Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: PENGARUH SOSIOEKONOMI KELUARGA TERHADAP KESEDIAAN BELAJAR PELAJAR SEKOLAH MENENGAH Family Socioeconomic Influences on Secondary School Students' Readiness to Learn Parvathy Rajan Naidu1*, Norliza Abdul Majid2 , Suppiah Nachiappan3 , Jaya Kumar Veerasamy4 1Fakulti Pembangunan Manusia, Universiti Pendidikan Sultan Idris, Tanjong Malim, Perak, Malaysia 2,3Fakulti Pembangunan Manusia, Universiti Pendidikan Sultan Idris, Tanjong Malim, Perak, Malaysia 4Sekolah Kebangsaan Seri Tasek, Simpang Ampat, Seberang Perai Selatan, Pulau Pinang, Malaysia Email* : Received: 22 September 2022; Accepted: 18 November 2022; Published: 19 June 2023 ABSTRAK Kajian ini bertujuan untuk mengenal pasti pengaruh sosioekonomi keluarga terhadap kesediaan belajar pelajar sekolah menengah. Aspek sosioekonomi yang dikaji dalam kajian ini ialah kemudahan bahan bacaan dan kemudahan infrastruktur. Kajian ini menggunakan reka bentuk kajian kes dengan 15 orang sampel kajian. Sampel kajian terdiri daripada enam orang murid, enam ibu bapa dan tiga guru. Murid-murid yang mempunyai masalah kesediaan belajar dipilih sebagai sampel kajian. Data diperoleh melalui kaedah temu bual, pemerhatian dan analisis dokumen. Data yang diperoleh, kemudian ditriangulasikan. Dapatan data temu bual ditentukan dengan proses pengesahan koding Cohen Kappa. Dapatan kajian menunjukkan aspek kemudahan infrastruktur dan kemudahan bahan bacaan sangat penting dalam membantu memupuk kesediaan belajar. Kesimpulannya, sosioekonomi keluarga merupakan satu aspek yang sangat penting dalam membantu memupuk kesediaan belajar pelajar sekolah menengah. Implikasi kajian ini ialah pihak Kementerian Pelajaran Malaysia dan pihak sekolah dapat mengambil langkah-langkah sewajarnya dan menyediakan bantuan berbentuk kewangan dan bahan bacaan kepada pelajar yang menghadapi masalah kesediaan belajar yang serius. Kata kunci: Pengaruh, Sosioekonomi Keluarga, Kesediaan Belajar. 1
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: ABSTRACT This study aims to identify the socio-economic influence of the family on the readiness to learn of secondary school students. The socio-economic aspects studied in this study are reading material facilities and infrastructure facilities. This study uses a case study design with 15 people as a study sample. The study sample consisted of six students, six parents and three teachers. The students who have a problem of readiness to learn were selected as the study sample. Data is obtained through interviews, observations and document analysis. The data obtained, then triangulated. Interview data findings were determined with the Cohen Kappa coding validation process. The findings of the study show that the aspects of infrastructure facilities and reading material facilities are very important in helping to foster learning readiness. In conclusion, family socioeconomics is a very important aspect in helping to foster high school students' willingness to learn. The implication of this study is that the Ministery of Education and the school can take appropriate steps and provide financial assistance and reading materials to students who are facing serious learning readiness problems. Keywords: Influence, family sosieconomic status, readiness to learn PENGENALAN Negara kini sudah menjejaki tahun 2022, namun isu-isu pendidikan masih tidak reda. Kebelakangan ini, Kementerian Pendidikan Malaysia (KPM) memberi perhatian serius kepada isu keberhasilan murid. Walaupun sekolah menjadi tumpuan kerajaan dalam memupuk kemenjadian murid, tetapi sosioekonomi keluarga juga menjadi salah satu faktor yang mempengaruhi kemenjadian murid. Kemenjadian murid sering dikaitkan dengan kesediaan belajar murid. Sosioekonomi keluarga merupakan antara faktor yang dianggap penting dalam memupuk kesediaan belajar. Sosioekonomi keluarga diukur dengan status sosial dan ekonomi ahli keluarga. Orang ramai secara amnya percaya terdapat korelasi yang kukuh dan stabil di antara sosioekonomi keluarga dengan perkembangan kognitif kanak-kanak dan pencapaian akademik (Chen et al., 2018). Norlela Ahmad et al. (2021) menjelaskan status sosioekonomi keluarga merupakan salah satu aspek latar belakang keluarga yang mempengaruhi kehidupan kanak-kanak sejak dilahirkan. Status sosioekonomi bermaksud kedudukan seseorang manusia atau kumpulan manusia hasil daripada gabungan interaksi sosial dan faktor ekonomi seperti pendapatan, taraf pendidikan, jenis pekerjaan dan persekitaran tempat tinggal dalam sesebuah masyarakat (American Psychological Association, 2007). Tidak semua kanak-kanak di negara ini yang dapat hidup dengan sejahtera. Hal ini dikatakan demikian kerana, keluarga mereka tidak dapat menyediakan keperluan anak-anak mereka. Walau bagaimanapun, apabila dibandingkan dengan negara-negara mundur, kanak-kanak di Malaysia mendapat keperluan asas dan kehidupan sejahtera. Kajian ini mengutarakan pengaruh sosioekonomi keluarga terhadap kesediaan belajar dalam kalangan pelajar sekolah menengah. 2
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: bahan bacaan digital Kemudahan bahan bacaan Sosioekonomi keluarga bahan bacaan bercetak KESEDIAAN BELAJAR kemudahan asas kemudahan infrastruktur rumah kemudahan Rajah 1: Model kerangka konseptual pengaruh sosioekonomi keluarga terhadap kesediaan belajar pelajar sekolah menengah. Model kerangka konsep menjelaskan sosioekonomi keluarga dalam kajian berdasarkan dua aspek utama, iaitu aspek kemudahan bahan bacaan dan aspek kemudahan infrastruktur. Kerangka konseptual kajian membantu penyelidik dalam pengumpulan data dan penganalisisan data kajian. Menurut Darwish (2016), sosioekonomi keluarga yang memberi impak kepada pelibatan ibu bapa di rumah dan di sekolah terhadap kesediaan belajar pelajar. Penyediaan kemudahan, kemudahan asas, kemudahan infrastruktur dan bahan bacaan tambahan merupakan satu aspek sosioekonomi yang secara langsung memberi kesan terhadap kesediaan belajar. Kepentingan Kajian Kajian ini akan memberi satu penjelasan kepada ibu bapa, pihak sekolah dan Kementerian Pelajaran tentang kepentingan sosioekonomi dalam memupuk kesediaan belajar pelajar sekolah menengah. Objektif Kajian Kajian ini bertujuan untuk mengenal pasti pengaruh sosioekonomi terhadap kesediaan belajar pelajar sekolah menengah. 3
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: Persoalan Kajian Dua persoalan kajian yang dibentuk berdasarkan objektif kajian utama adalah seperti berikut: 1. Bagaimanakah keadaan sosioekonomi keluarga dari aspek kemudahan infrastruktur mempengaruhi kesediaan belajar pelajar sekolah menengah? 2. Adakah keadaan sosioekonomi keluarga dari aspek kemudahan bahan bacaan mempengaruhi kesediaan belajar pelajar sekolah menengah? Pernyataan Masalah Masalah kesediaan belajar dalam kalangan pelajar bukan asing bagi guru dan ibu bapa. Pelbagai kajian telah dijalankan bagi mengetahui faktor-faktor yang mempengaruhi kesediaan belajar, tetapi masalah kesediaan belajar masih wujud lagi. Walaupun negara telah mencapai kemerdekaan selama 65 tahun, namun masalah kesediaan belajar masih wujud lagi di setiap sekolah. Menurut Subra (2019), situasi sosioekonomi yang tinggi menjadi penghalang kepada kejayaan pendidikan. Agherdien (2018) dalam kajiannya pula menyatakan keadaan sosioekonomi merangkumi status pendidikan ibu bapa, latar belakang pendidikan murid- murid, pengaturan tempat tinggal, persekitaran dan kewangan. Zhonglu et al., (2018) pula menjelaskan status sosioekonomi memberikan kesan yang lebih besar terhadap peluang pendidikan anak-anak, tanpa mengira pemberian peluang persekolahan yang berkualiti atau menyediakan sumber pembelajaran. Hasil daripada kajian-kajian lepas didapati banyak faktor yang berhubung kait dengan masalah kesediaan belajar. Antara faktor yang mempengaruhi kesediaan belajar dari aspek sosioekonomi ialah penyediaan bahan bacaan dan kemudahan infrastruktur yang disediakan oleh ibu bapa. Kajian Asyraf Ab Latif et al., (2016) mendapati penyediaan kemudahan infrastruktur ialah tanggungjawab ibu bapa untuk membantu pembelajaran anak-anak. Sosioekonomi keluarga memberikan implikasi terhadap kekurangan bahan bacaan kepada anak-anak, iaitu bahan bacaan dapat mempengaruhi budaya membaca dan kemahiran membaca yang baik (Akubuilo, 2015). Kesediaan belajar sering dikaitkan dengan masalah sosioekonomi keluarga. Pelajar- pelajar daripada keluarga yang menghadapi masalah kewangan lazimnya menghadapi masalah untuk mendapatkan peralatan untuk belajar. Menurut Noralina (2016), pelajar-pelajar daripada keluarga yang bersosisoekonomi rendah jarang melibatkan diri dalam aktiviti luar. Kajian ini dapat membantu pihak-pihak seperti Pejabat Pelajaran Daerah (PPD), Jabatan Pelajaran Negeri (JPN) dan juga Kementerian Pelajaran Malaysia (KPM) untuk mencari pelbagai cara dalam mengatasi masalah kesediaan belajar pelajar sekolah menengah yang bersosioekonomi rendah. 4
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: METODOLOGI Kajian ini merupakan kajian kualitatif dengan reka bentuk kajian kes. Data yang diperoleh bersifat deskriptif dan diperoleh hasil daripada temu bual, pemerhatian, analisis dokumen dan catatan lapangan (Azizi Yahaya et al., 2017). Pensampelan bertujuan digunakan dalam kajian ini, iaitu murid-murid yang mempunyai masalah kesediaan belajar dan mempunyai masalah sosiekonomi dipilih sebagai sampel kajian. Peserta kajian dipilih berdasarkan beberapa kriteria yang penting. Jadual 1 menjelaskan kriteria pemilihan sampel kajian. Jadual 1 Kriteria Pemilihan Sampel Kajian Sampel Kajian Peserta Kajian 1 Peserta Kajian 2 Peserta Kajian 3 Kriteria Ibu tunggal, pekerjaan sebagai buruh kilang, mempunyai anak yang ramai, anak berpotensi lulus. Ibu tunggal, pekerjaan sebagai buruh, pendapatan rendah, pendidikan sekolah rendah sahaja, anak berpotensi lulus. Keluarga berpendapatan rendah, anak berpotensi lulus. Peserta Kajian 4 Ibu tunggal, pendapatan keluarga rendah, anak berpotensi lulus. Peserta Kajian 5 Keluarga dengan anak yang ramai, pendapatan keluarga yang rendah. Peserta Kajian 6 Bapa tunggal dan tidak bekerja, anak yang ramai, anak berpotesi lulus. Bagi membantu pemerolehan maklumat yang terperinci, penyelidik menggunakan instrumen kajian temu bual yang diubahsuai daripada instrumen Zahari Hashim (2010) dan Kamoo (2013). Tracy (2013) menjelaskan bahawa seseorang penyelidik dapat memperoleh maklumat mengenai hubungan kekasih, hubungan sahabat karib, pertemuan khidmat pelanggan, hubungan tuan dengan orang bawahan dan hubungan doktor dengan pesakit melalui dapatan temu bual dan pemerhatian. Menurut Creswell et al. (2018), data kajian kualitatif terdiri daripada nota lapangan, perbualan temu bual, gambar foto, rakaman suara dan video dan memo. Kabir (2016) menjelaskan proses pengumpulan data dalam kajian kualitatif mengambil masa yang banyak. Ia lazimnya melibatkan tiga proses utama, iaitu proses temu bual, pemerhatian dan menganalisis dokumen. Instrumen temu bual terbahagi kepada temu bual bersama murid, temu bual bersama ibu bapa responden dan temu bual bersama pentadbir dan guru sekolah. Penyelidikan ini bertumpu kepada 15 orang sampel yang dipilih secara bertumpu. Pelajar-pelajar yang mempunyai masalah kesediaan belajar dan daripada keluarga miskin dipilih untuk membantu kajian ini. Seramai enam orang peserta kajian pelajar bersama enam orang ibu atau bapa peserta kajian dan tiga orang guru dipilih sebagai peserta kajian. 5
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: Penyelidik menggunakan soalan-soalan berstruktur, separa berstruktur dan tidak berstruktur untuk mendapat maklum balas responden kajian. Jadual 2 menjelaskan sampel soalan temu bual berstruktur dan separa berstruktur yang disoal kepada peserta kajian. Jadual 2 Soalan Temu Bual Kajian Bil 1 Jenis Soalan Separa berstruktur Item Soalan 1. Jelaskan apa jenis kemudahan yang disediakan oleh sekolah untuk membantu P&P? 2. Apakah kemudahan-kemudahan yang disediakan di rumah oleh encik memudahkan pelajarannya? Jelaskan. 2 Berstruktur 1. Apakah sumber pendapatan yang membantu encik untuk menanggung keluarga? Data temu bual ini dianalisis dengan menentukan tema. Tema ini kemudian dikumpulkan dan dianalisis. Selain temu bual, penyelidik juga menjalankan pemerhatian. Penyelidik menggunakan cara manual untuk menganalisis data yang dikumpul. Menurut Creswell (2007), penganalisisan data merupakan proses mengemukakan penemuan dalam bentuk carta, angka, gambar rajah atau jadual. Pengkaji boleh mengaitkan bukti yang ada dengan tema dan subtema yang wujud daripada jawapan peserta kajian. Nota lapangan disediakan daripada data yang dikumpul melalui temu bual dan pemerhatian. Proses temu bual dirakam dan dipindah kepada bentuk transkripsi yang boleh membantu penyelidik untuk mendapatkan tema. Penganalisisan data dalam bentuk koding dibuat. Menurut Rogers (2018), proses koding menghubungkan fasa pengumpulan data dengan fasa analisis data. DAPATAN KAJIAN Data hasil daripada temu bual, pemerhatian dan menganalisis keputusan peperiksaan akhir tahun (PAT) yang dilakukan terhadap 15 orang peserta kajian yang terdiri daripada pelajar, ibu atau bapa dan guru. Peserta kajian dipilih secara bertumpu, iaitu pelajar yang mempunyai masalah kesediaan belajar. 6
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: i. Kemudahan Bahan Bacaan Kesediaan belajar yang disebabkan kekurangan kemudahan bahan bacaan adalah agak tinggi. Dapatan kajian mendapati peserta kajian yang kekurangan bahan bacaan tambahan menghadapi masalah kesediaan belajar. Kemudahan bahan bacaan yang dimaksudkan oleh peserta kajian ialah bahan bacaan digital, peralatan menulis dan bahan bacaan bercetak. Jadual 3, merumuskan kekurangan kemudahan bahan bacaan dalam kalangan peserta kajian. Jadual 3 Dapatan kekurangan bahan bacaan terhadap kesediaan belajar Tema Utama Kemudahan Bahan Bacaan Sub tema Bahan Bacaan digital Peralatan Menulis Bahan Bacaan Bercetak Kod SE/BB/BD SE/BB/PM SE/BB/KIF Kekerapan 8 8 7 Sosioekonomi keluarga merupakan antara sebab ibu bapa tidak dapat menyediakan kemudahan bahan bacaan tambahan kepada peserta kajian. Peserta kajian juga terpaksa menggunakan buku-buku rujukan yang terpakai daripada senior, kakak dan abang. Berikut ialah kenyataan-kenyataan yang menjelaskan fakta tersebut: "............tapi tuisyen pun bukannya tuisyen sampai penuh sangat. Dia pi bagi Bahasa Melayu. Macam Matematik ke, Inggeris ke...apa, tak ada.......... Dia minta juga nak buku, tapi saya tak mampu juga cikgu." SE/PKIB 2 Tapi kalau saya ada lebih wang saya bagi dia belajar lebih tuisyen, banyak lagi buku bagi tambah dia punya pelajaranlah... SE/PKIB 3 "Cikgu minta yang ni...nak minta yang tu.....nak minta bagi duit, nak minta buku tu, nak minta yang ni,...kena duit lagi. Macam mana...?" SE/PKIB 2 Dapatan temu bual menjelaskan masalah kewangan keluarga memberi kesan terhadap pelajaran anak. Ibu bapa yang menghadapi masalah sosioekonomi tidak mampu menyediakan kelas tuisyen, bahan bacaan dan peralatan menulis. Ibu bapa tidak dapat membelikan keperluan-keperluan sekolah kepada anak-anak mereka. Kenyataan ini disokong lagi dengan pemerhatian yang dibuat di luar bilik darjah, iaitu peserta kajian PKM 1 tidak bergerak ke kantin semasa waktu rehat kerana mahu menjimatkan wang sakunya untuk membelikan barang keperluan sekolah. 7
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: ii. Kemudahan Infrastruktur di Rumah Peserta kajian yang mempunyai ahli keluarga yang ramai menyukarkan ibu bapa dari segi kewangan. Bilangan anak yang ramai dalam keluarga menyebabkan ketua rumah tidak dapat memenuhi keperluan anak-anak. Tiga orang peserta kajian ini, mempunyai ahli keluarga yang ramai dan kurang mampu menyediakan keperluan belajar yang selesa dan yang diperlukan. Disebabkan pendapatan keluarga yang rendah, ibu bapa terpaksa menghantar anak-anak mereka ke kelas tuisyen yang amat diperlukan sahaja. Kenyataan peserta kajian ibu yang menjelaskan ibu bapa tidak dapat menyediakan kemudahan infrastruktur adalah seperti berikut: ".....dengan orang pinjam sikit, beli, kongsi-kongsilah. Minta sikitlah...kami tak da duit ma..." SE/PKIB 5 ".....memang akan mengganggu pelajaran dialah...tapi apa boleh buat...saya satu orang saja kerja." SE/PKIB 5 Kenyataan peserta kajian ibu bapa disokong dengan kenyataan peserta kajian murid. Kenyataan tersebut adalah seperti berikut: "...........Tapi kalau ada bilik asing, meja belajar khas untuk saya, tempat tidur yang khas untuk saya memang best". SE/PKM 6 Hasil dapatan pemerhatian juga menerangkan peserta kajian ibu bapa tidak dapat menyediakan kemudahan-kemudahan asas di rumah. Kebanyakan peserta kajian tiada bilik asing untuk belajar. Terdapat peserta kajian yang tidak diberi duit makan ke sekolah dan hanya mengharapkan makanan Rancangan Makanan Tambahan (RMT) yang disediakan oleh pihak sekolah sahaja. ".....makan diorang dapat RMT habis tu, saya tak beri duit makan dah.....Tuisyen harap yang dekat sekolah je la". SE/PKIB 4 Sosioekonomi keluarga menyebabkan ibu bapa tiada ruang untuk memberi perhatian terhadap anak-anak. Ibu bapa sibuk dengan kerja dan membuat kerja rumah. Berikut ialah kenyataan peserta kajian ibu: "Saya tak boleh jaga dia seorang je. Saya ada anak lain juga untuk jaga. Saya kena pergi kerja, lepas tu balik nak buat kerja rumah lagi." SE/PKIB 1 8
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: Tak...tak boleh.....saya tak boleh ajar...tak da masa ma...kerja sampai petang ma ... malam kena masak kena kasi anak makan ma...tak da masa". SE/PKIB 5 Kemudahan infrastruktur dalam kajian ini ialah, kemudahan bilik yang selesa untuk belajar, kerusi meja yang selesa dan kipas dan lampu dalam keadaan baik. Jadual 4 menjelaskan dengan ringkas kemudahan-kemudahan fizikal rumah dan kemudahan bahan bacaan yang ada pada peserta kajian. Jadual 4 Rumusan Kemudahan Infrastruktur Rumah Peserta Kajian Murid PKM 1 PKM 2 PKM 3 Kemudahan Fizikal Rumah Lengkap dengan kemudahan asas. Rumah dua tingkat Rumah setinggan yang serba kekurangan, tiada bilik khas. Ada bilik asing. Kemudahan Bahan Bacaan Bahan bacaan ada mencukupi. Bahan bacaan sangat kurang, hanya harapkan buku daripada senior dan perpustakaan sekolah sahaja. Bahan bacaan daripada abang dan kakak dengan sukatan lama. Tiada bahan bacaan atau rujukan. tetapi tidak PKM 4 PKM 5 PKM 6 Tiada bilik dan tempat untuk belajar. Ada meja asing untuk belajar. Tiada bilik asing untuk belajar. Dipinjam dan dikongsi dengan rakan. Ada bahan bacaan mencukupi. tetapi tidak 9
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: Jadual 5 Analisis Keputusan Peperiksaan Akhir Tahun (PAT) Mengikut Matapelajaran Teras. Kod Pelajar BM BI MT SN SJ G E G G G C G G G C C+ D C C C G G G G G B G D E C PKM 1 PKM 2 PKM 3 PKM 4 PKM 5 PKM 6 C A C D D ALIRAN SASTERA EKONOMI SAINS SASTERA AKAUN SASTERA Jumlah MP 10 11 12 9 12 9 Keputusan G L L G G L Dapatan analisis keputusan Peperiksaan Akhir Tahun (PAT), mendapati tiga orang peserta kajian sahaja yang lulus (Jadual 5). PKM 1 didapati gagal dalam hampir semua mata pelajaran. Kajian menunjukkan beliau daripada keluarga yang mempunyai ahli keluarga yang ramai dan ibunya merupakan ibu tunggal yang tidak dapat menyediakan kemudahan bahan bacaan dengan lengkap. Keadaan yang sama berlaku pada peserta kajian PKM 4 yang berasal daripada keluarga yang mempunyai anak yang ramai menyebabkan ibunya tidak mampu menyediakan keperluan anaknya. Laporan keputusannya juga mendapati PKM 4 gagal dalam semua mata pelajaran. Didapati lima daripada enam peserta kajian menghadapi masalah sosioekonomi dan seorang pula menghadapi masalah sosioekonomi yang agak serius. Pelajar yang menghadapi masalah sosiekonomi yang serius menghadapi masalah kesediaan belajar yang agak serius. Hal ini membuktikan masalah sosioekonomi secara tidak langsung menyebabkan ibu bapa tidak dapat menyediakan bahan bacaan dan kemudahan infrastruktur dan seterusnya mempengaruhi kesediaan belajar pelajar. Oleh yang demikian, didapati sosioekonomi mempengaruhi kesediaan belajar pelajar. PERBINCANGAN DAN IMPLIKASI KAJIAN Sosiekonomi keluarga mempengaruhi kesediaan belajar pelajar sekolah menengah. Proses pembelajaran pelajar bergantung kepada faktor keluarga dan faktor rumah (Noor Erma Abu et al., 2014). Kemudahan infrastruktur dan penyediaan bahan bacaan tambahan merupakan salah satu aspek dalam sosioekonomi keluarga. Ibu bapa perlu menyediakan peralatan atau infrastruktur kepada anak-anak bagi menyokong kesediaan belajar. Kenyataan ini disokong oleh Hamid et al., (2011) iaitu peranan ibu bapa penting dalam penyediaan suasana pembelajaran dengan kemudahan-kemudahan seperti tempat khas untuk buat kerja sekolah. Xian (2018) dalam kajiannya mendapati status sosioekonomi memainkan peranan utama dalam aspek seperti taraf hidup dan pemikiran pelajar. Ibu bapa yang taraf sosiekonomi tinggi didapati menunjukkan pelibatan yang tinggi berbanding dengan ibu bapa yang bersosioekonomi rendah. Kemudahan infrastruktur merupakan antara aspek yang berkait 10
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: dengan sosioekonomi. Kajian ini menunjukkan sosioekonomi keluarga yang rendah tidak dapat menyediakan kemudahan infrastruktur yang lengkap yang mana memberi kesan terhadap kesediaan belajar. Dapatan kajian Asyraf Ab Latif (2016) menyokong kenyataan ini, iaitu penyediaan infrastruktur merupakan tanggungjawab ibu bapa bagi memudahkan pembelajaran. Selain itu, dapatan kajian Subra et al. (2019) terhadap sosioekonomi pelajar etnik India juga memberi hasil yang sama, iaitu sosioekonomi keluarga mengakibatkan pelajar kurang yakin tentang kemampuan mereka. Dapatan kajian Agherdien (2018) menjelaskan aspek kemudahan belajar seperti tempat tinggal yang selesa memberi pengaruh terhadap kesediaan belajar dan ibu bapa mempunyai tanggungjawab untuk menyediakan tempat tinggal yang selesa yang dapat menggalakkan kesediaan belajar. Walaupun sosioekonomi keluarga adalah berpunca daripada pendapatan ibu bapa tetapi ia memberi sumbangan terhadap pelbagai aspek dalam sesebuah keluarga. Bahan bacaan dalam bentuk digital dan bercetak tidak dapat disediakan oleh ibu bapa yang mempunyai pendapatan rendah. Selain bahan bacaan, kemudahan infrastruktur sesebuah keluarga juga merupakan hasil daripada pendapatan keluarga. Kajian Norlela Ahmad et al. (2021) juga menyokong dapatan kajian ini, iaitu pendapatan ibu bapa yang rendah menyebabkan ibu bapa tidak dapat menyediakan bahan bacaan tambahan dan menyusun suasana pembelajaran yang dapat menarik minat murid. Chen et al. (2018) juga berpendapat sama, iaitu keadaan sosioekonomi sesebuah keluarga penting dalam mengekalkan minat belajar. Kajian ini penting sebagai panduan kepada pihak sekolah untuk mengenal pasti punca masalah kesediaan belajar. Lebih-lebih lagi, masalah kesediaan belajar menjadi satu isu yang tidak pernah hilang sama sekali. Pihak sekolah dan KPM dapat menyediakan kemudahan- kemudahan bahan bacaan yang diperlukan oleh pelajar-pelajar miskin bagi membantu mengelakkan masalah kesediaan belajar. Selain itu, keluarga yang berpendapatan rendah atau ibu tunggal boleh dirujuk kepada LPPKN untuk mendapatkan bantuan dari aspek kewangan mahupun kaunseling. Kementerian Pendidikan Malaysia, badan-badan NGO, parti-parti politik dan orang perseorangan dapatlah memberikan pinjaman pendidikan, biasiswa atau sumbangan dalam bentuk kewangan dan peralatan sekolah. Selain itu, pihak-pihak yang berkaitan harus memberikan pengetahuan tentang pengurusan kewangan keluarga kepada ibu bapa tunggal supaya kehidupan harian setiap keluarga licin. KESIMPULAN Oleh yang demikian, dapat disimpulkan bahawa kesediaan belajar seseorang pelajar ada kaitan dengan faktor sosioekonomi keluarga. Lebih-lebih lagi, pelajar-pelajar sekolah menengah yang tidak mengharapkan bantuan-bantuan seperti makanan RMT dan sebagainya terpaksa mengharapkan keluarga untuk menyokong dengan sepenuhnya terhadap pelajaran mereka. Lazimnya, pelajar-pelajar daripada keluarga yang bersosioekonomi rendah kurang menunjukkan minat terhadap pelajaran kerana kurang motivasi. Hal ini berlaku kerana sebarang permintaan pelajar-pelajar daripada ibu bapa mereka tidak dapat ditunaikan. Sehubungan dengan masalah kesediaan belajar dalam kalangan pelajar, langkah- langkah yang sewajarnya perlu diambil. Masalah sosioeonomi keluarga yang dihadapi oleh pelajar dapat dikurangkan dengan menyediakan suasana pembelajaran yang kondusif dalam 11
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: setiap bilik darjah seperti yang dijalankan di negara Finland untuk memupuk tabiat membaca (Laporan Literasi Negara Finland 2016). Keadaan ini dapat membantu ibu bapa yang tidak dapat menyediakan bahan bacaan kepada anak-anak. Selain itu, kesedaran ibu bapa menjadi penting dalam hal ini, iaitu memberi keutamaan kepada penyediaan suasana pembelajaran yang menggalakkan untuk anak-anak belajar. Kajian-kajian yang mengkaji punca masalah kesediaan belajar pelajar sekolah rendah dan sekolah menengah perlu dijalankan pada masa hadapan. Keluarga bertanggungjawab menyediakan sokongan sosioekonomi yang diperlukan oleh pelajar untuk membantu menggalakkan kesediaan belajar pelajar. 12
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: RUJUKAN Agherdien, N. M. M. (2018). Factors Impacting On Students' Readiness For Higher Education. Africa Education Review, 15(1), 52-71. Akubuilo, F. (2015). Reading Readiness Deficiency in Children: Causes and Ways of Improvement. Journal of Education and Practice, 6(24), 38-43. American Psychological Association. (2007). APA Dictionary of Psychology. APA Asyraf Ab Latif & Norazilawati Abdullah. (2016). Penilaian Keberkesanan Program Sarana Ibu Bapa Dalam Meningkatkan Pencapaian Murid Dalam Mata Pelajaran Sains Sekolah Rendah Dengan Menggunakan Model Penilaian CIPP. Jurnal Pendidikan Bitara Universiti Pendidikan Sultan Idris, 9, 40-53. Azizi Yahaya,Peter Voo,Ismail Maakip, Mohd Dahlan A.Malek. (2017). Kaedah Penyelidkan Dalam Pendidikan. Tanjong Malim: Universiti Pendidikan Sultan Idris. Chen, Q., Kong, Y., Gao, W. & Mo, L. (2018). Effects of Socioeconomic Status, Parent-Child Relationship and Learning Motivation on Reading Ability. Frontiers in Psychology. 9:1297. Creswell, J. W. & Cheryl, N. P. (2018). Qualitative Inquiry & Research Design Choosing Among Five Approaches (4th ed.). Sage Publication. Creswell, J. W. (2007). Qualitative inquiry and research design: choosing among five approaches. Sage. Darwish, S. A. (2016). The Role of Socioeconomic Factor in Promoting Higher Education in the State of Kuwait. International Education Studies, 9(6). doi:10.5539/ies.v9n6p1 Hamid, Z. A. (2011). Hubungan Antara Pelibatan Ibubapa Dan Pencapaian Akademik Pelajar Miskin Di Negeri Selangor. Journal Of Islamic And Arabic Education 3(2), 31-40. Kabir, S. M. (2016). Basic Guidelines for Research:An Introductory Approach for All Disciplines . Bangladesh: Book Zone Publication. Kamoo, G. (2013). Pengaruh Keluarga Terhadap Pencapaian Akademik Murid India Di Sekolah Menengah Rendah. (Thesis Doktor Falsafah, Universiti Malaya, Kuala Lumpur). Literacy in Finland Country Report Children and Adolescents (2016). European Literacy Policy Network (ELINET). Noralina, O. (2016). Ekologi Keluarga Dan Kesejahteraan Hidup Kanak-Kanak Miskin Di Malaysia. University Malaya. Norlela Ahmad, Shamsudin Othman, Azhar Md Sabil, Marzni Mohamed Mokhtar, Mohd Azuan Mohd Nawawi Zullaili Hason. (2021). Pengaruh Didik Hibur dalam Meningkatkan Kesediaan Belajar Kemahiran & Membaca Bahasa Melayu Murid belum Menguasai Tahap Pencapaian Minimun. Asian Journal of Civilization Studies. (AJOCS), 3(1), 45-57. Noor Erma Abu, L. K. (2014). Hubungan Antara Sikap, Minat, Pengajaran Guru Dan Pengaruh Rakan Sebaya Terhadap Pencapaian Matematik Tambahan Tingkatan 4. Jurnal Kurikulum & Pengajaran Asia Pasifik, 2(1). Rogers, R. H. (2018). Coding and Writing Analytic Memos on Qualitative Data: A Review of Johnny Saldaña's The Coding Manual for Qualitative Researchers. The Qualitative Report, 23(4), 889-892. 13
Evaluation Studies in Social Sciences (ESSS) eISSN 0128-0473 Vol 4 2023 (1-14) DOI: Subra, M. A. (2019). Pengaruh Sosioekonomi Keluarga Terhadap Keciciran Pelajar-Pelajar India: Kajian Kes Di Daerah Kuala Muda Kedah. International Journal of Modern Trends in Social Sciences, 2(9), 77-91. Tracy, S. J. (2013). Qualitative research methods collecting evidence,crafting analysis,communicating impact. UK: Wiley-Blackwell. Xian, L.Y. (2018). Impact of Parental Sosiekonomic Status and Parental Involvement on Young Children's Music Lesson. Disertasi Ijazah Doktor Sarjana. Universiti Malaya. Zahari, H. (2010). Hubungan Antara Ciri-Ciri Pasukan Kerja Dan Keberkesanan Pasukan Kerja Dalam Kalangan Guru-Guru Sekolah Menengah Kebangsaan Di Negeri Selangor Darul Ehsan. Kuala Lumpur: UKM. Zhonglu Li & Zeqi Qiu. (2018). How does family background affect children's anderseducational achievement? Evidence from Contemporary China. The Journal of Chinese Sociology, 5(13). 14