เทววิทยา

เทววิทยา () ในความหมายอย่างแคบคือวิชาว่าด้วยพระเจ้าและความสัมพันธ์ระหว่างพระเจ้ากับมนุษย์ ความหมายอย่างกว้างคือการศึกษาเรื่องศาสนา อิทธิพลของศาสนา ธรรมชาติของความจริงทางศาสนา  อย่างเป็นระบบและมีเหตุผล หรือหมายถึงวิชาชีพที่มาจากการฝึกฝนเรียนรู้ทางด้านศาสนศึกษาที่มหาวิทยาลัย สำนักเทวศาสตร์ หรือเซมินารี

เทววิทยากับศาสนาพุทธ 
   
คำนิยามของเทววิทยา (Theos +logos) ก็คือ การศึกษาเรื่องคำสอนในศาสนา   และการศึกษาเรื่องความสัมพันธ์ระหว่างพระเจ้าและมนุษย์    เพราะฉะนั้น    การศึกษาพระไตรปิฎกในพุทธศาสนา   และศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างพระพุทธเจ้าและมนุษย์   หรือที่ศาสนาพุทธ กล่าวไว้ว่า พุทธเจ้าและเวไนยสัตว์นั่นเอง 

จึงนำระบบเทววิทยามาศึกษาศาสนาพุทธได้    อย่างลงตัว    แม้คำว่า  เทววิทยา  อเทววิทยา นั้นจะมาสร้างความเข้าใจผิด   แก่ผู้ที่ไม่ได้ศึกษาวิชาศาสนาเปรียบเทียบได้ก็จริง     หากมองอีกมุมมองหนึ่ง  เพราะฉะนั้นจึงกล่าวได้ว่า วิชาเทววิทยา  จึงรวมการศึกษาที่เป็นระบบ  ทั้งที่เป็นเทววิทยาและระบบที่ไม่ใช้เทววิทยาระบบทั้งหมดนั้นไว้   และจัดเป็นระบบเทววิทยาได้ลงตัว    เพราะว่าวิชาเทววิทยาเป็นศาสตร์เป็นกระบวนการเท่านั้น      มิได้ผูกขาดในเรื่องใดเรื่องหนึ่ง     และเป็นเพียงชื่อหน่วยตรรกวิทยาการเรียน  logos  เพื่อเป็นเครื่องหมายถึงการเรียนรู้  ถึงคำสอน ของศาสนานั้น ๆ  และการศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างคำสอนของศาสดาผู้สอนและมนุษย์เท่านั้น

อ้างอิง 

 "theology", The Columbia Encyclopedia, Sixth Edition
 วิทยานิพนธ์ระดับปริญญาโท   หน้า ๑๕๐  "เรื่อง ระบบเทววิทยาและมุมมองในพระไตรปิฎก"  มหาวิทยาลัยมหิดล ๒๕๕๐

ดูเพิ่ม 
 เทววิทยาศาสนาคริสต์ 

ปรัชญา
เทววิทยา