Ixodidae

Ixodidae เป็นวงศ์ของเห็บแข็ง (hard tick) ซึ่งเป็นหนึ่งในสามวงศ์ของเห็บ ประกอบด้วยสมาชิกกว่า 700 สปีชีส์ เห็บในวงศ์นี้มีแผ่นสคูเทลลัม (scutellum) ที่หลัง ซึ่งเห็บวงศ์ Argasidae (เห็บอ่อน) ไม่มี เห็บแข็งเป็นปรสิตภายนอกของโฮสต์หลายสปีชีส์ บางชนิดเป็นพาหะนำเชื้อก่อโรคในมนุษย์

ลักษณะ 
เห็บในวงศ์นี้ต่างจากเห็บในวงศ์ Argasidae เนื่องจากมีสคูเทลลัม ระยะตัวกลางวัย (nymph) และตัวเต็มวัยมีคาปิตูลัม (capitulum/gnathosoma) ซึ่งประกอบเป็นส่วนปากของเห็บ ชี้มาทางด้านหน้าของลำตัว แต่เห็บในวงศ์ Argasidae มีคาปิตูลัมซ่อนอยู่ใต้ลำตัว

นอกจากนี้เห็บในวงศ์ Ixodidae ยังยังแตกต่างในด้านวงจรชีวิต โดยจะเกาะติดบนตัวโฮสต์และกัดโดยที่โฮสต์มักไม่รู้สึกตัว และจะดูดเลือดไปเรื่อยๆ จนกว่าจะอ้วนพี (engorged) และพร้อมเปลี่ยนตำแหน่งบนผิวหนังของโฮสต์ กระบวนการนี้อาจกินเวลาหลายวันหรือหลายสัปดาห์ บางชนิดหลุดจากตัวโฮสต์เพื่อไปลอกคราบในที่ปลอดภัย บางชนิดยังคงเกาะอยู่บนโอสต์ตัวเดิมและจะหลุดจากโฮสต์เมื่อพร้อมวางไข่

การจัดจำแนก 

ประกอบด้วย 702 สปีชีส์ใน 17 สกุล รายชื่อสกุลมีดังต่อไปนี้:

Africaniella – สองสปีชีส์
Amblyomma – 130 สปีชีส์ (รวมถึง Aponomma บางสปีชีส์)
Anomalohimalaya – สามสปีชีส์
Archaeocroton – หนึ่งสปีชีส์
Bothriocroton – เจ็ดสปีชีส์
Cosmiomma – หนึ่งสปีชีส์
Cornupalpatum – หนึ่งสปีชีส์
Compluriscutula – หนึ่งสปีชีส์
Dermacentor – 34 สปีชีส์ (รวมถึง Anocentor)
Haemaphysalis – 166 สปีชีส์
Hyalomma – 27 สปีชีส์
Ixodes – 246 สปีชีส์
Margaropus – สามสปีชีส์
Nosomma – สองสปีชีส์
Rhipicentor – สองสปีชีส์
Rhipicephalus – 82 สปีชีส์ (รวมถึง Boophilus)
Robertsicus – หนึ่งสปีชีส์

สกุลที่พบจากซอลซิล 

 †Compluriscutula Poinar and Buckley 2008 Burmese amber, Myanmar, Cenomanian
 †Cornupalpatum Poinar and Brown 2003 Burmese amber, Myanmar, Cenomanian

ความสำคัญทางการแพทย์ 

เห็บแข็งหลายชนิดมีความสำคัญทางการแพทย์เนื่องจากเป็นพาหะของโรคที่เกิดจากแบคทีเรีย โปรโตซัว และไวรัส เช่น Rickettsia และ Borrelia น้ำลายของเห็บเพศเมียเป็นพิษและทำให้เกิดอาการอ่อนแรงแบบเป็นจากปลายมาหาต้น (ascending paralysis) ในสัตว์และมนุษย์ เรียกว่า อัมพาตจากเห็บ (tick paralysis) เห็บที่มักเป็นสาเหตุของอัมพาตจากเห็บได้แก่  Dermacentor andersoni, Dermacentor occidentalis, Dermacentor variabilis, และ Ixodes holocyclus

โรคอื่นที่นำโดยเห็บมีดังเช่น โรคไลม์ โรคติดเชื้อบาบีเซีย โรคติดเชื้อเออร์ลิเชีย โรคติดเชื้ออนาพลาสมา ไข้กระต่าย

ดูเพิ่ม 

 เห็บที่พบในสัตว์เลี้ยง

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 

 

 
เห็บ
วงศ์เห็บไร