วิริยะ นามศิริพงศ์พันธุ์

ศาสตราจารย์ วิริยะ นามศิริพงศ์พันธุ์ เป็นอาจารย์คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กรรมการในคณะกรรมการอิสระเพื่อการปฏิรูปการศึกษา รัฐบาล พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา กรรมการอำนวยการ สภาสังคมสงเคราะห์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ และเป็นกรรมการในหน่วยงานต่างๆ อีกหลายหน่วยงาน เขาเป็นผู้พิการทางสายตา ที่มีบทบาทในการเป็นแกนนำรณรงค์เพื่อประโยชน์ของผู้พิการในหลายด้าน และได้รับรางวัลและการยกย่องจากหลายๆ หน่วยงาน

ประวัติ 
วิริยะเกิดเมื่อวันที่ 3 มกราคม พ.ศ. 2495 เดิมทีในช่วงวัยเด็ก เขาไม่ได้มีความพิการแต่อย่างใด แต่ด้วยความคึกคะนองในวัยเด็ก เป็นคนที่ชอบค้นคว้าและทดลองวิทยาศาสตร์ จนเกิดอุบัติเหตุขึ้นในวันที่ 26 พฤศจิกายน พ.ศ 2510 ทำให้ดวงตาของเขาทั้งสองข้างบอดสนิท ภายหลังจากที่เกิดเหตุการณ์ เขาเสียใจเป็นอย่างมากคิดว่าเมื่อเป็นผู้พิการก็คงไม่สามารถที่จะทำหรือปฏิบัติงานอะไรได้เหมือนที่เคยตาดีอยู่ แต่เขาก็ได้รับการแนะนำในทางที่ถูกต้องจากผู้คนรอบข้าง โดยเฉพาะ Miss. Jenivieve Caulfield (สตรีตาบอดชาวอเมริกัน ผู้ก่อตั้งโรงเรียนสอนคนตาบอดกรุงเทพฯ) ซิสเตอร์โรสมัวร์ แม่อธิการโรงเรียนสอนคนตาบอดกรุงเทพ จึงทำให้เกิดมีกำลังใจในการใช้ชีวิตต่อมาในฐานะผู้พิการ

สมรสกับ มณี นามศิริพงศ์พันธุ์ มีบุตรด้วยกัน 3 คน

ประวัติการศึกษา 

 พ.ศ. 2508 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 7 จากโรงเรียนคงวิทยา
 พ.ศ. 2513 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 จากโรงเรียนเซนต์คาเบรียล 
 พ.ศ. 2515 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 จากโรงเรียนอัสสัมชัญ 
 พ.ศ. 2519 นิติศาสตร์บัณฑิต (เกียรตินิยม) มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
 พ.ศ. 2520 เนติบัณฑิต สำนักอบรมศึกษาทางกฎหมายแห่งเนติบัณฑิตยสภา 
 พ.ศ. 2524 นิติศาสตร์มหาบัณฑิต สาขากฎหมายแพ่ง มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
 พ.ศ. 2526 ปริญญาโทสาขากฎหมายภาษีอากร (LLM. IN TAXATION) จากมหาวิทยาลัยฮาวาร์ดประเทศสหรัฐอเมริกา

การทำงาน 
วิริยะรับราชการตำแหน่งศาสตราจารย์ระดับ 10 คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ นับเป็นผู้พิการไทยคนแรกที่ได้เข้ารับราชการ เคยเป็นพระอาจารย์ของพระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าพัชรกิติยาภาในช่วงที่พระองค์ทรงศึกษาอยู่ เขาเป็นผู้ก่อตั้งมูลนิธิสากลเพื่อคนพิการ

วิริยะเป็นหนึ่งในผู้ร่วมก่อตั้งพรรคไทยรักไทย จากจำนวน 23 คน และเมื่อพรรคไทยรักไทยชนะการเลือกตั้งใน พ.ศ. 2544 และ พ.ต.ท. ทักษิณ ชินวัตร เป็นนายกรัฐมนตรี เขาได้รับการแต่งตั้งให้เป็นที่ปรึกษานายกรัฐมนตรีด้านคนพิการ และเป็นประธานกรรมการที่ปรึกษาด้านคนพิการ สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรี โดยดำรงตำแหน่งทั้งสอง ตั้งแต่ พ.ศ. 2544 - 2549 จนกระทั่งเกิดรัฐประหาร พ.ศ. 2549 

หลังจากการรัฐประหาร วิริยะได้รับการแต่งตั้งจากคณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตย อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ให้เป็นที่ปรึกษาในคณะที่ปรึกษาฝ่ายการเสริมสร้างสมานฉันท์และความเป็นธรรมในสังคม ร่วมกับผู้ทรงคุณวุฒิและนักวิชาการอีกจำนวนหลายคน
ต่อมาในวันที่ 11 ตุลาคม พ.ศ. 2549 เขาได้รับการแต่งตั้งเป็นสมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ รวมถึงเป็นรองประธานกรรมมาธิการกิจการ เด็ก เยาวชน สตรี ผู้สูงอายู ผู้พิการและความมั่นคงแห่งชาติ ของสภานิติบัญญัติแห่งชาติ และเป็นประธานอนุกรรมาธิการด้านผู้พิการ

รางวัล 

รางวัล บุคคลดีเด่นของชาติ สาขาพัฒนาสังคม (กฎหมาย)
รางวัลหอเกียรติยศ บุคคลคนพิการต้นแบบ พ.ศ. 2551
รางวัลผู้ทำคุณประโยชน์ให้แก่กระทรวงศึกษาธิการ 3 สมัยติดต่อกัน ระหว่าง พ.ศ. 2545 - 2547
รางวัล พ่อดีเด่นแห่งขาติ
รางวัล ค่าของแผ่นดิน ประจำปีพุทธศักราช 2561 ด้านการส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตของชุมชน มอบให้แก่มูลนิธิสากลเพื่อคนพิการ ซึ่งศาสตราจารย์วิริยะเป็นประธานมูลนิธิ

เครื่องราชอิสริยาภรณ์

อ้างอิง 

บุคคลจากโรงเรียนเซนต์คาเบรียล
บุคคลจากโรงเรียนอัสสัมชัญ
บุคคลจากคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
บุคคลจากมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด
ศาสตราจารย์
อาจารย์คณะนิติศาสตร์
สมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ จ.ภ.
คนตาบอด
สมาชิกสภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ