Mabuti na lamang at ikinatuwa ng hari ang pagkakita sa kanya. Kaya sinabi ni Reyna Ester kay Haring Asuero ang tungkol sa batas na ipinasa ni Haman, na sinelyuhan ng hari, tungkol sa pagpapatay sa mga Judio. Hiniling ni Reyna Ester na ito ay ipawalang bisa. Pinagbigyan ng hari ang kanyang kahilingan. Activity Kulayan ang larawan ni Ester. Homework: Gumuhit ng isang bahagi ng kalikasan na nak- asisiyang pagmasdan. 24 PRIMARY 2 Aralin 1 Alamin ang Salita ng Diyos Si Adan at si Eba Pagkatapos likhain ng Diyos ang lalaki, inilagay Niya ang tao sa Hardin ng Eden upang ito ay pangalagaan at pagyamanin. Sinabi ng Diyos, Malaya mong maka- kain ang bunga ng kahit na anong puno sa hardin maliban lang ang bunga ng puno ng pagkaalam ng mabuti at masama sapagkat pag kinain mo ito, siguradong mamamatay ka. Sinabi din ng Diyos na hindi mabuting nag-iisa ang tao. Kaya pinatulog niya ng mahimbing ang tao na tinawag niyang lalaki at mula sa tadyang nito hinubog ng Diyos ang isa pang tao na tinawag naman niyang babae sapagkat kinuha siya sa la- laki. Ang ahas ay ang pinakatuso sa lahat ng hayop na nilikha ng Diyos. Isang araw tinanong nito si Eba... Ahas: Totoo bang sinabi ng Diyos na huwag kayong ka- kain ng anumang bungangkahoy sa halamanan? Eba: Maaari naming kainin ang kahit anong bunga sa ha- lamanan. Huwag lang ang bunga ng puno na nasa gitna ng hardin. Hindi rin namin maaaring hipuin kundi ma- mamatay kami. Ahas: Hindi kayo mamamatay! Magiging katulad kayo ng Diyos na alam ang mabuti at masama. 1
Kaya kinain nga ng ba- bae ang bunga at binigyan niya ang kanyang asawa. Pagkatapos kumain ni Adan, nakita nilang sila'y hubad kaya sila ay nagtago sa Diyos. Sila ay nagtahi ng mga dahon upang matakpan ang kanilang kahihiyan. Pinalayas ng Diyos sina Adan at Eba sa Hardin ng Eden. Makalipas ang maraming taon, sila ay na- matay din. Activity Piliin ang tamang sagot mahimik ang dagat. Ang Diyos ay nagpadala ng isang dambuhalang isda upang lulunin si Jonah. Nanatili siya sa loob ng tiyan ng isda sa loob ng tat- long araw at tatlong gabi. Napag-isipan ni Jonah ang kanyang pagkakamali. Nanalangin siya sa Diyos at iniluwa siya ng malaking isda sa tuyong lupa. Activity Bilugan ang tamang sagot. 1. Inutusan ng Diyos si Jonah upang mangaral sa b) Canaan a) Tarsis c) Nineveh 2. Kailangang mangaral si Jonah sa Nineveh a) Dahil masaya ang mga tao doon b) Dahil masama ang mga tao doon 3. Nilulon si Jonah ng isang isda 2. Kailangang mangaral si Jonah sa Nineveh a) Dahil masaya ang mga tao doon b) Dahil masama ang mga tao doon 3. Nilulon si Jonah ng isang isda 1. Saan inilagay ng Diyos sina Adan at Eba? A. hardin b. magandang bahay Homework: Gumupit ng larawan ng dagat, barko, isda, at mga puno at idikit ito sa malinis na papel at kulayan. 2. Ano ang mangyayari pag kumain sila ng bunga sabi ng Diyos? Aralin 20 Mga Nilikhang Nakapagbibigay Kasiyahan sa Diyos b. sila ay mabubuhay A. Sila ay mamamatay 3. Kaninong salita ang dapat nating paniwalaan? A. Diyos b. Ahas Homework: Ano ang madalas na ipinaaalala sa iyo ng iyong mga magulang? Sinusunod mo ba sila? Bakit? Aralin 2 Pag-isipan Ang Salita ng Diyos Cain at Abel Pagkatapos palayasin ng Diyos sina Adan at Eba sa Hardin ng Eden, sila ay nagkaanak ng dalawang lalaki. Ang panganay ay si Cain na isang magsasaka at ang sumunod ay si Abel na isang pastol. Isang araw, naghandog Ester Si Ester ay isang Judio. Siya at ang kanyang mga ka- lahi ay napailalim sa pananakop Persia kung saan ang hari ay si Haring Asuero. Dahil sa angking kagandahan ni Ester, nabighani sa kanya ang hari at siya ay napili na maging bagong reyna. Noong panahong iyon, hindi basta-basta nakalalapit ang kahit sinuman sa hari kung hindi siya ipinatatawag. Ang sinumang sumuway sa batas na ito ay maaaring bitayin. Minsan nabalitaan ni Reyna Ester na may isang tao na may mataas na posisyon sa Persia ang may gustong patayin ang kanyang kalahi. Dahil sa kanyang kagitingan at pagma-mahal sa kanyang bayan, gumawa si Reyna Es- ter ng paraan upang makausap ang hari bagamat ito ay ipinagbabawal. Handa siyang ibigay ang kanyang buhay upang mailigtas sa kapahamakan ang kanyang mga kalahi. 2 23
Activity Bilugan ang letra ng tamang sagot. 1) Dito nanggaling ang tubig na iniinom ni Elijah a. bundok c. bukid b. batis 2) Sila ang nagdala ng pagkain kay Elijah a. aso 3) Sino si Elijah? a. isa sa mga propeta ng Diyos b. Trabahador b. unggoy c. uwak Homework: Ang pangunahing pangangailangan ng tao ay ang pagkain, damit at tirahan. Iguhit mo ang mga ito sa isang bond paper at kulayan. Aralin 19 Ang Kalikasang Mahiwaga Jonah Isang araw, inutusan ng Diyos si Propeta Jonah na magpunta sa bayan ng Nineveh upang mangaral dahil sa sukdulan na ang kasamaan ng mga tao doon. Sa halip na sumunod siya sa Diyos, si Jonah na nagtago sa Diyos. Sumakay siya sa barko patungong Tarsis. Nagpadala ng malakas na bagyo ang Diyos nang sila ay nasa gitna na ng dagat. Ang barko ay halos magiba sa lakas ng alon at hangin. Ang mga kasama niya ay natakot at tumawag sa kani-kanilang diyos. Si Jonah ay inutusan ng kapitan na manalangin sa kanyang Diyos at baka sila ay mapansin at hindi mapa- hamak. Nagpalabunutan silang lahat upang ma-laman kung sino ang da hilan ng malaking bagyo. Ang pangalan ni Jonah ang nabu- not. Ipinagtapat niyang pinagtaguan niya ang Diyos dahil ayaw niyang sundin ang utos sa kanya. Sinabi ni Jonah, "Itapon ninyo ako sa dagat dahil alam kong ako ang dahilan ng ma- lakas na bagyong ito." Ganoon nga ang ka- nilang ginawa at tu- 22 ang magkapatid sa Diyos. Si Abel ay pumili ng pi- nakamagandang alaga niyang tupa. Si Cain naman ay ku- muha ng ilang bunga mula sa bukid na kanyang sinasaka. Ang Diyos ay nalugod sa handog ni Abel sapagkat ito ay nanggaling sa kanyang puso na may pananalig sa salita ng Diyos. Ngunit ang handog ni Cain ay hindi naging ka- tanggap-tanggap sa Diyos. Dahil dito, nagalit si Cain at nabakas ito sa mukha niya. Kaya naman sinabi ng Diyos kay Cain: Bakit ka nagagalit? Bakit ganyan ang mukha mo? Kung tama ang ginawa mo, hindi ka ba kalulugdan? Ngunit kung di tama ang iyong ginawa, lagi kang papasukin ng kasalanan. Paghaharian ka nito pero kailangang pagtagumpayan mo ito. Hindi nakinig at hindi nagtiwala si Cain sa salita ng Diyos. Kaya ang galit ni Cain ay nauwi sa poot. Ang kanyang poot ay nauwi sa pagpatay sa kanyang kapatid. Dahil dito sinumpa ng Diyos si Cain. Siya ay pinalayas sa lupa kung saan niya pinatay si Abel. Nilagyan siya ng Diyos ng tanda upang hindi siya patayin ng sinumang makakita sa kanya. Si Cain ay umalis sa harapan ng Diyos at nanirahan sa lupain ng Nod. Activity Bilugan ang letra ng tamang sagot. 1. Sino ang panganay na anak nila Adan at Eba? a. Abel b. Cain c. Shem 2. Sino ang kapatid ni Cain na kanyang pinatay? a. Shem b. Adan c. Abel 3. Ano ang naging trabaho ni Abel? a. Janitor b. Magsasaka c. Pastol 4. Kaninong handog ang kinalugdan ng Diyos? a. Adan b. Eba c. Abel 5. Bakit nalugod ang Diyos sa handog ni Abel? a. may pananalig siya sa salita ng Diyos 3
b. mas maganda ang kanyang handog Homework: Magdrawing ng mga tao o bagay na ayaw mong mawala sa iyo. Kulayan ito. Bakit ayaw mo silang mawala? Aralin 3 Sundin ang Salita ng Diyos Si Noah Si Noah na lamang ang matuwid na tao na nagbibigay kaluguran sa Diyos nang mga panahong iyon. Nalungkot nang lubos ang Diyos sa sukdulang kasamaan ng mga tao sa daigdig. Kaya sinabi ng Diyos kay Noah ang Kanyang planong pagpuksa sa mga tao at pagwasak sa buong daigdig. Inu- tusan Niya si Noah na gumawa ng isang napa- kalaking barko na yari sa kahoy na sipres, kasama ang kanyang mga anak na sina Shem, Ham at Jafet, sila ay nagtulong-tulong sa paggawa ng malaking barko. Pinapasok ng Diyos sa loob ng barko sina Noah at ang kanyang pamilya kasama ang isang pares ng lahat ng uri ng maliliit at malalaking hayop, at ng mga iba't ibang uri ng ibon. Bumuhos ang ulan sa loob ng apatnapung araw. Tumaas ng tumaas ang tubig hanggang sa nalunod at namatay ang lahat ng tao pati na ang lahat ng mga bagay na gumagalaw sa lupa. Binaha ang buong daigdig ng 150 araw. Naalala ng Diyos si Noah at ang lahat ng mga kasama nito sa barko kaya nagpadala Siya ng hangin upang humu- pa ang tubig hanggang sa sumadsad ang barko sa bundok. Unti-unting lumitaw ang mga kabundukan hanggang sa lumitaw na ang tuyong lupa. Lumabas sina Noah at ang lahat ng uri ng hayop na kasama nila sa loob ng barko. Si 4 Matupad nawa ang Iyong kalooban dito sa lupa gaya ng sa langit. Bigyan Mo kami ng aming makakain sa araw-araw. At patawarin Mo kami sa aming mga kasalanan, Tulad ng aming pagpapatawad sa mga nagkakasala sa amin. At huwag Mo kaming iharap sa mahigpit na pagsubok, Kundi ilayo mo kami kasamaan. Amen. Activity Bakit tayo dapat manalangin? Sagutin sa isang malinis na papel. Homework: (Magpatulong sa Magulang) Sino-sino ang iyong ipinapanalangin araw-araw? Aralin 18 Ang Kalikasang Kapakipakinabang Elijah Si Elijah ay isa sa mga propeta ng Diyos. Sinabi ng Diyos kay Elijah na hindi uulan ng tatlong taon kaya inu- tusan siyang magtago sa may bangin ng Carit, sa silangan ng Jordan kung saan siya makakainom ng tubig. Sumunod agad si Elijah sa utos ng Diyos. Umaga't hapon, dinalhan siya ng uwak ng pagkain. Nang matuyo ang batis, inutusan siya ng Panginoon na magtungo sa Zarephath. May isang biyuda roon na mag-papakain sa kanya. Subalit pagdating niya roon, kaunti lang ang harina at ilang patak ng langis ang natitira para sa mag-ina. Siniguro ni Elijah sa babae na hindi mauubos ang kani- lang pagkain hanggang hindi sumasapit ang tag-ulan. At ganoon nga ang nangyari. Ang Panginoon ang Siyang naglaan ng pangangailangan ni Elijah at ng mag-ina. 21
na ama ni Rehoboam. Siya ay gumawa ng dalawang gintong baka at inilagay ang mga diyos-diyosan na ito sa Bethel upang hindi na pumunta ang mga tao sa Templo ng Panginoon para maghandog. Naisip ni Jeroboam na kung magpapatuloy ang mga tao sa pagsamba sa Diyos, siguradong sila ay magbabalik sa paglilingkod kay Rehoboam na pumalit kay Haring Solo- mon. Kapag nangyari ito, maaari siyang patayin ng mga ta- ga Judah dahil sa kanyang pagsuway sa hari. Activity Ilagay sa space ang T kung tama ang pangungu- sap at M kung mali. _________ 1. Si Jeroboam ay anak ni Haring Solomon. _________ 2. Sinuway ni Jeroboam ang mga utos ni Haring Solomon. _________ 3. Nagtayo din si Jeroboam ng mga diyos- diyosan sa Jerusalem upang ilayo ang mga tao kay Rehoboam. Homework: (Magpatulong sa Magulang) Ano ang maaaring mangyari kung susuway ka sa iyong: 1. Guro 2. Magulang 3. Diyos Aralin 17 Pananalangin Jeremiah Si Jeremiah ay isa sa mga propeta ng Diyos. Ipinapa- nalangin niya ang mga namumuno sa kanilang bayan upang patuloy silang gabayan ng Diyos sa kanilang mga gawain at upang matupad nila ng tama at mabuti ang kanilang mga layunin bilang mga pinuno. Mabuting ipanalangin din natin ang mga namumuno sa ating bayan. Tinuruan ni Jesus ang Kanyang mga alagad kung paano manalangin. Ang sabi Niya, Manalangin kayo sa ganitong paraan: Ama naming nasa langit, sambahin ang pangalan mo. Dumating nawa ang Iyong kaharian 20 Noah ay gumawa ng dambana at naghandog sa Diyos. Pinagpala ng Diyos si Noah at ang kanyang mga anak. Sinabi ng Diyos kay Noah na palilitawin Niya sa ulap ang isang bahaghari bilang tanda na hindi na mangyayari ang lahat ng buhay ay mawawasak dahil sa baha. Activity Bilugan ang letra ng tamang sagot. 1. Sino ang inutusan ng Diyos para gumawa ng barko? a. Moses b. Noah c. Joseph 2. Gaano katagal umulan? a. limampung araw b. apatnapung araw c. isang taon 3. Gaano katagal bumaha sa buong daigdig? a. 20 araw 4. Ano ang lumitaw bilang tanda ng pangako ng Diyos na hindi na Niya wawasakin ang mundo sa pamamagitan ng baha? b. 10 linggo c. 150 araw a. bahaghari b. ulap c. kidlat Homework: Magdrawing ng barko. Gumupit ng iba't ibang larawan ng hayop at i-paste ang mga ito sa barko na ginawa mo. Aralin 4 Magtiwala sa Salita ng Diyos Abraham Inutusan ng Diyos si Abram na umalis sa bayan ng Ur. Sinabi Niya kay Abram na gagawin Niyang isang da- kilang bansa si Abram at pagpapalain siya. Sumunod si Abram sa Diyos. Naglakbay siya kasama ang kanyang asawang si Sarai, pamang- king si Lot, mga alipin at mga ari-arian patungo sa bayan na ipakikita sa kanya ng Diyos. Sa kanilang pagla- lakbay, ang Diyos ay la- ging nakikipag-usap kay Abram. Sinabi ng Panginoon kay 5
Abram na siya ay magkakaroon ng sarili niyang anak. At kung gaano karami ang mga bituin sa kalangitan, ga- noon din ang dami ng kanyang magiging anak at apo. Naging kalugod-lugod si Abram sa Diyos dahil sa kanyang pagtitiwala. Maraming pagsubok ang dinaanan ni Abram ngunit lagi niyang kasama ang Diyos. Nang siya'y 99 taon na, pinagtibay ulit ng Diyos ang Kanyang pakikipagkasunduan kay Abram na pararamihin ang lahi niya. Simula noon, ang itinawag na sa kanya ay Abraham dahil siya ay magiging ama ng maraming bansa. Si Sarai ay tinawag na Sara at siya ay magiging ina ng maraming bansa. Makalipas ang isang taon, tinupad ng Diyos ang Kanyang pangako kay Abraham sapagkat nanganak si Sara ng isang lalaki na pinangalanan nilang Isaac, ayon sa utos ng Diyos. Activity Hanapin sa box ang tamang sagot sa mga tanong. Isaac Sara Ur Abram Sumunod sa Diyos 1. Ano ang dating pangalan ni Abraham?_____________ 2. Sino ang asawa ni Abraham?__________________ 3.Saang lugar nanggaling si Abraham? ____________ 4. Ano ang ginawa ni Abraham upang maging kalugod- lugod siya sa Diyos? ______________ 5. Ano ang pangalan ng anak ni Abraham? ___________ Homework: (Magpatulong sa Magulang) Paano mo ipinapakita na ikaw ay nagtitiwala sa iyong mga magulang? Aralin 5 Alalahanin ang Salita ng Diyos Ang Naglalagablab na Pugon Si Nebuchadnezzar ay isang haring makapangyarihan na namumuno sa bayan ng Babylonia. Siya ay walang pagkakilala sa Diyos. Nagpagawa siya ng isang napakalaking rebultong yari sa ginto. Ipinag-utos niya sa lahat na sa tuwing maririnig nila ang tunog ng iba't-ibang 6 Binubuhusan kita ng langis ng Diyos upang maging hari ng Israel. Pamamahalaan mo ang Kanyang bayan at ililigtas laban sa lahat niyang kaaway, ang sabi ni Sam- uel. Tinupad ng Diyos ang kahilingan ng Israel. Bi- nigyan Niya sila ng hari, si Saul. Activity Isulat ang T kung tama ang pangungusap at M kung mali ang pangungusap. ______ 1. Si Samuel ay naging hari ng Israel. ______ 2. Nagkasakit si Haring Samuel kaya kinai- langan niyang pumili ng bagong hari. ______ 3. Si Saul ang napili ng Diyos na pumalit kay Samuel bilang hari ng Israel. ______ 4. Binuhusan ni Samuel ng tubig sa ulo si Saul. ______ 5. Sinabi ni Samuel kay Saul na pamamahalaan niya ang Israel at ililigtas laban sa lahat ng kaaway. Homework: (Magpatulong sa Magulang) Magbigay ng tatlong katangian ng isang hari. 1. 2. 3. Aralin 16 Sundin ang mga Batas Haring Jeroboam Si Jeroboam ay isa sa mga tauhan ni Haring Solomon na lumaban sa kanya. Siya ay naging hari ng Israel nang si Rehoboam ang naghahari sa Judah. Si Jeroboam ay sumuway sa utos ni Haring Solomon, 19
si Samuel ay nanirahan na sa templo upang maglingkod sa Diyos. Siya ay naging kalugod-lugod sa Diyos at kinagili- wan din siya ng mga tao. Pinatnubayan siya ng Diyos at lahat ng kanyang sinasa- bi ay totoo sapagkat ang mga salita niya ay nanggaling sa Panginoon. Dahil dito, siya ay kinilala sa buong Israel. Ang mga Israelita ay tumalikod sa kanilang mga diyos-diyosan at muling naglingkod sa tunay na Diyos. Sa tulong ng Diyos, nalupig nila ang mga Filis- teo at ang mga ito ay di na muling nagbalik. Nabawi ng Israel ang mga lungsod at lahat ng lupain na sinakop ng mga Filisteo. Si Samuel ay namahala sa Israel. Activity Sa isang malinis na papel, mag-drawing ng isang batang naglilingkod sa Diyos . Homework: (Magpatulong sa Magulang) Habang bata ka pa, paano mo mapaglilingkuran ang Diyos? Aralin 15 Ang Gobyerno, Itinatag ng Diyos Haring Saul Si Samuel na hukom ng Israel ay matanda na. Hiniling sa kanya ng mga Israelita na bigyan sila ng hari na mangunguna sa kanila katulad ng mga ibang bansa. Isang araw, sinabi ng Diyos kay Samuel na kinabukasan ay makikilala ni Samuel ang Kanyang napili na maging bagong hari ng Israel. Si Saul ay napadpad sa bayan na kung saan naroroon si Samuel sapagkat hinahanap niya ang kanyang mga asnong nawawala. Nang makita ni Samuel si Saul, nalaman niya agad na siya ang napili ng Diyos. Kinuha ni Samuel ang sisidlan ng langis at binuhusan ang ulo ni Saul. 18 instrumento, lahat sila ay magpapatirapa at sasamba sa rebultong ginto na kanyang ipinagawa. Ang sinumang hindi sumunod sa kanyang utos ay ihahagis sa naglalagablab na pugon. Ang lahat ng tao ay sumusunod sa kanya maliban sa tatlong Judio na sina Shadrach, Meshach at Abednego. Sa Diyos lamang sila nagtitiwala at sumusunod. Nakarating sa hari ang ginawa ng tatlo at sila'y pinatawag. Sinabi ng hari na kung hindi sila susunod sa kanyang utos ay itatapon sila sa naglalagablab na pugon. Ngunit nanindigan silang tatlo. Sinabi nila na hindi sila maglilingkod o ni sasamba sa kanyang ginawang rebulto. Nagalit ipinatapon nga ang tatlo sa naglalagablab na pugon. Ang mga lalaking naglagay sa kanila sa pugon ay namatay dahil sa sobrang init, ngunit ang tatlo ay hindi napahamak. Habang pinagmamasdan ng hari ang nangyayari nagulat siya sapagkat naging apat ang tao sa loob ng pugon. Ang apat na taong naglalakad sa loob ng pugon ay ni hindi man lang napinsala. Dahil dito, pinalabas ng hari ang tatlo mula sa pugon. Nakita ng lahat na hindi nasaktan sina Shadrach, Meshach at Abednego. Walang sunog ang anumang bahagi ng katawan at hindi man lang nag-amoy usok. Pinuri ni Haring Nebuchadnezzar ang Diyos dahil sa kanyang nasaksihan. Simula noon ay sinabi ng hari na ang sinumang magsasalita ng masama tungkol sa Diyos ay parurusahan niya. ang hari at Activity Bilugan ang letra ng tamang sagot 1 Sino ang haring nagpagawa ng rebultong ginto? a. David b. Nebuchadnezzar c. Solomon 2. Sino ang piniling sundin ng tatlong Judio? 7
a. Diyos b. Hari c. mga tao 3. Sino ang nagligtas kila Shadrach, Meshach at Abed- nego mula sa kapahamakan? a. gwardiya b. hari c. Diyos Homework: (Magpatulong sa Magulang) Magbigay ng tatlong dahilan kung bakit kailangan nating sumunod at magtiwala sa Diyos. Aralin 6 Pahalagahan Ang Salita ng Diyos Ang Panaginip ni Jacob Si Jacob ay pangalawang anak nila Isaac at Rebekah. Nang siya ay malaki na, may mga ginawa siyang hindi maganda ngunit hindi ito naging hadlang upang siya ay katagpuin ng Diyos. Isang araw, pinapunta si Jacob ng kanyang mga magulang sa bayan ng kanyang tiyo na si Laban upang lumayo sa kanyang kapatid na si Esau, na kasalukuyang galit na galit sa kanya. At sa lugar ding iyon, siya ay maghahanap ng kanyang mapapangasawa. Sinunod nga ni Jacob ang kanyang mga magulang. Inabot siya ng dilim sa kanyang paglalakbay kaya't nagpalipas siya ng gabi sa kanyang kinaroroonan. Kinatagpo siya ng Diyos sa kanyang panaginip. Nakakita siya ng hagdang umaabot hanggang langit kung saan ang mga anghel ng Diyos ay umaakyat at bumababa at sa dulo nito ay nakatayo ang Diyos. "Ako ang Panginoon, ang Diyos ng iyong ninunong Abraham at amang Isaac. Ibibigay Ko sa iyo at sa iyong lupaing kinalalagyan mo. Magiging mga angkan ang sindami ng alikabok sa lupa sa daigdig ang iyong angkan. 8 Nabighani si Samson kay Delilah. Si Delilah ay inalok ng mga punong Filisteo ng tig-iisang daang pilak kung ma- lalaman niya kung saan nanggagaling ang kalakasan ni Samson. Paulit-ulit tinanong ni Delilah si Samson tungkol sa kanyang sikreto at paulit-ulit ding hindi sinasabi ni Sam- son ang katotohanan. Hanggang sa nainis na siya kaya sinabi na rin niya ang katotohanan kay Delilah. Habang natutulog si Samson, siya ay inahitan ng buhok ng isang Filisteo sa tulong ni Delilah. Dahil dito, iniwan ng Diyos si Samson kaya nahuli siya ng mga Filis- teo paggi-sing niya. Dinukot nila ang kanyang mga mata at pinagtrabaho sa gilingan. Habang tumatagal ay hu- mahaba na ulit ang buhok ni Samson. Nagkaroon ng pagtitipon ang mga Filisteo. Pinalabas nila si Samson at pinatayo nila sa gitna ng dalawang ma- laking haligi. Nanalangin si Samson at humingi ng habag at nagbalik-loob sa Diyos. Tinipon niya ang nalalabing lakas at itinulak niya ang dalawang haligi. Gumuho ang gusali at namatay si Samson kasama ang mga Filisteo at ang kanilang mga pinuno. Activity Piliin ang sagot sa kahon at isulat sa space. Samson buhok habag nagbalik-loob 1. Si _________ ay may pambihirang lakas mula sa Diyos. 2. Inutos ng Diyos sa magulang ni Samson na huwag puputulin ang kanyang ____________. 3. Si Samson ay humingi ng __________at _________ sa Diyos. Homework: Sa isang malinis na papel, isulat ang iyong mga kasalanan na dapat mong ihingi ng tawad sa Diyos. Aralin 14 Ang Paglilingkod Samuel Hindi pa ipinapanganak si Samuel, siya ay ihinandog na ng kanyang nanay sa Panginoon. Kaya bata pa lamang siya, 17
gamitin mo ang buong lakas mo upang iligtas ang Israel mula sa mga Midianita, Ako mismo ang nagsugo sa iyo. Sinabi ni Gideon na ang kanilang angkan ang pinaka- mahina ngunit sinabi sa kanya ng Diyos na tutulun- gan Niya sina Gideon at matatalo nila ang mga Midi- anita. Sa pamamagitan ng mga pagsubok, nakapili si Gideon ng 300 kawal na sasama kanyang sa pakikipaglaban sa mga Midi- anita. Sumunod si Gideon sa mga ipinagawa sa kanya ng Diyos nang walang pag- aalinlangan. Siya ay nagtagumpay sa pakikipaglaban sa mga Midianita. Activity Magdrawing ng masayang mukha kung tama ang pangungusap at malungkot na mukha kung ito ay mali. 1. __________ Si Gideon ay anak ni Joash. 2. __________ Ang bayan ni Gideon ay ang Midian. 3. __________ 400 ang kawal na kasama ni Gideon sa labanan. 4. __________Si Gideon ay sumunod sa nais ng Diyos. Homework: Magbigay ng 3 dahilan kung bakit hindi tayo dapat mag-alinlangan sa Salita ng Diyos. Magpatulong sa Magulang. Aralin 13 Ang Pagbabalik-loob Ang Pagbabalik-loob ni Samson Inutos ng Diyos sa magulang ni Samson na huwag puputulin ang buhok ng anak nila sapagkat ang batang ito ay nakatalaga na para sa Panginoon upang manguna sa pagpapalaya sa Israel sa kamay ng mga Filisteo. Dito rin siya kumukuha ng kanyang kalakasan. 16 Kakalat kayo sa buong daigdig mula sa kanluran, hanggang silangan, timog at hilaga. Lahat ng tao sa daigdig ay pagpapalain sa pamamagitan mo at ng iyong mga supling. Sasamahan Ko kayo at iingatan saanman kayo magpunta at ibabalik Ko rin kayo sa lupaing ito. Hindi Ko kayo iiwan hanggang hindi Ko natutupad ang pangako Ko sa inyo." Nang magising si Jacob, napatunayan niya na ang iyon. Panginoon ay kasama niya Kinaumagahan, binuhusan niya na ng langis ang batong kanyang inunanan at tinawag niya ang lugar na iyon na Bethel. Si Jacob ay ginabayan ng Diyos sa buong lakbayin niya hanggang dumating ang panahon na siya ay makabalik na sa tahanan ng kanyang ama. Maraming pinagdaanan na pagsubok si Jacob ngunit patuloy na pinaalala sa kanya ng Diyos ang kanyang pangako at ito ang kanyang pinanghawakan. Nang sa wakas ay muli silang nagkita ng kanyang kapatid, nagpakumbaba at humingi ng tawad si Jacob kay Esau. Laking gulat niya na siya ay niyakap nito at pinatawad. Katunayan na ang Diyos ay tapat sa Kanyang mga pangako kay Jacob. sa lugar na Activity Isulat ang tamang sagot sa isang malinis na papel. 1. Sino ang ikalawang anak nina Isaac at Rebecca? 2. Ano ang sinabi ng Diyos kay Jacob sa kanyang panaginip? 3. Bakit kailangan natin pahalagahan ang salita ng Diyos? Homework: Sa paanong paraan mo ipinapakita ang pagi- ging masunurin mo sa iyong mga magulang. Magbigay ng halimbawa. Aralin 7 Isapamuhay ang Salita ng Diyos Si Joseph Si Joseph ay anak nina Jacob at Rachel. Mayroon si- yang labing-isang kapatid na lalaki. Mahal na mahal siya ng kanyang ama sapagkat siya'y ipinanganak noong katandaan na ni Jacob. Dahil dito, si Joseph ay kina- inggitan at kinamuhian ng kanyang mga kapatid. Binalak 9
pa nilang patayin siya subalit si Reuben, ang pinaka- matanda nilang kapatid, ay hindi sumang-ayon. Kaya ini- hulog na lang nila si Joseph sa isang malalim na balon. Nang may dumaang isang pangkat ng mga Ismaelita patungong Ehipto, napagkasunduan nilang ipagbili si Jo- seph sa mga ito. Kinuha ng magkakapatid ang magandang balabal ni Joseph at nilagyan ito ng dugo ng kambing upang palabasin na namatay si Joseph. Ang damit ay ibi- nigay nila sa kanilang ama. Ipinagbili ng mga Ismaelita si Joseph kay Potiphar na kapitan ng mga guwardya ng hari ng Ehipto. Pinagpala ng Diyos si Joseph kaya siya ay naging tagapamahala ng sambahayan at ari-arian ni Potiphar. Ngunit si Joseph ay napagbintangan sa isang kasa- lanang hindi niya ginawa kaya siya ay nabilanggo. Maging sa kulungan ay pinagpala pa rin siya ng Diyos. Siya ay ginawang tagapamahala ng mga bilanggo. Si Joseph ay may kakayahang magpaliwanag ng mga panaginip kaya siya ay nagkaroon ng pagkakataong maipal- iwanag ang panaginip ng hari ng Ehipto. Nagmungkahi din si Joseph kung paanong ha- harapin ang darating na kasaganahan at taggutom. Ipinaliwanag din niya sa hari kung paanong bibigyan ng solusyon ang darating na taggutom. Muling pinagpala ng Diyos si Joseph at ginawa siyang tagapamahala ng hari sa buong palasyo. Ang mga tao ay sumusunod sa kanyang mga utos. ang nga buong Ehipto ay hindi naapektuhan nang panahong iyon. Dahil din sa taggutom, si Joseph, Jacob at kanyang mga kapa- tid ay nagkasama-samang muli. Dumating taggutom. Ang 10 ang inutos sa kanya ni Jesus at sa pamamgitan ni Ananias ay muli siyang nakakita. Nagpabaustismo siya kay Ananias at nagpalakas. Si Saul na tinawag ding Paul ay nakisama na sa mga disipulo ni Jesus at matapang na nagpahayag ng mabuting balita tungkol sa ginawa ni Jesus sa krus ng kalbaryo at ang Kanyang pagkabuhay muli. Bagamat naging mahirap at mapanganib ang kanyang pangangaral, patuloy niyang sinunod ang tawag ng Diyos sa kanyang buhay. Activity Bilugan ang tamang sagot. 1. Sino ang lalakeng taga-usig ng mga Cristiano? c) Lapidot b) Saul a) Barak 2. Sino ang tumulong kay Saul upang makakita? a) Barak b) Jael 3. Saang bayan papunta si Saul at kanyang mga kasama? a) Bethlehem b) Damasco c) Egypt 4. Anong pagbabago ang nangyari sa buhay ni Saul? a) Siya'y naging tagapangaral ng salita ng Diyos b) Siya'y naging mangingisda c) Ananias Homework: Anong mga gawain o bagay ang kaya mong gawin para sa Diyos? Sa paanong paraan mo ito gagawin. Magpatulong sa magulang. Aralin 12 Walang Pag-aalinlangan Walang Pag-aalinlangan si Gideon Ang mga Israelita ay nasasakop ng mga Midianita nang mga panahong iyon. Kaya naman si Gideon, na anak ni Joash, ay palihim na gumigiik ng trigo sa pisaan ng ubas upang hindi siya makita ng mga Midianita. Dumaing sila sa Diyos dahil sa pagpapahirap na dinaranas nila. Dininig ng Diyos ang kanilang daing, kaya ipinadala niya ang Kanyang Anghel sa Opra upang maghatid ng mensahe, "Sumasaiyo ang Diyos magiting na lalaki. Lumakad ka at gamitin mo ang buong lakas mo upang iligtas ang Israel mula sa mga Midianita." Sumagot si Gideon, "Mawalang galang na po. Kung talagang kasama namin ang Diyos, bakit ganito ang nang- yayari sa amin?" Sinabi sa kanya ng Diyos, Lumakad ka at 15
ipinangako sa kanya na magiging bahagi siya at ang kanyang mga anak sa lupang matatapakan ng kanyang mga paa. 45 taon na ang lumipas nang utusan ni Moses sina Caleb na pumunta sa Canaan. Sa edad na 85, hindi pa rin nagbabago ang lakas ng kanyang pangangatawan sapagkat iningatan siya ng Diyos. Activity Punan ang patlang. Piliin ang sagot sa kahon Canaan 45 taon Caleb 12 tao 1. Ang anak ni Jefune mula sa angkan ni Judah _______ 2. Lugar na pinuntahan nila Caleb at mga espiya _______ 3. Ilang espiya ang ipinadala sa Canaan _____________. 4. Taon na lumipas buhat ng sila'y mag-espiya sa Canaan ____________. Homework: Sino ang taong pinagkakatiwalaan mo? Bakit? Aralin 11 Ang Pagtugon Ang Pagtugon ni Saul Noong simula, si Saul ay matapang na taga-usig ng mga tagasunod ni Cristo kaya sila ay kaniyang pinapapatay. Subalit, isang araw, habang patungo si Saul sa Damasco, langit ang isang sumalubong sa kanya. Napadapa siya sa lupa. Tinanong ng tinig si Saul, Saul bakit mo ako inuusig? Sumagot si Saul, liwanag na nakakasilaw mula sa Sino kayo Panginoon? Ako si Jesus na iyong inuusig. Inutusan siya ni Jesus na tumayo at pumunta sa siyudad at doon sasabihin sa kanya kung ano ang kanyang gagawin. Tumayo si Saul ngunit hindi siya makakita nang dumilat siya. Inakay si Saul ng kanyang mga kasamahan hanggang sila ay makarating sa Damasco. Sinunod ni Saul 14 Activity Isulat ang tamang sagot sa isang malinis na papel. 1. Sino sa mga anak ni Jacob ang kanyang pinakamahal? 2. Sino ang nagligtas kay Joseph sa kamatayan? 3. Saan ihinulog si Joseph? 4. Kaninong panaginip ang naipaliwanag ni Joseph? 5. Sino ang nagpala kay Joseph? Homework: Mayroon ka bang mas batang kapatid? Paano mo ipinapakita ang iyong pagmamahal sa kanya? Aralin 8 Ang Pagpapakumbaba Ang Pagpapakumbaba ni Moses Habang nagpapastol si Moses ng kawan ng biyenan niyang si Jethro sa Bundok ng Sinai, ang anghel ng Diyos ay nagpakita sa kanya sa porma ng apoy na nagmumula sa gitna ng isang mababang punongkahoy. Nagtaka si Moses dahil hindi nasusunog ang punong nagliliyab kaya naisip niyang lapitan ito. Tinawag siya ng Diyos nang lalapit na siya sa nag-aapoy na punong-kahoy. Huwag kang lumapit, hubarin mo ang iyong sandalyas sapagkat ba- nal na lugar ang kinata- tayuan mo.Ako ang Diyos na sinamba ng iyong mga ninuno. Ang Diyos ni Abraham, ni Isaac at ni Jacob. Tinakpan ni Moses ang kanyang mukha sapagkat nata- takot siyang tumingin sa Diyos. Diyos: Nakita kong labis na pinahihirapan ng mga taga -Egypt ang aking bayan. Alam ko ang hirap na kanilang tinitiis at narinig ko ang kanilang pagdaing kaya't papu- puntahin kita sa Faraon upang ilabas mo sa Egypt ang aking bayang Israel. Moses: Sino po ako para humarap sa Faraon at ilabas 11
ang bayang Israel mula sa Egypt. Diyos: Huwag kang mangamba, hindi Kita pababayaan at ito ang magiging katibayan na Ako ang nagsugo sa iyo: sa bundok ding ito ay sasambahin ninyo Ako kapag nailabas mo na sa Egypt ang Aking bayan. At si Moses ay sumunod sa Diyos. Nailabas niya ang mga Israelita mula sa pagkabihag sa Egypt sa tulong ng Diyos. Activity Sagutin ang mga sumusunod. 1. Sino ang nagpapastol ng kawan ng kanyang biyenan? 2. Saang bundok nagpakita ang anghel ng Diyos? 3. Kanino papupuntahin ng Diyos si Moses? 4. Anong bayan ang ilalabas ni Moses mula sa Egypt? Homework: Marunong ka bang magpakumbaba sa Diyos? Paano? Magpatulong sa magulang. Aralin 9 Ang Katapangan Ang Katapangan ni Joshua Isinara ang pintuan ng Jerico upang hindi makapasok ang mga Israelita. Ipinagbawal nang lumabas o pumasok ang sino man. Sinabi ng Diyos kay Joshua, Pakinggan mo ito: Ibinigay Ko na sa inyong mga kamay ang Jericho upang sakupin ito at gapiin ang kanyang Hari at magigiting na kawal. Ikaw at ang iyong mga kawal ay liligid sa palibot ng Jericho minsan isang araw sa loob ng anim na araw at paunahin mo ang Kaban ng Tipan at ang pitong paring may dalang mga trum- peta na yari sa sungay. Sa ika-pitong araw, pitong beses kayong liligid sa lungsod at hihipan ng mga pari ang dala nilang trumpeta. Pagkarinig ninyo ng isang malakas at mahabang tunog ng 12 tambuli, lahat kayo'y ubod lakas na sisigaw at sa sandal- ing yaon ay babagsak ang mga pader ng lungsod at maka- kapasok kayo doon nang walang sagabal. Walang takot na sinunod agad ni Joshua ang tagubilin ng Diyos at sila'y nagtagumpay. Activity Pumili ng sagot sa box at isulat sa space. Joshua pitong beses tambuli pitong pari sumigaw 1. Si ___ay kinausap ng Diyos upang pangunahan ang pagpapabagsak sa pader ng Jerico. 2. Hinintay ng mga Israelita ang malakas at mahabang tunog ng ____bago sila sumigaw. 3. _______ ang may dala ng trumpeta na yari sa sungay. 4. Sila ay ubod lakas na _____pagkarinig ng tunog ng tambuli. 5. Sa ika-pitong araw sila'y ________na liligid sa lung- sod. Homework: (Isulat sa papel ang mga sagot) 1. Ano ang resulta kung tayo ay may pagtitiwala sa Diyos kapag humaharap sa panganib? 2. Ano ang resulta kung hindi tayo sumusunod sa ating magulang? Aralin 10 Ang Pagtitiwala Nagtiwala si Caleb sa Diyos Si Caleb ay isa sa labing dalawang espiyang pinili ni Moses upang magmatiyag sa Canaan. Si Caleb ay anak ni Jefune na nagmula sa angkan ni Ju- dah. Ibinalita ng 10 espiya kung gaano kalakas ang mga taga Canaan. Dahil dito, ang mga espiya at ang mga Isra- elita ay pinanghinaan ng loob. Ngunit si Caleb ay nag- salita, "Hindi tayo dapat mag-aksaya ng panahon, lusubin na natin sila at tiyak na masasakop natin sila sa tulong ng Diyos." Sa kabila ng negatibong pahayag ng ibang espiya, buong tapang at buong katapatan pa ring sumunod si kanya ang Diyos at Caleb sa Diyos. Nalugod sa 13