Ok-ok

An ok-ok  (Ingles: Philippine tarsier, sc. Carlito syrichta) na inaapod man sa Sugbuanon asin sa ibang lenggwaheng Bisaya na mawumag, sa Waray, mago sarong species nin tarsier na endemiko sa Filipinas. Ini makukua sa bandang sur-subangan kan arkipelago, partikularmente sa Bohol, Samar, asin Leyte. Ini kaapil sa 45- milyon na edad kan pamilya Tarsiidae, na an pangaran sa Ingles nakua sa halabaon na tulang nin siko an inapod na 'tarsus'. Dati kaapil sa genus na Tarsius, ini nakalista na bilang iyo-iyong myembro kan genus Carlito, bagong genus na ipinangaran sa konserbasyonistang si Carlito Pizarras.

Ini inaapod pa man sa ibang lugar kan filipinas na mamag, magau, malmag, asin magatilok-iok.

An ok-ok nakalakop man sa Maripipi Island, Siargao Island, Basilan Island asin Dinagat Island. Ini nahiling man sa Sarangani, pero posibleng ibang subspecies. An ok-ok may abohon na barahibo alagad ikog na  haros huba sa balukag. An murong tuldo' kaini sobrang napalaba'. An payo asin hawak an kalabaan mga 118-149 mm; asin nagtitimbang na 113-142 gramos. An lalake mas dakula sa babae.

Mata. Kumpara sa hawak niya, an mata kaini bulakog asin sobrang dakula. An kaha kan saiyang mata masabing mas dakula sa kaha kan saiyang hutok asin mas dakula pa sa saiyang tulak.

Ikog. An ok-ok may kalabaan an ikog na naabot 232 mm, haros mayong blaukag maliban sa bungot. An ibabawa n kan katulakan may mga gurot-gurot siring sa palad kan tawo. An ikog niya ginagamit sa pagbalanse alagad mas gusto kaini na tanos an postura asin nakakurapot sa mga sanga.

Taksonomikong pagpipisan 
An ok-ok iyo sana an myembro sa genus Carlito asin kaapil sa pamilya Tarsiidae. Tolong subspecies an sa ngonyan minimidbid.
Pamilya Tarsiidae
Genus Tarsius: nakukua sa Sulawesi
Genus Cephalopachus: nakukua sa Sundaland
Genus Carlito: nakukua sa Kahiwasan Mindanao
Species Carlito syrichta
Subspecies Carlito syrichta syrichta sa Leyte and Samar
Subspecies Carlito syrichta fraterculus sa Bohol
Subspecies Carlito syrichta carbonarius sa Mindanao

An ok-ok naintrodyusir sa mga biologo'ng Solnopan kan ika-18 na siglo huli ki misyonerong J.G. Camel na pinabisto niya ini kan 1705 ki J. Petiver. Sinabi niyang an hayop gikan sa Filipinas. Si Petiver pinublikar man niya an deskripsyon kan hayop na inapod niyang Cercopithecus luzonis minimus na iyo an nagin base ni Linnaeus (1758) kan nasambit niyang Simia syrichta asin ini pinamidbid nang Carlito syrichta, an presenteng pangaran sa syensia.

Toltolan

 IUCN Red List near threatened species

Mga endemikong fauna sa filipinas
Mga Primates sa Sure-bungfan na Asya
Mga mammal sa Filipinas
Mga fauna sa Bohol