เขตผู้ว่าการเทาริดา

เขตผู้ว่าการเทาริดา (, ; , ) เป็นเขตผู้ว่าการในประวัติศาสตร์ของจักรวรรดิรัสเซีย ซึ่งได้รวมเอาพื้นที่ของคาบสมุทรไครเมียทั้งหมดกับแผ่นดินใหญ่ ที่ตั้งอยู่ระหว่างพื้นที่ตอนล่างของแม่น้ำนีเปอร์กับพื้นที่ชายฝั่งทะเลดำและทะเลอะซอฟ เขตผู้ว่าการเทาริดาได้รับการก่อตั้งขึ้นภายหลังจากที่แคว้นเทาริดาถูกยุบใน ค.ศ. 1802 ในระหว่างการปฏิรูปการปกครองของจักรพรรดิพอลที่ 1 ในดินแดนทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ซึ่งได้มาจากการผนวกรัฐข่านไครเมีย โดยมีศูนย์กลางการปกครองของเขตผู้ว่าการอยู่ที่ซิมเฟโรปอล เขตผู้ว่าการตั้งชื่อตามชื่อในภาษากรีกโบราณคำว่า เทาริดา ซึ่งเป็นชื่อเรียกคาบสมุทรไครเมีย

ศัพทมูล 
ในตอนต้นนั้น เทาริดา ถูกเรียกโดยชาวชาวไกรซีอาผู้ซึ่งอาศัยอยู่บริเวณชายฝั่งทางตอนใต้ของคาบสมุทรไครเมีย และในสมัยกลางตอนต้น (จนถึงคริสต์ศตวรรษที่ 15) ชื่อเทาริดาได้กลายเป็นชื่อสำหรับเรียกพื้นที่คาบสุมทรไครเมียทั้งหมด

ภูมิศาสตร์ 
เขตผู้ว่าการเทาริดามีพรมแดนทางทิศเหนือติดกับเขตผู้ว่าการเยคาเตรีโนสลัฟและเฮียร์ซอน ทางช่องแคบเคียร์ชติดกับดินแดนเสรีคอสแซคดอน โดยมีพรมแดนทางธรรมชาติ ซึ่งตัวเขตผู้ว่าการถูกล้อมรอบด้วยน่านน้ำของทะเลดำและทะเลอะซอฟ

พื้นที่บนแผ่นดินใหญ่และพื้นที่บนคาบสมุทรมีความแตกต่างที่สำคัญเป็นอย่างมาก โดยที่พื้นที่ทั้งหมดของเขตผู้ว่าการคือ  ซึ่งประกอบด้วยพื้นที่บนแผ่นดินใหญ่  โดยส่วนใหญ่จะเป็นที่ราบลุ่มสเตปป์ที่มีดินสีดำ (Chernozem) ประชากรของเขตผู้ว่าการทั้งหมด ใน ค.ศ. 1906 มีจำนวน 1,634,700 คน โดยในขณะนั้น ประชากรบนพื้นที่แผ่นดินใหญ่ของเขตผู้ว่าการเป็นชาวยูเครนและชาวรัสเซียเป็นส่วนใหญ่ แต่มีชนกลุ่มน้อยที่สำคัญ เช่น ชาวเยอรมัน, ชาวบัลแกเรีย, ชาวอาร์มีเนีย และชาวยิว ในขณะที่กลุ่มชาติพันธุ์หลัก ๆ บนคาบสมุทรไครเมียเป็นชาวตาตาร์ไครเมียและชาวรัสเซีย โดยมีชนกลุ่มน้อยชาวเยอรมัน, ชาวกรีก, ชาวโปแลนด์, ชาวอาร์เมเนีย และชาวคาราอิม โดยมีเมืองศูนย์กลางที่สำคัญ ได้แก่ ซิมเฟโรปอล, เซวัสโตปอล, ฟีโอโดซียา, บาฮ์ชีซาไร และยัลตา ซี่งอยู่บนคาบสมุทรไครเมีย และเมืองศูนย์กลางที่อยู่บนแผ่นดินใหญ่ ได้แก่ อะเลชกี, เบียร์เดียนสค์ และเมลีโตปอล

เขตการปกครอง 
ก่อน ค.ศ. 1820 เขตผู้ว่าการเทาริดาประกอบไปด้วยเทศมณฑล 7 เขต ซึ่งรวมไปถึงเทศมณฑลตมูตาราคันที่อยู่บนคาบสมุทรตามัน ซึ่งตั้งอยู่ทางฝั่งตะวันออกของช่องแคบเคียร์ช ส่วนเทศมณฑลยัลตาและเบียร์เดียนสค์ถูกก่อตั้งขึ้นมาในภายหลัง นับตั้งแต่ ค.ศ. 1804 จนถึง ค.ศ. 1829 เขตผู้ว่าการเทาริดายังมีนครปกครองตนเอง (Gradonachalstvo) อยู่ 1 แห่ง นั้นคือ นครปกครองตนเองฟีโอโดซียา และใน ค.ศ. 1914 เทศมณฑลยัลตาได้กลายสภาพเป็นนครปกครองตนเองยัลตา

ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 1917 เขตผู้ว่าการเทาริดาถูกแยกออกเป็นสองส่วน โดยที่พื้นที่ในคาบสมุทรไครเมียส่วนใหญ่ได้ก่อตัวเป็นสาธารณรัฐประชาชนไครเมีย (ค.ศ. 1917–1918) ในขณะที่พื้นที่ที่เหลือยังคงอยู่ในตำแหน่งที่ยังไม่ได้กำหนดเอาไว้ว่าเป็นของรัฐไหน ซึ่งรวมไปถึงเมืองเซวัสโตปอลที่ทำหน้าที่เป็นฐานทัพเรือหลักของกองเรือทะเลดำของสาธารณรัฐรัสเซีย ส่วนเทศมณฑลที่อยู่บนแผ่นดินใหญ่นั้นก็ได้รับการประกาศว่าให้เป็นส่วนหนึ่งของสาธารณรัฐประชาชนยูเครน กระนั้นก็ยังคงอยู่ภายใต้เขตอำนาจศาลของเขตผู้ว่าการเทาริดา

อ้างอิง

หนังสืออ่านเพิ่ม

แหล่งข้อมูลอื่น 
Map of Taurida (1882)

ท