นุกูล ประจวบเหมาะ

นุกูล ประจวบเหมาะ (25 กรกฎาคม พ.ศ. 2472 – 5 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2566) อดีตผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม ในรัฐบาลนายอานันท์ ปันยารชุน

ประวัติ 
นุกูล ประจวบเหมาะ เกิดที่อำเภอบางสะพาน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ เป็นบุตรของนายกอบ-นางดัด ประจวบเหมาะ ศึกษามัธยม 1 ที่โรงเรียนอำนวยศิลป์ จากนั้นเกิดสงครามโลกครั้งที่สอง จึงเดินทางกลับมาเรียนหนังสือต่อที่บ้านเกิด หลังสงครามจึงกลับเข้ามาเรียนต่อในกรุงเทพมหานคร ที่โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา จากนั้นเดินทางไปศึกษาต่อปริญญาตรีเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยเมลเบิร์น ออสเตรเลีย เป็นนักเรียนไทยรุ่นแรก ๆ ในประเทศออสเตรเลีย

หลังจากจบปริญญาตรีเมื่อ พ.ศ. 2496 นุกูล ประจวบเหมาะ ได้เข้ารับราชการที่กองเศรษฐกิจการคลัง กระทรวงการคลัง โดยการชักชวนของ ป๋วย อึ๊งภากรณ์ ซึ่งขณะนั้นดำรงตำแหน่งผู้เชี่ยวชาญการคลัง กระทรวงการคลัง และได้รับคัดเลือกไปฝึกงานที่กองทุนการเงินระหว่างประเทศในระหว่างนั้นได้เข้าศึกษาปริญญาโทเศรษฐศาสตร์ ในช่วงค่ำที่มหาวิทยาลัยจอร์จวอชิงตัน และกลับมาทำงานที่ กรมบัญชีกลาง จากนั้นได้ไปทำงานตำแหน่ง ที่ปรึกษาเศรษฐกิจการคลัง สถานเอกอัครราชทูตไทย กรุงวอชิงตัน ต่อมาได้พบกับภรรยา คือ เจนจิรา วิกิตเศรษฐ และสมรสกันเมื่อ เดือนกันยายน พ.ศ. 2505

นุกูล ประจวบเหมาะ เดินทางกลับประเทศไทยเมื่อ พ.ศ. 2507 และได้รับตำแหน่งรองอธิบดีกรมทางหลวง มีหน้าที่บริหารงานติดต่อและบริหารเงินกู้จากธนาคารโลก  ต่อมา พ.ศ. 2517 ย้ายกลับมาดำรงตำแหน่งที่ปรึกษา กระทรวงการคลัง และถูกย้ายไปเป็นอธิบดีกรมธนารักษ์ เมื่อเดือนเมษายน พ.ศ. 2518 เพื่อแก้ปัญหาพนักงานโรงกษาปณ์ประท้วงหยุดงาน และย้ายไปเป็นอธิบดีกรมสรรพากร เมื่อเดือนกันยายน ปีเดียวกัน เพื่อแก้ปัญหารัฐไม่สามารถเก็บภาษีได้ตามเป้า และย้ายไปเป็นอธิบดีกรมบัญชีกลาง เมื่อ พ.ศ. 2521

ธนาคารแห่งประเทศไทย 
นุกูล ประจวบเหมาะ ได้รับการเสนอชื่อเป็นผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย แทนนายเสนาะ อูนากูล ที่ลาออกจากตำแหน่งด้วยปัญหาสุขภาพ โดยการเสนอชื่อโดยพลเอกเกรียงศักดิ์ ชมะนันทน์ เมื่อเดือนตุลาคม พ.ศ. 2522 และพ้นจากตำแหน่งเมื่อ เดือนกันยายน พ.ศ. 2527 เนื่องจากขัดแย้งกับนายสมหมาย ฮุนตระกูล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง

หลังจากพ้นจากตำแหน่งในธนาคารแห่งประเทศไทย ได้เข้าทำงานกับบริษัทเอกชนคือสยามกลการ ซึ่งกำลังประสบปัญหาการขาดทุน ระหว่าง พ.ศ. 2529–2531

งานการเมือง 
หลังปลดเกษียณอายุแล้ว นุกูล ประจวบเหมาะ ได้เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม ในรัฐบาลอานันท์ ปันยารชุน 2 สมัย ระหว่าง พ.ศ. 2534–2535 และเป็นผู้เข้ามาตรวจสอบการทุจริตในสัญญาโครงการโฮปเวลล์ และรถไฟฟ้าลาวาลิน จนกระทั่งสั่งยกเลิกสัญญาโครงการดังกล่าว

เครื่องราชอิสริยาภรณ์

อ้างอิง

บรรณานุกรม 

  2539. .
  LCC PN4129.T5 ธปท0100ส 2524.

บุคคลจากอำเภอบางสะพาน
ข้าราชการพลเรือนชาวไทย
นักการธนาคารชาวไทย
ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย
อธิบดีกรมธนารักษ์
อธิบดีกรมสรรพากร
นักการเมืองไทย
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคมไทย
บุคคลจากโรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
ผู้ได้รับเหรียญจักรพรรดิมาลา
ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากมหาวิทยาลัยรามคำแหง