สารภี (พรรณไม้)

สารภี เป็นไม้ดอกยืนต้นพบในประเทศไทย ลาว เวียดนามและกัมพูชา เป็นพันธุ์ไม้พระราชทานเพื่อปลูกเป็นมงคลจังหวัดพะเยา สารภียังมีชื่อพื้นเมืองอื่นอีกดังนี้ : ทรพี (จันทบุรี) สร้อยพี (ใต้) สาหละปี (เชียงใหม่, เหนือ)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์
เป็นไม้ยืนต้นสูง 10 – 15 เมตร ไม่ผลัดใบ เรือนยอดเป็นพุ่มทึบ ใบเป็นใบเดี่ยวเรียงตรงข้าม รูปไข่กลับแกมขอบขนาน เส้นแขนงใบไม่ชัดเจน แต่เส้นใบย่อยแบบร่างแหเห็นชัดทั้งสองข้าง เนื้อไม้มีสีน้ำตาลแกมแดง ใบสีเขียว หนา แข็งเป็นมัน มียางขาว เปลือกสีเทาดำ แตกล่อนเป็นสะเก็ดตลอดลำต้น ดอกสีขาวอมเหลือง ออกดอกเป็นกระจุกตามกิ่ง สีขาว กลิ่นหอม ร่วงง่าย มีเกสรเพศผู้สีเหลือง  ผลรูปกระสวย ยาวประมาณ 2.5 เซนติเมตร เมื่อสุกสีเหลือง มีเนื้อสีเหลืองหรือสีแสดหุ้มเมล็ด   รับประทานได้ ออกดอก มกราคม - มีนาคม เป็นผล กุมภาพันธ์ - เมษายน

ถิ่นกำเนิด 
ป่าเบญจพรรณ ป่าดงดิบ ในเขตเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

การปลูกเลี้ยง 
สารภีชอบสภาพดินร่วนซุย ความชื้นพอเหมาะ ขยายพันธุ์ โดยการเพาะเมล็ด

สรรพคุณทางยา 
 ดอกสดและแห้ง-ใช้เข้ายาหอม บำรุงหัวใจ บำรุงเส้นประสาท แก้วิงเวียนหน้ามืด ตาลายและชูกำลัง
 ดอกตูม-ย้อมผ้าไหมให้สีแดง
 ผลสุก-รับประทานได้มีรสหวาน

ดูเพิ่ม 
 รายชื่อพันธุ์ไม้มงคลพระราชทานประจำจังหวัด

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น
A terpenoid and two steroids from the flowers of Mammea siamensis 
Phenolic compounds from Mammea siamensis seeds

ไม้ยืนต้น
ต้นไม้ประจำจังหวัดของไทย
ดอกไม้ประจำจังหวัดของไทย
ต้นไม้ประจำมหาวิทยาลัย
วงศ์มังคุด
พืชให้สีย้อม
สมุนไพร
พืชที่รับประทานได้