กรมหม่อนไหม

กรมหม่อนไหม เป็นส่วนราชการระดับกรม ในสังกัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จัดตั้งขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2552 เพื่อการอนุรักษ์ส่งเสริมการวิจัย และพัฒนาในเรื่องของหม่อนไหม

ประวัติ 
กรมหม่อนไหม เดิมเรียกว่า "กรมช่างไหม" ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2446 โดยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ซึ่งในอดีตให้ความสำคัญเรื่องไหมเป็นอย่างมาก แต่ในระยะต่อมาได้มีการยุบกรมดังกล่าวเข้ารวมเป็นกอง ในสังกัดกรมกสิกรรม จนกระทั่งเมื่อวันที่ 4 ธันวาคม พ.ศ. 2552 ตามพระราชดำริของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ จึงได้มีการยกฐานะสถาบันหม่อนไหมแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ในขณะนั้นสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จัดตั้งเป็น "กรมหม่อนไหม" ขึ้น โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อการอนุรักษ์ ส่งเสริมการวิจัยและพัฒนาในเรื่องของหม่อนไหมและเส้นใยต่างๆ

หน่วยงานในสังกัด 
กรมหม่อนไหม แบ่งการบริหารออกเป็นหน่วยงานในส่วนกลาง 4 สำนัก 2 กลุ่ม หน่วยงานที่ตั้งอยู่ในส่วนภูมิภาคประกอบด้วยสำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ 5 สำนัก และ ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ 21 ศูนย์ ทั่วประเทศ ได้แก่

 สำนักบริหารกลาง 
 สำนักวิจัยและพัฒนาหม่อนไหม
 สำนักอนุรักษ์และตรวจสอบมาตรฐานหม่อนไหม 
 สำนักพัฒนาและถ่ายทอดเทคโนโลยีหม่อนไหม
 กลุ่มพัฒนาระบบบริหาร
 กลุ่มตรวจสอบภายใน
 สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ เขต 1 ถึง 5 ได้แก่
 สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เขต 1 จังหวัดแพร่  มีศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เครือข่าย 4 ศูนย์ ได้แก่
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เชียงใหม่ 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ตาก 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ น่าน 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ แพร่ 
 สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เขต 2 จังหวัดอุดรธานี  มีศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เครือข่าย 4 ศูนย์ ได้แก่
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เลย 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ สกลนคร 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ หนองคาย
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ อุดรธานี 
 สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เขต 3 จังหวัดขอนแก่น  มีศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เครือข่าย 4 ศูนย์ ได้แก่
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ขอนแก่น
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ชัยภูมิ 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ มุกดาหาร 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ร้อยเอ็ด 
 สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เขต 4 จังหวัดนครราชสีมา  มีศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เครือข่าย 6 ศูนย์ ได้แก่
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ นครราชสีมา 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ บุรีรัมย์ 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ศรีสะเกษ 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ สระบุรี 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ สุรินทร์ 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ อุบลราชธานี 
 สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เขต 5 จังหวัดชุมพร  มีศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เครือข่าย 3 ศูนย์ ได้แก่
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ กาญจนบุรี 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ชุมพร 
 ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ นราธิวาส

ตรานกยูงพระราชทาน 

ตรานกยูงพระราชทาน เป็นเครื่องหมายรับรองผลิตภัณฑ์ผ้าไหมไทย ซึ่งสถาบันวิจัยหม่อนไหม (ชื่อเดิมของกรมหม่อนไหม ขณะนั้นสังกัดกรมวิชาการเกษตร) ร่วมกับคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กรมทรัพย์สินทางปัญญา กระทรวงพาณิชย์ และมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชีนีนาถ ได้ร่วมกันสัมมนาจนได้มาซึ่งข้อบังคับว่าด้วยการใช้เครื่องหมายรับรองดังกล่าว

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานสัญลักษณ์นกยูงไทย ให้เป็นเครื่องหมายรับรองคุณภาพผ้าไหมไทย 4 ชนิด ประกอบด้วย นกยูงสีทอง นกยูงสีเงิน นกยูงสีน้ำเงิน และนกยูงสีเขียว

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 
 เว็บไซต์กรมหม่อนไหม

มหม่อนไหม
องค์การที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2552
หน่วยงานของรัฐบาลไทยในเขตจตุจักร
หม่อนไหม