เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ภาคพื้นสมุทร

เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ภาคพื้นสมุทร () เป็นภูมิภาคของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ประกอบไปด้วย บรูไน, อินโดนีเซีย, มาเลเซียตะวันออก, ฟิลิปปินส์, สิงคโปร์, และติมอร์-เลสเต บางครั้งเรียกว่า เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ส่วนที่เป็นเกาะ หรือ หมู่เกาะบริเวณเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ในศตวรรษที่ 16 รู้จักในชื่ออินเดียตะวันออก ส่วนในศตวรรษที่ 19 รู้จักในชื่อกลุ่มเกาะมลายูซึ่งเป็นศัพท์ความหมายเดียวกัน

คำว่า "นูซันตารา" ในอินโดนีเซียและมาเลเซียมีความหมายพ้องกับคำว่าเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ภาคพื้นสมุทร แต่ว่าความเป็นชาตินิยมทำให้มีการกำหนดเขตแดนต่างกัน แต่ถึงอย่างนั้นส่วนใหญ่ก็มักหมายถึงคาบสมุทรมลายู, หมู่เกาะซุนดา, หมู่เกาะโมลุกกะและบางครั้งนับรวมนิวกินีตะวันตกด้วย ไม่ได้นับรวมฟิลิปปินส์และปาปัวนิวกินี

ภูมิภาคนี้ทอดตัวยาวหลายพันกิโลเมตร มีเกาะและกลุ่มเกาะมากมาย อีกทั้งยังมีความหลากหลายทางชีวภาพของพืชและสัตว์ทะเลมากที่สุดในโลก

ประชากรในภูมิภาคต่างจากเอเชียตะวันออกเฉียงใต้แผ่นดินใหญ่ตรงที่ประชากรส่วนใหญ่เป็นชาวออสโตรนีเซียน ที่นี้มีพื้นที่ความเป็นเมืองหลายแห่ง เช่น กรุงจาการ์ตาและปริมณฑล, เมโทรมะนิลา, เกรเทอร์กัวลาลัมเปอร์และประเทศสิงคโปร์ แต่ถึงอย่างนั้นเกาะส่วนใหญ่ในภูมิภาคนี้ไม่มีผู้คนอาศัยอยู่

ภูมิศาสตร์
ภูมิภาคนี้ครอบคลุมพื้นที่ราว 2 ล้านตารางกิโลเมตร และมีเกาะมากมายกว่า 25,000 เกาะ

มีกลุ่มหลักคือ
 สิงคโปร์, อินโดนีเซีย, มาเลเซียตะวันออก และ บรูไน
 หมู่เกาะซุนดา
 หมู่เกาะซุนดาใหญ่
 หมู่เกาะซุนดาน้อย
 หมู่เกาะมาลูกู
 ฟิลิปปินส์
 วิซายัส
 กลุ่มเกาะซูลู
 นิวกินี และเกาะรอบ ๆ (หากมีการนับรวม)

เกาะใหญ่สุดเจ็ดเกาะคือ เกาะนิวกินี, เกาะบอร์เนียว, เกาะสุมาตรา, เกาะซูลาเวซี และ เกาะชวาของอินโดนีเซีย; และ เกาะลูซอน และ เกาะมินดาเนาของฟิลิปปินส์

สำหรับวิทยาศาสตร์ธรรมชาติจะเรียกภูมิภาคเหล่านี้ว่า ทวีปภาคพื้นสมุทร ภูมิภาคอยู่ในพื้นที่ชีวภูมิศาสตร์เมเลเซีย เพราะมีการกระจายของสปีชีส์และระบบนิเวศคล้ายคลึงกัน

ในทางธรณีวิทยา เกาะเหล่านี้เป็นพื้นที่ ๆ มีกิจกรรมทางภูเขาไฟมากที่สุดแห่งหนึ่งของโลก ที่นี้มีภูเขาไฟสูงกว่า 3,000 เมตรเยอะมาก ไม่ว่าจะเป็นในเกาะชวา, เกาะสุมาตราและหมู่เกาะซุนดาน้อย การยกตัวของสัณฐานก่อให้เกิดภูเขาขนาดใหญ่มากมาย เช่น เขากีนาบาลู สูง 4,095 เมตร หรือ ปุนจักจายาที่มีความสูงกว่า 4,884 เมตร ทำให้เป็นยอดเขาที่สูงที่สุดในภูมิภาคนี้

ที่นี้มีภูมิอากาศแบบร้อนชื้นเนื่องจากตั้งอยู่ในเขตเส้นศูนย์สูตร

วัฒนธรรมและประชากร
ใน พ.ศ. 2560 ภูมิภาคนี้มีประชากรอาศัยอยู่กว่า 540 ล้านคน โดยมีเกาะชวาเป็นเกาะที่มีประชากรมากที่สุด ประชากรส่วนใหญ่เป็นชาวออสโตรนีเซียนและพูดภาษาที่อยู่ในกลุ่มภาษามาลาโย-โพลีเนเซีย ภุมิภาคนี้มีความสัมพันธ์ทางสังคมและวัฒนธรรมกับทั้งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้แผ่นดินใหญ่และชาวออสโตรนีเซียนกลุ่มอื่นในแปซิฟิก ประชากรในภูมิภาคนี้ส่วนใหญ่นับถือศาสนาอิสลาม ส่วนประชากรในฟิลิปปินส์และติมอร์-เลสเตจะนับถือศาสนาคริสต์ นอกจากนี้ยังมีผู้นับถือศาสนาพุทธ, ศาสนาฮินดูและวิญญาณนิยมด้วย

ในอดีตภูมิภาคนี้ได้รับอิทธิพลทางวัฒนธรรมจากอินเดียสูงมาก ดูได้จากหนังสือ Indianized States of Southeast Asia ซึ่งมีการอ้างถึง "เกาะของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้";

ประวัติศาสตร์

การค้าในมหาสมุทรอินเดียยุคโบราณ

เส้นทางสายไหมทางทะเล

อ้างอิง

เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ภาคพื้นสมุทร
ภูมิศาสตร์เอเชียตะวันออกเฉียงใต้
ภูมิภาคในเขตโอเชียเนีย
ภูมิภาคในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้