การโยกย้ายประชากร

การโยกย้ายประชากร หรือ การแลกเปลี่ยนประชากร () เป็นกระบวนการในการขนย้ายประชากรจำนวนมากจากภูมิภาคหนึ่งไปยังอีกภูมิภาคหนึ่งตามนโยบายที่กำหนดโดยรัฐหรือองค์การนานาชาติ ที่ส่วนใหญ่แล้วมาจากความแตกต่างของชาติพันธุ์หรือศาสนา การขับ หรือ การเนรเทศก็เป็นกระบวนการที่คล้ายคลึงกันแต่เป็นการกระทำต่อบุคคลหรือกลุ่มบุคคลเท่านั้น โดยทั่วไปแล้วประชากรที่ถูกโยกย้ายโดยวิธีนี้เป็นประชากรที่ถูกบังคับให้ทำการโยกย้ายมิใช่ด้วยความสมัครใจ ไปยังดินแดนที่อยู่ห่างไกลออกไปมาก ที่บางครั้งก็เป็นดินแดนที่ไม่เหมาะสมกับสภาพการดำรงชีวิต และเป็นอันตรายเป็นอันมากต่อผู้ถูกโยกย้าย นอกจากนั้นแล้วการโยกย้ายดังกล่าวก็ยังทำให้ผู้ถูกโยกย้ายต้องสูญเสียอสังหาริมทรัพย์ที่ไม่อาจจะนำติดตัวไปได้

ส่วน การแลกเปลี่ยนประชากร เป็นโยกย้ายแลกเปลี่ยนประชากรระหว่างสองชาติในขณะเดียวกัน เช่นการแลกเปลี่ยนที่เกิดขึ้นหลายครั้งในคริสต์ศตวรรษที่ 20 เช่นการแลกเปลี่ยนประชากรระหว่างกรีซและตุรกีหลังสมัยออตโตมัน และระหว่างอินเดีย และปากีสถาน/บังคลาเทศในการแบ่งแยกอินเดีย

อ้างอิง 

 Sonn, Tamara (2004). A Brief History of Islam. Blackwell Publishing Limited. ISBN 1-4051-0900-9.
 A. de Zayas, International Law and Mass Population Transfers, Harvard International Law Journal 207 (1975).
 A. de Zayas, "The Right to the Homeland, Ethnic Cleansing and the International Criminal Tribunal for the Former Yugoslavia" Criminal Law Forum, Vol. 6, 1995, pp. 257-314.

ดูเพิ่ม 
 การพลัดถิ่น
 การลี้ภัย
 การเนรเทศ
 การโยกย้ายประชากรโดยกำลัง
 การโยกย้ายประชากรทางการเมือง
 การค้าทาส

แหล่งข้อมูลอื่น 
 UN Report giving many details of historical population transfers and exchanges (continues at bottom of page)
 Freedom of Movement - Human rights and population transfer - UN report on legal status of population transfers
 Medieval Jewish expulsions from French territories 
 conceptwizard.com "History in a Nutshell" , the source of population transfer statistics in the Middle East
 Forced population transfers in early Ottoman imperial strategy, a comparative thesis that treats the subject in some detail, and includes a general evaluation of the use of population transfers by states in the pre-modern period

ประชากรศาสตร์
การอพยพของมนุษย์