ស៊ីហ្គេម

ការប្រកួតកីឡាប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដែលហៅកាត់ថាស៊ីហ្គេម (មកពីពាក្យអង់គ្លេស Southeast Asian Games ឬ SEA Games) គឺជាព្រឹត្តិការណ៍កីឡាពហុជាតិសាសន៍​នៃបណ្ដាប្រទេស​នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ទាំង១១។ ស៊ីហ្គេមត្រូវគេប្រារព្ឋធ្វើឡើងរៀងរាល់២ឆ្នាំម្ដង​ ដោយប្រទេសជាសមាជិកផ្លាស់ប្ដូរវេនគ្នាធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះ។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះរៀបចំឡើងដោយ​ សហព័ន្ឋកីឡាប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (Southeast Asian Games Federation) ក្រោមការត្រួតពិនិត្យពី គណកម្មការអូឡាំពិកអន្តរជាតិ (International Olympic Committee ហៅកាត់ថា IOC ) និង ក្រុមប្រឹក្សាអូឡាំពិកអាស៊ី (Olympic Council of Asia)។

ប្រទេសដែលចូលរួម 

1-គិតតាំងពីវៀតណាមខាងត្បូង

ប្រវត្តិ 
ស៊ីហ្គេមមានដើមកំណើតតពីការប្រកួតកីឡាឧបទ្វីបអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (Southeast Asian Peninsular Games ឬ SEAP Games)។ នៅថ្ងៃទី២២ ឧសភា ឆ្នាំ១៩៥៨ ប្រតិភូមកពីបណ្ដាប្រទេសឧបទ្វីបអាស៊ីអាគ្នេយ៍​ដែលបានចូលរួមការប្រកួតកីឡាអាស៊ី (អាស៊ីហ្គេម Asian Games)លើកទី៣ នៅតូក្យូ ប្រទេសជប៉ុន បានបើកកិច្ចប្រជុំមួយ​និងបានព្រមព្រៀងគ្នាបង្កើតអង្គការកីឡាមួយ។ SEAP Games ត្រូវបានផ្ដួចផ្ដើមគំនិត​ដោយលោកលួងសុខុមណៃប្រាដិត ដែលពេលនោះជា​អនុប្រធានគណកម្មការអូឡាំពិចថៃ។ មូលហេតុនៃការស្នើបង្កើតនោះ​គឺដើម្បីធ្វើសហប្រតិបត្តិការ​លើកស្ទួយព្រឹត្តិការណ៍កីឡាក្នុងតំបន់​និងរឹតចំនងមិត្តភាព​និងការយល់ដឹងពីគ្នារវាងបណ្ដាប្រទេសនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍។

សមាជិកដំបូងៗមាន ថៃ ភូមា(បច្ចុប្បន្នមីយ៉ាន់ម៉ា) ម៉ាឡាយ៉ា(បច្ចុប្បន្នម៉ាឡេស៊ី) ឡាវ វៀតណាមខាងត្បូង សិង្ហបុរី និងកម្ពុជា។ ប្រទេសទាំងនេះ​យល់ព្រមអោយរៀបចំការប្រកួតកីឡា​រៀងរាល់២ឆ្នាំម្ដង។ គណកម្មការកីឡាឧបទ្វីបអាស៊ីអាគ្នេយ៍បានលេចរូបរាងឡើង។

កីឡាឧបទ្វីបអាស៊ីអាគ្នេយ៍លើកទី១ធ្វើឡើងនៅបាងកក ពីថ្ងៃទី១២ដល់១៧ ខែធ្នូឆ្នាំ១៩៥៩ ដែលមានកីឡាករនិងមន្ត្រីច្រើនជាង៥២៧នាក់មកពីប្រទេសថៃ ភូមា ម៉ាឡេស៊ី សិង្ហបុរី វៀតណាមខាងត្បូងនិងឡាវបានចូលរួម ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡា១២វិញ្ញាសា។

នៅក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាឧបទ្វីបអាស៊ីអាគ្នេយ៍លើកទី៨ក្នុងឆ្នាំ១៩៧៥ គណកម្មការកីឡាឧបទ្វីបអាស៊ីអាគ្នេយ៍បានពិចារណារាប់បញ្ជូលឥណ្ឌូនេស៊ី និងហ្វីលីពីន។ នៅឆ្នាំ១៩៧៧ ប្រទេសទាំង២នេះបានចូលជាផ្លូវការ ហើយគណកម្មការនេះក៏ប្ដូរឈ្មោះជា គណកម្មការកីឡាអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (Southeast Asian Games Federation (SEAGF)) ហើយព្រឹត្តិការណ៍កីឡាក៏ប្ដូរឈ្មោះជា កីឡាអាស៊ីអាគ្នេយ៍ រឺ ស៊ីហ្គេម (Southeast Asian Games) ទៅ។ ប៊្រុយណេ​ត្រូវបានអនុញ្ញាតអោយចូលនៅ​ស៊ីហ្គេមលើកទី១០នៅចាការតា ឥណ្ឌូនេស៊ី ចំនែកទីម័រខាងកើត​ត្រូវបានអនុញ្ញាតអោយចូលរួម​នៅស៊ីហ្គេមលើកទី២២នៅហាណូយ វៀតណាម។

ព្រឹត្តិការណ៍ 
សូមមើលផងដែរ ព្រឹត្តិការណ៍កីឡានៅស៊ីហ្គេម

ប្រវត្តិធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះ 

 ៦ លើក: ថៃ ម៉ាឡេស៊ី+
 ៤ លើក: សិង្ហបុរី+ ឥណ្ឌូនេស៊ី+ ហ្វីលីពីន+
 ២​លើក: មីយ៉ាន់ម៉ា ប៊្រុយណេ+
 ១​លើក : វៀតណាម ឡាវ+
+រាប់បញ្ចូលទាំងពេលអនាគតឆាប់ៗនេះ។

ពត៌មានផ្សេងៗ

កីឡាឧបទ្វីបអាស៊ីអាគ្នេយ៍

កំនត់ត្រាមេដាយមាស 
ជ័យលាភីរួម
 
 ៦លើក៖ ថៃ
 ២លើក៖ ភូមា

ចំនាត់ថ្នាក់លេខ២

 ៣លើក៖ សិង្ហបុរី
 ២លើក៖ ម៉ាឡេស៊ី ថៃ
 ១លើក៖ ភូមា

ចំនាត់ថ្នាក់លេខ៣

 ៤លើក៖ ម៉ាឡេស៊ី
 ៣លើក៖ សិង្ហបុរី
 ១លើក៖ ភូមា

ចំនាំ៖ កំនត់ត្រានេះគិតពីកីឡាឧបទ្វីបអាស៊ីអាគ្នេយ៍ក្នុងចន្លោះឆ្នាំ ១៩៥៩ដល់១៩៧៥។ ម៉ាឡេស៊ីនិងម៉ាឡាយ៉ាគឺគិតតែមួយ

កីឡាអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ឬ ស៊ីហ្គេម 
គណកម្មការស៊ីហ្គេមបានកំនត់ឈ្មោះប្រទេសដែលនឹងត្រូវធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះស៊ីហ្គេម​រហូតដល់ឆ្នាំ២០១៩ ទោះជាប្រទេសទាំងនោះមិនទាន់បានសំរេចច្បាស់លាស់ពីទីកន្លែងសំរាប់ប្រារព្ឋស៊ីហ្គេមក៏ដោយ។

1 ប្ដូរឈ្មោះនៅពេលហ្វីលីពីននិងឥណ្ឌូនេស៊ីត្រូវបានអនុញ្ញាតអោយចូលរួម។

កំនត់ត្រាពីមេដាយមាស 
ជ័យលាភីរួម
 
 ៩លើក៖ ឥណ្ឌូនេស៊ី
 ៤លើក៖ ថៃ
 ១លើក ៖ ម៉ាឡេស៊ី វៀតណាម ហ្វីលីពីន

ចំនាត់ថ្នាក់លេខ២

 ៩លើក៖ ថៃ
 ៣លើក៖ ម៉ាឡេស៊ី
 ២លើក៖ ឥណ្ឌូនេស៊ី ហ្វីលីពីន

ចំនាត់ថ្នាក់លេខ៣

 ៦លើក៖ ហ្វីលីពីន
 ៣លើក៖ ឥណ្ឌូនេស៊ី ថៃ
 ២លើក៖ វៀតណាម
 ១លើក៖ មីយ៉ាន់ម៉ា ម៉ាឡេស៊ី

ចំនាំ៖
កំនាត់ត្រាគិតតាំងពីស៊ីហ្គេមឆ្នាំ១៩៧៧តែប៉ុណ្ណោះ

ចំនួនមេដាយសរុប 
គិតមកទល់ស៊ីហ្គេមលើកទី២៤

កំនត់សំគាល់ 
 1 ចូលរួមប្រកួតក្នុងនាមម៉ាឡាយ៉ាក្នុងតាំងពីផ្ដើមកីឡារហូតដល់ឆ្នាំ១៩៦១។
 2 សាធារណរដ្ឋវៀតណាមខាងត្បូងបានបាត់រូបរាងនៅខែកក្កដាឆ្នាំ១៩៧៦ ពេលវាបញ្ជូលជាមួយសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យវៀតណាម(វៀតណាមខាងត្បូង) ដើម្បីក្លាយខ្លួនជាសាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមវៀតណាម (ត្រូវបានគេស្គាល់វាជាវៀតណាម)។ ហេតុនេះការរាប់មេដាយសំរាប់ប្រទេសនេះគិតត្រឹមឆ្នាំ១៩៧៥។ គណកម្មការអូឡាំពិចអន្តរជាតិឈប់ប្រើកូដនេះហើយតាំងពីមានការរំលាយបញ្ជូលគ្នារវាងវៀតណាមទាំង២រួចមក។
 3 ចូលរួមប្រកួតក្នុងនាមកម្ពុជា សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតកម្ពុជា និងសាធារណរដ្ឋខ្មែរ។
 4 នៅឆ្នាំ១៩៨៩ វៀតណាមដែលបង្រួបបង្រួមរួច ចូលរួមប្រកួតដោយមានឈ្មោះថ្មីនិងទង់ជាតិថ្មី។ មេដាយដែលទទួលដោយវៀតណាមខាងត្បូងត្រូវបានរាប់បញ្ជូលផងដែរនៅទីនេះ។
 5 ចូលរួមប្រកួតក្នុងនាមភូមារហូតដល់ឆ្នាំ១៩៨៥។ ទីរួមខេត្តជុនបុរី និងបាងកក ក៏ជាកន្លែងប្រកួតស៊ីហ្គេមលើកទី២៤ដែរ។ ស៊ីហ្កេមលើកទី២៦ដែលនឹងត្រូវធ្វើឡើងនៅឥណ្ឌូនេស៊ី បើតាមរបាយការណ៍បានអោយដឹងថាក្រៅពីក្រុងចាការតា នឹងមានក្រុង៣ផ្សេងទៀត(បានឌុង ប៉ាឡេមបាង និងសេម៉ារ៉ាង) ដែលនឹងចូលរួមធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះក្នុងព្រឹត្តិការណ៍នេះ។

សូមមើលផងដែរ 
 អាស៊ីហ្គេម
 [[កីយ៧៦យ
ឡាអាស៊ីខាងកើត]]

តំនភ្ជាប់ក្រៅ 

 Olympic Council of Asia Regional Hosting List
 ពត៌មានអំពីស៊ីហ្គេម
 Singapore 2013 

ស៊ីហ្គេម
អាស៊ីហ្គេម