วัดสามบัณฑิต

วัดสามบัณฑิต เป็นวัดราษฎร์สังกัดคณะสงฆ์ฝ่ายมหานิกาย ตั้งอยู่ในตำบลสามบัณฑิต อำเภออุทัย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา มีพื้นที่ประมาณ 195 ไร่

วัดสามบัณฑิตสร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2225 ในปลายรัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช เป็นวัดร้างหลังจากทัพพระยาตากผ่านไป โดยมีประวัติเล่าว่า เมื่อทัพพระยาตากได้รับชัยชนะที่ทุ่งชายเคือง ได้เร่งรีบเดินทางไปจนถึงบ้านสามบัณฑิตในเวลาประมาณ 2 ยาม ตรงกับวันที่ 4 มกราคม พ.ศ. 2310 จึงสั่งให้ทหารได้พักผ่อนเพียงชั่วครู่ ขณะนั้นภายในพระนครได้เกิดเพลิงไหม้เผาผลาญวัดราชบูรณะ วัดมหาธาตุ รวมถึงบ้านเรือน เห็นแสงสว่างโชติช่วงมองเห็นจากบ้านสามบัณฑิตนี้ พอรุ่งสางพระยาตากได้เห็นว่าไม่ไกลจากที่พัก มีวัดอยู่แห่งหนึ่งจึงได้สอบถามทหารว่าใครรู้จักชื่อวัดนี้บ้างปรากฏว่าไม่มีใครทราบ พอดีขณะนั้นมีพระภิกษุ 3 รูปออกบิณฑบาต จึงได้กล่าวว่า ข้ารู้แล้ว ว่าวัดนั้นชื่อ "วัดสามบัณฑิต" เมื่อได้สอบถามพระภิกษุเพื่อเดินทัพไปบ้านพรานนก พระภิกษุได้ซี้แนะเส้นทางและอวยพรให้ได้รับชัยชนะ กลับมากอบกู้กรุงศรีอยุธยา จึงนำกำลังข้ามคลองเดินทัพต่อไป

ต่อมาเมื่อ พ.ศ. 2455 มีพระธุดงค์ชื่อหลวงพ่อเป้า เดินทางมาปักกลด บริเวณต้นโพธิ์ใหญ่เป็นเวลานาน ชาวบ้านเลื่อมใสในกิจวัตรของท่านจึงร่วมกันสร้างกุฏิให้ท่านหลังหนึ่งและต่อมามีผู้ถวายเพิ่มขึ้นอีก 3 หลัง จึงได้ตั้งเป็นวัดขึ้นใหม่ โดยมีหลวงพ่อเป้าเป็นเจ้าอาวาสและมีเจ้าอาวาสสืบต่อกันมาจนถึงปัจจุบัน วัดได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาแล้ว แต่เดิมประมาณ พ.ศ. 2250 ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาครั้งหลังเมื่อวันที่ 21 พฤศจิกายน พ.ศ. 2532

วัดมีศาลสมเด็จพระเจ้าตากสิน มีวัตถุโบราณที่เก็บมาจากทั่วบริเวณวัด และนำมารักษาไว้ในศาลนี้

อ้างอิง

สามบัณฑิต
โบราณสถานในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา