สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย

สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย กรมประชาสัมพันธ์ (ชื่อย่อ: สวท.) เป็นหน่วยงานสถานีวิทยุกระจายเสียงของรัฐบาล มีสถานะเป็นสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งชาติของประเทศไทย สังกัดกรมประชาสัมพันธ์ สำนักนายกรัฐมนตรี โดยมีรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี และปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี เป็นผู้กำกับดูแล

ประวัติวิทยุ 
กิจการวิทยุกระจายเสียงของไทย เริ่มต้นมาราว ๆ ปี 2470 ถึง 2472 โดย พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระกำแพงเพชรอัครโยธิน ซึ่งทรงริเริ่มทดลองส่งวิทยุกระจายเสียง โดยทรงตั้งชื่อว่า สถานีวิทยุกรุงเทพฯ ที่พญาไท เนื่องจากส่งกระจายเสียงจากพระราชวังพญาไท โดยมอบหมายให้ กองช่างวิทยุ กรมไปรษณีย์โทรเลข ดำเนินการทดลองส่งวิทยุกระจายเสียง และดำเนินการกระจายเสียงได้เป็นผลสำเร็จเมื่อวันที่ 25 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2473 โดยเป็นกระแสพระราชดำรัส พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว เนื่องในการพระราชพิธีฉัตรมงคล จากพระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัยมไหยสูรยพิมาน ในพระบรมมหาราชวัง

ต่อมาในปี 2482 คณะรัฐมนตรีในขณะนั้น ได้มีมติให้โอนกิจการวิทยุกระจายเสียง ซึ่งกรมไปรษณีย์โทรเลขดำเนินการอยู่นั้น ไปขึ้นตรงกับ สำนักงานโฆษณาการ สำนักนายกรัฐมนตรี โดยให้ชื่อใหม่ว่า สถานีวิทยุกรุงเทพฯ ซึ่งใช้อยู่เพียงเวลาสั้น ๆ ก่อนจะเปลี่ยนอีกครั้งเป็น สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อปี 2484 หลังจากมีประกาศรัฐนิยมฉบับที่ 1 เปลี่ยนชื่อประเทศจากสยามเป็นไทย เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2482

พันธกิจ 
 กระจายเสียงเพื่อสนับสนุนการประชาสัมพันธ์ของรัฐด้านนโยบาย ข้อมูลข่าวสาร และสะท้อนปัญหาของประชาชนสู่รัฐบาล ตลอดจนส่งเสริมความเข้าใจอันดีระหว่างรัฐกับประชาชน
 สนับสนุน ส่งเสริมการศึกษาและเผยแพร่ศิลปวัฒนธรรม ทั้งภายในและภายนอกประเทศเพื่อประโยชน์ด้านความมั่นคงและส่งเสริมความเข้าใจเกี่ยวกับการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข
 ปฏิบัติงานร่วมกันหรือสนับสนุนการปฏิบัติงานของหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้อง หรือได้รับมอบหมาย

โครงสร้างการบริหาร 
สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย บริหารงานตามรูปแบบหน่วยราชการ จัดแบ่งโครงสร้างการบริหารงาน ดังต่อไปนี้
 ส่วนกระจายเสียงในประเทศ
 ส่วนกระจายเสียงต่างประเทศ
 ส่วนสื่อข่าวและผลิตรายการข่าว (สำนักข่าวกรมประชาสัมพันธ์)
 ส่วนผลิตรายการ
 ส่วนเทคนิค
 ส่วนสถานีเครื่องส่ง 1000 กิโลวัตต์
 ส่วนบริหารการดนตรี (วงดนตรีกรมประชาสัมพันธ์)
 ส่วนแผนงานและประชาสัมพันธ์
 ฝ่ายบริหารทั่วไป
 กลุ่มสถานีวิทยุกระจายเสียงเพื่อการเรียนรู้และเตือนภัย (ภาคกลาง)

เครือข่ายสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย

เครือข่ายฯ ส่วนกลาง 
เครือข่ายสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย ในส่วนกลางครอบคลุม กรุงเทพมหานครและปริมณฑล ประกอบด้วย

 คลื่น FM มีทั้งหมด 6 ความถี่ ได้แก่
 เครือข่ายวิทยุฯ ภาคบริการโลก FM 88.00 MHz (สวท. ผลิตรายการเอง ในนาม Radio Thailand World Service FM 88)
 เครือข่ายวิทยุฯ แห่งชาติ FM 92.50 MHz (สวท. ผลิตรายการเอง)
 เครือข่ายวิทยุฯ เพื่อความรู้ และสาระบันเทิง FM 93.50 MHz (เอกชนเช่าสัมปทานเฉพาะภาคกลางวัน ในชื่อ Top Radio 93.5 MHz และ สวท. ผลิตรายการเองเฉพาะภาคกลางคืน)
 เครือข่ายวิทยุฯ เพื่อความรู้ และสาระบันเทิง FM 95.50 MHz (ในอดีต บมจ.บีอีซี-เทโร เรดิโอ ในเครือ บีอีซี-เทโร เอ็นเตอร์เทนเม้นท์ เคยเช่าสัมปทาน ในชื่อ HITZ 955  >>> ตั้งแต่ เม.ย. 2566 - ปัจจุบัน สวท. ผลิตรายการเอง ในนาม Metro Life 95.5 MHz คลื่นของคนเมือง)
 เครือข่ายวิทยุฯ สถานีข่าวคุณภาพ FM 97.00 MHz (บมจ.เอ.ซี.เรคคอร์ดส์ เช่าสัมปทาน ในนาม สถานีข่าวคุณภาพ FM 97 QFM Quality News Station)
 เครือข่ายวิทยุฯ เพื่อเด็ก เยาวชน และครอบครัว FM 105.00 MHz (บจก.โอ น้อย ออก และ กลุ่มคนตัว D เช่าสัมปทานเฉพาะภาคกลางวัน ในชื่อ 105 Smile Thailand และ Home Radio ส่วน สวท. ผลิตรายการเองเฉพาะภาคกลางคืนในนาม สถานีวิทยุเพื่อครอบครัว Happy Family Radio FM 105 MHz)

  คลื่น AM มีทั้งหมด 3 ความถี่ ได้แก่ 
 เครือข่ายวิทยุฯ แห่งชาติ AM 891 kHz
 เครือข่ายวิทยุฯ เพื่อการถ่ายทอดเสียง AM 819 kHz
 สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทยเพื่อการเรียนรู้และเตือนภัย (ภาคกลาง) AM 1467 kHz (เดิมชื่อ สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทยเพื่อการศึกษา - สวศ.) 

 เครือข่ายวิทยุฯ ภาคบริการโลก (Radio Thailand World Service) คลื่นสั้น (Short Wave) จำนวน 2 ความถี่ ได้แก่
 9.0655 MHz
 11.965 MHz

เครือข่ายฯ ส่วนภูมิภาค 
เครือข่ายสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย ในส่วนภูมิภาค จะสังกัดสำนักงานประชาสัมพันธ์ของแต่ละเขตที่รับผิดชอบพื้นที่นั้นๆ (ประจำจังหวัด อำเภอ หรือเขตพื้นที่ต่างๆ) โดยมีทั้งหมด 8 เขต รวม 90 สถานี (FM 82 สถานี AM 8 สถานี) โดยมีรายชื่อสถานี ดังนี้

สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 1  
สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 1 ครอบคลุมพื้นที่บริเวณ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน มีดังนี้:
 สวท.กาฬสินธุ์ FM 93.00 MHz
 สวท.ขอนแก่น FM 98.50 และ 99.50 MHz
 สวท.ชัยภูมิ FM 92.75 MHz
 สวท.มหาสารคาม FM 106.50 MHz
 สวท.เลย FM 95.25 MHz
 สวท.หนองคาย FM 90.50 MHz และ AM 810 KHz
 สวท.หนองบัวลำภู FM 97.25 MHz
 สวท.นครราชสีมา FM 105.25 MHz และ AM 729 KHz
 สวท.ด่านซ้าย AM 909 KHz
 สวท.บึงกาฬ FM 104.25 MHz
 สวท.อุดรธานี FM 93.75 MHz

สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 2 
สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 2 ครอบคลุมพื้นที่บริเวณ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง มีดังนี้:

 สวท.นครพนม FM 90.25 MHz และ AM 981 KHz
 สวท.มุกดาหาร FM 99.25 MHz และ AM 549 KHz
 สวท.ยโสธร FM 90.00 MHz
 สวท.ศรีสะเกษ FM 100.25 MHz
 สวท.สุรินทร์ FM 97.50 และ 93.50 MHz 
 สวท.อุบลราชธานี FM 98.50 MHz และ AM 1341 KHz
 สวท.บุรีรัมย์ FM 101.75 MHz และ AM 1368 KHz
 สวท.ร้อยเอ็ด FM 94.00 MHz
 สวท.อำนาจเจริญ FM 103.25 MHz

สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 3 
สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 3 ครอบคลุมพื้นที่บริเวณ ภาคเหนือตอนบน มีดังนี้:

 สวท.เชียงราย FM 95.75 MHz
 สวท.เชียงใหม่ FM 98.00 และ 93.25 MHz
 สวท.น่าน FM 94.75 MHz
 สวท.แพร่ FM 91.00 MHz
 สวท.แม่สะเรียง FM 90.50 MHz
 สวท.ลำพูน FM 95.00 MHz
 สวท.ฝาง FM 89.25 MHz
 สวท.พะเยา FM 95.25 MHz
 สวท.ลำปาง FM 97.00 MHz
 สวท.แม่ฮ่องสอน FM 104.00 MHz

สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 4 
สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 4 ครอบคลุมพื้นที่บริเวณ ภาคเหนือตอนล่าง มีดังนี้:

 สวท.กำแพงเพชร FM 97.75 MHz
 สวท.แม่สอด FM 103.75 MHz
 สวท.พิษณุโลก FM 94.25 MHz และ AM 1026 KHz
 สวท.สุโขทัย FM 93.75 MHz
 สวท.ตาก FM 102.00 MHz และ AM 864 KHz
 สวท.นครสวรรค์ FM 93.25 MHz
 สวท.เพชรบูรณ์ FM 102.75 MHz
 สวท.อุตรดิตถ์ FM 96.75 MHz

สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 5 
สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 5 ครอบคลุมพื้นที่บริเวณ ภาคใต้ตอนบน มีดังนี้:

 สวท.กระบี่ FM 98.50 MHz
 สวท.ชุมพร FM 100.00 MHz
 สวท.ภูเก็ต FM 96.75 MHz และ AM 1062 KHz
 สวท.พังงา FM 100.00 MHz
 สวท.ระนอง FM 107.25 MHz และ AM 783 KHz
 สวท.สุราษฎร์ธานี FM 95.50 MHz และ 89.75 MHz
 สวท.นครศรีธรรมราช FM 93.50 MHz
 สวท.ทุ่งสง FM 97.00 MHz
 สวท.สมุย FM 96.75 MHz
 สวท.ตะกั่วป่า FM 90.25 MHz

สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 6 
สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 6 ครอบคลุมพื้นที่บริเวณ ภาคใต้ตอนล่าง มีดังนี้:

 สวท.ตรัง FM 91.50 MHz และ AM 810 KHz
 สวท.สุไหงโกลก FM 106.50 MHz
 สวท.พัทลุง FM 98.00 MHz
 สวท.เบตง FM 93.00 MHz
 สวท.สงขลา FM 90.50 และ 89.50 MHz และ AM 558 KHz
 สวท.สตูล FM 95.50 MHz
 สวท.นราธิวาส FM 98.25 MHz
 สวท.ปัตตานี FM 101.00 MHz
 สวท.ยะลา FM 92.00, 94.25 และ 95.00 MHz

สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 7 
สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 7 ครอบคลุมพื้นที่บริเวณ ภาคตะวันออก มีดังนี้:

 สวท.จันทบุรี FM 90.25 MHz AM 1125 KHz
 สวท.สระแก้ว FM 103.25 MHz
 สวท.ระยอง FM 91.75 MHz
 สวท.ตราด FM 92.75 MHz
 สวท.ชลบุรี FM 99.75 MHz

สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 8 
สำนักงานประชาสัมพันธ์เขต 8 ครอบคลุมพื้นที่บริเวณ ภาคตะวันตก มีดังนี้:

 สวท.กาญจนบุรี AM 558 KHz
 สวท.เพชรบุรี FM 95.75 MHz
 สวท.ประจวบคีรีขันธ์ FM 102.25 MHz
 สวท.สุพรรณบุรี FM 102.25 MHz
 สวท.ชัยนาท FM 91.75 MHz
 สวท.สังขละบุรี FM 94.25 MHz
 สวท.ราชบุรี AM 1593 KHz

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 

 สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย 
 ประวัติความเป็นมาของ สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย 

สถานีวิทยุในประเทศไทย
กรมประชาสัมพันธ์
วิทยุในประเทศไทย