Eudicotidae

Ti Eudicotidae ket dagiti monopiletiko a klade dagiti mula nga agsabsabong a tinawtawagan kadagiti tricolpate wenno dagiti saan a magnoliid a dicot babaen dagiti dati a mannurat. Ti botaniko a pannakaibaga ket naipayammo idi 1991 babaen ti ebolusionario a botaniko a ni James A. Doyle ken paleobotaniko a ni Carol L. Hotton tapno maiyunayunay ti kinaudi nga ebolusionario panagtitipon ti tricolpate a dicot manipud ti nasapsapa, dagiti saan unay a naipangruna, a dicot.  Ti asideg a pannakaikabagian kadagiti mula nga agsabsabong iti bukbukel a mota ti tricolpate ket immuna idi a makitkita kadagiti morpolohiko a panagadal kadagiti nagbibingayan a tinawid a karakter. Dagitoy a mula ket addaan kadagiti naisangayan a ugali kadagiti bukodda a bukkel ti mota a mangipakpakita ti tallo a colpi wenno dagiti gurit a kaabay ti polar nga aksis. Ti kinaudi a molekular nga ebidensia ket nangpasingked ti henetiko a batayan para iti ebolusionario a pannakaikabagian dagiti mula nga agsabsabong iti bukbukel ti mota ken ti dicotyledon nga ugali ti tricolpate. Ti pnangibaga ket kaibuksilanna dagiti "agpayso a dicotyledon" gapu ta aglaon ti kaaduan kaadgiti mula a naikeddengen a dagiti dicot ken addaan ti panangilasin kadagiti dicot. Ti panangipaga ti "eudicotidae" ket kanungplanen a kaaduan a naampon iti botanika tapno mangibaga ti maysa kadagiti dua a kadakkelan a klade dagiti angiospermae (buklen tisumurok a 70% dagiti sebbanagn ti angiospermae), ti sabali pay ket dagiti dagiti monocot. Dagiti natidda nga angiospermae ket masansan a naibagbaga a kas dagiti basal nga angiospermae wenno dagiti paleodicot ngem dagitoy a panangibaga ket saan pay nga adu wenno kankanayon a naampon gapu ta saanda a mangitudo ti maysa agrupo ti monopiletiko.

Ti sabali pay a nagan para iti eudicotidae ket dagiti tricolpate, ti nagan a mangitudo ti naguritan nga estruktura iti mota. Dagiti kameng ti grupo nga addaan ti tricolpate a mota, wenno dagiti porma a naala iti daytoy . Dagitoy a mota ket addaan ti tallo wenno ad-adu pay a babassit nga abut a naikabil iti gurit a tinawtawagan iti colpi. Iti pannakaigiddiat, kaaduan kadagiti sabali a agbukel a mulmula (nga isu ti gymnospermae, dagiti monocot ken dagiti paleodicot) ket agpataudda kadagiti monosulcate a mota, nga addaan ti agmaymaysa a bassit nga abut a nikabil iti sabali a turongna a gurit a tinawtawagan iti sulcus. Ti nagan a "tricolpate" ket kinaykayat dagiti botaniko tapno maliklikan ti pannakaallilaw kadagiti dicot, ti grupo a saan a monopiletiko(Judd & Olmstead 2004).

Adu kadagitinadayeg a mula ket dagiti eudicots, a mairaman kadagiti adu a masida a mulmula, kaykayo, ken dagiti ornamental. Adda met dagiti kadawyan ken pamiliar a eudicotidae ket mangiraman ti kamkameng ti pamilia ti mirasol kasla ti kadawyan a dandelion, ti forget-me-not, repolio ken dagiti sabali pay a kameng iti pamiliana, iti mansanas, buttercup, arse ken macadamia. Kaaduan kadagiti adu ti bulongna a kayo iti tengna a latitud ket tagikua pay dagiti eudicotidae, malaksid kadagiti kayo ti magnolia ken tulipa a tagikua ti magnoliids, ken Ginkgo biloba a saan daytoy nga angiospermae.

Ti nagan nga "eudicotidae" ket inus-usar iti sisitema APG, ti 1998, ken sistema APG II, ti 2003, para itipanangidasig kadagiti angiospermae. Daytoy ket maipakat ti klade, ti grupo ti monopiletiko, a mangiraman ti kaaduan kadagiti (dati) dicot.

Dagiti subdibision
Dagiti eudicotidae ket mabaln met a mabingbingay kadagiti dua a grupo: dagiti basal a eudicotidae ken dagiti bugas a eudicotidae. Dagiti basal nga eudicotidae ket maysa nga inpormal a nagan para kadagiti grupo ti parapiletiko . Dagiti bugas nga eudicotidae ket dagiti grupo ti monopiletiko. 

Ti maikadu apanagadal ket nangisingasing idi a dagiti buagas nga eudicotidae ket mabalinda met a mabingbingay kadagiti dua a klade- Pentapetalae - a mangbukel kadagiti amina a eudicotidae malaksid kadagiti Gunnerales - ken Gunnerales. 

Ti Pentapetalae ket mabalin met a mabingbingay kadagiti tallo a klades:    
(i) ti "superrosid" a klade a mangbukel kadagiti Rosids, Vitaceae ken Saxifragales
(ii) ti "superasterid" a kalde a mangbukel kadagiti Berberidopsidales, Santalales, Caryophyllales ken Asteridae
(iii) Dilleniaceae

Iti kaunegan dagiti bugas nga eudicotidae, dagiti kadakkelan a grupo ket dagiti "rosids" (bugas a grupo nga addaan ti prefix nga "eu−") ken dagiti "asterids" (bugas a grupo nga addaan ti prefix nga "eu−"). 

 eudicotidae :
 dagiti bugas a udicotidae :
 rosids :
 eurosids I
 eurosids II
 asterids :
 euasterids I
 euasterids II

Iti ad-adu pay a salaysay, iti kaunegan ti tunggal amaysa a klade adda met dagiti saan a naipuesto a pamilia ken dagiti urnos (dagiti saan a naipuesto a henero ket saan a naibagbaga):

 klade ti 'eudicotidae
 pamilia ti Buxaceae [+ pamilia ti Didymelaceae]
 pamilia ti Sabiaceae
 pamilia ti Trochodendraceae [+ pamilia ti Tetracentraceae]
 urnos ti Ranunculales
 urnos ti Proteales
 klade dagiti bugas a eudicotidae
 pamilia ti Aextoxicaceae
 pamilia ti Berberidopsidaceae
 pamilia ti Dilleniaceae
 urnos ti Gunnerales
 urnos ti Caryophyllales
 urnos ti Saxifragales
 urnos ti Santalales
 klade ti rosids
 pamilia ti Aphloiaceae
 pamilia ti Geissolomataceae
 pamilia ti Ixerbaceae
 pamilia ti Picramniaceae
 pamilia ti Strasburgeriaceae
 pamilia ti Vitaceae
 urnos ti Crossosomatales
 urnos ti Geraniales
 urnos ti Myrtales
 klade ti eurosids I
 pamilia ti Zygophyllaceae [+ family Krameriaceae]
 pamilia ti Huaceae
 urnos ti Celastrales
 urnos ti Malpighiales
 urnos ti Oxalidales
 urnos ti Fabales
 urnos ti Rosales
 urnos ti Cucurbitales
 urnos ti Fagales
 klade ti eurosids II
 pamilia ti Tapisciaceae
 urnos ti Brassicales
 urnos ti Malvales
 urnos ti Sapindales
 klade ti asterids
 urnos ti Cornales
 urnos ti Ericales
 klade ti euasterids I
 pamilia ti Boraginaceae
 pamilia ti Icacinaceae
 pamilia ti Oncothecaceae
 pamilia ti Vahliaceae
 urnos tiGarryales
 urnos ti Solanales
 urnos ti Gentianales
 urnos ti Lamiales
 klade ti euasterids II
 pamilia ti Bruniaceae
 pamilia ti Columelliaceae [+ family Desfontainiaceae]
 pamilia ti Eremosynaceae
 pamilia ti Escalloniaceae
 pamilia ti Paracryphiaceae
 pamilia ti Polyosmaceae
 pamilia ti Sphenostemonaceae
 pamilia ti Tribelaceae
 urnos ti Aquifoliales
 urnos ti Apiales
 urnos ti Dipsacales
 urnos ti Asterales

Nota : “ + ....”  = pagpilian, a kas maysa a nailasin kadagiti dati a pamilia.

Dagiti nagibasaran

Doyle, J. A. & Hotton, C. L. Dibersipikasion ti nasapa a pula ti sabong ti angiospermae iti kladistiko a kontesto. pp. 169–195 in Pollen and Spores. Dagiti Tabas ti Dibersipikasion(eds Blackmore, S. & Barnes, S. H.) (Clarendon, Oxford, 1991).
 (napno a testo  )
Eudicots iti Stevens, P. F. (2001 ken masakbayan). Website ti Pilohenia ti Angiosperma. Bersion 7, Mayo 2006.

Dagiti akinruar a silpo 

 Eudicots , Gandat ti Web iti Puon ti Biag
Dicots  Dagiti Porma ti Mula a Biag

Taksonomia ti mula