ฌอร์ฌ เดอ ลา ตูร์

ฌอร์ฌ เดอ ลา ตูร์ (; 13 มีนาคม พ.ศ. 2136 - 30 มกราคม พ.ศ. 2195) จิตรกรสมัยบาโรกคนสำคัญของประเทศฝรั่งเศสในคริสต์ศตวรรษที่ 17 มีความเชี่ยวชาญทางการเขียนภาพสีน้ำมัน โดยการเน้นการใช้ "ค่าต่างแสง" ("Chiaroscuro") หรือการใช้ความตัดกันอย่างชัดเจนของแสงและเงา

ฌอร์ฌ เดอ ลา ตูร์เกิดที่เมืองวิก-ซูร์-แซย์ในแคว้นลอแรนซึ่งถูกผนวกเข้ากับฝรั่งเศสในปี ค.ศ. 1641 ในระหว่างที่เดอ ลา ตูร์ยังมีชีวิตอยู่ จากใบรับศีลจุ่มเดอ ลา ตูร์เป็นลูกของฌ็อง เดอ ลา ตูร์ คนอบขนมปัง และซีบีย์ เดอ ลา ตูร์ ชื่อเดิม มอลีย็อง กล่าวกันว่าซีบีย์มาจากครอบครัวที่มียศศักดิ์ เดอ ลา ตูร์เป็นลูกคนที่สองในบรรดาพี่น้องเจ็ดคน

เราไม่ทราบรายละเอียดการศึกษาเบื้องต้นของเดอ ลา ตูร์ แต่สรุปได้ว่าได้เดินทางไปอิตาลีหรือเนเธอร์แลนด์เมื่อเริ่มงานใหม่ ๆ งานของเดอ ลา ตูร์มีลักษณะเป็นบาโรกแบบธรรมชาติของคาราวัจโจ แต่เดอ ลา ตูร์คงได้ลักษณะนี้มาจาก “การเขียนแบบคาราวัจโจ” จิตรกรชาวเนเธอร์แลนด์ ตระกูลการเขียนภาพแบบอูเทรคท์ (Utrecht School) และจิตรกรทางยุโรปตอนเหนือ เดอ ลา ตูร์มักจะเปรียบกับเฮ็นดริค เทอร์บรุกเก็น (Hendrick Terbrugghen)

ในปี ค.ศ. 1617 เดอ ลา ตูร์ก็แต่งงานกับเลอ แนร์ฟ จากครอบครัวขุนนางย่อย ๆ และในปี ค.ศ. 1620 ก็ได้สร้างสตูดิโอที่เมืองเล็ก ๆ ชื่อ ลูว์เนวีล ระหว่างนี้เดอ ลา ตูร์ก็เขียนภาพเกี่ยวกับศาสนาและฉากอื่น ๆ ในปี ค.ศ. 1638 ก็ได้รับแต่งตั้งในตำแหน่ง “จิตรกรของพระเจ้าแผ่นดิน” (แห่งฝรั่งเศส) นอกจากนั้นเดอ ลา ตูร์ก็ยังทำงานให้ดุ๊กแห่งลอแรนระหว่างปี ค.ศ. 1623–1624 แต่ลูกค้าหลักคือชาวเมืองที่มีฐานะทำให้เดอ ลา ตูร์มีฐานะดี ระหว่างปี ค.ศ. 1639–1642 ไม่มีหลักฐานกล่าวถึงเดอ ลา ตูร์ในลูว์เนวีล ซึ่งอาจจะเป็นเพราะเดอ ลา ตูร์เดินทาง บลันท์มองเห็นว่าลักษณะงานตั้งแต่จุดนี้เริ่มเปลี่ยนไปมีอิทธิพลของ เจอราร์ด ฟาน โฮนท์ฮอร์สต์ เดอ ลา ตูร์มีส่วนเกี่ยวข้องกับขบวนการฟื้นฟูศาสนาในลอแรนที่นำโดยนักบวชลัทธิฟรานซิสกัน เดอ ลา ตูร์จะเขียนภาพจากเรื่องราวศาสนาเป็นส่วนใหญ่ แต่วิธีการวาดภาพของเดอ ลา ตูร์จะเป็นวิธีของศิลปะร่วมสมัย

เดอ ลา ตูร์และภรรยาเสียชีวิตจากโรคระบาดเมื่อปี ค.ศ. 1652 เอเตียน ลูกชายเป็นลูกศิษย์

งานสมัยต้นของฌอร์ฌ เดอ ลา ตูร์แสดงอิทธิพลของคาราวัจโจซึ่งอาจจะได้รับมาจากจิตรกรเนเธอร์แลนด์ร่วมสมัย ภาพ “โกงไพ่” (Le Tricheur) และขอทานทะเลาะกันมาจากผู้ที่เรียกว่า คาราวัจจิสติ และฌัก แบล็องฌ์ (Jacques Bellange) จิตรกรชาวลอแรนด้วยกัน รูปเขียนกลุ่มนี้เชื่อกันว่าเขึยนเมื่อเดอ ลา ตูร์เพิ่งเริ่มเขียนภาพ

เดอ ลา ตูร์มีชื่อเสียงในการเขียนแสงกลางคืนซี่งคาราวัจจิสตินำมาจากคาราวัจโจและเดอ ลา ตูร์วิวัฒนาการขึ้นอีกมากและนำมาใช้ในการเขียนภาพชีวิตร่วมสมัยและศิลปะศาสนา เดอ ลา ตูร์เริ่มเขียนวิธีนี้ราวต้นคริสต์ทศวรรษ 1640 โดยใช้ความตัดกันอย่างชัดเจนของแสงและเงา ที่เรียกว่า “ค่าต่างแสง” (chiaroscuro), องค์ประกอบที่เป็นเรขาคณิต, และการวางรูปแบบที่ง่าย ๆ ไม่ซับซ้อน งานของเดอ ลา ตูร์ค่อยวิวัฒนาการมามีลักษณะนิ่งและง่ายขึ้นเรื่อย ๆ ซึ่งเป็นการนำคุณค่าของคาราวัจโจมาใช้ซึ่งแตกต่างจากคุณค่าที่ใช้โดยจูเซเป เด รีเบรา (Jusepe de Ribera) และผู้ใช้ “ค่าต่างแสงหนัก” () อึกกลุ่มหนึ่ง

เดอ ลา ตูร์มักจะเขียนภาพต่อเนื่องของหัวข้อเดียวกัน (คล้ายวิธีที่โกลด มอแนใช้) และมีงานเขียนไม่มาก เอเตียนลูกชายผู้เป็นลูกศิษย์และยากที่จะบอกความแตกต่างของงานเขียนของจิตรกรสองคนนี้ เช่น ภาพ “การศึกษาของพระแม่มารี” ที่พิพิธภัณฑ์ฟริค นครนิวยอร์ก สหรัฐอเมริกา หลังจากเดอ ลา ตูร์เสียชีวิตเมื่อปี ค.ศ. 1652 งานของเดอ ลา ตูร์ก็ลืมกันไปแต่มาพบอีกครั้งโดยเฮอร์มัน ฟอส นักวิชาการชาวเยอรมันเมื่อปี ค.ศ. 1915 และเมื่อมีการแสดงภาพของเดอ ลา ตูร์ที่ปารีสก็ยิ่งทำให้มีผู้สนใจมากขึ้น ในคริสต์ศตวรรษที่ 20 ก็มีการพบภาพเขียนอื่น ๆ ของเดอ ลา ตูร์ นอกจากนั้นก็มีการลอกเลียนโดยมืออาชีพอีกมากตามความต้องการของสาธารณะ ลักษณะบางแง่ของเดอ ลา ตูร์ยังเป็นที่ถกเถียงกันในบรรดานักประวัติศาสตร์ศิลปะ