อัมเบอร์

อัมเบอร์ () เป็นรงควัตถุจากดินสีน้ำตาลหรือน้ำตาลแดงที่มีส่วนผสมไอเอิร์นออกไซด์และแมงกานีสออกไซด์ อัมเบอร์ในรูปธรรมชาติมีสีน้ำตาลเหลืองเรียกว่า อัมเบอร์ดิบ (raw umber) เมื่อผ่านความร้อนจะเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลแดงเรียกว่า อัมเบอร์เผา (burnt umber) อัมเบอร์ไม่ใช่คำเรียกสีเฉพาะ แต่หมายถึงกลุ่มสีที่แตกต่างตั้งแต่น้ำตาลเหลือง น้ำตาลแดงถึงน้ำตาลเทา ซึ่งสีเหล่านี้ขึ้นอยู่กับปริมาณไอเอิร์นออกไซด์และแมงกานีสออกไซด์ในดิน อัมเบอร์มีปริมาณแมงกานีสออกไซด์ประมาณ 5–20 เปอร์เซ็นต์ ทำให้มีสีเข้มกว่าโอเคอร์และซีเอนนา

อัมเบอร์มาจากคำภาษาอิตาลี  แปลว่าดินแห่งอุมเบรีย ภูมิภาคภูเขาทางตอนกลางของอิตาลีซึ่งเดิมผลิตสารสีนี้ นอกจากนี้คำว่าอัมเบอร์อาจเกี่ยวข้องกับคำภาษาละติน  ที่หมายถึงเงามืด

การใช้ในงานศิลปะ 
อัมเบอร์เป็นหนึ่งในสารสีแรก ๆ ที่มนุษย์ใช้งาน โดยพบในจิตรกรรมถ้ำยุคหินใหม่ร่วมกับสีดำ แดงและโอเคอร์ ไม่มีการใช้สารสีน้ำตาลเข้มมากนักในศิลปะสมัยกลางเนื่องจากศิลปินนิยมสีที่สดใส เช่น แดง น้ำเงินและเขียว อัมเบอร์ไม่ได้เป็นสีที่ใช้แพร่หลายในยุโรปจนกระทั่งสิ้นคริสต์ศตวรรษที่ 15 ตามที่จอร์โจ วาซารี จิตรกรและนักเขียนสมัยฟื้นฟูศิลปวิทยาบันทึกว่าอัมเบอร์เป็นสีค่อนข้างใหม่ในยุคของเขา

ต่อมามีการใช้สีอัมเบอร์อย่างกว้างขวางในยุคบาโรกเพื่อทำให้ภาพมีโทนมืดในค่าต่างแสง การาวัจโจและแร็มบรันต์เป็นสองจิตรกรที่เป็นที่รู้จักจากการใช้สีนี้ในผลงาน โดยแร็มบรันต์มักใช้อัมเบอร์ในการทำให้สีน้ำตาลในภาพดูรุ่มรวยมากขึ้น รวมถึงใช้เป็นสีพื้นและผสมกับสารสีอื่นเพื่อให้ภาพแห้งเร็วขึ้น โยฮันเนิส เฟอร์เมร์เป็นจิตรกรอีกคนที่ใช้อัมเบอร์เพื่อให้เงาบนผนังในภาพดูอบอุ่นและกลมกลืนขึ้น

ล่วงถึงคริสต์ศตวรรษที่ 19 จิตรกรลัทธิประทับใจหลายคนต่อต้านการใช้สีอัมเบอร์และสีดินอื่น ๆ กามีย์ ปีซาโรปฏิเสธ "สีดินที่ดูเก่าและทึม" ในจานสีของเขา จิตรกรลัทธิประทับใจมักผสมสีน้ำตาลเองจากสีแดง เหลือง เขียว น้ำเงินและสารสีอื่น ๆ โดยเฉพาะสีน้ำเงินโคบอลต์และสีเขียวมรกตซึ่งเป็นสีสังเคราะห์ที่เกิดขึ้นไม่นานในช่วงนั้น

สารสีอัมเบอร์ธรรมชาติเริ่มถูกแทนที่ด้วยสารสีสังเคราะห์ในคริสต์ศตวรรษที่ 20 ปัจจุบันยังคงมีการผลิตอัมเบอร์ธรรมชาติโดยมีไซปรัสเป็นแหล่งสำคัญ

อ้างอิง 

รงควัตถุ
อุปกรณ์และวัสดุสำหรับเขียนงานจิตรกรรม
สารประกอบเหล็ก
สารประกอบแมงกานีส