လွတ်လပ်စွာ စုဝေးခြင်း

လွတ်လပ်စွာ စုဝေးခြင်း၊ တစ်ခါတစ်ရံ အစည်းအရုံး၏လွတ်လပ်ခြင်း ဟူ၍လည်း ဖလှယ်၍ သုံးစွဲခြင်း သည် အများ၏စိတ်ဝင်စားမှုများကို တစ်စုတစ်ဝေးတည်း ဖော်ပြရန်၊ မြှင့်တင်ရန်၊ ဆက်လက်လုပ် ဆောင်ရန်နှင့် ကာကွယ်ရန်အတွက် အတူတကွလာရန် တစ်ဦးချင်းစီ၏ အခွင့်အရေးဖြစ်သည်။ အစည်းအရုံး၏ လွတ်လပ်ခြင်း အခွင့်အရေးသည် လူ့အခွင့်အရေးတစ်ရပ်၊ နိုင်ငံရေးလွတ်လပ်ခွင့်နှင့် လူမှုရေး လွတ်လပ်မှုတစ်ရပ် ဖြစ်သည်ဟု ခံယူထားကြသည်။

လွတ်လပ်စွာ စုဝေးခြင်း နှင့် အစည်းအရုံးလွတ်လပ်ခွင့် တို့ကို လူအများ စုဝေးရာနေရာများတွင် လွတ်လပ်စွာ စုဝေးခွင့်နှင့် အသင်းအဖွဲ့ကို လွတ်လပ်စွာ ဝင်ရောက်ခွင့်တို့အကြား ခွဲခြားရန် အသုံးပြုနိုင်သည်။ လွတ်လပ်စွာ စုဝေးခြင်းကို ဆန္ဒပြရန် အခွင့်အရေးဟူသော စကားစပ်တွင် အသုံးပြုလေ့ရှိသော်လည်း အသင်းအဖွဲ့ လွတ်လပ်ခွင့်ကို အလုပ်သမားအခွင့်အရေးများနှင့် အလုပ်သမားသမဂ္ဂနှင့် အလုပ်ရှင်တို့ ဆွေးနွေး ညှိနှိုင်းခြင်း အခွင့်အရေးတို့တွင် အသုံးပြုသည်၊ ဥပမာ အလုပ်သမား အစည်းအရုံးသို့ ဝင် ရောက်ခြင်းဖြစ်သည်။ လွတ်လပ်စွာ စုဝေးခြင်းသည် ကနေဒီယန် အခြေခံဥပဒေ နှင့် အမေရိကန်အခြေခံဥပဒေတို့တွင် အာမခံချက်ပေးထားသည့်အတိုင်း လွတ်လပ်စွာ စုဝေးခြင်းနှင့် အသင်းအဖွဲ့ တစ်ခုကို လွတ်လပ်စွာဝင်ရောက်ခြင်း နှစ်ခုစလုံးကို အဓိပ္ပာယ်သက်ရောက်စေရန် ဖော်ပြထားသည်။

လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ ပြဋ္ဌာန်းပေးသော စာချုပ်စာတမ်းများ 

လွတ်လပ်စွာ စုဝေးခြင်းသည် အောက်ပါ လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာပြဋ္ဌာန်းပေးသော စာချုပ်စာတမ်း များတွင် အမြတ်တနိုးထား၍ ထိန်းသိမ်းထားသည်-

 ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ လူ့အခွင့်အရေး ကြေညာစာတမ်း - ပိုဒ်ခွဲ ၂၀
 အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အများပြည်သူနှင့် နိုင်ငံရေးအခွင့်အရေးများ ပဋိညာဉ်စာချုပ် - ပိုဒ်ခွဲ ၂၁
 လူ့အခွင့်အရေး ဆိုင်ရာ ဥရောပ သဘောတူညီချက် – ပိုဒ်ခွဲ ၁၁-
 လူ့အခွင့်အရေး ဆိုင်ရာ အမေရိကန် သဘောတူညီချက် - ပိုဒ်ခွဲ ၁၅

လွတ်လပ်စွာ စုဝေးခြင်းကို အသိအမှတ်ပြုထားသော နိုင်ငံတော်နှင့် ဒေသတွင်း ဖွဲ ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ ဥပမာများမှာ-

 အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု - အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ ကို ပထမအကြိမ် ပြင်ဆင်ခြင်း
 ဂျာမနီ - ပိုဒ်ခွဲ ၈ ဂျီဂျီ ( 8 GG)
 ကနေဒါ - ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ ၁၉၈၂- ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သော အခွင့်အရေး များနှင့် လွတ်လပ်မှုများဆိုင်ရာ ကနေဒီယန် ပဋိညာဉ်စာတမ်း ၏ အက်စ် - ၂ (S. 2)
 ပြင်သစ် - Nouveau Code Pénal (နော်ဗွီယူ ပီနယ် ဥပဒေ) ၏ ပိုဒ်ခွဲ ၄၃၁ - ၁
 ဟောင်ကောင် အခြေခံ ဥပဒေ အပိုင်း ၂၇
 မက်ကူးယား အခြေခံ ဥပဒေ ပိုဒ်ခွဲ ၂၇
 အိန္ဒိယ- အိန္ဒိယရှိ အခြေခံအခွင့်အရေးများ
 အိုင်ယာလန် သမ္မတနိုင်ငံ - အိုင်ယာလန် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ ၏ ပိုဒ်ခွဲ ၄၀.၆.၁ အရ အာမခံချက်ပေးထားသည်
 တူရကီ - တူရကီ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ ၏ ပိုဒ်ခွဲ ၃၃ နှင့် ၃၄ သည် လွတ်လပ်စွာ အစည်းအရုံးဖွဲ ့ခြင်း နှင့် စုဝေးခြင်းကို အာမခံချက်ပေးထားသည်။
 ထိုင်ဝမ် (တရုတ်သမ္မတနိုင်ငံ) - ပိုဒ်ခွဲ ၁၄ သည် လွတ်လပ်စွာစုဝေးခွင့်နှင့် အသင်းအဖွဲ့ ဖွဲ့စည်းခြင်းကို အာမခံချက်ပေးထားသည်။

ကိုးကား

ပြင်ပလင့်ခ်များ 
 OSCE-ODIHR Guidelines on Freedom of Peaceful Assembly
 Freedom of assembly and association

ဒီမိုကရေစီ