Taon 34 Blg. 54 Biyernes Santo sa Pagpapakasakit ng Panginoon (B) - Pula Abril 2, 2021 PAGHIHIRAP SA PASANG KRUS Cl. Buen Andrew Cruz, SSP Ngunit binigyan ni Hesus ng bagong kahulugan ang Krus. Sabi pa nga ni San Pablo sa mga taga Filipos 2:8, "nagpakumbaba siya at naging masunurin hanggang kamatayan, maging ito man ay kamatayan sa krus." Ito ang paraan ng Diyos upang maiparating ang kaligtasan sa mga anak ng Diyos. Sabi pa nga ni Propeta Isaias: "Siya ay binugbog at pinahirapan, ngunit hindi kumibo kahit isang salita; tulad ay tupang nakatakdang patayin, parang korderong hindi tumututol kahit na gupitan, at hindi umiimik kahit kaunti man." (Is 53:7) Ang daan ng krus ay naging daan ng pagmamahal na handang mag-alay para sa lahat. "Tama na!" Ito ang malakas n a s i g a w n g i s a n g matandang babae sa loob ng isang simbahan bago magsimula ang misa para sa isang yumao. Tinanong ng pari ang ilang mga kasama ng babae kung ano ang kwento ng buhay ng matandang ale. Balo na pala siya at naulila pa ng tatlo niyang anak na lalaki. Ikatlo ang nakalagak sa harap ng altar. Parehong sakit rin, marahil, ang sigaw sa puso ng Mahal na Ina habang nahihirapan at nasasaktan si Hesus habang pasan ang Krus. Gaya nga ng sinabi sa propesiya ni Simeon sa templo noong dalhin ang batang Hesus (Lucas 2:34 - 35), ito na marahil ang pinakamasakit na sundang na tumarak sa puso ni Maria. Sa Kulturang Hebreo, isang kahihiyan ang ipako sa Krus: isang pagbibitin sa punong kahoy. (Deut 21:23 isinumpa ng Diyos ang ibinitin sa punong kahoy). Ang pinakamatinding kaparusahang ito sa panahon ng imperyo ng Roma para sa mga Hudyo ay tanda rin ng pang-aapi. Kaya't napakasakit para sa pamilya, kaibigan, o kakilala ng taong nakapako sa krus ang naturang kahihiyan. Marahil, ganito rin ang iniisip ng mga nagpapako kay Hesus sa krus noong panahon niya. Isang kahihiyan ang hatol na naganap sa tinatawag na hari ng mga Hudyo. Sa mga pagkakataong gusto na nating sumuko at sumigaw ng "Tama na!", tumingin tayo sa Krus ni Hesus na nagpapaalalang ang bawat pasakit at tiisin ay hindi parusa o sumpa ng Diyos. Inaanyayahan tayo ng daan ng krus na magmahal. Ang krus ni Hesus - higit pa sa pagiging pahirap - ay tanda at paanyaya ng ganap na pagbibigay ng sarili at pagsunod sa kalooban ng Diyos. Ang krus din ang tumatawag sa atin na makita ang bawat isang may kani-kaniya ring pasang krus sa buhay, mga krus na maaaring maging daan ng paglilingkod, kabutihan sa kapwa, at ng kabanalan. PANGKALAHATANG TAGUBILIN SA PAGDIRIWANG NG BIYERNES SANTO SA PANAHON NG PANDEMYA 1. Ang lahat ng mga liturhiya ng mga Mahal na Araw at Banal na Triduong Pampaskwa ay ipagdiriwang katuwang ang ilang lingkod lamang. Sa panahon ng community quarantine, pinapayagan lamang ang nakatakdang bilang ng mga magsisimba ayon sa utos ng Inter-Agency Task Force for the Management of Emerging Infectious Diseases (IATF). Hinihikayat na ilathala online bilang live stream upang masubaybayan ito ng mga tao. 2. Hinihiling din na masubaybayan ng mga tao sa live stream ang Daan ng Krus at Siete Palabras. 3. Sa Pagpaparangal sa Krus, tagapamunong pari lamang ang hahalik sa krus. Ang sambayanan at mga sumusubaybay sa live stream ay maaaring lumuhod at maglaan ng sanadali ng katahimikan bulang tanda ng paggalang. Maaaring parangalan ng mga pamilya ang kanilang krus sa bahay. 4. Mungkahi ng CBCP na ilibot ang banal na krus sa parokya pagkatapos ng pagdiriwang. Kung ito ay gagawin, kinakailangan ang masusing pakikipag-ugnayan sa lokal na pamahalaan at barangay officials.
(Tahimik na pupunta ang [mga] pari sa dambana at siya'y[sila'y] magpapátirapâ sa harap nito. Ang mga kasama niyang tagapaglingkod ay luluhod.) L - Magsiluhod tayo at tahimik na manalangin.(Tumahimik) (Matapos ang ilang sandali...) L - Magsitayo na ang lahat. Paunang salita L - Sa araw na ito ginugunita natin ang kamatayan ni Hesus sa krus. Tayo'y nagninilay sa kanyang dakilang pag- ibig na inialay para sa ating kaligtasan. Pararangalan natin ang Krus na, bagamat naging kasangkapan ng pagkamatay ni Hesus, ay nagkamit para sa atin ng kaligtasan at búhay. Kaisa ng buong sambayanang Kristiyano magpasalamat tayo sa Ama na siyang may-akda at pinagmumulan ng grasya ng ating kaligtasan. Panalangin (Hindi ito pangungunahan ng "Manalangin tayo") P - Ama naming makapang- yarihan, alalahanin mo ang iyong awa at pagmamahal at sa iyong paglingap gawin mong banal kaming lahat na siyang dahilan kaya't dugo'y dumanak mula sa iyong nagpakasakit na Anak upang pagsaluhin kami sa piging ng Pagkabuhay na kanyang itinatag bilang aming Tagapamagitan kasama ng Espiritu Santo magpasawalang hanggan. B - Amen. I. PAgpapahayag ng salita ng diyos Unang Pagbasa (Is 52:13 - 53:12)(Umupo) Si Hesukristo ang katuparan ng propesiya ni Isaias tungkol sa Lingkod ng Diyos na kusang- loob na nag-alay ng kanyang sarili upang magkaroon ng kapatawaran. Pagbasa mula sa aklat ni Propeta Isaias SINABI ng Panginoon, "Ang lingkod ko'y magtatagumpay sa kanyang gawain, mababantog siya at dadakilain. Marami ang nagitla nang siya'y makita, dahil sa pagkabugbog sa kanya'y halos 'di makilala kung siya'y tao. Ngayo'y marami rin ang mga bansang magugulantang; pati mga hari 'pag siya'y nakita ay matitigilan, makikita nila ang 'di nabalita kahit na kailan, at mauunawa ang 'di pa narinig ninuman!" Sagot ng mga tao, "Sino ang maniniwala sa ibinabalita naming ito? Sino ang makapagpapatunay na pinahihintulutan ito ng Pa n g i n o o n ? K a l o o b a n n g Panginoon na ang kanyang lingkod ay matulad sa isang halamang natanim sa tuyong lupa, walang katangian o kagan- dahang makatawagpansin, wala siyang taglay na pang-akit para lapitan siya. Hinamak siya ng mga tao at itinakwil. Nagdanas siya ng sakit at hirap. Wala man lang nagtapon ng sulyap sa kanya. Hindi natin siya pinansin, para siyang walang kabuluhan. Tiniis niya ang hirap na tayo ang dapat magbatá, gayon din ang kirot na tayo sana ang lumasap; akala natin ang dinanas niya'y parusa sa kanya ng Diyos. Dahil sa ating mga kasalanan kaya siya nasugatan; siya ay binugbog dahil sa ating kasamaan. Tayo ay gumaling dahil sa pahirap na tinamo niya at sa mga hampas na kanyang tinanggap. Tayong lahat ay parang mga tupang naligaw; nagkanya-kanya tayo ng lakad. Ngunit inibig ng Panginoon na sa kanya ipataw ang parusang tayo ang dapat tumanggap. Siya ay binugbog at pinahirapan, ngunit 'di tumutol kahit kamunti man; tulad ay korderong hatid sa patayan, parang mga tupang hindi tumututol kahit na gupitan, ni hindi umimik kahit gaputok man. Nang siya'y hulihin, hatulan, at dalhin sa dakong patayan, wala mang nanga has na ipagsanggalang, wala man lang dumamay. Siya ay pinatay dahil sa sala ng sangkatauhan. Siya'y inilibing na kasama ng masasama at mayayaman, baga- man wala siyang kasalanan o nagsabi man ng kasinungalingan. Sinabi ng Panginoon, "Ang kanyang paghihirap ay kalooban ko; inihandog niya ang sarili upang sa pamamagitan noon ay magkaroon ng kapatawaran. Dahil dito'y mabubuhay siya nang matagal, makikita ang lahing susunod sa kanya. At sa pamamagitan niya'y maisa- sagawa ang aking panukala. Pag- katapos ng pagdu rusa, lalasap siya ng ligaya, malalaman niyang hindi nawalan ng kabuluhan ang kanyang pagtitiis. Ang aking tapat na lingkod at lubos kong kinalulugdan ang siyang tatanggap sa parusa ng marami at alang-alang sa kanya sila'y aking patatawarin. Dahil dito siya'y aking pararangalan, kasama ng mga dakila; 'pagkat kusang- loob niyang ibinigay ang sarili at nilasap ang kaparusahan ng masasama. Inako niya ang mga makasalanan at idinalanging sila'y patawarin." - Ang Salita ng Diyos. B - Salamat sa Diyos. Salmong Tugunan (Ps 30) T - Ama, sa mga kamay mo habilin ko ang buhay ko. 1. Sa iyo, O Poon, ako'y lumalapit/ upang ingatan mo, nang hindi malupig;/ sa mga kamay mo habilin ko'y buhay ko,/ Tagapag ligtas kong tapat at totoo. (T) 2. Lahat kong kaaway ay humahalakhak/ pati kapitbahay ako'y hinahamak;/ dating kakilala ay nagsisiilag,/ kung masalubong ko ay nagsisiiwas./ Nilimot na akong tulad ng namatay,/ 'di na pinapansin, parang yagit lamang (T) 3. Subalit, O Poon, ang aking tiwala/ ay nasasaiyo, Diyos na dakila!/ Sa iyong kalinga, umaasa ako,/ laban sa kaaway ay ipagt- tanggol mo;/ at sa umuusig na sinumang tao. (T) 4. Itong iyong lingkod, sana ay lingapin,/ ingatan mo ako't iyong pagpalain;/ iligtas mo ako at iyong sagipin,/ tanda ng
pag-ibig na 'di nagmamaliw!/ O magpakatatag ang mga nilikha,/ lahat ng sa Poon ay nagtitiwala. (T) Ikalawang Pagbasa (Heb 4:14-16; 5:7-9) Sapagkat naranasan ni Hesus ang kahinaan, sákit, at pagdurusang dinaranas natin, siya'y naging maunawain at mapagkalingang Tagapamagitan natin sa Ama. Pagbasa mula sa sulat sa mga Hebreo MGA KAPATID: Magpakatatag tayo sa ating pananampalataya, ya m a n g m ay r o o n t ayo n g dakilang saserdote na pumasok sa kalangitan sa harapan ng Diyos, walang iba kundi si Hesus na Anak ng Diyos. Ang dakilang saserdote nating ito ay nakauunawa sa ating mga kahinaan sapagkat sa lahat ng paraa'y tinukso siyang tulad natin, ngunit hindi nagkasala. Kaya't huwag na tayong mag- atubiling lumapit sa trono ng mahabaging Diyos, at doo'y kakamtan natin ang habag at kalinga sa panahong kailangan natin ito. Noong si Hesus ay namumuhay dito sa lupa, siya'y dumalangin at lumuluhang sumamo sa Diyos na makapagliligtas sa kanya sa kamatayan. At dininig siya dahil sa lubusan siyang nagpakumbaba. Bagamat siya'y Anak ng Diyos, natutuhan niya ang tunay na kahulugan ng pagsunod sa pamamagitan ng pagtitiis. At nang maganap na niya ito, siya'y naging walang hanggang Taga pagligtas ng lahat ng sumusunod sa kanya. - Ang Salita ng Diyos. B - Salamat sa Diyos. Awit-Pambungad (Fil 2:8-9) (Tumayo) B - Masunuring Kristo Hesus naghain ng buhay sa krus, kaya't dinakila ng D'yos at binigyan ng ngalang tampok sa langit at sansinukob. Mabuting Balita (Jn 18:1 - 19:42) P - Ang Pagpapakasakit ng ating Panginoong Hesukristo ayon kay San Juan (Mga tauhan: T - Tagapagsalaysay; H - Hesus; P - Pedro, Pilato, utu- sang babae, kawal; B - Bayan) T - Noong panahong iyon, umalis si Hesus kasama ang kanyang mga alagad. Pumunta sila sa ibayo ng batis Cedron at pumasok sa isang halamanan doon. Ang lugar na ito'y alam ni Hudas na nagkanulo sa kanya, sapagkat madalas magpunta roon si Hesus at ang kanyang mga alagad. Pumaroon si Hudas, kasama ang ilang bantay sa templo at isang pangkat ng mga kawal na padala ng mga punóng saserdote at mga Pariseo. May dala silang mga parol, sulo, at sandata. Alam ni Hesus ang lahat ng mangyayari sa kanya, kaya't sila'y sinalubong niya at tinanong: H - Sino ang hinahanap ninyo? B - SI HESUS NA TAGA-NAZARET. H - Ako si Hesus. T - Kaharap nila si Hudas na nagka nulo sa kanya. Nang sabihin ni Hesus na siya nga, napaurong sila at nabu wal sa lupa. Muli siyang nagtanong: H- Sino nga ba ang hinahanap ninyo? B - SI HESUS NA TAGA-NAZARET. H - Sinabi ko na sa inyong ako si Hesus. Kung ako ang hinahanap ninyo, hayaan ninyong umalis ang mga táong ito. T - Sinabi niya ito upang matu pad ang kanyang salita, "Walang napahamak kahit isa sa mga ibinigay mo sa akin, Ama." Binu not ni Simon Pedro ang kanyang tabak at tinaga ang alipin ng pinakapunóng saserdote. Natigpas ang kanang tainga ng aliping yaon na ang pangala'y Malco. Sinabi ni Hesus kay Pedro: H - Isalong mo ang iyong tabak! Dapat kong inumin ang kalis ng paghihirap na ibinigay sa akin ng Ama. T - Si Hesus ay dinakip at ginapos ng mga bantay na Judio at ng pangkat ng mga kawal sa pamu muno ng kanilang kapitan. Siya'y dinala muna kay Anas na biyenan ni Caifas na pinakapunóng saser dote nang panahong yaon. Si Caifas ang nagpayo sa mga Judio na mas mabuti para sa kanila na isang tao lamang ang mamatay alang- alang sa bayan. Si Simon Pedro at ang isa pang alagad ay sumunod kay Hesus. Kilala ng pinakapunóng saserdote ang alagad na ito, k aya 't n a k a p a s o k s i ya n g kasama ni Hesus sa patyo ng bahay ng pinakapunóng saserdote. Naiwan naman si Pedro sa labas ng pintuan. Lumabas ang alagad na kilala ng pinakapunóng saserdote, k i n a u s a p a n g d a l a g a n g nagbabantay sa pinto, at pina- pasok si Pedro. Si Pedro'y tina- nong ng dalaga: P - Hindi ba't isa ka sa mga alagad ng taong iyan? T - Sumagot si Pedro, P - Hindi. T - Maginaw noon, kaya't nagpa baga ng uling ang mga alipin at mga bantay at tumayo s a p a l i g i d n g s i g â u p a n g magpainit. Naki halo si Pedro at nagpainit din. Si Hesus ay tinanong ng p i n a k a p u n ó n g s a s e r d o t e t u n g k o l s a k a n ya n g m g a alagad at sa kanyang itinuturo. Sumagot si Hesus: H - Hayagan akong nag-sasalita sa madla; lagi akong nagtuturo sa mga sinagoga at sa templo ng mga Judio. Wala akong sinabing palihim. Bakit ako ang tinata nong ninyo? Ang tanungin nin yo'y ang mga nakarinig sa akin; alam nila kung ano ang sinabi ko. T - Pagkasabi nito, siya'y sinam- pal ng isa sa mga bantay na naro roon. P - Bakit mo sinasagot nang gan yan ang pinakapunóng saserdote? T - Sinagot siya ni Hesus: H - Kung nagsalita ako ng ma- sama, patunayan mo! Ngunit kung mabuti ang sinabi ko, bakit mo ako sinampal? T - Si Hesus na nagagapos pa noon ay ipinadala ni Anas kay Caifas, ang pinakapunong saserdote. Samantala, naroon pa rin si Simon Pedro at nagpapainit. Siya'y tinanong nila: P - Hindi ba't alagad ka rin ng taong iyan? T - Sumagot si Pedro: P - Hindi! T - Tinanong naman siya ng isa sa mga alipin ng pinakapunóng saserdote, kamag-anak ng lala- king tinigpasan niya ng tainga: P - Hindi ba ikaw ang nakita kong kasama ni Hesus sa halamanan? T - Muling itinatwa ito ni Pedro. Siya namang pagtilaok ng manok.
Mula sa bahay ni Caifas, si Hesus ay dinala nila sa palasyo ng gober nador. Umaga na noon. Hindi puma sok ang mga Judio sa palasyo ng gobernador, upang sila'y huwag maituring na 'di karapat-dapat kumain ng Hapunang Pampas kuwa. Kaya't sa labas sila tinang gap ni Pilato at tinanong: P - Ano ang sakdal ninyo laban sa taong ito? T - Sumagot sila: B - KUNG HINDI PO SIYA GUMAWA NG MASAMA, HINDI NAMIN SIYA DADAL- HIN SA INYO. T - Sinabi sa kanila ni Pilato: P - Dalhin ninyo siya, at hatulan ayon sa inyong kautusan. T - Sumagot ang mga Judio: B - WALA PO KAMING KA- PANG YARIHANG HUMA TOL NG KAMA TAYAN KANINU MAN. T - Nangyari ito upang matupad ang sinabi ni Hesus tungkol sa paraan ng kanyang pagkamatay. Si Pilato'y pumasok uli sa palasyo at tinawag si Hesus: P - Ikaw ba ang Hari ng mga Judio? T - Sumagot si Hesus: H - Iyan ba'y galing sa inyong sari ling isipan, o may nagsabi sa inyo? T - Tinanong siya ni Pilato: P - Ako ba'y Judio? Ang mga kababayan mo at ang mga punong saserdote ang nagdala sa iyo rito. Ano ba ang ginawa mo? T - Sumagot si Hesus: H - Ang kaharian ko'y hindi sa sanlibutang ito. Kung sa sanli- butang ito ang aking kaharian, ipinakipaglaban sana ako ng aking mga tauhan at hindi naipagkanulo sa mga Judio. Ngunit hindi sa sanlibutang ito ang aking kaharian! P - Kung gayon, isa kang hari? T - Sabi ni Pilato. Sumagot si Hesus: H - Kayo na ang nagsasabing ako'y hari. Ito ang dahilan kung bakit ako ipinanganak at napa- rito sa sanlibutan: upang mag- salita tungkol sa katotoha nan. Nakikinig sa aking tinig ang sinumang nasa katotohanan. P - Ano ba ang katotohanan? T - Tanong ni Pilato. Pagkasabi nito, muling luma bas si Pilato at sinabi sa mga Judio: P - Wala akong makitang kasa- lanan sa taong ito. Ngunit ayon sa inyong kaugalian, dapat akong magpalaya ng isang bilanggo kung araw ng Paskuwa. Ibig ba ninyong palayain ko ang Hari ng mga Judio? B - HINDI! HUWAG SIYA, KUNDI SI BARRABAS! T - Si Barrabas ay isang tulisan. Kaya't ipinakuha ni Pilato si Hesus at ipinahagupit. Ang mga kawal ay kumuha ng halamang ma tinik, ginawang korona, at ipi nutong kay Hesus. At sinuutan siya ng balabal na purpura. Isa't isa'y lumalapit sa kanya at ang wika: B - MABUHAY ANG HARI NG MGA JUDIO! T - At si Hesus ay pinagsasampal. Lumabas uli si Pilato at sinabi sa kanila: P - Ihaharap ko siya sa inyo upang malaman ninyo na wala akong makitang kasalanan niya! T - At inilabas si Hesus na may koro nang tinik at balabal na pur pura. Sinabi sa kanila ni Pilato: P - Narito ang tao! T - Pagkakita sa kanya ng mga punóng saserdote at ng mga bantay, sila'y sumigaw: B - IPAKO SIYA SA KRUS! IPAKO SA KRUS! T - Sinabi ni Pilato: P - Kunin ninyo siya, at kayo ang magpako sa kanya. Wala akong makitang kasalanan niya. T - Sumagot ang mga Judio: B - AYON SA AMING KAU- TUSA'Y NARARAPAT SIYANG MAMATAY, SAPAGKAT SI YA'Y NAGPAPANGGAP NA ANAK NG DIYOS. T - Lalong natakot si Pilato nang marinig ang mga pananalitang ito. Muli siyang pumasok sa palasyo at tinanong si Hesus: P - Tagasaan ka ba? T - Subalit hindi tumugon si Hesus. Ani Pilato: P - Ayaw mo bang makipag- usap sa akin? Hindi mo ba alam na ma aari kitang palayain o ipapako sa krus? T - At sumagot si Hesus: H - Kayâ mo lamang maga-gawa iyan ay sapagkat ipinagkaloob sa iyo ng Diyos ang kapangya- rihang iyan, kayâ mas mabigat ang kasa lanan ng nagdala sa akin dito. T - Nang marinig ito ni Pilato, lalo niyang hinangad na palayain si Hesus. Ngunit nagsigawan ang mga tao: B - KAPAG PINALAYA MO ANG TAONG IYAN, HINDI KA KA IBIGAN NG CESAR! SINU- MANG NAGPAPANG GAP NA HARI AY KALABAN NG CESAR. T - Pagkarinig ni Pilato sa pangu- ngusap na ito, inilabas niya si Hesus. At siya'y lumuklok sa huku man, sa dakong tinatawag na "Ang Plata porma," Gabata sa wikang Hebreo. Araw noon ng Paghahanda s a Pa s k u wa a t m a g - i i k a - labindalawa na ng tanghali. Sinabi ni Pilato sa mga Judio: P - Narito ang inyong hari! T - Sumigaw sila: B - PATAYIN SIYA! PATAYIN! IPAKO SA KRUS! T - Tanong ni Pilato: P - Ipapako ko ba sa krus ang inyong hari? T - Sumagot ang mga punóng saserdote: B - WALA KAMING HARI KUNDI ANG CESAR! T - Kaya't si Hesus ay ibinigay sa ka nila ni Pilato upang ipako sa krus. Kinuha nga nila si Hesus. At lumabas siya na pasan ang kan- yang krus, patungo sa lugar na kung tawagi'y "Dako ng Bungo," Gol gota sa wikang Hebreo. Pagdating doon, siya'y ipinako sa krus, ka sama ng dalawa pa - isa sa gawing kanan at isa sa kaliwa. Sumulat si Pilato ng ganitong pangungusap at ipinalagay sa krus: "Si Hesus na taga-Nazaret, ang Hari ng mga Judio." Nasu- sulat ito sa mga wikang Hebreo, Latin, at Griyego at marami sa mga Judio ang nakabasa nito, sapagkat malapit sa lungsod ang dakong pinagpakuan kay Hesus. Kaya't sinabi ng mga punóng saserdote kay Pilato: B - HUWAG NINYONG ISU LAT NA HARI NG MGA JUDIO, KUNDI, "SINABI NG TAONG ITO, AKO ANG HARI NG MGA JUDIO."
T - Sumagot si Pilato: P - Ang naisulat ko'y naisulat ko na. T - Nang maipako na ng mga kawal si Hesus, kinuha nila ang kanyang kasuotan at pinaghati- hatian ng apat. Kinuha rin nila ang kanyang tunika; ito'y walang tahi at hinabi nang buo mula sa itaas hanggang sa ibaba. Nag- usap-usap ang mga kawal: B - HUWAG NATING PUNI- TIN ITO; MAGSAPALARAN NA LAMANG TAYO PARA MA- LA MAN KUNG KANINO ITO MAUUWI. T - Nangyari ito upang matupad ang isinasaad ng Kasulatan, "Pinag hati-hatian nila ang aking mga kasuotan; at ang a k i n g d a m i t ay k a n i l a n g pinagsapalaran." Gayon nga ang ginawa ng mga kawal. Nakatayo sa tabi ng krus ni Hesus ang kanyang ina at ang kapatid na babae nitong si Maria, na asawa ni Cleopas. Naroon din si Maria Magdalena. Nang makita ni Hesus ang kanyang ina, at ang mina mahal niyang alagad sa tabi nito, kanyang sinabi: H - Ginang, narito ang iyong anak! T - At sinabi ni Hesus sa alagad: H - Narito ang iyong ina! T - Mula noon, siya'y pinatirá ng alagad na ito sa kanyang bahay. Pagkatapos nito, alam ni Hesus na naganap na ang lahat ng bagay; at bilang katuparan ng Kasulatan ay sinabi niya: H - Nauuhaw ako! T - May isang mangkok doon na punô ng maasim na alak. Itinubog nila rito ang isang espongha, ikinabit sa sanga ng isopo at idiniit sa kanyang bibig. Nang masipsip ni Hesus ang alak ay kanyang sinabi: H - Naganap na! T - Iniyukayok ni Hesus ang kan- yang ulo at nalagot ang kanyang hininga. (Lumuhod tayo at sandaling ma- nahimik.) T - Noo'y Araw ng Paghahanda, at ayaw ng mga Judio na mana- tili sa krus ang mga bangkay sa Araw ng Pamamahinga sapagkat dakila ang Araw ng Pamamahin- gang ito. Kaya't hiniling nila kay Pilato na ipabali nito ang mga binti ng mga ipinako sa krus, at alisin doon ang mga bangkay. Naparoon nga ang mga kawal at binali ang mga binti ng dalawa- ng ipinakong kasabay ni Hesus. Ngunit pagdating nila kay Hesus at makitang patay na siya, hindi na nila binali ang kanyang binti. Subalit inulos ng sibat ng isa sa mga kawal ang tagiliran ni Hesus, at biglang dumaloy ang dugo at tubig. Ang nakakita nito ang nagpapatotoo - tunay ang kanyang patotoo at alam niyang katotohanan ang sinabi niya - upang kayo'y maniwala. Nangyari ang mga ito upang matupad ang sinasabi ng Kasulatan, "Walang mababali isa man sa kanyang mga buto." At sinabi naman ng ibang bahagi ng Kasulatan, "Pagmamasdan nila ang kanilang inulos." Pagkatapos nito, si Jose na taga-Arimatea ay nagsadya kay Pilato upang humingi ng pahin- tulot na makuha ang bangkay ni Hesus. Si Jose'y isang alagad ni Hesus, ngu nit palihim nga lamang dahil sa takot sa mga Judio. At pina hintu lutan siya ni Pilato; kaya't kinuha ni Jose ang bangkay ni Hesus. Sumama sa kanya si Nico demo, may dalang pabango - mga sanda ang libra ng pinag halong mira at aloe. Siya ang nag sadya kay Hesus isang gabi. Kinuha nila ang bang kay ni Hesus, at nilagyan ng pa bango habang binabalot sa kayong lino, ayon sa kaugalian ng mga Judio. Sa pinagpakuan kay Hesus ay may isang halamanan, at dito'y may isang bagong libi ngang hindi pa napaglilibingan. Yamang noo'y araw ng Pagha handa ng mga Judio, at dahil sa malapit naman ang libingang ito, doon nila inili- bing si Hesus. - Ang Mabuting Balita ng Panginoon. B - Pinupuri ka namin, Pangi- noong Hesukristo. Homiliya (Umupo) Panalanging Pangkalahatan (Luluhod ang lahat sa bawat pagluhog at tatayo naman sa pagpapanalangin. Pangungunahan ng paring taga- pagdiwang ang Panalanging Pang- kalahatan.) 1. PARA SA BANAL NA SIMBAHAN L - Idalangin natin, mga mahal kong kapatid, ang banal na Sam- bayanan ng Diyos sa buong daigdig upang pagkalooban ng kapayapaan at pagkupkop, pag- kakaisa at pagtataguyod, ang mga kaanib nito sa sansinukob at upang tayo'y bigyan ng pamumu- hay na matiwasay para tayo'y makasamba sa Diyos Ama nating makapangyarihan. (Lumuhod, tumahimik, tumayo.) P - Ama naming makapangya- rihan, sa katauhan ng Anak mong si Kristo ipinahayag mo ang iyong kadakilaan sa lahat ng mga tao. Lingapin mong ang iyong mga ginawa dahil sa pag-ibig upang ang iyong Sambayanang laganap sa buong daigdig ay mamalaging matatag sa pananampalatayang iyong bigay para sambahin ang banal mong ngalan sa pamama- gitan ni Hesukristo kasama ng Espiritu Santo magpasawalang hanggan. B - Amen. 2. PARA SA SANTO PAPA L - Idalangin natin ang ating Banal na Papa na si Francisco na hini rang ng Diyos sa hanay ng mga taga pangasiwa upang kanyang bigyan ng kalusugan at ma habang buhay para sa kapakanan ng banal na Sambaya- nang ipinagkati wala sa kanya para pagling kuran. (Lumuhod, tumahimik, tumayo.) P - Ama naming makapang- yarihan, sa iyong kapasyahan umiiral ang sanlibutan. Pa- u n l a k a n m o a n g a m i n g kahilingan na lingapin si Papa Francisco na iyong hini rang para kami pangasi waan upang ang sambayanang Kristi yano na iyong pinamumu nuan ay mapamahalaan niya nang may kaunlaran sa pana nampa lataya at gawang kabuti hang iyong inaasahan sa pamama gitan ni Hesukristo kasama ng Espiritu Santo magpasawalang hanggan. B - Amen.
3. PARA SA KAPARIAN AT LAHAT NG KAANIB NG SIMBAHAN L - Idalangin din natin si N. na ating Obispo, gayundin ang lahat ng mga Obispo, mga pari, at mga diya kono, at ang tanáng kabilang sa sam bayanang Kristiyano. (Lumuhod, tumahimik, tumayo.) P - Ama naming makapangya- ri han, ang iyong Espiritu ay nagpa pabanal at nagtataguyod sa buong Simbahan. Dinggin mo ang aming pagluhog para sa iyong mga taga paglingkod upang mapaglingku ran kang matapat sa tulong ng iyong kagandahang-loob sa pamamagi- tan ni Hesukristo kasama ng Espiritu Santo magpasawalang hanggan. B - Amen. 4. PARA SA MGA INIHAHAN- DANG TAO SA PAGBIBINYAG L - Idalangin din natin ang mga inihahandang tao sa pagbibinyag upang ang kanilang kalooban ay makatugon sa pagtawag ng Diyos Ama nating makapangyarihan para sa tubig ng binyag sila'y muling maisilang sa ikapagpa- patawad ng lahat ng kasalanan at sa ikapag kakamit ng pakikisalo kay Hesus na Poong Mahal. (Lumuhod, tumahimik, tumayo.) P - Ama naming makapangyari- han, lagi mong pinauunlad ang Sam bayanan sa pagkakaroon ng karag dagang kabilang. Sa pananam pala taya at pagkaunawa ay magka roon nawa ng pag- unlad ang (aming) mga iniha- handa sa pagbibinyag upang sa muli nilang pagsilang bilang binyagan sila'y mapabilang sa mga kaanib ng iyong angkan sa pamamagitan ni Hesukristo kasama ng Espiritu Santo mag- pasawalang hanggan. B - Amen. 5. PARA SA PAGKAKAISA NG MGA KRISTIYANO L - Idalangin din natin ang lahat ng ating mga kapatid na pawang kay Hesukristo nananalig upang marapa tin ng Diyos Ama nating makapang yarihan na sila'y tipu- nin at lingapin sa iisa niyang Sam bayanan. (Lumuhod, tumahimik, tumayo.) P - Ama naming makapangyari- han, tinitipon mo ang mga nawa- lay at tina tangkilik mo ang mga nagka kati pon sa iyong Sambaya- nan. Lingapin mo ang mga kabi- lang sa kawan ng iyong Anak na sa iyo itinalaga sa buk lod ng iisang binyag upang sila'y mag- kabuk lod sa buong pananalig at sila'y mag ka pisan sa buklod ng pag-ibig sa pama magitan ni Hesukristo kasama ng Espiritu Santo magpasawalang hanggan. B - Amen. 6. PARA SA MGA JUDIO L - Idalangin din natin ang mga Judio na unang pinagpahayagan ng Diyos na totoo upang ipagka- loob niyang sa pag-ibig sa kan- yang ngalan sila ay umunlad sa pagi ging matapat sa kanyang tipan. (Lumuhod, tumahimik, tumayo.) P - Ama naming makapangya- ri han, pinangatawanan mo ang iyong mga pangako kay Abraham at sa tanáng sa kanya ay sumilang. Dinggin mo ang pagluhog ng iyong Sambayanan upang ang mga tao na iyong unang hinirang ay pagin dapating sumapit sa kaganapan ng kaligtasan sa pamama gitan ni Hesukristo kasama ng Espi ritu Santo magpasawalang hanggan. B - Amen. 7. PARA SA MGA 'DI SUMA- SAMPALATAYA KAY KRISTO L - Idalangin din natin ang tanáng hindi pa sumasampalataya kay Kristo upang tahakin nila ang lan das ng kaligtasan na nililiwana gan ng Espiritu Santo. (Lumuhod, tumahimik, tumayo.) P - Ama naming makapangyari- han, gawin mong ang mga hindi pa nana nalig sa iyong Anak ay makatuklas sa katotohanan sa pamumuhay nilang wagas at kaming sa pag-ibig mo ay laging umuunlad sa pagmamalasakit sa tanáng sa iyo'y humahanap ay maging mga saksing mapa- pani walaan ng iyong dakilang pag-ibig sa sanlibutan sa pamamagitan ni Hesukristo kasama ng Espiritu Santo mag- pasawalang hanggan. B - Amen. 8. PARA SA MGA HINDI PA SUMASAMPALATAYA SA DIYOS L - Idalangin din natin ang mga hindi pa sumasampalataya sa Diyos upang pagindapating sa kanya'y makadulog sa panini- walang wagas na kanilang sinusunod. (Lumuhod, tumahimik, tumayo.) P - Ama naming makapangyari- han, nilikha mo ang lahat ng mga tao upang lagi kang hanapin at 'pag natagpuan ka'y masiyahang walang maliw. Ipagkaloob mong kahit may mga 'di kanais-nais na balakid, maba naagan pa rin ng tanán ang mga pahi watig ng iyong pag-ibig at matang gap nila ang mga gawang kabuti- han ng mga sumasampa lataya bilang kaakit-akit na katiba yan na ikaw ang Diyos na totoo at Amang aming pinanggalingan sa pamamagitan ni Hesukristo kasama ng Espiritu Santo mag- pasawalang hanggan. B - Amen. 9. PARA SA MGA UMUUGIT SA PAMAHALAAN L - Idalangin natin ang mga may tungkuling maglingkod sa bayan at umuugit sa ating pamahalaan upang ang kalooban nila ay itagu yod ng Amang Maykapal alinsu nod sa kanyang kinalulug- dan sa ikapagkakamit ng kapaya- paan at kalayaan ng tanán. (Lumuhod, tumahimik, tumayo.) P - Ama naming makapangyari- han, nasa iyong kamay ang adhika at karapatan ng tanán. Tunghayan mo ang mga umu- ugit sa aming pama halaan upang sumagana ang tanán sa sanlibutan sa ipagkaka mit ng kapa yapaan at ikapapana tili ng kala yaan na ikaw ay samba- hin alin sunod sa iyong loobin sa pama magi tan ni Hesukristo ka sama ng Espi ritu Santo mag- pasawalang hanggan. B - Amen. 10. PARA SA MGA MAY TANGING PANGANGAILANGAN L - Idalangin natin, mga kapatid, sa Ama nating makapangyarihan na ang sanlibutan ay maibsan ng tanáng kati walian, ang mga karam daman ay ma lunasan, ang kagutu man ay mapa ram, ang mga
nasa piitan ay lumayang tulu yan, ang mga naaapi ay mahango sa kawa lang-katarungan, ang mga nagla lakbay ay maluwal- hating suma pit sa paroroonan, ang mga nasa ibang bansa ay makauwi sa kanilang bayan, ang mga maysakit ay mag kamit ng kaga lingan, at ang mga nag- aagaw-buhay ay matiwasay na mahimlay. (Lumuhod, tumahimik, tumayo.) P - Ama naming makapangya- rihan, binubuhayan mo ng loob ang mga nasa kapighatian, pina- tatatag mo ang mga may mabigat na pina pasan. Paun lakan mo ang mga kahi lingan ng mga duma raing dahil sa mara ming mga pinag titiisan upang bawat nasa kagipitan ay magkamit ng kasiyahang madama ang iyong pagmamahal sa pama ma gitan ni Hesukristo kasama ng Espi ritu Santo magpa sawalang hanggan. B - Amen. 11. PARA SA PAGSUGPO SA LAGANAP NA SALOT L - I d a l a n g i n n a t i n a n g dagliang pagsugpo sa salot na dulot ng CoViD-19 na nakapipinsala sa buong daigdig, upang pagalingin ng Amang makapangyarihan ang mga may karamdaman, patatagin ang mga kumakalinga sa kanila at tulungan tayong lahat na maging matatag sa pananampalataya at pagmamalasakit. (Lumuhod, tumahimik, tumayo.) P - A m a n a m i n g makapangyarihan pinagmumulan ng lahat ng buhay, kalusugan at kagalingan, tunghayan Mo nang may habag ang sandaigdigan, na ginugupo ng karamdaman. Ipagsanggalang mo kami sa gitna ng matinding pagsubok na aming kinakaharap at sa iyong maka-Amang pagkalinga, dulutan ng kagalingan at kaginhawahan ang mga may karamdaman. Palakasin mo ang mga kumakalinga sa kanila, pagkamitin ng kapayapaang walang hanggang ang mga pumanaw na at gawaran mo ng kaganapan ang aming pagsisikap na masugpo ang salot na ito. Sa pamamagitan ni Hesukristo kasama ng Espiritu Santo magpasawalang hanggan. B - Amen. II. pagpaparangal sa krus na banal Pagtatanghal sa Krus na Banal (Unang paraan) 1. Ang nalalambungang krus ay dadalhin sa gawi ng dambana. Ipuprusisyon ito na sa gitna ng dalawang tagapagdala ng may sinding kandila. Ibibigay ng isang tagapaglingkod ang krus sa pari. Ang paring nakatayo sa gawi ng dambana ay siyang aabot sa krus. Paisa-isang hahawian ang lambong: gawing ulunan, kanang kamay ng krus, at buong takip. Habang nanyayari ang paghawi at pagtaas ay ang awit ng paanyaya: P - Sa kahoy ng krus na banal ni Hesus na Poong mahal na- lupig ang kamatayan at sa muling pagka buhay ang pag- asa ay sumilay. B - Purihin at ipagdangal ang ating Poong Maykapal: Ama na Bukal ng buhay, Anak na siya nating Daan, Espiritung ating Tanglaw. (Lumuhod) 2. Matapos ang bawat pag-awit, luluhod ang lahat bilang tahimik na paggalang sa krus samantalang ang pari ay nakatindig at hawakhawak niya nang nakataas ang krus. 3. Sa bahagi ng pagbibigay-galang sa banal na krus, ang Tagapamunong Pari lamang ang hahalik sa krus. 4. Ang ibang pari/sambayanan at mga nakasubaybay sa live stream ay inaanyayahan na lumuhod at maglaan ng ilang sandali para sa pagbibigay-galang sa banal na krus. Ang mga nakasubaybay sa kanilang mga tahanan ay maaari ring magbigay-galang sa kanilang mga krus. 5. Pagkatapos ng pagpaparangal, ang krus ay dadalhin sa tayuan nito sa dambana. Ang mga kandelerong may kandilang nagdiringas ay dadalhin sa ibabaw o sa gawi ng dambana. III. BANAL NA PAKIKINABANG Ama Namin B - Ama Namin... P - Hinihiling namin... B - Sapagkat iyo ang kaharian at ang kapangyarihan at ang kapu rihan magpakailanman! Amen. (Walang pagbati ng Kapayapaan.) Paanyaya sa Pakikinabang (Tumayo) P - Ito ang Kordero ng Diyos. Ito ang nag-aalis ng mga kasalanan ng sanlibutan. Mapalad ang mga inaanyayahan sa kanyang piging. B - Panginoon, hindi ako karapat-dapat magpatulóy sa iyo ngunit sa isang salita mo lamang ay gagaling na ako. Panalangin Pagkapakinabang (Tumayo) P - Manalangin tayo.(Tumayo) Ama naming mapagmahal, pina pa kinabang mo kami sa banal na pag ka matay at pagkabuhay ni Kristo. Pana- tilihin mo sa amin ang ginanap ng iyong dakilang pag-ibig upang kami'y maka pa muhay nang matapat sa pakikisalo sa dulot mong paglilig tas sa pama magi tan ni Hesukristo kasama ng Espiritu Santo mag- pasa walang hanggan. B - Amen. Pagpapanalangin sa Sambayanan P - Ama naming bukal ng pag papala, ang iyong pagbabas bas ay manaog nawang masagana sa iyong samba ya nang gumanap ng paggunita sa pagka matay ng iyong Anak na siyang pagka buhay ng nagtitiwala. Ang iyong pagpapa tawad ay sumapit nawa sa tanán. Ang iyong pakikisa mang maa- asa han ay iyong ibigay. Ang pananam palatayang banal nawa'y maging mati bay. Ang kaligta sang walang maliw ay patatagin mong lubusan sa pamama gitan ni Hesukristo kasama ng Espiritu Santo magpasawalang hanggan. All - Amen. (Walang pagbabasbas. Tahimik na lilisan ang lahat. Pagkaraa'y tatanggalin ang mantel ng altar. Ang krus na pinarangalan ay mananatili sa harap ng dambana na may apat na kandilang nakatanod. Ang Panalanging Pangtakipsilim ay hindi gaganapin ng mga nakikilahok sa katatapos na panghapong pagdiriwang.)
SIPI MULA SA Pagninilay ni Padre Raniero Cantalamessa, OFM Cap. para sa Biyernes santo ng Pagpapakasakit Abril 10, 2020 sa St. Peter's Basilica Binago ng Krus ni Kristo ang kahulugang pisikal at moral ng sakit at pagdurusa. Hindi na ito parusa o sumpa. Tinubos ito mula sa masamang pakahulugan nang pagdaanan ito mismo ng Anak ng Diyos. Ano nga ba ang pinakatiyak na patunay na walang lason ang isang inuming iniaalok? Ito'y kung uminom din ang mismong nag-alok sa parehong baso. Ito nga ang ginawa ng Diyos: sa Krus, sa harap ng mundo, uminom siya sa parehong baso, lubos hanggang lagod. Ganito niya pinatunayang walang lason ang inumin. Sa kabaligtaran, mayroon pa ngang gantimpalang perlas sa ilalim ng kopa. sa mga sumasampalataya kundi para sa sakit ng bawat tao. Namatay siya para sa sangkatauhan: "At kung ako'y maitaas na," aniya, "ilalapit ko sa akin ang lahat ng tao." (Jn 12:32) At hindi lamang ito para Hindi ilan, kundi lahat! Ani dating Santo Papa, San Juan Pablo II matapos ang pagtatangka sa kanyang buhay, "Ang diwa ng pagdurusa ay ang pagiging bukas sa paggalaw at pagliligtas ng Diyos, na siyang laan para sa sangkatauhan kay Kristo." Salamat sa Krus ni Kristo naging isang "pangkalahatang sakramento ng kaligtasan" ang pagdurusa, para sa sangkatauhan. Sa ganitong pananaw, nagkakaroon ng bagong kahulugan ang salot na kinahaharap ngayon ng mundo. Dito, kailangan nating tingnan, higit sa lahat, ang bunga kaysa sa sanhi - hindi lamang ang mga negatibong ating naririnig sa mga ulat ukol dito araw-araw kundi, gayundin, ang mga positibo na masisipat lamang kung mas lalawakan natin ang ating pananaw at unawa sa mga pangyayari sa ating paligid. Pinukaw ng salot na Coronavirus ang ating kamalayan sa pinakamalaking panganib na atin ngayong kinahaharap, sa maling pag-aakalang kaya nating gawin ang lahat. Sabi nga ng isang Jewish Rabbi na pinalalaya tayo ng ganitong uri ng kalagayan mula sa tanikala ng pagkakaroon ng saradong kaisipan. Nang dahil lamang sa pinakamaliit at walang porma't halagang virus, muli nating napagtantong tayo'y mortal lamang, at walang anumang kapangyarihan at teknolohiyang makapagliligtas sa atin mula sa katotohanang ito. Sabi nga ng salmo, "Ang tao mang dumakila ay iisa ang hantungan, Katulad ng mga hayop, tiyak siyang mamamatay!" (Slm 49:21). Siyang tunay! Niloob nga ba talaga ng Ama ang kamatayan ng kanyang Anak upang makapagtamo ng kabutihan mula rito? Hindi. Hinayaan lamang niya ang kalayaan ng tao sa sarili nitong takbo. Ngunit kaakibat nito, naisasakatuparan din ang kanyang sariling mga layunin. Sa ganitong pananaw din mauunawaan ang katotohanan ng mga sakunang dulot ng kalikasan gaya ng mga lindol at mga salot. Hindi siya ang nagdudulot ng mga ito. Binigyang- kalayaan din niya ang kalikasan, kalayaang hindi tulad ng sa tao, ngunit isa pa ring uri ng kalayaan - kalayaang makapagpanibago ayon sa sarili rin nitong mga hangganan. Hindi niya nilikha ang mundo na parang orasang maaaring madiktahan basta-basta ang kahihinatnan. Maaaring para sa iba, ito'y "kapalaran," ngunit sa Bibliya, ito'y "karunungan ng Diyos." Isa pang mabuting bunga ng kasalukuyang krisis-pangkalusugan ay ang pagkakaroon ng kaisahan. Kailan, sa ating kolektibong kasaysayan, napagkaisa at nakamit ang isang antas ng pagkakapantay-pantay ng mga tao't bansa, liban ngayong panahon ng sakit? Ngayon, mas lalong naging totoo ang mga salita ng isang Italyanong makata: "Kapayapaa'y sa mga tao'y manaig! Lubhang malalim ang hiwaga ng lupaypay na daigdig." Nalimot natin, saglit, ang mga pader na nagbubukod sa atin mula sa isa't isa. Walang kinikilalang pag-ilid ang virus. Walang ano-ano'y winasak nito ang ating mga pagkaka-iba-iba sa lipi, bansa, relihiyon, yaman, at kapangyarihan. Hindi na dapat natin itong balikan pa. Hinihikayat tayo ng Santo Papa na hindi natin dapat sayangin ang pagkakataong ito. Hindi natin dapat ipagsawalang-bahala at itapon basta- basta ang lubusang pagpapakasakit, kamatayan, at kabayanihan ng ating mga health workers. Ang pagbabalik natin sa dating kalagayan ay isang "pag-urong" mula sa progresong atin nang nakamit. Dapat natin itong katakutan at bantayan. tatlong araw, mabubuhay akong muli", wika ni Hesus (cf. Mt 9:31). Tayo rin, matapos ang mga araw na ito ng sakit at pagdurusa, mabubuhay tayo muli at lalabas buhat sa tahanang naging libingan natin sa loob ng mahaba-habang sandali. Ngunit sa pagkakataong ito, hindi na tayo babalik sa dati nating buhay gaya ni Lazaro, kundi sa bagong buhay, tulad ni Hesus. Tungo sa mas maka-kapatid, mas makatao, at mas Kristiyanong buhay! "Matapos ang