สสารสถานะเสื่อม

สสารสถานะเสื่อม () หรือ สสารสถานะซ้อน คือสสารที่มีความหนาแน่นสูงมากอย่างยวดยิ่งจนกระทั่งองค์ประกอบแรงดันส่วนใหญ่ทำให้เกิดหลักการกีดกันของเพาลี  แรงดันที่รักษาเอาไว้ภายในสสารเสื่อมนี้เรียกว่า ความดันสถานะเสื่อม (degeneracy pressure) และเพิ่มขึ้นเนื่องจากหลักของเพาลีทำให้อนุภาคที่เป็นองค์ประกอบไม่สามารถดำรงสถานะควอนตัมเดียวกันได้ การพยายามบีบให้อนุภาคเหล่านั้นเข้าใกล้กันมาก ๆ เสียจนไม่สามารถจะแยกสถานะของตัวเองออกจากกันทำให้อนุภาคเหล่านั้นต้องอยู่ในระดับพลังงานที่ต่างกัน ดังนั้นการลดปริมาตรลงจึงจำเป็นต้องทำให้อนุภาคทั้งหลายเข้าไปสู่สถานะควอนตัมที่มีระดับพลังงานที่สูงกว่า ซึ่งต้องอาศัยแรงบีบอัดเพิ่มขึ้น ทำให้มีแรงดันต่อต้านอย่างชัดเจน

สสารสถานะเสื่อมแบบต่าง ๆ 
 สสารสถานะเสื่อมอิเล็กตรอน เช่น ดาวแคระขาว
 สสารสถานะเสื่อมโปรตอน
 สสารสถานะเสื่อมนิวตรอน เช่น ดาวนิวตรอน
 สสารสถานะเสื่อมควาร์ก หรือ สสารควาร์ก เช่น ดาวควาร์ก
 สสารสถานะเสื่อมพรีออนในสมมุติฐาน
 เอกฐาน

ดูเพิ่ม
 ดาวแคระขาว
 ดาวนิวตรอน
 ดาวควาร์ก — สสารควาร์ก
 ดาวพรีออน — พรีออน
 หลักการกีดกันของเพาลี
 หลักความไม่แน่นอน
 นิวโตรเนียม
 ความดันสถานะเสื่อมของอิเล็กตรอน
 สสารนิวเคลียร์

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น
 Detailed mathematical explanation of degenerate gases 
 Mass-radius diagram of degenerate star types

ฟิสิกส์สสารควบแน่น
ฟิสิกส์ดาราศาสตร์
ดาวฤกษ์เสื่อมสภาพ
สถานะของสสาร