มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์ (; ชื่อย่อ: มจร.สร. - MCU.SR.) ตั้งอยู่ที่ บ้านโคกกระเพอ หมู่ที่ 8 (ห้วยเสนง) ตำบลนอกเมือง  อำเภอเมืองสุรินทร์ จังหวัดสุรินทร์เป็นวิทยาเขตลำดับที่ 8 ในสังกัดมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย   สถาบันอุดมศึกษาในกำกับของรัฐบาล

ประวัติ 
แนวคิดที่จะตั้งมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์ ได้เริ่มมาตั้งแต่ปีพุทธศักราช 2529 โดยพระราชสิทธิโกศล (เทพ นนฺโท)เจ้าคณะจังหวัดสุรินทร์และเจ้าอาวาสวัดกลางสุรินทร์ในขณะนั้น และพระศรีธีรพงศ์ (ทองอยู่ ญาณวิสุทฺโธ) รองเจ้าคณะจังหวัดสุรินทร์ ฝ่ายการศึกษา ของคณะสงฆ์จังหวัดสุรินทร์ปัจจุบันคือ พระพรหมวชิรโมลี (ทองอยู่ ญาณวิสุทฺโธ),ดร. มีแนวคิดที่จะขยายการศึกษาของคณะสงฆ์จังหวัดสุรินทร์ให้ครบวงจรขึ้น  ทั้งนี้ได้รับความเห็นชอบและความสนับสนุนจาก นายเสนอ มูลศาสตร์   ผู้ว่าราชการจังหวัดสุรินทร์ ในขณะนั้น

พระราชสิทธิโกศล (เทพ นนฺโท) เจ้าคณะจังหวัดสุรินทร์และเจ้าอาวาสวัดกลางสุรินทร์ในขณะนั้น จึงมีหนังสือนิมนต์เจ้าคณะพระสังฆาธิการของจังหวัดสุรินทร์มาร่วมประชุมปรึกษาหารือที่อุโบสถวัดกลางสุรินทร์  เมื่อเดือนพฤศจิกายน  2529  ที่ประชุมมีมติเป็นเอกฉันท์ให้จัดตั้ง มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์ วิทยาเขตสุรินทร์  ขึ้น ในปีพุทธศักราช  2530  แต่ทางคณะสงฆ์จังหวัดสุรินทร์ ไม่สามารถดำเนินการได้ทันที เนื่องจากขาดบุคลากรผู้จะดำเนินการ

ปีพุทธศักราช 2531 คณะสงฆ์จังหวัดสุรินทร์พร้อมทั้งข้าราชการ คณาจารย์  พ่อค้าและประชาชน  ได้พร้อมใจกันประชุมอีกครั้งหนึ่ง  ที่วัดกลางสุรินทร์  โดยมีพระราชสิทธิโกศล (เทพ นนฺโท) เจ้าคณะจังหวัดสุรินทร์ เป็นประธานฝ่ายสงฆ์ และนายเถกิง เจริญศรี ผู้ว่าราชการจังหวัดสุรินทร์  เป็นประธานฝ่ายฆราวาส  ที่ประชุมได้มีมติให้ดำเนินการขออนุญาตจัดตั้ง มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์  วิทยาเขตสุรินทร์ ขึ้น  โดยใช้อาคารสถานที่ของวัดศาลาลอย ตำบลในเมือง อำเภอเมืองสุรินทร์ จังหวัดสุรินทร์  เป็นสำนักงานและอาคารเรียนชั่วคราว  ที่ประชุมได้มอบหมายให้  พระศรีธีรพงศ์ (ทองอยู่ ญาณวิสุทฺโธ) รองเจ้าคณะจังหวัดสุรินทร์ ฝ่ายการศึกษา และพระมหาประจักษ์ จกฺกธมฺโม พุทธศาสตรบัณฑิต พระจริยนิเทศก์ประจำจังหวัดสุรินทร์ปัจจุบันคือ พระครูปริยัติวิสุทธิคุณ (ประจักษ์ จกฺกธมฺโม),ดร.รองเจ้าคณะอำเภอท่าตูม,เจ้าอาวาสวัดโพธิพฤกษาราม อำเภอท่าตูม เป็นผู้แทนคณะสงฆ์จังหวัดสุรินทร์ เป็นผู้ดำเนินการขออนุมัติจัดตั้ง มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์ วิทยาเขตสุรินทร์  ต่อสภามหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์

สภามหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์  ได้ประชุมสภามหาวิทยาลัย ครั้งที่ 2/2531  เมื่อวันที่ 24  มีนาคม 2531   มีมติเป็นเอกฉันท์ให้จัดตั้ง วิทยาเขตสุรินทร์ ขึ้นใน “คณะสังคมศาสตร์”    โดยมีชื่อเต็มว่า  “มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย  ในพระบรมราชูปถัมภ์  วิทยาเขตสุรินทร์”

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย  ในพระบรมราชูปถัมภ์ วิทยาเขตสุรินทร์  ได้ทำการปฐมนิเทศเปิดการศึกษารุ่นแรก  เมื่อวันที่  19 พฤษภาคม พ.ศ. 2531   มีพระภิกษุสามเณรสมัครเป็นนิสิตรุ่นแรกจำนวน  49  รูป  และได้ประกอบพิธีเปิดป้าย ณ อาคารเรียนโรงเรียนปริยัติธรรม วัดศาลาลอย ตำบลในเมือง อำเภอเมืองสุรินทร์  จังหวัดสุรินทร์ เมื่อวันที่  30  ตุลาคม พ.ศ.2531  โดยมีเจ้าพระคุณ สมเด็จพระพุฒาจารย์ (อาจ อาสโภ)  ผู้ปฏิบัติหน้าที่สมเด็จพระสังฆราช  เป็นประธานฝ่ายสงฆ์      และนาย พิศาล มูลศาสตรสาทร  ปลัดกระทรวงมหาดไทย  เป็นประธานฝ่ายฆราวาส  โดยมีเจ้าคณะจังหวัดในภาคตะวันออกเฉียงเหนือทั้ง  17 จังหวัด  ผู้ว่าราชการจังหวัดทั้ง 17    จังหวัด ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ พระสังฆาธิการ  ข้าราชการ  พ่อค้า  และประชาชนร่วมในพิธีเป็นจำนวนมาก

ในปีพุทธศักราช  2540   มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย  ได้รับพระราชบัญญัติรับรองสถานภาพความเป็นนิติบุคคลของมหาวิทยาลัย  และมีพระราชบัญญัติของมหาวิทยาลัย เรียกชื่อว่า  พระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย  พ.ศ.  2540   โดยพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช  ทรงลงพระปรมาภิไธย  เมื่อวันที่  21  กันยายน  2540  และประกาศในพระราชกิจจานุเบกษา  ฉบับกฤษฎีกา  เล่มที่  114  ตอนที่  51 ก  ลงวันที่  1 ตุลาคม 2540 

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์ วิทยาเขตสุรินทร์ จึงได้ชื่ออย่างเป็นทางการว่า   “มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย  วิทยาเขตสุรินทร์”

ปีพุทธศักราช 2542 มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์ ได้ย้ายมาดำเนินการยังสถานที่ตั้งถาวรบนเนื้อที่ 100 ไร่ ณ บ้านโคกกระเพอ หมู่ที่ 8 (ห้วยเสนง)  ตำบลนอกเมือง  อำเภอเมืองสุรินทร์  จังหวัดสุรินทร์

คุณสมบัติของผู้เข้าศึกษา 
คุณสมบัติของผู้สมัครเข้าศึกษาที่เป็นพระภิกษุ และสามเณร
 เป็นผู้สอบได้เปรียญธรรม 3 ประโยคและต้องศึกษาวิชาสามัญเพิ่มเติมตามที่มหาวิทยาลัยกำหนด หรือ
 เป็นผู้สอบได้เปรียญธรรม 3 ประโยค และสำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนต้น หรือ
 เป็นผู้สอบได้เปรียญธรรม 3 ประโยค และได้รับประกาศนียบัตรอื่นที่มหาวิทยาลัยกำหนด หรือ
 เป็นผู้สำเร็จการศึกษาประโยคมัธยมศึกษาตอนปลายของโรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกสามัญศึกษา หรือ
 เป็นพระสังฆาธิการหรือครูสอนพระปริยัติธรรมที่สำเร็จการศึกษาหลักสูตรประกาศนียบัตรการบริหารกิจการคณะสงฆ์ (ป.บส.) หรือ
 เป็นพระสังฆาธิการหรือครูสอนพระปริยัติธรรมที่สอบได้นักธรรมชั้นเอกและสำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลายหรือเทียบเท่า หรือ
 เป็นผู้สอบได้นักธรรมชั้นเอกและสำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลายหรือเทียบเท่า และต้องศึกษาวิชาภาษาบาลี ไม่น้อยกว่า 12 หน่วยกิต ยกเว้นผู้สำเร็จการศึกษาหลักสูตรประกาศนียบัตรสาขาวิชาบาลีที่มหาวิทยาลัยรับรอง หรือ
 เป็นผู้สำเร็จระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย หรือผู้ได้รับประกาศนียบัตรอื่นที่มหาวิทยาลัยรับรอง และต้องศึกษาวิชาภาษาบาลี ไม่น้อยกว่า 24 หน่วยกิต ยกเว้นผู้สำเร็จการศึกษาหลักสูตรประกาศนียบัตรสาขาวิชาบาลีที่มหาวิทยาลัยรับรอง หรือ
 เป็นผู้ที่มหาวิทยาลัยอนุมัติให้เข้าศึกษาเป็นกรณีพิเศษเพื่อขอรับปริญญาตามเกณฑ์ที่สภาวิชาการกำหนด
 ไม่เคยถูกคัดชื่อออกหรือถูกไล่ออกจากสถาบันการศึกษาใด ๆ เพราะความผิดทางความประพฤติหรือวินัย

คุณสมบัติของผู้สมัครเข้าศึกษาที่เป็นคฤหัสถ์ หรือประชาชนทั่วไป
 เป็นผู้สอบได้เปรียญธรรมหรือบาลีศึกษา 3 ประโยค และต้องศึกษาวิชาสามัญเพิ่มเติมตามที่มหาวิทยาลัยกำหนด หรือ
 เป็นผู้สอบได้เปรียญธรรมหรือบาลีศึกษา 3 ประโยค และสำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนต้น หรือ
 เป็นผู้สอบได้เปรียญธรรมหรือบาลีศึกษา 3 ประโยค และได้รับประกาศนียบัตรอื่นที่มหาวิทยาลัยอื่นรับรอง หรือ
 เป็นผู้สำเร็จการศึกษาประโยคมัธยมศึกษาตอนปลายของโรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกสามัญศึกษา หรือ
 เป็นผู้สำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลายหรือผู้ได้รับประกาศนียบัตรอื่นที่มหาวิทยาลัยรับรอง และต้องศึกษาวิชาภาษาบาลีไม่น้อยกว่า 12 หน่วยกิต ยกเว้นผู้สำเร็จหลักสูตรประกาศนียบัตรสาขาวิชาภาษาบาลีที่มหาวิทยาลัยรับรอง หรือ
 เป็นผู้ที่มหาวิทยาลัยอนุมัติให้เข้าศึกษาเป็นกรณีพิเศษเพื่อขอรับปริญญาตามเกณฑ์ที่สภาวิชาการกำหนด
 ไม่เคยถูกคัดชื่อออกหรือถูกไล่ออกจากสถาบันการศึกษาใด ๆ เพราะความผิดทางความประพฤติหรือวินัย (ให้เป็นไปตามข้อบังคับมหาวิทยาลัยจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ว่าด้วยการศึกษาระดับปริญญาตรี พ.ศ. 2542 ข้อบังคับมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ว่าด้วยการศึกษาระดับปริญญาตรี (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2550 และข้อบังคับมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ว่าด้วยการศึกษาระดับปริญญาตรี (ฉบับที่ 3) แก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ. 2551)

ผู้บริหารวิทยาเขตสุรินทร์ 
ทำเนียบรองอธิการบดีมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์

ทำเนียบผู้ช่วยอธิการบดีมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์

ทำเนียบผู้อำนวยการวิทยาลัยสงฆ์สุรินทร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์

ทำเนียบผู้อำนวยการสำนักวิชาการ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์

ทำเนียบผู้อำนวยการสำนักงานวิทยาเขตสุรินทร์  มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์

ทำเนียบผู้อำนวยการสำนักงานวิทยาลัยสงฆ์สุรินทร์  มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์

ทำเนียบผู้อำนวยการศูนย์วิปัสสนาธุระ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์

บุคคลกรวิทยาเขตสุรินทร์ 
อดีตผู้บริหารและคณาจารย์
 พระราชสิทธิโกศล (เทพ นนฺโท)  อดีตประธานคณะกรรมการสภาการศึกษา มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์ วิทยาเขตสุรินทร์ (มรณภาพ)
 พระรัตโนภาสวิมล (ชาลี โชติธมฺโม)                             อดีตผู้ช่วยอธิการบดีฝ่ายบริหาร  อดีตเจ้าอาวาสวัดกลาง อำเภอรัตนบุรี อดีตรองเจ้าคณะจังหวัดสุรินทร์ (มรณภาพ)
 พระวิบูลธรรมวาที                               อดีตผู้ช่วยอธิการบดีฝ่ายวิชาการ       สมณศักด์สุดท้ายที่    พระเทพวรมุนี    อดีตเจ้าคณะจังหวัดศรีสะเกษ (มรณภาพ)
 พระราชปริยัตยาลังการ                        อดีตผู้ช่วยอธิการบดีฝ่ายกิจการนิสิต อดีตที่ปรึกษาเจ้าคณะจังหวัดบุรีรัมย์ (มรณภาพ)
 พระครูธรรมรสสุนทร                           อดีตผู้ช่วยอธิการบดีฝ่ายวิจัยและวางแผน สมณศักดิ์สุดท้ายที่ พระสิทธิการโกศล (เมธ ปญฺญาวโร)  อดีตที่ปรึกษาเจ้าคณะจังหวัดสุรินทร์ (มรณภาพ)
 พระมหาประจักษ์   จกฺกธมฺโม                อดีตผู้ช่วยอธิการบดีฝ่ายประชาสัมพันธ์ เผยแผ่  ปัจจุบันคือ   พระครูปริยัติวิสุทธิคุณ (ประจักษ์ จกฺกธมฺโม),ดร.เจ้าอาวาสวัดโพธิพฤกษาราม    อำเภอท่าตูม
 พระครูอมรธรรมนิเทศก์                        อดีตรองคณบดี คณะครุศาสตร์,อดีตอาจารย์ประจำวิทยาเขตสุรินทร์   ปัจจุบันคือ  พระสุนทรธรรมเมธี (สุเทพ อาสโภ)    รองเจ้าคณะจังหวัดบุรีรัมย์
 พระปลัดสำรวย   ครุธมฺโม               อดีตรองคณบดี คณะสังคมศาสตร์ (มรณภาพ)
 พระครูสุนทรธรรมาภิรม                        อดีตผู้อำนวยการสำนักงานวิทยาเขต (มรณภาพ)
 พระครูปริยัติกิจธำรง (สมหวัง อคฺคเสโน)            อดีตผู้ช่วยอธิการบดีฝ่ายบริหาร,รองเจ้าคณะจังหวัดสุรินทร์
 พระครูปริยัติภัทรคุณ (เสนอ สิริภทฺโท)   อดีตอาจารย์ สาขาวิชาพระพุทธศาสนา,เจ้าคณะอำเภอนางรอง จังหวัดบุรีรัมย์
 พระครูโสภณธรรมาภิมณฑ์ (วิรัต โสภณสีโล), ป.ธ.๓,Ph.D.,ผศ.,ดร.อดีตผู้อำนวยการสำนักวิชาการ วิทยาเขตสุรินทร์ (มรณภาพ)
 พระมหาเจริญสุข คุณวีโร ป.ธ.9อดีตผู้ช่วยอธิการบดีฝ่ายวิชาการ,รองเจ้าคณะจังหวัดสุรินทร์

ปริญญากิตติมศักดิ์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตสุรินทร์
 พระสิทธิการโกศล (เมธ ปญฺญาวโร)  อดีตที่ปรึกษาเจ้าคณะจังหวัดสุรินทร์ และอดีตรองเจ้าคณะจังหวัดสุรินทร์ (มรณภาพ)
 พระครูคัมภีรธรรมวิสุทธิ์ (ทองคำ คมฺภีโร) ที่ปรึกษาเจ้าคณะตำบลระแงง เจ้าอาวาสวัดป่าเทพประทาน อำเภอศีขรภูมิ

ศิษย์เก่าที่มีชื่อเสียง
 พระครูปัญญาวุฒิสุนทร (คุน ปญฺญาวุฑฺโฒ) อดีตที่ปรึกษาเจ้าคณะอำเภอเมืองสุรินทร์ (มรณภาพ)
 พระครูพิทักษ์สังฆกิจ (โกสุม ติกขฺวีโร) เจ้าคณะอำเภอสังขะ
 พระครูวิศิษฎ์วิหารคุณ (ฉลาด อาภสฺสโร) ที่ปรึกษาเจ้าคณะอำเภอสังขะ
 นายปภพ ขอไชย ปลัดอาวุโสอำเภอเมืองสุรินทร์ จังหวัดสุรินทร์

อ้างอิง 

วิทยาเขตสังกัดมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
สถาบันอุดมศึกษาในจังหวัดสุรินทร์
สถานศึกษาในอำเภอเมืองสุรินทร์
ศาสนาพุทธในจังหวัดสุรินทร์