แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในอูนเซน ค.ศ. 1792

แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในอูนเซน ค.ศ. 1792 เป็นผลมาจากการปะทุของภูเขาไฟอูนเซน ในคาบสมุทรชิมาบาระ จังหวัดนางาซากิ ประเทศญี่ปุ่น ทำให้เกิดการถล่มของโดมภูเขาไฟหน้าภูเขาไฟอูนเซน ส่งผลให้เกิดเมกะสึนามิขนาดใหญ่ ทำให้มีผู้เสียชีวิตกว่า 15,000 คน  เรียกเหตุการณ์ครั้งนี้ว่า การปะทุของชิมาบาระ (島原大変肥後迷惑) (ชิมาบาระ หมายถึง ภูเขาที่อยู่ใจกลางคาบสมุทรชิมาบาระ) ซึ่งแคว้นฮิโงะ (ปัจจุบันคือจังหวัดคุมาโมโตะ) ได้รับผลกระทบจากสึนามิที่พัดข้ามทะเลอาริอาเกะไปสู่ชายฝั่งฮิโกะอย่างรุนแรง ซึ่งแคว้นฮิโงะหรือคูมาโมโตะในปัจจุบัน อยู่ห่างจากการปะทุของภูเขาไฟอูนเซน 20 กิโลเมตร (12.4 ไมล์)

การปะทุของภูเขาไฟ 
ในช่วงปลายปี ค.ศ. 1791 เกิดแผ่นดินไหวหลายครั้งที่ด้านตะวันตกของภูเขาไฟอูนเซน จากนั้นแผ่นดินไหวเริ่มเคลื่อนตัวไปทางยอดเขาฟุเง็นดาเกะ ในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 1792 ยอดเขาฟุเง็นดาเกะ ซึ่งเป็นหนึ่งในยอดเขาของภูเขาไฟอูนเซน เริ่มเกิดการปะทุส่งผลให้เกิดการไหลของลาวาเป็นระยะเวลาประมาณ 2 เดือน ขณะที่แผ่นดินไหวก็เกิดขึ้นต่อไปและเริ่มขยับเข้าใกล้เมืองเมืองชิมาบาระมากขึ้น ในคืนวันที่ 21 พฤษภาคม ค.ศ. 1792 เกิดแผ่นดินไหวครั้งใหญ่สองครั้งก่อให้เกิดการถล่มของโดมภูเขาไฟอูนเซน การถล่มของดินและหินจำนวนมากพัดผ่านเมืองชิมาบาระลงสู่อ่าวอาริอาเกะ ทำให้เกิดสึนามิครั้งใหญ่

เมกะสึนามิ 
ไม่มีข้อมูลระบุว่าการถล่มของโดมภูเขาไฟนั้นเกิดจากการปะทุของภูเขาไฟหรือแผ่นดินไหว สึนามิพัดถล่ม แคว้นฮิโงะ ที่อยู่อีกฟากหนึ่งของอ่าวอาริอาเกะ ก่อนพัดกลับมาถล่มชิมาบาระอีกครั้ง จากจำนวนผู้เสียชีวิตทั้งหมดประมาณ 15,000 ราย คาดว่าประมาณ 5,000 คนเสียชีวิตจากเหตุโคมภูเขาไฟถล่ม ประมาณ 5,000 เสียชีวิตจากสึนามิข้ามอ่าวในแคว้นฮิโงะ และอีก 5,000 ราย เสียชีวิตจากสึนามิที่กลับมาโจมตีชิมาบาระ สึนามิในครั้งนี้มีความสูงถึง 100 เมตร (330 ฟุต) สามารถจำแนกสึนามินี้เป็นเมกะสึนามิขนาดเล็ก
ที่โอซากิบานะ เมืองฟุตสึ คลื่นในพื้นที่สูงขึ้นถึง 57 เมตร (187 ฟุต) เนื่องจากภูมิประเทศของก้นทะเล

อนุสรณ์สถาน 
ในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 1991 มีการค้นพบอนุสรณ์สถานดังต่อไปนี้:

อ้างอิง 

สึนามิในประเทศญี่ปุ่น
แผ่นดินไหวในภูมิภาคคีวชู
การปะทุของภูเขาไฟ