วงศ์เสือและแมว

วงศ์เสือและแมว เป็นวงศ์ของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมประเภท เสือ, สิงโต, ลิงซ์  และแมว โดยทั้งหมดอยู่ในอันดับสัตว์กินเนื้อ (Carnivora)  โดยปรากฏครั้งแรกในสมัยโอลิโกซีน  เมื่อประมาณ 30 ล้านปีก่อน ใช้ชื่อวงศ์ว่า Felidae

ลักษณะ
ลักษณะเด่นของสัตว์ในวงศ์นี้ ตามลำดับตัวประกอบไปด้วยมัดกล้ามเนื้อที่ยืดหยุ่นและแข็งแรง หัวกลม ฟันพัฒนามาเพื่อเหมาะแก่การกัดกินเนื้อสัตว์ มีเขี้ยวขนาดใหญ่ยาวและแหลมคม 2 คู่ ใช้กัดสังหารเหยื่อ ส่วนฟันกรามมีลักษณะคมคล้ายใบมีดใช้สำหรับกัดฉีกเนื้อ สามารถเขียนเป็นสูตรได้ว่า  มีเล็บแหลมคมทุกนิ้ว ปกติเล็บจะถูกเก็บไว้ในซองเล็บ เวลาเดินเล็บจึงไม่สัมผัสกับพื้นดิน ครั้นเวลาจะใช้ต่อสู้หรือล่าเหยื่อ เล็บจะกางออกเป็นกรงเล็บได้ โดยอาศัยการหดตัวของกล้ามเนื้อที่นิ้วเท้า ทำให้เล็บมีความแหลมคมใช้เป็นอาวุธได้ดีมาก ส่วนของเท้ามีการพัฒนา เพื่อการเดินด้วยปลายนิ้ว คล้ายกับการเต้นบัลเลต์ นิ้วเท้าและฝ่าเท้าเปลี่ยนรูปร่างเป็นปุ่มนิ้วและปุ่มฝ่าเท้า ซึ่งจะมีแผ่นหนังหนา ๆ หุ้มรองอยู่ ใช้สำหรับรับน้ำหนักตัว ส่วนส้นเท้าและข้อเท้ายกสูงเหนือพื้น เท้าหน้ามี 5 นิ้ว แต่นิ้วโป้งสั้นแบะแยกสูงกว่าอีก 4 นิ้ว คล้ายมือ จึงเหมาะต่อการตะปบคว้าเหยื่อ เท้าหลังมี 4 นิ้ว ขนาดเท่าๆ กัน รอยเท้าของสัตว์ในวงศ์นี้จึงปรากฏให้เห็นแต่รอยปุ่มนิ้ว และปุ่มกลม ๆ ข้างละ 4 นิ้วคล้ายกันเท้าหน้าและเท้าหลัง นอกจากนี้ใต้ฝ่าเท้า และร่องนิ้ว จะมีขนนุ่มปกคลุมทั่ว ทำให้การเคลื่อนที่เป็นไปได้อย่างคล่องแคล่ว รวดเร็วและเงียบ ตามีขนาดใหญ่ ตำแหน่งของตาอยู่ด้านหน้าและใกล้กัน ทำให้การมองภาพ มีประสิทธิภาพสูง และการกะระยะแม่นยำ ใบหูกลมมีกล้ามเนื้อสำหรับขยับใบหู เพื่อปรับทิศทาง รับเสียงได้ และมีประสาทรับฟังเสียงดีมากการดำรงชีวิตของสัตว์วงศ์นี้ส่วนใหญ่จึงอาศัยตากับหู เป็นสำคัญมากกว่าใช้จมูกดมกลิ่นอย่างสัตว์กินเนื้อประเภทอื่น นอกจากนี้ยังมีขนหนวดยาว และขนยาวที่ฝ่าเท้า ซึ่งเป็นเส้นขนที่มีเส้นประสาทควบคุม จึงรับความรู้สึกสัมผัสได้ดี ใช้ในการหาทิศทางในที่มืดได้เป็นอย่างดี 

การอนุกรมวิธานสามารถแบ่งออกได้เป็น 2 วงศ์ย่อย (บางข้อมูลแบ่งเป็น 3) โดยแบ่งออกได้เป็น เสือขนาดเล็ก (Felinae) และเสือขนาดใหญ่ (Pantherinae) โดยแบ่งตามกล่องเสียงในลำคอ ซึ่งสามารถใช้เปล่งเสียงดังที่เรียกว่า คำราม ได้ และแรกเริ่มสัตว์ในวงศ์นี้ จะใช้สกุล Felis เป็นส่วนใหญ่ ก่อนที่จะแตกแขนงออกไปเป็นสกุลใหม่ตามการศึกษาเพิ่มเติม

อนุกรมวิธาน 
 วงศ์เสือและแมว Felidae
วงศ์ย่อย Felinae
 สกุล Felis
 แมวภูเขาจีน, แมวทะเลทรายจีน (Felis bieti)
 แมวบ้าน (Felis catus)
 แมวป่า, เสือบอง, เสือกระต่าย (Felis chaus)
 แมวทราย (Felis margarita)
 แมวตีนดำ (Felis nigripes)
 แมวป่ายุโรป, แมวป่าแอฟริกา, แมวป่าอียิปต์ (Felis silvestris)
 สกุล Otocolobus
 แมวพัลลัส (Otocolobus manul)
 สกุล Prionailurus
 แมวดาว (Prionailurus bengalensis)
 แมวอิริโอะโมะเตะ (Prionailurus iriomotensis)
 แมวป่าหัวแบน (Prionailurus planiceps)
 แมวจุดสีสนิม (Prionailurus rubiginosus)
 เสือปลา (Prionailurus viverrinus)
 สกุล Acinonyx
 เสือชีตาห์ (Acinonyx jubatus)
 สกุล Puma
 เสือคูการ์, เสือพูม่า, สิงโตภูเขา (Puma concolor)
 จากัวรันดี (Puma yagouaroundi)
 สกุล Lynx
 ลิงซ์แคนาดา (Lynx canadensis)
 ลิงซ์ยูเรเชีย (Lynx lynx)
 ลิงซ์สเปน (Lynx pardinus)
 บอบแคต (Lynx rufus)
 สกุล Leopardus
 แมวแพนทานัล (Leopardus braccatus)
 โคโลโคโล (Leopardus colocolo)
 แมวชอฟรัว (Leopardus geoffroyi)
 คอดคอด (Leopardus guigna)
 แมวภูเขาแอนดีส (Leopardus jacobitus)
 แมวปัมปัส (Leopardus pajeros)
 โอเซลอต (Leopardus pardalis)
 แมวเสือ, ออนซิลลา (Leopardus tigrinus)
 มาร์เกย์ (Leopardus wiedii)
 สกุล Leptailurus
 เซอร์วัล (Leptailurus serval)
 สกุล Caracal
 คาราคัล (Caracal caracal)
เสือไฟแอฟริกา, แมวทองแอฟริกา (Caracal aurata)
 สกุล Catopuma
 แมวแดงบอร์เนียว, แมวเบย์ (Catopuma badia)
 เสือไฟ, แมวทองเอเชีย (Catopuma temminckii)
 สกุล Pardofelis
 แมวลายหินอ่อน (Pardofelis marmorata)
 วงศ์ย่อย Pantherinae
 สกุล Neofelis
 เสือลายเมฆ (Neofelis nebulosa)
 เสือลายเมฆบอร์เนียว (Neofelis diardi)
 สกุล Panthera
 สิงโต (Panthera leo)
 เสือจากัวร์ (Panthera onca)
 เสือดาว (Panthera pardus)
 เสือโคร่ง (Panthera tigris)
 เสือดาวหิมะ (Panthera uncia)
 วงศ์ย่อย †Machairodontinae (เสือเขี้ยวดาบ)
 วงศ์ย่อย †Proailurinae

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น

สัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม
วงศ์เสือและแมว
สัตว์กินเนื้อ