Pagsasao a Taiap

Ti pagsasao a Taiap (tinawtawagn pay iti Gapun, manipud iti purok a nakaisasauannan) ket ti maysa a naisagmak nga isolado a pagsasao nga insasao babaen dagiti garup a sangagasut a tattao idiay Probinsia ti Daya a Sepik ti Papua Baro a Guinea. Daytoy ket masuksukatanen babaen ti nailian apagsasao ken lingua franca a Tok Pisin.

Ti immuna nga Europeano a nakaduktal iti Taiap ket ti Aleman a misionario idi 1938. Ti pagsasao ket saan nga inad-adal babaen dagiti lingguista aginggana kadagiti tawen idi 1970 gapu ti karigat a pannakaserrek iti rehion. Uray no inkabil ni Donald  Laycock (1973) ti Taiap iti bukodna a pamilia ti pagsasao a Sepik Ramu, ti estrukturana ken bokabulario ket naisangayan para iti dayta a pamilia, ken saan a nakabiruk ni Ross (2005) iti ebidensia a dayta ket kabagian iti ania man a pagsasao ti Baro a Guinea. Ti agdama a sumakup ti Taiap ket gangani a maitunos iti maysa idi nga adda iti baybay nga isla kadagiti napalabas a 6000 a tawen (map ), ken konsistente iti kapanunotan a ti Taiap ket isolado a pagsasao.

Dagiti nagibasaran 

Don Kulick 1997. Language Shift and Cultural Reproduction: Socialization, Self and Syncretism in a Papua New Guinean Village. Cambridge University Press. Anthropological analysis of the language situation in Gapun village
 Donald C. Laycock. 1973. Sepik languages – checklist and preliminary classification. Pacific Linguistics B-25. Canberra: Pacific Linguistics.
 Donald C. Laycock and John Z'graggen. 1975. "The Sepik–Ramu phylum." In: Stephen A. Wurm, ed. Papuan languages and the New Guinea linguistic scene: New Guinea area languages and language study 1. Pacific Linguistics C-38. 731-763. Canberra: Pacific Linguistics.
 Malcolm Ross. 2005. "Pronouns as a preliminary diagnostic for grouping Papuan languages." In Andrew Pawley, Robert Attenborough, Jack Golson and Robin Hide, eds. Papuan pasts: cultural, linguistic and biological histories of Papuan-speaking peoples. Pacific Linguistics 572. 17-65. Canberra: Pacific Linguistics.

Dagiti pagsasao ti Papua Baro a Guinea
Naisagmak a sasao a Papuano