Saba

Articles with short description
Short description is different from Wikidata
Pages using infobox settlement with bad settlement type

Saba (, ) ialah sebuah pulau Caribbean yang merupakan perbandaran khas terkecil (secara rasminya "badan awam") Belanda. Ia sebahagian besarnya terdiri daripada gunung berapi aktif Mount Scenery, yang pada  ialah titik tertinggi dari seluruh Kerajaan Belanda. Pulau ini terletak di bahagian utara Pulau Leeward di Hindia Barat, tenggara Kepulauan Virgin. Bersama dengan Bonaire dan Sint Eustatius, ia membentuk pulau BES.

Saba mempunyai keluasan tanah .  Penduduk adalah 1,933 pada Januari 2020,  dengan kepadatan . Ia merupakan wilayah terkecil oleh penduduk tetap di Amerika. Pekan dan penempatan utamanya ialah The Bottom (ibu kota), Windwardside, Bukit Zion dan St. Johns.

Etimologi 
Teori tentang asal usul nama Saba termasuk siba (perkataan Arawak bagi "batu"), <i id="mwPg">sabot</i>, sabado, dan Sheba. Pulau itu dirujuk dengan nama sekarang, Saba, seawal 1595 apabila ia muncul dalam rekod pelayaran oleh John Hawkins. Sebelum nama sekarang, pulau itu telah ditetapkan sebagai "St. Christopher" (San Cristóbal) oleh Christopher Columbus.

Sejarah 

Saba dianggap telah didiami oleh orang Ciboney seawal 1100-an SM. Kemudian, sekitar 800 M, orang Arawak dari Amerika Selatan menetap di pulau itu.

Christopher Columbus dikatakan telah melihat pulau itu pada 13November 1493, bagaimanapun, dia tidak mendarat, kerana dihalang oleh pantai berbatu berbahaya pulau itu. Pada 1632, sekumpulan orang Inggeris yang karam mendarat di Saba. Pada tahun 1640-an, gabenor Belanda di pulau jiran Sint Eustatius menghantar beberapa keluarga Belanda untuk menjajah pulau itu bagi pihak Syarikat Hindia Barat Belanda. Pada 1664, kerana enggan bersumpah setia kepada mahkota Inggeris, peneroka asal Belanda ini telah diusir ke St.Maarten oleh gabenor Jamaica serta para lanun, Edward, Thomas, dan Henry Morgan. Belanda akhirnya menguasai sepenuhnya pulau itu pada 1816.

Geografi dan ekologi 

Saba ialah sebuah pulau kecil  bersaiz dan berbentuk agak bulat. Ia terletak di barat laut Sint Eustatius dan barat daya Saint Barthélemy dan Sint Maarten. Bentuk muka bumi ini biasanya bergunung-ganang, memuncak di Gunung Pemandangan di tengah pulau. Di luar pantai utara terletak Pulau Hijau yang lebih kecil.

Saba ialah gunung berapi aktif paling utara dalam rangkaian pulau arka volkanik Antilen Rendah. Pada , Mount Scenery juga merupakan titik tertinggi dalam Kerajaan Belanda. Pulau ini terdiri daripada gunung berapi tunggal berbentuk rombus berukuran  timur ke barat dan  utara ke selatan. Batuan bertarikh tertua di Saba berusia sekitar 400,000 tahun, dan letusan paling terkini adalah sejurus sebelum penempatan Eropah 1630-an (280 tahun BP). Dari1995 dan 1997, peningkatan dalam aktiviti seismik tempatan dikaitkan dengan kenaikan suhu mata air panas sebanyak 7-12 °C (13–22 °F) di pantai barat laut dan tenggara pulau itu.

Pemerintahan

Hubungan dengan tanah besar Belanda 
Saba menjadi perbandaran khas Belanda selepas pembubaran Antilen Belanda pada 10 Oktober 2010, dan bukan sebahagian daripada wilayah Belanda. Status perlembagaan pulau itu, serta Sint Eustatius dan Bonaire, dinyatakan dalam Undang-undang Entiti Awam BES (Wet op de Openbare Lichamen BES).

Orang Saban mengundi ahli Dewan Perwakilan Belanda, dengan ahlinya dipilih mengikut kaedah senarai parti berkadar. Semasa pilihan raya umum Belanda 2017, majoriti Saban mengundi Demokrat 66. Daripada 2,000 penduduk pulau itu, 900 layak mengundi, dan daripada jumlah itu, 42.8% (385 orang) mengundi.

Warga Saba berkewarganegaraan Belanda dibenarkan mengundi dalam pilihan raya bagi kolej pilihan raya untuk memilih ahli Senat Belanda. Dalam pilihan raya 2019 di Saba, yang diadakan serentak dengan pilihan raya Majlis Pulau 2019, empat daripada lima kerusi Saba dalam kolej diperoleh Pergerakan Rakyat Kepulauan Hadap Angin dan satu kerusi kepada Parti Buruh Saba.

Gabenor 
Gabenor pulau adalah ketua kerajaan Saba. Raja Belanda melantik gabenor bagi tempoh enam tahun, dan berada di bawah pengawasan menteri dalam negeri dan hubungan kerajaan. Gabenor pulau mempengerusikan mesyuarat kedua-dua Majlis Pulau dan Majlis Eksekutif. Beliau juga bertanggungjawab untuk mewakili pemerintah pulau itu di dalam dan di luar mahkamah, menjaga ketenteraman awam, melaksanakan dasar dan perundangan, menyelaras dengan pemerintah lain, dan menerima dan mengendalikan aduan mengenai pulau itu. Gabenor pulau penyandang ialah Jonathan G.A. Johnson.

Badan perundangan 
Badan perundangan Saba ialah Majlis Pulau dengan lima ahli. Ahli majlis dipilih oleh warga pulau setiap empat tahun. Majlis Pulau mempunyai kuasa untuk:

 Melantik dan memecat pesuruhjaya Majlis Eksekutif.
 Meluluskan ordinan yang akan dikuatkuasakan oleh Majlis Eksekutif.
 Bertanyakan soalan Majlis Eksekutif.
 Mulakan siasatan ke atas gabenor atau Majlis Eksekutif.
 Luluskan belanjawan.

Masyarakat 

Penduduk Saba ialah 2,010 orang pada tahun 2017.  Saiz Saba yang kecil telah membawa kepada bilangan keluarga pulau yang agak kecil, yang boleh mengesan nama keluarga mereka kembali kepada kira-kira setengah dozen keluarga. Ini bermakna bahawa banyak nama keluarga dikongsi di seluruh pulau, yang paling banyak ialah Hassell, Johnson dan Every; ketiga-tiga nama ini dikongsi oleh lebih daripada 30% penduduk Saba.

Bahasa 
Kedua-dua bahasa Inggeris dan Belanda dituturkan di pulau itu dan diajar di sekolah, dan kedua-dua bahasa adalah rasmi. Walaupun pulau itu mempunyai gabungan Belanda, bahasa Inggeris adalah bahasa utama yang digunakan di pulau itu dan telah digunakan dalam sistem persekolahannya sejak abad ke-19.  Bahasa Belanda hanya dituturkan oleh 32% penduduk. Bahasa Inggeris adalah satu-satunya bahasa pengantar di sekolah-sekolah Saba. Dasar kerajaan Belanda terhadap Saba dan pulau-pulau SSS yang lain menggalakkan pendidikan bahasa Inggeris. Oleh itu, bahasa Inggeris boleh digunakan dalam komunikasi dan kepada kerajaan. 

Bahasa Inggeris Saba, satu bentuk Inggeris Kreol Kepulauan Virgin, ialah bahasa vernakular tempatan, dan merupakan varieti bukan kreol.

agama 
Masyarakat Saba sebahagian besarnya beragama Kristian. Denominasi utama ialah Katolik 45%, tiada denominasi 18%, bermazhab lain 11%, Anglikan 9%, Evangelikal 4%, dan Pentakosta 4%; sekurang-kurangnya 6% daripada populasi adalah Islam.

Hubungan pertama dengan orang Kristian di pulau itu berlaku dengan lawatan Christopher Columbus pada 1493, tetapi tidak membawa kepada ketibaan serta-merta Gereja Katolik . Dipercayai bahawa kumpulan Kristian pertama yang menetap di pulau itu adalah Protestan yang datang dari Belanda pada 1640.

Ekonomi 
Sejak 2011, dolar AS telah menjadi mata wang rasmi, menggantikan guilder Antilen Belanda.

Pertanian di Saba adalah terutamanya ternakan dan sayur-sayuran, terutamanya kentang. Renda Saba, juga dikenali sebagai "karya Sepanyol", ialah sebuah kerja benang dilukis yang masih dihasilkan di pulau itu.

Industri pelancongan kini menyumbang lebih kepada ekonomi pulau itu berbanding sektor lain. Terdapat kira-kira 15,000 pengunjung setiap tahun. Saba mempunyai beberapa rumah penginapan, hotel, kotej sewa dan restoran. Saba dikenali sebagai "Ratu Yang Tidak Tercemar" Caribbean. Saba amat terkenal dengan ekopelancongannya, dengan aktiviti selam skuba dan mendaki.

Nota

Rujukan 

Negara dan wilayah berbahasa Inggeris
Negara dan wilayah berbahasa Belanda
Sumber bahasa Belanda CS1 (nl)
Rencana dengan mikroformat hAudio
Koordinat pada Wikidata
Laman-laman dengan terjemahan-terjemahan yang belum disemak