พะสิม

พะสิม หรือ ปะเตน (, ; ,  พะแซม) หรือชื่อเดิมในภาษาอังกฤษว่า บัสเซน () เป็นเมืองท่าสำคัญและเป็นเมืองศูนย์กลางของภาคอิรวดี ห่างจากนครย่างกุ้งมาทางตะวันตกเฉียงใต้  ริมแม่น้ำพะสิมซึ่งเป็นแม่น้ำสาขาฝั่งตะวันตกของแม่น้ำอิรวดี เมืองนี้มีประชากร 237,089 คน (ค.ศ. 2017) ถึงแม้จะเคยเป็นส่วนหนึ่งของอาณาจักรมอญ แต่ปัจจุบันก็มีชาวมอญเหลืออยู่น้อยมาก กลุ่มชาติพันธุ์หลักในปัจจุบัน ได้แก่ ชาวพม่า ชาวพม่าเชื้อสายอินเดีย ชาวกะเหรี่ยง และชาวยะไข่

นิรุกติศาสตร์ 
ชื่อเมืองคาดว่าได้รับมาจากชื่อภาษามอญ <ref>Dictionary of Modern Spoken Mon by H.L. Shorto (1962, Oxford University Press)</ref> แต่ได้ถูกเปลี่ยนมาเป็น บัสเซน'' ในช่วงการปกครองของสหราชอาณาจักร

ประวัติ 

พะสิมเคยเป็นส่วนหนึ่งของอาณาจักรมอญ ต่อมาจักรวรรดิบริติชได้เข้าครอบครองและได้สร้างป้อมสนาม และก่อตั้งกองทหารรักษาการณ์ ในปี ค.ศ. 1826 ซึ่งเกิดขึ้นหลังสงครามอังกฤษ-พม่าครั้งที่หนึ่ง มีการบันทึกจำนวนประชากรในปี ค.ศ. 1983 อยู่ที่ 144,092 คน

ภูมิศาสตร์และเศรษฐกิจ 
พะสิมตั้งอยู่ทางฝั่งตะวันตกของดินดอนสามเหลี่ยมแม่น้ำอิรวดี ริมแม่น้ำพะสิมซึ่งเป็นลำน้ำสาขาของแม่น้ำอิรวดี และห่างจากย่างกุ้งไปทางทิศตะวันตก  เมืองพะสิมอยู่ไม่ไกลจากมหาสมุทรอินเดีย ดังนั้นจึงเป็นเมืองท่าที่สำคัญของประเทศ และยังเป็นปลายทางของรถไฟซึ่งเชื่อมต่อกับฮีนตาดะ และปะด้าน และย่างกุ้ง ในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1990 ได้มีการปรับปรุงถนนเชื่อมอิรวดี–โมนยวา

ชายฝั่งตามแนวอ่าวเบงกอลถูกล้อมรอบด้วยทิวเขายะไข่ ในพื้นที่มีทะเลสาบอีนเย ยาว  กว้าง  ที่มีชื่อเสียงในด้านการประมง นอกจากนี้ยังมีแนวปะการังนอกชายฝั่ง บริเวณเกาะเพชร ซึ่งเป็นที่นิยมของนักอาบแดด และเป็นแหล่งพื้นที่เพาะพันธุ์เต่า

เมืองนี้เป็นแหล่งเพาะปลูกและส่งออกข้าวที่สำคัญ นอกจากนี้ยังมีโรงเลื่อยจำนวนมาก มีโรงงานทำร่มกันแดดด้วยมือ ซึ่งเป็นที่รู้จักแพร่หลายทั่วประเทศพม่า ร่มกันแดดนี้รู้จักกันในชื่อ "พะสิมหติ" ผลิตภัณฑ์ที่สำคัญอื่น ๆ อาทิ เครื่องปั้นดินเผา ตะกร้า ถังน้ำ เครื่องจักสาน

นอกจากข้าว บริเวณโดยรอบของพะสิมยังเป็นแหล่งเพาะปลูก งา, ถั่วลิสง, ปอกระเจา, ข้าวโพด, ถั่ว, ยาสูบ, พริก

ภูมิอากาศ 
พะสิมมีภูมิอากาศแบบมรสุมเขตร้อน (Am) อ้างอิงจากระบบการแบ่งเขตภูมิอากาศแบบเคิพเพิน มีฝนตกมากในช่วงเดือนมิถุนายน ถึงสิงหาคม ส่วนฤดูแล้งเริ่มตั้งแต่เดือนธันวาคมถึงเมษายน ซึ่งอากาศจะเย็นกว่าปกติ

สถานที่สำคัญ 
พะสิมมีวัดพุทธที่สำคัญหลายแห่ง เช่น เจดีย์ชเวมุทอ

การศึกษา 
ประกอบไปด้วยโรงเรียนการศึกษาพะสิมและมหาวิทยาลัยพะสิม นอกจากนี้ยังมีโรงพยาบาลใหญ่ และยังมีมหาวิทยาลัยเทคนิคจีทีซี มหาวิทยาลัยคอมพิวเตอร์ไอที

ดูเพิ่ม 
 ท่าอากาศยานพะสิม

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 

เมืองในภาคอิรวดี