Raul Roco

Si Raul Sagarbarria Roco (Oktobre 26, 1941 – Agosto 5, 2005) naging sarong pulitiko sa Filipinas. Siya an paradara nin estandarte kan Aksyon Demokratiko na pigpundar niya kan 1997 bilang behikulo sa saiyang pagkandidatong presidente kan Filipinas kan 1998 asin 2004. Dati siyang senador asin Sekretaryo kan Departamento nin Edukasyon sa irarom kan administrasyon ni Gloria Macapagal-Arroyo. Maigot niyan ipigtutulod an honesto asin toltol na pagpapadalagan nin gobyerno kaya man naging makosog an suporta saiya kan mga botanteng hubinis.

An agom nya iyo si Sonia Cubillo Malasarte na taga-Bohol asin nagbunga an saindang pagsasaro nin anom na aki na iyo sinda: Robbie Pierre, Raul Jr., Sophia, Sareena, Rex asin si Synara. Nagadan sya kan Agosto 5, 2005 sa edad na 63 anyos.

Kaamayan kan buhay asin edukasyon

Si Raul Roco namundag sa Syudad nin Naga kan Oktobre 26, 1941 sa mga magurang nyang iyo sinda Sulpicio A. Roco, sarong parauma asin si Rosario Orlando Sagarbarria, sarong paratukdô sa eskwela publika. 

Sa edad na sampulò (10) natapos ni Roco an elementarya, asin an sekundarya sa Ateneo de Naga sa edad na 14 anyos. Nagtapos syang magna cum laude sa San Beda College sa Manila sa edad na 18 anyos sa kursong Bachiller de Artes, major sa Ingles. Sa parehong kolehiyo nya man nakua an titulong Bachelor of Laws asin an onrang Abbott Awardee for Over-All Excellence.

Bilang sarong Bedan, siya an nagsurat kan titik kan San Beda College Alma Mater Song asin naging pamayo kan pankolehiyong babasahon na The Bedan.

Pig-adalan nya sa Unibersidad kan Pennsylvania, Estados Unidos, an Comparative Law kasabay kan pag-adal nya nin Multinational Studies sa Wharton School. Siya pig-onrahan nin pitong doctoral degrees sa manlainlain na unibersidad.

Huli sa saiyang paghingoang pambihira, napili siyang presidente kan National Union of Students asin napabilang man sa Ten Outstanding Young Men of the Philippines (TOYM) kan taon 1964.

Sya man an pinakaaking delegadong Bikolano sa Constitutional Convention kan 1971 asin siring man an pinakahuben na nagin presidente kan Integrated Bar of the Philippines (1983-1985).

Pulitikal/profesyunal na karera

Dakol na taon nagpraktis sya sa pagka-abogado alagad naglaog sa politika. Siya nagin representante kan Ika-2ng Distrito kan Camarines Sur sa Kamara de Representantes kan Filipinas kan 1987 sagkod 1992 kun saen nasambitan sya kan Ford Foundation asin kan UP Institute of Strategic and Development Studies (ISDS) na iyo an pinakamahusay na lehislador duman sa ika-8ng Kongreso.

Komo senador
Duwang termino nagin man syang senador (1992-2001) kan Filipinas asin dakol syang leyes na napapasar na nagdarang dakolang pakinabang sa banwaan.

Siya an autor kan ley na nagreporma kan central banking system kaya naapod siyang "Ama kan Bangko Sentral". Siya man an nag-ama kan "Intellectual Property Code" asin kan "Securities Regulation Code."

Naapod man syang "Honorary Woman" por medyo kan mga layi na pinahaman nya na nagtaas kan dignidad kan mga Pilipina asin nagpalakbang kan  mga oportunidad ninda sa pag-asenso sa buhay. An mga leyes na ini para sa babae iyo an ""Women in Nation Building Law", an "Nursing Act,", an "Anti-Sexual Harrassment Law," an "The Child and Family Courts Act", asin an "Anti-Rape Law,"

Husto na sana an pagmakulog nya sa mga Pilipinong nagtratrabaho sa luwas kan Pilipinas asin napawara nyang saysay idtong ley na nagreresulta sa "na dodobleng pagbubuwis" kan mga OFW. Pirang  beses, napili asin pinaghukoman syang "Outstanding Senator" kan dakul na mga organisasyon huli ta mahigos syang senador asin dakul an nahaman sa katongdan nyang pagka-senador.

Pinawàran nyang saysay man an "Anti-Subversion Law" asin kun ano-ano pang mga leyes pinapasar nya sa Senado ngani magrikas  an pag-administrar kan hustisya.

Komo sekretaryo nin edukasyon
Kan sya nagin Sekretaryo kan Edukasyon, sya pa sana an nagpa-otob kan sinasabing  libreng pagpaadal sa elmentarya asin hayskul. Tina'wan nya man nin oportunidad na mapagantad an adal asin dunong kan mga maestra sa eskwela publika sa pagigin mga iskolar ninda asin pina-bidding nyang hayag-hayag an pagbakal gamit sa mga eskwelahan mala ta grabi an naademohan kan Department of Education sa gasto.

Nagwalong bulan lang sya totoo na nagtukaw bilang Sekretarya sa Edukasyon.

Kandidatura pagkapresidente

1998
Si Roco inorganisar an Aksyon Demokratiko asin nagkandidato para presidente kan 1998. Mantang dai nakaluwas, nakakua sya nin halangkaw na boto bilang sarong independyenteng kandidato.

2004
Nag-ikaapat si Roco sa pirilian na ginana ni Gloria Macapagal-Arroyo.

Kagadanan
Kan 5 Agosto 2005, nagadan si Raul Roco sa cardiac arrest huli kan kanser sa prostata, sa St. Luke's Medical Center sa Syudad nin Quezon. Piglubong siya kan Agosto 11 sa Syudad nin Naga, Camarines Sur.

An saiyang nabalo, Sonia, nadaog sa pagkasenador sa irarom kan Genuine Opposition (dating United Opposition) kan eleksyon kan Mayo 14, 2007 asin pigrerepresentar pa man giraray an partido na pigtugdas nya, Aksyon Demokratiko, sa paglaom kan padagos na pinònan kan saiyang agom.

Kataytayan nin Ladawan

Toltolan

Mga panluwas na takod
 Ofisyal na websayt
 Aksyon Demokratiko
 Biograpiya sa websayt kan Senado kan Filipinas
 Former senator Roco dies Bareta kan saiyang kagadanan asin obituaryo sa Philippine Inquirer
 Ex-senator Roco passes away (11.01 a.m.)  Bareta kan saiyang kagadanan sa Sunstar
Raul Roco succumbs to prostate cancer  Artikulo halì sa ABS-CBN news
The grass will be greener the next day Artikulo halì sa INQ7.net
Malacañan: Roco a true patriot, freedom fighter  Artikulo halì sa ABS-CBN na igwang mga reakyons halì sa ibang mga Pilipinong pulitiko
Roco in search of Camelot Artikulo sa Philippine Daily Inquirer
A single photographic tribute to the great Late Senator Roco  Aboard PR103 with Rob, Lyds and Ron Oania

Roco, Raul
Mga taga-Camarines Sur