ข้าวฟ่างหางหมา

ข้าวฟ่างหางหมา  (Foxtail millet)  เป็นพืชในวงศ์หญ้า เป็นหญ้าปีเดียว ขึ้นเป็นกอมีสีเหลืองม่วง กาบใบรูปหลอด ด้านบนเปิดออก ผิวเกลี้ยงหรือมีขนปกคลุมเล็กน้อย ลิ้นใบสั้นเป็นชายครุย เห็นแกนใบชัดเจน ดอกช่อ เมล็ดรูปไข่ มีกาบบนและล่างหุ้มแน่น มีหลายสีตั้งแต่เหลืองอ่อน ส้ม แดง น้ำตาล ดำ มีความแตกต่างระหว่างสายพันธุ์อยู่มาก โดยแบ่งเป็นกลุ่มย่อยที่สำคัญ 3 กลุ่ม คือ
 กลุ่มย่อย indica ปลูกในอินเดีย ปากีสถาน ศรีลังกา และเนปาล
 กลุ่มย่อย maxima ปลูกในตะวันออกไกล
 กลุ่มย่อย moharia ปลูกในยุโรป รัสเซีย และอัฟกานิสถาน

ข้าวฟ่างหางหมาเป็นธัญพืชที่ปลูกมาตั้งแต่สมัยโบราณ มีการกระจายพันธุ์ตามธรรมชาติตั้งแต่ยุโรปจนถึงญี่ปุ่น ปัจจุบันเป็นธัญพืชที่สำคัญในจีน อินเดียและยุโรปทางตะวันออกเฉียงใต้ โดยนำเมล็ดมาปรุงอาหารแบบเดียวกับข้าว เมล็ดนำไปบดละเอียดได้แป้ง ใช้ทำขนมปังแบบไม่พองตัวได้ อาหารที่ทำจากข้าวฟ่างหางหมาในอินเดียเป็นอาหารที่ใช้ในพิธีกรรม ในจีนใช้เป็นอาหารของผู้สูงอายุและหญิงมีครรภ์ ใช้ผลิตน้ำส้มสายชูและไวน์ ในรัสเซียและพม่าใช้หมักเบียร์และเครื่องดื่มมีแอลกอฮอล์ เมล็ดนำไปเพาะให้งอกใช้เป็นผัก ลำต้นใช้เป็นอาหารสัตว์

อ้างอิง 

 พีรศักดิ์ วรสุนทโรสถ และคณะ. ทรัพยากรพืชในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ 10: ธัญพืช. กทม. สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย. 2544.หน้า 178 – 180

หญ้า

ธัญพืช