อนุสาวรีย์เจ้าบุญวาทย์วงษ์มานิต

อนุสาวรีย์เจ้าบุญวาทย์วงษ์มานิต เป็นอนุสรณ์สถานที่สร้างในปี พ.ศ. 2521 เพื่ออุทิศแด่เจ้าบุญวาทย์วงษ์มานิต เจ้าผู้ครองนครลำปาง องค์ที่ 13 ครองนครในระหว่างปี พ.ศ. 2440 ถึงปี พ.ศ. 2465 เป็นเจ้าผู้ครองนครองค์สุดท้ายที่ได้รับโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งจากสยามประเทศ

ประวัติ 
อนุสาวรีย์เจ้าบุญวาทย์วงษ์มานิตเกิดขึ้นจากการดำริร่วมกันของสมาคมนักเรียนเก่าโรงเรียนบุญวาทย์วิทยาลัยและโรงเรียนบุญวาทย์วิทยาลัย เมื่อวันที่ 25 ตุลาคม พ.ศ. 2516 โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นการประกาศเกียรติคุณและสักการบูชา เป็นการแสดงความกตัญญูกตเวทิตาต่อท่านผู้สถาปนาโรงเรียน

ต่อมาเมื่อวันที่ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2517 ได้จัดทำเหรียญพ่อเจ้าบุญวาทย์ฯ ให้ประชาชนชาวลำปางเช่าบูชา โดยมีหลวงพ่อเกษม เขมโก เป็นประธานฝ่านสงฆ์ และประสานงานร่วมกับเจ้าบุญส่ง ณ ลำปาง และเจ้าประเวทย์ ณ ลำปาง ในครั้งนั้นหลวงพ่อเกษม เขมโก ได้มอบทุนจำนวน 400,000 บาท เพื่อสร้างอนุสาวรีย์ 200,000 บาท และสร้างอาคารสมาคมนักเรียนเก่า 200,000 บาท

ต่อมากองหัตถศิลป์ กรมศิลปากร ได้ดำเนินการออกแบบและปั้นอนุสาวรีย์ขึ้น โดยสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (วาสน์ วาสโน) ประธานฝ่ายสงฆ์ ทรงเป็นประธานเททองหล่อ และมีศาสตราจารย์ นายแพทย์ บุญสม มาร์ติน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เป็นประธานในพิธีวางศิลาฤกษ์ฐานอนุสาวรีย์ และอัญเชิญอนุสาวรีย์ขึ้นประดิษฐาน เมื่อวันที่ 13 กรกฎาคม พ.ศ. 2521 และได้กระทำพิธีเปิดอนุสาวรีย์เมื่อวันที่ 15 พฤศจิกายนของปีเดียวกัน

ในทุกวันที่ 5 ตุลาคม ซึ่งเป็นวันคล้ายวันถึงแก่พิราลัยของเจ้าบุญวาทย์วงศ์มานิต จะมีพิธีถวายพวงมาลาเป็นประจำทุกปี

อ้างอิง 

บุญวาทย์
สิ่งก่อสร้างในอำเภอเมืองลำปาง
โรงเรียนบุญวาทย์วิทยาลัย