Pagpigil sa COVID-19: Mga Maskara Para makita ang dokumentong ito sa iba't ibang wika o sa web na pormat, bisitahin ang ph.lacounty.gov/masks Para sa pinakabagong bersyon ng gabay na ito, tingnan ang ph.lacounty.gov/masks. Sa LA County, ang pagmamaskara ay iniaatas sa ilang mga kapaligiran at mariing inirerekomenda sa iba. Tingnan ang Mga Panuntunan at Rekomendasyon sa Pagsusuot ng Maskara. MGA MAHAHALAGANG PUNTO Para gumana ng maayos ang maskara, kailangan nito ng parehong magandang pagkakasya at magandang pagsasala. o Ang magandang pagkakasya ay nangangahulugan na natatakluban ng maskaya ang iyong bibig at ilong at mahigpit ang pagkakapatong sa tabi ng iyong mukha at iyong ilong. o Ang magandang pagsasala ay nangangahulugan na ang materyal na ginamit sa maskara ay nakakaharang ng maayos sa virus. Makakakuha ka ng magandang pagsasala sa pamamagitan ng pagsusuot ng maskarang maraming mga patong at gawa sa partikular na mga materyales. Habang ang lahat ng maskara ay nagbibigay ng ilang antas ng proteksyo, ang lapat na kasyang respireytor (hal., N95, KN95, at KN94) ay nagbibigay ng pinakamahusay na proteksyon PAANO MAKAPAGPAPABAGAL SA PAGKALAT NG COVID-19 ANG PAGSUSUOT NG MASKARA Ang COVID-19 ay kumakalat kapag ang nahawahang tao ay humihinga palabas ng maliliit na patak at napakaliliit na butil na naglalaman ng virus. Ang mga maliliit na patak at mga butil na ito pagkatapos ay maaaring malanghap papasok ng ibang tao o lumapag sa kanilang mga mata, ilong, o bibig. Ang mga maskara ay tumutulong na pigilin ang pagkalat ng COVID-19. Pinoprotektahan nila ang iba sa pamamagitan ng pagpigil sa maliliit na patak at maliliit na butil na iyong naihihinga, naiuubo, o naibabahin at, kung ang maskara ay masikip na kasya sa iyong mukha at nakakapanala nang mabuti, pinoprotektahan ka nito mula sa paglanghap papasok ng maliliit na butil na ikinakalat ng iba. Ang mga respireytor (ito ay., mga espesyal na nakakapanalang mga maskara tulad ng mga "N95, KN95, at KF94") ay nakakapagbigay ng pinakamataas na antas ng proteksyon. Sila ay nakakapanala nang napakahusay at lapat na kasya nang masikip sa iyong mukha, kaya't pinoprotektahan ka ng mga ito mula sa mga maliliit na butil na ikinakalat ng iba. Pinoprotektahan rin nito ang iba dahil pinipigilan nito ang mga maliliit na patak at maliliit na butil na iyong naihihinga, naiuubo, o naibabahin. MGA IMPORTANTENT HAKBANG SA PAGPILI NG MASKARA Alamin kung anong mga maskara ang nagbibigay ng pinakamahusay na proteksyon laban sa COVID-19.
Kung kailangan mo ng pinakamahusay na proteksyon, magsuot ng maayos na kasyang respireytor. Kung ang respireytor ay hindi pwede, ang susunod na pinakamahusay na pwedeng gaiwn ay magsuot ng dobleng maskara (maayos na kasyang telang maskara sa ibabaw ng medikal na maskara) o ginawa parang kasyang kasyang medikal na maskara. Alamin kung Aling Maskara ang Nagbibigay ng Pinakamahusay na Proteksyon Laban sa COVID-19 Pinakamahusay Lapat na kasyang mga respireytor tulad ng: • N95 • KN95 • KF94 Mas Mahusay • Dobleng maskara (medikal na maskara + telang maskara) Medikal na maskara - nilapat gamit ang kawing (brace) o ang pagbuhol at pagsuksok na pamamaraan Mahusay Maayos na kasyang telang maskara na gawa sa maraming patong na kinabibilangan ng (mga) patong na gawa sa sintetikong hindi hinabing material (katulad ng tinunaw na hinipang [melt-blown] polypropylene) Masama • Anumang telang maskara na walang panala o patong ng sintetikong hindi hinabing materyales Mga bandana • Mga antipara (gaiters) Medikal na maskara - hindi inayos ang pagkakasya Los Angeles County Department of Public Health Masks Revised 1/20/23 (Tagalog/Filipino) Page 1
Mga Maskara sa COVID-19 Pumili ng maskara: 1. Na kasya ng maayos. Dapat itong mahigpit na lumalapat sa iyong ilong at baba na walang malaking puwang sa palibot ng mga bahagi ng mukha o ng iyong ilong, AT 2. Nakakapanala nang mabuti, AT 3. Komportable kang isuot. Tingnan ang Mga Uri ng Maskara at Respireytor ng CDC at sa mga pahina ng Kuhanin ang Lubos na Benepisyo ng Pagmamasakara at Mga Maskara para sa mga Bata: Mga Payo at Mapagkukunan ng CDPH. Tingnan ang polyeto (flyer) ng CDC - Mahahalagang hakbang sa pagpili ng maskara URI NG MGA MASKARA Mga respireytor (katulad ng N95, KN95, at KF94) Ang mga respireytor ay mga espesyal na mga maskara na idinisenyo upang salain ang napakaliit na butil, kabilang ang virus na nagdudulot ng COVID-19. Mayroong maraming mga uri ng mga respireytor. Ang mga N95 na Respireytor ay mga naitatapong respireytor na idinisenyo upang salain ang hindi bababa sa 95% ng mga butil na naikakalat sa pamamagitan ng hangin. Ang mga ito ay kinokontrol ng parehong FDA (kung ibinebenta para sa mga layuning medikal) at ng National Institute for Occupational Safety and Health (NIOSH) ng CDC. Ang mga listahan ng mga respireytor na inaprubahan ng NIOSH ay makikita sa webpage ng NIOSH-Approved Particulate Filtering Facepiece Respirators. Tandaan: Iniaatas ng Cal/OSHA na ang mga manggagawa sa pangangalagang pangkalusugan na nagsusuot ng mga N95 ay 'sinuri ang pagiging kasya [fit tested]' upang mahanap ang tamang modelo, istilo, at laki ng N95. Tingnan ang FDA N95 Respirators para sa mas marami pang impormasyon. Ang mga KN95 na Respireytor ay katulad ng mga N95 ngunit ginawa upang matugunan ang mga pamantayan ng Tsino. Ang mga KN95 ay hindi kinokontrol ng NIOSH. Ang mga maskarang ito ay halos palaging may mga kawing sa tainga at mukhang tuka ng pato. Maging alisto na ang 60% ng mga KN95 na ibinebenta sa Amerika peke. Kung pipiliin mong gumamit ng KN95, inirerekomendang maghanap ng isa na nasuri ng National Personal Protective Technology Laboratory at napag-alamang may pinakamababang "pagsasala na kahusayan" na 95% o mas mataas. Ang mga KF94 na Respireytor ay ginawa upang matugunan ang mga pamantayan ng South Korea at hindi kinokontrol ng NIOSH. Mayroon silang mga natutupi sa gilid (nagsasara at nagbubukas na takip [side flaps]) at mas hugis-parihaba na pahalang na parang "bangka" ang hugis kumpara sa N95s/KN95s. Madalas silang may mga kawing sa tainga. Ang mga ito ay nagkagkasya sa mas maraming hanay ng mga hugis at sukat ng mukha. Ang mga ito ay ginawa upang salain ang hindi bababa sa 94% ng mga butil na naikakalat sa pamamagitan ng hangin. Ang mga respireytor na kasya nang maayos at nagbibigay ng masikip na selyo sa iyong mukha ay mas pinoprotektahan ka kaysa sa telang maskara o medikal na maskara. Maaaring hindi sila mas kumportable dahil mas mahusay silang nananala at mas mahigpit pagkakalapat. Kapag pumipili ng respireytor, tingnan kung gaano ito kaayos magkasya at basahin ang mga tagubilin ng tagagawa. Ang mga tagubiling ito ay dapat magsama ng impormasyon kung paano isuot, itabi, at linisin o itapon ng maayos ang respireytor. Upang gumana nang maayos, ang mga respireytor ay kailangang gumawa ng mahigpit na selyo sa iyong mukha. Hanapin ang tamang laki, istilo, at modelo. o Ang mga respireytor na may mga panali na umiikot sa likod ng ulo ay nagbibigay ng mas magandang selyo kaysa sa mga may kawing sa tainga. o Maaaring hindi magkasya ang mga respireytor ng maayos kung mayroon kang balahibo sa mukha. o Parehong may magagamit na mga KN95 at KF94 sa "bata" o "sobrang-maliit" na sukat, na ginagawa itong isang opsyon para sa mga batang 2 taong gulang pataas. Iba't ibang estilo at sukat ng mga respireytor ay angkop sa iba't ibang tao. Maaaring kailanganin mong subukan ang ilang uri hanggang sa makakita ka ng isa na nagbibigay ng masikip na selyo na komportable kang isuot at hindi mo naramdaman ang pangangailangan na patuloy na hawakan at ayusin. o Suriin ang selyo sa tuwing maglalagay ka ng isa. Tingnan ang mga tagubilin ng NIOSH kung paano isuot, alisin at suriin ang selyo ng respireytor. Kung nahihirapan kang huminga, tanungin ang iyong doktor bago magsuot ng respireytor. • Huwag magsuot ng N95/KN95 na may ibang kasamang maskara (ibig sabihin, huwag magdoble ng maskara). Los Angeles County Department of Public Health Masks Revised 1/20/23 (Tagalog/Filipino) Page 2
Mga Maskara sa COVID-19 Mag-ingat sa mga huwad (pekeng) na respireytor dahil maaaring hindi nila maibigay ang ipinangakong proteksyon. Ang mga tunay na respireytor ay may ilang mga markang nakasulat sa mga ito - tingnan ang naaangkop na mga marka ng N95 at mga marka ng KN95. o Mga mungkahi ng NIOSH para sa mga babalang senyales ng mga website na nagbebenta ng mga pekeng produkto at pekeng pamantayan o mga marka ng pag-apruba (kasama ang mga kapaki-pakinabang na larawan). o Mga Bagay na Dapat Isaalang-alang Kapag Nagpaplanong Bumili ng Mga Respireytor mula sa Ibang Bansa ng CDC. Para sa mas detalyadong impormasyon, tingnan ang mga Respireytor ng CDC. Mga medikal na maskara Tinatawag ring mga pang-opera, medikal na pamamaraan, o patapong (disposable) mga maskara, o pangdentistang maskara. Kabilang sa mga ito ang iba't ibang uri ng maluwag na kasyang mga patapong maskara. Maghanap ng maskara na may kawing sa ilong at hindi bababa sa tatlong patong ng hindi hinabi o naiikot na balingkis (spun bound) na tela at tinunaw na binugahang tela, na kadalasan ay gawa sa polypropylene. Pabutihin ang lapat na pagkakakasya ng maskara sa pamamagitan ng pagbuhol ng mga silo [loop] sa tenga at pagsuksok sa mga gilid nito (tingnan ang video) o sa paggamit ng may kawing na maskara [mask brace]. Pabutihin ang parehong pagkakalapat at pananala ng mga maskara sa pamamagitan ng pagsusuot nito SA ILALIM ng maganda ang pagigingkasya maskara (tingnan ang Dobleng Pagmamaskara) Ang mga medikal na maskara ay dapat na hindi pinapasok ng likido (fluids). o Mungkahi (Tip): Subukan ang iyong maskara sa pamamagitan ng pagpatak ng tubig sa harapan ng maskara. Hindi dapat masipsip ang tubig papasok sa maskara. Dapat itong bumuo ng mga butil sa ibabaw. Sundin ang mga tagubilin ng gumagawa nito kung paano isuot, itabi, at linisin o wastong itapon ang maskara. Huwag isuot ang maskara kung ito ay basa o madumi. Tandaan: Ang ilang mga patapong maskara ay dinisenyo at sinuri upang ipakita na ang mga ito ay gumagana sa ilang partikular na pamantayan. Kabilang sa mga ito ang mga pamantayan na F2100 o F3502 ng American Society for Testing and Materials (ASTM). Ang mga pinaka-nakapagpoprotektang maskara ay may mahusay na pananala ng maliliit na butil na hindi bababa sa 95%. Maghanap ng mga maskara na nasuri ng akreditadong ikatlong partidong laboratoryo. Mga telang maskara Ang mga telang maskara (na tinatawag ring mga maskara na paulit-ulit na magagamit) ay gumagana nang mahusay kung masikip ang kanilang pagkakalapat at gawa sa mga partikular na materyales na nakakapanala ng maliliit na butil. Para sa mas mabuting proteksyon, magsuot ng telang maskara SA IBABAW ng medikal na maskara (tingnan ang Dobleng pagmamaskara) Ang mahuhusay na telang maskara ay dapat na mayroong: o Hindi bababa sa tatlong patong o mas marami pa. Dapat silang mayroong hindi babaa sa dalawang patong ng masikip na hinabing tela at may dagdag pang isa o mas maraming (mga) patong ng hindi hinabing tela. Ang hindi hinabing (mga) patong ay maaaring isang isiningit na panala ng maskara o isang sintetikong tela tulad ng tinunaw na binugahan (melt-blown) na polypropylene. o Mga kawing sa ilong (nose wires) upang bawasan ang mga puwang mula sa ilong. o Napapahigpitang mga silo (loop) o tali na tela na pumapaikot sa ulo upang bawasan ang mga puwang mula sa mukha. Ang mga telang maskara na walang ganitong mga tampok, katulad ng dalawang patong na mga maskarang gawa sa bulak na materyal, mga bandana, at mga antipara (gaiters) ay hindi pinakaganoong nagpoprotekta. Ang mga telang maskara ay nalalabhan at muling nagagamit. Siguruhin na basahin ang mga tagubilin sa pangangalaga ng maskara. Ang ilang mga telang maskara ay nagiging hindi ganoon kaepektibo kung lalabhan sa makina o patutuyuin. Tandaan: Ang ilang telang maskara ay dinisenyo at sinuri para makapagpakita na sila ay gumagawa ng maayos na hindi nagbabago ang mataas na kalidad. Ang American Society for Testing and Materials (ASTM) ay nakapagtakda ng pamantayan (ASTM F3502) para sa pangharang na mga pantakip ng mukha, kabilang ang mga telang maskara ("magagamit nang paulit-ulit"). Ang mga telang maskara na minarkahan bilang ASTM F3502-Level 2 para sa pananala ng maliliit na butil ay nagbibigay ng mas Los Angeles County Department of Public Health Masks Revised 1/20/23 (Tagalog/Filipino) Page 3
Mga Maskara sa COVID-19 mahusay na proteksyon kaysa sa Level 1. Ang pinaka-nakapagpoprotektang maskara ay may mahusay na pananala ng maliliit na butil na hindi bababa sa 95%. Kung ikinokonsidera mo ang pagbili ng telang maskara na hindi nagraduhan ng ASTM, maghanap ng isa na nasuri ng akreditadong ikatlong partidong laboratoryo. Ang mga grado para sa ilang komersyal na makukuhang maskara sa mukha ay inilathala sa website ng CDC Mga Pangharang na Pantakip ng Mukha at Gumagana ng Maayos sa Lugar ng Trabaho/Mga Maskarang Gumagana ng Mas Mataas. PAANO MAPAPABUTI ANG PAGKAKALAPAT AT PANANALA NG IYONG MASKARA Magsuot ng maskara na may mga kawad pang-ilong. • Gumamit ng tagapaglapat ng maskara o kawing [brace] - ang mga aparatong ito ay isinusuot sa ibabaw ng isang tela o pang-operang maskara upang bawasan ang pagsingaw sa mga paligid.
Ibuhol ang mga silo [loop] ng tainga malapit sa paligid ng maskara at isuksok ang sobrang materyales upang walang puwang. Tingnan ang video ng Pagbuhol at Pagsuksok Para sa mga bata, gumamit ng mas maliit na maskara na lapat na lapat sa kanila. Ang ilang partikular na uri ng balahibo sa mukha, tulad ng balbas, ay maaaring makapagpahirap ng pagkakalapat ng maskara. Ang mga taong may balbas ay maaaring mag-ahit nito, gumamit ng tagapaglapat/kawing ng maskara (mask fitter/kawing [brace]) o dobleng maskara. Mga mungkahi (tip) para masuri na lapat ang iyong maskara Suriin ang mga puwang sa pamamagitan ng pagtaklob ng iyong mga kamay sa palibot ng mga panlabas na gilid ng maskara at pakiramdaman ang anumang pagsingaw ng hangin. Siguruhin na walang hanging dumadaloy mula sa lugar na malapit sa iyong mga mata o mula sa mga gilid ng maskara. Kung ang maskara ay may maayos na pagkakalapat, makakaramdam ka ng mainit na hangin na daraan sa harapan ng maskara at maaaring makita ang materyales ng maskara na gagalaw paloob at palabas sa bawat paghinga. Kung kailangan na patuloy mong iakma ang iyong maskara, maaaring hindi ito lapat nang wasto. Isaalang-alang na subukan ang magkakaibang uri o sukat ng mga maskara. Pagsusuot ng dalawang maskara o "dobleng pagmamaskara" Ang "dobleng pagmamaskara" ay kapag ang isang lapat na kasyang telang maskara ay isinuot sa ibabaw ng medikal na maskara. Ginagawa nitong lapat nang mas mabuti ang medikal na maskara at nagdaragdag ng (mga) ekstrang patong na proteksyon. Mahalagang paalala: Ang dobleng pagmamaskara ay hindi gumagana sa dalawang meikal na maskara dahil sila ay masyadong maluwag. Ang mga respireytor ay hindi dapat na isuot kasama ng pangalawang maskara, dahil ito ay nakakasagabal sa pagkakalapat. • Kung susubukan mo ang dobleng pagmamaskara o iba pang mga paraan para mapabuti ang pagkakalapat ng iyong maskara, siguruhin na ikaw ay makakahinga pa rin nang komportable, at ang iyong paningin ay hindi nahaharangan. Subukan muna ito sa bahay. Tingnan ang Paggamit at Pag-aalaga ng mga Maskara at Pagsasagad ng Pagkakalapat para sa mga Telang Maskara at mga Medikal na Pamamaraan na mga Maskara upang Mapabuti ang Pag-gana at Bawasan ang Transmisyon ng SARS-CoV-2 at Pagkakalantad, 2021 ng CDC. SINO ANG HINDI DAPAT MAGSUOT NG MASKARA Ang mga sumusunod na tao ay hindi dapat magsuot ng maskara: Mga batang wala pang 2 taong gulang. Karamihan sa mga bata na edad 2 hanggang 8 ay ligtas na nakapagsusuot ng maskara sa ilalim ng pangangasiwa ng nakatatanda. Mga taong hindi ligtas na magsuot ng maskara, tulad ng isang taong walang malay, walang kakayahan, o hindi magawang makapagtanggal ng maskara nang walang tulong. Mga manggagawa na nasa mga sitwasyon kung saan ang maskara ay lilikha ng panganib ayon sa napagpasyahan ng lokal, estado at pederal na gumagawa ng regulasyon o kaligtasan sa lugar ng trabaho. Ang sinumang inutusan na huwag magsuot ng maskara ng kanilang medikal na tagapag-alaga (medical provider). Kung ang kanilang trabaho ay kinasasangkutan ng regular na pakikisalamuha sa iba, dapat silang magsuot ng isang hindi Los Angeles County Department of Public Health Masks Revised 1/20/23 (Tagalog/Filipino) Page 4
Mga Maskara sa COVID-19 mahigpit na alternatibo, tulad ng panangga sa mukha (face shield) na may tela na akma sa ilalim ng baba (tingnan ang Mga Panangga sa Mukha ng CDPH), hangga't pinahihintulutan ito ng kanilang edad at medikal na kondisyon. Tandaan: Mga pinagbabatayang medikal na kondisyon Karamihan sa mga tao na may mga pinagbabatayang medikal na kondisyon, kabilang ang mga taong may hika ay kayang magsuot ng maskara, maliban kung inutusan ng kanilang doktor na huwag magsuot. Ang pagsusuot ng maskara ay hindi nagbabawas ng pagtustos ng oksiheno (oxygen supply) ng isang tao o nagsasanhi ng pamumuo ng karbon dioksido (carbon dioxide). Kung ikaw o isang taong inaalagaan mo ay may pinagbabatayang kondisyon sa kalusugan at may mga pagkabahala ka tungkol sa pagsusuot ng maskara, makipag-usap sa iyong doktor. MGA ESPESYAL NA KONSIDERASYON PARA SA MGA TAONG HIRAP SA PAKIKIPAG-USAP O MAY PARTIKULAR NA KAPANSANAN Ang mga malilinaw na maskara o mga maskara na may malinaw na plastik (plastic) panel ay mga alternatibong uri ng maskara para sa mga tao na o nakikihalubilo sa mga: Taong bingi o hirap sa pagdinig. • Mga bata o estudyante na nag-aaral magbasa. • Taong nag-aaral ng bagong wika. • Taong may mga kapansanan. • Taong nangangailangan na makita ang tamang hugis ng bibig para makagawa ng nararapat na mga tunog ng patinig (vowel sounds). Ang mga maskarang malilinaw ng FDA na naaaninag o may naaaninag na na panel ay magagamit. Kung gagamit ka ng ganitong uri ng maskara, siguraduhing makakahinga ka ng maluwag at hindi kumukolekta ang labis na kahalumigmigan sa loob ng maskara. Para sa mas marami pang impormasyon tungkol sa mga maskara at mga taong may kapansanan, kabilang ang mga bingi o mahina ang pandinig, tingnan ang mga seksyon ng espesyal na mga konsiderasyon ng mga maskara ng CDC. MARAMI PANG IMPORMASYON Mga websites na gabay sa pagmamaskara ng CDC at Estado ng CA Mga Uri ng Mga Maskara at Respireytor ng CDC • Paggamit at Pangangalaga ng mga Maskara ng CDC • Sulitin ang Paggamit para sa Napakadaming Benepisyo ng Pagmamaskara ng CDPH • Pinagkakatiwalaang Mapagkukunan ng Impormasyon para sa Pagpoprotekta ng Palahingan [Respiratory] (impormasyon sa mga respireytor) ng CDC/NIOSH Mga mapagkukunan Mga Humahadlang na mga Panakip ng Mukha ng CDC/NIOSH at Maayos na Paggana sa Lugar ng Trabaho/Maayos na Paggana ng Mas Mataas na Uri ng Maskara Bidyong (Video) Tagubilin ng CDC para Mapabuti ang Pagkakalapat ng Medikal na Maskara (Pagbuhol at Pagsuksok na Pamamaraan) CDC/NIOSH - Paano Isuot at Tanggalin ang Respireytor (PDF) • CDC/NIOSH - Pagtingin ng Pagkakalapat ng Gumagamit (PDF) • CDC/NIOSH - Pagsusuri ng Pagkakalapat (PDF) • Pag-aaral ng CDC - Pagsasagad ng Pagiging Kasya para sa Mga Maskara na Tela at Medikal na Pamamaraan upang Pagbutihin ang Paggana at Bawasan ang Paghahatid at Pagkakalantad ng SARS- CoV-2 Los Angeles County Department of Public Health Masks Revised 1/20/23 (Tagalog/Filipino) Page 5