Afrika  Afrika (Tulisan Jawi:  ) merupakan benua yang kedua terbesar selepas Asia, sama ada dari segi keluasan   atau jumlah penduduk. Luasnya adalah kira-kira 30,244,050 km2 (11,677,240 batu2) termasuk kepulauan di sekitarnya, meliputi 20.3% dari jumlah daratan di bumi dan didiami lebih daripada 900 juta orang pada 2005, atau sekitar 14% populasi manusia di bumi.  Benua Afrika disempadani: di sebelah utara: Eropah, oleh Laut Mediterranean dan Selat Gibraltar di sebelah timur, Asia, oleh Terusan Suez dan teluk, dan juga Lautan Hindi di sebelah barat: Lautan Atlantik Isi kandungan Penamaan Geografi Iklim dan kehidupan liar Politik Negara dan wilayah Bahasa Budaya Legenda Afrika Sukan Rujukan Penamaan Perkataan Afrika berasal dari bahasa Rom kuno, Africa terra - "tanah Afri" (perkataan jamak dari "Afer") - untuk menunjukkan bahagian utara benua tersebut, iaitu Tunisia sekarang, wilayah jajahan Rom Afrika. Asal perkataan "Afer" mungkin adalah dari bahasa Funisia (Phoenician), afar yang bererti debu; atau dari puak Afridi, yang mendiami bahagian utara benua dekat Carthage; atau dari bahasa Greek aphrike yang bererti tanpa dingin; atau dari bahasa Latin aprica yang bererti cerah. Geografi Afrika adalah daratan terbesar daripada tiga daratan jika dilihat dari arah selatan di bahagian muka bumi di angkasa. Diasingkan daripada Eropah oleh Laut Mediterranean, ia bersambung hingga ke Asia pada bahagian paling timur laut oleh Tanah Genting Suez (disilang oleh Terusan Suez) 163 km (101 batu) lebarnya. Secara geopolitik, Mesir, Semenanjung Sinai dan timur Terusan Suez lazim dianggap sebahagian daripada Afrika.[2] Dari titik paling utara iaitu Ras ben Sakka di Tunisia dan titik paling selatan iaitu Tanjung Agulhas di Afrika Selatan (34°51'15" S), mempunyai jarak lebih kurang 8,000 km (5,000 batu). Dari Cape Verde, (17°33'22" W) iaitu titik paling barat ke Ras Hafun di Somalia, (51°27'52" E) bahagian paling timur, mempunyai jarak lebih kurang 7,400 km (4,600 batu). Panjang pesisir pantai Afrika ialah 26,000 km dengan dan ketiadaan titik putus atau lubang besar di sepanjang pantainya adalah satu ilustrasi yang menggambarkan fakta bahawa Eropah, yang hanya merangkumi 10,400,000 km² (4,010,000 batu persegi )- yang luasnya hanya sepertiga daripada keluasan Afrika - mempunya pesisir pantai sepanjang 32,000 km (19,800 batu). Negara terbesar di Afrika ialah Algeria, dan negara yang terkecil adalah Seychelles, sebuah gugusan kepulauan di luar pantai timurnya. Negara terkecil di atas daratan benua Afrika ialah Gambia.[3] Menurut Rom Purba, Afrika tersebar di barat Mesir, manakala "Asia" yang dahulunya dirujuk sebagai Anatolia tersebar ke arah timur. Garis sempadan mutlak antara dua benua ini telah digariskan oleh ahli geografi terkenal iaitu Ptolemy (85-165 Masihi), menunjukkan Iskandariah di sepanjang garis Meridian serta menentukan bahawa tanah genting Suez dan Laut Merah menjadi sempadan antara Asia dan Afrika. Apabila orang Eropah mula memahami keluasan sebenar benua ini, idea tentang Afrika mula berkembang bersama dengan ilmu pengetahuan mereka. Iklim dan kehidupan liar Iklim di Afrika adalah pelbagai daripada iklim tropika kepada sub-Artik (iklim yang selalunya musim salji yang teramat sejuk dan musim panas yang singkat) di bahagian puncak yang tertinggi. Bahagian utaranya terdiri daripada gurun dan padang pasir,[4] manakala di bahagian tengah dan selatannya mengandungi kedua-dua lembah savana dan wilayah hutan hujan yang tebal. Di antaranya pula didominasi oleh pertemuan tumbuh-tumbuhan yang hidup di kawasan sahel dan steppe. Afrika merndakwa bahawa benuanya kemungkinan merupakan kombinasi terbesar dari segi kepadatan dan "ruang kebebasan" untuk populasi hidupan liarnya dan diversitinya. Afrika       Kawasan 30,370,000 km2 (11,730,000 bt2) (ke-2) Penduduk 1,225,080,510[1] (2016; ke- 2) Ketumpatan penduduk 36.4/km2 (94/sq mi) Demonim Orang Afrika Negara 54 (dan 2 dipertikai) (Senarai negara) Kebergantungan Luaran (1) Saint Helena Dalaman (6) Kepulauan Canary Ceuta Madeira Mayotte Melilla Réunion Bahasa 1250-3000 bahasa asli Zon masa UTC-1 hingga UTC+4 Bandar terbesar Kawasan perbandaran terbesar: Lagos · Cairo · Kinshasa · Johannesburg · Abuja · Khartoum · Dar es Salaam · Alexandria · Abidjan · Algiers · Kano · Casablanca · Ibadan · Nairobi · Addis Ababa · Accra Imej satelit benua Afrika
Dengan populasi haiwan liar untuk karnivor besar (seperti singa, dubuk dan harimau bintang) dan haiwan herbivor (seperti kerbau, rusa, gajah, unta dan zirafah) bergerak bebas di dataran tanah ratanya yang luas. Ia juga merupakan tempat tinggal kepada pelbagai makhluk hutan lain (termasuk ular dan primat) serta hidupan akuatik (termasuk buaya dan amfibia). Politik Hampir kesemua negara Afrika adalah republik kecuali beberapa negara yang mengamalkan sistem monarki seperti Maghribi dan Swaziland. Benua Afrika juga terkenal sebagai benua yang melahirkan ramai diktator seperti Muammar Ghadafi (Libya) dan Idi Amin (Uganda). Kesatuan Afrika ialah sebuah badan persatuan yang merangkumi 55 negara Afrika. Badan ini ditubuhkan pada 26 Jun 2001 (secara rasmi pada 9 Julai 2002)[5] dan beribu pejabat di Addis Ababa, Habsyah. Negara dan wilayah Benua Afrika mempunyai 59 buah negara.
Jata Bendera Nama negara dan wilayah Algeria Kepulauan Canary (Sepanyol) Ceuta (Sepanyol) Libya Madeira (Portugal) Maghribi Melilla (Spain) Mesir Sudan Tunisia Sahara Barat Burundi Comoros Djibouti Eritrea Habsyah Kenya Madagascar Malawi Mauritius Mayotte (Perancis) Mozambique Réunion (Perancis) Rwanda Seychelles Somalia Sudan Selatan Tanah Selatan dan Antartika Perancis (Perancis) Tanzania Uganda Angola Cameroon Chad Republik Congo Republik Demokratik Congo Gabon Guinea Khatulistiwa Republik Afrika Tengah Keluasan (km²) Jumlah penduduk [6] Afrika Utara 2,381,740 34,178,188 7,492 2,154,905 20 85,107 1,759,540 6,310,434 797 245,000 446,550 35,740,000 12 85,116 1,001,450 82,868,000 1,861,484 30,894,000 163,610 10,486,339 266,000 405,210 Afrika Timur 27,830 8,988,091 2,170 752,438 23,000 828,324 121,320 5,647,168 1,127,127 84,320,987 582,650 39,002,772 587,040 20,653,556 118,480 14,268,711 2,040 1,284,264 374 223,765 801,590 21,669,278 2,512 743,981 26,338 10,473,282 455 87,476 637,657 9,832,017 619,745 8,260,490 439,781 100 945,087 44,929,002 236,040 32,369,558 Afrika Tengah 1,246,700 12,799,293 475,440 18,879,301 1,284,000 10,329,208 342,000 4,012,809 2,345,410 69,575,000 267,667 1,514,993 28,051 633,441 622,984 4,511,488 Tahun 2009 2017 2017 2009 2001 2017 2017 2012 2008 2009 2009 2009 2009 2015 2009 2012 2009 2009 2009 2009 2009 2009 2002 2009 2009 2009 2008 2019 2009 2009 2009 2009 2009 2009 2012 2009 2009 2009 Kepadatan penduduk (per km²) Ibu negara 14 Algiers 226 Las Palmas de Gran Canaria, Santa Cruz de Tenerife 3,575 - 4 Tripoli 307 Funchal 78 Rabat 5,534 - 83 Kaherah 17 Khartoum 64 Tunis 2 El Aaiún 323 Gitega 347 Moroni 22 Djibouti 47 Asmara 75 Addis Ababa 66 Nairobi 35 Antananarivo 120 Lilongwe 630 Port Louis 490 Mamoudzou 27 Maputo 296 Saint-Denis 398 Kigali 192 Victoria 15 Mogadishu 13 Juba - Saint-Pierre 43 Dodoma 137 Kampala 10 Luanda 40 Yaoundé 8 N'Djamena 12 Brazzaville 30 Kinshasa 6 Libreville 23 Malabo 7 Bangui
São Tomé dan Príncipe 1,001 212,679 2009 212 São Tomé Selatan Afrika Afrika Selatan 1,219,912 51,770,560 2011 42 Bloemfontein, Cape Town, Pretoria Botswana 600,370 1,990,876 2009 3 Gaborone Eswatini 17,363 1,123,913 2009 65 Mbabane Lesotho 30,355 2,130,819 2009 70 Maseru Namibia 825,418 2,108,665 2009 3 Windhoek Zambia 752,614 11,862,740 2009 16 Lusaka Zimbabwe 390,580 11,392,629 2009 29 Harare Afrika Barat Benin 112,620 8,791,832 2009 78 Porto-Novo Burkina Faso 274,200 15,746,232 2009 57 Ouagadougou Cape Verde 4,033 429,474 2009 107 Praia Côte d'Ivoire 322,460 20,617,068 2009 64 Abidjan, Yamoussoukro Gambia 11,300 1,782,893 2009 158 Banjul Ghana 239,460 23,832,495 2009 100 Accra Guinea 245,857 10,057,975 2009 41 Conakry Guinea-Bissau 36,120 1,533,964 2009 43 Bissau Liberia 111,370 3,441,790 2009 31 Monrovia Mali 1,240,000 12,666,987 2009 10 Bamako Mauritania 1,030,700 3,129,486 2009 3 Nouakchott Niger 1,267,000 15,306,252 2009 12 Niamey Nigeria 923,768 166,629,000 2012 180 Abuja Saint Helena, Ascension dan Tristan da Cunha (United Kingdom) 420 7,728 2012 13 Jamestown Senegal 196,190 13,711,597 2009 70 Dakar Sierra Leone 71,740 6,440,053 2009 90 Freetown Togo 56,785 6,019,877 2009 106 Lomé Jumlah 30,368,609 1,001,320,281 2009 33 Bahasa Rencana utama: Bahasa di Afrika Menurut kebanyakan perkiraan, Afrika mempunyai lebih daripada seribu bahasa.[7] Kebanyakan daripada bahasa-bahasa ini ialah bahasa asli Afrika, tetapi ada juga yang berasal dari Eropah dan Asia. Ada empat kelompok bahasa utama yang berasal dari benua ini, iaitu: bahasa-bahasa Afro-Asia, sebuah kelompok bahasa yang terdiri dari sekitar 240 bahasa dan 285 juta penutur yang tersebar luas di sepanjang Afrika Utara, Afrika Timur, Sahel dan Asia Barat Daya; bahasa-bahasa Nil-Sahara terdiri dari lebih dari seratus bahasa yang dituturkan oleh 30 juta orang. Bahasa Nil-Sahara kebanyakannya ditutur di Chad, Sudan, Ethiopia, Uganda, Kenya, dan sebelah utara Tanzania; bahasa-bahasa Niger-Congo mencakupi kebanyakan dari Afrika Sub-Sahara dan kemungkinan adalah kelompok bahasa terbesar di dunia dari segi jumlah bahasa. Sejumlah besar daripada bahasa-bahasa ini ialah bahasa-bahasa Bantu yang digunakan di sebahagian besar Afrika Sub- Sahara; bahasa-bahasa Khoisan terdiri dari sekitar 50 bahasa dan dituturkan di sebelah selatan Afrika oleh sekitar 120,000 orang. Banyak bahasa Khoisan ialah bahasa yang terancam. Suku Khoi dan San dianggap sebagai penduduk asli di kawasan ini. Selepas zaman penjajahan oleh pihak Eropah, negara-negara Afrika mengiktiraf bahasa-bahasa luar Afrika seperti bahasa Inggeris dan Perancis sebagai bahasa rasmi negara, meskipun sesetengah bahasa Afrika seperti bahasa Swahili dan Hausa juga memperoleh taraf ini di sesetengah negara. Budaya Legenda Afrika Afrika kaya dengan sejarah yang kebanyakannya tidak direkodkan. Ia kaya dengan mitos, ceritera pendek dan lagenda.
Sukan 53 negara Afrika mempunyai pasukan bola sepaknya di bawah Konfederasi Bola Sepak Afrika, manakal Cameroon, Nigeria, Senegal dan Ghana telah mara di peringkat kalah mati untuk Piala Dunia FIFA. Afrika Selatan akan menjadi tuan rumah untuk Pertandingan Piala Dunia 2010, dan akan menjadi negara Afrika pertama menjadi tuan rumah. Kriket juga merupakan sukan popular di sesetengah negara Afrika,dengan Selatan Afrika and Zimbabwe memegang status Test dan dengan Kenya yang menjadi pasukan yang mampu memberi saingan dalam One-Day International Kricket. Ketiga-tiga negara ini menjadi tuan rumah secara bersama untuk Pertandingan Kriket Piala Dunia 2003. Ada sesetengah negara Afrika, terutamanya Habsyah, Kenya dan Morocco, telah melahirkan ramai pelari jarak jauh bertaraf dunia seperti Abebe Bikila dan Cosmas Ndeti. Afrika Selatan telah menjadi tuan rumah dan seterusnya memenangi Piala Dunia Ragbi 1995 dan juga telah memenagi Piala Dunia Ragbi 2007. Rujukan 1. "World Population Prospects: The 2017 Revision" ESA.UN.org (data tersuai diperlukan melalui tapak sesawang). Jabatan Hal Ehwal Ekonomi dan Sosial Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu, Bahagian Populasi. Dicapai pada 10 September 2017. 2. "Atlas - Xpeditions" National Geographic Society. 2003. Diarkib ca&Rootmap=&Mode=d) daripada yang asal pada 3 March 2009. Dicapai pada 1 March 2009. 3. Hoare, Ben. (2002) The Kingfisher A-Z Encyclopedia, Kingfisher Publications. p. 11. ISBN 0-7534-5569-2 4. "Africa: Environmental Atlas, 06/17/08." Diarkibkan 5 Januari 2012 di Wayback Machine African Studies Center w.africa.upenn.edu), University of Pennsylvania. Accessed June 2011. 5. Mbeki, Thabo (9 July 2002). "Launch of the African Union, 9 July 2002: Address by the chairperson of the AU, President Thabo Mbeki" ABSA Stadium, Durban, South Africa: africa-union.org. Diarkib daripada yang asal 09%20July%202002.htm) pada 3 May 2009. Dicapai pada 8 February 2009. 6. "IDB: Countries Ranked by Population" 28 November 1999. Diarkib daripada yang asal pada 28 November 1999. 7. "Africa" URL_SECTION%3D201.html). UNESCO. 2005. Diarkib daripada yang asal TOPIC&URL_SECTION=201.html) pada 2 June 2008. Dicapai pada 1 March 2009. L · B · S Benua Afrika Antartika Asia Australia Eropah Amerika Utara Amerika Afro-Eurasia Amerika Eurasia Oceania Lihat juga : Kawasan dunia L · B · S Senarai negara dan wilayah tanggungan di benua Afrika Afrika Utara Algeria · Mesir1 · Libya · Mauritania · Maghribi · Sudan · Tunisia · Sahara Barat2 Afrika Barat Benin · Burkina Faso · Cape Verde · Côte d'Ivoire · Gambia · Ghana · Guinea · Guinea-Bissau · Liberia · Mali · · Mauritania Sierra Leone · Togo Niger Nigeria Senegal Afrika Tengah Angola · Burundi · Cameroon · Chad · · Guinea · Republik · Republik Republik · Sao Tome dan Principe Khatulistiwa Gabon Tengah Congo Rwanda Afrika Demokratik · Congo Afrika Timur Burundi · Comoros · Djibouti · Eritrea · Habsyah · Kenya · · Madagascar Rwanda · Seychelles · Somalia · Tanzania · Uganda · Zambia · Zimbabwe Malawi Mauritius Mozambique Selatan Afrika Botswana Republik Afrika Selatan · Swaziland Lesotho Namibia Wilayah tanggungan dan negara tidak diiktiraf Wilayah tanggungan di Afrika : Wilayah Lautan Hindi British, St. Helena3 (United Kingdom) · · Kepulauan Canary, Ceuta, Melilla · Madeira (Sepanyol) (Perancis) (Portugal) Mayotte, Réunion
Socotra (Yemen) Negara yang tidak diiktiraf : Puntland · Somaliland · Republik Demokratik Arab Sahrawi 3 1 Sebahagiannya di benua Asia. Status tidak dapat ditentukan. Termasuk jajahan takluk Pulau Ascension dan Tristan da Cunha. 2 Kawalan kewibawaan BNF: cb153236036 (data) · GND: 4000695-5 · LCCN: sh85001531 · NARA: 10044605 · NDL: 00560082 · NKC: ge137148 · SELIBR: 138939 · VIAF: 123310773 · WorldCat Identities (melalui VIAF): 123310773 Diambil daripada Laman ini kali terakhir disunting pada 14:23, 19 April 2020. Teks disediakan dengan Lesen Creative Commons Pengiktirafan/Perkongsian Serupa; terma tambahan mungkin digunakan. Lihat Terma Penggunaan untuk butiran lanjut.