วิทยาลัยพัฒนศาสตร์ ป๋วย อึ๊งภากรณ์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

วิทยาลัยพัฒนศาสตร์ ป๋วย อึ๊งภากรณ์ หรือชื่อเดิมคือ สำนักบัณฑิตอาสาสมัคร เป็นหน่วยงานของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์มีสถานะเทียบเท่าคณะวิชา รับผิดชอบดำเนินการให้การศึกษา อบรม ฝึกฝน การให้บริการแก่ชุมชน และสร้างเสริมประสบการณ์เกี่ยวกับท้องถิ่นชนบทให้แก่ บัณฑิต ที่จบการศึกษาระดับปริญญาตรีจากทุกสาขาวิชา และทุกสถาบัน เพื่อให้มีความสนใจและเข้าใจปัญหาของชนบท

สำนักบัณฑิตอาสาสมัคร เป็นหน่วยงานของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์โดยก่อตั้งขึ้นตามดำริของศาสตราจารย์ ดร.ป๋วย อึ๊งภากรณ์อดีตอธิการบดี เพื่อรับผิดชอบดำเนินการให้การศึกษา อบรม ฝึกฝน การให้บริการแก่ชุมชน และสร้างเสริมประสบการณ์เกี่ยวกับท้องถิ่นชนบทให้แก่บัณฑิต ที่จบการศึกษาระดับปริญญาตรีจากทุกสาขาวิชา และทุกสถาบัน โดยเริ่มดำเนินการมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2512 โดยเป็นลักษณะเปิดโอกาสให้บัณฑิตได้ไปเรียนรู้สภาพชีวิตความเป็นอยู่ ปัญหา และความต้องการของชาวชนบท ทั้งยังได้ใช้ความรู้ที่ศึกษาเล่าเรียนมา ทำงานให้เกิดประโยชน์ต่อชุมชนชนบท

พ.ศ. 2558 สำนักบัณฑิตอาสาสมัคร ได้รับการเปลี่ยนชื่อและขยายบทบาทให้เป็น วิทยาลัยพัฒนศาสตร์ ป๋วย อึ๊งภากรณ์ (Puey Ungphakorn School of Development Studies: PSDS) ตามมติของมหาวิทยาลัย เมื่อวันที่ 30 มีนาคม 2558 และทางวิทยาลัยจะเป็นหน่วยงานในการจัดการศึกษาทั้งในระดับปริญญาตรี หลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิต สาขาการพัฒนาเชิงสร้างสรรค์ หลักสูตรประกาศนียบัตรบัณฑิต (บัณฑิตอาสาสมัคร) หลักสูตรปริญญาโท (ชนบทศึกษาและการพัฒนา) และการเปิดหลักสูตรปริญญาเอกในอนาคต รวมทั้งการทำหน้าที่บริการวิชาการแก่สังคม ตามพระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ พ.ศ. 2558

เป็นโครงการฝึกอบรมสำหรับบุคคลทั่วไป ได้แก่พท.240 งานอาสาสมัครกับการพัฒนาสังคม (PE.240 Volunteerism and Social Development) เป็นรายวิชาเลือกเสรีสำหรับนักศึกษาทุกคณะในมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ โดยครอบคลุมแนวคิดเกี่ยวกับการทำงานอาสาสมัคร พัฒนาการของงานอาสาสมัครและขบวนการเคลื่อนไหวทางสังคมขององค์กรอาสาสมัคร และการพัฒนาตนเอง โดยมีการศึกษาทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัตินอกสถานที่

บอ.200 ความรู้เบื้องต้นว่าด้วยชนบทไทยและชนบทในอาเซียน (GV.200 Introduction to Thai Rural Society and Rural Societies in ASEAN) เป็นรายวิชาเลือกเสรีสำหรับนักศึกษาทุกคณะในมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ โดยส่งเสริมองค์ความรู้ของการอยู่ร่วมกันในสังคมที่มีความแตกต่างทางชาติพันธุ์ ภาษา วัฒนธรรม และเพื่อรองรับการเข้าสู่ประชาคมอาเซียนของประเทศไทย โดยมีการศึกษาทั้งภาคทฤษฎีและการศึกษาดูงานในเขตชายแดนและ/หรือประเทศเพื่อนบ้าน
หมายเหตุ คำนำหน้านามของผู้ดำรงตำแหน่งคณบดีและผู้รักษาการแทนคณบดีเป็นคำนำหน้านามตามตำแหน่งทางวิชาการในขณะนั้น

ศาสตราจารย์ ดร.ป๋วย อึ๊งภากรณ์ ผู้ก่อตั้ง

คุณ สุลักษณ์ ศิวรักษ์ ดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สาขาวิชาการพัฒนาเชิงสร้างสรรค์ ปี 2560

คุณ เดช พุ่มคชา (บัณฑิตอาสาสมัคร รุ่นที่ 3) ผู้ร่วมจัดตั้งมูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม (มอส.)

รองศาสตราจารย์ สุรัสวดี หุ่นพยนต์ (บัณฑิตอาสาสมัคร รุ่นที่ 5) อดีตผู้อำนวยการสำนักบัณฑิตอาสาสมัคร และประธานมูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม

คุณ เตือนใจ ดีเทศน์ ดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สาขาชนบทศึกษาและการพัฒนา ปี 2558 (บัณฑิตอาสาสมัคร รุ่นที่ 6)

คุณหญิงสุพัตรา มาศดิตถ์ (บัณฑิตอาสาสมัคร รุ่นที่ 3) รัฐมนตรีหญิงคนแรกของประเทศไทยที่มาจากการเลือกตั้ง

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ประภา กาหยี (บัณฑิตอาสาสมัคร รุ่นที่ 1) อดีตอธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฏภูเก็ต

รองศาสตราจารย์ พรรณยุพา นพรัก (บัณฑิตอาสาสมัคร รุ่นที่ 1) คณบดีคณะรัฐศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยพะเยา

รองศาสตราจารย์ ดร. ไชยันต์ รัชชกูล (บัณฑิตอาสาสมัคร รุ่นที่ ) อดีตคณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี

คุณ ประยงค์ ดอกลำไย (บัณฑิตอาสาสมัคร รุ่นที่ 21) นักพัฒนาอิสระ