Marie Curie

Si Marie Skłodowska Curie (natawo nga Maria Salomea Skłodowska; Nobiyembre 7 1867 – Hulyo 4 1934) ug kimiko nga nagpahigayon panukidukisa pagpadayon sa radioaktibidad. Siya ang una nga babaye nga nakadaog sa usa ka Gantimpalang Nobel, mao ra ang babaye nga nakadaog sa premyo nga Nobel kaduha, ug siya lamang ang nagdaog sa Gantimpalang Nobel sa duha ka lainlaing natad sa siyensya.

Nagdako siya sa bahin sa Poland nga kaniadto bahin sa Russia. Tungod kay ang mga babaye wala tugoti sa pagtuon didto, mibalhin siya sa Paris ug nagsugod sa pagtuon sa Sorbonne sa katapusan sa 1891, migraduwar sa mga lisensyado sa pisika ug matematika. Niadtong Disyembre 1897 nagsugod siya sa pagpanukiduki sa mga radioactive substance, nga nahimong sentro sa iyang siyentipikong buhat sukad niadto.  Human sa aksidenteng kamatayon ni Pierre Curie niadtong 1906, ang iyang mga katungdanan sa pagtudlo sa sinugdan gibalhin ngadto kaniya.  Duha ka tuig ang milabay siya sa katapusan gitudlo sa Chair sa General Physics nga gihimo alang kaniya.  Siya ang unang babaye ug ang unang propesor nga nagtudlo sa Sorbonne. Sa dihang si Marie Curie mi-apply alang sa usa ka lingkoranan sa Académie des sciences niadtong 1911 ug ang iyang relasyon uban ni Paul Langevin nailhan sa samang tuig, ang mga artikulo nagpakita sa tabloid press, diin siya personal nga giatake ug gihulagway nga usa ka estranghero, usa ka intelektwal, usa ka Hudyo ug usa ka langyaw nga babaye.

Atol sa Unang Gubat sa Kalibutan, si Marie Curie nagtrabaho isip radiologist nga nagtambal sa samdan nga mga sundalo.  Naghimo siya og usa ka X-ray nga trak nga nagpaposible sa paghimo sa radiological nga mga eksaminasyon sa duol sa atubangan ug miapil sa pagbansay sa gikinahanglan nga mga teknisyan ug mga nars. Human sa gubat siya nalambigit sa International Commission for Intellectual Cooperation sa League of Nations alang sa mas maayong kahimtang sa pagtrabaho alang sa mga siyentipiko. Sa Radium Institute sa Paris, nga iyang gipangulohan, nangampanya siya alang sa promosyon sa mga babaye ug langyaw nga mga estudyante.

Mga natawo sa 1867
Mga namatay sa 1934
Mga pisiko
Mga Polako
Mga natawo sa Nobiyembre 7
Mga namatay sa Hulyo 4