Bayot

Sa Pilipinas, ang bayot, baklâ (sa Tinagalog), o agî (sa Hiligaynon) usa ka tawhanong gihimugso nga laki ug apan gikuha ang mga pamatasang binabaye niini. Kanunay silang giisipong ikatulo nga kinatawhan. Daghang mga bayot ang sagad maibog sa mga lalaki.  Ang kaatbang nga pulong niini sa mga lesbiyana nga may pamatasan sa pagkalalaki mao ang "tomboy" (ginatawag usab og lakin-on o binalaki). Ang pulong nga "bayot" kasagarang sayop nga ginagamit alang sa mga babaye nga trans.

Tungod kay gitugotan sila sa katilingban sa wala pa ang kolonyalismo gikan sa Kasadpan ug daghan kanila ang nagsilbing espirituhanong mga lider nailhang babaylan, katalonan, ug uban pang mga miriko sa wala pa ang kolonyal sa Pilipinas, ang mga bakla gidawat na sa katilingbang Pilipino.  Usa ka gamay'ng minoriya sa mga Pilipino, nga kasagarang gipalihok sa relihiyosong mga tinuohan, dili mouyon o mosalikway sa mga bayot. Ang usa ka bayot kasagarang gihulagway nga parlorista, usa ka mapagawalon, taga-suot og camp nga nagatrabaho sa usa ka beauty salon; bisan pa niana, sa pagkatinuod, ang mga bayot milambo sa nagkalain-laing mga sentro sa tibuok nasod, gikan sa ubos ngadto sa taas nga lebel.

Ginikanan
Sa modernong Sinugbuanon ug Pinilipino, ang lugpong nga "bayot" ug "baklâ" kasagarang ginagamit sa pagpasabot nga "lalaking binabaye" (kun effeminate man) o "homosekswal". Usa ka Pilipinhong antropologo nga si Martin F. Manalansan, naila niya ang duha ka posibleng sinugdanan sa pulong. Usa ka katin-awan mao nga panagsama kini sa mga pulong nga "babaye" ug "lalaki". Ang alternatibo kay gikan kini sa pulong nga babaylan, nga gigamit sa paghubit sa wala pa ang shamanismo sa kadaghanan sa mga etnisyang Pilipino.

Bisan pa, ang pulong mismo gigamit na sa miaging mga gatosay, bisan pa sa lain-laing mga konteksto. Sa pinulogang Karaang Tagalog, ang  pulong nga bacla gapasabot nga "kawalay kasiguruhan" o "pagkadili-makahukom". Ang mga lalaking homosekswal nga morag babaye tan-awon ginatawag hinuong binabaé o bayogin (gipanitik usab og bayoguin, "dili makasanay") sukad sa panahon sa kolonyal sa mga Kinastila. 

Ang magbabalak nga si Francisco Balagtas migamit sa pulong nga bacla sa paghisgot sa "usa ka temporaryo nga kakuwang sa kasulbaran", sama sa makit-an sa iyang sikat nga mga buhat Florante at Laura ug Orosman at Zafira. 

Sa pag-abot sa Ikaduhang Gubat sa Kalibotan, ang termino nga baklâ nausab na nga nagkahulogang “makahadlok” o “maluya” sa Tinagalog, ug nahimong mapasipalahon nga pulong alang sa mga lalaki nga binabae. Usa ka sagad nga eupemismo alang sa baklâ niining panahona mao ang "pusong babae". Ang pusong babae mao'y usa ka lugpong nga sagad ginagamit niining panahona sa pagpasabot sa baklâ. 

Ang lugpong nga baklâ o bayot wala mawad-an og orihinal nga dili maayong kahulogan niini hangtod sa napuloan-1990, sa dihang ang gidawat kaayo ang panaghisgot bahin sa mga pagkailhanan sa LGBT nakakuha og dugang nga pagdawat sa publiko. Ang ubang lumad nga mga pulong alang sa baklâ anaa usab sa ubang mga pinulongan sa Pilipinas, ang uban kanila dila na magamit.

Aduna'y usab daghang mga modernong neyologismo nga ginagamit alang sa bakla, labi na sa swardspeak, nga aduna'y lokal nga mga pagbinag-ohay sa pagdawat. Naglakip kini sa mga termino sama sa badáf, badíng, beki, judíng, shokì, shoklâ, sward, ug ang vaklúsh, taliwala sa daghan pang uban.

Kahulongan

Ang baklâ o bayot mao'y usa ka pagkailhanan sa kinatawhan nga diin ang mga lalaki nagdawat sa ilahang pagpayahag sa kinatawhan nga pagkababaye. Naglakip kini sa mga pamatasan ug sinultihan nga binabaye, paggamit og make-up, pagpanamit og sukwahi, ug taas og buhok; ang tanan gitumbok uban ang termino sa Tinagalog nga kabaklaan. Bisan pa, ang bayot wala gilakip aa sekswalidad ug dili usa ka oryentasyong sekswal, busa dili kini direkta nga katumbas sa terminong Ingles nga "gay". Sa talagsaong mga higayon, ang bayot mahimong mailhanan nga  mga lalaki nga heterosekswal o bisekswal, bisan pa kasagaran sila'y mga lalaki nga homosekswal.

Tungod kay ang termino nga baklâ espesipikong gipasabot nga binabaye, kasagaran wala kini magamit sa mga lalaking bayot maskulino. Bisan pa, tungod sa nagkadaghang globalisasyon ug impluwensya gikan sa Kasadpang mga kategoriya sa oryentasyong sekswal, nahimo kining sayop nga gipakasama sa pulong nga "gay" ug kasagarang ginagamit alang sa mga lalaki nga homosekswal, bisan unsa pa ang pagkalalaki o pagkababaye sa panagway sa tawo.

Sa katilingbang Pilipinhon, ang baklâ kanunay nga makit-an nga isip "ikatulong kinatawhan" sa kasagaran. Ang kanta sa mga bata nga nagsugod sa "girl, boy, baklâ, tomboy" nagpakita niini pinaagi sa pag-ilahan sa upat ka lain-laing mga kinatawhan.

Tan-awa usab
 Ladlad
 LGBT sa Pilipinas
 Mga katungod sa LGBT sa Pilipinas
 Babaylan
 Māhū – katumbas sa bayot sa Hawaii.
 Fa'afafine – katumbas sa bayot ('binabae') sa Samoa.
 Takatāpui – katumbas sa bayot taliwala sa mga katawhang Māori
 Kathoey – katumbas sa bayot sa Thayland.

Mga pakisayran

LGBT sa Pilipinas
Ikatulong kinatawhan
LGBTQ+