Charok Koksan

Charok Koksan (), atau juga dikenali sebagai Caruk Koksan merujuk kepada sebatang sungai di Daerah Padang Terap, iaitu salah satu daerah di Kedah Darul Aman, Malaysia. Charok Koksan mengalir di sepanjang kawasan perhutanan di Mukim Batang Tunggang Kiri, bermula di Bukit Koh Mai dan tamat di pertemuan Charok Pumuk. Ia terletak kira-kira  ke arah utara dari ibu negara Malaysia, Kuala Lumpur.

Sejarah 
Tinjauan awal mengenai kewujudan Charok Koksan telah dilakukan pada September 1928 oleh Jabatan Ukur Negeri-negeri Melayu Bersekutu (F.M.S. Survey). Nama Charok Koksan turut dipaparkan dan diterbitkan dalam peta topografi Malaya 1945, berskala 1:63,360, di rujukan grid RG3792 (dengan nama C. Koksan). Kedudukan koordinat mengenai Charok Koksan pula direkodkan dalam gazetir, "Gazetter (No. 11) – Malay States" yang diterbitkan pada tahun 1944, karya Pejabat Hidrografik Jabatan Tentera Laut Amerika Syarikat dengan kedudukan koordinat di .

Ciri-ciri fizikal
Sungai Charok Koksan berpunca di Bukit Koh Mai (; ), dengan anggaran ketinggian dari atas min aras laut mencecah . Sumber sungai Charok Koksan terletak di barat kawasan perkampungan Kampung Seraya di Mukim Batang Tunggang Kiri, dan terletak berdekatan dengan sumber saliran lain seperti Charok Pumuk dan Charok Kabu. Charok Koksan akan bergerak ke penamatnya dengan pergerakan melengkung ke barat daya, kemudian menuju ke hilirnya ke arah selatan, dengan menelusuri kawasan perhutanan dalam Hutan Simpanan Kekal (HSK) Koh Mai. Sebelum tamat di pertemuan antara Sungai Agon (atau Sungai Agong), Charok Koksan akan membengkok ke barat. Charok Koksan bermuara di kawasan Kampung Pumok, di ketinggian dari aras laut iaitu .

Ciri-ciri lembangan 
Charok Koksan merupakan salah satu sungai dalam sistem Lembangan Sungai Kedah dalam sub-lembangan Sungai Padang Sanai. Menurut peta FMS Survey, terdapat tiga sungai tanpa nama bermuara di Charok Koksan. Dua anak sungai Charok Koksan ialah berpunca daripada Bukit Koh Mai, manakala selebihnya berpunca daripada Bukit Nguan.

Pemerhatian bumi oleh Pentadbiran Aeronautik dan Angkasa Kebangsaan (NASA) mendedahkan bahawa terdapat kira-kira lima ke 25 orang yang mendiami di sekitar lembah Charok Koksan perkilometer perseginya, yang dikategorikan sebagai taburan penduduk jarang. Kawasan lembah Charok Koksan dilitupi oleh kawasan tanah yang dicampur aduk kegunaannya merangkumi industri pertanian, petempatan manusia, kawasan perhutanan, dan padang ragut. Dalam peta 1945, lokasi muara Charok Koksan telah dijadikan sebagai kawasan penanaman buah-buahan yang tidak berpagar oleh penduduk asal Kampung Pumok.

Klimatologi 
Iklim di sekitar kawasan lembah Charok Koksan ialah iklim khatulistiwa (dikelaskan sebagai Af dalam pengelasan iklim Köppen). Purata suhu di lembah sungai Charok Koksan pada tahun 2000 ialah . Bulan yang paling panas ialah Mei dengan suhu mencecah  dan bulan paling sejuk ialah Januari dengan suhu . Purata pembentukan kerpasan iaitu air hujan turun di sekitar kawasan ini adalah  pertahunnya. Bulan Oktober merekodkan bulan pembentukan kerpasan yang tinggi iaitu, sebanyak  manakala bulan yang paling rendah pembentukannya pula terjadi pada bulan Julai dengan .

Rujukan 

Sungai di Kedah