บทนิรันดร์

บทนิรันดร์ () หมายถึง บทบัญญัติของกฎหมายที่มุ่งประกันว่า รัฐธรรมนูญหรือกฎหมายพื้นฐานจะไม่ถูกเปลี่ยนแปลงไปเพราะการแก้ไขเพิ่มเติมในภายหลัง จัดเป็นบทปกป้อง (entrenched clause) รูปแบบหนึ่ง และปรากฏในรัฐธรรมนูญกรีซ ตุรกี นอร์เวย์ โมร็อกโก เยอรมนี สาธารณรัฐเช็ก และอิตาลี 

รัฐธรรมนูญอินเดียกับรัฐธรรมนูญโคลอมเบียมีบทบัญญัติคล้ายกันซึ่งไม่ได้ห้ามแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญ แต่วางวิธีการที่มุ่งหมายให้การเปลี่ยนแปลงโครงสร้างพื้นฐานเป็นไปอย่างยากยิ่ง

ตัวอย่างของบทนิรันดร์ เช่น รัฐธรรมนูญเยอรมนี มาตรา 79 วรรค (3) บัญญัติว่า "การแก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายหลักนี้ซึ่งกระทบกระเทือนต่อการแบ่งแยกสหพันธรัฐออกเป็นรัฐก็ดี หรือการเข้าร่วมกระบวนการนิติบัญญัติเพื่อการดังกล่าวในชั้นรับหลักการก็ดี หรือหลักการซึ่งบัญญัติไว้ในมาตรา 1 ถึง 20 ก็ดี ย่อมไร้ผล" (Amendments to this Basic Law affecting the division of the Federation into Länder, their participation on principle in the legislative process, or the principles laid down in Articles 1 and 20 shall be inadmissible.)

ส่วนรัฐธรรมนูญสาธารณรัฐเช็ก มาตรา 87 บัญญัติให้ ศาลรัฐธรรมนูญสาธารณรัฐเช็กเป็นผู้วินิจฉัยขั้นสุดท้ายเกี่ยวกับผลที่กฎหมายยุโรปมีต่อรัฐธรรมนูญ

อ้างอิง 

กฎหมายรัฐธรรมนูญ