ฑัพพาวาลา

ฑัพพาวาลา () หรือ ฑัพเพวาเล () คือคนส่งปิ่นโตอาหารร้อน ๆ จากบ้านหรือร้านอาหารไปส่งแก่ลูกค้า ขนส่งโดยใช้วิธีการเดินเท้า จักรยาน หรือแม้แต่การขึ้นรถไฟตั้งแต่เช้าตรู่ และจะไปรับปิ่นโตคืนในช่วงบ่าย นับเป็นอาชีพเก่าแก่ของเมืองมุมไบ ประเทศอินเดีย มีชื่อเสียงยิ่งในด้านความแม่นยำและการตรงต่อเวลาแม้จะปราศจากเทคโนโลยี ทั้งยังมีค่าบริการราคาถูก

ปัจจุบันนี้มีฑัพพาวาลาจำนวน 5,000 คน ซึ่งต้องลำเลียงปิ่นโตกว่า 200,000 เถา สู่ลูกค้าในแต่ละวัน

ศัพทมูลวิทยา 
"ฑัพพาวาลา" แปลตามตัวอักษรจะมีความหมายว่า "ผู้ถือปิ่นโต" ประกอบด้วยคำ "ฑัพพา" ซึ่งเป็นคำยืมจากภาษาเปอร์เซียว่า  แปลว่า "ปิ่นโต" ซึ่งเป็นภาชนะทรงกระบอกทำจากอะลูมิเนียม กับอีกคำ คือ "วาลา" คือคำลงท้ายที่หมายถึงคน (agentive suffix) หากแปลเป็นไทยคือ "คนส่งปิ่นโต"

ประวัติ 
มีประชากรจำนวนมากอพยพสู่เมืองบอมเบย์ (ปัจจุบันคือมุมไบ) ช่วงปลายคริสต์ทศวรรษ 1800 อาหารจานด่วนและร้านอาหารไม่แพร่หลายนัก คนเหล่านี้ต้องออกไปทำงานตั้งแต่เช้าตรู่ และออกไปหามื้อเที่ยงด้วยความหิวโหย พวกเขามาจากหลายชุมชนและมีรสนิยมด้านอาหารต่างกัน และพอใจที่จะรับประทานอาหารปรุงเองซึ่งสดใหม่ ด้วยเหตุนี้ Mahadeo Havaji Bachche จึงเริ่มบริการจัดส่งปิ่นโตในบอมเบย์เมื่อ ค.ศ. 1890 โดยมีผู้ชาย 100 คนจัดการส่งปิ่นโต ธุรกิจนี้ไปได้สวยและประสบความสำเร็จ ครั้นใน ค.ศ. 1930 จึงมีการรวมกลุ่มกันอย่างไม่เป็นทางการ และจดทะเบียนทรัสต์เพื่อการกุศลเมื่อ ค.ศ. 1956 ในนาม Nutan Mumbai Tiffin Box Suppliers Trust และจดทะเบียนเชิงพาณิชย์เมื่อ ค.ศ. 1968 ในนาม "สมาคมผู้จัดส่งปิ่นโตมุมไบ" (Mumbai Tiffin Box Suppliers Association)

การดำเนินงาน 

ฑัพพาวาลาจะเริ่มการทำงานด้วยการรับปิ่นโตจากบ้านของลูกค้าแต่ละราย จากนั้นจึงนำมารวมกันที่จุดนัดพบ แล้วทำเครื่องหมายรหัสสี อักษร และตัวเลขบนปิ่นโต เพื่อสื่อถึงชื่อและที่อยู่ของผู้รับเพื่อความถูกต้องแม่นยำ ดังนี้
 อักษรย่อ – จุดนัดพบ
 รหัสสี – สถานีเริ่มต้น
 หมายเลข – สถานีปลายทาง
 เครื่องหมาย – จุดหมายในการจัดส่งอาหาร

ทั้งนี้ก็เพราะฑัพพาวาลาส่วนใหญ่มีการศึกษาเพียงเกรด 8 มีความรู้ค่อนข้างจำกัด จึงต้องใช้รหัสสีเหล่านี้ให้เกิดประโยชน์ในการขนส่งที่แม่นยำ หลังจากรับปิ่นโตมาคัดแยกที่จุดนัดพบแล้ว ฑัพพาวาลาจะรวบรวมปิ่นโตออกเป็นกลุ่ม ๆ กลุ่มที่ต้องขนส่งด้วยรถไฟก็จะทำเครื่องหมายระบุปลายทาง เพื่อส่งปิ่นโตไปยังจุดหมาย ฑัพพาวาลาคนหนึ่งจะรับผิดชอบปิ่นโตคนละ 40 เถา ระบบการขนส่งสมัยใหม่อย่างนวีมุมไบเมโทร (Navi Mumbai Metro) ไม่ได้ถูกใช้สำหรับขนส่ง เพราะห้องโดยสารไม่อาจรองรับปิ่นโตนับร้อยได้ หลังจากนั้นฑัพพาวาลาจะดำเนินการจัดส่งด้วยวิธีการต่าง ๆ ทั้งการเดิน การใช้จักรยาน หรือใช้บริการรถไฟไปยังจุดหมายในการจัดส่งให้ทันมื้อกลางวันของลูกค้า หลังสิ้นมื้อกลางวันแล้ว ฑัพพาวาลาจะรวบรวมปิ่นโตในช่วงเวลาบ่ายหรือวันถัดไปเพื่อส่งปิ่นโตคืนเจ้าของ  ปัจจุบันสามารถส่งข้อความติดต่อฑัพพาวาลาได้ผ่านบริการสารสั้น (SMS) เฟซบุ๊ก และเว็บไซต์ของตนเอง

การส่งปิ่นโตเป็นที่นิยมมากในมุมไบ สืบเนื่องจากเมืองมีประชากรหนาแน่น สภาวะรถติด อาหารตามร้านมีราคาสูง การนำปิ่นโตทำเองจากบ้านจึงเป็นสิ่งสำคัญ ฑัพพาวาลาแต่ละคนจะมีรายได้เฉลี่ย 8,000-12,000 รูปีต่อเดือน หรือราว 3,400-5,100 บาท ทั้งนี้ฑัพพาวาลาทุกจะต้องบริจาคทรัพย์ขั้นต่ำของทุกคนในรูปแบบสิ่งของ คือ จักรยานสองคัน ลังสำหรับใส่ปิ่นโต ผ้าฝ้ายสีขาว และหมวกแก๊ปคานธีสีขาว แต่ละเดือนจะมีการแบ่งปันรายได้จากแต่ละหน่วย และปรับเงินหากพบว่ามีฑัพพาวาลาดื่มเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ สูบบุหรี่ ไม่แต่งเครื่องแบบ หรือขาดงาน

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 
 
 

อาหารอินเดีย
วัฒนธรรมมุมไบ
อาชีพการขนส่ง
อาชีพการดูแลส่วนบุคคลและบริการ
การขนส่งในมุมไบ