สงครามยาเสพติดเม็กซิโก

สงครามยาเสพติดเม็กซิโก () เป็นความขัดแย้งแบบไม่สมมาตรที่ยังดำเนินอยู่ ซึ่งเกิดขึ้นระหว่างรัฐบาลเม็กซิโกกับแก๊งค้ายาเสพติดจำนวนมากตั้งแต่ ค.ศ. 2006 เมื่อทหารเม็กซิโกเริ่มแทรกแซง โดยเป้าหมายหลักของรัฐบาลคือการลดสถานการณ์ความรุนแรงที่เกี่ยวข้องกับยาเสพติด รัฐบาลเม็กซิโกยืนยันว่าเป้าหมายหลักของพวกเขาคือการทำลายกลุ่มธุรกิจยาเสพติดที่มีอำนาจสูง มากกว่าการขัดขวางการลักลอบขนยาเสพติด ซึ่งเป็นหน้าที่ของเจ้าหน้าที่สหรัฐ

ถึงแม้ว่าองค์การค้ายาเสพติดของเม็กซิโกจะมีมาหลายทศวรรษ แต่อิทธิพลของพวกเขาก็ยังคงเพิ่มขึ้น หลังจากการสิ้นสุดของแก๊งค้ายากาลิและเมเดยินของโคลอมเบียในคริสต์ทศวรรษ 1990 แก๊งค้ายาเสพติดเม็กซิโกก็ได้เป็นผู้ครองตลาดยาเสพติดผิดกฎหมายในปัจจุบัน และใน ค.ศ. 2007 ได้มีการควบคุม 90 เปอร์เซ็นต์ของโคเคนที่เข้าสู่สหรัฐ การจับกุมผู้นำแก๊งค้ายาที่สำคัญ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในแก๊งค้ายาติฆัวนาและอ่าว ได้นำไปสู่การเพิ่มความรุนแรงเนื่องจากการต่อสู้ของแก๊งค้ายาเพื่อควบคุมเส้นทางการค้าสู่สหรัฐ

การบังคับใช้กฎหมายของรัฐบาลกลางได้รับการจัดโครงสร้างใหม่อย่างน้อยห้าครั้งนับตั้งแต่ ค.ศ. 1982 ในความพยายามที่หลากหลายในการควบคุมการทุจริตและลดความรุนแรงของแก๊งค้ายา ในช่วงเวลาเดียวกันนั้นมีกองกำลังพิเศษชั้นยอดอย่างน้อยสี่กองกำลัง ที่สร้างขึ้นในฐานะทหารปลอดการทุจริตขึ้นใหม่ ที่สามารถทำสงครามกับระบบการติดสินบนเฉพาะถิ่นของเม็กซิโก นักวิเคราะห์คาดการณ์ว่ารายได้ขายส่งจากการขายยาผิดกฎหมายจะอยู่ในช่วงตั้งแต่ 13.6 ถึง 49.4 พันล้านดอลลาร์ต่อปี

รัฐสภาสหรัฐได้มีการออกกฎหมายในปลายเดือนมิถุนายน ค.ศ. 2008 เพื่อให้เม็กซิโกมีเงิน 1.6 พันล้านดอลลาร์สหรัฐสำหรับการริเริ่มเมริดาเพื่อให้เม็กซิโกมีการฝึกอบรมการบังคับใช้กฎหมายและเครื่องมือ ตลอดจนคำแนะนำด้านเทคนิคเพื่อเสริมสร้างระบบยุติธรรมของประเทศ เมื่อสิ้นสุดการบริหารของเฟลิเป กัลเดรอน (1 ธันวาคม ค.ศ. 2006 – 30 พฤศจิกายน ค.ศ. 2012) มียอดผู้เสียชีวิตอย่างเป็นทางการจากสงครามยาเสพติดเม็กซิโกอย่างน้อย 60,000 คน และประมาณการยอดผู้เสียชีวิตกว่า 120,000 คนภายใน ค.ศ. 2013 โดยไม่นับรวม 27,000 คนที่หายไป

ภูมิหลัง 

เนื่องจากตำแหน่งที่ตั้ง ประเทศเม็กซิโกถูกใช้มานานแล้วในฐานะจุดแวะและจุดขนถ่ายสารเสพติดและของเถื่อนระหว่างตลาดละตินอเมริกาและสหรัฐ ผู้ลักลอบชาวเม็กซิโกจัดหาเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ให้กับแก๊งสหรัฐ ตลอดระยะเวลาของการห้ามสุราในสหรัฐ และการเริ่มของการค้ายาเสพติดผิดกฎหมายกับสหรัฐที่เริ่มขึ้นเมื่อการห้ามสิ้นสุดลงใน ค.ศ. 1933 ในช่วงปลายคริสต์ทศวรรษ 1960 ผู้ลักลอบนำเข้าสารเสพติดชาวเม็กซิโกเริ่มลักลอบค้ายาเสพติดในระดับสำคัญ

ช่วงคริสต์ทศวรรษ 1970 และต้นคริสต์ทศวรรษ 1980 ปาโบล เอสโกบาร์ ของประเทศโคลอมเบียเป็นผู้ส่งออกโคเคนรายใหญ่ และติดต่อธุรกิจกับเครือข่ายอาชญากรรมที่จัดตั้งทั่วโลก เมื่อมีความพยายามบังคับใช้กฎหมายมากขึ้นในเซาท์ฟลอริดาและแคริบเบียน องค์กรโคลอมเบียก็ได้สร้างความเป็นหุ้นส่วนกับผู้ค้าขายในเม็กซิโกเพื่อขนส่งโคเคนโดยทางบกผ่านทางเม็กซิโกไปยังสหรัฐ

นี่เป็นเรื่องง่ายเพราะเม็กซิโกเป็นแหล่งสำคัญของเฮโรอีนและกัญชา และผู้ค้ายาเสพติดจากเม็กซิโกได้สร้างโครงสร้างพื้นฐานที่พร้อมอำนวยแก่ผู้ค้าในโคลอมเบีย ในช่วงกลางคริสต์ทศวรรษ 1980 องค์กรจากประเทศเม็กซิโกได้รับการยอมรับอย่างดีและมีผู้ขนส่งโคเคนโคลอมเบียที่ไว้ใจได้ ในตอนแรก แก๊งเม็กซิโกได้รับการจ่ายเป็นเงินสดสำหรับการบริการขนส่งของพวกเขา แต่ในช่วงปลายคริสต์ทศวรรษ 1980 องค์กรขนย้ายเม็กซิโกและผู้ค้ายาเสพติดโคลอมเบียได้ตัดสินใจในข้อตกลงการชำระเงินในสินค้า

ผู้ขนส่งจากเม็กซิโกมักได้รับ 35 เปอร์เซ็นต์ถึง 50 เปอร์เซ็นต์ของการขนส่งโคเคนแต่ละครั้ง ข้อตกลงนี้หมายความว่าองค์กรจากเม็กซิโกได้เข้ามามีส่วนร่วมในการจัดจำหน่าย รวมทั้งการขนส่งโคเคน และกลายเป็นผู้ค้าที่มีอำนาจมากในสิทธิของตนเอง ในปีที่ผ่านมา แก๊งค้ายาซินาโลอาและแก๊งค้ายาอ่าว ได้ดำเนินการค้าโคเคนจากโคลอมเบียไปยังตลาดทั่วโลก

ความสมดุลของอำนาจระหว่างแก๊งค้ายาเม็กซิโกต่าง ๆ ที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างต่อเนื่องเมื่อองค์กรใหม่ปรากฏตัวรวมทั้งคนรุ่นเก่าอ่อนแอลงและล่มสลาย การหยุดชะงักในระบบ เช่นการถูกจับกุมหรือการเสียชีวิตของผู้นำแก๊งค้ายา ก่อให้เกิดการนองเลือดเมื่อคู่ต่อสู้ก้าวเข้าสู่การใช้ประโยชน์จากอำนาจสูญญากาศ บางครั้งการสูญเสียความเป็นผู้นำเกิดขึ้นจากความสำเร็จในการบังคับใช้กฎหมายกับแก๊งค้ายาแบบเฉพาะเจาะจง ดังนั้นแก๊งค้ายาจึงมักพยายามที่จะเอาการบังคับใช้กฎหมายดังกล่าวเข้าต่อสู้กับแก๊งอื่น ทั้งโดยติดสินบนเจ้าหน้าที่เม็กซิโกเพื่อดำเนินการกับคู่แข่ง หรือเผยข่าวกรองเกี่ยวกับการดำเนินงานของคู่ต่อสู้ให้แก่รัฐบาลเม็กซิโกหรือสำนักงานป้องกันและปราบปรามยาเสพติดของสหรัฐ

ในขณะที่หลายปัจจัยมีส่วนทำให้ความรุนแรงทวีความรุนแรงขึ้น นักวิเคราะห์ด้านความปลอดภัยในเม็กซิโกซิตีติดตามต้นกำเนิดของความหายนะที่เพิ่มขึ้นของการปราบปรามการลักลอบขนยาเสพติด เพื่อแก้ปัญหาที่มีมานานระหว่างผู้ค้ายาเสพติดและรัฐบาลที่ถูกควบคุมโดยพรรคปฏิวัติสถาบัน (PRI) ซึ่งเริ่มสูญเสียการกุมอำนาจทางการเมืองในช่วงปลายคริสต์ทศวรรษ 1980

การต่อสู้ระหว่างแก๊งค้ายาเสพติดเริ่มจริงจังหลังจากการจับกุมมิเกล อังเฆล เฟลิกซ์ กัลลาร์โด อย่างจริงจังใน ค.ศ. 1989 ซึ่งเป็นผู้ดำเนินธุรกิจโคเคนในเม็กซิโก มีภาวะสงบนิ่งในการต่อสู้ในช่วงปลายคริสต์ทศวรรษ 1990 แต่ความรุนแรงได้ทวีความรุนแรงขึ้นอย่างต่อเนื่องตั้งแต่ ค.ศ. 2000

ประธานาธิบดี 

พรรคปฏิวัติสถาบันที่โดดเด่นปกครองเม็กซิโกเป็นเวลาประมาณ 70 ปีจนถึง ค.ศ. 2000 ในช่วงเวลานี้ แก๊งค้ายาเสพติดได้ขยายอำนาจและการคอร์รัปชัน รวมทั้งปฏิบัติการต่อต้านยาเสพติดได้มุ่งเน้นไปที่การทำลายกัญชาและพืชฝิ่นในพื้นที่ภูเขาเป็นหลัก โดยไม่มีการปฏิบัติการทางทหารขนาดใหญ่ที่มีชื่อเสียงระดับสูงต่อโครงสร้างหลักของพวกเขาในเขตเมืองจนกระทั่งการเลือกตั้งในเม็กซิโก ค.ศ. 2000 เมื่อพรรคกิจแห่งชาติฝ่ายขวาได้รับตำแหน่งประธานาธิบดีและเริ่มการปราบปรามแก๊งค้ายาเสพติดในเขตอิทธิพลของพวกเขาเอง

บิเซนเต ฟอกซ์ 

ใน ค.ศ. 2000 บิเซนเต ฟอกซ์ จากพรรค PAN ฝ่ายขวา ได้กลายเป็นประธานาธิบดีเม็กซิกันคนแรกที่ไม่ได้มาจากพรรค PRI (ซึ่งปกครองประเทศเม็กซิโกมา 70 ปี) การดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีของเขาผ่านไปอย่างสันติ โดยมีดัชนีอาชญากรรมไม่ต่างจากรัฐบาลเดิมมากนัก และความคิดเห็นของประชาชนชาวเม็กซิกันส่วนใหญ่มองโลกในแง่ดีต่อการเปลี่ยนแปลงระบอบการปกครอง โดยประเทศเม็กซิโกยังแสดงอัตราการฆาตกรรมที่ลดลงโดยทั่วไประหว่าง ค.ศ. 2000 ถึง 2007 ส่วนการวิพากษ์วิจารณ์ที่รุนแรงที่สุดอย่างหนึ่งของการบริหารของฟอกซ์เกิดจากการจัดการความไม่สงบของชาวไร่ชาวนาในซานซัลบาดอร์อาเตนโก

ในช่วงเวลานี้ โลกใต้ดินของอาชญากรเม็กซิกันไม่เป็นที่รู้จักอย่างกว้างขวาง เนื่องจากต่อมาได้เกิดขึ้นกับประธานาธิบดีกัลเดรอน และสงครามยาเสพติดของเขา องค์ประกอบหลักของความขัดแย้งที่จะเกิดขึ้นได้เริ่มเกิดขึ้น เช่น การโจมตีของแก๊งค้ายาซินาโลอา และการรุกเข้าสู่พื้นที่หลักของแก๊งค้ายาอ่าวในรัฐตาเมาลีปัส

คาดว่าในช่วง 8 เดือนแรกของ ค.ศ. 2005 (ระหว่างเดือนมกราคมถึงสิงหาคม) มีผู้เสียชีวิตประมาณ 110 รายในนูเอโบลาเรโด รัฐตาเมาลีปัส อันเป็นผลมาจากการต่อสู้ระหว่างแก๊งค้ายาอ่าวกับแก๊งค้ายาซินาโลอา ในปีเดียวกันนั้น ได้เกิดเหตุความรุนแรงขึ้นอีกครั้งในรัฐมิโชอากัง เนื่องจากแก๊งค้ายาลาฟามิเลียมิโชอากานาได้สถาปนาตัวเองขึ้น หลังจากที่แยกตัวออกจากกลุ่มพันธมิตรเดิมอย่างแก๊งค้ายาอ่าว และโลสเซตัส

เฟลิเป กัลเดรอน 

เมื่อวันที่ 11 ธันวาคม ค.ศ. 2006 ประธานาธิบดี เฟลิเป กัลเดรอน ที่เพิ่งได้รับเลือกตั้งใหม่จากพรรค PAN ได้ส่งทหารกองทัพบกเม็กซิโกจำนวน 6,500 นายไปยังรัฐมิโชอากัง ซึ่งเป็นรัฐบ้านเกิดของเขา เพื่อยุติความรุนแรงด้านยาเสพติดที่นั่น ปฏิบัติการนี้ถือเป็นการตอบโต้ครั้งใหญ่ครั้งแรกที่เกิดขึ้นกับความรุนแรงของแก๊งค้ายา และโดยทั่วไปถือเป็นจุดเริ่มต้นของสงครามยาเสพติดในเม็กซิโกระหว่างรัฐบาลกับแก๊งค้ายาเสพติด เมื่อเวลาผ่านไป กัลเดรอนยังคงยกระดับการทัพต่อต้านยาเสพติด ซึ่งขณะนี้มีทหารประมาณ 45,000 นายที่มีส่วนร่วมกับกับกองกำลังตำรวจของรัฐและรัฐบาลกลาง

รัฐบาลค่อนข้างประสบความสำเร็จในการกักขังเจ้าพ่อยาเสพติด อย่างไรก็ตาม ความรุนแรงที่เกี่ยวข้องกับยาเสพติดได้เพิ่มสูงขึ้นในพื้นที่ที่มีการโต้แย้งกันตามแนวชายแดนของสหรัฐ เช่น ซิวดัดฆัวเรซ, ติฆัวนา และมาตาโมโรส นักวิเคราะห์บางคน เช่น เอกอัครรัฐทูตสหรัฐในประเทศเม็กซิโกอย่างการ์โลส ปัสกวล แย้งว่าความรุนแรงที่เพิ่มขึ้นนี้เป็นผลโดยตรงจากมาตรการทางทหารของเฟลิเป กัลเดรอน นับตั้งแต่กัลเดรอนได้เปิดตัวกลยุทธ์ทางทหารของเขาในการต่อต้านกลุ่มอาชญากร ได้มีผู้เสียชีวิตด้วยความรุนแรงที่เกี่ยวข้องกับกลุ่มอาชญากรเพิ่มขึ้นอย่างน่าตกใจ: ผู้คนมากกว่า 15,000 รายที่ต้องสงสัยในการโจมตีของแก๊งค้ายาเสพติดนับตั้งแต่เปิดตัวเมื่อปลาย ค.ศ. 2006 ผู้คนมากกว่า 5,000 รายถูกสังหารที่ประเทศเม็กซิโกใน ค.ศ. 2008 ตามมาด้วยการฆาตกรรม 9,600 ครั้งใน ค.ศ. 2009 ส่วน ค.ศ. 2010 ได้มีการฆาตกรรมมากกว่า 15,000 คดีทั่วประเทศ

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 

 Map of Mexican Drug War violence
  An academic paper examining both the emergence of kidnapping as a drug war spillover, and statewide variance in Mexico's kidnapping statutes.
 The Mexican Zetas and Other Private Armies – written by the Strategic Studies Institute.
 Mexico page on InSight Crime. Ongoing reporting on Mexico's drug war and involved cartels.
 
 The Atlantic: Mexico's Drug War
 George Grayson, "Mexico's Elite Must Commit to Fighting Drug Cartels", Foreign Policy Association Headline Series.
 Juarez, City of Death, City of Hope
 Cocaine Incorporated June 15, 2012

 
สงครามเกี่ยวข้องกับทวีปอเมริกาเหนือ
สงครามเกี่ยวข้องกับเม็กซิโก
สงครามตัวแทน