地震から身を守るためのアドバイス タガログ語 Mga Payo para Mga Payo para sa kaligtasan sa kaligtasan ng sarili sa lindol ng sarili sa lindol Sendai Tourism, Convention and International Association (SenTIA)
Alamin ang tungkol sa Lindol Ang Sendai ay nagkaroon nang maraming malakas na lindol. Mag tanong sa inyong kapitbahay at mangalap ng mga impormasyon. Ang 1978 na lindol sa Miyagi noong June 12 na may (M7.4) ay naganap ng gabi.Marami ang naging biktima ng pagka sira ng kongkretong pader at mga gusali. Noong hapon ng March 11,2011, ang malaking lindol na(M9.0) ay naging sanhi ng pinaka malaking kalamidad sa silangang Japan. Marami ang nag buwis ng buhay sa Miyagino at Wakabayashi Wards dahil sa tsunami. M (magnitude) ay ang sukat at laki ng isang lindol. Bakit nakakatakot ang lindol? Sunog Pagkaraan ng lindol, maa-aring magkaroon ng sunog. Ang mga lugar na napapaligiran ng gusali ay puedeng maging sanhi ng pag kalat ng apoy dito. Tsunamis Kapag ang lindol ay nag mula sa karagatan, iminu mungkahi na mag ingat ang mga taong malapit sa ilog at dagat. Pagka sira ng mga gusali Ang bahay at mga gusali ay maa- aring masira, at puede kayong mabag sakan nito. (ang mga gusali na naitayo pagkaraan ng 1981 ay naka saad sa talaan) na mas ligtas Pag bagsak ng mga bagay May posibilidad na bumagsak ang mga kasangkapan, computers, at mga ilaw na nakasabit. Puede rin kayong maka-apak ng mga basag na salamin. Kung nasa labas kayo, puede kayong mabagsakan ng vending machines, pader, mga sign boards at iba pang mga bagay. Pagguho ng lupa Ang mga taong malapit sa matarik a t b i n g i t n g b u n d o k a y minumungkahi na mag ingat. 2 M g a b a g a y n a n a k a b a h a l a n o o n g pinakamalaking lindol sa silangang Japan ① Kakulangan ng Impormasyon Pagka lipas ng lindol, ang hindi pangkaraniwang pagka wala ng koneksyon ng kuryente ay naging dahilan para hindi makagamit ng cellular phones at internet. Sa ngayon marami ang nabahala sa pagka wala ng kaalaman sa mga nangyayari, at hindi pagkakaroon ng koneksyon sa pamilya at mga kaibigan. ② Pagka wala ng Kuryente S a m a g a n d a n g p a g k a k a t a o n , a y bumalik ang supply n g k u r y e n t e k i n a b u k a s a n , m a l i b a n s a m g a napinsalang lugar . At ang gabi ay hindi naging madali para sa kanila. ③ Pagka wala ng Tubig Marami ang lugar na n a k a r a n a s n g p a g k a w a l a n g t u b i g , a t tumagal ng ilang araw at linggo. Nabahala ang mga tao para sa pag i p o n n g t u b i g p a n g inom at para sa pang araw-araw na gamit. ④ Hindi puedeng pag gamit ng kubeta Ang pagka wala ng tubig ay naging dahilan para hindi mabuhusan ang kubeta. Ginamit nila ang pinag paliguan sa pag buhos ng kubeta. ⑤ Pagka wala ng Gas S a m a r a m i n g l u g a r , m a h i g i t i s a n g b u w a n b a g o nagkaroon ng gas. Naging problema ang pagkawala ng kakayahan painitin ang kabahayan at pampaligo. ⑥ Pagka wala ng Pagkain Naging mahirap ang mag ipon ng pagkain, Mahabang pag pila para lamang sa konting pagkain. ⑦ Hindi sapat na Transportasyon Ang train, subways at express train ay tumigil at hindi naging sapat ang mga bus. Hindi nagamit ang mga sasakyan at motorcycles sa kakulangan ng gasolina. Marami ang gumamit ng bisikleta.
Ano ang mga dapat gawain sa pag hahanda sa Lindol b) Mas ligtas ang mga magaang ilaw na nakasabit. ① Isipin ang dapat mong gawain c) Mag iwan ng tsinelas at flash light sa gilid ng higaan. A n o a n g d a p a t m o n g Gawain kung may lindol ngayon? Paano kung ito ay gabi? Mahalaga na isa-isip ang mga mangyayari at pag- usapan ng pamilya at mga kakilala. Ano ang puedeng mangyari habang kayo ay natutulog? Para maiwasan na maka-apak ng mga basag na salamin, mag iwan ng matibay na tsinelas sa gilid ng higaan.. Mag handa rin ng radio at flash light sa lugar na madaling damputin kung mawalan ng kuryente. d) Maghanda ng handy fire extinguisher Makakabili kayo ng fire extinguisher sa home centers at iba pang tindahan. ② Kaligtasan ng bahay sa lindol ③ Kumpirmahin ang mga ligtas na lugar at kalsadang malapit sa inyo. a)Ingatan ang mga gamit at kasangkapan sa pag bagsak a) Kumpirmahin ang ligtas na lugar malapit sa inyo. Maa-aring bumagsak ang mga Ang mga park na may malawak na lugar ay ligtas sa mga gamit at kasangkapan sa lindol. bagay na babagsak. Kung mayroong malaking sunog at I p a k o a n g m g a g a m i t a t kayo ay lilikas sa ligtas na lugar, makabubuti ang pag kasangkapan sa pader na mabibili likas sa maraming daanan. s a h o m e c e n t e r a t i b a p a n g b) Sa mga baybayin, alamin ang mga mataas na lugar tindahan. para sa pag likas kung may tsunami. ・Mapanganib ang mag lagay ng IKung walang mataas na lupa sa lugar, alamin ang may mabigat na bagay sa mataas na mataas at matibay na gusali kung ito ay puedeng lugar. pasukin ng gabi, at mga panahon na walang pasok. ・May mga kasangkapan ba na puedeng bumagsak at c) Ligtas ba ang mga kalsada na puede puedeng maka harang sa lagusan? mong takbuhan? Ikabit ng matatag ang mga kasangkapan sa Ang mga bagay na mabigat ay ilagay sa pader at nang sa ganoon kung bumagsak man mababang lugar ito o hindi maka harang sa pintuan Ang television ay ikabit sa baba Ang matibay na tsinelas sa gilid ng h i g a a n . R a d i o a t f l a s h l i g h t s a ulunan COLUMN Dahil sa inalam ko ang daan nakalikas ako sa madaling panahon. Naka likas ako ng mabilis pagkaraan ng lindol. Dahil gabi nuon,Napaka dilim at wala akong Makita. Takot na takot ako. Siguro ay kailangan ko rin na gawaing mag lakad kung gabi. " (Residente na naka ranas ng Pinaka malaking kalamidad sa silangang Japan.) 3
May pagka kataon na puede kang mabagsakan ng konkretong pader, vending machines, at iba pang bagay. Puedeng maharangan ng mga bagay na babagsak ang makitid na daanan. ④ Alamin ang inyong Kanlungan Sa Sendai City, ang mga Elementary at Hig School at iba pang gusali ay itinalaga para dito.Alamin ang mga lugar na malapit sa inyo at maa-ari nyong lakarin. ⑤ Magpasya sa paraan ng pakikipag-usap sa iyong pamilya at kaibigan Ang Pinakamalaking kalamidad sa silangang Japan, ay naging mahirap ang koneksyon sa cellular phones at smart phones. Magpasya sa paraan ng pakikipag-usap sa pamilya at mga kaibigan kung paano magkakaroon ng koneksyon at kung saan magkikita-kita sakaling may kalamidad. ☞ Sipiin ang mga mensahe sa pahinan 7 para sa inyong madaling kaalaman. ⑥ Mga dapat ihanda sa inyong paglikas Makatutulong na ilagay sa bag ang mga kailangan na m a d a l i n i n y o n g m a d a d a l a k a a g a d s a p a g l i k a s . Siguraduhin na may pangunahing lunas, contact lenses sa lugar na madali nyo itong mabi-bitbit. Mga nilalaman ng Emergency Kit ・Kopya ng inyong Residence Card ・Pera ( na maraming barya at 1,000 bills) ・Medyas, pang loob, guwantes, kapote, ・Flash light, Radio, first aid kit, lighter/matches ・Plastic bags ・Mga pagkaing madaling kainin, At mga bagay na pang personal tulad ng, gamot, contact lens solution, and sanitary napkins. Makatutulong din kung may mga pagkain na hindi na kailangan ang preparasyon tulad ng, delata, bottled water, sa loob ng bahay kung magkaroon ng kakulangan sa pagkain at tubig 4 ⑦ Pakikipag-ugnayan sa kapitbahay S a o r a s n g k a l a m i d a d , a n g p a k i k i p a g k o o p e r a s y o n a n g Alam mo ba kung pangunahing lakas. Ang pagbati sino ang iyong mga sa inyong kapitbahay ay isang kapitbahay? bagay na panghahawakan sa oras ng kalamidad. ⑧ Alamin ang paraan ng pagkuha ng impormasyon Sa panahon ng kalamidad, Nakapag aalala ang kawalan ng impormasyon. ☞ pahina 8 Kapaki-pakinabang at dapat na tandaan Ang lakas ba ng pagyanig ng lindol ay "震度(shindo): Lakas " sukat ng ① lindol. Ito ba ay magnitude"(M)" Ang sukat ng lindol ay nagpapahayag ng (M) sa buong mundo, pero ang sukat ng lakas ay may pagka kaiba sa ibang bansa. "Lakas ng Pagyanig"bilang pag-gamit ng Japan Meteorological Agency よ ん ど しん 度 震 (shindo yon) 4 Karamihan ng mga tao ay nararamdaman h a b a n g n a g l a l a k a d . k a r a m i h a n n g natutulog ay nagigising sa pagtulog. ご しん 弱 震 (shindo go jaku) ど 度 じゃく 5 Ang mga pagkain at libro ay maa-aring bumagsak sa istante. ご しん 震 (shindo go kyou) ど 度 きょう 5 強 M a a - a r i n g b u m a g s a k a n g m g a kasangkapang hindi naka siguro. ( Taihaku Ward in the Great East Japan Earthquake Disaster) ろく しん 震 (shindo roku jaku) ど 度 じゃく 6 弱 Mahirap ng tumayo. Karamihan sa mga kasangkapan ay gagalaw at maa-aring bumagsak. Maa-ari ding hindi mabuksan ang mga pintuan. (Aoba Ward, Wakabayashi Ward, and Izumi Ward in the Great East Japan Earthquake Disaster) ろく しん 震 (shindo roku kyou) ど 度 きょう 6 強 I m p o s i b l e n a n g t u m a y o . L a h a t n g kasangakapan ay gagalaw at karamihan dito ay babagsak. (Miyagino Ward in the Great East Japan Earthquake Disaster) なな しん 震 (shindo nana) ど 度 7 Lahat ng kasangkapan ay gagalaw at maa-aring lumipad. ② Maagang Babala sa Lindol Ito ay ang sistema na pag alarma bago yumanig. Ang kakaibang tunog sa television, radio, cellular phones at smart phones. ( Ang sistemang ito ay maa-aring hindi naa-ayon sa ibang cellular phones)
Kapag may Lindol Kung ikaw ay nasa bahay ① Protektahan ang iyong ulo Kapag naramdaman na may lindol, pumunta sa ilalim ng matibay na lamesa at protektahan ang ulo. Kumapit mabuti sa paa ng lamesa para hindi ka matangay n i t o . K u n g w a l a n g kasangkapan na puedeng pag taguan, protektuhan ang ulo ng malambot na bagay. Ang hindi pangkaraniwan na pagyanig ay tumitigil sa loob ng isang minuto. Ngunit, noong The Great East Japan Earthquake Disaster ay nagpatuloy ng mga tatlong minuto. ② Huag mataranta at magmadali para lumabas M a p a n g a n i b a n g m a t a r a n t a a t lumabas. Kung lalabas sa loob ng gusali, tingnan kung may babagsak na bagay mula sa itaas. Pag-patay ng apoy kung mahina ③ na ang pag-yanig Mapanganib ang lumapit s a a p o y h a b a n g m a y m a l a k a s n a p a g - y a n i g . Patayin ito kung tumigil na ang pag-yanig. ④ Siguraduhing buksan ang pintuan Maa-aring mabaluktot ang gusali at maging dahilan para hindi mabuksan ang pintuan. Kapag humina na ang pag yanig, siguraduhing buksan ang pintuan. Importante na siguraduhin ang lagusan sa mga mata-taas na gusali. Kung ikaw ay nasa labas ① Lumayo sa mga konkretong pader at vending machines M a a - a r i i t o n g b u m a g s a k . Lumayo kaagad dito kung maaari. ② Mag-Ingat sa mga bumabagsak na bagay tulad ng sign boards at babasaging bintana. Lumayo sa mga gusali. Kung ikaw ay nasa eskwelahan o sa tindahan ① Protektahan ang ulo Pumunta sa ilalim ng lamesa, kung walang kasangkapan na puede pag taguan, protektahan ang ulo ng malambot na bagay. ② Mag-Ingat sa mga bagay na babagsak Kapag naramdaman na may pag yanig, at ikaw ay nasa isang bulwagan na may nakasabit na ilaw sa kisame, Mag-Ingat. May p o s i b i l i d a d n a i t o a y bumagsak. ③ Huag mataranta at mag madali para lumabas Kumalma at sundin ang tagubilin ng guro o ng mga kawani. Kung ikaw ay nasa Elevator Pindutin lahat ng pindutan at lumabas kaagad. Kung ikaw ay nagma maneho Bagalan ang takbo t u m i g i l s a g a w i n g kaliwa at mag preno. M a k i n i g n g r a d i o . Kung lilikas, iwanan a n g s a s a k y a n a t maglakad. 5
Pagka tapos ng pag Yanig at pag Hupa ① Mag masid ④ Pumunta sa lugar na Ligtas Ligtas ba sa loob ng bahay mo? Napatay mo ba ang gas Sa malawak na lugar na walang babagsak sa iyo, na may at mga kasangkapang may langis?May apoy ba?Habang likasan na marami at ligtas.Kapag nagkaroon ng may aftershocks, posible na nagkaroon ng pinsala ang m a l a k i n g a p o y , bahay mo at makulong ka sa apoy. k a i l a n g a n m o n g Pagka tapos ng malaking lindol, maa-aring magkaroon lumikas sa ligtas na p a n g p a i l a n - i l a n g m a l i i t n a l i n d o l . I t o a y a n g l u g a r n a m a y aftershocks. Ang mga pader at gusali na hindi na maraming daanan. matatag ay maa-aring mapinsala. ② Kumuha ng Impormasyon sa television at radio Kung ilang minuto ang ⑤ Tumawag ng tao sa paligid at mag tulungan sa isat-isa lindol, ang sukat ,ang lakas, Kung may nakita na humihingi ng tulong, tulungan mo at kung may tsunami ay sila ibina- balita sa television at radio. kung mayroon man o walang babala para sa malaking tsunami, ibina- balita ito sa NHK para sa English, Chinese, Korean at Portuguese sa karagdagang channel. Sa NHK Radio 2 (Sendai 1089 kHz) ay ibina-balita ⑥ Kung ang bahay mo ay hindi l igtas pumunta sa refuge area ng pauli-ulit sa Japanese, English, Chinese, Korean at Masyadong mapanganib ang Portuguese. napinsalang bahay. Magdala ng n a r a r a p a t n a k a i l a n g a n a t ③ Mag Ingat sa Tsunamis l u m i k a s . S a S e n d a i , a n g Elementary, High School at Kung ang lindol ay nangyari sa karagatan, maa-aring ibang gusali ay nakatakdang magkaroon ng tsunami. Ang Japan Meteorological likasan. Agency ay nag-a anunsyo sa loob ng dalawa o tatlong minuto kung mayroong tsunami. Ang estimated na taas at pagdating nito. Kung naramdaman mo na may lindol ⑦ Mga listahan bago kayo lumikas sa refuge area at nasa malapit ka sa dagat, tingnan kaagad sa television at radio ang impormasyon. Kung may tsunami, □ Siguraduhing patay ang inyong heater lumikas kaagad sa ligtas na lugar. □ Ibaba kaagad ang breaker □ Patayin ang gas sa main switch Mga Payo at Babala ng Japan Meteorological Agency □ Siguraduhing sarado ang gripo □ Dalahin ang mahalagang bagay( identification, なみ おお 波 大 (ootsunami keihou) Malaking babala sa tsunami つ 津 けい 警 ほう 報 Isang malaking paparating na tsunami na magkakaroon ng malaking pinsala pera,bank card, etc) □ Dalahin ang cellular phone at charger □ Mag bihis ng mainit □ Dalahin ang emergency kit けい つ 警 津 (tsunami keihou) Babala sa tsunami なみ 波 ほう 報 Ang tsunami na makasa sanhi ng pagka pinsala □ Isarado at ikandado ang bintana at pintuan □ Kung hindi ma contact ang pamilya, mag-iwan ng mensahe sa labas ng pinto kung saan kayo pupunta. ちゅう つ 注 津 (tsunami chuuihou) Pag-papayo sa tsunami なみ 波 い 意 ほう 報 Mapanganib na lumapit sa dagat. 6
Ano ang dapat Gawain pag dating sa inyong refuge area ① Isulat ang pangalan Isulat ang inyong pangalan at mga impormasyon sa tanggapan. Kahit na kayo ay nasa inyong bahay, Kung hindi kayo puedeng magluto dahil sa kawalan ng kuryente, gas at tubig, kayo ay maa-aring tumanggap ng pag-kain at tubig sa refuge area.Maa-ari din kayong gumamit ng kubeta. ② Pag kuha ng pag-kain, tubig at impormasyon Kumuha lang ng sapat na pag-kain at tubig para sa inyo. Marami ang makukuhang impormasyon sa refuge area. Kung may Makita kayo na may problema dahil sa hindi pagkaka-intindihan sa wika at may kakayahan kayo, tulungan ninyo ③ Paki-kipag tulungan Ang refuge area ay para sa mga naghahangad ng kanlungan. Kung kayo ay may kakayahan, tumulong sa paghakot ng bagay, pag-lilinis at iba pa. Ano ang gagawin kung hindi ka maka kontak sa pamilya at mga kaibigan Sa oras ng kalamidad, ang pag gamit ng cellular phones a t s m a r t p h o n e s a y m a h i r a p . S u n d i n a n g m g a sumusunod: ・Mas madali ang koneksyon sa mga lugar na hindi apektado. Ipaalam sa kanila kung nasaan kayo. ・Madali ang koneksyon sa lugar na pang publiko. ・Kung hindi kayo maka konek sa telepono, mag e-mail ・Gumamit ng emergency message board para sa phones at smartphones Emergency message board for cellular phones and smartphones Kapag may malaking kalamidad, ang emergency message board ay mag aalarma sa taas ng screen ng cellular phones at smartphones. Pag-post ng mensahe E m e r g e n c y m e s s a g e b o a r d → M a g - p o s t n g mensahe → Magsulat ng mensahe → i-post Magbasa ng Mensahe Emergency message board → Basahin ang mensahe → I-sulat ang phone number → search → Lalabas ang mensahe Ipaalam kung nasaan ka Kapag may malaking kalamidad, Ipaalam sa inyong Embahada, eskwelahan, sa inyong trabaho, opisina etc. kung nasaan kayo. Maipapa-alam nila iyon sa mga taong naghahanap sa inyo. At magiging mapanatag sila sa hangarin na kayo ay nasa magandang kalagayan. Karaniwang ginagamit sa wikang Hapon sa oras ng kalamidad ひ 避 なん 難 (hinan) Pag likas; pagpunta sa ligtas na lugar と 徒 ほ 歩 で(toho de) Lakad たか 高 だい 台 (takadai) Mataas na lupa ゆう 誘 どう 導 (yuudou) Pagbigay sa kapwa ng direksyon う 迂 かい 回 (ukai) Pag liko あん 安 ぴ 否 (anpi) (Alamin) kung ang kapwa ay ligtas おう 応 きゅう 急 しょ 処 ち 置 (oukyuu shochi) Pangunahing lunas そな 備 える(sonaeru) Pagha-handa てい 停 でん 電 (teiden) Pagka wala ng kuryente だん 断 すい 水 (dansui) Pagka wala ng tubig きゅう 給 すい 水 しゃ 車 (kyuusuisha) Trak ng tubig ひ 火 (hi no shimatsu wo suru) し の始 まつ 末 をする Patayin ang apoy ふ 不 つう 通 (futsuu) Pag hinto; walang pakiramdam うん 運 (unten wo miawaseru) てん 転 み を見 あ 合 わせる Hindi pag takbo ng tren き 危 けん 険 (kiken) Mapanganib きゅう 救 じょ 助 (kyuujo) Tulong けい 警 かい 戒 (keikai) Mag -ingat さまた 妨 げ(samatage) Sagabal 7
すみやかに,ただちに (sumiyaka ni , tadachi ni) Sa madaling panahon FM Taihaku 78.9MHz たち 立 いり 入 きん 禁 し 止 (tachiiri kinshi) Bawal pumasok FM Izumi 79.7MHz つう 通 こう 行 きん 禁 し 止 (tsuukou kinshi) Bawal dumaan ③ Sendai Disaster Multilingual Support Center Kapag nagkaroon ng malaking kalamidad, ang Sendai ふ 付 きん 近 (fukin) Paligid Disaster Multilingual Support Center ay nakatalaga sa loob ng Sendai International Center at nag-bibigay ng ひか 控 える(hikaeru) Iwasan impormasyon sa wikang English, Chinese at Korean. Puede rin kayong humingi ng payo sa iba-ibang ほ み 保 身 (mi no anzen wo kakuho) あん の安 ぜん 全 かく を確 Ingatan ang sarili lenguahe. Lugar:Sendai International Center Bldg. Aobayama, Aoba Ward, Sendai City Paano makakuha ng impormasyon TEL: 022-224-1919 / 022-265-2471 FAX:022-265-2472 ① Kanlungan Maka-kakuha ka ng impormasyon sa City Hall. Ang mga SenTIA MAIL impormasyon ay nakasaad sa English at iba-ibang A n g S e n T I A S e n d a i T o u r i s m , C o n v e n t i o n a n d lenguahe. International Association ay nag bibigay ng ibat-ibang impormasyon sa e-mail sa Japanese ,English, Chinese at ② Radio Korean. Nag-bibigay din ng impormasyon sa e-mail sa oras ng kalamidad. Ang SenTIA- Sendai Tourism, Convention and International ☞ Association ay nakiki-isa sa Radio Stations sa Sendai para html magbigay ng kapaki-pakinabang na impormasyon sa English, Chinese at iba pang lenguahe sa radio. SenTIA: Facebook / Twitter Mga Istasyon sa Radio para sa ibat -ibang wika sa pakikipagtulungan ng SenTIA Like po at makaka tanggap kayo ng mga awtomatikong updates. ☞ Hanapin ang "Sendai Tourism, Convention and Date FM (FM Sendai) 77.1MHz International Association You can get the latest information if you follow us on Radio 3 76.2MHz Twitter ☞ Follow @SENTIA_info on Twitter Mga Payo para sa kaligtasan ng sarili sa Lindol April 2019 Editing and Publication: SenTIA- Sendai Tourism, Convention and International Association Design:Yamaoka Fumie Taketoshi Akihiro Illustrations:Abe Koharu 8