Menes

Menes punika pirangon Mesir saking Dinasti I, miturut sapérangan panyerat, sanèsipun Dinasti II. Panjenenganipun gesang kirang langkung taun 3100-3000 SM.

Legenda Mesir Kuna ngurmati pirangon punika amargi manunggalaken Mesir Hulu lan Hilir dados 1 karajan. Manetho, sajarawan Mesir abad kaping 3 SM, nyebat Menes; sajarawan Yunani abad kaping 5 SM Herodotus ngrujuk minangka Min; lan 2 pratélan raja asli saking Dinasti XIX (abad kaping 13 SM) nyebat Meni.

Nanging, pamanggihan Pelat Narmer ing pungkasan abad kaping 19 nedahaken pirangon Narmer, kamungelan Menes sadèrèngipun kadata, gadhah simbol pamanunggalan Mesir Hulu lan Hilir. Sapérangan ahli Mesir gadhah pendhamat manawi Narmer lan Menes sajatosipun tiyang ingkang sami; sanèsipun gadhah pendhapat manawi Menes marisi karajan ingkang sampun dipunmanunggalaken saking Narmer; sanèsipun taksih gadhah pendhapat manawi Menes ngrampungaken prosès pamanunggalan ingkang dipunwiwiti, gagal utawi sapérangan kasil déning Narmer. Ing kasus sanès, Menes dipunurmati minangka pangadeg Memphis, ingkang dipundegaken minangka kutha krajan Mesir. Éwadéné dipuncathet manawi nalika wonten bukti arkéologi lajengan saking wontenipun pirangon kanthi asma Narmer, satunggil-satunggiling bukti boten kabantahaken kanggé Menes inggih punika satunggiling ostrakon ingkang ngandhut namanipun ing saandhaping simbol Nebty. Wonten kacubriyan umum manawi Menes saged ugi wujud asma Narmer, pangrumiyinipun, utawi panggantosipun, Hor-Aha.

Ugi dipunéja Hor Aka utawi Hor-Aka, asma punika saged dipunpertalaken minangka "Horus saking Alang-alang", kamungelan satunggiling alusio ing legendha ing pundi Isis ndelikaken Horus ing Delta Nil ing antawisipun papirus lan alang-alang. Ing legendha Mesir Kuna, wonten peperangan antawisipun Horus (déwa pangreksa Mesir Hulu) lan Seth (déwa pangreksa Mesir Hilir). Ing pamanunggalan mitologis kekalih Mesir punika, Seth dipunkalahaken lan karajan dipunmanunggalaken ing saandhaping kakuwasan Horus, raja sepisanan sadaya Mesir. Mungel sanget manawi punika perang sajatosipun Euhemerus. Paralel wuri saged kapanggih nimbulaken pangadegan kakuwasan pirangon Khasekhemwy pérangan atus taun salajengipun; mbok manawi panjenenganipun sampun nindhes perang sadhèrèk antawisipun pandhèrèk Seth lan Horus.

Miturut Manetho, Menes mréntah 62 (taun?) lan kapejahi déning jaran nil.

Satunggiling gambar Menes nyipeng ankh dipunpahataken ing dékorasi tèmbok kidul yasan Mahkamah Agung Amérikah Sarékat.

Pranala njawi 
Narmer: Titulary

Rujukan 
 Kinnaer, Jacques. What is Really Known About the Narmer Palette?, KMT: A Modern Journal of Ancient Egypt, Spring 2004.
Toby A. H. Wilkinson, Early Dynastic Egypt, Routledge, London/New York 1999, ISBN 0-415-18633-1, 70-71

Cathetan 

Pirngon
100 Tokoh miturut Michael H. Hart
Artikel mawa basa krama