อำเภอกุดจับ

กุดจับ เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดอุดรธานี เดิมพื้นที่อำเภอเป็นเขตของอำเภอบ้านผือ และอำเภอหมากแข้ง ต่อมาได้โอนตำบลกุดจับมาขึ้นกับอำเภอหมากแข้ง พ.ศ. 2469 และตั้งเป็นกิ่งอำเภอในปี พ.ศ. 2515 โดยแยกการปกครองออกจากอำเภอเมืองอุดรธานี ภายหลังได้ยกฐานะเป็นอำเภอกุดจับ

ประวัติ 
ท้องที่อำเภอกุดจับเดิมเป็นส่วนหนึ่งของอำเภอเมืองอุดรธานี ทางราชการได้แบ่งพื้นที่การปกครองออกมาตั้งเป็น กิ่งอำเภอกุดจับ ตามประกาศกระทรวงมหาดไทยลงวันที่ 29 มิถุนายน พ.ศ. 2515 มีผลบังคับตั้งแต่วันที่ 18 กรกฎาคม ปีเดียวกัน และต่อมาได้มีพระราชกฤษฎีกาลงวันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2518 ยกฐานะขึ้นเป็น อำเภอกุดจับ โดยมีผลบังคับตั้งแต่วันที่ 8 กันยายน ปีเดียวกัน

 วันที่ 31 พฤษภาคม 2468 ยุบตำบลเชียงเพ็ง รวมกับท้องที่ตำบลเชียงยืน
 วันที่ 16 พฤษภาคม 2469 โอนพื้นที่ตำบลกุดจับ อำเภอบ้านผือ ไปขึ้นกับ อำเภอหมากแข้ง
 วันที่ 20 มีนาคม 2481 โอนพื้นที่หมู่ 11 (ในขณะนั้น) ของตำบลกุดจับ และหมู่ 7 (ในขณะนั้น) ของตำบลกุดจับ ไปขึ้นกับตำบลเชียงยืน กับโอนพื้นที่หมู่ 12 (ในขณะนั้น) ของตำบลเชียงพิณ ไปขึ้นกับตำบลกุดจับ และโอนพื้นที่หมู่ 14 (ในขณะนั้น) ของตำบลเชียงพิณ และหมู่ 8,17 (ในขณะนั้น) ของตำบลกุดจับ ไปขึ้นกับตำบลหมากหญ้า
 วันที่ 25 พฤษภาคม 2508 ตั้งตำบลเชียงเพ็ง แยกออกจากตำบลเชียงยืน ตั้งตำบลปะโค แยกออกจากตำบลกุดจับ
 วันที่ 18 กรกฎาคม 2515 แยกพื้นที่ตำบลกุดจับ ตำบลปะโค และตำบลเชียงเพ็ง ของอำเภอเมืองอุดรธานี ไปตั้งเป็น กิ่งอำเภอกุดจับ และให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอเมืองอุดรธานี

 วันที่ 12 สิงหาคม 2518 ตั้งตำบลขอนยูง แยกออกจากตำบลกุดจับ
 วันที่ 8 กันยายน 2519 ยกฐานะจากกิ่งอำเภอกุดจับ อำเภอเมืองอุดรธานี เป็น อำเภอกุดจับ
 วันที่ 19 กุมภาพันธ์ 2523 จัดตั้งสุขาภิบาลกุดจับ ในท้องที่บางส่วนของตำบลกุดจับ
 วันที่ 12 ธันวาคม 2529 ตั้งตำบลสร้างก่อ แยกออกจากตำบลปะโค
 วันที่ 7 กันยายน 2533 ตั้งตำบลเมืองเพีย แยกออกจากตำบลกุดจับ
 วันที่ 27 พฤศจิกายน 2535 ตั้งตำบลตาลเลียน แยกออกจากตำบลขอนยูง
 วันที่ 5 พฤษภาคม 2537 จัดตั้งสุขาภิบาลตาลเลียน ในท้องที่หมู่ 1-4 ของตำบลตาลเลียน จัดตั้งสุขาภิบาลสร้างก่อ ในท้องที่หมู่ 1, 9-10 ของตำบลสร้างก่อ และจัดตั้งสุขาภิบาลเชียงเพ็ง ในท้องที่หมู่ 1-2, 4, 10, 12 ของตำบลเชียงเพ็ง
 วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลกุดจับ สุขาภิบาลตาลเลียน สุขาภิบาลสร้างก่อ และสุขาภิบาลเชียงเพ็ง เป็นเทศบาลตำบลกุดจับ เทศบาลตำบลตาลเลียน เทศบาลตำบลสร้างก่อ และเทศบาลตำบลเชียงเพ็ง ตามลำดับ ด้วยผลของกฎหมาย

ที่ตั้งและอาณาเขต
อำเภอกุดจับตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอบ้านผือ
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอเมืองอุดรธานี
 ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอหนองวัวซอ
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอนากลางและอำเภอสุวรรณคูหา (จังหวัดหนองบัวลำภู)

การแบ่งเขตการปกครอง

การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอกุดจับแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 7 ตำบล 90 หมู่บ้าน

การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอกุดจับประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 11 แห่ง ได้แก่
 เทศบาลตำบลกุดจับ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลกุดจับและตำบลเมืองเพีย
เทศบาลตำบลตาลเลียน ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลตาลเลียน
เทศบาลตำบลสร้างก่อ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลสร้างก่อ
 เทศบาลตำบลเชียงเพ็ง ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลเชียงเพ็ง
 เทศบาลตำบลเมืองเพีย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเมืองเพีย (นอกเขตเทศบาลตำบลกุดจับ)
 เทศบาลตำบลปะโค ครอบคลุมพื้นที่ตำบลปะโคทั้งตำบล
 เทศบาลตำบลยางชุม ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเชียงเพ็ง (นอกเขตเทศบาลตำบลเชียงเพ็ง)
 องค์การบริหารส่วนตำบลกุดจับ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลกุดจับ (นอกเขตเทศบาลตำบลกุดจับ)
 องค์การบริหารส่วนตำบลขอนยูง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลขอนยูงทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลสร้างก่อ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสร้างก่อ (นอกเขตเทศบาลตำบลสร้างก่อ)
 องค์การบริหารส่วนตำบลตาลเลียน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลตาลเลียน (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลตาลเลียน)

อ้างอิง 

 
กุดจับ