တၠဂုဏ်အ္စာအာနန္ဒ

နာဲအာနန္ဒဝွံ ပ္ဍဲသက္ကရာဇ် ၁၃၃၆သၞာ၊ ဂိတုစဲ ၁စွေက်၊ တ္ၚဲအခိုတ်ဂှ် သၠးဂဝ်ဂၞဴမိ ပ္ဍဲလတူဍုၚ်ရေဝ်၊ အရာပ်ယာန်မျိုအံၚ်(ရန်မျိုးအောၚ်)ရ၊ မိမအနန္တဂုဏ်ဂမၠိုၚ်ဂှ် နာဲဒေန်ယှိုယ် မိချဝ်ဝေန်တအ် မဒှ်ရ၊ ပၞောဝ်ကဵုကွောန်မဲမိဂှ် ဒှ်ကောန်ဇၞော်အိုတ်တုဲ ယၟုခရှ်ဂှ် မာံအံၚ်နာၚ်ဥူရ။

ကဆံင်ပညာခေတ်
ပ္ဍဲသက္ကရာဇ်ခရတ် ၁၉၈၀ ကလိဂွံအာယုတ် ၅သၞာံဂှ် စမံၚ်ဘာတန် ပ္ဍဲကဵုဍုၚ်ရေဝ်ရ၊ နူကဵုစမံၚ်ဘာ သ္ဂောံအံၚ်ဇၞးကေတ် ဇၟာပ်ဇၟာပ်သၞာံတုဲ ပ္ဍဲသက္ကရာဇ် ၁၉၈၈ဂှ် ကလိဂွံအာစိုပ် ၈တန်၊ ပ္ဍဲကဵုသၞာံဂှ်ဟေၚ် ပေရၚ်ဍုၚ်ကွာန် ကလိုက်ကမဵုတုဲ ပ္ဍဲကဵုစၟတ်တ္ၚဲ ၉ ၈.၈.၈ ဂှ် ဘာတန်ကၟာတ်အာတုဲ တၠဂုဏ် အာနန္ဒလေဝ် ဒးဒေါအ်ထောံဘာတန် ပ္ဍဲသၞာံဂှ်ကီုရ၊ အခိၚ်ဒေါအ်ဘာတန်ဂှ် ဂွံအာယုတ် ၁၃သၞာံပြၚ်ပြၚ်ရ၊ အခိၚ်မံၚ်ဘာတန်ဂွံ ကေၚ်ကလိဂွံကၠုၚ် လာပ်ပထမတုဲ ပ္ဍဲကဵုဒဒွမ်ကးဘာမၞုံကဵုညာဏ်သေကက်သကာဂှ်လေဝ် သ္ဂောံကေၚ်မံၚ်ကၠုၚ်လဝ်ကီုရ။

ပွမအာစိုပ် ဒဒှ်ဘဝခမဳ၊သာမဏဳ
ပ္ဍဲကဵုသက္ကရာဇ် ၁၃၅၁ သၞာံ၊ ဂိတုဇှေ် ၄စွေက်ဂှ် အာစိုပ်ဒဒှ်သာမဏီ ပ္ဍဲဘာခရိုက်သာံ ဍုၚ်ရေဝ်ရ၊ အ္စာဥပ္ပဇ္ဇျာယ်သ္ပကဵုသာမဏဳဂှ် ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠဘဒ္ဒန္တကေတုမတဳ(ကဝိဇေ၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ G,E,C သဳရိလၚ်္ကာ)မဒှ်ရ၊ ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠဘဒ္ဒန္တကေတုမတဳဂှ် ဒှ်မသ တၞောဝ်ဒေတာဝ်တၠဂုဏ်အ္စာ အာနန္ဒကီုရ၊ ပ္ဍဲသက္ကရာဇ် ၁၃၅၆၊ ဂိတုစဲ ၁၁ စွေက်ဂှ် အာစိုပ်ဒဒှ်ခမဳပယျၚ်မပြဲ ပ္ဍဲဘာခရိုက်သာံ ဍုၚ်ရေဝ်ဂှ်ပၠန်ရ၊ အ္စာဥပ္ပဇ္ဇျာယ်ဂှ် ကျာ်ဇၞော်အ္စာဘဒ္ဒန္တနာဂိန္ဒ၊ ဒါယကာပယျၚ်ဂှ် အပါဇၞော်နာဲယှိၚ် မိဇၞော်မိဒေန်တအ်ကီု သီုကဵုမအံက် နာဲဒေန်ယှိုယ်ကဵု မိအံက်မိချဝ်ဝေန်တအ်မဒှ်ရ။

အ္စာအနန္တဂုဏ်ဂမၠိုၚ်
ကေင်ဆိုက်ဗ္ဒက် နိဿဲကၠုၚ်ကဵု အ္စာဗွဲမဂၠိုၚ်ရ၊ ပ္ဍဲကဵုဘာခရိုက်သာံ ဍုၚ်ရေဝ်ဝွံ နိဿဲကၠုၚ်ကဵုဇရၚ် ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠဘာခရိုက်သာံ ဘဒ္ဒန္တကေတုမတဳ(ကဝိ ဓဇ၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ G.E.C သဳရိလင်္ကာ)၊ ဘဒ္ဒန္တနာဂိန္ဒ၊ တၠဂုဏ်အ္စာဇဝန တအ်ရ၊ ပ္ဍဲကဵုတိုက်လိက် ဘာသဳရိမင်္ဂလဍုင်ရေဝ်ဂှ် နိဿဲကၠုၚ်ပ္ဍဲဇရေင် ကျာ်ဇၞော်အ္စာဘဒ္ဒန္တမောနေယျ(ဓမ္မကထိက)၊ ဘဒ္ဒန္တရေဝတ(တံင်ပရင်)၊ တၠဂုဏ်အ္စာကုမာရ၊ တၠဂုဏ်အ္စာသဳရိမာလာတအ်ကီုရ၊ ပ္ဍဲကဵုဘာဗဂေါပရိယတ္တိမန် ဍုင်မတ် မလီုဂှ် နိဿဲကၠုၚ်ဇရေင် ကျာ်ဇၞော်အ္စာဘဒ္ဒန္တသဳလာစာရ(ဓမ္မာစရိယ၊ အဂ္ဂ မဟာဂန္ထဝါစကပဏ္ဍိတ)၊ တၠဂုဏ်အ္စာပါလရာမည(ဓမ္မာစရိယ L.L.B, DIP IN ENGLISH)၊ တၠဂုဏ်အ္စာသဳရိ၊ တၠဂုဏ်အ္စာသစ္စာကာရ တအ်ကီု၊ ပ္ဍဲကဵုလ္ရီဍုင်လဂုင်ဂှ် ဇရေင်ကျာ်ဇၞော် ဘဒ္ဒန္တကေသရ(ဓမ္မာစရိယ ဒုတိယအကျဝ်)၊ တၠဂုဏ်အ္စာသိပ္ပံတအ်ကီု၊ ဇရေင်တၠဂုဏ်အ္စာသုန္ဒရ(အ္စာလိက် ဘာခရိုက်သာံ)ဝွံကီု ကေင်နိဿဲဆိုက်ဗဒက်ကၠုၚ်ဗွဲတၟေင်ကီုရ။

စပ်ကဵုတန်ဓမ္မာစရိယတုဲ အ္စာကေင်နိဿဲကၠုၚ်ဂမၠိုၚ်ဂှ် ဘဒ္ဒန္တကေသရ တိုက်လိက်ပရိယတ္တိမန် ဘာဗဵုလ္ရီဍုင်လဂုင်၊ ဘဒ္ဒန္တသုဝဏ္ဏ(ခ)ဘဒ္ဒန္တထေရာ နန္ဒဘာမြာင် ဍုင်မတ်မလီု၊ ဘဒ္ဒန္တဝိသာရဒ၊ ဘဒ္ဒန္တကေလာသ ကအ်ဗိန် ဘာဇၞော်တအ် မဒှ်အိုတ်ရ။

စပ်ကဵုတန်ဝိနယပါဠိပါရဂူတုဲ အ္စာကေင်နိဿဲကၠုၚ်ဂမၠိုၚ်ဂှ်ဘဒ္ဒန္တဝါရ(မဟာဂန္ထ ဝါစကပဏ္ဍိတ)၊ ဘဒ္ဒန္တကောဏ္ဍည ဘာကၟဆီဍုင်လဂုင်၊ ဦးအောင်ခိုင်(ပါဠိ ဂုဏ်ထူး)တအ် မဒှ်အိုတ်ရ။

အံၚ်ဇၞးကၠုၚ်ကဆံၚ်ပညာ တၟေၚ်ဂုဏ်ဂမၠိုၚ်
ပ္ဍဲကဵုဂကောံအလဵုသဳဂှ် ကေၚ်ဂွံကၠုၚ်လာဘ်ဒုတိယအလုံပွိုင်ဍုင် ပ္ဍဲကဵုတန်မူလရ၊ ပ္ဍဲကဵုဂကောံရာမညနိကာယ အလုံတဵုရးမန်ဂှ် ဂွံအံၚ်ဇၞးကၠုၚ်တန်ဇၞော် လာဘ်ပထမ၊ တန်ဒေါဝ် လာဘ်ဒုတိယ၊ တန်ဍောတ် လာဘ်ဒုတိယရ၊ ပ္ဍဲကဵုဂကောံသမဂ္ဂါသာသနေရတာ ဘာကၠအ်ပၞဟ်မုဟ်ဍုင်ဂ်ှ ကေင်ဂွံကၠုၚ်တန်ဇၞော် ပထမ၊ တန်ဒေါဝ် ပထမ၊ တန်ဍောတ် ပထမ ကီုရ၊ ပ္ဍဲဂကောံပရိယတ္တိကောဝိဒ တံင်ပရင်ဂှ် အံၚ်ဇၞးကၠုၚ်တန်ဒေါ၀် နကဵုလာဘ် ပထမပၠန်ရ၊ ပ္ဍဲကဵုဂကောံပရိယတ္တိသာသနာနုဂ္ဂဟ ဂကောံဂိုဏ်မြာင် ဍုင်ရေဝ်ဝွံ အံၚ်ဇၞးကၠုၚ်တန်ဒေါဝ် ပထမ၊ တန်ဍောတ် ပထမ၊ တန်မူလ တတိယ သာ်ဝွံအံၚ်ဇၞးကၠုၚ်နကဵုလာဘ်တၟေၚ်ကီုရ၊ ပ္ဍဲကဵုဂကောံတြးလျးအဘိဓဝ်ကျာ် ဍုင်ရေဝ်ဂှ် ဒုတိတ(သကေက်သကာ)၊ တန်တတိယ တၟေၚ်ဂုဏ်၊ တန်စတုတ္ထ တၟေၚ်ဂုဏ်၊ နကဵုလာဘ်တၟေၚ်သာ်ဝွံအံၚ်ဇၞးကၠုၚ်တုဲ ပ္ဍဲကဵုပေဲါသၟာန်သွဟ်လိက် အလဵု၁၉၉ ဂှ် သ္ဂောံအံၚ်ဇၞးကေတ်တန်ဇၞော် နကဵုလာဘ်တၟေၚ်ဒုတိယ အလုံကၟိန်ဍုၚ်ဗၟာမွဲရ။

ပ္ဍဲသက္ကရာဇ် ၁၃၆၂ သၞာံဂှ် ဂွံအံၚ်ဇၞးပြကိုဟ်တမ်ပိပြကိုဟ်တုဲ ကလိဂွံတဆိပ်ကြာ သာသနဓဇ ဓမ္မာစရိယရ။ ပ္ဍဲသက္ကရာဇ် ၁၃၆၅ သၞာံဂှ် ဇြိုၚ်ကဵုကလိဂွံ တဆိပ်တေၚ်မွဲ ကော်ဂးဝိနယ ပါဠိပါရဂူဂှ် ဂွံၜှ်ကေတ်ဗွဲမအံၚ်ဇၞးရ။

နိဿဲ
ကဏ္ဍ:အတ္ထုပ္ပတ္တိ