Runtah

Runtah nyaéta sésa bahan nu teu dipikahayang nalika réngsena hiji prosés. "Runtah" mangrupa konsép jieunan manusa lantaran dina prosés alam mah konsép runtah teu dipikawanoh. Nu aya dina prosés alam mah ngan mangrupa produk nu teu aktip atawa inert.

Runtah bisa aya dina unggal wujud bahan: padet, caér, atawa gas. Nalika dileupaskeun dina dua wujud nu disebutkeun pangahirna, utamana gas, runtah bisa ogé disebut émisi. Émisi biasana pakait raket jeung polusi.

Dina kahirupan manusa, runtah lolobana datang tina kagiatan: tambang, pabrik, konsumsi, jrrd. Ampir sakabéh produk industri dina hiji waktu bakal jadi runtah. Lobana runtah kira-kira sabanding jeung gedéna pamakéan (konsumsi).

Rupa-rupa runtah 

Dumasar kana sumberna:
Runtah alam
Runtah manusa
Runtah konsumsi
Runtah pabrik
Runtah nuklir

Runtah alam 
Runtah nu diproduksi dina kahirupan liar bakal diprosés alami, misalna dangdaunnan nu garing bakal ngarumbay jadi taneuh. Di luar kahidupan liar, runtah samodél ieu bisa jadi masalah, misalna lamun aya loba dangdaunnan garing di padumukan manusa.

Runtah manusa 
Runtah manusa (Inggeris: human waste) nyaéta istilah nu biasa digunakeun pikeun nyebut kokotor manusa utamana nu mangrupa tai jeung cikiih. Runtah manusa bisa ngabahayakeun kalawan rosa kana kasehatan lantaran runtah bisa digunakeun pikeun tempat ngembangna bibit panyakit nu asalna tina virus jeung baktéri. Aya hal anu ngajadikeun kahirupan manusia bakal leuwih onjoy. Nyaéta ku bisana manusa ngurangan sumebarna panyakit nu disababkeun runtah manusa ieu ku cara ngajalanan hirup higiénis jeung sanitasi. Kaasup ogé ku kapanggihna tiori ngeunaan saluran pipa (Inggerisna: plumbing).

Runtah konsumsi 
Runtah konsumsi nyaéta runtah nu dihasilkeun (manusa) nu maké barang atawa produk misalna, lolobana runtah nu dipiceun kana wadah runtah balaréa. Runtah jenis ieu pisan nu umumna dipikirkeun ku manusa. Sanajan kitu, lobana runtah dina jenis ieu saeutik pisan lamun dibandingkeun kana runtah nu dihasilkeun tina prosés nambang jeung pabrik industri.

Leuwih lengkep dina artikel ngeunaan runtah konsumsi.

Tingali ogé 
Ngokolakeun runtah
Ngamangpaatkeun runtah

Référénsi 
Sabagian eusi kaca ieu dicutat tina:
http://develop.consumerium.org/. Tingali ogé sajarah  artikel aslina .  Artikel asli diterbitkeun ku lisensi GFDL v 1.2.
Widang-widang nu ngahasilkeun runtah ? Nagara-nagara EEA 1992-1997 , European Environmental Agency, 2005/01/05.
http://www.jala-sampah.or.id/index.htm 
http://www.walhi.or.id/kampanye/cemar/sampah/peng_sampah_info/ 

Runtah