Pagsasao a Kirundi

Ti Kirundi, ammo pay iti Rundi, ket pagsasao a Bantu nga insasao babaen dagiti siam a riwriw a tattao idiay Burundi ken dagiti kadennana a paset ti Tanzania ken Kongo-Kinshasa, ken idiay pay Uganda. Daytoy ket isu ti opisial a pagsasao ti Burundi. Ti Kirundi ket agsinnaranay a maawatan iti Kinyarwanda, ti opisial a pagsasao ti Rwanda, ken ti dua a porma a paset ti nalawlawa a dialekto a lugar a naamammuan a kas ti Rwanda-Rundi.

Dagiti agtataeng idiay Rwanda ken Burundi ket tagikua dagiti nadumaduma nga etniko a grupo: dagiti Hutu (84%), Tutsi, a mairaman dagiti Hima (15%), ken dagiti Twa (1%) (ti pigmeo a tattao). Gapu ta dagitoy nga etniko a grupo ket makibinningayda iti isu met laeng a pagsasao ket naikedekeddeng a resulta daytoy pannaka-adu ti bilang dagiti Hutu kadagiti naudi a naibagbaga a grupo (kitaen ti Hutu para iti ad-adu a kompleto a naipakasaritaan a perspektibo).

Dagiti kaarruba a dialekto ti Kirundi ket agsinnaranay a maawatan iti Ha, ti pagsasao a naisasao idiay akinlaud a Tanzania.

Ti Kirundi ket kankanayon a nadakdakamat a kas ti pagsasao nga ayan ti alagaden ni Meeussen, ti alagaden a mangipalplawag ti naisangayan a tabas ti ayug a panagbalbaliw dagiti pagsasao a Bantu ket aktibo.

Dagiti nota

Dagiti nagibasaran 
 Broselow, E. & Niyondagara, A.  (1990) Feature geometry and Kirundi palatalization. Studies in the Linguistic Sciences 20: 71-88.
 de Samie. (2009) Dictionnaire Francais-Kirundi. L'Harmattan.  Paris.
 Goldsmith, J. & Sabimana, F.  (1989) The Kirundi Verb.  Modèles en tonologie.  Editions du CNRS. Paris.
 Meeussen, A.E. (1959) Essai de grammaire Rundi. Annales du Musée Royal du Congo Belge, Série Sciences Humaines - Linguistique, vol. 24. Tervuren.
 Myers, S. (1987) Tone and the structure of words in Shona.  PhD dissertation, University of Massachusetts, Amherst. Garland Press. New York.
 Ntihirageza, J.  (1993)  Kirundi Palatization and Sibilant Harmony : Implications for Feature Geometry. Master thesis, Southern Illinois University, Carbondale, Illinois.
 Philippson, G. (2003) Tone reduction vs. metrical attraction in the evolution of Eastern Bantu tone systems. INALCO. Paris.
 Sagey, E.  (1986)  The Representation of Features and Relations in Non-Linear Phonology. Doctoral dissertation, MIT, Cambridge, Mass.
 Zorc, R. D. & Nibagwire, L.  (2007) Kinyarwanda and Kirundi Comparative Grammar. Dunwoody Press.  Hyattsville.

Dagiti akinruar a silpo 

Online a Diksionario ti Inggles-Kirundi nga Addaan kadagit Uni ken Ladawan 

Dagiti pagsasao ti Burundi
Dagiti pagsasao ti Demokratiko a Republika ti Kongo
Dagiti pagsasao ti Tanzania
Dagiti pagsasao ti Uganda