Sasao a Daya nga Ulo ti Billit – Sentani

Ti sasao a Daya nga Ulo ti Billit – Sentani ket mangporma ti pamilia ti sasao a Papuano nga insingasing babaen ni Malcolm Ross a mangitipon dagiti pamilia ti Daya nga Ulo ti Billit ken Sentani kadagiti isolado a pagsasao a Burmeso. Ti Sentani ket sanga idin ti singasing ni Stephen Wurm para iti Trans–Baro a Guinea. Daytoy ket addaan iti pannakaipada iti leksiko iti sasao nga Asmat–Kamoro, ngem saan a namatmati ni Ross a makaipakita dagitoy iti henelohiko a pannakaikabagian.

Inraman pay ni Ross ti saan a naidasig a Tause, ngem gapu laeng daytoy iti panangiregget ti panagsukisok imbes a kas serioso a singasing.

Ti sasao a Daya nga Ulo ti Billit – Sentani, a maikuyog iti sasao a Laud a Papuano ken ti isolado a Yawa, ket mangporma iti parte ti tentatibo a singasing para iti maysa a pamilia ti Naipaatiddog a Laud a Papuano. Maisaluminada manipud iti pamilia a Laud a Papuano iti kaadda dagiti porma a kas ti ba wenno wa para iti pangsandi ti singular a maikadua a persona ("thou").

Pannakaidasig 
Ikaykaysa ti Daya nga Ulo ti Billit – Sentani kadagiti dua a grupo nga inkabil ni Wurm iti agpang iti pamilia, ken maysa wenno dagiti dua nga isolado.

Ti Tause ket nasaysayaat a maikeddeng a di maidasig. Indasig ni  Clouse (1997) daytoy akas maysa a pagsasao a Tanap Dandanaw, ngem dagiti pangsandina ket saanda a nasayaat kapada. Inraman daytoy ni Ross ditoy tapno maparegget ti ad-adu a panagsukisok. Ti Saponi ket makibinningay iti kagudua iti batayan a leksiko ti bokabulario iti Rasawa, ngem dagiti pangsandi ket kapada iti Daya nga Ulo ti Billit.

Dagiti pangsandi 
Dagitoy a pamilia ket saanda a makibinningay iti kadawyan a bokabulario, ken naisilpoda laeng babaen kadagiti pangsandida. Dagiti pangsandi a kinonstrukto manen ni Ross para kadagiti proto-pamilia ket ti,

Sentani
{| class=wikitable style="text-align:center;"
|-
! || colspan="3"| Bilang
|-
! rowspan="2"| Persona || rowspan="2"| Singular || colspan="2"| Plural
|-
! eksklusibo || inklusibo
|-
! Umuna
|*də || *me || *e
|-
! Maika-2
| *wa || colspan="2"| ?
|-
!Maika-3
| *nə || colspan="2"| ?
|}

Daya nga Ulo ti Billit
{| class=wikitable style="text-align:center;"
|-
! || colspan="3"| Bilang
|-
! rowspan="2"| Persona || rowspan="2"| Singular || colspan="2"| Plural
|-
! eksklusibo || inklusibo
|-
! Umuna
|*da, *di- || *meme, *me- || *mimi, *mi-
|-
! Maika-2
| *ba, *bi- || colspan="2"| *ia, *i-
|-
!Maika-3
| *e, *- || colspan="2"| *rua, *ri-
|}

Maitunos ti Burmeso ken Tause kadagiti umuna ken maikadua a singular a pangsandi:
Burmeso da (de-), ba (be-)
Tause di, ba

Maitunos ti Saponi iti umuna a persona ken maikadua a singular:
Saponi mamire "I, we", ba "thou".

Dagiti nagibasaran 

 

Dagiti pagsasao ti akinlaud a Baro a Guinea
Dagiti naisingasing a pamilia ti pagsasao
Sasao a Laud a Papuano