คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นหนึ่งในสี่คณะที่กำเนิดมาพร้อมกับการสถาปนามหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์เมื่อปี พ.ศ. 2486 ในฐานะ คณะสหกรณ์ ก่อนจะเปลี่ยนชื่อเป็นคณะเศรษฐศาสตร์ในปี พ.ศ. 2535 ปัจจุบัน คณะเศรษฐศาสตร์ประกอบด้วย 3 ภาควิชา ได้แก่ ภาควิชาเศรษฐศาสตร์ ภาควิชาเศรษฐศาสตร์เกษตรและทรัพยากร และภาควิชาสหกรณ์ เปิดสอนหลักสูตรทั้งในระดับปริญญาตรี ปริญญาโท และปริญญาเอก จำนวน 13 หลักสูตร โดยเป็นหลักสูตรภาษาอังกฤษและหลักสูตรนานาชาติ 4 หลักสูตร

ประวัติ 

ในปี พ.ศ. 2481 ได้มีการจัดตั้งวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ขึ้นมาภายใต้สังกัดของกระทรวงเกษตราธิการ โดยจัดให้มีการศึกษาตามหลักสูตรอนุปริญญาเกษตรศาสตรบัณฑิต เมื่อจบการศึกษาจากวิทยาลัยเกษตรศาสตร์แล้วผู้ที่สนใจจะเข้ารับราชการในกรมสหกรณ์ จะต้องเข้ารับการอบรมเพิ่มเติมในสาขาวิชาที่เกี่ยวข้อง ซึ่งกรมสหกรณ์เป็นผู้จัดการอบรมดังกล่าว ณ กรมสหกรณ์ การจัดอบรมนี้ถือได้ว่าเป็นจุดเริ่มต้นของคณะสหกรณ์ในเวลาต่อมา

ต่อมาเมื่อวันที่ 2 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2486 ได้มีพระราชบัญญัติยกฐานะของวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ขึ้นเป็นมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ โดย “คณะสหกรณ์” เป็นหนึ่งในสี่คณะแรกของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ซึ่งประกอบด้วย คณะเกษตร คณะประมง คณะวนศาสตร์ และคณะสหกรณ์ มีการศึกษาขั้นอนุปริญญา เพื่อให้นิสิตที่สำเร็จการศึกษาจากคณะสหกรณ์ออกไปรับราชการในกรมสหกรณ์ โดยมี คุณพระพิจารณ์พาณิชย์ อดีตอธิบดีกรมสหกรณ์เป็นคณบดีคนแรก และอาจารย์ทนุ ศาตราภัย เป็นเลขานุการคณะฯ ในสมัยเริ่มต้นนั้นคณะสหกรณ์ได้จัดการเรียนการสอนอยู่ในบริเวณอาคารส่วนหนึ่งของกรมสหกรณ์ ซึ่งตั้งอยู่ข้างวังพระองค์เจ้าจุลจักรพงษ์ ท่าเตียน กรุงเทพมหานคร การศึกษาของคณะสหกรณ์ในสมัยนั้น มีแผนกวิชาอยู่ 4 แผนก ด้วยกันคือ แผนกวิชาเศรษฐศาสตร์และสังคมศาสตร์ แผนกวิชาสหกรณ์ แผนกวิชาบัญชี และแผนกวิชานิติศาสตร์

ในปี พ.ศ. 2495 ศาสตราจารย์ พันธุม ดิษยมณฑล ย้ายมาจากกรมสหกรณ์มาดำรงตำแหน่งเลขานุการคณะฯ และเลื่อนเป็นรองคณบดีในเวลาต่อมา ได้เสนอใช้หลักสูตรปริญญาตรี 4 ปี และ 5 ปี โดยได้รับอนุมัติจากสภามหาวิทยาลัย และยังคงใช้สถานที่บริเวณกรมสหกรณ์เป็นที่ศึกษาไปพลางก่อน พร้อมทั้งได้เสนอให้เปลี่ยนชื่อเป็นคณะเศรษฐศาสตร์สหกรณ์เพื่อให้การศึกษากว้างขวางมากขึ้น และเพื่อให้นิสิตมีตลาดที่จะออกไปทำงานได้มากยิ่งขึ้น แต่จอมพล ป. พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรีและเป็นประธาน ก.พ. ในขณะนั้นประสงค์จะเน้นความสำคัญของสหกรณ์จึงใช้ชื่อว่า “คณะสหกรณ์และเศรษฐศาสตร์” ในเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2495 ซึ่งประกอบด้วย 8 แผนกวิชา คือ แผนกวิชาสหกรณ์ แผนกวิชาเศรษฐศาสตร์ แผนกวิชาเศรษฐศาสตร์กสิกรรม แผนกวิชาบัญชี แผนกวิชาภาษาต่างประเทศ แผนกวิชาสังคมวิทยา แผนกวิชาเบ็ดเตล็ด จนกระทั่งเดือนพฤษภาคมปี พ.ศ. 2499 จึงได้ย้ายสถานที่ศึกษามาอยู่รวมกันกับคณะอื่น ๆ ที่บางเขน กรุงเทพมหานคร รวมทั้งได้เปลี่ยนชื่อเป็น “คณะเศรษฐศาสตร์สหกรณ์” โดยมี คุณพระพิจารณ์พาณิชย์ ดำรงตำแหน่งคณบดีจนถึงปี พ.ศ. 2501 และยังคงดำรงตำแหน่งคณบดีกิตติมศักดิ์ของคณะฯ จนถึงปี พ.ศ. 2506 ทั้งนี้ ศาสตราจารย์ พันธุม ดิษยมณฑล ได้เข้าดำรงตำแหน่งคณบดีสืบต่อจากคุณพระพิจารณ์พาณิชย์จนถึงปี พ.ศ. 2518 ในช่วงที่ยังใช้ชื่อคณะเศรษฐศาสตร์สหกรณ์นั้น ได้มีการปรับปรุงแผนกวิชาต่าง ๆ เสียใหม่เป็น 6 แผนกวิชา ประกอบด้วย แผนกวิชาสหกรณ์ แผนกวิชาเศรษฐศาสตร์ แผนกวิชาเศรษฐศาสตร์เกษตร แผนกวิชาบัญชีและการธุรกิจ แผนกวิชานิติศาสตร์และสังคมศาสตร์ แผนกวิชาสถิติ

ในปี พ.ศ. 2506 คณะเศรษฐศาสตร์สหกรณ์ ได้รับงบประมาณจำนวน 3 ล้านบาท เพื่อก่อสร้างตึกเรียนหลังแรกที่บางเขน เป็นตึก 3 ชั้น และได้ขออนุญาตใช้พระนามของ พระราชวรวงศ์เธอ กรมหมื่นพิทยาลงกรณ์ เป็นชื่อ และได้มีพิธีเปิด “ตึกพิทยาลงกรณ” อย่างเป็นทางการ เมื่อวันที่ 2 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2507 โดย ฯพณฯ จอมพลถนอม กิตติขจร นายกรัฐมนตรี และนายกสภามหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นประธานในพิธี

ต่อมาในปี พ.ศ. 2509 ได้เปลี่ยนชื่ออีกครั้งหนึ่งเป็น “คณะเศรษฐศาสตร์และบริหารธุรกิจ” เพื่อขยายงานการศึกษาให้เหมาะสมกับการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมของประเทศ และให้นิสิตมีโอกาสได้ศึกษาในสาขาวิชาต่าง ๆ ได้มากขึ้นเพื่อตอบสนองต่อตลาดแรงงานในสาขาวิชาชีพที่ขยายตัวตามความเจริญของบ้านเมือง โดยเพิ่มสาขาวิชาอีกหลายแขนงพร้อมทั้งได้มีการจัดแบ่งส่วนราชการใหม่ในปี พ.ศ. 2511 โดยคณะเศรษฐศาสตร์และบริหารธุรกิจ ประกอบด้วย 6 ภาควิชาคือ ภาควิชาเศรษฐศาสตร์เกษตร ภาควิชาเศรษฐศาสตร์ ภาควิชาสหกรณ์ ภาควิชาบริหารธุรกิจ ภาควิชาบัญชี ภาควิชาการตลาด จนกระทั่งเดือนกันยายน ปี พ.ศ. 2532 ภาควิชาเศรษฐศาสตร์เกษตรได้เปลี่ยนชื่อเป็นภาควิชาเศรษฐศาสตร์เกษตรและทรัพยากร

ในเดือนธันวาคม พ.ศ. 2535 เนื่องจากคณะเศรษฐศาสตร์และบริหารธุรกิจ มีจำนวนนิสิตและคณาจารย์เป็นจำนวนมาก ซึ่งมีขนาดใหญ่เป็นที่สองรองจากคณะเกษตร พร้อมกันนั้นความต้องการบุคลากรในสาขาวิชาที่เปิดสอนอยู่ในคณะฯ ได้ขยายตัวทวีขึ้นอย่างรวดเร็ว จึงมีการแบ่งส่วนราชการออกเป็น 2 คณะ คือ “คณะเศรษฐศาสตร์” และคณะบริหารธุรกิจ ดังเช่นในปัจจุบัน

หน่วยงาน 
ภาควิชา สำนัก สถาบัน และศูนย์ ภายในคณะเศรษฐศาสตร์

 สำนักงานเลขานุการ
 ภาควิชาเศรษฐศาสตร์
 ภาควิชาเศรษฐศาสตร์เกษตรและทรัพยากร
 ภาควิชาสหกรณ์ 

 ศูนย์วิจัยเศรษฐศาสตร์ประยุกต์
 ศูนย์บัณฑิตศึกษา 
 สถาบันวิชาการด้านสหกรณ์
 ห้องสมุดพิทยาลงกรณ

หลักสูตร

ทำเนียบคณบดี 
 นับตั้งแต่ก่อตั้งคณะสหกรณ์จนมาเป็นคณะเศรษฐศาสตร์ มีผู้ดำรงตำแหน่งคณบดี ดังนี้

หมายเหตุ คำนำหน้านามของผู้ดำรงตำแหน่งคณบดี เป็นคำนำหน้านามตามตำแหน่งทางวิชาการในขณะนั้น

ศิษย์เก่าที่มีชื่อเสียง 

 ปริญญา นาคฉัตรีย์ (ศิษย์เก่า) อดีตคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) / อดีตอธิบดีกรมการปกครอง
 ผดุง ลิ้มเจริญรัตน์ (ศิษย์เก่า) อดีตที่ปรึกษารองนายกรัฐมนตรี
 สาธิต รังคสิริ (ศิษย์เก่า) อธิบดีกรมสรรพากร / อดีตผู้อำนวยการสำนักงานเศรษฐศาสตร์การคลัง
 ธีรภัทร สันติเมทนีดล (ศิษย์เก่า) รองปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี
 อาทิตย์ วิมูลชาติ (ศิษย์เก่า) รองกรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท ไอบีเอ็ม ประเทศไทยจำกัด
 อดิศักดิ์ สุขุมวิทยา (ศิษย์เก่า) CEO บริษัท เจ มาร์ท จำกัด (มหาชน)
 อมรศักดิ์ ศักดิ์ภู่อร่าม (ศิษย์เก่า) ประธานบริหาร บริษัท เดนท์สุ (ประเทศไทย) จำกัด
 ไกรวิทย์ พุ่มสุโข (ศิษย์เก่า) นักร้อง / นักแสดง
 นาวิน เยาวพลกุล (ศิษย์เก่า/บุคลากร) นักร้อง
 ณวัฒน์ กุลรัตนรักษ์ (ศิษยเก่า) นักแสดง
 นภัทร อินทร์ใจเอื้อ (กัน เดอะสตาร์6) (ศิษย์เก่า) นักร้อง/ผู้ชนะเลิศการแข่งขันรายการ เดอะสตาร์ ค้นฟ้าคว้าดาวปี 6
 สุภัสสรา ธนชาติ (ศิษย์เก่า) (เก้าหรือ สไปรท์ ฮอร์โมน วัยว้าวุ่นนักแสดงวัยรุ่นชื่อดังหรือสไปรท์จาก ฮอร์โมนส์ วัยว้าวุ่น
 พีรวัส แสงโพธิรัตน์ (ศิษย์เก่า) นักแสดง
 ปราชญา เรืองโรจน์ (ศิษย์เก่า) นักแสดง
 เชิดชนินทร์ ฤทธิ์ธาอภินันท์ (ศิษย์เก่า) นักแสดง
 ชินรัฐ สิริพงษ์ชวลิต (ศิษย์เก่า) นักแสดงสังกัด GMM
 กฤษฏ์ อำนวยเดชกร (ศิษย์ปัจจุบัน) นักแสดงรักฉุดใจนายฉุกเฉิน
 อัจฉราภรณ์ กนกนทีสวัสดิ์ (ศิษย์เก่า) นางสาวไทยประจำปี 2556
 ปฐวี พวงจิตร (ศิษย์เก่า) ผู้รับพระราชทานทุนมูลนิธิอานันทมหิดล แผนกเกษตรศาสตร์ ประจำปี 2562

ศูนย์วิจัยเศรษฐศาสตร์ประยุกต์ 
ศูนย์วิจัยเศรษฐศาสตร์ประยุกต์ เป็นหน่วยงานหนึ่งในคณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ที่มีหน้าที่ในด้านการส่งเสริมและพัฒนาองค์ความรู้ทางด้านเศรษฐศาสตร์ ให้บริการวิชาการที่มีคุณภาพ และมีส่วนร่วมในการพัฒนาชุมชนและสังคมของประเทศ โดยมีการให้บริการหลักในด้านต่างๆ ดังนี้

 การให้บริการในด้านการวิจัยเกี่ยวกับการเกษตร อุตสาหกรรม การค้าระหว่างประเทศ การอนุรักษ์ การพัฒนาและการประเมินมูลค่าทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม การวางแผน การติดตามและการประเมินผล รวมทั้งการวิจัยด้านนโยบายเศรษฐกิจของประเทศ
 การจัดประชุม สัมมนาและฝึกอบรมแก่บุคลากรขององค์กรต่างๆ ทั้งภายในและภายนอกประเทศ เพื่อเพิ่มพูนความรู้ความสามารถในการใช้หลักการวิชาการ สนับสนุนการปฏิบัติงานในทุกระดับ
 การเผยแพร่ข้อมูลทางเศรษฐกิจและความรู้ทางเศรษฐศาสตร์สู่สาธารณชน

ดูเพิ่ม 
 รายนามบุคคลจากมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 
 คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
 ประวัติมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ 
 ศูนย์วิจัยเศรษฐศาสตร์ประยุกต์

กเกษตรศาสตร์
หน่วยงานในมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์