อำเภอท่าชนะ

ท่าชนะ เป็นอำเภอในจังหวัดสุราษฎร์ธานี นับเป็นประตูสู่จังหวัดสุราษฎร์ธานี (เมื่อเดินทางมาจากด้านเหนือ)

ประวัติ 
มีหลักฐานตั้งแต่ ร.ศ. 123 (พ.ศ. 2447) ว่า พื้นที่อำเภอท่าชนะในปัจจุบันเดิมอยู่ในเขตพื้นที่ของ อำเภอประสงค์ ขึ้นอยู่กับเมืองหลังสวน สังกัดมณฑลชุมพร และใน ร.ศ. 125 ทางราชการได้ย้ายอำเภอประสงค์ เขตเมืองหลังสวน มาขึ้นกับเขตเมืองไชยา

ต่อมา ร.ศ. 128 (พ.ศ. 2452) เมื่อมีการปรับปรุงหัวเมืองและเทศาภิบาลทั้งหลาย อำเภอประสงค์ถูกยุบลงเป็น กิ่งอำเภอประสงค์ ให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอพุมเรียง (อำเภอไชยา) ภายหลังกิ่งอำเภอประสงค์ถูกยุบลงเหลือเพียงเป็นตำบลประสงค์ สังกัดกับอำเภอเมืองไชยา เนื่องจากผู้คนพลเมืองน้อย การงานก็เบาบางลง ลู่ทางไปมาตรวจตราระหว่างกิ่งอำเภอประสงค์ และอำเภอเมืองไชยาสะดวกขึ้นกว่าแต่ก่อน

ในปี พ.ศ. 2490 ท้องที่อำเภอประสงค์เดิมได้ถูกจัดตั้งเป็นกิ่งอำเภออีกครั้ง ในชื่อ "กิ่งอำเภอท่าชนะ" โดยรวมพื้นที่ตำบลท่าชนะ ตำบลวัง ตำบลประสงค์ ตำบลสมอทอง และตำบลคันธุลี และให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอไชยา และในอีก 8 ปีถัดมา ท้องที่ของกิ่งอำเภอท่าชนะ อำเภอไชยา ก็ได้รับการยกฐานะขึ้นเป็น อำเภอท่าชนะ จนถึงปัจจุบัน

 วันที่ 16 กันยายน 2449 ยกพื้นที่อำเภอประสงค์ แขวงเมืองหลังสวน มาขึ้นกับเขตเมืองไชยา
 วันที่ 2 พฤษภาคม 2452 ยุบอำเภอประสงค์ ลงเป็น กิ่งอำเภอประสงค์ และให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอพุมเรียง (อำเภอไชยา)
 วันที่ 29 มิถุนายน 2462 ยุบกิ่งอำเภอประสงค์ และให้ไปขึ้นกับอำเภอเมืองไชยา
 วันที่ 30 กันยายน 2490 ตั้งตำบลสมอทอง แยกออกจากตำบลท่าชนะ และตำบลคันธุลี ตั้งตำบลวัง แยกออกจากตำบลตะกรบ และตำบลท่าชนะ (ในขณะนั้นอยู่ในการปกครองของอำเภอไชยา)
 วันที่ 9 ธันวาคม 2490 แยกพื้นที่ตำบลท่าชนะ ตำบลวัง ตำบลประสงค์ ตำบลสมอทอง และตำบลคันธุลี ของอำเภอไชยา มาจัดตั้งเป็น กิ่งอำเภอท่าชนะ และให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอไชยา
 วันที่ 5 มิถุนายน 2499 ยกฐานะกิ่งอำเภอท่าชนะ อำเภอไชยา ขึ้นเป็น อำเภอท่าชนะ
 วันที่ 20 กันยายน 2499 จัดตั้งสุขาภิบาลท่าชนะ ในท้องที่บางส่วนของตำบลท่าชนะ และตำบลสมอทอง
 วันที่ 27 กรกฎาคม 2508 เปิดที่ทำการไปรษณีย์โทรเลขท่าชนะ
 วันที่ 31 สิงหาคม 2531 ตั้งตำบลคลองพา แยกออกจากตำบลสมอทอง
 วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลท่าชนะ เป็นเทศบาลตำบลท่าชนะ ด้วยผลของกฎหมาย

ที่ตั้งและอาณาเขต 
อำเภอท่าชนะตั้งอยู่ทางตอนเหนือสุดของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอละแมและอำเภอพะโต๊ะ (จังหวัดชุมพร)
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอ่าวไทย
 ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอท่าฉางและอำเภอไชยา
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอพะโต๊ะ (จังหวัดชุมพร) และอำเภอกะเปอร์ (จังหวัดระนอง)

การแบ่งเขตการปกครอง

การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอท่าชนะแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 6 ตำบล 82 หมู่บ้าน ได้แก่

การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอท่าชนะประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 7 แห่ง ได้แก่
 เทศบาลตำบลท่าชนะ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลท่าชนะและตำบลสมอทอง
 องค์การบริหารส่วนตำบลท่าชนะ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลท่าชนะ (นอกเขตเทศบาลตำบลท่าชนะ)
 องค์การบริหารส่วนตำบลสมอทอง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสมอทอง (นอกเขตเทศบาลตำบลท่าชนะ)
 องค์การบริหารส่วนตำบลประสงค์ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลประสงค์ทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลคันธุลี ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคันธุลีทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลวัง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลวังทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลคลองพา ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคลองพาทั้งตำบล

แหล่งข้อมูลอื่น 
 http://www.thachanacity.org

อ้างอิง 

 
ท่าชนะ