หมวกกะปิเยาะ

หมวกกะปิเยาะ (หรือสะกด กะปิเยาะห์) เดิมเป็นสัญลักษณ์แห่งวัฒนธรรมในการสวมใส่หมวกของชาวอาหรับ  ซึ่งในประเทศแถบมลายูรวมถึงจังหวัดปัตตานี  ยะลา  และนราธิวาสของประเทศไทยจะนิยมสวมใส่หมวกที่เรียกกันว่า  "ซอเกาะ"  มากกว่า 
หมวกกะปิเยาะเป็นหมวกที่ชาวชาวไทยมุสลิมสวมใส่ประกอบศาสนกิจ  (การประกอบพิธีละหมาด) และสวมใส่ประจำวัน  เกิดจากการนำผ้าหลายๆชนิดมาตัดเย็บซ้อนกัน 3 ชั้น  เย็บด้วยผ้าหลายชนิดทับซ้อนกัน  และจะมีลวดลายต่าง ๆ บนหมวก  ฝีมือการผลิตประณีต  มีลวดลายปักและฉลุหลายแบบ

ลักษณะรูปทรง
รูปทรงของหมวกกะปิเยาะก็มีด้วยกันหลากหลาย อาทิ ทรงดาดา ทรงจาบา ทรงเมกกะ ทรงสูง ทรงลายรุ้ง ทรงซอเกาะดำ ทรงมัสยิด และทรงตริดจอแดน แต่ละทรงจะมีความงดงามแตกต่างกันไป ทรงที่ขายดีราคาย่อมเยาเป็นที่นิยมคือ "ทรงซูดาน"
ขึ้นอยู่กับการออกแบบ
มี  3 ขนาด  คือ  
ผู้ใหญ่  
วัยรุ่น  
เด็ก

ส่วนประกอบของกะปิเยาะ 
ส่วนประกอบของกะปิเยาะ ประกอบไปด้วย 2 ส่วนคือส่วนฐานและส่วนหัว 
ส่วนฐานเรียกตามภาษาอาหรับว่า “จิดา” (Jida) ภาษามลายูเรียกว่า “อีบู” 
ส่วนหัว เรียกตามภาษาอาหรับว่า “เฟาก์” (Fauk) ภาษามลายูเรียกว่า “ตาโป๊ะ”

ประวัติความเป็นมาของหมวกกะปิเยาะ 
ในอดีตการผลิตหมวกกะปิเยาะเป็นการผลิตงานในครัวเรือน มีจุดเริ่มต้นในปีพ.ศ. 2517 ได้มีการเริ่มผลิตกะปิเยาะเป็นครั้งแรก ในตำบลกะมิยอ อำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี โดยกลุ่มผู้ที่เดินทางไปประกอบพิธีฮัจญ์ ที่ประเทศซาอุดิอาระเบีย ได้ไปรับจ้างเย็บกะปิเยาะอยู่ที่นั่นประมาณจนมีความชำนาญ จึงริเริ่มนำจักรเย็บผ้า ที่เรียกว่าจักร PAFF กลับมาเย็บกะปิเยาะที่จังหวัดปัตตานี ช่วงแรกกลุ่มลูกค้าคือชาวมุสลิมที่ไปประกอบพิธีฮัจญ์ ณ ประเทศซาอุดิอาระเบีย

ต่อมาในปีพ.ศ. 2537 การผลิตหมวกกะปิเยาะได้กลายเป็นการผลิตที่แพร่หลาย จนเกิดการรวมตัวเป็นกลุ่มผู้ผลิตรายย่อย ขึ้นหลายกลุ่ม แต่ละกลุ่มมีผู้ประกอบการลงทุนในการจัดหาเครื่องตัดผ้า เครื่องฉลุลาย และวัสดุ เช่น ผ้า และด้ายในการเย็บกะปิเยาะ

อ้างอิง 
 องค์ความรู้เกี่ยวกับกะปิเยาะ

แหล่งข้อมูลอื่น

หมวกกะปิเยาะ