโดยมีวาระการดำรงตำแหน่ง 5 ปี ประธานาธิบดีคนปัจจุบัน คือ นายยอร์ช อิวานอฟ นายกรัฐมนตรีเป็นหัวหน้ารัฐบาล ดำรงตำแหน่งวาระละ 4 ปี คณะรัฐมนตรีได้รับการเลือกจากเสียงข้างมากในสภาโซบาลจี ซึ่งเป็นสภาเดี่ยว นายกรัฐมนตรีคนปัจจุบัน คือ นายโซราน เซฟ
ศาลมีอำนาจดำเนินการโดยศาลซึ่งอยู่ภายใต้การพิจารณาของศาลฎีกา,ศาลรัฐธรรมนูญ, และสภาตุลาการของพรรครีพับลิกัน
สาธารณรัฐมาซิโดเนียเป็นผู้ลงนามอนุสัญญาด้านสิทธิมนุษยชนยุโรปและอนุสัญญาเจนีวาของสหประชาชาติเกี่ยวกับสถานะผู้ลี้ภัยและอนุสัญญาต่อต้านการทรมานและรัฐธรรมนูญรับรองสิทธิมนุษยชนขั้นพื้นฐานต่อพลเมืองชาวมาซิโดเนียทั้งหมด

แต่ยังคงเป็นปัญหาเกี่ยวกับสิทธิมนุษยชน ตามที่องค์กรสิทธิมนุษยชนในปี 2003 มีการวิสามัญผู้ทีถูกสงสัยว่าฆาตกรรมคุกคามและข่มขู่โดยเจ้าหน้าที่ตำรวจ อย่างไม่เป็นธรรม

หลังจากที่มีการผ่านกฎหมายใหม่และการเลือกตั้งเมื่อปี พ.ศ. 2548 ได้มีการแบ่งหน้าที่ของรัฐบาลท้องถิ่นระหว่างเทศบาล 78 แห่ง (општини, opštini ออปซตีนิ, เอกพจน์ - општина, opština ออปซตีนา) เมืองหลวงสโกเปีย กครองเป็นกลุ่มเทศบาล 10 แห่ง เรียกรวมกันว่า "นครสโกเปีย" (the City of Skopje)

ในทิศตะวันตกจะเป็นพื้นที่ที่มีภูเขา ส่วนในทิศตะวันออกจะเป็นพื้นที่ราบ
มาซิโดเนียมีสภาพภูมิอากาศเปลี่ยนผ่านจากทะเลเมดิเตอร์เรเนียนสู่ทวีป ฤดูร้อนอากาศร้อนและแห้งและฤดูหนาวก็ค่อนข้างหนาวเย็น ปริมาณน้ำฝนเฉลี่ยต่อปีอยู่ที่ 1,700 มม. (66.9 นิ้ว) ในพื้นที่ภูเขาทางตะวันตกถึง 500 มม. (19.7 นิ้ว) ในพื้นที่ภาคตะวันออก มีสามเขตภูมิอากาศที่สำคัญในประเทศ
มาซิโดเนียประกอบด้วยอุทยานแห่งชาติสามแห่ง คือ:

สัตว์ป่ามาซิโดเนียมีอยู่มากมายอาทิ เช่น หมี,หมูป่า,หมาป่า,สุนัขจิ้งจอก,กระรอก,เลียงผา และกวาง ลิงซ์ยูเรเชีย พบได้น้อยมากในเทือกเขาทางตะวันตกของมาซิโดเนียในขณะที่กวางสามารถพบได้ในพื้นที่ของ Demir Kapija

พืชพันธุ์ของประเทศมาซิโดเนียมีประมาณ 210 ตระกูล มี 920 สกุล และประมาณ 3,700 ชนิดของพืช กลุ่มที่อุดมสมบูรณ์มากที่สุดคือไม้ดอกที่มีประมาณ 3,200 ชนิด ตามด้วยมอส 350 สายพันธุ์ และเฟิร์น 42 สายพันธุ์

กองทัพแห่งสาธารณรัฐมาซิโดเนีย () เป็นชื่อของกองกำลังติดอาวุธของสาธารณรัฐมาซิโดเนีย ความรับผิดชอบในการปกป้องอธิปไตยและความสมบูรณ์ของดินแดนมาซิโดเนียจากต่างชาติที่เป็นศัตรูกองทัพมาซิโดเนียเป็นหน่วยป้องกันที่ประกอบด้วยกองทัพ MIB (Армија) และกองทัพอากาศ (ВоеноВоздухопловство) ตั้งแต่ปีพ.ศ. 2548 กองทัพประกอบด้วยมืออาชีพและทหารอาสาสมัครซึ่งได้รับการแปรเปลี่ยนเป็นกองทัพระดับมืออาชีพที่เข้ากันได้กับมาตรฐาน

การท่องเที่ยวเป็นส่วนหนึ่งที่สำคัญของเศรษฐกิจของสาธารณรัฐมาซิโดเนีย แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติและวัฒนธรรมมากมายของประเทศทำให้เป็นจุดหมายปลายทางที่น่าสนใจของผู้เข้าชม มีนักท่องเที่ยวประมาณ 700,000 คนต่อปี 
ข้อมูลสำมะโนประชากรล่าสุดจากปี 2545 มีจำนวนประชากร 2,022,547 คน ประมาณการล่าสุดอย่างเป็นทางการจาก 2009 โดยไม่มีการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญให้ตัวเลข คือ 2,050,671 ตามข้อมูลสำรวจสำมะโนประชากรครั้งสุดท้ายที่ใหญ่ที่สุดกลุ่มชาติพันธุ์ในประเทศที่มีเชื้อชาติมาซีโดเนีย กลุ่มที่ใหญ่ที่สุดเป็นอันดับสองคือชาวอัลเบเนียที่ปกครองส่วนมากทางตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศและถูกเลือกปฏิบัติ

อีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์ เป็นนิกายของศาสนาคริสต์ทีมีผู้นับถือในมาซิโดเนียเป็นอับดับหนึ่ง (64.8) รองมาคือศาสนาอิสลาม (33.3)

ภาษาราชการและภาษาพูดกันอย่างแพร่หลายคือภาษามาซิโดเนียซึ่งอยู่ในสาขาตะวันออกของกลุ่มภาษาสลาฟใต้ รองลงมาจากภาษามาซิโดเนียคือ ภาษาเซอร์เบีย ส่วนใหญ่พูดในทางตอนใต้ของเซอร์เบียและตะวันตกของบัลแกเรีย (และโดยพูดในภาคเหนือและตะวันออกของมาซิโดเนีย)

ภาษามาซิโดเนียได้รับการประมวลผลในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่สองและได้สะสมจากที่เจริญรุ่งเรือง

ประเทศมาซิโดเนียมีมรดกทางวัฒนธรรมที่หลากหลายในด้านศิลปะสถาปัตยกรรมบทกวีและดนตรี มีสถานที่ทางศาสนาที่มีรอดจาการโจมตีจำนวนมาก บทกวีโรงภาพยนตร์และเทศกาลดนตรีจัดขึ้นเป็นประจำทุกปี ดนตรีมาซิโดเนียได้รับการพัฒนาภายใต้อิทธิพลของดนตรีคริสตจักรไบแซนไทน์ ประเทศมาซิโดเนียมีภาพไบเซนไทน์ที่ได้รับการเก็บรักษาไว้เป็นจำนวนมากซึ่งส่วนใหญ่มาจากช่วงระหว่างศตวรรษที่ 11 ถึง 16

ฟุตบอลและแฮนด์บอลเป็นกีฬายอดนิยมในมาซิโดเนีย ทีมฟุตบอลแห่งชาติถูกควบคุมโดยสหพันธ์ฟุตบอลแห่งมาซิโดเนีย สนามกีฬาในประเทศของพวกเขาคือสนามกีฬาฟิลิปที่สอง แฮนด์บอลเป็นกีฬาที่สำคัญของทีมอื่น ๆ ในประเทศ ในปีค.ศ. 2002 โคมีเล สโกเปีย ได้รับรางวัล EHF Women's Champions League Europe Cup การแข่งขันแฮนด์บอลชิงแชมป์หญิงยุโรปเกิดขึ้นในปีพ.ศ. 2551 ในมาซิโดเนีย สถานที่จัดแข่งขันที่เกิดขึ้นตั้งอยู่ในสโกเปีย

คณะรัฐมนตรีได้มีมติเมื่อวันที่ 24 มิถุนายน ค.ศ. 1997 อนุมัติให้กระทรวงการต่างประเทศดำเนินการรับรองและสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างไทยกับมาซิโดเนีย อย่างไรก็ตาม การสถาปนาความสัมพันธ์ยังไม่สามารถกระทำได้ เนื่องจากติดขัดในเรื่องชื่อประเทศมาซิโดเนีย โดยฝ่ายไทยประสงค์จะใช้ชื่อ “Former Yugoslav Republic of Macedonia – FYROM” ตามมติของคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ ที่ 817 (1993) ขณะที่ฝ่ายมาซิโดเนียประสงค์จะใช้ชื่อ “Republic of Macedonia - ROM” ซึ่งเป็นชื่อที่กรีซคัดค้าน

แม้ว่าจะยังมิได้สถาปนาความสัมพันธ์ แต่ปัจจุบันไทยและมาซิโดเนียได้มีการติดต่อดำเนินความสัมพันธ์กันอย่างสม่ำเสมอ โดยระหว่างวันที่ 5-11 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2000 ม.ร.ว. สุขุมพันธ์ บริพัตร รัฐมนตรีช่วยว่าการฯ ได้ไปเยือนกรีซและมาซิโดเนียอย่างเป็นทางการ และระหว่างวันที่ 27-30 มิถุนายน ค.ศ. 2000 นาย Aleksandar Dimitrov รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศมาซิโดเนีย เดินทางมาเยือนไทยในฐานะแขกของกระทรวงฯ
ทางด้านเศรษฐกิจการค้าไทยและมาซิโดเนียยังไม่มีตัวเลขการค้าอย่างเป็นทางการระหว่างกัน