วัดจำปา (กรุงเทพมหานคร)

วัดจำปา เป็นวัดราษฎร์สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย ตั้งอยู่ในแขวงบางระมาด เขตตลิ่งชัน กรุงเทพมหานคร บริเวณใกล้วัดมีตลาดน้ำวัดจำปาและมีชุมชนวัดจำปาหรือชุมชนเกาะศาลเจ้า ชุมชนเก่าแก่ซึ่งเคยขุดพบกระเบื้องเคลือบสีเขียวที่กรมศิลปากรนำไปวิเคราะห์แล้วพบว่าตรงกับเนื้อหาในกำสรวลสมุทร

ประวัติ
วัดจำปาตั้งวัดเมื่อปี พ.ศ. 2365 ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อปี พ.ศ. 2370 ในสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ไม่ทราบนามและประวัติผู้สร้าง แต่วัดน่าจะสร้างมาตั้งแต่สมัยอยุธยา โดยมีอุโบสถหลังเก่าเป็นทรงวิลันดาที่นิยมสร้างกันสมัยกรุงศรีอยุธยาตอนปลาย และมีการบูรณปฏิสังขรณ์ใหม่ในสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ดังเห็นได้จากหน้าบันอุโบสถที่ประดับด้วยเครื่องกระเบื้องเคลือบ พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวพระราชทานสวนในคลองบางระมาดซึ่งเคยเป็นที่ของหลวงให้กับวัดจำปาในปี พ.ศ. 2391 โดยสมเด็จพระสังฆราช วัดราชบูรณะได้เดินทางมาร่วมงานฉลองวัดจำปาด้วยตนเอง ท่านยังเป็นธุระในการขอพระราชทานที่ดินเพิ่มเติมอีก 5 ไร่ ซึ่งเดิมมีอยู่ประมาณ 7 ไร่

อาคารเสนาสนะ

อุโบสถ วิหาร และระเบียงคดได้รับการประดับตกแต่งด้วยถ้วยชามและตุ๊กตากระเบื้องเคลือบตามพระราชนิยมในพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว หน้าบันอุโบสถมีกระเบื้องอย่างฝรั่ง เป็นชามล้างหน้าลายดอกไม้ขนาดใหญ่และประดับตกแต่งด้วยปูนปั้นระบายสีถ้วยชามกระเบื้องเคลือบ มุขด้านตะวันออกของอุโบสถเป็นภาพปูนปั้นระบายสีตอนออกมหาภิเนษกรมณ์ มุขด้านตะวันตกเป็นภาพปูนปั้นระบายสีตอนนางวิสาขาถวายผ้าอาบน้ำ ภายในอุโบสถมีฐานชุกชีมีราชวัตรโลหะหล่อตั้งล้อมฐานพระประธานทำจากโลหะหล่อจากประเทศอังกฤษ ลายพรรณพฤกษาอย่างฝรั่ง ประดับตราแผ่นดินสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทำให้สันนิษฐานว่าได้รับการบูรณะอีกครั้งในสมัยดังกล่าว อุโบสถประดิษฐานพระประธานนามว่า หลวงพ่อโชคดี และมีภาพจิตรกรรมฝาผนังภายใน 

ระเบียงคดมีหน้าบันจั่วประดับลายปูนปั้นระบายสีเป็นเรื่องพุทธประวัติ วิหารคดเป็นสถาปัตยกรรมในสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้รับอิทธิพลสถาปัตยกรรมกอทิก เจดีย์ย่อมุมก่ออิฐ 2 องค์ เจดีย์ย่อมุมไม้สิบสองขนาดเล็กตั้งอยู่กลางน้ำ ภายในบรรจุอัฐิหลวงปู่โต๊ะ เจดีย์พระอธิการเผือกเป็นเจดีย์ทรงกลม ศาลาการเปรียญก่อสร้างด้วยไม้ นอกจากนั้นในวัดยังมีบ่อน้ำมนต์ที่มีเจดีย์อยู่ในบ่อบรรจุอัฐิของหลวงปู่มหาโต๊ะ พระพุทธลอยน้ำ และห้องสมุดประชาชนเฉลิมราชกุมารีแห่งแรกของกรุงเทพมหานคร

ประเพณี
วัดจำปายังมีการจัดประเพณีตักบาตรเทโวโรหณะหรือแห่ดาวดึงส์เป็นประจำทุกปี โดยสืบทอดประเพณีนี้มานานกว่า 100 ปี

อ้างอิง

จำปา
โบราณสถานในเขตตลิ่งชัน