ဒြပ်ဆွဲမှု

နျူတန်ပျိုး ရူပဗေဒ တွင် ဒြပ်ဆွဲမှု(gravity)ဟူသည် ဒြပ်ဆွဲအား (gravitational force) ပင် ဖြစ်သည်။ နျူတန်၏ ဒြပ်ဆွဲမှုနိယာမအရ ဒြပ်(mass) ရှိသော အရာဝတ္ထုတိုင်းသည် အချင်းချင်း အပြန်အလှန် ဆွဲငင်နေသည့် အား(force)တို့ အစဉ် သက်ရောက်နေသည်။ ၎င်းအားသည် ဒြပ်ပမာဏ၂ခု၏ မြှောက်လဒ်နှင့် တိုက်ရိုက်အချိုးကျပြီး ကြားအကွာအဝေး၏ နှစ်ထပ်ကိန်းနှင့် ပြောင်းပြန်အချိုးကျသည်။
နှိုင်းရ ရူပဗေဒ တွင်မူ အထွေထွေနှိုင်းရသီအိုရီအရ ဒြပ်ဆွဲမှု(gravity)သည် အား(force) မဟုတ်တော့ပေ။ ဒြပ်-စွမ်းအင်တို့က အချိန်-အာကာသ (spactime) ၏ ကြမ္မာပြင်သား လမ်းကြောင်းတို့ကို ပုံယွင်းစေသဖြင့် ဝတ္ထုတို့က ထိုလမ်းကြောင်းအတိုင်း ရွေ့လျားဖြစ်မှုသည်ပင် ကျွန်ုပ်တို့ ဒြပ်ဆွဲမှုအဖြစ် နားလည်ထားသည့် သဘာဝ ဖြစ်နေသည်။
သို့ဖြင့် ဒြပ်ဆွဲအားဟူသည်မှာ ဒြပ်ဆွဲမှုကို ရှေးရိုးရူဗေဒအားဖြင့် တွက်ချက်ပုံ ထူးရှားအသွင် (specialized form) ဖြစ်ပြီး ဒြပ်ဆွဲမှု ဟူသည့် အသုံးအနှုန်းက ရူပဗေဒ၌ အထွေထွေခြုံညှိုမှု (generlizaton) ကျသော ပိုကျယ်ပြန့်သည် နားလည်မှုဖြစ်သည်။ ၎င်းက လျှပ်စစ်သံလိုက်ဓာတ်၊ နျူကလီးယား အပျော့စက်၊ နျူကလီးယား အပြင်းစက်တို့နှင့်တကွ အခြေခံ သက်ရောက်မှုကြီး၄ခု၌ တစ်ခုအပါအဝင် ဖြစ်သည်။

နျူတန်၏ လောကလုံးဆိုင်ရာ ဒြပ်ဆွဲမှုနိယာမ (Newton's Universal Law of Gravitation) 

F သည် အရာဝတ္ထုနှစ်ခုကြားရှိ သက်ရောက်နေသော ဒြပ်ဆွဲအား၊ m1 နှင့် m2 သည် အရာဝတ္ထု၏ ဒြပ်ပမာဏများဖြစ်ပြီး r သည် ထုထည်ဗဟိုနှစ်ခုကြားရှိ အကွာအဝေးဖြစ်ကာ G သည် ဒြပ်ဆွဲအား ကိန်းသေဖြစ်သည်။

အိုင်းစတိုင်းညီမျှခြင်းနှင့် ဒြပ်ဆွဲမှု 
အိုင်းစတိုင်း စက်ကွင်းညီမျှခြင်းကို အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြသည်။

ဤတွင်  က အိုင်းစတိုင်းတာအုံ (Einstein tensor)၊  က အတိုင်းဆတာအုံ (metric tensor)၊  က အားအချိုး-စွမ်းအင် တာအုံ (stress-energy tensor)၊  က လောကသရုပ် ကိန်းသေ (cosmological constant)၊  က အိုင်းစတိုင်း ဒြပ်ဆွဲမှု ကိန်းသေ (Einstein gravitational constant) ဖြစ်သည်။

နျူတန်နည်းတွင် ဒြပ်ဆွဲအား၏ အကြောင်းခံအရင်းအမြစ်မှာ ဒြပ်ထုသိပ်သည်းမှု (mass density) ဖြစ်ပြီး ရလဒ်မှာ  ဟူသော ဒြပ်ဆွဲအား (gravitational force) က ဒြပ်ဆွဲစက်ကွင်း၏ ရှေ့ပြေးသင်္ချာပုံစံ စက်ကွင်းတစ်ခု (gravitational poential) ကို ပြောင်းလဲနှုန်း (derivative) ရှာတွက်ခြင်းဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သည့်အရာ ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းနှင့် အပြိုင်သဘော၌ အိုင်းစတိုင်းညီမျှခြင်းတွင် အကြောင်းအရင်းခံက ဒြပ်-စွမ်းအင်တို့၏ ဖြန့်ကျက်တည်ရှိသွင် (stress-energy tensor) ဖြစ်ပြီး ရလဒ်ပုံထက်မှာ  ဟူသော လောကဇာတ်ခုံပြင်သား (spacetime fabric) ၏ တာယွင်းမှု (curvature) ဖြစ်လေသည်။

အကိုးအကား