Masna a Monumento ti Salinas

Ti Masna a Monumento ti Salinas ket ti maysa a masna a monumento a buklen dagiti naapgad nga ubbog ken dagiti dagiti kabakiran a bantay iti akin-abagatan a Tanap ti Cagayan iti Filipinas. Daytoy ket maysa kadagiti uppat a nasalakniban a lugar iti napalikmutan iti daga a probinsia ti Nueva Vizcaya a gumay-at iti kalawa iti  kadagiti ili ti Bambang, Kayapa ken Aritao. Nabangon ti parke idi Mayo 18, 1914 a kas ti Reserba ti Bakir ti Salinas a nangsakop kadagiti Naapgad nga Ubbog ti Salinas ken ti kaarrubayan a bakir babaen ti Bilin Ehekutibo Blng. 44 a pinirmaan babaen ni Gobernador-Heneral Francis Burton Harrison. Idi 1926, babaen kadagiti naaramid nga enimienda iti Proklamasion Blng. 53 babaen ni Gobernador-Heneral Leonard Wood, nabangon manen ti reserba ti bakir a kas ti Kamang ti Ugsa ti Salinas. Kanungpalan a nairangarang ti Salinas a kas maysa a masna a monumento idi 2000 babaen ti National Integrated Protected Areas System babaen ti Proklamasion Blng. 275 babaen ni Presidente Joseph Estrada.

Deskripsion 
Naipatengnga ti masna a monumento iti bantay dagiti mina ti asin () iti baranggay iti isu met laeng a nagan iti ili ti Bambang iti asideg a pagsabtan ti Karayan Magat ken Karayan Santa Cruz iti Akinngato a Labneng ti Karayan Upper Magat. Daytoy maysa idi a kapudaw iti niebe a bantay ti trabertino a mabirukan kadagiti abagatan-akindaya a bakras ti Kordiliera Sentral ket aglaon kadagiti Naapgad nga Ubbog ti Salinas, ti maysa a popular a pagpassiaran iti probinsia iti las-ud dagiti nasapa nga aldaw ti kolonial a paset ti panawen ti Espaniol ken Amerikano. Naporma ti bantay ti asin babaen ti agtultuloy a panagayus ti masna nga ubbog nga aglaon kadagiti asin ti sulpato ken karnonato kadagiti napalabas a riwriw a tawen. Idi napuntaan ti lugar iti gingined ti Luzon idi 1990, dagiti panaggunay ti tektoniko ket nagpataud a nangbaliw iti turong ti danum a nangibati iti namaga a pimmuraw a bunton ken nagtaudan dagitoy a nagbalin a maris-dapo. Iti agdama, daytoy a bantay idiay Sitio Bansing nga ammo idi para iti industriana iti asin ket naus-usaren a kas dagiti pagtareknan iti ikan a naurnos kadagiti payo iti bakras ti bantay para iti ikan a kas ti tilapia ken paltat ken lagdaw.

Ti kaarrubayan a bakir ket pagtaengan dagiti nadumaduma nga ugsa ti Filipinas a naiwarwaras kadagiti purok ti Salinas ken Barat iti Bambang, Mapayao, Acacia ken San Fabian iti Kayapa, ken Baan iti Aritao iti amianan bassit ti Caraballo Sur. Daytoy ket agarup a mabairukan iti  iti abagatan ti komersial a sentro ti rehion ti  Santiago ken agarup a  manipud iti Eropuerto ti Cauayan. Daytpoy ket maserrekan babaen ti  a kalsada manipud iti Pan-Philippine Highway (AH26) iti Bambang.

Idi Hunio 22, 2018, naikeddeng ti Masna a Monumento ti Salinas a kas nailian a parke babaen ti Expanded National Integrated Protected Areas System (ENIPAS) Act wenno Tignay ti Republika Blng. 11038 a pinirmaan babaen ni Presidente Rodrigo Duterte.

Kitaen pay 
 Nailian a Parke ti Turod Bangan

Dagiti nagibasaran 

Dagiti masna a monumento ti Filipinas
Dagiti ubbog ti Filipinas