พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ารำไพประภา

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ารำไพประภา (25 กรกฎาคม พ.ศ. 2450 – 14 มิถุนายน พ.ศ. 2522) เป็นพระธิดาใน สมเด็จพระราชปิตุลา บรมพงศาภิมุข เจ้าฟ้าภาณุรังษีสว่างวงศ์ กรมพระยาภาณุพันธุวงศ์วรเดช ประสูติแต่หม่อมเล็ก ภาณุพันธุ์ ณ อยุธยา (สกุลเดิม ยงใจยุทธ) เมื่อประสูติมีพระยศที่ หม่อมเจ้า ต่อมาเมื่อวันที่ 8 พฤศจิกายน พ.ศ. 2470 พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ สถาปนาเป็น พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้า

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ารำไพประภา เสกสมรสกับหม่อมเจ้าธานีเสิกสงัด ชุมพล พระโอรสในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงสรรพสิทธิประสงค์ มีพระโอรสและธิดา 2 คน ได้แก่
หม่อมราชวงค์เรืองรำไพ อิศรางกูร สมรสกับหม่อมเจ้าสุรฉัตร ฉัตรชัย ภายหลังได้สมรสใหม่กับจงรักษ์ อิศรางกูร ณ อยุธยา
หม่อมราชวงศ์หทัยธานี ชุมพล สมรสกับ หม่อมราชวงศ์ดวงใจ (ราชสกุลเดิม จิตรพงศ์) ธิดาหม่อมเจ้ายาใจ จิตรพงศ์ กับ หม่อมจักลิน ดูบัวส
พระวรวงศ์เธอพระองค์เจ้ารำไพประภา ทรงปรีชาการดนตรีไทย และเคยทรงจะเข้ในวงปี่พาทย์ราชสำนักพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ในเวลาว่างโปรดการปลูกต้นไม้ ทรงเป็นผู้นำต้นสแปนิชมอส เข้ามาแพร่พันธุ์ในประเทศไทยจากรัฐฟลอริดา สหรัฐ โดยพกติดองค์มาในกล่องไม้ขีด ภายหลังต้นมอสชนิดนี้ เรียกกันว่า มอสรำไพฯ พระองค์เป็นสตรีคนแรก ๆ ของไทยที่เล่นกีฬากอล์ฟ และเทนนิส อีกทั้งยังโปรดถักนิตติ้งและโครเชต์ จนทรงนิพนธ์ตำราการถักนิตติ้ง ในนามปากกา พชพ

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ารำไพประภา สิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ 14 มิถุนายน พ.ศ. 2522 สิริพระชันษา 71 ปี พระราชทานเพลิงพระศพ เมื่อวันที่ 7 สิงหาคม พ.ศ. 2522 ณ พระเมรุหลวงหน้าพลับพลาอิศริยาภรณ์ วัดเทพศิรินทราวาส

พระอิสริยยศ 

 25 กรกฎาคม พ.ศ. 2450 – 8 พฤศจิกายน พ.ศ. 2470 : หม่อมเจ้ารำไพประภา
 8 พฤศจิกายน พ.ศ. 2470 – 14 มิถุนายน พ.ศ. 2522 : พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ารำไพประภา

เครื่องราชอิสริยาภรณ์

พงศาวลี

อ้างอิง

พระวรวงศ์เธอ
พระองค์เจ้าหญิง
พระองค์เจ้ายก
ราชสกุลภาณุพันธุ์
ราชสกุลชุมพล
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.จ.ว. (ฝ่ายใน)
ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ ป.ป.ร.3
ชาวไทยเชื้อสายลาว