Haiku

ialah sejenis puisi Jepun. Nama ini diberikan pada akhir kurun ke-17 oleh Masaoka Shiki dengan menggabungkan perkataan lama  dan haikai (ayat) dalam haikai no renga. Haiku, apabila dikenali sebagai hokku adalah ayat pembuka bagi sebuah bentuk ayat berantai, haikai no renga. Haiku tradisional mengandungi satu corak on 5, 7, 5. Perkataan Jepun on, bererti 'bunyi', selari dengan satu mora, satu unit fonetik yang sama tetapi tidak serupa dengan suku kata bahasa-bahasa seperti bahasa Inggeris. (Perkataan onji ('simbol bunyi') tersalah guna untuk sekian lam dan moji (simbol askara) juga kadang kala digunakan) Sebuah haiku mengandungi perkataan musim (kigo) yang tersendiri yang melambangkan musim dalam yang renga adalah set, atau rujukan kepada alam semula jadi.

Haiku biasanya mengandungi tiga baris berbeza, dengan pelanggaran tatabahasa yang nyata, yang dipanggil kireji (huruf terpotong), yang biasanya ditempatkan di akhir lima baris pertama atau tujuh unit bunyi kedua. Dua bahagian haiku ini dipanggil ‘frasa dan fragmen’. Dalam bahasa Jepun, terdapat perkataan-perkataan kireji yang sebenar. Dalam bahasa Inggeris, kireji kerap kali digantikan dengan tanda koma, tanda sempang, tanda elips atau pecahan-pecahan tanda dalam haiku. Unsur-unsur haiku lama ini dianggap perlu bagi haiku oleh ramai orang, walaupun semua ini tidak selalunya dimasukkan ke dalam 'haiku ala-bebas' dan haiku bukan bahasa Jepun oleh penggubah Jepun moden. Haiku Jepun lazimnya ditulis dalam satu baris tunggal, manakala haiku bahasa Inggeris secara tradisional dipecahkan kepada tiga baris.

Pengubah haiku terkenal

Zaman pra-Shiki (hokku) 
 Matsuo Bashō (1644–1694)
 Onitsura (1661–1738)
 Yosa Buson (1716–1783)
 Kobayashi Issa (1763–1827)

Shiki dan kemudiannya (haiku) 
 Masaoka Shiki (1867–1902)
 Kawahigashi Hekigotō (1873–1937)
 Takahama Kyoshi (1874–1959)
 Taneda Santoka (1882–1940)
 Iida Dakotsu (1885–1962)
 Nakamura Kusatao (1901–1983)

Pautan luar

Haiku 

 "Aha! poetry" : Laman web bersertakan esei-esei mengenai contoh-contoh haiku dan bentuk-bentuk berkaitan
 Persatuan Haiku Amerika
 Alam Keajaiban Haiku: Portal komuniti bagi haiku dan bentuk-bentuk berkaitan
 Dalam cahaya bulan seekor ulat… : Idea-idea untuk mengajar penulisan haiku yang melampaui peraturan suku kata
 Laman web yang mengandungi takrifan-takrifan dan contoh-contoh haiku, haibun dan haiga
 Haiku untuk orang ramai  – Takrifan dan contoh-contoh haiku

Hokku 
 Halaman mengenai Yone Noguchi dan hokku di Universiti Ehime

Puisi Jepun
Perkataan dan frasa bahasa Jepun
Bentuk puisi
Permainan bahasa