ការសម្លាប់រង្គាល

វិនាសកម្ម ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរថាជា សូអា  គឺជាអំពើប្រល័យពូជសាសន៍ របស់ជនជាតិយូដានៅអឺរ៉ុប ក្នុងកំឡុងសង្គ្រាមលោកលើកទីពីរ ។  ចន្លោះឆ្នាំ១៩៤១ និង១៩៤៥ ណាស៊ីអាល្លឺម៉ង់ និង អ្នកសហការរបស់ខ្លួន បានសម្លាប់ជនជាតិជ្វីហ្វប្រហែលប្រាំមួយលាននាក់ជាប្រព័ន្ធនៅទូទាំងទ្វីបអឺរ៉ុបដែលកាន់កាប់ដោយអាល្លឺម៉ង់ ។  ប្រហែលពីរភាគបីនៃចំនួនប្រជាជនជ្វីហ្វរបស់អឺរ៉ុប។  ឃាតកម្ម​ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ឡើង​នៅ​ក្នុងការបាញ់ប្រហារដ៏ធំ និង​ការ​បាញ់​ប្រហារ ។ ដោយគោលនយោបាយនៃការសម្លាប់រង្គាលតាមរយៈកម្លាំងពលកម្មនៅក្នុងជំរុំប្រមូលផ្តុំ ; និងនៅក្នុង បន្ទប់ហ្គាស និង ឡានហ្គាស នៅក្នុងជំរុំសម្លាប់រង្គាល របស់អាឡឺម៉ង់ ភាគច្រើនជា Auschwitz-Birkenau, Bełżec, Chełmno, Majdanek, Sobibór និង Treblinka ក្នុងប្រទេសប៉ូឡូញកាន់កាប់ ។ 

ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់បានអនុវត្តការធ្វើទុក្ខបុកម្នេញជាដំណាក់កាល។ បន្ទាប់ពីការតែងតាំងរបស់ អាដុលហ្វ៍ ហ៊ីទ្លែរ ជា អធិការបតី នៅថ្ងៃទី 30 ខែមករា ឆ្នាំ 1933 របបនេះបានសាងសង់បណ្តាញជំរុំប្រមូលផ្តុំនៅក្នុងប្រទេសអាល្លឺម៉ង់សម្រាប់គូប្រជែងនយោបាយ និងអ្នកដែលចាត់ទុកថា "មិនចង់បាន" ដោយចាប់ផ្តើមជាមួយ Dachau នៅថ្ងៃទី 22 ខែមីនា ឆ្នាំ 1933។  បន្ទាប់ពីការអនុម័ត ច្បាប់អនុញ្ញាត នៅថ្ងៃទី 24 ខែមីនា  ដែលបានផ្តល់ឱ្យហ៊ីត្លែរ អំណាចពេញអង្គផ្តាច់ ការ រដ្ឋាភិបាល បានចាប់ផ្តើមញែកជនជាតិយូដាចេញពីសង្គមស៊ីវិល។ នេះរួមបញ្ចូលទាំង ការធ្វើពហិការអាជីវកម្មរបស់ជនជាតិជ្វីហ្វ នៅខែមេសាឆ្នាំ 1933 និងការអនុម័ត ច្បាប់ Nuremberg នៅខែកញ្ញាឆ្នាំ 1935 ។ នៅថ្ងៃទី 9-10 ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ 1938 ប្រាំបីខែបន្ទាប់ពីប្រទេសអាឡឺម៉ង់ បានបញ្ចូលប្រទេសអូទ្រីស អាជីវកម្មរបស់ជនជាតិជ្វីហ្វ និងអគារផ្សេងទៀតត្រូវបានរឹបអូស ឬដុតបំផ្លាញទូទាំងប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ និងអូទ្រីស លើអ្វីដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថា Kristallnacht ( "រាត្រីនៃកញ្ចក់ខូច")។ បន្ទាប់ពីអាឡឺម៉ង់ បានឈ្លានពានប៉ូឡូញ ក្នុងខែកញ្ញាឆ្នាំ 1939 ដែលបង្កឱ្យមានសង្គ្រាមលោកលើកទីពីរ របបនេះបានបង្កើត កន្លែង សម្រាប់បំបែកជនជាតិយូដា។ នៅទីបំផុត ជំរុំរាប់ពាន់ និងកន្លែងឃុំឃាំងផ្សេងទៀតត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅទូទាំងអឺរ៉ុបដែលកាន់កាប់ដោយអាល្លឺម៉ង់។

ការបែងចែកសាសន៍យូដានៅក្នុងភូមិគ្រឹះបានឈានដល់ចំណុចកំពូលនៅក្នុងគោលនយោបាយនៃការសម្លាប់រង្គាលពួកណាស៊ីដែលហៅថា ដំណោះស្រាយចុងក្រោយ ចំពោះ សំណួររបស់ ជនជាតិជ្វីហ្វ ដែលពិភាក្សាដោយមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលជាន់ខ្ពស់នៅឯ សន្និសីទ Wannsee នៅទីក្រុងប៊ែកឡាំងក្នុងខែមករា ឆ្នាំ 1942 ។ នៅពេលដែលកងកម្លាំងអាឡឺម៉ង់ ដណ្តើមបានទឹកដីនៅបូព៌ា វិធានការប្រឆាំងជនជាតិជ្វីហ្វទាំងអស់ត្រូវបានបំផ្លិចបំផ្លាញ។ ក្រោមការសម្របសម្រួលរបស់ SS ដោយមានការណែនាំពីថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលនៃ គណបក្សណាស៊ី ការសម្លាប់ត្រូវបានប្រព្រឹត្តនៅក្នុងប្រទេសអាឡឺម៉ង់ខ្លួនឯង ទូទាំងទ្វីបអឺរ៉ុបដែលកាន់កាប់ និងក្នុងទឹកដីដែលគ្រប់គ្រងដោយ សម្ព័ន្ធមិត្តរបស់អាល្លឺម៉ង់ ។ ក្រុមមរណៈ Paramilitary ហៅថា Einsatzgruppen ដោយសហការជាមួយ កងទ័ពអាល្លឺម៉ង់ និងអ្នកសហការក្នុងតំបន់ បានសម្លាប់ប្រហែល 1.3 ជនជាតិយូដារាប់លាននាក់នៅក្នុងការបាញ់ប្រហារដ៏ធំនិងអំពើឃោរឃៅចាប់ពីរដូវក្តៅឆ្នាំ 1941 ។ នៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំ 1942 ជនរងគ្រោះកំពុងត្រូវបាននិរទេសពី ghettos នៅទូទាំងទ្វីបអឺរ៉ុបនៅក្នុង រថភ្លើងដឹកទំនិញ បិទជិតទៅកាន់ជំរុំសម្លាប់រង្គាលដែលជាកន្លែងដែលប្រសិនបើពួកគេរួចជីវិតពីការធ្វើដំណើរនោះពួកគេត្រូវបានចាក់សាំង ធ្វើការ ឬវាយដំរហូតដល់ស្លាប់ ឬស្លាប់ដោយជំងឺ ការអត់ឃ្លាន ភាពត្រជាក់ ការពិសោធន៍វេជ្ជសាស្រ្ត។ ឬក្នុងអំឡុងពេល ការហែក្បួនមរណៈ ។ ការសម្លាប់នេះបានបន្តរហូតដល់ ចុងបញ្ចប់នៃសង្គ្រាមលោកលើកទី 2 នៅអឺរ៉ុប ក្នុងខែឧសភាឆ្នាំ 1945 ។

ការសម្លាប់រង្គាលត្រូវបានយល់ថាជាចម្បងជាការប្រល័យពូជសាសន៍របស់ជនជាតិយូដា ប៉ុន្តែក្នុងកំឡុង សម័យ Holocaust  (1933-1945) ការសម្លាប់រង្គាលជាប្រព័ន្ធនៃក្រុមប្រជាជនផ្សេងទៀតបានកើតឡើង។ ទាំងនេះរួមមានក្រុម Roma ប៉ូល ជនជាតិអ៊ុយក្រែន ជនស៊ីវិលសូវៀត និងអ្នកទោសសង្រ្គាម និងប្រជាជនគោលដៅផ្សេងទៀត។ ក្រុមតូចៗក៏ជាជនរងគ្រោះនៃការធ្វើទុក្ខបុកម្នេញរបស់ពួកណាស៊ីផងដែរ ដូចជា សាក្សីព្រះយេហូវ៉ា ជនជាតិអាល្លឺម៉ង់ស្បែកខ្មៅ ជន ពិការ កុម្មុយនិស្ត និង អ្នកស្រឡាញ់ភេទ ដូចគ្នា។

ឯកសារយោង