วีจีลีโอแห่งเตรนโต

นักบุญวีจีลีโอแห่งเตรนโต () หรือวีจีลิอุสแห่งเทรนต์ () เป็นนักบุญองค์อุปถัมภ์และบิชอปองค์แรกของรัฐมุขนายกเทรนต์ และเป็นคนละคนกับสมเด็จพระสันตะปาปาวิจิเลียส ตามที่เล่าขานกันมาวิจิเลียส พลเมืองชั้นสูงของจักรวรรดิโรมันและเป็นบุตรของแม็กเซนเทีย หรือ ชายที่บางครั้งก็เรียกกันว่าธีโอโดเซียส

พี่น้องชาย “คลอเดียน” และ “มาโกเรียน” ต่างก็ได้รับการประกาศเป็นนักบุญเช่นกัน วีจีลีโอได้รับการศึกษาที่เอเธนส์และดูเหมือนจะรู้จักกับจอห์น คริสซอสตอมด้วย จากนั้นวีจีลีโอก็เดินทางไปยังกรุงโรมและต่อไปยังเตรนโตในปี ค.ศ. 380 และไปตั้งถิ่นฐานที่นั่นจนได้รับแต่งตั้งให้เป็นบิชอปองค์แรกของเมือง วีจีลีโออาจจะรับศีลบวชไม่ก็จากนักบุญแอมโบรสแห่งมิลาน หรือก็จาก วาเลเรียนแห่งอควิเลีย ในฐานะบิชอปวีจีลีโอก็พยายามชักจูงให้ผู้ถือลัทธิเอเรียสและลัทธิเพกันให้หันมานับถือคริสต์ศาสนาแบบอนุรักษนิยม และกล่าวกันว่าได้ทำการสร้างคริสต์ศาสนสถานถึงสามสิบแห่งในมุขมณฑล ในจดหมายที่กล่าวกันว่าเขียนโดยนักบุญแอมโบรสกล่าวถึงบิชอปแห่งมิลานที่หว่านล้อมให้วีจีลีโอต่อต้านการแต่งงานระหว่างผู้ถือคริสต์ศาสนาและเพกัน ("Ep. 29 in P.L., XVI, 982"). วีจีลีโอทำการเทศนาในเบรสชาและเวโรนาที่ต่างก็อยู่นอกมุขมณฑล

เพื่อนนักบวชระหว่างการเดินทางเทศนาก็ได้แก่นักบุญซิซินเนียส, นักบุญมาร์ทีเรียส และนักบุญอะเล็กซานเดอร์ที่นักบุญแอมโบรสส่งไปช่วยวีจีลีโอ กล่าวกันว่านักบุญทั้งสามองค์มาจากคัปปาโดเกีย (Cappadocia) ในประเทศตุรกีปัจจุบัน กล่าวกันว่าวีจีลีโอเขียน “"De Martyrio SS. Sisinnii, Martyrii et Alexandri"”

นักบุญซิซินเนียส, นักบุญมาร์ทีเรียส และ นักบุญอะเล็กซานเดอร์ถูกสังหารที่ซันเซโนเมื่อพยายามชักจูงให้ประชากรในท้องถิ่นเปลี่ยนมานับถือคริสต์ศาสนา วีจีลีโอยกโทษให้ฆาตกรและส่งร่างของนักบุญทั้งสามองค์ไปให้จอห์น คริสซอสตอมที่คอนสแตนติโนเปิลและแก่ซิมพลิเชียนผู้สืบต่อจากนักบุญแอมโบรสแห่งมิลาน ต่อมามอบเรลิกคืนให้แก่ซันเซโน ในคริสต์ศตวรรษที่ 20 ที่นำไปตั้งสักการะไว้ที่บาซิลิกาเซนต์ซิซินเนียส, เซนต์มาร์ทีเรียส และ เซนต์อเล็กซานเดอร์

วีจีลีโอมีตำนานเกี่ยวข้องกับโรเมดิอุสผู้มักจะปรากฏกับหมีหรือขี่หมี ตามชีวประวัตินักบุญของโรเมดิอุส นักบุญโรเมดิอุสต้องการที่จะมาเยี่ยมวีจีลีโอที่เป็นเพื่อนกันตั้งแต่ยังเยาว์วัย แต่ม้าของโรเมเดียสถูกหมีฉีกเป็นชิ้น ๆ โรเมเดียสจึงให้ลูกศิษย์ดาวิเดเอาอานผูกหมี หมีก็เชื่องและยอมให้โรเมเดียสขี่ไปยังเทรนโท

ตามตำนานที่เล่าขานกันเป็นเวลานานต่อมาภายหลัง วิจิเลียสพร้อมกับพี่ชาย/น้องชายคลอเดียนและมาโกเรียนและนักบวชชื่อจูเลียนถูกสังหารในบริเวณที่ปัจจุบันคือเรนเดนาในหุบเขาเรนเดนา ที่วิจิเลียสไปทำการเทศนาต่อต้านผู้คนในท้องถิ่นที่ทำการสักการะเทพแซทเทิร์น วีจีลีโอประกอบพิธีมิสซาและจับประติมากรรมของเทพเจ้าโยนลงไปในแม่น้ำซารกา วีจีลีโอถูกลงโทษโดยการถูกขว้างด้วยก้อนหินจนเสียชีวิตใกล้ทะเลสาบการ์ดาในบริเวณที่เรียกว่าพุนตาซานวิจิลิโอ

สิ่งที่กลับตาลปัตรคือหน้ามหาวิหารของวีจีลีโอในปัจจุบันเป็นที่ตั้งของประติมากรรมของเทพเพกันเทพเนปจูน

วิจิเลียสได้รับการฝังไว้ที่วัดที่ตนเองสร้างที่เทรนโทที่ต่อมาได้รับการขยายโดยบิชอปองค์ต่อมาออยกิพเพียสแห่งเทรนต์และอุทิศให้แก่วีจีลีโอ ที่ต่อมาเป็นมหาวิหารซันวีจีลีโอ ทันทีที่เสียชีวิตวิจิเลียสก็ได้รับการสถาปนาให้เป็นนักบุญ เรื่องราวเกี่ยวกับชีวิตและกิจการที่กระทำได้รับการส่งไปยังกรุงโรมและดูเหมือนว่าสมเด็จพระสันตะปาปาอินโนเซนต์ที่ 1 จะทำการสถาปนาในนามของสมเด็จพระสันตะปาปาเบเนดิกต์ที่ 14 ("De canonizat. SS.", Prato, 1839, I, ch. iv, no. 12) และเรียกวีจีลีโอว่าเป็น “มรณสักขีที่ได้รับการประกาศเป็นนักบุญคนแรกโดยพระสันตะปาปา” แขนของวีจีลีโอถูกแยกออกมาเป็นเรลิกบรรจุในหีบบรรจุมงคลวัตถุในปี ค.ศ. 1386.