ตำบลบัวงาม (อำเภอเดชอุดม)

ตำบลบัวงาม เป็นตำบลที่ตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ของอำเภอเดชอุดม จังหวัดอุบลราชธานี ในอดีตเป็นส่วนหนึ่งของตำบลกลาง อำเภอเดชอุดม ต่อมาได้แยกออกมาเป็นตำบลบัวงาม ในปัจจุบัน พื้นที่ของตำบลบัวงามอยู่ภายใต้การรับผิดชอบขององค์การปกครองส่วนท้องถิ่น 2 แห่ง คือ เทศบาลตำบลบัวงาม ซึ่งมีพื้นที่บริหารครอบคลุมชุมชนบ้านบัวงาม, บ้านแสงจันทร์ และบ้านหนองสนม ส่วนพื้นที่นอกเหนือจากนี้จะอยู่ภายใต้การบริหารควบคุมขององค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม ปัจจุบัน ตำบลบัวงามแบ่งหน่วยการปกครองออกเป็น 16 หมู่บ้าน โดยอยู่ในพื้นที่เทศบาลตำบลบัวงาม 7 หมู่บ้าน และองค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม 9 หมู่บ้าน

ปัจจุบันมีตำบลบัวงามมีประชากรทั้งสิ้น  12,442 คน หรือ 3,879 ครัวเรือน อาชีพหลักของประชาชน คือ เกษตรกร (ทำนา ทำไร่-สวน และการปศุสัตว์)

ประวัติ 
เดิมพื้นที่ตำบลบัวงามในปัจจุบันนั้น อยู่ภายใต้การบริหารขององค์การบริหารส่วนตำบลกลาง อำเภอเดชอุดม จังหวัดอุบลราชธานี โดยชุมชนแรกเริ่มที่ถูกก่อตั้งขึ้นในพื้นที่ดังกล่าวนั้นมีอยู่ 2 แห่ง คือ ชุมชนบ้านบัวทอง และชุมชนบ้านหนองสนม ต่อมาในช่วงปลายพุทธทศวรรษ 2490 เริ่มมีผู้คนจากต่างถิ่นอพยพเข้ามาตั้งถิ่นฐานอยู่ในพื้นที่ดังกล่าวมากขึ้น โดยเฉพาะพื้นที่ดอนที่อยู่ทางทิศใต้ของบ้านหนองสนมประมาณ 4 กิโลเมตร ซึ่งมีชื่อเรียกในสมัยนั้นว่า โนนหมากเดือย ต่อมาในภายหลังได้การตั้งเป็น บ้านโนนหมากเดือย ขึ้นโดยเป็นหมู่บ้านฝากที่อยู่ภายในพื้นที่ของหมู่ที่ 2 บ้านหนองสนม ซึ่งขึ้นกับตำบลกลางในขณะนั้น ในปี พ.ศ. 2504 ชุมชนจึงได้รับการแต่งตั้งเป็นหมู่บ้านโดยถูกต้องตามพระราชบัญญัติลักษณะการปกครองท้องถิ่น และได้ตั้งชื่อหมู่บ้านใหม่ว่า บ้านบัวงาม เนื่องจากหมู่บ้านแห่งนี้ตั้งอยู่ระหว่างลำห้วยเล็ก ๆ 2 สาย คือห้วยบัวเหนือ และห้วยบัวใต้ ซึ่งไหลมาบรรจบกันก่อนที่จะไหลลงสู่ลำน้ำโดมใหญ่ ซึ่งมีลักษณะคล้ายดอกบัว จากนั้นชุมชนดังกล่าวได้มีการขยายตัวอย่างต่อเนื่อง ประชาชนจากชุมชนเดิมได้อพยพย้ายออกไปก่อตั้งชุมชนใหม่โดยรอบหลายชุมชน จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2522 ได้มีการแยกพื้นที่ทางตะวันออกของตำบลกลางออกมาเพื่อก่อตั้งเป็นตำบลบัวงาม

ในระยะแรกนั้น การบริหารจัดการต่างๆจะอยู่ภายใต้การควบคุมของสภาตำบลบัวงามทั้งหมด จนกระทั่งปี พ.ศ. 2537 ได้มีการยกฐานะยกฐานะสภาตำบลบัวงาม เป็นองค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม  ตามพระราชบัญญัติสภาตำบลและองค์การบริหารส่วนตำบล พ.ศ. 2537  โดยประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องการจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบล วันที่ 16 ธันวาคม 2539  และมีผลใช้บังคับเมื่อวันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2540 และมีการยกระดับพื้นที่สุขาภิบาลบัวงามขึ้นเป็นเทศบาลตำบลบัวงาม ตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องการจัดตั้งสุขาภิบาลเป็นเทศบาลตำบล  เมื่อวันที่  20  มกราคม  2537  ประกาศ  ราชกิจจานุเบกษา  เล่ม  111  ตอนที่  36  ลงวันที่  5  พฤษภาคม  2537  เมื่อวันที่  25  พฤษภาคม  2542 ซึ่งจะมีอำนาจหน้าที่ในการบริหารที่เป็นเอกเทศจากองค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม

ภูมิศาสตร์

ที่ตั้งและอาณาเขต 
ตำบลบัวงามตั้งอยู่ทางพื้นที่ตะวันออกเฉียงใต้ของอำเภอเดชอุดม จังหวัดอุบลราชธานี ห่างจากตัวอำเภอเดชอุดม ตามทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2182 (ตอนเดชอุดม – บุณฑริก) ระยะทาง 17 กิโลเมตร มีพื้นที่ทั้งสิ้น 158.7 ตารางกิโลเมตร มีอาณาเขตติดต่อกับตำบลต่างๆ ดังนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับเขตตำบลคำครั่ง อำเภอเดชอุดม และตำบลนาโพธิ์ อำเภอบุณฑริก
 ทิศใต้ ติดต่อกับเขตตำบลโสกแสง อำเภอนาจะหลวย
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับเขตตำบลหนองสะโน  และตำบลนาโพธิ์ อำเภอบุณฑริก
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับเขตตำบลกลาง อำเภอเดชอุดม

ภูมิประเทศ 
สภาพพื้นที่ของตำบลบัวงามส่วนใหญ่เป็นที่ราบสูงอุดมสมบูรณ์ มีป่าละเมาะ มีไม้พลวง ไม้เหียง ขึ้นประปรายเป็นแห่งๆ โดยทั่วไป เหมาะสำหรับการทำนาและการเกษตรอื่นๆ ทำให้ในปัจจุบัน พื้นที่ส่วนมากถูกปรับสภาพให้เป็นพื้นที่ในการทำการเกษตรเกือบทั้งหมด มีแหล่งน้ำที่สำคัญทางการเกษตร ได้แก่ 
 ลำห้วยแสนคำ  ไหลผ่านพื้นที่ทางตอนเหนือของตำบล ครอบคลุมพื้นที่ราบระหว่างหมู่บ้านแสงจันทร์และบ้านหนองสนม
 ลำห้วยหินสิ่ว  ไหลผ่านพื้นที่ทางตอนเหนือของตำบล และเป็นเขตแดนธรรมชาติระหว่างตำบลบัวงาม และตำบลคำครั่ง อำเภอเดชอุดม
 ลำห้วยบัวเหนือ ไหลผ่านพื้นที่ทางตอนกลางของตำบล บริเวณพื้นที่ของบ้านบัวงาม
 ลำห้วยบัวใต้ ไหลผ่านพื้นที่ราบทางตอนใต้ของตำบล ระหว่างบ้านบัวงาม หมู่บ้านนาเลิง หมู่บ้านบัวทอง หมู่บ้านหนองแวง หมู่บ้านโนนแฝก และไปบรรจบกับลำห้วยบัวเหนือบริเวณหมู่บ้านบัวทอง และไหลลงสู่ลำโดมใหญ่ในเขตพื้นที่ตำบลกลาง
 อ่างเก็บน้ำห้วยบัวเหนือ

ภูมิอากาศ 
ลักษณะภูมิอากาศของตำบลบัวงามนั้นหากอาศัยเกณฑ์การแบ่งเขตภูมิอากาศแบบเคิปเปน (Köppen climate classification) จะถูกจัดอยู่ในภูมิอากาศแบบทุ่งหญ้าสะวันนา เช่นเดียวกันพื้นที่อื่นๆทางตอนบนของประเทศไทย โดยมีฤดูกาล 3 ฤดู ได้แก่
 ฤดูร้อน – ช่วงระยะเวลาตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ ถึง เดือนเมษายน
 ฤดูฝน – ช่วงระยะเวลาตั้งแต่เดือนพฤษภาคม ถึง เดือนตุลาคม
 ฤดูหนาว – ช่วงระยะเวลาตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน ถึง เดือนมกราคม

เขตการปกครองและประชากร 

พื้นที่ตำบลบัวงามปัจจุบันแบ่งการปกครองออกเป็น 17 ชุมชน โดยอยู่ภายใต้การดูแลรับผิดชอบขององค์การปกครองส่วนท้องถิ่น 2 แห่ง คือ เทศบาลตำบลบัวงาม และองค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม โดยพื้นที่ที่อยู่ภายใต้การควบคุมบริหารของเทศบาลตำบลบัวงาม ได้แก่ พื้นที่ส่วนใหญ่ของชุมชนบ้านบัวงาม ชุมชนบ้านหนองสนม และพื้นที่ทั้งหมดของชุมชนบ้านแสงจันทร์ ส่วนพื้นที่ที่เหลือนทั้งหมดนั้นอยู่ภายใต้การบริการจัดการขององค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม อย่างไรก็ตาม ในช่วงแรกของการก่อตั้งเทศบาลตำบลบัวงาม หรือประมาณปี พ.ศ. 2537 – 2547 นั้น พื้นที่ของเทศบาลตำบลบัวงามนั้นจะครอบคลุมเพียงแค่ชุมชนบ้านแสงจันทร์และบางสาวนของชุมชนบ้านบัวงามเท่านั้น ต่อมาได้มีการประกาศเปลี่ยนขนาดเทศบาลดังกล่าวจากขนาดเล็ก  เป็นเทศบาลขนาดกลาง เมื่อวันที่  26  สิงหาคม  2547  โดยการถ่ายโอนพื้นที่ชุมชนบ้านหนองสนมบางส่วนให้ขึ้นต่อเทศบาลตำบลบัวงาม ในปัจจุบัน การการแบ่งพื้นที่ปกครองภายในตำบลบัวงามขององค์การปกครองส่วนท้องถิ่นทั้ง 2 หน่วยงาน มีรายละเอียดดังต่อไปนี้

{| class="wikitable"
|-
! width = "130" style="background: #e3e3e3;"|ชุมชน
! width = "50" style="background: #e3e3e3;"|หมู่ที่
! width = "50" style="background: #e3e3e3;"|พื้นที่(ตร.กม.)
! width = "70" style="background: #e3e3e3;"|ครัวเรือน(หลัง)
! width = "100" style="background: #e3e3e3;"|ประชากร(คน) พ.ศ. 2558
! width = "100" style="background: #e3e3e3;"|ความหนาแน่น(คน/ตร.กม.)
! width = "270" style="background: #e3e3e3;"|องค์การปกครองส่วนท้องถิ่น
|-
| rowspan="4"|บ้านบัวงาม
| align="center"|1
| align="right"|6.45
| align="right"|535
| align="right"|1,807
| align="right"|280.16
| rowspan="6"|เทศบาลตำบลบัวงาม (ส่วนใหญ่)องค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม (บางส่วน)
|-
| align="center"|3
| align="right"|10.96 
| align="right"|393
| align="right"|1,267
| align="right"|115.60
|-
| align="center"|14
| align="right"|8.84 
| align="right"|272
| align="right"|929
| align="right"|105.09
|- 
| align="center"|15
| align="right"|6.33 
| align="right"|168
| align="right"|690
| align="right"|109.00
|-
|rowspan="2"|บ้านหนองสนม
| align="center"|2
| align="right"|13.83 
| align="right"|361
| align="right"|1,421
| align="right"|102.75
|-
| align="center"|13
| align="right"|11.04 
| align="right"|368
| align="right"|1,225
| align="right"|110.96
|-
|บ้านหนองแวง
| align="center"|4
| align="right"|6.97 
| align="right"|161
| align="right"|387
| align="right"|55.52
| rowspan="6"|องค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม
|-
|บ้านโนนแฝก
| align="center"|5
| align="right"|9.06 
| align="right"|181
| align="right"|482
| align="right"|53.20
|-
|บ้านนาเลิง
| align="center"|6
| align="right"|12.15 
| align="right"|271
| align="right"|686
| align="right"|56.46
|-
|บ้านดอนชี
| align="center"|7
| align="right"|11.36 
| align="right"|153
| align="right"|492
| align="right"|43.31
|-
|บ้านราษฏร์สามัคคี
| align="center"|8
| align="right"|13.87 
| align="right"|245
| align="right"|600
| align="right"|43.26
|-
|บ้านบัวทอง
| align="center"|9
| align="right"|14.16 
| align="right"|151
| align="right"|461
| align="right"|32.56
|-
|บ้านแสงจันทร์
| align="center"|10
| align="right"|4.12 
| align="right"|148
| align="right"|539
| align="right"|130.86
| เทศบาลตำบลบัวงาม
|-
|บ้านโคกพัฒนา
| align="center"|11
| align="right"|12.80 
| align="right"|138
| align="right"|453
| align="right"|35.39
| rowspan="3"|องค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม
|-
|บ้านอุดมชาติ
| align="center"|12
| align="right"|8.91 
| align="right"|192
| align="right"|579
| align="right"|64.98
|-
|บ้านดอนชีใน
| align="center"|16
| align="right"|6.85 
| align="right"|142
| align="right"|374
| align="right"|54.60
|-
| style="background-color:#cccccc;" align="center"|รวม| style="background-color:#cccccc;" align="center"|16
| style="background-color:#cccccc;" align="right"|113.52
| style="background-color:#cccccc;" align="right"|3,879
| style="background-color:#cccccc;" align="right"|12,402
| style="background-color:#cccccc;" align="right"|109.25
| style="background-color:#cccccc;" align="right" 
|}

ทั้งนี้ การกระจายตัวของประชากรในพื้นที่ตำบลบัวงามนั้น พบว่าประชากรเกือบร้อยละ 60 นั้นอยู่ในเขตเทศบาลตำบลบัวงาม ซึ่งมีพื้นที่เพียง 8.7 ตารางกิโลเมตร หรือประมาณร้อยละ 5 ของพื้นที่ทั้งตำบล ส่วนพื้นที่ที่อยู่นอกเขตเทศบาลตำบลบัวงามนั้นมีการกระจายตัวของประชากรเบาบางเพียง 36.16 คนต่อตารางกิโลเมตร ข้อมูลสัดส่วนประชากรในพื้นที่เทศบาลตำบลบัวงามกับองค์การบริหารส่วนตำบลบัวงามในแต่ละปี ดังแสดงในตาราง

 
 

 อ้างอิง: กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทยกรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "บริการข้อมูลประชากรและบ้าน." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://www.dopa.go.th/ 2555. สืบค้น 21 กุมภาพันธ์ 2556.

 การขนส่ง 
 ถนนและทางหลวง 
การคมนาคมขนส่งทั้งภายในตำบลและระหว่างตำบลของตำบลบัวงามนั้น จะใช้การคมนาคมทางบกเป็นหลัก เส้นทางคมนาคมขนส่งทางบกที่สำคัญภายในตำบลบัวงาม ได้แก่
 ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2182 – เป็นเส้นทางคมนาคมหลักของตำบล หรือเรียกกันอีกชื่อ ถนนเดชอุดม – บุณฑริก พาดผ่านชุมชนทางตอนเหนือของตำบล ได้แก่ ชุมชนบ้านดอนชี ชุมชนบ้านอุดมชาติ และชุมชนบ้านหนองสนม ระยะทางรวมภายในตำบลประมาณ 9.94 กิโลเมตร
 ถนนประชาสามัคคี – เป็นทางหลวงท้องถิ่นที่ตัดผ่านบริเวณตอนกลางของตำบลในแนวเหนือ – ใต้ เริ่มต้นจากชุมชนบ้านหนองสนม ผ่านชุมชนบ้านแสงจันทร์ ชุมชนบ้านบัวงาม และสิ้นสุดที่ชุมชนบ้านราษฎร์สามัคคี ระยะทางรวมทั้งสิ้น 10.21 กิโลเมตร
 ถนนบูรพา – เป็นทางหลวงท้องถิ่นที่เชื่อมต่อระหว่างชุมชนบ้านบัวงามกับชุมชนบ้านหนองแวงและชุมชนบ้านโนนแฝกที่อยู่ทางตอนใต้ของตำบล อีกทั้งยังเป็นเส้นทางเชื่อมต่อระหว่างตำบลบัวงาม กับตำบลหนองสะโน อำเภอบุณฑริก ที่อยู่ทางด้านทิศตะวันออก ระยะทางรวมภายในตำบลประมาณ 9.50 กิโลเมตร
 ถนนสายชุมชนบ้านดอนชี - ชุมชนบ้านบัวทอง – เป็นถนนอยู่ภายใต้การดูแลขององค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม ตัดผ่านพื้นที่ทางตะวันตกของตำบลในแนวเหนือ – ใต้ เริ่มจากชุมชนบ้านดอนชี ตัดผ่านชุมชนบ้านโคกพัฒนา และไปสิ้นสุดที่ชุมชนบ้านบัวทอง ระยะทางรวมทั้งสิ้น 7.00 กิโลเมตร

 รถโดยสารประจำทาง 

 สถานที่สำคัญ 
 โรงเรียน 
ในปัจจุบัน ตำบลบัวงามมีสถานศึกษาทั้งสิ้น 16 แห่ง แบ่งเป็นศูนย์พัฒนาเด็กก่อนวัยเรียน 8 แห่ง, โรงเรียนระดับประถมศึกษา 7 แห่ง และโรงเรียนระดับมัธยมศึกษา 1 แห่ง ได้แก่

 สถาบันและองค์กรทางศาสนา 
ในปัจจุบันตำบลบัวงามมีวัดจำนวน 11 แห่ง และสำนักสงฆ์อีก 1 แห่ง ได้แก่

 วัดจันทร์ทุมมาวาส ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 1 บ้านบัวงาม เป็นสถานที่สำหรับการจัดงานประเพณีหรือกิจกรรมที่เกี่ยวเนื่องกับศาสนาของประชาชนในชุมชนบ้านบัวงามและบ้านแสงจันทร์
 วัดบ้านหนองสนม ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 2 บ้านหนองสนม
 วัดบ้านโนนแฝก ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 5 บ้านโนนแฝก เป็นสถานที่สำหรับการจัดงานประเพณีหรือกิจกรรมที่เกี่ยวเนื่องกับศาสนาของประชาชนในชุมชนบ้านโนนแฝกและบ้านหนองแวง
 วัดบ้านนาเลิง ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 6 บ้านนาเลิง
 วัดบ้านดอนชี ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 7 บ้านดอนชี

 วัดบ้านราษฎร์สามัคคี ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 8 บ้านราษฎร์สามัคคี
 วัดบ้านบัวทอง ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 9 บ้านบัวทอง
 วัดบ้านโคกพัฒนา ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 11 บ้านโคกพัฒนา
 วัดบ้านอุดมชาติ ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 12 บ้านอุดมชาติ
 วัดบ้านดอนชีปทุมมาวาส ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 16 บ้านดอนชีใน
 วัดป่าดวงแก้วเจริญธรรม ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 3 บ้านบัวงาม
 สำนักสงฆ์โนนหนองเม็ก ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 5 บ้านโนนแฝก
 สำนักสงฆ์สุปฏิปันโนตามรอยพระศาสดา ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 2 บ้านหนองสนม
 ที่พักสงฆ์อภิญญาทรงธรรม ตั้งอยู่ในเขตชุมชนหมู่ที่ 11 บ้านโคกพัฒนา

 หน่วยงานราชการ 
 สำนักงานเทศบาลตำบลบัวงาม – เลขที่ 1 หมู่ที่ 1 ถนนประชาสามัคคี ตำบลบัวงาม อำเภอเดชอุดม จังหวัดอุบลราชธานี
 องค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม''' – ถนนเดชอุดม – บุณฑริก หมู่ที่ 7 ตำบลบัวงาม อำเภอเดชอุดม จังหวัดอุบลราชธานี

วัฒนธรรมและประเพณี

เศรษฐกิจ

บุคคลที่มีชื่อเสียง

ดูเพิ่ม 
 บ้านบัวงาม
 โรงเรียนบัวงามวิทยา

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 
 เว็บไซต์เทศบาลตำบลบัวงาม 
 เว็บไซต์องค์การบริหารส่วนตำบลบัวงาม

บัวงาม
อำเภอเดชอุดม