BAB III MÉTODE PANALUNGTIKAN Dina ieu bab dipidangkeun lima hal anu patali jeung panalungtikan, nyaéta (1) desain panalungtikan, (2) data jeung sumber data, (3) téhnik ngumpulkeun data, (4) instrumén panalungtikan, jeung (5) téknik ngolah data. 3.1 Desain Panalungtikan Dina ieu panalungtikan dipidangkeun desain panalungtikan nyaéta bagan atawa gambar anu nuduhkeun léngkah-léngkah anu dipigawé ku panalungtik dina ngalaksanakeun panalungtikan. Patali jeung desain panalungtikan pamarekan, métode, jeung téhnik panalungtikan. Ieu panalungtikan kaasup kana panalungtikan kualitatif, nyaéta panalungtikan anu sumber datana mangrupa kekecapan lisan atawa tulisan nu bisa dipaluruh, jeung barang-barang anu ditalungtik sacara gemet nepi ka kacangking ma'na tina eusi dokumén atawa barang nu ditalungtikna (Moleong dina Arikunto, 2013, kc. 22). Ari métode panalungtikan mah mangrupa salasahiji cara pikeun ngahontal tujuan dina panalungtikan. Sakumaha nu ditétélakeun ku Arikunto (2013, kc. 22), yén métode panalungtikan nyaéta cara-cara nu bisa dipaké pikeun ngumpulkeun data. Luyu jeung pamarekan panalungtikan nu dipaké, métode nu digunakeun dina ieu panalungtikan téh nyaéta métode déskriptif, nyaéta métode anu digunakeun saupama panalungtikan miboga tujuan pikeun ngadéskripsikeun atawa ngajelaskeun kajadian nu aya dina mangsa kiwari (Sudjana, 2013, kc. 52). Obyék anu didéskripsikeun dina ieu panalungtikan, nyaéta babasan jeung paribasa Sunda "Mialam" dumasar tilikan léksikosémantik, nyaéta tina aspék harti jeung warna harti. Desain dina ieu panalungtikan bisa digambarkeun dina wangun bagan 3.1. Iffa Aeniah, 2023 HARTI IDIOMATIK BABASAN JEUNG PARIBASA SUNDA "MIALAM" (Ulikan Léksikosémantik) Universitas Pendidikan Indonesia | repository.upi.edu | perpustakaan.upi.edu 22
23 Masalah 1. wanda babasan jeung paribasa Sunda "mialam" Ulikan Tiori 2. wangun babasan jeung paribasa Sunda "mialam" Léksikosémantik 3. harti babasan jeung paribasa Sunda "mialam" boh harti léksikal boh harti idiomatik Sumber Data 1. 1000 Babasan Paribasa Sunda; 2. 1330 Babasan jeung dan Paribasa Sunda; jeung jeung 3. 1863 Babasan Paribasa Sunda. Téhnik Ngumpulkeun Data Téhnik Ulikan Pustaka Instrumen Panalungtikan Kartu Data Digital Téhnik Ngolah Data Téhnik analisis unsur langsung Déskripsi Data 1. Data Babasan jeung paribasa Sunda nu "mialam". 2. Wanda babasan jeung paribasa Sunda "mialam". 3. Wangun babasan jeung paribasa Sunda "mialam". 4. Harti babasan jeung paribasa Sunda "mialam" boh harti léksikal boh harti idiomatik. Nyieun Kacindekan Bagan 3. 1 Desain Panalungtikan 3.2 Data jeung Sumber Data Panalungtikan Data dina ieu panalungtikan nyaéta babasan jeung paribasa Sunda "Mialam". Ieu data ditalungtik tina sumber data nu mangrupa buku kumpulan babasan jeung paribasa Sunda. Nu dimaksud sumber data dina ieu panalungtikan nya éta ti mana Iffa Aeniah, 2023 HARTI IDIOMATIK BABASAN JEUNG PARIBASA SUNDA "MIALAM" (Ulikan Léksikosémantik) Universitas Pendidikan Indonesia | repository.upi.edu | perpustakaan.upi.edu
asal subjék data ditalungtik (Arikunto, 2013, kc. 172). Sumber data anu dipaké asalna tina sumber tinulis (paper), paper nyaéta sumber data nu eusina ngandung tanda-tanda mangrupa huruf, angka, gambar, atawa symbol séjén (Arikunto, 2013, kc. 114). Paper bisa mangrupa keretas atawa barang-barang saperti batu, kayu, tulang, daun lontar, nu cocog pikeun métode dokuméntasi. Anapon nu jadi sumber data primer (utama) dina ieu panalungtikan nyaéta buku anu judulna: 1. 1000 Babasan jeung Paribasa Sunda; 2. 1330 Babasan dan Paribasa Sunda; jeung 3. 1863 Babasan jeung Paribasa Sunda. Buku 1000 Babasan jeung Paribasa Sunda disusun ku Budi Rahayu Tamsyah, spk. Ieu buku dicitak Juni 2012, wedalan Pustaka Setia kandelna 160 kaca, jeung ukuran bukuna 14,5 x 21 cm. Ari Buku 1330 Babasan dan Paribasa Sunda disusun ku Chandra T. Munawar. Ieu buku dicétak Novémber 2010, wedalan Nuansa Aulia, kandelna 162 kaca, jeung ukuran bukuna 14,5 x 20,5 cm. Buku 1863 Babasan jeung Paribasa Sunda disusun ku Nugraha, D. Ieu buku dicétak taun 2012, wedalan Nuansa Aulia, kandelna 258 kaca, jeung ukuran bukuna 14,5 x 20,5 cm. Gambar 3. 1 Buku Babasan jeung Paribasa Sunda Aya ogé sumber data tambahan (sekunder) anu dipaké ku panalungtik pikeun neleban tur ngalengkepan data nu geus aya, di antarana wae, aya buku Pakeman Basa Sunda nu disusun ku Yayat Sudaryat, 2016, wedalan Pustaka Jaya kandelna 224 kaca, jeung ukuran bukuna 14,5 x 21 cm. Ari buku Galuring Basa Sunda nu Iffa Aeniah, 2023 HARTI IDIOMATIK BABASAN JEUNG PARIBASA SUNDA "MIALAM" (Ulikan Léksikosémantik) Universitas Pendidikan Indonesia | repository.upi.edu | perpustakaan.upi.edu 24
disusun ku Budi Rahayu Tamsyah, spk., 2010, wedalan Pustaka Setia, kandelna 296 kaca, jeung ukuran bukuna 14,5 x 21 cm. Gambar 3. 2 Buku Babasan jeung Paribasa Sunda Salasahiji alesan ngajadikeun sawatara buku di luhur jadi sumber data nyaéta buku nu ditataan di luhur aya nu can kapaluruh dina panalungtikan saméméhna. 3.3 Téhnik Ngumpulkeun Data Téhnik anu digunakeun pikeun ngumpulkeun data dina ieu panalungtikan nyaéta téhnik ulikan pustaka. Téhnik ulikan pustaka nyaéta téhnik ngumpulkeun data anu mangrupa sumber tinulis pikeun néangan tur nangtukeun tatapakan tioritis anu aya patalina jeung objék panalungtikan (Arikunto, 2013, kc. 10). Ari nurutkeun Sudaryat (2014, kc. 57) téhnik ulikan pustaka dipaké saupama data basa anu dikumpulkeun asalna tina sumber tinulis. Anapon léngkah-léngkah ngumpulkeun datana dijéntrékeun ieu di handap. a. Nangtukeun sumber data anu mangrupa (1) buku 1000 Babasan jeung Paribasa Sunda nu disusun ku Budi Rahayu Tamsyah, spk.; (2) buku 1330 Babasan dan Paribasa Sunda nu disusun ku Chandra T. Munawar ; jeung (3) buku 1863 Babasan jeung Paribasa Sunda nu disusun ku Nugraha, D. b. Maca buku babasan jeung paribasa Sunda nu jadi sumber data. c. Nyirian babasan jeung paribasa Sunda "mialam". d. Nyalin babasan jeung paribasa Sunda "mialam" kana kartu data. Iffa Aeniah, 2023 HARTI IDIOMATIK BABASAN JEUNG PARIBASA SUNDA "MIALAM" (Ulikan Léksikosémantik) Universitas Pendidikan Indonesia | repository.upi.edu | perpustakaan.upi.edu 25
3.4 Instrumén Panalungtikan Instrumén panalungtikan mangrupa alat nu dipaké ku panalungtik dina ngagunakeun hiji métode (Arikunto, 2013, kc. 192). Instrumén panalungtikan dipaké sangkan data nu rék diolah leuwih babari dina nganalisis datana. Intrumén nu dipaké dina ieu panalungtikan nyaéta kartu data digital. Dina kartu data aya informasi ngeunaan (1) alfabét, (2) Nomer data. Upamana (/101/), (3) ungkara babasan atawa paribasa Sunda, (4) judul buku (sumber data). Upamana waé 1000 Babasan jeung Paribasa Sunda (1000BPS), (5) wanda babasan atawa paribasana. Babasan (/B/) jeung Paribasa (/P/), jeung (6) kaca dicutatna. Upamana (190). Kartu data dina ieu panalungtikan bisa katitén dina gambar 3.3 jeung gambar 3.4. Alfabet (c/h: A) (Nomer) Ungkara Babasan (BPS/B/Kaca) Wanda Babasan Mialam : Harti Idiomatik : Wangun : Pola : Gambar 3. 3 Kartu Data Babasan Alfabet (c/h: B) (Nomer) Ungkara Paribasa (BPS/P/Kaca) Wanda Paribasa Mialam : Harti Idiomatik : Wangun : Pola : Gambar 3. 4 Kartu Data Paribasa Katerangan: No.Data : nomer urut data (001). Data : ungkara babasan atawa paribasa Sunda mialam. BPS : ngaran sumber data. P/B : paribasa atawa babasan. Iffa Aeniah, 2023 HARTI IDIOMATIK BABASAN JEUNG PARIBASA SUNDA "MIALAM" (Ulikan Léksikosémantik) Universitas Pendidikan Indonesia | repository.upi.edu | perpustakaan.upi.edu 26
Kaca : ungkara babasan atawa paribasa Sunda mialam dina kaca sabaraha. Wanda Babasan/Paribasa : papasingan babasan jeung paribasa Sunda mialam. Harti Idiomatik : harti babasan jeung paribasa mialam Wangun : wangun babasan jeung paribasa mialam Pola : pola gramatikal babasan jeung paribasa mialam Informasi dikumpulkeun luyu jeung eusian nu aya dina kartu data, sarta satuluyna langsung disusun ngagunakeun kode, bari teu ngaleungitkeun informasi anu kajaring tina kartu data. Ieu kartu data téh sipatna digital, pikeun ngababarikeun panalungtik dina nganalisisna nu bisa dilakukeun di mana waé tur babari dipigawéna sabab tinggal muka tautan atawa muka aplikasina. Tina kartu data, data babasan jeung paribasa mialam tuluy disalin kana tabél data. 3.5 Téhnik Ngolah Data Dina ieu panalungtikan objék anu baris ditalungtik téh nyaéta ungkara babasan jeung paribasa Sunda. Sanggeus data hasil panalungtikan dikumpulkeun, léngkah séjén nu perlu dilakukeun nyaéta kagiatan analisis data atawa ngolah data. Analisis data dina ieu panalungtikan ngagunakeun téhnik analisis unsur langsung. Analisis unsur langsung nyaéta analisis anu niténan unsur-unsur basa anu langsung ngawangun unsur saluhureunana (Hocket dina Sudaryat, 2014, kc. 58). Data nu dianalisis nyaéta unsur mialam dina babasan jeung paribasa Sunda. Ari léngkah- léngkah nganalisisna saperti ieu di handap. a. Mariksa deui data babasan jeung paribasa Sunda anu geus dikumpulkeun. b. Ngadaptarkeun babasan jeung paribasa Sunda sacara alfabétis bari dibéré nomer kode. c. Nyieun papasingan data babasan jeung paribasa mialam dumasar (1) wanda, (2) wangun, sarta (3) maksud (aspék harti). d. Nganalisis data babasan jeung paribasa mialam dumasar kana (1) wanda mialam, (2) wangun, jeung (3) maksud (aspék harti). Iffa Aeniah, 2023 HARTI IDIOMATIK BABASAN JEUNG PARIBASA SUNDA "MIALAM" (Ulikan Léksikosémantik) Universitas Pendidikan Indonesia | repository.upi.edu | perpustakaan.upi.edu 27
e. Ngadéskripsikeun data babasan jeung paribasa mialam dumasar kana (1) wanda mialam, (2) wangun, jeung (3) maksud (aspék harti). f. Nafsirkeun data ngeunaan babasan jeung paribasa mialam. g. Nyieun kacindekan ngeunaan babasan jeung paribasa mialam. Iffa Aeniah, 2023 HARTI IDIOMATIK BABASAN JEUNG PARIBASA SUNDA "MIALAM" (Ulikan Léksikosémantik) Universitas Pendidikan Indonesia | repository.upi.edu | perpustakaan.upi.edu 28