โคสัมฤทธิ์

โคสัมฤทธิ์ (), โคทองเหลือง () หรือ โคซีชีเลีย () เป็นเครื่องลงทัณฑ์และประหารอันคิดค้นขึ้นในกรีซโบราณ โดย เพอริลลอส (Perillos) นายช่างโลหะชาวเอเธนส์ เขาถวายเครื่องนี้แก่ พระเจ้าฟาลาริส (Phalaris) ทรราชแห่งเมืองอาครากัส (Akragas) แคว้นซีชีลี (Sicily) ให้เป็น "วิธีใหม่สำหรับประหารชีวิตนักโทษ" เครื่องนี้มีรูปลักษณ์เป็นโค ทำขึ้นจากสัมฤทธิ์ทั้งตัว และข้างในกลวง ที่ลำตัวโคข้างหนึ่งทำช่องมีฝาปิดไว้เป็นประตู นักโทษจะถูกใส่เข้าไปในตัวโคผ่านประตูนั้น จากนั้นจะสุมเพลิงใต้ท้องโคเพื่อให้โคร้อนทั้งตัว นักโทษจะถูกอบอยู่ข้างในนั้นอย่างทรมาน แล้วจะสุกตายเมื่อโคเปลี่ยนเป็นสีเหลือง

ประวัติ 
พระเจ้าฟาลาริส ผู้ปกครองเมืองอาครากัส ในแคว้นซีชีลี มีพระราชโองการให้นายช่างเพอริลลอสสร้างเครื่องประหารนักโทษขึ้น นายช่างผู้นี้ออกแบบให้เครื่องประหารมีรูปลักษณ์เป็นโคดั่งบรรยายมาข้างต้นนั้น และโดยเฉพาะอย่างยิ่ง เขาออกแบบให้โคร้องคำรามได้ด้วย โดยส่วนศีรษะของโคนั้นออกแบบให้มีระบบซับซ้อน เป็นท่อกับฝาปิด เพื่อให้เสียงครวญครางของนักโทษที่ถูกอบอยู่ข้างในนั้นเล็ดลอดผ่านท่อออกมาคล้ายเสียงคำรามของสัตว์ พร้อม ๆ กับที่ควันกำยานกลิ่นเผ็ดร้อนจะคละคลุ้งออกมาทางจมูกโค ประหนึ่งโคกำลังโมโหโกรธาด้วย

สร้างโคขึ้นเสร็จแล้ว นายช่างเพอริลลอสกราบบังคมทูลพระกรุณาว่า "เสียงหวีดร้องของนักโทษนั้น จักลอดออกมาทางท่อเหล่านั้นให้พระองค์ได้สดับ อุปมาดังเสียงสัตว์คำรามอันละมุนละไม น่าสังเวช และเป็นมธุรสซึ่งหาที่สุดมิได้" พระเจ้าฟาลาริสทรงฟังคำของนายช่างแล้วทรงรู้สึกสะอิดสะเอียน จึงทรงบัญชาให้นายช่างทดลองเครื่องประหารนี้ด้วยตนเองเสีย เมื่อนายช่างเข้าไปในตัวโค ประตูก็ลั่นลง และเพลิงก็สุมขึ้นใต้ท้องโค แล้วท้าวฟาลาริสก็ได้สดับเสียงโหยหวนของนายช่างเป็นคนแรก แต่ก่อนที่นายช่างจะถึงแก่ความตาย ทรงสั่งให้เปิดประตูโคและนำเขาออกมา นายช่างเชื่อว่าจะพระราชทานรางวัลให้แก่เขาเป็นแน่ ทว่า มีพระราชบัญชาให้จับนายช่างขึ้นไปบนยอดเขาแล้วทุ่มลงมาให้ตายเสีย

ตามตำนาน ว่ากันว่า หลังจากอบนักโทษเสร็จแล้ว เมื่อเปิดประตูดู จะเห็นว่า ชิ้นกระดูกของเหยื่อนั้น "มีประกายดังอัญมณี และฉะนั้น จึงโปรดให้นำไปทำทองพระกร" นอกจากนี้ ยังว่า เมื่อเทเลมาคัส (Telemachus) ผู้กล้า ยึดอำนาจจากพระเจ้าฟาลาริสได้แล้ว ก็ให้ประหารพระองค์ด้วยโคสัมฤทธิ์นี้ดุจกัน

การใช้ 

มีบันทึกว่า ชาวโรมันใช้โคสัมฤทธิ์ประหารชาวคริสต์เป็นอันมาก ในจำนวนนี้ รวมถึง นักบุญยุสเตส (Saint Eustace) ผู้ถูกอบในโคสัมฤทธิ์พร้อมภรรยาและบุตร ตามพระราชโองการของจักรพรรดิเฮเดรียน (Hadrian) และนักบุญแอนทิพัส (Saint Antipas) มุขนายกแห่งเพอร์กามัม (Bishop of Pergamum) ผู้ถูกประหารใน ค.ศ. 92 เมื่อจักรพรรดิดอมีเชียน (Domitian) ทรงรุกรานเอเชียน้อย

อนึ่ง ปรากฏว่า มีการใช้โคสัมฤทธิ์ในแผ่นดินโรมมาเป็นเวลาอีกสองศตวรรษให้หลัง โดยในช่วงนี้ จักรพรรดิไดโอคลีเชียน (Diocletian) มีพระราชโองการให้ประหารนักบุญเพลาเกียแห่งทาร์ซัส (Pelagia of Tarsus) ใน ค.ศ. 287 ด้วย

อ้างอิง 
เชิงอรรถ

บรรณานุกรม

แหล่งข้อมูลอื่น 

กรีซโบราณ
เครื่องประหารชีวิต