ຮີດສິບສອງຄອງສິບສີ່

ຮີດສິບສອງ ຄອງສິບສີ່
ຮີດສິບສອງ ຄອງສິບສີ່

 
 
     “ຮີດ” ​ແລະ“ຄອງ” ມີ​ຄວາມ​ໝາຍ​ໃກ້​ຄຽງ​ກັນ ​ແຕ່​ບໍ່​ແມ່ນ​ອັນ​ດຽວ​ກັນ. ຄຳ​ວ່າ “ຮີດ” ​ແມ່ນ​ໝາຍ​ເຖິງ​ສິ່ງ​ທີ່​ໄດ້​ປະພຶດ​ປະຕິບັດ​ກັນ​ມາ​ເປັນ​ເວລາ​ດົນ​ນານ, ສ່ວນ​ຄຳ​ວ່າ “ຄອງ” ໝາຍ​ເຖິງ​ກົດຫຼື​ແນວທາງ​ທີ່​ວາງ​ໄວ້​ເພື່ອ​ປະຕິບັດ​ຕາມ. ​ເມື່ອ​ເຮົາ​ເອົາ “ຮີດ” ​ແລະ “ຄອງ” ມາ​ລວມ​ເຂົ້າກັນ ຈະ​ກາຍ​ເປັນ​ຄຳ​ວ່າ​ “ຮີດຄອງ” ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ໝາຍວ່າ: “​ແນວທາງ​ການ​ປະ​ພຶດປະຕິບັດ​ທີ່​ສືບ​ທອດ​ກັນ​ມາ​ເປັນ​ເວລາ​ດົນ​ນານ”.

    “ຮີດ​ສິບ​ສອງ​ຄອງ​ສິບ​ສີ່” ​ແມ່ນ​ແນວທາງ​ການ​ປະພຶດ​ປະຕິບັດ​​ ທີ່​ເຈົ້າຟ້າ​ງຸ່ມມະຫາລາດ ​ໄດ້​ກຳນົດ​ຂຶ້ນ ພາຍຫຼັງທີ່​ທ້ອນ​ໂຮມບັນດາ​ຫົວ​ເມືອງ​ລາວ​ເຂົ້າ​ເປັນ​ອານາຈັກ​ລ້ານ​ຊ້າງ​ເອກະ ​ພາບ. ຈຸດປະສົງ​ກໍ​ແມ່ນ​ເພື່ອ​​ໃຫ້​ປະຊາ​ຊົນ​ທີ່​ເຊື່ອ​ຖື​ຜີ​ສາງ​ນາງ​​ໄມ້​ທີ່​ ງົມງວາຍ ​ໃຫ້​ມານັບຖື​ສາສະໜາ​ພຸດ ​ໂດຍ​ມີ​ແນວທາງປະຕິບັດ ຄື ຮີດ​ສິບ​ສອງ​ຄອງ​ສິບ​ສີ່​ແທນ.

ຮີດ​ສິບ​ສອງ

​      ໃນ​ແຕ່ລະ​ເດືອນ​ຂອງ​ປີ​ໜຶ່ງ ຈະ​ມີ​ການ​ເຮັດບຸນ​ປະ​ເພນີ​ຂອງ​ພຸດທະ​ສາສະ​ນິກະ​ຊົນ​ທີ່​ແຕກ​ຕ່າງ​ກັນ​ໄປ ​ເຊິ່ງສະ​ແດງ​ໃຫ້​ເຫັນ​ເຖິງ​ຄວາມ​ຮູ້​ບຸນຄຸນ​ຕໍ່​ສິ່ງ​ສັກສິດ ທີ່​ຊ່ວຍ​ໃຫ້​ຕົນ​ເອງ​ມີ​ຊີວິດການ​ເປັນ​ຢູ່​ທີ່​ດີ. ຮີດ​ສິບ​ສອງ​ປະກອບ​ມີ:

1.ເດືອນຈຽງ(ເດືອນໜຶ່ງ)ບຸນນິມົນພະສົງເຂົ້າກໍາ.
ຊ່ວງທີ່ຈັດແມ່ນເດືອນໜຶ່ງລາວຕາມປະຕິທິນຈັນທະລະຄະຕິ.ລັກຊະນະແລະເນື້ອໃນໃຈຄວາມຂອງບຸນນີ້ກໍ່ແມ່ນເພື່ອເຮັດໃຫ້ພະສົງອົງຂະເຈົ້າໄດ້ມີເວລາປະຕິບັດສະມະຖະແລະວິປັດສະນາຢ່າງເຕັມທີ່ໂດຍບໍ່ຫຍຸ້ງກ່ຽວກັບກິດຈະການພາຍນອກເລີຍ,ເພາະວ່າສະໄໝທີ່ຮີດສິບສອງຄອງສິບສີ່ຮຸ່ງເຮືອງນັ້ນພະສົງອົງເຈົ້າຈະວຸ້ນວາຍກັບວຽກງານຂອງຄາລະວາດເສຍເປັນສ່ວນໃຫຍ່ຈົນເຮັດໃຫ້ບໍ່ມີເວລາໄດ້ປະຕິບັດເພື່ອຄວາມຈະເລີນໃນສິນໃນທໍາຂອງຕົວເອງເທົ່າທີ່ຄວນ.ຫຼັງຈາກຄົບກໍານົດແລ້ວກໍ່ຈະມີການປະຊຸມສົງແລ້ວເຮັດພິທີສາລະພາບບາບສໍາຫຼັບຜູ້ທີ່ບໍ່ມີບາບມາສາລະພາບກໍ່ຈະເປີດໃຈໃຫ້ເພືອນສະຫະທໍາມິດທີ່ເປັນພະດ້ວຍກັນສາມາດຕໍາໜິຕິຕຽນຕົນດ້ວຍເຫດແລະຜົນເພື່ອຈະໄດ້ເອົາຄໍາຕິຕຽນນັ້ນໄປພັດທະນາຕົວເອງໃຫ້ດີຂຶ້ນ.

2.ເດືອນຍີ່(ເດືອນສອງ)ເຮັດບຸນລານເຂົ້າຫຼືບຸນຄູນເຂົ້າ,ບາງທ້ອງຖິ່ນເອີ້ນວ່າບຸນກອງເຂົ້າ,ບຸນຄູນລານກໍ່ມີ.
ຊ່ວງທີ່ຈັດແມ່ນຫຼັງລະດູເກັບກ່ຽວປະມານເດືອນສອງລາວຕາມປະຕິທິນຈັນທະລະຄະຕິ.ລັດຊະນະແລະເນື້ອໃນໃຈຄວາມຂອງງານແມ່ນການນິມົນພະສົງມາສວດເພື່ອຄວາມເປັນມຸງຄຸນແລະຄວາມອຸດົມສົມບູນແກ່ເມັດເຂົ້າເພື່ອຈະໄດ້ຈະເລີນງອກງາມດີໃນລະດູການປູກຝັງຄັ້ງຕໍ່ໄປ.ເມື່ອເສັດສິ້ນພິທີແລ້ວເຂົ້າໃນກອງກໍ່ຈະຖືກເອົາໄປຟາດແລ້ວເອົາຂຶ້ນໃສ່ເຫຼົ້າເກັບໄວ້ກິນແລະເກັບໄວ້ເປັນແນວພັນໃນລະດູການຕໍ່ໄປ.

3.ເດືອນສາມເຮັດບຸນເຂົ້າຈີ່
ຊ່ວງທີ່ຈັດປະມານເດືອນສາມລາວຕາມປະຕິທິນຈັນທະລະຄະຕິແລະຈະຈັດຫຼັງງານມາຄະບູຊາ,ລັກຊະນະແລະເນື້ອໃນຂອງງານແມ່ນຊາວນາຈະເອົາເຂົ້າໜຽວທີ່ໜຶ້ງສຸກແລ້ວມາປັ້ນເປັນກ້ອນໆຂະໜາດປະມານໄຂ່ເປັນໄຂ່ໄກ່ແລ້ວມາສຽບໄມ້ປິ້ງ,ເມື່ອເຂົ້າສຸກດີແລ້ວກໍ່ຖອດໄມ້ສຽບອອກແລ້ວເອົານໍ້າຕານກ້ອນຫຼືນໍ້າອ້ອຍກ້ອນຍັດໃສ່ຮູໄມ້ທີ່ຖອດອອກນັ້ນເຮັດເປັນໄສ້ແລ້ວກໍ່ນໍາໄປມອບແກ່ພະສົງເພື່ອເປັນການເຮັດບຸນ.ໃນປະຈຸບັນເຂົ້າຈີ່ອາດຈະມີການທາໄຂ່ເພີ່ມເຕີມເຂົ້າໄປເພື່ອຄວາມສວຍງາມແລະລົດຊາດທີ່ດີຂຶ້ນແລະເຂົ້າຈີ່ທີ່ທາໄຂ່ແລ້ວສ່ວນໃຫຍ່ຈະບໍ່ຫຍັດໃສ້ນໍ້າອ້ອຍກ້ອນຫຼືນໍາຕານກ້ອນເປັນໄສ້.

4.ເດືອນສີ່ເຮັດບຸນພະເວດ
ຊ່ວງທີ່ຈັດແມ່ນປະມານເດືອນສີ່ລາວຕາມປະຕິທິນຈັນທະລະຄະຕິ,ລັກຊະນະແລະເນື້ອໃນຂອງງານແມ່ນການເຮັດພິທີ(ສົມມຸດ)ແຫ່ພະເວດສັນດອນແລະນາງມັດທີເຂົ້າມາທີ່ວັດ,ເຊິ່ງໄດ້ມີການປະດັບປະດາໄວ້ຄອຍຖ້າເປັນທີ່ຮຽບຮ້ອຍແລ້ວ(ເປັນການສົມມຸດວ່າແຫ່ພະເວດເຂົ້າວັງ).ຫຼັງຈາກນັ້ນກໍ່ຈະມີການຟັງເທດພະເວດສັນດອນເພື່ອປູກຈິດສໍານຶກໃຫ້ບຸກຄົນມີນໍ້າໃຈເສຍສະຫຼະເອົາປະໂຫຍດຂອງສ່ວນລວມເປັນໃຫຍ່ກວ່າປະໂຫຍດສ່ວນຕົວ.

5.ເດືອນຫ້າເຮັດບຸນສົງພະຫຼືບຸນປີໃໝ່ລາວ;
ຊ່ວງທີ່ຈັດແມ່ນເດືອນຫ້າລາວຕາມປະຕິທິນຈັນທະລະຄະຕິ,ລັກຊະນະແລະເນື້ອໃນຂອງງານໂດຍທົ່ວໄປແລ້ວຈະຈັດກັນຢ່າງເປັນທາງການຢູ່ສາມວັນແຕ່ໃນບາງທ້ອງຖິ່ນອາດຈະຈັດກັນເຈັດວັນ.ບຸນນີ້ຈະຕ້ອງມີການປະກວດແລະຈັດຂະບວນແຫ່ນາງສັງຂານນໍາແຕ່ວ່າປັດຈຸບັນນີ້ມີພຽງບາງພື້ນທີ່ເທົ່ານັ້ນທີ່ຍັງເຮັດຂະບວນແຫ່ຢູ່.ແລະບຸນສົງພະນີ້ກໍ່ເປັນບຸນສະຫຼອງຂຶ້ນປີໃໝ່ຂອງລາວອີກດ້ວຍ.

6.ເດືອນຫົກເຮັດບຸນບັ້ງໄຟ
ຊ່ວງທີ່ຈັດແມ່ນເດືອນຫົກລາວຕາມປະຕິທິນຈັນທະລະຄະຕິ,ເຊິ່ງເປັນຊ່ວງກ່ອນລະດູເຮັດນາຈະມາເຖິງ,ລັກຊະນະແລະເນື້ອໃນຂອງງານແມ່ນຈະມີການຈູດບັ້ງໄຟກັນຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ.ເນື່ອງຈາກວ່າຄົນລາວຍຸກກ່ອນອາໃສຫາລ້ຽງຊີບດ້ວຍການເຮັດນາເປັນຫຼັກ,ຄວາມອຸດົມສົມບູນຂອງເຂົ້າໃນນາຈຶ່ງເປັນຄວາມຫວັງທີ່ຍິ່ງໃຫຍ່ທີ່ສຸດຂອງພວກເຂົາ,ເພື່ອບໍ່ໃຫ້ເກີດເຫດເພດໄພຕ່າງໆຂຶ້ນແກ່ເຂົ້າໃນນາຂອງພວກເຂົາຈຶ່ງໄດ້ເຮັດພິທີຈູດບັ້ງໄຟເພື່ອບູຊາເທບພະເຈົ້າແຫ່ງຄວາມອຸດົມສົມບູນຂຶ້ນມາ,ເພື່ອໃຫ້ທ່ານພໍໃຈແລ້ວປະທານຄວາມອຸດົມສົມບູນໃຫ້ແກ່ເຂົ້າໃນນາຂອງພວກເຂົາຢ່າງເຖິງທີ່ສຸດ.

7.ເດືອນເຈັດເຮັດບຸນບ້ານຫຼືບຸນລ້ຽງຜິມະເຫສັກຫຼັກເມືອງ,ບາງທ້ອງຖິ່ນເອີ້ນວ່າບຸນຊໍາລະ
ຊ່ວງທີ່ຈັດແມ່ນເດືອນເຈັດລາວຕາມປະຕິທິນຈັນທະລະຄະຕິ,ລັກຊະນະແລະເນື້ອໃນຂອງງານແມ່ນປະຊາຊົນຈະເຮັດພິທິບູຊາຜີບ້ານຫຼືເທບພະເຈົ້າຫຼັກເມືອງເພື່ອໃຫ້ທ່ານຊ່ວຍຄຸ້ມຄອງແລະປ້ອງກັນສິ່ງຊົ່ວຮ້າຍທາງໄສຍາສາດຕ່າງໆໃຫ້ແກ່ຄົນໃນບ້ານໃນເມືອງນັ້ນ,ເພື່ອໃຫ້ພວກເຂົາດໍາລົງຊີວິດຢູ່ໄດ້ຢ່າງສະຫງົບສຸກ.ຫຼັງຈາກເສັດພິທີເສັ້ນໄຫວ້ແລ້ວເຫຼົ້າໃຫໄກ່ໂຕເຫຼົ້ານັ້ນກໍ່ຈະຖືກເອົາອອກມາກິນຊຸມກັນໃນບໍລິເວນທີ່ຈັດພິທີນັ້ນເອງ.

8.ເດືອນແປດບຸນເຂົ້າພັນສາ;
ຊ່ວງທີ່ຈັດແມ່ນວັນຂຶ້ນສິບຫ້າຄໍ່າເດືອນແປດລາວຕາມປະຕິທິນຈັນທະລະຄະຕິຫຼືສິບຫ້າຄໍ່າເດືອນແປດສອງ(ກໍລະນີມີແປດສອງຫົນ),ລັກຊະນະແລະເນື້ອໃນໃຈຄວາມຂອງງານແມ່ນຈະມີການເຮັດບຸນຕັກບາດໃຫຍ່ຕາມວັດຕ່າງໆ,ນັບຈາກວັນນີ້ໄປພະສົງທີ່ຈໍາຢູ່ວັດໃດກໍ່ຈະຕ້ອງຢູ່ແຕ່ພຽງວັດນັ້ນຕະຫຼອດໄປເປັນເວລາສາມເດືອນ,ຖ້າບໍ່ຄົບກໍານົດຈະຍ້າຍວັດບໍ່ໄດ້ເດັດຂາດ.

9.ເດືອນເກົ້າບຸນຫໍ່ເຂົ້າປະດັບດິນ
ຊ່ວງທີ່ຈັດແມ່ນເດືອນເກົ້າລາວຕາມປະຕິທິນຈັນທະລະຄະຕິ.ລັກຊະນະແລະເນື້ອໃນຂອງງານແມ່ນຜູ້ຄົນຈະເອົາເຂົ້າປາອາຫານຄາວ,ຫວານ,ຢາສູບ,ຄໍາໝາກໃສ່ລົງໃນກວຍໃບຕອງແລ້ວນໍາໄປວາງຕາມພື້ນດິນແຄມຮົ້ວບ້ານຫຼືຮົ້ວວັດ,ບາງທ້ອງຖິ່ນເອົາໄປຫ້ອຍໄວ້ຕົ້ນໄມ້ແຄມຮົ້ວບ້ານຫຼືຮົ້ວວັດເພື່ອມອບໃຫ້ແກ່ວິນຍານຂອງບັນພະບູລຸດ,ພວກເຂົາເຊື່ອວ່າເມື່ອບັນພະບູລຸດຂອງພວກເຂົາມາເຫັນແລ້ວກໍ່ຈະໃຫ້ພອນແກ່ພວກເຂົາ,ເຮັດໃຫ້ຊີວິດການເປັນຢູ່ແລະວຽກງານຂອງພວກເຂົາຈະເລີນຂຶ້ນ.ທີ່ຫຼວງພະບາງຈະມີງານຕະຫຼາດນັດແລະການແຂ່ງເຮືອພາຍນໍາອີກດ້ວຍ.

10.ເດືອນສິບບຸນຫໍ່ເຂົ້າສະຫຼາກ
ຊ່ວງທີ່ຈັດແມ່ນເດືອນສິບລາວຕາມປະຕິທິນຈັດທະລະຄະຕິ.ລັກຊະນະແລະເນື້ອໃນຂອງງານກໍ່ຄ້າຍໆກັບການເຮັດສັງຄະທານຄືຜູ້ທີ່ຈະໃຫ້ທານນັ້ນຈະເກັບຂອງກິນຂອງໃຊ້ທີ່ຈໍາເປັນລົງໃນຖັງຫຼືໃນກວຍແລ້ວກໍ່ເອົາສະຫຼາກໃບໜຶ່ງປ່ອນໃສ່ກວຍຫຼືຖັງນັ້ນ,ສະຫຼາກຈະມີເນື້ອໃນວ່າ:ຂ້າພະເຈົ້າທ້າວ...ຫຼືນາງ...ຕ້ອງການອຸທິດບຸນທີ່ໄດ້ເຮັດໃນຄັ້ງນີ້ໃຫ້ກັບດວງວິນຍານຂອງທ້າວ...ຫຼືນາງ...ຜູ້ເປັນພໍ່,ແມ່...
ສະຫຼາກນີ້ຈະຖືກຢາຍໃຫ້ກັບພະແຕ່ລະອົງໄປ,ພະອົງໃດອ່ານສະຫຼາກຂອງຜູ້ໃດຜູ້ນັ້ນກໍ່ຈະເຂົ້າໄປເຄນໃຫ້ຖືວ່າເປັນອັນຈົບພິທີ.

11.ເດືອນສິບເອັດບຸນອອກພັນສາ;
ຊ່ວງທີ່ຈັດແມ່ນສິບຫ້າຄໍ່າເດືອນສິບເອັດຕາມປະຕິທິນຈັນທະລະຄະຕິ.ລັກຊະນະແລະເນື້ອໃນຂອງງານແມ່ນຈະມີການຈັດອາຫານໄປມອບແກ່ພະສົງສາມະເນນ,ມີການກວນເຂົ້າທິບ(ເຂົ້າຕັອກແຕກ)ໃຫ້ພະ,ມີການມອບຖ້າຈໍາຈໍາພັນສາໃຫ້ພະ,ມີການເຮັດປາສາດເຜິ້ງ,ມີການໄຫຼເຮືອໄຟ.ທີ່ວຽງຈັນຈະມີການແຂ່ງເຮືອພາຍ.

12.ເດືອນສິບສອງບຸນທອດກະຖິນ.
ຊ່ວງທີ່ຈັດແມ່ນແຮມໜຶ່ງຄໍ່າເດືອນສິບເອັດເຖິງວັນເພັງເດືອນສິບສອງ.ລັກຊະນະແລະເນື້ອໃນຂອງງານແມ່ນຈະມີການເຮັດສັງຄະທານມອບຜ້າໄຕຈີວອນໃຫ້ແກ່ພະສົງ.ເພື່ອບໍ່ໃຫ້ພະສົງລໍາບາກໃນການຕັດແລະຫຍິບຈີວອນໃໝ່ດ້ວຍຕົວເອງ.
 

ຄອງ​ສິບ​ສີ່

      ຄອງ​ສິບ​ສີ່​ໝາຍ​ເຖິງ​ຂໍ້​ກຳນົດ 14 ຂໍ້ ທີ່​ປະຊາຊົນ​ລາວ​ເຮົາ ​ຖື​ເປັນ​ທຳນຽມ​ປະຕິບັດ​ມາຕັ້ງ​ແຕ່​ດົນ​ນານ ​ແລະ​ໃນ​ປັດຈຸບັນ​ກໍ​ຍັງ​ເຊື່ອ​ຖື​ຢູ່ ​ແຕ່​ອາດ​ຈະ​ບໍ່​ເຂັ້ມງວດ ຫຼືບາງ​ຂໍ້​ ​ໃນ​ບາງ​ທ້ອງ​ຖິ່ນ​ກໍ​ປ່ອຍ​ວາງ​ໄປ​ແລ້ວ. ຄອງ​ສິບ​ສີ່​ມີ​ຄື:

1. ຢ່າ​ຢຽບ​ເງົາ​ຂອງ​ພະສົງ ຫຼືຜູ້​ມີ​ສິນ​ບໍລິສຸດ

2. ຢ່າ​ເອົາ​ອາຫານ​ເຫຼືອ ຫຼື​ເງື່ອນ ​ໄປ​ໃຫ້​ພະສົງ​ສັນ

3. ຢ່າ​ເສບ​ກາ​ມະ​ຄຸນ​ໃນ​ມື້​ວັນ​ສິນ, ວັນ​ເຂົ້າພັນ​ສາ, ວັນ​ມາຄະ​ບູຊາ, ວັນ​ວິສາຂະບູຊາ ​ແລ​ະວັນ​ກຸດ​ສົງການ​ຢ່າງ​ເດັດຂາດ.

4. ​ເມື່ອ​ພະສົງ​ກາຍ​ມາ​ໃຫ້​ນັ່ງລົງ, ນົບ​ມື​​​ໄຫວ້ ​​​ແລ້ວຈຶ່ງ​ຄ່ອຍ​ຍ່າງ​ກາຍ ຫຼືຈຶ່ງຄ່ອຍ​ລົມ​ນຳ​ເພິ່ນ.

5. ມື້​ພະສົງ​ເຂົ້າກຳ ​ໃຫ້ມີດ​ອກ​ໄມ້​ທູບ​ທຽນ ​ແລະ​​ເຄື່ອງ​ບໍລິຂານ​ໄປ​ທານ​ຮ່ວມ​ເພິ່ນ.

6. ກ່ອນ​ຈະ​ເຂົ້ານອນ​ໃຫ້​ອາບນ້ຳ ຫຼືລ້າງ​ຕີນ​ເສຍ​ກ່ອນ

7. ​ເມື່ອ​ເຖິງ​ວັນ​ສິນ​ດັບ​-ສິນ​ເພັງ ​ໃຫ້​ເຮັດບຸນ​ໃສ່​ບາດ ຫຼືນິມົນ​ພະສົງ​ມາ​ສູດ​ມຸງ​ຄຸນ​ເຮືອນ.

8. ​ເມື່ອ​ເຖິງ​ວັນ​ສິນ​ເພັງ​ໃຫ້​ແຕ່ງຂັນ​ດອກ​ໄມ້ ທູບ​ທຽນ ​ໄປ​ສົມ​ມາ​ຜົວ​ຂອງຕົນ

9. ​ເມື່ອ​ພະສົງ​ສາມະ​ເນນ​ມາ​ບິນທະບາດ ຢ່າ​ໃຫ້​ເພິ່ນ​ຄອຍ​ຖ້າ, ​ເວລາ​ປ່ອນ​ບາດ​ຢ່າ​ໃຫ້​ມື​ຊູນ​ບາດ ຫຼືຊູນ​ຖືກ​ພະສົງ​ສາມະ​ເນນ, ຍາມ​ປ່ອນ​ບາດ​ຢ່າ​ໃສ່​ໝວກ, ​ຢ່າ​ເອົາ​ຜ້າ​ປົກ​ຫົວ, ຢ່າ​ໃສ່​ເກີບ, ຢ່າ​ອຸ້ມ​​ເດັກນ້ອຍ, ຢ່າ​ຖື​ມີດ​ຖື​ພ້າ ຫຼືຢ່າ​ຖື​ອາວຸດ​ໃດໆ.

10. ​ເມື່ອ​ຮອດ​ວັນ​ສິນ 8 ຄ່ຳ, 14 ຫຼື 15 ຄ່ຳ ​ໃຫ້​ພາກັນ​ສົມ​ມາ​ກ້ອນ​ເສົ້າ, ​ແມ່ຂັ້ນ​​ໄດ ​ແລະ​ປະຕູ​ເຮືອນ.(ປັດຈຸບັນ ຢູ່​ຊົນນະບົດ​ບາງ​ບ່ອນ​ຍັງ​ປະຕິບັດ​ຢູ່).

11. ກ່ອນ​ຈະ​ຂຶ້ນ​ເຮືອນ​ໃຫ້​ລ້າງ​ຕີນ​ສາກ່ອນ.

12. ​ໃຫ້​ພາກັນ​ເຮັດ​ຮົ້ວອ້ອມ​ວັດ​ແລະ​ບ້ານ​ເຮືອນ​ຂອງ​ຕົນ​ໃຫ້​ດີ.

13. ​ເມື່ອ​ເຖິງ​ລະດູ​ການ​ເກັບ​ກ່ຽວ​ຜົນລະ​ປູກ ຢ່າ​ຟ້າວ​ກິນ​ກ່ອນ ​ໃຫ້​ເອົາ​ໄປ​​ເຮັດ​ບຸນ​ໃຫ້​ທານ​ແກ່​ຜູ​້ມີ​ສິນ​ກ່ອນ ​ແລ້ວ​ຈຶ່ງ​ຄ່ອຍ​ກິນ.(ຕົວຢ່າງ: ຍາມ​ເຂົ້າ​ໃໝ່ ກໍ​ເອົາ​ໄປ​ບູຊາ ຫຼື​ໃສ່​ບາດ​ກ່ອນ, ​ແລ້ວ​ຈຶ່ງ​ຄ່ອຍ​ກິນ).

14. ຢ່າ​ພາກັນ​ລັກ​ໂລບ​ຕາຊິງ, ຢ່າ​ພາກັນ​ຈ່າຍ​ເງິນ​ແດງ ​ແປງ​ເງິນ​ຄວ່າງ, ຢ່າ​ກ່າວ​ຄຳ​ຫຍາບຊ້າ​ ກ້າ​ແຂງ ຕໍ່​ກັນ​ແລະ​ກັນ.

ກ່າຍຈາກເວບ ພັນລາວ.ຄອມ ໂພດໂດຍ Keo Many