วัดชัยพระเกียรติ

วัดชัยพระเกียรติ เป็นวัดราษฎร์ สังกัดคณะสงฆ์ฝ่ายมหานิกาย ตั้งอยู่ในตำบลศรีภูมิ อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่

ประวัติ

วัดชัยพระเกียรติ เดิมชื่อ วัดไชยปราเกียร หรือ วัดไชยผาเกียร สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติระบุว่าตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. 2088 ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. 2400 แต่จากหลักฐานทางประวัติศาสตร์ สันนิษฐานว่า มีมาอย่างน้อยตั้งแต่สมัยพระเมืองแก้วแล้ว เนื่องจากวัดนี้ปรากฏในโคลงนิราศหริภุญชัย ที่แต่งเมื่อ พ.ศ. 2060  ความว่า

ประเสริฐ ณ นคร ระบุว่า คำว่า "ปราเกียร" ซึ่งชาวบ้านเรียก ปราเกี๋ยน อาจตรงกับวัดชัยพระเกียรติ หรือมิฉะนั้นก็อาจแปลได้ว่า ปราการ คือกำแพง วิจิตร ยอดสุวรรณ ระบุว่า วัดชัยพระเกียรติคงสร้างมาก่อนสมัยพระเมกุฏิสุทธิวงศ์ เพราะปรากฏในโคลงนิราศหริภุญชัย กวีได้แต่งเรื่องนี้ก่อนที่จะถึงสมัยพระเมกุฏิสุทธิวงศ์ แล้วมาได้รับการบูรณะในสมัยพระเจ้าเมกุฎสุทธิวงศ์

พ.ศ. 2060 "...เจ้า" และเจ้าพันจ่าพวกเรือของพระมหาเทวีเจ้า (สันนิษฐานว่าพระมหาเทวีเจ้าคือพระนางสิริยศวดีเทวี) ได้เป็นประธานในการหล่อพระพุทธรูปในอุโบสถของวัด (ปัจจุบันทางวัดเก็บรักษาในบริเวณอื่น)

พ.ศ. 2101 พระเจ้าบุเรงนอง กษัตริย์พม่าเสด็จยกทัพมาเมืองเชียงใหม่ ตั้งทัพอยู่ที่ยางพรัง พระแม่กุนิมนต์สมเด็จเจ้าศรีนันทะ วัดพระสิงห์, มหาสังฆราชาไชยประเกียรรัตนปัญญา, แม่กิมหาพุทธิมาหมื่นน้อง, มหาแม่หมากเลิก และเจ้าพญาแขกพุทธิมา, เจ้าแสนทวนญาณเสถียร, หมื่นล่ามแขกซ้าย, วชิรประหญา เป็นคณะทูตออกไปเจรจาความเมืองกับพระเจ้าบุเรงนอง พระเจ้าบุเรงนองตรัสกับคณะทูตให้พระแม่กุออกมานั่งร่วมอาสนา ก่อนที่จะออกทัพเข้าล้อมเมืองเชียงใหม่ จนอาณาจักรล้านนาเสียเอกราชให้กับพระองค์ ดังตำนานพื้นเมืองเชียงใหม่ว่า

พระพุทธเมืองรายเจ้า

พ.ศ. 2108 สมัยพระนางวิสุทธิเทวี เจ้าทัพไชยพญาจ่าบ้าน (สังราม) ขุนนางล้านนา ร่วมกับพระนางวิสุทธิเทวี เสนาอามาตย์ และราษฎรทั้งหลาย ร่วมกันอัญเชิญพระพุทธรูปต่าง ๆ ที่ชำรุด มาหล่อรวมกันเป็นพระพุทธรูปองค์เดียว มีน้ำหนัก 2,000,000 ทอง เฉลิมพระนามว่า พระพุทธเมืองรายเจ้า นอกจากนี้ยังสร้างรั้วลงชาด ปิดทองคำล้อมพระมหาเจดีย์ และอธิษฐานขอให้ตนได้ไปเกิดในสวรรค์ ทันยุคพระศรีอาริยเมไตรย และถึงแก่นิพพาน 

พระพุทธเมืองรายเจ้า หรือ พระเจ้าห้าตื้อ สร้างโดยเจ้าทัพไชยพญาจ่าบ้าน (สังราม) เมื่อ พ.ศ. 2108 เป็นพระพุทธรูปศิลปะล้านนา ปางมารวิชัย หล่อด้วยทองสำริด หนักประมาณ 5,000 กิโลกรัม ประทับอยู่ในซุ้มโขงภายในวิหาร บริเวณฐานมีจารึกอักษรพม่าและอักษรธรรมล้านนา ดังนี้

อาคารเสนาสนะ
วิหารหลังใหม่ สร้างแทนของเดิมที่ผุพังไป หน้าบันลวดลายพรรณพฤกษาและเทพนม ประดับด้วยช่อฟ้า ใบระกาและหางหงส์ทำเป็นรูปพญานาค ประตูลงรักปิดทองทำเป็นรูปเทวดายืน ภายในวิหารประดิษฐานพระพุทธเมืองรายเจ้า มีภาพจิตรกรรมฝาผนังพุทธประวัติตอนตรัสรู้และเรื่องมหาเวสสันดรชาดก ฝีมือบุญปั๋น พงษ์ประดิษฐ์ 

เจดีย์ทรงลังกา มีฐานเขียงสี่เหลี่ยม ฐานบัวลูกแก้วสี่เหลี่ยมย่อเก็จ ชั้นมาลัยเถาเหลี่ยมซ้อนกัน 5 ชั้น องค์ระฆังทรงกลม บัลลังก์ย่อเหลี่ยม ปล้องไฉน ปลียอด และฉัตร

อ้างอิง

ชัยพระเกียรติ