พระยาประธานนคโรไทย

พระยาประธานนคโรไทย (รอด รัตนวราห) (รัตนวราหะ)(พ.ศ. 2346 - พ.ศ. 2440) เป็นบุตรชายนายจันทร์ มหาดเล็กหุ้มแพร เกิดเมื่อปี พ.ศ. 2346 ได้ถวายตัวเป็นมหาดเล็กในสมเด็จพระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้าเกศ กรมขุนอิศรานุรักษ์เมื่อปี พ.ศ. 2361 ต่อมาในปี พ.ศ. 2363 ได้เป็นปลัดเวรมหาดเล็กและนายเวรมหาดเล็ก พ.ศ. 2370 รับตำแหน่งที่เมืองอุไทยธานี จนถึงปี พ.ศ. 2376 เจ้าพระยาบดินทรเดชา (สิงห์ สิงหเสนี) ได้ขอตัวมาอยู่กรมมหาดไทย ได้รับราชการต่อมาอีกหลายแห่ง จนถึงปี พ.ศ. 2418 ได้รับแต่งตังเป็น พระยาพิไชยสุนทร ผู้ว่าราชการเมืองอุทัยธานี และได้เป็น พระยาประธานนคโรไทย จางวางกำกับเมืองอุทัยธานีในเวลาต่อมา ท่านเจ้าเมืองที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงไว้วางพระราชหฤทัยมาก เป็นผู้ที่มั่นอยู่ในความจงรักภักดีเป็นอย่างยิ่ง เคยจัดงานสมโภชพระชนมพรรษาถวายพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อวันที่ 19 - 21 กันยายน พ.ศ. 2429

พระยาประธานนคโรไทยสมรสกับคุณหญิงนวน บุตรีของเจ้าพระยารัตนาธิเบศร์ (กุน) มีบุตรธิดา ดังนี้
1. พระพิทักษ์อุไทยเขตร (ขำ)
2. พระยาประธานนคโรไทย (ชื่น)
3. พระยาพิไชยสุนทร (ชม)
4. นางภู่ ภรรยาของหลวงภูมิเมือง 

ท่านถึงแก่กรรมด้วยโรคชรา เมื่อวันที่ 26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2440 รวมอายุได้ 94 ปี

พระบาทสมเด็จพระรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราวุธ พระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานนามสกุล รัตนวราห แก่ พระยาประธานนคโรทัย(ชื่น) จางวางกำกับราชการเมืองอุไทยธานี เมื่อวันที่ 29 กันยายน พ.ศ. 2457                                เป็นต้นตระกูล รัตนวราห  (รัตนวราหะ) สืบมา

บรรดาศักดิ์
 นายรอด (พ.ศ. 2346 - พ.ศ. 2361)
 นายรอด มหาดเล็ก (พ.ศ. 2361 - พ.ศ. 2363)
 นายเวรมหาดเล็ก (พ.ศ. 2363 - พ.ศ. 2376)
 ไม่ปรากฏบรรดาศักดิ์ (พ.ศ. 2376 - พ.ศ. 2418)
 พระยาพิไชยสุนทร (พ.ศ. 2418 - ไม่ปรากฏ)
 พระยาประธานนคโรไทย (ไม่ปรากฏ - พ.ศ. 2440)

อ้างอิง

ประธานนคโรไทย
บุคคลจากจังหวัดอุทัยธานี