วัตถุมวลต่ำกว่าดาวฤกษ์

วัตถุมวลต่ำกว่าดาวฤกษ์ (substellar object หรือ substar) เป็นวัตถุทางดาราศาสตร์ที่มีมวลต่ำกว่าประมาณ 0.08 เท่าของมวลดวงอาทิตย์ ซึ่งต่ำกว่าขีดจำกัดของมวลที่ของดาวฤกษ์ที่จะทำให้เกิดปฏิกิริยาการหลอมนิวเคลียสของไฮโดรเจนได้ คำนิยามนี้ไม่คำนึงถึงว่าก่อตัวอย่างไร จะโคจรรอบดาวฤกษ์อื่นอยู่หรือไม่ ซึ่งอาจรวมถึงวัตถุมวลเท่าดาวเคราะห์ และ ดาวแคระน้ำตาล ซึ่งเคยจัดว่าเป็นดาวฤกษ์ เช่น EF Eridani B ในกลุ่มดาวแม่น้ำ

สมมติว่าวัตถุมวลต่ำกว่าดาวฤกษ์มีองค์ประกอบคล้ายกับดวงอาทิตย์ และมีขนาดใหญ่เท่ากับมวลดาวพฤหัสบดี (ประมาณ 10 -3 เท่าของมวลดวงอาทิตย์) เป็นอย่างน้อย รัศมีของวัตถุนั้นจะมีขนาดเท่ากับรัศมีดาวพฤหัสบดี (ประมาณ 0.1 เท่าของรัศมีดวงอาทิตย์) แกนกลางของวัตถุมวลต่ำกว่าดาวฤกษ์ซึ่งมีมวลต่ำกว่าขีดจำกัดการเผาไหม้ของไฮโดรเจนเล็กน้อยคือสสารสถานะเสื่อมซึ่งมีความหนาแน่น ≈103 g/cm3 แต่ระดับการบีบอัดนี้จะยิ่งเกิดขึ้นน้อยถ้ามวลน้อยลง จนอาจมีความหนาแน่นแค่ 10 g/cm3 ยิ่งมวลน้อยก็จยิ่งมีความหนาแน่นน้อย ทำให้รัศมีถูกดึงไว้ให้คงโดยประมาณ

วัตถุมวลต่ำกว่าดาวฤกษ์ที่มีมวลต่ำกว่าขีดจำกัดการเผาไหม้ของไฮโดรเจนแค่เพียงเล็กน้อยสามารถเริ่มการหลอมนิวเคลียสไฮโดรเจนที่แกนกลางได้ชั่วคราว แต่ถึงแม้ว่าจะผลิตพลังงานได้บ้าง ก็จะไม่เพียงพอที่จะเอาชนะกลไกเคลวิน–เฮ็ล์มฮ็อลทซ์ของวัตถุได้ วัตถุที่มีมวลมากกว่า 0.013 เท่าของมวลดวงอาทิตย์สามารถเกิดการหลอมรวมดิวเทอเรียมได้ชั่วคราว แต่ดิวเทอเรียมจะหมดลงใน 106 ถึง 108 ปี นอกจากนั้นแล้ว การแผ่รังสีเพียงอย่างเดียวจากวัตถุมวลต่ำกว่าดาวฤกษ์ดวงเดียวคือเกิดจากการปลดปล่อยพลังงานศักย์โน้มถ่วงซึ่งจะทำให้วัตถุค่อย ๆ เย็นลงและหดตัวลง วัตถุมวลต่ำกว่าดาวฤกษ์ที่โคจรรอบดาวฤกษ์จะค่อย ๆ หดตัวลง และได้รับความณ้อนจากดาวฤกษ์ เข้าสู่ สมดุลรังสี และปล่อยพลังงานออกมามากกว่าที่ได้รับจากดาวฤกษ์

ดูเพิ่มเติม 
 ดาวแคระน้ำตาล
 ดาวแคระน้ำตาลเล็ก
 วัตถุมวลเท่าดาวเคราะห์
 พลาเนทาร์

อ้างอิง 

ประเภทของดาวฤกษ์
ประเภทของดาวเคราะห์