สาทิส อินทรกำแหง

สาทิส อินทรกำแหง (14 มีนาคม พ.ศ. 2469 — 28 ตุลาคม พ.ศ. 2555) เป็นนักเขียนและบรรณาธิการหนังสือ, ผู้ริเริ่มและเผยแพร่การแพทย์แบบผสมผสาน และการรักษาสุขภาพตามหลักธรรมชาติ เข้ามาในประเทศไทย ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของแนวทางสุขภาพแบบชีวจิต และเป็นผู้ได้รับรางวัลนราธิป ประจำปี พ.ศ. 2549

ประวัติ 
สาทิส อินทรกำแหง เกิดเมื่อวันที่ 14 มีนาคม พ.ศ. 2469 ที่อำเภอบางรัก จังหวัดพระนคร เป็นบุตรของพันเอก พระศรีพิชัยบริบูรณ์ (เหมือน อินทรกำแหง) อดีตเจ้ากรมมณฑลทหารบกที่ 3 กับเชย อินทรกำแหง (มารดา) ข้าหลวงราชสำนัก  , สาทิส เป็นผู้สืบสายสกุล “ณ ราชสีมา” ชั้น 6 สาย "เจ้าพระยานครราชสีมา (ทองอินทร์ ณ ราชสีมา)"  และเป็นน้องชายของอุบาสิการัญจวน อินทรกำแหง

เดิมชื่อสาโรช แต่มารดามักเรียกว่าจงกล ต่อมาภายหลังจึงเปลี่ยนเป็นสาทิส ตามแนวนโยบายรัฐนิยมของจอมพล แปลก พิบูลสงคราม จากนั้นเมื่อพระศรีพิชัยบริบูรณ์เกษียณอายุราชการ ก็เดินทางย้ายถิ่นฐานกลับไปยังจังหวัดนครราชสีมา อันเป็นภูมิลำเนาเดิมของบิดา ซึ่งสาทิสมีโอกาสเป็นลูกมือผลิตยาสมุนไพรแผนโบราณให้แก่บิดา รวมถึงเป็นลูกมือนวดแผนโบราณและผลิตยาพื้นบ้านช่วยเหลือมารดา ในการรักษาพระสงฆ์อาพาธ สมาชิกครอบครัว ตลอดจนชาวบ้านละแวกนั้น ชีวิตครอบครัว สาทิสสมรสกับฉินโฉม ชาวสิงคโปร์ มีบุตรคือปิยะ และธิดาคือภาสินี สาทิสถึงแก่กรรมเมื่อวันที่ 28 ตุลาคม พ.ศ. 2555 ด้วยโรคหลอดเลือดสมองตีบเฉียบพลัน ที่โรงพยาบาลบางปะกอก 9 อินเตอร์เนชันแนล ขณะมีอายุ 86 ปี

การศึกษา 
ดร.สาทิส อินทรกำแหง จบการศึกษาระดับมัธยมศึกษาที่โรงเรียนอำนวยศิลป์ เขตราชเทวี กรุงเทพมหานคร จากนั้นเข้าศึกษาในโรงเรียนเตรียมแพทยศาสตร์ ร่วมกับแผนกวิชาการหนังสือพิมพ์ภาคสมทบ ของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย จากนั้นเดินทางไปศึกษาต่อทางจิตวิทยาทดลอง (Experimental Psychology) ที่มหาวิทยาลัยออริกอน รัฐออริกอน, มหาวิทยาลัยโคลัมเบีย และวิทยาลัยแนสซอในมหาวิทยาลัยนิวยอร์ก รัฐนิวยอร์ก ของสหรัฐอเมริกา พร้อมทั้งเข้าอบรมศึกษาในหลักสูตรพิเศษต่าง ๆ เช่นโภชนาการ ชีวโมเลกุล แมคโครไบโอติกส์ การฝังเข็ม การแพทย์แผนจีน การแพทย์ทางเลือก เป็นต้น ในสถาบันการศึกษาหลายแห่งของสหรัฐอเมริกา ทวีปยุโรป และสาธารณรัฐประชาชนจีน จนกระทั่งจบการศึกษาระดับดุษฎีบัณฑิต ทางสังคมวิทยาและวิทยาศาสตร์การอาหาร จากมหาวิทยาลัยออริกอน และมหาวิทยาลัยนิวยอร์ก

การทำงาน 
สาทิสเริ่มการทำงาน โดยเป็นผู้ช่วยผู้เชี่ยวชาญทางจิตวิทยา ของโรงพยาบาลและศูนย์การแพทย์ Sacred Heart ที่รัฐออริกอน, ผู้เชี่ยวชาญประจำโรงพยาบาลมหาวิทยาลัยเซียะเหมิน สาธารณรัฐประชาชนจีน และผู้เชี่ยวชาญการส่งเสริมองค์ความรู้เชิงสิ่งแวดล้อม และวิทยาศาสตร์การอาหารเพื่อประโยชน์สูงสุด ประจำสหประชาชาติ นอกจากนี้ ยังเคยเป็นบรรณาธิการหนังสือกะดึงทอง และ สยามสมัย  รวมถึงมีผลงานเขียนบทความวิจารณ์ดนตรีคลาสสิก โดยใช้นามปากกาว่า คีตกร, จ.มงคลขจร, สาทิส, จ.กฤตัญชลี และ ตุลย์ ศิริทรรศน์  และยังเคยเป็นเจ้าของหนังสือพิมพ์รายวัน "ศานต์สยาม"

ชีวจิต 
สาทิสพาครอบครัวกลับมายังประเทศไทยเป็นการถาวร หลังจากที่เขาเกษียณอายุงาน ด้วยปณิธานในการเผยแพร่องค์ความรู้เกี่ยวกับ การแพทย์แบบผสมผสาน (Integrated Medicine) เพื่อให้เป็นทางเลือกแก่ชาวไทยในการดูแลสุขภาพ และกลายเป็นผู้ให้กำเนิดแนวทางสุขภาพแบบชีวจิตในประเทศไทย ต่อมาร่วมกับชูเกียรติ อุทกะพันธุ์ ผู้ก่อตั้งบริษัท อมรินทร์พรินติงแอนด์พับลิชชิง จำกัด (มหาชน) ก่อตั้งนิตยสารชีวจิตรายปักษ์ โดยสาทิสเป็นบรรณาธิการที่ปรึกษาและคอลัมนิสต์ประจำ ตลอดจนมีงานเขียนคอลัมน์ในหนังสือพิมพ์ไทยรัฐฉบับวันอาทิตย์ รวมถึงร่วมกับสุทธิชัย หยุ่น บรรณาธิการอำนวยการ บริษัท เนชั่นมัลติมีเดียกรุ๊ป จำกัด (มหาชน) ดำเนินรายการโทรทัศน์ กินอยู่อย่างชีวจิต  นอกจากนี้ ยังเป็นที่ปรึกษาและวิทยากรพิเศษเกี่ยวกับชีวจิต ให้แก่หน่วยงานต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องและที่สนใจ

ผลงานหนังสือ 
 จากดวงใจ - วิจารณ์ดนตรี
 รอยทราย
 สุดขอบฟ้า
 ฟ้าสูงแผ่นดินต่ำ
 ชีวจิต - ได้รับคัดเลือกเป็นหนึ่งใน 88 หนังสือดีวิทยาศาสตร์ไทย โดย สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.)
 มะเร็งแห่งชีวิต (กันยายน 2541)
 กูแน่ (ตุลาคม 2541)
 เรื่องของภูมิชีวิต (มกราคม 2543)
 ตอบคำถามสุขภาพ เล่ม 1 (มกราคม 2543)
 การแพทย์ทางเลือก (กุมภาพันธ์ 2544)
 ปั้นชีวิตใหม่ด้วยชีวจิต เล่ม 1 (กุมภาพันธ์ 2544)
 ปั้นชีวิตใหม่ด้วยชีวจิต เล่ม 2 (มีนาคม 2544)
 ปั้นชีวิตใหม่ด้วยชีวจิต เล่ม 3 (เมษายน 2545)
 ตอบคำถามสุขภาพ เล่ม 2 (มกราคม 2546)
 เตะสุดชีวิต (มีนาคม 2547)
 ชีวิตเริ่มต้นเมื่อ 70 (พฤษภาคม 2547)
 กูไม่แน่ (มีนาคม 2548)
 ปั้นชีวิตใหม่ด้วยชีวจิต เล่ม 4 (กุมภาพันธ์ 2550)

อ้างอิง 

บุคคลจากเขตบางรัก
บุคคลจากโรงเรียนอำนวยศิลป์
บุคคลจากคณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
นักจิตวิทยา
นักโภชนาการ
นักเขียนชาวไทย
บรรณาธิการนิตยสาร
คอลัมนิสต์
หนังสือพิมพ์ไทยรัฐ
เสียชีวิตจากโรคหลอดเลือดสมอง
บุคคลจากมหาวิทยาลัยนิวยอร์ก
สกุล ณ ราชสีมา