พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพร้อมพงษ์อธิราช

มหาอำมาตย์โท พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพร้อมพงศ์อธิราช (24 สิงหาคม พ.ศ. 2411 – 20 กันยายน พ.ศ. 2482) อดีตอธิบดีกรมศุลกากร เป็นพระโอรสลำดับที่ 33 ในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงวงศาธิราชสนิท เมื่อประสูติเป็นหม่อมเจ้า มีพระนามว่า หม่อมเจ้าพร้อม

พระประวัติรับราชการ 
หม่อมเจ้าพร้อม ทรงรับราชการกระทรวงพระคลังมหาสมบัติ ในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงดำรงตำแหน่งรองอธิบดีกรมสารบาญชี (ปัจจุบันคือ กรมบัญชีกลาง) ตั้งแต่ครั้งก่อตั้งกรมเมื่อปี พ.ศ. 2433 ในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงดำรงตำแหน่งอธิบดีกรมศุลกากร ระหว่างปี พ.ศ. 2436 – 2472 เป็นผู้จัดร่างกฎหมายวางระเบียบวิธีการศุลกากร โดยอาศัยตามหลักกฎหมายอังกฤษ และดำเนินการเจรจาแก้ไขสนธิสัญญาที่ไม่เป็นธรรมในการจัดเก็บภาษีศุลกากรกับต่างประเทศ ทรงได้รับพระกรุณาโปรดเกล้าฯ สถาปนาขึ้นเป็น "พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพร้อมพงศ์อธิราช" เมื่อปี พ.ศ. 2455

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพร้อมพงศ์อธิราช ประทับอยู่ที่วังบางพลูอยู่ติดกับวังของพระวรวงศ์เธอ กรมหมื่นอดิศรอุดมศักดิ์ เชิงสะพานซังฮี้ ตำบลบางยี่ขัน อำเภอบางกอกน้อย จังหวัดธนบุรี ปัจจุบันคือบริเวณซอยเจ้าพระยาสยาม

เสกสมรส
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพร้อมพงศ์อธิราช มีพระโอรสธิดาที่เกิดจากหม่อมต่าง ๆ ได้แก่ หม่อมสะอาด หม่อมลมัย หม่อมเจิม หม่อมจร หม่อมแป้น หม่อมพร หม่อมเกษร หม่อมเนิน และหม่อมไสว ทั้งสิ้น 14 คน ได้แก่
 หม่อมราชวงศ์สอิ้ง ดิศกุล เสกสมรสกับหม่อมเจ้าทรงวุฒิภาพ ดิศกุล
 พระสนิทวงศ์อนุวรรต (หม่อมราชวงศ์พร้อมใจ สนิทวงศ์) สมรสกับทวี จารุรัตน์
 หม่อมราชวงศ์สุดสอาด ดิศกุล เสกสมรสกับหม่อมเจ้าทรงวุฒิภาพ ดิศกุล
 หม่อมราชวงศ์ชวลิต สนิทวงศ์ เสกสมรสกับพระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิวัฒนไชย
 หม่อมราชวงศ์จำนงค์ สนิทวงศ์
 หม่อมราชวงศ์ขจิต ศตศิริ
 หม่อมราชวงศ์อุไร ชมุนี
 หม่อมราชวงศ์กุศทิน สนิทวงศ์
 หม่อมราชวงศ์นันทา สนิทวงศ์
 หม่อมราชวงศ์สมศรี สนิทวงศ์
 หม่อมราชวงศ์วิภารดี อินทรประสิทธิ์
 หม่อมราชวงศ์พรรคพงศ์สนิท สนิทวงศ์
 หม่อมราชวงศ์วิจิตรมาลี สนิทวงศ์
 หม่อมราชวงศ์ระวีวรรณ ภัทรประภา

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพร้อมพงศ์อธิราช สิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ 20 กันยายน พ.ศ. 2482 ณ วังบางจาก สิริพระชันษา 71 ปี พระราชทานเพลิงพระศพ ณ วัดเทพศิรินทราวาส เมื่อวันที่ 27 มีนาคม พ.ศ. 2482

พระเกียรติยศ

พระอิสริยยศ 
 24 สิงหาคม พ.ศ. 2411 – 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2455 : หม่อมเจ้าพร้อม
 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2455 – 20 กันยายน พ.ศ. 2482 : พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพร้อมพงษ์อธิราช

เครื่องราชอิสริยาภรณ์

เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย

เครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ 
 :
พ.ศ. 2435 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์มงกุฎปรัสเซีย ชั้นที่ 3
 :
พ.ศ. 2435 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์มงกุฏอิตาลี ชั้นที่ 2 
 :
พ.ศ. 2435 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์เซนต์โอลก้าแอนด์โซเฟีย ชั้นที่ 2 
 :
พ.ศ. 2435 –  เครื่องราชอิสริยาภรณ์แดนเนอโบร ชั้นที่ 2

อ้างอิง 

พระวรวงศ์เธอ
พระองค์เจ้าตั้ง
พระองค์เจ้าชาย
ราชสกุลสนิทวงศ์
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ป.จ. (ฝ่ายหน้า)
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ป.ม.
อธิบดีกรมศุลกากร