Ujian genetik

Ujian genetik atau ujian DNA membolehkan penentuan darah keturunan dan diagnosis genetik terhadap kerentanan kepada penyakit keturunan. Dalam bidang pertanian, sejenis ujian genetik yang dikenali sebagai ujian progeni boleh digunakan untuk menilai kualiti baka ternak. Dalam bidang ekologi populasi, ujian genetik boleh digunakan untuk menjejak kekuatan dan kerentanan genetik populasi spesies.

Bagi manusia, ujian genetik boleh digunakan untuk menentukan keturunan (ibu dan ayah kandung) seorang anak atau secara umumnya leluhur seseorang atau hubungan biologi antara individu. Di samping mengkaji kromosom ke tahap gen-gen individu, ujian genetik pada umumnya termasuk ujian biokimia untuk kehadiran penyakit genetik, atau gen-gen bentuk mutan yang dikaitkan dengan peningkatan risiko menghidap gangguan genetik.

Ujian genetik mengenalpasti perubahan dalam kromosom, gen atau protein. Makin lama makin banyak jenis ujian genetik. Dahulu, ujian genetik utamanya mencari bilangan kromosom abnormal dan mutasi yang menyebabkan kecelaruan keturunan yang jarang ditemui. Kini, ujian melibatkan analisis berbilang gen untuk menentukan risiko menghidap penyakit atau kecelaruan tertentu, terutama sekali penyakit umum seperti penyakit jantung dan kanser. Hasil ujian genetik boleh mengesahkan sama ada wujudnya atau tidak keadaan genetik yang disyaki atau menentukan kebarangkalian seseorang menghidapi atau menurunkan gangguan genetik. Kini beratus-ratus kaedah ujian genetik sedang digunakan, dan banyak lagi sedang dibangunkan.

Oleh sebab mutasi genetik boleh mempengaruhi struktur protein yang dikodkan secara langsung, maka ujian untuk penyakit genetik tertentu juga boleh dicapai dengan meneliti protein-protein berkenaan atau metabolitnya, atau meneliti kromosom yang diwarnakan atau dipendarkan cahaya di bawah mikroskop.

Rujukan 

Genetik