T.C. Yargıtay Başkanlığı - 9. Hukuk Dairesi
Esas No: 2025/1662
Karar No: 2025/3686
Karar Tarihi: 22.04.2025

Dava Konusu:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin çalıştığı işyerinde Sağlık Kuralları Bakımından Günde Azami Yedi Buçuk Saat veya Daha Az Çalışılması Gereken İşler Hakkındaki Yönetmelik'te (Yönetmelik) belirtilen değerlerin üzerinde gürültü ölçüldüğünü ve 8,5 saat çalışan davacının buna göre günde 7,5 saat çalıştırılmayı ve buna bağlı haklarının ödenmesini beklerken, yeni bir ölçüm yapılacağı söylenerek uygulamaya devam edildiğini, toplu iş sözleşmesinin ilgili hükümlerine rağmen kısa çalışma primi ödenmediğini, ayrıca günlük 8,5 saat çalıştırıldığı ve ara dinlenmesi hariç günde 0,5 saat fazla çalışma yaptığı hâlde ücretinin ödenmediğini ileri sürerek günde 7,5 saati aşmayacak şekilde çalıştırılması gerektiğinin tespiti ile kısa çalışma primi ve fazla çalışma ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Yargıtay Kararı:
Uyuşmazlık, davacının fazla çalışma ücretine ve kısa çalışma prim alacağına hak kazanıp kazanmadığına ilişkindir.
Somut uyuşmazlıkta İlk Derece Mahkemesince mahallinde yapılan keşif üzerine düzenlenen bilirkişi raporunda davacının çalışması sürecinde elektronikçi olarak lehimleme işleri yaptığının tespit edildiği, lehimin metal parçaların tutturulması işlemlerinde kullanılan kalay ve kurşun alaşımlarının genel adı olduğu, lehimlemenin ise iki veya daha fazla metalin birleştirilmesi işlemi olduğu, lehimleme işlemi yapılırken, lehim çubuğu yüksek sıcaklıkta eritilerek birleştirme veya kaynak yapıldığı, iletken bir alaşım olan lehimin gözler, burun veya solunum yollarında, ciltte tahrişe veya yanmaya sebep olabileceği, kurşunun 350 derecede dumanlara eklenerek buharlaşmaya başlaması nedeni ile buharı solumanın zararlı olup zehirleyici ve kanserojen sonuçların ortaya çıkabileceği, yapılan değerlendirmelere göre davacının 67-C fabrika müdürlüğünde, elektronikçi olarak yaptığı işlerinin, aynı zamanda Yönetmelik'in 4. maddesinde bahsi geçen hususlardan olması sebebiyle, davacının yaptığı işinin anılan Yönetmelik kapsamında yer aldığının düşünüldüğü, ayrıca, tehlikeli olabilecek sınırda kurşun-kalay ve diğer kimyasal ve metallere maruz kalıp kalmadığının tespiti ile ilgili olarak yapılan keşif sonucunda işyerinde yapılan çalışmalar değerlendirildiğinde, tamir gerektiren elektronik kartlar, sarılan motor bobinlerin sayısı ve yanan motorların büyüklüğü dikkate alındığında maruz kalınan kurşun kalay ve diğer kimyasal metallerin tehlike sınırının altında olduğu kanaatine varıldığı yönünde değerlendirmelerde bulunulmuştur.
Bilirkişi heyet raporunda davacının elektronikçi olarak lehim işi yaptığı belirtilmekle yetinilmiş olup davacının yaptığı fiilî işe ilişkin herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılmamış olması nedeniyle davacının aktif olarak süreklilik arz edecek şekilde kalay ve kurşuna maruz kalıp kalmadığı anlaşılamamaktadır. Mahkemece makine mühendisi, elektrik mühendisi, iç hastalıkları uzmanı ve iş güvenliği uzmanından oluşacak bilirkişi heyeti ile mahallinde keşif yapılmak suretiyle, davacının çalışmakta olduğu 67-C fabrika müdürlüğünde elektronikçi sıfatını haiz işçilerin bizzat yaptıkları fiilî işler belirlenerek (örneğin montaj ve bakım onarım işlemi mi, kart onarım atölyesinde aktif olarak sürekli çalışma mı, sevk ve idare mi), davacının fiilen yaptığı işin lehim işlemi yoğunluğunda gerçekleşen işlerden olup olmadığı, maruziyet oranı ile süreklilik arz edip etmediği hususlarının tereddüte yer vermeyecek şekilde tespit edilmesi, sonucuna ve tüm dosya kapsamına göre karar verilmesi gerekir. Bu husus gözetilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.