เจ้าพระยาวงศาสุรศักดิ์ (แสง วงศาโรจน์)

เจ้าพระยาวงศาสุรศักดิ์ (แสง วงศาโรจน์) ที่สมุหพระกลาโหม ในสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ต้นสกุล วงศาโรจน์

ประวัติ 
เจ้าพระยาวงศาสุรศักดิ์ (แสง วงศาโรจน์) มีนามเดิมว่า "แสง" เกิดเมื่อวันพฤหัสบดีที่ 13 มกราคม พ.ศ. 2311 ตรงกับขึ้น 5 ค่ำ เดือน ยี่ ปีชวด สัมฤทธิ์ศก จุลศักราช 1130  เป็นบุตรของเจ้าพระยาราชบุรี (เสม วงศาโรจน์) และท่านผู้หญิงอิน 

เจ้าพระยาราชบุรี(เสม วงศาโรจน์) ผู้เป็นบิดานั้นเป็นบุตรขุนแกล้ว กับท่านยายเดื่อ ท่านยายเดื่อเป็นธิดาของท่านยายเจ้าเมือง ซึ่งเป็นพระปิตุจฉาพระองค์โตของสมเด็จพระอมรินทราบรมราชินี ส่วนท่านผู้หญิงอิน มารดานั้นเป็นธิดาของท่านตาขุนศรี(ชู) ท่านตาขุนศรี(ชู)เป็นบุตรท่านยายเจ้าเมืองเช่นกัน 

ท่านแสงซึ่งเป็นพระญาติในสมเด็จพระอมรินทร์ฯได้เข้ารับราชมาตั้งแต่ต้นแผ่นดิน พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช และมีความดีความชอบมาโดยตลอด และได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์ให้เป็นพระยาสมุทรสงคราม เจ้าเมืองสมุทรสงคราม ในปี พ.ศ. 2325 ภายหลังจากพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราชปราบดาภิเษกขึ้นเป็นปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์จักรี ในขณะที่บิดาของท่านได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็นเจ้าพระยาราชบุรี เมื่อเจ้าพระยาราชบุรี (เสม วงศาโรจน์) ถึงแก่อสัญกรรม ท่านจึงได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็นเจ้าพระยาราชบุรี เจ้าเมืองราชบุรีต่อจากบิดาของท่าน 

ต่อมาเจ้าพระยามหาเสนา (บุญมา) สมุหพระกลาโหมถึงแก่อสัญกรรม พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย (รัชกาลที่ 2) จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้พระยาราชบุรี (แสง) ขึ้นเป็นเจ้าพระยาวงศาสุรศักดิ์ ที่สมุหพระกลาโหม

เจ้าพระยาวงศาสุรศักดิ์ (แสง วงศาโรจน์) ถึงแก่อสัญกรรมในสมัยรัชกาลที่ 2 เมื่อวันที่ 2 พฤษภาคม พ.ศ. 2365 ตรงกับวันพฤหัสบดี ขึ้น 12 ค่ำ เดือน 6 ปีมะเมีย สัมฤทธิ์ศก จุลศักราช 1184 รวมสิริอายุได้ 54 ปี

บุตร-ธิดา 
 พระยาราชบุรี (กลั่น วงศาโรจน์) เจ้าเมืองราชบุรี คนที่ 4
 พระยาภักดีนฤบดินทร์  (กุ้ง วงศาโรจน์) เจ้าเมืองราชบุรี คนที่ 5 บิดาท่านผู้หญิงอู่ ภรรยาของเจ้าพระยาสุรพันธ์พิสุทธิ์ (เทศ บุนนาค)
 พระยาอัมรินทรฤๅชัย  (นิ่ม วงศาโรจน์) เจ้าเมืองราชบุรี คนที่ 6
 พระยาอัมรินทรฤๅชัย (โนรี วงศาโรจน์)

ลำดับบรรดาศักดิ์ 
พระยาสมุทรสงคราม
พระยาอัมรินทรฤๅชัย
เจ้าพระยาราชบุรี
เจ้าพระยาวงศาสุรศักดิ์

มรดก 
ซอยวงศาโรจน์ แขวงบางแค เขตบางแค กรุงเทพมหานคร
ถนนวงศาโรจน์ ตำบลอุทัยใหม่ อำเภอเมืองอุทัยธานี จังหวัดอุทัยธานี
ถนนวงศาโรจน์ ตำบลบ้านโป่ง อำเภอบ้านโป่ง จังหวัดราชบุรี

อ้างอิง

บรรณานุกรม 
 เทพ สุนทรศารทูล, นามสกุลพระราชทาน, กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์ดวงแก้ว

บุคคลที่เกิดในปี พ.ศ. 2311
บุคคลที่เสียชีวิตในปี พ.ศ. 2365
บรรดาศักดิ์ชั้นเจ้าพระยา
เจ้าเมืองราชบุรี
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมไทย
บุคคลในประวัติศาสตร์กรุงรัตนโกสินทร์