พญาหลวงติ๋นมหาวงศ์

เจ้าหลวงติ๋นมหาวงศ์ หรือ เจ้าฟ้าหลวงติ๋นมหาวงศ์ ทรงเป็นเจ้าผู้ครองนครน่าน องค์ที่ 51 และปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์ติ๋นมหาวงศ์  ทรงครองเมืองน่าน ระหว่างปี พ.ศ. 2269 - พ.ศ. 2294 และทรงเป็นปฐมบรรพบุรุษแห่งราชสกุล  ณ น่าน และราชสกุลเจ้านายเมืองน่าน สาขาอื่น ๆ

ประวัติ 

พญาหลวงติ๋นมหาวงศ์มาจากเชียงใหม่ ต่อมาพระเจ้ากรุงอังวะโปรดให้พญานาซ้ายให้รวบรวมผู้คนและสร้างเมืองน่านขึ้นมาใหม่และมอบให้พญานาซ้ายดูแล เมื่อพญานาซ้ายดูแลเมืองน่านร่วม 11 ปีได้รับการโปรดให้เป็นพญานาขวาแต่ตัวไม่มีเชื้อเจ้ามาก่อนจึงไม่กล้าขึ้นครองเมือง จึงได้กราบทูลพระเจ้ากรุงอังวะ ขอให้พญาหลวงติ๋นที่อยู่เมืองเชียงใหม่มาครองเมืองน่าน พญาหลวงติ๋นครองเมืองน่านระหว่าง พ.ศ. 2269–2294 ก็ถึงแก่พิราลัย เจ้าอริยวงศ์ (หวั่นท๊อก) พระโอรสจึงได้ปกครองเมืองน่านต่อมา

พระประวัติในเอกสาร ประวัติศาสตร์เมืองน่าน

ในช่วงปลายของยุคที่เมืองน่านมีสถานะเป็นเมืองขึ้นของพม่า (พ.ศ. 2101 - พ.ศ. 2331) ในปี พ.ศ. 2269 พระมหากษัตริย์พม่าได้โปรดให้พญาหลวงตื๋น (เจ้ามหาวงศ์) เชื้อสายเจ้านายเมืองเชียงใหม่ที่ได้เป็นเจ้าเมืองตื๋นมาเป็นเจ้าเมืองน่าน (พ.ศ.๒๒๖๙ – ๒๒๙๔)21 22 และเป็นปฐมราชวงศ์มหาวงศ์ (ราชวงศ์หลวงติ๋น) ของเจ้าหลวงเมืองน่าน สืบมาจนถึงเมืองนครน่าน เป็นประเทศราชของสยามในปี พ.ศ. 2331

พระชายา ราชโอรส ราชธิดา
เจ้าหลวงติ๋นมหาวงษ์  ท่านมีพระชายา 2 องค์ ประสูติแต่ ราชโอรส ราชธิดา 7 พระองค์ ดังนี้
 ชายาที่ 1 แม่เจ้าเมืองเชียงใหม่เทวี ประสูติแต่ ราชโอรส ราชธิดา 4 พระองค์
 เจ้าอริยวงษ์ ภายหลังเป็น เจ้าผู้ครองนครน่าน องค์ที่ 52
 เจ้ามัว 
 เจ้านรินทร์ 
 เจ้านางเทพ
 ชายาที่ 2 แม่เจ้ายอดเทวี ประสูติแต่ ราชธิดา 3 พระองค์
 เจ้านางมะลิมาลา 
 เจ้านางยอดมโนรา 
 เจ้านางคำขา

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 
 บริพัตร อินปาต๊ะ. “ตระกูลหลวงติ๋นและจุดเริ่มต้นของการสร้าง ‘น่านใหม่’ พ.ศ. 2267–2331.” วารสารประวัติศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ 41 (ส.ค. 2559–ก.ค. 2560), น. 140–151.

ดูเพิ่ม
รายพระนามเจ้าผู้ครองนครน่าน

เจ้านายฝ่ายเหนือ
เจ้าผู้ครองนครน่าน
ราชวงศ์ติ๋นมหาวงศ์
สกุล ณ น่าน