Ruth Elynia Mabanglo

Si Ruth Elynia S. Mabanglo (ipinanganak noong ika-30 ng Marso, 1949) ay isang manunula, manunulat, mamamahayag at retiradong propesor sa Unibersidad ng Hawaii sa Manoa.  Nakamit niya ang kanyang Ph.D. sa Filipino Language and Literature mula sa Manuel L. Quezon University noong 1985, ang kanyang M.A. sa Edukasyon mula sa Philippine Normal University noong 1980, at ang kanyang Bachelor of Arts sa Filipino mula sa University of the East noong 1969. Naging profesora din si Mabanglo sa University of the East, Manual L Quezon University, Philippine Normal College at De La Salle University.

Bilang isang tanyag na manunulat, si Ruth Elynia Mabanglo ay nakilala sa kanyang malawak na akda na sumasaklaw sa loob ng mahigit tatlong dekada. Ang kanyang mga akda ay kinabibilangan ng iba't ibang anyo tulad ng maikling kwento, tula, at mga dramatikong monologo, na tumatalakay sa mga tema tulad ng isyu ng mga kababaihan, lipunang Pilipino, at ang pagtatagpo ng panitikan at peminismo. Ang mga mahalagang kontribusyon ni Mabanglo sa panitikang Pilipino ay kinikilala sa iba't ibang mga publikasyon, akademikong journal, at mga aklat. Ang kanyang mga akda ay nananatiling makabuluhan sa mga mambabasa, naglalaman ng malalim na pananaw sa mga hamon ng kasalukuyang panahon. Sa pamamagitan ng kanyang husay sa panitikan at mga mapanghamong perspektiba, nananatiling isang kilalang personalidad si Mabanglo sa larangan ng panitikang Pilipino, nagbibigay-inspirasyon sa mga manunulat at nag-iiwan ng malalim na marka sa larangan ng panitikan.

Mga Pagkilala 
Nagkamit si Mabanglo ng samut saring parangal at pagkilala dahil sa kaniyang husay sa pagsulat.

Akademikong Tulong Pinansyal 
Pinagkatiwalaan si Mabanglo ng maraming organisasyon upang isakatuparin ang ibat-ibang layunin pang akademiko. Bilang pabuya at pakunsuwelo, si Mabanglo ay nakatanggap ng maraming tulong pinansyal.

Mga Kagamitang Pangkurikulum at Aklat-Turo 
Si Mabanglo ay naging mahalagang bahagi sa pagsusulat ng mga kagamitang pangkurikulum at mga aklat-turo para sa mataas na paaralan at kolehiyo.

Mga Naisulat na Akademikong Artikulo 
Mula taong  1992 hanggang 2002, si Mabanglo ay naapagsulat ng mga akademikong artikulo

Publikasyong Pedagohiko 
Si Mabanglo at Ramos ay sumulat ng dalawang interactive na materyal sa pag-aaral para sa mga mag-aaral ng Filipino na nasa gitnang at mataas na antas: "Makinig at Bumasa: Intermediate-advanced Filipino" at "Makinig at Bumasa:Tagalog Lessons, 20-web-based interactive listening and reading lessons for Intermediate and Advanced Filipino." Ang mga materyal ay binubuo ng mga leksyon sa pagbasa at pakikinig na gumagamit ng pamamaraang schema. Bawat leksyon ay naglalaman ng pagsisimula (mga tala tungkol sa kultura), mga gawain bago makinig/magbasa, isang leksyon (teksto sa pagbasa/pakikinig), at mga gawain pagkatapos makinig/magbasa (mga gawain sa pangkabuuang pang-unawa, mga gawain para sa tiyak na impormasyon, mga gawain sa gramatika, at mga susunod na gawain).

Mga Akdang Salin

Pahayagang Panunulat 
Naging regular na tagapag ambag si Mabanglo sa ibat ibang kolum at artikulo na nalathala sa iba't ibang pahayagan sa loob ng mga taon. Marami sa mga ito ay bahagi ng kanyang regular na kontribusyon sa Hawaii Filipino Chronicle, kabilang ang kolum na "Identidad at Kultura" mula noong Disyembre 1994. Sumasaklaw ang mga artikulo sa iba't ibang mga paksa, tulad ng mga kuwento mula sa iba't ibang rehiyon ng Pilipinas, anekdota tungkol kay Dr. Jose Rizal, mga alamat, mga piyesta, kultura, at iba pang mga isyung panlipunan. Si Ruth Elynia Mabanglo rin ang sumulat para sa iba pang mga pahayagan, kasama ang Abante, kung saan nagkaroon siya ng kolum na "Dilema" mula Enero 1987 hanggang Oktubre 1988. Ang mga isinulat ni Ruth Elynia Mabanglo ay naglalaman ng malawak na sakop ng mga paksa na may kinalaman sa kultura, kasaysayan, at kasalukuyang isyu ng mga Pilipino. Ang mga kontribusyon niya sa mga pahayagan na ito ay nagbigay ng mga kaalaman at pananaw tungkol sa pagkakakilanlan ng mga Pilipino, mga tradisyon, at mga hamon ng lipunan.

Pagtatanghal 
Si Elynia Mabanglo ay isang kilalang manunulat at aktibista mula sa Pilipinas na may malawak na karanasan sa mga larangan ng panitikan at teatro.  Bilang isang manunulat, aktibo siya sa pagbabasa ng kanyang mga tula at akda sa iba't ibang pagdiriwang tulad ng Araw ng Kalayaan ng Pilipinas at Araw ng Manggagawa. Bukod dito, nagkaroon rin siya ng mga pagkakataon na magbasa at maglunsad ng mga tula sa iba't ibang mga institusyon at mga okasyon. Sa larangan ng teatro, naging bahagi siya ng mga produksyon bilang isang produksyon, direktor, at musikal na tagapag-accompanist. Naglahad rin siya ng mga dulang nagpapakita ng kultura at kasaysayan ng mga Pilipino. Isinulong niya ang pagtatag ng Katipunan Theater Desk, isang grupo ng teatro na naghahangad na maghatid ng mga libreng palabas na naglalayong ipamalas ang mga dula na nagpapahalaga sa kultura ng Pilipinas. Bukod sa kanyang pagkakasangkot sa panitikan at teatro, si Mabanglo ay aktibo rin sa pangkultura at pangteatro na mga gawaing nagpapakita ng pagpapahalaga sa mga tradisyon at kasaysayan ng Pilipinas. Ang kanyang paglahok sa mga aktibidad tulad ng Pasyon o Pabasa, isang tradisyonal na pagtula ng buhay ni Hesus tuwing kuwaresma, ay nagpapakita ng kanyang dedikasyon sa pagpapalaganap ng mga kultura at mga kaugalian ng mga Pilipino.

Nagpamalas at nag-presenta si Mabanglo ng ilan sa kanyang mga gawa sa iba't ibang tanyag na lugar at mga venue, kasama ang Philippine Consulate General ng Hawaii, Revolution Books sa Honolulu, University of Hawaii, Asian American Writers Workshop sa New York, University of Wisconsin-Madison, Borders Bookstore sa Hawaii, Caritas Center sa Cologne, Germany, at University of California-Riverside, at iba pa. Ang kanyang mga pagtatanghal ay nagdala sa kanya sa iba't ibang mga lugar, ipinapamalas ang kanyang talento at ibinabahagi ang kanyang mga panitikang gawa sa iba't ibang kultural na konteksto.

Ang mga kontribusyon at karanasang ito ni Elynia Mabanglo sa larangan ng panitikan at teatro ay nagpapakita ng kanyang pagsisikap na makatulong sa pagpapanatili at pagpapalaganap ng mga sining at kultura ng mga Pilipino. Sa pamamagitan ng kanyang mga gawa at paglahok sa mga pangkultura at pangteatro na mga aktibidad, ipinapakita niya ang kahalagahan ng pagpapahalaga sa kasaysayan at kultura ng bansa.

Kumperensya 
Si Ruth Elynia S. Mabanglo ay aktibo at maipagmamalaki ang kanyang paglahok sa mga presentasyon, pagtuturo, at pagtatanghal ng kanyang mga gawa sa panitikan. Sa loob ng mga taon, siya ay naging guro at presenter sa iba't ibang prestihiyosong institusyon sa Pilipinas tulad ng Unibersidad ng Ateneo de Manila, Unibersidad ng De La Salle, at Unibersidad ng Pilipinas. Ang kanyang mga presentasyon ay naglalayong ipakita ang mga saloobin at karanasan ng mga Filipina sa pamamagitan ng kanyang mga tula. Maliban sa pagtuturo, naging bahagi rin siya ng mga kumperensya tulad ng Sangwika International Conference on Filipino Language Policy, kung saan siya ay aktibong participant. 

Si Mabanglo ay hindi lamang limitado sa Pilipinas. Nagkaroon rin siya ng mga oportunidad na magbahagi ng kanyang mga gawa sa ibang bansa tulad ng Hapon, kung saan siya ay nagkaroon ng mga imbitasyon upang magpresenta sa mga unibersidad tulad ng Unibersidad ng Osaka Gaddai. Kasama rin siya sa mga kumperensya at aktibidad sa iba't ibang panig ng mundo, tulad ng paglahok niya sa Association for Asian Studies Conference sa Estados Unidos at pagkonsulta sa Filipino Language Movement Consultative Summit sa Unibersidad ng San Diego State.

Bukod sa mga presentasyon at kumperensya, si Mabanglo ay aktibo rin sa lokal na mga gawaing pangwika at panitikan sa Hawaii. Bilang tagapag-organisa at presenter, siya ay naglalayon na palaganapin ang kultura at panitikang Pilipino sa komunidad. Nagbahagi rin siya ng kanyang mga karanasan bilang guro at manunulat sa mga workshop at seminar tulad ng HALT/TESOL Joint Conference at Hawaii Association of Language Teachers Conference. Ang mga aktibidad na ito ay nagpapakita ng kanyang dedikasyon sa pagpapalaganap ng wikang Filipino at kultura sa mga lokal na komunidad kung saan siya aktibo.

Talasanggunian at Talababaan