François Bozizé

Si François Bozizé Yangouvonda (ipinanganak noong 14 Oktubre 1946) ay isang politiko sa Republika ng Gitnang Aprika na naging Pangulo ng Republika ng Gitnang Aprika magmula 2003 hanggang 2013.

Umangat upang maging isang opisyal ng hukbong panlupa si Bozizé noong dekada ng 1970, sa ilalim ng rehimen ni Jean-Bédel Bokassa; pagkaraang mapaalis sa tungkulin si Bokassa, naglingkod si Bozizé sa pamahalaan bilang Ministro ng Panananggol magmula 1979 hanggang 1981, at bilang Ministro ng Impormasyon mula 1981 hanggang 1982. Nakilahok siya sa nabigong kudeta noong 1982 laban kay Pangulong André Kolingba at pagdaka ay lumisan mula sa bansa. Pagkalipas ng ilang mga tao, naglingkod siya bilang Hepe ng mga Tauhan ng Hukbong Panlupa sa ilalim ng Pangulong si Ange-Félix Patassé, subalit nagsimula siya ng isang panghihimagsik laban kay Patassé noong 2001.

Nadakip ng mga puwersa ni Bozizé ang Bangui noong Marso 2003, habang nasa labas ng bansa si Pangulong Ange-Félix Patassé, at nakuha ni Bozizé ang kapangyarihan, na naglunsad ng isang pamahalaan na nasa transisyunal na kapanahunan o nasa panahon ng pagpapalit mula sa isang pamahalaan papunta sa isang pamahalaan. Nanalo siya sa halalang pampangulo noong Marso–Mayo 2005 sa loob ng pangalawang ulit ng botohan, at muli siyang nahalal noong halalang pampangulo noong Enero 2011, na nagwagi sa boto sa unang ulit.

Noong Disyembre 2012, ang Republika ng Gitnang Aprika ay nalagay sa pag-aalsa (paghihimagsik) ng mga puwersang rebelde na humatol sa rehimen ni Bozizé bilang hindi gumagalang sa mga kasunduang pangkapayapaan pagkaraan ng tinatawag sa Ingles bilang ang Central African Republic Bush War noong 2007. Noong Marso 2013, nilisan ni Bozizé ang bansa papunta sa Demokratikong Republika ng Konggo pagkaraang lusubin ng mga puwersa ng mga rebelde ang kabiserang lungsod ng Bangui sa Republika ng Gitnang Aprika at tinabanan nila ang palasyong pampangulo sa Bangui.

Mga sanggunian

 Jean-Marc Aractingi, La Politique à mes trousses (Politics at my heels) ("Politika nasa sakong ko"), Editions l'Harmattan, Paris, 2006, Central Africa Chapter (ISBN 978-2-296-00469-6).
 
 

 

Mga tao mula sa Republika ng Gitnang Aprika na nabilanggo sa labas ng bansa
Mga tao mula sa Gitnang Aprika na naging biktima ng pagpapahirap
Mga ministro ng pamahalaan ng Republika ng Gitnang Aprika
Mga pinuno ng estado ng Republika ng Gitnang Aprika
Mga nabilanggo sa Benin
Mga tao mula sa Lalawigan ng Ngounié
Mga taong napalayas mula sa Republika ng Gitnang Aprika
Mga taong naging pinuno dahil sa kudeta