Departemén jeung téritori peuntas laut Perancis

Téritori peuntas laut Perancis ngarah ka dieu. Pikeun nu milih Parlemén Éropana, tingali Téritori Peuntas Laut Perancis (pamilih parlemén Éropa)

 

Departemén jeung Téritori Peuntas Laut Perancis (, biasana disebut DOM-TOM ) diwangun ti wewengkon nu diadministrasi ku Perancis di luar buana Éropa. Téritori-téritori ieu miboga rupa-rupa status hukum jeung tingkat otonomi nu bébéda, sanajan sakabéhna miboga  pawakilan di Parlemén Perancis (iwal nu taya padumuk permanénna), jeung ku kituna miboga hak pilih dina pamilu Parlemén Éropa. Departemén jeung Téritori Peuntas Laut Perancis ngawengku wewengkon pulo-pulo di samudra Atlantik, Pasiifik, jeung Hindia, Guiana Perancis di basisir Amérika Kidul, jeung sababaraha pulo-pulo periantartika ogé klaimna kana Antartika. 2.685.705 urang midumukan Departemén jeung Téritori Peuntas Laut Perancis dina Januari 2011.

Sacara hukum jeung administratifna, departemén béda pisan jeung téritori: dumasar kana konstitusi Perancis, hukum jeung régulasi Perancis umumna dipakékeun (perdata, pidana, adminstratif, sosial, pajak, jsb.), di departemén kawas di dartan utama. Tapi, hukum jeung régulasi katangtu bisa digunakeun pikeun kaayaan spésifik. Di téritori, prinsipna kabalikannana: téritori diparéntah ku statuta otonomi nu mungkinkeunnana pikeun nyieun hukumna sorangan, iwal pikeun sababraha widang (saperti patahanan, hubungan internasional, mata uang jeung padagangan internasional, hukum pangadilan jeung administratif), sakumaha disadiakeun di statuta otonomina, nu ditangtukeun ku pamaréntah puseur.

Téritori, métropolitan, atawa Perancis peuntas laut nu didumukan, miboga pawakilan di Majelis Nasional Perancis sarta Sénat Perancis. Téritori jeung departemén peuntas laut diparéntah ku majelis, nu dipilih ku masarakat lokal, sarta Parlemén Perancis jeung Pamaréntah Perancis (di mana hiji anggota kabinét, Mentri Perancis Peuntas Laut, aya dina kakawasaan kana perkawis-perkawis ngeunaanyy téritori jeung departemén peuntas laut).

Rupa-rupa status konstitusional

Departemén jeung région peuntas laut
Guadeloupe (ti 1946)
Martinique (ti 1946)
Guiana Perancis (since 1946)
Réunion (ti 1946)
Mayotte (ti 2011) 1976–2003: téritori peuntas laut sui generis; 2001–2003: kalawan panunjukan komunitas departeméntal; 2003–2011: Komunitas peuntas laut. Dina réferéndum status Mayotte 2009, masarakat Mayotte milih pikeun janten departemén peuntas laut dina 2011, nu jadina saprak 31 Maret 2011.

Koléktivitas peuntas laut
Kategori ieu dijieun kalawan pawangunan ulang konstitusional dina 28 Maret 2003. Masing-masing koléktivitas miboga hukum undanh-undang sorangganna.

 Polinésia Perancis (1946–2003: téritori peuntas laut, ti 2003: koléktivitas peuntas laut) Status anyarna ti 2004 méréannana panunjukan nagara peuntas laut (), tapi Déwan Konstitusional Perancis mertimbangkeun yén éta ngan panunjukan, sanés status nanaon.
 Saint Pierre jeung Miquelon (1976–85: departemén peuntas laut, 1985–2003: téritori peuntas laut sui generis, ti 2003: koléktivitas peuntas laut) Saint Pierre et Miquelon masih disebut .
 Wallis jeung Futuna (1961–2003: téritori peuntas laut, ti 2003: koléktivitas peuntas laut). Umumna masih disebut salaku hiji  ().
 St. Martin: Dina 2003 populasi St. Martin jeung St. Barthélemy milih sangkan misah ti Guadeloupe pikeun nyieun koléktivitas peuntas laut Perancis sorangan. Dina 7 Pébruari 2007, Parlemén Perancis ngaloloskeun paméréan status COM ka dua yurisdiksi éta. Status anyarna éféktif 22 Pébruari 2007 basa hukum éta dipikawanohkeun dina Journal Officiel. Wewengkon-wewengkon éta tetep bagian ti Uni Éropa, sakumaha ditegaskeun di Traktat Lisbon.
 St. Barthélemy

Koléktivitas husus 
 Kaledonia Anyar mangrupa hiji téritori peuntas laut ti 1946, tapi salaku hasil ti Pasatujuan Nouméa 1998, miboga status husus (statut particulier atanapi statut original) dina 1999. Hiji kawarganagaraan Kaledonia Anyat dijieun, sarta pamindahan kakawasaan ti nagara Perancis dimimitian, pikeun aya dina 15 nepi ka 20 warsih.

Téritori peuntas laut 
 Daratan Kidul jeung Antartika Perancis (Basa Perancis: Terres Australes et Antarctiques Françaises, TAAF; téritori peuntas laut Perancis ti 1956). Dumasar kana aturan 2007-224 21 Pébruari 2007, Pulo nu Kasebar di Samudra Hindia minangka distrik ka-5 ti TAAF.

Nagara peuntsa laut 
Status nagara peuntas laut (Basa Perancis: Pays d'outre-mer), ditujukeun ka depéndensi Pasifik Perancis, teu pernah dijieun. Status Polinésia Perancis 2004 méréanna panunjukan ieu, tapi ngingetkeun ogé yén Polinésia Perancis asup ogé kana kategori komunitas peuntas laut. Déwan Konstitusional Perancis ngenyakeun yén panunjukan nagara pentas laut éta teu boga konsekuénsi légal. Ku sabab status Kaledonia Anyar teu boga ngaran sarta ku lantaran parleménna bisa nyieun hukum lokal, wewengkon éta kadang disebut nagara peuntas laut.

Téritori alit
 Pulo Clipperton (Basa Perancis: Île de Clipperton atanapi Île de la Passion) (Basa Spanyol: Isla de la Pasión) nyaéta hiji atol karang 9 kilométer pasagi nu aya 1.280 kilométer kulon-kiduleun Acapulco, Méksiko, di Samudra Pasifik. Wewengkon ieu minangka asét pribados nagara dina otoritas langsung pamaréntah Perancis, diadministrasi ku Mentri Perancis Peuntas Laut.

Pawakilan pulitis di Parlemén Perancis
Kalawan 2.685.705 padumuk dina 2011, departemén peuntas laut Perancis miboga 4,1% ti populasi Républik Perancis. Aranjeunna miboga pawakilan di dua kamar Parlemén Perancis.

Pawakilan di Majelis Nasional
Di Législatur ka-13 (2007–2012), departemén jeung téritori peuntas laut Perancis diwakilkeun ku 22 députi di Majelis Nasional Perancis, miboga 3,8% ti 577 total députi di Majelis Nasional:
Réunion: 5 députi
Guadeloupe: 4 députi
Martinique: 4 députi
Guiana Perancis: 2 députi
Kaledonia Anyar: 2 députi
Polinésia Perancis: 2 députi
Mayotte: 1 députi
Saint Pierre jeung Miquelon: 1 députi
Wallis jeung Futuna: 1 députi
Saint Barthélemy: masih diwakilkeun ku députi Guadeloupe salaku pamilih ka-4-na, tacan miboga députina sorangan
Saint Martin: masih diwakilkeun ku députi Guadeloupe salaku pamilih ka-4-na, tacan miboga députina sorangan

Pawakilan di Sénat
Ti Séptémber 2008, departemén jeung téritori Perancis diwakilkeun ku 19 sénator di Sénat Perancis, miboga 5,5% ti total 343 sénator di Sénat:
Guadeloupe: 3 sénator
Réunion: 3 sénator
Guiana Perancis: 2 sénator
Martinique: 2 sénator
Mayotte: 2 sénator
Polinésia Perancis: 2 sénator
Kaledonia Anyar: 1 sénator
Saint Barthélemy: 1 sénator
Saint Martin: 1 sénator
Saint Pierre jeung Miquelon: 1 sénator
Wallis jeung Futuna: 1 sénator

Daptar Téritori Peuntas Laut Perancis

Koléktivitas jeung departemén nu dieusian 
Aya 11 :

Wewengkon nu teu dieusian 

(Umumna teu dieusian, iwal ku panalungtik/élmuwan di stasion panalungtikan)

Antartika

Kota ageung di Perancis peuntas laut
Dumasar populasina di wewengkon pakotaan:
Pointe-à-Pitre–Les Abymes (Guadeloupe): 178.631 inhabitants (dina 2008)
Saint-Denis (Réunion): 175.053 (dina 2008)
Fort-de-France (Martinique): 171.628 (dina 2008)
Nouméa (Kaledonia Anyar): 163.723 (dina 2009)
Saint-Pierre (Réunion): 148.273 (dina 2008)
Papeete (Polinésia Perancis): 131.695 (dina 2007)
Saint-Paul (Réunion): 103.008 (dina 2008)
Cayenne (Guiana Perancis): 102.089 (dina 2008)

Tempo ogé
Kakaisaran kolonial Perancis
Babagian administratif Perancis
Pamaréntah Perancis
Daptar pulo/kapuloan nu diadministrasi ku Perancis di Samudra Hindia jeung Pasifik
Komune di Perancis
Outremer
Perancis Métropolitan
Organisation internationale de la Francophonie
Daptar posési jeung koloni Perancis

Rujukan 

 Robert Aldrich and John Connell, France's Overséas Frontier, Cambridge University Press, 1992

Bacaan salajengna
 Frédéric Monera, L'idée de République et la jurisprudence du Conseil constitutionnel - Paris : L.G.D.J., 2004  ;

Tumbu kaluar
Loka resmi
Pamekaran baheula jeung ayeuna babagian administratif peuntas laut Perancis saperti pays d'outre-mer 

 
Babagian Perancis

zh:法国行政区划#海外