ฟาโรห์โซนเบฟ

เมอิบทาวี เซเคมคาเร อเมนเอมฮัต โซนเบฟ (หรือ อเมนเอมฮัต โซนเบฟ) เป็นฟาโรห์แห่งอียิปต์โบราณจากราชวงศ์ที่สิบสามในสมัยช่วงระหว่างกลางที่สอง ตามที่นักไอยคุปต์วิทยา คิม รีฮอล์ต, เยอร์เกน ฟอน เบ็คเคอราท และดาร์เรล เบเกอร์ กล่าวคือ พระองค์เป็นฟาโรห์พระองค์ที่สองแห่งราชวงศ์ ซึ่งทรงครองราชย์ตั้งแต่ 1800 ถึง 1796 ปีก่อนคริสตกาล

การระบุตัวตน 
มีการถกเถียงกันระหว่างนักอียิปต์วิทยาว่า ฟาโรห์เซเคมคาเร โซนเบฟ จะเป็นฟาโรห์พระองค์เดียวกันกับ ฟาโรห์เซเคมคาเร อเมนเอมฮัตที่ 5 ซึ่งเป็นฟาโรห์พระองค์ที่สี่แห่งราชวงศ์ที่สิบสาม หรือไม่ ตามที่แท้จริงฟาโรห์โซนเฟทรงเรียกพระองค์เองว่า "อเมนเอมฮัต โซนเบฟ" ซึ่งนี่อาจจะเป็นพระนามคู่ก็ได้ แต่มันก็สามารถตีความได้ว่า โซนเบฟ พระราชโอรสแห่งอเมนเอมฮัต ซึ่งทั้งรีฮอล์ตและเบเกอร์มองว่าเป็นหลักฐานว่า ฟาโรห์โซนเบฟเป็นพระราชโอรสของฟาโรห์อเมนเอมฮัตที่ 4 และเป็นพระอนุชาของฟาโรห์เซเคมเร คูทาวี โซเบคโฮเทป ซึ่งเป็นผู้สถาปนาราชวงศ์ที่สิบสามขึ้น ดังนั้น พวกเขาจึงมองว่า ฟาโรห์โซนเบฟ และฟาโรห์อเมนเอมฮัตที่ 5 นั้นไม่ได้เป็นผู้ปกครองหรือฟาโรห์พระองค์เดียวกัน ซึ่งเยอร์เกน ฟอน เบ็คเคอราท ก็มีความเห็นไปในทางเดียวกัน รีฮอล์ตและเบเกอร์ได้ตั้งข้อสังเกตเพิ่มเติมว่า รัชสมัยของฟาโรห์โซนเบฟและฟาโรห์อเมนเอมฮัตที่ 5 ถูกแยกออกจากกันโดยการครองราชย์เป็นระยะเวลาสั้น ๆ ของฟาโรห์เนริคาเร ในขณะที่เยอร์เกน ฟอน เบ็คเคอราท เชื่อว่า รัชสมัยของฟาโรห์เซเคมเร คูทาวี พันทเจนิ จะอยู่ระหว่างรัชสมัยของทั้งสองพระองค์ ในมุมตรงกันข้าม เดทเลฟ ฟรานเคอ และสตีเฟน เควิร์ก เชื่อว่า ฟาโรห์โซนเบฟ และฟาโรห์อเมนเอมฮัตที่ 5 นั้นเป็นฟาโรห์พระองค์เดียวกัน และฟรานเคอ และนักวิชาการคนอื่น ๆ จึงถือว่า พระนาม "อเมนเอมฮัต โซนเบฟ" เป็นพระนามคู่ ซึ่งอันที่จริงแล้ว การทรงพระนามซ้ำกันเป็นเรื่องธรรมดาในสมัยอียิปต์โบราณและโดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วงปลายของราชวงศ์ที่สิบสองและตลอดราชวงศ์ที่สิบสามแห่งอียิปต์

หลักฐานรับรอง 
พระนามของฟาโรห์โซนเบฟปรากฏอยู่ในคอลัมน์ที่ 7 บรรทัดที่ 6 ของบันทึกพระนามกษัตริย์แห่งตูริน ซึ่งได้ปรากฏเป็นพระนาม "เซเคมคาเร [อเมนเอมฮัต โซนเบ]ฟ" ถึงแม้ว่าฟาโรห์โซนเบฟจะเป็นฟาโรห์ในช่วงต้นของราชวงศ์ที่สิบสาม ซึ่งมีศูนย์กลางการปกครองอยู่ที่เมืองอิทจ์-ทาวีในภูมิภาคฟัยยูม หลักฐานชั้นต้นร่วมสมัยเพียงชิ้นเดียวของพระองค์มาจากทางใต้ของธีบส์ หลักฐานเหล่านี้รวมถึงตราประทับสคารับที่ไม่ทราบที่มา ตราประทับทรงกระบอกจากการเก็บสะสมของแอมเฮิร์สต์ และขณะนี้อยู่ที่พิพิธภัณฑ์ศิลปะเมโทรโพลิแทนในมหานครนิวยอร์ก และบล็อกจารึกสองชิ้นจากเอล-ท็อด ซึ่งกล่าวถึงพระองค์ด้วยพระนาม เซเคมคาเร บันทึกระดับแม่น้ำไนล์สองบันทึกก็มาจากรัชสมัยของพระองค์เช่นกัน บันทึกหนึ่งมาจากอัสคุตและมีอายุย้อนไปถึงปีที่ 3 แห่งการครองราชย์ของพระองค์ และอีกบันทึกหนึ่งมาจากเซมนาในนิวเบีย ซึ่งมีอายุย้อนไปจนถึงปีที่ 4 บันทึกเพิ่มเติมที่เสียหายอย่างมากจากเซมนาและลงเวลาถึงปีที่ 5 ซึ่งอาจจะเป็นช่วงรัชสมัยของพระองค์เช่นกัน เจ้าของของบันทึกระดับแม่น้ำไนล์เหล่านี้ยังคงเป็นที่สงสัย เนื่องจากปรากฏเพียงพระนาม เซเคมคาเร เท่านั้น ซึ่งอาจจะสื่อถึงฟาโรห์อเมนเอมฮัตที่ 5 ได้เช่นกัน นักไอยคุปต์วิทยาและนักโบราณคดี สจวร์ต ไทสัน สมิธ ซึ่งเป็นผู้ศึกษาบันทึกดังกล่าวในขั้นต้นระบุว่า เป็นฟาโรห์โซนเบฟ แต่ในภายหลังเปลี่ยนความคิดเห็นของเขาและอ้างว่า เป็นฟาโรห์อเมนเอมฮัตที่ 5 แทน

อ้างอิง 

ฟาโรห์ยุคราชวงศ์ที่สิบสาม