ปก พอลกุณ

ปก พอลกุณ หรือปก กุณ (Poc Khun) หรือพระพิเศษพานิช หรือวิบูล ปกมนตรี เป็นชาวกัมพูชาที่มีบทบาทโดดเด่นในการจัดตั้งขบวนการเขมรอิสระเพื่อต่อต้านการปกครองกัมพูชาของฝรั่งเศส และมีความสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดกับไทย

ประวัติ 
ปก พอลกุณเป็นบุตรของออกญามหามนตรี อดีตเสนาบดีกระทรวงวังของกัมพูชา สมรสกับฉอ้อน อภัยวงศ์ น้องสาวของควง อภัยวงศ์ เป็นผู้ก่อตั้งเขมรอิสระขึ้นที่กรุงเทพฯ ในระหว่างกรณีพิพาทอินโดจีนฝรั่งเศสเพื่อแสดงความบริสุทธิ์ใจว่าไม่ได้เป็นสายลับของฝรั่งเศสในไทย ฐานกำลังที่สำคัญของกลุ่มนี้อยู่ที่พระตะบองและเสียมราฐ ผู้ร่วมทีมที่สำคัญคือ เต๊าะ ลิ้มตระกูล, ดาบ ฌวน (หรือ ชวน เข็มเพชร), ฮุล วงษานุภาพ และเมมวน (หรือ แม่ม้วน) เมื่อไทยได้เข้ามาปกครองพระตะบอง เสียมราฐและสตึงแตรง ปก พอลกุณได้รับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดพระตะบองอยู่ระยะหนึ่งก่อนที่ไทยจะคืนดินแดนนี้ให้ฝรั่งเศส

อย่างไรก็ตาม เขมรอิสระของปก พอลกุณล่มสลายลงใน พ.ศ. 2489 เนื่องจากความขัดแย้งภายในกลุ่ม และฝ่ายไทยหันไปสนับสนุนกลุ่มของดาบ ฌวนแทน ต่อมาเมื่อมีการจัดตั้งคณะกรรมการปลดปล่อยแห่งชาติเขมร ปก พอลกุณได้รับเชิญมาเป็นประธานเมื่อเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2492 ซึ่งเป็นช่วงที่มีความขัดแย้งระหว่างกลุ่มของดาบ ฌวนกับฝ่ายที่นิยมเวียดมิญ จนกระทั่ง ต้นปีพ.ศ. 2493 ปก พอลกุณได้ลาออกจากประธานคณะกรรมการหลังถูกกล่าวหาว่ายักยอกเงินสำหรับนำไปซื้ออาวุธที่กรุงเทพฯ หลังจากที่กลุ่มของดาบ ฌวน มอบตัวต่อฝ่ายฝรั่งเศสไม่นานนัก และไม่ได้มีบทบาทในขบวนการเขมรอิสระอีก

อ้างอิง 
 รุ่งมณี เมฆโสภณ. คนสองแผ่นดิน. กทม. บ้านพระอาทิตย์. 2551.

นักการเมืองกัมพูชา
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดพระตะบอง
บรรดาศักดิ์ชั้นพระ
สกุลอภัยวงศ์
ขุนนางกัมพูชา