กปาลิกะ

[[File:MET DP318675.jpg|thumb|ในพุทธศาสนาวัชรยาน ตรีศูลที่ปักด้วยกะโหลกมนุษย์ ("ขัฏวางคะ"; ในภาพ) เชื่อว่ามาจากกปาลิกะ<ref>{{cite book|author=Beer, Robert|date=2003|title=The handbook of Tibetan Buddhist symbols|publisher=Serindia Publications|isbn=1-932476-03-2|url=https://books.google.com/books?id=-3804Ud9-4IC&q=shaivite+charnel+ground&pg=PA102|page=102|access-date=February 3, 2010}}</ref>]]

กปาลิกะเป็นอดีตธรรมเนียมตันตระแต่ไม่ตามปุราณะของลัทธิไศวะ ที่มีต้นกำเนิดในอินเดียยุคกลางระหว่างศตวรรษที่ 7-8 คำนี้มาจากคำสันสกฤต กปาละ ตรงกับคำว่า กบาล แปลว่า "กะโหลก" ดังนั้น กปาลิกะ'' แปลว่า "ผู้ถือกะโหลก"

กปาลิกะหมายถึงนักพรตลัทธิย่อยของลัทธิไศวะที่ซึ่งโดยธรรมเนียมแล้วเป็นผู้ถือตรีศูลที่มีกะโหลกปักอยู่ข้างบน (ขัฏวางคะ) และใช้กะโหลกมนุษย์เป็นบาตรขอทาน บูชาพระไภรวะ ซึ่งเป็นปางดุร้ายของพระศิวะ ผ่านการเลียนแบบพฤติกรรมและลักษณะของพระไภรวะในฐานะการปฏิบัติบูชา ใช้เถ้าถ่านจากที่เผาศพป้ายตามร่างกาย, ไว้ผมยาวและพันกันยุ่ง รวมถึงมีส่วนในพิธีกรรมที่ไม่เป็นที่ยอมรับของสังคม เช่น มีเพศสสัมพันธ์กับสตรีในวรรณะล่าง, บูชายัญมนุษย์, ทานทั้งเนื้อสัตว์และสุรา และถวายบูชาด้วยน้ำกาม

อ้างอิง 

ลัทธิไศวะ