โอพอสซัม

โอพอสซัม () หรือเรียกโดยทั่วไปว่า พอสซัม () มีชื่อเรียกทางวิทยาศาสตร์คือ อันดับโอพอสซัม (Didelphimorphia; อ่านว่า ไดเดลฟิมอร์เฟีย) เป็นอันดับของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมคล้ายหนู แต่มีถุงหน้าท้องเหมือนจิงโจ้ ในซีกโลกตะวันตก อันดับนี้มีขนาดใหญ่ที่สุดในสัตว์มีกระเป๋าหน้าท้องทั้งหลาย ซึ่งประกอบด้วย 109 สปีชีส์หรือมากกว่าใน 19 สกุล โอพอสซัมเป็นหนึ่งในสัตว์ทดลองทางการแพทย์ที่มักใช้ศึกษาหาสาเหตุการเกิดโรคในคน เช่น โรคมะเร็ง ความผิดปกติของระบบประสาท ล่าสุดนักวิทยาศาสตร์สามารถถอดรหัสดีเอ็นเอของโอพอสซัมได้ทั้งหมด ถือเป็นครั้งแรกของการถอดรหัสพันธุกรรมของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมชนิดที่มีกระเป๋าหน้าท้องเช่นเดียวกับจิงโจ้และโคอาล่าได้

กายภาพและลักษณะ

โอพอสซัม เป็นสัตว์ที่มี ถุงหน้าท้องขนาดกลาง มีขนาดใหญ่ที่สุดเท่าแมวทั่วไป และ ขนาดเล็กที่สุดเท่ากับหนูขนาดเล็ก ตัวโอพอสซัมเป็นสัตว์ที่กินทั้งพืชและเนื้อเป็นอาหาร สัตว์จำพวกนี้ จะมีลักษณะที่มีจมูกยาว กะโหลกแคบ และ มีปุ่มกระดูกบริเวณกระหม่อม การจัดเรียงของฟันมีลักษณะแบบ  ซึ่งเป็นรูปแบบของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่มีฟันเต็มส่วนกราม ซึ่งจะมีเขี้ยวที่มีขนาดใหญ่กว่าฟันอื่น ๆ โอพอสซัมนั้น เป็นสัตว์ที่เดินโดยใช้ฝ่าเท้าราบไปกับพื้น นิ้วหัวแม่มือสามารถพับขวางฝ่ามือได้ ซึ่งเหมือนก้นกับ ลิงยุคใหม่ และมีถุงหน้าท้องในตัวเมีย กระเพาะอาหารแบบเรียบง่าย และ มีลำไส์ขนาดเล็ก

ตัวโอพอสซัม มีระบบภูมิคุ้มกันที่น่าทึ่ง สามารถแสดงความต้านทานของพิษ จากงูหางกระดิ่ง และงูพิษชนิดอื่น ๆ ได้บางส่วนหรือทั้งหมดของพิษ เรายังพบอีกว่าโอพอสซัมมีโอกาสน้อยมากที่จะเป็นตัวพาหะของโรคพิษสุนัขบ้าโดยมีเพียงแค่ 1 ใน 800 ตัวเท่านั้นที่จะติดเชื้อโรคนี้

การสืบพันธุ์และวงจรชีวิต
เนื่องจากมันเป็นสัตว์มีถุงหน้าท้อง จึงมีมดลูกฝังอยู่ภายในส่วนของกระเป๋าหน้า และเจริญเติบโตขึ้นในรก ตามปกติ แล้วพวกมันจะให้กำเนิดลูกในฤดูหนาวหลังจากที่พวกมันตั้งครรภ์แล้ว 12-14 วัน และลูกพอสซั่มที่เพิ่งเกิดใหม่จะหาทางเข้าไปอยู่ในถุงหน้าท้องของแม่และทำการติดพวกมันไว้กับหัวนมของแม่ตามปกติแล้วตัวพอสซั่มอ่อนวัยจะใช้เวลาถึง 70-125 วัน  ในถุงหน้าท้องก่อนที่พวกมันจะย้ายออกมาเกาะติดที่หลังของแม่เป็นเวลาอีกประมาณ 2 เดือน โดยทั่วไปพอสซั่มจะมีลูกอ่อนวัยเพียงแค่หนึ่งตัวในเวลาเดียวกันและลูกอ่อนวัยของมัน จะโตเต็มที่ในเวลาสิบเดือนถึงแม้ว่าจะต้องใช้เวลาประมาณ 2 ปีเพื่อที่จะเจริญเติบโตเต็มวัยที่สามารถจะสืบพันธุ์ได้

การหาอาหาร
โอพอสซัม เป็นสัตว์ที่กินได้ทั้งพืชและสัตว์ จึงทำให้ตัวโอพอสซัมมีการกินอาหารที่กว้างมาก ในปัจจุบันอาหารของมันคือพวกซากสัตว์ที่ตายแล้ว ซึ่งพบมากในบริเวณทางรถยนต์ แต่ตามธรรมชาติแล้วพวกมันจะกินแมลง กบ นก งู สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมขนาดเล็ก ตัวบุ้ง และ ไส้เดือน ตัวโอพอสชั่มยังชอบกินผลไม้บางประเภท เช่น อาโวกาโด แอปเปิ้ล คลีเมนไทน์ พลับ และขยะที่เกิดจากกิจกรรมต่าง ๆ ของมนุษย์

พฤติกรรม

ตัวโอพอสชัม มักจะใช้ชีวิตอยู่ตัวเดียวและมีนิสัยเร่ร่อน จะอยู่ในพื้นที่ใดก็ตามที่สามารถหาอาหารและน้ำได้ง่าย จากนั้นก็จะย้ายถิ่นฐาน บางชนิดจะรวมอยู่กันเป็นกลุ่มซึ่งจะอาศัยอยู่ในโพรงที่ขุดขึ้น หรือแม้กระทั่งได้พื้นบ้าน แต่อย่างไรก็ตามหลุมที่ขุดก็ไม่ได้มีความซับซ้อนมาก เนื่องจากโอพอสชัมเป็นสัตว์ที่ออกหากินเวลากลางคืน พวกมันจึงชอบที่มืดซึ่งจะซ่อนมันให้ปลอดภัย โดยพื้นที่เหล่านั้นอาจสูงหรือต่ำกว่าพื้นดินปกติ

เมื่อโอพอสซัมถูกคุกคาม จะแสดงปฏิกิริยาการตอบสนองในรูปของการแกล้งตาย ซึ่งจะเป็นการแสดงอาการลอกเลียนแบบสัตว์ที่มีลักษณะป่วยหรือตาย โดยมีลักษณะดังนี้ มีการอ้าปากออก แยกเขี้ยวให้เห็นฟัน มีน้ำลายฟูมปาก ดวงตาจะปิดสนิทหรือบางครั้งจะปิดครึ่งหนึ่ง และมีการส่งของเหลวที่เหม็นออกมาทางต่อมบริเวณทวาร จากนั้น โอพอสซัมก็จะนอนนิ่งและไม่แสดงปฏิกิริยาตอบสนองเลย โดยระยะเวลาการตายของมัน จะอยู่ที่ประมาณ 40 นาที ถึง 4 ชั่วโมง ในการฟื้นตัวจากสภาพแกล้งตาย จากนั้นก็จะกระดิกหู และกลับมาใช้ชีวิตตามปรกติ

การจัดหมวดหมู่
 วงศ์ Didelphidae
 วงศ์ย่อย Caluromyinae
 สกุล Caluromys
 สกุลย่อย Mallodelphys
 Caluromys derbianus (Derby's Woolly Opossum)
 Caluromys lanatus (Brown-eared Woolly Opossum)
 สกุลย่อย Caluromys
 Caluromys philander (Bare-tailed Woolly Opossum)
 สกุล Caluromysiops
 Caluromysiops irrupta (Black-shouldered Opossum)
 สกุล Glironia
 Glironia venusta (Bushy-tailed Opossum)
 วงศ์ย่อย Didelphinae
 สกุล Chacodelphys
 Chacodelphys formosa (Chacoan Pygmy Opossum)
 สกุล Chironectes
 Chironectes minimus (Yapok , Water Opossum)
 สกุล Cryptonanus
 Cryptonanus agricolai (Agricola's Gracile Opossum)
 Cryptonanus chacoensis (Chacoan Gracile Opossum)
 Cryptonanus guahybae (Guahiba Gracile Opossum)
 Cryptonanus ignitus (Red-bellied Gracile Opossum) † สูญพันธุ์ตั้งแต่ ค.ศ. 1962
 Cryptonanus unduaviensis (Unduavi Gracile Opossum)
 สกุล Didelphis
 Didelphis albiventris (White-eared Opossum)
 Didelphis aurita (Big-eared Opossum)
 Didelphis imperfecta (Guianan White-eared Opossum)
 Didelphis marsupialis (Common Opossum)
 Didelphis pernigra (Andean White-eared Opossum)
 Didelphis virginiana (Virginia Opossum)
 สกุล Gracilinanus
 Gracilinanus aceramarcae (Aceramarca Gracile Opossum)
 Gracilinanus agilis (Agile Gracile Opossum)
 Gracilinanus dryas (Wood Sprite Gracile Opossum)
 Gracilinanus emilae (Emilia's Gracile Opossum)
 Gracilinanus marica (Northern Gracile Opossum)
 Gracilinanus microtarsus (Brazilian Gracile Opossum)
 สกุล Hyladelphys
 Hyladelphys kalinowskii (Kalinowski's Mouse Opossum)
 สกุล Lestodelphys
 Lestodelphys halli (Patagonian Opossum)
 สกุล Lutreolina
 Lutreolina crassicaudata (Lutrine, Thick-tailed Opossum)
 สกุล Marmosa
 สกุลย่อย Marmosa
 Marmosa andersoni (Heavy-browed Mouse Opossum)
 Marmosa isthmica (Isthmian Mouse Opossum)
 Marmosa lepida (Rufous Mouse Opossum)
 Marmosa mexicana (Mexican Mouse Opossum)
 Marmosa murina (Linnaeus's Mouse Opossum)
 Marmosa quichua (Quechuan Mouse Opossum)
 Marmosa robinsoni (Robinson's Mouse Opossum)
 Marmosa rubra (Red Mouse Opossum)
 Marmosa simonsi
 Marmosa tyleriana (Tyleria Mouse Opossum)
 Marmosa waterhousei
 Marmosa xerophila (Guajira Mouse Opossum)
 Marmosa zeledoni
 สกุลย่อย Micoureus
 Marmosa alstoni (Alston's Mouse Opossum)
 Marmosa constantiae (White-bellied Woolly Mouse Opossum)
 Marmosa demerarae (Woolly Mouse Opossum)
 Marmosa paraguayanus (Tate's Woolly Mouse Opossum)
 Marmosa phaeus (Little Woolly Mouse Opossum)
 Marmosa regina (Bare-tailed Woolly Mouse Opossum)
 สกุล Marmosops
 Marmosops bishopi (Bishop's Slender Opossum)
 Marmosops cracens (Narrow-headed Slender Opossum)
 Marmosops creightoni (Creighton's slender opossum)
 Marmosops dorothea (Dorothy's Slender Opossum)
 Marmosops fuscatus (Dusky Slender Opossum)
 Marmosops handleyi (Handley's Slender Opossum)
 Marmosops impavidus (Tschudi's Slender Opossum)
 Marmosops incanus (Gray Slender Opossum)
 Marmosops invictus (Panama Slender Opossum)
 Marmosops juninensis (Junin Slender Opossum)
 Marmosops neblina (Neblina Slender Opossum)
 Marmosops noctivagus (White-bellied Slender Opossum)
 Marmosops parvidens (Delicate Slender Opossum)
 Marmosops paulensis (Brazilian Slender Opossum)
 Marmosops pinheiroi (Pinheiro's Slender Opossum)
 สกุล Metachirus
 Metachirus myosuros (Brown Four-eyed Opossum)
 สกุล Monodelphis
 Monodelphis adusta (Sepia Short-tailed Opossum)
 Monodelphis americana (Northern Three-striped Opossum)
 Monodelphis arlindoi 
 Monodelphis brevicaudata (Northern Red-sided Opossum)
 Monodelphis dimidiata (Yellow-sided Opossum)
 Monodelphis domestica (Gray Short-tailed Opossum)
 Monodelphis emiliae (Emilia's Short-tailed Opossum)
 Monodelphis glirina (Amazonian Red-sided Opossum)
 Monodelphis handleyi (Handley's Short-tailed Opossum)
 Monodelphis iheringi (Ihering's Three-striped Opossum)
 Monodelphis kunsi (Pygmy Short-tailed Opossum)
 Monodelphis maraxina (Marajó Short-tailed Opossum)
 Monodelphis osgoodi (Osgood's Short-tailed Opossum)
 Monodelphis palliolata (Hooded Red-sided Opossum)
 Monodelphis reigi (Reig's Opossum)
 Monodelphis ronaldi (Ronald's Opossum)
 Monodelphis rubida (Chestnut-striped Opossum)
 Monodelphis sanctaerosae
 Monodelphis scalops (Long-nosed Short-tailed Opossum)
 Monodelphis sorex (Southern Red-sided Opossum)
 Monodelphis theresa (Southern Three-striped Opossum)
 Monodelphis touan
 Monodelphis umbristriata (Red Three-striped Opossum)
 Monodelphis unistriata (One-striped Opossum)
 สกุล Philander (gray and black four-eyed opossum)
 Philander andersoni (Anderson's Four-eyed Opossum)
 Philander deltae (Deltaic Four-eyed Opossum)
 Philander frenatus (Southeastern Four-eyed Opossum)
 Philander mcilhennyi (McIlhenny's Four-eyed Opossum)
 Philander mondolfii (Mondolfi's Four-eyed Opossum)
 Philander olrogi (Olrog's Four-eyed Opossum)
 Philander opossum (Gray Four-eyed Opossum)
 สกุล Thylamys
 Thylamys cinderella (Cinderella Fat-tailed Mouse Opossum)
 Thylamys citellus
 Thylamys elegans (Elegant Fat-tailed Mouse Opossum)
 Thylamys fenestrae
 Thylamys karimii (Karimi's Fat-tailed Mouse Opossum)
 Thylamys macrurus (Paraguayan Fat-tailed Mouse Opossum)
 Thylamys pallidior (White-bellied Fat-tailed Mouse Opossum)
 Thylamys pulchellus
 Thylamys pusillus (Common Fat-tailed Mouse Opossum)
 Thylamys sponsorius (Argentine Fat-tailed Mouse Opossum)
 Thylamys tatei (Tate's Fat-tailed Mouse Opossum)
 Thylamys velutinus (Dwarf Fat-tailed Mouse Opossum)
 Thylamys venustus (Buff-bellied Fat-tailed Mouse Opossum)
 สกุล Tlacuatzin
 Tlacuatzin canescens (Grayish Mouse Opossum)

อ้างอิง

สัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม
ซากดึกดำบรรพ์มีชีวิต