พระสถูปเจดีย์สมเด็จพระนเรศวรมหาราชานุสรณ์

พระสถูปเจดีย์สมเด็จพระนเรศวรมหาราชานุสรณ์ เป็นสถูปที่สร้างขึ้นเพื่อเป็นอนุสรณ์สถาน เทิดพระเกียรติสมเด็จพระนเรศวรมหาราช ตั้งอยู่หมู่ที่ 2 ตำบลเมืองงาย อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ โดยมีพิธีเปิดอย่างเป็นทางการในวันที่ 12 มกราคม พ.ศ. 2514

ประวัติ 
ในปี พ.ศ. 2502 พันตำรวจเอก นิรันดร ชัยนาม ผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงใหม่ (ในขณะนั้น) ได้ร่วมกับประชาชน จัดสร้างอนุสรณ์แด่สมเด็จพระนเรศวรมหาราช ณ บริเวณตำบลเมืองงาย อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งเป็นสถานที่ที่เป็นเส้นทางเดินทัพ และสถานที่ตั้งค่ายในอดีต โดยเป็นสถานที่สุดท้ายในการทรงกรีฑาทัพผ่านก่อนที่พระองค์จะสวรรคต

พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตรและสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ได้เสด็จพระราชดำเนินมาบวงสรวงดวงพระวิญญาณ เมื่อวันที่ 25 มกราคม พ.ศ. 2508 และเมื่อวันที่ 24 พฤษภาคม พ.ศ. 2511 ได้ทรงเจิมและทรงสุหร่ายศิลาฤกษ์และแผ่นอิฐที่นำมาจากพระเจดีย์องค์เดิม ซึ่งประดิษฐาน ณ เมืองหาง รัฐไทใหญ่ ประเทศพม่า (ก่อนจะถูกทำลาย)

เมื่อวันที่ 15 มกราคม พ.ศ. 2512 พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตรและสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ได้เสด็จฯ มาเป็นองค์ประธานในพระราชพิธีพุทธาภิเษก ณ วัดพระสิงห์วรมหาวิหาร เพื่อสร้างวัตถุมงคลหารายได้สมทบทุนในการจัดสร้างพระสถูปฯ

พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ได้เสด็จฯ มาเป็นองค์ประธานเปิดอนุสรณ์สถานพระสถูปเจดีย์ฯ เมื่อวันที่ 12 มกราคม พ.ศ. 2514

พระสถูป 
พระสถูปเจดีย์ เป็นเจดีย์ฐาน 8 เหลี่ยม ขนาดกว้าง 10.30 เมตร สูง 25.12 เมตร ฐานด้านหนึ่งประดิษฐานพระบรมรูปของสมเด็จพระนเรศวรมหาราช แต่ละด้านมีแผ่นศิลาสลักลวดลาย เรื่องราวพระประวัติ

บริเวณอนุสรณ์สถานดังกล่าว มีการจัดสร้าง "ค่ายหลวงที่ประทับสมเด็จพระนเรศวรมหาราช (จำลอง)" ซึ่งกรมศิลปากรจัดสร้างขึ้น เพื่อให้ประชาชนทั่วไปได้สักการะ และเรียนรู้ประวัติศาสตร์

กิจกรรมสำคัญ 
 วันยุทธหัตถี เป็นงานรัฐพิธี ซึ่งจะจัดให้มีพิธีวางพานพุ่ม ถวายเครื่องสักการะ ในวันที่ 18 มกราคมของทุกปี
 งานสรงน้ำพระสถูป ตรงกับวันที่ 16 เมษายนของทุกปี จะจัดให้มีพิธีสรงน้ำ โดยจัดขบวนแห่เครื่องสักการะ
 งานวันคล้ายวันสวรรคต ตรงกับวันที่ 25 เมษายนของทุกปี ซึ่งจัดให้มีพิธีบวงสรวงดวงพระวิญญาณ และพิธีถวายพวงมาลา ถวายราชสักการะ
 ถนนคนเดิน ทุกวันศุกร์ จะถูกจัดให้มีกิจกรรมถนนคนเดินบริเวณทางเข้าพระสถูปฯ

อ้างอิง 

สิ่งก่อสร้างในอำเภอเชียงดาว
อนุสาวรีย์ในจังหวัดเชียงใหม่
สถานที่ที่ตั้งชื่อตามพระนามของสมเด็จพระนเรศวรมหาราช