Batay-linteg

Ti batay-linteg wenno konstitusion ket maysa nga agasmang dagiti kammasapulan a pamunganayan wenno pangunaan a naipabangon babaen ti maysa nga estado wenno pakaiturayan dagiti dadduma nga organisasion. Dagitoy nga agkukuyog nga alagaden ket makaaramid, kas iti mangitakder, no ania dayta nga entidad. No dagitoy nga alagaden ket maisurat iti maysa nga urnong wenno agasmang dagiti nalinteg a dokumento, dagita a dokumento ket maisao a mangbukel iti naisurat a batay-linteg.

Dagiti batay-linteg ket mairebbeng kadagiti sabsabali nga agpang dagiti organisasion, manipud kadagiti naturay nga estado aginggana kadagiti kompania ken dagiti di-nainkorporado a gunglo. Ti maysa a tulag a mangipatakder ti maysa nga internasional nga organisasion ket isu pay ti batay-lintegna a daytoy ket mangipalawag no kasano ti pannakaipatakder ti organisasion. Iti uneg dagiti estado, nupay dagitoy ket naturay wenno pederado, ti maysa a batay-linteg ket mangipalawag kadagiti alagaden babaen ti naikabatayan ti estado, ti pamaayan a pakaaramidan dagiti linteg ken babaen ti nagaramid. Adda met dagiti batay-linteg, a nangruna dagiti naisurat a batay-linteg, ket isuda pay kadagiti agipatingga ti bileg dagiti estado babaen ti ti panangipatakder dagiti linia a saan a maballasiw dagiti agturay a kas dagiti kammasapulan a karbengan.

Ti Batay-linteg ti India ket isu ti kaatiddogan a naisurat a batay-linteg iti aniaman a naturay nga estado iti lubong, nga aglaon dagiti 444 nga artikulo, 12 programa ken 94 a panagpasayaat, nga adda dagiti 117,369 a balikas iti bukodna a bersion ti Pagsasao nga Ingles, bayat ti Batay-linteg ti Estados Unidos ket isu ti kababaan a naisurat a batay-linteg, nga adda dagiti 7 artikulo ken 27 a panagpasayaat.

Naggapuan ti nagan 
Ti termino a batay-linteg ket naggapu manipud ti Pranses manipud ti balikas a Latin a constitutio, nga inus-usar kadagiti annuroten ken dagiti bilin, a kas ti imperial a waragawag (constitutiones principis: edicta, mandata, decreta, rescripta). Kalpasan daytoy, ti termino ket kaaduan a naus-usar iti kanoniko a linteg para kadagiti kangrunaan a panagikeddeng, a naipangpangruna ti maysa nga inted a bilin babaen ti Papa, a tattan ket makunkuna a ti maysa nga apostoliko a batay-linteg.

Dagiti nagibasaran 

Dagiti batay-linteg