សុ្រកមង្គលបូរី

ស្រុកមង្គលបូរី  (; , , "បុរីដ៏មានឫទ្ធិ") គឺជាស្រុកមួយ (srok )ស្ថិតនៅភាគខាងត្បូងនៃខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ក្នុងភាគពាយ្យនៃប្រទេសកម្ពុជា។ ស្រុកមង្គលបូរី ស្ថិតនៅតាមផ្លូវ ខាងត្បូងពីស៊ីសូផុន(ស្វាយ) ចំងាយប្រហែល 9 គីឡូម៉ែត។ ស្រុកមង្គលបូរីគឺជាស្រុកភាគខាងត្បូងនៃខេត្តបន្ទាយមានជ័យ។ ស្រុកនេះមានព្រុំប្រទល់ខាងត្បូងជាប់នឹងខេត្តបាត់ដំបង។ ផ្លូវរថភ្លើងខ្សែធំពី ភ្នំពេញ ទៅ ប៉ោយប៉ែត លើព្រុំដែនជាប់ប្រទេសថៃ ឆ្លងកាត់ស្រុកនេះពីជើងទៅត្បូង។ 

ស្រុកនេះងាយស្រួលធ្វើដំណើរដល់តាមបណ្តោយផ្លូវពី ស៊ីសូផុន(9 គម) បាត់ដំបង (ក្រុង) (60 គម) និង សៀមរាប (ក្រុង) (110 គម). ស្រុកមង្គលបូរីជាស្រុកដែលតូចមួយក្នុងចំណោមស្រុកតូចៗក្នុងខេតបន្ទាយមានជ័យ ដោយផ្ទៃដី ហើយមានតែស្រុកស៊េរីសោភ័ណទេដែលតូចជាង។ ទោះយ៉ាងណាក្តី ស្រុកនេះជាស្រុកដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងគេក្នុងខេត្ត ព្រោះវាមានហេត្ថារចនាសម្ព័ន្ធដឹកជញ្ជូន ហើយវានៅចំកណ្តាលផង។ ផ្លូវជាតិលេខ ៥ ដែលផ្តើមពីភ្នំពេញ ហើយបញ្ចប់នៅប៉ោយប៉ែត ហើយនិងផ្លូវដែកដែលចែកស្រុកជាពីរស្របគ្នា លាតសន្ធឹងពីជើងទៅត្បូង។ ផ្លូវជាតិលេខ ១៦០ ចាប់ផ្តើមនៅជិតកណ្តាលនៅស្រុកនេះ ហើយលាតសន្ធឹងទៅទិសនិរតីរហូតចូលដល់ ប៉ៃលិន។

ប្រវត្តិ 
ប្រវត្តិរបស់ស្រុកមង្គលបូរីមុនសតវត្សទី១៨ មិនច្បាស់លាស់ទេ ថ្វីបើវាធ្លាប់ជាចំនែកមួយក្នុងខេត្តបាត់ដំបងក៏ដោយ។ ចាប់ពីសតវត្សទី១៨ រហូតដល់ ឆ្នំា១៩០៧ ស្រុកនេះជាចំនែកមួយក្នុងខេត្តប្រាតាបុង ប្រទេសថៃ។ ក្នុងពេលនោះ ថៃគ្រប់គ្រងផ្ទៃដីដែលសព្វថ្ងៃជាខេត្ត បន្ទាយមានជ័យ ឧត្តរមានជ័យ សៀមរាប ប៉ៃលិន និង ខេត្តបាត់ដំបង។ក្រោមសិទ្ធិសញ្ញា បារំាង-ថៃ ក្នុងខែមិនា ១៩០៧ ផ្នែកទំាងនេះបានត្រលប់ជារបស់កម្ពុជាវិញ។ ក្នុងអម្លុងពេលនេះ ផ្ទៃដីជុំវិញស្រុក ស៊េរីសោភ័ណ គឺជាស្រុកស៊េរីសោភ័ណនៃខេត្តបាត់ដំបង។ ចន្លោះឆ្នំា១៩២៥ និង ១៩២៥ ស្រុកថ្មីៗរបស់ខេត្តបាត់ដំបងបានបង្កើតឡើង រួមទំាងស្រុកមង្គលបូរីដែរ។ ក្នុងឆ្នំា១៩៨៨ ស្រុកក្នុងភាគខាងជើងរបស់ខេត្តបាត់ដំបងចំនួន៥ បានបែងចែកដើម្បីបង្កើតជាខេត្តថ្មី គឺខេត្តបន្ទាយមានជ័យ។

ទីតាំង 
ស្រុកមង្គលបូរីលាតសន្ធឹងទៅទិសខាងត្បូងនៃខេត្ត ហើយមានព្រំប្រទល់រួមគ្នាជាមួយហ្នឹងខេត្តបាត់ដំបង។ បើមើលពីទិសខាងជើងតាមទ្រនិចនាឡិកា ស្រុកមង្គលបូរីជាប់ជាមួយស្រុកស៊េរីសោភ័ណផ្នែកខាងជើង។ ព្រំដែនភាគខាងកើតនៃស្រុកនេះជាប់ជាមួយនឹងស្រុកព្រះនេត្រព្រះ។ ស្ទឹងមង្គលបូរី បង្កើតជាព្រំប្រទល់ភាគខាងកើតមួយផ្នែកនៃស្រុក ឆ្ពោះទៅស្រុកព្រះនេត្រព្រះ។ នៅខាងត្បូងនៃស្រុកនេះជាប់ជាមួយនឹងស្រុក ថ្មគោល និង បវិល ដែលជាស្រុកនៃខេត្តបាត់ដំបង។ ភាគខាងលិចរបស់ស្រុកនេះមានព្រំប្រទល់រួមគ្នាជាមួយស្រុក ម៉ាឡៃ និងអូជ្រៅ ដែលជាស្រុកក្នុងខេត្តនេះដែរ។

ការគ្រប់គ្រង 
អភិបាលស្រុកស្រុកនេះធ្វើសេចក្តីរាយការណ៍ទៅឯកឧត្តម អុង អឿន, ដែលជាថៅហ្វាយខេត្តបន្ទាយមានជ័យ។ តារាងខាងក្រោមបង្ហាញពី ភូមិៗទៅតាមឃុំៗ ក្នុងស្រុកនេះ។

សេដ្ឋកិច្ច 
មង្គលបូរីគឺជាស្រុកដែលធ្វើកសិកម្មច្រើនជាងគេក្នុងខេត្តបន្ទាយមានជ័យ។ កសិកម្មគឺជាផ្នែកដ៏សំខាន់ក្នុងស្រុកមង្គលបូរី។ ប្រជាជនភាគច្រើនមានមុខរបរជាកសិករ ពេលពួកគេធ្វើការច្រូតរួច ពួកគេភាគច្រើនរកកម្រៃដោយការដំាបន្លែដូចជា សណ្តែក ឬ ពោត ល។ ពួកគេថែមទំាងនំាចេញអង្កររបស់ពួកគេទៅតាមប្រទេសអាស៊ានដូចជា ប្រទេសថៃ និង ប្រទេសវៀតណាម ជាដើម។ ប្រជាជនខ្លះបង្កើតជាជំនួញនៅផ្សារ ខ្លះធ្វើការជាមន្ត្រីរាជការ ហើយខ្លះជា ជាងឈើ ជាងភ្លើង ល សំរាប់ជីវិតប្រចំាថ្ងៃ។

ប្រជាសាស្ត្រ 
ស្រុកនេះចែកចេញជាភូមិឃុំចំនួន ១៣ 13 ឃុំ  និង 157 ភូមិ ។ យោងតាមជំរឿនប្រជាជនឆ្នំា១៩៩៨ ចំនួនប្រជាជននៃស្រុកនេះគឺ ១៣៨.១៩០នាក់ ក្នុង ២៥.៧៥៤គ្រួសារ ក្នុងឆ្នំា ១៩៩៨។ អាត្រាប្រជាជននេះមាន ប្រុស ៦៧.៨២១នាក់ (៤៩,១%) និង ស្រី ៧០.៣៦៩នាក់ (៥០,៩%)។ ជាមួយនឹងប្រជាជនច្រើនជាង ១៣០.០០០នាក់ មង្គលបូរីមានប្រជាជនច្រើនជាងគេក្នុងខេត្តបន្ទាយមានជ័យ។ ទំហំគ្រួសារជាមធ្យមនៅមង្គលបូរីមានសមាជិក ៥,៤នាក់ ក្នុងមួយគ្រួសារ ច្រើនជាងគ្រួសារតាមជនបទជាមធ្យមរបស់ប្រទេសកម្ពុជា (៥,២នាក់)។ អាត្រាភេទក្នុងស្រុកនេះគឺ ៩៦,៤%, ស្រីច្រើនជាងប្រុសបន្តិចបន្តួច។

ឯកសារយោង

តំណភ្ជាប់ខាងក្រៅ
Banteay Meanchey at Royal Government of Cambodia website 
Banteay Meanchey at the Ministry of Commerce website

មង្គលបូរី
ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ
ស្រុកមង្គលបូរី