พิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นเมืองด่านซ้าย

พิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นเมืองด่านซ้าย หรือ พิพิธภัณ์ผีตาโขนวัดโพนชัย เป็นพิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นที่ตั้งอยู่ในวัดโพนชัย ถนนแก้วอาสา ตำบลด่านซ้าย อำเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย เป็นพิพิธภัณฑ์ที่จัดแสดงเกี่ยวกับขนบธรรมเนียมประเพณีของอำเภอด่านซ้าย รวมถึงผีตาโขนซึ่งเป็นการละเล่นพื้นบ้านของอำเภอด่านซ้าย

ประวัติ 
พิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นเมืองด่านซ้ายเดิมเป็นนิทรรศการเกี่ยวกับประเพณีผีตาโขนในห้องสมุดประชาชนอำเภอด่านซ้ายที่เริ่มตั้งแต่ปี พ.ศ. 2522 ภายหลังเมื่อการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) ส่งเสริมการท่องเที่ยวในอำเภอด่านซ้ายทำให้มีผู้สนใจเข้าชมจำนวนมาก เจ้าหน้าที่ประจำการศึกษานอกโรงเรียน (กศน.) ของอำเภอด่านซ้ายจึงของบประมาณจากการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทยและจังหวัดเลยเพื่อจัดสร้างเป็นพิพิธภัณฑ์ โดยนำกุฏิหลังเดิมของเจ้าอาวาสวัดโพนชัยมาดัดแปลงเป็นพิพิธภัณฑ์ กุฏิหลังนี้สร้างเมื่อปี พ.ศ. 2478 สร้างด้วยไม้ทั้งหมดตามแบบสถาปัตยกรรมแบบพื้นถิ่น

พิพิธภัณฑ์ 
พิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นเมืองด่านซ้ายเป็นอาคารเรือนไม้ แบ่งส่วนจัดแสดงออกเป็น 6 ส่วน ได้แก่:

 ห้องเมืองด่านซ้ายและพระธาตุศรีสองรัก: จัดแสดงเกี่ยวกับประวัติศาสตร์ของชาวอำเภอด่านซ้าย ตำนานและประวัติของพระธาตุศรีสองรัก

 ห้องผีตาโขน: จัดแสดงเกี่ยววัฒนธรรมประเพณีฮีตสิบสอง คลองสิบสี่ของชาวภาคอีสาน งานประเพณีบุญหลวงและการละเล่นผ่ีตาโขน รวมไปถึงประวัติความเป็นมา การทำหน้ากาก และคติความเชื่อเกี่ยวกับการละเล่นผีตาโขน

 ห้องสื่อวิดีทัศน์: ฉายเรื่องราวของอำเภอด่านซ้าย และจัดแสดงนิทรรศการเกี่ยวกับแหล่งท่องเที่ยว อาหารพื้นเมือง และบุคคลสำคัญของอำเภอด่านซ้าย

 ของดีเมืองด่านซ้าย: จัดแสดงสาระความรู้ความภาคภูมิใจของชาวอำเภอด่านซ้าย เช่น สมุนไพรพื้นบ้าน

 ส่วนสาธิตทำการหน้ากากผีตาโขน: สาธิตการทำหน้ากากผีตาโขนให้ผู้สนใจทุกวันเสาร์-อาทิตย์ และให้ผู้เข้าชมสามารถลองสวมชุดและหน้ากากผีตาโขนได้

 ส่วนขายของที่ระลึก

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น 
 พิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นเมืองด่านซ้าย (ผีตาโขน) ที่เว็บไซต์มิวเซียมไทยแลนด์
 พิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นเมืองด่านซ้าย (ผีตาโขน) ที่เว็บไซต์ฐานข้อมูลพิพิธภัณฑ์ในประเทศไทย ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร 
 พิพิธภัณฑ์ผีตาโขนวัดโพนชัย ที่เว็บไซต์การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย

พิพิธภัณฑ์ในจังหวัดเลย
สิ่งก่อสร้างในอำเภอด่านซ้าย