Basis data

Basis data (basa Inggris: database), utawa asring uga dieja basisdata, iku kumpulan informasi kang disimpen sajeroning komputer kanthi sistematik saéngga bisa dipriksa migunakaké siji program komputer kanggo olèh informasi saka basis data mau. Prangkat empuk kang dipigunakaké kanggo nglola lan ngundang kueri (query) basis data karan sistem manajemen basis data (database management system, DBMS). Sistem basis data disinaoni ing èlmu informasi.

Istilah "basis data" awalé saka èlmu komputer. Sanadyan tegesé saya wiyar, nglebokaké prakara-prakara sanjabaning babagan èlèktronika, artikel iki ngenani basis data komputer. Cathetan kang mèmper karo basis data sabeneré wis ana sadurungé révolusi indhustri ya iku ing wujud buku besar, kuitansi lan kumpulan data kang ana gayutané karo bisnis.

Konsèp dhasar saka basis data ya iku kumpulan saka cathetan-cathetan, utawa tugelan kawruh. Sawijining basis data duwé panjlasan kastruktur saka jinis fakta kang kasimpen ing njeroné: panjlasan iki karan skema. Skema nggambaraké obyèk kang diwakili siji basis data, lan gayutan ing antarané obyèk mau. Ana akèh cara kanggo ngorganisasikaké skema, utawa modhelaké struktur basis data: iki dikenal minangka modhel basis data utawa modhel data. Modhel kang umum dipigunakaké saiki ya iku modhel relasional, kang miturut istilah layman makili kabèh informasi ing wujud tabèl-tabèl kang silih gayutan ing ngendi saben tabèl kapérang saka baris lan kolom (dhéfinisi kang sabeneré migunakaké terminologi matematika). Ing modhel iki, gayutan antar tabèl diwakili kanthi migunakaké pangaji kang padha antar tabèl. Modhel liyanékayata modhel hierarkis lan modhel jaringan migunakaké cara kang luwih èksplisit kanggo makili gayutan antar tabèl.

Istilah basis data ngacu ing kolèksi saka data-data kang saling gegandhèngan, lan prangkat empuké kuduné ngacu minangka sistem manajemen basis data (database management system/DBMS). Yèn kontèké wis cetha, akèh administrator lan programer migunakaké istilah basis data kanggo kaloro teges mau.

Prangkat empuk basis data 
Prangkat empuk basis data kang akèh dipigunakaké sajeroning pamrograman lan wujud prangkat basis data aras dhuwur (high level):
 DB2
 Microsoft SQL Server
 Oracle
 Sybase
 Interbase
 XBase
 Firebird
 MySQL
 PostgreSQL
 Microsoft Access
 dBase III
 Paradox
 FoxPro
 Visual FoxPro 
 Arago
 Force
 Recital
 dbFast
 dbXL
 Quicksilver
 Clipper
 FlagShip
 Harbour
 Visual dBase
 Lotus Smart Suite Approach

Saliyané prangkat empuk ing dhuwur, ana uga prangkat empuk pamrograman basis data aras asor (low level), ing antarané:
 Btrieve
 Tsunami Record Manager

Pirsanana uga 
 Daftar lengkap program Database
 Daftar Database mawa basis SQL
 Pratélan Basisdata gedhé dhéwé ing Donya