วงศ์ส้าน

วงศ์ส้าน () เป็นวงศ์ของพืชมีดอกประกอบด้วย 11 สกุล และมีชนิดพันธุ์ที่รู้จัก 430 ชนิด พืชในวงศ์นี้ที่มีการนำไปใช้แต่งสวนอยู่ในสกุล Hibbertia ซึ่งมีชนิดพันธุ์ที่เป็นที่รู้จักทางการค้าจำนวนมาก ในระบบ  APG II ใน พ.ศ. 2546 ยังคงกำหนดให้มีวงศ์นี้อยู่ แต่ไม่จัดให้อยู่ในอันดับใด โดยให้อยู่ในกลุ่มพืชใบเลี้ยงคู่แท้แกนกลาง

คำอธิบายและการกระจายพันธุ์ 
พืชในวงศ์นี้พบได้ในเขตร้อนและกึ่งเขตร้อนรวมถึงออสเตรเลียทั้งทวีป ส่วนใหญ่เป็นไม้ยืนต้นหรือเถาวัลย์ เช่นสกุล Dillenia แต่ก็มีสกุลไม้ล้มลุกเช่น Hibbertia ใบมีลักษณะกว้างและเจริญดี ยกเว้นบางชนิดในสกุล Hibbertia ดอกส่วนใหญ่มีสีฉูดฉาดและมีที่มองเห็นได้ชัดเจน โดยปกติการผสมเกสรเป็นการถ่ายเรณูด้วยการสั่น (buzz pollination) ผลของบางชนิดพันธุ์ เช่น มะตาด (Dillenia indica) สามารถรับประทานได้

วิวัฒนาการ 
วงศ์นี้มีความโดดเด่นเนื่องจากลักษณะความแปรปรวนของลักษณะทางสัณฐานวิทยาในปัจจุบันมีน้อยกว่าในกลุ่มพืชดอกอื่น ๆ ดังนั้นวงศ์ Dilleniaceae อาจเป็นเคลดโบราณที่แสดงออกถึงความสัมพันธ์ทางสายวิวัฒนาการระหว่างพืชใบเลี้ยงคู่แท้ที่พัฒนาขึ้นกับกลุ่มที่ดั้งเดิมมากกว่า มีการคาดกันว่ากลุ่มเคลดแยกตัวออกจากกันเมื่อประมาณ 115 ล้านปีก่อนในยุคครีเทเชียส แต่กลุ่มที่มีบรรพบุรุษร่วมกันล่าสุดของสมาชิกที่ยังหลงเหลืออยู่ (crown group) ได้ก่อตัวขึ้นในภายหลัง คือเพียง 52 ล้านปีก่อนเท่านั้น

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น