อันดับปลาไหล

อันดับปลาไหล หรือที่นิยมเรียกสั้น ๆ ในชื่อสามัญว่า ปลาไหล เป็นปลากระดูกแข็งจำพวกหนึ่ง จัดอยู่ในอันดับใหญ่ที่ใช้ชื่อว่า Anguilliformes มีรูปร่างโดยรวมยาวเหมือนงู พบได้ทั้งน้ำจืด, น้ำกร่อย หรือน้ำเค็ม สามารถแบ่งออกได้เป็นอีกหลายอันดับย่อย ในหลายวงศ์  เช่น ในวงศ์ปลาตูหนา (Anguillidae), วงศ์ปลาไหลมอเรย์ (Muraenidae), วงศ์ปลาไหลทะเล (Ophichthidae), วงศ์ปลาไหลยอดจาก (Muraenesocidae), วงศ์ปลาไหลสวน (Congridae) เป็นต้น

เป็นปลาที่กินเนื้อเป็นอาหาร ผิวหนังโดยมากเกล็ดจะมีขนาดเล็กแทบมองไม่เห็นและฝังอยู่ใต้ผิวหนัง มีลักษณะลื่น ครีบทั้งหมดมีขนาดเล็กและสั้น มักจะซุกซ่อนตัวอยู่ในวัสดุใต้น้ำประเภทต่าง ๆ เช่น ปะการัง, ก้อนหิน, โพรงไม้ หรือ ซากเรือจม

ปลาที่อยู่ในอันดับปลาไหลนี้ พบแล้ว 8 อันดับย่อย, 19 วงศ์, 111 สกุล และประมาณ 800 ชนิด

อนึ่ง ปลาบางประเภทที่มีรูปร่างยาวคล้ายปลาไหล แต่มิได้จัดให้อยู่ในอันดับปลาไหลได้แก่ ปลาไหลนา (Monopterus albus) ที่จัดอยู่ในอันดับปลาไหลนา (Synbranchiformes), ปลาปอด ถูกจัดอยู่ในอันดับ Lepidosireniformes และ Ceratodontiformes, ปลาไหลไฟฟ้า (Electrophorus electricus) อยู่ในอันดับ Gymnotiformes, ปลาไหลผีอะบาอะบา (Gymnarchus niloticus) อยู่ในอันดับ Osteoglossiformes, ปลางู (Pangio spp.) อยู่ในอันดับ Cypriniformes หรือแม้กระทั่ง ปลาแลมป์เพรย์ และแฮคฟิช ถูกจัดอยู่ในชั้น Agnatha ซึ่งอยู่คนละชั้นเลยก็ตาม เป็นต้น

อันดับย่อยและวงศ์

อนุกรมวิธานตามข้อมูลจาก Nelson, Grande และ Wilson 2016.

 อันดับย่อย Protanguilloidei
 วงศ์ Protanguillidae
 อันดับย่อย Synaphobranchoidei
 วงศ์ Synaphobranchidae (cutthroat eels) [รวม Dysommidae, Nettodaridae, and Simenchelyidae]
 อันดับย่อย Muraenoidei
 วงศ์ Heterenchelyidae (mud eels)
 วงศ์ Myrocongridae (thin eels)
 วงศ์ Muraenidae (moray eels)
 อันดับย่อย Chlopsoidei
 วงศ์ Chlopsidae (false morays)
 อันดับย่อย Congroidei
 วงศ์ Congridae (congers) [รวม Macrocephenchelyidae; Colocongridae]
 วงศ์ Derichthyidae (longneck eels) [รวม Nessorhamphidae]
 วงศ์ Muraenesocidae (pike congers)
 วงศ์ Nettastomatidae (duckbill eels)
 วงศ์ Ophichthidae (snake eels)
 อันดับย่อย Moringuoidei
 วงศ์ Moringuidae (spaghetti eels)
 อันดับย่อย Saccopharyngoidei
 วงศ์ Eurypharyngidae (pelican eels, umbrellamouth gulpers)
 วงศ์ Saccopharyngidae
 วงศ์ Monognathidae (onejaw gulpers)
 วงศ์ Cyematidae (bobtail snipe eels)
 อันดับย่อย Anguilloidei
 วงศ์ Anguillidae (freshwater eels)
 วงศ์ Nemichthyidae (snipe eels)
 วงศ์ Serrivomeridae (sawtooth eels)

วิวัฒนาการชาติพันธุ์
วิวัฒนาการชาติพันธุ์จากข้อมูลของ Johnson et al. 2012.

ชนิดเชิงพาณิชย์

ดูเพิ่ม
 อันดับปลาไหลนา

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น

 
 
 
"The Natural History of the Eel", historical aspect, Scientific American, 10 August 1878, Vol. 39, No. 6, p. 79 

ปลาแบ่งตามตระกูล
ปลาเศรษฐกิจ
อันดับปลาไหล