Wiwitane Jaman Mbiyen, donge bias durung eneng apa-apa, Gusti Allah nggawe langit Ian bumi. Nanging bumine suwung Ian peteng, namung ketutupan banyu, pedut Ian mega. Mulane Gusti Allah terus nekake padang. Gusti Allah ngomong: "Enenga padang," terus byar . . padang teka. Padang terus dipisah sangka peteng, dadine malih eneng awan Ian mbengi. Ya kuwi dina sing sepisan. Ing dina sing nomer loro Gusti Allah misah banyu, pedut Ian mega. Banyune nang ngisor, mega Ian pedute ing nduwur. Sakbare iki Gusti Allah neruske enggone nyambutgawe; saiki sak enenge banyu dikongkon mili dadi siji, supaya eneng segara Ian eneng daratan. Daratane terus nukulke sakwernane wit-witan Ian
Wiwitane Jaman woh-wohan. Gusti Allah lega mbanget sakwise nyawaiig sembarang iki, mulane Dekne arep neruske penggaweane. Saiki ngerjani nduwur. Ing langit dikeki lintang-lintang, srengenge Ian mbulan. Mbulan Ian lintang kanggo madangi wayah mbengi, srengengene kudu semlorot ing wayah awan. Gusti Allah uga kepengin weruh kauripan ing njeruh banyu Ian ing langit. Mulane terus eneng sakwernane iwak Ian kewan banyu, sing gede Ian sing tyilik pada ngebeki segara. Manuk pirang-pirang weraa Ian rupa pada mabur ing sakngisore langit. Iwak-iwak, kewan-kewan banyu Ian manuk-manuk terus pada diberkahi karo Gusti, supaya pada manak dadi okeh Ian bisa ngebeki segara-segara Ian langit. Saiki Gusti Allah wis nyambutgawe limang dina suwene. Dekne enggone nggawe sembarang namung karo tembunge. Tegese, Gusti ngomong . . terus . sakwat klakon. Ing nemdinane Gusti Allah ndisike nggawe kewan ingon, kewan alasan Ian kewan sing Wiwitane Jaman pada nggremet. Sakbare iku Gusti Allah terus nggawe manungsa, wong lanang Ian wong wedok, sing tindak-tanduke kaya Dekne dewe. Wong loro iki terus pada diberkahi, supaya pada turun-tumurun Ian ngebeki bumi. Manungsa dikongkon nggarap bumine Ian dikongkon ngmmati Ian nguwasani kewan-kewan, iwak Ian manuk. Gusti Allah saiki pantyen lega temenan, awit apa sing dikarepke wis bisa keturutan kabeh Ian sembarang jan ketok apik mbanget. Ya kuwi lelakone enggone Gusti Allah mbiyen nggawe langit Ian bumi.
Adam karo Eva Kadung langit Ian bumi wis ketok nggenah Ian wis diiseni karo sakwernane kauripan, Gusti Allah kepengin nggawe manungsa, sing bisa dadi wakile Dekne nguwasani Ian ngrumati sembarang iki. Mulane Gusti Allah terus njikuk lemah digawe manungsa. Sakwise bolongane irung disebul terus bisa dadi wong urip. Manungsa dipanggonke nang sakwijine kebon ing panggonan singjenenge Eden. Ing kono Gusti Allah nukulke sakwernane wit-witan; woh-wohane ngepenginke tenan nek disawang. Nek dipangan ya enak mbanget rasane. Nang tengahe kebon iku eneng wit werna Wiwitane Jaman loro sing seje karo wit liya-liyane, ya kuwi wit panguripan Ian wit kaweruhing ala Ian betyik. Nang kono eneng laute mbarang kanggo nelesi sembarang nang kono. Lan meneh kono panggonan sing eneng mase, mas sing apik mbanget. Wah, sembarange jan nggumunke tenan apike! Manungsa entuk mangan woh-wohan saksenenge, nanging dipenging ngepek wohe wit kaweruhing ala lan betyik. Awit nek sampek mangan wohe wit iki, manungsa mesti bakal mati. Manungsa nggarap kebone lan kewan-kewan kabeh pada dikeki j eneng dewe-dewe. Nanging senajan manungsa dikupengi karo sakwernane kewan, dekne ijen, awit ora nduwe kantya sing kaya dekne dewe. Mulane manungsa arep digawekne jodo sing bisa ngrewangi dekne. Manungsa terus dituroke jeru karo Gusti Allah, sampek kaya wong mati. Donge manungsa ijik turu, igane dijikuk siji karo Gusti Allah kanggo nggawe jodone. Saiki malih eneng wong loro: wong lanang lan wong wedok. Sing lanang jenenge Adam, sing wedok Eva. Kabeh
Wiwitane Jaman loro ora nganggo apa-apa kanggo nutupi awake, nanging ora pada isin. Ing panggonan kono uga eneng ula. Ula kuwi sakwijine kewan sing pinter mbanget akale. Ula ngerti nek manungsa ora dililani mangan wohe wit kaweruhing ala Ian betyik, nanging dekne kepengin tenan ngeneng manungsa, ben ora pada manut kekarepane Gusti Allah. Ulane etok-etoke takon karo Eva: "Gusti Allah mesti tau ngomong nek eneng wit sing ora entuk dipangan wohe." Eva lih semaur: "Ya, nanging awake dewe keneng mangan Wiwitane Jaman liya-liyane, saksenenge Ian sakkuwate. Namung wit sing nang tengah kae awake dewe dipenging mangan, ndemek wae ora entuk, mengko ndak mati." "Goroh! " ulane mbaleni, "aku lak wis ngerti. Gusti Allah namung meden-medeni kowe, awit sapa mangan woh iku bakal kaya Gusti Allah dewe. Bakal nduweni kaweruh bab ala Ian betyik." Eva kadung nyawang wohe malih nduweni kepengin mbanget, terus ngepek siji Ian dipangan. Adam mbarang dikeki Ian melu mangan.
Wiwitane Jaman Sakbare mangan woh-wohan iku Adam Ian Eva pada krasa Ian weruh nek or nganggo apa-apa. Sangking isine, terus pada nggolek godong kanggo nutupi awake. Ora let suwi Gusti Allah teka, nanging Adam Ian Eva pada lunga ndelik aling-alingan wit-witan nang kebon kono. Gusti Allah nggoleki Ian tyeluk-tyeluk: "Kowe nang endi?" Adam semaur: "Aku ndelik. Aku wuda, mulane aku wedi karo Kowe." "Sapa sing ngomongi kowe nek kowe wuda?" Gusti Allah takon, "Apa kowe mangan wohe wit sing tak penging ngepek?" Adam semaur meneh: "Ya, nanging dudu aku sing ngepek. Wong wedok sing mbok kongkon ngantyani aku kuwi, dekne sing ngekeki aku." Gusti Allah terus nyeneni 10 Wiwitane Jaman Eva: "Kepriye kowe kok sampek bisa nglakoni kaya ngono?" Nanging Eva nyauri: "Aku diapusi karo ula iku." Gusti Allah jan jengkel tenan krungu kuwi mau kabeh. Mulane ulane terus disetrap. Saiki ula mlakune malih ndlosor karo wetenge Ian mangane namung lemah. Adam karo Eva pada wae entuk setrapan. Eva bakale kangelan Ian kelara-lara enggone meteng Ian mbayi. Adam lih nyambutgawe bakale kemringet Ian rekasa mbanget, awit bumine nukulke eri-eri. Manungsa enggone nggolek sandang-pangan bakale kangelan sakteruse, nganti tekan patine Ian dadi lemah meneh. Adam karo Eva diusir sangka panggonan Eden Ian ora bisa balik meneh, awit panggonane dijaga karo mulekat sing nyekel pedang sing murub. 11
Wiwifane Jaman (Het Begin) Verhalen uit het Bijbelboek Genesis verteld in het Surinaams Javaans INTERNATIONAL BIBLE SOCIETY P.O. Box 62970, Colorado Springs, CO 80962-2970 Suriname Javanese: Caribbean SL (Gn) 1995 Speyers/Sisal IBS Colorado Springs, CO United States B210516