เกอลูลุซ

เกอลูลุซ () หรือ กาลูลุซ () เป็นเรือพายชนิดหนึ่งที่ใช้ในอาณาจักรมัชปาหิต (ประเทศอินโดนีเซียปัจจุบัน) โดยทั่วไปแล้วจะมีขนาดเล็กและใช้กรรเชียงหรือพาย อย่างไรก็ตาม ในการเดินทางระยะไกลอาจติดตั้งใบเรือได้  เรือชนิดนี้ไม่เหมือนกับเรือกาลูลิซ () ซึ่งพบทางตะวันออกของหมู่เกาะอินโดนีเซีย

ศัพทมูลวิทยา 
ชื่อเกอลูลุซอาจมาจากคำว่า ลูลุซ (lulus) ในภาษามลายูและชวา ซึ่งแปลว่า "ทำให้สิ่งหนึ่งผ่านไปได้" คำศัพท์ในพจนานุกรมฮอบสัน-จ็อบสัน (Hobson-Jobson) แปลตามตัวอักษรให้ความหมายว่า "the threader"

คำอธิบาย 
รายงานแรกที่พบมาจากพงศาวดารของกษัตริย์แห่งปาไซ (, อักษรยาวี: حكاية راج-راج ڤاسا) ประมาณคริสต์ศตวรรษที่ 14 ซึ่งกล่าวว่าเกอลูลุซเป็นเรือประเภทหนึ่งที่ใช้โดยอาณาจักรมัชปาหิต แม้ว่าคำอธิบายจะไม่ชัดเจนนัก แต่เกอลูลุซก็เป็นหนึ่งในประเภทเรือหลักของอาณาจักรรองจากเรือจง () และมาลังบัง ()

จากแหล่งข้อมูลภาษาโปรตุเกส ชื่อถูกแปลเป็นกาลาลุช (, พหูพจน์ ) โดยอธิบายว่าเป็น "เรือพายแบบเร็วที่ใช้ทางทะเลในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้"

ในปี ค.ศ. 1515 ตูแม ปีรึช (Tomé Pires) รายงานว่าปาเตส () หรือขุนนางของชวา มีเรือกาลาลุชมากมายใช้สำหรับการโจมตีและอธิบายว่า:

ในปี ค.ศ. 1537 เรือเกอลูลุซชวาที่พบในปตานีได้ถูกอธิบายว่าเรือมีพายสองแถว: แถวหนึ่งใช้ไม้พาย อีกแถวหนึ่งกรรเชียงในแบบเดียวกับเรือแกลลีย์ โดยบรรทุกทหารกว่า 100 นาย พร้อมด้วยปืนใหญ่และอาวุธปืนมากมาย กงซาลู ดึ โซซา () เขียนในบันทึก  ของเขาว่าเรือมี 27 พาย (54 ฝีพาย?) พร้อมทหาร 20 นายและติดอาวุธด้วยปืนขนาดเล็ก (; ฟัลกงเซลยุส) ปรับทิศทางได้ที่หัวเรือและท้ายเรือ

พจนานุกรมภาษาสเปนระบุว่ากาลาลุซ () เป็น "เรือเล็กที่ใช้ในหมู่เกาะอินเดียตะวันออก"

ในปี ค.ศ. 1544 อังตอนียู กัลเวา () นักประวัติศาสตร์ชาวโปรตุเกส ได้ทำบทความเกี่ยวกับมาลูกู ซึ่งระบุประเภทของเรือที่มาจากภูมิภาคนี้ รวมทั้งเกอลูลุซด้วย เขาอธิบายว่าลำตัวเรือเป็นรูปไข่ตรงกลาง แล้วค่อยโค้งขึ้นที่ปลายทั้งสองข้าง หัวเรือมีรูปร่างเหมือนคองูที่ชูสูงโดยมีส่วนหัวของงูใหญ่และเขาของกวาง

การใช้งาน 
เกอลูลุซถูกใช้เป็นเรือขนส่งหรือเรือรบ การบุกโพ้นทะเลของอาณาจักรมัชปาหิตโดยปกติใช้เรือชนิดนี้ในจำนวนที่มากมาย ปาตี (ผู้สำเร็จราชการ) ของชวามีเรือรบเกอลูลุซมากมายเพื่อโจมตีหมู่บ้านชายฝั่ง ในปี ค.ศ. 1513 ระหว่างที่รัฐสุลต่านเดมักเข้าโจมตีโปรตุเกสที่มะละกา เรือเกอลูลุซถูกใช้โดยเทียบเข้ากับเรือเปินจาจัป () และเรือลันจารัน () เพื่อใช้ขนส่งกองทหารยกพลขึ้นบก เนื่องจากเรือสำเภาชวามีขนาดใหญ่เกินกว่าจะเข้าใกล้ฝั่งได้

ปี ค.ศ. 1574 ราตูกาลินยามัต () พระราชินีแห่งกาลินยามัตและเจปอรอ ทรงนำการโจมตีมะละกาของโปรตุเกส ด้วยเรือ 300 ลำ โดย 220 ลำเป็นเรือเกอลูลุซ ที่เหลือเป็นเรือจง การโจมตีสิ้นสุดลงด้วยความล้มเหลวของกองทัพชวา

ในปี ค.ศ. 1600 กษัตริย์จิอะฮ์ มาซียูโร ( หรือ ) แห่งรัฐเดมัก ได้เสด็จโดยเรือกาเลลุซ () จากอาณาจักรบลัมบางัน () ซึ่งขับเคลื่อนโดยใช้พายและใบเรือไปทางทิศใต้ หลังจากผ่านไป 12 วัน ก็มาถึงลูกาอันตอรอ () หรือ Java Major ซึ่งเชื่อกันว่าเป็นประเทศออสเตรเลีย ณ ที่นั้นนายท่าสถานีการค้าหรือชะฮ์บันดาร์ () รับเสด็จพระองค์ซึ่งได้ทรงประทับอยู่หลายวัน จิอะฮ์ มาซียูโรทรงพบว่าผู้อยู่อาศัยเป็นชาวชวา แต่มีวัฒนธรรมผสมผสานของชวา, ซุนดา และบาหลี หลังจากที่เสด็จกลับมาที่บลัมบางันแล้ว ข่าวการเสด็จสร้างความประหลาดใจอย่างมากและเป็นเรื่องโจษขานของสาธารณชนในชวา

ดูเพิ่ม 

 ซาซีลีปัน เรือพายของประเทศฟิลิปปินส์
 โตมาโก
 วากาตาวา
 เปินจาจัป
 จง
 ลันจารัน
 โกรา-โกรา
 การติดต่อกับออสเตรเลียของชาวชวา
 เรือพระราชพิธี

อ้างอิง

บรรณานุกรม 
 Adam, Ahmat (2019). Hikayat Raja Pasai. SIRD. .
 Hill, A. H. (มิถุนายน 1960). "Hikayat Raja-Raja Pasai". Journal of the Malaysian Branch of the Royal Asiatic Society. 33: 1–215. .
 Nugroho, Irawan Djoko (2011). Majapahit Peradaban Maritim. Suluh Nuswantara Bakti. .

เรือในประเทศอินโดนีเซีย
สิ่งประดิษฐ์ของอินโดนีเซีย
ประเภทเรือ