Kali Chao Phraya

Chao Phraya (, ,  utawa , rungokna ) iku kali utama ing Thailand sing dawané watarar 372 kilomèter. Kali iki duwé enepan aluvial sing cendhèk lan sumebar ing dharatan Thailand. Aliran Chao Phraya mungkasi ingi Lempongan Thailand.

Ètimologi
Ing akèh péta kuna Éropah, kali iki jenengé Menam utawa Mae Nam (Basa Thai: แม่น้ำ), Basa Thai tumrap "kali". Englishman H. Warington Smyth, sing dadi Dirèktur Departemèn Pertambangan ing Siam taun 1891-1896, ngarujukmarang bukuné sing dibabar sepisanan ing taun 1898 minangka "the Me Nam Chao Phraya."  Thai royal and noble title Chao Phraya bisa diterjemahaké minangka "Grand Duke". Ing média abasa Inggris ing Thailang, jeneng kali iki kerep sinebut Kali Raja-raja (River of Kings).

Géografi
Ilèn Kali Chao Phraya miwiti ing patemon antara kali Ping lan Nan ing Nakhon Sawan (uga ditepungi minangka Pak Nam Pho) ing Provinsi Nakhon Sawan.  Sabanjuré kali iki mili mangidul sadawané 372 km saka dhataran Thailand tengah menyang Bangkok lan Lempongan Thailand. Ing Chainat, kali iki pecah dadi loro ya iku kali utama lan Kali Thai Chin, sing sabanjuré mili sajajar karo kali utama lan tumuju  menyang Lempongan Thailand watara 35 km sakuloné kutha Bangkok ing Samut Sakhon. Ing tlatah dhataran cendhèk sing miwiti ing sangisoré Chainat dam, akèh kanal-kanal cilik sing diarani (khlong) mili saka kali utama. Khlongs kanggo irigasi kanggo sawah ing tlatah saubengé.

Transportasi
Kreteg utama sing nyebrangi The Kali Chao Phraya ana ing provinsi Bangkok: kreteg ril sepur Rama VI; Phra Pin-klao cedhak Grand Palace; Rama VIII, sawijining kreteg kabel ora simètri menara tunggal; Rama IX, kreteg kabel sèmi simètrik; lan Kreteg Mega, péranganing Dalan Ubeng Indhustri.

Ing Bangkok, Kali Chao Phraya minangka urat nadi transportasi utama tumrap jaringan bis banyu, fèri lan taksi banyu, sing diarani “buntut dawa” utawa longtails.  Luwih saka parusahan 15 prau operasi ing kali iki lan ing kanal-kanal ing kutha.

Anak kali
Anak kali utama saka Kali Chao Phraya ya iku Kali Pak Sak, Kali Sakae Krang, Kali Nan (karo kali kagandhèng ya iku Kali Yom), Kali Ping (kanthi kali cabangé ya iku Kali Wang), lan Kali Thai Chin. Saben anak kali (lan Kali Chao Phraya dhéwé) isih duwé cawang-cawang kali cilik sing karan khwae.  Kabèh anak kali mau, kalebu sing luwih cilik kaya khwae, ambangun pola wujud kaya wit-witan, kanthi cawang-cawang mili ngliwati amèh saben provinsi ing Thailand pérangan tengah lan lor.  None of the tributaries of the Chao Phraya extend beyond the nation's borders. Kali Nan lan Kali Yom mili amèh sajajar saka Phitsanulok menyang Chumsaeng ing saloring Provinsi Nakhon Sawan. Kali Wang nggabung karo Kali Ping ing cedhak Sam Ngao, sawijining dhistrik ing Provinsi Tak.

Rujukan

Pranala njaba 

 Video Guide to the Chao Phraya River
 Chao Phraya River Express 
 UNESCO World Water Assessment Program on the Chao Phraya
 Chao Phraya Delta Research and Reference Site

Chao Phraya