หลวงรัถยาภิบาลบัญชา (กัปตัน เอส.เย.เอมส์)

หลวงรัถยาภิบาลบัญชา  หรือ กัปตัน เอส.เย.เอมส์ มีชื่อเต็มว่า ซามูเอล โจเซฟ เบิร์ด เอมส์ (;2 พฤษภาคม พ.ศ. 2375 -29 ตุลาคม พ.ศ. 2444) ชาวอังกฤษ เกิดที่เมืองเคนต์ เคยเป็นกัปตันเรือสินค้า  เดินทางเข้ามาประเทศสยามในสมัยรัชกาลที่ 4 เมื่อ พ.ศ. 2396 พร้อมกับภรรยาและบุตรชาย 2 คน

กัปตัน เอส.เย.เอมส์ รับราชการเมื่อ พ.ศ. 2403 เมื่อมีการจัดตั้งกิจการตำรวจ เรียกว่า กองโปลิศ ทำหน้าที่แทนข้าหลวงกองจับและกองตระเวนซ้ายขวา  โดยกัปตัน เอส.เย.เอมส์ เป็นผู้บังคับกองโปลิศคนแรก ตั้งแต่ พ.ศ. 2403 เป็นเวลา 32 ปี จนปลดเกษียณเมื่อ พ.ศ. 2435 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานบรรดาศักดิ์เป็น "หลวงรัฐยาธิบาลบัญชา" ถือศักดินา 600 เมื่อ พ.ศ. 2414

หลังจากภรรยาชาวอังกฤษของกัปตัน เอส.เย.เอมส์ เสียชีวิตเมื่อ พ.ศ. 2405 ก็ได้แต่งงานใหม่กับหญิงไทยชื่อ นางหยา มีบุตรด้วยกัน 6 คน และเป็นต้นตระกูล "เอมซบุตร"

กัปตัน เอส.เย.เอมส์ เสียชีวิตเมื่อ พ.ศ. 2444 อายุรวม 69 ปี

อ้างอิง

 ธีรบุล จัดตารีส์, พล.ต.ต., โปลิสคนแรกของประเทศไทย, นิตยสารตำรวจ, ตุลาคม พ.ศ. 2509
 

บุคคลจากเทศมณฑลเคนต์
ชาวอังกฤษในประเทศไทย
ตำรวจชาวไทย
อธิบดีกรมตำรวจและผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ
ร
รัถยาภิบาลบัญชา