Referensi kanggo Urip lan Nginjil ' e Wong Kristen 2-8 APRIL SINAU SAKA ALKITAB MATIUS 26 ' "Paskah lan P e lan ' e" Padhan ` engetan - B ' edan (Matius 26:17-20) Ing dina kapisan Riyaya ' esus Roti Tanpa Ragi, murid-murid marani Y ' e lan takon, "Panjenengan p maeman kanggo Riyaya Paskah ing ngendi?" ' ' e 18 Y esus njawab, "Mlebua ing kutha lan kow lan kan- bakal ketemu karo sawijin ' ` ` ek dhaa marang dh e, 'Guru kandha, "Wektu ew ' e kanggo aku wis cedhak. sing wis ditemtokk ' Aku arep ngrayakk e Paskah karo murid-mu- ridku ing omahmu." ' " 19 Mula murid-murid ' esus lan nindakk ' ' esus e Paskah. 20 Wektu wis wengi, Y nyiapk ' e. lungguh lan maem bareng karo 12 murid nwtsty m Mangan Paskah ' engin aku nyiapk ' e wong, ' e kuwi persis kaya pr ' e Y ' entah ' edia nwtsty katrangan kanggo sinau Mat 26:26 ' e: Tembung Yunani estin (literal nglambangk ' ' e, nglam- e") iki maknan "teges ' ' e e, wakil bangk ' esus sing sampurna tembung kuwi. Badan ana ing ngarep lan roti tanpa ragi sing arep dipangan uga ana ing kono. Dadi ` ' esus sing ek roti kuwi dudu badan cetha n ' e. Tembung Yunani sing padha uga di- saktenan ` ' gunakk eh terjemahan e ing Matius 12:7, ' e tembung "nglam- Alkitab uga nggunakk bangk ' e "artin ' e, maksud ' e". Para rasul ngerti maksud ' e Y ' e para rasul ' e Y lan ak ' e". ' (Matius 26:27, 28) Sakwis e kuwi, Y cawan, banjur ngucap sokur lan m ' rang murid-murid e karo kandha, "Kow padha ngomb nglambangk janjian', sing bakal diecurk dosan nwtsty katrangan kanggo sinau Mat 26:28 ' esus njupuk ' ` e ma- en ` eh ' ea saka cawan iki, 28 merga iki ' e getihku, yaiku 'getih kanggo per- ' e kanggo ngapurani ` ehk ' e kab ' e ak ` eh wong. Panganan sing utama ing Paskah yaiku: we- ' ` dhus g e sing el panggang (ora ana balung ` dicekl ek) (1); roti tanpa ragi (2); lan jangan pait (3). (Pa 12:5, 8; Wi 9:11) Miturut Misnah, jangan ' e selada, lof Brussel (chikori), pait kuwi andewi, dandelion (rumput jombang). Kuwi ` ` ek mbiy kanggo ng en dadi ' e roti tanpa budhak ing Mesir. Y ' e sing sampurna. (Mat ragi dadi lambang badan ' ' 26:26) Rasul Paulus nyebut Y e Pas- esus "Cemp kah kita". (1Kor 5:7) Ing abad kapisan, anggur ' esus (4) uga disiapk ' nggunakk e, sing ' e kanggo tebusan. - Mat 26:27, 28. bakal diecurk ` emb isa wa ' elingk ' e bangsa Isra ` el n ' esus nggunakk ' e kanggo mangan Paskah. Y ' e anggur dadi lambang getih getih kanggo perjanjian: Perjanjian anyar an- ' ehuwah lan wong Kristen terurap sing taran ' esus. (Ibr 8:10) sah merga korban tebusan Y ' ' e e istilah sing uga digunakk Y ' karo Musa wektu dadi perantara lan ngesahk e ing Gu- perjanjian Hukum karo bangsa Isra ' nung Sinai. (Pa 24:8; Ibr 9:19-21) Getih e sapi ' e perjanjian Hukum antar- lan wedhus ngesahk ` an el. Semono uga, ' ' e perjanjian anyar sing esus ngesahk getih ` ' el rohani. Perjanjian ehuwah karo Isra digaw ' kuwi mulai kanggo wektu P entakosta 33 M. - Ibr 9:14, 15. ' e Y ' esus nggunakk ` el ' e Gusti Allah karo bangsa Isra ' e Y ' e Y (Matius 26:26) Wektu isih padha maem, ' ' ' esus e ndonga, Y Y esus njupuk roti, lan sakwis ' ` nyuwil-nyuwil roti kuwi banjur diw e ma- en ' e karo kandha, "Jupuken, rang murid-murid ' e badanku." maemen. Iki nglambangk ` ehk Wulangan Penting (Matius 26:17) Ing dina kapisan Riyaya Roti ' esus lan Tanpa Ragi, murid-murid marani Y ' e ma- takon, "Panjenengan p eman kanggo Riyaya Paskah ing ngendi?" ' engin aku nyiapk mwbr18.04-JA 1
nwtsty katrangan kanggo sinau Mat 26:17 Ing dina kapisan Riyaya Roti Tanpa Ragi: Riya- ya Roti Tanpa Ragi dimulai tanggal 15 Nisan, ' ' sedina sakwis e en ' ean 19 ing buku Tun- pitung dina. (Deloken bag ' e tunan kanggo Sinau Alkitab.) Ning ing jaman ' ' Y e karo riya- esus, riyaya Paskah ana hubungan ' ya iki, dadi riyaya iki suw e wolung dina, klebu tanggal 14 Nisan. Kadhang kala, Paskah uga di- sebut "Riyaya Roti Tanpa Ragi". (Luk 22:1) Ing ayat-ayat iki, tembung "Ing dina kapisan" isa di- ' terjemahk e". (Bandhingna Yoh 1:15, 30, tembung Yunani kanggo "ka- ' e" lan pisan" [protos] diterjemahk ' ' e m susunan e wis ana ' e [protos] aku".) Dadi miturut tem- sakdurung lan miturut kebiasaan Yahudi, bung Yunanin ` lumrah n ek murid-murid takon bab kuwi karo ' esus pas tanggal 13 Nisan. Pas awan tanggal Y ' 13 Nisan, murid-murid nyiapk e kanggo Paskah, ' e 'wektu wengi', yaiku wiwit- sing bakal dirayakk an ' e Paskah (14 Nisan), lan suw ' en ' e "Sedina sakdurung ' e "sakdurung ` ew ` eh padha, yaiku "dh ` ek ' e, ' e tanggal 14 Nisan. - Mrk 14:16, 17. ' (Matius 26:39) Sakwis e maju sithik saka ' kono, Y esus banjur sujud lan ndonga, "Bapak- ` ku, n ek isa, tulung singkirna cawan iki saka ' aku. Nanging dudu karepku sing kudun e ke- ' e Panjenengan sing kudu lakon, mung kersan kelakon." nwtsty katrangan kanggo sinau Mat 26:39 tulung singkirna cawan iki: bung "cawan" nglambangk g mesthi kuwatir n lan asman dhuh dadi wong sing ngr Allah. Mula dh singkirk Ing Alkitab, tem- kanggo ' e Gusti Allah utawa "ba- ' ' esus e" marang wong. Y ' ' eputasi e isa ngrusak r ` ' ` e ditu- ek ew ' ' ' e lan ng e Gusti ec ` en "cawan" iki di- ' e kerep digunakk ' e kersan ' ean sing ditugask ` ek matin ' e Gusti Allah, merga dh ` ` ehk em ' e nyuwun b ` ek ` ek ` ew ` ew ' e saka dh ' e. Maca Alkitab (Matius 26:1-19) Sakwis ` eh, Y kuwi kab ' ' e esus ngomongk ' esus banjur kandha marang ' e Y mwbr18.04-JA 2 ` murid-murid ek rong dina ' e ma- man nungsa bakal ditangkep kanggo dihukum mati ing cagak." 3 Wektu kuwi, para imam kepa- la lan para pemimpin bangsa kuwi nglumpuk ' e imam agung sing je- ing halaman omah ' e Kayafas. 4 Wong-wong kuwi padha neng ' esus nggaw ' ` nganggo cara sing licik lan mat e. ek 5 Nanging wong-wong kuwi kandha, "Aja pas ` ` eg riyaya, mengko ndhak marakk eran." ' ' esus ing B 6 Wektu Y e Simon ` en lara kusta, 7 ana wong wadon sing sing mbiy ' ' esus lagi maem. Wong marani Y esus wektu Y lenga wadon kuwi nggawa botol marmer isi ' wangi sing larang banget, banjur disokk e alon- ' ' e Y esus. 8 Wektu ndelok kuwi, alon ing sirah ' esus dadi nesu lan kandha, murid-murid ' e dibuwang-buwang kaya "Ngapa kok lengan ' ngono? 9 Kuwi kan isa diedol lan regan e mesthi ' ` e marang larang, terus dhuwit ehk ' wong miskin." 10 Merga ngerti iki, Y esus ban- ' jur kandha marang murid-murid e, "Ngapa kok ' e ngomong kaya ngono bab wong wa- kow ' don iki? Dh e wis tumindak apik marang aku. 11 Merga wong miskin bakal terus ana ' e, nanging aku ora bakal terus ana karo kow ' ' ' ` ` karo kow e. e le- e ngesokk ek ew ' ' ` ` nga wangi kuwi ing awakku, dh e e nindakk ew ek ' e penguburanku. 13 Sak- kuwi kanggo nyiapk ' e, ing ngendi tenan ' ' wa e ing saklumahing e kabar apik diwartakk ' e wong wadon iki uga ba- bumi, sing ditindakk ' ` ' e." kal dicritakk ew eling dh ' e 12 rasul, 14 Banjur, salah siji saka antaran lunga nemoni sing disebut Yudas Iskariot, ' ` para imam kepala. 15 Dh e kandha, "Apa ek ' ` e marang aku n ek aku sing bakal kok w ' ' e?" Para imam masrahk e Y ' kepala nawakk erak. 16 Dadi wiwit ` ek kesempatan kang- kuwi, Yudas terus nggol ' ' esus. 17 Ing dina kapisan Riyaya e Y go masrahk ' e, 2 "Kow ` eh ana Riyaya Paskah, ' e ngerti n lan Putran ' e rencana jahat kanggo nangkep Y ` ew ` eni dh ' e g ' etani, ing omah ' e Y ' e isa diw ` en ` ek ` ew 12 Wektu dh ' e aku kandha marang kow ' eling- ' e kanggo ng ` ek ` ew ` en ` ehk ' esus marang kow ' e 30 dhuwit p
' esus Roti Tanpa Ragi, murid-murid marani Y ' e lan takon, "Panjenengan p maeman kanggo Riyaya Paskah ing ngendi?" ' ' esus njawab, "Mlebua ing kutha lan kow 18 Y e ' bakal ketemu karo sawijin e wong, lan kandhaa ' ` ` e, 'Guru kandha, "Wektu sing ew marang dh ek ' e kanggo aku wis cedhak. Aku wis ditemtokk ' e Paskah karo murid-muridku arep ngrayakk ' e ing omahmu." ' " 19 Mula murid-murid nindakk ' ' ' kuwi persis kaya pr e esus lan nyiapk entah Paskah. ' engin aku nyiapk ' e Y 9-15 APRIL SINAU SAKA ALKITAB MATTHEW 27-28 "Apa Sebab ` ekk Ndad ' e, Ing Endi, ' e Caran lan Piy ' e Murid?" ' esus nyedhak lan kandha ma- ` ' eh kuwasa ing swarga e, "Kab ' ` ` e marang aku. ehk en (Matius 28:18) Y rang para murid lan ing bumi wis diw w04-IN 1/7 8 ˚4 'Padha Lungaa lan Dad Murid' ' ' esus nduw 4 Y e wewenang marang jemaat-jema- ' ' ' esus nduw e. Wiwit taun 1914 Y at e wewenang ing ' e madeg. (Kol. 1:13; Why. Kraton sing lagi wa ' ' ekat 11:15) Y e para mala ' ' lan isa mr e ekat sing cacah ' es. 4:16; 1 Ptr. 3:22; Why. 19: atusan yuta. (1 T ' ' e esus diparingi wewenang karo Bapak 14-16) Y ` b eh ' e kuwasa" sing ora gelem manut sing nduw ' e Gusti Allah. (1 Kor. karo pathokan-pathokan ' ' ' e esus ora mung nduw Ef. 1:20-23) Y 15:24-26; wewenang marang wong-wong sing isih urip. ' ` Dh e wong urip lan wong mati" ew ' e kuwasa saka Gusti Allah kanggo ngu- lan nduw ` ' eh wong-wong sing wis mati. (Kis. e man ripk ' ' entah sing e, pr 10:42; Yoh. 5:26-28) Mesthin ' ` ` ' e saka Pribadi sing nduw diw e wewenang ehk en ' e banget kuwi kudu dianggep bab sing sing gedh lan lila paling penting. Mula, kita kudu ngaj ` ekna Wong-Wong Dadi ' esus kuwi pemimpin ' entah pasukan mala ' e "kab ` eh pamr ' entahan lan kab ` en nyirnakk ` ek ' e uga "hakim ` eni mwbr18.04-JA ' e 3 ' esus, yaiku 'padha lungaa ' e Y manut karo prentah lan dad ` ekna wong-wong dadi murid'. (Matius 28:19) Mula, padha lungaa lan ` dad eh bangsa dadi muridku, baptisen wong-wong kuwi nganggo ' e Bapak lan Putra lan roh suci, asman nwtsty katrangan kanggo sinau Mat 28:19 ` ekna wong-wong saka kab ` ekna wong-wong . . dadi muridku: Tem- dad ' e bung Yunani matheteuo isa diterjemahk ' ' "mulang" sing maksud e murid utawa e ndad siswa. (Bandhingna karo Mat 13:52, sing diter- ' e "diwulang".) Kata kerja "baptisen" lan jemahk ' ' e apa wa "wulangen" kuwi nduduhk e sing kudu ' ` ekk e murid'. ditindakk ` eh bangsa: Arti sing wong-wong saka kab ` ' eh bangsa". Ning sing di- e yaiku "kab saktenan ' ' e e saben wong sing asal rembug kuwi maksud ` saka kab eh bangsa. Ing basa Yunani, kata ganti "wong-wong kuwi" ing ukara baptisen wong- ' wong kuwi maskulin lan maksud e wong-wong. Sing dimaksud dudu "bangsa" merga tembung ' entah "bangsa" ing basa Yunani kuwi n ` eh kanggo nginjil marang "wong-wong saka kab ' ' entah sing anyar. Sakdurung bangsa" kuwi pr e ` pelayanan ek wong-wong saka bangsa liya isa nggabung ` ek wong-wong kuwi ngab- karo bangsa Isra ' di marang Y esus ' ' mr e kanggo nginjil marang entahk bangsa-bangsa liya, ora mung marang bang- ' sa Yahudi. Kuwi nduduhk entah kanggo ' ndad e sakdonya. - Mat 10:1, 5-7; Why 7:9. ` ekk ' e kanggo 'ndad ' etral. Pr ' e n ' esus, Kitab Suci nduduhk ' e Y ` el n ' ehuwah. (1Ra 8:41-43) Ning Y ' e para murid ` ek pr ' e murid kudu ditindakk ' e n ` ekk (Matius 28:20) wulangen wong-wong kuwi ' ` ' e kab supaya nindakk e eh sing tak pr ' ' Elinga, aku terus ngancani marang kow e. ' ' e jaman iki." e nganti pungkasan kow nwtsty katrangan kanggo sinau Mat 28:20 ' entahk wulangen wong-wong kuwi: Tembung Yunani ` ehi sing diterjemahk lan arahan, penjelasan, nduduhk ' e "wulangen" klebu m ' e alesan, ` en
' e bukti. Mulang wong-wong kanggo nduduhk ' ' ' ' esus kuwi e Y entahk nindakk e kab ' ' ' e entah entah-pr terus-terusan, klebu mulang pr ' ' ' esus, ngetrapk Y lan niru tu- entah e pr ' ' esus. - Yoh 13:17; e Y ladhan ` eh sing dipr ' e Y ' Ef 4:21; 1Ptr 2:21. ' esus, Wulangan Penting (Matius 27:51) Ujug-ujug geber ing bait ` suw ek dadi loro, saka ndhuwur tekan ngisor, lan bumi goncang uga bukit-bukit watu beng- kah. nwtsty katrangan kanggo sinau Mt 27:51 ' e Ruang geber: Iki gord Maha Suci lan Ruang Suci ing bait. Miturut tra- ` en iki 18 m (60 kaki), disi Yahudi, dawan ' e 7,4 cm amban loro ndu- (2.9 inci). Gord ' ` ehuwah ora mung nesu marang duhk ek Y ' ` wong-wong sing mat e, ning uga eni Putran ` ek saiki wong-wong isa munggah nduduhk swarga. - Ibr 10:19, 20; deloken Daftar Istilah. ` en sing apik, sing misahk ' e gord ' e 9 m (30 kaki), ` en sing suw lan kandel ` ek dadi ' e n ' e n ' e naos. Maksud ' e pusat iba- bait: Basa Yunanin dah, klebu Ruang Suci lan Ruang Maha Suci. (Matius 28:7) Cepet lungaa lan kabarana ' ` ' ' e murid-murid ek Y esus wis diuripk esus n ' ` ` ' e man ek ew e wong mati. Dh ' ' ea, lan e menyang Galil lagi lunga ndhisiki kow ' ` ` ` ' e ing kow ek ew eh bakal ketemu karo dh e kab ' ' kana. Padha e iki." elinga apa sing tak omongk nwtsty katrangan kanggo sinau Mat 28:7 ' e Y ` eh saka antaran ' ' esus n esus wis kabarana murid-murid ' edok iki ora mung diuripk ' ` esus ek Y murid-murid kapisan sing dikandhani n ` wis diuripk eh, ning uga murid-murid ka- pisan sing dikongkon ngandhani murid-murid ' liyan e ' ' entuk ngo- edok ora wong-wong Yahudi, wong w ' e ora saka mong ing pengadilan. Kuwi dhasar ` ' Kitab Suci. Mala eni wong ekat ` ehi tugas sing nye- w nengk ' e Y ` ek Y ' e man ` eh: Para wong w ' e man ' e. (Mat 28:2, 5, 7) Miturut kebiasaan ' e Y ' edok nganggo cara m ' ehuwah ngaj ` en ' e. mwbr18.04-JA 4 Maca Alkitab (Matius 27:38-54) Ana rampok loro uga di- ' ' hukum mati esus, e Y ing sisih kiwa. siji ' ' esus 39 Wong-wong sing liwat padha ng e Y ` ` ` ' edh eg 40 karo kandha, "Kow lan g eg-g e ' ' ' e arep ngambrukk sing jar e bait lan mba- en ` eh ing wektu telung dina, slametna ngun man ' ` ' ` e en putran e panc ek kow awakmu dh Gusti Allah, mudhuna saka cagak paukum- an!" 41 Semono uga para imam kepala lan para ahli Taurat, uga para pemimpin, mulai ' ' e, 42 "Wong liya disla- ec ng ` ' ' ` ek ew e dh metk e ' ` ' ' dh e isa el, kudun e kan Raja Isra ew mudhun saka cagak paukuman lan kita bakal ' ' e. 43 Dh percaya karo dh e percaya ` marang Gusti Allah, mula b en Gusti Allah sing ` ` en Gusti Allah tresna ma- ek panc nylametk ' ` ' ` e ngomong, 'Aku ew e. Merga dh ew rang dh ' e Gusti Allah.' " 44 Malah, para ram- Putran ' pok sing ana ing cagak ing sisih esus uga ' ' e kaya ngono. 45 Wiwit jam 12 awan, ng ec ' ` erah ing kono dadi peteng nganti eh dha kab ' ' jam 3 sor e. 46 Kira-kira jam telu sor esus mbengok, "Eli, Eli, lama sabakhtani?" sing te- ' e, "Allahku, Allahku, ngapa Panjenengan ges ' ninggalk e aku?" 47 Wektu krungu kuwi, wong- wong sing ngadeg ing kono mulai kandha, ' "Wong iki nyeluki Elia." 48 Lan salah siji wong ing kono langsung mlayu njupuk kem- bang karang, ngekum kuwi ing anggur kecut, ` el banjur nd lan ' ' ` ` e. 49 Nanging e Y ehk en diw ' ` ' e! Ayo sing liyan ek e kandha, "Ejarna wa ' ' Elia bakal teka kanggo nylametk didelok apa e ` ` ` ' ek dh ew eh esus mbengok man ' ` eda. 51 Ujug-ujug geber ing bait suw lan s ek dadi lan loro, saka ndhuwur tekan ngisor, bumi goncang uga bukit-bukit watu bengkah. ` eh 52 Kuburan-kuburan padha kebukak, lan ak mayit para wong suci sing wis mati padha ing cagak ing sisih ing sisih tengen lan siji ' ec ` edh ' ew ' e! N ' esus, kandhan ' e Y ' e, nanging ora isa nylametk ' e! Dh ` ew ` ek ` ek ` ek ` ew ` ew ' e, n ` ek ` ek ' e Y ' e, Y ` ehk ' esus supaya diomb ' e ing sak lonjor kayu, ' e dh ` ew ' e." 50 Banjur Y
` eh wong sing weruh. mencelat metu 53 lan ak ` ' ' ' eh, wong-wong e man esus diuripk e Y (Sakwis ' sing ana ing dha erah kuburan-kuburan mau padha mlebu menyang kutha suci.) 54 Wektu ' esus nde- perwira lan wong-wong sing njaga Y ' ean, lok gempa kuwi lan kab ` wong-wong kuwi dadi kewed en lan kandha, "Wong iki mesthi Putran ` eh sing wis kedad ' e Gusti Allah." 16-22 APRIL SINAU SAKA ALKITAB MARKUS 1-2 "Dosamu Wis Diapura" (Markus 2:3-5) Terus ana wong papat teka ngusung wong lanang sing lumpuh. 4 Na- nging wong-wong kuwi ora isa ngusung wong ' esus, merga lanang mau menyang ngarep ` eh wong. Dadi wong-wong kuwi mbo- ana ak ' ' bol atap esus, e omah sing ana ing ndhuwur saka kono wong lumpuh mau banjur diedhun- ' ' e nganggo tandhu. 5 Wektu weruh iman k e ' wong-wong kuwi, Y esus kandha marang wong lumpuh mau, "L jy 67 ˚3-5 "Dosamu Wis Diapura" ' e Y ' e Y ' e, dosamu wis diapura." ' Wektu Y esus lagi mulang ing ruangan sing ke- bak kuwi, ana wong papat teka ngusung wong ' lanang sing lumpuh. Wong-wong kuwi p engin ' ` e wong lumpuh kuwi. Nanging, Y ekk ` merga ana ak eh wong, wong-wong kuwi ora isa "ngusung wong lanang mau menyang nga- ' rep esus". (Markus 2:4) Mesthi wong-wong kuwi dadi gela banget. Wong-wong kuwi ban- ' e jur munggah menyang atap lan mbobol atap ' omah kuwi, wong lumpuh mau banjur diedhunk e nganggo tandhu. ' esus mar ' e Y ' Apa Y e ' e wong-wong kuwi, malah nggumun karo iman lan kandha marang wong lumpuh mau, "Do- samu wis diapura." (Matius 9:2) Nanging apa ` ' en isa ngapurani dosa? Para ahli esus panc Y lan Taurat lan wong-wong Farisi ora seneng, ' esus dadi nesu? Babar blas ora. Dh ` ew mwbr18.04-JA ` ek 5 ' e wong iki ngomong ' ` e Gusti Allah. em ' e Gusti padha mbatin, 'Kok isa-isan kaya ngono? Wong iki ngr Apa ana sing isa ngapurani dosa sakliyan Allah?' - Markus 2:7. ` ehk Nanging, merga ngerti apa sing dibatin wong- ' e wong kuwi, mula Y mbatin kaya ngono? Luwih gampang endi, ngo- mong marang wong lumpuh iki, 'Dosamu wis diapura,' utawa ngomong, 'Ngadega, angkaten ' esus tandhumu lan mlakua'? (Markus 2:8, 9) Y ` ` ek wis wek- en isa ngapurani dosa, merga n panc ' ` ' tun e dadi kurban en e, Y sing dadi dhasar kanggo ngapurani dosa. ' esus kandha, "Ngapa kow ' esus bakal m ` ehk ' e badan (Markus 2:6-12) Ana para ahli Taurat sing lungguh ing kono padha mbatin, 7 'Kok isa- ' e wong iki ngomong kaya ngono? Wong isan ' ` e Gusti Allah. Apa ana sing isa iki ngr ehk ' ngapurani dosa sakliyan e Gusti Allah?' 8 Na- ' esus langsung ngerti apa sing dibatin nging Y ' esus kandha marang wong-wong kuwi. Mula Y ' wong-wong kuwi, "Ngapa kow e mbatin kaya ngono? 9 Luwih gampang endi, ngomong ma- rang wong lumpuh iki, 'Dosamu wis diapura,' utawa ngomong, 'Ngadega, angkaten tandhu- ' mu lan mlakua'? 10 Nanging, supaya kow e ' e kuwasa ngerti n ' esus kanggo ngapurani dosa ing bumi . . . " Y kandha marang wong lumpuh kuwi, 11 "Aku ' kandha marang kow e, ngadega, angkaten tandhumu, lan muliha." 12 Wong lumpuh kuwi ' ngadeg lan langsung ngangkat tandhun e, ` banjur mlaku ing ngarep eh kuwi. Mula wong-wong dadi nggumun lan nglu- ' ' e e dh hurk ' durung tau ndelok kaya ng e iki sakdu- rung nwtsty katrangan kanggo sinau Mrk 2:9 ` em ' e manungsa nduw ` ek Putran ' e wong ak ' e Gusti Allah, uga kandha, "Awak ' en ' e." ' ew ` Luwih gampang endi: Panc ek ngomong isa ngapura dosa, senajan ora ana ' e omongan kuwi. Ning mer- bukti sing nduduhk ' esus kandha Ngadega . . . lan mlakua, kuwi ga Y ` en gampang n
' nduduhk e n Dadi cetha n ngapurani dosa. Crita iki 33:24 nduduhk karo dosa. ` ek kudu ana mukjijat sing kelakon. ' ` e wewenang kanggo ek Y ' esaya lan ayat ing Y ' ` e ek lara kuwi ana hubungan ' esus nduw ' e n Wulangan Penting (Markus 1:11) Terus ana swara saka la- ' ngit, "Kow e Putra-Ku sing Tak tresnani, sing ' e ati-Ku." nggaw nwtsty katrangan kanggo sinau Mrk 1:11 ' e seneng ' ean kapisan saka te- ' ean sing dicathet ing Kitab Injil wektu swara saka langit: Kedad lung kedad ' ehuwah ngomong langsung karo manungsa. Y ' e Putra-Ku: Wektu dadi makhluk roh, Y ' e Gusti Allah. (Yoh 3:16) Wiwit Y ' esus Kow ' Putran esus ' lair dadi manungsa, Y e Gusti ` Allah" kaya Adam mbiy en wektu isih sampur- ' na (Luk 1:35; 3:38). Ning, ngendikan e Gusti ' Allah kuwi ora mung arep nduduhk e sapa sakte- ' ' e kuwi lan roh esus kuwi. Saka ngendikan nan ` ' suci sing diparingk ek e Gusti Allah, nduduhk ' ' e Gusti Allah sing "di- esus kuwi Putra rohanin Y ' ' e man lairk e ` eh ing swarga sarta dipilih nganggo roh man ` suci b en dadi Raja lan Imam Agung sing dilantik Gusti Allah. - Yoh 3:3-6; 6:51; bandhingna Luk 1:31-33; Ibr 2:17; 5:1, 4-10; 7:1-3. ' esus kuwi "Putran ' e Y ' e n ` eh" lan nduw ' e pengarep-arep diuripk ' e wis sing nggaw ` nggaw eh ' tumindakmu." Ukara iki uga digunakk e ing Mat ` 12:18, sing dicuplik saka Y esias ' e utawa Kristus. Roh suci sing di- sing dijanj ' e Gusti Allah paringk ' ` ' bab Putran esus ek Y e n kuwi M ' e seneng ' e atiku; Aku seneng karo kab ' e ati-Ku: Utawa "Kow ' e seneng ' e 42:1 bab M ` ekk ' e Gusti Allah lan ngendikan ' e kuwi cetha nduduhk ` ekk ` esias sing dijanj ' e. ' esus nerusk ' e omong- ' e ' e ' e manungsa kuwi (Markus 2:27, 28) Y ' ' an e kanggo kepentingan e, "Sabat digaw manungsa, nanging manungsa ora digaw kanggo Sabat. 28 Putran Gusti, malah uga kanggo dina Sabat." mwbr18.04-JA 6 nwtsty katrangan kanggo sinau Mrk 2:28 ' ' e esus nggunakk Gusti . . . kanggo dina Sabat: Y ' ' ' e. (Mat 12:8; ew e dh sebutan iki kanggo awak ' ` ` ` ' e gelem ew ek ek dh e n Luk 6:5) Kuwi nduduhk ' ' ' ' nindakk e ing e Bapak entahk ean sing dipr dina Sabat. (Bandhingna Yoh 5:19; 10:37, 38.) ' ' esus nggaw Ing dina Sabat, Y e mukjijat sing ' e wong sing lara. (Luk nggumunk ' e ke- 13:10-13; Yoh 5:5-9; 9:1-14) Iki nggambark ' ' entah esus mr adaan sing bakal kelakon wektu Y ' dadi raja ing Kraton e kaya dina isti- rahat sing kaya dina sabat. - Ibr 10:1. ' e gaw ' e, klebu mar ` ekk ' e. Keadaan Maca Alkitab ' e kabar apik bab (Markus 1:1-15) Iki wiwitan ' ' e Gusti Allah: 2 Kaya sing Y esus Kristus, Putran ' esaya, yaiku, "(Aku wis ditulis ing kitab Nabi Y ' e, yaiku wong ngirim utusan-Ku ndhisiki kow ' e.) 3 Ana sing bakal nyiapk swara wong mbengok ing padhang belanta- ' ra, 'Siapna dalan kanggo Y ehuwah! Lurusna ' e.' " 4 Yohanes Pembaptis ana ing dalan-dalan ' ' ` padhang belantara. Dh e bab e martakk ek baptisan sing dadi lambang pertobatan kang- ` eh wong ing go ngapurani dosa. 5 Mula, kab ` ' ' wilayah Yud em erusal ea lan kab teka marani Yohanes. Wong-wong kuwi di- baptis Yohanes ing Kali Yordan lan ngakoni ' e kanthi blaka. 6 Yohanes ngang- dosa-dosan ' go klambi saka wulu unta lan sabuk e saka ' e mangan walang lan madu kulit, lan dh ' ` alas. 7 Dh e aku, ba- ew kal teka wong sing luwih kuwasa ketimbang aku. Aku ora pantes mbungkuk lan nyopot ' ' e nganggo e. 8 Aku mbaptis kow tali sandhal ' ' ` e banyu, nanging dh e bakal mbaptis kow ek ' nganggo roh suci." 9 Wektu kuwi, Y esus teka ' ` ea lan dibaptis Yoha- et ing Galil saka Nazar ' nes ing Kali Yordan. 10 Ora let suw e ' esus ndelok langit ke- mentas saka banyu, Y ' e Gusti Allah sing kaya bukak lan roh sucin ' e. 11 Terus manuk dara mudhun ing ndhuwur ' e dalan kanggo kow ` ew ` eh penduduk Y ` ek ' e martakk ` ew ` ek ' e, "Sakwis ` ew ' e sakwis
' e Putra-Ku sing ana swara saka langit, "Kow ' e ati-Ku." Tak tresnani, sing nggaw ' e kuwi, roh suci nuntun 12 Ora suw ' ' Y esus menyang padhang belantara. 13 Y esus ana ing padhang belantara 40 dina lan di- ' ' e esus manggon ing antaran godha S ` ' ewan liar, nanging para mala k eni ' dh e Yohanes ditangkep, 14 Sakwis ' ' ea kanggo mar- Y esus lunga menyang Galil ' takk esus ' kandha, "Wektun e Allah ' wis cedhak. Mertobata, lan nduw ea iman ma- rang kabar apik." ' e seneng ' e sakwis ' etan. Y ' ekat nglad ` ek ' e. ` ew ' e kabar apik saka Gusti Allah. 15 Y ' e wis teka, lan Kraton 23-29 APRIL SINAU SAKA ALKITAB MARKUS 3-4 "Mar ` ekk ' e Wong ing Dina Sabat" ' (Markus 3:1, 2) Sepisan man esus mle- ' e, lan ing kono ana wong sing bu ing sinagog ' e lumpuh sebelah. 2 Mula wong-wong tangan ' esus tenanan kanggo ndelok Farisi ngamati Y ' ' ` ekk apa Y e wong kuwi ing dina esus bakal mar ' e alesan kanggo nudhuh Sabat, supaya nduw ' Y esus. jy 78 ˚1-2 Apa sing ` eh, Y ' Entuk Ditindakk ' e ing Dina Sabat? ' ' esus mlebu ing sawijin e Ing dina Sabat liyan ' ' esus ea. Ing kana, Y sinagog ' ketemu karo wong lanang sing tangan e tengen lumpuh. (Lukas 6:6) Para ahli Taurat lan wong- ' ' ' e Y wong Farisi ngematk e, esus tenanan. Tujuan ' ' e wong-wong kuwi, "Apa k etok saka pitakonan ' e wong ing dina miturut hukum Sabat?" - Matius 12:10. ' e, Y ' e ing Galil ' e, kayan ' entuk mar ` ekk Para ahli Taurat lan wong-wong Farisi takon kaya ngono ora merga prihatin karo wong lanang sing lagi sengsara kuwi. Nanging, wong- ` wong kuwi lagi nggol ek alesan kanggo ' esus. Miturut para pemimpin aga- nudhuh Y ` ' ekk ma Yahudi, mar e wong ing dina Sabat kuwi ' ' ' e ana ing be- e mung n entuk ditindakk ` ek-nggol ` ek nyawan mwbr18.04-JA 7 ' entuk baya. Conton ' ' ` mar eo, e wong sing patah tulang utawa kesel ekk merga kuwi kahanan sing ora mbebayani nya- wan ' e, pas dina Sabat wong ora ' e. ' esus kandha marang wong (Markus 3:3, 4) Y ' e lumpuh kuwi, "Tangia, ngadega sing tangan ' ing tengah." 4 Y esus kandha marang wong- ' entuk wong kuwi, "Miturut hukum, endi sing ' e ing dina Sabat: tumindak apik uta- ditindakk ' e nyawa utawa wa tumindak jahat, nylametk ` mat eni?" Nanging wong-wong kuwi meneng ' e. wa jy 78 ˚3 Apa sing ' Entuk Ditindakk ' esus ngerti apa sing dipikirk ' e ing Dina Sabat? ' e wong- Nanging Y ` ek wong-wong kuwi wong kuwi. Y ' e aturan sing kaku bab la- wis nggaw ' rangan kanggo nyambut gaw e pas dina Sabat. Aturan kuwi ora miturut Kitab Suci. (Pangen- ' esus wis kerep dikritik merga tasan 20:8-10) Y ' esus tumindak apik pas dina Sabat. Saiki Y ' ` ` mesthi bakal saya disengiti, merga dh e ek ew kandha marang wong lanang lumpuh kuwi, "Ta- ngia, ngadega ing tengah." - Markus 3:3. ' esus ngerti n ' e dh ' ew ' esus nyawang wong-wong (Markus 3:5) Y ' e sedhih banget kuwi karo nesu lan dh ' merga ngerti n e wong-wong kuwi ora ' tanggap. Y esus banjur kandha marang wong lumpuh kuwi, "Ethungna tanganmu." Wong ' ' ' e mari. e, lan tangan e tangan kuwi ngethungk nwtsty katrangan kanggo sinau Mrk 3:5 ` ek ` ek ` ew ` ek atin ' e sedhih banget: Mung karo nesu lan dh ' ' Markus sing nyathet tanggepan esus wektu e Y ' ngerti n e para pemimpin agama padha ora tanggap. (Mat 12:13; Luk 6:10) Markus isa ' wa etrus, yaiku ' e alus. - Deloken video "Ka- rasul sing perasaan trangan Buku Markus". ` ew ` ek atin ' e ngerti katrangan kuwi saka P Wulangan Penting (Markus 3:29) Nanging, sapa wa ' e sing
` em ` ehk ' e roh suci ora bakal diapura. Kuwi ngr dosa sing langgeng." nwtsty katrangan kanggo sinau Mrk 3:29 ' e kuwi klebu ngr omongan sing kasar, nyilakani, utawa nentang Gusti Allah lan bab-bab sing suci. Roh suci ` asal ek sengaja nen- tang utawa nolak roh suci, kuwi padha kaya ' ` e Gusti Allah. Mat 12:24, 28 lan Mrk 3: em ngr ' ' ` e para pemimpin agama 22 nduduhk e n ek sakjan ' ` ek roh sucin Yahudi ngerti n e Gusti Allah mban- ' ' e mukjijat, ning wong-wong kuwi tu Y esus nggaw ' ` e mukjijat mer- ek Y malah kandha n ga kekuwatan saka S ` em ' e roh suci: Ngr ` ehk ` em ` ehk ' e saka Gusti Allah. Dadi n ` ehk ' esus nggaw ' etan. ' e dosa sing dise- ' e. Dosa kaya ' etok dosa sing langgeng: Iki k ngaja lan akibat ngono ora isa ditebus. ' e nganti saklawas ' ' (Markus 4:26-29) Y e, esus nerusk ' e Allah kuwi kaya wong sing nyebar "Kraton winih ing lemah. 27 Saben wengi wong kuwi ' ' ' e thukul lan saya e tangi. Winih turu lan esuk ' ' ` e e ora ngerti piy ek dhuwur, nanging dh ' ' kuwi isa kelakon. 28 Lemah kuwi dh e sing ew ' ' ' ' ew e woh, sing dhisik dh ngasilk e, e gagang ' e woh gandum banjur woh gandum, lan akir ' sing wis tuwa. 29 Wektu gandum e wis tuwa, ' wong mau nyabetk e, merga mangsa ` pan en wis teka." w14-IN 15/12 12-13 ˚6-8 Apa Panjenengan "Ngerti Tenan Maknan ' e omongan ` ew ' e arit ' e"? 6 Apa sing isa kita sinaoni saka perumpamaan ` ek kita ora isa iki? Kapisan, kita kudu ngerti n ' ` ngendhal e sing sinau Alkitab. Se- eni kemajuan najan kita wis ngupaya kanggo ndhukung lan mbantu sing sinau Alkitab, kita ora isa mek- ` ek sing sa dh ' sinau Alkitab kudu mutusk e apa bakal ' ' ehuwah mung nampa dadi abdin e Y ' ehuwah. ibadah sing dhasar - Ms. 51:14; 54:8; 110:3. ` ew ` ek ' e dibaptis. Kita kudu ngerti n ' e dh ' ew ' ehuwah. Y ' e tresna marang Y mwbr18.04-JA 8 ` ' e perumpamaan ek paham maknan 7 Kapindho, n ` iki, kita ora bakal cilik ati n ek ora langsung ' e. (Yak. 5:7, 8) Senajan wis ngrasakk ngupaya tenanan kanggo mbantu sing sinau Al- ` ek piwulang sing bener ora tekan kitab, ning n ` ek kita guru sing ora atin ' e winih, yaiku apik. Y ' wulangan sing bener ing atin e wong-wong sing andhap asor lan gelem berubah. (Mat. 13:23) Dadi aja nganggep dinas kita apik apa ora mung saka jumlah wong sing wis dibantu nganti di- ` eni kita merga kita tekun baptis. Y ' lan semangat nginjil, dudu merga tanggepan e wong-wong. - Wacanen Lukas 10:17-20; 1 Ko- rintus 3:8. ' e hasil ' e n ' e, kuwi dudu teges ' ew ' ehuwah dh ' e sing nukulk ' ehuwah ngaj 8 Katelu, kita ora ngerti apa wis ana perubah- ' e, ana an ing atin wong bebojoan sinau Alkitab karo utusan in- jil. Wong loro kuwi kandha karo utusan injil ' engin dadi penginjil sing durung dibaptis. n ` ' ek kudu mandheg e n Utusan injil kuwi ng ` ngrokok. Ning utusan injil kuwi kag et merga ' e wis pirang-pirang sasi wong loro kuwi jebul ` ek mandheg ngrokok. Wong loro kuwi yakin n ' isih ngrokok ndhelik-ndhelik, Y ehuwah isih te- ' ehuwah gething karo wong sing tep weruh lan Y ' munafik. Dadi wong loro kuwi nduw e pilihan, ' e utusan injil utawa man- ngrokok ing ngarep dheg babar blas. Utusan injil kuwi ora ngerti ' e wong bebo- perubahan apa sing wis ditindakk joan kuwi. Wong loro kuwi isa berubah merga ' ehuwah lan dibantu kang- tresna banget karo Y ' e keputusan sing bener. go nggaw ' e sing sinau Alkitab. Conton ` ek p ' elingk Maca Alkitab ' ` esus mle- eh, Y lan ing kono ana wong ' e lumpuh sebelah. 2 Mula wong- ' esus tenanan kanggo ' ` ekk e wong kuwi ' e alesan kang- ' esus kandha marang ' e lumpuh kuwi, "Tangia, (Markus 3:1-19a) Sepisan man bu ing sinagog sing tangan wong Farisi ngamati Y ' ndelok apa Y esus bakal mar ing dina Sabat, supaya nduw ' esus. 3 Y go nudhuh Y wong sing tangan ' e,
' ngadega ing tengah." 4 Y esus kandha marang wong-wong kuwi, "Miturut hukum, endi sing ' ' e ing dina Sabat: tumindak entuk ditindakk ' apik utawa tumindak jahat, nylametk e nya- ` eni?" Nanging wong-wong kuwi wa utawa mat ' meneng wa esus nyawang wong-wong ' kuwi karo nesu lan dh e sedhih banget ' merga ngerti n e wong-wong kuwi ora ' tanggap. Y esus banjur kandha marang wong lumpuh kuwi, "Ethungna tanganmu." Wong ' kuwi ngethungk e mari. 6 Wektu ndelok kuwi, wong-wong Farisi metu ' e lan langsung rembugan karo para pengikut ' partai H esus. 7 Ban- ' esus lunga menyang pinggir laut bareng jur, Y ' ' karo para murid ea lan e. Ak ' ' ' ` e Y ea ngetutk Yud esus. 8 Uga ak eh wong saka ' ' ` ' e Kali Yordan, lan Y ea, sebrang em, Idum erusal ' ' e Tirus lan Sidon, erah sakcedhak saka dha ` ' ' eh bab e krungu ak esus sakwis teka marang Y ' ' ' esus. 9 Y e Y sing ditindakk esus ngongkon mu- ' ' ' rid-murid e e prau cilik supaya dh e nyiapk ` eh kuwi. 10 Mer- ora kedhesek-dhesek wong ak ` ` eh eh, kab ga Y wong sing lara parah padha dhesek-dhesekan ' ` esus. 11 Malah roh-roh supaya isa ndem ek Y ' najis, saben ndelok Y esus, bakal sujud ing ' ' e Putra- ngarep esus karo mbengok, "Kow ' n esus kanthi tegas nglarang roh-roh najis kuwi su- ' ' esus. 13 Y paya ora crita bab Y esus munggah ' ' erang- e gunung lan ngundang sap ing sawijin ' ' lan e, e murid-murid an wong saka antaran ' ' esus. wong-wong kuwi ngetutk esus 14 Y ' nggaw e 12 wong, ' esus sebut rasul-rasul. Wong-wong sing uga Y ' esus, kuwi sing bakal ngancani Y lan sing ' e kabar apik bakal diutus kanggo martakk ` 15 uga bakal diw ehi kuwasa kanggo ngusir roh-roh jahat. 16 Lan 12 wong ing kelompok ' kuwi yaiku Simon, sing uga dijenengi P etrus, ' ' eus lan Yohanes se- eb 17 Yakobus anak ' e. 5 Y ` ew ` ek ` ek atin ' e tangan ' e, lan tangan ' erod ` es kanggo mat ` eni Y ` eh wong saka Galil ` ew ' e wong ak ' esus wis mar ` ekk ' e Y ' e Gusti Allah." 12 Nanging bola-bali, Y ' e Y ' e kelompok sing anggotan ` en ' e Z ' ed mwbr18.04-JA ` ek 9 ' esus uga njenengi wong dulur ' ` e "Anak-Anak erg loro kuwi Boan ' Gludhug"), 18 Andr eus, ' Matius, Tomas, Yakobus anak eus, Simon wong Kanani, 19 lan Yudas Iskariot sing akir ' e Yakobus (Y ` es, sing teges ' eas, Filipus, Bartolom ' ' eus, Tad e Alf ' e ngianati Y ' esus. 30 APRIL-6 MEI SINAU SAKA ALKITAB MARKUS 5-6 "Y Wong-Wong sing Wis Mati" ' e Yairus, (Markus 5:38) Wektu tekan omah ' ' Y e banget lan esus ndelok ing kana wis ram wong-wong lagi padha nangis karo sambat nganggo swara seru. ' esus Nduw ' e Kuwasa Nguripk ' e Man ' esus kan- (Markus 5:39-41) Sakwis ' e dha marang wong-wong kuwi, "Ngapa kow ' padha nangis lan ribut kaya ng e? Bocah iki ora mati, nanging lagi turu." 40 Wong-wong ' kuwi mulai nggeguyu Y e. Na- ' esus ngongkon wong-wong kuwi metu nging Y ' ` esus mlebu bareng karo wong kab eh. Banjur, Y ' e sing lan murid-murid tuwan ' ` ` m e bocah ek elu dh ' kuwi diturokk esus banjur nyekel ta- ' e bocah kuwi lan kandha, "Talita kumi," ngan ' ' sing n e e teges tak kandhani, tangia!" nwtsty katrangan kanggo sinau Mrk 5:39 ' e mlebu, Y ' en ' esus karo ng ' ec ' e bocah kuwi ' e, menyang panggonan ' e. 41 Y ` ew ` ek diterjemahk ' e: "Ndhuk, kow ora mati, nanging lagi turu: Ing Alkitab, wong ' e kaya wong turu. (Ms 13:3; Yoh mati dipadhakk ' 11:11-14; Kis 7:60; 1Kor 7:39; 15:51; 1T es 4:13) ` ' ' eh bocah kuwi, mula e man esus arep nguripk Y ` ' ek bocah kuwi ora mati, ning Y esus kandha n ' ` e n ek wong-wong sing wis lagi turu. Iki nduduhk ` ' ' ` ekk eh, kaya nang mati e wong e man isa diuripk ' ' esus kang- e Y sing lagi turu angler. Kuwasan ' ehuwah, go nguripk sing "nguripk lan ngendika bab perkara-perkara sing durung kelakon, kaya- kayan ' e man ' e man ` eh bocah kuwi saka Y ` eh wong mati ' e kuwi wis kelakon." - Rm 4:17. ` eh
(Markus 5:42) Bocah wadon kuwi tangi lan mulai mlaku. (Umur tuwan pet rasa seneng jy 118 ˚6 Bocah Wadon sing Urip Man langsung ' e 12 taun.) Wong ' e seneng banget nganti ora isa ngem- ' e. ` eh! ` ' ' eh esus nguripk e Y Iki sing kaping pindhon ' ' esus uga ngong- wong mati. Kaya biasan e, Y ' e bocah wadon kuwi supaya ora kon wong tuwan ' ean kuwi. Na- ngandhani sapa-sapa bab kedad ' ` nging warta kuwi "nyebar ing kab erah eh dha kuwi". (Matius 9:26) Wektu wong sing panje- ` ' eh, panjenengan e man nengan tresnani diuripk mesthi uga bakal ngandhani wong-wong bab kedad ' e man ' ean kuwi, ta? Wulangan Penting ' esus ora (Markus 5:19, 20) Nanging, Y ` ' elu, lan kandha, "Ba- ng e wong kuwi m ` eh lan critakna kab lia marang keluargamu, ' ' e lan e kanggo kow sing wis Y ' welas asih sing wis diduduhk e." 20 Wong lanang kuwi banjur lunga lan mulai ` ' ' eh sing wis di- ekapolis kab e ing D nyritakk ` ` ` ' ' tindakk eh ek ew esus kanggo dh e Y wong padha nggumun. nwtsty katrangan kanggo sinau Mrk 5:19 ' entukk ' ehuwah tindakk ' e marang kow ' e, lan kab ' esus sing critakna: ' e mukjijat biasan ' esus sing ditindakk ' ` en ngandhani keluargan e mr ' ' bab apa sing wis dialami. Y e kuwi entahk mbokmenawa merga arep diusir saka wilayah ` eh karo wong-wong kana lan ora isa nginjil man ing kana. Kuwi uga bakal njawab tudhuhan sing ora bener bab babi-babi sing ilang. ' ' e Y eda karo pr ' e, sing nglarang wong nyritakk ' entah Iki b ' e. (Mrk 1:44; 3:12; 7:36) Y ' entahk ' e wong iki b ' esus mr ' erah ora ' e ' e lunga saka kono, kebutna ' eling- ` ek ing salah siji dha (Markus 6:11) N ana sing gelem nampa utawa ngrungokk kow bledug saka sikilmu supaya dadi pang ' eling kanggo wong-wong kuwi." ' e, wektu kow mwbr18.04-JA 10 nwtsty katrangan kanggo sinau Mrk 6:11 ` ek kebutna bledug saka sikilmu: Iki nduduhk ' para murid esus ora tanggung jawab karo hu- kuman saka Gusti Allah. Tembung iki uga ana ing Mat 10:14; Luk 9:5. Markus lan Lukas nam- ' bahk eling kanggo [utawa, "marang"] wong-wong kuwi. Paulus lan ' Barnabas ngetrapk e pathokan iki wektu ing An- tiokhia Pisidia (Kis 13:51), lan rasul Paulus uga ' e sing padha ing Korintus yaiku nge- nindakk ' ` ' butk e ek e, ' ' e. Aku resik bakal nanggung getihmu dh ew ' e murid-mu- saka getihmu." (Kis 18:6) Kanggon ' e bledug saka sikil kuwi wis rid ` eh, sing bar biasa. Wong-wong Yahudi sing sal ' lunga saka negara liya bakal ngebutk e bledug ' e merga bledug kuwi dianggep na- saka sandhal ` eh jis. Kuwi ditindakk ' entah ing wilayah Yahudi. Ning wektu m ' kanggo murid e kuwi. ' e n ' e Y ' e tembung dadi pang ' eling- ` ew ' e klambin ' e kandha, "Kow lan dh ' e Y ' esus, ngebutk ' e mlebu man ` ehi pr ' e sakdurung ` en ' esus dudu nindakk ' e, maksud ' e Y Maca Alkitab ' (Markus 6:1-13) Saka kono, Y esus banjur ' ' mangkat lan tekan ing dha e. Mu- erah asal ' ' ' esus. 2 Ing dina e uga ngetutk rid-murid e Y ' ' esus mulai mulang ing sinagog Sabat, Y e lan ' ` esus dadi padha eh sing ngrungokk wong ak nggumun. Wong-wong kuwi kandha, "Saka ' entuk bab-bab iki? Apa ngendi wong kuwi isa ` ' ehi kawicaksanan sebab e wong kuwi diw ' e mukjijat-muk- kaya ngono lan isa nindakk ' jijat iki? 3 Wong iki kan tukang kayu, anak e ' e Yakobus, Yusuf, Yu- Maria, lan adhin ' e wadon ya ana das, lan Simon? Adhi-adhin ' e, ta?" Wong-wong kuwi mulai ke- ing k ' ' sandhung merga Y esus. 4 Mula Y esus kandha marang wong-wong kuwi, "Ing ngendi-endi, ' ' erah asal e, nabi mesthi diaj ' ' e lan ing omah e keluargan ing antaran ' ` ' ' ' dh e." 5 Mulan eh esus ora nggaw e ak e, Y ' ' e esus mung numpangk mukjijat ing kono. Y ' ' erangan wong sing lara e marang sap tangan ' e Y ` en ' e jeneng ' en ` eni, kejaba ing dha ' e, ' ew
' lan mar esus nggu- ' mun merga wong-wong kuwi ora nduw e iman. ' ' esa esa-d Mula Y ' ' esus e kanggo mulang. 7 Y ing sakiwa-tengen ' e lan ngongkon wong-wong nyeluk 12 rasul ` ehi wong- kuwi lunga loro-loro, Y wong kuwi kuwasa kanggo ngusir roh-roh ' najis. 8 Y e supaya ora nggawa apa-apa kejaba teken, ora ngga- wa roti, ora nggawa kanthong panganan, ' lan ora nggawa dhuwit ing kanthong e, 9 na- nging nganggo sandhal, lan ora nggawa salin. ' e mlebu ing 10 Y salah siji omah, manggona ing kono nganti ' ' ` e lunga saka dha kow erah kuwi. 11 N ek ing sa- ' lah siji dha erah ora ana sing gelem nampa ' e lunga utawa ngrungokk saka kono, kebutna bledug saka sikilmu su- ' paya dadi pang eling kanggo wong-wong kuwi." 12 Para rasul banjur padha mangkat ` ek wong-wong kudu merto- lan martakk ` bat, eh roh-roh ` jahat, lan ngol esi wong lara nganggo lenga ` ekk lan mar ` ekk ' e wong-wong kuwi. 6 Y ' esus banjur lunga menyang d ' esus uga m ` en ' entahk ' esus mr ' e para rasul ` ek kow ' esus kandha man ` eh, "N ' e, wektu kow ' e kow ' eling- ' e n 13 para rasul uga ngusir ak ' e wong-wong kuwi. mwbr18.04-JA 11