พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าปรีดา

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าปรีดา (12 พฤษภาคม พ.ศ. 2378 - 16 กันยายน พ.ศ. 2457) (พระนามเดิม: หม่อมเจ้าปรีดา ปราโมช) เป็นพระโอรสในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมขุนวรจักรธรานุภาพ กับหม่อมพลับ ปราโมช ณ อยุธยา 

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าปรีดา ทรงดำรงตำแหน่งองคมนตรีในรัชกาลที่ 5 และบังคับการกรมช่างกระจก สืบต่อจากพระบิดา

พระองค์เจ้าปรีดา ประสูติเมื่อวันที่ 12 พฤษภาคม พ.ศ. 2378 ได้รับการสถาปนาเป็นพระองค์เจ้าในรัชกาลที่ 5 พระองค์เจ้าปรีดาทรงปรีชาสามารถในด้านการช่าง จนได้ตำแหน่งบังคับการกรมช่างกระจก ต่อจากพระบิดา และทรงสะสมเครื่องโต๊ะ เครื่องลายคราม จนทรงเชี่ยวชาญ ในสมัยนิยมเล่นเครื่องโต๊ะ ทรงได้รับการนับถือว่าเป็นอาจารย์ เรียกกันในหมู่ผู้นิยมว่า มหามุนี เป็นที่ปรึกษาแก่ผู้เล่นเครื่องโต๊ะทั่วไป พระองค์เจ้าปรีดาสิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ 16 กันยายน พ.ศ. 2457 พระชันษา 80 ปี พระราชทานเพลิงพระศพ ณ วัดเทพศิรินทราวาส เมื่อวันที่ 12 เมษายน พ.ศ. 2463 ในการออกพระเมรุพระราชทานเพลิงพระศพ พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าปรีดา ได้รับพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าฯ พระราชทานพระโกศราชวงศ์ แวดล้อมด้วยเครื่องสูง 5 ชั้น เป็นพระเกียรติยศ 

เมื่อคราวออกพระเมรุ หม่อมราชวงศ์ลิ้นจี่ ปราโมช ได้กราบทูลขอให้สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ ทรงออกแบบพัดพระราชทาน สมเด็จในกรม จึงทรงออกแบบเป็นรูปเครื่องลายครามอย่างจีน มีกระถางกำยานตรงกลาง ทำเป็นลายว่า ปรีดา ซ้ายเป็นส้มมือ ขวาเป็นแจกันดอกบัว มีลายค้างคาว นมพัดเป็นลายหยินหยาง พิมพ์ลายบนผ้าสีชมพู

เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 

  - เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ชั้นทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษ (ท.จ.ว.) 
 
  - เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 4 ชั้นที่ 4 (ม.ป.ร.4) 
  - เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 5 ชั้นที่ 2 (จ.ป.ร.2)

พงศาวลี

อ้างอิง 

พระวรวงศ์เธอ
พระองค์เจ้าตั้ง
ราชสกุลปราโมช
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ต.จ. (ฝ่ายหน้า)
ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ ม.ป.ร.4‎
ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ จ.ป.ร.2‎