ศูรเสน

แคว้นศูรเสน (; , ) หรือ สุรเสน/สุรเสนะ ในภาษาบาลี เป็นอาณาจักรโบราณในอินเดีย มีมถุราเป็นเมืองหลวง เป็นหนึ่งในมหาชนบท 16 แคว้น มีปรากฎในมหากาพย์ รามายณะ and Cleisobra. 

แคว้นศูรเสน อาณาเขตของแคว้นไม่มีบอกไว้ชัดเจนมากนัก แคว้นนี้มักได้รับการกล่าวถึงร่วมกับแคว้นกุรุ และแคว้นมัจฉะเสมอ ๆ สันนิษฐานว่าอาจจะเป็นประเทศเพื่อนบ้านที่มีอาณาเขตติดต่อกัน โดยพระเจ้าแผ่นดินของแคว้นศูรเสนในสมัยพุทธกาล ในบันทึกปรากฏพระนามว่า พระเจ้ามธุรราชอวันตีบุตร ซึ่งสันนิษฐานตามพระนามนี้ว่า พระราชมารดาอาจจะเป็นเจ้าหญิงจากแคว้นอวันตี โดยมถุรา  (หรือ มธุรา) เมืองหลวงของแคว้นศูรเสน ตั้งอยู่ทางฝั่งขวา หรือฝั่งตะวันตกของแม่น้ำยมุนา และอยู่กึ่งกลางของเส้นทางติดต่อระหว่างกรุงอินทรปรัสถ์ เมืองหลวงของแคว้นกุรุ กับโกสัมพี เมืองหลวงของแคว้นวังสะในสมัยนั้น ซึ่งในปัจจุบันเมืองนี้ เมืองต่างๆนี้ก็ยังคงชื่อเดิมอยู่ อยู่ในรัฐอุตตรประเทศ เหนืออัคระ เมืองแห่งทัชมาฮาลขึ้นไปประมาณ 56 กิโลเมตร หรือ 35 ไมล์ อยู่ใต้กรุงเดลีลงมาประมาณ 141 กิโลเมตร หรือ 88 ไมล์ แต่ตัวเมืองมถุราปัจจุบัน ไม่ได้อยู่ ณ ที่เดิมเลยเสียทีเดียว พื้นที่เมืองมถุราแต่เดิมนั้น บัดนี้เป็นซากเรียกกันว่า มโหลิ อยู่ห่างจากตัวเมืองปัจจุบันออกไปทางตะวันตกเฉียงใต้ 8 กิโลเมตร หรือ 5 ไมล์

อ้างอิง

เมืองสำคัญทางศาสนาพุทธ
มหาชนบท