ฤดูพายุไซโคลนมหาสมุทรอินเดียเหนือ พ.ศ. 2556

ฤดูพายุไซโคลนมหาสมุทรอินเดียเหนือ พ.ศ. 2556 คือรอบปัจจุบันของพายุหมุนเขตร้อน ที่ก่อตัวในมหาสมุทรอินเดียเหนือ ซึ่งไม่มีการกำหนดฤดูอย่างเป็นทางการ แต่พายุไซโคลนมีแนวโน้มก่อตัวระหว่างเดือนเมษายนถึงธันวาคม โดยมีอัตราสูงที่สุดตั้งแต่เดือนพฤษภาคมถึงพฤศจิกายน

ขอบเขตของบทความนี้จะถูกจำกัดอยู่ในมหาสมุทรอินเดียที่อยู่ในซีกโลกเหนือ ทางทิศตะวันออกของจะงอยแอฟริกาและทางทิศตะวันตกของคาบสมุทรมลายู โดยมีสองทะเลหลักอยู่ในมหาสมุทรอินเดียเหนือ คือ ทะเลอาหรับ ไปทางตะวันตกของอนุทวีปอินเดีย ถูกเรียกอย่างย่อว่า ARB โดยกรมอุตุนิยมวิทยาอินเดีย (IMD); และอ่าวเบงกอล ไปทางตะวันออก เรียกอย่างย่อว่า BOB โดย IMD

ผู้ที่รับผิดชอบอย่างเป็นทางการในแอ่งนี้ตามศูนย์อุตุนิยมวิทยาภูมิภาค คือ กรมอุตุนิยมวิทยาอินเดีย (IMD) ขณะที่ศูนย์ร่วมการเตือนภัยไต้ฝุ่นจะออกคำเตือนอย่างไม่เป็นทางการในภูมิภาคนี้ โดยเฉลี่ยแล้วแอ่งนี้จะมีพายุก่อตัว 4-6 ลูกในทุกฤดูกาล

สรุปฤดูกาล

พายุ

พายุไซโคลนมาฮาเซน 

 ต้นเดือนพฤษภาคม ดีเปรสชันเขตร้อนก่อตัวขึ้นในอ่าวเบงกอล
 วันที่ 10 พฤษภาคม ดีเปรสชันเขตร้อนทวีกำลังขึ้นเป็นพายุไซโคลน (เทียบเท่าพายุโซนร้อน) IMD ออกประกาศให้เรียกชื่อว่า "มาฮาเซน"
 วันที่ 14 พฤษภาคม พายุเปลี่ยนเส้นทางเดินไปทางตะวันออกเฉียงเหนือ 
 วันที่ 16 พฤษภาคมพายุเข้าสู่จุดที่มีกำลังสูงสุด โดยวัดความเร็วลมได้ 85 กิโลเมตรต่อชั่วโมง (50 ไมล์ต่อชั่วโมง) และความกดอากาศวัดได้ 990 มิลลิบาร์ (29.18 นิ้วปรอท) จากนั้นไม่นานก็ขึ้นฝั่งที่เมืองจิตตะกอง ประเทศบังกลาเทศ
 วันที่ 17 พฤษภาคม พายุเคลื่อนตัวไปยังรัฐนาคาแลนด์ ประเทศอินเดีย และสลายตัวในเวลาต่อมา

อิทธิพลของพายุมาฮาเซนก่อให้เกิดฝนตกหนักและน้ำป่าไหลหลากในภาคตะวันตกเฉียงเหนือของอินโดนีเซีย มีผู้เสียชีวิต 4 คน สูญหาย 6 คน บ้านเรือนเสียหายจำนวนมาก ขณะที่พายุกำลังเคลื่อนตัว ได้มีการอพยพราษฎรในบางส่วนของพม่าจนเป็นเหตุให้เรือกู้ภัยจำนวนหนึ่งล่ม มีผู้เสียชีวิต 39 คน สูญหาย 19 คน และรอดชีวิต 42 คน นอกเหนือจากนี้พายุมาฮาเซนยังส่งผลให้ศรีลังกา ไทย และอินเดียใต้ต้องประสบภาวะฝนตกหนัก มีผู้เสียชีวิตในอินเดียและศรีลังกาอย่างน้อย 16 คนอีกด้วย  ในไทย 1 คน 

ต่อมา พายุเคลื่อนขึ้นฝั่งที่บังกลาเทศ ความเสียหายถึงแม้จะน้อยกว่าที่คาดไว้ แต่มีบ้านเรือนเสียหายจำนวน 85,000 หลัง ส่วนมากเป็นกระท่อมที่สร้างไม่แข็งแรง 17 คนเสียชีวิต ส่วนที่เหลือราว 1.3 ล้านคนต้องการความช่วยเหลือ ความเสียหายต่อพืชผลทางการเกษตรคิดเป็น 400 ล้านทากาบังกลาเทศ หรือ 5.14 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

พายุดีเปรสชัน BOB 02 

 วันที่ 28 พฤษภาคม หย่อมความกดอากาศต่ำก่อตัวบริเวณอ่าวเบงกอล
 วันที่ 29 พฤษภาคม หย่อมความกดอากาศต่ำเพิ่มกำลังขึ้นเป็นพายุดีเปรสชัน จากนั้นได้เคลื่อนตัวขึ้นฝั่งบริเวณเบงกอลตะวันตก ด้วยความเร็วลมสูงสุด  และความกดอากาศ ณ ศูนย์กลาง 990 มิลลิบาร์
 วันที่ 31 พฤษภาคม พายุสลายตัวเนื่องจากขาดความชื้นจากน้ำทะเลไปหล่อเลี้ยง

พายุดีเปรสชัน BOB 03 

 วันที่ 29 กรกฎาคม เกิดหย่อมความกดอากาศต่ำในอ่าวเบงกอล
 วันที่ 30 กรกฎาคม กรมอุตุนิยมวิทยาอินเดียประกาศว่า หย่อมความกดอากาศต่ำได้เพิ่มกำลังเป็นพายุดีเปรสชัน ไม่นานนักพายุเคลื่อนตัวขึ้นฝั่งที่เบงกอลตะวันตก ด้วยความเร็วลมสูงสุด 45 กิโลเมตรต่อชั่วโมง และความกดอากาศ ณ ศูนย์กลาง 990 มิลลิบาร์
 วันที่ 1 สิงหาคม พายุสลายตัวเป็นหย่อมความกดอากาศต่ำที่รัฐมัธยประเทศ 

อิทธิพลของพายุส่งผลให้มีฝนตกหนักตามชายฝั่งของบังกลาเทศ ราษฎร 30,000 คนถูกตัดขาดจากโลกภายนอก นอกจากนี้ทางการอินเดียยังชักธงเตือนภันพายุระดับสามที่ท่าเรือโอฑิศา พร้อมประกาศห้ามมิให้ชาวเรือออกเรืออีกด้วย

พายุดีเปรสชันบนฝั่ง 01

 วันที่ 16 สิงหาคม หย่อมความกดอาหาศต่ำก่อตัวบริเวณอ่าวเบงกอง
 วันที่ 20 สิงหาคม หย่อมความกดอากาศต่ำทวีกำลังขึ้นเป็นพายุดีเปรสชันบริเวณฝั่งเบงกอลตะวันตก ตรงรอยต่อรัฐโอฑิศาและรัฐฌาร์ขัณฑ์ ด้วยเหตุที่ก่อตัวบนฝั่งจึงเรียกว่าพายุดีเปรสชันบนฝั่ง (land depression) สามวันให้หลังพายุสลายตัวไป

อิทธิพลของพายุส่งผลให้เกิดฝนตกหนักแถบเบงกอลตะวันตก โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมืองกัลกัตตา ซึ่งมีฝนตกถึง 206 มิลลิเมตรในระยะเวลาสามวัน ส่งผลให้เกิดน้ำท่วมถนน มีรายงานผู้เสียชีวิต 4 คน

พายุซูเปอร์ไซโคลนไพลิน 

 วันที่ 4 ตุลาคม เกิดดีเปรสชันเขตร้อนในอ่าวไทย
 วันที่ 6 ตุลาคม ดีเปรสชันเขตร้อนสลายตัวเป็นหย่อมความกดอากาศต่ำ แต่สลายตัวได้ไม่นานนัก
 วันที่ 7 ตุลาคม หย่อมความกดอากาศต่ำได้รับอิทธิพลจากทะเล ส่งผลให้มีกำลังแรงขึ้นเป็นพายุดีเปรสชันในเวลาต่อมา
 วันที่ 8 ตุลาคม JTWC ออกประกาศเตือนพายุดีเปรสชันดังกล่าว 
 วันที่ 9 ตุลาคม JTWC ออกประกาศว่าพายุได้มีกำลังแรงขึ้นเป็นพายุไซโคลน (เทียบเท่าพายุโซนร้อน) พร้อมกันนี้ กรมอุตุนิยมวิทยาอินเดียได้ประกาศเพิ่มระดับความรุนแรงเป็นดีเปรสชันรุนแรง และไซโคลนตามลำดับ โดยให้ใช้ชื่อ "ไพลิน"
 วันที่ 10 ตุลาคม พายุทวีกำลังขึ้นเป็นพายุไซโคลนกำลังแรงมาก และมุ่งหน้าเข้าสู่บริเวณเบงกอลตะวันตก
 วันที่ 11 ตุลาคม พายุโหมกำลังขึ้นเป็นพายุไซโคลนกำลังแรงยิ่ง หรือซุปเปอร์ไซโคลน นับเป็นพายุร้ายแรงที่สุดนับตั้งแต่พายุไซโคลนกำลังแรงยิ่งสิทรา (Cyclone Sidr) ซึ่งเคยพัดถล่มบังกลาเทศเมื่อ พ.ศ. 2550 
 วันที่ 13 ตุลาคม พายุอ่อนกำลังลง แล้วขึ้นฝั่งที่เมืองกลิงคปัตนัม

ชื่อพายุ 
ภายในแอ่งนี้ พายุหมุนเขตร้อนจะมีชื่อเมื่อมีความรุนแรงในระดับพายุไซโคลน มีความเร็วลม 65 กม./ชม. (40 ไมล์/ชม.) เป็นชื่อที่คัดเลือกโดยสมาชิกของคณะกรรมการเศรษฐกิจและสังคมแห่งเอเชียและแปซิฟิก (ESCAP)/องค์การอุตุนิยมวิทยาโลก (WMO) โดยศูนย์อุตุนิยมวิทยาภูมิภาคในนิวเดลีได้มีการเริ่มต้นกำหนดชื่อในเดือนกันยายน ปี พ.ศ. 2547 หากมีพายุจากแอ่งมหาสมุทรแปซิฟิกตะวันตกเคลื่อนเข้ามา ก็จะใช้ชื่อเดิมที่มากับตัวพายุ ท่านสามารถดูชื่อพายุที่เหลือทั้งหมดได้ที่รายชื่อพายุในมหาสมุทรอินเดียเหนือ

ผลกระทบ 
ตารางนี้แสดงรายการพายุทั้งหมดที่เกิดขึ้นทางตอนเหนือของมหาสมุทรอินเดีย ในช่วงปี พ.ศ. 2556 ซึ่งจะระบุชื่อของพายุ, วันที่พายุเริ่มก่อตัว, ความรุนแรง (ตามสเกลของ IMD), ข้อมูลพื้นฐานของพายุ, พื้นที่ได้รับผลกระทบ และความเสียหายที่เกิดจากพายุ โดยตัวเลขที่แสดงความเสียหายจะถูกระบุเป็นค่าเงินดอลลาร์สหรัฐ ปี ค.ศ. 2013 และความเสียหาย การสูญเสียจากพายุ จะนับตั้งแต่พายุเริ่มรวมตัวจนถึงพายุถึงความรุนแรงสูงสุด

|-
| มาฮาเซน ||  || bgcolor=#| || bgcolor=#| || bgcolor=#|  ||  ศรีลังกา อินเดียตะวันออกเฉียงใต้ พม่า ไทย ||  ||  ||
|-
| BOB 02 ||  || bgcolor=#| || bgcolor=#| || bgcolor=#| ||  บังกลาเทศ อินเดีย || ไม่มี || ไม่มี ||
|-
| BOB 03 ||  || bgcolor=#| || bgcolor=#| || bgcolor=#|||  บังกลาเทศ อินเดีย || ไม่มี || ไม่มี ||
|-
| LAND 01 ||  || bgcolor=#| || bgcolor=#| || bgcolor=#|||  อินเดีย || ไม่มี || 4 ||
|-
| ไพลิน ||  || bgcolor=#| || bgcolor=#| || bgcolor=#| ||  ไทย   อินเดีย  หมู่เกาะนิโคบาร์และหมู่เกาะอันดามัน ||ดอลลาร์สหรัฐ  || 45  ||
|-

อ้างอิง 

ฤดูพายุไซโคลนมหาสมุทรอินเดียเหนือ
ภัยธรรมชาติในปี พ.ศ. 2556
ภัยพิบัติในมหาสมุทรอินเดีย