ช่วงอายุเจลาเซียน

ช่วงอายุเจลาเซียน () เป็นช่วงอายุหนึ่งในธรณีกาลสากลหรือหินช่วงอายุหนึ่งในการลำดับชั้นหินตามอายุกาล เป็นการแบ่งย่อยแรกสุดหรือเก่าสุดของยุค/หินยุคควอเทอร์นารีและสมัย/หินสมัยไพลสโตซีน กินเวลาระหว่าง 2.588 ± 1.800 ล้านปีก่อนถึง 1.806 ± 0.005 ล้านปีก่อน สืบต่อมาจากช่วงอายุ/หินช่วงอายุปีอาเซนเซียน (ส่วนหนึ่งของสมัยไพลโอซีน) และตามด้วยช่วงอายุ/หินช่วงอายุคาลาเบรียน

นิยาม
ชื่อเจลาเซียนถูกนำมาใช้เป็นชื่อช่วงเวลาในธรณีกาลในปี พ.ศ. 2541 ชื่อดังกล่าวตั้งตามเมืองเจลาทางตอนใต้ของเกาะของเกาะซิซิลี ในปี พ.ศ. 2552 ช่วงเวลานี้ถูกย้ายจากสมัยไพลโอซีนไปยังสมัยไพลสโตซีนเพื่อให้ธรณีกาลมีความสอดข้องกับการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญในภูมิอากาศ มหาสมุทร และชีวชาติของโลกที่เกิดขึ้นเมื่อ 2.588 ล้านปีก่อน

ฐานของช่วงอายุเจลาเซียนถูกกำหนดในแง่การลำดับชั้นสนามแม่เหล็กบรรพกาลเป็นฐานของหินรุ่นมาสึยามะ (C2r) (ที่ขอบการลำดับชั้นสนามแม่เหล็กบรรพกาลเกาส์–มาสึยามะ) หรือหินรุ่นไอโซโทป 103 เหนือแนวนี้เกิดการสูญพันธุ์ที่โดดเด่นของซากดึกดำบรรพ์ขนาดเล็กมากหินปูน ได้แก่ ดิสโคสเตอร์เพนตาราดีเอตัส และ ดิสโคสเตอร์เซอร์คูลัส ขึ้น จุดและแหล่งชั้นหินแบบฉบับขอบทั่วโลก (GSSP) สำหรับช่วงอายุนี้ตั้งอยู่ในมอนเตซานนิโกลาใกล้กับเมืองเจลา

ขอบบนของช่วงอายุนี้ถูกกำหนดโดยการลำดับชั้นสนามแม่เหล็กบรรพกาลว่าเป็นการสิ้นสุดของหินรุ่นออลดูไว (C2n) และในแง่สัตวชาติเป็นระดับการสูญพันธุ์ของซากดึกดำบรรพ์ขนาดเล็กมากหินปูน ดิสโคสเตอร์โบรเวอรี (ฐานของส่วนชั้นชีวภาพ CN13) ด้านบนของเจลาเซียนเป็นการเกิดขึ้นครั้งแรกของซากดึกดำบรรพ์ขนาดเล็กมากหินปูน เกไฟโรแคปซา เอสพี. และระดับการสูญพันธุ์ของแพลงก์ตอนฟอรามินิเฟอรา โกลบิเจอไรนอยด์เอ็กเทรมัส

ภูมิอากาศ
ในช่วงอายุเจลาเซียน พืดน้ำแข็งในซีกโลกเหนือเริ่มขยายขึ้น ถือเป็นจุดเริ่มต้นของยุคน้่ำแข็งควอเทอร์นารี ตัวอย่างแกนทะเลลึกที่ระบุได้อยู่ที่ประมาณ 40 หินช่วงอายุไอโซโทปทะเล (MIS 103 – MIS 64) ในระหว่างช่วงอายุ ดังนั้น จึงอาจมีวัฎจักรยุคน้ำแข็งประมาณ 20 รอบที่มีความรุนแรงแตกต่างกันไปในระหว่างช่วงอายุ

ทวีปยุโรป
ในประวัติธารน้ำแข็งของเทือกเขาแอลป์ ช่วงอายุนี้เรียกว่าบีเบอร์ ซึ่งสอดคล้องกับพรีทีเลียนและทีเลียนในยุโรปเหนือ

ในระหว่างช่วงอายุ หมวดหินเรดแครกในบุตลีย์, นิวบอร์นแครก และ หมวดหินนอร์วิชแครก (ทั้งหมดอยู่ในอีสต์แองเกลีย ประเทศอังกฤษ) ถูกทับถมไว้ ช่วงอายุนี้เทียบเท่ากับหินช่วงอายุเพรทีเลียนและทีเลียนในประเทศเนเธอร์แลนด์ ซึ่งมักใช้ในประเทศแถบยุโรปตะวันตกเฉียงเหนือ

อ้างอิง

เชิงอรรถ

เอกสารข้อมูล
 (eds.) (2005) A Geologic Time Scale 2004, Cambridge University Press, Cambridge, UK, 
; 1998. The Gelasian Stage (Upper Pliocene): A new unit of the global standard chronostratigraphic scale. Episodes, 21(2): 82-87

ธรณีประวัติของโลก