Puisi

Puisi (matan bahasa Yunani kuno: ποιέω/ποιῶ (poiéo/poió) = I create) adalah sabuah seni tatulis. Puisi marupakan karya sastra sasaurang dalam manyampaiakan pasan melalui diksi wan pola tatulis. Panyair adalah urang nang mambuat atau manciptaakan puisi. Dalam bantuk seni ngini, saurang panyair mamakai bahasa gasan manambah kualitas estetis dalam makna semantis. Ujar KBBI puisi adalah:

 Ragam sastra nang basanya taikat wan irama, matra, rima, wan jua panyusunan larik wan bait
 Gubahan dalam basa nang bantuknya dipilih wan ditata sacara cermat supaya kawa menajamakan kasadaran orang lawan pangalaman wan mambangkitakan pandapat khusus liwat panataan bunyi, irama, wan makna khusus
 Sajak

Panakanan pada segi estetik sabuah basa wan panggunaan sangaja diulang, meter, wan rima adalah nang melainakan puisi lawan prosa. Lamun parbedaan ngini masih dipanderakan. Lihatan kaum awam biasanya melainakan puisi wan prosa matan jumlah huruf wan kalimat dalam karya tasabut. Puisi labih singkat wan padat, sadangkan prosa labih mengalir kaya mautarakan kisah. Babarapa ahli modern baisi pandakatan lawan maartiakan puisi kada sabagai jenis literatur tatapi sebagai perwujudan imajinasi manusia, nang manjadi sumber seberataan kreativitas. Selain itu, puisi jua marupakan curahan isi hati sasaurang nang mambawa urang lain masuk ka dalam keadaan hatinya.

Baris-baris pada puisi kawa babantuk apa haja (mambulat, zig zag, wan lain-lain). Hal tarsabut marupakan sabuting cara panulis gasan manunjukakan pamikirannya. Puisi takananya hanya baisi sabuting kata/suku kata nang tarus diulang-ulang. Gasan pambaca, hal itu mambada'i maulah puisi manjadi kada atau kurang kawa dipahami. Tatapi panulis salalu beisi alasan gasan seberataan 'keanehan' nang diciptaakannya. Kadada batasan gasan saurang panulis dalam manciptaakan sabuah puisi.Ada babarapa perbedaan antara puisi lawas wan puisi hanyar.

Jenis-jenis puisi 
Manurut zamannya, puisi dibedaakan atas puisi lawas wan puisi hanyar.

Puisi lawas 
Puisi lawas adalah puisi nang taikat wan aturan-aturan. Aturan- aturan itu antara lain:

 Jumlah kata dalam 1 baris
 Jumlah baris dalam 1 bait
 Persajakan (rima)
 Banyak suku kata tiap baris
 Irama

Ciri puisi lawas:

 Marupakan puisi rakyat nang kada dikenal ngaran pengarangnya.
 Disampaikan liwat muntung ka muntung, jadi marupakan sastra lisan.
 Taikat lawan aturan-aturan seperti jumlah baris tiap bait, jumlah suku kata atau rima.

Puisi hanyar 
Puisi hanyar bantuknya lebih bebas daripada puisi lawas baik dalam segi jumlah baris, suku kata, atawa rima.

Ciri-ciri puisi hanyar:

 Bantuknya rapi, simetris;
 Beisi persajakan akhir (nang teatur);
 Banyak menggunaakan pola sajak pantun wan syair meskipun ada pola nang lain;
 Sabagian ganal puisi empat seuntai;
 Tiap-tiap barisnya atas sabuah gatra (kasatuan sintaksis)
 Tiap gatranya terdiri atas dua kata (sabagian ganal): 4-5 suku kata.
Sastra
Puisi