Faraid

Faraid dari segi bahasa mempunyai maksud yang banyak. Antaranya ialah menentukan, memastikan, menghalalkan dan mewajibkan. 

Menurut istilah syara', faraid adalah pembahagian harta seorang Islam yang telah meninggal dunia dan tidak meninggalkan wasiat sebelum kematiannya. Maka harta peninggalannya akan dibahagikan kepada ahli warisnya (seperti anak, isteri, suami, ibu  dll), menurut hukum Islam.

Dalil al-Quran

Rukun Faraid 

 Ada Yang Mati – jika tiada yang meninggal, pembahagian secara Faraid ini tidak berfungsi kerana tidak cukup syarat. Kematian melibatkan ibu, bapa, isteri dan anak-anak lainnya.
 Ada Harta – si mati yang meninggal dunia wajib mempunyai harta kerana jika tiada harta, tiada apa yang boleh dibahagikan. Maka, faraid tidak boleh dilaksanakan.
 Ada Waris – Jika seseorang itu sewaktu meninggal adalah yatim piatu dan tiada waris, tidak diwajibkan faraid. Ianya hanya terpakai untuk mereka yang mempunyai waris sahaja.

Jenis harta 
Harta yang dibahagikan kepada ahli waris adalah baki harta yang ditinggalkan setelah ditolak segala pembiayaan pengurusan jenazah, hutang pewaris (zakat, nazar, dll) dan wasiat yang dibenarkan oleh syarak. Bentuk harta yang boleh dibahagikan secara Faraid ialah:
 Tanah
 Bangunan (rumah).
 Barang kemas (emas, perak dll).
 Insurans dan wang tunai (sama ada dilaburkan atau tidak).
 Binatang ternakan seperti kambing, lembu, unta, kerbau dll.

Waris yang layak menerima harta pusaka 
Terdapat 15 ahli waris dari pihak lelaki dan 10 ahli waris dari dari pihak perempuan yang utama dan layak menerima harta pusaka. Mereka digelar Ashabul Furud.

Waris dari pihak lelaki seperti berikut:
 Anak lelaki
 Cucu lelaki dari anak lelaki
 Bapa
 Datuk
 Saudara lelaki seibu sebapa
 Saudara lelaki sebapa
 Saudara lelaki seibu
 Anak saudara lelaki dari seibu sebapa
 Anak saudara lelaki dari seibu atau sebapa
 Bapa saudara seibu sebapa
 Bapa saudara sebapa
 Sepupu dari bapa saudara seibu sebapa
 Sepupu dari bapa saudara sebapa
 Suami
 Hamba sahaya

Jika kesemua waris lelaki di atas wujud, maka hanya tiga orang sahaja yang layak iaitu:
  Bapa
  Anak lelaki
  Suami

Ahli-ahli waris perempuan yang layak menerima harta pusaka iaitu:
  Anak perempuan
  Cucu perempuan dari anak lelaki
  Ibu
  Nenek sebelah ibu
  Nenek sebelah bapa
  Saudara perempuan seibu sebapa
  Saudara perempuan seibu
  Saudara perempuan sebapa
  Isteri
 Petuan perempuan bagi hamba sahaya

Jika kesemua ahli waris diatas wujud, hanya 5 orang yang layak:
  Anak perempuan
  Cucu perempuan dari anak lelaki
  Ibu
  Saudara perempuan seibu sebapa
  Isteri

Jika kesemua 25 waris lelaki dan perempuan masih hidup, maka keutamaan akan diberikan kepada hanya lima ahli waris berikut:
 Bapa
 Ibu
 Anak Lelaki
 Anak Perempuan
 Suami/Isteri

Nota kaki

Pautan luar 
 Harta Pusaka 
 Hukum Faraid

Fiqah