วังเพ็ชรบูรณ์

วังเพ็ชรบูรณ์ เป็นวังที่เคยตั้งอยู่บริเวณหัวมุมตะวันตกเฉียงเหนือของสี่แยกราชประสงค์ ติดกับถนนพระรามที่ 1 และถนนราชดำริ เคยเป็นที่ประทับของสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าจุฑาธุชธราดิลก กรมขุนเพ็ชรบูรณ์อินทราไชย พระราชโอรสพระองค์ที่ 90 ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวพื้นที่ปัจจุบันของวังคือศูนย์การค้าเซ็นทรัลเวิลด์

ประวัติ 
วังเพ็ชรบูรณ์เดิมเป็นพระราชวังปทุมวัน ซึ่งพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สร้างขึ้นเพื่อเสด็จประพาสและให้ประชาชนแล่นเรือผ่านมาทางคลองแสนแสบ โดยโปรดให้ขุดสระใหญ่ 2 สระติดกัน โปรดเกล้าฯ ให้สร้างพลับพลา 2 ชั้น สำหรับประทับแรม ริมสระมีพลับพลาเสด็จออกและโรงละคร พร้อมกับตำหนักฝ่ายใน และยังทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สร้างวัดใกล้กับพระราชวัง พระราชทานนามว่าวัดปทุมวนารามราชวรวิหาร 

ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อสมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมขุนเพ็ชรบูรณ์อินทราไชยเสด็จกลับจากศึกษาที่ประเทศอังกฤษ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานพระราชวังปทุมวัน นี้ว่า "วังเพ็ชร์บูรณ์" ภายในวังประกอบด้วยตำหนัก ซึ่งมีชื่อเป็นเพลงไทยเดิม เนื่องจากทรงมีความสนพระทัยในด้านนาฏศิลป์และดุริยางคศิลป์

สำหรับตำหนักมีดังนี้
 ตำหนักประถม เดิมเป็นตำหนักที่ประทับของสมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมขุนเพ็ชรบูรณ์อินทราไชย ต่อมาโปรดให้เป็นที่ประทับของพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าบุษบันบัวผัน ซึ่งทรงเป็นผู้ถวายพระอภิบาลสมเด็จเจ้าฟ้า ฯ กรมขุนเพ็ชรบูรณ์อินทราไชย มาแต่ทรงพระเยาว์ เป็นตำหนักที่ก่อสร้างด้วยไม้ สูง 3 ชั้น ปัจจุบันได้ถูกชลอมาปลูกสร้างใหม่ ที่ตำหนักของพระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุทธสิริโสภา ซึ่งเป็นพระธิดา ที่จังหวัดนนทบุรี

 ตำหนักแพ เป็นตำหนักที่ประทับของสมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมขุนเพ็ชรบูรณ์อินทราไชย ภายหลังจากที่ทรงย้ายจากตำหนักประถม ลักษณะเป็นเรือนไทย 2 หลังอยู่บนแพ ปัจจุบันชลอมาอยู่ที่วังเลอดิส ถนนสุขุมวิท ซึ่งเคยเป็นที่ประทับของพระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวรานนท์ธวัช พระโอรส
 ตำหนักสันนิบาตน้อย เป็นที่ประทับของหม่อมเจ้าบุญจิราธร จุฑาธุช พระชายาในสมเด็จเจ้าฟ้า ฯ กรมขุนเพ็ชรบูรณ์อินทราไชย
 ตำหนักน้ำ เป็นที่อยู่ของหม่อมละออในสมเด็จเจ้าฟ้า ฯ กรมขุนเพ็ชรบูรณ์อินทราไชย เป็นเรือนไม้ชั้นเดียวหลังเล็ก ๆ ปัจจุบันชลอมาปลูกใหม่ ณ ตำหนักของพระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุทธสิริโสภา ที่จังหวัดนนทบุรี
 เรือนลมพัดชายคา เป็นเรือนที่สมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมขุนเพ็ชรบูรณ์อินทราไชย สิ้นพระชนม์
 เรือนกินรำ เป็นที่อยู่ของคณะละครวังเพ็ชรบูรณ์

ในปี พ.ศ. 2475 เกิดการเปลี่ยนแปลงการปกครอง วังหลายแห่งถูกคณะราษฎรเข้ายึดครองและตกเป็นสมบัติของรัฐ รวมถึงวังเพ็ชรบูรณ์ด้วย แต่อยู่ในกรรมสิทธิ์ของสำนักงานทรัพย์สินพระมหากษัตริย์มาโดยตลอด ต่อมาในปี พ.ศ. 2525 บริษัท วังเพ็ชรบูรณ์ จำกัด โดยอุเทน เตชะไพบูลย์ ได้เช่าที่ดินไปสร้างเป็นห้างสรรพสินค้าเวิลด์เทรดเซ็นเตอร์ และปัจจุบันกลุ่มเซ็นทรัลได้ปรับปรุงใหม่เป็นเซ็นทรัลเวิลด์

อ้างอิง 

 เกิดวังปารุสก์ ประพันธ์โดยพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุลจักรพงษ์ สำนักพิมพ์ River Books ,ISBN 974-8225-22-4
 แซร์หัตถ์ อือนัลดี ณ ราชประสงค์ ก่อนจะมีเซ็นทรัลเวิลด์: วังเพ็ชรบูรณ์ เคหสถานที่ถูกลืม “อ่าน” ปีที่ 4 ฉบับที่ 3 มกราคม-มีนาคม 2556

 

เพ็ชรบูรณ์