သ္ၚိဂၞန် ၅၄

သ္ၚိဂၞန် (၅၄) ဟီုဂှ် ဒှ်သ္ၚိတိုက်ဇၞော် ၜါထပ် နွံ ဇိုၚ်ကၟာအၚ်လှာ (အၚ်းလျားကန်) ပ္ဍဲဂၠံၚ် တက္ကသိုလ်ရိပ်သာလမ်း၊ ဍုၚ်လ္ဂုၚ်တုဲ ညးဂမၠိုၚ်မတီလဝ် သ္ၚိ ဒဝ်အံၚ်သာန်သုကျဳ (ဒေါ်အောၚ်ဆန်းစုကြည်) ရ၊၊ နူအခိၚ် ဒဝ်အံၚ်သာန်သုကျဳ မကလေၚ်စဴအာ ဍုၚ်ဗၟာ ပ္ဍဲသၞာံခရေတ် ၁၉၈၈ ဂှ်တုဲ စဵုကဵုစိုပ် သၞာံ ၂၀၁၂ မဒုၚ်ရုဲမာဲ မစိုပ်အာ ကၠတ်ထဝ်တုဲ ပ္ဍဲသ္ၚိဂၞန် (၅၄) ဂှ်ရ ဒဝ်အံၚ်သာန်သုကျဳ ပဒတဴကၠုၚ်ဒၟံၚ်ရ၊၊ ပ္ဍဲသ္ၚိဂှ်ရ ဒဝ်အံၚ်သာန်သုကျဳ မဒးဒုၚ်ကြိုၚ်လဝ် နဒဒှ် ထံၚ်သ္ၚိ၊ ပ္ဍဲကဵုသ္ၚိဂှ် အခေါၚ်တိတ်ဟွံမဲတုဲ မံၚ်ပ္ဍဲပါၚ်တြၚ်တုဲ တွဟ်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်၊ ပ္ဍဲကဵုသ္ၚိဂှ်ရ ဒဝ်သု ဆဵုဂဗ ကုကၟုဲပလုၚ်နာနာတအ်ဂှ်ရ သ္ၚိဂှ် ဒှ်သ္ၚိဓမ္မတာမွဲဟွံသေၚ် ဒှ်သ္ၚိ မလုပ်ဝၚ်မွဲရ၊၊ သ္ၚိဂှ် ပ္ဍဲသၞာံ ၂၀၁၈ ဂှ်မ္ဂး ၚုဟ်မးနွံဒၟံၚ် လှုဲဒဝ်လာ အမေရိကာန် ၉၀ ပြကောဋိကိုဋ် မြဴသာ်ဝွံ ညးတန်လဝ်ၚုဟ်ရ၊၊

တၠသ္ၚိကၠာအိုတ်

ကၠအ်ဇိုၚ်ကၟာအၚ်လှာ တိသီုဖအိုတ် နွံၜါဨက ဂှ် ဒေါ်အေးခၚ် ရာန်ကေတ် နကဵုၚုဟ် ဒစာံလက် (၈၀၀၀၀) ဒကေဝ် တုဲ ပအပ်ကဵုအစာဓဇဲ architect နူဍုၚ်အၚ်္ဂလာန်တုဲ ကဵုသြိုၚ်လဝ် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၉၂၀ အိုတ်သြန် သီုဖအိုတ် မွဲကိုဋ်ဘာ် (၁၅၀၀၀၀) ဒကေဝ်၊ ကၠာ ပၞာန်ဂၠးတိအလန်ဒုတိယ ဟွံကတဵုဒှ်ဏီရ၊၊ ဒေါ်အေးခၚ်ဂှ် ဒှ်မၞိဟ်ဇာတိဍုၚ်လ္ဂုၚ်၊ စှ်ေဒၞာဲ ကု ဦးကံမြၚ့် ဇာတိဍုၚ်သုံးခွ ညးတအ် ကလိဂွံကောန် သီုဖအိုတ် (၆) တၠရ၊၊ ပ္ဍဲကောန် (၆) တၠဂှ် ဒေါ်အုန်းကြည် လေဝ် ပါမွဲတၠတုဲ ကောန်စဴ ဒေါ်အုန်းကြည် မWutyi Phyu ဒှ်မၞိဟ်မလဴစ ပရူဝၚ်တၠသ္ၚိကၠာအိုတ် ဏအ်ရ၊၊ ဦးကံမြၚ့် စုတိအာတုဲ ဒေါ်အေးခၚ်ဂှ် ကလေၚ်ဖျေဟ်ဒၞာဲ ကု ဦးသိန်းမောၚ် မဒှ်ဒေအ် ဦးကံမြၚ့် ရ၊၊ ကဵု ဦးသိန်းမောၚ် ဂှ်လေဝ် ဒေါ်အေးခၚ် ကလိဂွံကောန်ဇာတ် နွံကီုရ၊၊ 

ကာလပၞာန်ဂၠတိအလန်ဒုတိယ အာစိုပ်ဒတုဲတုဲ ဦးသိန်းမောၚ် ဂှ် မိက်ဂွံကၠောန်ကမၠောန် သွံရာန်ကပေါတ် မသှ်ေသၟေဟ် နူအခိၚ်ပၞာန်ဂှ် ဟီုကဵုသမ္ဘာဇကု၊ သမ္ဘာဇကု ဒေါ်အေးခၚ် ဟွံဒုၚ်တဲတုဲ ကေတ်ဂရာန်သ္ၚိတုဲ အာဂၠေအ်သြန်ဘာဏ် နကဵုမပတိုန်လဝ် အဝံၚ် ဂရာန်သ္ၚိဂှ်ရ၊၊ ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် ဒေါ်အေးခၚ် ယဲဒၟံၚ်တုဲ မၞိဟ်နူဘာဏ် ကၠုၚ်တုဲ ကဵုထပက်စၟတ်တဲ စပ်ကဵုမပံၚ်လဝ် သ္ၚိဂှ်ရ၊၊ ခြာဟွံလအ်ဂှ် ဒေါ်အေးခၚ် ကလိဂွံ အာယုက် ၅၀ ဟွံပေၚ် ဒးစုတိအာရ၊၊

ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် ဂဥုပ်ဗိုလ်အောၚ်ဆန်းလေဝ် ဒးဒုၚ်ပန်ဂစိုတ်တုဲ သ္ၚိညး တာဝါလိန်းအိမ် ဂှ် သွက်ဂွံကၠောန် တိုက်ထ္ၜးဂှ် ကြဴနူသက္ကရာဇ် ၁၉၅၀ ဂှ် ဖန်ကၠုၚ်ရ၊၊ သွက် ဒေါ်ခၚ်ကြည် ညးမဒှ်သမ္ဘာ ဂဥုပ်ဗိုလ်အောၚ်ဆန်း ဂွံမံၚ်ဂှ် ဦးနု သၟာန် ဒေါ်ခၚ်ကြည် သ္ၚိဗီုမိက်ဂွံမံၚ်ဂှ်၊ ဒေါ်ခၚ်ကြည် ဟီု သ္ၚိမနွံဇိုၚ်ဍာ်ဂှ် မိက်ဂွံမံၚ် ဂးရ၊၊ ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် သ္ၚိနွံ ဇိုၚ်ကၟာအၚ်လှာ(အၚ်းလျားကန်)ဂှ် နွံပိမဓဝ်ရ၊၊ သ္ၚိမွဲမဂှ် သ္ၚိအစာပရိုၚ်၊ သ္ၚိမွဲမဂှ် ဒှ်သ္ၚိ အၚ်္ဂလိက် မပံက်လဝ်ဘာတုဲ သ္ၚိမွဲမပၠန်ဂှ် ဒှ်သ္ၚိ ဒေါ်အေးခၚ် မဒှ်သ္ၚိဂၞန် (၅၄) ဂှ်ရ၊၊ ကာလညးတအ်လ္ၚတ်ရံၚ် သ္ၚိဂှ် ပံၚ်လဝ် ပ္ဍဲဘာဏ်ရ၊၊ 

အတိုၚ်အခိၚ် မပိုၚ်ခြာလဝ် ဒးအာလေဲလှုဲ (ဝါ) အာနုက်သ္ၚိဂှ် ဦးသိန်းမောၚ် နကဵုလှုဲပေၚ်ၚ် အာနုက်ဂရာန်သ္ၚိဂှ် ဒဒှ်ရ သ္ၚိဂှ် အခေါၚ်နုက်ဟွံမဲ နကဵုသကိုပ်ဝန်ဇၞော်ဍုၚ် ဦးနု နုက်ကေတ် နူဘာဏ်တုဲ သ္ၚိဂှ် ကဵုထောအ် ဒေါ်ခၚ်ကြည် တုဲရ ဂှ် နူကဵုဘာဏ်ဂှ် ဟီုကဵု ဦးသိန်းမောၚ်ရ၊၊ ကောန်ဂဥုပ်ဗိုလ်အောင်ဆန်း၊ ဦးအောင်ဆန်းဦး ဟီု အခိင်ဂှ် ညးတေအ် ကလိဂွံအယုက် (၁၃) သၞာံၜိုတ် ၁၉၅၆-၁၉၅၇ ဒှ်မာန်ရ၊၊

ဒေါ်အုန်းကြည် ညးမဒှ်ကောန် ဒေါ်အေးခၚ်ဂှ် စှ်ေဒၞာဲ ကု ဦးကျၚ်သောၚ်းတုဲ ညးတအ်လေဝ် မံၚ်လဝ် ပ္ဍဲသ္ၚိဂှ် ကောန်ညးတအ် (၅) ဂှ် ၜံၚ်လဝ် ပ္ဍဲသ္ၚိဂၞန် (၅၄) ဂှ် ညးတအ် ဒးပြံၚ်တိတ် နူသ္ၚိဂၞန် (၅၄) ဂှ်တုဲ အာမံၚ် ပ္ဍဲသ္ၚိ ဂၠံၚ် ဆရာစံ ဂှ်တုဲ ပ္ဍဲသ္ၚိ ဂၠံၚ်ဆရာစံဂှ် ဒေါ်အုန်းကြည် ကလိဂွံ ကောန် (၂) ပၠန်ရ၊၊ 

(တင်စၟတ် ပ္ဍဲလိက်လ္ၚဵု ချူလဝ် ဦးနု ရာန်ကေတ် နူမၞိဟ်တၞောဝ်အိန္ဒိယတုဲ မကဵုလဝ် ဒေါ်ခင်ကြည်၊၊ ညးတၠသ္ၚိကၠာအိုတ် ဒေါ်အေးခင် ကဵု ဦးကံမြင့် တအ်ဂှ် ဒှ်ဂကူဗၟာ ကောန်ဍုင်ဗၟာဇေတ်တ်ရ၊၊)

ဒေါ်ခၚ်ကြည်

ပ္ဍဲသ္ၚိဂၞန် (၅၄) ဂှ် ပါဲနူ ပ္ဍဲအခိၚ် ဒေါ်ခၚ်ကြည် ညးမဒှ်အမာတ်ကလုတ် (သံအမာတ်) ပ္ဍဲဍုၚ်အိန္ဒိယတုဲ ညးမံၚ်ကၠုၚ် ပ္ဍဲသ္ၚိဂှ်ရ၊၊ ကောန်ညးၜါ ဒေါ်အောၚ်ဆန်းစုကြည် ကဵု ဦးအောၚ်ဆန်းဦး တအ် အာတိုန်ဘာ ပ္ဍဲဍုၚ်အေန်ဂလာန်တုဲ ဒေါ်ခၚ်ကြည် မံၚ်ကၠုၚ် ညးမွဲဓဝ် ပ္ဍဲသ္ၚိဂှ်ရ၊၊ 

ပ္ဍဲအခိၚ် ဒေါ်ခၚ်ကြည် မမံၚ်ဒၟံၚ်ညးမွဲဓဝ်ဂှ် ကောန်မေန်ညး (ကောန်ၝာဲညး ဒေါ်ခၚ်ကြီး) ဗိုလ်မှူးကြီး ခၚ်မောၚ်အေးဂှ် ကၠုၚ်ဟီု ကဵုညးသြိုၚ်သ္ၚိ ဗဒါဲသ္ၚိညး ပ္ဍဲကၠအ်ဂှ်ရ၊၊ ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် သ္ၚိကၠအ်ဂှ် ဟွံဒှ် သ္ၚိကၠအ် နကဵုယၟု ဒေါ်ခၚ်ကြည်ဏီတုဲ ယဝ်ရ ကဵုမံၚ်မ္ဂး ဂွံဗိုၚ်ရံၚ်စံၚ်အာ ဣစဳ၊ မွဲလပါ်ဂှ်ပၠန် ဂရာန်တိဂှ် ညံၚ်ဂွံဒှ် ယၟု ဒေါ်ခၚ်ကြည်ဂှ် ကောန်မေန်ဂှ် ဒှ်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲဌာနပရိုၚ် နကဵုကဆံၚ် ဒါရိုက်တာ (သတၚ်းစဥ်မှာ ဦးဆောၚ်ညွှန်ကြားရေးမှူး) တုဲ ဒေါ်ခၚ်ကြည် ထပက်ကဵုစၟတ်တဲ ကဵုအခေါၚ် ကောန်မေန်ဇကု ဗိုလ်မှူးကြီး ခၚ်မောၚ်အေး သွက်ဂွံမံၚ် ပ္ဍဲကၠအ်ဂှ်ရ၊၊  အတိုင် ဦးအောင်ဆန်းဦး မဟီုမ္ဂး အခိင်အလဵုအသဳ ဦးနု မကဵုလဝ်ဂှ် သ္ၚိဂှ် ညးပါ်လဝ် ပိအရင်၊ ညးမဒှ်မိ ဒေါ်ခင်ကြည် မွဲအရင်၊ ကောန်ၜါ ဦးအောင်ဆန်းဦး မွဲအရင်၊ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် မွဲအရင်၊၊ သွက်အရာ ကောန်ၜါဂှ် ဂွံဒှ်ယၟု ဒေါ်ခင်ကြည်တုဲ ဒေါ်ခင်ကြည် ဒးကေတ် အရီုအဗင် ကုကောန်မေန်ညး ဗိုလ်မှူးကြီးခင်မောင်အေး၊၊

ကာလစိုပ်သၞာံ ၁၉၈၈ ဒေါ်ခၚ်ကြည် ကတဵုဒှ်ယဲ တၞဟ်နမဂွံရံၚ်စံၚ် မိဇကုတုဲ ဒေါ်အောၚ်ဆန်းစုကြည် စဴကၠုၚ် နူအေန်ဂလာန်ရ၊၊ ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် ပရေၚ်ကလိုက်ကမဵု ၈၈၈၈ လေဝ် စကတဵုဒှ်ကၠုၚ်ကီုရ၊၊ ၁၉၈၈ ဂိတုဒဳဇြေန်ပါဂှ် ဒေါ်ခၚ်ကြည် စုတိအာတုဲ ဖျေဟ်ကမ္မဌာန်ညး ပ္ဍဲသ္ၚိဂှ်ရ၊၊ ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် ညးဇမၞော်လပါ်ပၞာန် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စောမောၚ် ကဵု ဗိုလ်မှူးချုပ် ခၚ်ညွန့် ကၠုၚ်သၟာန်စ ပရိုၚ် ပ္ဍဲသ္ၚိဂှ်ကီုရ၊၊ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ဟီုကဵု ဦးအောင်ဆန်းဦး သ္ၚိစွံလဝ် အတိုင်တြေံ သွက်ဂွံပဒၞာဲထ္ၜး မဆေင်ကဵုမိညးတအ်ရ၊၊ ဦးအောင်ဆန်းဦးတုပ်စိုတ်၊ ကာလတုပ်စိုတ်ဂှ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ဟွံကၠောန်ဗီုဂှ်၊၊ ဟိုတ်ဂှ်ရ ကောဒေအ် ညးၜါ တုပ်လဝ်စိုတ် သ္ၚိဂှ် ကဵုအခေါင် ကုဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် သွက်ဂွံရံင်စံင်၊ ကာလပလေဝ်မ္ဂး ဟွံဒးသၟာန်စာန် ဦးအောင်ဆန်းဦး မွဲသာ် အခေါင်ပဠေဝ်နွံရ၊၊ ကာလပေင် (၁၂) သၞာံတုဲ သွက်ဂွံကလေင်ကၠောန် တင်တုပ်စိုတ်တၟိဂှ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ဟီုကဵု ဦးအောင်ဆန်းဦး ဒဒှ်ရ ဦးအောင်ဆန်းဦး ဒုင်ပလဝ် ကောန်ဍုင်မ္ၚး (ကောန်ဍုင်အမေရိကာန်)တုဲ အခေါင်ပိုန်ပြဳတိဍာ် ပ္ဍဲဍုင်ဗၟာဟွံမဲ၊ ဟိုတ်ဂှ်ရ သ္ၚိဂှ် ဆေင်ကဵု ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် မွဲဓဝ်ဟေင်ဂးတုဲ ကိစ္စဂှ် စိုပ်အာ ရုင်ဗစာ ဒှ်အာ အမှုရ၊၊ 

ဒေါ်ခၚ်ကြည် စုတိအာတုဲ ဒေါ်အောၚ်ဆန်းစုကြည် သီုဟွံဒှ်စဴ အေန်ဂလာန်တုဲ ပါလုပ် ပ္ဍဲပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ဍုၚ်ဗၟာရ၊၊ ပၞာန်သီုအဝဵုတုဲ စနူ ဂျူလာၚ် ၁၉၊ ၁၉၈၉ စဵုကဵု ၁၉၉၅ ဂှ် ဒေါ်အောၚ်ဆန်းစုကြည် ဒးဒုၚ်ကြိုၚ်လဝ် (အကျယ်ချုပ်) ပ္ဍဲသ္ၚိဂှ်ရ၊၊ 

သၞောဝ်ဥပဒေသဇိုၚ် ၂၀၀၈ ဂှ် ပဒတန်တုဲ စိုပ်သၞာံ ၂၀၁၀ အခေါၚ် ဒေါ်အောၚ်ဆန်းစုကြည် ချဳဓရာၚ် ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် စဂွံကၠုၚ် အခေါၚ်အာကၠုၚ်ဂွံကၠုၚ်ရ၊၊ ပ္ဍဲသ္ၚိဂၞန် (၅၄)ဂှ်လေဝ် ဒှ်အာဒၞာဲ ဒတန်မချဳဓရာၚ် ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်ပၠန်ရ၊၊ သၞာံ ၂၀၁၂ လပါ်လက္ကရဴ ဒေါ်အောၚ်ဆန်းစုကြည် ဒုၚ်ရုဲမာဲတုဲ အာမံၚ် ပ္ဍဲနေပြည်တော်ဂၠိုၚ်ရ၊၊

အာတ်မိက်အာဲ

ဦးအောၚ်ဆန်းဦး ညးမဒုၚ်ကေတ်လဝ် ကောန်ဍုၚ်အမေရိကာန်၊ ကောဇၞော် ဒေါ်အောၚ်ဆန်းစုကြည် ပ္ဍဲသၞာံ ၂၀၀၁ ဂှ် အာတ်မိက်လဝ် ရုၚ်ဗစာ သွက်ဂွံပါ်ကဵုအာဲ သ္ၚိဂၞန် (၅၄) ဂှ် မွဲအရၚ်ရ၊၊ ဒေါ်အောၚ်ဆန်းစုကြည်ဂှ် ကောဒေအ် သီုဖအိုတ် နွံပိ၊ ချိုတ်အာ နူဘဝဍောတ်တ် ဟိုတ်နူပၠိုတ်ဍာ်ကၟာ ပ္ဍဲဂတမုက်သ္ၚိ ညးတြေံတေအ်ရ၊၊ နကဵု ဒေါ်ခၚ်ကြည်လေဝ် စပ်ကဵုကိစ္စအာဲဂှ် ညးဖန်ဇန်လဝ် ဟွံမဲရ၊၊ 

ကၠတ်ထဝ်သၞောဝ်ဓဝ် (တရားလွှတ်တော်) ရးလ္ဂုၚ် ဖျေဟ်လဝ် သ္ဂုတ်သွာတ် ဒဒှ် ကၠအ်ဒၞာဲသ္ၚိဇၞော်ဂှ်နွံဂှ် ကဵု ဒေါ်အောၚ်ဆန်းစုကြည်၊ ကၠအ်မွဲကရေက်တၞဟ်ဂှ် ကဵု ဦးအောၚ်ဆန်းဦး တုဲ သီုကဵုလဝ် အမူညးတအ် ဗိုလ်မှူးကြီး ခၚ်မောၚ်အေး မွဲအရၚ်ကီုရ၊၊ လတူတၚ်မဖျေဟ်သ္ဂုတ်သွာတ်ဏအ် ဦးအောၚ်ဆန်းဦး ဟွံပေၚ်စိုတ်တုဲ ပ္ဍဲ အံက်တဝ်ပါ ၁၇၊ ၂၀၁၈ ဂှ် ကလေၚ်ပတိုန်လဝ် ကု ဂဥုပ်ကၠတ်ထဝ် သၞောဝ်ဓဝ်ကၟိန်ဍုၚ် (ပြည်ထောၚ်စု တရားလွှတ်တော်ချုပ်) ညံၚ်ဂွံပါ်တုပ်ပ်ရ၊၊ သ္ၚိဂှ် ပတိုန်လေလာန်တုဲ ၜိုတ်မသွံတိတ်ဂှ် ပရအ်ကေတ် ညးမွဲကဝက် ကဝက်ရ၊၊ 

နူဌာနပရိုင် Focus Myanmar သၟာန် ဦးအောင်ဆန်းဦး ပ္ဍဲဂိတုအံက်တဝ်ပါ ၂၉၊ ၂၀၁၈ စပ်ကဵု သ္ၚိဂၞန် ၅၄၊ ဦးအောင်ဆန်းဦး ဟီု ဒဒှ်ရ သ္ၚိဂှ် ဒှ်သ္ၚိအာဲမိမ နူတမ်ဟွံသေင်၊ ယဝ်ရ သ္ၚိအာဲမိမနူတမ်တှ်ေ သွက်ဂွံဒးသွံ ဟွံမဲ၊၊ သ္ၚိဂှ် နူတမ်တေအ်ရ ပြသၞာ နွံကၠုင်လဝ်၊၊ အလဵုအသဳ ဖဆပလ နကဵုမထပက်အဇာ အပါညးမဒးဒုင်ဂစိုတ်တုဲ နုက်ကေတ် နူဘာဏ် နူကဵုသ္ၚိညးတၞဟ် မပံင်လဝ်၊၊ ညးဆက်ဟီု ညးဂွံလှုဲ နူမသွံသ္ၚိဂှ်တုဲ ပ္ဍဲညး ကောန်ဇာတ်လေဝ် ဟွံမဲ၊ သွက်ဂွံဒး ဖေါအ်ကဵု ညးတေအ် ညးဏအ်လေဝ် ဟွံမဲ၊ ၜိုတ်မဒးသုင်စောဲ သွက်ဘဝဂှ် ပါဲစွံတုဲတှ်ေ၊၊ လှုဲသၟေဟ်တအ်ဂှ် ညးကဵုဒါန် ကုကောန်ၚာ် ညးမလွဳလဝ် ပ္ဍဲဗုကာံ နွံမဂၠိုင်ဂှ်ရ၊၊ ဦးအောင်ဆန်းဦး ဂှ် ရီုဗင်လဝ် ကောန်ၚာ်မိမဟွံမဲ၊ ကောန်ၚာ်မၞိဟ်ဝါတ်တ်တအ် နွံဗွဲမဂၠိုင်ရ၊၊

နိဿဲ

!Main category
BEHM