Gelang Borromean

Dalam matematik, gelang Borromean ialah tiga lengkung tertutup ringkas dalam ruang tiga dimensi yang dihubungkan secara topologi dan tidak boleh dipisahkan antara satu sama lain, tetapi pecah menjadi dua gelung tidak bersimpul dan tidak bersambung apabila mana-mana satu daripada tiga gelung itu dipotong atau dikeluarkan. Lazimnya, gelang ini dilukis sebagai tiga bulatan dalam satah, dalam corak rajah Venn, secara bergantian melintasi dan di bawah satu sama lain pada titik di mana ia bersilang. Tiga kali ganda lengkung lain dikatakan membentuk gelang Borromean selagi ia setara secara topologi dengan lengkung yang digambarkan dalam lukisan ini.

Gelang Borromean dinamakan sempena Rumah Itali Borromeo, yang menggunakan bentuk bulat gelang ini sebagai lambang, tetapi reka bentuk berdasarkan gelang Borromean telah digunakan dalam banyak budaya, termasuk oleh Norsemen dan di Jepun. Mereka telah digunakan dalam perlambangan Kristian sebagai tanda Trinity, dan dalam perdagangan moden sebagai logo bir Ballantine, memberi mereka nama alternatif gelang Ballantine. Contoh fizikal gelang Borromean telah dibuat daripada DNA yang dipautkan atau molekul lain, dan ia mempunyai analog dalam keadaan Efimov dan nukleus Borromean, yang kedua-duanya mempunyai tiga komponen terikat antara satu sama lain walaupun tiada dua daripadanya terikat.

Rujukan

Pautan luar

 
 Borromean Olympic Rings (Brady Haran, 2012), Borromean ribbons (Tadashi Tokieda, 2016), and Neon Knots and Borromean Beer Rings (Clifford Stoll, 2018), Numberphile

Objek mustahil