Panimula Akdang paralisado? Maari ba ito? Kung hahanapin mo sa "paralisado," diksyunaryo ang kahulugan ng maaaring bigyan ka nito ng kahulugan na "tao o parte ng katawan na hindi makagalaw." Ngunit ano ang paralisado sa akdang "PARALISADO"? Mga letrang hindi makagalaw? O kaisipang hindi makausad? Ano ang hindi makagalaw Pakiramdam? Kalayaan? Buhay (gaya nang kay Ernesto)? O "PARALISADO" ay baka naman pag-ibig? Ang akdang binubuo ng "Pagkahulog", "Pahinga." salitang tatlong bahagi "Paghinga", Kung gagamitin kong lente sa pagsilip ng buhay ang bahaging "Paghinga" ng PARALISADO, nagpapaalala sa akin ito ng buhay. Sumasagot sa katanungang "Ang pagkamatay ba'y kawalan ng hininga? O kawalan nang ganang mabuhay?" Maaring bang maging isa sa depinisyon ko na kawalan ng "hininga" ay panggagahasa sa aking kalayaan o kung 'di naman ay pagnakaw sa akin ng kababaihan?" Ano ba ang kahulugan ko nang buhay ayon sa akda? Kawalan ng hininga? O kawalan ng mga bagay na pinahahalagahan ko? Ano ba talaga ang paghinga? Nasa akda ang sagot. Isa sa mga bagay na patuloy bumubuhay sa atin ay ang salitang "pag-ibig." Pagkahulog ang unang hakbang sa proseso nito. Maaaring maramdaman mo ito sa tao, alagang hayop, pangarap, trabaho, sining, bayan, kasarinlan o anumang bagay na dahilan ng iyong pag-usad - ito ay pag-ibig. Paano uusad ang pag-ibig kung ito ay PARALISADO? Gumawa ng sariling uniberso kung saan "kayo lang" ang sagot? Maaari nating balikan ang lugar na naramdaman natin ito. Puwede rin magsulat ng tula para makalimot. Higit sa lahat, maaari tayong magtago, kalimutan na lang lahat - manatiling walang kakayahang gumalaw. Iyan ang mga pagpipilian na binigay sa akin ng akda. Para sa iyo? Ano ba ang tamang saklay sa pag-usad?
Pahinga - sa wakas! Kung sawa ka na sa estadong paralisado sa mundo ng buhay at pag-ibig, maaari kang maupo, hanapin ang komportableng kalagayan at magpahinga. Isa rin ito sa mga paraan upang gumaling at makausad sa pagiging paralisado. Sa pahinga, mas nakakapag-isip tayo, nababawi ang lakas, napapawi ang pagod mula sa pakikibaka sa reyalidad. Ito rin ang pagkakataon para hanapin ang sarili - patawarin ang sarili. Tulad ng mga akda, ikaw? May sapat ka bang pahinga? Bakit kaya ang daming tanong na bumuo at bumubuo sa pagbabasa ng akda? Ganoon naman ata talaga kapag ikaw ay kapwa PARALISADO. Kinukuwestiyon mo ang mga maaari mo sanang nagawa - magagawa. Kaya pagtatanong ang iyong pagtakas sa pagkayamot at pagkainis - sa katotohanang hindi ikaw makagalaw. JAYSON P. DENAGA PUP Alumnus, Batsilyer ng Artes sa Filipinolohiya Datamex College of Saint Adeline, SHS Teacher
*** Ang pagkakaparalisa ay isa sa mga bagay na kailanman ay hindi ko pinagarap maramdaman, ni hindi ko mawari kung paano ko ito haharapin ngunit nang mabasa ko ang bawat tula at prosa ng akdang 'to, tila ba'y ipinaalala sa akin na matagal na akong paralisado. Paralisado sa pag-ibig, sa buhay at sa lipunan. Mabisang ipinadama ng manunulat ang damdaming gusto niyang maramdaman ng kaniyang mambabasa - na puwede palang ikonekta ang isyung panlipunan sa damdaming ayaw nating maranasan. Ipinamukha ng manunulat na matagal na tayong ipinaralisa ng mga naghaharing-uri, matagal na tayong nilumpo ng lipunan. Ngunit sa kabuuan ng akda, napagtanto kong baka ang pagkaparalisang ito, ay siya ring bumubuhay sa makabayang damdamin natin; baka ito na ang panahon upang gumalaw at labanan ang ating pagiging paralisado. APPLE CLAIRE O. BENITO AB Journalism, PUP
para sa iyo, na paralisado ang katawan, gawa ng rehas ng pananatili. i.
Talaan ng Nilalaman P A G H I N G A Katawan Hari Malinis Sino Ang Salarin? Tatlong Araw Isang Tula ng Pag-ibig Agila PARALISADO (Si Ernesto) P A G K A H U L O G Of Music & Fireplace To Feel Coffee Shop Handmade Universe Hide Fragrance Short Poetry Forgetting Sa Isang Pelikula P A H I N G A To Get Back Home Reach Your Goal Buying Time Growth Endurance You've Seen It All Panibagong Hamon Forgive Yourself ii. 3 4 5 8 9 10 12 14 19 21 22 24 26 27 28 29 31 35 37 38 39 40 41 42 43
PAGHINGA hindi masisikmura ng takót ang lason ng buhay
Copyright © "Body of Land" by Alexandra Levasseur, 2015.
Katawan Isang katawan, Binabalot ng misteryo. Hawak-hawak ang pundidong bumbilya. Malamig ang paa't kamay. Ano ang sanhi nang matagal na pagpikit? Sa paglalakad sa sementadong dagat ng yumao? Kinabukasan, dumilat ang matang pagal, Nakapatong ang katawan sa kahoy ng katapusan, Dalang mahigpit ang bumbilya ng giniginaw na kamay, Hindi makagalaw, hindi makahinga. Napupupot. Naghahabol ng hangin. Sabay salubong ng mga lalaking nakabarong, Sabay-sabay ang hampas ng mga paa sa ritmo ng awiting lunod sa luha. Nakangiti sila. Nanahimik ang katawan, nagtataka. Nanatiling paralisado nang ito'y iyong huling pinakinggan. Tuyot pa rin ang labi, Halang pa rin ang bituka. Sarado pa rin ang mata sa bagong umaga. 3
Hari Ikaw ang hari, Ako ang alipin. Utusan mo akong ika'y pagsilbihan, Ipahalik mo sa akin ang iyong mga paa; Ipahilamos ang gamít na tubig sa akin. Ihahain ko sa iyo ang isang buong manok, Habang ako'ng lalamutak sa tira-tirang buto. Ikaw ang hari, Ako ang alipin. Ibuhos mo sa akin ang alak matapos mong inumin. Isasabit ko sa iyo ang gintong kuwintas, habang ang buhay ko'y isasabit mo sa sinulid. Baliktarin man natin ang mundo, Mananatiling marangya ang buhay mo kaysa sa akin. Subukan natin baliktarin ang iyong kaharian, Makita mo kaya ang mga bangkay na iyong inilibing? Ang katotohanan ay malinaw katulad ng tubig sa batis, Makikita't makikita ito nang sinuman ang lalapit. Lilitaw kaya ang katotohanang aksesorya mo ang itinagong mga balangkas at hindi ang iyong kuwintas? Ikaw nga ang hari, Haring nakaupong astang diyos sa mataas na upuan. Ngunit, ako ang alipin, Kabisado ko ang katotohanan. 4
Malinis Isang pader, kulay puti, sa likod ay itim. Tila langit ang kaputian ng pinturang ikinulay sa kuwadradong silid - may salamin, may balisong. May bibliya at may mainit na tubig. Nagbabaga ang apoy sa kalan, Kaya't aalisin ang kalderong pinaglagyan ng panandaliang pag- intindi, aral at ng tiyaga. Masyadong mainit sa bahay na malinis, Walang hangin, Puro naglalagablab na apoy, Galing sa salita na isinaboy, Sa bungangang pinaliguan ng sabon, Ng tubig na malinis. Tila langit at lupa ang pagitan, Ng dalawang kumikinang na paa, Sa linis, sa puti, sa kinis - walang peklat, walang sugat, Taimtim na naglalakad sa piyesta nang kalbaryo, Sa galit at poot, Naroon ang paang patuloy na tumatapak sa inosenteng isipan, Sa mundong masikip - Mainit, Magulo. 5
Tiningnan ko ang bawat diyamanteng nakapatong sa mesa. Ang ganda, ang kinang, ang yaman, Nais ko sanang kunin at dilaan nang makatikim ng langit at kapayapaan; nang makita ko, Sa likod, Isinasaksak ng balisong ang likod, Na ibinabad sa kumukulong tubig, Sa apoy na mainit, Ang inosenteng damit ay nakulayan ng pula, Dumanak hanggang maubos ang kulay puti sa paa, Ganito pala sa bahay na malinis. Nang makita ko sa salamin ang aking likuran, Nasilayan ang bibliyang nakabukas, Nakaunat, tila gintong bakuran sa lakas ng liwanag, Na tumatawag nang tulong, nang pansin at nang kamay na hinugasan, at mahuhugasan - mga kamay. Na umaabot tila lagpas sa langit, Kung sa pagtaas ng kamay sa bawat awit at pagpikit nang taimtim sa bawat awiting ipinapanganak ng paniniwala ay ang indikasyon nang pagiging malinis, Tama lamang pala Na nakatira ako - Dito. 6
Nakitang may kulubot sa mga parte ng pader, Kaya kinuha ang pang-ukit, Babakbakin ko. Sasabunutan ko ang pader na sinandalan ko nang ilang taon, Sa paglagas ng talukap, Nakita ang purong itim sa pader at bawat bakuran. Nakaligtaan kong pinturang puti lamang pala ang ipinangtapal sa dumi ng bahay na ito. Hinablot ko ang pamunas na ipinampahid sa luha, Inilagay ko sa aking mata. Nakapiring. Wala akong makitang iba, Kundi ang bahay na malinis, Bahay na malinis na pinapalibutan ng dilim - Walang pinagkaiba ang pagpiring sa pagdilat sa katotohanang may dilim sa kalinisan. Napansing sa tagal kong nakakadena sa kuwadradong silid, Wala akong naririnig na tawa, na tuwa, na papuri sa kalangitan, Purong init at apoy, Dugo, Balisong. Kaya umindak ako sa tugtog ng panandaliang pag-intindi at tuwa. Iwinasiwas ang buhok sa piyesa ng delubyong kinagisnan, Ganito na ba talaga sa bahay na malinis? Puro linis, purong dumi? Ayoko na dito. 7
Sino Ang Salarin? Gabi, isang oras. Iginapos. Nakatali ang paa't kamay. Ang ulo'y nakapatong sa isang bakod. Hinubad ang aking saplot - Ang higpit nang kapit mo sa aking leeg. Sa kabila, nakabusal ang panyo sa aking bibig. Ako'y sumisigaw. Ika'y humahalakhak sa iyong kaluguran. Kaya pinuwersa mo ako sa iyong malaswang kagustuhan. Amoy alak ang iyong bibig, Walang ibang tunog kundi ang ungol mong tila lobo. Aray! Naninikip, Giniginaw - Saklolo! Ayoko dito! Lubayan mo ang katawan ko! Ayoko sa iyo! Hindi ako nagbigay motibo! Respetuhin mo ako! Inilabas mo ang sandata, Natapos ang giyera.
Ninakaw mo ang aking lakas, ninakaw mo ang aking kapangyarihan. Pinintahan mo ang aking katawan gamit ang laway ng isang asong ulul, at itinahi ang marka ng isang dugyot na linta sa aking talikuran. Anong klaseng likha ka? Hindi ako bukas na kainan, na puwede mong pagpiyestahan. Hindi ako libre. Hindi ako laruan, at higit sa lahat, hindi ako titigil sa laban hangga't hindi ka nabubulok sa kulungan. Sino ang may sala? Balikan mo ang binitawan kong mga salita. 8
Tatlong Araw Isang araw, gigising kang pagod, Kaya, mananahimik ka, titigil sa paggalaw, Aatras sa laban na sinabak. Hihiling ng mas maaliwalas na paligid, tahimik - Tahimik, tila payapang hangin ang melodya sa awitin ng mga paruparo. Sa isang araw kong paggising, Wala akong ibang idinalangin kundi ang pagtigil sa pag-iyak ng isang sanggol na hindi maayos na napapasuso ng kaniyang ina, sa gutom, sa kakulangan ng resistensiya. Kinabukasan, nanalangin ako na tumigil na sana ang pag-ikot ng mundo - sa hilo, sa gulo. Hindi ko na malaman ang direksyon ng aking patutunguhan. Napaghahalo ko na ang buhay at kamatayan. Maya-maya, isinuka ko ang huling bloke ng kinain ko noong nakalipas na tatlong araw. Mapait ang danas. Mananalangin na lamang ako kinabukasan. Kaya ko pa tiisin at namnamin ang lasa ng buhay ngayon. Mananalangin langit ng masustansiyang pagkain, na minsan nang natikman at nahawakan. akong nawa umiyak ang Naaawa ako sa sanggol, sa alat ng buhay na kaniyang dinaranas. Lalamunin ko ang pait na iyon na siguro ang huling sipsip niya sa suso ng kaniyang ina. Lumipas ang tuyot na tatlong linggo, gumising akong pagod, Kaya nanahimik, tumigil sa paggalaw, naninirik ang mata Umatras nang tuluyan sa laban ang sanggol na hindi kailanman naipaglaban. Tahimik, naging bayolente ang hangin. Ang paruparo'y namatay kasabay ng aking panalangin. 9
Isang Tula ng Pag-ibig Sa akin ka. Sa akin ang bawat pagtapak ng paa sa daanan na makitid, papunta sa siyudad na minsan akong pinaluha't pinangiti. Akin ang bawat tinik na dinukot sa malansang isda na ipinalulon sa may halang na bituka, akin ka. Sa akin ang dugong ipinalit sa buhay ng isang duwag na ipinagkanulo sa harapan ng grupong may dalang armas at handa kang pagtaksilan, akin ka. Sa akin ka lang. Akin lang ang tubig mo na dumadaloy sa aking mga ugat na tila payapang ilog sa umaga kasabay ang pagkaligalig ng mga paruparo; sa akin ang tibok ng puso mo, hindi sa kanila. Sa akin lang ang simoy ng iyong hangin, ang bangis ng iyong matatarik na tanawin - ang mayroon ka'y aangkinin ko. Sa akin ka lang. Sa akin lang ang lawak mo, sa akin lang ang kulay mo. Ayaw ko na maagaw ka ng iba, dahil inangkin ko na una pa lamang, ang iyong pangalan, ang iyong katawan - nais ko, sa akin ka lang. Hindi ako mananahimik hangga't hindi ako kampanteng na sa akin ka. Hindi ako matutulog, hindi ako magpapahinga. Haharanahin ko ang gabi nang samahan ako sa pag-angkin sa iyo. Sasalubungin ko ang umaga hanggang dapithapon, nang sa gayon makita mong protektado ka ng aking yakap, ng aking luha't pangarap. 10
Sa akin ka lang, huwag ka sanang mabulag sa nakasisilaw na pag-ibig, dahil isa itong uri nang pagpapakamatay. Paano ako kapag tuluyan kang mabura sa aking kamalayan? Ipapakilala pa kita sa aking mga anak at ipapakabisa sa kanila ang ngalan mo't itsura. Nawa'y huwag kang mahulog sa patibong ng iyong dambuhalang kaibigan. Walang pipiliin ang oras sa pagtangay ng iyong pagkatao. Sa isang pitik, maaari kang agawin sa akin. Wala akong dala na armas upang sumabak sa giyera, ang tanging na sa kamay ko lamang ay ang pagmamahal ko sa iyo. Sa akin ka lang. Kung umabot man sa puntong manakaw ka sa aking piling, kasabay kong iiyak ang sandamakmak na bituin sa kalangitan habang ang gabi'y hinaharana ang araw, nang masamahan ako sa pag-iisa. Kung umabot man doon, mas lalong hindi ako makakapikit at makapagpapahinga sa lanta kong kama hangga't 'di ko nababawi ang iyong alon, ang samyo ng iyong hangi't bulaklak. Isisigaw ko mula sa aking kinatatayuan na sa akin ka, hanggang sa mabingi ang mga umagaw sa iyo, hanggang sa maparalisa ang katawan ng mga dayukdok na hindi lubusang maintindihan na pagmamay-ari kita. Hanggang hindi pa dumadating ang araw na 'yon, Sa akin ka lang, hindi ka sa kanila. 11
Agila Isang ibon, Dalawang pakpak, Ang tahanan ay ang himpapawid, Ang musika'y tinig ng mga tao; Sa ibaba, habang sumisigaw. Isang ibon, Matulis ang tuka, Kayumanggi ang plumang ginamit panulat, Ng manipesto. Kalaban ang ay manggagawang-uri. laman ng taong pumapaslang Isang ibon, Dalawang paa, Dumadapo sa mga sangay ng punong nalunod, Sa pag-iyak ng mga taong nawalan na ng pag-asa mabuhay. Isang ibon, Nakakarinig nang pagsigaw, Nakararamdam ng takot at pangamba, Sanhi nang madugong kalayaang magsalita. Nakapirmi ang bibig at nakabantay ang mga armadong lalaki. Isang ibon, Isang bandila, Sabay ang sayaw sa ere, Sa indak ng sigaw ng tao. Sa isang putok ng baril, May isang ibon, Isang agila na pinapatay ang karapatang lumipad nang malaya, kasabay ang pag-iyak ng mga taong namatayan ng demokrasya. 12 sa
Copyright © "Body of Land" by Alexandra Levasseur, 2015.
PARALISADO (SI ERNESTO) Dalawampung palapag ang ibinagsak mula sa tuktok ng gusaling binalot ng lihim. Nabagok ang ulong ginamit pansalag sa dambuhalang mga bato sa sahig; nagdilim ang paligid. Ang payapang langit ay naging marahas. Sa isang masikip na eskinita, masangsang ang amoy galing sa usok ng sigarilyo ng mga lalaking bagong laya lamang sa preso. Naroon, nakaupo, nakangiti - si Ernesto. Malaya mula sa maling akusasyong pagnanakaw, droga at pagtutulak. Kay Ernesto, hangga't kaya, susulong lang sa ulan hanggang sa mapagod ito sa kaluluha. Hindi kailanman naging solusyon ang panlulumo. Lumaki kasi si Ernesto nang hindi nagrereklamo sa problema at hindi umiinda sa sakit. Simula nang pumanaw ang kaniyang ina dahil sa pang-aabuso ng kaniyang amo sa Saudi noong siya'y labing-anim na taong gulang, at sa sumunod na taon, nabaril ang kaniyang ama dahil napagkamalang gumagamit ng iligal na droga, nangulila na si Ernesto sa kaniyang magulang at nilunok ang lahat ng pait nito. Puno ng katanungan ang isipan ni Ernesto na hindi mapupunan ng mga sagot. May inaasam na kapayapaan ang kaniyang puso. Mag-isa niyang iniinda ang sirko ng mga pangyayari't nakipaglaro sa kaniyang bulag na optimismo. Ngingiti pa rin si Ernesto. Kailangan niya maging matapang. 14
Sa likod ng namamagang mata, patuloy lang sa pagngiti si Ernesto at isang taon pang naghanap nang maayos na buhay sa gitna ng kabaluktutan ng sistema at kawalan ng katarungan sa mga taong tulad niya. Isang taong masalimuot na paglalakbay at paghahanap ng kasagutan sa dumadalaw na multo ng nakaraan, hindi natagpuan ni Ernesto ang katahimikan ng buhay. Hindi payapa, may bumabagabag sa kaniyang puso. Magulo. Lingo, sumapit ang kaniyang ika-dalawampung kaarawan. Unti-unting naglalakad sa liwanag habang dala-dala ang isang kandila at bawas na kapkeyk upang madgiwang. Palapit nang palapit sa mapanglaw na gusali - sa kaniyang guni-guni, may batis na madilim ang tubig; mga punong bulok ang bunga at may langaw na umaaligid; may kabayong tumatakbo. Marahang naglalakad si Ernesto sa ika-dalawampung palapag ng gusaling pinasukan. Yumuko sa tuhod at tuluyang pumatak ang luha sa bugbog na sahig dahil walang balikat na masandalan. Tumayo nang mahinay. Tumahimik ang paligid. Inunahan na niyang talikuran ang mundo bago pa man nito bawiin ang lahat sa kaniya. Nakitang may isang lalaking nakahandusay sa sahig, nagsikalat ang lamang loob, pintado ng dugo ang kandila't kapkeyk na hawak - si Ernesto. Si Ernesto. Si Ernesto. Nakasaboy ang bahagi ng katawan, basag ang kaniyang ulo. Si Ernesto. 15
Copyright © "Body of Land" by Alexandra Levasseur, 2015.
PAGKAHULOG traydor ang puso pati'ng sariling pakiramdam
Copyright © "Casse tetes3" by Alexandra Levasseur, 2015.
Of Music & Fireplace I saw you, walking past my face that's why I was able to smell your hair and see your lovely facade. I was lost in that moment; it was those counted seconds, I forgot my name, I forgot where I was standing and even forgot what day it was. I saw your soul in that small detail of our meeting. Damn, was I ever ready to connect with such. I never wished to see you again, nor asked for your presence yet one lazy afternoon, while I was carrying a book, with clouded mind, we walked past each other and once again I smelled your hair; the likes of red roses with butterflies fluttering around it. I saw your soul, again. There's something about our meeting that slowly draws me to you - to love you and to protect you. I am slowly leaning into your soul. I am starting to familiarize it. I am starting to love it. I am starting to lose control over my emotions and just momentarily follow what it says. I fell in love with your soul so much that I forgot I have one to love. But that is okay with me, as long as it takes one day to replenish what I am devoid of. I used to think that the definition of love relies upon your sweet gestures and lovely measures; from I love yous and I miss yous. I was wrong. Our love was different, it is seen between those delayed messages when you need to eat, between those ignored messages when you need to take a bath. Our love was shown through your comfort when I cry at night, our love is evident at those small details of our meeting - the fragrance of your hair, while I carry a book. That is our love, we connect our souls so much that we forget we have physical bodies, we have names to own, we have emotions to take care of. Our love was shown through the slightest depth of staying asleep in the middle of the night while I think of how I'll make you smile the next day. 19
I love your soul so much that I will never ask for it to die without music, beside the fireplace while I smell your hair and carry a book then reminisce the first time we met - I, standing in a crowded room, in pool of darkness. You, walking past me like a rainbow after a huge, tremendous storm. I value what we have. Until then, don't walk past behind me as you tie your hair while leaving me alone, while my book falls on the floor and head back to my dark place. 20
To Feel I sometimes forget that I love to write words that reach people's delicate feelings and emotions. I sometimes forget that I love playing with it and creating a castle of thoughts, a staircase of metaphors, of comparison between heaven on earth and hell. I sometimes forget that I love writing what I mostly feel - the things that enable me to feel sane and enough. I don't know when to stop. I don't even know how to begin, because sometimes I forget that I have all the reasons to do so so I start to re-assess myself and evaluate the ideas that once held my mind, the idea of writing something good - its feeling, its essence of self-worth and I think, its essence is finding someone you most feel like a human with, so I begin to write the words that once jived my completely emerging thoughts and refrain from colliding the truth from reality. It came back as if it never vanished. And I think, that's the beauty of sometimes forgetting how to feel, when to feel and who to feel things with; you always find a small way to find the right reason, in the right timing, the right moment and in the right feeling. So, today, we search for it. 21
Coffee Shop A month ago, as I was walking around towards the coffee shop, holding a book, stuck in the same song, I ran into someone who held the same book as mine, wearing the same shirt, and was also syncing to what he was listening, with earplugs on. I walked past him whilst he, smiled to me. I entered the coffee shop and ordered the same drink I've been quenching for ages. I read and read, and went back home. A month after that, I ran into the same person holding a different book, wearing the same shirt as I, with nothing but a plain face, walking towards the same coffee shop to order the same drink - was caught staring at him, I suddenly saw a familiar face, felt a familiar feeling. I did not try to hold back my feelings, I swerved and took the guts to talk. "Hi," I said, "I've seen you before." "You do?" He asked, and he smiled. Damn, that smile he gave me the first time I met him. "Yes, 'cause you stepped on my foot and didn't bother to apologize." I jokingly said. "Oh, I'm sorry," he said. "I must have been spacing out that day." He looked, in fact, spaced out. And so, we talked for hours that day. A month after that, we still ran into each other at the same coffee shop, holding a book and this time not listening to music, for your words became a melody to me as I felt mine was to you, too. I grew into your words and I have seen your raw personality, your demons and your flaws and we both learned to accept them. It brings me back to the same feeling when you smiled at me. 22
Today, marks the first year of our meeting. I slowly walked towards the same coffee shop, it was then a gloomy day while you - walking at a different spot was not holding a book, wearing the same shirt, not listening to music and went inside a different place. I was there, holding the same book I held the first time I saw you, wearing the same dress, listening to the same music and ready to take the courage to finally tell you how I feel. I wanted it to be monumental, but then again you didn't walk past me and never stepped on my left foot again. I went home, feeling a little lost and confused. How did that abruptly happen? We were fine, we were happy. I was finally losing my grip until you became the reason that I held onto it a little longer. The times we talked, the times we've shown our scars; You made me feel it was love. I felt it was love, because it was. 23
Handmade Universe You hurt me. I forget my self-worth. You come back; you apologize. I forgive you. And then the little world we made starts orbiting, once again over our handmade universe; the stars came back to its proper alignment, the moon then glows and sings beautiful songs of love and worship - it collected us for an embrace. There, lies our little infinite love. You have an ability to lead me on. And I was too soft to resist. And then, you hurt me. Again. This time, I forgot, not only my self-worth, but the home for love that I once held in my heart. I forgot our universe. It haunts me every night. The sound of the moon became a hauntingly petrifying sound of nothingness. The next day, you were down on bent knees, apologizing and as I was looking at your eyes, I once again saw the world revolving into the vastness of the galaxy, then shortly after that, I forgave you. Then we got tired of the universe. So, we created a paradise anew, where we can run over green silly grass, fall upon the blossoming flowers and hit our backs on tainted walls. Then, you whispered into my soft ears and told me I look like a flower. 24
The next day, I saw you picking up a flower and burned it. Our little paradise was slowly turning into hell than it should be heaven. I gutted to run away as fast as I can, as I was questioning my self-worth that has been damaged by your compelling words. I ran away from you - the universe I once knew. The next week after, you came back, apologetic as ever. I can smell your french perfume. I still can see the universe and paradise we handcrafted. You knelt down, with fragrant flowers on your violent hands and said sorry. You said sorry for thirteen times and it has finally come to my senses: You don't owe me an apology. You owe yourself a change. 25
Hide Aren't we all in a state of accepting the things that happen, may it be good or bad, for it is easier to quantify our emotions than to qualify our inner peace? I feel that we are in this state, and the seasons are making us vulnerable as possible. And it's tiring that we induce so much rest to refrain from our real emotions. And with this rest we hide. We hide from everything and from everyone, to be seen. If we fail to do so, we lock ourselves at the notion of being independent - but that just leads to being alone, and being alone brings you to a whole lot of destruction, of anxiety and fear. It's a winter, really to deal with this state. And so, we hide, we hide, we hide, because we want to be seen. 26
Fragrance Why do little moments smell like gradient flowers that tickle your nose to indulge every scent, and then they just stop from releasing their fragrance that you once swan into? Then, your stomach starts to churn as you learn the idea of giving enough and long for it. Disappointing, isn't it? You dove into its surface and eventually leave you crippling. Maybe, it really is like a fragrance - it vanishes when you spill it too much. 27
Short Poetry This short poetry belongs to you, Like how the air persists beneath, My open lungs, the vast sky, It's yours. We take the chance the world gives, Like how the nice orange trees, Dance and sway together, We do, We kindle the time we have, Like how the moon begins to hold the stars, At night. At sunset. We mend the unending aching scars. Again, This short poetry belongs to you, Like how you belong to me, Willingly, undoubtedly; It's you. 28
Forgetting We Both Snuggled time To fly, To storm, To break & burn, Then leave Haunted marks, With unfinished Lyrical symphony Of great Unknown mystery Called Forgetting. 29
Copyright © "PUZZLE" by Alexandra Levasseur, 2015.
Sa Isang Pelikula Sa isang pelikulang itim at puti ang tinta, Inaabangan sa takilya, ng mga manonood, May isang kuwento ng pag-ibig na umuusbong sa mata ng mapanibughong alon - doon sa kanayunan, habang ang pagkalabit ng kudyapi'y umaayon sa alay na tamis ng mga pariralang ibinibigkas ng aktor sa pelikula, isang hudyat naman ng pagkahulog ang sumisilang. Hinahanap ko sa bawat elemento ng palabas ang lalim sa kahulugan ng pag-ibig - sinusubukan kong sisirin at unawain ang koneksyon ng naratibo sa aking puso, hanggang sa matagpuan ko ang espasyo sa pagitan ng panulat at kamera at makita ang sarili sa gitna ng dagat na sumusulat ng tula. Habang sumusulat ng tula, nasilayan ko ang lalim ng pag-ibig sa isang saknong matapos kong ilarawan ang iyong pangalan, at sa taludtod ko natagpuan ang pulso ng damdamin nang pagkahulog sa tamang panahon, sa tamang tao. Ito ang hinahon ng pusong nabitin sa isang pelikula ng pag- ibig, hahanapi't hahanapin ang pahinga sa mga talatang binuo na tila palasyo sa taas at ganda. Kung bibigyan ako ng pagkakataon makapagsulat ng isang kuwento na gagawing pelikula, isususlat ko kung papaano ko natagpuan ang pag-ibig na tahimik sa gulo't lakas nang hampas ng alon. Isusulat ko kung papaano mo ako sinamahan sa bagyo at baha at pakalmahin ang pusong kumakabog sa takot. Isusulat ko kung papaano mo kusang pinagsama ang elemento ng pelikula sa pagsusulat, upang mapunan ang distansya, nang mas naunawaan ko ang ganda ng sining ng pag-ibig. 31
Sa dulo ng pelikula, may pasasalamat. Kaya, sa taong nagkumpuni ng lakas, elemento at teknikalidad upang makabuo ng isang pelikulang aabangan sa takilya, ng mga manonood na naliligaw sa karimlan at naghahanap ng hinahon sa magulong mundo, salamat. Salamat sa ikaw, sa iyong kabuuan. Ikaw ang pulso ng aking tula. Ikaw ang magiging paborito kong palabas. Salamat. Hanggang sa muli. Hanggang sa tayo na ang aktor at aktres sa isang pelikulang isinulat ng tadhana. 32
PAHINGA sa kamay mo nakasalalay ang kinabukasan ng katawan mong paralisado.
Copyright © "Arrow of time" by Alexandra Levasseur, 2015.
To Get Back Home I want to go home, Where I can freely step my feet at the front door rug beside the faux lavender tulips on marble pots, where the newspapers lie on the wooden floor. I want to get back inside, Where I can rest my body anytime I want and restart a day with a hot coffee, a french toast, and a pat on the back from my mother who had just woken up from her sleep. I want to be home, Where not being okay is okay. Where I can release my own thoughts and won't be judged for it, so I can refrain from being resentful and do better next time. I want to be home, Where I can stare at myself in the mirror and will not be ashamed to love a body with imperfections. I would love to love my body and own it, so I can be familiar with this confinement. This state of confinement allows me to derive contentment from the little things that matter; the sound of the water splashing through the sink and the soap suds my father cleans after my sister gets rid of the dust inside the house, and shortly after that, my mother, who had just finished doing the laundry would open the television in the living room with obnoxious white noise - there, we would gather together and enjoy those little moments. It paints a thousand sparkling stars close to home. 35
I love this kind of home, Where I can both nurture and grow my capacities. Where I can freely love my body. Where I can forgive and be forgiven. Where I can be calm and content. Where I can be at home and be called home. But being at home and calling one home are two different things, because being at home means you get to rest and forget the world for a moment; calling one home means loving the things that keep you alive. 36
Reach Your Goal Lost in sight of what you are, Through words they say and loudly tell. You climb the raging seas of hope, They'll climb the seas of hell. You thought it was the end of times, Cried loudly in the vast open sky. Violent rain came pouring down, It cried for you and I. So don't you dare sulk in and cry, You strong, courageous, pretty soul. Till then you'll grow and reach the sky, In the end, you'll reach your goal. 37
Buying Time I would like to think that time does not heal our wounds. It allows us to decide whether we aid it or make it worse; or it can lend us some moment - for us to learn how to live with something that caused us a lot of pain. I don't think that time heals what damaged us; the destruction we dealt with will not go away, yet time enables us to make the best out of it. 38
Growth Close your eyes, Hands on your chest - The air moves you, From place to place, Moments to moments. There, you'll rise, From the ground - That held you for too long, Too tight, and too much. Then, Seek for the air that once Breathed in you, Like a lovely melody. Rise, Until the rocks Can no longer Hit you. 39
Endurance To dance along, The pits of fire, along joyous noise, And empty minds. Beaten lung produces air, with twist, And turns - Peace and toil. Tears and growls, Clothed with smile and grins, Wait till what we see what tomorrow brings. 40
You've Seen It All You've seen the love you knew die, How it collapsed to moments of joy to pain; fragments, to anger, you've watched the bridges burn - Wounds you earned, and tears you've poured. You try to bounce back, but failed. You've seen death, You've seen the best Please tell me if you're tired, So I can be your rest. 41
Panibagong Hamon Tumitig ka sa mata ng alon, Ano ang iyong nakikita? Dilim? Gulo? O baka naman pag-asa? Tumitig ka sa mata ng alon, Hanggang sa maipanalo mo Ang panibago mong hamon. 42
Forgive Yourself While I was scrolling through my social media account, I bumped into a post from an author named Iain S. Thomas - he posted a quotation that said "The truth is, I have just learned not to cry as much." And it be applied to any situations. I had to agree with it. Because at some point in life, you will meet someone, pour your heart out, share some part of your entirety, and then you get to know the unpleasant things you both made and try hard to loosen it. Everything will fall apart by the time you felt it was leading to something good, little by little until the familiar name you came to know disappears out of the blue, without a warning and then you will cry and empty the feelings left inside. So, the process of learning not to cry as much is really from crying too much. It does not alleviate your pain, it drains you out, until you have nothing left - and that is the worst part. We don't deserve to experience that kind of abandonment and endurance. Everyday we try to forgive ourselves for crying too much and for falling apart. We forgive ourselves for expecting too much off of people we meet. We forgive ourselves for being vulnerable and being too kind. Today, I forgive myself for crying. Tomorrow, I will do better. 43
gabi-gabing pinapaslang ang murang isipan; ang lupit, ang sama, tila demonyong nakabuntot sa galaw hanggang sa paralisado na ang pusong bumubuhay sa katawan; lalamumin ng takot ng galit, ng kirot - hanggang sa mata'y handang pumikit habambuhay.
Sa mambabasa, Kung ika'y nakarating na sa huling pahina ng aking libro, salamat sa tiyagang magbasa ng iba't ibang damdaming naisalin gamit ang literatura. Nang mamulat ako sa ganda at laki ng espasyo sa pagsusulat, hindi na ako nakawala sa gapos nito. Nakita ko ang iba-ibang porma, danas, luha, at ngiti na nailalarawan sa pagsusulat. Nawa'y naramdaman ninyo ang nais kong ipadama. Ang salitang paralisado ay malawak kong inilarawan sa aking akda. Maraming magpapakahulugan. Maaaring umikot ang salita sa buhay ng isang normal na tao, sa isang umiibig, sa isang nakukulong sa damdaming hindi mailabas. Maaari kang maparalisa sa simpleng pagtahimik sa mga bagay sa kailangan ipagsigawan. Maaari kang maparalisa kung kontrolado ka ng malalaking boses at kapangyarihan. Sa isang banda, maaari kang maparalisa ng iyong sariling gawa; ang buhay na hawak mo'y isang patotoo na ikaw ang nagsusulat ng iyong kuwento. Ikaw ang rason ng iyong pagkaparalisa - ikaw din ang magiging rason sa muling paggalaw ng iyong katawan. Ang librong ito ay alay ko sa mga humihinga, sa nagmamahal, at sa nais nang magpahinga. Hindi palaging maganda ang agos ng mundo, hindi palaging tawa ang musika ng ating mga buhay. Paminsan-minsan, kailangan natin masuka at mandiri sa paligid. Minsan kailangan ng ating mga katawan ang maparalisa, para mabuhay at makahinga. Kung mayroon mang tamang panahon para sa pagtuwid ng mga kamalian - ngayon na. Hindi tayo uusad, hindi tayo sisibol kung hindi natin lalabanan ang delubyo na hatid ng isang mapanupil na pedestal.
Nais kong iabot ang aking pasasalamat sa mga taong naging kanang kamay ko sa pagbuo ng aking ikalawang libro. Kay Gerard na bumuo ng cover page at tumulong sa akin sa pag-edit ng mga larawang ginamit sa promotion at mga ito. Kay Apple, na nag-abot ng larawan sa mabubuting salita sa PARALISADO; tunay ngang hindi kailanman magiging sagot ang pananahimik kapag ikaw na mismo ang hindi pinapagalaw. Kay Sir Jayson, na naglahad ng kaniyang komentaryo sa akda; may intensyong bulabugin ang buhay na nananahimik sa karimlan at gisingin ang pusong tulog. Kay Ben na tumulong sa akin sa pagbuo ng mga ideya at pagwasto ng mga salita. Sa aking mga kaibigan na naging parte ng proseso sa PARALISADO. At sa IYO, na humihinga't nagmamahal. Ikaw ang inspirasyon ko. Buhayin mo ang danas ng bayan, buhayin mo ang dugo na gagamitin mo panggising sa natutulog na puso ng iyong kapwa. librong Salamat sa inyo. Salamat sa pagtitiwala. Salamat sa pananatili at pagtugon sa malakihang problema ng bansa. inyong mga Panalangin kong patuloy kayong tahanan. Obserbahan ang mga protokol at utos ng inyong mga lokal na kailanman mananahimik sa maling nakagawian. Ikaw ang boses at pulso ng bayang aba. Tumayo ka, hindi ka paralisado. ligtas sa pamahalaan. Pero huwag ka Kaisa ng iyong proseso, JAZPER
SA LIKOD NG PARALISADO Master Editor Gerard Daluz Assistant Editor Jazper Zaguirre
© 2020, moonchild. Jazper Erik S. Zaguirre Bachelor of Arts in English Language Studies | PUP 09612260383 | @PALEWAVESSS