Nord (jabatan)

Nord (); secara rasmi ; , ), merupakan jabatan di Perancis yang terletak di kawasan Hauts-de-France (Dahulunya Nord-Pas-de-Calais) yang bersempadan dengan Belgium. Ia tercipta daripada bahagian barat wilayah bersejarah Flanders, Hainaut dan Keuskupan Cambrai. Jata bagi jabatan ini diambil daripada jata Wilayah Flanders.

Nord ialah jabatan paling ramai penduduk di negara Perancis.Ia juga mengandungi wilayah metropolitan Lille (bandar utama dan prefektur jabatan), kawasan bandar keempat terbesar di Perancis selepas Paris, Lyon dan Marseille. Di dalam jabatan itu terletak bahagian Perancis di mana dialek Bahasa Belanda, Flemish Perancis telah dituturkan sebagai bahasa ibunda secara turun-temurun. Begitu juga, dialek Picard Perancis yang berbeza Ch'ti dituturkan di sini.

Asal-usul nama 
Nama "Nord" mempunyai dua asal usul:
 Ia merupakan jabatan pertama di negara Perancis yang dinamakan. Nama ini kadangkala diperdebatkan sejak penciptaannya, Ia dianggap tidak mempunyai nilai sejarah dan boleh menyebabkan kekeliruan dengan titik koordinat  (Utara/Nord juga boleh dirujuk untuk semua jabatan jiran).
 Selain itu,Nama "Nord" digunakan oleh kerana pantai jabatan itu bersempadan dengan Laut Utara (Bahasa Perancis: Mer du Nord)

Sejarah 
Suku kaum Belgae, seperti Menapii dan Nervii ialah kaum pertama yang direkodkan di kawasan itu yang kemudiannya dikenali sebagai Nord.

Sekitar abad ke-4 dan ke-5, Pemerintah Rom di Gallia Belgica memperkukuhkan penguasaan di laluan dari pelabuhan utama Bononia (Boulogne) hingga ke Colonia (Cologne), dengan bekerjasama dengan bangsa Jerman di timur laut koridor ini, seperti Tungri. Sebenarnya, kawasan yang kemudiannya dikenali sebagai Nord menjadi isogloss (sempadan linguistik) antara bahasa Germanik dan Romawi. Penjajahan Saxon di rantau ini dari abad ke-5 hingga abad ke-8 berkemungkinan mengalihkan isogloss sehingga ke selatan. Menjelang abad ke-9,  kebanyakan orang di utara Lille bertutur dalam bahasa Belanda Kuno. Ini kekal jelas di dalam nama-nama tempat di rantau ini. Selepas Wilayah Flanders menjadi sebahagian daripada Perancis pada abad ke-9, isogloss ini bergerak ke utara dan timur.

Semasa abad ke-14, kebanyakan kawasan itu berada di bawah kawalan Duchy Burgundy dan pada abad-abad berikutnya adalah sebahagian daripada Habsburg Belanda (dari 1482) dan Belanda Sepanyol (1581).

Kawasan yang kemudiannya membentuk Nord telah diserahkan kepada Perancis melalui perjanjian pada 1659, 1668, dan 1678, menjadi kawasan Flanders, Hainaut dan Keuskupan Cambrai.

Pada 4 Mac 1790, semasa Revolusi Perancis, Nord menjadi salah satu daripada 83 jabatan asal yang diwujudkan untuk menggantikan sistem pentadbiran lama.

Dasar kerajaan moden menjadikan bahasa Perancis sebagai satu-satunya bahasa rasmi telah menyebabkan penurunan penggunaan dialek Flemish Barat. Pada masa ini terdapat 20,000 penutur subdialek Flemish Barat di arrondissement Dunkirk dan nampaknya subdialek tertentu ini akan pupus dalam beberapa dekad.

Geografi 

Nord ialah sebahagian daripada kawasan Hauts-de-France dan dikelilingi oleh jabatan Perancis Pas-de-Calais, Somme, dan Aisne.Ia juga bersempadan dengan wilayah Hainaut dan Flanders Barat (Belgium) dan Laut Utara. Keluasan jabatan ini adalah .Jabatan ini adalah yang terpanjang di Perancis dengan panjang 160 km, mempunyai keluasan 5680 km². Lebarnya sedikit, terutamanya di sekitar Armentières di mana ia menjangkau 6 km.

Terletak di utara negara di sepanjang separuh barat sempadan Belgium, jabatan ini kelihatan sedikit panjang dan sempit.Bandar utamanya ialah Lille, yang berdekatan dengan Roubaix, Tourcoing dan Villeneuve d'Ascq merupakan pusat kluster bandar perindustrian dan bekas perlombongan berjumlah lebih sedikit daripada satu juta penduduk. Bandar penting lain ialah Valenciennes, Douai, Maubeuge dan Dunkirk. Sungai-sungai utama di jabatan ini adalah Yser, Lys, Escaut, Scarpe, Sambre. Jabatan ini merupakan salah satu kawasan dimana Terusan Deûle melintasi, di Lille.

Jabatan ini mempunyai purata ketinggian 60 meter. Bukit Mont Cassel dengan 176 meter sering dianggap sebagai titik tertinggi di Nord, mungkin disebabkan kedudukannya yang muncul di dataran dan berdekatan dengan Lille. Tetapi, tanggapan ini adalah salah kerana titik tertinggi sebenar Nord terletak di Anor, Avesnois, pada ketinggian 272 meter.

Jabatan ini kebanyakannya terdiri daripada dataran, kadang-kadang dilintasi oleh bukit-bukit kecil. Garis pantai terdiri daripada bukit pasir (Gumuk).

Titik tertinggi jabatan Nord:
 Utara: Bray-Dunes;
 Selatan: Anor;
 Barat: Grand-Fort-Philippe;
 Timur: Baives.

Demografi 

Dengan populasi 2,606,234 pada 2018, Nord ialah jabatan dengan populasi terbesar.

Politik 

Presiden Majlis Jabatan ialah Ahli politik berhaluan kanan tidak bersekutu dengan parti-parti politik utama, Christian Poiret.

Presiden pertama Republik Kelima Perancis (Republik semasa Perancis), Jeneral Charles de Gaulle, dilahirkan di Lille di jabatan itu pada 22 November 1890.

Wakil-wakil ke Dewan Negara Perancis

Ekonomi 
Di permulaan industrialisasi Perancis pada awal abad ke-19, kawasan itu mengalami kesan yang teruk semasa Perang Dunia Pertama dan kini menghadapi masalah ekonomi, sosial dan alam sekitar yang berkaitan dengan kemerosotan perlombongan arang batu dengan jirannya berikutan kemerosotan awal industri tekstil Lille-Roubaix.

Sehingga baru-baru ini, jabatan ini didominasi dari segi ekonomi oleh perlombongan arang batu, yang meluas melalui dari pusat jabatan jiran Artois hingga ke tengah Belgium.

Tarikan Pelancong

Lihat Juga  
 Kanton di jabatan Nord
 Komun di jabatan Nord
 Arrondissement di jabatan Nord
 Flemish Perancis
 Universiti Lille Nord de France

Pautan Luar
  Laman web rasmi prefektur jabatan
  Laman web rasmi jabatan

Rujukan