Katas (inumin)

Ang katas o dyus ay inumin na gawa sa pag-eekstrakto o pagpipiga upang makuha ang likas na nilalamang likidong sa mga prutas at gulay. Maaari rin itong tumukoy sa mga likido na hinaluan ng konsentrado o iba pang mapagkukunan ng pagkaing biolohikal, tulad ng karne o lamang-dagat, gaya ng katas ng kabibe. Karaniwang kinokonsumo ang katas bilang inumin o ginagamit bilang sangkap o pampalasa sa mga pagkain o iba pang inumin, kagaya ng mga . Sumikat ang pag-iinom ng katas noong nagkaroon ng mga paraan ng pasteurisasyon na nagbigay-daan sa preserbasyon na walang pagbuburo (na ginagamit sa produksiyon ng alak). Ang mga pinakamalakas sa pag-iinom ng katas ng prutas ay Bagong Silandiya (halos isang tasa, o 8 onsa, bawat araw) at Kolombiya (higit sa tatlong kapat ng tasa bawat araw). Sa katamtaman, tumataas ang pag-iinom ng katas ng prutas kapag tumataas ang antas ng kita sa bansa.

Paghahanda

Nakukuha ang katas sa mekanikal na pagpiga o pagmasera (tinatawag minsan na malamig na pagpiga) ng laman ng prutas o gulay nang hindi pinapainit o nilalagyan ng pantunaw. Halimbawa, ineekstrakto ang likido mula sa bungang kahel para makuha ang katas nito, at nakukuha ang katas ng kamatis sa pagpipiga sa bungang kamatis. Maaaring katasin ang mga sariwang prutas at gulay sa bahay gamit ang iba't ibang uri ng pampiga o , manu-mano man o de-kuryente. Sinasala ang karamihan ng mga komersyal na katas para matanggal ang himaymay o lamukot, ngunit sikat din ang malamukot na katas ng kahel. Nilalagyan ng aditibo sa ilang katas, tulad ng asukal at mga lasang artipisyal (sa ilang inuming batay sa katas ng prutas) o pampalinamnam (hal. sa mga inuming Clamato at Caesar na batay sa katas ng kamatis). Kabilang sa mga karaniwang paraan ng pagpepreserba at pagpoproseso ng katas ang paglalata, pasteurisasyon, pangongonsentrado, pagyeyelo, ebaporasyon, at pagwiwisik-tuyo.

Bagama't nag-iiba ang pagpoproseso ng bawat katas, kabilang sa mga karaniwang pagproseso ng mga katas ang mga sumusunod:
 Paghuhugas at pagbubukod ng pinagkukunan ng katas
 Pag-eekstrakto ng katas
 Pagsasala at klaripikasyon
 Pasteurisasyon
 Pagpupuno, pagtatakip at isterilisasyon
 Pagpapalamig, pagtatatak at pag-iimpake

Talasanggunian

Inumin