ທະເລເມດີແຕຣາເນ

ທະເລເມດີແຕຣາເນ () ເປັນທະເລລະຫວ່າງທະວີບ ກາງທະວີບເອີຣົບ ແລະ ດິນແດນອານາໂຕເລຍທີ່ຢູ່ທາງເໜືອ ທະວີບອາຟຣິກາທີ່ຢູ່ທາງໃຕ້ ແລະ ທະວີບອາຊີທີ່ຢູ່ທາງຕາເວັນອອກ ຄອບຄຸມພື້ນທີ່ປະມານ 2.5 ລ້ານຕາລາງກິໂລແມັດ (ກວມເອົາ 0.7 ສ່ວນຮ້ອຍ ຂອງພື້ນຜິວນ້ຳທະເລທັງໝົດໃນໂລກ) ແລະ ມີສ່ວນທີ່ເຊື່ອມຕໍ່ກັບມະຫາສະໝຸດອັດລັງຕິກຜ່ານທາງຊ່ອງແຄບຈິບຣານຕາ ຄຳໃນພາສາອັງກິດ Mediterranean ມາຈາກພາສາລາແຕງ mediterraneus ໝາຍເຖິງ 'ພາຍໃນແຜ່ນດິນ' (medius 'ກາງ'   terra 'ແຜ່ນດິນ, ໂລກ') ໃນພາສາເກຣັກໃຊ້ວ່າ "mesogeios" – ຈາກຄຳເກຣັກ μέσος (mésos) ແປວ່າ "ໃນທ່າມກາງ", ແລະ γήινος (gḗinos) ແປວ່າ "ແຫ່ງແຜ່ນດິນ" – ເຊິ່ງສະແດງເຖິງລັກສະນະທະເລທີ່ມີແຜ່ນດິນອ້ອມຮອບ ອີງຕາມຫຼັກຖານທາງທໍລະນີສາດແລ້ວ ທະເລເມດີແຕຣາເນຖືກຈັດອອກຈາກມະຫາສະໝຸດອັດລັງຕິກ ເມື່ອ 5.9 ລ້ານປີກ່ອນ ແລະ ຢູ່ໃນສະພາບແຫ້ງແລ້ງ (dessicated) ໂດຍສິ້ນເຊີງເປັນຊ່ວງເວລາດົນນານປະມານ 6 ແສນປີ ຫຼື ທີ່ຮຽກວ່າ ວິກິດລະດັບເກືອຍຸກເມສຊີນີ (Messinian Salinity Crisis) ກ່ອນທີ່ຈະຖືກນ້ຳຖ້ວມໃຫຍ່ເພີ່ມລະດັບນ້ຳໃຫ້ເຕັມອີກຄັ້ງໃນຍຸກຊັງຄຣີອັນ .

ທະເລເມດີແຕຣາເນມີຄວາມເລິກໂດຍສະເລ່ຍ 1,500 ມ. (4,900 ຟຸດ) ແລະ ເລິກສຸດທີ່ບັນທຶກໄວ້ ແມ່ນ 5,267 ມ. (17,280 ຟຸດ) ໃນຮ່ອງເລິກຄາລິບໂຊ (Calypso Deep) ໃນທະເລໄອໂອນຽນ ທະເລເມດີແຕຣາເນຖືກອ້ອມຮອບດ້ວຍແຄມຝັ່ງຂອງທະວີບເອີຣົບໃຕ້ ແຄມຝັ່ງຂອງອາຊີມິເນີ ແລະ ແຄມຝັ່ງອາຟຣິກາເໜືອ ຕັ້ງຢູ່ລະຫວ່າງເສັ້ນຂະໜານ 30 ° ແລະ 46 ° N ແລະ ເສັ້ນຂະໜານ 6 ° W ແລະ 36 ° E ມີຄວາມຍາວຕາມທິດຕາເວັນຕົກ - ຕາເວັນອອກ ເມື່ອວັດຈາກຊ່ອງແຄບຈິບຣານຕາໄປຈົນເຖິງອ່າວ Iskenderun ເທິງຊາຍຝັ່ງຕາເວັນຕົກສຽງໃຕ້ຂອງຕວັກກີ ຢູ່ທີ່ປະມານ 4,000 ກິໂລແມັດ ( 2,500 ໄມລ໌ ) ມີຄວາມຍາວຕາມທິດເໜືອ - ໃຕ້ໂດຍສະເລ່ຍຂອງທະເລ ວັດຈາກແຄມຝັ່ງທາງໃຕ້ຂອງກຣົວຊີ ຫາ ລິບີປະມານ 800 ກມ. (500 ໄມລ໌).

ທະເລເມດີແຕຣາເນເປັນເສັ້ນທາງທີ່ສຳຄັນສຳລັບພໍ່ຄ້າ ແລະ ນັກເດີນທາງໃນສະໄໝບູຮານ ມັນຊ່ວຍອຳນວຍຄວາມສະດວກທາງການຄ້າ ແລະ ການແລກປ່ຽນທາງວັດທະນະທຳລະຫວ່າງຜູ້ຄົນໃນພາກພື້ນ ປະຫວັດສາດຂອງພາກພື້ນໃນເມດີແຕຣາເນຈຶ່ງມີຄວາມສຳຄັນຢ່າງຍິ່ງຕໍ່ການເຂົ້າໃຈຕົ້ນກຳເນີດ ແລະ ການພັດທະນາຂອງອາລະຍະທຳສະໄໝໃໝ່ຫຼາຍແຫ່ງ.

ອ້າງອີງ
 
ບັນນານຸກົມ

ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ
Greenpeace campaign "Defending Our Mediterranean": Threats, Solutions and Photo Petition  
Planblue - Environment and Development in the Mediterranean Region 
Finding Nino By Marc Llewellyn - winner of the ASTW Travel Book of the Year Award, about the Mediterranean, finding oneself, and becoming a peasant farmer. 
Mediterranean Sea Microorganisms: 180+ images of Foraminifera 
ທະເລເມດີແຕກລາເນ