ฝรั่งเศสเขตวีชี

ฝรั่งเศสเขตวีชี (; 10 กรกฎาคม ค.ศ. 1940 – 9 สิงหาคม ค.ศ. 1944) เป็นชื่อสามัญของ รัฐฝรั่งเศส () ผู้นำคือ จอมพล ฟีลิป เปแต็ง ในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง ซึ่งเป็นอิสระอย่างเป็นทางการ ได้ใช้นโยบายในการให้ความร่วมมือกับนาซีเยอรมนี ซึ่งยึดครองพื้นที่ทางตอนเหนือและทางตะวันตกก่อนที่จะครอบครองส่วนที่เหลือของประเทศฝรั่งเศสแผ่นดินใหญ่ในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 1942 แม้ว่าปารีสจะเป็นเมืองหลวงอย่างเห็นได้ชัดเจน แต่รัฐบาลวิชีได้ก่อตั้งสถาปนาตัวเองในเมืองตากอากาศของวิชีใน"เขตเสรี"(zone libre)ที่ไม่ได้ถูกยึดครอง ซึ่งยังคงมีหน้าที่รับผิดชอบในการบริหารปกครองทางพลเรือนของฝรั่งเศส เช่นเดียวกับดินแดนอาณานิคม

สาธารณรัฐฝรั่งเศสที่ 3 ได้เริ่มต้นทำสงครามในเดือนกันยายน ค.ศ. 1939 โดยอยู่ข้างฝ่ายสัมพันธมิตร เมื่อวันที่ 10 พฤษภาคม ค.ศ. 1940 ก็ถูกรุกรานโดยนาซีเยอรมนี กองทัพบกเยอรมันได้บุกทะลวงผ่านแนวรบฝ่ายสัมพันธมิตรโดยการอ้อมผ่านแนวมาฌีโนซึ่งเต็มไปด้วยป้อมปราการสูงและบุกรุกผ่านทางเบลเยียม ในช่วงกลางเดือนมิถุนายน สถานการณ์ทางทหารของฝรั่งเศสกลับดูเลวร้ายมากขึ้น และเห็นได้ชัดว่าการต่อสู้รบเพื่อประเทศฝรั่งเศสแผ่นดินใหญ่ไม่อาจที่จะสามารถเอาชนะได้เลย รัฐบาลฝรั่งเศสได้เริ่มประชุมหารือถึงความเป็นไปได้ในการเจรจาการสงบศึก ปอล แรโนได้ตัดสินใจลาออกจากตำแหน่งนายกรัฐมนตรีมากกว่าที่จะยอมลงนามสนธิสัญญาสงบศึก และจอมพล ฟีลิป เปแต็ง วีรบุรุษในสงครามโลกครั้งที่หนึ่งได้เข้ามาแทนที่ตำแหน่งโดยทันที ภายหลังจากนั้นไม่นาน เปแต็งได้ลงนามสนธิสัญญาสงบศึกในวันที่ 22 มิถุนายน ค.ศ. 1940 เมื่อวันที่ 10 กรกฎาคม สาธารณรัฐฝรั่งเศสที่ 3 ได้ถึงแก่การล่มสลายลงในที่สุด เมื่อเปแต็งได้รับอำนาจเผด็จการโดยสมัชชาแห่งชาติ

ที่เขตวิชี เปแต็งได้จัดตั้งรัฐบาลเผด็จการซึ่งได้ทำการยกเลิกนโยบายเสรีนิยมมากมายและเริ่มกำกับดูแลเศรษฐกิจอย่างเข้มงวด พวกฝ่ายอนุรักษ์นิยมซึ่งนับถือนิกายคาทอลิกกลับดูโดดเด่น และปารีสได้สูญเสียสถานะความล้ำยุค(avant-garde) ในศิลปะและวัฒนธรรมของยุโรป สื่อได้ถูกควบคุมอย่างเข้มงวดและส่งเสริมลัทธิต่อต้านชาวยิว และภายหลังปฏิบัติการบาร์บาร็อสซาได้เริ่มต้นขึ้นในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1941 ก็เกิดลัทธิต่อต้านบอลเชวิคขึ้นมา เงื่อนไขในการสงบศึกได้ให้ข้อเสนออันเป็นผลดีบางประการ เช่น การเก็บรักษากองทัพเรือฝรั่งเศสและจักรวรรดิอาณานิคมฝรั่งเศสมาอยู่ภายใต้การควบคุมของฝรั่งเศส และหลีกเลี่ยงการถูกยึดครองทั้งประเทศอย่างสมบูรณ์โดยเยอรมนี ซึ่งได้รักษาระดับความเป็นเอกราชและความเป็นกลางของฝรั่งเศส แม้ว่าจะถูกกดดันมาอย่างหนัก รัฐบาลฝรั่งเศสที่วิชีไม่เคยเข้าร่วมฝ่ายอักษะและยังคงทำสงครามกับเยอรมนีอย่างเป็นทางการ ตรงกันข้ามคือ วิชีฝรั่งเศสได้กลายเป็นระบอบการปกครองที่เป็นฝ่ายที่ให้ความร่วมมือ

สถานะของฝรั่งเศสอย่างเป็นทางการภายหลังสงครามคือ วิชีนั้นเป็นรัฐหุ่นเชิดของเยอรมัน นักประวัติศาสตร์บางคนนับตั้งแต่ปี ค.ศ. 1970 ได้ให้การปฏิเสธสถานะเหล่านั้นโดยโต้แย้งว่า "วิชีมีวาระทางการเมืองเป็นของตนเอง ซึ่งดำเนินไปโดยปราศจากแรงกดดันจากเยอรมนีแม้แต่เพียงเล็กน้อย" เยอรมนีได้กักขังเชลยศึกชาวฝรั่งเศสจำนวนสองล้านนายและบังคับให้ใช้แรงงานเกณฑ์(service du travail obligatoire) กับชายหนุ่มชาวฝรั่งเศส ทหารฝรั่งเศสซึ่งถูกจับเป็นตัวประกันเพื่อให้แน่ใจว่าวิชีจะลดกองกำลังทหารและจ่ายส่วยอย่างหนักด้วยทองคำ อาหารและซัพพลายให้กับเยอรมนี ตำรวจฝรั่งเศสได้รับคำสั่งให้ทำการไล่ต้อนชาวยิวและ "สิ่งที่ไม่พึงปรารถนา" อื่น ๆ เช่น คอมมิวนิสต์และผู้ลี้ภัยทางการเมือง ซึ่งส่งผลทำให้ชาวยิวจำนวนอย่างน้อย 72,500 คนล้วนถูกสังหาร

ประชาชนชาวฝรั่งเศสส่วนใหญ่ในช่วงแรกได้ให้การสนับสนุนระบอบการปกครอง แต่ความคิดเห็นเหล่านั้นก็ได้ค่อย ๆ หันหลังให้กับรัฐบาลฝรั่งเศสและกองทัพเยอรมันที่ยึดครองอยู่ เมื่อเห็นได้ชัดว่าเยอรมนีกำลังจะพ่ายแพ้สงคราม และสภาพความเป็นอยู่ในฝรั่งเศสนั้นดูจะยากลำบากมากขึ้น ขบวนการต่อต้านฝรั่งเศสซึ่งทำงานส่วนใหญ่ในการร่วมกันกับความเคลื่อนไหวของชาร์ล เดอ โกลที่ด้านนอกประเทศนั้นดูจะแข็งแกร่งขึ้นในช่วงตลอดการยึดครอง ภายหลังจากฝ่ายสัมพันธมิตรบุกครองนอร์ม็องดีในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1944 และการปลดปล่อยฝรั่งเศสในช่วงปลายปีนั้น รัฐบาลชั่วคราวแห่งสาธารณรัฐฝรั่งเศส(GPRF) ของฝ่ายฝรั่งเศสเสรีได้ถูกสถาปนาขึ้นเป็นรัฐบาลแห่งชาติชุดใหม่ ภายใต้การนำของเดอ โกล

ผู้ถูกเนรเทศของวิชีกลุ่มสุดท้ายได้ถูกจับกุมในดินแดนแทรกของซีคมาริงเงิน ในเดือนเมษายน ค.ศ. 1945 เปแต็งได้ถูกนำตัวขึ้นศาลด้วยข้อหากบฎโดยรัฐบาลชั่วคราวใหม่ และถูกตัดสินโทษประหารชีวิต แต่กลับถูกลดหย่อนโทษเป็นจำคุกตลอดชีวิตแทนโดยเดอ โกล มีเพียงเจ้าหน้าที่ระดับอาวุโสของวิชีสี่คนซึ่งถูกดำเนินคดีในข้อหาก่ออาชญากรรมต่อมนุษยชาติ แม้ว่าจะมีคนอื่นอีกหลายคนที่มีส่วนร่วมในการขับไล่เนรเทศชาวยิวเพื่อถูกกักขังในค่ายกักกันนาซี การทารุณกรรมต่อนักโทษ และการกระทำอันรุนแรงต่อสมาชิกขบวนการฝ่ายต่อต้าน

อ้างอิง

บรรณานุกรม

อังกฤษ

 Atkin, Nicholas, Pétain, (Longman, 1997)
 Azema, Jean-Pierre. From Munich to Liberation 1938–1944 (The Cambridge History of Modern France) (1985)
 Azema, Jean-Pierre, ed. Collaboration and Resistance: Images of Life in Vichy France 1940–1944 (2000) 220pp; photographs
 Boyd, Douglas. Voices from the Dark Years: The Truth About Occupied France 1940–1945 (The History Press, 2015)
 Burrin, Philippe. France Under the Germans: Collaboration and Compromise (1998)
 Carmen Callil Bad Faith. A Forgotten History of Family, Fatherland and Vichy France. New York: Knopf. 2006. ; Biography of Louis Darquier de Pellepoix, the Commissioner for Jewish Affairs
 Campbell, Caroline. "Gender and Politics in Interwar and Vichy France." Contemporary European History 27.3 (2018): 482–499. online
 Christofferson, Thomas R., and Michael S. Christofferson. France during World War II: From Defeat to Liberation (2nd ed. 2006) 206pp; brief introduction online edition 
 Davies, Peter. France and the Second World War: Resistance, Occupation and Liberation (Introduction to History) (2000) 128pp excerpt and text search
 Diamond, Hanna. Women and the Second World War in France, 1939–1948: Choices and Constraints (1999)
 Diamond, Hanna, and Simon Kitson, eds. Vichy, Resistance, Liberation: New Perspectives on Wartime France (2005) online edition ; online review
 Fogg, Shannon Lee. The Politics of Everyday Life in Vichy France: Foreigners, Undesirables, and Strangers (2009), 226pp excerpt and text search
 Gildea, Robert. Marianne in Chains: Daily Life in the Heart of France During the German Occupation (2004) excerpt and text search
 Glass, Charles, Americans in Paris: Life and Death Under Nazi Occupation (2009) excerpt and text search
 Gordon, B. Historical Dictionary of World War Two France: The Occupation, Vichy and the Resistance, 1938–1946 (Westport, Conn., 1998)
 Halls,   W. D. Politics, Society and Christianity in Vichy France (1995) online edition 
 
 
 
 Kedward, H. R. Occupied France: Collaboration and Resistance (Oxford, 1985), short survey
 Kitson, Simon, The Hunt for Nazi Spies: Fighting Espionage in Vichy France, (University of Chicago Press, 2008). .
 Kocher, Adam, Adria K. Lawrence and Nuno P. Monteiro. 2018. "Nationalism, Collaboration, and Resistance: France under Nazi Occupation." International Security 43(2): 117–150.
 Kooreman, Megan. The Expectation of Justice: France, 1944–1946. (Duke University Press. 1999)

 
 Lackerstein, Debbie. National Regeneration in Vichy France: Ideas and Policies, 1930–1944 (2013) excerpt and text search
 Langer, William, Our Vichy gamble, (1947); U.S. policy 1940–42
 Larkin, Maurice. France since the Popular Front: Government and People 1936–1996 (Oxford U P 1997). 
 Lemmes, Fabian. "Collaboration in wartime France, 1940–1944", European Review of History (2008), 15#2 pp 157–177
 
 Manow, Philip. "Workers, farmers and Catholicism: A history of political class coalitions and the south-European welfare state regime". Journal of European Social Policy  (2015) 25#1 pp: 32–49.
 Marrus, Michael R. and Robert Paxton. Vichy France and the Jews. (Stanford University Press, 1995).  online 1981 edition 
 Martin Mauthner. Otto Abetz and His Paris Acolytes – French Writers Who Flirted with Fascism, 1930–1945. (Sussex Academic Press, 2016). 
 Melton, George E.  Darlan: Admiral and Statesman of France, 1881–1942. (Praeger, 1998). .
 
 Nord, Philip. France's New Deal: From the Thirties to the Postwar Era (Princeton U.P., 2010)
  
 Paxton, Robert O.  Vichy France: Old Guard and New Order, 1940–1944 (2nd ed. 2001)  excerpt and text search; influential survey
 
 Pollard, Miranda. Reign of virtue: mobilising gender in Vichy France (University of Chicago Press, 2012)
 
 Smith, Colin. England's Last War Against France: Fighting Vichy, 1940–1942, London, Weidenfeld, 2009. 
 Sutherland, Jonathan, and Diane Canwell. Vichy Air Force at War: The French Air Force that Fought the Allies in World War II (Pen & Sword Aviation, 2011)
 Sweets, John F., Choices in Vichy France: The French Under Nazi Occupation (New York, 1986) excerpt and text search, focus on city of Clermont-Ferrand
 Thomas, Martin, The French Empire at War, 1940–45, Manchester University Press, 1998, paperback 2007.
 Vinen, Richard. The Unfree French: Life Under the Occupation (2007)
 Weisberg, Richard H. Vichy Law and the Holocaust in France. New York University Press. 1998.

ประวัติศาสตร์นิพนธ์

 Conan, Eric, and Henry Rousso. Vichy: An ever-present past (UP of New England, 1998)
 Fishman, Sarah, et al.  France at War: Vichy and the Historians (2000) online edition 
 Golsan, Richard J. Vichy's Afterlife: History & Counterhistory in Postwar France (2000)
 Gordon, Bertram M. "The 'Vichy Syndrome' problem in history", French Historical Studies (1995) 19#2 pp 495–518, on the denial of the realities of Vichy in JSTOR
 Munholland, Kim. "Wartime France: Remembering Vichy", French Historical Studies (1994) 18#3  pp. 801–820 in JSTOR
 Poznanski, Renée. "Rescue of the Jews and the Resistance in France: From History to Historiography", French Politics, Culture and Society (2012) 30#2 pp 8–32.
 Rousso, Henry. The Vichy Syndrome: History and Memory in France since 1944. (2nd ed. 2006). 
 Singer, Barnett. "The Changing Image of Vichy in France", Contemporary Review Summer 2009 online edition

ฝรั่งเศส

 Henri Amouroux, La grande histoire des Français sous l'Occupation, 8 volumes, Laffont, 1976
 
 Jean-Pierre Azéma & François Bedarida, Vichy et les Français, Paris, Fayard, 1996.
 Le régime de Vichy et les Français (dir. Jean-Pierre Azéma & François Bédarida, Institut d'histoire du temps présent), Fayard, 1992, 
 
  
 Michèle Cointet.  Dictionnaire historique de la France sous l'Occupation (2nd ed. 2000) 732pp
 Michèle Cointet. L'Eglise sous Vichy. 1940–1945. La repentance en question., Perrin, Paris, 1998. 
 
 Eric Conan et Henry Rousso. Vichy, un passé qui ne passe pas, Fayard, Paris, 1994, 
 Yves Maxime Danan, La vie politique à Alger, de 1940 à 1944, L.G.D.J., Paris 1963.
 
  
 André Kaspi. Les Juifs pendant l'Occupation, Seuil, Paris, 1991, 
 Serge Klarsfeld. Vichy-Auschwitz. Le rôle de Vichy dans la solution finale de la question juive en France. 1943–1944., Fayard, Paris, 1985, 
 Launay, Jacques de. Le Dossier de Vichy, in series, Collection Archives, [Éditions] Julliard, [Paris], 1967. N.B.: A documentary history.
 Herbert R. Lottman. Pétain. Seuil, 1984, 
 
 Jacques Sabille. "Les Juifs de Tunisie sous Vichy et l'Occupation". Paris: Edition du Centre de Documentation Juive Contemporaine, 1954

เยอรมนี

 Eberhard Jäckel: Frankreich in Hitlers Europa: die deutsche Frankreichpolitik im 2. Weltkrieg, Stuttgart 1966.
 Martin Jungius: Der verwaltete Raub. Die "Arisierung" der Wirtschaft in Frankreich 1940–1944. Thorbecke, Ostfildern 2008, Beiheft der Francia Nr. 67, hrsg. von Deutschen Historischen Institut Paris.
 : Staaten als Täter. Ministerialbürokratie und 'Judenpolitik' in NS-Deutschland und Vichy-Frankreich. Ein Vergleich. Preface by Horst Möller and Georges-Henri Soutou München, Oldenbourg, 2010 (Studien zur Zeitgeschichte; 80). . (Comparative study of anti-Jewish policy implemented by the government in Nazi-Germany, by German occupational forces in France and by the semi-autonomic French government in Vichy)

ภาพยนตร์

 Marcel Ophüls, The Sorrow and the Pity (1969).
 Claude Chabrol, The Eye of Vichy (1993).

แหล่งข้อมูลอื่น 

 Simon Kitson's Vichy web-page
 Original "Establishment of the Vichy government" constitutional act
 Map of the "free" and "occupied" French zones 
 National Geographic coverage of the armistice  
 "Obituary of a Republic", Time, 22 July 1940
 Vica Nazi Propaganda Comics – Duke University Libraries Digital Collections—Pro-Nazi comics produced in Vichy France
 NAZI diplomacy:  Vichy, 1940
 The Holocaust in France , at Yad Vashem website
 Liberty, Equality, Fraternity, But Not for All: France and the "Alien" Jews, 1933–1942

 
ประวัติศาสตร์ฝรั่งเศส
ฝรั่งเศสในสงครามโลกครั้งที่สอง
รัฐและดินแดนที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2483
สิ้นสุดในปี พ.ศ. 2487
รัฐสิ้นสภาพในประเทศฝรั่งเศส
รัฐฟาสซิสต์
รัฐบาลชั่วคราว
ฟีลิป เปแต็ง
รัฐบริวารของนาซีเยอรมนี
การยึดครองฝรั่งเศสของเยอรมนีในสงครามโลกครั้งที่สอง
การยึดครองฝรั่งเศสของอิตาลี
การล่มสลายของสาธารณรัฐฝรั่งเศสที่ 3