วัดเกาะวาลุการาม

วัดเกาะวาลุการาม เป็นวัดราษฎร์สังกัดคณะสงฆ์ฝ่ายมหานิกาย ตั้งอยู่ในตำบลสวนดอก อำเภอเมืองลำปาง จังหวัดลำปาง มีพื้นที่ 9 ไร่ 2 งาน 

วัดเกาะวาลุการามตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. 2430 ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. 2449 ที่ตั้งเดิมเป็นเกาะกลางแม่น้ำวังจึงได้ชื่อว่า วัดเกาะ แต่จากประวัติของวัดระบุว่าสร้างขึ้นในพุทธศวรรษที่ 25 เป็นพ่อค้า แม่ค้า พาณิชย์ คหบดีที่ตั้งเคหสถานบ้านเรือน ในแถวตลาดจีน และอื่น ๆ อาคารหลังแรกของวัดเป็นกุฏิไม้ไผ่ หลังคามุงตอนตึง (ตองควง) ฝาขัดแตะ ตั้งอยู่บริเวณข้างต้นโพธิ์ใหญ่ ซึ่งเวลานี้ได้ล้มโค่นลงแล้ว กุฏิพระนอนน่าจะสร้างระหว่าง พ.ศ. 2427–2430 มีเจ้าอาวาสรูปแรกเป็นพระธุดงค์จากจังหวัดจันทบุรีนามหลวงพ่อกริ่ม เป็นเจ้าอาวาสช่วง พ.ศ. 2427

อาคารเสนาสนะที่สำคัญ ได้แก่ อุโบสถที่มีศิลปะผสมผสานไทย ล้านนา และพม่า ภายในมีภาพจิตรกรรมฝาผนังเขียนโดยชาวพื้นเมืองชื่อ ปวน หรือ ป.สุวรรณสิงห์ เจดีย์ทรงระฆังคว่ำศิลปะแบบพม่าสร้างราวประมาณ พ.ศ. 2460 ศาลาการเปรียญเก่าทรงไทยภาคกลาง มณฑปพระพุทธบาทจำลองสี่รอยทำจากหินอ่อนแกะสลักเป็นรูปพระพุทธบาท ซ้อนกัน 4 รอย จากเมืองมัณฑะเลย์ ประเทศพม่า และนำมาประดิษฐานไว้ที่วัดเกาะวาลุการาม เมื่อ พ.ศ. 2467 สร้างถวายโดยหลวงกำจรวานิช-นางบุญชู สินานนท์ ปูชนียวัตถุที่สำคัญคือ พระพุทธรูปสัมฤทธิ์ปางห้ามญาติ และปางไสยาสน์ (พระนอน) ซึ่งระบุว่าสร้างเมื่อ พ.ศ. 2145 โดยมีเจ้าหัวแสนหลวงไนเป็นองค์อุปถัมภ์

รายนามเจ้าอาวาส 
 หลวงพ่อกริ่ม จนฺทวํโส  
 หลวงพ่อเอม เมตฺติโก  
 พระครูสุเวทกิตติคุณ (หลวงพ่อบุญชุบ ทินฺนโก) 
 พระอธิการสุชาติ จนฺทสโร

อ้างอิง

โบราณสถานในจังหวัดลำปาง
เกาะวาลุการาม