เอแอลเอช 84001

ALH 84001 (ชื่อเต็ม Allan Hills 84001) คือ อุกกาบาต ที่ค้นพบที่แอลลันฮิลล์ทวีปแอนตาร์กติกเมื่อ พ.ศ. 2527 โดยคณะนักล่าอุกกาบาตชาวสหรัฐฯ ของโครงการ ANSMET :en:ANSMET เช่นเดียวกับอุกกาบาตในกลุ่มของอุกกาบาตดาวอังคาร SNCs (shergottite, nakhlite, chassignite), จึงคาดการณ์ว่า ALH 84001 มาจากดาวอังคาร มวล ณ จุดค้นพบอุกกาบาตก้อนนี้มีน้ำหนัก 1.93 กิโลกรัม แต่มาเป็นข่าวใหญ่ไปทั่วโลกเมื่อ พ.ศ. 2539 เมื่อนักวิทยาศาสตร์ประกาศว่าปรากฏมีฟอสซิลขนาดเล็กมากของแบคทีเรียดาวอังคารอยู่ในก้อนอุกกาบาต

ประวัติ

รูปแบบชีวิตที่อาจเป็นไปได้ 
ในวันที่ 6 สิงหาคม พ.ศ. 2539 อุกกาบาต ALH 84001 ได้ตกเป็นข่าวใหญ่เมื่อมีการประกาศว่าได้มีการค้นพบซากที่เป็นของสิ่งมีชีวิตของดาวอังคารซึ่งลงตีพิมพ์ในวารสารวิชาการชื่อ "วิทยาศาสตร์" โดย ดร. เดวิด แมกเคย์ แห่งองค์การนาซา

จากการสแกนด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเลกตรอน ได้พบโครงสร้างที่แสดงให้เห็นซากสิ่งมีชีวิตในรูปคล้ายฟอสซิลของแบคที่เรีย โครงสร้างที่พบในอุกกาบาต ALH 84001 มีขนาด เส้นผ่าศูนย์กลาง 20-100 นาโนเมตร เป็นขนาดของ นาโนแบคทีเรียเชิงทฤษฎี แต่เล็กกว่าสิ่งมีชีวิตเซลล์เดียวทุกชนิดที่ได้ค้นพบมาแล้ว หากโครงสร้างฟอสซิลนี้เป็นของสิ่งมีชีวิตจริงก็จะเป็นหลักฐานที่หนักแน่นที่แสดงให้เห็นว่าสิ่งมีชีวิตนอกโลกที่ไม่ได้เกิดจากการแปดเปื้อนนั้นมีจริง

การประกาศความเป็นไปได้ว่าอาจมีสิ่งมีชีวิตนอกโลกครั้งนี้ทำให้เกิดข้อโต้เถียงกันอย่างกว้างขวาง จึงเป็นการเปิดทางให้เกิดความสนใจในการสำรวจดาวอังคารมากขึ้น การประกาศการค้นพบครั้งนี้ทำให้เกิดการคาดเดาว่าอุกกาบาตก้อนนี้คือหลักฐานจริงที่เป็นการยืนยันว่าสิ่งมีชีวิตนอกโลกมีจริง แม้แต่ประธานาธิบดีบิล คลินตันก็ยังได้ออกรายการโทรทัศน์ประกาศการค้นพบนี้อย่างเป็นทางการ

ได้มีการตรวจสอบสารอินทรีย์ในอุกกาบาตนี้อีกหลายครั้งได้พบกรดอะมิโนและโพลีไซคลิกอโรมาติกไฮโดรคาร์บอน (polycyclic aromatic hydrocarbon -PAH) ในนั้นด้วย  การโต้เถียงว่าโมเลกุลอินทีย์ที่พบในอุกกาบาตนั้นอาจเกิดจากกระบวนการที่ไม่ใช่ชีววิทยา หรือเกิดจากการแปดเปื้อนจากน้ำแข็งขั้วโลกใต้ก็ยังคงดำเนินกันอยู่ต่อไป

นับถึง พ.ศ. 2549 ผู้เชี่ยวชาญบางคนก็ยังถกเถียงกันว่าฟอสซิลจิ๋วไม่ใช่ตัวบ่งชี้การมีชีวิตแต่เกิดจากการแปดเปื้อนของไบโอฟิล์มของโลก ยังไม่มีการสรุปได้อย่างแน่นนอนว่ารูปแบบนี้เกิดขึ้นได้อย่างไร แต่ในห้องปฏิบัติการทดลองพบว่ารูปลักษณะดังกล่าวสามารถทำขึ้นได้โดยไม่ต้องอาศัยสิ่งมีชีวิตให้เข้ามามีส่วนในกระบวนการ แต่อย่างไรก็ดี หลักฐานสนับสนุนว่านาโนแบคที่เรียมีความเป็นจริงกำลังเพิ่มขึ้นมาเรื่อยๆ ทั้งๆ ที่ยังมีข้อกังขาโดยเฉพาะในช่วงแรกๆ (จากแนวคิดที่ว่าอนุภาคมีขนาดเล็กเกินกว่าที่จะบรรจุ RNA ไว้ในตัวได้)

เอกสารอ่านเพิ่มเติม 
 "The Rock from Mars: A detective story on two planets"
 "The Time Travelers Academy" นวนิยายวิทยาศาสตร์เกี่ยวกับเรื่องของนาโนแบคทีเรียบนดาวอังคาร

ดูเพิ่ม 
 Panspermia, or more correctly Exogenesis
 Deception Point - Fiction around an ALH84001 theme

อ้างอิง 

 Mittlefehldt D. W. (1994) "ALH84001, a cumulate orthopyroxenite member of the SNC meteorite group". Meteoritics, 29, 214-221. URL accessed March 18, 2006.
 Stephan T., Jessberger E. K., Heiss C. H. and Rost D. (2003) "TOF-SIMS analysis of polycyclic aromatic hydrocarbons in Allan Hills 84001". Meteorit. Planet. Sci. 38, 109–116.
</div>

แหล่งข้อมูลอื่น 
 http://www.jpl.nasa.gov/snc/alh.html 
 Allan Treiman's dissection of ALH84001 literature for the non-specialist

ดาราศาสตร์ชีววิทยา
ดาวอังคาร
ธรรมชาติวิทยาแอนตาร์คติก
ชีววิทยาดาราศาสตร์