อาคารรักษาพยาบาล และสถานีรถไฟร่วมศิริราช

อาคารรักษาพยาบาล และสถานีรถไฟร่วมศิริราช (รหัส OR02 (สายสีส้ม), RWS03 (สายสีแดงอ่อน)) เป็นโครงการพัฒนาอาคารศูนย์การแพทย์รวมแห่งใหม่ที่จะใช้ทดแทนอาคารผู้ป่วยนอกเดิมของโรงพยาบาลศิริราช และยังเป็นโครงการสถานีรถไฟฟ้าที่ยังไม่เริ่มก่อสร้าง ในเส้นทางรถไฟฟ้ามหานคร สายสีส้ม และรถไฟฟ้าชานเมืองสายสีแดงอ่อน ซึ่งมีแนวเส้นทางพาดผ่านตัวโรงพยาบาลศิริราชโดยตรง

จุดที่ตั้งสถานีแห่งนี้มีความสำคัญมากในด้านประวัติศาสตร์ เพราะเป็นพื้นที่ที่มีความเกี่ยวเนื่องกับกรุงธนบุรีในอดีต และในพื้นที่ใกล้เคียงยังมีสถานีรถไฟธนบุรี ซึ่งเคยเป็นต้นทางของทางรถไฟสายใต้ และทางรถไฟสายมรณะ ไทย-พม่า ที่กองทัพญี่ปุ่นสร้างขึ้นในสมัยสงครามโลกครั้งที่สอง

ประวัติ 
ใน พ.ศ. 2550 - พ.ศ. 2554 ระหว่างที่พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงพักรักษาอาการประชวรที่โรงพยาบาลศิริราช พระองค์ได้ทรงเห็นถึงปัญหาในการจราจรโดยรอบพื้นที่โรงพยาบาลศิริราช พระองค์จึงทรงรับสั่งให้ ศาสตราจารย์คลินิก นายแพทย์ธีรวัฒน์ กุลทนันทน์ อธิการบดีคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล ซึ่งเป็นผู้นำถวายการรักษาและคณะแพทย์ที่ร่วมถวายการรักษาในขณะนั้น รวบรวมปัญหาการจราจรที่เกิดขึ้น และสั่งจัดทำแผนบรรเทาและแก้ไขปัญหาการจราจรฝั่งธนบุรี ตั้งแต่ในพื้นที่โรงพยาบาลฯ นอกพื้นที่โรงพยาบาลฯ ตลอดจนพื้นที่โดยรอบ จนในที่สุดคณะแพทย์ร่วมกับผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ปลัดกรุงเทพมหานคร ผู้ว่าการรถไฟแห่งประเทศไทย ผู้ว่าการรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนแห่งประเทศไทย ตลอดจนเจ้าหน้าที่ตำรวจและเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง ได้จัดทำแผนโครงการแก้ไขปัญหาการจราจรโดยรอบโรงพยาบาลศิริราชในพระราชดำริจำนวน 8 โครงการ คือการก่อสร้างสะพานลอยฟ้า ถนนลอยฟ้า ถนนโลคัลโรดโดยรอบโรงพยาบาลศิริราช การขยายถนนอรุณอัมรินทร์ การเปลี่ยนเส้นทางของรถไฟฟ้ามหานคร สายสีส้มจากเส้นทางเดิมให้มาลอดผ่านโรงพยาบาลศิริราช และการร่างเส้นทางแยกช่วงตลิ่งชัน - ธนบุรี-ศิริราช ของโครงการรถไฟฟ้าชานเมืองสายสีแดงอ่อน เป็นต้น

ต่อมาใน พ.ศ. 2560 โรงพยาบาลศิริราชได้มีแนวคิดที่จะก่อสร้างอาคารผู้ป่วยนอกแห่งใหม่เพื่อใช้ทดแทนอาคารผู้ป่วยนอกเดิมที่ไม่สามารถรองรับผู้ป่วยได้เป็นจำนวนมาก และเริ่มมีสภาพทรุดโทรมตามเวลา ทางโรงพยาบาลจึงได้ประสานไปยังกระทรวงคมนาคมเพื่อขอให้มีการย้ายตำแหน่งทั้งสองสถานีมาอยู่ในพื้นที่เดียวกัน และพัฒนาโครงการในรูปแบบบูรณาการให้เป็นสถานีแห่งแรกและแห่งเดียวของประเทศไทยตามพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ที่ทรงเล็งเห็นให้มีการเชื่อมต่อการรักษาเข้าสู่ระบบขนส่งมวลชน เพื่ออำนวยความสะดวกให้ผู้ป่วยของโรงพยาบาลสามารถเข้าถึงการรักษาพยาบาลได้อย่างรวดเร็ว ลดเวลาการเดินทาง และลดความแออัดของผู้ป่วยภายในโรงพยาบาลได้ โดยกระทรวงคมนาคมมีแผนเห็นชอบ และให้เจ้าของโครงการทั้งสองหน่วยงานคือ การรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนแห่งประเทศไทย (รฟม.) และการรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) ออกแบบการเชื่อมต่อสถานีร่วมกัน เพื่ออำนวยความสะดวกสูงสุดให้ผู้ป่วยเท่าที่จะเป็นไปได้

ทั้งสามหน่วยงานได้มีการลงนามในบันทึกความเข้าใจในการก่อสร้างโครงการร่วมกันเมื่อวันที่ 2 พฤษภาคม พ.ศ. 2562 โดย หน่วยงานร่วมของ รฟม. และ รฟท. จะเป็นผู้รับผิดชอบในการก่อสร้างสถานีรถไฟร่วม คือสถานีรถไฟใต้ดิน และสถานีรถไฟระดับดิน รวมถึงก่อสร้างฐานอาคารทั้งหมดตั้งแต่ชั้น B3 ถึงชั้น 2 เมื่อการก่อสร้างในส่วนของรถไฟฟ้าแล้วเสร็จประมาณ 80% แล้ว โรงพยาบาลจะเข้าก่อสร้างอาคารส่วนที่เหลือทั้งหมดจนแล้วเสร็จทั้งโครงการ ทั้งนี้โรงพยาบาลคาดว่าจะเปิดให้บริการได้ทุกส่วนภายใน พ.ศ. 2566 พร้อม ๆ กับการเปิดให้บริการรถไฟฟ้าชานเมืองสายสีแดง ต่อมาในวันที่ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2563 คณะกรรมการ รฟท. ได้อนุมัติให้คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล รับสิทธิ์เช่าช่วงพื้นที่สถานีรถไฟธนบุรีเพื่อก่อสร้างอาคารดังกล่าว โดยให้สิทธิ์การเช่าช่วง 30 ปี และคิดอัตราค่าเช่าพื้นที่เป็นตารางเมตร ปรับเพิ่ม 5% ทุกปี ตามระเบียบการเช่าที่ราชพัสดุของการรถไฟแห่งประเทศไทย

ในวันที่ 27 กันยายน พ.ศ. 2565 คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติการดำเนินโครงการอาคารรักษาพยาบาลและสถานีศิริราช โดยใช้งบประมาณ 3,851.27 ล้านบาท แบ่งเป็นงบลงทุนค่าก่อสร้าง 2,338.27 ล้านบาท ครุภัณฑ์การแพทย์ 1,400 ล้านบาท และงบบุคลากร 113.01 ล้านบาท

ที่ตั้ง 
อยู่ในพื้นที่ของโรงพยาบาลศิริราช บริเวณสถานีรถไฟธนบุรีเดิม ติดกับอาคารโรงพยาบาลศิริราช ปิยมหาราชการุณย์ ในพื้นที่แขวงศิริราช เขตบางกอกน้อย กรุงเทพมหานคร

แผนผังอาคาร

สถานที่สำคัญใกล้เคียง 
 วัดอมรินทราราม
 สถานีรถไฟธนบุรี
 โรงพยาบาลศิริราช
 โรงพยาบาลศิริราช ปิยมหาราชการุณย์ 
 คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
 คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
 คณะเทคนิคการแพทย์ มหาวิทยาลัยมหิดล
 ท่ารถไฟ
 ท่าวังหลัง (ศิริราช)

จุดเชื่อมต่อการเดินทาง 
 เรือด่วนเจ้าพระยา เชื่อมต่อที่ ท่ารถไฟ

อ้างอิง 

สถานีรถไฟฟ้ามหานคร สายสีส้ม
สถานีรถไฟฟ้าชานเมือง สายสีแดงอ่อน
คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
ศ