กรณีพิพาทชื่อมาซิโดเนีย

การใช้ชื่อประเทศ "มาซิโดเนีย" เป็นข้อพิพาทระหว่างประเทศกรีซกับประเทศมาซิโดเนีย (ปัจจุบันคือประเทศมาซิโดเนียเหนือ) นับตั้งแต่ปี 1991 ถึงปี 2019 ข้อพิพาทนี้นำมาสู่การเสียเสถียรภาพในภูมิภาคบอลข่านตะวันตกเป็นเวลา 25 ปี ข้อพิพาทสิ้นสุดลงภายหลังการเจรจาระหว่างรัฐบาลทั้งสองประเทศภายใต้การไกล่เกลี่ยโดยสหประชาชาติ นำไปสู่การลงนามในความตกลงเปรสปาในวันที่ 17 มิถุนายน 2018 ภูมิหลังของข้อพิพาทนี้มีย้อนกลับไปตั้งแต่ต้นศตวรรษที่ 20 ที่ซึ่งกรณีข้อคำถามมาซิโดเนียและกรณีเหตุต่อสู้มาซิโดเนียเป็นปัจจัยหนึ่งที่นำไปสู่สงครามบอลข่าน แม้ข้อพิพาทการตั้งชื่อนั้นเป็นปัญหาในความสัมพันธ์ยูโกสลาฟ–กรีกมาตั้งแต่สงครามโลกครั้งที่สอง แต่ข้อพิพาทได้ถูกจุดฉนวนขึ้นมาใหม่ภายหลังการล่มสลายของยูโกสลาเวีย และการได้รับเอกราชของอดีตสาธารณรัฐสังคมนิยมมาซิโดเนียในปี 1991 ภายหลังข้อพิพาทสิ้นสุดลงในการลงนามระหว่างสองประเทศ ประเทศมาซิโดเนียได้เปลี่ยนชื่อประเทศเป็นประเทศมาซิโดเนียเหนืออย่างเป็นทางการในเดือนกุมภาพันธ์ ปี 2019

ข้อพิพาทนี้เกิดจากความกำกวมในการเรียกชื่อดินแดนของประเทศมาซิโดเนีย, ภูมิภาคมาซิโดเนียของประเทศกรีซ และราชอาณาจักรมาเกโดนีอา อาณาจักรโบราณของชาวกรีก ประเทศกรีซโต้เถียงในข้อพิพาทนี้โดยการอ้างข้อกังวลเรื่องอุดมการณ์เรียกร้องดินแดนใหม่ของชนชาติเดียวกัน กรีซยืนยันจุดยืนไม่เห็นด้วยกับการตั้งชื่อประเทศว่า "มาซิโดเนีย" โดยไม่มีการระบุตำแหน่งทางภูมิศาสตร์ที่ชัดเจน เช่น "มาซิโดเนียเหนือ" มาใช้กับชื่อที่ "ใช้โดยทุกกรณีและในทุกสถานการณ์" นอกจากนี้ประเทศกรีซยังระบุข้อเท็จจริงที่ว่าชาติพันธุ์กรีกมีการเรียกชนตนเองว่าเป็นชาวมาซิโดเนีย ในขณะที่มองว่าตนไม่เกี่ยวข้องกันกับชาติพันธุ์มาซิโดเนีย เพื่อสนับสนุนข้อเรียกร้องไม่ให้มีการใช้คำเรียกกลุ่มชาติพันธุ์มาซิโดเนีย และภาษามาซิโดเนียว่า "มาซิโดเนีย" เพิ่มเติมจากกรณีชื่อประเทศ นอกเหนือจากกรณีพิพาทการใช้ชื่อแล้ว ประเทศกรีซยังระบุว่าประเทศนอร์ทมาซิโดเนียไม่มีความชอบธรรมในการใช้สัญลักษณ์และตัวบุคคลสำหรับชาตินิยมมาซิโดเนียที่ซึ่งในทางประวัติศาสตร์ถือเป็นของวัฒนธรรมกรีซ เช่น การใช้สัญลักษณ์สุริยาเวอร์จินา และอะเล็กซานเดอร์มหาราช รวมถึงการที่รัฐบอลมาซิโดเนียให้การสนับสนุนแนวคิดรวมชาติใหม่ภายใต้ชื่อ สหรัฐมาซิโดเนีย ซึ่งกินพื้นที่ของประเทศกรีซ, บัลแกเรีย, แอลเบเนีย และเซอร์เบีย

ข้อพิพาทดำเนินและรุนแรงไปจนถึงระดับการไกล่เกลี่ยระหว่างประเทศ ในปี 1995 ทั้งสองประเทศได้จัดตั้งความสัมพันธ์ทวิภาคีระหว่างประเทศขึ้นอย่างเป็นทางการเพื่อเป็นจุดเริ่มต้นสู่การหาทางออกและเจรจาในกรณีข้อพิพาทการตั้งชื่อ ระหว่างการเจรจาดำเนินไปภายใต้การดูแลของสหประชาชาติ หลายรัฐและองค์กรนานาชาติได้เลือกใช้ชื่อเรียกประเทศว่า "อดีตสาธารณรัฐยูโกสลาฟมาซิโดเนีย" (the former Yugoslav Republic of Macedonia; FYROM) จนกว่าจะบรรลุข้อตกลง ในขณะที่สหประชาชาติยืนยันใช้ชื่อเรียกที่เป็นผลจากข้อตกลงร่วมระหว่างสองรัฐเท่านั้น การเจรจาเป็นไปโดยการนำของทูต วัสโก นาวโมฟสกี และอะดามันติโอส วัสซิลากิส ดำเนินการไกล่เกลี่ยโดยแมทธิว นิเมตซ์ ผู้มีส่วนร่วมในการคลี่คลายปัญหานี้มาตั้งแต่ปี 1994

หมายเหตุ

แหล่งข้อมูลอื่น 
 Asani, Dorentina. "The Dynamics of the Name Issue of the Republic of Macedonia." European Journal of Social Sciences 1.1 (2018): 87-90. online
 Heraclides, Alexis. "The settlement of the Greek-Macedonian naming dispute: the Prespa agreement." Bezbednosni dijalozi 11.2 (2020): 49-60. online in English
 Nimetz, M. (2020). The Macedonian “Name” Dispute: The Macedonian Question—Resolved? Nationalities Papers, 48(2), 205-214.
 Shterbani, Shefki. "The Macedonia Name Dispute: ICJ’s Decision and its Legal Approach." Acta Universitatis Danubius Juridica 14.1 (2018): 101-112. online
 Tziampiris, Aristotle. "The Macedonian name dispute and European Union accession." Southeast European and Black Sea Studies 12.1 (2012): 153-171.

อ้างอิง 

กรณีพิพาทเรื่องการตั้งชื่อภูมิศาสตร์
ประเทศกรีซ
ประเทศมาซิโดเนียเหนือ