Sistem koordinat mengufuk

Sistem koordinat mengufuk merupakan sistem koordinat cakerawala yang menggunakan ufuk tempatan si pemerhati sebagai satah asasi. Sistem koordinat ini membahagikan langit kepada dua hemisfera iaitu hemisfera atas untuk objek (jasad) yang dapat dilihat dan hemisfera bawah dimana objek tidak dapat dilihat kerana Bumi berada di atas laluan. Bulatan agung yang memisahkan dua hemisfera ini disebut sebagai ufuk cakerawala atau ufuk dasar. Kutub bagi hemisfera bahagian atas ialah zenit manakala bagi hemisfera bahagian bawah pula ialah nadir.

Koordinat mengufuk adalah:
 Altitud (Alt), kadangkala dirujuk sebagai dongakan adalah sudut antara objek dengan ufuk tempatan si pemerhati. Ia dinyatakan sebagai sudut di antara 0 darjah hingga 90 darjah.
 Azimut (Az) iaitu sudut objek yang mengelilingi kaki langit (ufuk), biasanya diukur dari utara dan meningkat ke arah timur.
 Jarak zenit, jarak overhed secara terus (yakni zenit) yang kadangkala digunakan selain daripada altitud dalam sesetengah pengiraan yang menggunakan koordinat ini. Jarak zenit adalah pelengkap kepada altitud (yakni 90°-altitud).

Sistem koordinat mengufuk juga kadangkala dipanggil sebagai az/el atau sistem koordinat Alt/Az.

Transformasi koordinat 
Ia adalah tidak mustahil untuk menukar daripada koordinat khatulistiwa kepada koordinat mengufuk atau sebaliknya. Takrifkan pemboleh ubah seperti berikut:

 φ = latitud geografi
 A = azimut
 a = altitud
 δ = keserongan
 H = sudut jam

khatulistiwa kepada mengufuk 
Tatacara berikut membolehkan penukaran koordinat khatulistiwa kepada koordinat mengufuk.

Seseorang mungkin mencuba untuk memudahkan dua persamaan terakhir dengan membahagi keluar kosinus (cos) suatu tempoh, meninggalkan satu ungkapan dalam tan A sahaja. Tetapi, tangen tidak dapat membezakan antara (sebagai contoh) azimut 45° dan 225°. Kedua-dua nilai ini adalah sangat berlainan kerana kedudukan mereka yang bertentangan iaitu Timur Laut (NE) dan Barat Daya (SW) masing-masing. Seseorang boleh melakukannya hanya apabila sukuan di mana azimut terletak sudah diketahui.

mengufuk kepada khatulistiwa 

Pertimbangan sukuan yang sama dari set pertama rumus juga memegang untuk set ini.

Lihat juga 
 Sistem koordinat cakerawala

Rujukan

Pautan luar 
 

Mengufuk
Sistem koordinat mengufuk