วรนันทน์ ชัชวาลทิพากร

วรนันทน์ ชัชวาลทิพากร ศิลปินแห่งชาติผู้ได้รับการเชิดชูเกียรติในฐานะศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ สาขาย่อยการ(ภาพถ่าย) ประจำปีพุทธศักราช 2552 "รู้สึกว่าเป็นเกียรติ ภูมิใจ และก็ดีใจ ไม่คิดว่าทางผู้ใหญ่ยังเห็นความสำคัญของการถ่ายภาพ เป็นเกียรติแก่วงศ์ตระกูล และเป็นเกียรติแก่วงการถ่ายภาพของเรา เพราะว่าทางสาขาถ่ายภาพเขาให้น้อยมาก เพิ่งจะเป็นคนที่ 5 ตั้งแต่ปี 2528 ถือว่าเราอายุยังน้อย ก็คิดว่าผมก็ยังมีส่วนจะช่วยผลักดันคนรุ่นใหม่ ๆ ให้สนใจถ่ายภาพได้ยิ่งขึ้น" ความรู้สึกจากใจของหนึ่งในสุดยอดช่างภาพรางวัลยอดเยี่ยมระดับโลก ทั้งรางวัลภายในประเทศและต่างประเทศ สามารถคว้ารางวัลนักถ่ายภาพอันดับ 1 ของโลก ประเภทภาพท่องเที่ยว จากสมาคมถ่ายภาพแห่งอเมริกา (P.S.A.) มาถึง 17 ปี และติดอันดับท็อปเท็นของโลกมาโดยตลอดตั้งแต่ปีค.ศ. 1987 จนกระทั่งถึงปี ค.ศ. 2009

ประวัติ
อาจารย์ วรนันทน์ ชัชวาลทิพากร เกิดเมื่อวันที่ 19 สิงหาคม พุทธศักราช 2497 ที่จังหวัดพระนคร จบการศึกษาชั้นประถมศึกษาปีที่ 7 จากโรงเรียนวัดราชสิงขร ในราวปี พ.ศ. 2523 เห็นประกาศในหนังสือพิมพ์ฉบับหนึ่งว่ามีการอบรมการถ่ายภาพของวิทยาลัยเทคนิคกรุงเทพฯ จึงเข้ามาสมัครเรียน ได้เรียนกับ อ.พูน เกษจำรัส (ศิลปินแห่งชาติด้านภาพถ่ายท่านแรก ปี พ.ศ. 2531) รวมถึง อ.สุมิตรา อ.อาภรณ์ และ อ.สุรพงษ์ เรียนถึง 4 คอร์ส จากนั้นจึงสมัครเข้าเป็นสมาชิกสมาคมถ่ายภาพแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูประถัมภ์ ในปี พ.ศ. 2525และเข้าอบรมการถ่ายภาพทั้งในและต่างประเทศ พร้อมทั้งฝึกฝนการถ่ายภาพอย่างสม่ำเสมอมากว่า 40 ปี

การศึกษา
 จบการศึกษาระดับประถมศึกษาปีที่ 4 จากโรงเรียนโกศลวิทยา กรุงเทพมหานคร ประจำปีการศึกษา พ..ศ. 2508
 จบการศึกษาระดับประถมศึกษาปีที่ 7 จากโรงเรียนโรงเรียนวัดราชสิงขร กรุงเทพมหานคร ประจำปีการศึกษา พ.ศ. 2511

การทำงาน
"เมื่อตอนเด็ก ๆ เริ่มทำงานตั้งแต่อายุ 15 ปี เป็นพนักงานขายเสื้อผ้าวิ่งตามต่างจังหวัด เดินทางทั่วประเทศโดยในช่วงระหว่างที่เดินทางไปแต่ละจังหวัดของประเทศไทย ได้เห็นทั้งภูมิทัศน์ บรรยากาศต่าง ๆ ในระหว่างที่เราไป มันสวยงาม เลยคิดว่า อยากจะฝึกถ่ายภาพและเก็บรูปต่าง ๆ มาเป็นเจ้าของ ก็เลยเริ่มฝึกถ่ายภาพมาตั้งแต่เด็ก" คือคำบอกเล่าจุดเริ่มต้นของการทำงานเมื่อจบการศึกษาโดย อาจารย์ วรนันทน์ เริ่มทำงานเป็นพนักงานขายส่งสินค้า และปัจจุบันเป็นผู้จัดการบริษัท โฟโต้ฮอบบี้ จำกัด อาจารย์ วรนันทน์ ชัชวาลทิพากร เป็นศิลปินที่สร้างสรรค์ภาพถ่ายได้โดดเด่น และมีเอกลักษณ์เฉพาะตน เน้นการถ่ายภาพที่ให้แสงธรรมชาติตามที่พบ และสามารถนำเสนอด้วยศิลปะการถ่ายภาพในแง่มุมต่าง ๆ ที่มีความงดงาม ขณะเดียวกันก็จะทำคำอธิบายรายละเอียดการถ่ายภาพและสถานที่ เพื่อเป็นแนวทางแก่ผู้ที่สนใจและต้องการเรียนรู้วิธีการถ่ายภาพ ที่สำคัญภาพถ่ายเหล่านี้ยังได้ถ่ายทอดความงดงามของสถานที่จนทำให้ผู้พบเห็นอยากไปเยือน จึงถือได้ว่ามีส่วนช่วยส่งเสริมการท่องเที่ยวอีกทางหนึ่ง

รางวัลอันทรงเกียรติ
ในปี พ.ศ. 2552 ปีแห่งการได้รับการเชิดชูเกียรติในฐานะ "ศิลปินแห่งชาติ" นั้นมีผู้เข้าร่วมรับรางวัลทั้งหมด 9 ท่าน ดังนี้ 
ศิลปินที่ได้รับเลือกเป็นศิลปินแห่งชาติใน 3 สาขา ได้แก่ ทัศนศิลป์ วรรณศิลป์ และ สาขาศิลปะการแสดง ประจำปี พ.ศ. 2552
 
 1. ศาสตราจารย์ปรีชา เถาทอง ศิลปินแห่งชาติ ปี 2552 สาขาทัศนศิลป์ ด้านจิตรกรรม

 2. นายองอาจ สาตรพันธุ์ ศิลปินแห่งชาติ ปี 2552 สาขาทัศนศิลป์ ด้านสถาปัตยกรรมร่วมสมัย 

 3. นางเพ็ญพรรณ สิทธิไตรย์ ศิลปินแห่งชาติ ปี 2552 สาขาทัศนศิลป์ ด้านประณีตศิลป์- แกะสลักเครื่องสด

 4. นายวรนันท์ ชัชวาลทิพากร ศิลปินแห่งชาติ ปี 2552 สาขาทัศนศิลป์ด้านภาพถ่าย

 5. นายเสกสรรค์ ประเสริฐกุล ศิลปินแห่งชาติ ปี 2552 สาขาวรรณศิลป์ ด้านเรื่องสั้น สารคดี นวนิยาย กวีนิพนธ์  

 6. นายจตุพร รัตนวราหะ ศิลปินแห่งชาติ ปี 2552 สาขาศิลปะการแสดง ด้านนาฏศิลป-โขน 

 7. นายอุทัย แก้วละเอียด ศิลปินแห่งชาติ ปี 2552 สาขาศิลปะการแสดง ด้านดนตรีไทย 

 8. นางมัณฑนา โมรากุล ศิลปินแห่งชาติ ปี 2552 สาขาศิลปะการแสดง ด้านดนตรีไทยสากล-คำร้อง  

 9. นายประยงค์ ชื่นเย็น ศิลปินแห่งชาติ ปี 2552 สาขาศิลปะการแสดง ด้านดนตรีไทยลูกทุ่ง-ผู้เรียบเรียงเสียงประสาน

โดยศิลปินแห่งชาติทั้ง 9 ท่านได้ผ่านหลักเกณฑ์การคัดเลือกศิลปินแห่งชาติอัน ประกอบด้วย 3 หลักเกณฑ์ใหญ่ ดังนี้

 1. เป็นผู้มีความรู้ความสามารถ มีความเชี่ยวชาญและมีผลงานดีเด่น
 2. เป็นที่ยอมรับของวงการศิลปะแขนงนั้น
 3. เป็นผู้มีคุณธรรม มีผลงานที่ยังเป็นประโยชน์ต่อสังคมและมนุษยชาติ ได้รับรางวัลหรือเกียรติคุณระดับท้องถิ่น ระดับชาติ หรือระดับนานาชาติ
ซึ่งในปี พุทธศักราช 2552 มีผู้ผ่านการคัดเลือกจำนวนมาก และคณะกรรมการได้มีกระบวนการพิจารณาอย่างละเอียดมากที่สุดโดยศิลปินแห่งชาติปี 2552 ได้เข้ารับพระราชทานโล่และเข็มเชิดชูเกียรติจากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ในวันที่ 24 ก.พ. พ.ศ. 2553 เนื่องในวันศิลปินแห่งชาติ ที่ศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย

ถ่ายทอดองค์ความรู้ควรคู่เกียรติ
อาจารย์พิเศษและวิทยากรให้ความรู้เกี่ยวกับการถ่ายภาพให้กับสมาคมถ่ายภาพ สถาบันการศึกษาและผู้สนใจการถ่ายภาพ ซึ่งส่งผลให้นักเรียน นิสิต นักศึกษา และประชาชน สนใจการถ่ายภาพมากยิ่งขึ้น และหนึ่งในคำแนะนำสำหรับผู้สนใจถ่ายภาพให้ประสบความสำเร็จ คือ "ช่างภาพที่จะประสบความสำเร็จมีข้อง่าย ๆ คือ จะต้องมีใจรักและสนใจก่อนในข้อแรก ข้อที่สองคือ ค่อย ๆ ศึกษาหาความรู้ ไม่ว่าจากในหนังสือ ในอินเทอร์เน็ตซึ่งเราสามารถเข้าไปท่องในเว็บต่าง ๆ ซึ่งมีความรู้การถ่ายภาพมากมาย แล้วก็ไปเรียนครอส์สั้นต่าง ๆ หรือเข้าไปอบรมตามที่เขามีสอนอย่างที่ว่าเราอยากรู้เรื่องอะไร พอได้ศึกษามีความรู้แล้วก็หากล้องอุปกรณ์ที่ใช้งานได้ดี ไม่จำเป็นต้องแพงมาก และศึกษาแต่ละจุดว่ามันใช้งานอย่างไร หลังจากนั้นข้อสำคัญคือต้องมีโอกาสและเวลา คือถ้าคุณมีความรู้ มีใจรัก แต่ถ้าคุณไม่มีเวลา มีโอกาสออกถ่ายรูปเลย โอกาสที่คุณจะได้รูปยาก พอคุณมีโอกาสและเวลาออกถ่ายรูป สิ่งสำคัญคือรูปที่เราถ่ายมาอย่าเก็บไว้ดูคนเดียว จะต้องให้ผู้ที่รู้ช่วยชี้แนะและวิจารณ์ว่ารูปนี้มีข้อดีข้อเสียอย่างไร หลังจากชี้แนะแล้ววิจารณ์แล้ว เราก็ต้องสร้างสรรค์งานของเราและนำเสนอ ประกวดภาพบ้าง สิ่งต่าง ๆ เหล่านี้มันก็คือจะทำให้ช่างภาพสนุกและเป็นการมีโอกาสที่จะเป็นช่างภาพดีขึ้น เพราะว่ามันจะต้องทำงานแข่งกับตัวเอง ต้องฝึกฝนตัวเองไปเรื่อย ๆ"

ผลงานและรางวัลของศิลปินแห่งชาติ
อาจารย์วรนันทน์มีผลงานซึ่งได้รับรางวัลจากสมาคมถ่ายภาพทั่วโลกประมาณ ๑,๐๐๐ รางวัล อาทิเช่น 
 รางวัลชนะเลิศยอดเยี่ยม (Best of Show) การประกวดภาพถ่ายสไลด์สีนานาชาติทั่วโลก 
 เหรียญทองจากสมาคมถ่ายภาพแห่งสหรัฐอเมริกา จำนวน ๘๖ ครั้ง นับว่าเป็นศิลปินต้นแบบที่สามารถถ่ายทอดความรู้ และประสบการณ์ให้แก่ผู้ศึกษาวิชาการถ่ายภาพศิลปะได้อย่างดียิ่ง จนทำให้นักศึกษาและประชาชนที่ได้รับการถ่ายทอดความรู้จากท่านได้รับรางวัลทั้งในประเทศและต่างประเทศหลายคน 
มีผลงานภาพ อาทิ ภาพถ่ายวันพ่อแห่งชาติ, ภาพยามเช้าริมฝั่งโขงนครพนม, ภาพสัญจรเหนือวารี, ภาพสุดฝีเท้า, ภาพสวดพระปาติโมกข์, ภาพน้ำใสไหลเย็น, ภาพทำความสะอาด, ภาพยิ้มพิมพ์ใจ ฯลฯ

อาจารย์ วรนันทน์ ชัชวาลทิพากร จึงเหมาะสมอย่างยิ่งที่ควรได้รับการยกย่องเชิดชูเกียรติเป็นศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (ภาพถ่าย) หนึ่งในศิลปินของชาติผู้ซึ่งมีความรู้ ความสามารถ และมีคุณค่าต่อประเทศชาติเป็นอย่างยิ่ง.

อ้างอิง

บุคคลจากจังหวัดพระนคร
ศิลปินแห่งชาติสาขาทัศนศิลป์
นักถ่ายภาพชาวไทย