Safiyah binti Huyay

Safiyah binti Huyay ( , ) (kk. 610 – c. 670)isteri Nabi Muhammad , dan dianggap oleh orang Islam sebagai "Ibu Orang Beriman".

Selepas kewafatan baginda, beliau terlibat dengan politik awal umat Islam, dan mempunyai kesannya selepas kewafatan beliau.

Kehidupan awal
Safiyah dilahirkan di Madinah kepada Huyay ibn Akhtab, ketua Bani Nadir yang beragama Yahudi. Ibu beliau, Barrah binti Samawal, adalah dari Bani Quraizah. Beliau juga cucu kepada Samaw'al ibn Adiya daripada Bani Harith. Menurut sumber, beliau teah mengahwini Sallam ibn Mishkam, yang kemudiannya diceraikannya.

Apabila Bani Nadhir dihalau dari Madinah pada tahun 625, keluarga beliau menetap di Khaibar, sebuah wadi atau oasis berhampiran Madinah. Bapa dan abang beliau pergi ke Khaibar untuk menyertai puak Musyrikin Makkah dan Badwi mengepung Nabi Muhammad  di Madinah semasa Perang Khandaq. Apabila puak Musyrikin berundur, Nabi Muhammad  pula mengepung Bani Quraizah. Selepas kekalahan Bani Quraizah pada tahun 627, bapa Safiyah, musuh lama baginda, ditangkap dan dihukum bunuh oleh tentera Islam.

Pada tahun 627 atau awal 628, Safiyah mengahwini Kinanah ibn al-Rabi, bendahari Bani Nadhir; beliau berusia lebih kurang 17 tahun. Safiyah dikatakan memaklumkan Kinanah tentang mimpi beliau yang melihat bulan di langit jatuh ke atas ribaan beliau. Kinanah mentafsirkannya sebagai keinginannya untuk mengahwini Nabi Muhammad  dan memukulnya sehingga tertera kesan lebam di wajah beliau, yang masih jelas kelihatan ketika saat pertama bersama Nabi Muhammad .

Perang Khaibar

Pada Mei 629, tentera Islam mengalahkan beberapa kaum Yahudi (termasuklah Bani Nadhir) pada Perang Khaibar. Kaum Yahudi menyerah kalah dan dibenarkan tinggal di Khaibar dengan syarat mereka memberi separuh daripada pendapatan tahunan mereka kepada orang Islam. Tanah itu menjadi hak milik negara Islam. Persetujuan ini, kata Stillman, tidak termasuk kepada kaum Bani Nadhir, yang tidak diberi sebarang tanah. Suami Safiyah, Kinanah ibn al-Rabi, juga dibunuh.

Perkahwinan dengan Muhammad
Menurut Muhammad al-Bukhari, Nabi Muhammad  tinggal selama tiga hari di suatu tempat di antara Khaibar dan Madinah, di mana baginda bersama dengan Safiyah sebagai isteri baginda. Sahabat Nabi tertanya jika Safiyah dianggap sebagai tahanan () atau isteri. Mereka menganggap Safiyah sebagai isteri Nabi Muhammad , maka termasuk sebagai "Ibu Orang Beriman", jika baginda mengarahkan beliau untuk menghijabi dirinya, jika tidak beliau adalah wanita pembantu.

Nabi Muhammad {{saw}} mencadangkan Safiyah menganut Islam dan beliau setuju lalu jadilah beliau salah seorang isteri Nabi Muhammad. Safiyah tidak melahirkan sebarang zuriat dengan Nabi Muhammad }.

Walaupun telah memeluk Islam, isteri-isteri baginda sering mengejek Safiyah dengan keturunan Yahudi. Terdapat perasaan ragu-ragu terhadap kesetiaan Safiyah kepada Islam dan syak yang beliau akan membalas dendam terhadap kaum keluarganya. Dalam kitab Sirah Rasulullah, baginda sendiri atau Umar menyatakan kekecewaan terhadap keraguan dan meyakinkan mereka akan kesetiaan Safiyah.

Berkenaan sulur galur Yahudi pada Safiyah, Nabi Muhammad pernah memberitahu isteri baginda itu, "Jika mereka menyakiti kamu lagi, beritahu mereka yang suami kamu ialah Muhammad, bapa kamu ialah Harun dan bapa saudara kamu ialah Musa. Jadi, apa yang kamu ada itu patut kamu banggakan."

Warisan
Pada tahun 656, Safiyah menyebelahi Khalifah Uthman ibn Affan, dan mempertahankan beliau dalam pertemuan terakhir bersama Ali, Aisyah, dan Abdullah ibn Zubair. Semasa Khalifah dikepung di kediaman beliau, Safiyah cuba membekalkan air dan makanan kepada beliau melalui satu papan di antara rumah beliau dan rumah Uthman tetapi tidak berjaya.

Safiyah wafat pada tahun 670 atau 672, semasa pemerintahan Muawiyah, dan dikebumikan di Jannatul Baqi'. Beliau meninggalkan tanah dan barangan yang bernilai 100,000 dirham, satu pertiganya diberikan kepada anak saudaranya yang beragama Yahudi. Rumah beliau di Madinah pula dibeli oleh Muawiyah dengan harga 180,000 dirham.

Rujukan dan nota kaki

Bacaan Lanjut
 Awde, Nicholas Women in Islam: An Anthology from the Qur'an and Hadits, Routledge (UK) 2000, ISBN 0-7007-1012-4
 John Esposito and Yvonne Yazbeck Haddad, Islam, Gender, and Social Change, Oxford University Press, 1997, ISBN 0-19-511357-8
 Leila Ahmed, Women and Gender in Islam: Historical roots of a modern debate, Yale University Press, 1992
 Valentine Moghadam (ed), Gender and National Identity.
 Karen Armstrong, "The Battle for God: Fundamentalism in Judaism, Christianity and Islam", London, HarperCollins/Routledge, 2001

Ahlul Bait
Isteri Nabi Muhammad
Sahabat Nabi bukan Arab