อารีรัง

อารีรัง () เป็นเพลงพื้นบ้านของชาวเกาหลี โดยเนื้อหาของเพลงนั้น จะเกี่ยวกับการเดินทางผ่านช่องเขา และมักจะเกี่ยวกับการจากลาจากคนรัก หรือสงคราม หากจะเทียบอารีรังกับร้อยแก้วแบบไทยแล้ว อาจเทียบได้กับนิราศ มีการประมาณว่าเพลงนี้มีอายุไม่ต่ำกว่า 600 ปี

อารีรังถูกรวมอยู่ในรายชื่อมรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของยูเนสโกสองครั้ง เกาหลีใต้ประสบความสำเร็จในการเสนอเพลงเพื่อรวมอยู่ในรายชื่อของยูเนสโกใน ค.ศ. 2012 นอกจากนี้เกาหลีเหนือยังประสบความสำเร็จในการเสนอเพลงเพื่อเข้าร่วมใน ค.ศ. 2014 และใน ค.ศ. 2015 คณะบริหารมรดกวัฒนธรรมแห่งชาติของเกาหลีใต้ ได้เพิ่มเพลงนี้ลงในรายการสมบัติทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ที่สำคัญ

ในปัจจุบันเพลงนี้มีการร้องทั้งในเกาหลีเหนือและเกาหลีใต้ โดยเป็นสัญลักษณ์ของความสามัคคีของประเทศที่แบ่งแยกกันตั้งแต่สงครามเกาหลี

ประวัติ

ต้นกำเนิดและศัพทมูลวิทยา
เชื่อกันว่า "อารีรัง" มีต้นกำเนิดที่ช็องซ็อน จังหวัดคังว็อน ศัพท์ "อารีรัง" ในปัจจุบันมีความหมายกำกวม แต่นักภาษาศาสตร์บางส่วนตั้งสันนิษฐานว่า "อารี" (아리) หมายถึง "สวยงาม" และ "รัง" (랑) สื่อถึง "ผู้เป็นที่รัก" หรือ "เจ้าบ่าว" ในภาษาเกาหลีโบราณ เมื่อนำสองคำมารวมกัน คำว่าอารีรังจึงมีความหมายว่า "ผู้เป็นที่รักของฉัน" ทฤษฎีนี้สนับสนุนตำนานของเพลง โดยได้รับเสียงสนับสนุนจากนักวิชาการอย่าง Shin Yong-ha ตามตำนานระบุง่า ชื่อเพลงมาจากเรื่องราวของชายโสดกับหญิงสาวที่ตกหลุมรักขณะเก็บดอก Camellia ใกล้ท่าเรือที่ Auraji () ซึ่งเป็นแหล่งน้ำที่ได้ชื่อมาจากศัพท์ภาษาเกาหลีว่า "eoureojida" (어우러지다) ที่ความหมายใกล้เคียงสุดคือ "กลมเกลียว" หรือ "พบปะ" เช่น จุดที่แหล่งน้ำเชื่อมน้ำจากอำเภอพย็องชังกับSamcheokในแม่น้ำฮันมีชื่อเรียกว่า Auraji เนื้อเรื่องมีสองรูปแบบ:

 ในรูปแบบแรก ชายโสดไม่สามารถข้าม Auraji เพื่อพบกับหญิงสาวได้เนื่องจากน้ำสูงเกิน จึงร่วมร้องเพลงแสดงความเศร้าโศก 
 ในรูปแบบที่สอง ชายโสดพยายามข้าม Auraji และจมน้ำ โดยร้องเพลงโศกเศร้าหลังสิ้นใจ

 รายงานว่า อารีรังมีต้นกำเนิดจากภูมิภาคภูเขาของช็องซ็อน จังหวัดคังว็อน และมีการกล่าวถึงเพลงนี้ครั้งแรกพบในเอกสารตัวเขียนใน ค.ศ. 1756 Academy of Korean Studies ก็มีมุมมองเดียวกันว่าเดิมทีอารีรังเป็นเพลงพื้นบ้านของช็องซ็อน ชาวเมืองช็องซ็อนบางส่วนสืบต้นตอเพลงพื้นบ้านของตนย้อนกลับไปในยุคโคกูรยอ

Yang Ju-dong (1903-1977) นักวิชาการวรรณกรรมชาวเกาหลีใต้ ตั้งสันนิษฐานว่า ศัพท์ "อารีรัง" มาจากการประสมระหว่างคำว่า "Ari" (아리) ในศัพท์เกาหลีเก่าดั้งเดิมที่มีอีกความหมายว่า "ยาว" กับ "ryeong" (領) อักษรฮันจาที่หมายถึง "เนินเขา"

ข้อมูล
เพลงอารีรังหลาย ๆ เวอร์ชันนั้น เริ่มต้นด้วยการพรรณนาการเดินทาง โดยเนื้อหาของเพลงนั้นเกี่ยวกับตอนที่เดินทางผ่านช่องเขา อารีรังนั้นเป็นชื่อของช่องเขาแห่งหนึ่ง จึงถูกใช้เป็นชื่อเพลงด้วย อารีรังบางเวอร์ชันได้กล่าวถึงช่องเขามุนกย็องแซแจ ซึ่งเป็นช่องเขาหลักที่สำคัญสมัยราชวงศ์โชซ็อน อยู่ระหว่างถนนจากโซลไปยังจังหวัดคย็องซังทางตะวันออกเฉียงใต้

ช่องเขาหลายแห่งในเกาหลีนั้นมีชื่อว่าช่องเขาอารีรัง ช่องเขาอารีรังแห่งหนึ่งตั้งอยู่บริเวณเนินเขาทางภาคกลางของเกาหลี ทิศตะวันออกเฉียงเหนือของโซล เดิมมีชื่อว่าช่องเขาจช็องนึง และถูกเปลี่ยนชื่อในปี 1926 เพื่อเป็นที่ระลึกถึงการฉายภาพยนตร์อารีรัง ซึ่งเป็นภาพยนตร์เงียบที่ดีที่สุดของเกาหลี แต่เพลงอารีรังหลาย ๆ เวอร์ชันนั้นมีอายุเก่าแก่กว่าภาพยนตร์เรื่องนี้อีก

โน้ตเพลง

เนื้อเพลง
"อารีรัง" ทุกแบบจะมีสร้อยคล้ายกับ "อารีรัง, อารีรัง, อารารีโย ()" คำว่า "อารีรัง" เป็นแค่ทำนองและไม่มีความหมายที่ชัดเจนในภาษาเกาหลี แม้ว่าในรูปแบบต่าง ๆ จะมีเนื้อเพลงต่างกัน เนื้อเพลงส่วนใหญ่มีรูปแบบของความเศร้าโศก การพลัดพราก การพบกันใหม่ และความรัก

ตารางข้างล่างแสดงเนื้อเพลง "อารีรังมาตรฐาน" จากโซล สองแถวแรกคือสร้อย หลังจากนั้นจึงตามด้วยเนื้อร้องสามกลุ่ม ในตัวอักษรฮันกึล ถอดเป็นอักษรโรมันกับอักษรไทย และคำแปลทั้งภาษาอังกฤษและภาษาไทย

รูปแบบต่าง ๆ

มี"อารีรัง"รูปแบบต่าง ๆ ประมาณ 3,600 แบบใน 60 ฉบับ ชื่อ"อารีรัง"ในรูปแบบที่ต่างกันส่วนใหญ่มักนำหน้าด้วยสถานที่กำเนิด

ในขณะที่ "ช็องซ็อนอารีรัง" โดยทั่วไปถือเป็นต้นฉบับของเพลงนี้ "บนโจอารีรัง" () จากโซลเป็นหนึ่งในฉบับยอดนิยมสุด โดยฉบับนี้มีชื่อเสียงจากการที่นำไปใช้เป็นเพลงประกอบภาพยนตร์อารีรังใน ค.ศ. 1926

อารีรังฉบับที่มีชื่อเสียงอันอื่น ๆ ได้แก่ "ชินโดอารีรัง" จากจังหวัดช็อลลาใต้ ภูมิภาคที่รู้จักกันในฐานะที่กำเนิดดนตรีพื้นเมืองเกาหลีอย่างpansoriกับsinawi และ "มีรยางอารีรัง" จากจังหวัดคย็องซังใต้

สถานะเป็นทางการ

จีน

ยูเนสโก
อารีรังบรรจุในรายชื่อมรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของยูเนสโก ซึ่งได้รับการเสนอจากทั้งเกาหลีใต้ใน ค.ศ. 2012 และเกาหลีเหนือในปี ค.ศ. 2014

เกาหลีใต้
คณะบริหารมรดกวัฒนธรรมแห่งชาติของเกาหลีใต้ได้เพิ่มอารีรัง ลงในรายการทรัพย์สินทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ที่สำคัญในปี ค.ศ. 2015

กองทัพสหรัฐ
กองทหารราบที่ 7 ของกองทัพสหรัฐนำเพลงอารีรัง มาใช้เป็นเพลงมาร์ชอย่างเป็นทางการในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1956 หลังจากได้รับอนุญาตจากอี ซึง-มัน ประธานาธิบดีคนแรกของเกาหลีใต้ กองกำลังนี้ได้ประจำการในเกาหลีตั้งแต่ ค.ศ. 1950 ถึง 1953 ในระหว่างช่วงสงครามเกาหลี

ดูเพิ่ม

 เทศกาลอารีรัง

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น

ประเทศเกาหลี
เพลงเกาหลี
มรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของมนุษยชาติ