Polen

Républik Polen utawa Républik Polandia (Polen: Polska, Rzeczpospolita Polska) iku nagara republik ing Éropa Wétan kang bebatesan karo Jerman ing sisih kulon, Cékia lan Slowak ing sisih kidul, Ruslan (Oblast Kaliningrad) lan Litowen ing sisih wétan uga Bélarus sarta Ukraina ing sisih kidul-wétan.

Sajarah 
Deleng uga Sajarah Polen

Polen iku nagara ing Éropa-Wétan kang wis diadegaké kurang luwih sèwu taun ing taun 966. Ing taun 1025 Polen dadi karaton lan ing taun 1569 manunggal karo Litowen dadi "Kasaraharjan Polen-Litowen". Nanging taun 1795 kasaraharjan iki rusak lan wong Polen ora nduwé nagara mardika nganti taun 1918, sawisé Perang Donya I.

Pamérangan administratif 
Polen miturut administratif dipérang dadi 16 provinsi ('angka voyevod-an') utawa województwo ing basa Polen. Saben provinsi dicacah manèh dadi pirang powiat (padha karo kabupatèn, terus saben powiat dibagi dadi sawatara gmina (kurang luwih ukarané antara kecamatan utawa kalurahan)).

Provinsi Polen (ing basa Polen):
 (Dolnośląskie) Silesan Asor 
 (Kujawsko-pomorskie) Kuyav-Pomoran 
 (Łódzkie) 
 (Lubelskie) 
 (Lubuskie) 
 (Małopolskie) Polen alit 
 (Mazowieckie) 
 (Opolskie) 
 (Podkarpackie) Karpatia andhap 
 (Podlaskie) Laski andhap 
 (Pomorskie) 
 (Śląskie) Silesan 
 (Świętokrzyskie)
 (Warmińsko-mazurskie) 
 (Wielkopolskie) Polen ageng 
 (Zachodniopomorskie) Pomoran Kulon

Kutha-kutha 
Artikel utama: Pratélan kutha ing Polen

 Warszawa (Warsawa)
 Kraków (Krakuv) 
 Łódź (Ludz)
 Wrocław (Vrotslav) 
 Poznań
 Gdańsk
 Szczecin (Secétsin) 
 Bydgoszcz (Bidgosc) 
 Lublin
 Katowice 
 Białystok
 Gdynia
 Częstochowa (Censtohova)
 Radom
 Sosnowiec
 Gliwice
 Bielsko-Biała
 Zabrze
 Bytom
 Olsztyn
 Rzeszów
 Ruda Śląska
 Rybnik
 Brodnica

Démografi 
Artikel utama Démografi Polen

Sukubangsa kang manggon ing Polen iku mayoritasé bebrayan Polen kang kalebu bangsa Slav. Nanging uga ana bebrayan Bélarus, mligi ing saidenging Białystok, bebrayan Jerman, mligi saindenging Opole. Banjur uga ana sithik wong Ukraina cedhak Przemyśl. Sadurungé Perang Donya II, uga ana komunitas Yahudi kang gedhé ing Polen. Nanging komunitas Yahudi disirnakaké nganti mèh entèk déning wong Nazi Jerman.

Wong Polen lumrahé agama Katulik, Paus Yokanan Paulus II asalé ya saka Polen. Nanging uga ana kang nganut agama Kristen Ortodhoks, mligi wong Bélarus. Panganut agama Yahudi wis mèh ora ana manèh namung kurang luwih 12.000 jiwa waé. Panganut agama Islam uga ana. Saliyané para migran anyar, uga ana wong Polen keturunan bangsa Tatar kang wis atusan taun manggon ing kéné kaya wong Yahudi. Cacahé umat Muslim kurang luwih ana 30.000 jiwa. Wong Buda uga ana nanging cacahé panganuté ora patiya akèh; namung kira-kira 5.000 jiwa waé.

Géografi 

Polen iku nagara kang datar lan péranganing lemah ngisor Éropa lor. Nanging ing sisih kidul ana pagunungan Beskida lan Karpatia.

Kali kang paling dawa ing Polen iku kali Wisla kang mili ngliwati kutha Warsawa.

Pratélan kali ing Polen 
Artikel utama: Pratélan kali ing Polen

Deleng uga 
 Pratélan powiat ing Polen
 Pratélan gmina dwibasa ing Polen

Gladri

Pranala njaba