มหาวิหารนักบุญเบซิล

มหาวิหารเซนต์บาซิล (; ) เป็นอาสนวิหารของศาสนจักรออร์โธดอกซ์รัสเซีย ตั้งอยู่ที่จัตุรัสแดง กรุงมอสโก ประเทศรัสเซีย สร้างโดยซาร์อีวานที่ 4 แห่งรัสเซีย หรือซาร์อีวานจอมโหด เพื่อฉลองชัยชนะเหนือพวกมองโกลที่กรีธาทัพมาเมืองคาซัน เมื่อปี ค.ศ. 1552 ผลจากชัยชนะครั้งนี้ทำให้รัสเซียสามารถรวมชาติได้เป็นปึกแผ่น จึงสร้างมหาวิหารแห่งนี้ขึ้นเมื่อปี ค.ศ. 1555 เดิมทีมหาวิหารเซนต์บาซิล เป็นเพียงโบสถ์ขนาดเล็กที่บรรจุศพของนักบุญวาซิลีหรือนักบุญบาซิล

มหาวิหารเซนต์บาซิลมีรูปทรงที่ไม่เหมือนโบสถ์อื่น คือมีโดม 8 โดมล้อมรอบโดมที่ 9 ที่อยู่ตรงกลาง ทำให้อาคารมีรูปทรงแปดเหลี่ยม ด้วยสถาปัตยกรรมที่ผสมผสานระหว่างสถาปัตยกรรมแบบรัสเซียโบราณอันได้รับอิทธิพลมาจากไบแซนไทน์ที่เป็นโดมทรงหัวหอมกับสถาปัตยกรรมที่เรียกกันว่ารัสเซียนกอธิก หอคอยสูงรูปกระโจมเป็นอิทธิพลจากยุโรปตะวันตก ผลลัพธ์ที่ออกมาจึงกลายเป็นหอคอยสูงรูปแท่งเทียนกำลังลุกไหม้บนปลายลำเทียน ส่งความโชติช่วงชัชวาลย์เป็นเครื่องบูชาเทพเจ้าบนสวรรค์  

มหาวิหารนี้ได้รับการออกแบบโดยสถาปนิกชื่อปอสต์นิก ยากอฟเลฟ (Postnik Yakovlev) และด้วยความงดงามของสถาปัตยกรรมจึงทำให้มีเรื่องเล่าสืบต่อกันว่า ซาร์อีวานที่ 4 ทรงพอพระทัยในความงดงามของมหาวิหารแห่งนี้มาก จึงมีคำสั่งให้ปูนบำเหน็จแก่สถาปนิกผู้ออกแบบด้วยการควักดวงตาทั้งสอง เพื่อไม่ให้สถาปนิกผู้นั้นสามารถสร้างสิ่งที่สวยงามกว่านี้ได้อีก การกระทำในครั้งนั้นของพระเจ้าอีวานที่ 4 จึงเป็นที่มาของสมญานามอีวานผู้โหดร้าย (Ivan The Terrible) บริเวณใกล้กันกับมหาวิหารเซนต์เบซิลขนาบข้างด้วยกำแพงเครมลิน เป็นที่ตั้งของอนุสรณ์สถานเลนินหรือสุสานเลนิน ซึ่งเก็บรักษาร่างของวลาดีมีร์ เลนิน ผู้นำคนสำคัญของคอมมิวนิสต์ และเปิดให้ประชาชนทั่วไปสามารถเข้าไปเคารพศพได้

โครงสร้าง 
ฐานรากเช่นเดียวกับอาคารอื่น ๆ ในมอสโกยุคกลาง สร้างด้วยหินสีขาวแบบดั้งเดิม ในขณะที่ตัวอาคารโบสถ์สร้างด้วยอิฐสีแดง ขนาด 28 x 14 x 8 ซม. (11.0 x 5.5 x 3.1 นิ้ว) ซึ่งเป็นวัสดุที่ค่อนข้างใหม่ในยุคนั้น (โครงสร้างที่ก่อด้วยอิฐครั้งแรกในมอสโกคือ กำแพงเครมลินใหม่ ซึ่งเริ่มสร้างในปี ค.ศ. 1485) การสำรวจโครงสร้างแสดงให้เห็นว่าระดับชั้นใต้ดินอยู่ในระนาบอย่างสมบูรณ์ ซึ่งบ่งชี้ถึงการใช้การเขียนแบบและการวัดอย่างชำนาญ แต่ระดับที่สูงขึ้นมาแต่ละระดับจะมีความแม่นยำลดน้อยลงเรื่อย ๆ ผู้ซ่อมแซมซึ่งทำการเปลี่ยนแทนที่ส่วนต่าง ๆ ของอิฐในปี ค.ศ. 1954–1955 พบว่ากำแพงอิฐขนาดใหญ่ปิดบังกรอบไม้ภายในที่ทอดยาวตลอดความสูงของโบสถ์ กรอบนี้ทำขึ้นจากการเข้าไม้แผ่นบาง ๆ อย่างประณีต โดยทำขึ้นเพื่อเป็นแบบจำลองเชิงพื้นที่ขนาดเท่าคนจริงของอาสนวิหารในช่วงเริ่มก่อสร้าง จากนั้นจึงค่อยปิดล้อมด้วยอิฐ

การก่อสร้างซึ่งเป็นเทคโนโลยีใหม่ในยุคนั้นมีจุดเด่นที่ความยืดหยุ่น โดยใช้อิฐเป็นวัสดุในการตกแต่งทั้งภายในและภายนอก และให้มีงานก่ออิฐเปลือยไว้ให้มากที่สุด เมื่ออาคารต้องใช้กำแพงหิน มันถูกตกแต่งด้วยการก่ออิฐที่ฉาบทับด้วยลายปูนปั้น สิ่งใหม่ที่สำคัญที่เริ่มต้นในการสร้างโบสถ์แห่งนี้คือสถาปัตยกรรมการตกแต่งภายนอกอย่างเคร่งครัด ประติมากรรมและสัญลักษณ์ศักดิ์สิทธิ์ที่ใช้ประดับในสถาปัตยกรรมรัสเซียรุ่นก่อนหายไปทั้งหมด ส่วนลายประดับรูปดอกไม้ของอาคารถูกเพิ่มเข้ามาในภายหลัง โบสถ์มีองค์ประกอบทางสถาปัตยกรรมที่โดดเด่นจากโครงสร้างสามมิติที่หลากหลายซึ่งทำด้วยอิฐแทน

ดูเพิ่ม 
 คริสต์ศาสนสถาน
 มหาวิหาร
 ส่วนประกอบของคริสต์ศาสนสถาน
 แผนผังมหาวิหาร (ผังแสดงส่วนประกอบต่างๆ ของโบสถ์)

อ้างอิง

บรรณานุกรม 
 
 
 

อาสนวิหารในประเทศรัสเซีย
สิ่งก่อสร้างในมอสโก