กระวานเทศ

กระวานเทศ () เป็นพืชล้มลุกในวงศ์ Zingiberaceae ชื่ออื่น ๆ เช่น กระวานแท้ เอลา ลูกเอ็ล ลูกเอ็น กระวานขาว กะวาน ส่วนของต้นเกิดมาจากการรวมตัวกันของกาบใบที่เจริญขึ้นมาเหนือดิน จนมีลักษณะเป็นกอ ใบรูปหอกเรียงสลับกัน ใบด้านหลังมีสีเข้มกว่าและเป็นมัน ผลมีลักษณะยาวรี รูปไข่ หัวท้ายแหลม ขนาดผลเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 2 เซนติเมตร ยาวประมาณ 4 เซนติเมตร ผลแก่แห้งสีน้ำตาลเข้ม มีกลิ่นเฉพาะตัว ภายในแบ่งเป็น 3 ช่อง เมื่อนำผลตัดขวาง รอยตัดจะเป็นแบบสามเหลี่ยม ส่วนปลายผลจะงอนเหมือนจะงอยปากนก เมื่อแก่จะแตกตามยาวเป็น 3 ส่วน ภายในมีเมล็ดมาก แต่ละผลมี 15-20 เมล็ด มีสีน้ำตาลอมดำ อัดแน่นเป็นกลุ่ม รูปร่างเป็นสามเหลี่ยมแบน แข็ง ขนาดประมาณ 5 มิลลิเมตร มีเยื่อหุ้มเมล็ด เมล็ดมีกลิ่นหอมฉุน เผ็ดร้อน ภายในผลมีน้ำมันหอมระเหย ส่วนใหญ่อยู่ที่เมล็ด 

กระวานเทศมีสรรพคุณเป็นยา ตำรายาไทย ใช้ ผล บำรุงธาตุ กระจายโลหิต เสมหะ ขับลม แก้ท้องอืดเฟ้อ แก้อาการเกร็งของลำไส้  ในอังกฤษและสหรัฐอเมริกา ใช้เป็นยาขับลม ในจีนและอินเดีย ใช้เป็นยาขับลม และรักษาอาการผิดปกติของทางเดินปัสสาวะ แต่พบว่าเป็นพิษในหนู โดยหนูที่รับประทานสารสกัดเอทานอลของกระวานเทศ ในขนาด 0.3 มก/กก. เป็นเวลา 7 วัน ทำให้น้ำหนักของหนูลดลง

กระวานเทศเป็นหนึ่งในเครื่องเทศที่ราคาแพงที่สุด เป็นรองเพียงวานิลลาและหญ้าฝรั่น ประเทศผู้ส่งออกหลักได้แก่ กัวเตมาลา อินเดีย​ ศรีลังกา เนปาล ปาปัวนิวกีนี แทนซาเนีย

อ้างอิง 

วงศ์ขิง
สมุนไพร
เครื่องเทศ