T.C. Yargıtay Başkanlığı - 9. Hukuk Dairesi
Esas No: 2024/13280
Karar No: 2025/790
Karar Tarihi: 22.01.2025

Dava Konusu:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin forklift operatörü olarak mamul ambar bölümünde çalıştığını, 03.01.2018 tarihi öncesinde muvazaalı olarak alt işveren işçisi olarak gösterildiğini, kadroya geçtikten sonra da geçici işçi olarak gösterildiğini, sendika üyesi olduğunu, özlük dosyasında geçici işçi olarak tanımlandığını, 26. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 14. maddesinde geçici işçilik konusunun düzenlendiğini, oysa müvekkilinin yaptığı işin niteliği itibarıyla sürekli bir iş olduğunu, 2. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nde çalışanların yaptığı işe göre sınıflandırıldığını ve davacının yaptığı iş gereği (B) grubu kapsamında olup geçici işçi olmadığını, bununla birlikte toplu iş sözleşmesine aykırı şekilde geçici işçi olarak tanımlanıp işçilik haklarının kısıtlandığını belirterek ücret, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil ile hafta tatili, ikramiye ve sosyal yardım alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Yargıtay Kararı:
Uyuşmazlık, davacının yaptığı işin niteliği ve işverenin vasıflandırmasına göre toplu iş sözleşmesi kapsamında olup olmadığı ve hesaplamaların toplu iş sözleşmesine uygun olup olmadığına ilişkindir.
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir .
2. Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının forklift operatörü olarak mamul ambar bölümünde çalıştığını, işyerinde uygulanan 01.01.2016-31.12.2018 yürürlük süreli 2. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nde geçici işçilik statüsünün yer almadığını ve davacının yaptığı işin 2. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin (B) grubunda düzenlenen kadrolu işçilerin çalıştırıldığı işlerden olduğunu, 01.01.2019-31.12.2021 yürürlük süreli 26. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nde geçici işçilik statüsü ayrıca düzenlenmiş ise de davacının geçici işçi çalıştırılması gereken işler kapsamında çalışmadığını belirterek toplu iş sözleşmesine tâbi olması gerekirken geçici işçilik statüsü verilerek kapsam dışı bırakılması nedeniyle toplu iş sözleşmesinden kaynaklı fark ücret alacaklarını talep etmiştir.
Mahkemece forklift operatörü olarak çalışan davacının muvazaa nedeniyle toplu iş sözleşmesinden yararlanması gerektiği gerekçesiyle 01.01.2019 tarihinden sonraki dönem için toplu iş sözleşmesine göre hesaplanan alacaklar hüküm altına alınmıştır. Öncelikle belirtmek gerekir ki davacının muvazaa nedeniyle toplu iş sözleşmesinden yararlanması gerektiğine ilişkin gerekçe hatalı olup karar bu yönüyle yerinde değildir. Diğer taraftan Bölge Adliye Mahkemesi kararında da vurgulandığı gibi sendika üyesi olan davacının toplu iş sözleşmesinin 14. maddesinde tanımlanan geçici işçi statüsünde olmadığı, toplu iş sözleşmesinden yararlanması gerektiği açıktır. Bu sebeple 01.01.2019 tarihinden sonraki dönem bakımından davacının ücretinin toplu iş sözleşmesi hükmü uyarınca tespiti ile toplu iş sözleşmesi hükümleri uyarınca hesaplama yapılması yerindedir. Ancak hükme esas alınan bilirkişi raporunda yapılan hesaplamaların davacının iddiası ve dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerle örtüşmediği anlaşılmaktadır.
Dosya kapsamında bulunan toplu iş sözleşmelerinin incelenmesinde 2. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nde kadrolu işçiler yönünden beşli grup (A,B,C,D,E) sistemine yer verildiği ve davacının yükleme ve ikmal işçisi olarak (B) grubunda yer aldığı, 26. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nde ise yapılan işlerin altı ayrı rakamdan oluşan gruplama sistemi ile ifade edildiği görülmektedir. Ayrıca 26. Dönem Toplu İş Sözleşmesinde rakam olarak belirlenen iş grupları, aynı toplu iş sözleşmesinin 31. maddesinde bu defa harflerle (A,B,C,D,E,F) kodlanmıştır. Davacı, depolama ve sevkiyat işçisi olarak 2. Grupta (B Grubu) belirtilen işçiler arasında yer almaktadır.
Hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise 26. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin yürürlük başlangıç tarihi olan 01.01.2019 tarihinden itibaren yapılan hesaplamalarda, davacının toplu iş sözleşmesinin 31. maddesindeki (C) grubu işçi olarak değerlendirildiği anlaşılmaktadır. Oysa dava dilekçesinde de açıkça ifade edildiği gibi davacının yaptığı iş, 2. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin (B) grubunda düzenlenen işlerdendir. Önceki ve sonraki toplu iş sözleşmeleri arasında davacının yaptığı işte herhangi bir değişiklik bulunmadığından aynı durum 26. Dönem Toplu İş Sözleşmesi için de geçerlidir. Dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler ile özellikle bordrolara göre forklift operatörü olarak çalışan davacının 01.01.2019 tarihinden sonraki dönemde de toplu iş sözleşmesinde (B) grubunda sayılan işçilerden olduğu açıktır.
Bu açıklamalara göre Mahkemece hükme esas alınan raporda 26. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 31. maddesi uyarınca (B) grubuna karşılık gelen 2. gruba ait temel saat ücretine (11,82 TL) 4.10 TL ücret zammı eklenerek belirlenen 15.92 TL saat ücreti yerine, davacının iddia ve talebi aşılmak suretiyle (C) grubuna karşılık gelen 3. gruba ait temel saat ücretine (12.30 TL) 4.30 TL ücret zammı eklenerek tespit edilen 16.60 TL saat ücreti üzerinden hesaplama yapılması hatalı olup kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.