Pondhuk Pesantrèn Al-Manaar

jmpl|Masjid Ar-Rahman Pondhuk Pesantren Al-Manaar
Pondhuk Pesantrèn Al-Manaar iyâ arèya pondhuk pesantrèn sè bâḍâ è Bâtohampar, Lima Puluh Kota. Lembaga pendidighân Islam rèya molaè ḍâri langghâr sè èpaddhâk sareng Syekh Abdurrahman Bâtohampar, olama’ Naqsabandiyah bân embana Mohammad Hatta, bâkkèl prèsiḍèn Inḍonèsia ḍâ’-aḍâ’.

Sajhârâ 
Pondhuk Pesantrèn rèya molaè ḍâri langghâr Bâtohampar èpaddhâk sareng Syeikh Abdurrahman jhulukna beliau Bâtohampar è pertengaan abad ka-19. Halaqoh pangajiyân Syekh Abdurrahman ngaollè sambhutân lowas ḍâri masyarakat saèngghâ orèng se ḍâtengn ḍâri brâmpan daèrah netep è Bâtohampar kaangghuy ajhâr ḍâ’ Syekh Abdurrahman. Ḍâri bânnya’na parantauan è Bâtohampar, Syekh Abdurrahman aghâbây komplèk kaangghuy ètempati para ana’ siak ḍâri loar Bâtohampar. Komplèk jârèya pas èkennal kalabân Kampong Dhâghâng.

È taon 1928, Syekh Muhammad Arifin Arsyadi dhâddhi tokoh Persatuan Tarbiyah Islamiyah maddhâk Madrasah Tarbiyah Islamiyah (MTI) Bâtohampar sareng ngurus langghâr Bâtohampar. È taon 1943, Syekh Dhamrah Arsyadi maddhâk Pondhuk Pesantrèn Al-Manaar è komplèk Kampong Dhâgâng kalabân tetep ngangghuy pangajârân ḍâri pangajiyân lambe’. Samarèna kapamimpènan Syekh Dhamrah, pengasuh langghâr Bâtohampar atèndhâk kiya mènangka pengasuh Pondhuk Pesantrèn Al-Manaar.

Pengurus langghâr Bâtoampar sè satèya dhâddhi Pondhuk Pesantrèn Al-Manaar sajjhâk matèna Syekh Abdurrahman iyâ arèya.

 Syekh Muhammad Arsyad Abdurrahman (1899-1924)
 Syekh Muhammad Arifin Arsyadi (1924-1938)
 Syekh Ahmad Abdurrahman (1938-1949)
 Syekh Darwisy Arsyadi (1949-1964)
 Syekh Dhamrah Arsyadi (1964-1992)
 Buya H. Sya'rani Khalil Dt. Majo Reno (1992-2021)
 Buya H. Mazmur Sya'rani (2021-satèya)

Sakola 
Tingkatan sakola è pondhuk rèya bâḍâ tsanawiyah bân aliyah sareng ngangghuy kurikulum pesantrèn bân madrasah ḍâri Kemenag.

Sombher