รางวัลลอเรนซ์โอลิวีเอร์

รางวัลลอเรนซ์โอลิวีเอร์ () หรือรู้จักกันในชื่อ รางวัลโอลิวีเอร์ () เป็นรางวัลประจำปีที่มอบเพื่อยกย่องความเป็นเลิศด้านละครเวทีในลอนดอนโดยสมาคมโรงละครลอนดอนภายในงานประกาศรางวัลประจำปีซึ่งจัดขึ้นในเมืองหลวงของสหราชอาณาจักร แต่เดิมรางวัลนี้ชื่อว่า รางวัลสมาคมโรงละครเวสต์เอ็นด์ () แต่ได้รับการเปลี่ยนชื่อเพื่อเป็นเกียรติแก่ลอเรนซ์ โอลิวีเอร์ นักแสดงชายชาวอังกฤษในปี พ.ศ. 2527

รางวัลนี้มอบให้กับบุคคลที่เกี่ยวข้องกับโปรดักชันเวสต์เอ็นด์ตลอดจนโรงละครที่ไม่ใช่เชิงพาณิชย์ที่ตั้งอยู่ในลอนดอน ซึ่งมีความครอบคลุมทั้งหมวดหมู่ละคร ละครเพลง การเต้นรำ โอเปรา และ โรงละครที่เกี่ยวข้อง นอกจากนี้ยังมีการมอบรางวัลโอลิวีเอร์พิเศษซึ่งมีผู้ท้าชิงโดยดุลยพินิจในแต่ละปีด้วย รางวัลโอลิวีเอร์นี้ได้รับการยอมรับในระดับนานาชาติ ว่าเป็นรางวัลอันมีเกียรติยศสูงสุดในวงการละครเวทีอังกฤษ เทียบเท่ารางวัลแบฟตาสำหรับวงการภาพยนตร์และโทรทัศน์และรางวัลบริตสำหรับวงการเพลง และยังเทียบเท่ากับรางวัลโทนีของละครเวทีบรอดเวย์และรางวัลโมลิแยร์ของวงการละครเวทีฝรั่งเศส

นับแต่การเริ่มมอบรางวัล สถานที่จัดงานถูกเปลี่ยนไปในสถานที่และโรงละครหลายแห่งทั่วลอนดอน จนกระทั่วปี พ.ศ. 2555 ถึง 2559 ได้จัดประจำที่รอยัลโอเปราเฮาส์ และย้ายไปจัดประจำที่รอยัลอัลเบิร์ตฮอลตั้งแต่ปี พ.ศ. 2560 เป็นต้นมา โดยมีการออกอากาศผ่านโทรทัศน์ในช่วงเวลายอดนิยมทางสถานีโทรทัศน์ไอทีวี ซึ่งได้รับสิทธิ์การถ่ายทอดนับแต่ปี พ.ศ. 2556 เป็นต้นมา พร้อมกับการออกอากาศทางวิทยุโดยสถานีวิทยุแมจิก

ประวัติ
รางวัลโอลิวีเอร์ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2519 โดยสมาคมโรงละครลอนดอน ในฐานะรางวัลสมาคมโรงละครเวสต์เอ็นด์ โดยตัวรางวัลได้รับการออกแบบโดยทอม เมอร์ริฟิลด์ งานประกาศรางวัลครั้งแรกถูกจัดขึ้นในเดือนธันวาคมปีดังกล่าว ณ โรงแรมโฮเทลคาเฟรอยัล ปี พ.ศ. 2527 ลอเรนซ์ โอลิวีเอร์ นักแสดงชาวอังกฤษยินยอมให้รางวัลนี้ใช้ชื่อของเขาเพื่อเป็นเกียรติแก่เขา ดังนั้น รางวัลจึงถูกเปลี่ยนชื่อเป็น รางวัลลอเรนซ์โอลิวีเอร์

การตัดสิน
ทุกปี คณะกรรมการตัดสินด้านโรงละคร โอเปรา การเต้นรำ และการแสดงที่เกี่ยวข้องจะถูกรวบรวมขึ้นโดยสมาคมโรงละครลอนดอน

สำหรับโอเปรา การเต้นรำ และการแสดงที่เกี่ยวข้อง แต่ละองค์คณะจะประกอบไปด้วยคณะผู้เชี่ยวชาญ (ได้แก่ นักสื่อมวลชน ผู้กำกับฝ่ายคัดเลือกนักแสดง ผู้จัดการศิลป์ ผู้จัดพิมพ์ และ ผู้เชี่ยวชาญในอุตสหกรรมอื่นที่ได้รับการคัดเลือกจากความรู้ในสาขาของตน) และสมาชิกของสาธารณชนผู้หลงใหลในโรงละครลอนดอน อันดับแรก คณะกรรมการจะเลือกการแสดงที่เห็นสมควรที่จะเสนอชื่อเพื่อเข้าชิงรางวัลโอลิวีเอร์มากที่สุด จากนั้นจึงจะลงคะแนนเลือกผู้ชนะในตอนท้ายสุดของการตัดสิน

สำหรับรางวัลด้านโรงละคร บัญชีรายการซึ่งมีความยาวจะถูกรวบรวมขึ้นโดยองค์คณะ ซึ่งประกอบด้วย สมาชิกสาธารณชน และส่งไปยังสมาชิก SOLT เพื่อลงคะแนน โดยสมาชิกดังกล่าวสามารถลงคะแนนให้กับการแสดงที่อยู่นอกบัญชีรายการได้ เว้นแต่ในหมวดรางวัลนักแสดงสมทบชาย/สมทบหญิงสี่ประเภท (เนื่องจากในแต่ละหมวดรางวัลนั้นมีผู้มีสิทธิ์เข้าชิงหลายพันคน) คะแนนโดยสมาชิกจะถูกรวบรวมเข้ากับองค์คณะเพื่อสร้างรายชื่อผู้เข้าชิง จากนั้นรายชื่อผู้เข้าชิงจะได้รับการลงคะแนนโดยสมาชิกทั้งสองกลุ่มและองค์คณะเพื่อหาผู้ชนะ

งานประกาศรางวัล

พิธีกร
พิธีกรที่ผ่านมาของงานประกาศรางวัล ได้แก่ ไมเคิล บอล, อีเมลดา สตอนตัน, ไคลฟ์ แอนเดอร์สัน, เจมมา อาร์เทอร์ตัน, สตีเฟน แมนเกน, ฮิว บอนเนวิลล์, เชอริแดน สมิท, เลนนี เฮนรี, แคเทอริน เทต และ เจสัน แมนเฟิร์ด

สถานที่จัดงาน
สถานที่ที่เกี่ยวข้องกับการจัดงานมากที่สุด คือ โรงแรมกรอสเวเนอร์เฮาส์ ซึ่งถูกใช้เป็นสถานที่จัดงานเลี้ยงหลังงานประกาศรางวัลจำนวนเก้าครั้ง และเป็นสถานที่จัดงานประกาศรางวัลอีกสี่ครั้ง นอกจากนี้ ยังมีสถานที่ต่าง ๆ ที่ใช้เป็นสถานที่ในการประกาศรางวัลดังนี้ โรงละครแอลเบอรี (ปัจจุบัน คือ โรงละครโนเอลโคเวิร์ด), โรงแรมคาเฟรอยัล, โรงละครโดมิเนียน, โรงละครลอนดอนแพลเลเดียม, โรงละครไลเซียม, โรงแรมลอนดอนฮิลตันออนพาร์กเลน, โรงละครพิคคาดิลลี, โรงละครแห่งชาติ, โรงละครรอยัลตี (ปัจจุบัน คือ โรงละครพีค็อก), โรงละครชาฟต์สเบอรี, โรงละครรอยัลดรูรีเลน และ โรงละครวิกตอเรียพาเลซ

ในปี พ.ศ. 2555 ถึง 2559 งานประกาศรางวัลถูกจัดที่รอยัลโอเปราเฮาส์ และได้ย้ายไปจัดที่รอยัลอัลเบิร์ตฮอล ในปี พ.ศ. 2560

การออกอากาศ
งานประกาศรางวัลครั้งแรกได้รับการถ่ายทอดผ่านทางสถานีโทรทัศน์บีบีซี1 โดยออกอากาศผ่านสถานีโทรทัศน์ดังกล่าวไปจนถึงปี พ.ศ. 2535 ก่อนจะเปลี่ยนไปออกอากาศผ่านสถานีโทรทัศน์บีบีซี2 จนถึงปี พ.ศ. 2546 จากนั้นงานประกาศรางวัลถูกถ่ายทอดผ่านวิทยุเพียงอย่างเดียวจนถึงปี พ.ศ. 2554 เมื่อสถานีโทรทัศน์บีบีซีได้ออกอากาศสดเชิงตอบโต้ผ่านปุ่มแดงบนรีโมท ขณะเดียวกันก็มีพอล แกมบักชีนีเป็นผู้ดำเนินรายการผ่านสถานีวิทยุบีบีซี 2โดยเป็นการออกอากาศและสัมภาษณ์สด โดยมีรูปแบบการออกอากาศเดียวกันนี้ในปี พ.ศ. 2555 ก่อนที่สถานีโทรทัศน์ไอทีวีของสหราชอาณาจักรจะได้รับสิทธิ์การออกอากาศ ทำให้มีการออกอากาศงานประกาศรางวัลโอลิวีเอร์ผ่านสื่อกระแสหลักอีกครั้งในปี พ.ศ. 2556 นอกจากนี้ยังมีการออกอากาศผ่านสถานีวิทยุแมจิกด้วย

หมวดรางวัล

ละคร
 ละครใหม่ยอดเยี่ยม (Best New Play)
 ละครทำซ้ำยอดเยี่ยม (Best Revival)
 ละครสุขนาฏกรรมหรือบันเทิงยอดเยี่ยม (Best Entertainment or Comedy Play)
 นักแสดงชายยอดเยี่ยม (Best Actor)
 นักแสดงหญิงยอดเยี่ยม (Best Actress)
 นักแสดงสมทบยอดเยี่ยม (Best Performance in a Supporting Role)
 นักแสดงสมทบชายยอดเยี่ยม (Best Actor in a Supporting Role)
 นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม (Best Actress in a Supporting Role)

ละครเพลง
 ละครเพลงใหม่ยอดเยี่ยม (Best New Musical)
 ละครเพลงทำซ้ำยอดเยี่ยม (Best Musical Revival)
 นักแสดงชายยอดเยี่ยมด้านละครเพลง (Best Actor in a Musical)
 นักแสดงหญิงยอดเยี่ยมด้านละครเพลง (Best Actress in a Musical)
 นักแสดงสมทบยอดเยี่ยมด้านละครเพลง (Best Performance in a Supporting Role in a Musical)
 นักแสดงสมทบชายยอดเยี่ยมด้านละครเพลง (Best Actor in a Supporting Role in a Musical)
 นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยมด้านละครเพลง (Best Actress in a Supporting Role in a Musical)
 โน้ตเพลงต้นฉบับหรือการเรียบเรียงออเคสตราใหม่ยอดเยี่ยม (Best Original Score or New Orchestrations)

ฝ่ายผลิต
 ผู้กำกับการแสดงยอดเยี่ยม (Best Director)
 ผู้กำกับท่าเต้นละครเวทียอดเยี่ยม (Best Theatre Choreographer)
 การออกแบบฉากยอดเยี่ยม (Best Set Design)
 การออกแบบชุดยอดเยี่ยม (Best Costume Design)
 การออกแบบแสงยอดเยี่ยม (Best Lighting Design)
 การออกแบบเสียงยอดเยี่ยม (Best Sound Design)

การเต้นรำ/โอเปรา
 การผลิตการเต้นรำใหม่ยอดเยี่ยม (Best New Dance Production)
 การผลิตโอเปราใหม่ยอดเยี่ยม (Best New Opera Production)
 ผลงานโดดเด่นด้านการเต้นรำ (Outstanding Achievement in Dance)
 ผลงานโดดเด่นด้านโอเปรา (Outstanding Achievement in Opera)

อื่น ๆ
 รางวัลพิเศษ
 ความบันเทิงและครอบครัวยอดเยี่ยม (Best Entertainment and Family)
 ผลงานโดดเด่นด้านการแสดงที่เกี่ยวข้อง (Outstanding Achievement in an Affiliate Theatre)

อดีต
 นักแสดงชายแห่งปีหมวดละครใหม่ (Actor of the Year in a New Play)
 นักแสดงหญิงแห่งปีหมวดละครใหม่ (Actress of the Year in a New Play)
 นักแสดงชายแห่งปีหมวดละครทำซ้ำ (Actor of the Year in a Revival)
 นักแสดงหญิงแห่งปีหมวดละครทำซ้ำ (Actress of the Year in a Revival)
 การแสดงสุขนาฏกรรมยอดเยี่ยม (Best Comedy Performance)
 การแสดงละครเพลงยอดเยี่ยม (Best Performance in a Musical)
 ศิลปินสมทบแห่งปี (Supporting Artist of the Year)
 นักแสดงหน้าใหม่ยอดเยี่ยมหมวดละคร (Best Newcomer in a Play)
 นักแสดงดาวรุ่ง (Most Promising Performer)
 คณะแสดงยอดเยี่ยม (Best Company Performance)
 ผู้กำกับการแสดงยอดเยี่ยมหมวดละคร (Best Director of a Play)
 ผู้กำกับการแสดงยอดเยี่ยมหมวดละครเพลง (Best Director of a Musical)
 ผู้ประพันธ์บทละครดาวรุ่ง (Most Promising Playwright)
 นักออกแบบฉากยอดเยี่ยม (Best Set Designer)
 ผลงานโดดเด่นด้านละครเพลง (Outstanding Achievement in a Musical)
 รางวัลผู้ชม

อ้างอิง

รางวัล