อี. เอ็ม. เอส. นัมพูทรีปาท

เอลมกุลัม มนักกัล ศังกรัน นัมพูทรีปาท (อักษรโรมัน: Elamkulam Manakkal Sankaran Namboodiripad, 13 มิถุนายน 1909 – 19 มีนาคม 1998) หรือรู้จักกันทั่วไปว่า อีเอ็มเอส (EMS) เป็นนักการเมืองและนักทฤษฎีคอมมิวนิสต์ชาวอินเดีย มุขยมนตรีรัฐเกรละคนที่หนึ่งจากปี 1957–1959 และอีกวาระในปี 1967–1969 ขณะเป็นสมาชิกพรรคคอมมิวนิสต์อินเดีย (CPI) เขาเป็นมุขยมนตรีประจำรัฐคนแรกของอินเดียที่ไม่ได้มาจากพรรคคองเกรส ในปี 1964 เขาได้รวมตัวสมาชิกจำนวนหนึ่งแยกตัวออกจากพรรค CPI เพื่อตั้งพรรคคอมมิวนิสต์อินเดีย (มาร์กซิสต์) (CPI(M))

ขณะเป็นมุขยมนตรี เขาเป็นผู้ริเริ่มการปฏิรูปครั้งรุนแรงด้านการศึกษาและที่ดินในรัฐเกรละ ซึ่งต่อมาเป็นที่รู้จักในชื่อเกรละโมเดล และถูกนำมาใช้เป็นมาตรฐานการพัฒนาของรัฐอื่น ๆ ในประเทศ เขาและพรรคคอมมิวนิสต์ (มาร์กซิสต์) ที่เขาตั้งขึ้นนั้นถือว่ามีส่วนอย่างมากในการพัฒนาการเมืองของอินเดียสู่ระบบที่ใช้การร่วมมือกันระหว่างพรรคการเมืองต่าง ๆ

ในปี 1992 เขาปฏิเสธการรับปัทมาภูษาณ เครื่องอิสริยาภรณ์ของรัฐบาลอินเดียระดับสูงสุดสำหรับพลเมือง เนื่องจากเขายึดมั่นในการปฏิเสธการยกย่องจากรัฐ

อ้างอิง 

นักการเมืองอินเดีย
บุคคลจากรัฐเกรละ
นักลัทธิมาร์กซ์