มุก็อรนัศ

มุก็อรนัศ (, ; , ) หรือในสถาปัตยกรรมอิหร่านเรียกว่า ออฮูพอย (, ) และในสถาปัตยกรรมสเปนเรียกว่า โมการาเบ () คือรูปแบบหนึ่งของโครงสร้างทรงโค้งประกอบส่วนตกแต่งที่พบในสถาปัตยกรรมอิสลาม มุก็อรนัศถือเป็นรูปแบบแรกเริ่มของสถาปัตยกรรมอิสลาม เป็นส่วนหนึ่งของสิ่งก่อสร้างอิสลามที่มีต้นกำเนิดในรัฐเคาะลีฟะฮ์อับบาซียะฮ์ โครงสร้างของมุก็อรนัศมีที่มาจากสกวินช์ บางครั้งในวรรณกรรมภาษาอังกฤษอาจเรียกมุก็อรนัศว่า "โครงสร้างทรงโค้งรูปรวงผึ้ง" (honeycomb vaulting) หรือ "โครงสร้างทรงโค้งรูปหินย้อย" (stalactite vaulting) หน้าที่ของมุก็อรนัศคือการสร้างพื้นที่เปลี่ยนผ่านให้เป็นไปอย่างกลมกลืนและมีการตกแต่งแทนที่จะปล่อยให้เป็นพื้นที่ว่างเปล่า โครงสร้างนี้ยังทำให้สามารถแยกส่วนหลักส่วนต่าง ๆ ของอาคารออกจากกัน และยังเป็นจุดเปลี่ยนผ่านระหว่างผนังห้องไปสู่เพดานรูปโดมเช่นกัน 

มุก็อรนัศมีความสำคัญมากในสถาปัตยกรรมอิสลามเนื่องจากรูปแบบที่วิจิตรงดงามนี้เป็นสัญลักษณ์แทนการรังสรรค์สากลของพระผู้เป็นเจ้า สถาปัตยกรรมมุก็อรนัศปรากฏในโดม, ทางเข้าครึ่งโดม, เอย์วอน และมุขโค้งด้านสกัด มุก็อรนัศสามารถแบ่งตามรูปแบบได้สองชนิดใหญ่ คือ แบบแอฟริกาเหนือ/ตะวันออกกลาง ซึ่งประกอบด้วยการวางรูปแบบชุดสามเหลี่ยมชี้ลงล่าง และแบบอิหร่าน ซึ่งประกอบด้วยชั้นส่วนที่เชื่อมต่อกัน

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น

Muqarnas : A Three-dimensional Decoration of Islam Architecture.  Contains a database of over a thousand plans of extant muqarnas, indexed by location and geometry.
Abstract, Nexus 2004, Muqarnas, Construction and Reconstruction
Informative page about muqarnas from the School of Islamic Geometric Design 
polygonal computer models
Page with VRML interactive 3D models

สถาปัตยกรรมอิสลาม
องค์ประกอบทางสถาปัตยกรรม
สถาปัตยกรรมอิหร่าน
สถาปัตยกรรมอาหรับ
สถาปัตยกรรมออตโตมัน
สิ่งประดิษฐ์ของอิหร่าน