ပုပ္ပါးမျောက်မြီးရှည်

ပုပ္ပါးမျောက်မြီးရှည် (Trachypithecus popa) သည် Cercopithecidae မျိုးရင်းမှ ပရိုင်းမိတ် မျိုးစိတ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင်သာ တွေ့ရှိရပြီး ၎င်းမျောက်များနေထိုင်ရာ ပုပ္ပါးတောင်အား အစွဲပြု၍ အမည်ပေးထားခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုပုပ္ပါးတောင်ဒေသတွင် အကောင်ရေ ၁၀၀ ကျော်ခန့်သာ တွေ့ရှိရကြောင်းသိရသည်။ ထို့ကြောင့် ဤမျောက်မျိုးစိတ်အား IUCN အနီရောင်စာရင်းတွင် မျိုးသုဉ်းလုနီးပါးအန္တရာယ်ရှိသော မျိုးစိတ်အဖြစ် စာရင်းသွင်း သတ်မှတ်ထားပြီး တောရိုင်းတွင်တွေ့ရှိရသော အကောင်ရေစုစုပေါင်းတွင် အရွယ်ရောက်ပြီးအကောင်ရေအနေဖြင့် ၂၀၀ မှ ၂၅၀ ခန့်အထိရှိနိုင်သည်ဟု ပညာရှင်များကခန့်မှန်းထားသည်။

ဇီဝမျိုးရိုးခွဲခြားခြင်း 
ပုပ္ပါးမျောက်မြီးရှည် မျိုးစိတ်အား ကွင်းဆင်းလေ့လာမှုအရတွေ့ရှိခဲ့ခြင်းမဟုတ်ဘဲ ဓာတ်ခွဲခန်း လေ့လာစမ်းသပ်မှုမှတဆင့် 2020 ခုနှစ်တွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ပုပ္ပါးမျောက်မြီးရှည်၏ မျိုးစုနှင့် အခြားမျိုးစိတ်များနှင့် ဆက်စပ်မှုကို နားလည်ရန် ကြိုးပမ်းရာတွင် မျိုးရိုးခွဲခြားလေ့လာမှုတစ်ခုကို ပြုလုပ်ခဲ့ရသည်။ ၎င်းလေ့လာမှုပြုလုပ်ရာ၌ သိပ္ပံပညာရှင်များသည် တောရိုင်း မျောက်များ၏ မစင်နမူနာများနှင့် ပြတိုက်ရှိ နမူနာများမှ တစ်သျှူးများကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။

မျိုးရိုးဗီဇခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာမှုနှင့်အတူ လေ့လာမှုပြုလုပ်ရာ၌ လန်ဒန်သဘာဝသမိုင်းပြတိုက်ရှိ ဖယ်ယာ မျောက်မျက်ကွင်းဖြူ နမူနာနှင့် ပုပ္ပါးမျောက်မြီးရှည်၏ နမူနာတို့ကို နှိုင်းယှဉ်မှုလုပ်ဆောင်ချက်လည်းပါ၀င်ခဲ့သည်။ စစ်ဆေးမှုရလဒ်တွင် ၎င်းတို့၏ အရေခွံများ၊ ဦးခေါင်းခွံများနှင့် အရောင်ကွဲပြားမှု အနည်းငယ်ကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။

သွင်ပြင်လက္ခဏာများ 
ပုပ္ပါးမျောက်မြီးရှည်တွင် အညိုရင့်ရောင် သို့မဟုတ် မီးခိုးရောင်နောက်ကျော၊ အဖြူရောင် ဝမ်းဗိုက်နှင့် အနက်ရောင် လက်နှင့် ခြေထောက်များရှိသည်။ မျက်လုံးတစ်ဝိုက်တွင် ထူးခြားသော အဖြူရောင်အကွင်းများအပြင် မုတ်ဆိတ်မွှေး ပါရှိသည်။ အလေးချိန်မှာ ၁၈ ပေါင် (၈ ကီလိုဂရမ်)  ဝန်းကျင်ရှိသည်။

ဖြန့်ကျက်တွေ့ရှိရမှု နှင့် ကျက်စားရာ ဒေသ 
ပုပ္ပားမျောက်မြီးရှည်များအား မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းတွင် တွေ့ရှိရပြီး အဓိကအားဖြင့် ပုပ္ပားတောင်အနီးတွင် ပိုမိုတွေ့ရှိရသည်။

ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်မှု 
ပုပ္ပါးမျောက်မြီးရှည်သည် ဖမ်းဆီးသတ်ဖြတ်ခံရခြင်း၊ ကျက်စားရာဒေသများ ပျက်စီးခြင်းနှင့် စားကျက်မြေများ ကွက်ကျားဖြစ်ခြင်းတို့ကြောင့် မျိုးသုဉ်းမည့် အန္တရာယ်နှင့် ခြိမ်းခြောက်ခြင်းခံနေရသည်။

ကိုးကား 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ
မျောက်များ