การบุกครองพม่าของญี่ปุ่น

การบุกครองพม่าของญี่ปุ่น เป็นช่วงเริ่มต้นของการทัพพม่าที่เป็นส่วนหนึ่งของเขตสงครามเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ในสงครามโลกครั้งที่สอง ซึ่งเกิดขึ้นนานกว่าสี่ปีระหว่างปี ค.ศ. 1942 ถึง 1945 ในช่วงปีแรกของการทัพ กองทัพญี่ปุ่น (รวมถึงกองทัพพายัพของไทย) ได้ขับไล่จักรวรรดิบริติช และกองกำลังจีนออกจากพม่า ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของญี่ปุ่นยึดครองพม่า

ไทยยึดครองรัฐฉาน

วันที่ 25 มกราคม ค.ศ. 1942 ญี่ปุ่นขอให้รัฐบาลไทยสมัยจอมพล ป.พิบูลสงคราม ยกกำลังทหารขึ้นไปยึดดินแดนส่วนนี้จากทหารจีนก๊กมินตั๋ง ของจอมพลเจียง ไคเชกและกองทัพสหราชอาณาจักร

ต่อมาวันที่ 22 มกราคม ค.ศ. 1943 กองบัญชาการทหารสูงสุดได้เปลี่ยนชื่อ "แคว้นสหรัฐไทยใหญ่" เป็น "สหรัฐไทยเดิม" อย่างเป็นทางการ และวันที่ 18 พฤษภาคมจึงได้ประกาศยกเลิกกำหนดในทางอรรถคดีที่กองทัพทำสงครามทั่วราชอาณาจักรยกเว้นจังหวัดเชียงรายและสหรัฐไทยเดิม วันที่ 4 กรกฎาคม ค.ศ. 1943 พลเอกฮิเดกิ โทโจ นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่น ได้มาพบจอมพล ป. พิบูลสงคราม เพื่อมอบพื้นที่จำนวน 12 เมือง ไทยจึงผนวกดินแดนแคว้นสหรัฐไทยใหญ่และรัฐเมืองพาน (เมืองปั่น) เป็นส่วนหนึ่งของประเทศไทย ทั้งนี้ได้ประกาศจัดตั้งเป็นอำเภอ 12 อำเภอ เมื่อวันที่ 9 กรกฎาคม ค.ศ. 1943 มีการสถาปนาเจ้าฟ้าสิริสุวรรณราชยสสรพรหมลือ เป็นเจ้าผู้ครองนครเชียงตุง และจัดการปกครองสหรัฐไทยเดิมเสมือนจังหวัดหนึ่ง 

ไทยได้มีการทำสนธิสัญญากับญี่ปุ่นเมื่อวันที่ 20 สิงหาคม ค.ศ. 1943 หลังการประกาศมอบดินแดนทั้งหมดให้แก่ประเทศไทยเมื่อวันที่ 18 สิงหาคม ค.ศ. 1943 ราชกิจจานุเบกษาระบุว่า "ฉะนั้น กลันตัน ตรังกานู ไซบุรี ปะลิส และบันดาเกาะที่ขึ้นหยู่ กับทั้งเชียงตุงและเมืองพาน จึงเปนอันรวมเข้าไนราชอานาจักรไทยตั้งแต่วันที่ 18 สิงหาคม พุทธสักราช 2486 เปนต้นไป"

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น
 Burma Star Association
 Sino-Japanese Air War 1937–45, see 1941 and 1942
 Burma Campaign, Orbat for 1942 campaign, Japan, Commonwealth, Chinese, USA
 A Forgotten Invasion: Thailand in Shan State, 1941–45 
 
 Siam Goes to War
 Phayap Army

เขตสงครามเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ในสงครามโลกครั้งที่สอง
การบุกครองในสงครามโลกครั้งที่สอง
การบุกครองโดยญี่ปุ่น
การบุกครองโดยไทย
การบุกครองพม่า
สงครามแปซิฟิก
สงครามเกี่ยวข้องกับทวีปเอเชีย
ประวัติศาสตร์การทหารของไทย
ประวัติศาสตร์การทหารของพม่า
ประวัติศาสตร์การทหารของอินเดีย
ยุทธการและปฏิบัติการทางทหารในสงครามโลกครั้งที่สองเกี่ยวข้องกับสหราชอาณาจักร
ประเทศพม่าในปี พ.ศ. 2485
ความสัมพันธ์ทางการทหารญี่ปุ่น–พม่า
ความสัมพันธ์ทางการทหารไทย–พม่า