Turpentin

Turpentin (, ), tarpin () atau minyak tusam ialah sejenis cecair yang diperoleh hasil penyulingan resin pokok hidup, terutamanya yang jenis kayu tusam. Ia banyak digunakan sebagai pelarut dan sebagai sumber bagi bahan sintesis organik.

Turpentin terdiri daripada terpena, terutamanya alpha-pinena dan beta-pinena monoterpena dengan sedikit karena, kamfena, dipentena dan terpinolena.

Perkataan turpentin berasal daripada perkataan bahasa Yunani  terebinthine, nama spesies sebatang pokok, Pistacia terebinthusmelalui bahasa-bahasa Perancis dan Latin.

Pembuatan 
Terdapat beberapa jenis pokok pinus yang dipilih untuk mendapatkan getah mentah membuat bahan ini iaitu:

 Pinus pinaster
 Pinus halepensis
 Pinus massoniana
 Pinus merkusii
 Pinus palustris
 Pinus taeda
 Pinus ponderosa

Turpentin mineral atau sulingan petroleum lain digunakan menggantikan turpentin, tetapi secara kimianya tidak sama.

Kegunaan 
Ia digunakan untuk melarutkan atau mencairkan cat berasaskan minyak.

Komponen-komponen asas alfa-pinena dan beta-pinena terkandung dalam tarpin boleh diekstrakkan dan ditulenkan sebagai bahan sebatian organik berwangi tertentu seperti kapur barus, linalool, alpha-terpineol dan geraniol.

Rujukan

Sumber 
 Kent, James A. Riegel's Handbook of Industrial Chemistry (Edisi Kelapan) Van Nostrand Reinhold Company (1983) ISBN 0-442-20164-8

Pautan luar 

 Inchem.org, IPCS INCHEM Turpentine classification, hazard, and property table.
 CDC - NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards - Turpentine
 FAO.org , Gum naval stores: Turpentine and rosin from pine resin
 FloridaMemory.com, Florida State Archive photographs of turpentine camps and laborers
 HCHSonline.org, Timber and Turpentine Industries
 Distil my beating heart
 Florida's “Turpmtine” Camps

Bahan kimia rumah
Bahan mengecat‏‎
Hasil hutan‏‎ bukan kayu
Membuat kertas
Pelarut hidrokarbon
Resin
Ubat paten