ၵူဝ်ႇဢႃးလႃး

ၵူဝ်ႇဢႃးလႃး (Koala) ၼႆႉ ပဵၼ် ၶိူဝ်းတူဝ်မႃးသုပ်းပီလ်း ဢွသ်ႈထရေးလီးယၼ်း ၸိူဝ်းၶိူဝ်း ဢၼ်လႆႈတူၺ်း မိူၼ်ႁၢင်ႊ မီထဝ်ႈဢွၼ်ႇ ဢၼ်မီးၶူၼ်ၼင်ဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇလီၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႊ မၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈၶိူဝ်းငိူၼ်ႈ ပီႈၼွင်ႉတီႈမီသႄႈ။ မႃးသုပ်းပီလ်းတူဝ်မႄႈၶဝ်ႈၼႆႉ မိူၼ်ၵၼ်တင်း ၵူဝ်ႇဢႃးလႃးတင်း တူဝ်ထူင်ပုမ်ထွင်းၶဝ်ယဝ်ႉ၊ ၶဝ်မီးထူင်ထွင်းဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇတီႈတွင်ႉပုမ်ၶဝ်၊ ဢၼ်ၶဝ်ၸႂ်ႉတႃႇပႃးဢဝ်တူဝ်ဢေ၊ လုၵ်ႈၶဝ်ၵႂႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၵူဝ်ႇဢႃးလႃးဢယႂ်ႇထူၼ်ႈယဝ်ႉတူဝ်ၼိူင်ႈၼႆႉ တေမီးတၢင်းယၢဝ်း မွၵ်ႈသွၵ်ႇထတ်း (61-သႅၼ်းတီးမီးတႂ်း)သေ ဢမ်ႇမီးႁၢင်သင်။ မၼ်းၸႂ်ႉၸၢႆႇၶၢဝ်းယၢမ်းၸူဝ်ႈၸၢတ်ႈမၼ်း ၵမ်ႈၼမ်ၼမ် ၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်ယူႇတီႈၼႂ်း တူၼ်ႈမႆႉၵွၺ်းယဝ်ႉ။ ၶဝ်မီးၼဵပ်ႉႁႅင်းယႂ်ႇ တႃႇၵွပ်ႈၵၢၼ်းၶိုၼ်ႈလႄႈ ဝၵ်ႉၸပ်းလႆႈ တီးပိူၵ်ႇၼင်မႆႉယဝ်ႉ။ ပေႃးၶၢဝ်းၵၢင်ဝၼ်းၼႆ ၶဝ်ၶူတ်းသေၼွၼ်း တီႈတူၼ်ႈမႆႉယဝ်ႉ။ ပေႃးၶမ်ႈမႃး ၸင်ႇဢွၵ်ႇႁႃတႃႇၵိၼ်ယဝ်ႉ။ ၵူဝ်ႇဢႃးလႃးၶဝ် ၵိၼ်မႂ်မႆႉတီႈ တူၼ်ႈမႆႉၼၢင်းလဝ်းမဵဝ်းလဵဝ်ၵွၺ်းယဝ်ႉ။ 

 မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၼိူင်ႈၼၼ်ႉ တီႈဢွသ်ႉထရေးသီးယႂ်းၼႆႉ ၵူဝ်ႇဢႃးလႃးၶဝ် မီးၼမ်တေႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵူၼ်းႁဝ်းသမ်ႉ ဢဝ်ၶဝ်တၢႆပႅတ်ႈတင်းၼမ်လၢႆယဝ်ႉ။ ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉတႄႉ ၶဝ်ၼႆႉလႆႈ ဢဝ်ပိူင်မီႈသေႁႄႉၵင်ႈဝႆႉပၼ်ယူႇယဝ်ႉ။
 မိူၼ်ၼင်ႇ မႃးသုပ်းပီလ်းၶဝ်တင်းသဵင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ ဢေၵူဝ်ႇဢႃးလႃးဢွၼ်ႇၶဝ်ၵေႃႈ ယူႇတီႈတႂ်း ထူင်ထွင်းမႄႈၶဝ် တႃႇသေၶၢဝ်းယူႇယဝ်ႉ။

ၽိုၼ်ဢိင်

 ၼႃႈလိၵ်ႈ - 3 ၊ ပပ်ႉတူဝ်သွမ်ၼူမ်း၊ လုင်းၸၢႆးၾႃႈ။
 ၼႃႈလိၵ်ႈ [ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး]

ၵူဝ်ႇဢႃးလႃး