สมเด็จพระสรรเพชญ์

สมเด็จพระสรรเพชญ์ หรือ สมเด็จพระสรรเพชญ เป็นพระนามของพระเจ้ากรุงศรีอยุธยาหลายพระองค์ 

ในพระราชพงศาวดาร ฉบับพันจันทนุมาศ (เจิม) ปรากฏว่ามีพระเจ้ากรุงศรีอยุธยา 2 พระองค์ใช้พระนามนี้ ได้แก่ สมเด็จพระมหาธรรมราชาธิราชมีพระนามว่า สมเด็จพระเจ้าสรรเพชญวงศ์กุรสุริโคดม และสมเด็จพระเอกาทศรถมีพระนามว่า พระศรีสรรเพชญ์ สมเด็จพระบรมราชาธิราชรามาธิบดี นอกจากนี้ในจารึกชะลอพระพุทธไสยาสน์วัดป่าโมกข์ ปรากฏว่าพระเจ้าท้ายสระมีพระนามว่า พระบาทพระศรีสรรเพชญ สมเด็จเอกาทศรุทอิศวร

ต่อมาพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวมีพระราชนิพนธ์เรื่อง "ทรงวิจารณ์เรื่องพระราชพงศาวดารกับเรื่องประเพณีการตั้งพระมหาอุปราช" โดยทรงวินิจฉัยว่ามีสมเด็จพระสรรเพชญ์ 9 พระองค์ คือ
 สมเด็จพระสรรเพชญ์ที่ 1 คือ สมเด็จพระมหาธรรมราชาธิราช
 สมเด็จพระสรรเพชญ์ที่ 2 คือ สมเด็จพระนเรศวรมหาราช
 สมเด็จพระสรรเพชญ์ที่ 3 คือ สมเด็จพระเอกาทศรถ
 สมเด็จพระสรรเพชญ์ที่ 4 คือ สมเด็จพระศรีเสาวภาคย์ 
 สมเด็จพระสรรเพชญ์ที่ 5 คือ สมเด็จพระเจ้าปราสาททอง 
 สมเด็จพระสรรเพชญ์ที่ 6 คือ สมเด็จเจ้าฟ้าไชย 
 สมเด็จพระสรรเพชญ์ที่ 7 คือ สมเด็จพระศรีสุธรรมราชา   
 สมเด็จพระสรรเพชญ์ที่ 8 คือ พระเจ้าเสือ
 สมเด็จพระสรรเพชญ์ที่ 9 คือ พระเจ้าท้ายสระ

รายการอ้างอิง 
 เชิงอรรถ

 บรรณานุกรม

 
 

พระมหากษัตริย์แห่งกรุงศรีอยุธยา
ฐานันดรศักดิ์ไทย

ส