คาณปัตยะ

คณปัตยะ เป็นลัทธิหนึ่งในศาสนาฮินดูที่นับถือพระพิฆเนศ (พระคเนศ หรือเรียกว่า พระคณปติ) เป็นสคุณพรหมัน คณปัตยะถือเป็นหนึ่งในห้านิกายสำคัญของศาสนาฮินดู คือ ลัทธิไศวะ ซึ่งบูชาพระศิวะเป็นหลัก, ลัทธิศักติ ซึ่งบูชาศักติองค์ต่าง ๆ เป็นหลัก, ลัทธิไวษณพ ซึ่งบูชาพระวิษณุเป็นหลัก, ลัทธิสรภัทธะ ซึ่งบูชาพระสุริยะเป็นหลัก และลัทธิคณปัตยะ ซึ่งบูชาพระคเนศเป็นหลัก ถึงแม้คณปัตยะจะถือว่าเป็นนิกายที่เล็กกว่าทั้งสี่นิกายที่กล่าวมาข้างต้น แต่คณปัตยะก็ถือเป็นนิกายที่มีอิทธิพลมากในศาสนาฮินดูมาตลอด นอกจากนี้ยังมีลัทธิสมารตะซึ่งปฏิบัติตามปรัชญา Advaita ซึ่งบูชาเทพทั้งห้า (ปัญจยัตนะบูชา - pañcāyatana pūjā) คือบูชาทั้งพระคเนศ, พระวิษณุ, พระศิวะ, พระสุริยะ และ เทวีในศาสนาฮินดูเป็นสคุณพรหมัน

ความเชื่อ
การบูชาพระพิฆเนศถือเป็นการบูชาหนึ่งที่ประกอบกับการบูชาเทพเจ้าอื่น ๆ โดยทั่วไปแล้วชาวฮินดูทุกนิกายจะเริ่มการสวดที่สำคัญหรือพิธีกรรมทางศาสนาด้วยการสวดบูชาพระพิฆเนศ ซึ่งนับถือกันในฐานะเทพเจ้าแห่งการเริ่มต้น และการขจัดอุปสรรค ถึงแม้ว่าทุกนิกายจะให้การเคารพบูชาพระพิฆเนศอยู่แล้วก็ตาม ลัทธิคณปัตยะเพิ่มเติมและยกย่องพระพิฆเนศให้ทรงเป็นพระเป็นเจ้าสูงสุด

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น
 Article from BookRags.com
Ganapatya Encyclopædia Britannica article

นิกายในศาสนาฮินดู