คลองลัดหลวง

คลองลัดหลวง เป็นคลองลัดแม่น้ำเจ้าพระยาที่อำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ อยู่ห่างไปทางทิศตะวันตกของคลองลัดโพธิ์ ประมาณ 2 กิโลเมตร ส่วนที่แยกจากแม่น้ำเจ้าพระยาฝั่งขวาในตำบลบางพึ่ง เป็นแนวตรงไปทางทิศใต้ จนออกแม่น้ำเจ้าพระยาฝั่งขวาในตำบลบางครุ คลองลัดหลวงมีความยาวประมาณ 3 กิโลเมตร

ประวัติ
คลองขุดขึ้นในสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ผู้ดำเนินการขุดคือ สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาศักดิพลเสพซึ่งเป็นแม่กองสร้างเมืองนครเขื่อนขันธ์ ไม่ปรากฏหลักฐานปีที่ขุด แต่มีวัตถุประสงค์การขุดเพื่อช่วยย่นระยะทางเดินเรือในลำน้ำเจ้าพระยาตอนปลาย ซึ่งมีความคดโค้งมากและเพราะเกรงว่าแม่น้ำเจ้าพระยาจะกัดเซาะตลิ่งของคลองให้กว้างออกเช่นเดียวกับคลองลัดโพธิ์ ปัจจุบันบริเวณปากคลองมีประตูน้ำเปิดปิดได้เองโดยอัตโนมัติเพื่อควบคุมการไหลของน้ำเพื่อไม่ให้แรงเกินไป

ในหนังสือพระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ 2 พระราชนิพนธ์ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ ระบุว่า 

 

ในคราวนั้นยังสร้างวัดอีกแห่งริมคลองคือวัดโปรดเกศเชษฐาราม นอกจากนั้นยังมีวัดอื่นที่ตั้งอยู่บริเวณริมคลอง ได้แก่ วัดกลาง วัดพญาปราบปัจจามิตร วัดจวนดำรงค์ราชพลขันธ์ วัดแค และวัดโมกข์

แต่เดิมนั้นนครเขื่อนขันธ์เรียกว่า "ปากลัด" เหตุเพราะมีคลองลัดแม่น้ำเจ้าพระยาคือคลองลัดโพธิ์อยู่ทางทิศเหนือ และปากคลองลัดหลวงอยู่ทางทิศใต้ ปลายคลองลัดทั้งสองทะลุออกออกแม่น้ำเจ้าพระยาทั้งสองข้าง เมืองนครเขื่อนขันธ์ดังกล่าวตั้งอยู่ระหว่างคลองลัดทั้งสองคลอง

อ้างอิง

ลัดหลวง