อมรา พงศาพิชญ์

ศาสตราจารย์กิตติคุณ อมรา พงศาพิชญ์ (3 พฤศจิกายน พ.ศ. 2488 - ) ผู้แทนไทยในคณะกรรมาธิการระหว่างรัฐบาลอาเซียนว่าด้วยสิทธิมนุษยชน อดีตประธานกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ อดีตคณบดีคณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย อดีตผู้อำนวยการศูนย์ศึกษาสันติภาพและความขัดแย้ง จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย อดีตผู้อำนวยการสถาบันวิจัยสังคม จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย อดีตประธานคณะอนุกรรมการตรวจสอบคุณสมบัติของผู้ได้รับการเสนอชื่อเป็นผู้แทนกลุ่มและจัดทำบัญชีรายชื่อ สมัชชาแห่งชาติ คณะกรรมการปฏิรูปกฎหมาย คณะกรรมการสรรหาสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ คณะกรรมการติดตามและประเมินผลการสนับสนุนการวิจัยของสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย และคณะกรรมการวิชาการ/คณะกรรมการพิจารณาตำแหน่งทางวิชาการในหลายมหาวิทยาลัย ศาสตราจารย์กิตติคุณ อมรา พงศาพิชญ์ เป็นนักวิชาการไทยที่มีผลงานวิชาการมากมายทั้งไทยและต่างประเทศในด้านรัฐศาสตร์ สังคมวิทยา และมานุษยวิทยา

ประวัติ 
ศาสตราจารย์กิตติคุณ อมรา พงศาพิชญ์ หรือ ศาสตราจารย์กิตติคุณ ดร.อมรา พงศาพิชญ์ จบการศึกษาสาขามานุษยวิทยา ระดับปริญญาตรี B.A.(Anthropology) จาก University of California, Davis รัฐ California (พ.ศ. 2510) ศึกษาระดับปริญญาโท (พ.ศ. 2512) และเอก (พ.ศ. 2517) ทางด้าน Anthropology จาก University of Washington, Seattle หลังจากจบการศึกษาเข้ารับราชการเป็นอาจารย์ในภาควิชาสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย อดีตผู้อำนวยการสถาบันวิจัยสังคม จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย (ปี พ.ศ. 2529-2535 และ 2540-2545) จนเกษียณอายุในตำแหน่งคณบดีคณะรัฐศาสตร์ มีตำแหน่งทางวิชาการ เป็นศาสตราจารย์ ระดับ 11 และยังคงสอนหนังสือและดำรงตำแหน่ง ผอ.ศูนย์ศึกษาสันติภาพและความขัดแย้ง ในจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยจนถึงปัจจุบัน

เมื่อวันที่ 8 เม.ย. 2552 ผลการประชุมคณะกรรมการสรรหากรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ โดยพิจารณาคัดเลือกผู้สมัครเพื่อเข้ารับการสรรหาเป็นกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ จากผู้สมัครเข้ารับการสรรหา จำนวน 133 คน อาจารย์อมราได้รับการคัดเลือกเป็น 1 ในรายชื่อ 7 คนดังที่ได้คัดเลือกในเบื้องต้นเป็นกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ จากนั้นจึงจะมีการนำรายชื่อส่งให้วุฒิสภาในวันที่ 9 เม.ย. 2552 เพื่อไปตรวจสอบประวัติและให้การเห็นชอบ หลังจากวุฒิสภาเห็นชอบแล้วทางคณะกรรมการฯก็จะประชุมกันเองเพื่อเลือกประธานฯ เมื่อได้ประธานฯแล้ว วุฒิสภาจะนำเสนอขึ้นทูลเกล้าฯในคราวเดียวกัน ทั้งบุคคลที่ได้รับคัดเลือกเป็นประธานฯ และกรรมการฯ ต่อไป

เมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม 2552 ที่ประชุมวุฒิสภา มี น.ส.ทัศนา บุญทอง รองประธานวุฒิสภา คนที่ 2 เป็นประธานการประชุม ลงคะแนนด้วยวิธีลับ เห็นชอบให้ผู้ได้รับการเสนอชื่อให้ดำรงตำแหน่งกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) จำนวน 7 คน เป็น กสม. ศ.ดร.อมรา พงศาพิชญ์ ได้รับคะแนนเห็นชอบสูงสุด 131 เสียง (ไม่มีผู้ไม่เห็นชอบ) และไม่ลงคะแนน 6 เสียง  เมื่อวันพฤหัสบดีที่ 21 พฤษภาคม 2552 ได้มีการประชุมและเลือกกันเองให้คนหนึ่งเป็นประธานกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ณ สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ผลของมติที่ประชุมได้เลือก ศ.ดร.อมรา พงศาพิชญ์ เป็นผู้ที่จะดำรงตำแหน่งประธานกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ซึ่งวุฒิสภาจะนำความกราบบังคมทูลเพื่อทรงแต่งตั้งต่อไป

ผลงาน 
ผลงานทางวิชาการที่สำคัญ คือ หนังสือวัฒนธรรม ศาสนา และชาติพันธุ์ : วิเคราะห์สังคมไทยแนวมานุษยวิทยา และหนังสือความหลากหลายทางวัฒนธรรม : กระบวนทัศน์และบทบาทในประชาสังคม นอกจากนี้ยังมีผลงานวิจัยเกี่ยวกับการพัฒนาสังคม การพัฒนาสตรีและเยาวชน ขบวนการประชาสังคม และขบวนการประชาธิปไตย เป็นต้น

ศ.ดร.อมรา พงศาพิชญ์ มีผลงานสิ่งตีพิมพ์ในระดับนานาชาติหลายรายการ ได้แก่ 
 Recent Trends in International Migration in Asia (UN Economic and Social Commission for Asia and the Pacific, Asian Population Studies Series No. 137) by Amara Pongsapich (Pamphlet - 1995)
 Defining the Nonprofit Sector: Thailand by Amara Pongsapich, Lester M. Salamon, and Helmut K. Anheier (Paperback - Aug 1993)
 The development of the concept of land ownership and its consequences in Thung Kula Ronghai area by Amara Pongsapich (Unknown Binding - 1983)
 Institutional and Human Resources Development in the Chonburi Region by Amara Pongsapich et al (Paperback - 1979)
 Occasional papers on women in Thailand (Publication) by Amara Pongsapich (Unknown Binding - 1988)
 Philanthropy, NGO activities, and corporate funding in Thailand by Amara Pongsapich (Unknown Binding - 1994)
 Thailand nonprofit sector and social development by Amara Pongsapich (Unknown Binding - 1997)
 The urban poor in Bangkok: A review of recent studies and a strategy for action : IYSH-1987 by Amara Pongsapich (Unknown Binding - 1986)
 Village Khon Kaen: Social and economic conditions of a rural population in North eastern Thailand by Amara Pongsapich (Unknown Binding - 1976) - Import

เครื่องราชอิสริยาภรณ์

อ้างอิง 

นักวิชาการชาวไทย
อาจารย์คณะรัฐศาสตร์
ศาสตราจารย์กิตติคุณ
กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติของไทย
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
ผู้ได้รับเหรียญจักรพรรดิมาลา
บุคคลจากคณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย