ทายาทผู้มีสิทธิโดยตรง

ทายาทผู้มีสิทธิโดยตรง () คือทายาทผู้ (นอกจากมีเหตุการณ์อันคาดไม่ถึง) ที่ไม่สามารถมีผู้ใดมาแทนได้ในการรับตำแหน่งหรือมรดก เป็นคำที่ตรงกันข้ามกับคำว่า “ทายาทโดยสันนิษฐาน” (heir presumptive) ผู้เป็นทายาทอยู่ในสายที่มีสิทธิแต่อาจจะมาแทนได้เมื่อใดก็ได้ 

กรณีที่หมายถึงทายาทตำแหน่งขุนนางสืบตระกูลโดยเฉพาะในกรณีของพระมหากษัตริย์จะเรียกว่ารัชทายาท (heir to the throne) และใช้เป็นอุปลักษณ์ว่าผู้นั้นเป็นผู้ได้ผ่านพิธีในการยอมรับในตำแหน่งเช่นว่าอย่างเป็นทางการ (“anointed”) ไม่ว่าจะเป็นในด้านการเมืองหรือผู้นำทางธุรกิจ

“ทายาทผู้มีสิทธิโดยตรง” ไม่ปรากฏบ่อยนักและถ้าใช้ในภาษาอังกฤษก็มักจะใช้ในรูป “Heir Apparent” สถาบันพระมหากษัตริย์ส่วนใหญ่แล้วก็จะมีตำแหน่งเป็นทางการสำหรับรัชทายาทผู้มีสิทธิโดยตรงเช่น “มกุฎราชกุมาร” หรือมีตำแหน่งที่มีชื่อเฉพาะเช่น “เจ้าชายแห่งออเรนจ์” (Prince of Orange) ในเนเธอร์แลนด์  “เจ้าชายแห่งเวลส์”  ในสหราชอาณาจักร หรือ เจ้าชายแห่งอัสตูเรียส ในสเปน
ดยุกแห่งบราบันต์ ใน เบลเยียม

ตำแหน่ง 
ตำแหน่งสำหรับทายาทผู้มีสิทธิโดยตรงมีดังนี้

มกุฎราชกุมาร
เจ้าชายรัชทายาท
ราชกุมาร
อุปราช

ตำแหน่งอื่น ๆ

ปัจจุบัน 
ดยุกแห่งบราบันต์ (เบลเยียม)
ดยุกแห่งบรากันซา (โปรตุเกส)
ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ (อังกฤษ)
ดยุกแห่งรอธซี (สกอตแลนด์)
เจ้าชายแห่งอัสตูเรียส (สเปน)
เจ้าชายแห่งฌิโรนา (อารากอน)
เจ้าชายแห่งออเรนจ์ (เนเธอร์แลนด์)
เจ้าชายแห่งเวลส์ (บริเตนใหญ่)

ในอดีต 
โดแฟ็ง (ฝรั่งเศส)
ดยุกแห่งบรากันซา (โปรตุเกส)
มาร์คกราฟแห่งมอเรเวีย (โบฮีเมีย)
เจ้าชายแห่งเพียมอนเต (อิตาลี)
เจ้าชายแห่งเนเปิลส์ (อิตาลี)
เจ้าชายแห่งเทอร์โนโว (บัลแกเรีย)
เจ้าชายแห่งเวียนา (นาวาร์)
จุลกษัตริย์ (ฮังการี)
ซาเรวิช (รัสเซีย)
ซีซาร์ (โรมัน)
ซิมบาซิเลวส์ (ไบแซนไทน์)
เอเธลลิง (แองโกล-แซกซัน)
ดยุคแห่งเอสโตเนีย (เดนมาร์ก)
เจ้าชายแห่งนอร์เวย์ (เดนมาร์ก–นอร์เวย์)
ดยุคแห่งวาล็องติโน (โมนาโก)
พระมหากษัตริย์แห่งชาวโรมัน (โรมันอันศักดิ์สิทธิ์)
ดยุคแห่งสปาร์ตา (กรีซ)
มาซควิสแห่งบุซ (โมนาโก)
เจ้าชายแห่งบราซิล (โปรตุเกส)
ดยุคแห่งสแกนเนีย (สวีเดน)
เจ้าชายแห่งอานิ (อาร์เมเนียตะสันตก)
เจ้าชายแห่งอัลบาลูเลีย (โรมาเนีย)
แกรนด์วอยโวเดอแห่งกราโฮโว (มอนเตเนโกร)
เจ้าชายแห่งเวนิส (อิตาลี)
ดยุคแห่งกาลาเบรีย (ซิซิลีทั้งสอง)
เจ้าชายแห่งซาอิด (อียิปต์)
เจ้าจากัวร์ (เมโสอเมริกา)
เจ้าแห่งฮาวาย (ฮาวาย)

อ้างอิง

ดูเพิ่ม  
 ทายาทโดยสันนิษฐาน
 รายพระนามรัชทายาท
 รัชทายาทที่ได้รับสมมุติ

 
กฎหมายมรดก
มกุฎราชกุมาร