Cau badak

Cau badak (Musa acuminata) nyaéta spésiés cau anu asalna ti Asia Tenggara. 
Genom : Triploid AAA (dessert), kaasup kana Musa Paradisiaca Var Sapientum jeung Musa Nona L atawa Musa Cavendishii, (di mana geus asak cauna bisa langsung dikonsumsi).  Henteu kudu diolah heula saméméhna : (diseupan, digoréng, dibeuleum, jeung sajabana),  biasana disayagikeun pikeun buah seger (dessert).

Pedaran
Cau badak mibanda ngaran anu béda diunggal nagara, saperti : But Jainaleka (Fiji); Kaina Vavina (Papua Nugini); Dwarf Cavendish (Australia) ; Sulay Baguio (Philipina); Pisang Serendeh (Malaysia); Kluai Hom Khico Khom (Thailand); Chuoi Tieu Lun (Vietnam) ; Dwarf Cavendish (International).
  
Cau badak ti mimiti melak nepi ka bisa kaala buahna ngabutuhkeun waktu 13 -15 bulan, kembangna anu sok disebut jantung kelirna beureum ati. Kembang jalu jeung bikang ngahiji, kembang bikang anu napel kana turuy (anu engkena baris jadi cau), kembang jaluna aya di beulah luhurna (engkéna bakal murag).
Komposisi jeung kandungan kimia anu dipibanda ku cau badak saperti: dextrose, sucrose, levulose, zat tipung, lemak, vitamin jeung mineral. Cau badak bisa dimangpaatkeun pikeun bahan konsumsi ogé mibanda mangpaat pikeun ubar.

Tempat hirup
Cau badak bisa jadi kalawan subur di iklim tropis jeung subtropis anu perenahna 0 nepi ka 2.000 m dina luhureun beungeut cai laut.
 
Musa acuminata asalna ti wewengkon  biogeographical Malesia loba kapanggih hirup di Indonesia.
Mikaresep iklim tropis baseuh beda jeung Musa balbisiana, hibridisasi éksténsif tina ieu spésiés téh jadi cikal bakalna ampir kabéh kultivar tangkal cau anu aya kiwari. Saterusna ieu  spésiés nyebar ka luar kiwari geus teu murni deui ku ayana campur tangan manusa.
 
Kultivar cau # AAB  anu nyebar di sabudeureun Pilipina 4000 taun anu geus kaliwat, ngajadi hiji sabab kaluarna  kultivar cau anu béda tur dipikawanoh salaku Maia Maoli atawa Popoulo  ieu cau-cau anu hirup di kapuloan Pasifik.
Ti Afrika Kulon, maranéhanana diwanohkeun di kapuloan Kanaria anu dibawa ku urang Portugis dina abad ka-16. Ti harita  diwanohkeun deui ka Hispaniola (Haiti modérn jeung Républik Dominika) dina taun 1516.

Ciri mandiri
Cau badak mibanda ciri anu mandiri:
 Cangkangna rada kandel,  kelirna  konéng mibanda totol hideung. 
 Daging buahna bodas semu konéng.
 Buahna amis ngan semu haseum ogé kurang seungit. 
 Dina saturuy aya 7-9 sikat, beurat dina sasikat 18–14 kg.
 Daun cau badak anu kakara ligar beulah luarna katempo kawas belang kelirna beureum ati ieu baris leungit mangsa daunna geus ngolotan.

Mangpaat pikeun ubar
Cau badak sarua jeung cau séjéna anu ilahar dikonsumsi, sagigireun loba mibanda vitamin jeung mineral. Cau badak  ogé mibanda mangpaat séjén:
 Ngalancarkeun miceun jeung nyingkahan konstipasi. 
 Nurunkeun asam lambung jeung ngubaran gangguan lambung séjénna. 
 Antioksidan jeung antikangker.
 Nurunkeun kadar kolesterol dina getih.
 Alus tembahna pikeun getih jeung jajantung. 
 Ngajaga kasaimbangan cai dina awak.

Subspésiés
Cau badak (Musa acuminata) geus dipelak tur direkahkeun dina mangsa anu kacida heubeulna, ieu taya lian cikal bakal tina cau anu kiwari loba dipiara, mibanda sababaraha subspésiés. Aya kana  genep nepi ka salapan spésiés anu béda diantarana:
 Musa acuminata subsp banksii  (F. Muell.) Simmonds. = Musa banksii F. Mueller  : Di Samoan dipikawanoh salaku Fa'i Taemanu, kapanggih di kapuloan Indonésia kalér, Papua Nugini, Queensland kalér, sarta Samoa. Hal ieu dianggap mibanda sipat kolotna maternal siga bapa tina subgroup Popoulou jeung maternal indungna tina subgroup cau Maoli.
 Musa acuminata subsp burmannica  Simmonds = Musa acuminata subsp burmannicoides De Langhe : Kapanggih di Burma, India kidul, sarta Sri Langka. 
 Musa acuminata subsp errans Argent = Musa errans Teodoro, Musa troglodyatarum L. var. errans, Musa errans Teodoro var. botoan dipikawanoh ogé ku sebutan cau monyét (saging matsing) jeung (saging chonggo) (duanana hartina cau monyét), saging na ligao ( 'cau liar'), di Philipina disebutna agutay. Ieu téh karuhun tina cau-cau anu loba dikonsumsi tina golongan (AA jeung grup AAA) sarta kaasup kana subspésiés anu pikaresepeun alatan kelirna (bulao, gandaria, jeung héjo).
 Musa acuminata subsp malaccensis (Ridley) Simmonds = Musa malaccensis Ridley Kapanggih dina semenanjung Malaysia jeung Sumatra.
 Musa acuminata subsp  microcarpa (Beccari) Simmonds = Musa microcarpa Beccari Kapanggih di Kalimantan. Ieu téh  karuhunna tina cultivar 'Viente Cohol'.
 Musa acuminata  subsp siamea  Simmonds Kapanggih di Kamboja, Laos, jeung Thailand. 
 Musa acuminata subsp truncata (Ridley) Kiew
 Musa acuminata subsp zebrina  (Van Houtte) R. E. Nasution: Ilahar disebut cau getih s. Pituin ti pulo Jawa. Dibudidayakeun pikeun  tutuwuhan hias. Gebogna ipis, buahna mibanda siki. Ieu salah sahiji cau anu mimiti nyebar ka Pasifik wétan sarta ka Afrika ieu ogé karuhun cau anu aya di Afrika kalér. Di Hawaii ieu cau katelah  Mai'a 'oa' '', sarta dimangpaatkeun pikeun ubar tradisional .

Dicutat tina 

Tangkal ubar
Cau
Musaceae
Bungbuahan
Tutuwuhan tropis