Pagsasao a Manide

Ti Manide, ammo pay a kas Agta ti Camarines Norte, ket ti agrangrang-ay a sasao a Filipino nga insasao babaen dagiti tattao a Negrito ti Probinsia ti Camarines Norte idiay akin-abagatan nga Isla ti  Luzon, Filipinas. Ti kaaduan dagiti agsasao ket dagiti ili ti Labo, Paracale, ken Jose Panganiban.

Ti Manide ket asideg a kabagian ti Agta (Inagta) ti Alabat ken Lopez, Probinsia ti Quezon (Lobel 2013:66-67). Ti Agta ti Isla ti Alabat ket kasisigudda a nagtaud manipud kadagiti imigrante manipud iti Lopez (Lobel 2010). Ti pagsasaoda nga Inagta Alabat ket gangani a matmatayen. Dagitoy a pagsasao ket saanda nga agoarang nga asideg nga agkakabagian iti ania man a sasao a Filipino, ken saan a maisubgrupo iti Tengnga a Filipino wenno  kadagiti pay sanga ti Kalatakan a Tengnga a Filipino (Lobel 2013:275).

Pannakaiwarwaras 
Inreporta ni Lobel (2010) a naisasao ti Manide babaen ti dagup iti agarup a 4,000 a tattao kadagiti sumaganad anga ili.
Camarines Norte
Basud – dagiti 2 a komunidad, 175 nga agsasao
Labo – dagiti 9 a komunidad, 1,542 nga agsasao
Jose Panganiban – dagiti 3 a komunidad, 568 nga agsasao
Paracale – dagiti 4 a komunidad, 581 nga agsasao
Santa Elena – 1 a komunidad, 110 nga agsasao
Capalonga – dagiti 2 a komunidad, 245 nga agsasao
San Lorenzo Ruiz – 1 a komunidad, 45 nga agsasao
Quezon
Calauag – 1 a komunidad
Lopez – 1 a komunidad
Camarines Sur
Ragay – 1 a komunidad 200 nga agsasao
Lupi – 1 a komunidad, 197 nga agsasao

Dagiti nagibasaran 

Lobel, Jason William. 2010. "Manide: An Undescribed Philippine Language". Oceanic Linguistics, Vol. 49, no. 2.
Lobel, Jason William. 2013. Philippine and North Bornean languages: issues in description, subgrouping, and reconstruction. Ph.D. dissertation. Manoa: University of Hawai'i at Manoa.

Manide