Curtiss-Wright X-19

Pesawat Curtiss-Wright X-19 atau nama peringkat syarikatnya Model 200, ialah pesawat tiltrotor eksperimen buatan Amerika pada awal tahun1960-an. Ia merupakan pesawat terakhir dari jenisnya yang dikeluarkan oleh syarikat Curtiss-Wright

Reka bentuk dan pembangunan 
Pada Mac 1960, Curtiss-Wright Corporation telah  membangunkan pesawat X-100, prototaip untuk pesawat pengangkut berlepas menegak yang baharu. X-100 mempunyai enjin turboshaft tunggal, yang menggerakkan dua baling-baling condong, manakala muncung pusing ekor menggunakan gas ekzos enjin untuk memberi kawalan tambahan untuk melayang atau penerbangan perlahan. Walaupun kadangkala diklasifikasikan sebagai pesawat tiltrotor, reka bentuknya berbeza daripada reka bentuk tiltrotor Bell VTOL XV. X-19 menggunakan kipas lif jejari yang direka khas, bukannya rotor seperti helikopter, untuk berlepas menegak dan menambah daya angkatan yang disediakan oleh struktur sayap. 

Berdasarkan pesawat X-100 syarikat Curtiss-Wright telah membangunkan pesawat X-200 yang lebih besar, yang mana Tentera Udara Amerika Syarikat memesan dua prototaip yang dinamakan X-19A.

X-19 mempunyai sayap tandem yang dipasang pada bahagian hadapan dan belakang. Setiap sayap dipasang dua kipas   yang boleh diputar 90 darjah, membolehkan pesawat itu berlepas dan mendarat seperti helikopter . Kipas-kipas itu digerakkan oleh enjin turboshaft Avco Lycoming T55-L-5 berkembar yang dipasang di dalam fiuslaj .

Sejarah operasi 
Penerbangan pertama pesawat X-19 berlangsung pada November 1963 (sumber lain menyatakan26 Jun 1964). Ia bertujuan supaya X-19  dibangunkan menjadi pesawat pengangkut VTOL. Bagaimanapun pesawat X-19 pertama telah musnah dalam nahas pada 25 Ogos 1965, tanpa kehilangan nyawa, dan program itu kemudiannya dibatalkan; prototaip kedua tidak pernah disiapkan.  Prototaip X-19 kedua kini disimpan di kemudahan pemulihan di Muzium Negara Tentera Udara Amerika Syarikat di Dayton, Ohio . 

Penghantaran dan keperluan kuasa kepada berat, peralihan mod penerbangan dan kawalan berbilang paksi menjadikan reka bentuk pesawat VTOL jauh lebih bermasalah berbanding reka bentuk sayap tetap konvensional dan juga helikopter. Seperti kebanyakan pesawat condong perintis, kerumitan aerodinamik gandingan pic, roll, yaw, dan tork, terutamanya dalam peralihan daripada berlepas menegak ke penerbangan mendatar, menjadikan reka bentuk pesawat X-19 sangat mencabar. Akhirnya, kelemahan dalam kotak gear penghantaran kuasa membawa kepada kegagalan. Disebabkan oleh kerumitan reka bentuk, pesawat tiltrotor VTOL tidak memasuki perkhidmatan operasi sehingga pengenalan Bell-Boeing V-22 Osprey pada tahun 2007.

Spesifikasi (X-19)

Lihat juga 

 AgustaWestland AW609
 Bell XV-15
 Bell Boeing V-22 Osprey

Rujukan

Pautan luar 

 Latar Belakang Curtiss-Wright X-19