ลิซ่า (แร็ปเปอร์)

ลลิษา มโนบาล ชื่อเดิม ปราณปรียา มโนบาล (เกิด 27 มีนาคม พ.ศ. 2540) ชื่อในการแสดงว่า ลิซ่า เป็นแร็ปเปอร์ นักร้อง และนักเต้นชาวไทยซึ่งทำงานหลักในประเทศเกาหลีใต้ เป็นสมาชิกของแบล็กพิงก์ เกิร์ลกรุปเกาหลีใต้สังกัดวายจีเอนเตอร์เทนเมนต์

ลิซ่าเปิดตัวเป็นศิลปินเดี่ยวกับซิงเกิลอัลบั้มชื่อ ลลิษา ในเดือนกันยายน 2564 อัลบั้มเปิดตัวที่อันดับหนึ่งบนแกออนอัลบั้มชาร์ต และขายได้มากกว่า 7 แสนชุดในสัปดาห์แรก ทำให้เธอเป็นศิลปินหญิงเคป็อปคนแรกที่ทำได้ มิวสิกวิดีโอเพลงชื่อเดียวกับอัลบั้ม มีผู้ชมรวม 73.6 ล้านครั้งในวันแรกบนยูทูบ กลายเป็นมิวสิกวิดีโอที่มีผู้ชมมากที่สุดใน 24 ชั่วโมงแรกบนยูทูบโดยศิลปินเดี่ยว ซิงเกิลแรกและซิงเกิลที่สองของอัลบั้ม "ลลิษา" และ "มันนี" ขึ้นถึงสิบอันดับแรกบน บิลบอร์ด โกลบอล 200 ลลิษา ยังกลายเป็นอัลบั้มแรกของศิลปินเดี่ยวเคป็อปที่มียอดสตรีมถึง 1 พันล้านครั้งบนสปอติฟาย

ลิซ่าได้รับรางวัลมากมาย รวมถึงรางวัลมามาอะวอดส์, เซอร์เคิลชาร์ตมิวสิกอะวอดส์, เอ็มทีวีวิดีโอมิวสิกอะวอดส์ และเอ็มทีวียุโรปมิวสิกอะวอดส์ สองรางวัลหลังเธอเป็นศิลปินเดี่ยวเคป็อปคนแรกที่ได้รับรางวัลดังกล่าว เธอยังได้บันทึกในบันทึกสถิติโลกกินเนสส์ 8 หัวข้อ และเป็นศิลปินเคป็อปที่มียอดผู้ติดตามมากที่สุดบนอินสตาแกรมตั้งแต่ปี 2562

ชีวิตช่วงแรก 
ลิซ่าเกิดเมื่อวันที่ 27 มีนาคม พ.ศ. 2540 ที่จังหวัดบุรีรัมย์ มีชื่อเกิดว่า "ปราณปรียา" แต่ภายหลังเปลี่ยนเป็น "ลลิษา" จากการทายทักของหมอดู มีความหมายว่า "ผู้ที่ได้รับการยกย่อง" และมีชื่อเล่นในวัยเด็กว่า "ป๊อกแป๊ก", "ลลิส" และ "ลิส" ตามลำดับ ลิซ่าอาศัยอยู่กับมารดาชื่อ จิตทิพย์ เป็นชาวจังหวัดบุรีรัมย์ และบิดาบุญธรรมชื่อ มาร์โค บรุช์ไวเลอร์ (Marco Brüschweiler) ชาวสวิส เป็นที่ปรึกษาการประกอบธุรกิจร้านอาหารและผู้เชี่ยวชาญทางด้านอาหารไทย ลิซ่าสำเร็จการศึกษาจากโรงเรียนประภามนตรี 1 และ 2 

เมื่ออายุสี่ขวบ ลิซ่าเริ่มหัดเต้นและลงแข่งขันในเวทีต่าง ๆ รวมถึงโครงการทูบีนัมเบอร์วัน และได้เข้าร่วมทีมนักเต้น วีซาคูล (We Zaa Cool) ซึ่งต่อมาในเดือนกันยายน 2552 ทีมได้เข้าแข่งขันในรายการ แอลจีเอนเตอร์เทนเนอร์ ล้านฝันสนั่นโลก ทางช่อง 9 และได้รางวัลพิเศษประเภททีม นอกจากนี้ ลิซ่ายังเป็นตัวแทนของโรงเรียนไปประกวดร้องเพลงในโครงการ 3 คุณธรรมนำไทย ซึ่งจัดโดยศูนย์คุณธรรม และได้รับรางวัลรองชนะเลิศ

ครั้นเมื่อเข้าสู่วัยรุ่น ลิซ่าเริ่มสนใจอุตสาหกรรมเคป็อปและอยากเป็นศิลปินเกาหลี เธอยังแสดงความชื่นชมต่อบิกแบงและทูเอนีวัน และปรารถนาว่าตนอยากประสบความสำเร็จเหมือนกับวงดังกล่าว ในปี 2553 วายจีเอนเตอร์เทนเมนต์มาเปิดออดิชันในประเทศไทยเป็นครั้งแรก จากผู้สมัครราวสี่พันคน ลิซ่าเป็นคนเดียวที่ผ่านการคัดเลือกและได้เข้ามาเป็นศิลปินฝึกหัดของวายจีเมื่อวันที่ 11 เมษายน 2554 ขณะออดิชัน เธอยังสร้างความประทับใจให้กับกรรมการชื่อ แดนนี อิม แห่งวงวันไทม์ ซึ่งภายหลังเขาออกมาชื่นชมถึงความมั่นใจบนเวทีและทัศนคติหลังเวทีของเธอ

อาชีพ

ก่อนเปิดตัวและแบล็กพิงก์ 

ลิซ่าเริ่มเป็นที่สนใจในปี 2555 หลังจากวายจีอัปโหลดวิดีโอการเต้นของเธอลงบนยูทูบในคลิปชื่อ "WHO'S THAT GIRL???" ในเดือนพฤศจิกายน 2556 เธอปรากฏอยู่ในมิวสิกวิดีโอของแทยัง สำหรับเพลง "รินการีนกา" (Ringa Linga) ในฐานะนักเต้นประกอบ ร่วมกับสมาชิกของไอคอนและวินเนอร์ ในเดือนมีนาคม 2557 ลิซ่าเป็นนางแบบให้กับเสื้อผ้าแนวสตรีตของโนนากอน (Nonagon) ร่วมกับบีไอและบ็อบบี

หลังจากการฝึกหัดนานกว่า 5 ปี ลิซ่าได้เป็นหนึ่งในสมาชิกวงแบล็กพิงก์และยังเป็นศิลปินต่างชาติคนแรกในค่ายวายจีเอนเตอร์เทนเมนต์ แบล็กพิงก์เปิดตัวครั้งแรกด้วยซิงเกิลอัลบั้ม สแควร์วัน วางจำหน่ายในเดือนสิงหาคม 2559 ซิงเกิลนำ "วิสเซิล" ประสบความสำเร็จด้วยการออลคิล (All Kill) บนชาร์ตของเกาหลีใต้ ทำให้แบล็กพิงก์ได้เข้าชิงรางวัลโกลเดนดิสก์อะวอดส์สาขาเพลงดิจิทัลยอดเยี่ยม (พนซัง) ในปีต่อมา พวกเธอกวาดสามรางวัลจากแกออนชาร์ตเคป็อปอะวอดส์สาขาศิลปินหน้าใหม่แห่งปี, เพลงแห่งปี ประจำเดือนสิงหาคม จากเพลง "วิสเซิล" และเพลงแห่งปี ประจำเดือนพฤศจิกายน จากเพลง "เพลย์อิงวิทไฟร์"

ในเดือนตุลาคม 2563 แบล็กพิงก์ออกสตูดิโออัลบั้มชุดแรก ดิอัลบั้ม อัลบั้มประสบความสำเร็จทั่วโลก และกลายเป็นอัลบั้มที่ขายดีที่สุดอันดับที่ห้าในปี 2563 ด้วยยอดขาย 1.5 ล้านชุด และเป็นอัลบั้มขายดีที่สุดตลอดกาลของศิลปินหญิงชาวเกาหลีใต้ ในปีเดียวกันนั้น วงออกภาพยนตร์สารคดีชื่อ แบล็กพิงก์: ไลต์อัพเดอะสกาย ออกฉายทางเน็ตฟลิกซ์

งานเพลงเดี่ยว 
ซิงเกิลอัลบั้มเปิดตัวของลิซ่าชื่อ ลลิษา วางจำหน่ายวันที่ 10 กันยายน 2564 ซิงเกิลนำในชื่อเดียวกัน เปิดตัวที่อันดับสองบนชาร์ต บิลบอร์ด โกลบอล 200 และ โกลบอลคลูชันยูเอส และอันดับที่ 84 ในสหรัฐ อัลบั้มขายได้ถึง 736,221 ชุดในสัปดาห์แรก กลายเป็นอัลบั้มที่มียอดขายสัปดาห์แรกสูงที่สุดของศิลปินหญิงจากเกาหลีใต้ และทำให้ลิซ่าเป็นศิลปินหญิงเดี่ยวคนแรกที่มีอัลบั้มขายสัปดาห์แรกได้ถึง 5 แสนชุด มิวสิกวิดีโอเพลง "ลลิษา" กลายเป็นวิดีโอของศิลปินเดี่ยวที่มีผู้ชมมากที่สุดภายใน 24 ชั่วโมง ทำลายสถิติมิวสิกวิดีโอเพลง "มี" ของเทย์เลอร์ สวิฟต์ ที่เบรนดอน ยูรี ร่วมร้องด้วย (ยอดชม 65.2 ล้านครั้ง) ในงานประกาศรางวัลเอ็มทีวีวิดีโอมิวสิกอะวอดส์ 2022 เพลง "ลลิษา" ได้รับรางวัลเคป็อปยอดเยี่ยม ทำให้ลิซ่าเป็นศิลปินเดี่ยวเคป็อปคนแรกที่ได้รับรางวัลดังกล่าว

ในเดือนตุลาคม 2564 ลิซ่าร้องรับเชิญให้ดีเจสเนก ในเพลง "เอสจี" ร่วมกับโอซูนา และเมแกนเดอะสตัลเลียน ซึ่งมีกำหนดวางจำหน่ายในวันที่ 22 ตุลาคม

ชีวิตส่วนตัว
ลิซ่าสามารถพูดได้หลายภาษา โดยเธอสามารถพูดภาษาไทย อังกฤษ เกาหลีได้คล่อง และภาษาญี่ปุ่นและจีนระดับพื้นฐานได้

กิจกรรมอื่น ๆ

การสนับสนุนผลิตภัณฑ์ 
หลังจากเป็นนางแบบให้กับแบรนด์เครื่องสำอางเกาหลีใต้ มูนช็อต ในปี 2559 ลิซ่ากลายเป็นทูตตราสินค้าของประเทศจีนเมื่อวันที่ 21 มีนาคม 2561 รวมถึงประเทศไทยเมื่อวันที่ 25 กรกฎาคม 2562 เธอเป็นพรีเซ็นเตอร์เฉพาะให้กับคอลเลกชันใหม่หกชิ้นที่มีลายเซ็นของเธอเป็นส่วนหนึ่งของบรรจุภัณฑ์ ในเดือนมีนาคม 2562 ลิซ่าเซ็นสัญญากับบริษัทแอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส (AIS) และเป็นพรีเซ็นเตอร์ให้กับซัมซุง กาแลคซีเอส 10 ในประเทศไทย เกมสำหรับโทรศัพท์มือถือ แร็กนาร็อกเอ็ม: อีเทอร์นอลเลิฟ ได้เลือกลิซ่าเป็นแบบให้กับตัวละครที่จะปรากฏอยู่บนเซิร์ฟเวอร์ "มิดไนต์ปาร์ตี" ตั้งแต่วันที่ 24 กรกฎาคม 2562 เป็นต้นไป

ในเดือนมกราคม 2563 ลิซ่าเป็นแบบให้กับบริษัทชุดกีฬา อาดิดาส SS20 ซีซัน ประเภทเสื้อผ้ามายเชลเตอร์ ร่วมกับมีโน แห่งวงวินเนอร์ ความนิยมครั้งใหม่ของลิซ่าในประเทศจีน หลังจากปรากฏอยู่ในรายการ วัยรุ่นวัยฝัน ซีซัน 2 ทางช่องอ้ายฉีอี้ ในฐานะที่ปรึกษาการเต้น เธอได้รับเลือกให้เป็นโฆษกน้ำยาปรับผ้านุ่ม ดีแอนด์จีดาวน์นี และนมโยเกิร์ต เจิ้งกว๋อลี่ ของเมิ่งหนิวแดรี เมื่อวันที่ 27 มิถุนายน เทนเซ็นต์เกมส์ได้ประกาศให้ลิซ่าเป็นโฆษกเกมมือถือ บรอวล์สตาส์ ของซูเปอร์เซลล์ ในเดือนตุลาคม แม็กซึ่งมีลอว์เดอร์เป็นเจ้าของได้แต่งตั้งให้ลิซ่าเป็นทูตระดับนานาชาติคนใหม่ด้วย

ในวันที่ 22 กุมภาพันธ์ 2564 ลิซ่าเซ็นสัญญากับวีโว เพื่อส่งเสริมสมาร์ตโฟน วีโวเอส 9 และ วีโวเอส 7 ในเดือนมีนาคม 2565 เธอเป็นทูตตราสินค้าให้กับชีวาสรีกัลและได้แสดงแคมเปญที่ชื่อ "ไอไรส์, วีไรส์" ในเดือนมกราคม 2566 เธอเป็นพรีเซ็นเตอร์ให้กับทรูไอดี ซึ่งเป็นบริการในเครือทรู คอร์ปอเรชั่น รวมถึงเป็นผู้สนับสนุนบอร์นพิงก์เวิลด์ทัวร์ที่จัดขึ้นในประเทศไทย ต่อมาในเดือนพฤษภาคม ปีเดียวกัน เธอโฆษณาให้ทรูมันนี่

โทรทัศน์ 
ลิซ่าได้รับคัดเลือกแสดงในรายการเรียลลิตีชื่อ เรียลแมน 300 ออกอากาศครั้งแรกในวันที่ 21 กันยายน 2561 ทางช่องเอ็มบีซี รายการเกี่ยวกับชีวิตการเป็นทหารของเหล่าคนดังที่สถาบันกองทัพเกาหลีในย็องช็อน การแสดงของลิซ่าครั้งนี้ทำให้เธอได้รับเลือกเป็นตัวละครแห่งปีจากเอ็มบีซีเอนเตอร์เทนเมนต์อะวอดส์ ในเดือนพฤศจิกายน เธอเปิดช่องยูทูบเป็นของตนเอง ภายใต้บัญชีชื่อ ลิลิฟิล์มออฟฟิเชียล (Lilifilm Official) โดยที่วิดีโอจะเน้นไปที่การเต้นหรือวล็อกเป็นหลัก ในเดือนมีนาคม 2564 ช่องยูทูบของเธอมีผู้ติดตามมากกว่า 6 ล้านคน

ในเดือนมีนาคม 2563 ลิซ่ารับหน้าที่เป็นที่ปรึกษาการเต้นในรายการเซอร์ไววัลเพื่อค้นหาศิลปินกลุ่มหญิง วัยรุ่นวัยฝัน ซีซัน 2 ทางช่องอ้ายฉีอี้ และ วัยรุ่นวัยฝัน ซีซัน 3 เพื่อค้นหาศิลปินกลุ่มชายในเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2564

ความนิยม  
ในเดือนเมษายน 2562 ลิซ่ากลายเป็นศิลปินเคป็อปที่มียอดผู้ติดตามมากที่สุดในอินสตาแกรม โดยมีผู้ติดตามกว่า 17.4 ล้านคนในขณะนั้น เธอยังเป็นผู้มีชื่อเสียงจากประเทศไทยและประเทศเกาหลีใต้ที่มียอดผู้ติดตามมากที่สุดในอินสตาแกรม และกลายเป็นศิลปินเคป็อปคนแรกที่มีผู้ติดตามถึง 50 ล้านคนในเดือนเมษายน 2564 และยังคงเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง

ในปี 2564 ยูโกฟ ซึ่งเป็นหน่วยงานระหว่างประเทศของอังกฤษ จัดอันดับลิซ่าอยู่ที่ 17 จาก 20 ในรายชื่อ "ผู้หญิงที่น่ายกย่องมากที่สุดในโลก" อยู่เคียงข้างกับมิเชลล์ โอบามา, แอนเจลีนา โจลี, สมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2 และอีกมากมาย 

เมื่อวันที่ 11 เมษายน 2566 นักวิจัยภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ตั้งชื่อพืชดอกวงศ์กระดังงาชนิดใหม่ว่า บุหงาลลิษา เพื่อเป็นเกียรติแก่เธอ

ผลงานเพลง

ซิงเกิลอัลบั้ม

ซิงเกิล

เพลงอื่น ๆ ที่ติดชาร์ต

เครดิตการผลิต

ผลงานวีดิทัศน์

ในฐานะนักร้องนำ

วิดีโออื่น ๆ

ผลงานการแสดง

โทรทัศน์

รางวัลและการเสนอชื่อ

รายชื่อ

การบันทึก

เชิงอรรถ

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 

 
 
 

นักร้องหญิงชาวไทย
นักร้องเคป็อป
บุคคลจากอำเภอสตึก
สมาชิกของแบล็กพิงก์
ศิลปินสังกัดวายจีเอนเตอร์เทนเมนต์
นักร้องเพลงภาษาเกาหลีชาวไทย
นักร้องเพลงภาษาญี่ปุ่นชาวไทย
แร็ปเปอร์ไทย
นักเต้นไทย
ผู้ชนะมามาอะวอดส์