พระธรรมคุณาภรณ์ (เช้า ฐิตปญฺโญ)

พระธรรมคุณาภรณ์ (เช้า ฐิตปญฺโญ ) (23  มิถุนายน พ.ศ. 2452 -  10 ตุลาคม พ.ศ. 2513) เป็นพระเถระชั้นผู้ใหญ่อีกท่านหนึ่งในจังหวัดนครสวรรค์ เป็นเจ้าอาวาสวัดโพธาราม, อดีตสมาชิกสังฆสภา, อดีตเจ้าคณะผู้ตรวจการจังหวัดนครสวรรค์และอดีตพระธรรมทูตสาย ๓

ประวัติ 
พระธรรมคุณาภรณ์ (เช้า ฐิตปญฺโญ)  นามเดิม เช้า ยศสมบัติ เกิดเมื่อวันที่ 20 มิถุนายน พ.ศ. 2452 ตรงกับวันพุธขึ้น 1 ค่ำ เดือน 8 ปีระกา ณ  ตำบลพยุหะ อำเภอพยุหะคีรี จังหวัดนครสวรรค์ โยมบิดาชื่อนายโฉม โยมมารดา นางน้อย

อุปสมบท 
พระธรรมคุณาภรณ์ (เช้า ฐิตปญฺโญ ) ได้บรรพชาเมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม พ.ศ. 2470 เมื่ออายุได้ 19 ปี โดยมีพระธรรมไตรโลกาจารย์ (ยอด อกฺกวํโส) เป็นพระอุปัชฌาย์และได้อุปสมบท เมื่อวันที่ 1 มิถุนายน พ.ศ. 2472 ณ พัทธสีมาวัดเขาแก้ว โดยมีพระธรรมไตรโลกาจารย์ (ยอด อกฺกวํโส) เป็นพระอุปัชฌาย์ พระครูนิพัทธรรมศาสน์ (นวม) เป็นพระกรรมวาจาจารย์ พระครูปลัดฉัตร วัดเขาแก้ว เป็นอนุสาวนาจารย์

วิทยะฐานะ
 นักธรรมชั้นเอก ที่ศูนย์สำนักศึกษาวัดเขาแก้ว
 เปรียญธรรม 9 ประโยค
 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 จากโรงเรียนประชาบาลวัดเขาแก้ว จังหวัดนครสวรรค์
 การศึกษาพิเศษ ภาษาอังกฤษ โรงเรียนวัดมหาธาตุ กรุงเทพมหานคร

ลำดับสมณศักดิ์ 
 พ.ศ. 2490  เป็นพระราชาคณะชั้นสามัญที่ พระเมธีวรคณาจารย์
 พ.ศ. 2497  เป็นพระราชาคณะชั้นราช ในราชทินนามเดิมที่ พระเมธีวรคณาจารย์
 พ.ศ. 2502  เป็นพระราชาคณะชั้นเทพที่ พระเทพเมธาจารย์ ปริยัติญาณคุณวิภูษิต สิกขกิจวโรปกร มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี
 พ.ศ. 2506  เป็นพระราชาคณะชั้นธรรมที่ พระธรรมคุณาภรณ์ สุนทรคัมภีรญาณ ตรีปิฎกาธารวิมล โสภณปริยัติกิจจาทร มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี

งานการปกครอง 
 พ.ศ. 2485 สมาชิกสังฆสภา
 พ.ศ. 2487 เผยแผ่จังหวัดนครสวรรค์
 พ.ศ. 2494 เจ้าคณะผู้ตรวจการผู้ช่วยภาค 6
 พ.ศ. 2495 รองเจ้าอาวาส วัดโพธาราม จังหวัดนครสวรรค์
 พ.ศ. 2497 พระอุปัชฌาย์ในเขตภาค 6
 พ.ศ. 2498 เจ้าอาวาสวัดโพธาราม จังหวัดนครสวรรค์

หน้าที่ทางด้านการศึกษา 
 พ.ศ. 2478 กรรมการตรวจบาลีสนามหลวง
 พ.ศ. 2486 กรรมการตรวจนักธรรมสนามหลวง
 พ.ศ. 2490 กรรมการสภาจุฬาลงณ์ราชวิทยาลัย
 พ.ศ. 2490 เป็นผู้จัดการโรงเรียนพยุหะวิทยา (วัดเขาแก้ว)
 พ.ศ. 2505 กรรมการที่ปรึกษาสภานายกจุฬาลงณ์ราชวิทยาลัย
 พ.ศ. 2406 กรรมการที่ปรึกษาคณะกรรมการจัดทำพระไตรปิฎก ฉบับจุฬาลงณ์ราชวิทยาลัย

งานพระศานาเกี่ยวกับต่างประเทศ 
 พ.ศ. 2498 เป็นพระสังคิตีการกะในการทำฉัฏฐสังคายนา ที่ย่างกุ้ง ประเทศพม่า
 พ.ศ. 2502 ไปสังเกตการณ์พระพุทธศาสนาในประเทศพม่า ประเทศอินเดีย ประเทศศรีลังกา และประเทศสิงคโปร์

งานทางด้านการศึกษา 
 พ.ศ. 2472 - พ.ศ. 2494 ครูสอนปริยัติธรรมทั้งบาลีและนักธรรม ประจำสำนักเรียนวัดเขาแก้ว
 พ.ศ. 2490 เป็นผู้ก่อตั้งโรงเรียนราษฎร์ของวัด ในชื่อโรงเรียนพยุหะวิทยา (วัดเขาแก้ว)
 พ.ศ. 2495 จัดตั้งการศึกษาบาลี ณ วัดโพธาราม จังหวัดนครสวรรค์
 พ.ศ. 2499 
  เปิดการสอนภาษาอังกฤษแก่ภิกษุสามเณร วัดโพธาราม จังหวัดนครสวรรค์
  รับโรงเรียนศึกษาผู้ใหญ๋ภาคมัธยมศึกษาตอนต้นจากราชการ มาจัดตั้ง ณ วัดโพธาราม จังหวัดนครสวรรค์
  จัดตั้งโรงเรียนสัตตาหศึกษา ณ วัดโพธาราม จังหวัดนครสวรรค์

อนุสรณ์สถานที่เกี่ยวข้อง 
รูปหล่อเหมือนพระธรรมคุณาภรณ์ (เช้า ฐิตปญฺโญ) คู่กับพระครูนิสิตคุณากร (กัน คงครตฺโน) บริเวณหน้าทางเข้าโรงเรียนพยุหะวิทยา (วัดเขาแก้ว)

อ้างอิง 

คุณาภรณ์ (เช้า ฐิตปญฺโญ)
เจ้าอาวาส
เปรียญธรรม 9 ประโยค
ภิกษุในสังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย
บุคคลจากอำเภอพยุหะคีรี
ภิกษุจากจังหวัดนครสวรรค์