ມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິຣາດ

ມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດ (), () ແມ່ນສະຖາບັນອຸດົມສຶກສາຂອງລັດແບບບໍ່ຈຳກັດຮັບຈຳນວນ (ມະຫາວິທະຍາໄລເປີດ) ແຫ່ງດຽວຂອງປະເທດໄທ ແລະແມ່ນມະຫາວິທະຍາໄລເປີດໂດຍໃຊ້ລະບົບການສຶກສາທາງໄກແຫ່ງດຽວຂອງປະເທດໄທ

ມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດຈັດຕັ້ງຂຶ້ນເພື່ອຂະຫຍາຍແລະກະຈາຍໂອກາດທາງການສຶກສາລະດັບອຸດົມສຶກສາໃຫ້ແກ່ປະຊາຊົນ ມີລັກສະນະເປັນມະຫາວິທະຍາໄລໃນລະບົບເປີດ ດຳເນິນການຮຽນການສອນໂດຍໃຊ້ລະບົບການສອນທາງໄກເຊິ່ງພະບາດສົມເດັດພະປໍຣະມິນມະຫາພູມິພົນອະດຸນຍະເດດຊົງພະກະລຸນາໂປດເກົ້າ ພະລາຊະທານຊື່ "ມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດ" ຕາມພະນາມກົມຂອງພະບາດສົມເດັດພະປົກເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວ ເມື່ອຄັ້ງຊົງດຳລົງພະອິສະລິຍະຍົດເປັນກົມມະຫຼວງສຸໂຂໄທທຳມະລາຊາ ແລະພະລາຊະທານພະບໍລົມລາຊານຸຍາດໃຫ້ໃຊ້ພະລາຊະລັນຈະກອນໃນລັດຊະການທີ 7 ເຊິ່ງເປັນຮູບພະແສງສອນສາມອົງ ນຳມາປະກອບກັບເຈດີຊົງພຸ່ມເຂົ້າບິນເຊິ່ງແມ່ນສັນຍາລັກຂອງກຸງສຸໂຂໄທ ເປັນກາປະຈຳມະຫາວິທະຍາໄລ
 
ເມື່ອວັນທີ່ 5 ກັນຍາ ຄ.ສ. 1978 ພະບາດສົມເດັດພະປໍຣະມິນມະຫາພູມິພົນອະດຸນຍະເດດໄດ້ຊົງພະປໍຣະມາພິໄທໃນພະລາຊະບັນຍັດມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດ ພຸດທະສັກຫຼາດ 2521 ມະຫາວິທະຍາໄລຈຶ່ງກຳໜົດວັນທີ່ 5 ກັນຍາຂອງທຸກປີເປັນວັນຄ້າຍວັນສະຖາປະນາມະຫາວິທະຍາໄລ

ມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດຈັດການຮຽນການສອນໃນລະດັບປະລິນຍາຕີແບບມະຫາວິທະຍາໄລເປີດໂດຍຮັບນັກສຶກສາບໍ່ຈຳກັດຈຳນວນ ປັດຈຸບັນມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດເປີດການສຶກສາເຖິງລະດັບດຸດສະດີບັນດິດໃນບາງສາຂາວິຊາ ໂດຍການສອບຄັດເລືອກເພື່ອເຂົ້າສຶກສາຄືມະຫາວິທະຍາໄລປິດທົ່ວໄປ

ມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດບໍ່ມີຊັ້ນຮຽນຕາມປົກກະຕິຄືມະຫາວິທະຍາໄລທົ່ວໄປ ແຕ່ດຳເນິນການສອນໂດຍໃຊ້ລະບົບການສອນທາງໄກ ເຊິ່ງຈັດການຮຽນການສອນໂດຍເນັ້ນໃຫ້ນັກສຶກສາຮຽນຮູ້ດ້ວຍຕົນເອງຈາກເອກະສານຊຸດວິຊາຈາກສື່ສານສົນເທດຕ່າງໆ ທີ່ທາງມະຫາວິທະຍາໄລຈັດໄວ້ໃຫ້ນັກສຶກສາ ເຊັ່ນ ສື່ສິ່ງພິມ ສື່ອິເລັກທໍນິກແລະສື່ຕ່າງໆ ເປັນຕົ້ນ

ຜູ້ທີ່ຈົບການສຶກສາຈາກມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດໃນອະດີດ ໄດ້ຮັບພະມະຫາກະລຸນາທິຄຸນໃຫ້ເຂົ້າຮັບພະລາຊະທານປະລິນຍາບັດຈາກພະຫັດພະບາດສົມເດັດພະປໍຣະມິນມະຫາພູມິພົນອະດຸນຍະເດດ ແຕ່ໃນປັດຈຸບັນສົມເດັດພະເຈົ້າຢູ່ຫົວມະຫາວະຊິລາລົງກອນ ບະດິນທະລະເທບພະຍະວະຮາງກູນ ສະເດັດພະລາຊະດຳເນິນປະຕິບັດພະລາຊະກໍລະນີຍະກິດໃນການພະລາຊະທານປະລິນຍາບັດແກ່ບັນດິດຈາກມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດຈົນຮອດປັດຈຸບັນ ພາຍຫຼັງ ລັດຖະປະຫານໃນປະເທດໄທ ພ.ສ. 2557 ຄະນະຮັກສາຄວາມສະຫງົບແຫ່ງຊາດ ໄດ້ອອກປະກາດທີ່ 1/2560 ເຂົ້າຄວບຄຸມມະຫາວິທະຍາໄລ

ປະຫວັດ 
ມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດມີການຮຽນການສອນໃນລະດັບປະລິນຍາຕີແບບ "ມະຫາວິທະຍາໄລເປີດ" ກ່າວຄືຮັບນັກສຶກສາບໍ່ຈຳກັດຈຳນວນ ໂດຍມະຫາວິທະຍາໄລບໍ່ມີຊັ້ນຮຽນຕາມປົກກະຕິຄືມະຫາວິທະຍາໄລປິດແລະມະຫາວິທະຍາໄລຕະຫຼາດວິຊາເຊິ່ງດຳເນິນການສອນໂດຍໃຊ້ລະບົບການສອນທາງໄກຈັດການຮຽນການສອນໂດຍເນັ້ນໃຫ້ນັກສຶກສາຮຽນຮູ້ດ້ວຍຕົນເອງຈາກເອກະສານຊດວິຊາຈາກສື່ສານສົນເທດຕ່າງໆ ທີ່ທາງມະຫາວິທະຍາໄລຈັດໄວ້ໃຫ້ນັກສຶກສາ ເຊັ່ນ ສິ່ງສື່ພິມ ສື່ອິເລັກທໍນິກ ແລະສື່ຕ່າງໆ ເປັນຕົ້ນ

ແນວຄິດຂອງການກໍ່ຕັ້ງມະຫາວິທະຍາໄລເປີດໃນປະເທດໄທ
ການກໍ່ຕັ້ງມະຫາວິທະຍາໄລເປີດເປັນຄວາມພະຍາຍາມຂອງລັດຖະບານໃນການທີ່ຈະຂະຫຍາຍໂອກາດການສຶກສາລະດັບອຸດົມສຶກສາແກ່ປະຊາຊົນໃຫ້ຫຼາຍທີ່ສຸດ ແນວຄິດນີ້ໄດ້ເຄີຍນຳມາໃຊ້ແລ້ວໃນປະເທດໄທ ໂດຍມະຫາວິທະຍາໄລທຳມະສາດແລະການເມືອງ ເຊິ່ງຕັ້ງຂຶ້ນໃນປີ ຄ.ສ. 1933 ໄດ້ຈັດການສຶກສາລະບົບ "ຕະຫຼາດວິຊາ" ໂດຍບໍ່ຈຳກັດນັກສຶກສາເປັນຄັ້ງທຳອິດ ແຕ່ຕໍ່ມາກໍໄດ້ປ່ຽນມາເປັນລະບົບມະຫາວິທະຍາໄລປິດ (ຈຳກັດການຮັບນັກສຶກສາ) ເຊັ່ນດຽວກັບມະຫາວິທະຍາໄລອື່ນໆ ຕໍ່ມາໃນປີ ຄ.ສ. 1971 ໄດ້ມີການຈັດຕັ້ງມະຫາວິທະຍາໄລແບບຕະຫຼາດວິຊາຂຶ້ນອີກແຫ່ງນຶ່ງຄື ມະຫາວິທະຍາໄລຮາມຄຳແຫງແຕ່ມະຫາວິທະຍາໄລຮາມຄຳແຫງຍັງຄົງຈັດການສຶກສາໂດຍອາໄສຊັ້ນຮຽນເປັນຫຼັກ ເຮັດໃຫ້ມະຫາວິທະຍາໄລຮາມຄຳແຫງປະສົບປັນຫາດ້ານອາຄານສະຖານທີ່ຮຽນເປັນອັນຫຼາຍ ເຮັດໃຫ້ບໍ່ສາມາດຂະຫຍາຍໃຫ້ພຽງພໍກັບຈຳນວນນັກສຶກສາທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນທຸກປີໄດ້ ທາງລັດຖະບານເຫັນວ່າຫາກລັດຖະບານໃຫ້ການສະໜັບສະໜຸນໃຫ້ມະຫາວິທະຍາໄລຮາມຄຳແຫງຈັດການສຶກສາໃຫ້ພຽງພໍກັບຄວາມຕ້ອງການຂອງຜູ້ຮຽນແລ້ວຈະເຮັດໃຫ້ພາກລັດຕ້ອງຮັບຜິດຊອບພາລະດ້ານງົບປະມານຫຼາຍຂຶ້ນຢ່າງບໍ່ມີວັນສິ້ນສຸດ

ດັງນັ້ນເພື່ອເປັນການຂະຫຍາຍໂອກາດທາງການສຶກສາລະດັບອຸດົມສຶກສາໃຫ້ແກ່ປະຊາຊົນ ໃຫ້ກວ້າງແຄບທີ່ສຸດ ໂດຍໃຊ້ຊັບພະຍາກອນທີ່ມີຈຳກັດໃຫ້ເກີດປະໂຫຍດສູງສຸດຈຶ່ງມີການກໍ່ຕັ້ງມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດຂຶ້ນໂດຍດຳເນິນການໃນລະບົບມະຫາວິທະຍາໄລເປີດ ຈັດການຮຽນການສອນໂດຍໃຊ້ລະບົບການສຶກສາທາງໄກ ມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດຈຶ່ງເປັນມະຫາວິທະຍາໄລເປີດ ໂດຍໃຊ້ລະບົບການສຶກສາທາງໄກແຫ່ງດຽວໃນປະເທດໄທ

ການສະຖາປະນາມະຫາວິທະຍາໄລ
ມະຫາວິທະຍາໄລໄດ້ຮັບພະມະຫາກະລຸນາທິຄຸນຈາກພະບາດສົມເດັດພະປໍຣະມິນມະຫາພູມິພົນອະດຸນຍະເດດຊົງພະກະລຸນາໂປດເກົ້າ ພະລາຊະທານຊື່ "ມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດ" ຕາມພະນາມເດີມຂອງພະບາດສົມເດັດພະປົກເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວ (ລັດຊະການທີ່ 7) ເມື່ອຄັ້ງຊົງດຳລົງພະອິສະລິຍະຍົດແມ່ນ "ກົມມະຂຸນສຸໂຂໄທທຳມະລາຊາ" ແລະພະລາຊະທານພະບໍລົມລາຊານຸຍາດໃຫ້ໃຊ້ພະລາຊະລັນຈະກອນໃນລັດຊະການທີ່ 7 ເຊິ່ງເປັນຮູບພະແສງສອນສາມອົງ ນຳມາປະກອບກັບເຈດີຊົງພຸ່ມເຂົ້າບິນເຊິ່ງເປັນສັນຍາລັກຂອງກຸງສຸໂຂໄທ ເປັນກາປະຈຳມະຫາວິທະຍາໄລ

ເມື່ອວັນທີ່ 5 ກັນຍາ ຄ.ສ. 1978 ພະບາດສົມເດັດພະປໍຣະມິນມະຫາພູມິພົນອະດຸນຍະເດດໄດ້ຊົງລົງພະປໍຣະມາພິໄທໃນ ພະລາຊະບັນຍັດມະຫາວິທະຍາໄລສຸໂຂໄທທຳມາທິລາດ ພ.ສ. 2521 ມະຫາວິທະຍາໄລຈຶງກຳໜົດໃຫ້ ວັນທີ່ 5 ກັນຍາ ຂອງທຸກປີເປັນ ວັນສະຖາປະນາມະຫາວິທະຍາໄລ

ອະທິການບະດີຄົນທຳອິດ 
ໃນວັນທີ່ 24 ຕຸລາ ຄ.ສ. 1978 ພະບາດສົມເດັດພະປໍຣະມິນມະຫາພູມິພົນອະດຸນຍະເດດໄດ້ມີພະບໍລົມລາຊະໂອງການໂປດເກົ້າ ແຕ່ງຕັ້ງກຳມະການສະພາມະຫາວິທະຍາໄລຊຸດທຳອິດ ລວມທັ້ງໄດ້ມີພະບໍລົມລາຊະໂອງການໂປດເກົ້າແຕ່ງຕັ້ງສາດສະດາຈານ ດຮ. ວິຈິດ ສີສະອ້ານ ໃຫ້ດຳລົງຕຳແໜ່ງອະທິການບະດີຄົນທຳອິດ

ອ້າງອິງ