1,3-Butadiena

1,3-Butadiena merupakan sebatian organik dengan rumusan (CH2=CH)2. Ia merupakan gas tanpa warna yang mudah terpekat kepada cecair. Adalah penting secara industri sebagai monomer dalam pengeluaran getah tiruan. Molekul ini boleh dilihat sebagai kesatuan dua kumpulan vinil. Ianya diena yang terkandung paling mudah.

Walaupun butadiena rosak dengan cepat di atmosfera, namun ia didapati di suasana udara di kawasan bandar dan pinggir bandar akibat daripada pelepasan yang berterusan dari kenderaan bermotor.

Nama butadiena juga boleh merujuk kepada isomer, 1,2-butadiena, yang merupakan gabungan diena dengan struktur H2C=C=CH−CH3. Alen ini tidak mempunyai kepentingan perindustrian.

Sejarah
Pada 1863, ahli kimia Perancia E. Caventou memisahkan butadiena daripada pirolisis alkohol amil. Hidrokarbon ini telah dikenalpasti sebagai butadiena pada 1886, selepas Henry Edward Armstrong memisahkannya dari kalangan pirolisis produk petroleum. Pada 1910, ahli kimia Rusia Sergei Lebedev mempolimerkan butadiena dan memperolehinya dengan bahan seperti getah. Polimer ini, bagaimanapun, kelihatan lebih lembut bagi menggantikan getah asli dalam banyak aplikasi, paling utama ialah tayar kereta.

Industri butadiena telah wujud selama bertahun-tahun yang mencetuskan Perang Dunia II. Kebanyakan negara-negara yang berperang menyedari bahawa sekiranya berlaku peperangan, mereka boleh terputus dari ladang getah yang dikawal oleh Empayar British, dan berusaha mengurangkan kebergantungan mereka terhadap getah asli. Pada 1929, Eduard Tschunker dan Walter Bock, bekerja untuk IG Farben di Jerman, membuat kopolimer stirena dan butadiena yang boleh digunakan dalam tayar kereta. Pengeluaran di seluruh dunia dengan cepat berlaku, dengan butadiena dihasilkan dari alkohol bijirin di Kesatuan Soviet dan Amerika Syarikat, dan dari asetilena yang berasal dari arang batu di Jerman.

Rujukan

Pautan luar
 1,3-Butadiene – Agency for Toxic Substances and Disease Registry
 1,3-Butadiene – CDC - NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards
 National Pollutant Inventory – 1,3-Butadiene

Bahan kimia