ยุคห้าวงศ์สิบรัฐ

ห้าวงศ์สิบรัฐ () เป็นยุคหนึ่งในประวัติศาสตร์จีนช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 10 ซึ่งรัฐห้ารัฐผลัดกันครองอำนาจในภาคกลาง เกิดเป็นห้าราชวงศ์ ส่วนท้องที่อื่น ๆ โดยเฉพาะจีนใต้ ก็เกิดรัฐน้อยใหญ่ตั้งอิสระขึ้นถึงสิบรัฐ นำไปสู่ความสับสนอลหม่านทางการเมือง แต่ก็นับเป็นสมัยสุดท้ายที่จักรวรรดิจีนแตกแยกออกเป็นหมู่เป็นเหล่าเช่นนี้

ยุคสมัยดังกล่าวเกิดขึ้นเมื่อราชวงศ์ถังล่มสลายลงใน ค.ศ. 907 และสิ้นสุดลงเมื่อราชวงศ์ซ่งก่อตั้งขึ้นใน ค.ศ. 960 กินเวลากว่า 50 ปี รัฐที่ตั้งตนต่าง ๆ นี้เดิมเป็นราชอาณาจักรอิสระมาก่อนแล้ว ครั้นราชวงศ์ถังถึงจุดจบ ผู้ปกครองรัฐดังกล่าวก็พากันประกาศตนเป็นจักรพรรดิ จึงเกิดสงครามเพื่อชิงอำนาจกันเป็นจักรพรรดิที่ชอบธรรมแต่ผู้เดียว อย่างไรก็ดี แม้จะถือกันว่า ยุคนี้ยุติลงด้วยการตั้งราชวงศ์ซ่งเมื่อ ค.ศ. 960 แต่กว่าจะปราบปรามฮั่นเหนือ (北漢) รัฐสุดท้ายในหมู่ห้าวงศ์สิบรัฐ ได้ก็ล่วงสู่ ค.ศ. 979 แล้ว

รัฐต่าง ๆ

ห้าวงศ์

ราชวงศ์ทั้งห้า ซึ่งเรียกว่า ห้าวงศ์ (五代) นั้น ประกอบด้วย

 เหลียงยุคหลัง (後梁) ก่อตั้งเมื่อ 1 มิถุนายน ค.ศ. 907 สิ้นสุดลงใน ค.ศ. 923
 ถังยุคหลัง (後唐) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 923–936
 จิ้นยุคหลัง (後晉) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 936–947
 ฮั่นยุคหลัง (後漢) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 947–951 หรือ 979)
 โจวยุคหลัง (後周) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 951–960

สิบรัฐ

รัฐทั้งสิบ ซึ่งเรียกว่า สิบรัฐ (十國) นั้น ประกอบด้วย

 อู๋ใต้ (南吳) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 907–937
 อู๋เยฺว่ (吳越) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 907–978
 หมิ่น (閩) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 909–945
 ฉู่ใต้ (南楚) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 907–951
 ฮั่นใต้ (南漢) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 917–971
 ฉู่เดิม (前蜀) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 907–925
 ฉู่ยุคหลัง (後蜀) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 934–965
 จิงหนาน (荊南) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 924–963
 ถังใต้ (南唐) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 937–975
 ฮั่นเหนือ (北漢) ดำรงอยู่ตั้งแต่ ค.ศ. 951–979

อ้างอิง

ยุคห้าวงศ์สิบรัฐ
ราชวงศ์ในประวัติศาสตร์จีน
ประเทศจีนในคริสต์ศตวรรษที่ 10
ความขัดแย้งในคริสต์ศตวรรษที่ 10
จักรวรรดิจีน
ภูมิศาสตร์จีน
เอเชียสมัยกลาง