KALINGA MISSION FOR INDIGENOUS CHILDREN AND YOUTH DEVELOPMENT, INC. (KAMICYDI) Pilipinas Equator Initiative Serye Ng Pag Aaral Lokal na solusyon sa pagpapanatili ng pagunlad para sa mga tao, kalikasan, at nababanat na komunidad Empowered lives. Resilient nations.
UNDP EQUATOR INITIATIVE SERYE NG PAG AARAL Ang mga Lokal at Katutubong kumonidad saan mang sulok ng mundo ay nagsusulong upang mapanatili ang pamamaraan na makakatulong sa mamayan at kalikasan. Kakaunti lamang ang nakalathala o pag-aaral na nagsasabi ng storya tungkol sa inisyatibong pag-unlad, ang lawak ng kanilang epekto, o kung papaaano sila nilinang ng panahon. Iilan pa lamang ang sumailalim upang ilahad ang kanilang gawain, kasama nila ang mga mananaliksik upang gabayan ang nais nilang ilathala. Upang markahan ang ika-sampung anibersaryo, ang UNDP Equator Initiative ay nag lalayong punan ang pagkukulang na ito. Ang mga sumusunod na pag-aaral ay isa sa lumalagong serye na nagdedetalye ng mga gawain ng equator prize winner- tiyak at mataas na pagsusuri ng mga pang komunidad na gawain sa tamang pag-gamit ng kalikasan at sustinableng kabuhayan. Ang mga pag-aaral ay nag lalayon na magbigay inspirasyon tungkol sa mga patakaran na kailangan upang magkaroon ng lokal na tagumpay tungo sa mas mataas na antas, upang mapaunlad ang pandaigdigan kaalaman base sa mga lokal na pamamaraan sa kalikasan at solusyon tungo sa pag-unlad, na mag silbing modelo upang pagbasehan at mapadami. Ang mga pag-aaral na ito ay mabuting sinusuri at inunawa na may patnubay ng 'The Power of Local Action: Lessons from 10 Years of the Equator Prize' Ang tinipong kaalaman at polosiya't gabay na mula sa pag-aaral. Pinduting ang Mapa kung gusto mong Makita ang mga datos ng pag-aaral ng Equator Initiative Editors Punong editor: Tagapangasiwang editor: Oliver Hughes Kaakibat sa paglimbag: Dearbhla Keegan, Matthew Konsa, Erin Lewis, Whitney Wilding Joseph Corcoran Mga Kaakibat na Manunulat Edayatu Abieodun Lamptey, Erin Atwell, Toni Blackman, Jonathan Clay, Joseph Corcoran, Larissa Currado, Sarah Gordon, Oliver Hughes, Wen-Juan Jiang, Sonal Kanabar, Dearbhla Keegan, Matthew Konsa, Rachael Lader, Patrick Lee, Erin Lewis, Jona Liebl, Mengning Ma, Mary McGraw, Gabriele Orlandi, Juliana Quaresma, Peter Schecter, Martin Sommerschuh, Whitney Wilding, Luna Wu Nagdisenyo Oliver Hughes, Dearbhla Keegan, Matthew Konsa, Amy Korngiebel, Kimberly Koserowski, Erin Lewis, John Mulqueen, Lorena de la Parra, Brandon Payne, Mariajosé Satizábal G. Pagkilala Ang Equator Initiative ay kinikilala at buong pusong nag papasalamat sa Kalinga Mission for Indigenous Children and Youth Development, Inc. (KAMICYDI) partikular kay Donato Bumacas sa pag-gabay at pag-bigay datos sa ilalim ng pamamahala ng KAMICYDI. Lahat ng larawan ay mula sa KAMICYDI. Mapa mula sa CIA World Factbook and Wikipedia. Mga Mungkahing Parangal United Nations Development Programme. 2012. Kalinga Mission for Indigenous Children and Youth Development, Inc. (KAMICYDI), Philippines. Equator Initiative Case Study Series. New York, NY.
KALINGA MISSION FOR INDIGENOUS CHILDREN AND YOUTH DEVELOPMENT, INC. (KAMICYDI) Philippines BUOD NG PROYEKTO MAHALAGANG KATOTOHANAN Ang Kalinga Mission for Indigenous Children and Youth Development Inc. (KAMICYDI) ay gumagawa ng paraan upang mapabuti ang seguridad sa pagkain para sa mga Katutubo ng Kalinga sa Cordillera Philippines, habang tinitiyak ang ecological na integridad ng mga kagubatan. Ang asosasyon ay kumuha mula sa mga tradisyunal na kasanayan sa pagsasaka at kaugalian sistema sa pamamahala ng kagubatan. Ang mga tradisyonal na diskarte na ito ay isinagawa sa pamamagitan ng isang matatag na programa ng reforestation at ng sa pagpapakilala ng mga bagong pinagmumulan ng pagkain tulad ng bulig, balatong at mangga. Ang pag obserba ng samu't saring buhay (biodiversity) gamit ang mga modernong teknik ay laging ginagawa upang masukat ang pagbabago ng komposisyon at kalusugan ng kagubatan. KAMICYDI ay nangunguna din sa pag-gabay sa gawain ng mga katutubo sa pagtutol sa malawakang pag-pagawa ng iba't ibang establisyimento, kabilang na ang mungkahing geothermal na proyekto. EQUATOR PRIZE WINNER: 2004 SIMULA NG PROGRAMA: 1996 LUGAR NG IMPLEMENTASYON: Kalinga Province BENIPISYARO: Katutubong Magsasaka ng Kalinga BIODIVERSITY: Pamamahala ng Gubat NILALAMAN Batayan at Konteksto 4 Mga Susing Gawain at Inobasyon 6 Mga Epekto sa Biodiversity 7 Mga Epekto sa Lipunan at Ekonomiya 8 Mga Epekto sa Polisiya 9 Pagpapanatili 10 Replikasyon 10 Kaakibat 11 3
Batayan at Konteksto Ang probinsiya ng Kalinga ay matatagpuan sa Cordillera Admistrative Region sa norteng bahagi ng Pilipinas, Isla ng Luzon. Ang bulubundukin ng Cordillera ay siyang tahahan ng mga katutubo ng kalinga. Ang pangunahin pang-kabuhayan ay ang pagtatanim ng palay sa kanilang hagdan-hagdang palayan sa mga gilid ng kabundukan. Ang mga gawaing ito ay lubhang umaasa sa pangangalaga ng kalikasan at patubigan kasama na sa biyaya ang Ilog ng Chico. Ang mamayan at ang kanilang pamumuhay sa ilalim ng mga banta mga makabagong pamamaraan upang makalikha ng mas mabisa at sustinableng pamamaraan ng pagsasaka na siya naman ipakikila sa mga katutubo ng kalinga at iba pang mamayan ng Cordillera na nag simula noong 1984. Ang Dananao Student Organization ay nagbibigay ng mga pagpupulong tungkol sa pangangalaga ng kanilang pinagmulan at sa kanilang paligid. Simula 1987 ang proyekto at itinuturo na din sa iba pang-lugar ng Cordillera Adminstrative Region sa tulong ng Cordillera Association for Progress and Unity (1990) na siya naman nagsilbing dahilan upang mabuo ang Kalinga Mission for Children And Youth Development , Inc(KMCYD Inc.) na magiging rehistrado at legal sa taon ng 1996 at na palitan ang pangalan noong 2003. (KAMICYDI) Bilang tugon sa iba't-ibang banta sa natural na pamana at mababang antas ng pag unlad ng lugar noong 1980, Isang grupo ng mga kabataan ang nagsamasama upang itatag ang Dananao Student Organization (DSO), na siya naman magiging pundasyon upang mabuo ang Kalinga Mission for indigenuos Communites and Youth Development, Inc. (KAMICYDI) sa taon ng 1990s. Ang mga Istudyante at kabataan ay nag lalayon solusyonan ang kahirapan ng kumonidad at ang unti-unting pagkawala ng mga tradisyunal na kultura ng mga katutubo, ang epekto ng mga hidwaan at ang mahinang pag papatupad ng mga serbisyong pang-lipunan sa kanilang lugar at ang tamang paggamit ng kanilang lugar. Ang mga katutubo ay nanganganib din sa mga imprastraktura na nais ilagay sa kanilang lugar na sadyang makakaapekto sa kanilang kapaligiran at sa mga sagradong lugar tulad ng rice terraces, na kanilang kinabubuhay. Ang Batong Buhay Gold Mines, na nasa ilalim ng pamamahala ng Gobyerno ng Pilipinas simula pa noon 1979 ay meron din masamang epekto sa kapaligiran. Ang lokal na Slash-and-burn na pag sasaka ay isa sa pinaka maling gawa na nagresulta sa malawak na pag kasira ng kagubatan at pagbaba ng suplay ng tubig. Ang hakbang ng mga kabataan sa mga nasabing banta Bilang tugon sa mga banta, ang KAMICYDI ay naglalayon na pagsamahin ang mga tradisyunal at mga katutubong gawain sa Simula 1990 hanggang sa kasalukuyan, ang mga lider ng KAMICYDI ay nagpasimula ng hakbangin na tinatawag na "Sustainable Indegenuos Peoples Agricultural Technology" (sipat) na ang pangunahin layunin ay ang ibalik ang ganda ng kagubatan. Direktang pagprotekta sa kagubatan at rehabalitasyon nito sa pamamagitan ng pagtatanim ng puno, at ingatan ang mga yamang-tubig ng lugar; rehebalitasyon ng natural na pamamaraan ng irigasyon at pagpapalago ng ani ng palay, gulay at pag-aalaga ng isda sa baba ng kanilang hagdan- hagdang palayan. Ang pangunahing layunin ay ang masiguro ang seguridad sa pagkain at pangalagaan ang natural na yaman ng lugar. Pangangalaga sa mga katutubo at tradisyunal na pamana Ang mga nasabing layunin ay naisagawa sa pamamagitan ng pagsisikap para ipreserba ang kultura at mga tradisyonal na may kaunganay sa kanilang tinubuan lupa, habang ang Indigenous People Right Act(1997) of the Phillipines ay kinikilala ang ancestral domain ng mga katutubo at mga kultura ng nasabing grupo, na may malaking kaugnayan sa lugar tulad ng mga baranggay o sitio na siya naman pinakamaliit ng unit ng pilipipinas. Ang Kumonidad ng Kalinga sa Cordilliera ay tipikal na matatagpuan sa lugar na kilala bilang ili, termonolohiyang ginagamit sa isang lugar na pinamumuhayan na minana pa nila sa kanilang mga ninuno. Ang 4
KAMICYDI at mga tiyak na kumonidad ng kalinga ay umikot sa kontekto ng ili, sa kanilang pagsisikap, sila ngayon ay may kasama ng 54 na komonidad na may populasyon na 174,000 na mamayan ng kalinga. Salamat sa kanilang ginawa ang antas ng kahirapan sa lugar bumababa mula 72% noon taon ng 1996 sa 54% noon taon ng 2009. Sa panahon din ito nagawa ng mamayan ng kalinga na mapangalagaan at proktektahan ang 90% ng kanilang kagubatan. Ang 'SIPAT' ay malaki ang naging impluwensiya sa pamamaraan at tradisyonal na paraan ng pagsasaka. Kabilang na ang 55 pagpapakilala ng KAMACYDI sa fitu, tradisyonal ng pangangaso na sadyang nakatulong sa pangangalaga ng kagubatan. Ang mga pinagkukunan ng tubig ay napangalagaan din sa papamigatan ng gawain na kung tawagin ay pinagwa, habang ang ara naman ay ginagamit sa pag papatubig sa kanilang taniman ng palay. Ang mga desisyon ay naisagawa sa tulong ng mga komunidad at ang mga lider na kung tawagin ay Amung. KAMICYDI ay umaasa din sa mga kaakibat/kasama upang maisagawa ang malawakang edukasyon at pagpapalaganap ng kanilang adbokasiya at pinaglalaban.
Mga Susing Gawain at Inobasyon Ang sustinableng pamamaraan ng pagsasaka na parte ng adbokasiya ng KAMICYDI ay binubuo ng limang bahagi. rinehabilita at meron pang 27 hektaryang bagong gawa na hagdan- hagdang taniman. Fitu ayon sa paniniwala ng kanilang mga ninuno ipinagbabawal ang pagputol ng puno (20-metre radius)sa paligid ng butas na hinukay na ginagamit na pang bitag ng baboy. Ito ay nakakatulong din sa pangangalaga ng likas na yaman at upang ma sustinibla din ang binibigay na karne ng kagubatan. Ang iba pang aktibidades na nakakatulong sa pagmimintina ng kagubatan ay ang pagtatanim ng puno sa lugar ng butas. Bilang resulta, 81% ng kagubatan sa Kalinga District ay napangalagaan at 72% sa paligid ng rehiyon ng Cordillera. Ang pinaka-elemento na ginagamit ng KAMICYDI ay ang paghikayat sa mga mamayan ng Kalinga na gumamit ng mga sustinableng pamamaraan ng pag sasaka at nakakahikayat na din ng iba pang kasosyo sa Gobyerno at mga NGO's sa pagpapatupad ng adbokasiya na nagsisibling malaking tulong sa grupo. Sa ngayon ang organisasyon ay may kapanalig na siyam na lokal na yunit ng gobyerno. Pinagwa ay isang sistema na ginagawa sa lugar upang masiguro ang seguridad ng tubig, nagtutulong ang mga pamilya sa pagmimintina nito sa pamamagitan ng pagtatanim ng puno sa paligid upang mapanatili ang tubig sa paligid nito na siya naman ginagamit sa irigasyon sa lugar. Ara ay isa katutubong pamamaraan ng irigasyon na ikinokonekta ang mga pinagkukunan ng tubig papunta sa kanilang mga sakahan. Isa rin sa tungkulin ng mga katutubo ay ang pagpapanatili at pagrerehabilita ng mga kanal na ginagamit nila at paggawa ng mga bagong irigasyon. Kabilang sa resulta nito ay ang 90 na sistem ay maayos na nakumpuni at 18 pa na bagong gawang sistem. Sa kabuuan ay meron ng 108 na minementina para sa pag papatubig sa mga lupang sakahin. Sa papamigatan ng palalagay ng pala-isdaan at gulayan sa mga taniman ng palay. Ang KAMIDYCI ay nagsisikap na magkaroon ng iba pang pagkukunan ng pagkain para sa kumonidad ng kalinga, ang mud fish ay madalas na nakikita sa mga sakahin ng kalinga na isa sa masustansiyang pagkain. Upang maiwasan din ang pagguho ng lupa sila rin ay nag tanim ng mga water lily o tubig liryo, watercress, soy bean at red, green beans ay itinanim sa paligid ng hagdan- hagdang palayan na siya naman nakakatulong sa pangangalaga ng lugar. 126 hektarya ng hagdan-hagdang ang naiisaayos at 6
Epekto LAWAK NG BIODIVERSITY Salamat sa tulong ng SIPAT, ang kabundukan ng distrikto ng Kalinga ay nakabangon mula sa paghihingalo. Noong 1990, 1/3 ng gubat ay nasira dahil sa kaingin(pagsususunog ng gubat). Mayroon mang usapan tungkol sa epekto ng kaingin, ginagamit pa din ito ng ibang establisyimento na nagresulta sa pagkawala ng tirahan ng mga hayop at halaman. Isang pag-aaral ang nag estima na ¼ ng kabuhayan ang nawala noong katapusan ng 1980. Ang kasasayan ng pag-protekta sa mga katutubo at minanang lupain "ancestral domain" Ang KAMICYDI ay nakasentro sa pagpigil sa mga gawain nakakasira sa kalikasan sa lugar ng mga katutubo ng kalinga at bontok. Ang proyektong Chico River Dam ay tuluyan ng napigilan noon 1987, 7 samantala ang pagpigil sa Batong buhay Gold mines ay napigilan na sa kalagitnaan pa ng 1980. Hanggang sa ngayon may mga ilan pang- sangunian ng gobyerno na nagnanais na buhayin ang nasabing proyekto, ang tuwirang pagtutol ng mga katutubo ng Kalinga ay masasabing tagupay. Ang KAMICYDI ay nagsisimula magpakilala ng mga sustinableng pamamaraan ng pagsasaka sa mga lokal na kumonidad. na siya naman nakatulong sa kanilang pinagkukunan at nagpataas ng suplay. Sa pagitan ng mga taon ng 1990 at 2009, ang biodversity lang lugar ay umakyat ng 15.2%. Ayon sa pag- aaral na isinagawa ng mga mananaliksik na galing sa Unibersidad ng Pilipinas sa Baguio City. May dalawang uri ng ibon ang siyang bumalik sa lugar dahil sa ang lugar ay nakakabawi na sa dati nitong pagkasira. Ang mga benipisyo ng pangngalaga at pag-protekta ng kagubatan Ang pagsubaybay ay tuloy tuloy na ginagawa ng mga boluntaryo ng KAMICYDI. Ang pagkuha ng mga halimbawa sa lugar ay isinasagawa kada limang taon upang matignan kung may mga pagbabago nga ba na nagaganap sa lugar. Ang pagsubaybay sa lugar ay naisasagawa sa tulong ng Phillipine Tropical Forest Conservation Foundation (PTFCF) sa isa mga komunidad ng kalinga. Ang mga benipsiyo ng muling pagkabuhay ng kagubatan at pagprotekta sa mga natural na pinagkukunan ng tubig na dahil sa fitu at pinagwa na bahagi ng sipat ay nagresulta sa pagkakatanim ng 50,400 na puno simula noong 1990. Naisama din nito ang 2,790 kababaihan na boluntary,base sa obserbasyon ang mga kababaihan ay may masidhing layunin sa pagpaparami ng mga batang halaman upang maitanim sa kagubatan. Sa ngayon 90% na ng kagubatan ng Kalinga ang naisaayos. 126 na uri ng palay ang siyang itinatanim sa Kalinga at 18 dito ay sadyang malakas magparami. Ang kabuhayan ito ay umaasa sa lakas at antas ng mga likas na pinagkukunan ng tubig na siya naman
dahilan kung bakit masustansiya ang lupa dito. Ang produksyon ng palay ay bumaba ng 30% noong taong 1996 dahil sa pagkasira ng kagubatan at mga natural na pinagkukunan ng tubig, kasama na din ang pagkasira ng sirkulasyon ng sustansiya ng lupa sa lugar. Ang pinagwa ng KAMICYDI sa sustinableng pagsasaka ay nagbigay titulo sa pagkakaprotekta ng 126 na pinagkukunan ng tubig noon taong 2009, na nagresulta naman sa pagtaas ng produksyon ng palay dahil sa isinagawa ng KAMICYDI. Ang pagkasira ng kagubatan ay nabawasan din. At ang pagtaas ng prodaksyon ay tumaas pa ng 5.4% dahil sa tulong muli ng KAMICYDI. EPEKTO NG SOSYOEKONOMIK Ang pagtaas ng produksyon ng palay ay nagbigay sa mga pamilya ng Kalinga ng karagdagan kita. At ang antas ng kahirapan ay bumababa ng 18% simula 1996 hangang 2009. Ang mga lupain sakahan ay tipikal na ipinamamana mula sa magulang hanggang sa kanilang anak. Ang bawat pamilya na binubuo ng humigit kumulang anim na katao, ay may katumbas na sukat mula 5-10 o isang hektaryang sakahin na nakakapag-bigay ng 145-180 na sako ng palay kada isa. Kada sako ay nagtitimbang ng 50 kilos, nagpapakita na kada pamilya sa lugar ay nakakaani ng 2-4 na tonelada kada anihan. Upang ito ay matulungan, ang KAMICYDI ay sinabayan ito ng pagtatanim ng gulay at pag-aalaga ng isda. Ang 153 hektarya ng hagdan-hagdang sakahan ay na rehabilita at meron pang-72 ang bagong gawa na nagbibigay naman sa mga mamamayan ng iba pang pinagkakakitaan. Ito naman ay sinusuportahan ng pagpapasinaya sistema ng irrigasyon o Ara. Ang pagpapanatili ng 135 na kanal at pagkakagawa pa nang 54 ay sinusigurado na sapat ang suplay ng tubig. Sekondaryang benispisyo para sa mga mamamayan Ang benepisyo sa ekonomiya ng pagtaas ng produksyon ng pagsasaka sa lugar at iba pang pinagkukunan ng kita ay nagresulta sa pagtaas ng mga kabataan na nakakapag-aral sa lugar ng Kalinga. 8 Noong 1984 ang bilang ng mga nakakapagtapos ng pag-aaral sa lugar ay 6% lamang o sa 100 estudyante ay anim lamang ang nakakatapos upang makapag-aral ng kolehiyo, subalit noong 2009 ay tumaas ng 18% sa lahat ng komunidad. KAMICYDI ang dahilan sa pagtaas ng kita ng mga magulang na sapat naman upang mapag- aral ang kanilang mga anak sa kolehiyo. Kalusugan at nutrisyon sa lugar ay tumaas din dahil sa mga programa ng KAMIDYCI noong 1984. Ang ikatlong antas ng malnutrisyon ay umaabot ng 30-36% sa mga bata ng komunidad na may edad na 1- 5 taon. Ito ay bumaba na lang sa 9-18% sa tulong SIPAT na programa ng KAMIDYCI. Ito ay nag-iindika ng seguridad sa pagkain kasabay ng pagtaas ng kita ng mga mamayan. Ang KAMICYDI ay gumawa ng programa na nagbibigay ng oportinidad sa kabataan na magkaroon ng sapat na kaalaman sa edukasyon. Para naman sa hindi naka pag-aaral ay ang mga seminar na nagbibigay sa kanila ng kaalaman kung paano sila makakapagnegosyo na magagamit nila para kumita. Panghuli, ang programang Microfinance Programme for Indigenuos Women Enterpreneurs(MPIWE) na siya naman nagbigay ng tulong sa mga kababaihan sa lugar ng paggawa ng weaving o paghahabi at pagtatanim ng mga organikong produkto, na nakabawas sa kapaligiran na nagmumula sa slash and burn na pagsasaka. Ang programang ito ay nag bibigay ng daan sa mga kababaihan na magpagsimula ng negosyo. EPEKTO NG POLOSIA Ang mga patakaran sa likod ng tagumpay ng Kalinga Mission for Indigenous Communities and Youth development Inc. ay ang pagtutol sa mga proyektong maaaring makasira sa kabundukan ng Cordillera, pamumuhay at pagkakakilanlan. Ang mga proyektong ito na direktang inaprubahan ng Philippine Government ay ang Chico River Dam Project at Batong Buhay Gold Mines. Ang dalawang nabanggit ay parehas pinatigil noong 1980's dahil na din sa pagsusumikap ng mga local na mamayan at sa tulong na din ng mga komunidad sa labas ng bansa. Sa kabuuan, ang mga Kalinga ay
nagtagumpay na marinig ang kanilang mga hinaing at magkaroon ng patakaran ukol sa paglalagay ng ganitong uri ng proyekto. Ang imporatansiya ng pagsasaayos ng 'collective bargaining' Ang isa pang kaso ay ang geothermal energy project na kailan lang sinimulan sa Kalinga, ito ay inisponsoran ng Aragorn Power at Energy Corporation and Guidance Management Corporation kaakibat ang Chevron Corp, ang pinakamalaking establisyimento na gumagawa ng geothermal energy. Ang mga namamahala ay nagpalista ng kasulatan sa mga local na mamayan tungkol sa lugar na pagtatayuan, ang kanilang pagpayag at pirma. Ang kasunduang ito ay may kapalit na benepisyo para sa mga local na mamayan tulad ng patubig, pagpapagawa ng kalsada, pagbibigay ng eskwelahan, at scholarship para sa mga estudyante. Sa lahat ng nabanggit, ang scholarship pa lamang ang napapatupad, habang ang ibang komunidad ay nagrereklamo sa pagpapasimula ng proyekto lingid sa kanilang kaalaman. Ang Cordillera People's Alliance (CPA) at ang National Commision on Indigenous Peoples (NCIP) ay sinusubukang mabigyan ng kasiguraduhan na ang proyekto ay hindi makakasama sa kabuhayan. Ang kasong ito ay nagpapakita lamang na ang organisasyon ng Cordillera ay sinisuguradong magkakaroon ng benepisyo ang mga local na mamayan at komunidad sa nasabing proyekto. Ang mga positibong epekto ng pangkalahatang patakaran ay nakikita na din sa iba pang lugar at komunidad. Ang komunidad ng Kalinga ay malaki ang naitulong sa pagpapagawa ng Banaue Rice Terraces na parte ng Ifugao Rice Terraces, isa sa itinuturing na yaman ng bansa. KAMICYDI ay base sa isang organisasyong pangkomunidad na naging impluwensya sa pagkilala ng regulasyon na nagpapahintulot sa mga katutubo na angkinin ang isang lupang sinilangan o pinagmulan. Sa taong 1993, ang Kagawaran ng Kalikasan at Likas Yaman ng Pilipinas "Philippines Department of Environment & Natural Resources(DENR)" ay naglathala ng 9 department administrative order no.2 na nagpapakilala o kumikilala sa liblib o masukal na pinamamahayan ng mga katutubo. Ang ordinansa na ngbibigay ng katibayan sa pag-angkin ng tinubuang lupa sa mga karapat-dapat na grupo ng mga katutubo. Datapwat, ang KAMICYDI ay may ginagampanang mahalang bahagi ng adbokasiya na pumapaloob sa Indigenous Peoples Right Act of 1997, na nagbigay daan sa pundasyon sa pagkakilanlan sa karapatan ng mga grupo ng katutubo sa kinagisnan lupain. Pag-unlad ng mga Katrabaho at Pandaigdigang Adbokasiya KAMICYDI ay nagkaroon ng mahalagang papel sa paggawa ng patakaran sa pamamagitan ng mga taktika at istratehiya na parehong legal at ilegal. Ito ay pumapaloob sa direktang adbokasiya ng mga salungat na paniniwala kahit iyong organisasyong ay hindi gumamit ng dahas. Sa Pilipinas, ang organisasyon ay siyang kumakatawan sa mga katutubo sa mga grupo at indibiduwal. Sila din ang rumerepresenta sa lokal at nasyonal na libel gayon din sa pagpapaplanong pangkomite sa munisipal. KAMICYDI din ay nakalinya sa pagiging daan tungo sa iba pang lipunang-sibil na sadyang nakatulong sa pagpapataas ng kaalaman sa kalikasan sa pilipinas, kabilang dito ang KAPODON, CORNET at Caucus of Development NGO network na siya naman kumatwan sa 1,600 na NGOs na siya naman nag lalayon na makalikha na mapaunlad ang lipunan. Ang Kalinga Mission for Indigenuos Communities and Youth Development ay naitaas na din ang kanilang mga hinaing sa labas ng bansa na may adbokasiya sa pagbabago. Sa pamamagitan ng mga organisasyong tulad ng United Nations Development Programme (UNDP) at Internasyonal na media. Ang hakbangin ay nakatanggap ng mga pagkilala mula sa UNDP Equator Prize 2004. Ang grupo ang siyang representante ng pilipinas sa COP-9 sa Convention on Biological Diversity (CBD), kasama ang Bonn, sa Germany noon 2008.
Pagpapanatili at Replikasyon PAGPAPANATILI Ang tagumpay ng KAMIDYCI ay dahil sa kapasidad ng mga komite ng Kalinga na naisama sa mga Financial at Mangement tranings at sa mga sustinableng pamamaraan ng pagsasaka. Na siya naman nagmula sa mga katutubo at tradisyunal na pamamaraan. Ang KAMICYDI ay nabigyan ang kanilang mga kliyenteng komunidad ng isang mas mataas na antas ng pagmamay-ari sa kanilang pagbabago. Ang organisasyon ay nakapasagawa ng 27 na sesyon ng pagsasanay tungkol sa SIPAT. Ang pamamahalang Organisosyonal at pinansiyal ay pinagtulungan ang 72 development NGOs, 18 na Pangkababaihan na organisasyon at 36 na lokal na yunit ng gobyerno (LGU). Ang tuloy-tuloy na tagumpay ng sustinableng pagsasaka sa kumonidad ng Kalinga ay nanganganib dahil sa madaming bagay, kasama na dito ang geothermal energy project ng chevron na sadyang makakasira sa kalikasan ito ay napigilan sa pagtutulongang ng mag katutubo ng kalinga. ang KAPODON ay isa rin sa nakatulong upang mapag ugnay ugnay ang 45 na non-goverment at mga organisasyon ng magsasaka. Ang grupo ay nakasentro ang layunin sa problema sa pagmimina at geothermal paghahanap ng enerhiya. PAGPAPALAGANAP Natamo ng Kalinga Mission ang kanilang tagumpay sa pamamagitan ng mabilisan pagpapakalat ng kanilang modelo ng sustinableng pamamaraan ng pagsasaka sa mga komunidad ng Kalinga simula sa isang maliit na kumonidad (ili) noong 1984 at 2009 napagsama nila ang 54 pang-kumonidad. Ang adhikain ay madaling napalaganap dahil sa sila ay may kaalaman na sa mga tradisyunal na pamamaraan at mga gawain. At ang resulta ng pag-asenso, sila ay nakapag- tala ng 90% sa 174, 000 na miyembro ng komunidad mula 54 na nagpapasinaya ng SIPAT. Ang pagpapalaganap ay madaling naisagawa sa kadahilanan ang sistema ay nailipat mula sa magsasaka patungo sa isa pang- magsasaka at komunidad sa kumonidad, ang kaalaman ito rin ay nakatulong sa pormal na pag-aaral ng magsasaka na isinaayos naman ng KAMIDYCI. SIPAT ang isa sa apat na modyules na kung saan ang dalawa dito ay pormal at naituro sa mga aktibidades na nakatulong sa kanila upang madagdagan pa ang kanilang kaalaman at ang dalawa naman ay itunuro sa pamamagitan ng mga demostrasyon. Ilan sa dahilan ng pagbagal ng replikasyon sa ilan mga komunidad ay ang tradisyunal na labanan ng mga tribo sa lugar na siya naman nakakahadlang sa pagpapalitan ng kaalaman mula sa isang tribu 10
patungo pa isa pang-tribu. Isa pang nakahadlang ay ang pagkakaiba ng dayelekto ng mga tribo kaya ang pagpapalaganap ng kaalaman ay mahirap dahil masyadong makonsumo sa oras at pinansiyal. Ang KAMICYDI ay nagsisismula ng mangalap ng pondo upang, simulan na ang isang proyekto na magtatayo ng isang luagar na magiging sentro ng pag-uusap, pag-sasanay at imbakan ng datos at inpormasyon mula sa mga magsasaka. KAAKIBAT Ang KAMICYDI ay nakakuha ng benepisyo mula sa mga iba't-ibang kaakibat may lokal, panlalawigan at internasyunal na organisasyon, kasama nito ang labing walang lokal na yunit ng gobyerno NGOs, dalawa pribadong organisasyon, dalawang ahensya ng pambansang pondo "national funding agency", at limang internasyonal na organisasyon na lahat ay may kontribusyon sa pagiging matagumpay ng proyekto. Ang labing walong lokal na yunit ng gobyerno ay silang unang kaakibat ng KAMIDYCI sa pagpapalaganap ng SIPAT sa mga komunidad ng Kalinga. 1111 Ang suportang pang-teknikal naman ay mula sa: Kalinga-Apayao People Oriented Development Organization Network(KAPODON), Cordillera Network of Development NGO's (CORDNET) at Caucus of Development (CODE-NGO) Ang mga pribadong sektor: Chamber of Kalinga Apayao Producer Inc, at Arang Bank naman ang siyang nagbigay ng suporta sa mga mallit na negosyo na sinimulan ng grupo Funding Development Foundation(PhilGerFund) at UDNP-implemented GEF small grants programme (USD 46327,2004-6) Agencies: Phillippine German Internasyunal na organisasyon: UNDP Equator Iniative, Ecoagriculture na patners, Global Fund for Children, the Nature Conservancy and Tribal link foundation
KARAGDAGANG SANGGUNIAN • KAMICYDI website: KAMICYDI PhotoStory (Vimeo) Pindutin ang mga maliliit sa ibaba upang basahin ang higit pang mga pag-aaral ng ng kaso tulad nito: Equator Initiative Environment and Energy Group United Nations Development Programme (UNDP) 304 East 45th Street, 6th Floor New York, NY 10017 Tel: +1 646 781-4023 Ang United Nations Development Programme (UNDP) ay ang pandaigdigang istasyon sa pag-unlad ng UN, na nagsusulong ng pagbabago at kumukonekta sa mga bansa tungo sa kaalaman, karanasan at mga mapagkukunan upang matulungan ang mga tao na bumuo ng isang mas mahusay na buhay. Ang Equator Initiative ay tumutulong sa pagkakaisa ng United Nations, gobyerno, kumonidad, trabaho at mga katutubong organisasyon para makilala at isulong ang mga nagpapanatiling mga solusyon ng pag-unlad para sa mga tao, kalikasan at nababanat na kumonidad. ©2012 by Equator Initiative Nakalaan ang lahat ng Karapatan