တိုင်ထံအက္ခရာ

တိုင်ထံ အက္ခရာ ( ထံ သည် "ကျမ်းစာသုံး"ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။), သည် လန်နအက္ခရာ (       ;  ) သို့မဟုတ် တွာမူးအန်း ( မြောက်ပိုင်းထိုင်း၊ , တိုင်လူး   ) သည် ထိုင်းနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း ( ခမ်းမောင် )၊ တိုင်လူး နှင့် ခူန်း အတွက်သုံးသော စာအရေးအသားစနစ် ဖြစ်သည်။ တိုင်သုံးဘာသာစကား အားလုံးသည် တိုင်အနောက်တောင်ပိုင်းဘာသာစကား ၏အုပ်စုဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ထံအက္ခရာကို လာအို (သို့မဟုတ်လာအိုဟောင်း) နှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာ ပေလက်စာမူများ နှင့်မှတ်စုစာအုပ်များတွင်အသုံးပြုသောအခြားစကားများအတွက်အသုံးပြုသည်။ ၎င်းအက္ခရာကို ထံ (သို့) ယွန်းအက္ခရာဟုလည်းခေါ်သည်။  

မြောက်ပိုင်းထိုင်းဘာသာ သည် (စံ) ထိုင်း နှင့်ရင်းနှီးသောဆွေမျိုးဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ထိုင်းနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းမှ လူ ၆ သန်းနီးပါးနှင့် လာအိုနိုင်ငံ တွင်ထောင်ပေါင်းများစွာကပြောဆိုကြပြီးအချို့မှာ လန်နအက္ခရာ တွင်စာတတ်မြောက်ကြသည်။ ဒီဇာတ်ညွှန်းကိုဘုန်းကြီးတွေကဖတ်နေဆဲ။ ထိုင်းနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းတွင် ဘာသာစကား ၆ ခုနှင့်ထိုင်း ဘာသာစကား ၅ ခုသည် ထိုင်းအက္ခရာ သို့ကူးယူရာတွင်အခက်အခဲဖြစ်စေသည်။ လူငယ်များကြားတွင်ဇာတ်ညွှန်းကိုတစ်ဖန်ပြန်လည်ရှင်သန်လာစေရန်စိတ် ၀ င်စားမှုများရှိသော်လည်းထပ်တိုးရှုပ်ထွေးမှုတစ်ခုမှာခေတ်သစ်ပြောဆိုသောပုံစံသည်ကမူအမ်ဟုခေါ်သည့်အဟောင်းပုံစံနှင့်အသံထွက်ကွာခြားမှုဖြစ်သည်။  

တိုင်လူး၏ဟောပြောသူ ၆၇၀,၀၀၀ ရှိသည်။ ၁၉၅၀ မတိုင်မီမွေးဖွားခဲ့သူအချို့သည် Tham ၌စာတတ်မြောက်ကြသည်။ Old Tai Lue ဟုလည်းခေါ်သည်။    script ကိုလည်းဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများတွင်ဆက်လက်သင်ကြားပေးခဲ့သည်။ Tai Tai Lue ဇာတ်ညွှန်း ကို Tham မှဆင်းသက်လာသည်။ Khünပြောသူ ၁၂၀,၀၀၀ ရှိပြီး Lanna သည်တစ်ခုတည်းသောဇာတ်ညွှန်းဖြစ်သည်။

အသံ အမှတ်အသားများ

တိုင်ထမ်နှင့် အက္ခရာဆင်တူသည့်ဘာသာများ

အမျိုးအစားခွဲခြားအက္ခရာများ

ကိန်းဂဏန်းများ 
လန်န တွင်ဂဏန်းနှစ်စုံရှိသည်။ ပထမဝတ် လေက်နိုင်ထံ ကို ဝတ်ပြုရေးအတွက် ရည်ရွယ်သုံးသည်။ နောက်တစ်ခုမှာ လေက်ဟိုအာ ကိုနေ့စဉ်ဘ၀တွင်အသုံးပြုသည်။

သင်္သကရိုက် နှင့်ပါဠိ 
( တိုင်ထံအရေးအသားသည် အိန္ဒိယအက္ခရာများ နှင့်အားလုံးတူညီသည်။) ရေးသားဖို့ပြုပြင်မွမ်းမံတဲ့အရေအတွက်ကိုအသုံးပြုသည် ပါဠိ (အထူးနှင့်ဆက်စပ်ဘာသာစကားများ Sanskrit ) ။ ပါဠိကိုရေးသောအခါဗျည်း (၃၃) ခုနှင့်သရအက္ခရာ ၁၂ လုံးသာအသုံးပြုသည်။

အမျိုးအစား    

ထိုင်း ယဉ်ကျေးမှု
ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ