กระดูกท้ายทอย

กระดูกท้ายทอย () เป็นกระดูกรูปจานรองแก้วที่อยู่ด้านหลังและด้านล่างของกะโหลกศีรษะ มีรูปร่างเป็นรูปสี่เหลี่ยมคางหมูและโค้ง มีช่องขนาดใหญ่รูปวงรีเรียกว่า ฟอราเมน แมกนัม (foramen magnum) ซึ่งเป็นทางเชื่อมระหว่างโพรงกะโหลก (cranial cavity) และคลองกระดูกสันหลัง (vertebral canal) แบ่งออกเป็นส่วนต่างๆ ดังนี้

 ส่วนแผ่นโค้งด้านหลังฟอราเมน แมกนัม เรียกว่า สความา ออกซิปิตาลิส (squama occipitalis)
 ส่วนหนา รูปร่างสี่เหลี่ยมผืนผ้าด้านหน้าฟอราเมน แมกนัม เรียกว่า ส่วนเบซิลาร์ของกระดูกท้ายทอย (basilar part of occipital bone)
 ด้านข้างทั้งสองข้างของฟอราเมน แมกนัม เรียกว่า ส่วนข้างของกระดูกท้ายทอย (lateral parts of occipital bone)

ฟอราเมน แมกนัม 

ฟอราเมน แมกนัม (foramen magnum) เป็นช่องเปิดรูปไข่ขนาดใหญ่ ซึ่งมีเส้นผ่านศูนย์กลางยาว (แกนเอก) ในแนวหน้าหลัง ทางด้านหน้าจะแคบกว่าทางด้านหลังเพราะมีปุ่มกระดูกท้ายทอย (occipital condyle) อยู่

ช่องนี้เป็นทางผ่านของเมดัลลา ออบลองกาตา (medulla oblongata) และเยื่อหุ้ม, เส้นประสาทแอคเซสซอรี (accessory nerves) , หลอดเลือดแดงเวอร์ทีบรัล (vertebral arteries) , หลอดเลือดแดงแอนทีเรียร์สไปนัล (anterior spinal arteries) และหลอดเลือดแดงโพสทีเรียร์สไปนัล (posterior spinal arteries) , เยื่อคลุม (membrana tectoria) , และเอ็นเอลาร์ (alar ligaments)

มุมกระดูก 
 มุมด้านบน (superior angle) ของกระดูกท้ายทอยเกิดข้อต่อกับมุมด้านท้ายทอยของกระดูกข้างขม่อม (parietal bones) ซึ่งในระยะทารกในครรภ์สัมพันธ์กับตำแหน่งของกระหม่อมหลัง (posterior fontanelle)
 มุมด้านล่าง (inferior angle) รวมเข้ากับตัวกระดูกสฟีนอยด์ (sphenoid)
 มุมด้านข้าง (lateral angles) ตั้งอยู่ที่ส่วนปลายของร่องกระดูกสำหรับโพรงหลอดเลือดดำตามขวาง (transverse sinuses) ซึ่งจรดกับช่องว่างระหว่างมุมกกหูของกระดูกข้างขม่อม (mastoid angle of the parietal) กับส่วนกกหูของกระดูกขมับ (mastoid part of the temporal)

ขอบกระดูก 
 ขอบด้านบน (superior borders) เชื่อมจากมุมด้านบนและมุมด้านข้าง มีลักษณะเป็นฟันเลื่อยที่ลึกซึ่งเกิดข้อต่อกับขอบด้านท้ายทอยของกระดูกข้างขม่อม เกิดเป็นรอยประสานท้ายทอย (lambdoid suture)
 ขอบด้านล่าง (inferior borders) เชื่อมจากมุมด้านข้างและมุมด้านล่าง ส่วนบนของขอบกระดูกด้านนี้ต่อกับส่วนกกหูของกระดูกขมับ และส่วนล่างต่อกับส่วนพีทรัสของกระดูกขมับ (petrous part of the temporal) ทั้งสองส่วนของขอบด้านล่างนี้แบ่งแยกออกจากกันด้วยส่วนยื่นเรียกจูกูลาร์ โพรเซส (jugular process) รอยเว้าบนพื้นผิวด้านหน้าของส่วนยื่นนี้เป็นส่วนหลังของจูกูลาร์ ฟอราเมน (jugular foramen)

โครงสร้าง 
กระดูกท้ายทอยก็เช่นเดียวกับกระดูกหุ้มสมองชิ้นอื่นๆ ซึ่งตรงกลางจะเป็นกระดูกเนื้อโปร่ง (cancellous) ส่วนของสัน โหนก ปุ่มกระดูก และส่วนหน้าของส่วนเบซิลาร์จะมีลักษณะหนา แต่แอ่งด้านในจะบาง โปร่งแสง

ภาพอื่นๆ 

ระบบโครงกระดูก
กะโหลกศีรษะ