Telaga Zam-Zam

Telaga Zamzam (atau Zamzam; B. Arab: زمزم) ialah telaga biasa yang terletak di dalam Masjidil Haram di Makkah, hampir dengan Kaabah, tempat paling suci dalam Islam. 

Telaga Zamzam merupakan satu-satunya sumber air bersih dari bawah tanah di Mekah satu ketika dahulu. Umat Islam sangat mengambil berat tentang air zamzam ini untuk air wuduk dan perubatan.

Sejarah 
Tradisi Islam menerangkan bahawa telaga zam-zam ditemui oleh Siti Hajar, isteri kedua Nabi Ibrahim a.s dan ibu kepada anak Nabi Ibrahim iaitu Nabi Ismail. Siti Hajar dan anak kecilnya Nabi Ismail kehausan di kawasan gurun kering-kontang. Lantaran itu, Siti Hajar berlari anak 7 kali antara bukit Safa dan Marwa untuk mendapatkan air untuk anak kecilnya itu. Allah menghantar malaikat Jibrail untuk mengeluarkan air suci dari tengah-tengah padang pasir itu. Lokasinya ialah tempat Nabi Ismail menghentak-hentak kaki dan menangis. Siti Hajar mengepung kawasan mata air itu dengan batu-batu dan memanggil zamzam yang bermaksud 'kepungan air'. Ketika itu, Mekah belum ada penduduk.

Datuk Nabi Muhammad  yang bernama Abdul Muttalib telah menjaga, mengurus dan menjaga keselamatan satu-satunya sumber air di kota Mekah zaman pra-Islam.

Perkataan "zamzam" dipercayai berasal daripada ungkapan "zomk-zomk" yang bermakna "berhenti mengalir", iaitu apa yang diluahkan oleh Siti Hajar dalam percubaannya menakung air yang berhamburan keluar.

Menurut hadis, Abu Tharr Al-Ghifari, sahabat Nabi Muhammad S.A.W, berkata semasa beliau mula-mula tiba di Mekah pada zaman permulaan Islam, beliau hidup dengan meminum air zamzam selama sebulan.

Maklumat fizikal 
Telaga zamzam dalamnya 30 meter sahaja dan kedalaman air hanya 3.32 meter. Ada beberapa punca mata air di bawah 13 meter.

Ujian mengeluarkan air pada kelajuan 8000 liter/saat selama tempoh 24 jam menunjukkan paras air surut daripada paras 3.23 meter kepada 12.72 meter dan kemudian 13.39 meter selepas itu. Paras air kembali normal ke paras 3.9 meter selepas 11 minit.

Air zamzam kini 
Semasa ibadah umrah dan haji, para jemaah telah meniru larian Siti Hajar dari Safa ke Marwa sebanyak 7 kali yang dikenali sebagai ibadah Sa'i. Air zamzam dapat mengubat penyakit mental. Jenazah yang meninggal dunia dimandikan dengan air zamzam.

Jabatan Geologi Arab Saudi telah membuat kajian tentang cara pengurusan air zamzam dan menambah jumlah air bagi menampung keperluan jemaah semasa menunaikan haji, membawa balik untuk saudara-mara dan pelbagai tujuan lain.

Kajian menunjukkan air zamzam mengandungi pelbagai mineral seperti kalsium, magnesium dan fluorida.

Air zamzam dijual 

Kerajaan Arab Saudi yang menjaga bumi Hijaz dan Mekah melarang air zamzam daripada dieksport. Air zamzam hanya boleh dibotolkan dan boleh didapati di kebanyakan negara kini. Air zamzam yang dibotolkan ini tidak lagi 100 % tulen kerana telah dicampurkan dengan air sumber lain atau mungkin telah tercemar. Ada yang mengambil kesempatan dengan menjual pada harga yang tidak munasabah.

Pengurusan air zamzam 
Air zamzam asli tidak boleh dieksport secara sah dari Arab Saudi untuk dijual secara komersial. Oleh itu, jemaah mengisi botol dan bekas air mereka untuk dibawa pulang serta diagihkan kepada sanak saudara. Setiap jemaah dihadkan membawa lima gelen (kira-kira 20 liter).

Tempat mengambil air zamzam berhampiran Masjidil Haram mempunyai dua bahagian. Bahagian pertama dilengkapi 14 pili yang boleh digunakan secara percuma oleh orang ramai manakala yang kedua pula dipasang pili tiga kali ganda daripada jumlah itu dan dikendalikan oleh syarikat swasta berlesen yang mengenakan sedikit bayaran untuk mengisi botol dan tong air jemaah.

Biasanya, syarikat ini mengenakan bayaran hanya SR10 (kira-kira RM11) untuk botol 10 liter untuk keselesaan jemaah daripada berebut-rebut. Kaedah ini lebih baik dan jarang yang berani menipu.

Namun, akhbar Arab News melaporkan ahli "zamzam mafia" yang terdiri daripada orang Myanmar, Bangladesh dan Afrika beratur di pili awam sejak awal pagi. Mereka lengkap dengan tong dan ambil masa lama. Sedangkan jemaah lain menyediakan tong kecil sahaja. Salah seorang ahli kumpulan tersebut menyatakan bahawa perbuatannya "tidak menyalahi undang-undang; ia hanyalah peluang mencari rezeki yang halal."

Ada yang merungut kerana air zamzam yang dibeli tidak tulen atau telah dicampur dengan air lain.

Walau bagaimanapun, sudah terdapat syarikat yang membantu membekalkan Air Zamzam yang dibawa terus dari Mekah kepada pengguna yang berhajat.

Maklumat teknikal 
Telaga Zamzam digali dengan tangan, dan sekitar  dalam dan  dalam diameter. Ia menjejaskan air bawah tanah dari wadi alluvium dan beberapa dari batuan dasar. Pada mulanya air dari telaga itu ditarik melalui tali dan baldi, tetapi hari ini telaga itu berada di ruangan bawah tanah di mana ia dapat dilihat di belakang panel kaca (pelawat tidak dibenarkan masuk). Pam elektrik menarik air, yang boleh didapati di seluruh Masjid al-Haram melalui air pancut air dan mendispens bekas berhampiran kawasan Tawaf.

Secara hidrogeologi, telaga berada di Wadi Ibrahim (Lembah Abraham). Bahagian atas telaga adalah di alluvium berpasir lembah, dipenuhi batu batu kecuali untuk meter atas (3 & nbsp; ft) yang mempunyai "kolar" konkrit. Bahagian bawah berada di dasar batuan. Di antara aluvium dan batuan dasar adalah bahagian  pada batu cuaca yang permeabel, dilapisi dengan batu, dan bahagian ini menyediakan kemasukan air utama ke dalam sumur. Air di dalam sumur ini berasal dari hujan lebat di Wadi Ibrahim, serta larian dari bukit-bukit tempatan. Memandangkan kawasan itu telah semakin banyak diselesaikan, air dari hujan lebat di Wadi Ibrahim telah menurun.

Kajian Geologi Saudi mempunyai "Pusat Pengajian dan Penyelidikan Zamzam" yang menganalisis sifat-sifat teknikal telaga secara terperinci. Tahap air dipantau oleh hydrograph, yang pada zaman ini telah berubah menjadi sistem pengawasan digital yang menjejaki paras air, kekonduksian elektrik, pH, Eh, dan suhu. Semua maklumat ini dibuat secara berterusan melalui Internet. Telaga lain di seluruh lembah juga telah ditubuhkan, beberapa dengan perakam digital, untuk memantau tindak balas sistem akuifer setempat.

Air Zamzam water tidak berwarna dan berbau, tetapi mempunayi rasa yang jelas, dengan pH 7.5-7.7, yang menunjukkan ia sedikit beralkali.

Air Zam-Zam dan risiko kesihatan yang berpotensi
Agensi Piawaian Makanan British telah pada masa lalu mengeluarkan amaran tentang air yang didakwa dari Telaga Zamzam yang mengandungi arsenik tahap berbahaya; jualan sedemikian juga telah dilaporkan di Emiriah Arab Bersatu (UAE), yang menyalahi undang-undang untuk menjual air Zamzam. Kerajaan Saudi telah melarang eksport komersial air Zamzam dari Arab Saudi. Pada Mei 2011, siasatan BBC London mendapati bahawa air yang diambil dari paip yang dihubungkan dengan Telaga Zamzam mengandungi tahap tinggi nitrat, bakteria yang berpotensi berbahaya, dan arsenik pada tahap tiga kali batas undang-undang. Di UK, tahap yang sama didapati dalam air haram yang dibeli di UK. Arsenik adalah karsinogen, menimbulkan kebimbangan bahawa sesiapa yang secara kerap menggunakan air Zamzam secara komersial dalam jumlah besar mungkin terdedah kepada risiko kanser yang lebih tinggi.

Kemudian pada bulan itu, Majlis British Hajjis menyatakan bahawa minum air Zamzam adalah selamat dan tidak bersetuju dengan laporan BBC. Mereka juga menunjukkan bahawa Kerajaan Arab Saudi tidak membenarkan eksport air Zamzam untuk dijual semula. Mereka juga menyatakan bahawa tidak diketahui jika air yang dijual di UK adalah asli, orang tidak boleh membelinya dan melaporkan penjual kepada Piawaian Perdagangan.

Penemuan BBC telah mengambil tindak balas campuran daripada masyarakat Islam. Pegawai kesihatan alam sekitar Dr Yunes Ramadan Teinaz memberitahu penyiar Britain tentang air Zamzam yang diperdagangkan secara komersial bahawa, "Orang ramai melihat air ini sebagai air suci. Mereka berasa sukar untuk menerima bahawa ia tercemar, tetapi pihak berkuasa di Arab Saudi atau di UK mesti mengambil tindakan." Pihak berkuasa Saudi telah menyatakan bahawa air dari telaga itu diuji oleh Kumpulan Makmal CARSO-LSEHL di Lyon, yang dilesenkan oleh Kementerian Kesihatan Perancis untuk ujian air minuman. Menurut laporan hasil ini, kadar arsenik dalam air Zamzam yang diambil pada sumbernya jauh lebih rendah daripada jumlah maksimum yang dibenarkan oleh Pertubuhan Kesihatan Sedunia. Oleh itu pihak berkuasa Saudi berkata bahawa air itu sesuai untuk kegunaan manusia. Zuhair Nawab, presiden Suruhanjaya Geologi Saudi (SGS), mendakwa bahawa Telaga Zamzam diuji setiap hari dalam proses yang melibatkan pengambilan tiga sampel air dari telaga itu. Sampel ini dikatakan diperiksa di Pusat Pengedaran Air Raja Abdullah Zamzam di Mekah, yang dilengkapi dengan kemudahan canggih.

Rujukan 

 Lena Liew - Bernama

Pautan luar 

 Shil, Mahmoud Isma`il & `Abdul-Wahid, `Abdur-Rahman  Memberi sejarah terperinci mengenai telaga ini dan kepeningannya.

  Memberi beberapa sejarah telaga ini dan memerincikan isu-isu kajian yang dijalankan oleh pusat kajian itu.

 Careem, S. H. A.  Memberi sejarah ringkas telaga ini dan beberapa maklumat mengenai manfaat kesihatan air ZamZam.

 Penipuan air Zamzam palsu 

 Kajian mengenai airResearch on the Zam zam water 

Terdapat juga sejenis minuman ringan bernama Zam Zam yang dikilangkan di Iran dan dijual di seluruh Timur Tengah.

Islam
Makkah
Haji
Masjid al-Haram
Ibrahim dalam Islam