อายูกะ ข่าน

อายูกะ () หรือ อายูกิ ข่าน (; ค.ศ. 1669–1724) เป็นผู้นำชาวคัลมึคภายใต้การปกครองรัฐข่านคัลมึค ซึ่งถึงจุดสุดยอดในด้านเศรษฐกิจ, การทหาร และอำนาจทางการเมือง ในนามของรัสเซีย อายูกะ ข่าน ได้ปกป้องพรมแดนทางใต้ของรัสเซีย มีส่วนร่วมในการสำรวจทางทหารหลายครั้งเพื่อต่อสู้กับชนเผ่ามุสลิมในเอเชียกลาง, คอเคซัสเหนือ และคาบสมุทรไครเมีย

กองทหารคัลมึคได้บุกโจมตีบาจเคอร์โดยมีการก่อการกำเริบบาจเคอร์ที่คาซันและโอเรนบุร์ก (ค.ศ. 1681–1684) จากนั้นรัฐบาลรัสเซียก็ส่งไปเจรจาสำหรับอายูเกะ เจ้าชาย โกลิตซิน อะเลกเซย์ อีวาโนวิช ซึ่งการเจรจาเหล่านี้ล้มเหลวในการหยุดการโจมตีคัลมึคของรัสเซีย รวมทั้งทำให้อายูกะ ข่าน มีความสัมพันธ์ฉันมิตรกับปอร์ต, ไครเมีย และเปอร์เซีย

เจ้าหน้าที่ฝ่ายปกครองรัสเซียในความพยายามที่จะเสริมสร้างอิทธิพลในแม่น้ำวอลกาตอนล่าง โดยได้สนับสนุนอายูกะ ข่าน และใช้กองกำลังของเขาในระหว่างการปราบปรามการก่อการกำเริบของอัสตราฮัน (ค.ศ. 1705–1706) และบูลาวิน (ค.ศ. 1707–1709) เช่นเดียวกับในมหาสงครามเหนือ (ค.ศ. 1700–1721) และสงครามรัสเซีย-เปอร์เซีย (ค.ศ. 1722–1723) สำหรับสงครามหลัง เพื่อเป็นเกียรติแก่การรับใช้ของเขา เขาได้รับพระราชทานดาบทองคำและเข็มขัดที่ประดับด้วยเพชรพลอยโดยจักรพรรดิปีเตอร์ที่ 1

อายูกะ ข่าน ฟื้นความสัมพันธ์อย่างสันติกับอาณาจักรรัสเซีย โดยหันความสนใจไปทางทิศตะวันออก ซึ่งอายูกะ ข่าน ได้ดำเนินการทัพทางทหารต่อชาวคาซัคและเติร์กเมน โดยทำให้พวกเขาตกเป็นเมืองขึ้น ส่วนหนึ่งของมังเฆิสชัคเติร์กเมนถูกแทนที่โดยอายูกะ ข่าน แห่งแม่น้ำวอลกา ในช่วงเวลาเดียวกันรวมถึงการทำสงครามกับชาวดาเกสตาน, คูมึค, คาบาร์เดีย และคูบันที่ประสบความสำเร็จ กระทั่งใน ค.ศ. 1690 ทะไลลามะได้พระราชทานตำแหน่งคัลมึค ไทชา อายูเกะ ข่าน ด้วยลัญจกร

อ่านเพิ่ม

อ้างอิง 

ประวัติศาสตร์สาธารณรัฐคัลมืยเคีย
ชาวคัลมึค
บุคคลในสงครามรัสเซีย-เปอร์เซีย