Bebeletokan

Bebeletokan nyaéta ngaran pakarang kaulinan nu dijieun tina awi, ari pélorna dijieun tina kertas nu dibaseuhan, atawa siki jambu atawa kembang. Ieu kaulinan mangrupa kaulinan has urang Sunda. Ari urang Batawi jeung Jawa, nyebut bebeletokan téh ku ngaran pletokan, sedengkeun di Probolinggo jeung Madura, nyebutna téh tor cetoran. Ieu kaulinan, biasana dipaénkeun ku barudak lalaki umur 6-13 taun. Maranéhanana nu maénkeun ieu kaulinan, diupamakeun keur aya dina patempuran, nu sakapeung mah maranéhanana nu maénkeun ieu kaulinan téh sok nurutan adegan dina pilem. Kalawan pélor nu dijieun tina banda nu tidak bahaya, ngajadikeun ieun kaulinan téh aman jeung malah mah kagolong kaulinan haratis, da dijieunna gé tina awi.

Matérial 
 Awi kolot tur kuat, panjang 30–40 cm kalawan diamétér 1-1.5 cm.
 Kertas nu dibaseuhan, atawa siki jambu, atawa kembang, atawa sisikian leutik.

Nyieun 
Mimitina mah nyiapkeun awi nu kuat tur kolot sangkan teu gampang beulah. Tuluy, awi dibagi jadi dua, nyaéta : panyodok jeung solobong. Dina nyieun panyodok, ieu kudu meulah awina sangkan jadi kawas nyéré, Satulyna kudu diraut éta awi nu meunang meulahna nepi ka buleud luyu jeung liang dina awi solobongna jeung bagéan puhuna dijieunkeun panyekelankira-kira 10 cm mah. Pastikeun ieu panyodok bisa asup ka jero solobong. Jang bagéan luhur panyodokna dijieun rada rubak, gunana pikeun neueul atawa ngemplé-ngemplé pélor sangkan bisa asup kalawan sampurna. Ieu hal dimaksudkeun, pikeun nyieun bebeletokan leuwih gampang dipaénkeun. Jeung deuih bisa nambahkeun daun pandan atawa daun kalapa nu ditalikeun dibentuk nyongcot, tujuanna supaya sora nu dihasilkeun leuwih tarik. Dina nyieun solobong mah, siapkeun awi leutik, diamétér 1 cm kalawan panjang antara 15 – 20 cm. Alusna mah pikeun nyieun solobong téh ngagunakeun awi nu geus kolot temen sangkan teu gampang beulah.

Mun anggeus nyieun panyodok jeung solobongna, siapkeun kertas nu geus dibaseuhan, atawa bungbuahan laleutik, atawa siki jambu, atawa kembang minangka pélorna.

Némbak 
Sanggeus pakarang réngsé dijieun, jeung kelompok ulin geus aya, mangka kaulinan siap dimimitian. Ngan, kudu dipikanyaho kumaha cara-carana némbak maké bebeletokan. Pélor diasupkeun ku cara diteueulkeun atawa didorong ku panyodok nepi ka tungtung luhur solobong. Pélor kadua diasupkeun deui jeung didedetkeunna kalawan sakaligus ku panyodok. Pélor kadua mibanda fungsi ganda. Fungsi kahiji minangka klép kompa pikeun neueul pélor kahiji nu rék ditémbakkeun. Fungsi kadua jadi pélor nu disiapkeun pikeun ditémbakkeun saterusna. Ieu témbakan bakal ngaluarkeun sora "beletok" jeung pélor melesat ± 5 méter jeung rélatif lurus.

referensi 

Kaulinan budak Sunda