การปฏิวัติเราะมะฎอน

การปฏิวัติเราะมะฎอน () หรือ การปฏิวัติ 8 กุมภาพันธ์ () หรือ การปฏิวัติในอิรัก เดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2506 () เป็นการปฏิวัติที่นำโดยพรรคบาธของอิรัก เพื่อโค่นล้มอับดุลกะรีม กอซิม นายกรัฐมนตรีอิรักในขณะนั้น เกิดขึ้นระหว่างวันที่ 8–10 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1963 เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นในวันที่ 14 ของเดือนเราะมะฎอน บางครั้งจึงเรียกว่า รัฐประหาร วันที่ 14 เดือนเราะมะฎอน ()

หลังการปฏิวัติ 14 กรกฎาคมที่กลุ่มนายทหารโค่นล้มพระเจ้าฟัยศ็อลที่ 2 แห่งอิรักและเปลี่ยนการปกครองเป็นระบอบสาธารณรัฐ ได้มีความพยายามในการรวมอิรักเข้ากับสหสาธารณรัฐอาหรับ แต่พรรคคอมมิวนิสต์อิรักได้ต่อต้านความคิดนี้ ในขณะนั้นความสัมพันธ์ของอับดุลกะรีม กอซิม กับกลุ่มนายทหารที่ร่วมการปฏิวัติกำลังตกต่ำ กอซิมจึงร่วมมือกับพรรคคอมมิวนิสต์ ทำให้พรรคคอมมิวนิสต์อิรักมีอิทธิพลมากขึ้น ภายหลังกอซิมพยายามลดอิทธิพลของพรรคคอมมิวนิสต์ด้วยการจับกุมผู้นำคนสำคัญและปลดอาวุธกองกำลังในพรรค ปัจจัยหนึ่งที่นำไปสู่การปฏิวัติคือความขัดแย้งระหว่างกอซิมและอับดุสซะลาม อาริฟ ซึ่งเคยร่วมมือกันก่อการปฏิวัติ 14 กรกฎาคม

การขับไล่กอซิมออกจากตำแหน่งเริ่มขึ้นในวันที่ 8 กุมภาพันธ์ มีการวางแผนมาแล้วตั้งแต่ปี ค.ศ. 1962 เดิมกำหนดเป็นวันที่ 18 มกราคม ก่อนจะเลื่อนไปวันที่ 25 มกราคม และเลื่อนอีกครั้งเป็นวันที่ 8 กุมภาพันธ์ หลังกอซิมเริ่มรับรู้ถึงความพยายามในการปฏิวัติ การปฏิวัติเริ่มขึ้นหลังการลอบสังหารผู้นำฝ่ายทหารอากาศของพรรคคอมมิวนิสต์และหน่วยยานเกราะเข้ายึดสถานีวิทยุ การปะทะกันระหว่างพรรคบาธและฝ่ายสนับสนุนกอซิมเกิดขึ้นอย่างหนักเป็นเวลาสองวัน ก่อนกอซิมจะยื่นข้อเสนอยอมจำนนแลกกับการเดินทางออกนอกประเทศอย่างปลอดภัย แต่ข้อเสนอของกอซิมถูกปฏิเสธ ในวันที่ 9 กุมภาพันธ์ กอซิมถูกนำตัวขึ้นไต่สวนและถูกตัดสินประหารชีวิต ศพของเขาถูกเผยแพร่ทางโทรทัศน์หลังจากนั้นไม่นาน

หลังการปฏิวัติ อะห์มัด ฮะซัน อัลบักร์ ได้ขึ้นเป็นนายกรัฐมนตรีอิรัก โดยมีอับดุสซะลาม อาริฟเป็นประธานาธิบดี อย่างไรก็ตาม ความขัดแย้งภายในพรรคบาธก็ก่อให้เกิดการรัฐประหารอิรัก เดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2506 (November 1963 Iraqi coup d'état) ในเวลาต่อมา

อ้างอิง 

ประวัติศาสตร์อิรัก