SISTEM MYMESYUARAT Memudahkan Lagi Pengurus- an Mesyuarat Mesyuarat merupakan salah satu aktiviti... KAMERA + WIFI Kamera ini bukan sahaja dapat melakukan pemindahan data tanpa wayar bahkan... POLISI ICT 4.0: Melayari Internet Semasa melayari Internet pengguna DILARANG... ms: 10 ms: 7 ms: 4 Penyebar Berita, Maklumat Semasa & Ilmu ICT kepada Warga PERBENDAHARAAN KE ARAH PERSIJILAN INFORMATION SECURITY MANAGEMENT SYSTEM Edisi 3 2012 OBJEKTIF ISMS Mengurus dan Melindungi Keselamatan Maklumat Selaras Dengan Keperluan dan Ekspektasi Stakeholder.
SIDANG REDAKSI BULETIN ICT PENAUNG: KETUA EDITOR: Pn. Rohani bt Mohamad Cik Tan Siew Mooi SIDANG EDITOR: Pn. Siti Sapura bt Raffee Pn. Norliza bt Jumeri Pn. Sharifah Norhazira bt Said Hamid REKA BENTUK: En. Saidi b Murtada EDARAN: En. Asahar b Ahmat Pn. Nik Fadhlina bt Nik Marwan DITERBITKAN OLEH: Bahagian Pengurusan Teknologi Maklumat, Aras 7, Blok Selatan, Kompleks Kementerian Kewangan, No. 5, Persiaran Perdana, Presint 2, Pusat Pentadbiran Kerajaan Persekutuan, 62592 Putrajaya T : 603-8882 3448 F : 603-8882 4052 P : PERBENDAHARAAN KE ARAH PERSIJILAN ISMS Jika sebelum ini Perbendaharaan telah berjaya memperolehi sijil MS ISO 9001:2008 iaitu Sistem Pengurusan Kualiti bagi Pengurusan Kewangan Negara, kini Perbendaharaan Malaysia menuju selangkah lagi ke hadapan iaitu ke arah MS ISO/ IEC 27001:2007 Sistem Pengurusan Keselamatan Maklumat yang lebih dikenali sebagai ISMS. APA ITU ISMS? Information Security Management System (ISMS) adalah sebahagian daripada keseluruhan sistem pengurusan berasaskan pendekatan risiko bisnes bagi mewujud, melaksana, mengoperasi, memantau, menilai semula, menyelenggara dan menambah baik sistem maklumat. Objetif ISMS adalah untuk mengurus dan melindungi keselamatan maklumat selaras dengan keperluan dan ekspektasi stakeholder. Ia menekankan kepada konsep atau prinsip keselamatan maklumat iaitu pemeliharaan kerahsiaan, integriti dan kebolehsediaan. (Rujuk Rajah 1). SEJARAH ISMS? ISMS bermula pada awal 1990-an lagi di mana Department of Trade Industry, UK meminta agar British Institution Standard membangunkan standard yang boleh meningkatkan kesedaran tentang isu-isu keselamatan dan mencadangkan kawalan-kawalan bagi melindungi maklumat. ISMS dimulai dengan pengwujudan Code of Practice pada tahun 1993, kemudian wujudlah British Standard (BS 7799-1) pada tahun 1995 dan yang terkini adalah ISO/IEC 27001:2005 di mana ia telah dijadikan standard Malaysia pada tahun 2007 iaitu MS ISO/IEC 27001.
KONSEP KESELAMATAN MAKLUMAT 1. Pemeliharaan (Preservation): Kerahsianan ():
Maklumat tidak didedahkan sewenang- wenangnya atau dibiarkan diakses tanpa kebenaran. Integriti (): Data dan maklumat yang tepat, lengkap dan terkini serta boleh diubah dengan cara yang dibenarkan. Kebolehsediaan (): Data dan maklumat boleh diakses pada bila-bila masa. 2. Dicapai dengan melaksanakan kawalan- kawalan yang sesuai (cth: polisi, prosedur, amalan terbaik dsb) Kebolehsediaan Keselamatan Maklumat Integriti Kerahsiaan Rajah 1: Konsep Keselamatan Maklumat MENGAPA PERLU ISMS? Ancaman siber kini dilihat semakin sukar untuk diramal dan mencabar. Jika dahulu penceroboh mengambil masa yang agak panjang untuk 1995 British Standard (BS7799-1) 1999 Revised Part 1 & 2 1993 Code of Practice 1998 British Standard (BS7799-2) Rajah 2: Sejarah ISMS menggodam aset ICT, tetapi kini, dengan bantuan hacking tools yang boleh didapati di internet, aktiviti tersebut dapat dilakukan dengan mudah dan pantas. Oleh yang demikian, setiap agensi harus peka dengan situasi ini. Statistik insiden keselamatan akan terus meningkat sekiranya setiap agensi tidak memandang serius atau gagal mengambil tindakan pengukuhan. Rentetan daripada itu pada 24 Feb 2010 Jemaah Menteri telah memutuskan supaya kesemua agensi Critical National Information Infrastructure (CNII) melaksanakan pengurusan sistem keselamatan maklumat mengikut MS ISO/IEC 27001 dan memperoleh Pensijilan ISMS di dalam tempoh 3 tahun. KESIMPULAN ISMS diharap akan membawa Perbendaharaan ke arah mewujudkan sistem penyampaian yang bukan sahaja memenuhi tuntutan dan kepuasan pelanggan serta mematuhi peraturan semasa tetapi membolehkan sistem penyampaian beroperasi dalam keadaan baik, selamat dan terkawal. ISMS juga menyediakan tanda aras (benchmark) tahap pengurusan keselamatan kerajaan berasaskan standard universal. ISMS akan memantapkan lagi perlindungan ke atas maklumat dan asset ICT berasaskan prinsip kerahsiaan, integrity dan kebolehsediaan. 2002 Revised BS7799-2 2007 Adopted as MS ISO/IEC 27001 2000 ISO/IEC 17799 (Based on Part 1) 2005 ISO/IEC 17799 (June) ISO/IEC 27001 (Oct) (Based on BS7799-2) Perbendaharaan Ke Arah Persijilan ISMS Buletin ICT Perbendaharaan | Edisi 3 2012 3
SISTEM MYMESYUARAT MEMPERMUDAHKAN LAGI PENGURUSAN MESYUARAT 2007: JITIK Berasal dari Sistem Pemantauan Keputusan JITIK untuk mesyuarat JITIK yang dipengerusikan oleh Tan Sri KSN dan kemudian dinamakan MyMeeting. 2008: AIPA Hasil Inovasi OSCC, MAMPU yang telah memenangi anugerah AIPA 2008. 80 Agensi Menggunakan MyMeeting 2012: MyMesyuarat MyMesyuarat adalah penambahbaikan MyMeeting versi 3.0 2011: Penambahbaikan Penambahbaikan adalah hasil maklumbalas 25 Kementerian. (10/11/2011 & 19/1/2012) MAMPU Bersama Melaksanakan Transformasi PENGENALAN Mesyuarat merupakan salah satu aktiviti penting di dalam sesebuah jabatan. Ia diadakan bertujuan untuk mencapai kata sepakat, memperolehi idea-idea dan mendapatkan persetujuan dari semua pihak bagi menghasilkan keputusan secara bersama. Mesyuarat perlu diurus dengan baik agar setiap keputusan yang dihasilkan dapat dilaksanakan dengan cekap dan berkesan. Maka dengan itu Sistem MyMesyuarat telah diperkenalkan untuk memudahkan pengurusan dan pemantauan keputusan mesyuarat secara atas talian. Sistem ini telah diinovasikan oleh Open Source Competency Centre (OSCC), Unit Pemodenan Tadbiran dan Perancangan Pengurusan Malaysia (MAMPU). Sistem ini pada asalnya dipanggil Sistem MyMeeting. Ia telah memenangi Anugerah Inovasi Perkhidmatan Awam (AIPA) pada tahun 2008. Sistem MyMesyuarat menggunapakai platform Cloud Computing dan merupakan aplikasi sumber terbuka (Open Source) berlesen General Public License, versi2 (GPLv2) yang bebas diguna, boleh disalin serta diedar tanpa kos pelesenan. Perluasan penggunaan Sistem MyMesyuarat merupakan satu inisiatif di bawah Bidang Ekonomi Utama Negara (NKEA) di mana Kerajaan telah menetapkan sasaran iaitu pada tahun 2012, 70% minit mesyuarat dan 90% jemputan mesyuarat adalah secara online. MAMPU telah diberi tanggungjawab untuk melaksanakan Projek Perluasan MyMesyuarat ke dua puluh lima (25) Kementerian dan tiga (3) Agensi di bawah setiap Kementerian dalam tempoh 14 bulan (September 2011 hingga November 2012). Agensi perintis yang terlibat di bawah Kementerian Kewangan adalah Perbendaharaan, Jabatan Kastam Diraja Malaysia dan Jabatan Audit Negara. 4 Sistem MyMesyuarat Mempermudahkan Lagi Pengurusan Mesyuarat Buletin ICT Perbendaharaan | Edisi 3 2012
CIRI
CIRI MYMESYUARAT
Jemputan mesyuarat secara automatik melalui e-mel dan/atau sms Pengesahan kehadiran Penyediaan minit mesyuarat Muat naik/turun dokumen mesyuarat Pemantauan status keputusan Peringatan kemas kini status Cabutan keputusan mesyuarat Minit mesyuarat kategori 'sulit' boleh di enkrip Kelulusan edaran minit mesyuarat Edaran minit mesyuarat Jana laporan maklum balas secara automatik Pelbagai jawatankuasa dalam satu mesyuarat KESELAMATAN Pengguna Mengemaskini status tindakan Kalendar rujukan bagi semua mesyuarat Carian kata kunci menyeluruh 1. Akses dengan katalaluan 2. Memaparkan captcha sekiranya gagal login sebanyak 3 kali KELEBIHAN MYMESYUARAT 3. Akaun pengguna disekat sekiranya gagal login sebanyak 6 kali Pengerusi boleh memantau status tindakan keputusan mesyuarat dan mengenal pasti pelaksana yang belum mengambil tindakan 4. Capaian pengguna berdasarkan peranan dan kumpulan Sistem Menuju ke arah merealisasikan persekitaran tanpa kertas (paperless) Memudahkan ahli mesyuarat mengetahui status terkini Membolehkan perbincangan berterusan 1. Sistem Linux dan pangkalan data yang mempunyai patch update terkini 2. Boleh enkrip data atas talian dengan menggunakan protocol Secure Socket Layer (SSL) berkenaan keputusan dan status tindakan Menjana minit dan laporan maklumbalas secara automatik Penghantaran emel jemputan/ peringatan mesyuarat secara automatik 3. Menggunakan CakePHP framework dengan sekuriti tersendiri 4. Jejak audit Data Mendapat faedah (Agensi tidak perlu menyediakan perkakasan tambahan) 1. Integriti data lebih terjamin dengan pangkalan data enjin Innodb 2. Mesyuarat yang dikategorikan sulit disimpan dalam AES 128-bit encryption dengan Base64 encoding Sistem MyMesyuarat Mempermudahkan Lagi Pengurusan Mesyuarat Buletin ICT Perbendaharaan | Edisi 3 2012 5
EMEL MENGHAPUS SENI BERBUAL Laporan dari akhbar baru-baru ini mengatakan bahawa komunikasi tidak langsung melalui e-mel dan panggilan telefon boleh mengurangkan seni perbualan bersemuka. Kajian yang dilakukan oleh kaedah komunikasi paling popular di kalangan pekerja kerana keupayaannya untuk menyimpan rekod bertulis. Hasil kajian tersebut mendapati sebanyak 60 peratus responden lebih suka berhubung dengan orang lain melalui emel atau telefon walaupun ketika mereka berada di bangunan yang sama. Walau bagaimana pun 32 peratus responden lebih suka memilih perbualan bersemuka untuk menyelesaikan dilema, sambil menyatakan perbualan langsung ternyata lebih cepat untuk menyelesaikan beberapa isu. Sebagai pekerja kita harus bijak memilih apakah medium yang sesuai digunakan untuk berkomunikasi. Teknologi adalah alat bagi membantu memudahkan cara. 6 Emel Menghapus Seni Berbual Buletin ICT Perbendaharaan | Edisi 3 2012 Kemajuan teknologi memberi revolusi kepada kelajuan yang mana kita mampu untuk berkomunikasi dan berkongsi sejumlah maklumat dalam satu tempoh yang pendek. Secara tidak langsung kaedah ini membantu meningkatkan kecekapan dan mutu penyampaian sesuatu perkhidmatan. Sungguh pun begitu, daripada kajian tersebut, hampir semua atau 97 peratus percaya adalah penting untuk 'meletakkan gambar pada alamat e-mel' kerana ia membantu meneruskan hubungan kerja lebih lama. Ini menunjukkan bahawa biarpun kita tidak bersemuka semasa berkomunikasi, adalah penting kita mengenali wajah mereka bagi memudahkan urusan seterusnya. Sumber: Berita Harian
KAMERA + WIFI B yang suka mengambil gambar, Namun kini, masalah itu telah selesai dengan pengenalan kamera kompak baru yang menggunakan ciri WiFi. memindahkan gambar merupakan salah satu kerja yang mengambil masa yang lama serta merumitkan. Tambahan pula mereka terpaksa menggunakan kabel untuk memindahkan gambar dan video dari kamera. Ada yang menggunakan pembaca kad memori dan ada juga yang menggunakan kabel pindahan data. Kamera ini bukan sahaja dapat melakukan pemindahan data tanpa wayar bahkan juga dapat melakukan perkongsian dengan laman sosial menggunakan telefon pintar. Di sini dikongsikan dua model kamera iaitu IXUS 510 HS dan juga IXUS 240. Kepada mereka yang suka bergambar dan memuat turun di laman sosial, ini merupakan berita baik buat mereka. SPESIFIKASI KAMERA Sumber: Utusan Malaysia IXUS 240 HS IXUS 510 HS Harga Runcit: RM999.00 Harga Runcit: RM1299.00 16.1 Megapixels CMOS Sensor 10.1 Megapixels CMOS Sensor Skrin Sentuh LCD 3.2 Inci Skrin Sentuh LCD 3.2 Inci Wi-Fi Wi-Fi 5x Optical Zoom 12x Optical Zoom Pemprosesan Pengambaran DIGIC 5 Pemprosesan Pengambaran DIGIC 5 Shutter Speed Range 15-1/2000sec Kelajuan Shutter 15-1/4000sec Fungsi Rakaman Video 58 Rakaman Pintar Automatik & Pengenal Wajah Kamera + WIFI Buletin ICT Perbendaharaan | Edisi 3 2012 7
BULISIBER BANTU KANAK-KANAK MENANGANINYA BULI SIBER Menurut Global Youth Online Behaviour Survey, 8 daripada 10 kanak-kanak pelajaran merosot serta sering melepaskan kemarahan atau tekanan di sekolah dan sering murung atau bersedih. di Malaysia menjadi mangsa kepada buli siber. Kanak-kanak adalah golongan paling berisiko menghadapi serangan itu kerana mereka dikategorikan sebagai mangsa yang mudah diperdaya berbanding orang dewasa yang lebih matang. ! berterusan, sebarang penghinaan yang dilakukan di alam siber iaitu internet, tanpa wayar atau telefon. Pembuli di alam siber lebih agresif kerana identiti mereka tidak diketahui. Oleh itu, masyarakat terutamanya sekali ibu bapa, perlulah memberi perhatian kepada anak-anak dalam penggunaan teknologi seperti internet dan telefon bimbit. Ibu bapa perlu bertanya tentang aktiviti mereka dan memantau penggunaan internet di rumah. Mereka juga boleh memasukkan perisian yang boleh menyimpan data internet yang dilayari anak-anak (kerana jenayah ini selalunya tidak diberitahu). Tanda-tanda kanak-kanak diserang pembuli siber adalah susah hati, sedih atau marah selepas menggunakan telefon bimbit atau komputer, tidak lagi menyertai aktiviti kegemaran bersama rakan, prestasi 8 Buli Siber Bantu Kanak-Kanak Menangananinya Buletin ICT Perbendaharaan | Edisi 3 2012
JADIKAN MAKLUMAT PERIBADI SEBAGAI RAHSIA HENTIKAN, HALANG DAN DEDAHKAN Beri nasihat atau pesanan kepada anak anda agar mereka tidak mendedahkan Jangan beri maklum balas kepada sebarang mesej pembuli siber. maklumat peribadi atau rahsia. Semakin banyak rahsia didedahkan, semakin senang mereka dibuli. Kebanyakan mereka yang gemar berkongsi maklumat dengan rakan, sama ada melalui laman web sendiri atau blog dengan mendedahkan maklumat sebenar mereka adalah berisiko untuk dibuli atau diancam. Halangnya daripada terus menghantar mesej dan maklumkan kepada orang dewasa yang dipercayai. Simpan bukti bercetak aktiviti buli dan buat aduan kepada penyelia internet dan pemilik telefon bimbit. Ibu bapa juga boleh berhubung terus dengan pembuli supaya menghentikan kegiatan mereka atau menghubungi ibu bapa mereka menerusi telefon atau surat. HORMAT Gunakan kemudahan sebaik mungkin dan hormati perasaan pengguna lain. Ia akan mengurangkan risiko daripada dibuli akibat sakit hati dengan perbuatan anda. Latih anak supaya sentiasa berhubung dengan guru jika buli berlaku di sekolah dan jika membabitkan ancaman keganasan dan seksual, ibu bapa perlu melaporkannya kepada polis. Mengikut Seksyen 223, Akta Komunikasi Dan Multimedia, sebarang komen, permintaan, cadangan atau setiap komunikasi yang kedengaran lucah, tidak senonoh, palsu, mengancam atau serangan dengan niat untuk menjengkelkan, memaki, mengancam atau mengacau orang yang lain dianggap suatu kesalahan. Pesalah boleh dikenakan denda maksimum RM50,000 atau penjara maksimum setahun. Sumber : The Star & Internet 1. 2. Buli Siber Bantu Kanak-Kanak Menanganinya Buletin ICT Perbendaharaan | Edisi 3 2012 9
POLISI ICT 4.0 MELAYARI INTERNET Semasa menggunakan Internet, Pengguna DILARANG: 1 Menghantar dan menerima dokumen yang mengandungi maklumat rahsia rasmi tanpa perisian penyulitan yang dibenarkan oleh BPTM. 2 Menyumbang perkara-perkara bertentangan dengan Perintah Am Kerajaan kepada mana-mana laman web tanpa kebenaran Ketua Jabatan. 3 Membuat capaian kepada bahan- bahan terlarang seperti laman "#" dan lain-lain yang melalaikan atau seumpamanya. 4 Melayari laman web jaringan sosial peribadi pada waktu pejabat. Hanya capaian kepada laman web jaringan sosial yang berkaitan dengan urusan rasmi agensi dibenarkan pada waktu pejabat. Maklumat terperinci: Sila rujuk Polis ICT 4.0 Perkara 7- Kawalan Capaian 10 Polisi ICT 4.0 Melayari Internet Buletin ICT Perbendaharaan | Edisi 3 2012 5 Membuat capaian laman yang berbentuk hiburan, permainan komputer online, radio online dan video streaming yang membebankan rangkaian Perbendaharaan. 6 Melayari laman-laman yang tidak berkaitan dengan tugas di waktu pejabat. 7 Melanggan mana-mana mailing list yang tidak berkaitan dengan tugas. 8 Melakukan aktiviti chatting. 9 Melakukan aktiviti muat turun (download) atau muat naik (upload) sebarang perisian cetak rompak. 10 Menggunakan Internet Proxy untuk capaian ke internet.
UJI MINDA! 1 O V 2 3 E R SE O UL T OI N R E N W S S 1 R E T B I O EM T IR C A 4 T L 3 5 4 F OO T E R E RP O F I L E R N 5 6 A T AT C K Q F R U F Y E I P R 6 C YR P OT G AR P YH MELINTANG MENEGAK 1. Penggunaan atribut-atribut tertentu yang mencerminkan ciri-ciri peribadi tersendiri untuk pengesahan identiti pengguna. 1. Menulis butir baru data ke dalam lokasi storan, seterusnya memusnahkan data terdahulu yang disimpan pada lokasi itu. 2. Bilangan piksel yang diperlukan untuk memaparkan satu imej. 3. Blok teks yang tetap dicetak di bahagian bawah satu atau lebih muka surat dalam dokumen. 4. Data yang memerihalkan sifat-sifat pengguna, kumpulan, rangkaian atau sebarang entiti. 2. Meletakkan satu peranti kembali ke keadaan asal/awal. 3. Memasang perisian atau menyambung perkakasan ke dalam sistem supaya ia berfungsi seperti diingini. 4. Amaun data yang bergerak menerusi satu rangkaian. 5. Suatu percubaan jahat untuk melanggar keselamatan data. 6. Pengubahan data untuk menyembunyikan ertinya. 5. Mengekod untuk merahsiakan data bagi tujuan keselamatan. 6. Meminta maklumat daripada pangkalan data. Jawapan: Sila rujuk training.treasury.gov.my Uji Minda! Buletin ICT Perbendaharaan | Edisi 3 2012 11
BULETIN ICT EDISI 3 DITERBITKAN OLEH: Bahagian Pengurusan Teknologi Maklumat, Aras 7, Blok Selatan, Kompleks Kementerian Kewangan, No. 5, Persiaran Perdana, Presint 2, Pusat Pentadbiran Kerajaan Persekutuan 62592 Putrajaya T: 603-8882 3652 / 3653 F: 603-8882 4052 P: Perbendaharaan Malaysia Kementerian Kewangan