อัชชาฟิอี

อบูอับดิลลาฮ์ มุฮัมมัด อิบน์ อิดรีส อัชชาฟิอี (; ค.ศ. 767–820, ฮ.ศ. 150–204) เป็นนักเทววิทยา นักเขียน และนักปราชญ์มุสลิมชาวอาหรับ โดยเขาเป็นคนแรกที่สนับสนุนหลักการของกฎหมายอิสลาม (อุศูลุลฟิกฮ์) อัชชาฟิอีเป็นหนึ่งในสี่อิหม่ามที่ยิ่งใหญ่ และเป็นผู้ก่อตั้งสำนักชาฟิอี (หรือมัซฮับ) โดยเขาเคยเป็นนักเรียนดีเด่นของอิหม่ามมาลิก อิบน์ อนัส และปกครองเมืองนาญาร์มาก่อน

ประวัติ

ตระกูล 
อัชชาฟิอีอยู่ในตระกูลบนูมุฏฏอลิบของเผ่ากุเรช ซึ่งเป็นตระกูลพี่สาวของบนูฮาชิม ที่เป็นตระกูลของศาสดามุฮัมมัดและเคาะลีฟะฮ์อับบาซียะฮ์

ชีวิตช่วงต้น 
เขาเกิดในฆ็อซซะฮ์บริเวณเขตชุมชนอัสกาลานใน ฮ.ศ.150 (ค.ศ. 767). พ่อของเขาเสียชีวิตตั้งแต่เขายังเป็นเด็ก และแม่ของเขาตัดสินใจย้ายไปที่มักกะฮ์ตอนที่เขาอายุประมาณ 2 ขวบ และเนื่องจากว่าทางตรอบครัวมีฐานะไม่ค่อยดี แม่จึงให้เขาเขียนบนเรียนในกระดูกไหล่แทนกระดาษ

ฝึกเรียนกับอิหม่ามมาลิก 
อัชชาฟิอีเดินทางไปเรียนกับอิหม่ามมาลิกที่มะดีนะฮ์  โดยมีรายงานว่าเขาไปที่นั่นตอนอายุ 13 ปี แต่บางรายงานกล่าวว่าเขาไปตอนอายุ 20 ปี จนอิหม่ามมาลิกเสียชีวิตใน ฮ.ศ. 179 (ค.ศ. 795) ถึงแม้ว่าเขาจะไม่ชอบมุมมองบางอย่างของมาลิกในภายหลัง แต่เขายังคงให้เกียรติแก่อิหม่ามมาลิกว่าเป็น "คุณครู"

เดินทางไปแบกแดดและอียิปต์ 

อัชชาฟิอีเดินทางไปแบกแดดใน ค.ศ. 810 โดยความเป็นอยู่ในฐานะนักกฎหมายได้เติบโตขึ้นอย่างมาก จนเคาะลีฟะฮ์อัลมะมูนได้กล่าวให้เขารับหน้าที่เป็นผู้พิพากษา แต่อิหม่ามชาฟิอีปฏิเสธข้อเสนอนี้.

และใน ค.ศ. 814 เขาตัดสินใจออกจากแบกแดดแล้วไปที่อียิปต์ โดยไม่มีใครรู้ว่าทำไมเขาจึงออกจากแบกแดด แต่ในอียิปต์เขาอาจจะพบครูคนใหม่, ซัยยิดะฮ์ นาฟีซะฮ์ บินต์ อัล-ฮะซันได้สนับสนุนคำสอนของเขา และเป็นที่ที่เขาสามารถใช้ชีวิตไปกับการสอนลูกศิษย์

เสียชีวิต 

มีผู้มีอำนาจคนหนึ่งกล่าวว่า อัชชาฟิอีถูกฆ่าตายโดยผู้สนับสนุนของมาลิกีที่มีชื่อว่าฟิตยาน แต่อย่างไรก็ตาม อัชชาฟิอี เป็นคนที่มีโรคภัยไข้เจ็บขั้นร้ายแรงมาก่อน ซึ่งทำให้ทำให้เขาอ่อนแอและไม่สบายในช่วงสุดท้ายของชีวิต ส่วนสาเหตุการตายนั้นยังไม่ทราบที่แน่ชัด

อัชชาฟิอี เสียชีวิตตอนอายุ 54 ปีในวันที่ 30 เราะญับ ฮ.ศ. 204 (20 มกราคม ค.ศ. 820) ที่เมืองอัล-ฟุสตัด, ประเทศอียิปต์ และถูกฝังในตู้ฝังศพของบนูอับดุลฮากิม ใกล้ภูเขามูคอตตัม. แล้วค่อยสร้าง กุบบะฮ์ (, โดม) ใน ฮ.ศ. 608 (ค.ศ. 1212) โดยสุลต่านอัล-คามิลของราชวงศ์อัยยูบิด และตัวสุสานยังคงอยู่จนถึงปัจจุบัน

สิ่งที่ทิ้งไว้ 

มัซฮับชาฟิอี ซึ่งเป็นหนึ่งในสี่มัซฮับของซุนนะฮ์ทางด้านหลักนิติศาสตร์อิสลาม หรือที่เรียกว่า มัซฮับ ได้รับการตั้งชื่อตามอัชชาฟิอี ซึ่งได้รับการยกย่องว่าเป็นผู้กำหนดกรอบของหลักนิติศาสตร์อิสลามด้วยการจัดลำดับความสำคัญของแหล่งที่มาที่แตกต่างกัน ดังนี้

 อัลกุรอาน;
 ซุนนะฮ์ คือชุดของคำพูด, การกระทำ และการเห็นชอบของมุฮัมมัด  (ร่วมกับอัลกุรอานสิ่งเหล่านี้ประกอบกันเป็น "แหล่งที่มาที่ถูกวะฮีย์");
 อิจญ์มาอ์ คือฉันทามติของชุมชนมุสลิม (บริสุทธิ์ดั้งเดิม);
 กิยาส คือวิธีการเปรียบเทียบ

 กะลาม

อัชชาฟิอี เป็นส่วนหนึ่งของนักศาสนศาสตร์แนวอนุรักษนิยมในยุคแรกๆ ที่ต่อต้าน อะฮ์ลุลกะลาม อย่างรุนแรง และวิพากษ์วิจารณ์นักศาสนศาสตร์เชิงคาดเดาที่ละทิ้ง อัลกุรอาน และ ซุนนะฮ์ ผ่านการยอมรับของกะลาม

 สิ่งก่อสร้าง

เศาะลาฮุดดีน อัลอัยยูบีย์ สร้างมัดเราะซะฮ์ และมะกอมในบริเวณสุสานของเขา อัฟฎ็อล น้องชายของเศาะลาฮุดดีน ได้สร้างสุสาน ให้เขาในปี 1211 หลังจากการพ่ายแพ้ของพวกฟาฏิมียะฮ์ 

 ผู้ติดตาม

ในบรรดาสาวกของมัซฮับอิหม่ามชาฟิอีได้แก่:

 อัลบัยฮะกี 
 อัสซุยูฏี 
 อัซซะฮะบี
 อัลเฆาะซาลี
 อิบน์ ฮะญัร อัลอัสเกาะลานีย์
 อิบน์ กะษีร
 ยะฮ์ยา อิบน์ ชะร็อฟ อันนะวะวีย์
 อัลมาวัรดี
 อัลมุซะนีย์

ผลงาน 
เขาประพันธ์หนังสือมากกว่า 100 เล่ม แต่ส่วนใหญ่ยังมาไม่ถึงเรา ผลงานของท่านที่ยังหลงเหลืออยู่ในปัจจุบันได้แก่

 อัรริซาละฮ์ – หนังสือที่รู้จักกันดีโดย อัชชาฟิอี ซึ่งเขาได้ตรวจสอบอุศูลุลฟิกฮ์ หนังสือได้รับการแปลเป็นภาษาอังกฤษ
 กิตาบุลอุมม์ – ข้อความหลักของเขาเกี่ยวกับฟิกฮ์ชาฟิอี
 มุสนัด อัชชาฟิอี (เกี่ยวกับหะดีษ) – มีให้พร้อมข้อตกลง ภาษาอาหรับ 'ตัรตีบ' โดย อะห์มัด อิบน์ อับดุรเราะห์มาน อัลบันนา
 อิคติลาฟุลหะดีษ
 อัสสุนัน อัลมะอ์ษูร
 ญะมาอ์ อัลอิลม์

นอกจากนี้ อัชชาฟิอียังเป็นกวีที่เก่งกาจ เขาแต่งบทกวีสั้นๆ มากมายที่มุ่งกล่าวถึงศีลธรรมและพฤติกรรม

เกร็ดเล็กเกร็ดน้อย 
อะฮ์หมัด อิบน์ ฮัมบัล ถือว่า อัชชาฟิอี เป็น "อิหม่าม ที่ซื่อสัตย์ต่อซุนนะฮ์มากที่สุด" ซึ่งเป็นผู้นำให้ผู้คนตามซุนนะฮ์ไปสู่ชัยชนะต่อผู้ชี้นำของเราะอ์ย  ในคำพูดของอิบน์ ฮัมบัล "ไม่เคยมีผู้ใดที่มีความสำคัญในการเรียนรู้ว่าใครผิดพลาดน้อยกว่า และผู้ที่ปฏิบัติตามซุนนะห์ของท่านนบีอย่างใกล้ชิดมากกว่าอัชชาฟิอี"

ดูเพิ่ม 
 ฟิกฮ์
 มุญาดิด
 ชาฟิอี

อ้างอิง

สารานุกรม 
 
 Ruthven Malise, Islam in the World. 3rd edition Granta Books London 2006 ch. 4
 Majid Khadduri (trans.), "al-Shafi'i's Risala: Treatise on the Foundation of Islamic Jurisprudence". Islamic Texts Society 1961, reprinted 1997. .
 al-Shafi'i, Muhammad b. Idris,"The Book of the Amalgamation of Knowledge" translated by Aisha Y. Musa in Hadith as Scripture: Discussions on The Authority Of Prophetic Traditions in Islam, New York: Palgrave, 2008
Helal M Abu Taher, Char Imam (Four Imams), Islamic Foundation, Dhaka,1980.

แหล่งข้อมูลอื่น 

 The Biography of Imam ash-Shafi'i
 The Life of Imam al-Shafi'i at Lost Islamic History
 Short Biography of Imam Shafi'i 
 Concise Summary of Imam Shafi'i
 Diagram of teachers and students of Imam Shafi'i
 The Mausoleum of Imam al-Shafi'i

บุคคลที่เกิดในปี พ.ศ. 1310
บุคคลที่เสียชีวิตในปี พ.ศ. 1363
ชาฟิอี
อิหม่ามซุนนี
มาลิกี
บุคคลจากเมืองกาซา
นักปราชญ์ชาวมุสลิม