ฟีนอล์ฟทาลีน

ฟีนอล์ฟทาลีน (; ตัวย่อ: HIn, phph) เป็นสารประกอบที่มีสูตรเคมีคือ C20H14O4 นิยมใช้เป็นตัวบ่งชี้ (indicator) ในการไทเทรตกรด-เบส โดยจะไม่มีสีเมื่อทดสอบด้วยสารละลายกรดและมีสีชมพูอมม่วงเมื่อทดสอบด้วยสารละลายเบส นอกจากนี้ยังใช้เป็นยูนิเวอร์แซลอินดิเคเตอร์ ร่วมกับเมทิลเรด บรอมอไทมอลบลูและไทมอลบลู

{|- cellpadding="4" cellspacing="2" style="margin:5px; border:1px solid;" align=left
| align=center colspan="3" style="background:#efefef;" | ฟีนอล์ฟทาลีน (ตัวบ่งชี้พีเอช)
|-
| align=center| ต่ำกว่า pH 8.2
|
| align=center| ระหว่าง pH 10.0 และ 13.0
|-
| align=center bgcolor=white|ไม่มีสี
| align=center| 
| align=center bgcolor=fuchsia|ชมพูอมม่วง
|} 

เมื่ออยู่ในรูปเอเควียส ฟีนอล์ฟทาลีนจะมี 4 รูปแบบดังตาราง:

ฟีนอล์ฟทาลีนเคยใช้เป็นยาระบายอย่างอ่อน แต่ต่อมาเลิกใช้เนื่องจากเป็นสารก่อมะเร็ง ฟีนอล์ฟทาลีนและโซเดียมไฮดรอกไซด์เป็นส่วนผสมหนึ่งในหมึกล่องหน โดยหมึกที่เลือนหายไปเกิดจากการทำปฏิกิริยาระหว่างโซเดียมไฮดรอกไซด์กับคาร์บอนไดออกไซด์ในอากาศ

การสังเคราะห์ 
ฟีนอล์ฟทาลีนสามารถสังเคราะห์ได้จากการควบแน่นของทาลิกแอนไฮไดรด์กับฟีนอลสองตัวภายใต้สภาวะเป็นกรด กระบวนการนี้ค้นพบในปี ค.ศ. 1871 โดยอดอล์ฟ ฟอน ไบเออร์

กระบวนการนี้สามารถเร่งปฏิกิริยาได้โดยการใช้สารผสมซิงค์คลอไรด์และไทโอนิลคลอไรด์

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 
 
 

ยาระบาย
ฟีนอล
สารก่อมะเร็งกลุ่ม 2บี โดย IARC
ตัวบ่งชี้พีเอช
แลกโทน