ศิลาจารึกตรังกานู

ศิลาจารึกตรังกานู () เป็นศิลาจารึกหินแกรนิตที่มีจารึกภาษามลายูคลาสสิกในอักษรยาวีที่พบในรัฐตรังกานู ประเทศมาเลเซีย จารึกนี้น่าจะถูกบันทึกใน ฮ.ศ. 702 (ตรงกับ ค.ศ. 1303) ทำให้เป็นหลักฐานการเขียนอักษรยาวีแรกที่สุดในโลกมลายู และถือเป็นหนึ่งในหลักฐานที่เก่าแก่ที่สุดที่กล่าวถึงศาสนาอิสลามในฐานะศาสนาประจำชาติในภูมิภาคนี้ ศิลานี้มีคำประกาศจากผู้นำในรัฐตรังกานูที่มีพระนามว่า เซอรีปาดูกาตวน ส่งเสริมให้ประชาราษฎรแผยแผ่และสนับสนุนศาสนาอิสลาม และชี้นำด้วยกฎหมายชะรีอะฮ์พื้นฐาน 10 ประการ

ศิลานี้โผล่ครึ่งส่วนในบริเวณริมแม่น้ำเตอร์ซัตที่กัวลาเบอรัง ฮูลูเตอเริงกานู หลังเหตุการณ์น้ำท่วมใน ค.ศ. 1887 เปองีรัน อานุม เอิงกู อับดุล กาดีร์ บิน เอิงกู เบอซาร์ ขุนนางชาวตรังกานูกับไซเย็ด ฮูซิน ฆูลัม อัล บูคารี เพื่อนผู้ตรวจการดีบุก พบศิลาและนำมันขึ้นเรือแพไปที่กัวลาเตอเริงกานู เพื่อนำไปเสนอแก่สุลต่านไซนัลอาบีดินที่ 3 และนำไปตั้งบนยอดบูกิตปูเตอรี ('เนินเขาเจ้าหญิง')

ใน ค.ศ. 2009 ในการประชุมของยูเนสโกที่จัดขึ้นที่บาร์เบโดส ได้รวมศิลาจารึกตรังกานูให้เป็นความทรงจำแห่งโลก ทำให้เป็นมรดกที่สี่ของประเทศมาเลเซีย หลังจากฮีกายัตฮังตัวะฮ์, เซอจาระฮ์เมอลายู และจดหมายของสุลต่านอับดุล ฮามิดใน ค.ศ. 2001

วันที่จารึก 
วันที่จารึกบนฝั่งซ้ายล่างในบรรทัดที่ 11 ของศิลาเสียหาย ทำให้วันที่จารึกอยู่ในช่วง ฮ.ศ. 702 ถึง 789 (ค.ศ. 1303 ถึง 1387)  C.O. Blagden ผู้แปลความหมายจารึกคนแรก เสนอวันที่ที่เป็นไปได้ตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ – มีนาคม ค.ศ. 1303 ถึงกุมภาพันธ์ ค.ศ. 1387 เขาสงสัยว่าวันก่อนหน้าเดือนเราะญับ ฮ.ศ. 702 หรือ ค.ศ. 1303 จะถูกต้องหรือไม่ และสรุปตามพื้นเพทั่วไป (general grounds) ว่าเขามีความเอนเอียงต่อวันที่ที่ใกล้เคียงที่สุด

ซัยยิด มุฮัมมัด นะกีบ อัลอัฏฏอสได้โต้แย้งว่าวันที่ก่อนหน้านั้นถูกต้องแล้วและพยายามบูรณะส่วนที่พังเสียหายใหม่ ในคำปราศรัยที่ตีพิมพ์โดยพิพิธภัณฑ์แห่งชาติมาเลเซีย นะกีบกล่าวว่าวันที่ถูกต้องคือวันศุกร์ที่ 4 เราะญับ ฮ.ศ. 702 ซึ่งตรงกับวันศุกร์ที่ 22 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1303 โดยมีคำอธิบายดังนี้:

ฮ.ศ. 702 เริ่มต้นในวันที่ 26 สิงหาคม ค.ศ. 1303 วันที่ตามปฏิทินกริกอเรียนเริ่มต้นด้วยวันจันทร์ (เช่น 1 มกราคม ค.ศ. 1303 เป็นวันจันทร์) และ 237 วันต่อมาเป็นวันขึ้นปีใหม่อิสลามในวันที่ 1 มุฮัรร็อม (26 สิงหาคม ค.ศ. 1302) เราะญับเป็นเดือนที่ 7 ในปฏิทินอิสลาม และเนื่องจาก ฮ.ศ. 702 เริ่มต้นในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1302 ดังนั้น มันจึงเกิดขึ้นในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 1303 ซึ่งปฏิทินกริกอเรียนเริ่มต้นในวันอังคาร

เนื้อหา 
ศิลานี้มีความสูง 89 เซนติเมตร ความกว้างของส่วนบน 53 เซนติเมตร และมีน้ำหนัก 214.8 กิโลกรัม ศิลาทั้งสี่ด้านเขียนจากขวาไปซ้าย ศิลาจารึกนี้เขียนด้วยภาษามลายูคลาสสิกในอักษรยาวี โดยไม่ค่อยเห็นอักษรที่มีจุดในภาษาอาหรับส่วนใหญ่ ( ب ، ت ، ج ، ش ، ق ، ن ، ي ) และอักษรยาวี ( چ ، ݢ ، ڠ ، ڤ ) ยกเว้นบางตัวอักษร ( ڽ ، ض ، ف )

ระบบการสะกดอักษรยาวี 
ระบบการสะกดบนศิลาจารึกตรังกานูมีความคล้ายกับระบบการสะกดอักษรยาวีในปัจจุบันหลายแบบ:
 การใช้อักษรตามัรบูเฏาะฮ์ (ة) กับ ตามัฟตูฮะฮ์ (ت) - ในแบบสะกดปัจจุบันเดวันบาฮาซาดันปุซตากาจัดให้เสียง /t/ ในคำศัพท์มลายูเขียนเป็นอักษรยาวีด้วย ตามัฟตูฮะฮ์ ในขณะที่เสียง /t/ ในคำนามพิเศษ ซึ่งยืมมาจากภาษาอาหรับ ควรเขียนด้วยรูปแบบเดิมเป็น ตามัรบูเฏาะฮ์ ยกเว้นคำทั่วไปที่ใช้กันเป็นประจำอย่างคำว่า rakyat (ประชาชน) ( رعيت ), nikmat (พระคุณ) ( نعمت ), hikmat (ภูมิปัญญา) ( حکمت ) และ berkat (พร) ( برکت ) ระบบนี้ถูกสร้างขึ้นในศิลาจารึกตามตารางด้านล่าง โดยคำยืมภาษาอาหรับ Jumaat (วันศุกร์) (جمعة) ซึ่งเป็นคำนามพิเศษ ไม่มีการเปลี่ยนแปลง

 การใช้อักษรกอฟ (ق) ในพยางค์ท้ายปิด - ในรูปแบบอักษรยาวีปัจจุบัน เสียงหยุด เส้นเสียงทั้งหมดในพยางค์ท้ายปิดของศัพท์มลายูเขียนด้วยกอฟ ในขณะที่เสียงพยัญชนะ /k/ ในพยางค์ท้ายปิดของคำยืมภาษาอังกฤษสะกดด้วยกาฟ เช่น abstrak (นามธรรม) ( ابسترک ), plastik (พลาสติก) ( ڤلستيک ) และ kek (เค้ก) ( كيک ) สำหรับคำยืมภาษาอาหรับ จะยังคงรูปภาษาต้นกำเนิด เช่น isyak ( عشاء ), imsak (เวลาหยุดซะฮูรไม่นานก่อนละหมาดซุบฮ์) ( امساک ), rujuk (อ้างอิง) ( روجوع ) และtalak (การหย่า) ( طلاق ). เสียงหยุด เส้นเสียงบางส่วนในพยางค์ท้ายปิดเขียนในศิลาจารึกด้วยอักษรกอฟ ดังตัวอย่างในตารางนี้

 การใช้อักษรญา (ڽ) - ตามรูปพยัญชนะในศิลาจารึกตรังกานู นี่คือเสียงพยัญชนะในภาษามลายูคลาสสิกที่ไม่พบในอักษรอาหรับ อักษรเหล่านี้ได้แก่ ca (چ) ใน acara (เหตุการณ์) ( احارا ), nga (ڠ) ใน dengan (ด้วย) ( دعں ), pa (ڤ) ใน pada (ถึง) ( فدا ), ga (ݢ) ใน pinggang (เอว) ( ڡعكع ) และ nya (ڽ) ใน denda-nya (บทลงโทษ) ( داٮداڽ ) อย่างไรก็ตาม รูปพิเศษในศิลาจารึกตรังกานูใช้อักษรญา ที่มีจุดสามจุดบนนั้น ทำให้เป็นอักษรยาวีที่เก่าแก่ที่สุดเท่าที่รู้มา

อ้างอิง

บรรณานุกรม 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

จารึกในประเทศมาเลเซีย
ความทรงจำแห่งโลก