ซูเดเทินลันท์

ซูเดเทินลันท์ (; เช็กและ; ) คือชื่อดินแดนในภาษาเยอรมัน (และถูกใช้ในภาษาอังกฤษในช่วงครึ่งแรกของคริสต์ศตวรรษที่ 20) ที่ใช้หมายถึงอาณาเขตทางตอนเหนือ ใต้ และตะวันตก ของเชโกสโลวาเกีย อันเป็นบริเวณที่ประชากรเชื้อสายเยอรมันและใช้ภาษาเยอรมันเป็นภาษาแม่อาศัยอยู่จำนวนมาก โดยเฉพาะเขตปกครองที่ติดชายแดนอย่าง โบฮีเมีย โมราเวีย และส่วนของไซลีเซียซึ่งตั้งอยู่ในอาณาเขตของเชโกสโลวาเกีย ซึ่งในขณะนั้นเป็นดินแดนส่วนหนึ่งของออสเตรียไปจนกระทั่งสงครามโลกครั้งที่หนึ่งสิ้นสุดลง

ซูเดเทินลันท์ เป็นการสมาสคำในภาษาเยอรมันระหว่าง ลันท์ ซึ่งหมายถึงประเทศหรือดินแดน กับคำว่า ซูเดเทิน ซึ่งเป็นชื่อภาษาเยอรมันของเทือกเขาซูเดเทส (Sudetes) ที่ทอดตัวยาวตามแนวเขตแดนทางตอนเหนือของสาธารณรัฐเช็กและไซลีเซียล่าง (Lower Silesia; ปัจจุบันเป็นส่วนหนึ่งของโปแลนด์) อย่างไรก็ตามซูเดเทินลันท์เป็นคำที่ใช้หมายถึงดินแดนส่วนที่เลยไปจากแนวเทือกเขาดังกล่าวไปมากพอสมควร

ในประวัติศาสตร์ไม่ปรากฎคำว่า ซูเดเทินลันท์ ไปจนกระทั่งช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 และไม่เป็นที่รู้จักหรือใช้กันอย่างแพร่หลายไปจนกระทั่งสงครามโลกครั้งที่หนึ่งสิ้นสุดลง เมื่อจักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการีของชาวเยอรมันล่มสลาย ส่งผลให้เกิดการแตกกระจายออกเป็นรัฐต่าง ๆ มากมาย ชาวเยอรมันซูเดเทินที่อาศัยอยู่แต่ดั้งเดิมจึงกลายเป็นชาวเยอรมันผลัดถิ่นในประเทศใหม่อย่างเชโกสโลวาเกียไปโดยปริยาย ต่อมาคำนี้มีความสำคัญมากขึ้นจากวิกฤตการณ์ซูเดเทิน (Sudeten crisis) ปี ค.ศ. 1938 เมื่อนาซีเยอรมนีเรียกร้องให้มีการผนวกรวมดินแดนซูเดเทินลันท์เข้ากับเยอรมนี และหลังจากนั้นนาซีเยอรมนีได้เข้ายึดครองดินแดนโดยอาศัยเงื่อนไขที่ได้ลงนามไว้ในความตกลงมิวนิก อย่างไรก็ตามหลังจากสงครามโลกครั้งที่สองสิ้นสุดลงและได้มีการรื้อฟื้นประเทศเชโกสโลกวาเกียขึ้นมาใหม่ ชาวเยอรมันซูเดเทินส่วนมากถูกขับไล่ออกจากดินแดนดังกล่าว ส่งผลให้ปัจจุบันเหลือเพียงแต่ประชากรส่วนมากที่ใช้ภาษาเช็กเป็นภาษาแม่อาศัยอยู่เท่านั้น

ภูมิภาคของสาธารณรัฐเช็กในปัจจุบันที่เคยเป็นดินแดนซูเดเทินลันท์ในอดีต ได้แก่ เขตคาร์ลอวีวารี เขตลีเบเรซ เขตออลอโมตซ์ เขตมอเรเวีย-ไซลีเชีย และเขตอูสตีนาดลาเบม

ประเทศเชโกสโลวาเกีย
ประวัติศาสตร์เช็กเกีย
การยึดครองดินแดนในสงครามโลกครั้งที่สอง
กรณีพิพาทเรื่องอาณาเขตเชโกสโลวาเกีย
กรณีพิพาทเรื่องอาณาเขตเยอรมนี