กรมการขนส่งทหารบก

กรมการขนส่งทหารบก (; อักษรย่อ: ขส.ทบ.) เป็นหน่วยงานราชการของกองทัพบกไทย ที่ดำเนินการเกี่ยวกับการขนส่งทางยุทธวิธี และการขนส่งทั่วไป ซึ่งมีเจ้ากรมการขนส่งทหารบกคนปัจจุบันคือ พลตรีสนอง แน่งอนงค์

กรมการขนส่งทหารบกมีสถานีวิทยุในสังกัด คือ สถานีวิทยุกระจายเสียงกรมการขนส่งทหารบก เอฟเอ็ม 102 เมกะเฮิรตซ์ และมีโรงเรียนในสังกัด คือ โรงเรียนทหารขนส่ง กรมการขนส่งทหารบก

ประวัติ 
"กรมการขนส่งทหารบก" ถือกำเนิดครั้งแรกในชื่อ "กรมพาหนะ" เมื่อวันที่ 7 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2448 และมีการเปลี่ยนแปลงองค์กรเรื่อยมา ซึ่งบางครั้งก็ไม่ปรากฏชื่อ "กรมพาหนะ" หากแต่เป็นเพียงหน่วยเล็ก ๆ ที่แฝงอยู่กับกรมกองอื่น ครั้นปี พ.ศ. 2460 ประเทศไทยได้ส่งกองทหารบกรถยนต์ไปร่วมรบกับฝ่ายสัมพันธมิตรในสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง ที่ประเทศฝรั่งเศส จนกระทั่งสงครามยุติ

ภายหลังจากสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง ประเทศไทยไม่สามารถปรับปรุงกิจการทหารขนส่งเนื่องด้วยอยู่ในภาวะเศรษฐกิจตกต่ำ กระทั่งยุบหน่วยทหารพาหนะไปในปี พ.ศ. 2468 นับเป็นการสิ้นสุดของหน่วยทหารพาหนะในยุคแรก

จนถึงวันที่ 5 เมษายน พ.ศ. 2480 ได้มีการจัดตั้งหน่วยทหารพาหนะใหม่เป็น "กรมพาหนะทหารบก" ที่ขึ้นตรงต่อกรมพลาธิการทหารบก และปี พ.ศ. 2491 ได้มีการจัดส่งนายทหารไปศึกษาวิชาขนส่งในต่างประเทศเป็นครั้งแรก ก่อนที่จะกลับมาพัฒนากิจการของหน่วยทหารพาหนะ

กระทั่งปี พ.ศ. 2495 ได้มีการจัดวางระเบียบราชการกองทัพบกในกระทรวงกลาโหม โดยมีการประกาศในราชกิจจานุเบกษาตั้งแต่วันที่ 5 สิงหาคม พ.ศ. 2495 ซึ่งทางกองทัพบกได้เปลี่ยนชื่อ "กรมพาหนะทหารบก" มาเป็น "กรมการขนส่งทหารบก"

พ.ศ. 2560 เมื่อครั้งที่กองทัพบกไทยเลิกใช้เรือเหาะในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ กรมการขนส่งทหารบกได้นำรถลากเรือเหาะไปดำเนินการประมูลขายทอดตลาด เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อไป และปีเดียวกันนี้ กรมการขนส่งทหารบกได้เป็นหนึ่งในหน่วยงานที่เข้าร่วมริ้วขบวนพระบรมราชอิสริยยศ ในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร โดยกำลังพลที่เข้าร่วมได้แต่งกายในชุดโบราณ

ส่วนปี พ.ศ. 2562 กำลังพลจากกรมการขนส่งทหารบกได้มีส่วนร่วมในกระบวนพยุหยาตราสถลมารค ของพระราชพิธีบรมราชาภิเษก พุทธศักราช 2562

ส่วนร่วมทางการเมือง 
เดือนมีนาคม พ.ศ. 2562 ทหารจากกรมการขนส่งทหารบก ได้เข้าร่วมใช้สิทธิลงคะแนนเสียงในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2562 โดยใช้สิทธิเลือกตั้งในฐานะประชาชนได้อย่างเป็นอย่างอิสระ

กิจกรรมเพื่อสังคม 
เดือนมกราคม พ.ศ. 2560 กำลังพลจากกรมการขนส่งทหารบก 63 นาย ได้เข้าพื้นที่เพื่อช่วยเหลือประชาชนที่ประสบภัยน้ำท่วม ที่จังหวัดสุราษฎร์ธานี

ส่วนเดือนเมษายน พ.ศ. 2561 ได้มีการจัดงานประกวดพระเครื่องที่โรงเรียนทหารขนส่ง กรมการขนส่งทหารบก โดยบริจาครายได้ส่วนหนึ่งจากการประกวดเพื่อสาธารณประโยชน์ รวมถึงช่วยเหลือทหารผ่านศึก, ผู้พิการทางสายตา, ทุนการศึกษาแก่นักเรียน ตลอดจนสร้างสถานปฏิบัติธรรม และเดือนกันยายน ของปีเดียวกัน กรมการขนส่งทหารบกเป็นหนึ่งใน 8 องค์กร ที่เข้าร่วมเครือข่ายลงนามความร่วมมือพัฒนาองค์กรรอบรู้ด้านสุขภาพ ของกรมอนามัย

เดือนมกราคม พ.ศ. 2562 กรมการขนส่งทหารบกได้ทำการฉีดน้ำบริเวณถนนเสรีไทย และเขตติดต่อเขตบางเขน–รามอินทรา 58 เพื่อลดปัญหาฝุ่นละอองในกรุงเทพมหานคร

ส่วนเดือนสิงหาคม ของปีเดียวกัน กรมการขนส่งทหารบกได้รับมอบหมายจากกองทัพบกไทย ในการนำคาซา ซี.212 อวิโอคาร์ ออกปฏิบัติการโปรยสารเคมี เพื่อทำฝนหลวงเหนือเขื่อนป่าสักชลสิทธิ์ ที่จังหวัดลพบุรีอย่างต่อเนื่อง และเดือนพฤศจิกายน ทางกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ได้ให้การช่วยเหลือประชาชนในชุมชนที่มีสิ่งปลูกสร้างรุกล้ำแม่น้ำเจ้าพระยา โดยจัดหาที่อยู่อาศัยใหม่ ซึ่งประชาชนบางส่วนได้ย้ายไปยังแฟลตของกรมการขนส่งทหารบก

หน่วยในสังกัด 

 โรงเรียนทหารขนส่ง กรมการขนส่งทหารบก (รร.ขส.ขส.ทบ.)
 กองการบิน กรมการขนส่งทหารบก
 พิพิธภัณฑ์กรมการขนส่งทหารบก
 สถานีวิทยุกระจายเสียงกรมการขนส่งทหารบก เอฟเอ็ม 102 เมกะเฮิรตซ์
 สโมสรกรมการขนส่งทหารบก สะพานแดง บางซื่อ

สิ่งสืบทอด 
พ.ศ. 2536 กรมการขนส่งทหารบกได้ก่อตั้งพิพิธภัณฑ์กรมการขนส่งทหารบก ณ เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร โดยไม่เสียค่าเข้าชม แต่ต้องทำหนังสือแจ้งล่วงหน้า

รายพระนามและชื่อเจ้ากรมการขนส่งทหารบก 

 พันเอก พระอินทร์สรศัลย์ (สอาด แพ่งสภา) (พ.ศ. 2480 - 2483)
 พันเอก หลวงอินทร์เรืองเดช (เจริญ เหล็กกล้า) (พ.ศ. 2483 - 2485)
 พันเอก หม่อมเจ้าคัสตาวัส จักรพันธุ์ (พ.ศ. 2485 - 2489)
 พันเอก ขุนสมบูรณ์ยุทธศิลป์ (สมบูรณ์ ศิริเวทิน) (พ.ศ. 2489)
 พันเอก หลวงศรีสิงหสงคราม (โลม ศิริปาลกะ) (พ.ศ. 2489 - 2490)
 พลตรี ขุนศิลป์ศรชัย (ศิลป์ รัตนพิบูลชัย) (พ.ศ. 2490 - 2491)
 พลตรี ปรุง วังสิยานนท์ (พ.ศ. 2491 - 2493)
 พลตรี ศิริ สิริโยธิน (พ.ศ. 2493 - 2497)
 พลตรี พงษ์ ปุณณกันต์ (พ.ศ. 2497 - 2503)
 พลตรี ประวิตร งามอุโฆษ (พ.ศ. 2503 - 2508)
 พลตรี พล ศรินทุ (พ.ศ. 2508 - 2510)
 พลตรี ประนิต เจริญศิริ (พ.ศ. 2510 - 2518)
 พลตรี เฉลิม คำรพวงศ์ (พ.ศ. 2518 - 2519)
 พลตรี สังข์ ผดุงกุล (พ.ศ. 2519 - 2520)
 พลตรี ภิงการ สุจริตกุล (พ.ศ. 2520 - 2525)
 พลตรี มานะ วรามิตร (พ.ศ. 2525 - 2527)
 พลตรี กิติ ทรงวรวิทย์ (พ.ศ. 2527 - 2528)
 พลตรี วัฒนา จันทนาคม (พ.ศ. 2528 - 2529)
 พลตรี ยุทธนา คำดี (พ.ศ. 2529 - 2532)
 พลตรี ปรีมล ปัทมะสุคนธ์ (พ.ศ. 2532 - 2535)
 พลตรี วิลาศ พงศ์สุวรรณ (พ.ศ. 2535 - 2538)
 พลตรี ประเสริฐ นิมมานนท์ (พ.ศ. 2538 - 2542)
 พลตรี ธานี แก้วโอภาส (พ.ศ. 2542 - 2543)
 พลตรี มรุต สุวัจนานนท์ (พ.ศ. 2543 - 2545)
 พลตรี หม่อมหลวงกิติมาศ ศุขสวัสดิ์ (พ.ศ. 2545 - 2548)
 พลตรี ต่อศักดิ์ คงเมือง (พ.ศ. 2548 - 2550)
 พลตรี ณรงค์ พูลสวัสดิ์ (พ.ศ. 2550 - 2552)
 พลตรี วุทธิ์ วิมุกตะลพ (พ.ศ. 2552 - 2554)
 พลตรี อภิชัย เชียงอารีย์ (พ.ศ. 2554 - 2555)
 พลตรี พิชเยนทร์ ธัญญสิริ (พ.ศ. 2555 - 2556)
 พลตรี พรชัย ดวงเนตร (พ.ศ. 2556 - 2557)
 พลตรี สุวภัทร ยี่โถขาว (พ.ศ. 2557 - 2559)
 พลตรี สมศักดิ์ ทรัพย์อนันต์ (พ.ศ. 2559 - 2560)
 พลตรี ธวัชชัย พัดทอง (พ.ศ. 2560 - 2562)
 พลตรี อภิชาติ ปัตตะนุ (พ.ศ. 2562 - 2564)
 พลตรี พูลลาภ ยะตินันท์  (พ.ศ. 2564 - พ.ศ. 2565)
 พลตรี สนอง แน่งอนงค์ (พ.ศ. 2565 - ปัจจุบัน)
ยศทหารเป็นยศขณะดำรงตำแหน่งและในวงเล็บเป็นระยะเวลาที่ดำรงตำแหน่ง

บุคคลที่มีชื่อเสียง 
 พลเอก อภิรัชต์ คงสมพงษ์ (บิ๊กแดง) – ผู้บัญชาการทหารบก (ผบ.ทบ.), อดีตนักบินฝูงบินกองการบิน กรมการขนส่งทหารบก
 มนต์แคน แก่นคูน (สิบเอก กิตติคุณ บุญค้ำจุน) – นักร้อง

ยุทโธปกรณ์

ยานพาหนะภาคพื้นดิน

อากาศยาน

เรือ

ยุทโธปกรณ์ในอดีต

ยานพาหนะภาคพื้นดิน

อากาศยาน

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 
 
 
 
 

หน่วยงานในสังกัดกองทัพบกไทย