อำเภอคลองท่อม

คลองท่อม เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดกระบี่

ประวัติ 
อำเภอคลองท่อมก่อนประกาศใช้การปกครองหัวเมืองแบบมณฑลเทศาภิบาล ท้องที่อำเภอคลองท่อม มีเขตการปกครองเป็น 3 แขวง คือ แขวงคลองท่อม แขวงพรุดินนา แขวงคลองพน โดยแต่ละแขวงปกครองดูแลป้องกันภัยให้แก่ราษฎรในเขตของตนและมีนายอากรเป็นเจ้าหน้าที่เก็บเงินผลประโยชน์จากอากร ค่านา สวน การพนัน สุรา ฝิ่น และอื่นๆ

เมื่อประมาณปี พ.ศ. 2440 ได้เปลี่ยนการปกครองจากเดิม โดยยุบแขวงต่างๆ แล้วจัดหน่วยการปกครองเป็นหมู่บ้าน ตำบล อำเภอ จังหวัด ท้องที่ทั้ง 3 แขวง นี้ได้รวมกันจัดตั้งเป็นอำเภอขึ้นหนึ่งอำเภอ ชื่อว่า “อำเภอคลองพน” ตั้งที่ว่าการอำเภออยู่ที่หมู่ 1 ตำบลคลองพน ต่อมาในปี พ.ศ. 2445 ได้ย้ายที่ว่าการอำเภอมาตั้งในท้องที่ตำบลคลองท่อมใต้ บริเวณวัดคลองท่อมในปัจจุบัน ต่อมาเมื่อปี พ.ศ. 2448 ได้ย้ายที่ว่าการอำเภอคลองท่อมไปอยู่ที่ปากคลองท่อม หมู่ที่ 2 ตำบลคลองท่อมใต้ โดยใช้ชื่อว่า “อำเภอคลองพน” จนเมื่อปี พ.ศ. 2460 จึงเปลี่ยนชื่อเป็น “อำเภอคลองท่อม” ตามชื่อคลองซึ่งตั้งที่ว่าการอำเภอ ต่อมาในปี พ.ศ. 2487 จึงได้ย้ายที่ว่าการอำเภอจากปากคลองท่อม มาตั้งอยู่ริมทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 4 (เพชรเกษม) หมู่ที่ 2 ตำบลคลองท่อมใต้ โดยมีนายเพิ่ม ศรีเทพ เป็นผู้บริจาคที่ดินจำนวน 25 ไร่ สาเหตุที่ย้ายทีว่าการอำเภอคลองท่อม จากตำบลคลองพน มาตั้งที่คลองท่อมใต้ก็เพื่อให้ที่ตั้งของที่ว่าการอำเภอเป็นศูนย์กลางสะดวกในการเดินทางมาติดต่อราชการของราษฎรจากทุกตำบล

 วันที่ 29 เมษายน 2460 เปลี่ยนแปลงชื่ออำเภอคลองพน จังหวัดกระบี่ เป็น อำเภอคลองท่อม
 วันที่ 1 เมษายน 2480 เปลี่ยนแปลงเขตจังหวัดนครศรีธรรมราช และจังหวัดกระบี่ โดยโอนพื้นที่ตำบลลำทับ กิ่งอำเภอท่ายาง อำเภอทุ่งสง จังหวัดนครศรีธรรมราช มาขึ้นกับอำเภอคลองท่อม จังหวัดกระบี่
 วันที่ 29 สิงหาคม 2481 โอนพื้นที่หมู่ 3 (ในขณะนั้น) ของตำบลคลองท่อมใต้ ไปขึ้นกับตำบลห้วยน้ำขาว
 วันที่ 20 กันยายน 2499 จัดตั้งสุขาภิบาลคลองท่อมใต้ ในท้องที่บางส่วนของตำบลคลองท่อมใต้
 วันที่ 14 พฤศจิกายน 2510 เปลี่ยนแปลงเขตอำเภอคลองท่อม และอำเภอเมืองกระบี่ โดยโอนพื้นที่ตำบลสินปุน อำเภอคลองท่อม ไปขึ้นกับอำเภอเมืองกระบี่ เพื่อนำไปจัดตั้งเป็น กิ่งอำเภอเขาพนม และกำหนดให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอเมืองกระบี่
 วันที่ 5 สิงหาคม 2523 ตั้งตำบลดินอุดม แยกออกจากตำบลลำทับ
 วันที่ 1 พฤษภาคม 2527 โอนพื้นที่หมู่ 2 บ้านเกาะไทร และหมู่ 7 บ้านบางบอนใต้ (ในขณะนั้น) ของตำบลพรุดินนา ไปตั้งเป็นหมู่ 9 และหมู่ 10 ของตำบลลำทับ ตามลำดับ
 วันที่ 24 กรกฎาคม 2527 แยกพื้นที่ตำบลลำทับ และตำบลดินอุดม จากอำเภอคลองท่อม ไปจัดตั้งเป็น กิ่งอำเภอลำทับ และกำหนดให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอคลองท่อม
 วันที่ 2 กรกฎาคม 2530 จัดตั้งสุขาภิบาลคลองพน ในท้องที่บางส่วนของตำบลคลองพน
 วันที่ 15 กันยายน 2532 ตั้งตำบลทุ่งไทรทอง แยกออกจากตำบลลำทับ
 วันที่ 3 มกราคม 2534 ตั้งตำบลดินแดง แยกออกจากตำบลดินอุดม
 วันที่ 23 สิงหาคม 2536 จัดตั้งสุขาภิบาลลำทับ ในท้องที่หมู่ 3 ตำบลทุ่งไทรทอง และหมู่ 1,2,3,4,5 ตำบลลำทับ
 วันที่ 3 พฤศจิกายน 2536 ยกฐานะจากกิ่งอำเภอลำทับ อำเภอคลองท่อม เป็น อำเภอลำทับ
 วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลคลองท่อมใต้ และสุขาภิบาลคลองพน เป็นเทศบาลตำบลคลองท่อมใต้ และเทศบาลตำบลคลองพน ตามลำดับ ด้วยผลของกฎหมาย
 วันที่ 31 สิงหาคม 2555 เปลี่ยนแปลงชื่อองค์การบริหารส่วนตำบลคลองพน อำเภอคลองท่อม จังหวัดกระบี่ เป็นองค์การบริหารส่วนตำบลคลองพนพัฒนา และจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลคลองพนพัฒนา ขึ้นเป็น เทศบาลตำบลคลองพนพัฒนา กับจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลทรายขาว ขึ้นเป็น เทศบาลตำบลทรายขาว
 วันที่ 20 มีนาคม 2563 จัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลห้วยน้ำขาว ขึ้นเป็น เทศบาลตำบลห้วยน้ำขาว

ที่ตั้งและอาณาเขต 
อำเภอคลองท่อมตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอเขาพนม
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอลำทับ อำเภอวังวิเศษ และอำเภอสิเกา (จังหวัดตรัง) 
 ทิศใต้ ติดต่อกับทะเลอันดามัน
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอเกาะลันตาและอำเภอเหนือคลอง

การแบ่งเขตการปกครอง

การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอคลองท่อมแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 7 ตำบล 67 หมู่บ้าน ได้แก่

การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอคลองท่อมประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 9 แห่ง ได้แก่
 เทศบาลตำบลคลองท่อมใต้ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลคลองท่อมใต้
 เทศบาลตำบลคลองพน ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลคลองพน
 เทศบาลตำบลคลองพนพัฒนา ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคลองพน (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลคลองพน)
 เทศบาลตำบลทรายขาว ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทรายขาวทั้งตำบล
 เทศบาลตำบลห้วยน้ำขาว ครอบคลุมพื้นที่ตำบลห้วยน้ำขาวทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลคลองท่อมใต้ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคลองท่อมใต้ (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลคลองท่อมใต้)
 องค์การบริหารส่วนตำบลคลองท่อมเหนือ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคลองท่อมเหนือทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลพรุดินนา ครอบคลุมพื้นที่ตำบลพรุดินนาทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลเพหลา ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเพหลาทั้งตำบล

อ้างอิง 

คลองท่อม