ยุทธการที่อัยน์ญาลูต

ยุทธการที่อัยน์ญาลูต ( หรือ เอนจาลูต; อัยน์ญาลูต แปลว่า "บ่อน้ำพุของโกไลแอธ") เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 3 กันยายน ค.ศ. 1260 เป็นการสู้รบระหว่างมุสลิมมัมลุกกับชาวมองโกล สนามรบอยู่ทางตะวันออกเฉียงใต้ของกาลิลี ยุทธการครั้งนี้เป็นครั้งแรกที่ทัพมองโกลต้องถอยร่นหลังจากเข้าปะทะ

หลังมองเกอ ข่านขึ้นเป็นข่านผู้ยิ่งใหญ่ในปี ค.ศ. 1251 พระองค์ก็สานต่อแผนการของเจงกีส ข่าน พระอัยกา (ปู่) ในการขยายจักรวรรดิมองโกล พระองค์ทรงเลือกฮูเลกู ข่าน ในการนำทัพ ห้าปีต่อมา ฮูเลกูนำทัพลงทางใต้ บดขยี้เมืองที่ไม่ยอมสวามิภักดิ์ด้วย เช่น ดินแดนของราชวงศ์อับบาซียะฮ์ ซึ่งตอนนั้นเป็นหนึ่งในมหาอำนาจของภูมิภาคตะวันออกกลาง ฮูเลกูวางแผนบุกอียิปต์ต่อ และให้คณะทูตส่งสาส์นให้ชาวมัมลุกยอมแพ้ ซาอิฟ อัด-ดิน ควูทุซ สุลต่านมัมลุก ตอบโต้ด้วยการสั่งประหารคณะทูต และเสียบศีรษะประจานที่ประตูเมือง ในขณะนั้นมีข่าวการสวรรคตของมองเกอ ข่าน ฮูเลกูและนายพลอาวุโสหลายคนจึงต้องกลับไปเลือกข่านองค์ต่อไป แต่เขาก็จัดทัพไว้รับศึกชาวมัมลุก ทั้งสองฝ่ายพบกันที่เอนจาลูต ในหุบเขาเจซรีล โดยทัพมองโกลซึ่งมีกำลังผสมจากราชอาณาจักรจอร์เจียและอัศวินจากราชอาณาจักรซิลิเซีย เป็นฝ่ายบุก แต่มัมลุกซึ่งชำนาญพื้นที่มากกว่า บุกตีและถอยร่นเพื่อล่อให้ทัพมองโกลบุกเข้ามาจนสุดท้ายตกอยู่ในวงล้อม ทั้งสองฝ่ายเข้าปะทะกันอย่างรุนแรง หลังการสู้รบ ทัพมองโกลเกือบทั้งหมด รวมทั้งแม่ทัพคิตบูกาถูกสังหาร ส่วนทัพมัมลุกเสียหายหนัก และควูทุซถูกลอบสังหารหลังจากนั้นไม่นานโดยไบบาร์ส ฮูเลกู ข่าน ผู้ทราบข่าวความพ่ายแพ้ของทัพมองโกลที่เอนจาลูต เตรียมจัดทัพเพื่อเอาคืนมัมลุก แต่ความขัดแย้งภายในจักรวรรดิทำให้เขาไม่มีโอกาสได้ทำเช่นนั้น

ยุทธการที่เอนจาลูตเป็นเหตุการณ์ที่มีความสำคัญ เพราะเป็นครั้งแรกที่ชาวมองโกลพ่ายแพ้ในการสู้รบโดยตรง และทำให้จักรวรรดิมองโกลหยุดการขยายอำนาจในเวลาต่อมา

อ้างอิง 

ยุทธการ
คริสต์ศตวรรษที่ 13