สมาพันธรัฐเยอรมัน

สมาพันธรัฐเยอรมัน (; ) เป็นสมาคม 39 รัฐเยอรมันในยุโรปกลางอย่างหลวม ตั้งขึ้นโดยการประชุมใหญ่แห่งเวียนนา ค.ศ. 1815 เพื่อประสานเศรษฐกิจของประเทศที่พูดภาษาเยอรมันต่าง ๆ และเพื่อแทนที่จักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์เดิม สมาพันธรัฐดังกล่าวเป็นกันชนระหว่างรัฐออสเตรียและปรัสเซียที่ทรงอำนาจ ล่มสลายลงจากการแข่งขันระหว่างปรัสเซียและออสเตรียที่เรียกว่า "ทวินิยมเยอรมัน" (German dualism) การสงคราม และ การปฏิวัติ ค.ศ. 1848 ประกอบกับความที่รัฐสมาชิกหลายประเทศไม่สามารถประนีประนอมกันได้ สมาพันธรัฐเยอรมันยุบลงด้วยชัยชนะของปรัสเซียในสงครามเจ็ดสัปดาห์และการสถาปนาสมาพันธรัฐเยอรมันเหนือใน ค.ศ. 1866

ประวัติ

เบื้องหลัง 
สงครามสหสัมพันธมิตรครั้งที่สามกินเวลาประมาณปี 1803 ถึง 1806 หลังจากพ่ายแพ้ในยุทธการเอาสเตอร์ลิตซ์โดยฝรั่งเศสภายใต้นโปเลียนในเดือนธันวาคม ค.ศ. 1805 จักรพรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ฟรานซิสที่ 2 สละราชสมบัติ และจักรวรรดิก็ถูกยุบเมื่อวันที่ 6 สิงหาคม1806 สนธิสัญญาที่เพรสเบิร์กเป็นผลพวงของการก่อตั้งสมาพันธ์แม่น้ำไรน์ขึ้นในเดือนกรกฎาคม 1806 โดยร่วมกับพันธมิตรของฝรั่งเศสจำนวน 16 ประเทศในรัฐต่างๆ ของเยอรมนี (รวมถึงบาวาเรียและเวิร์ทเทมแบร์ก) ภายหลังการรบที่เยนา–เอาเออร์สเต็ดท์ในเดือนตุลาคม ค.ศ. 1806 ในสงครามสหสัมพันธมิตรครั้งที่สี่ รัฐอื่นๆ ในเยอรมนี รวมทั้งแซกโซนีและเวสต์ฟาเลีย ก็เข้าร่วมสมาพันธรัฐด้วย มีเพียงออสเตรีย ปรัสเซีย เดนมาร์ก โฮลสไตน์ พอเมอราเนียของสวีเดน และอาณาเขตของเออร์เฟิร์ตที่ฝรั่งเศสยึดครองเท่านั้นที่อยู่นอกสมาพันธ์แม่น้ำไรน์ สงครามสหสัมพันธมิตรครังที่หกระหว่างปี ค.ศ. 1812 ถึงฤดูหนาว ค.ศ. 1814 เป็นการพ่ายแพ้ของนโปเลียนและการปลดปล่อยเยอรมนี ในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1814 ไฮน์ริช วอม สไตน์ ผู้รักชาติชาวเยอรมันผู้โด่งดังได้ก่อตั้งหน่วยงานจัดการกลางของเยอรมนี (Zentralverwaltungsbehörde) ในแฟรงค์เฟิร์ตเพื่อแทนที่สมาพันธ์แม่น้ำไรน์ที่ทำการยุบไปแล้ว อย่างไรก็ตาม ผู้มีอำนาจเต็มจำนวนที่รวมตัวกันที่รัฐสภาแห่งเวียนนามุ่งมั่นที่จะสร้างสหภาพที่อ่อนแอกว่าของรัฐในเยอรมนีมากกว่าที่สไตน์คิดไว้

การสถาปนาสมาพันธรัฐ 
สมาพันธรัฐเยอรมันก่อตั้งขึ้นโดยพระราชบัญญัติที่ 9 ของการประชุมใหญ่แห่งเวียนนาเมื่อวันที่ 8 มิถุนายน พ.ศ. 2358 หลังจากถูกพาดพิงถึงในมาตรา 6 ของสนธิสัญญาปารีส พ.ศ. 2357 ซึ่งยุติสงครามสหสัมพันธมิตรที่หก

สมาพันธ์ก่อตั้งขึ้นอย่างเป็นทางการโดยสนธิสัญญาที่สอง ซึ่งเป็นพระราชบัญญัติขั้นสุดท้ายของการประชุมระดับรัฐมนตรีเพื่อทำให้องค์กรของสมาพันธรัฐเยอรมันสมบูรณ์และรวมเป็นหนึ่ง สนธิสัญญานี้ไม่ได้สรุปและลงนามโดยคู่สัญญาทั้งสองฝ่ายจนถึงวันที่ 15 พฤษภาคม พ.ศ. 2363 รัฐต่าง ๆ เข้าร่วมสมาพันธ์เยอรมันโดยเข้าเป็นภาคีในสนธิสัญญาที่สอง รัฐที่กำหนดไว้สำหรับการรวมในสมาพันธ์คือ:

ในปี ค.ศ. 1839 เพื่อเป็นการชดเชยการสูญเสียส่วนหนึ่งของจังหวัดลักเซมเบิร์กไปยังเบลเยียม ดัชชีแห่งลิมเบิร์กได้ถูกสร้างขึ้นและกลายเป็นสมาชิกของสมาพันธ์เยอรมัน (ถือโดยเนเธอร์แลนด์ร่วมกับลักเซมเบิร์ก) จนกระทั่งการล่มสลายในปี 2409 ในปี พ.ศ. 2410 ดัชชีได้รับการประกาศให้เป็น "ส่วนสำคัญของราชอาณาจักรเนเธอร์แลนด์" เมืองมาสทริชต์และเวนโลไม่รวมอยู่ในสมาพันธ์

จักรวรรดิออสเตรียและราชอาณาจักรปรัสเซียเป็นสมาชิกที่ใหญ่ที่สุดและมีอำนาจมากที่สุดของสมาพันธรัฐ ส่วนใหญ่ของทั้งสองประเทศไม่รวมอยู่ในสมาพันธรัฐ เพราะพวกเขาไม่ได้เป็นส่วนหนึ่งของอดีตจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ และไม่ได้รวมกองกำลังส่วนใหญ่ของพวกเขาในกองทัพสหพันธรัฐ ออสเตรียและปรัสเซียต่างมีคะแนนเสียงหนึ่งเสียงในสมัชชาแห่งสหพันธรัฐ

รัฐหลักอีกหกรัฐมีหนึ่งคะแนนเสียงในสภาแห่งชาติ ได้แก่ ราชอาณาจักรบาวาเรีย ราชอาณาจักรแซกโซนี ราชอาณาจักรเวือร์ทเทิมแบร์ค รัฐเจ้าผู้คัดเลือกแห่งเฮสส์ แกรนด์ดัชชีบาเดิน และแกรนด์ดัชชีแห่งเฮสส์

พระมหากษัตริย์ต่างประเทศสามพระองค์ปกครองประเทศสมาชิก: กษัตริย์แห่งเดนมาร์กในฐานะดยุกแห่งดัชชีแห่งโฮลชไตน์และดยุคแห่งแซ็กซ์-เลาบูร์ก พระมหากษัตริย์แห่งเนเธอร์แลนด์ในฐานะแกรนด์ดยุกแห่งลักเซมเบิร์กและ (จาก พ.ศ. 2382) ดยุกแห่งดัชชีแห่งลิมเบิร์ก และพระมหากษัตริย์แห่งบริเตนใหญ่ (จนถึง พ.ศ. 2380) ในฐานะกษัตริย์แห่งฮันโนเวอร์เป็นสมาชิกของสมาพันธรัฐเยอรมัน แต่ละคนมีคะแนนเสียงในสมัชชากลาง เมื่อก่อตั้งในปี พ.ศ. 2358 ได้ออกจากประเทศสมาชิกสี่ประเทศซึ่งถูกปกครองโดยพระมหากษัตริย์ต่างประเทศ เนื่องจากกษัตริย์แห่งเดนมาร์กเป็นดยุกของทั้งโฮลสไตน์และแซ็กซ์-เลาบูร์ก

เมืองอิสระสี่เมือง ได้แก่ เบรเมิน แฟรงก์เฟิร์ต ฮัมบูร์ก และลือเบค ร่วมกันโหวตหนึ่งเสียงในสมัชชาแห่งสหพันธรัฐ

รัฐที่เหลือ 23 รัฐ (เมื่อก่อตั้งในปี พ.ศ. 2358) ได้ลงคะแนนเสียงห้าครั้งในสมัชชากลาง:

1.ซัคเซิน-ไวมาร์-ไอเซอนัค,ซัคเซิน-ไมนิงเงิน ,แซ็กซ์-โกธา-อัลเทนเบิร์ก , แซ็กซ์-โคบูร์ก-ซาลเฟลด์ และแซ็กซ์-ฮิลด์เบิร์กเฮาเซน  (5 รัฐ)

2. บรันสวิกและแนสซอ (2 รัฐ)

3. เมคเลนบูร์ก-ชเวริน และ เมคเลนบูร์ก-สเตรลิทซ์ (2 รัฐ)

4. Oldenburg,อันฮัลต์-เดสเซา,อันฮัลท์-เบิร์นเบิร์ก ,อันฮัลท์-โคเธน , ชวาร์ซบวร์ก-รูดอลสตัดท์ และชวาร์ซบวร์ก-ซอนเดอร์สเฮาเซ่น  (6 รัฐ)

5.โฮเฮนโซลเลิร์น-เฮชินเงิน ,โฮเอินท์ซ็อลเลิร์น-ซีคมาริงเงิน,ลิกเตนสไตน์ ,ราชรัฐReuss-Gera ,ราชรัฐ Reuss-Griess , Schaumburg-Lippe, Lippe และ Waldeck (8 รัฐ)

จึงมีคะแนนเสียง 17 เสียงในสมัชชากลาง

กำลังทหาร 
กองทัพสมาพันธรัฐเยอรมัน (Deutsches Bundesheer) ควรร่วมกันปกป้องสมาพันธ์เยอรมันจากศัตรูภายนอก โดยเฉพาะฝรั่งเศส กฎหมายต่อเนื่องที่ผ่านโดย สมัชชาสมาพันธ์ กำหนดรูปแบบและหน้าที่ของกองทัพตลอดจนข้อจำกัดการบริจาคของรัฐสมาชิก สภาผู้แทนราษฎรมีอำนาจประกาศสงครามและมีหน้าที่แต่งตั้งผู้บัญชาการทหารสูงสุดและผู้บัญชาการของกองทัพแต่ละหน่วย ทำให้การระดมพลช้ามากและเพิ่มมิติทางการเมืองให้กับกองทัพ นอกจากนี้ สภาผู้แทนราษฎรยังดูแลการก่อสร้างและบำรุงรักษาป้อมปราการแห่งสมาพันธรัฐเยอรมันหลายแห่ง และรวบรวมเงินทุนทุกปีจากประเทศสมาชิกเพื่อการนี้

การคาดการณ์ความแข็งแกร่งของกองทัพได้รับการตีพิมพ์ในปี พ.ศ. 2378 แต่งานในการจัดตั้งกองทัพบกยังไม่เริ่มจนกระทั่ง พ.ศ. 2383 อันเป็นผลมาจากวิกฤตแม่น้ำไรน์ เงินสำหรับป้อมปราการถูกกำหนดโดยการกระทำของ สมัชชาสมาพันธ์ ในปีนั้น ในปี ค.ศ. 1846 ลักเซมเบิร์กยังไม่ได้จัดตั้งกองกำลังขึ้นเอง และปรัสเซียก็ถูกปฏิเสธไม่ให้จัดหาทหาร 1,450 นายไปประจำการที่ป้อมปราการลักเซมเบิร์ก ซึ่ง Waldeck และLippe ควรจัดหาให้ ในปีเดียวกันนั้นเอง ได้มีการตัดสินใจว่าสัญลักษณ์ทั่วไปของกองทัพสมาพันธรัฐควรเป็นนกอินทรีสองหัวของจักรวรรดิแต่ไม่มีมงกุฎ คทา หรือดาบ เนื่องจากอุปกรณ์ใดๆ ก็ตามที่บุกรุกอธิปไตยของรัฐแต่ละรัฐ พระเจ้าฟรีดริช วิลเฮ็ล์มที่ 4 แห่งปรัสเซียเป็นหนึ่งในบรรดาผู้ที่เย้ยหยัน "อินทรีปลดอาวุธ" เป็นสัญลักษณ์ประจำชาติ

กองทัพสมาพันธรัฐเยอรมันแบ่งออกเป็นสิบกองพล (ต่อมาขยายเพื่อรวมกองกำลังสำรอง) อย่างไรก็ตาม กองทัพบกไม่ได้มีเฉพาะในสมาพันธรัฐเยอรมันแต่ประกอบด้วยกองทัพแห่งชาติของประเทศสมาชิก และไม่รวมถึงกองกำลังติดอาวุธทั้งหมดของรัฐ ตัวอย่างเช่น กองทัพของปรัสเซียประกอบด้วยกองทหารราบ 9 กองแต่สนับสนุนเพียงสามกองทัพในกองทัพสหพันธรัฐเยอรมัน

อ้างอิง 
 Westermann, Großer Atlas zur Weltgeschichte (in German, detailed maps)
 WorldStatesmen- here Germany; also links to a map on rootsweb.com
 Barrington Moore, Jr. 1993 [1966]. Social Origins of Dictatorship and Democracy. Boston: Beacon Press.

หนังสืออ่านเพิ่มเติม 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

ย
รัฐและดินแดนที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2358
ประเทศเยอรมนีในศตวรรษที่ 19
ประเทศออสเตรียในศตวรรษที่ 19
สิ้นสุดในปี พ.ศ. 2409
 
อุดมการณ์รวมกลุ่มเยอรมัน