หญ้าขนตาวัว

หญ้าขนตาวัว () เป็นไม้ล้มลุกหลายปีในสกุล Eremochloa วงศ์หญ้า (Poaceae) สูง 30–70 เซนติเมตร ขึ้นเป็นกอตั้งตรง มีเขตการกระจายพันธุ์ในจีน พม่า ภูมิภาคอินโดจีน มาเลเซีย สิงคโปร์ ฟิลิปปินส์ นิวกินี และภาคเหนือของออสเตรเลีย ในประเทศไทยพบทั่วทุกภาค

ลักษณะ 
หญ้าขนตาวัวมีใบเป็นใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปแถบ กว้าง 2–6 มิลลิเมตร ยาว 10–25 เซนติเมตร ปลายแหลม ขอบเรียบ แผ่นใบด้านบนมีขน ด้านล่างมีขนชนิดโคนเป็นปุ่ม กาบใบยาว 3.5–7 เซนติเมตร ด้านนอกมีขนแข็ง กาบบริเวณโคนต้นเรียงแผ่ออกคล้ายพัด ลิ้นใบยาวไม่ถึง 1 มิลลิเมตร ปลายเป็นขน

ช่อดอกแบบช่อกระจะคล้ายช่อเชิงลด ออกที่ปลายกิ่ง ยาว 4–7 เซนติเมตรหรือมากกว่า ช่อดอกย่อยออกเป็นคู่มีก้านและไร้ก้าน เรียงด้านเดียวบนแกนกลางช่อดอกซึ่งเป็นข้อ ๆ ข้อรูปคล้ายกระบอง ยาวประมาณ 2 มิลลิเมตร ช่อดอกย่อยที่มีก้าน ไม่เจริญ มีเพียงแต่ก้านยาวประมาณ 3 มิลลิเมตร ปลายแหลม สีม่วง ช่อดอกย่อยที่ไร้ก้าน รูปไข่ ยาวประมาณ 4 มิลลิเมตร เรียงซ้อนเหลื่อมกัน กาบล่างรูปไข่กว้างประมาณ 2 มิลลิเมตร ยาวประมาร 4 มิลลิเมตร ปลายแหลม ขอบมีขนแข็งโคนแบนเรียงเหมือนขนตาหรือซี่หวี ยาว 1–5 มิลลิเมตร เส้นที่ยาวที่สุดยาวกว่าความกว้างของกาบ

กาบแบน เนื้อค่อนข้างแข็ง มักมีสีม่วง ผิวด้านบนเกลี้ยงหรือมีขนละเอียด มีเส้นตามยาว 7 เส้น กาบบนรูปใบหอกยาวประมาร 4 มิลลิเมตร เนื้อบาง เกลี้ยงหรือมีขนละเอียด มีเส้นตามยาว 3 เส้นบริเวณโคน

ดอกย่อยมี 2 ดอก ดอกล่างเป็นดอกเพศผู้หรือไม่มีเพศ กาบรูปไข่ ยาวประมาณ 4 มิลลิเมตร เนื้อบาง กาบล่างมีเส้นตามยาว 3 เส้น กาบบนมี 2 เส้น ขอบพับเข้า ดอกบนเป็นดอกสมบูรณ์เพศหรือดอกเพศเมีย กาบล่างรูปไข่ กว้างและยาว 3–4 มิลลิเมตร ปลายแหลม เนื้อบาง โอบกาบบน กาบบนเหมือนกาบล่างแต่แคบกว่า กลีบเกล็ด 2 อัน ปลายตัดเฉียง โคนสอบ

เกสรเพศผู้มี 3 อัน อับเรณูยาวประมาณ 2 มิลลิเมตร รังไข่อยู่เหนือวงกลีบ มี 1 ช่อง ออวุล 1 เม็ด ก้านยอดเกสรเพศเมียมี 2 เส้น ยอดเกสรเพศเมียมีขนยาวนุ่ม เป็นพู่สีเหลือง

ผลแบบผลแห้งเมล็ดติด รูปไข่ กว้างและยาวประมาณ 2 มิลลิเมตร สีน้ำตาลแดง

ชื่อพ้อง 
หญ้าขนตาวัวมีชื่อวิทยาศาสตร์ที่เป็นที่ยอมรับและใช้ในปัจจุบันว่า Eremochloa ciliaris ซึ่งตั้งชื่อโดย เอลเมอร์ เมอร์ริล เมื่อปี ค.ศ. 1906 นอกจากนี้ยังมีชื่อพ้อง เช่น
 Andropogon leersioides (Munro) F.Muell.
 Eremochloa horneri Buse
 Eremochloa leersioides (Munro) Hack.
 Eremochloa malayana Ridl.
 Ischaemum falcatum Thwaites
 Ischaemum leersioides Munro
 Nardus ciliaris L.
 Sehima ciliare (L.) Roberty

เป็นต้น

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 

หญ้า
พืชที่พบในประเทศไทย