Guha

Guha nyaéta liang rubak anu aya dina taneuh, batu atawa di gunung  kalawan bisa diasupan ku jalma.
Ayana guha ku alatan taneuh jeung batu anu aya di éta tempat saeutik-saeutik leyur kabawa cai, lila kalilaan ngawangun liang anu rubak (speleogenesisi).
Guha ogé ilahar dipaké pikeun nyebut kana liang anu leutik  tina tumpukan batu karang anu aya di jero laut.

Pedaran
Guha ngawujud ku ayana rupa-rupa kajadian géologi saperti lini, kagiatan mikroorganisme, bisa waé ngaliwatan  prosés kimia, érosi, cai, sarta ayana tekenan jeung pangaruh atmosfer.
Guha ilaharna aya di gunung apu, ku alatan ayana cai hujan anu rembes kana rengat anu aya di éta  gunung, cai anu  rembes tuluy suub asup ka jero ngaleyurkeun apu anu aya, lila kalilaan rengat beuki ngagedéan antukna ngawangun lombang jeung liang anu rubak.
 
Guha ngawujud ku kajadian alam disabudeureunna. Batu, apu, jeung taneuh anu leyur kabawa rembesan cai biasana aya di jero taneuh kalawan mibanda ukuran anu gedé.  Sawaréh guha aya ngawangun speleothem ku alatan rembesan  cai tina lalangit guha anu tuluy-tuluyan dina waktu  pohara lilana .
Pikeun maluruh umur jeung kajadian geologis anu dirandapan  hiji guha bisa ditempo dina urut namperna cai dina dasar éta guha (isotop).

Rupa-rupa guha
Ditempo tina lumangsungna kajadian anu ngawangun hiji guha, aya sababaraha téori anu nyebutkeun guha dibedakeun kana tilu rupa :
 Téori Vadose; hiji guha ngawujud ku alatan ayana cai anu rembes ka jero kalawan ngaleyurkeun batu, taneuh, jeung apu anu kaliliwatan nepika ngawangun hiji liang.
 Téori Deep Phreatic ; cenah guha téh ngawujud ku alatan cai anu ngocor kahiji tempat, tempat liliwatan éta cai ngalaman koropok anu antukna kabawa palid sarta ninggalkeun hiji lombang anu badag.
 Téori Water Talbe ; numutkeun téori ieu cenah guha téh ngawujud ku alatan cai anu ngocor dina waktu anu lila dina dasar guha kalawan nimbulkeun dasar guha paragi liliwatan cai ngawangun hiji rohangan anu démprak.

Dicutat tina

Wangun daratan
Daratan baseuh
Géografi