สะพานสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช

สะพานสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช หรือที่รู้จักในนาม สะพานสาทร หรือ สะพานตากสิน เป็นสะพานข้ามแม่น้ำเจ้าพระยา เชื่อมถนนสาทร (เขตสาทรและเขตบางรัก) กับถนนกรุงธนบุรี (เขตคลองสาน) เป็นสะพานคู่แยกขาเข้า-ขาออก และเว้นเนื้อที่ระหว่างสะพานไว้เผื่อสร้างระบบขนส่งมวลชนอื่น โดยปัจจุบัน พื้นที่ระหว่างสะพานเป็นรางรถไฟฟ้าบีทีเอสสายสีลม และพื้นที่ในฝั่งพระนครยังเป็นที่ตั้งของสถานีสะพานตากสินอีกด้วย

ประวัติ
คณะรัฐมนตรีมีมติรับหลักการสร้างสะพานข้ามแม่น้ำเจ้าพระยาตรงปลายถนนสาทรเมื่อวันที่ 28 พฤศจิกายน พ.ศ. 2510 โดยพิจารณาสถานที่ตั้งสะพานที่เห็นว่ามีความเหมาะสมอยู่ 2 ที่ คือปลายถนนสาทรกับปลายถนนสีลม คณะรัฐมนตรีมีมติเมื่อวันที่ 26 มีนาคม พ.ศ. 2511 ให้กรมโยธาเทศบาลเป็นผู้ดำเนินงานและให้กรมวิเทศสหการติดต่อรัฐบาลญี่ปุ่นเพื่อขอความช่วยเหลือด้านผู้เชี่ยวชาญ รัฐบาลญี่ปุ่นส่งผู้เชี่ยวชาญ 4 คน มาสำรวจเวลาประมาณ 1 เดือน และส่งรายงานการศึกษา คณะรัฐมนตรีได้ลงมติเมื่อวันที่ 9 เมษายน พ.ศ. 2512 ให้สร้างสะพานที่ปลายถนนสาทร

เดิมจะขอกู้เงินจากธนาคารพัฒนาเอเชียแต่รัฐบาลญี่ปุ่นให้อัตราดอกเบี้ยที่ต่ำกว่า ระยะปลอดชำระหนี้และกำหนดเวลาชำระคืนยาวกว่า รวมถึงยอมให้นำเงินกู้บางส่วนมาแลกเป็นเงินบาทได้อีกด้วย รัฐบาลไทยจึงได้ลงนามสัญญากู้กับรัฐบาลญี่ปุ่น

ในวันที่ 17 มิถุนายน พ.ศ. 2520 ได้มีการตราพระราชบัญญัติเวนคืนที่ดินซึ่งมีพื้นที่ที่ถูกเวนคืนจำนวน 126 ไร่ คิดเป็นเงินค่าที่ดินและรื้อถอนสิ่งก่อสร้างประมาณ 278 ล้านบาท การก่อสร้างประสบกับปัญหาโดยเฉพาะเรื่องการเวนคืนที่ดินและการรื้อย้ายสาธารณูปโภคเรื่อยมา ทำให้เกิดความล่าช้า จากกำหนดระยะเวลาการก่อสร้าง 30 เดือน ต้องขยายต่อมาอีก 16 เดือนจึงแล้วเสร็จ

สะพานสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช สร้างขึ้นเพื่อสมโภชในวาระที่กรุงรัตนโกสินทร์ครบรอบ 200 ปี ในปี พ.ศ. 2525 พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตรเสด็จเป็นองค์ประธานในพิธีเปิดเมื่อวันที่ 6 พฤษภาคม พ.ศ. 2525

ก่อนสร้างและเปิดใช้ แม่น้ำเจ้าพระยาบริเวณนี้จะหนาแน่นไปด้วยเรือเดินสมุทรขนาดใหญ่ เรือสินค้าและเรือโดยสาร ผ่านเข้ามาจอดตามท่าเรือทางตอนเหนือของกรุงเทพมหานคร เมื่อสะพานแห่งนี้เปิดใช้แล้ว เป็นผลให้เรือเดินสมุทรขนาดใหญ่ไม่สามารถเข้าสู่แม่น้ำเจ้าพระยาทางตอนเหนือได้ เพราะสะพานตั้งอยู่ทางตอนใต้ของแม่น้ำเจ้าพระยาใกล้กับปากแม่น้ำ และไม่สามาถเปิดให้เรือแล่นผ่านได้ เรือเดินสมุทรขนาดใหญ่จึงต้องย้ายสถานที่จอดไปเป็นที่ท่าเรือกรุงเทพ ในเขตคลองเตยแทนนับตั้งแต่นั้น

สะพานสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราชเป็นที่รู้กันของชาวกรุงเทพฯ ว่าประสบปัญหาการจราจรอย่างหนัก โดยเฉพาะขาเข้าฝั่งพระนคร เนื่องจากปริมาณรถมาก และเชิงสะพานฝั่งพระนครมีสัญญาณไฟจราจร จึงเป็นการปิดกั้นกระแสรถจากฝั่งธนบุรีซึ่งมีปริมาณมากให้ไหลไปได้ช้า โดยเฉพาะชั่วโมงเร่งด่วนที่มีปริมาณรถมากเป็นพิเศษ นอกจากนี้ยังมีโรงเรียนกรุงเทพคริสเตียนตั้งอยู่ปลายสะพานทางฝั่งพระนครซึ่งในช่วงเวลาเช้าจะมีผู้ปกครองจอดรถเพื่อส่งเด็กนักเรียนเป็นจำนวนมาก และใช้เวลานานมาก ซึ่งเป็นที่มาส่วนหนึ่งของการจราจรที่ติดขัดเป็นพิเศษ

ข้อมูลทั่วไป 
 วันที่ทำการก่อสร้าง : วันที่ 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2522 
 วันเปิดการจราจร  : วันที่ 6 พฤษภาคม พ.ศ. 2525 
 บริษัทที่ทำการก่อสร้าง :
 Italian Thai Development Corporation Co., Ltd. ของประเทศไทย
 Dragages of Travaux Publics Co., Ltd. ของประเทศฝรั่งเศส
 Impresa Generale di Construzion (Italvie-Spa.) ของประเทศอิตาลี
 ราคาค่าก่อสร้าง : 619,994,537.00 บาท 
 แบบของสะพาน : เป็นสะพานชนิดต่อเนื่อง 
 โครงสร้างส่วนบน : คอนกรีตอัดแรง 
 สูงจากระดับน้ำ : 12.00 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลาง 
 จำนวนช่วงสะพานกลางน้ำ : 3 ช่วง (66.00+92.00+66.00) 
 ตัวสะพานช่วงข้ามแม่น้ำความยาว : 224.00 เมตร 
 ช่วงกลางแม่น้ำมีความยาว : 92.00 เมตร 
 เชิงลาดสะพานฝั่งพระนครด้านเหนือน้ำ : 552.00 เมตร 
 เชิงลาดสะพานฝั่งพระนครด้านใต้น้ำ : 570.00 เมตร 
 เชิงลาดสะพาน ฝั่งธนบุรี : 475.00 เมตร 
 ความกว้างของสะพาน : 12.85 เมตร 
 ความกว้างผิวจราจรสะพาน : 19.50 เมตร 
 ความกว้างช่องละ : 3.25 เมตร 
 ทางเท้ากว้าง : 1.60 เมตร 
 ออกแบบรับน้ำหนัก : H-20-44 
 สูงจากระดับน้ำ : 12.00 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลาง
 สร้างสะพานเป็นแบบสะพานคู่ ห่างกัน : 15.00 เมตร 
 จำนวนช่องทางวิ่ง : 6 ช่องทางจราจร 
 ทางเท้ากว้าง : 1.60 เมตร

ทัศนียภาพ

ดูเพิ่ม
 สถานีสะพานตากสิน
 ถนนสาทรเหนือ
 ถนนสาทรใต้
 ถนนเจริญกรุง
 ถนนกรุงธนบุรี
 ถนนเจริญนคร

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น

สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช
สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช
สถานที่ที่ตั้งชื่อตามพระนามของสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช
การขนส่งในเขตบางรัก
การขนส่งในเขตสาทร
สิ่งก่อสร้างในเขตบางรัก
สิ่งก่อสร้างในเขตสาทร
รถไฟฟ้าบีทีเอส สายสีลม