တောမီး

တောမီးသည် ခြောက်သွေ့သော သစ်တောဒေသ သို့မဟုတ် ကျေးလက်ဒေသ တောပိုင်းတွင် လောင်ကျွမ်းသည့် မီးဖြစ်သည်။ အခြားမီးဘေးနှင့် ကွဲပြားချက်မှာ တောမီးသည် အတိုင်းအတာ ကြီးမားပြီး အနီးဝန်းကျင်သို့ အလျင်အမြန် ကူးစက်လောင်ကျွမ်းနိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။ ဦးတည်ရာအရပ်ကို ခန့်မှန်းရခက်သလို လမ်းများ၊ မြစ်ချောင်းများကို ခုန်ကျော်ကာ လောင်ကျွမ်းလေ့ရှိသည်။ တောမီး၏ ထူးခြားချက်ကို မီးလောင်ကျွမ်းရသည့် အကြောင်းအရင်း၊ ကူးစက်သည့် အရှိန်၊ မီးလောင်ကျွမ်းသည့် ဧရိယာအတွင်းရှိ မီးလောင်ကျွမ်းနိုင်သော အရာဝတ္ထုများ၊ မိုးလေဝသအခြေအနေ စသည့် အချက်များပေါ် မူတည်၍ သတ်မှတ်သည်။ 

တောမီး ဖြစ်ပွားသော စိုက်ခင်းများပေါ် မူတည်၍ တောမီးကို ရှပ်ပြေးမီး(brush fire)၊ ချုံပုတ်မီး(bush fire)၊ ကန္တရမီး (desert fire)၊ တောအုပ်မီး (forest fire)၊ မြက်ရိုင်းမီး (grass fire)၊ တောင်ကုန်းမီး (hill fire)၊ သစ်ဆွေးမီး (peat fire)၊ စိုက်ခင်းမီး (vegetation fire)နှင့် မြက်ခင်းပြင်မီး (veld fire)ဟူ၍ အမျိုးအစား ခွဲခြားနိုင်သည်။ လွန်ခဲ့သော နှစ် သန်း ၄၂၀ မှ ကမ္ဘာပေါ်တွင် အပင်များ ပေါ်ပေါက်လာသည့် အချိန်မှ စ၍ တောမီးဟူ၍ စတင် ဖြစ်ပေါ်လာကြောင်း ကျောက်ဖြစ် ရုပ်ကြွင်း မီးသင့်ကျောက်များက ညွှန်ပြနေသည်။ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ သက်ရှိသမိုင်း တလျှောက်တွင် တောမီး ဖြစ်ပေါ်ခြင်းသည် ဇီဝစနစ်၏ သစ်ပင်ပန်းမန်များနှင့် တောကောင်များအပေါ် ကြီးမားသော ဆင့်ကဲ ပြောင်းလဲမှု အကျိုး သက်ရောက်မည်ကို ခန့်မှန်းနိုင်သည်။ ကမ္ဘာကြီးသည် ကာဘွန်ကြွယ်ဝသော အပင်များ၊ ခြောက်သွေ့သော ဥတုများ၊ လေထဲရှိ အောက်ဆီဂျင်များနှင့် ကျယ်ပြန့်သော လျှပ်စီးများနှင့် မီးတောင် ပေါက်ကွဲမှုများကြောင့် နဂိုကတည်းကပင် လောင်ကျွမ်းလွယ်သော ဂြိုဟ်ကြီး တလုံး ဖြစ်နေသည်။

တောမီးများသည် သဘောသဘာဝကပင် လောင်ကျွမ်းပစ်သော ဂုဏ်သတ္တိ ရှိပြီး၊ လောင်ကျွမ်းနိုင်သော အရာဝတ္ထု ရှိပါက လောင်ကျွမ်းသည်။ တောမီးများသည် လူ့အသက်နှင့် ပစ္စည်းဥစ္စာများကို ဆုံးရှုံးစေနိုင်သော်လည်း၊ မီး‌တွင်း ပါဝင်သော သီးပင်စားပင်၊ သတ္တဝါနှင့် ဇီဝစနစ်အပေါ် ကောင်းကျိုးများစွာ ရှိသည်။ အပင်မျိုးစိတ် များစွာသည် မျိုးပွားရန်နှင့် ကြီးထွားရန်အတွက် မီး၏ အကျိုးသက်ရောက်မှုများကို မှီခိုနေရသည်။ သို့သော် တောမီး လောင်လေ့ မရှိသော နေရာတွင် လောင်ပါက ဇီဝ အကျိုးသက်ရောက်မှု မခံစားရချေ။ တောမီးသည် လောင်စာများ ရှိနေခြင်းနှင့် ရာသီဥတုကလည်း ကူပံ့ခြင်း ရှိလျှင် လောင်ကျွမ်းမှု ပိုမို ဆိုးရွားတတ်သည်။ 

တောမီးကို တားဆီးခြင်း၊ ထောက်လှမ်းခြင်းနှင့် နှိပ်ကွပ်ခြင်း နည်းဗျူဟာတို့သည် နှစ်ပေါင်းများစွာအတွင်း ပြောင်းလဲလာသော်လည်း မဆုံးနိုင်သော ဇာတ်မျောကြီး ဖြစ်လျက် ရှိသည်။ တွေ့ရအများဆုံးနှင့် အကုန်အကျ အသက်သာဆုံး နည်းလမ်း တခုမှာ ထိန်းချုပ်၍ လောင်ကျွမ်းမှု (controlled burning) ဖြစ်ပြီး၊ တောမီး လောင်ကျွမ်းရမည့် အရာပမာဏ နည်းနည်းသာ ရရှိအောင် လျှော့ချပေးခြင်း၊ နည်းနည်းသာ လောင်ကျွမ်းခွင့် ပြုခြင်း ဖြစ်သည်။

ကိုးကား 

တောမီးများ