สันนิบาตอวามี

สันนิบาตอวามี (, ) หรือสันนิบาตมุสลิมอวามี เป็นพรรคการเมืองในปากีสถานตะวันออก ที่ต่อมาคือบังกลาเทศ ก่อตั้งเมื่อเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2492 โดย อุสวาน ซาอิด ซุห์ราวาร์ดี พรรคนี้มีบทบาทมากในปากีสถานตะวันออก แต่มีบทบาทน้อยในปากีสถานตะวันตก ผู้ที่มีบทบาทในพรรคได้แก่ ชีค มูจิบูร์ เราะห์มาน ที่เป็นหัวหน้าพรรคเมื่อ พ.ศ. 2506 และเมาลาบา อับดุล อามิด ข่าน บาชานี ซึ่งแยกตัวออกจากพรรคเมื่อ พ.ศ. 2500

แผนทางเศรษฐกิจของพรรคเป็นแบบกลาง ไม่เอียงซ้ายหรือขวา เมื่อชีค มูจิบูร์ เราะห์มานขึ้นมาเป็นผู้นำพรรค เขาได้ประกาศนโยบายที่จะทำให้ปากีสถานตะวันตกและตะวันออกมีความเป็นอิสระและปกครองตนเองในระดับหนึ่ง นโยบายนี้เป็นที่พอใจในปากีสถานตะวันออก และทำให้สันนิบาตอวามีชนะการเลือกตั้งใน พ.ศ. 2513

อย่างไรก็ตาม สันนิบาตอวามีถูกกีดกันไม่ให้จัดตั้งรัฐบาลปกครองปากีสถาน ประธานาธิบดีปากีสถานในขณะนั้นสั่งเลื่อนการเปิดประชุมสภาแห่งชาติโดยไม่มีกำหนด เมื่อถูกกีดกัน สันนิบาตอวามีจึงนำชาวปากีสถานตะวันออกออกมาประท้วงแบ่งแยกประเทศ รัฐบาลปากีสถานส่งกองทหารมาปราบปรามจนลุกลามกลายเป็นสงครามกลางเมือง ผู้คนจำนวนมากเสียชีวิต และมีไม่น้อยที่ลี้ภัยเข้าไปในอินเดีย

อินเดียได้ใช้ปัญหาผู้ลี้ภัยเป็นข้ออ้างในการเข้าแทรกแซงโดยส่งกองทหารเข้าช่วยปากีสถานตะวันออก สงครามสิ้นสุดเมื่อ 16 ธันวาคม พ.ศ. 2514 โดยปากีสถานยอมให้บังกลาเทศเป็นประเทศเอกราช
	
เมื่อบังกลาเทศได้รับเอกราช ชีค มูจิบูร์ เราะห์มานได้เป็นนายกรัฐมนตรี โดยวางนโยบายเน้นประชาธิปไตย แยกศาสนาออกจากการเมือง แต่ก็พบกับปัญหาฉ้อราษฎร์บังหลวง และการบริหารแบบเผด็จการ จนกระทั่ง เราะห์มาน ถูกลอบสังหารเมื่อ พ.ศ. 2518 หลังจากนั้น สันนิบาตอวามีไม่เคยได้จัดตั้งรัฐบาลอีกเลย

อ้างอิง 
 สารานุกรมประวัติศาสตร์สากลสมัยใหม่:เอเชีย เล่ม 1 อักษร A-B กทม. ราชบัณฑิตยสถาน. 2547

แหล่งข้อมูลอื่น 
Awami League web site 
ขบวนการทางการเมืองในประเทศบังกลาเทศ
ปากีสถานตะวันออก