ความแป้น

ความแป้น () เป็นค่าที่บ่งบอกว่าวงรีหรือทรงคล้ายทรงกลมมีรัศมีตามแนวตั้งกับแนวนอนต่างกันมากแค่ไหนเมื่อเทียบกับวงกลมหรือทรงกลม สำหรับวงกลมหรือทรงกลมจะมีค่าความแป้นเป็น 0 ในขณะที่ถ้าวงรีหรือทรงคล้ายทรงกลมนั้นแบนแต๊ดแต๋ค่าก็จะเข้าใกล้ 1

ถ้าแกนหลักของวงรีหรือทรงกลมเป็น  และแกนรองเป็น  ความแป้น  จะคำนวณได้เป็น
 

โดยอาจเขียนในรูปอัตราส่วน  ส่วนค่าความรี  จะเป็น
 

ในกรณีของวัตถุที่หมุน แรงหนีศูนย์กลางจะทำให้ทรงกลมมีความแป้น โดยรัศมีตามแนวเส้นศูนย์สูตรจะมากกว่ารัศมีตามแนวแกนหมุน ดังนั้นในที่นี้  คือรัศมีเส้นศูนย์สูตร และ  คือรัศมีตามแนวแกนหมุน

ความสัมพันธ์กับความเยื้องศูนย์กลาง 
ความแป้น  มีความสัมพันธ์กับค่าความเยื้องศูนย์กลางของวงรี  เป็นดังนี้
 

ตัวอย่างเช่น วงรีที่มีความแบนแป้น 0.1 มีความเยื้องศูนย์กลางประมาณ 0.43 สำหรับวงกลมสมบูรณ์แล้ว ค่าความเยื้องศูนย์กลางก็จะเป็น 0 เช่นเดียวกับค่าความแป้น และจะมีค่าเข้าใกล้ 1 เมื่อแบนแต๊ดแต๋ ข้อแตกต่างคือความเยื้องศูนย์กลางเป็นแนวคิดสำหรับภาคตัดกรวยทั่วไป

ความแป้นของโลก 

สำหรับค่าความแป้นของโลกในทางภูมิมาตรศาสตร์ ค่าตัวแปรเสริมของ GRS80 ถูกใช้เป็นมาตรฐาน ดังนี้

รัศมีเส้นศูนย์สูตร (=แกนหลัก) a = 6 378 137 m

ความแป้น: 

จากนิยามนี้ ได้ว่ารัศมีขั้ว b = 6 356 752.314 140 356 m

อ้างอิง 

ธรณีฟิสิกส์
กลศาสตร์ท้องฟ้า