Nya (aksara Bali)

Nya inggih punika salah satunggal aksara wianjana (aksara konsonan) ing sistem panyeratan aksara Bali ingkang nglambangaken . Manawi "Nya" ing aksara Bali dipunserat wonten ing aksara Latin, pramila sinerat "nya" utawi "ñ".

Fonem 
Nya dipunpocapaken kados aksara "ny" utawi "ñ" ing tetembungan "nyobi" (basa Jawi), "nyamuk" (basa Indonesia), pañcan (basa Sansekerta), nyama (basa Bali).

Panganggenipun 

Nya sinerat kanggé tetembungan ingkang gadhah swanten . Panganggenipun sami kaliyan ञ (ña) ing aksara Dewanagari. Nya boten dipun-ginakaken ing tetembungan ingkang gadhah konsonan dobel "ny" ingkang boten dipunpocapaken . Tuladhanipun tembung "Abimanyu". Konsonan  ing tembung kasebat boten dipunklempak supados dados swanten sengau kados dwiasara "ny" ing tembung "nyobi". Manawi dipuneja miturut wandanipun, tembung Abimanyu dipuneja "A – bi – man – yu", sanès "A – bi – ma – nyu". Pramila punika, aksara Nya boten dipun-ginakaken.

Wonten ing sistem panyeratan mawi aksara Latin (kajawi ing nagari ingkang migunakaken aksara Latin tetambahan, mawi tandha sandhangan), tetembungan ingkang gadhah swanten nasal  ingkang dipunsusul déning  sinerat "nc", sawatawis manawi dipunsusul déning swanten  lajeng dipunserat "nj". Upaminipun tembung: "panjang", "pancing", "manja", "manca", lan sapanunggalanipun. Ing kawruh panyeratan mawi aksara Bali, manawi swanten nasal (sengau) waja  dipunsusul déning swanten ,  saha , lajeng swanten nasal katelah éwah dados swanten nasal (sengau) langit-langit . Perkawis punika dipunasbabi amargi miturut kawruh panyeratan aksara Bali,  dipunpocapaken mawi ndemekaken waja inggil, sawatawis  dipunpocapaken mawi nedhakaken salira lidhah dhumateng langit-langit , migunakaken methode ingkang sami kaliyan manawi nalika mocapaken  ugi . Pramila, aksara N ing tembung "panjang", "pancing", "manja", "manca", lsp. dipunserat nganggé aksara Nya manawi dipunsalin dhumateng aksara Bali. Amargi, aksara N ing tetembungan kasebat boten dipunpocapaken mawi nedhakaken pucuk ilat kanthi ndemek suku waja inggil, nanging mawi nedhakaken salira lidhah dhumateng langit-langit lathi, kados mocapaken "ca", "ja", utawi "nya". Perkawis punika nandhakaken tansah dipunpatrapaken ukum "regresif" ing panyeratan aksara Bali, suraosipun lambang swanten ing wingkingipun () mrabawani dhumateng ingkang wonten ing ngajengipun (). Kanthi makaten,  nyrawung piyambak kaliyan laladan artikulasi  lan , dados .

Ing IAST, aksara Nya dipunalihaksaraken minangka aksara N nganggé tandha tilda ing inggilipun (Ñ). Mila, manawi anyerat basa Sansekerta (utawi Kawi) nganggé aksara Latin, aksara N ingkang dipunsusul déning aksara C saha J dipun-gantos kaliyan aksara Ñ. Tuladhanipun: pañca, sañca, pañjara, sañjivanī, lsp.

Ugi pirsani 
 Na kojong
 Alfabet Fonetis Internasional

Cathetan suku

Réferènsi 

 Tinggen, I Nengah. 1993. Pedoman Perubahan Ejaan Basa Bali dengan Huruf Latin dan Huruf Bali. Singaraja: UD. Rikha.
 Surada, I Made. 2007. Kamus Sanskerta-Indonesia. Surabaya: Penerbit Paramitha.
 Simpen, I Wayan. Pasang Aksara Bali. Diterbitkan olèh Dinas Pendidikan dan Kebudayaan Provinsi Laladan Tingkat I Bali.

Pranala njaba 
 Celah-celah Kunci Pasang Aksara Bali. Oleh: I Nengah Tinggen.

Aksara Bali
Artikel mawa basa krama