เรื่องของจัน ดารา

เรื่องของจัน ดารา เป็นนวนิยายเชิงสังวาส บทประพันธ์ของอุษณา เพลิงธรรม (ประมูล อุณหธูป) ตีพิมพ์เป็นตอนๆ ลงในนิตยสารสยามรัฐสัปดาหวิจารณ์ ตั้งแต่ พ.ศ. 2507 ถึง พ.ศ. 2509  ตีพิมพ์ฉบับรวมเล่มครั้งแรกเมื่อ พ.ศ. 2509 โดยสำนักพิมพ์ประพันธ์สาส์น มีเนื้อหาแนวนาฏกรรมเชิงกามวิสัย เป็นบันทึกชีวิตของจัน ดารา ซึ่งจันเขียนขึ้นเองตามคำแนะนำของแพทย์ผู้รักษาอาการเสื่อมสมรรถภาพทางเพศก่อนวัยอันควรของเขา ผ่านมุมมองของเขาที่เห็นว่าคนรอบข้างล้วนมีพฤติกรรมและจิตใจจ่อมจมอยู่ในกาม ทั้งที่ตัวเขาเองก็เป็นเช่นกัน เนื้อเรื่องยังแสดงถึงอคติหลายรูปแบบ ทั้งที่เป็นความรักฉันญาติมิตร ความรักใคร่ฉันชู้สาว ความเกลียดและกลัว ซึ่งอุษณา เพลิงธรรม เขียนไว้ในคำนำว่า "ขอบอกกล่าวไว้เสียด้วยว่า เป็นเรื่องอ่านเล่นซึ่งไม่ใช่ของสำหรับเด็ก และเป็นของแสลงอย่างยิ่งสำหรับบุคคลประเภทมือถือสากปากถือศีล"

การดัดแปลงเป็นภาพยนตร์ 
เรื่องของจัน ดารา ได้รับการนำมาสร้างเป็นภาพยนตร์ 3 ครั้ง ในชื่อ จัน ดารา มีรายละเอียดดังนี้

 ฉบับ พ.ศ. 2520 กำกับโดย รัตน์ เศรษฐภักดี เขียนบทโดย ส. อาสนจินดา กำกับภาพโดย อดุลย์ เศรษฐภักดี อำนวยการสร้างโดย กิติมา เศรษฐภักดี สร้างโดย เทพกรภาพยนตร์ นำแสดงโดย สมบูรณ์ สุขีนัย (จัน) อรัญญา นามวงศ์ (บุญเลื่อง) ศิริขวัญ นันทศิริ (แก้ว) ประจวบ ฤกษ์ยามดี (บุญชัย) ภิญโญ ปานนุ้ย (เคน) แสงแข บุญเรือง จันทร์แรม ปวงจักรทา และ วิทยา สุขดำรงค์ เข้าฉายวันแรก 11 มีนาคม พ.ศ. 2520 
 ฉบับ พ.ศ. 2544 กำกับและเขียนบทโดย นนทรีย์ นิมิบุตร สร้างโดย ไท เอ็นเตอร์เทนเมนต์ นำแสดงโดย สันติสุข พรหมศิริ (คุณหลวง) คริสตี้ ชุง (บุญเลื่อง) เอกรัตน์ สารสุข (จัน) ครรชิต ถ้ำทอง (เคน) และ ภัทรวรินทร์ ทิมกุล (แก้ว) เข้าฉายวันแรก 28 กันยายน พ.ศ. 2544 
 ฉบับ พ.ศ. 2555 - 2556 กำกับและเขียนบทโดย หม่อมหลวงพันธุ์เทวนพ เทวกุล สร้างโดย สหมงคลฟิล์ม อินเตอร์เนชั่นแนล นำแสดงโดย มาริโอ้ เมาเร่อ (จัน ดารา), รฐา โพธิ์งาม (บุญเลื่อง), ศักราช ฤกษ์ธำรงค์ (หลวงวิสนันท์เดชา), โช นิชิโนะ (แก้ว), ชัยพล พูพาร์ต (เคน) เป็นภาพยนตร์ทวิภาค ได้แก่ จัน ดารา ปฐมบท (2555) และ จัน ดารา ปัจฉิมบท (2556)

อ้างอิง 

เรื่องของจัน ดารา
วรรณกรรมเชิงสังวาส
วรรณกรรมในปี พ.ศ. 2509
วรรณกรรมไทย