อำเภอบ้านธิ

บ้านธิ ( (ᨷ᩶ᩣ᩠ᨶᨵᩥ/ᨷ᩶ᩤ᩠ᨶᨵᩥ)) เป็นอำเภอขนาดเล็ก อยู่ทางตอนเหนือสุดของจังหวัดลำพูน แยกตัวออกจากอำเภอเมืองลำพูน มีประวัติศาสตร์ที่ยาวนาน มีแหล่งมรดกทางประวัติศาสตร์โบราณคดีที่น่าสนใจ ทั้งยังมีแหล่งท่องเที่ยวจำนวนไม่น้อยอีกด้วย อำเภอบ้านธิได้รับการจัดตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 19 มกราคม พ.ศ. 2533 โดยชื่อ "บ้านธิ" ตั้งขึ้นตามลำน้ำแม่ธิที่ไหลผ่านหมู่บ้านต่าง ๆ ของอำเภอนี้ สีประจำอำเภอคือสีชมพู

ที่ตั้งและอาณาเขต 
บ้านธิมีที่ตั้งอยู่ทางเหนือสุดของจังหวัดลำพูน มีระยะห่างจากอำเภอเมืองลำพูน 22 กิโลเมตร มีพื้นที่เพียง 122.45 ตารางกิโลเมตรหรือ 76,530 ไร่ คิดเป็นร้อยละ 2.72 ของพื้นที่จังหวัดลำพูนเท่านั้น โดยมีเขตติดต่อกับอำเภอต่าง ๆ ดังนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอสันกำแพง (จังหวัดเชียงใหม่)
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอสันกำแพงและอำเภอแม่ออน (จังหวัดเชียงใหม่)
 ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอเมืองลำพูน
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอเมืองลำพูน อำเภอสารภี และอำเภอสันกำแพง (จังหวัดเชียงใหม่)

การแบ่งเขตการปกครอง

การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอบ้านธิแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 2 ตำบล 36 หมู่บ้าน ได้แก่

การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอบ้านธิประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 2 แห่ง ได้แก่
 เทศบาลตำบลบ้านธิ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบ้านธิทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลห้วยยาบ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลห้วยยาบทั้งตำบล

ประชากร 
ประชากรในอำเภอบ้านธิประกอบด้วยชาวไทลื้อร้อยละ 18 ชาวไทยองร้อยละ 60 และชาวไทยวนร้อยละ 22 ประชากรส่วนใหญ่มีฐานะปานกลาง ประกอบอาชีพเกษตรกรรม และประชากรวัยหนุ่มสาวทำงานในโรงงานในนิคมอุตสาหกรรมภาคเหนือ

ทรัพยากรธรรมชาติ 
บ้านธิมีแม่น้ำสายหลัก คือลำน้ำแม่ธิ มีต้นน้ำจากทิวเขาขุนแม่ธิ ในเขตบ้านดอยเวียง ตำบลบ้านธิ ไหลผ่านตอนกลางของตำบลบ้านธิจากทิศตะวันออกลงสู่แม่น้ำกวง

สถานศึกษา 
 โรงเรียนป่าตาลบ้านธิพิทยา  เป็นโรงเรียนมัธยมศึกษา ในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 35
 โรงเรียนเทคโนโลยีหมู่บ้านครู ภาคเหนือ  เป็นโรงเรียนอาชีวศึกษาเอกชน
 มหาวิทยาลัยธนบุรี ศูนย์ลำพูน สถานศึกษาระดับอุดมศึกษา

สถานที่ท่องเที่ยว 
 วัดพระธาตุดอยเวียง ตั้งอยู่บริเวณบ้านดอยเวียง ตำบลบ้านธิ เป็นวัดเก่าแก่ ภายในวัดเป็นที่ประดิษฐานพระเจ้าสายฝน และพระธาตุดอยเวียงซึ่งสร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 1220 ในสมัยพระนางจามเทวีเจ้าเมืองลำพูน
 วัดพระธาตุดอยห้างบาตร ตั้งอยู่บริเวณบ้านห้วยไซใต้ ตำบลห้วยยาบ เป็นสำนักสงฆ์ที่มีความสงัดวิเวกและมีทิวทัศน์ที่งดงาม เป็นที่ประดิษฐานพระธาตุดอยห้างบาตร ซึ่งตำนานเล่าว่าเป็นสถานที่ที่พระพุทธเจ้า ทรงเตรียมบาตรเพื่อบิณฑบาตรโปรดสัตว์
 อ่างเก็บน้ำแม่ธิ ตั้งอยู่ในหมู่บ้านดอยเวียง ตำบลบ้านธิ
 พระพุทธเฉลิมสิริราช วัดศรีดอนชัย เป็นพระพุทธรูปสูง 59 ศอก สูงที่สุดในภาคเหนือ
 น้ำตกห้วยหก เป็นน้ำตกขนาด 7 ชั้น ตั้งอยู่บริเวณอ่างเก็บน้ำแม่ธิ ห่างเข้าไปประมาณ 5 กิโลเมตร

อ้างอิง

ดูเพิ่ม 
 สนามบินบ้านธิ

แหล่งข้อมูลอื่น 
 วิถีวัฒนธรรม ศิลปะ และภูมิปัญญาบ้านธิ 
 งานวัฒนธรรมและกลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย โรงเรียนป่าตาลบ้านธิพิทยา. เอกสารแนะนำแหล่งเรียนรู้ และภูมิปัญญาชาวบ้านในอำเภอบ้านธิ. 2548.

 
บ้านธิ