อาศรมวาสิกบรรพ

อาศรมวาสิกบรรพ (, ) แปลว่า "บรรพแห่งอาศรม" เป็นหนังสือบรรพที่ 15 ของ มหาภารตะ ประกอบไปด้วย 3 บรรพย่อย รวมทั้งหมด 39 ตอน เป็นเรื่องราวของท้าวธฤตราษฎร์ ที่ออกผนวชพร้อมกับ นางคานธารี นางกุนตี และสัญชัยสารถี ต่อมาเหล่ากษัตริย์ทั้ง 3 องค์สิ้นพระชนม์ด้วยไฟป่า เหลือเพียงสัญชัยเท่านั้นที่รอดชีวิต และไปอาศัยอยู่ที่เทือกเขาหิมาลัย บรรพนี้มีเนื้อหาต่อเนื่องมาจาก อัศวเมธิกบรรพ ส่วนบรรพต่อไปจากนี้คือ เมาสลบรรพ

เนื้อเรื่องและบรรพย่อย 
อาศรมวาสิกบรรพ ประกอบไปด้วย 3 บรรพย่อย รวมทั้งหมด 39 ตอน ดังนี้
 อาศรามวาสบรรพ
 ปุตรตศาสนบรรพ
 นารัทกมานบรรพ

บรรพนี้กล่าวถึงเหตุการณ์หลังจากยุธิษฐิระ ขึ้นครองราชย์เป็นจักรพรรดิไปได้ประมาณ 15 ปี ท้าวธฤตราษฎร์และพระนางคานธารี ซึ่งอยู่ในราชสำนักกับหลาน ๆ พวกปาณฑพ ก็ตัดสินใจไปบำเพ็ญพรตใช้ชีวิตบั้นปลายในป่า โดยมีพระนางกุนตี ท้าววิฑูร สัญชัยร่วมตามเสด็จไปด้วย แม้จะอยู่ป่าตัดขาดจากโลกภายนอกแต่พวกปาณฑพก็ไปเยี่ยมเยียนบ้างเป็นครั้งคราว

ในที่สุดท้าววิฑูรก็เสียชีวิตและวิญญาณของท้าววิฑูร ซึ่งเป็นธรรมเทพที่มาจุติในโลกมนุษย์ก็เข้าไปหลอมรวมอยู่กับท้าวยุธษฐิระซึ่งเป็นธรรมเทพในโลกมนุษย์เช่นกัน

ในช่วงบั้นปลายของชีวิตท้าวธฤตราษฎร์ พระนางคานธารีและพระนางกุนตีได้รับพรพิเศษจากฤๅษีวยาส ทำให้ได้มีโอกาสเห็นบรรพบุรุษที่อยู่ในเทวโลก และหลังจากนั้นอีกสองปี หลังการพบปะกันครั้งสุดท้ายกับพวกปาณฑพที่ไปเยี่ยม ก็มีข่าวจากในป่ามาแจ้งยังราชสำนักกรุงหัสตินาปุระให้ท้าวยุธษญิระได้ทราบว่า บัดนี้ท้าวธฤตราษฎร์ พระนางคานธารี และพระนางกุนตีต่างเสียชีวิตไปพร้อม ๆ กัน เพราะเกิดไฟไหม้ป่าในอาณาบริเวณที่ตั้งอาศรมบำเพ็ญพรตไปเรียบร้อยแล้ว

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 
 Ashramvasik Parva, English Translation by Kisari Mohan Ganguli
 Ashramvasik Parva, English Translation by Manmatha Nath Dutt
 Ashramvasik Parva in Sanskrit by Vyasadeva with commentary by Nilakantha - Worldcat OCLC link
 Ashramvasik Parva in Sanskrit and Hindi by Ramnarayandutt Shastri, Volume 5

มหาภารตะ