{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Schmitt
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br/>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Rheinland-Pfalz]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Cochem-Zell]]
}}
'''Schmitt''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya]] ''(Landkreis)'' [[Cochem-Zell]]ê li [[Rheinland-Pfalz]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Bêçavkanî}}
'''Muzîknasî''' an '''muzîkolojî''' çiqila zanistê ye ku li [[Muzîk]]ê ye.

{{nîsan}}

'''Biraşteya barbûnyayê''', xwarineke bi çêj e, ji goştê [[barbûnya]]yê. Di caxikê (izxare) de tê pijandin lê hûn dikarin di [[rûnbirêşk]]ê de jî bipijînin.

'''Serhildana Babayiyan''', serhildana peyrewên Wefayiyan [[Baba Îlyasê Xorasanî]] û şagirtê wî [[Baba Îshak]] e ku di sala 1240an de li ser axa [[Selcûqiyên Romê|Dewleta Selcûqiyan li Anatoliyê]] qewimiye.<ref> Hamad Subani (2013) "The Secret History of Iran". Printed by Lulu. ISBN 9781304082893, Pg 164
^</ref>

'''Zaoşan''', '''zaoşyant''', '''zayoşand''', '''suşyant''' ''(ango [[saoshyant]])'' di pirtûka pîroz a [[Zerdeştîtî]]yê, [[Avesta]]yê de, leheng û felatkerekî ye û di dema [[fraşokeretî]]yê de tê. Wekî baweriya "mesîh" a olên rojhilata navîn ([[cihûtî]], [[xrîstiyanî]], [[îslam]]) e. Tê zanîn ku olên Mazdayî (Zerdeştîtî jî ji wan e) beriya olên [[samî]]yan ([[cihû]], [[ereb]], [[suryanî]] ûêd) hebûye û bandoreke mezin li van olan kiriye. Navê Zaoşyant tê wateya ''"kesê jiyanê, ziyatiriya bereketê tîne".''

{{Tîrmeh}}

'''Akif Akkuş''' (jdb. [[13ê çiriya paşîn]] li [[Tarsus]], [[Mêrsîn]], [[Tirkiye]])<ref>{{Jêder-malper |url=https://www.haberler.com/akif-akkus/biyografisi/ |sernav=Akif Akkuş Biyografisi |malper=Haberler.com }}</ref> nûnerê [[Partiya Tevgera Neteweparêz]] yê Mêrsînê ye.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
}}

{{Nexşeya cihan | HHK
| lat_deg = 37 | lat_min = 4 | lat_sec = 15 | lat_dir = N
| lon_deg = 43 | lon_min = 39 | lon_sec = 29 | lon_dir = E
| label      = Pira Keliya
| position   = right
| mark       = 
| width      = 250
| caption    = Cihê Pira Keliya
}}
'''Pira Keliya''' yêk ji şînwarên herî kevin yên [[Kurdistan]]ê ye. 

'''Hirî''' pirça (pûrta) çermê hin ajalan re dibêjin. [[Kurd]] ji ya mihê re hirî, ya bizinê re mû dibêjin. Hirî di [[cûmkerî]]yê de tê bikaranîn. Kurd bi giranî ji guşên [[mih]]ê bidestdixin.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Münchweiler an der Alsenz
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br/>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Rheinland-Pfalz]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Donnersbergkreis]]
}}
'''Münchweiler an der Alsenz''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya]] ''(Landkreis)'' [[Donnersbergkreis]]ê li [[Rheinland-Pfalz]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Gulan}}

{{Agahîdank bajarok
 | Nav            = Kefirhewar
 | Navê din       = 
 | Navê fermî     = Gelinkaya
 | Wêne           = 
 | Wêne sernav    = 
 | Welat          = [[Bakurê Kurdistanê]]
 | Dûgel          = [[Tirkiye]] 
 | Parêzgeh       = [[Mêrdîn (parêzgeh)|Mêrdîn]]
 | Navçe          = [[Midyad]]
 | Nahiye         = 
 | Şaredar        = Mehmet Aksöz ([[AKP]])
 | Hejmara mezran = 
 | Gelhe          = 5.675<ref name="tuik">[http://report.tuik.gov.tr/reports/rwservlet?adnksdb2=&report=idari_yapi_09sonrasi.RDF&p_il1=47&p_yil=2010&p_dil=1&desformat=html&ENVID=nufus2000db2Env tuik, 2010]{{Mirin girêdan|bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes |tarîx=kanûna paşîn 2021 }}</ref>
 | Gelhe sal      = [[2010]]
 | Berbelavî      = 
 | Rûerd          = 
 | Bilindayî      = 950
 | Koda postayê   = 47500
 | Koda telefonê  = (+90) 482
 | nexşeya_cihan  = Tirkiye
 | koordînat      = {{Koord|37|25|0|N|41|16|12|E|display=inline, title}}
}}
'''Kefirxewar''' ({{bi-tr|Gelinkaya}}), bajarokekî navçeya [[Midyad]]a bi ser [[Mêrdîn]]ê ve ye.

'''Dermannasî''' an '''farmakolojî''' (ji [[Yewnanî]] φάρμακον, farmakon, di [[yewnanî]]ya klasîk de ''jehr'';di [[yewnanî]]ya modern de ''derman''; û  -λογία,  -logia "study of", "knowledge of") kategoriyeke [[dermansazi]] (medicine) û [[biyolojî]]yê ye ku bi xebatên çalakiyên dermanî ve [[têkel]], li vir derman wek mirov-çêker,siruştî an jî endojenîk molekûl ku bi awayeke zêdebûna tesîra biyokîmyayî û fîzyolojîk li ser [[hucre]], [[raçînk]](tissue),organ an jî organîzmayê. Bi taybetî jî ; xebateke têkiliyan e di navbera [[organîzma]]yên zindî û madeyên kîmyewî de ku fonksiyonên normal û anormal yên [[organîzma]]yê diguhere.Eger made xwedî taybetmendiyên tibbî be, wê demê ew wek derman tên pejirandin.

'''Av''', [[vexwarin]]eke zelal û bêtam a ku ji hemî lawir û şênkatiyan re pêdivî ye. Di nava oksîdan de an jî dibe ku di nava pêkhatiyan de, pêkhatiya herî girîng e ji bo xweza û jiyanê. 

{{Ev gotar|der barê cejna Newrozê de ye. Ji bo wateyên din li [[Newroz (cudakirin)]] binêre.}}
{{Zêdetir çavkanî hewce ye|dîrok=adar 2024}}
 bi cilûbergên neteweyî li gundê [[Palangan]] a [[Rojhilata Kurdistanê]] Newrozê pîroz dike (2017).]]
, Rojhilata Kurdistanê (2017)]]
 (2017)]]
, [[Qamişlo]] ([[Rojavaya Kurdistanê]])]]

{{Tîrmeh}}

Brand New Eyes, albûma şeşem a [[Paramore]] e. Li 'yê di 2009'an da albûm derket.

{{bêçavkanî|tarîx=nîsan 2024}}

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = zanyar
}}

'''Tavrişî'''  Dişibe şalê(davêjin ser an jî milên xwe), Tavrişî ji [[Şala Kurmancî]] siviktir û teniktir e. Ew bi qumaşekî sivik tê çêkirin. Jinên mezin li xwe dikin.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Cil]]

'''Çiyayê Erefetê''' (bi [[erebî]]: جبل عرفة, ''Jabal 'Arafat''), çiyayê Erefetê ji [[Meke]]yê 25 km dûr e û bilindahiya wî 454 metre ye{{Çavk}}.

{{Bêçavkanî|tarîx=adar 2024}}
{{Nexşeya cihan | Parîs
| lat_deg = 48.879208
| lon_deg = 2.356294
| label    = 
| position = 
| width    = 220
| float    = right
| caption  = ''Centre d'information du Kurdistan'' (147 rue Lafayette, [[Parîs]])
}}
'''Suîqesta kurdan a li Parîsê''', di roja [[9'ê çileyê|9´ê çileya]] [[2013]]'an de pêk hat. Di suiqestê de, sê siyasetmedarên kurd bi navê [[Sakine Cansız]], [[Fidan Doğan]] û [[Leyla Söylemez]] tê de hatina kuştin.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = sînema
}}

{{Agahîdank mirov/wîkîdane2
}}
'''Şêx Mehmûd Berzincî''' ({{Nivîsa erebî|شێخ مه‌حمودی حه‌فید}}) [[şoreşger]] û [[siyasetmedar]]ekî kurd ê [[Başûrê Kurdistanê]] bû.<ref>http://www.kurdmania.org/Content-Scheich-Mahmud-Barzinji-item-60.html?name=kurdische_aufstand_scheich_mahmud_barzinji{{Mirin girêdan|bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes |tarîx=kanûna paşîn 2021 }}</ref> Bavê Şêx Mehmûd Berzencî, [[Şêx Seîdê Berzencî]] li [[Mûsil]]ê bi tehrîka [[Îtihad û Teraqî]] ji aliyê gel ve hatiye qetilkirin.<ref>Tarih Boyunca Kürtlerde Dîplomasî, Faik Bulut, Evrensel Basım Yayın, 2015,r:158</ref>

'''Terorîzma Îslamî''' (ku bi navê terorîzma îslamîst an terorîzma radîkal-îslamî jî tê zanîn) çalakiyên terorîstî yên bi mebestên olî ne, yên ku ji hêla [[Îslamîzm|îslamîstên]] [[Fundamentalîzma îslamî|milîtanên fundamentalîst]] û tundrewên îslamî ve têne kirin.<ref>{{Jêder-ensîklopedî |sal=2009 |sernav=Terrorism |ensîklopedî=The Oxford Encyclopedia of the Islamic World |weşanger=[[Oxford University Press]] |cih=[[Oxford]] and [[New York City|New York]] |url=https://www.oxfordreference.com/view/10.1093/acref/9780195305135.001.0001/acref-9780195305135-e-0796 |lînka-nivîskar1=Augustus Richard Norton |paşnavê-edîtor=Esposito |pêşnavê-edîtor=John L. |lînka-edîtor=John Esposito |isbn=978-0-19-530513-5 |paşnavê-nivîskar2=Kéchichian |pêşnavê-nivîskar2=Joseph A. |paşnavê-nivîskar1=Norton |pêşnavê-nivîskar1=Richard A. |lînka-nivîskar2=Joseph A. Kéchichian }}{{Subscription required}}</ref><ref>{{Jêder-ensîklopedî |sal=2013 |sernav=Terrorism |ensîklopedî=The Princeton Encyclopedia of Islamic Political Thought |weşanger=[[Princeton University Press]] |cih=Princeton, New Jersey |paşnavê-edîtor1=Böwering |pêşnavê-edîtor1=Gerhard |rr=545–547 |nivîskar=Thomas Hegghammer |lînka-edîtor1=Gerhard Böwering |paşnavê-edîtor2=Crone |pêşnavê-edîtor2=Patricia |lînka-edîtor2=Patricia Crone }}</ref><ref name="French 2020">{{Jêder-kitêb |sernav=And God Knows the Martyrs: Martyrdom and Violence in Jihadi-Salafism |paşnav=French |pêşnav=Nathan S. |weşanger=[[Oxford University Press]] |sal=2020 |isbn=978-0-19-009215-3 |cih=[[Oxford]] and [[New York City|New York]] |rr=36–69 |beş=A Jihadi-Salafi Legal Tradition? Debating Authority and Martyrdom |doi=10.1093/oso/9780190092153.003.0002 |lccn=2019042378 |urlya-beşê=https://books.google.com/books?id=dWHdDwAAQBAJ&pg=PA36 }}</ref>

{{Gotara salê}}

{{Kêm}}
{{Bêçavkanî}}

Ji ber [[Mutasyon|mutasyonan]] an jî ji ber cihebûna neasayî, di [[Kromozom|kromozomê]] de guherîna şewe, hejmar an jî rêza zincîra [[Asîda deoksîrîbonukleyî|ADN]]-yê wekî '''neasayîtiya kromozomê''' (bi înglîzî: ''chromosome abnormality)'' tê navkirin.

{{Orphan|date=kanûna pêşîn 2020}}{{Agahîdank mirov/wîkîdane
}}

'''Zimanê fransî''' zimanekî ji [[malbata zimanên hind û ewropî]] ji şitlê [[zimanên romanî]] ye. Ew wek zimanê zikmakî ji aliyê 77 milyon kes, bi yên wek zimanê duyem û bi tevahî 130 milyon kesan ve tê axaftin.<ref> {{Jêder-malper |url=https://www.mustgo.com/worldlanguages/french/ |sernav=French Language - Structure, Writing & Alphabet - MustGo |ziman=en-US |tarîxa-gihiştinê=2023-03-13 }}</ref>

{{Bêçavkanî}}
{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
| wêne = 
| sernavê_wêne = 
}}

'''Pandomîm''', lîstika ku hest û histe mirov bi mîmîk û [[Jest|jestên]] bi [[Laş|laşê]] xwe bînîn [[ziman]] e. Ew teknik di nav [[Tiyatro|tiyatroyê]] de, teknika herî zor û heri devlemend e. Zorbûna wê ewe ku; hûn wek lîstîkvanekî her tiştê xwe bi zimanê laşê xwe tîne zimên û yanî li ser dike hertişt wî bedena wî ye. Lîstikvaniya pandomîmê dewlemend e; ji ber ku tiştek ji laşê mirov ne dewlementtir e. Hertişt di bedena mirov de jîn dibe û dîsa di bedana mirov de dimire.    
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Şano]]

{{Bêçavkanî}}
{{Sernav bi îtalîk}}
'''''Kobanî'''''<ref>http://www.rudaw.net/kurmanci/culture/23052017</ref> romaneke ji hêla [[Jan Dost]] ve bi kurdî hatiye nivîsandin û sala 2017an [[weşanxaneya Darayê]] ew li [[Stembol]]ê çap û belav kiriye. Roman di eynî demê de bi erebî jî hatiye nivîsandin û sala 2018an li [[Tûnis]]ê derket.

{{Taxobox
| name = Qurnewêlk
| status = LC | status_system = IUCN3.1
| trend = down
| image = Kımkımok.jpg
| image_caption = Qurnewêlkê [[Semsûr]]ê
| image_width = 230px
| regnum = [[Heywan|Animalia]]
| phylum = [[Chordate|Chordata]]
| classis = [[Amphibia]]
| ordo = [[Caudata]]
| familia = [[Salamandridae]]
| genus = ''[[Salamandra]]''
| species = '''''S. salamandra'''''
| binomial = ''Salamandra salamandra''
| binomial_authority = ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], [[Systema Naturae|1758]])
| synonyms = ''Lacerta salamandra'' [[Carl Linnaeus|Linnaeus]], 1758
}}
'''Qurnewêlk''', '''selemendir''', '''salamandir''', '''semender''', [[cure]]yekî bejavokan (''Amphibia'') ji famîleya beqên bidûvik in û li hemû deverên çiyayên Kurdistanê dijîn.

{{yekkirin|[[Birayên Rayit]]}}

{{bêçavkanî}}
{{Agahîdanka giştî
|wêne=Kustodiyev bolshevik.JPG
|sernavê_wêne="Bolşevîk" (1920), [[Boris Kustodiev]]
}}

'''Quintus Horatius Flaccus''' ([[8ê kanûna pêşîn]] B.Z. 65<ref>''The year is given in Odes 3.21.1 ("Consule Manlio"), the month in Epistles 1.20.27, the day in Suetonius' biography Vita (R. Nisbet, Horace: life and chronology, 7)''</ref> - [[27ê çiriya paşîn]] B.Z. 8<ref name=":0">''Brill's Companion to Horace'', edited by Hans-Christian Günther, Brill, 2012, p.7, Google Book</ref>), helbestvanê [[romayî]] yê herî girîng ê serdema [[Augustus]] e.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Baisweil
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Bavyera]]
|awayê binebeş3=[[Regierungsbezirk|Navçeya îdarî]]<br>''({{Biçûk|Regierungsbezirk}})''
|navê binebeş3=[[Swabya (Bavyera)]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Ostallgäu]]
}}
'''Baisweil''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Ostallgäu]] li herêma [[Bavyera]] ya [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Islûb}}

'''Qelitmera''' ({{bi-tr|Eskikale}} ) gundekî girêdayî bajarê [[Mêrdîn]]ê ye.

'''Dêjavû''', ew hest, hestê ku weke mirov berê ev jiyan jiyabe, weke ev buyera ku nûha qewimîye, berê jî ev bûyer qewimîbe anjî weke cîhekî ku mirov berê ev cîh dîtibe. 

Deriyê Mêrdînê yê Amedê
{{PD-self}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane}}
'''Yi''' ([[Zimanê çînî|çînî]]: 彝族;  "''Yì zú"''; [[Zimanê Yi|Yi]]: ꆈꌠ) an jî '''Lolo''', komeke etnîkî ye ku li [[Çîn]], [[Viyetnam]] û [[Taylenda]] yê dijî. Ew bi gelemperî li herêmên gundewarî yên [[parêzgeh]]<nowiki/>ên [[Sichuan]], [[Yunnan]] û [[Guizhou]] û herêma xweser a [[Guangxi]]  dijîn. Hejmara wan 9 [[milyon]] kes e. 
<br />

{{Agahîdank element
| direfş/nimre       = Au
| wêne               = Gold-crystals.jpg
| wêne_sernav        = 
| tîrbûn             = 19,32 g/cm<sup>3</sup> (25 [[Selsiyus|°C]])
| giraniya_atomê     = 196,966569 u
| nîveşkêla_atomê    = 135 (174) [[Metre|pm]]
| nîveşkêla_kovalansê = 136 pm
| nîveşkêla_Van_der_Waals = 176 pm
| rewş               = Hişk
| xala_helînê        = 1337,33 [[Kelvin|K]] (1064,18 [[Selsiyus|°C]])
| xala_kelînê        = 3129 [[Kelvin|K]] (5458 [[Selsiyus|°C]])
| kabikê_molî        = 10,21 · 10<sup>-6</sup> m<sup>3</sup>/mol
| derenceya_bilindbûnê = −1, 0, +1, +2,''' +3''', +5
| oksîdên_xwe        = Au<sub>2</sub>O<sub>3</sub>
| elektronegatîfî    = 2,54 (Pauling-Skala)
| îzotop             = 
| nîşana_xeterê      = {{Nîşana xeterê|-}}
}}
{{Wergerîne|ar|ziman2=de|bijartî=1|ziman3=af}}
'''Zêr''' ({{Bi-la|aurum}}) [[metal]]ek û [[element]]ek e.
{{Kontrola otorîteyê}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Bad Saarow
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Brandenburg]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Oder-Spree]]
}}
'''Bad Saarow''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Oder-Spree]] li [[Brandenburg]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Mirovahî''', xawêneke ku bi ehlaqa bingehîn a fedakariyê ve bi tevgera mirovî ve têkildar e ku di heman demê de hezkirin û dilovaniya mirovan a li hember hev nîşan dide. Mirovahî ji edaletê cuda ye ji ber ku astek fedakariyê tê de heye ku ev ast di edaletê de nayê dîtin. Mirovahî û tevgerên evînê, fedakarî û aqilmendiya civakî bi gelemperî hêzên takekesî ne lê edalet bi gelemperî ji bo her kesî re tê berfireh kirin. Mirovahî dikare wekî yek ji şeş xawênên ku di nav hemî çandan de hevgirtî ne were binav kirin.

'''Huske'''{{Çavk}} yan jî '''hiske'''<ref>Gîwî Mukriyanî (1999/2010). Ferhengî Kurdistan kurdî-kurdî. Enstîtuya Kurdî ya Amedê. ''Hiske: core tifengêke be dest dirust bikrê''.</ref> (bi [[soranî]]: عوسکە, ''Uske'') tifengeka ku nawaxnê wî boş e û ji rêga devê wî dihête tijîkirin û amade dibe jibo havîştinê. Wî çekî ji serdema mîrinşînêd kurdî ya bi şêweka berbilav hatiye bikarhînan.

'''Zalbûn''' (bi înglîzî : ''dominance''), rewşa bomaweyî ya ko di zîndewerek dureg de, allelek di rûxsarebabetê de xuya dibe û rê li ber xuyabûna [[Allel|allelela]] din a heman sîfetê digire.

{{Agahîdank çiya
 | nav            = Çiyayên Xamîrpêtê 
 | nav1           = 
 | wêne           = Akdogandaglari1.jpg
 | wêne_sernav    = 
 | çîyayê_bilind  = 
 | bilindayî      = 2.879
 | dirêjayî       = 
 | cih            = [[Gimgim]]-[[Xinûs]]-[[Kop]]-[[Qereçan]]
 | nexşeya_cihan  = Mûş#Bakurê Kurdistanê
 | koordînat      = {{WikidataCoord|Q31532963|region:TR_type:mountain|display=inline}}
 | cure           = 
 | çalakbûna_dawî = 
}}
'''Çiyayên Xamîrpêtê''', rêzeçiyayekî volkanîk e ku li ser sinorên parêzgehên [[Mûş]] û [[Erzîrom]]ê ye û li ser xaçesinorê navçeyên [[Gimgim]], [[Kop]], [[Xinûs]] û [[Qereçan]]ê ye.<ref>{{Jêder-malper |url=https://mus.ktb.gov.tr/TR-56115/daglar.html |sernav=Dağlar |tarîx=2020-09-26 |malper=web.archive.org |roja-gihiştinê=2023-10-19 |roja-arşîvê=2020-09-26 |urlya-arşîvê=https://web.archive.org/web/20200926093928/https://mus.ktb.gov.tr/TR-56115/daglar.html |rewşa-urlyê=bot: unknown }}</ref>

{{taxobox
|name = Kuncî
|image = Sesamum indicum 2.jpg
|image_caption = Riweka Kunciyê
|regnum = [[Plantae]]
|unranked_divisio = [[Angiosperms]]
|unranked_classis = [[Eudicots]]
|unranked_ordo = [[Asterids]]
|ordo = [[Lamiales]]
|familia = [[Pedaliaceae]]
|genus = ''[[Sesamum]]''
|species = '''''S. indicum'''''
|binomial = ''Sesamum indicum''
|binomial_authority = [[Carolus Linnaeus|L.]]
|}}

'''Muzîkvan''' kesek e ku amûrekî muzîkê dilîze an jî bi muzikê jêhatî ye. Her kesê ku muzîkê li hev dike, rêve dibe yan jî muzîkê dike, jê re muzîkvan tê gotin.<ref>{{Jêder-malper |url=https://www.macmillandictionary.com/dictionary/british/musician |sernav=musician |paşnav= |pêşnav= |tarîx= |malper=macmillandictionary.com |ziman=en |urlya-arşîvê= |tarîxa-arşîvê= |rewşa-urlyê= |tarîxa-gihiştinê=2020-03-27 }}</ref>

{{Agahîdank element
| direfş/nimre       = S
}}

'''StarCraft''' lîstikeke komputerê ya 'real-time strategy' ('stratejiya dema zîndî') ye ku ji [[Blizzard Entertainment]] ve hatîye afirandin. Siftê ev lîstik li sala 1998 ji boy [[PC]] hatibû derxistin, û paşê versîyoneke lîstikê ya [[Macintosh]] jî li sala 1999 derket. Starcraft jî ji boy [[Nintendo 64]] hate adaptekirin.

'''Nan''' [[xwarin]]ek e ji [[hevîr]]ê ardê (arvan) tê çêkirin.
Nan di [[firne]]yê de, di [[tenûr]]ê de yan jî li ser [[sêl]]ê tê [[pêjan]]. Niha bi sedan cureyên nanê tên xwarin. Berê li Kurdistanê bo nanê pirranî ardê genim, lazûtê dihate bikaranîn.

'''Rûkeşeşane''', '''şaneya rûkeş''' an '''şaneya epîtelî''' (bi inglîzî: '' Epithelial tissue'') corek ji çar corên sereke yên [[Şane (biyolojî)|Şaneyên]] mirov û ajalan. Ev şane li ser rûyî endam û navpoşê endaman de cih digire. Gelek erkên wê hene, wek parastin, derdan (''secretion'') û wergirtin.

'''Libergirtin''' (bi înglîzî: ''transcription''), guhaztina zanyariyên bomaweyî ji ADN-yê bo ARN-yê

{{Agahîdanka giştî
}}
Dîroka '''Împeratoriya Çînê''' dikeve serdemên 211an [[berî zayînê]] - 1912 / 1915-1916an [[piştî zayînê]]. Ew bi [[xanedana Qin]], yekemîn serdema împeryal a [[Çîn]]<nowiki/>ê dest pê kir û di sala 1912an de bi hilweşandina [[xanedana Qing]]<nowiki/>ê ve bi dawî bû. Di înîsiyatîva [[Yuan Shikai]] de, împeratorî di 1915-1916an de ji nû ve çê bu, lê dîsa hate hilweşandin.

{{Agahîdank lîstikvan (futbol)
|nav=Arjen Robben
|wêne=Arjen Robben v Shakhtar 2015 (cropped).jpg
|roja bûyînê={{Jidayikbûn|23|1|1984|temen=erê}}
|hejmara wî=10
|bejn=1,80 m
}}
'''Arjen Robben''' (jdb. [[23ê kanûna paşîn]] a sala [[1984]]an li [[Bedum]]) [[Futbol|gogbazê]] berê ê [[holandî]] ye. Arjen Robben ji aliyê [[FIFA]]'yê sê cara lîstikvanê futbolê ê cihanê hatê destnîşan kirin û weke yek ji baştirin listikvanê hemû dema tê dîtin.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Mêr]]
[[Kategorî:Futbolvan]]
[[Kategorî:Holendî]]
[[Kategorî:Futbolvanên holendî]]
[[Kategorî:Mirovên zindî]]

{{tebax}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
| nav                = 
| statû              = [[Bajar]]
| sernavê_wêne       = Dîmenek ji bajêr
}}
'''Zehdenick''' yek ji bajarên herêma [[Brandenburg]]ê ya [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Ewlekarî, (''' bi îngilîzî secure ) xwe parastina yan parastina kesekî yan tiştekî ye. Ew berevanîkirineke ji bo hebûna tiştekî dihê kirin, li djî hemû wan metirsî û zîyanên li ser hebûna wî tiştî heyîn. Ku armanc jê wek xwe hêlan wî yekê wek cihakî an parastina kesekî an parastina nihênî yekê. Dakû bên dûrkirina ji dastên wan kesên din yên bi metrsî û ne bawerpêkerî .
ên ku ji şer û bêewlehiyê li Iraq û Sûriyê direvin, digihîjin [[Lesbos|Girava Lesbosê]], bi piştgiriya dilxwazên spanî, 2015]]

{{Wergerîne|en|ziman2=de|ziman3=fr}}

{{sibat}} <!--navê mehê, mînak -->
== Bûyer ==
=== Kurdistan ===

[[File:Ahmad Shamlou - 2.jpg|thumb]]
'''Ehmedê Şamlû''' (12'ê Befirbara Pêşîn 1925'ê- 24'ê Tîrmeha 2000'ê) [[helbestvan]], [[nivîskar]], [[ferheng]]nivîs û [[rojname]]vanê Îranî. Bêguman Yek ji mezintirîn helbestvanên nû yên [[Îran]]ê e. Li destpêka helbestvaniya xwe gelek di bin bandora [[Nîma Yûşîc]]î da bû. Hozanên Şamlûyî bi naveroka xwe ve gelek ramandar, kûr û aloz û li aliyê xeyalê ve sade in. Piraniya wîneyên xeyalî yên ko ew bi kar diînit ji hostayên kevneşopiyên hozana [[Farisî]] mîna [[Hafizê Şîrazî]] dihên wergirtin ko ji bo xwendayên Farisî-axêv berniyas in. Ji bo şengist û bandora karê xwe mînak û wîneyên jîyana rojane gelek bikar diînit. Ew rêxweşkerê [[Hozana Spî]] anko serbesta Farisî bû û [[wezn û kêşa Erûzî]] hema bi awayekê gelek berfireh havêt. Kêş di hozana wî da bi awayê yekparçeyîyeka deqê (tekstê) bi hevra û deng û mûsîqaya peyvan pêk dihêt.

{{Agahîdank welat2
| navê rastî         = Sadaqiyan
| wêneyê nexşe       = Sadakiyans.jpg
| nexşe sernûçe      = Sadakiyan di sedsala 8an
| paytext            = [[Urmiye]]
| zimanên fermî      = [[Zimanê kurdî|Kurdî]]
| zimanên naskirin   = [[Zimanê erebî|Erebî]]
| dîn                = [[Îslam]]
| bajarê mezin       = Urmiye, [[Mûsil]], [[Hewlêr]], [[Tewrêz]]
| avakirin           = 770
| komên etnîkî       = [[Kurd]], [[Yewnan]] û [[Ereb]]
| girêdana siyasetê  = [[Keyîtî]]
}}

'''Paganî''' (bi [[latînî]]: ''paganus'') ji bo bawerîye li bawerê olên yek-Xudayî (monoteism) derve bawer dikin re tê gotin. Ew kesî peyçûna paganî dere re ''Pagan'' tê gotin. Ewna bi gelemperî peyçûna olên berê, yên li ber olên semîtîk, derin.   

{{Agahîdank welat
 | nav               = ''دولة الكويت <br /> Dawlat al-Kuwait''
 | navê_fermî        = 
 | navê_kurdî        = Kuweyt
 | al                = Flag of Kuwait.svg
 | girêdana_alê      = Ala Kuweytê
 | nîşan             =Emblem of Kuwait.svg
 | girêdana_nîşanê   = Nîşana Kuweytê
 | dirûşm            = 
 | sirûda_netewî     = 
 | cîh               = Kuwait in its region.svg
 | cîh_sernav        = 
 | zimanên_fermî     = [[Erebî]]
 | zimanên_tev       = 
 | paytext           = [[Kuweyt (bajar)|Kuweyt]]
 | koordînat_paytext = {{Koord|29|22|N|47|58|E|type:country}}
 | bajarê_mezin      = [[Kuweyt (bajar)|Kuweyt]]
 | sîstema_siyasî    = Emîrî
 | serok_cure        = Emîr
 | serok_nav         = [[Sabah IV]]
 | serok_cure1       = Serekwezîr
 | serok_nav1        = Nasser Mohammed Al-Ahmed Al-Sabah
 | serok_cure2       = 
 | serok_nav2        = 
 | rûerd             = 17.820
 | av                = 
 | gelhe             = 4.348.395
 | gelhe_sal         = 2016
 | berbelavî         = 145.8
 | serxwebûn         = [[19'ê pûşperê]] [[1961]]
 | TBH_giştî         = 
 | TBH/kes           = 
 | TBH_sal           = 
 | dirav             = Dînarê Kuweytê (KWD)
 | dem               = [[UTC+3]]
 | nîşana_înternetê  = .kw
 | koda_telefonê     = +965
 | nexşe             = Ku-map.gif
 | nexşe_sernav      = 
}}
'''Kuweyt''' (bi erebî: دولة الكويت, ''Dawlat al-Kuwayt''), dewleteke li [[Asya]]yê ye. Li ser [[Kendava Basrayê]] ye. Cîranên Kuweytê [[Erebistana Siyûdî]] û [[Îraq]] in. Kuweyt ji aliyê [[petrol]]ê ve gellekî dewlemend e û endamê [[OPEC]]'ê ye.<br />

{{Orphan|date=kanûna pêşîn 2020}}
{{Agahîdanka giştî}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|wdneyîne=Beşa îdarî
|nav=Mühlhausen
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]
|navê binebeş2 = [[Bavyera]]
|awayê binebeş3 = [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş3 = [[Erlangen-Höchstadt]]
}}
'''Mühlhausen''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Erlangen-Höchstadt]] li herêma [[Bavyera]] ya [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

Ev Topkan bi havra tê kirin, ew kesên vê yariyê dikin ji 6 kes pêk tên, û yek jê golçî ye, her tîmek xwedina 6 lîstikivane ye. hemû qanûnên vê yariyê ji bal IHF ve hatin nivêsendine.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane}}

{{Gotara bêçavkanî}}
'''Ahmet Önal''', [[weşanger]], edîtor û [[nivîskar]] ê kurd e.

{{Agahîdank jînenîgarî2||sernavê_wêne=Kleist di sala 1808an de}}
'''Bernd Heinrich Wilhelm von Kleist''' [[10ê çiriya pêşîn]]  an jî [[18ê çiriya pêşîn]] [[1777]] (agahî ji pirtûka dêrê) li [[Frankfurt (ji Oder)]] /[[Împeratoriya Romê ya Pîroz]] ; m.[[21ê çiriya paşîn]] [[1811]]   [[Kleiner Wannsee]], [[Berlîn]]/ [[Prûsya]]) [[helbestvan]] û [[nivîskar]]ekî Alman bû. Di nav berhemên wê yê girîngtirîn şanonameyên ''Das Käthchen von Heilbronn,  Der zerbrochene Krug, Amphitryon, Penthesilea'' û romana Michael Kohlhaas tên hesibandin. Kleist xwe bi hevala xwe ya nesaxbûn  [[Henriette Vogel]] ve  kuşt .

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
| wargeh={{Hlist|Bajarên paytext}}
}}
'''Trablûs''' ({{bi-ar|طرابلس الغربية|Tarabûlûs el-xarbîyye|wate=trablûsa rojavayî}} an {{ziman|ar|طرابلس|Tarabûlûs}}), [[paytext]] û bajarê herî mezin ê [[Lîbya]]yê ye ku li gorî daneyên sala 2019an nifûsa bajêr nêzî 1.18 milyon kes e. Bajêr li bakurê rojavayê [[Lîbya]]yê li qiraxa çolê ye û li ser xala erdek kevirî hatiye avakirin ku ber bi [[Deryaya Navîn]] ve diçe.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| sernavê_wêne       = 1919
}}

{{Agahîdank gund
| nav                = Qeslanî Zê
| navê_din           = Qesłanî Zê
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Silêmanî (parêzgeh)|Silêmanî]] (2018)
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Xaneqîn]] (2018)
| nahiye             = [[Meydan]] (1957)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = Xelkê Qeslanî Zê
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Qeslanî Zê''', '''Qesłanî Zê''', gundekî bi ser [[Meydan]]a navçeya [[Xaneqîn]]ê ya [[Silêmanî (parêzgeh)|parêzgeha Silêmaniyê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>Dr Abdulla Ghafor (2001). Index of Kurdistan Villages. Vol. 2. (Index of villages in Southern Kurdistan in the Iraqi Population Census 1957). Stockholm.</ref>.

'''Miao''' ([[Zimanê çînî|çînî]]: 苗族, ''Miáozú''; [[Zimanê viyetnamî|viyetnamî]]: ''Mèo an jî H’Mông''; [[Zimanê taylendî|tayî]]: แม้ว, ''Maew''), komeke etnîkî ye, yek ji 56 komên etnîkî yên fermî ya [[Çîn]]<nowiki/>ê ye. Ji bilî Çînê, ew li [[Viyetnam]], [[Laos]] û [[Taylenda]]yê dijîn. Hejmara wan tevahî 12 milyon e.

'''Werzişa şerî''' ew e ku lîstikvanên werzişê li dijî hev yan jî bi pinan yan jî bi boksan bi hev re şer dikin{{Çavk}}.

'''Adenozîna trîfosfat''' an jî '''adenozîna sêfosfatî''' (bi înglîzî: ''adenosine triphosphate'') molekula guhêzera enerjiyê ye ko di hemû xaneyên zindî de tê dîtin.

{{Agahîdank pevçûnên leşkerî
| pevçûn             = Şerê Qonyayê (1832)
| encam              = Serketina Misirê
| sedem              = 21ê kanûna pêşîn 1832
| herêm              = [[Qonya]], [[Împeratoriya Osmanî]]
| şervan1            = [[Eyaleta Misirê]]<br>* Kurdên Rewandizê
| şervan2            = [[Împeratoriya Osmanî]]<br>* Mîreketiyên kurd
| fermandar1         = [[Îbrahîm Paşa]]
| fermandar2         = [[Reşîd Mehmed Paşa]]
| hêz1               = 15.000 leşker<ref> McGregor, Andrew James, A Military History of Modern Egypt: from the Ottoman Conquest to the Ramadan War, (Greenwood Publishing Group Inc., 2006), 107. </ref><br>48 Top
| hêz2               = 6.000 leşker<ref> McGregor, 107. </ref><br>24 Top
| winda1             = 262 mirin û 530 birindar
| winda2             = 3.000 mirin û 5.000 hatin binçavkirin
}}
'''Şerê Qonyeyê''', têkoşîna leşkerî ya navbera [[Xedîwiyeta Misirê]] û [[Împeratoriya Osmanî]] de ku di 21ê kanûna pêşîn a 1832an de nêzîkî [[Qonya]]ya îroyîn pêk hat. Di vî şerî de eşîrên kurdên [[Rewandiz]]ê beşdar bûne.<ref>{{Jêder-kovar |paşnav=Ainsworth |pêşnav=William |tarîx=1841 |sernav=An Account of a Visit to the Chaldeans, Inhabiting Central Kurdistán; And of an Ascent of the Peak of Rowándiz (Ṭúr Sheïkhíwá) in Summer in 1840 |url=https://www.jstor.org/stable/1797632 |kovar=The Journal of the Royal Geographical Society of London |cild=11 |rr=21–76 |doi=10.2307/1797632 |issn=0266-6235 }}</ref>

{{Agahîdank pirtûk
 | sernav          = Klûbâ Şerê
 | sernavê xwemalî = Fight Club
 | wergêr          = 
 | wêne            = PL Podziemny krag okladka.jpg
 | mezinahiyawêne  = 
 | binwêne         = Çapberîyâ Polonya
 | nivîskar        = Chuck Palahniuk
 | pêşgotin        = 
 | şêwe            = 
 | welat           = [[Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê]]
 | cîh             = 
 | sernivîser      =
 | sererastkirin   = 
 | ziman           = [[Zimanê inglîzî|İnglîzî]]
 | dîrok           = Tebaxâ 17, 1996
 | weşanxane       = W. W. Norton & Company
 | rûpel           = 208
 | wêneçêker       = Michael Ian Kaye
Melissa Hayden
Proverbial Inc.
 | pîvan           = 
 | ISBN            = 0-393-03976-5
 | pirtûk          =
}}

'''Adaptasyon''' veguhestina cureyekî wekî [[roman (wêje)|roman]], [[çîrok]], [[bîranîn]] û hwd a li [[şano]] û sînemayê û hwd. e. An jî veguhestina berhemeke ji cureyekî din a li roman, [[destan]], çîrok û hwd. 

{{Agahîdank mirov/wîkîdane2
| çînaser= nivîskar
}}
'''''Doña'' Inés de Asbaje y Ramírez de Santillana''' , ku bi navê '''Sor''' ( '''Keşejin ) Juana Inés de la Cruz'''  ([[12ê çiriya paşîn]] [[1648]] - [[17ê nîsanê|17ê nîsana]] [[1694|1695]]) tê naskirin,  nivîskar, fîlozof,  bestekar , helbestvana serdema [[barok]]ê û keşejineke hîromîtî bû . Merîqeta wê ya wekî hosteyek rastîn a serdema zêrîn a spanî navên "Mûzeya dehemîn " an " [[Teyrê Sîmir|Sîmîra]] Amerîkayê " ​​jê re kir, <ref>{{Jêder-malper |url=http://www.gob.mx/segob/articulos/conoce-mas-acerca-de-sor-juana-ines-de-la-cruz?idiom=es |sernav=Conoce más acerca de Sor Juana Inés de la Cruz |paşnav=Gobernación |pêşnav=Secretaría de |malper=gob.mx |ziman=es |tarîxa-gihiştinê=2021-07-01 }}</ref> ji ber ku ew belkî nivîskara herî serketî ya tevahiya dîroka Amerîkaya spanî bû, û agirê ku ji nav axên "otorîterîzma olî" rabû.<ref>Murray, Stuart (2009). The Library: An Illustrated History. Chicago: Skyhorse Publishing. {{ISBN|978-0-8389-0991-1}}.</ref>

'''Pênc''' ya '''5''' li [[hejmarên romî]] ''V'' ye. Pênc [[hejmar]]ek li nav komê [[hejmarên xwezayî]] ye.

{{Paqij bike|tarîx=adar 2024}}
'''Kêrlîng ''' (bi îngilîzî: curling) werzişek e ku bi paldana keviran li ser qeşayê tê lîstin. Van keviran ber bi hedefek ku ji sê derdorên li ser hev pêk tê diherikin. Kêrlîng di dawiya Serdema Navîn de li Skoçyayê derket holê. Çavkaniyên nivîskî yên yekem ên di derbarê lîstina bi kevirên li ser berfê de bi karên Paisley Abbey, li Renfrewshire di Sibata 1541-an de têkildar in. Kêrlîng lîstikek komê ya werzîş û şahî ye ku di navbera du koman de li ser rûberek qeşayê ya pir safî û nerm tê lîstin.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Kamminke
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Vorpommern-Greifswald]]
}}
'''Kamminke''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Vorpommern-Greifswald]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Qiyamet''' an jî '''roja piştdawiyê''' ({{bi-ar|يوم القيامة‎|yom al-qiyamah}}) wekî bêje tê wateya "nûvejîn" û bi ola [[îslam]]ê ve derbasî zimanê kurdî bûye.

{{Taxobox
| name = Ask
| image = Slender-horned gazelle (Cincinnati Zoo).jpg
| image_caption = Cureyeke askan ''(Rhim gazelle)''
| regnum = [[Heywan|Animalia]]
| phylum = [[Kordat]]
| classis = [[Guhandar]]
| ordo = [[Artiodactyla]]
| familia = [[Bovidae]]
| subfamilia = [[Antilopinae]]
| genus = '''''Ask'''''
| genus_authority = [[w:Henri Marie Ducrotay de Blainville|Blainville]], 1816
| subdivision_ranks =
| subdivision = 
}}

û tazîtîxwazên ciwan ên Florîdayê (DYA)]]

{{Agahîdank mirov/wîkîdane}}

{{Bêçavkanî}}{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
| mapframe           = na
}}
'''Medîne''' an '''Yesrîb''' (bi [[erebî]]: المدينة المنورة‎ ''al-Madīnah al-Munawwarah'') bajarek li [[dewlet]]a [[Erebistana Siûdî]] ye. Medîne 300 km li bakûrê bajarê [[Mekkê]] ye. Ji bona [[misilman]]an Medîne bajarekî pîroz e. Di dîroka [[îslam]]ê de ji bona zordariyên nebawermendên eşîra [[Qureyş]] ê [[Muhemmed]] Pêxember mecbûr ma ku ji Mekkê koç bike here Medînê. Îro [[gor]]a Muhemmed Pêxember û gellek [[Sehabe|hevalên]] wî jî li Medînê ye. Ji bona vî her sal bi milyonan hecî ji bona [[hec]] terin Medînê. [[Mizgeft]]a pîroz a duyem a misilmanan jî li bajarê Medînê cî digire û ev mizgeft ji hêla Muhemmed Pêxember ve bi xwe hatiye çêkirin.

{{Kewçêr}}

'''Dag Hjalmar Agne Carl Hammarskjöld''' (jdb. [[29ê tîrmehê]] [[1905]] li [[Jönköping]]; m. [[18ê îlonê]] [[1961]] nêzîkî [[Ndola]]/[[Sambia]]) siyasetmedarekî [[Swêdî]] yê navdar bû.

{{Underlinked|date=îlon 2021}}
{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = nivîskar
}}

-->
 | sedem      = Firebûna [[Medya]]yê
 | encam      = ne gethî
 | rewş       = 
 | şervan1    = [[Med û Medya|Medya]]
*[[Leşkerên Med]]
**[[Nemerge]]
 | şervan2    = [[Lîdya]]
*[[Leşkerên Lîdyayê]]
 | şervan3    = 
 | fermandar1 = [[Hevexştre]]
 | fermandar2 = [[Alyates II.]]
 | fermandar3 = 
 | hêz1       = Nenas
 | hêz2       = Nenas
 | hêz3       = 
 | winda1     = Nenas
 | winda2     = Nenas
 | winda3     = 
 | nîşe       = 
}}

{{Agahîdanka giştî}}

'''Weqfa Jinên Azad a Cîhanê''' (International Free Women`s Foundation, '''IFWF''') [[weqf|weqfeke]] ku mafên jinan diparêze ye.

{{Agahîdanka giştî}}
'''Afrîka''' ({{bi-la|Africa}}), piştî [[Asya]]yê parzemîna duyem a herî mezin û parzemîna duyem a herî qerebalixê cîhanê ye. Afrîka bi qasî 30.3 milyon km² ku giravên cîran jî tê de ye, ji %20 ji rûerda bejahiya [[cîhan]]ê û %6 ji rûbera tevahiya cihanê pêk tîne. Li gorî daneyên sala 2021ê bi nifûsa 1.4 milyar kesê ji sedî 18 nifûsa mirovî ya cîhanê pêk tîne.<ref>{{Jêder-malper |url=https://population.un.org/wpp/ |sernav=World Population Prospects - Population Division - United Nations |malper=population.un.org |tarîxa-gihiştinê=2023-10-14 }}</ref> Li gorî daneyên sala 2012an de nifûsa Afrîkayê li gorî parzemînên din ên cîhanê nifûsa herî ciwantirîn e ku temenê navîn 19.7 e. Li gorî daneyên heman salê temenê navînî ya li seranserê cîhanê 30.4 e.<ref>{{Jêder-malper |url=https://www.huffpost.com/entry/african-youth-innovation-_b_3904408 |sernav=African Youth, Innovation and the Changing Society |tarîx=2013-09-11 |malper=HuffPost |ziman=en |tarîxa-gihiştinê=2023-10-14 }}</ref> Li gel cûrbecûr çavkaniyên dewlemendên xwezayî, Afrîka parzemîna herî feqîrê cîhanê ye ku li gorî nifûsê piştê [[Okyanûsya]]yê duyem parzemîna herî feqîrê cîhanê ye. Zanyaran vê yekê bi faktorên cihêreng ve girêdidin ku nav de [[erdnîgarî]], [[avhewa]], [[eşîrtî]], [[kolonyalîzm]], [[Şerê Sar]], [[neokolonyalîzm]], nebûna [[Demokrasî|demokrasiyê]] û [[gendelî]] hene.<ref>{{Jêder-kovar |paşnav=Collier |pêşnav=Paul |paşnav2=Gunning |pêşnav2=Jan Willem |tarîx=1999-08-01 |sernav=Why Has Africa Grown Slowly? |url=https://pubs.aeaweb.org/doi/10.1257/jep.13.3.3 |kovar=Journal of Economic Perspectives |ziman=en |cild=13 |hejmar=3 |rr=3–22 |doi=10.1257/jep.13.3.3 |issn=0895-3309 }}</ref> Tevî vê kombûna kêm a dewlemendiyê, berfirehbûna aborî ya vê dawiyê û nifûsa mezin û ciwan Afrîkayê di çarçoveyek gerdûnî ya berfireh de dike bazarek aborî ya girîng.

{{Agahîdank jînenîgarî2
| wêne               = 
| sernavê_wêne       = 
| roja_jidayikbûnê   = sala 1920
| cihê_jidayikbûnê   = [[Çetel]]a [[Farqîn]]ê (Bakurê Kurdistanê)
| roja_mirinê        = {{Mirin|1|3|2008|1|1|1920|temen=erê}}
| cihê_mirinê        = 
| netewe             = {{ala|Kurdistan}}
| perwerde           = 
| pîşe               = Dengbêj
| salên_çalak        = 
}}
'''Xelîlê Berfê''' (jdb. [[1920]] li gundê [[Çetel]]a [[Farqîn]]ê, [[Bakurê Kurdistanê]] - m. adar [[2008]] li [[Almanya]]) yek ji dengbêjên gelek hezkirî bû. Di awayê strandina dengbêjiya [[Şengal]] û [[Serhed]]ê de distra.

'''Hêkî''', '''mûnişte''' yek ji karên destan (destkarî) yên herî kevn e. Mûniştin an ristina cilûbergan li [[Kurdistan]]ê jîndar û navdar e. Mûniştina [[gore]], destane (destgork, [[lepik]]), [[fanêle]], [[stûpê]], [[şalgerdan]] ûêd roj bi roj kêmtir be jî, hêj heye.

{{Bêçavkanî}}
'''Derûnnasiya derdorî''', '''psîkolojiya derdorî''', '''ekopsîkolojî''' yek ji dîsîplînên nû yên zanistiya derûnnasiyê ye. Bi modela ''mirov-derdor-bandora dualî'' tê ravekirin. Li têkilî û bandora derdorê li ser derûna mirov an berevajiya wê dikole û bi rêbaza zanistiyê destkeftiyên xwe radixe ber çavan.

'''Jerry Cotton''' an jî G-man Jerry Cotton navê yek rêzeromaneke polisiye ye ku bi taybet li welatên almanîpeyv herî biserkeftî ne . Dahênerê wê fîgûra romanê [[Delfried Kaufmann]] e .<ref>{{Jêder-malper |url=http://www.bastei.de |sernav=Bastei-Verlag |paşnav=Lübbe |pêşnav=Verlagsgruppe |malper=www.bastei.de |tarîxa-gihiştinê=2018-03-30 |tarîxa-arşîvê=2018-03-25 |urlya-arşîvê=https://web.archive.org/web/20180325121317/http://www.bastei.de/ |rewşa-urlyê=mirî }}</ref> Romanên lênûskê bi taybet di kîosk û dikanên kovaran û rojnameyan tên firotin . Navê weşanxaneya wan romanan ( bi almanî) , Bastei -Verlag e. Her wiha jî Jerry Cotton bernavkê wê weşanxane jî ye û pir [[nivîskar]]an li ser wê bernavk jî roman dinivîsin . Ji kanûna paşîn di sala 2015 rêzeroman her hefte wek [[E-pirtûk]] jî hatiye weşandin.

([[adrenalîn]]), cureyekî [[katekolamîn]]an e]] 
'''Hormon''' (bi grekî tê wateya ''livandin'') [[rije]]yek e, ya ku di hundirê rijênên (toşbiyên) cuda de tê çêkirin û mîna "peyambereke" [[biyokîmya]]yî ya aloz a navbera organên cuda de ye. Hemû organîzmên [[firexaneyî]] hormonan çêdikin û [[derrijîn|derdirijin]] bi tebabine hindik gor pêwîstiya van organîzman di [[rijên]]ên ([[toşbî|toşbiyên]], [[kilîz]]ên, [[hilhilank]]ên) wan de ji bo erkine zîndî û metabolîzmê pêşkêşî laşê dikin.

'''Aliyenasyon''' (bi îngilîzî: ''Alienation'') tê wateya "tenêketin, jêdûrketin, tenêmayîn". Di zanîstiya [[Derûnnasî|derûnnasiyê]] de wekî tabloyeke nexweşiyan pirr tê bikaranîn.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = zanyar	
| hevwelatî          = {{ala|Brîtanî}}
| pênasê_pêşîn       = Sir
| pênasê_paşîn       = KBE OM
}}

'''Dused''' ya '''200''' li [[hejmarên romî]] ''CC'' ye. Dused li nav komê [[hejmarên xwezayî]] ye.

'''Hokiya ser çîmenê ''' [[werziş]]ek komê ye ku di navbera du tîmên ku ji 11 lîstikvanan pêk tê li ser çîmenekê tê lîstin û bi mebesta ku topek piçûk têxin golê dijber.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane|wargeh=[[Bajar]]|wêne sernûçe=Dîmenek ji bajêr}}
'''Beerfelden''', bajarekî [[Almanya]]yê ye û yek ji bajarên herêma [[Brandenburg]]ê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>
== Çavkanî ==
{{Çavkanî}}
== Girêdanên derve ==
{{Commonscat-b}}
{{Kontrola otorîteyê}}
{{Almanya-erdnîgarî-şitil}}
[[Kategorî:Bajarên Almanyayê]]
[[Kategorî:Odenwaldkreis]]

{{Bêçavkanî}}

Di Îraqê de 19 parêzgeh hene ( bî [[erebî]]: محافظة‎ , pirjimar محافظات ) di Îraqê de destûr heye hemû parzgêhek (bajêrek) xwser bit û karên xwe bi serbexwe bi rêve bibin, lê ji wan heta nuha tenê [[herêma Kurdistanê]] xweser e . Parêzgeha basir jî li van dewiya di xaze xweser be û berpirsên wê devarê hewla didin te herême xwe xweser bikin, besar di keva başûrê iraqê pê [[Bexda (parêzgeh)|Baxdad]] û [[Mûsil|Musil]], [[Besra]] bajêr 3ê ya ku gellek xelk tede dijîn, xelkê besra erbên şî`ane. 

{{Agahîdank stran|artist=|EP=[[The Fame Monster]]|written=2008–2009|length={{Duration|m=3|s=41}}|label=* Streamline
* [[Kon Live Distribution|Kon Live]]
* [[Cherrytree Records|Cherrytree]]
* [[Interscope Records|Interscope]]|producer=* Darkchild
* Lady Gaga<ref name="liner"/>|wêne=Telephone_Logo.png|strana berê=[[Videophone (strana Lady Gaga)|Videophone]]|sala strana berê=2009|strana piştre=[[Alejandro (strana Lady Gaga)|Alejandro]]|sala strana piştre=2010|sala vê stranê=2010|hunermend=[[Lady Gaga]] ligel [[Beyoncé]]|cure=single|kronolojî=[[Lady Gaga]]|tevlihevî={{Kronolojiya zêde
 | hunermend          = [[Beyoncé]]
 | cure                     =
 | strana berê          = [[Put It in a Love Song]]
 | sala strana berê  = 2010
 | ev stran               = Telephone
 | sala vê stranê      = 2010
 | strana piştre         = [[Why Don't You Love Me (strana Beyoncé)|Why Don't You Love Me]]
 | sala strana piştre  = 2010
}}
{{Vîdyoya muzîka derveyî|{{YouTube|EVBsypHzF3U|"Telephone"}}
}}}}
"'''Telephone'''" stranekî stranbêja Amerîkî [[Lady Gaga]] ye, ji [[Lîstika dirêjkirî|EP]] ya wê ya sêyem, ''[[The Fame Monster]]'' (2009), ji nû ve weşandina albûma wê ya pêşîn ''[[The Fame]]'' (2008). Di stranê de jî hunermendê Amerîkî [[Beyoncé]] cih digire. Stran ji aliyê Gaga, [[Rodney Jerkins]], [[LaShawn Daniels]], Lazonate Franklin û Beyoncé ve hate nivîsandin. Bi îlhama xwe ji tirsa [[Asphyxia|xeniqandinê]], Gaga diyar kir ku gotinên stranên ji bo bersivdana têlefonê evîndara xwe rehetbûna li ser qata dansê tercîh dike metaforek e, ku jê re têlefon tirsa têra xwe nexebitî ji bo serketinê temsîl dike. Digel strana wê ya pêncemîn ji ''[[The Fame]]'', "[[Paparazzi (Strana Lady Gaga)|Paparazzi]]" bi dest xist, duet di heman demê de tirsa ji aliyê medyayê ve were xeniqandin û xefkirin vedihewîne. Di destpêkê de, Gaga stran ji bo [[Britney Spears]] nivîsand, ku demo tomar kir. Ji aliyê muzîkê ve, "Telefon" ji [[Pira (muzîk)|pirekî]] berfireh, [[Ayet (muzîka populer)|ayet-rap]] û dengekî nimûne ya operatorê pêk tîne û ragihand ku xeta têlefonê negihîştî ye. Beyoncé di nîvê stranê de xuya dike, beytên bi lez û bez, bi lêdanên ducarî re distrê.

yê]]

{{Bêçavkanî}}

{{îlon}}

{{Agahîdank jînenîgarî2
|wêne=Paz0.jpg
|sernavê_wêne=Octavio Paz}}
'''Octavio Paz''' (''bilêvkirina bi kurdî: Oktavyo Paz'' jdb. {{d|31|adar|1914}} li [[Mixcoac]], îro [[Ciudad de México]]; m. {{d|20|nîsan|1998}} li heman derê) nivîskar û dîplomatekî Meksîkanî bû. Sala [[1990]]î de li gel gelek xelatan, guncavê [[Xelata Nobelê]] ya wêjeyê hate dîtin.

{{Bêçavkanî|tarîx=adar 2024}}
{{Kêm|tarîx=adar 2024}}
{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
 | nav               = ''Catalunya (ca) <br />Catalonha (oc) <br />Cataluña (es)''
 | navê_fermî        = 
 | navê_kurdî        = Ketelonya
 | al                = Flag of Catalonia.svg
 | girêdana_alê      = Ala Ketelonyayê
 | nîşan             = Escut d'armes de Catalunya.svg
 | girêdana_nîşanê   = Nîşana Ketelonyayê
 | dirûşm            = 
 | sirûda_netewî     = Els Segadors<br /> <center></center>
 | cîh               = E.U-Catalonia.png
 | cîh_sernav        = 
 | zimanên_fermî     = [[Ketelanî]], [[spanî]] û [[aranî]] ([[oksîtanî]])
 | zimanên_tev       = 
 | paytext           = [[Barselona]]
 | koordînat_paytext = {{Koord|41|23|N|2|11|E|type:adm1st}}
 | bajarê_mezin      = [[Barselona]]
 | sîstema_siyasî    = Herêma xweser a Spanyayê
 | serok_cure        = Serok
 | serok_nav         = [[Pere Aragonès]] (2021)
 | serok_cure1       = 
 | serok_nav1        = 
 | rûerd             = 32.114
 | av                = 
 | gelhe             = 7.619.494
 | gelhe_sal         = [[20019]]
 | berbelavî         = 218,73
 | serxwebûn         = *801 wîlayeta Barselona

{{Kêm}}

'', yek ji cureyên pêşiyên ku nexweşiya lerzeta derbasî mirovan dikin.]]

{{nîsan}}

{{Bêçavkanî}}

{{Agahîdank gund
| nav                = Kanî Qirjale
| navê_din           = Komelgeha Qirjale<br>Komelgay Qiřjałe
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = 
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = 
| nahiye             = 
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = 
| nifûs              = 2.793
| sala_nifûsê        = 1974
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = Başûrê Kurdistanê
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Kanî Qirjale''', '''Kanî Qiřjałe''' (bi guhêziya latînî ji alfabeya erebî: ''Kani Qirjala''), [[komelgeh]]eke [[Hewlêr]]ê ([[Başûrê Kurdistanê]]) ye ku di sala 1974an de hatiye avakirin.

'''Qin Shi Huang''' ([[Zimanê çînî|çînî]]: 秦始皇;  "Qín Shǐ Huáng", xwendin: Çîn Şi Huanx), ([[Berî zayînê|B.Z.]] 247 - B.Z. 210), yekemîn [[Împeratorê Çînê|împaratorê Çînê]] û damezrînerê [[xanedana Qin]] e. 

{{Agahîdanka giştî
}}
'''KARSAZ''' saziya karderên kurd li [[Ewropa|Ewropayê]] ye.

'''Hêrs''' û qehir [[hest]]ekî derûnî yî mirov û giyanewerên din e.

'''Heyvgirtin''', '''hîvgirtin''' an '''girtina heyvê''', gava [[heyv]] dikeve nava siya [[cîhan]]ê û tîrêjên rojê nagihîjin ser rûyê wê pêk tê. Bi vî gavî heyv ji bo demeke kurt tarî dibe, heya ku heyv dîsa ji siya cîhanê derket.

{{ne rind kurdî}}{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = nivîskar
}}
'''Azad Dêrikî''' nivîskar û [[pêşmerge]]yekî [[kurd]] bû.

'''Hevalên derewîn''' an jî '''hevalên çewt''' (bi [[înglîzî]]: ''false friends'') hin peyv hene ku bi temamî yan pirr wek hev in lê ziman yan [[zarava]]yên cuda de yan jî li deverên cuda maneya wan cuda ye. Mirov bawer dike ku ew peyvên nas in lê dibe ku mirov xelet wan fehm bike. Navê peyvên wisa "hevalên derewîn" yan "hevalên çewt" e.

'''Îşkok''' ''(polygonum)'' komekê riwekan ji famîleya [[polygonaceae]] ye. Di hin devokan de îşkik, îşkîşk jî dibêjin. Li [[Kurdistan]]ê di warê bijîşkiya gelêrî de tê bikaranîn. Carekê bê ajotin, çend salan li ser koka xwe digihê. Li ser qemçikekê yek an gelek gupik vedidin.

'''Kanî''', [[komelgeh]]eke wilayeta [[Dihok]]ê ([[Badînan]], [[Başûrê Kurdistanê]]) ye ku di sala 1977an de hatiye avakirin. Di sala 1998an de hijmara şêniyên komelgehê gihaye 5.200 kesan<ref>Gareth R.V. Stensfield (2003). Iraqi Kurdistan: Political development and emergent democracy. RoutledgeCurzon, London.</ref>.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
}}

'''Dîzanterî''' yek ji nexweşiyên [[mîkrob]]îk û bisaw e. Pirranî ji ajalan derbasî mirov dibe.

'''Keledoş''', keldoş xwarineke [[pêjgeha kurd]] e. Li herêmên [[Serhed]], [[Botan]]ê pirr tê xwarin.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
| welat=
}}
'''Bangkok''' (bi [[taylandî]]: ''Krungthep Mahanakhon'' [{{IPA|kruŋtʰêːp mahǎː-nákʰon}}], bi [[Alfabeya taylandî|xetê taylandî]]: กรุงเทพมหานคร ({{Audio|Th-Krung Thep Maha Nakhon.ogg|guhdarke}})) paytexe [[Tayland]]aya. Li wir nêzîkî 9 milyon kes dijîn.

'''Rehikîtî an jî Bûyera Kapîler''', bûyereke fizîkî ye ku madeyekê madeyekê din dikişîne xwe. Ev bûyer sîstema ragihînê ya [[riwek]]<nowiki/>ekê rave dike. Ev bûyer wexta ku hêza kişanê ya ku di navbera [[şile]] û [[Made (kîmya)|made]]<nowiki/>yekê de ye, ji hêza kişanê ya ku di navbera [[Molekul|molekûl]]<nowiki/>ên şileyê de ye, pirtir bibe diqewime. Yanê wexta ku hêza [[adezyon]]<nowiki/>ê ji hêza [[kohezyon]]<nowiki/>ê zêdetir bibe ev bûyer pêk tê.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Steinau an der Straße
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Hessen]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Main-Kinzig-Kreis]]
}}
'''Steinau an der Straße''' bajarokekî [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Main-Kinzig-Kreis]] li [[Hessen]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Perdeya seravê''' an jî bi kurtî '''serav''' (bi înglîzî: ''amnion'') tûrikek perdeyî ye, embriyo û korpeleyê dipiçe û diparêze.

{{Agahîdank xwedawend
| cure               = yewnan
}}

{{Agahîdanka giştî
}}
'''Qada giştî''' an '''jiyana giştî''' ev qada jiyana civakê ye ku tê de mirov dicivin da ku pirsgirêkên ku di pêvajoyên siyasî de werin çareser kirin nîqaş bikin. Ji bo vê jî divê gihandina hemû çavkaniyên agahî û [[medya]]yê [[Azadiya derbirinê|azad]] be û agahî bi awayekî azad bên nîqaşkirin. Di vê qada (gelemperî ya) ku bi serbestî tê gihîştinê de, divê raya piraniyê ji hêla sansur û astengên din ve bi awayeke azad pêş bikeve.<ref>''Vom öffentlichen Raum zur Öffentlichkeit. Hannah Arendt und Jürgen Habermas''. In: Seyla Benhabib. ''Hannah Arendt. Die melancholische Denkerin der Moderne''. [orig. engl. 1996] Rotbuch-Verlag, Hamburg 1998, ISBN 3-88022-704-7, S.&nbsp;310–316.</ref>

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Bornheim
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br/>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Rheinland-Pfalz]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Alzey-Worms]]
}}
'''Bornheim''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya]] ''(Landkreis)'' [[Alzey-Worms]]ê li [[Rheinland-Pfalz]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Kîmyager''' an jî '''kemîger'''<ref>Ferhenga Termên Fenî, ''Bahattin Gümgüm''</ref>, zanyarên ku li ser [[Kîmya]]yê xebat dikin ji wan re tê gotin. [[Cabir bin Heyan]] wek bavê Kîmyayê tê zanin.

{{Bêçavkanî}}

{| width="100%"
| '''Hefte''' || '''Stran''' || '''Hunermend'''
|-
| [[27ê tîrmehê]] || "[[I'll Never Smile Again]]" || [[Tommy Dorsey]]
|-
| [[3ê tebaxê]] || "I'll Never Smile Again" || Tommy Dorsey
|-
| [[10ê tebaxê]] || "I'll Never Smile Again" || Tommy Dorsey
|-
| [[17ê tebaxê]] || "I'll Never Smile Again" || Tommy Dorsey
|-
| [[24ê tebaxê]] || "I'll Never Smile Again" || Tommy Dorsey
|-
| [[31ê tebaxê]] || "I'll Never Smile Again" || Tommy Dorsey
|-
| [[7ê îlonê]] || "I'll Never Smile Again" || Tommy Dorsey
|-
| [[14ê îlonê]] || "I'll Never Smile Again" || Tommy Dorsey
|-
| [[21ê îlonê]] || "I'll Never Smile Again" || Tommy Dorsey
|-
| [[28ê îlonê]] || "I'll Never Smile Again" || Tommy Dorsey
|-
| [[5ê çiriya pêşîn]] || "I'll Never Smile Again" || Tommy Dorsey
|-
| [[12ê çiriya pêşîn]] || "I'll Never Smile Again" || Tommy Dorsey
|-
| [[19ê çiriya pêşîn]] || "[[Only Forever]]" || [[Bing Crosby]]
|-
| [[26ê çiriya pêşîn]] || "Only Forever" || Bing Crosby
|-
| [[2ê çiriya paşîn]] || "Only Forever" || Bing Crosby
|-
| [[9ê çiriya paşîn]] || "Only Forever" || Bing Crosby
|-
| [[16ê çiriya paşîn]] || "Only Forever" || Bing Crosby
|-
| [[23ê çiriya paşîn]] || "Only Forever" || Bing Crosby
|-
| [[30ê çiriya paşîn]] || "Only Forever" || Bing Crosby
|-
| [[7ê kanûna pêşîn]] || "Only Forever" || Bing Crosby
|-
| [[14ê kanûna pêşîn]] || "Only Forever" || Bing Crosby
|-
| [[21ê kanûna pêşîn]] || "[[Frenesi]]" || [[Artie Shaw]]
|-
| [[28ê kanûna pêşîn]] || "Frenesi" || Artie Shaw
|-
|}
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Lîste]]
[[Kategorî:Stran]]
[[Kategorî:1940]]

{{Agahîdank şîrket
| nav                = Meta Inc.
| marka              = {{Listeya sade|
* [[Facebook]]
* [[Instagram]]
* [[Messenger (software)|Messenger]]
* [[WhatsApp]]
* [[Oculus (marka)|Oculus]]
* [[Mapillary]]
* [[Workplace ji Facebook|Workplace]]
* [[Facebook Portal|Portal]]
* [[Diem (pereyê dîjîtal)|Diem]]
}}
| xwedî              = Mark Zuckerberg ([[Kontrolkirina berjewendiyê|parçeyê kontrolê]])
| hebûn sal          = 2020
| hebûn              = {{Zêdebûn}} {{US$| 85.97 trîlyon|link=yes}}
| navê berê          = Facebook, Inc. (2004–2021)
| cihê sergeh        = [[Menlo Park, Kaliforniya]]
| avaker             = {{Listeya sade|
* [[Mark Zuckerberg]]
* [[Eduardo Saverin]]
* [[Andrew McCollum]]
* [[Dustin Moskovitz]]
* [[Chris Hughes]]
}}
| pîşesazî           = {{Unbulleted list|[[Medyaya civakî]]|[[Reklamê tora civakî]]|[[Serfkarên Elektronîk]]}}
| wêne               = Meta Platforms Headquarters Menlo Park California.jpg
| logo               = Meta Platforms Inc. logo.svg
| navê bazirganîyê   = Meta {{Agahîdank mirov | embed=yes|alias=Metaverse}}
| malper             = {{URL|meta.com}}
| sermiyan           = {{Zêdebûn}} US$ 128.29 trîlyan
| herêma xizmetê     = Li seranserê cîhanê (ji bilî [[Sensûra Facebook|welatên astengkirî]])
| bazirganîkirin     = {{Unbulleted list|{{NASDAQ|FB}} (Sinif A)|[[Nasdaq-100|Nasdaq-100 pêkhatî]]|[[S&P 100|S&P 100 pêkhatî]]|[[S&P 500|S&P 500 pêkhatî]]}}
| kesên sereke       = {{Listeya sade|
* Mark Zuckerberg ([[Rêveberê sereke|CEO]])
* [[Sheryl Sandberg]] ([[Rêveberê sereke yê xebatê|COO]])
* [[David Wehner]] ([[Berpirsê aborî yê sereke|CFO]])
* [[Mike Schroepfer]] ([[Berpirsê teknolojiyê yê sereke|CTO]])
* [[Chris Cox (Facebook)|Chris Cox]] ([[Karmendê hilberê sereke|CPO]])
}}
| binwêne            = Têketina navenda Metayê kompleksa li [[Menlo Park]], [[Kaliforniya]]
| dabeşkirin         = Laboratorên Rastiya Facebookê
| dahatina net sal   = 2020
| dahatina net       = {{Zêdebûn}} US$ 29,15 trîlyon
| avakirin           = {{Destpêka dem û temen|2004|01|04}} li [[Cambridge, Massachusetts]], {{Sembola alayê|DYA}}
| hejmara karkeran sal = 31ê adara 2021ê
| hejmara karkeran   = 60.654
| wêne mezinayî      = 250px
| xebitandina dahatinê sal = 2020
| xebitandina dahatinê = {{Zêdebûn}} US$ 32,67 trîlyon
| welatê sergeh      = [[Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê]]
| dahatin sal        = 2020
| dahatin            = {{Zêdebûn}} US$ 159,32 trîlyon
| şikl               = [[Şîrketa Alenî|Alenî]]
| sermiyan sal       = 2020
}}
'''Meta Platforms, Inc.''' an jî '''Meta'''<ref name="CNN-20211030">{{Jêder-nûçe |url=https://www.cnn.com/2021/10/30/tech/hebrew-speakers-mock-facebook-meta-rebrand-intl-scli/index.html |sernav=Hebrew speakers mock Facebook's corporate rebrand to Meta |paşnav=Haq |pêşnav=Sana Noor |tarîx=30 çiriya pêşîn 2021 |xebat=[[CNN]] |roja-gihiştinê=30 çiriya pêşîn 2021 }}</ref> (berê wek '''Facebook, Inc.''' dihat nasîn)<ref>{{Jêder-malper |url=https://s21.q4cdn.com/399680738/files/doc_downloads/governance_documents/FB_CertificateOfIncorporation.pdf |sernav=Facebook Inc. Certificate of Incorporation |tarîx=1 îlon 2020 |roja-gihiştinê=28 çiriya pêşîn 2021 |jêgirtin="File Number 3835815" }}</ref> şirketeke teknolojiya pirneteweyî ya Amerîkayê ye ku sergeha wî li bajarê [[Menlo Park]], [[Kalîforniya]] ye. Şîrket ji xeynî hilber û karûbarên din xwediyê [[Facebook]], [[Instagram]] û [[WhatsApp]]ê ye.<ref>{{Jêder-malper |url=https://investor.fb.com/investor-news/press-release-details/2021/Facebook-Reports-Second-Quarter-2021-Results/default.aspx |sernav=Facebook Reports Second Quarter 2021 Results |malper=investor.fb.com |roja-gihiştinê=12 tebax 2021 }}</ref> Ew heta 2022an yek ji şîrketên herî mezin ên cîhanê bû. Li gel [[Amazon (kompanî)|Amazon]], [[Alphabet Inc.|Google (Alphabet)]], [[Apple Inc.|Apple]] û [[Microsoft]]ê yek ji pênc şîrketên [[teknolojiya agahdariyê]] ya [[Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê|amerîkî]] tê hesibandin. Şîrket beşeke girîng a dahatina xwe ji firotina cihên reklamê ji bazarganan re diafirîne.<ref>{{Jêder-malper |url=https://d18rn0p25nwr6d.cloudfront.net/CIK-0001326801/4dd7fa7f-1a51-4ed9-b9df-7f42cc3321eb.pdf |sernav=Form 10-K (2021) |paşnav=Facebook, Inc. |tarîx=28 kanûna paşîn 2021 |rewşa-urlyê=zindî |roja-gihiştinê=13 tebax 2021 }}</ref>

{{Nîsan}}

'''Analphabetîzm''' an '''nexwendewarî''' tê wateya kêmasiyên takekesî yên [[çand]]î, [[perwerde]]yî an [[Derûnnasî|derûnî]] di [[xwendin]] û [[nivîsandin]]ê de. Heya [[sedsala 20an]], [[civak]]ên mezin ên bê xwendin û bê nivîs hebûn, ku ji wan re [[Çanda devkî|çandên devkî]] tê gotin.

'''Melajoya sûsê''', melajoya rindik, melajoya xemlxweş, çavmarka sûsê (''Asparagus densiflorus'') cureyek [[melajo]]yê ye ji koma melajoyan, ji malbata (Asparagaceae).

navbera başûr û bakura Emerîka]]
'''Berzax''' (îng., isthmus, ji [[yewnanî]] ''isthmos'' de) ew astenga tengê erdeyê du reşahiyan mezin digihîne hev e. Bi erdnîgarî tersa wê yê derya digihîne hev [[tengav]] e.

'''Serhildana Boxer''' ([[Zimanê çînî|Çînî]]: 義和團起義, pinyin: Yìhétuán qǐyì), ew serhildanek li dijî bandora aborî û siyasî ya welatê [[rojava]] li ser [[Çîn]]<nowiki/>ê, di sedsala 19an de bû. Armanc ew e ku hemû biyanî ji welat were derxistin<ref>{{Jêder-kitêb |url=https://www.worldcat.org/oclc/870272576 |sernav=The origins of the Boxer War : a multinational study |paşnav=Xiang, Lanxin, 1956- |isbn=978-1-136-86589-3 |cih=London |oclc=870272576 }}</ref>. Ew di meha [[mijdar]]<nowiki/>a 1899 de dest pê kir û di 7ê [[îlon]]<nowiki/>a 1901an de bi dawî bû. Di dema serhildan û tepisandina serhildanê de, bi hezaran serhildêr, biyanî û sîvîlan jîyana xwe ji dest dan.<br />

'''Mala Bûbê''', yek ji şêxên mezin yên kurdistanê ne. Ev malbat ewqasî li kurdistanê belav bûye di nava biwêjan de jî qala vê malbatê tê kirin.
Şêxên Mala Bûbê niştecihê [[Xindeq]] a ku mezreyek [[Çilstûn]]([[Kirkdîrek]])a gundekî Stewrê ye.Ev gund di sala 1993 yan de hate valakirin.Nuha hîn jî gund vala ye.Ji bo wêneyan binêrin [[Xindeq]]
{{kêm}}
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Malbat]]

{{rêziman}}

'''Seîdê Hemo''' an jî ji wî hunermend û dengbêjê kurd re digotin [[Seîd Axayê Cezrawî]]

{{Bêçavkanî|tarîx=adar 2024}}
{{Kêm}}
{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| sernavê_wêne       = 2019
}}
'''John Sherwood de Lancie, Jr.''' (z. [[20ê adarê]] [[1948]]'an li [[Philadelphia]], [[Pensîlvanya]], [[Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê|DYA]]) [[aktor]]ekî emrîkî ye.

{{Taxobox
| name = Kûzik
| fossil_range= [[Plêstosîn]]ê dereng–Dema niha
| image = Mustela nivalis -British Wildlife Centre-4.jpg
| image_caption = Kûzika Ewropayê navîn (''Mustela nivalis vulgaris'')
| status = LC | status_system = IUCN3.1
| status_ref =<ref name=iucn>{{IUCN2008|assessors=Tikhonov, A., Cavallini, P., Maran, T., Kranz, A., Herrero, J., Giannatos, G., Stubbe, M., Conroy, J., Kryštufek, B., Abramov, A., Wozencraft, C., Reid, F. & McDonald, R. |year=2008|id=14021|title=Mustela nivalis|downloaded=21 March 2009}} Database entry includes a brief justification of why this species is of least concern</ref>
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Chordata]]
| classis = [[Mammal]]ia
| ordo = [[Carnivora]]
| familia = [[Kûze|Mustelidae]]
| subfamilia = [[Kûzeyê nimûneyî|Mustelinae]]
| genus = ''[[Kûzeyan|Mustela]]''
| species = '''''M. nivalis'''''
| binomial = ''Mustela nivalis''
| binomial_authority = [[Carl Linnaeus|Linnaeus]], 1766
| range_map = Least Weasel area.png
| range_map_caption = Belavbûna kûzikan
}}{{Wergerîne|en|bijartî=1}}
'''Kûzik''' (''Mustela nivalis''), [[cure]]yekî [[kûze]]yan (''Mustelidae'') e. Kûzik xweciyê [[Asya]], [[Ewropa]], bakurê Afrîkayê û Amerîkayê Bakur ye. Kûzik nêçîrvanekî xurt û hov e ku dikanê [[kerguh]]ekî ji wê bi 5-10 caran girsetir bikuje.

{{jînedank|netewe={{ala|Spanya}}}}

{{Agahîdank gund
| nav                = Perwêz Xan
| navê_din           = 
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Silêmanî (parêzgeh)|Silêmanî]] (2018)
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Xaneqîn]] (2018)
| nahiye             = [[Qoretû]] (2018)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = [[Perwêzxanî]], xelkê Perwêz Xan
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Perwêz Xan''', gundekî bi ser [[Qoretû]]ya navçeya [[Xaneqîn]]ê ya [[Silêmanî (parêzgeh)|parêzgeha Silêmaniyê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>http://krso.net</ref>.

{{Mapframe|zoom=14|latitude=37.911|longitude=40.236|text=Sûra Amedê
|geotype1=geoshape|ids1=Q20474885
}}

{{Gotara bêçavkanî}}
'''Cejna Êzîd'''<ref>{{Jêder-malper |url=https://www.ezidipress.com/blog/eziden-feiern-weltweit-das-cejna-ezid-fest/ |sernav=Êzîden feiern weltweit das Cejna Êzîd-Fest |tarîx=2017-12-15 |malper=Ezidipress.com |ziman=de |rewşa-urlyê=mirî |tarîxa-gihiştinê=2022-03-22 |tarîxa-arşîvê=2023-06-04 |urlya-arşîvê=https://web.archive.org/web/20230604195017/https://www.ezidipress.com/blog/eziden-feiern-weltweit-das-cejna-ezid-fest/ }}</ref> an jî '''Eyda Êzîd'''<ref>[[Xanna Omerxalî]] (2007). Êzdiyatî. Avesta, Amed - Stembol.</ref> an '''Eyda Êzîdê Sor'''{{Çavkanî hewce ye}}, yek ji cejnên herî mezin ên [[Êzdî|êzdiyan]]{{Çavkanî hewce ye}} e. Ev cejin dikeve roja [[înî|îniyê]] û meha [[kanûna pêşîn]] tê derbazkirin.<ref>[[Xanna Omerxalî]] (2007). Êzdiyatî. Avesta, Amed - Stembol.</ref>

Di ola [[Îslam|Îslamê]] de bêjeya '''helal''' (Erebî : حلال, destûr; ne pîroz; dinyewî) dijwateya gotina [[heram]] e. Helal tiştên ku destûra wan ji [[misilman]]an re heye destnîşan dike û heram jî tiştên ku destûra wan ji misilmanan re nehatiye dayîn destnîşan dike.

'''Weşanên Sewadê''' di rezbera 2007'an de li Bazîdê vebûye. Niha tenê li ser ferhengên kurdî dixebite û pêşniyareke wê ya li ser wêjeya zarokan û berhevkirina dîroka gelêrî heye.Tenê berhemek weşandiye û ew jî: [[Ferhenga Destî]] -kurdî bi kurdî- ya [[Umîd Demîrhan]] e. Xwediyê wê [[Omit Celalî]] ye.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Weşanxane]]

{{Taxobox
| image = Greygoose.jpg
| image_width =
| image_caption = 
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Chordata]]
| classis = [[Aves]]
| subclassis = [[Anseriformes]]
| infraclassis = 
| superordo = 
| ordo =  
| familia = [[Cettiidae]]
| subfamilia = 
| genus = '''''Anser (teyr)'''''
| genus_authority = 
| diversity_link = 
| diversity = 
| synonyms = 
}}
'''''Anser''''', celebek Werdek e ku ji famîlyaya ''[[Anatidae]]yê'' ye.<ref>{{Jêder-malper |url=https://www.itis.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&search_value=915669#null |sernav=ITIS - Report: Leiothrichidae |malper=www.itis.gov |roja-gihiştinê=2022-08-13 }}</ref>

{{Multiple image
| align = right
| direction = horizontal
| caption_align = center
| image1 = Foldable Smartphones.jpg
| image2 = Foldable Phones.jpg
| footer = Telefoneke teknolojîk
| total_width = 350
}}
′′′Komputera destî′′′ [[komputer]]eka biçûk e ko cihê wê di berîkekê da vdibit. Zaravên mîna ′′kopmputera serlep′′ (palmtop), ′′[[Arikara Kesokî a Dîgîtal|AKD]]′′ (PDA), û ′′samrtfon′′ jî gelek caran her bi vê ramanê dihên bikaranîn.

{{ev gotar| ser serxwebûna di siyasetê de ye. Ji bo wateyên din a Serxwebûn, li [[Serxwebûn (cudakirin)]] binihêre}}
{{kêm}}
'''Serxwebûn''' têgînek e ku di [[polîtîka]]yê de tê bikaranîn. Ew tê maneya ku dewletek, gelek, xwe bi xwe karger dike. Dewletên serxwebûyî bi împeryalîzm û koloniyê kergarî nabin. Roja dewlet tê de serxwebûyî bi [[roja neteweyî]] tê navkirin.

'''Şukrî Gulmuş''' ''(navê fermî yê bi tirkî: Şükrü Gülmüş)'' yek ji nivîskar, û rojnamevanên [[Kurd]] e. Endamekî berê yê [[PKK]]ê bû. 

'''Nivîsa mîxî''' an jî '''tîpên bizmarî''' yek ji şiklên nivîsê ên herî kevn e. Ji aliya [[Sumeriyan]] di salên navîn a B.Z. 3400-3300 hatiye avakirin. Orjîna sîstema vê nivîsê Pîsografîk bû lê xwe adapteyî zimanên din ên herêmê jî kiribû û berbî sîstemek [[fonetîk]]ê feresînî bû.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Ließem
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br/>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Rheinland-Pfalz]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Bitburg-Prüm]]
}}
'''Ließem''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya]] ''(Landkreis)'' [[Bitburg-Prüm]]ê li [[Rheinland-Pfalz]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''YHWH''' an jî '''Yehowa''' di [[Peymana Kevin]] û giştî Pirtûka Pîroz de YHWH navê [[Xwedê]] yê yekta ye{{fact}}. Bi [[Zimanê îbranî|îbranî]] weha tê nivîsandin: “יהוה”  

<nowiki/>î yên girîng ên ji [[Sed Dibistanen Raman|sed dibistanen raman]] yên di dema [[xanedana Zhou]] yê. ]]
{{Dîroka Çîn}}
'''Sed Dibistanen Raman''' ([[Zimanê çînî|çînî]]: 諸子百家; pinyin: zhūzǐ bǎijiā) [[dibistan]]<nowiki/>ên [[felsefe]] û ramanin ku dî navbera [[sedsala 6an]] ([[Berî zayînê|B.Z.]])-221an(B.Z.) de li [[Çîn]] a kevnar derketine holê. 

{{Agahîdank gund
| nav                = Şawazî
| navê_din           = 
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Silêmanî (parêzgeh)|Silêmanî]] (2018)
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Xaneqîn]] (2018)
| nahiye             = [[Meydan]] (2018)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = Xelkê Şawazî
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Şawazî''', gundekî bi ser [[Meydan]]a navçeya [[Xaneqîn]]ê ya [[Silêmanî (parêzgeh)|parêzgeha Silêmaniyê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>http://krso.net</ref>.

'''Kilîlên Doyê''' ([[îngilîzî]]:''C-clef'') Cureyên wê yên herî berbelav, di portreyê de li ser xêza jêrê ya sêyemîn û ya çaremîn tên bicîkirin û notayên li ser van notayan têne nivîsandin bi navê “Do”yê têne binavkirin. Kilîla Doyê ji bo nîşandana dengên di frekansa navîn de tê bikaranîn. Ji bo nivîsandina notayên amûrên wekî viyolayê kilîla Doyê tê bikaranîn. Di nav kilîlên Doyê de yên herî zêde têne bikaranîn; kilîlên tenor û altoyê ne.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane2
| wêne = Anna Campbell Colour.jpg
| mezinahiya_wêne = 250px
|}}
'''Anna Montgomery Campbell''' (jdb. 1991, [[Lewes]], [[Înglistan]] - m. 15 adar 2018, [[Efrîn]], [[Rojavayê Kurdistanê]]), şervaneke [[enteryonalîst]] e ku bi navê xwe yê bi [[kurdî]] '''Hêlîn Qereçox''' jî tê zanîn. Hêlîn [[Femînîzm|femînîst]], [[anarşî]]st û çalakvana rakirina zindanan a brîtanî bû ku di nav hêzên [[Yekîneyên Parastina Jinê]] (YPJ) de li [[Rojavaya Kurdistanê|Rojavayê Kurdistanê]] di dema şerê navxweyî ya [[Sûrî|Sûriyê]] de şer kiriye.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Umkirch
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
}}
'''Umkirch''' şaredariyeke navçeya [[Breisgau-Hochschwarzwald]]ê ya herêma [[Baden-Württemberg]] a [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Derîxwînhênera kezebê''', '''derîdemara kezebê''', '''derîdemar'''<ref>[[Kurmancî (kovar)|Kovara kurmancî]], Înstîtuta Kurdî ya Parîsê</ref>, '''xwînhênera dergehê ya kezebî''' an jî '''xwînhênera derê cegerê''', [[xwînborî|xwînboriyeka]] ku xwînê ji [[aşik]], rûviyan û [[sipil]] digihêne [[kezeb]]ê.

'''Dilnasî''' an jî '''kardiyolojî''' parek ji [[bijîşkî]]yê ye ku babetê wê [[veniyasîn (pizişkî)|veniyasîn]] û [[çareser (pizişkî)|çaresera]] nexweşîyên [[dil]]î û [[koendamê gerra xwînê]] ye. Dilnasî pisporîyeka pizişkîyê ye ko nakeve ber pênaseya [[niştergerî]] anko cerrahîyê. Anko, çavdêrî û sexbêrî ya nexweşan bi [[derman]]an û guhartina [[şêwazê jîyanê]] dike.
Bi rengekî dikare bihêt gotin ko zanistê dilnasîyê li sala 1628ê, ji [[William Harvey]], bijîşkê [[Ingilîz]] dest pê dike. Şiroveya dirist ya herî pêşîn ya [[gerra xwînê]] ya wî bû.
Her çend e ko gerra xwînê girêdayî xwînê ye, lê zanistê [[xwînnasî]]yê (hematolojî) ne girêdayî dilnasîyê ye û bi tena serê xwe pisporîyeka dî ya pizişkîyê ye.

{{îlon}}

{{Sernav bi îtalîk}}

'''Heftok''', [[leyistin]]ek bi pênc [[kevir]] ên biçûk ji aliyê keçikan ve rûniştî dihê leyistin.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Lîstik]]

'''Isayê Pîroz''' (bi [[portûgalî]]: ''Cristo Redentor''), navê peykerê [[Îsa]] ku li ser Çiyayê [[Corcovado]] (xwendin: ''Korkovado'') hatiye avakirin e. Bilindahiya peyker 30 metre, bera wî 28 metre û giraniya wî jî 1200 ton e. Pêker ji her derê bajarê [[Rio de Janeiro]] xwuya dike. Ramana vî pêkerî di sala 1921 di çarçoveya pîrozbahiyên sedsaliya rijgarbûna [[Brezîl]]ê (1822) ji pêşbirkek bi navê berhemek olî ku ji aliyê dêrê ve hatibû pêşniyarkirin deholê. Ev berhema ku di sala.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Brezîl]]
[[Kategorî:Bermahiyên bêhempa yên cîhanê]]
[[Kategorî:Peyker]]

{{Wergerîne|en}}
{{Agahîdank welat2/wîkîdane}}

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = nivîskar
}}

'''Heftok''', [[leyistin]]ek bi pênc [[kevir]] ên biçûk ji aliyê keçikan ve rûniştî dihê leyistin.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Lîstik]]

Perdeli pilav xwarineke tirkî ye, ku bi gelemperî ji birinc bi mirîşk, pîvaz û fistiqan pêk tê ku di tebeqeya tenik a hevîrê de hatiye pêçan û bi behîv ve hatiye pêçan. Pîlafê şeklê kekê dişibihe, paşê jî bi qertelan tê servîskirin.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
| welat=
}}
'''Ajitnagar''' gundek e, dikeve devare Araria ya bajarê Bihar li [[Hindistan]]ê de.  Li gorî serjimariya Hindistanê ya 2011, nifûsa gund bi giştî 957 kes bûn. Rêjeya xwendin û nivîsandinê li gund nisbeten zêde ye û digihîje %70,92. <ref>{{Jêder-malper |url=http://censusindia.gov.in/2011census/dchb/DCHB_Village_Release_1000.xlsx |sernav=2011 Indian Census official table of Bihar Villages |paşnav= |pêşnav= |tarîx= |malper= |urlya-arşîvê= |roja-arşîvê= |rewşa-urlyê=zindî |roja-gihiştinê= }}</ref>

'''Gendelî''' celebek nerastgotinê ye an jî [[sûc]]ek [[Dad|hiqûqî]] ye ku ji hêla kes an rêxistinek [[Desthilatdarî|desthilatdar]] ve tê kirin. Bi rêya gendeliyê ew kes an rêxistin ji bo bidestxistina berjewendîyên neqanûnî an ji bo berjewendîyên kesane destavêtina [[hêz]]ê dike. Gendelî dikare gelek çalakiyan bihewîne, di nav wan de [[bertîl]], [[îflas]] an firotina hêz û bandor hene. Herwiha, gendelî dikare bi pêkanînên qanûnî jî pêk were.<ref>{{Jêder-malper |url=http://siteresources.worldbank.org/INTWBIGOVANTCOR/Resources/Legal_Corruption.pdf |sernav=Wayback Machine |tarîx=2015-05-05 |malper=web.archive.org |roja-gihiştinê=2023-06-12 |roja-arşîvê=2015-05-05 |urlya-arşîvê=https://web.archive.org/web/20150505185227/http://siteresources.worldbank.org/INTWBIGOVANTCOR/Resources/Legal_Corruption.pdf |rewşa-urlyê=bot: unknown }}</ref> Gendeliya [[Siyaset|siyasî]] diqewime dema ku rêberek an karmendeke [[Hikûmet|hukûmetê]] ji bo berjewendiya kesane bi kapasîteya fermî tevdigere. Gendelî herî zêde di [[kleptokrasî]], [[olîgarşî]], [[narko-dewlet]] û [[Dewleta mafyayê|dewletên mafyayê]] de tê dîtin.

'''Zrîng''' [[xêzekovar]]eke bi kurdî ye, hem bi kurmancî û hem jî bi kirmanckî, ku ji [[çiriya pêşîn]] a 2019an ve mehê carekê dihê weşandin<ref>https://www.facebook.com/photo.php?fbid=10157268066510259&set=pcb.10157268075430259&type=3&theater</ref>. Kovar ji 32 rûpelan pêk dihê û edîtorê kovara Zrîng [[karîkatursaz]]ê kurd [[Dogan Guzel]] e<ref>{{Jêder-malper |url=http://www.mezopotamyaajansi20.com/kr/HEM-NCE/content/view/69900 |sernav=Kopîkirina arşîvê |tarîxa-gihiştinê=2019-09-23 |tarîxa-arşîvê=2019-09-23 |urlya-arşîvê=https://web.archive.org/web/20190923061459/http://www.mezopotamyaajansi20.com/kr/HEM-NCE/content/view/69900 |rewşa-urlyê=mirî }}</ref><ref>{{Jêder |sernav=Kopîkirina arşîvê |url=http://yeniozgurpolitika.net/zring-li-bin-guhe-tirki-dikeve/ |tarîxa-gihiştinê=2019-09-23 |tarîxa-arşîvê=2019-09-23 |urlya-arşîvê=https://web.archive.org/web/20190923075805/http://yeniozgurpolitika.net/zring-li-bin-guhe-tirki-dikeve/ |rewşa-urlyê=mirî }}</ref>.

{| width="40%" border="2" cellspacing="0" cellpadding="4" rules="all" class="hintergrundfarbe1 rahmenfarbe1" style="float:right; clear:right; margin:1em 0 1em 1em; border-style: solid; border-width: 1px; border-collapse:collapse; font-size:95%; empty-cells:show; "
|- style="background-color:#ffdead;"
! colspan="2" | Şeklê wê
|- style="background-color:#ffffff;"
| colspan="2" align="center" | 
|- style="background-color:#ffdead;"
! colspan="2" | Bi tevayî
|-
| Nav || Oktan
|-
| Navên din || n-Oktan
|-
| [[Direfş]] || C<sub>8</sub>H<sub>18</sub>
|- style="background-color:#ffdead;"
! colspan="2" | Sincî
|-
| [[Mol]] || 114,22 <math> \frac {g}{mol}</math>
|-
| [[Tîrbûn]] || 0,703 <math> \frac {g}{cm^3}</math>
|-
| Rewşa di germiya odê de || ron
|-
| [[Xala helînê]] || -57 [[Grad Selzîyus|°C]]
|-
| [[Xala kelînê]] || 126 °C
|- style="background-color:#FFDEAD;"
! colspan="2" | [[Nîşanên xeterê]]
|-
| colspan="2" align="center" |  
|-
| colspan="2" align="center"|'''F''', '''Xn''', '''N'''
|}
'''Oktan''' ron û vê reng e. Heptan [[alkan|alkanek]] e, direfşê xwe C<sub>8</sub>H<sub>18</sub> e, lê carna jî CH<sub>3</sub>(CH<sub>2</sub>)<sub>6</sub>CH<sub>3</sub> tê bikaranîn.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = nivîskar
}}
'''Abraham „Bram“ Stoker''' (jdb.  [[8ê çiriya paşîn]] [[1847]] li [[Clontarf]] li cem [[Dublîn|Dublîn;]]<nowiki/>m. [[20ê nîsanê]] [[1912]] li [[London]], [[Îngilistan]], [[Keyaniya Yekbûyî]]) [[nivîskar]]ekî îrlendî bû ku bi taybet bi romana xwe Drakula navdar bû.

{{Bêçavkanî}}{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = nivîskar
}}

'''Kilig''' an '''çavmarka bêwanê'''  an jî '''merejo''' (''Asparagus officinalis'') cureyek [[çavmark]]ê ye ku gelek caran kilig bo tevahiya çavmarkan jî tê bikaranîn.

Eşîreta '''Celkî''' li navçeya [[Konya]] ye Kulu diminîn li gundê bi tirki [[Kırkpınar]], [[Yeşilyurt]] u [[Hisar]]. Kesen xwe pir ji li gunde [[Kutukusağı]] dijînin. Hejmarê wan kêmzêde 7500 e. Li Mêrdînê û Shengale gelekî ji wan bi eslê xwe [[êzîdî ]] ne. 
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Eşîr]]

{{Taxobox
| name = Hechecikê malan
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name=IUCN2012>{{IUCN|id=106007150 |title=''Delichon urbicum'' | assessors=[[BirdLife International]] |version=2012.1 |year=2012 |accessdate=16 July 2012}}</ref>
| image = Delichon urbicum -Iceland -flying-8.jpg
| image_caption = Hechecikekî malan difire li Îslandayê <ref>BWP</ref>
| image_width=
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Chordata]]
| classis = [[Aves]]
| ordo = [[Fîkar|Passeriformes]]
| familia = [[Dûvmeqesk|Hirundinidae]]
| genus = ''[[Perresêlke|Delichon]]''
| species = '''''D. urbicum'''''
| binomial = ''Delichon urbicum''
| binomial_authority = ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1758)
| range_map = Delichon urbicum.png
| range_map_width =
| range_map_caption = Zer – Belavbûna hechecikê malan dema zewac û ferxkirinê<br />
Hêşîn – Belavbûna hechecikê malan dema zivistanê
| synonyms = ''Hirundo urbica'' <small>Linnaeus, 1758</small>
}}
{{Wergerîne|en|ziman2=de|ziman3=fr|bijartî=1}}'''Hechecikê malan''', an jî perresêlkeyê paşellspî (''Delichon urbica''), [[cure]]yekî [[dûvmeqesk]] an hechecikan (''Hirundinidae'') e.
== Reftar ==
=== Zayend kirin ===

'''Kurtelîstikên kurdî''', di nav [[çand]] û [[Huner|hunera]] kurdî de cihekî grîng digrin. Di pîrozkirina sersalê dê, bi hatina biharê, di havîne kû bê av derbasdibinrê, di sevê direj ê zivistane dê serpehatine xwe tînîne zimen di civate de. Ew listik piranî ji aliye zilaman ve di hatina listin.
 
== Naven hin ji wan listikan ==
 
*Kose Gelî: Dema sal te gûhartin te listin, yani pirozkirina sersale de. 
*[[Bûka Baranê]]: Ev listik ji dema havîn be av derbas dibe te listin, ji bo kû baran bibare û hesînahî hisk nebe. 
*Kalik û Fatik: Ev lîstîk jî, mizgîniya hatina bihare dide.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Folklor]]

'''Parlementer''' an '''Newenger''' ji aliye gel ve di hilbijartinan de tê hilbijartin. Parlementer di [[parleman|parlementê]] de [[maf|mafê]] wî gelê go ew hilbijatiye temsil dike.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Siyaset]]

{{Gotara salê b.z.|46}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|wdneyîne=Beşa îdarî
|nav=Rheingau-Taunus-Kreis
|wargeh=[[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]<br>{{biçûk|''(Landkreis)''}}
|awayê binebeş2=[[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2=[[Hessen]]
}}
'''Rheingau-Taunus-Kreis''', yek ji [[Navçeyên Almanyayê|navçeyên (''Landkreis)'']] herêma [[Hessen]], [[Almanya]]yê ye.

{{Taxobox
| name =  Eukariyot<br />(''Eukaryota'')
| image = Chromista collage 2.jpg
| image_caption =  
| superdomain = [[Neomura]]
| domain=Eukaryota
| domain_authority=[[Robert Whittaker|Whittaker]] & [[Lynn Margulis|Margulis]],1978
| subdivision_ranks = [[Cîhan]]
| subdivision = 
<div style = "background: pink; padding: 4px;"> ''[[Animalia]]'' - [[Ajal]] </div>
<div style = "background: lightblue; padding: 4px;">  ''[[Fungi]]'' - [[Kuv]]  </div>
<div style = "background: #FFC8A0; padding: 4px;">   ''[[Amoebozoa]]'' - [[Amîb]] </div>
<div style = "background: lightgreen; padding: 4px;">  ''[[Plantae]]'' - [[Gil û giya (Plantae)|Riwek]] an [[Gil û giya (Plantae)|gil û giya]] </div>
<div style = "background: greenyellow; padding: 4px;">  ''[[Chromalveolata]]'' - Kromalveolat  </div>
<div style = "background: lavender; padding: 4px;">  ''[[Rhizaria]]'' - Rîzariya</div>
<div style = "background: khaki; padding: 4px;">   ''[[Excavata]]'' - Ekskavat</div>
{{!}}- style="background:#e0d0b0;" {{!}} 
! [[Dabeşandina zanistî ya alternatîv]]
{{!}}-
{{!}} style="padding:0 .5em; text-align:left;" {{!}}
*'''''[[Unikonta]]''''' - Unîkont
**'''[[Opisthokonta]]''' - Opîstokont
***[[Metazoa]]
***[[Mesomycetozoa]]
***[[Choanozoa]]
***[[Eumycota]] - Eumikot
**[[Amoebozoa]] - Amîb
*'''''[[Bikonta]]''''' - Bîkont
**[[Apusozoa]]
**[[Rhizaria]] - Rîzariya
**[[Excavata]] - Ekskavat
**[[Archaeplastida]]
**[[Chromalveolata]] - Kromalveolat
}}

Deriyê Rihayê yê Amedê
{{PD-self}}

'''Bilûr''' aletekî muzikê yê pifkirinê ye. Bilûr di muzîka kurdî de cihekî giring digire.
{{Kontrola otorîteyê}}
{{Muzîk-şitil}}
[[Kategorî:Muzîk]]
[[Kategorî:Amûrên muzîkê]]

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = sînema
}}

'''Hûrêj''', '''şûrê giran ê siwariyan''', cureyekî ji [[şûr]]ên serdema navîn e. Di sedsala 14em de derhatiye, serdama 17em de hêdî hêdî ji holê rabûye. Bi du destan dihatiye bikaranîn, lewra him manewraya bazîna vê şûrê dijwar e, him jî hinekê giran e. Niha di werzîşkariyê de tê bikaranîn. 

{{Gotara salê}}

{{Agahîdank gund
| nav                = Kanî Hencîre
| navê_din           = 
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Silêmanî (parêzgeh)|Silêmanî]] (2018)
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Xaneqîn]] (2018)
| nahiye             = [[Meydan]] (2018)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = Xelkê Kanî Hencîre
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Kanî Hencîre''', gundekî bi ser [[Meydan]]a navçeya [[Xaneqîn]]ê ya [[Silêmanî (parêzgeh)|parêzgeha Silêmaniyê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>http://krso.net</ref>.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane2}}
'''Elazar Menachem Men Shach''' (1 [[kanûna paşîn]] [[1899]] - 2 [[çiriya paşîn]] [[2001]]) rabiyekî navdar ê ultraortodoks bû ku ji destpêka salên 1970an heta mirina xwe serokatiya ortodoksên [[lîtvak]] ên [[nehasîdî]] kir. Wî wekî serokê encûmena [[Moetzes Gedolei HaTorah]] û wekî yek ji sê hevdekanên [[Yeşîvaya Ponevezhê]] li [[Bnei Brak]], li gel [[Shmuel Rozovsky]] û [[Dovid Povarsky]] kar kir. Ji ber cudahî wî yên bi serokatiya [[hasîdî]] ya partiya siyasî [[Agudat Yisrael]] re, bi [[Ovadia Yosef]] re hevalbendî kir û pê re [[partiya Shas]] di sala 1984an de damezrand.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
}}

{{Agahîdank partiya siyasî
| nav               = Partiya Gel a Komarî
| navê rastî        = Cumhuriyet Halk Partisi
| navê rastî ziman  = tr
| logo              = 
| kodareng          = #ED1822
| kurte             = CHP
| serok             = [[Özgür Özel]]
| sekreterê giştî   = [[Neslihan Hancıoğlu]]
| serokê axaftinê   = [[Faik Öztrak]]
| avaker            = [[Mustafa Kemal Atatürk]]
| damezrandin       = {{Destpêka dem|1923|09|09}} (Damezrandina ewil)
{{Destpêka dem|1992|09|09}} (Damezrandina 2yemîn)
| qedexekirin       = {{Dawiya dem|1981|10|16}} (heta damezrandina 2yemîn)
| beralîker         = 
| derizandin        = 
| pêşrew            = 
| beralîkirin       = 
| domdar            = 
| sergeh            = [[Çankaya]], [[Enqerê]]
| rojname           = 
| sazandina ramanê  = 
| baskê xwendekaran = 
| baskê ciwanan     = [https://www.chpgenclikkollari.org.tr/ Baskên Ciwanan ya CHPê]
| baskê jinan       = [https://chpkadin.chp.org.tr/ Baskên Jinan ya CHPê]
| sernav bask1      = 
| bask1             = 
| sernav bask2      = 
| bask2             = 
| sernav bask3      = 
| bask3             = 
| sernav bask4      = 
| bask4             = 
| salê endamê       = 2022
| endam             = 1.330.611
| îdeolojî          = 
*[[Kemalîzm]]
*[[Sosyalîzma demokratîk|Sosyal Demokrasî]]
| helwest           = [[Çepê Navendî]]
| dîn               = 
| neteweyî          = [[Tifaqê Miletê]]
| herêmî            = 
| ewropayî          = [[Partiya Sosyalîst a Ewropayê]]
| parzemînî         = 
| navneteweyî       = [[Enternasyonalê Sosyalîst]]
| civîna ewropayê   = 
| sernav alîgir1    = 
| alîgir1           = 
| reng              = {{Reng box|#ED1822}} Sor
| dirûşm            =  "Ji bo hemû kesan CHP!"
| sirûd             = 
| cihê têkoşînê     = 
| sernav vala1      = 
| vala1             = 
| sernav vala2      = 
| vala2             = 
| sernav vala3      = 
| vala3             = 
| sernav vala4      = 
| vala4             = 
| sernav rûniştek1  = [[Parlamentoya Tirkiyê|Parlamen]]
| rûniştek1         = {{Composition bar|135|600|hex=#ED1822}}
| sernav rûniştek2  = Şaredariyan Bajarê mezin
| rûniştek2         = {{Composition bar|11|30|hex=#ED1822}}
| sernav rûniştek3  = Şaredariyan Parêzgeh
| rûniştek3         = {{Composition bar|10|51|hex=#ED1822}}
| sernav rûniştek4  = Şaredariyan Navçeyê
| rûniştek4         = {{Composition bar|177|922|hex=#ED1822}}
| sernav rûniştek5  = Şaredariyan Şar
| rûniştek5         = {{Composition bar|50|387|hex=#ED1822}}
| sernav rûniştek6  = Endamên Meclîsa Şaredariya Bajarê Mezin
| rûniştek6         = {{Composition bar|662|2591|hex=#ED1822}}
| sernav rûniştek7  = Endamên Meclîsa Parêzgeh ya Giştî
| rûniştek7         = {{Composition bar|182|1251|hex=#ED1822}}
| sernav rûniştek8  = Endamên Meclîsa Şaredarî
| rûniştek8         = {{Composition bar|4638|20498|hex=#ED1822}}
| ala               = 
| malper            = [https://www.chp.org.tr/ Cumhuriyet Halk Partisi (Tirkî)]
| dewlet            = 
| welat             = {{TUR}}
}}
'''Partiya Gel a Komarî''' yan jî bi kurtasî '''CHP''' (bi tirkî: ''Cumhuriyet Halk Partisi''), partiyeke siyasî ye ku di 9ê îlona sala 1923an de di bin serokatiya [[Mustafa Kemal Atatürk]] de hatiye damezrandin û li Tirkiyê xebatên siyasî dimeşîne. CHP yekem partî ya Komara Tirk e bi despêka damezrandina Komara Tirkiyeyê re hatiye demazirandin. Li gorî rêziknameya partiyê, kurteya partiyê ya fermî "CHP" ye û sembola partiyê şeş tîr e. CHP di roja îro de bi 134 parlamenteran li Meclîsa Tirkiyeyê de mixalefeta sereke ya Tirkiyê temsîl dike.

'''Hevalên derewîn''' an jî '''hevalên çewt''' (bi [[înglîzî]]: ''false friends'') hin peyv hene ku bi temamî yan pirr wek hev in lê ziman yan [[zarava]]yên cuda de yan jî li deverên cuda maneya wan cuda ye. Mirov bawer dike ku ew peyvên nas in lê dibe ku mirov xelet wan fehm bike. Navê peyvên wisa "hevalên derewîn" yan "hevalên çewt" e.

{{Agahîdanka giştî
}}
'''Els Segadors''' (bi kurdî: ''Pale'') sirûda neteweyî ya fermî ya [[Ketelonya]]yê ye. Di 25ê sibata 1993an de wek sirûda neteweyî hat qebûlkirin<ref>http://dogc.vlex.es/vid/llei-febrer-himne-nacional-catalunya-36313054</ref><ref>Llei 1/1993, de 25 de febrer, de l'himne nacional de Catalunya.</ref>. Eslê gotinên stranê [[Serhildana Paleyan|serhildaneke paleyên ketelan]] li dijî keyê spanî [[Felîp IV]] e ku di sedsala 17an de qewemî. Sirûd bangî serhildan û parastina azadiya xakê dike.

== Fîlozofên alman ==

{{sibat}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|wdneyîne=Beşa îdarî
|nav=Daiting
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]
|navê binebeş2 = [[Bavyera]]
|awayê binebeş3 = [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş3 = [[Donau-Ries]]
}}
'''Daiting''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Donau-Ries]] li herêma [[Bavyera]] ya [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Nehlê''' [[dol]]ek e dikevit navbera dola [[Zêbar]]ê û çiayyê pişta [[Akrê]]. Doleka pirav û bixêr û bereket e. Bajêrokê [[Dînartê]] navenda dolê ye. Gelek cihên balkêş hene. Li havînan dibit cihê seyranên xelkî. Hindek ji gundên Nehlê ev in: [[Bamişmiş]], [[Girbîşê]], [[Gîre]],...
{{Kontrola otorîteyê}}
{{kurt}}
[[Kategorî:Herêm]]

'''Girav''', '''dorav''' an '''gizirt''' ji reşahiyên (bej) ku hawirdorên wan bi [[av|avê]] tije ne re tê gotin. Sê beşê giravan hene: Hin perçeyên zinaran an [[resîf]], [[giravok]] û giravên esasî. Li hin deran gelek girav li cem hev cih digirên, ji van ra [[komgirav]] tê gotin. Hin girav wek kevan an xelekekî rêz dibin, ji van ra jî [[rêzegirav]] tê gotin.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Wrangelsburg
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Vorpommern-Greifswald]]
}}
'''Wrangelsburg''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Vorpommern-Greifswald]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{bnr|Eylo}}

{{Wergerîne|de|ziman2=fi|ziman3=nn|bijartî=1}}
{{Agahîdank welat2/wîkîdane}}
'''Haîtî''' an jî '''Komara Haîtiyê''' (bi [[kreoliya haîtiyî]]: ''Repiblik Ayiti'', bi fransî: ''République d'Haïti''), welatêke li warê [[Karîb]]ê ye. Li rojhilatê wê [[Komara Domînîk]]an ra hevsînor e. Paytexta Haîtiyê [[Port-au-Prince]] e.

'''Portable Document Format''' (PDF) [[format]]ek ji bo belge û [[e-pirtûk]]an e ku di hemî sîsteman de dixebite û berhem wekî eslê xwe bi font, wêne û mîzanpaja xwe ve di ekranê de diyar dibin û derdikevin ser kaxezê. PDF ji aliyê şirketa [[Adobe]] hat pêşxistin.
{{Kontrola otorîteyê}}
{{kurt}}
[[Kategorî:Komputer]]
[[Kategorî:Standardên ISOyê]]

{{Bêçavkanî}}
{{Bnr|Tor}}
{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|wêne = Tur Abdin Carte.jpg
}}

'''Rêveberên Rêvebiriya Hewavanî û Fezayê ya Neteweyî ya Dewletên Yekbûyî''' berpirsên payebilind ê [[NASA]]yê û ajansa fezayê ya neteweyî ya [[Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê|Dewletên Yekbûyî]] ne. Rêveber biryardarê sereke yê NASAyê ne ku berpirsiyar e ku zelalî ji bo vîzyona ajansê peyda bike û wekî çavkaniya ramana hindurîn a di nav NASAyê de xizmet bike. Xwediyê nivîsgehê jî di nav polîtîka û xebatên fezayê ya Dewletên Yekbûyî de xwedî cihek girîng e û ji aliyê rêveberek cîgir ve tê destek kirin.

{{Îslam}}

{{Agahîdank jînenîgarî2
}}

[[File:Gustave Caillebotte - Paris Street; Rainy Day - Google Art Project.jpg|thumb|Gustave Caillebotte (1848–1894): ''Rue de Paris, temps de pluie'', 1877.]]

{{Agahîdanka giştî
}}
'''Papa''', serokê dînî yê [[xristiyan]]ên [[katolîk]] û serokê [[Vatîkan]]ê ye. Peyva ''papa'' (bi [[yewnanî]]: ''πάππας, páppas'') tê maneya "bav".

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = nivîskar
}}

{{Agahîdank gund
| nav                = Teyrok
| navê_din           = 
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Silêmanî (parêzgeh)|Silêmanî]] (2018)
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Xaneqîn]] (2018)
| nahiye             = [[Qoretû]] (2018)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = [[Teyrokî]], xelkê Teyrokê
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Teyrok''', gundekî bi ser [[Qoretû]]ya navçeya [[Xaneqîn]]ê ya [[Silêmanî (parêzgeh)|parêzgeha Silêmaniyê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>http://krso.net</ref>.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| sernavê_wêne       = 1965
| çînaser            = zanyar
}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Grebs-Niendorf
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Ludwigslust-Parchim]]
}}
'''Grebs-Niendorf''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Ludwigslust-Parchim]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{sibat}}

'''Bîokemî''' an jî Kemîzindî, beşeke zanistiye ji zîndewerzanî yan [[Zindîzanî]] û zanista [[kemî]] ku madeyên kemîyî di laşên jîneweran de lêkolîn dike wek vîtamînan, [[RNA]], [[DNA]], hormonan û tirşiyên emînî û pir madeyên din.

{{Agahîdank jînenîgarî (Wîkîdane)
| sernavê_wêne       = Dante Alighieri li gorî [[Sandro Botticelli]]
}}

'''Henrik Ibsen''' an jî '''Henrik Johan Ibsen''' (z. [[20'ê adarê]] [[1828]] li Skien − m. [[23'ê gulanê]] [[1906]] li Kristiania, [[Oslo]]), rewşenbîr û nivîskarekî norwecî ye. <ref>{{Jêder-malper |url=https://en.m.wikipedia.org/wiki/Henrik_Ibsen |sernav=Çavkanî ye vê wergêranê ji wîkîpediya Înglîziy ye |paşnav= |pêşnav= |tarîx= |malper= |urlya-arşîvê= |tarîxa-arşîvê= |rewşa-urlyê= |tarîxa-gihiştinê= }}</ref>
== Jiyan ==
'''Henrik Ibsen''' li sla 1828 ji dayik bûye, wî bi teybetî vegotinên ji nava xelkê anî hev û nivîsand. Herî zêde bi lîstika wî ya bi navê "Pitikek malê" (bi norwecî: "Et dukke hjem") tê nasîn. Îbsen romantikekî dema xwe bû. Herwiha, ew li hin welatên ewropa ên weke Îtalya jî gerîya û pêşketina li wan deran nas kir. Weke helbestvan û nivîskarê lîstikan jî tê nasîn. Di wê demê de Norwec hê bi Danimarka ve girêdayî bû. Dema ku Danimarka li ber ingilistan û Swedê dikeve şer, Norwec jî dixwaze bi wê re têkeve şer. Lê dema ku di şer de Danimarka winda dike, êdî Norwec ji Danîmarkayê tê veqetandin û bi Swêdê ve tê girêdan.

{{Bêçavkanî|tarîx=adar 2024}}

'''Demar''' , '''birik'''<ref>Hüseyin Bektaş (2004)</ref> an eseb (îng: ''nerve''), yekîniyeke binyatiye ji pir xaneyên demar peyda dibe di [[sîstema demar]] (birikan) di [[laşê mirov]], bi taybetî, ku seh yan his di beşên bedenê de ji mêjî transport dike. Bi riyê demar mirov, [[ajal]] û [[canewer]]an bi êşê û sehkirinên din dihise.

#BERALÎKIRIN [[Desîmetre çargoşe]]

{{Orphan|date=kanûna pêşîn 2020}}

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = nivîskar
| netewe             = {{Sembola alayê|Skotland}} [[Skotlandî]]
| hevwelatî          = {{Sembola alayê|Keyaniya Yekbûyî|1707–1800}} [[Brîtanî]]
| pênasê_paşîn       = FRSA
}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Loitzendorf
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Bavyera]]
|awayê binebeş3=[[Regierungsbezirk|Navçeya îdarî]]<br>''({{Biçûk|Regierungsbezirk}})''
|navê binebeş3=[[Bavyeraya Jêrîn]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Straubing-Bogen]]
}}
'''Loitzendorf''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Straubing-Bogen]] li herêma [[Bavyera]] ya [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Neustadt am Main
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Bavyera]]
|awayê binebeş3=[[Regierungsbezirk|Navçeya îdarî]]<br>''({{biçûk|Regierungsbezirk}})''
|navê binebeş3=[[Frankonyaya Jêrîn]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Main-Spessart]]
}}
'''Neustadt am Main''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Main-Spessart]] li herêma [[Bavyera]] ya [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Taxobox
| name = Tîtî
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name="IUCN">{{IUCN|id=106008169 |title=''Galerida cristata'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2012.1 |year=2012 |accessdate=16 July 2012}}</ref>
| image = Tîtî.jpg
| image_caption = '''Tîtî''' (bi navê xwe yê latînî ''Galerida cristata'')
| image_width = 280px
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Chordata]]
| classis = [[Aves]]
| ordo = [[Fîkar|Passeriformes]]
| familia = [[Torxe|Alaudidae]]
| genus = ''[[Galerida]]''
| species = '''''G. cristata'''''
| binomial = ''Galerida cristata''
| binomial_authority = ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1758)
| subdivision_ranks = [[Subspecies]]
| subdivision = Binecure
| range_map         = Galerida cristata distribution map.png
| range_map_width   = 280px
| range_map_alt     = 
| range_map_caption = Belavbûn bi rengê kesk
}}{{Wergerîne|be|bijartî=1}}
'''Tîtî''', '''kullo''', '''pînês''', '''tîntîn'''<ref> Kovara KURMANCÎ-Hejmar 48-Gotara Navên Çûkan-http://www.institutkurde.org/en/publications/kurmanci/</ref> an jî '''tîntore''' (bi navê xwe yê [[latînî]] ''Galerida cristata'') çûkekî bejî ye ji cinsê ''[[Galerida]]'' , ji [[famîle]]ya tîtiyan û ji [[kom]]a [[fîkar]]an e.

'''Fatimok''' an '''fatfatok''' an jî '''qumrî''' balindeyekî bedew mîna kotran e lê biçûktir e. Bi qasî kotran kedî nîne lê dikare kedî jî be.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Balinde]]

{{Wêje}}
'''Kurteçîrok''' cureyekî çîroka edebî ya kurt e ku ji aliyê [[nivîskar]]an ve tê çêkirin. Dirêjahiya piraniya kurteçîrokan ji 1000-4000 peyvan pêk tê. Heke nivîskarek kêmtirî 1000 peyvî bi kar bîne, pircar mirov dibêjinê "kurteçîrokên kurt".

{{kanûna pêşîn}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=St. Leon-Rot
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
}}
'''St. Leon-Rot''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Rhein-Neckar-Kreis]] li herêma [[Baden-Württemberg]] a [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Agahîdank gund
| nav                = Herşil
| navê_din           = 
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Silêmanî (parêzgeh)|Silêmanî]] (2018)
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Xaneqîn]] (2018)
| nahiye             = [[Meydan]] (1957)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = [[Herşilî]], xelkê Herşilê
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Herşil''', gundekî bi ser [[Meydan]]a navçeya [[Xaneqîn]]ê ya [[Silêmanî (parêzgeh)|parêzgeha Silêmaniyê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>Dr Abdulla Ghafor (2001). Index of Kurdistan Villages. Vol. 2. (Index of villages in Southern Kurdistan in the Iraqi Population Census 1957). Stockholm.</ref>.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
}}

{{Agahîdanka giştî
}}
'''Mîsojînî''' [[nefret]], biçûkxistin an pêşdaraziya li hember [[jin]]an e.<ref>{{Jêder-malper |url=https://www.duden.de/rechtschreibung/Misogynie |sernav=Duden {{!}} Misogynie {{!}} Rechtschreibung, Bedeutung, Definition, Herkunft |malper=www.duden.de |ziman=de |roja-gihiştinê=2023-01-08 }}</ref><ref>{{Jêder-malper |url=https://www.merriam-webster.com/dictionary/misogyny |sernav=Definition of MISOGYNY |malper=www.merriam-webster.com |ziman=en |roja-gihiştinê=2023-01-08 }}</ref>

{{Agahîdank pirtûk
| sernav             = 
| sernavê xwemalî    = 
| wergêr             = [[Omer Dilsoz]]
| wêne               = Vol de nuit, 1931 (cropped).JPG
| mezinahiyawêne     = 
| binwêne            = 
| nivîskar           = [[Antoine de Saint-Exupéry]]
| pêşgotin           = 
| şêwe               = 
| welat              = 
| cîh                = 
| sernivîser         = <!-- Berg û Rûpelsazî (edîtor) -->
| sererastkirin      = 
| ziman              = 
| dîrok              = [[1931]]
| weşanxane          = 
| rûpel              = 
| wêneçêker          = <!-- Wêneyên bergê û pirtûkê kî cêkir? -->
| pîvan              = <!-- Pîvana pirtûkê -->
| ISBN               = 
| pirtûk             = 
}}
'''Firîna bi şev''' ( sernavê resen ''Vol de Nuit'') ku di sala 1931an de hate weşandin, romana duyem a nivîskar û balafirvanê fransî Antoine de Saint-Exupéry bû .

{{Kêm}}
{{Bêçavkanî|tarîx=adar 2024}}
'''Yezdanîtî''', anku ayîna yezdanî, ayîneke kevn e kurdan e<ref name="atil.ovh.org">{{Çavkanî hewce ye|tarîx=adar 2024}} http://atil.ovh.org/noosphere/yazdanisme.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120428094402/http://atil.ovh.org/noosphere/yazdanisme.php |date=2012-04-28 }} (li gora malpera "noosphere", malperek li ser ol û bawerî ne, Li gora vê malper Yezdanîtî, oleke kevn kurdan e û ev ol/dîn bi ayîneke jo bo melekan bû/e)</ref><ref>http://i-cias.com/e.o/yazdanism.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120619024926/http://i-cias.com/e.o/yazdanism.htm |date=2012-06-19 }} (li gora malpera "looklex ancyclopeadia", Yazdanism, ola kurdan e)</ref>. Yezdanîtî ola melekan e <ref name="atil.ovh.org"/>.

{{Sêwî|date=çiriya paşîn 2022}}

{{Orphan|date=îlon 2021}}
{{Agahîdank mirov/wîkîdane
}}

'''Hîpotalamus''' beşek ji [[Demaxê mirov|demaxê]] ye. Karê serekî yê hîpotalamusê, parastina [[hevsengiya navekî]] ye (homeostazî). Hîpotalamus wekî çavderek kontrola hormon û madeyen nav xwîn û xaneyan dike, ka kîjan nizm e, kîjan berz e. Ji [[Koendama demarê|koendama demar]] ragîhandin werdigre û bi şêweyek rasterast an jî nerasterat bandor li ser metabolîzmaya laşê dike. Ango hîpotalamus di navbera koendema demar û rijênan de girêdanê çêdike. Hîpotalmus [[hormonên derpirandinê]] û hormonên westirînera derpirandinê berhem dike, bi vî awayê li ser hormonên laş, kontrola xwe dabîn dike. 

{{Gotara bêçavkanî}}

(''Iris versicolor'')]]

'''Şala Kurmancî''' Ji qumaşekî buha ye. Ji rîs tê çêkirin. Qalind û germe, [[zivistan]]ê diavêjin ser pişta xwe. 2-3 reng tê de cih digirin, hin caran jî tên bi rengekî ye.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Cil]]

{{Sernav bi îtalîk}}

{{Agahîdank nivîskar
| nav                = 
| wêne               = LA2-Mustafa Can.jpg
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = Mistefa Can 2008
| navê_rastî         = <!-- Navê bi zimanê zikmakî heke ji rûpelê cuda be-->
| navê_jidayikbûnê   = 
| roja_jidayikbûnê   = 
| cihê_jidayikbûnê   = 
| roja_mirinê        = 
| cihê_mirinê        = 
| koordînatên_cihê_goristanê = 
| netewe             = 
| hevwelatî          = 
| perwerde           = 
| destûrname         = 
| pîşe               = [[rojnamevan]] û [[nivîskar]]
| salên_çalak        = 
| serdem             = 
| berhem             = <!-- Berhemên navdar -->
| tevger             = <!-- Tevgera wêjeyî -->
| şêwe               = <!-- Şêweya wêjeyî -->
| ziman              = <!-- Zimanê nivîsê -->
| hevjîn             = <!-- zewicî -->
| partner            = <!-- nezewicî -->
| zarok              = 
| dê                 = 
| bav                = 
| malper             = <!-- bi vî awayî: {{URL|mînak.com}} -->
| bandorbar          = 
| bandorker          = 
| şanenav            = <!-- îmze -->
| mezinahiya_şanenavê = 
| modul              = 
| jêrenot            = <!-- Agahiyên din (bûyer, ...) -->
| bernav             = 
}}
'''Mustafa Can''' di roja 15ê çiriya pêşîn a 1969an de li [[Bakurê Kurdistanê]] ji diya xwe re çêbûye. Malbata wî koçî bajarê [[Skövde]]yê (li [[Swêd]]ê) kiriye û Mistefa li wê derê mezin bûye.

{{Navbox
|name = Komên etnîkî yên Çînê
|title = Komên etnîkî yên [[Çîn]]ê
|state = {{{state|autocollapse}}}
|listclass = hlist

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Plate
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Ludwigslust-Parchim]]
}}
'''Plate''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Ludwigslust-Parchim]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Agahîdanka giştî
| wêne               = Egypt.KV8.01.jpg
| sernavê_wêne       = Sarkofaga Meremptah, tabûteke kevirî ya ji dema Misira kevnare
}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Mannweiler-Cölln
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br/>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Rheinland-Pfalz]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Donnersbergkreis]]
}}
'''Mannweiler-Cölln''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya]] ''(Landkreis)'' [[Donnersbergkreis]]ê li [[Rheinland-Pfalz]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Agahîdanka giştî}}
'''Ala neteweyî ya Japonê''' çargoşeyek [[Spî (reng)|spî]] ye ku li navenda wê [[Dorhêl|dorhêlek]] sor heye. Ji vê alê re bi fermî ''Nisshōki'' (日章旗, 'ala rojê') tê gotin, lê li [[Japon|Japonê]] bi gelemperî wekî ''Hinomaru'' (日の丸, 'Topa rojê') tê zanîn. Ew sosretiya welêt dihewîne: Welatê Roja ku hiltê. Di 13ê tebaxa 1999an de ala Nisshoki di [[Qanûna Al û Sirûda Neteweyî]] de wekî ala neteweyî hat destnîşan kirin. Her çend qanûnek berê ala neteweyî diyar nekiribû jî, ala rojê ji berê ve wekî ala neteweyî ya Japonê ya de facto dihat qebûlkirin. 

{{Agahîdanka giştî
}}

'''Henryk Adam Aleksander Pius Sienkiewicz''', Navkirinek: Litwos, (jdb. [[5ê gulanê]] [[1846]] li [[Wola Okrzejska]], [[Polonya]]; m. [[15ê çiriya paşîn]] [[1916]] li [[Vevey]], [[Swîsre]]) yek ji nivîskarên Polonî yên wergirê [[Xelata Nobelê]] ya wêjeyê ye.

'''Çempîrî''' navê malbata çempîriyan e.

{{Agahîdanka giştî
|wêne=Grey_Wolves_Gokturk_Flag.svg
|sernavê_wêne=Ala serê gur ji aliyê gurên boz û komên din ên panturkîst ve tê bikaranîn.
}}

{{Kurd}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Plankstadt
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
}}
'''Plankstadt''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Rhein-Neckar-Kreis]] li herêma [[Baden-Württemberg]] a [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Rietzneuendorf-Staakow
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Brandenburg]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Dahme-Spreewald]]
}}
'''Rietzneuendorf-Staakow''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Dahme-Spreewald]] li [[Brandenburg]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Tîrmeh}}

{{Orphan|date=kanûna pêşîn 2020}}
{{jînedank}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Weißenborn
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Hessen]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Werra-Meißner-Kreis]]
}}
'''Weißenborn''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Werra-Meißner-Kreis]] li [[Hessen]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

Li jêr çend çîroknivîsên Kurd:

{{Agahîdank gund
| nav                = Konk
| navê_din           = 
| navê_fermî         = Yenikapı
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = Bakurê Kurdistanê
| dewlet             = Tirkiye
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Xarpêt (parêzgeh)|Xarpêt]] (Elezîz)
| navçe              = [[Xarpêt (navçe)|Xarpêt]]
| nahiye             = [[Melakendî]]
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = [[Konkî]], xelkê Konkê
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = Tirkiye
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Konk''' (bi ermenî: Գոնք, ''Konk'', {{1928| كونك, "Keunk" (Könk)}}, {{1946|Könk}}, {{bi-tr|Yenikapı}}), gundekî bi ser nahiya [[Melakendî|Melakendiyê]] ya [[navçe]]ya [[Xarpêt]]ê ve ye li parêzgeha [[Xarpêt (parêzgeh)|Xarpêtê]] ([[Elezîz]]).

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
}}

û [[Xaçperestan]] de]]
'''Şer''' têkoşînek e ku di navbera du [[welat]]an an jî di navbera [[kom]]ek û welatekî de diqewime. Pirranî bi [[çek]]an te kirin. Şer piranî ji bo armancên [[ol]], [[netew]], [[ramyarî]] û [[aborî]] diqewime. Hinek caran jî bê çekan bi avayê [[psîkolojî]]kî tê kirin.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
| dûgel = [[Tirkiye]] }}
'''Stembol'''<ref>{{Jêder-malper |url=http://www.nefel.com/articles/article_detail.asp?RubricNr=2&ArticleNr=7516 |sernav=Stembol û dengnasiya kurmancî |paşnav=MUHAMMED |pêşnav=HUSEIN |tarîx=2013-04-10 |malper=nefel.com |tarîxa-gihiştinê= }}</ref> yan jî '''Stenbol''' ({{bi-tr|İstanbul}}; bi [[Zimanê yewnanî|yewnanî]]: Κωνσταντινούπολις; latîn: Konstantînopolîs) bajarê herî mezin ê Tirkiyeyê ye ku wekî navenda aborî, çandî û dîrokî ya Tirkiyê ye. Bajar li ser peravên [[Tengava Stembolê|Tengava Bosporusê]] hatiye avakirin ku beşek bajêr li hêla [[Ewropa]]yê ye û beşek din jî li hêla [[Asya]]yê ye. Tê texmînkirin ku li Tirkiyê nifûsa herî zêde ya [[kurd]]an li Stenbol e û nifûsa bajêr zêdetirî 15 milyon kes e ku ji %19 ji nifûsa [[Tirkiye]]yê pêk tîne.<ref>{{Jêder-malper |url=https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Adrese-Dayali-Nufus-Kayit-Sistemi-Sonuclari-2022-49685 |sernav=TÜİK Kurumsal |malper=data.tuik.gov.tr |tarîxa-gihiştinê=2023-08-09 }}</ref> Stenbol bajarê herî qelebalix ê Ewropayê ye û 15em bajarê herî mezin ê cîhanê ye.

{{Gotara bê çavkanî}}

{{Agahîdank navçe
| Nav                = Navçeya Êlihê
| Navê_din           = 
| Navê_fermî         = Batman
| Wêne               = Êlih 2011.jpg
| Wêne_sernav        = Bajarê Êlihê
| Welat              = [[Bakurê Kurdistanê]]   <!--- KARGÊRIYÎ -------------->
| Dûgel              = [[Tirkiye]]
| Parêzgeh           = [[Batman (parêzgeh)|Batman]]
| Serbajar           = Êlih
| Qeymeqam           = 
| Hejmara_nahiyan    = <!--- BINEBEŞ ---------------->
| Hejmara_bajarokan  = 5
| Hejmara_taxan      = 136
| Hejmara_gundan     = 283
| Hejmara_mezran     = 
| Gelhê_navçeyê      = 634.491<ref>[https://www.nufusu.com/il/batman-nufusu]</ref>    <!--- GELHE û ERDNÎGAR ------->
| Gelhê_navçeyê_sal  = [[2022]]
| Gelhê_bajaran      = 
| Gelhê_gundan       = 
| Rûerd_navçe        = 564
| Berbelavî_navçe    = 575,2
| Gelhe_serbajar     = 487.000 [https://www.nufusu.com/ilce/merkez_batman-nufusu#:~:text=Merkez%20n%C3%BCfusu%202022%20y%C4%B1l%C4%B1na%20g%C3%B6re,%2C%20%49%2C81%20kad%C4%B1nd%C4%B1r.] <!--- BAJARÊ NAVENDÎ --------->
| Gelhê_serbajarê_sal = [[2022]]
| Rûerd_serbajar     = 
| Bilindayî_serbajar = 575
| Koda_postayê       = 72000
| Koda_telefonê      = (+90) 488
| nexşeya_cihan      = Tirkiye#Bakurê Kurdistanê#Batman
| koordînat          = {{Koord|37|53|0|N|41|7|40|E|display=inline, title}}
| Nexşe              = {{Mapframe|zoom=11|frameless=s|height=220|align=center|title1=Bajarê Êlihê|geotype1=geomask|ids1=Q159835}}
| Nexşe_sernav       = Nexşeya bajarê
}}

{{Gotara salê b.z.|45}}

'''Epentez''' (bi [[Zimanê inglîzî|inglîzî]] ”epenthesis”, ji yûnanî ἐπένθεσις, ''epénthesis''), di zimannasiyê de diyardeyek e ku peyda dibe dema peyv bi tîpekê yan çend tîpan dirêj dibin<ref>{{Jêder |sernav=Kopîkirina arşîvê |url=http://www.kulturname.com/?p=9205 |roja-gihiştinê=2014-06-04 |roja-arşîvê=2016-03-05 |urlya-arşîvê=https://web.archive.org/web/20160305010608/http://www.kulturname.com/?p=9205 |rewşa-urlyê=mirî }}</ref>.

{{hezîran}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Wöbbelin
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Ludwigslust-Parchim]]
}}
'''Wöbbelin''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Ludwigslust-Parchim]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Triefenstein
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Bavyera]]
|awayê binebeş3=[[Regierungsbezirk|Navçeya îdarî]]<br>''({{biçûk|Regierungsbezirk}})''
|navê binebeş3=[[Frankonyaya Jêrîn]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Main-Spessart]]
}}
'''Triefenstein''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Main-Spessart]] li herêma [[Bavyera]] ya [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Gotara salê b.z.|38}}

{{Gotara bêçavkanî}}
{{Hûrek}}
{{Agahîdanka giştî
}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Storkow
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Brandenburg]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Oder-Spree]]
}}
'''Storkow''' bajarokekî [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Oder-Spree]] li [[Brandenburg]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{sernavê îtalîk}}
 , {{ala|DYA}}
| Zimanê  orjînal    = 
| Ziman              = 
| Hejmara sezonan    = 1
| Hejmara beşan      = 42
| Lîsteya beşan      = 
| Rêveberên hilberîneriyê = [[Andy Heyward]]<br />Robby London<br />Michael Maliani<br />[[Janice Sonski]]<br />[[Ivan Reitman]]<br />[[Joe Medjuck]]<br />[[Daniel Goldberg (producer)|Daniel Goldberg]]
| Hilberîner         = [[Seth Kearsley]]
| Edîtor             = Mike DePatie
Gail McIntyre
| Cih                = 
| Sînematograf       = 
| Kamera             = 
| Mawe               = 22 hûrdem
| Şirket             = [[DIC Entertainment|DiC Entertainment, L.P.]]<br />[[Ivan Reitman|Northern Lights Entertainment]]<br /> [[Mook Animation]]
| Belavker           = [[Claster Television]]<br />[[Buena Vista International, Inc]]. (navneteweyî)<br/>[[DHX Media]]
| Kanal              = 
| Formata wenê       = [[NTSC]] / [[480i]]
| Formata deng       = Stereo
| Weşana ewilî       = 
| Weşana dawiyê      = 
| Rewşe              = Xelas bûye
| Ya pêşî            = 
| Ya piştî           = 
| Bernameyên têkilîdar = 
}}

{{Bêçavkanî}}

{{Bêçavkanî}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|wdneyîne=Beşa îdarî
|nav=Vorpommern-Greifswald
|wargeh=[[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]<br>{{biçûk|''(Landkreis)''}}
|awayê binebeş2=[[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2=[[Mecklenburg-Vorpommern]]
}}
'''Vorpommern-Greifswald''', yek ji [[Navçeyên Almanyayê|navçeyên (''Landkreis)'']] herêma [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.

'''Proteîn''' molekulên aloz (makromolekul) û polîmer in, ji yek an jî zêdetir zincîrên asîdên amînî pêk tên. 

Hunermendê kurd '''Jan Axîn''' di sala [[1973]]'an de li gundekî [[Batman]]'ê hatîye dinyayê. Ji biçukatiya xwe de muzîk, hest û remanên Kurdî di gîyanê wî de cihekî girîng girtin.  

'''Mistek ax''', çîrokeke [[Jan Dost]] e, ku mijara jana xerîbiyê tîne zimên. Ew di pirtûka (Antolojiya çîrokên [[kurdî]]) de, ya ku nivîskarê kurd [[Firat Cewerî]] amade kiribû û çapkiribû, cih digire.

'''Siemens AG''' holdînga herî mezin ya [[Ewropa]]yê ye. Rêvebirina şirkete ji bajarên [[Almanya]]yê [[Berlîn]] û [[Mûnîh]]ê ye. Xebatên ku dike bi giştî li ser [[pîşesazî]], [[elektronîk]] û [[tenduristî]] ye. 190 welatan de bi pêşbînî 498.000 kes girêdayê wê şirketê dixebite. Sala [[1888]]an de ji aliyê [[Ernst Werner vor Siemens]] û [[Johann Georg Halske]]ê ve li Berlînê hate avakirin. 

{{Taxobox
| name = Hevrist, merx
| image = Juniperus osteosperma 1.jpg
| image_width = 240px
| image_caption = Merxeke (''Juniperus osteosperma'') li [[Nevada]]yê ([[DYA]])
| regnum = [[Plantae]]
| divisio = [[Pinophyta]]
| classis = [[Pinophyta|Pinopsida]]
| ordo = [[Pinales]]
| familia = [[Cupressaceae]]
| genus = '''''Juniperus'''''
| genus_authority = [[Carolus Linnaeus|L.]]
| subdivision_ranks = Species
| subdivision = 
}}
'''Hevrist'''<ref>Prof. D. [[Mesûd Kitanî]] (2007). Dar û darik û terraşokêt Kurdistanê, [[Spîrêz]], [[Dihok]]</ref>, '''dara hevristê''', '''hevris''', '''merx'''<ref>Zana Farqînî (2011). Ferheng kurdî-tirkî, tirkî-kurdî Enstîtuya Kurdî ya Stenbolê, Stembol.</ref> an jî [[melx]]{{Çavk}} (''Juniperus'') darekê ku hertim kesk e, pelçên wê zivistanê naweşîne. Nêzîkî 70 cureyên hevristan hene. Di navberê 20 û 40 m dirêj dibe.

'''Alim''' (bi [[erebî]]: عالم; "zanyar") peyveke ye ku di ola [[Îslam]]ê de ji bo mirovên xwedanî agahiyên dînê tê gotin. Alim ji [[mele]] û [[şêx]]an re dibêjin. Pirhejmara peyva ''alim'' ulema ye.
Ji [[jin]]a re jî '''Alime''' tê gotin.<ref name="Def_EI2">{{Jêder-kitêb |sernav=ʿUlamāʾ. In: Encyclopaedia of Islam |nivîskar1=Cl. Gilliot |nivîskar2=R.C. Repp |nivîskar3=K.A. Nizami |nivîskar4=M.B. Hooker |nivîskar5=Chang-Kuan Lin |nivîskar6=J.O. Hunwick |tarîx=2012 |weşanger=E.J. Brill |isbn=978-90-04-16121-4 |paşnavê-edîtor1=P. Bearman |pêşnavê-edîtor1=P. |çap=2 |cih=Leiden |doi=10.1163/1573-3912_islam_COM_1278 |paşnavê-edîtor2=Bianquis |pêşnavê-edîtor2=Th. |paşnavê-edîtor3=Bosworth |pêşnavê-edîtor3=C.E. |paşnavê-edîtor4=van Donzel |pêşnavê-edîtor4=E. |paşnavê-edîtor5=Heinrichs |pêşnavê-edîtor5=W.P. }}</ref>

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Erkheim
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Bavyera]]
|awayê binebeş3=[[Regierungsbezirk|Navçeya îdarî]]<br>''({{Biçûk|Regierungsbezirk}})''
|navê binebeş3=[[Swabya (Bavyera)]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Unterallgäu]]
}}
'''Erkheim''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Unterallgäu]] li herêma [[Bavyera]] ya [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Orphan|date=kanûna pêşîn 2020}}{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = zanyar
}}
'''Joachim Jungius''' (jdb. [[22ê îlonê]] [[1587]] li [[Lübeck]]; m. [[23ê îlonê]] [[1657]] li [[Hamburg]]) [[fizîknas]], [[matematîknas]] û [[fîlozof]]ekî [[alman]] bû.

'''Romî''' yan jî di van salên dawî de [[zimanê tirkî|tirkî]] ji zimanê romiyan (tirkan) re tê gotin. Ji kar û taybetiyên tirkan re jî herwiha romî, tirkî dibêjin.

{{Derbar|Îngilistan|Ji bo dewletê Brîtanî,|Keyaniya Yekbûyî}}{{Agahîdank welat2
| wêneyê ala         = Flag of England.svg
| wêneyê nexşe       = England (orthographic projection).svg
| demjimêr DST       = +1 seet
| demjimêr           = UTC
| dirav kod          = GBP
| dirav              = [[Sterling]]
| hatûçûn            = çep
| nav                = ''England''<br/>
| zimanên fermî      = [[Zimanê inglîzî|Inglîzî]]
| bajarê mezin       = [[London]]<br/>{{Koord|51|30|N|0|7|W|type:country}}
| paytext            = [[London]]<br/>{{Koord|51|30|N|0|7|W|type:country}}
| demonîm            = Înglîz<br/>({{ziman-en|English}})
| wêneyê nexşe2      = England in the UK and Europe.svg
| wêneyê mertal      = Royal arms of England.svg
| awayê rêveberiyê   = {{Unbulleted list|[[Keyaniya makezagonî]]|[[Demokrasiya parlamenê]]}}
| zimanên naskirin   = [[Zimanê kornî|Kornî]]
| konvansiyonel navê dirêj = Înglistan
| koda telefonê      = +44
| iso3166kod         = GB-ENG
| gelhe tîrbûn km2   = 432
| gelhe giştî        = 53,012,500<ref>{{Jêder-malper |sernav=2011 Census: Population and Household Estimates for England and Wales, March 2011 |url=https://www.ons.gov.uk/peoplepopulationandcommunity/populationandmigration/populationestimates/bulletins/2011censuspopulationandhouseholdestimatesforenglandandwales/2012-07-16 |malper=www.ons.gov.uk }}</ref>
| gelhe giştî sal    = 2011
| gelhe texmînkirin sal = 2019
| gelhe texmînkirin  = 56,286,961<ref>{{Jêder-malper |sernav=Population estimates for the UK, England and Wales, Scotland and Northern Ireland – Office for National Statistics |url=https://www.ons.gov.uk/peoplepopulationandcommunity/populationandmigration/populationestimates/bulletins/annualmidyearpopulationestimates/mid2019estimates |malper=www.ons.gov.uk }}</ref>
| rûerd km2          = 130279
| sernav rêber1      = [[Keybanû]]
| navê rêber1        = [[Charles III]]
| utc offset DST     = +1
}}
'''Îngilistan''', '''Înglîzistan''' yan jî '''Îngiltere''', (bi [[Zimanê inglîzî|îngilîzî]]: ''England'') welatek e ku beşek ji [[Keyaniya Yekbûyî]] ye. Îngilîstan li rojavayê xwe bi [[Wales]] û ji aliyê bakurê ve bi [[Skotlenda|Skotlendê]] re sinorên axê parve dike. [[Deryaya Îrlendayê]] li bakurê rojavayê Îngilîstanê û li başûrê rojava jî [[Deryaya Keltî]] heye. Welat, girava Brîtanya Mezin ji heştan pênc ê giravê ku li bakurê [[Okyanûsa Atlantîk|Atlantîkê]] ye û zêdetirî 100 giravên piçûktir, wek [[Giravên Scilly]] û [[Girava Wight]], vedihewîne.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
}}{{Bêçavkanî}}

{{Tîrmeh}}

{{Agahîdank mirov
| nav                = Nesredîn Tûsî
| navê_rastî         = {{ziman|fa|نصیرالدین طوسی}}
| sernavê_wêne       = Nesredîn Tûsî
| roja_jidayikbûnê   = 1201
| cihê_jidayikbûnê   = Xorasan
| roja_mirinê        = 1274
| cihê_mirinê        = [[Bexda]], [[Îraq]] (73 Salî)
| hevwelatî          = {{ala|Îran}}
| serdem             = [[Serdema Zêrîn a Îslamê]]
| bandorbar          = [[Îbn Sîna]], [[Fexredîn Razî]]
| netewe             = Faris
| bandorker          = [[Îbn Xeldûn]], [[Qutbedîn Şîrazî]] û [[Fexredînê Exlatî]], [[Îbn el-Şatir]], [[Nicolaus Copernicus]]
| pîşe               = [[Felsefe]], [[Matematîk]], [[Teolojî]] û [[Astronomî]]
| xebat              = Cota Tûsî
}}
	
'''Nesredîn Tûsî''' ({{bi-fa|نصیرالدین طوسی}}, Ebû Cefar Mihemed bin Muhemmed bin el-Hesen Nesredîn et-Tûsî, zayîn [[1201]] li [[Tûs]], [[Xorasan]]a [[Îran]]ê, mirin [[1274]] li [[Bexda]]yê) [[teolojî|teolog]], [[matematîknas]], [[stêrnasî|stêrnas]] û [[fîlozof]]ekî [[misilman]]ê [[Gelê Farsê|faris]] yê di [[sedsala 13'an]] de jiya bû.

'''Pîtîn''' (bi înglîzî: ''fertilization'') karê yekbûna gametên bavan, ango yekbûna navika [[sperm]] û [[Xaneya hêkê|hêkexaneyê]] bo çêbûna weçeyek nû.

{{Bêçavkanî}}

'''Wêjeya almanî''' ji wan nivîsarên wêjeyî yên bi [[zimanê almanî]] hatine nivîsandin pêk tê. Vê wêjeya ku li [[Almanya]], [[Awistirya]], perçên alman yên [[Swîsre]] û [[Belçîka]], [[Liechtenstein]], [[Tîrol a Başûr]] li Îtalyayê û hinekî kêm jî berhem ên dîasporaya alman hat nivîsandin. Wêjeya almanî ya dema nûjen bi piranî bi [[almaniya standard]] e, lê hin herikînên wêjeyê hene ku di dereceyek zêde an hindik de ji zaravayan (wek mînak Alemanî) bandor kirine.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Rom
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Ludwigslust-Parchim]]
}}
'''Rom''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Ludwigslust-Parchim]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Bêçavkanî}}
'''Yelda Karataş''' (z. [[1954]], li [[Zonguldak]]ê, Tirkiye), [[helbestvan]]eke tirk e.

'''Arketîp''', bi [[grekî]] tê wateya dîmenên dîrokkevn. [[Fîgûr]], [[drûv]], qalibên fêrbûyî yên ji demên pirr kevn hatine û di [[binhişar]]ê de cih digirin in. Evana qalibên dînamîk in û bandora xwe li [[hişar]]ê dikin.

'''Textê Silêman''', yek ji nahiyeyên ku bi [[Tîkab (navçe)|navçeya Tîkabê]] ve girêdayî ye. Nahiye dikeve [[Azerbaycana Rojava (parêzgeh)|parezgeha Azerbaycana Rojava]] a [[Rojhilata Kurdistanê]].

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Dorf Mecklenburg
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Nordwestmecklenburg]]
}}
'''Dorf Mecklenburg''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Nordwestmecklenburg]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Greyder''', bi giştî makîneya ku karên rê çêkirinê de û di rastkirina rûxarê de tê bikaranîn e.

).]]

{{Taxobox
| name = Masî
| image = Heringsschwarm.gif
| image_caption = Masiyên sêld ''Clupea harengus''
| domain = Eukaryota
| regnum = [[Heywan|Animalia]]
| phylum = [[Kordat|Chordata]]
| subphylum = [[Vertebrata]]
| unranked_classis = [[Masî|Pisces]]
| taxon = Pisces
| subdivision_ranks = Çîn û bineçînên masiyan
| subdivision =
* [[Masiyên hestîdar]] (''Osteichthyes'')
* [[Masiyên kirkirkdar]] (''Chondrichthyes'')
}}
'''Masî''' ajaleke marîpiştê ye ku di nav [[av]]ê de dijî. Masî [[perik]] û [[lam]] hene. Piraniya wan bi [[kelek]]an bêhna xwe distîne û berdide û [[poyîkîloterm]] e.

{{Agahîdanka giştî
}}{{Bêçavkanî}}

{{Bêçavkanî}}

{{Îlon}}
'''Îlon''' ('''rezber''' an '''êlûn''' an jî '''gelerezan'''), [[meh]]a nehem ya [[Salnameya Gregorî|gregoryen]] e. Îlon 30 [[roj]] diajo.

'''Begzade''' mîrêt qela Beresori û Kelêge, hakimêt Tergewer û Mergewer bûne. Ew li binemala mîrêt Hekariyê û Şemzîna bûne. Ew heta dumahîka sedsalêt 19-ê serokêt ‘eşîrêt wan herêma bûne.

{{Orphan|date=kanûna pêşîn 2020}}{{Agahîdank mirov/wîkîdane
}}

{{Kêm}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane|wargeh=[[Bajar]]| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr}}
'''Königswinter''', bajarekî [[Navçeyên Almanyayê|navçeya (''Landkreis)'']] [[Rhein-Sieg-Kreis (navçe)|Rhein-Sieg-Kreisê]] li herêma [[Nordrhein-Westfalen]] a [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Ronibaran.de''', Malpereke Kurdî ye. Li ser vî malperî zêdeyî 1400 gotinên stranên Kurdî ji her aliyê Kurdistanê hene. Wekî din li ser malperê nivîsarên li ser çand, huner û dîroka Kurdan jî cîh digrin. Ev malpera ji alî Ali Serhat Baran ve tê amadekirin. Baran endamê Koma Dengê Azadî û rojnamevanek Kurd e.

{{çavlêgerandin}}

'''Kurêt Gavane''', [[komelgeh]]eke [[wilayet]]a [[Dihok]]ê ([[Badînan]], [[Başûrê Kurdistanê]]) ye ku di sala 1977an de hatiye avakirin. Di sala 1998an de hijmara şêniyên komelgehê gihaye 4.400 kesan<ref>Gareth R.V. Stensfield (2003). Iraqi Kurdistan: Political development and emergent democracy. RoutledgeCurzon, London.</ref>.

'''Siligo''' bajarokekî bajarê [[Sassari]] ya girava [[Sardînya]] [[îtalya]]yê ye. Nifûsa Siligo yê navendê bajarê de dijî 943 (2010) kes e.
{{Kontrola otorîteyê}}
{{Bajar-şitil}}
[[Kategorî:Sardînya]]
[[Kategorî:Îtalya]]
[[Kategorî:Bajar]]

'''Qehwe û Felsefe''' [[podkast]]eke bi kurdî û di derheqê [[felsefe]]yê de ye.

{{Îtalîk sernav}}

ê de xwedî sê [[rehend]]an e: dirêjahî (''length''), [[pehnahî]] (''width''), [[bilindahî]] (''height''). '''Dirêjahî''' rehendê dakişandî yê her tiştê ye.]]
'''Dirêjahî''' (bi [[Soranî]]: ''dirêjayî'', ''درێژایی'' ; bi [[Inglîzî]]: ''length'') yek ji [[rehend]]ên tiştan e. Dirêjahî rehendê dakişandî yê her tiştê ye. Dirêjahî ya tiştekî duriya navbera dawî yên wî tiştê ye; berfirehiya xetî ya wî ku ji dawî heta dawî dihêt pîvan. Pêdivî ye ji [[bilindahî]] û [[pehnahî]] bihêt cuda kirin. ''Bilindahî'' berfirehî ya tiştan e bi awayê stûnkî; Û ''pehnahî'' dûrî ya navbera alîyekî heta aliyê dî nîşadidit. 

{{Agahîdank nivîskar
 | nav              = Gabriel García Márquez
 | bernav          = Gabo
 | wêne             = Gabriel Garcia Marquez.jpg
 | mezinahiya_wêne  = 175px
 | sernavê_wêne         = Márquez di sala 1982an de
 | pîşe             = Romannivîs, rojnamenivîs
 | roja_jidayikbûnê            = {{Jidayikbûn|6|3|1927}}
 | cihê_jidayikbûnê      = [[Aracataca]], [[Magdalena]] ([[Kolombiya]])
 | roja_mirinê            = {{Mirin|17|04|2014|6|3|1927|temen=erê}}
 | cihê_mirinê      = Bajarê [[Meksîko]] ([[Meksîk]])
 | netewe         = [[Kolombiyayî]]
 | ziman            = [[Spanî]]
 | şêwe             = Roman, çîrok
 | xelat            = Xelata Nobelê, 1982
* ''[[El coronel no tiene quien le escriba]]'', 1961.
* ''[[Cien años de soledad]]'', 1967.
* ''[[El otoño del patriarca]]'', 1975.
* ''[[Todos los cuentos]] (1947-1972)'', 1976.
* ''[[Crónica de una muerte anunciada]]'', 1981.
* ''[[El amor en los tiempos del cólera]]'', 1985
 | şanenav             = Gabriel Marquez Signature.png
}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Hornberg
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
}}
'''Hornberg''' bajarokekî [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Ortenaukreis]] li herêma [[Baden-Württemberg]] a [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Agahîdanka giştî
}}{{Sernav bi îtalîk}}
'''Sunenî Tîrmîzî''' navê pirtûkê ê rastî '''el-Camiu's-Sahih''' pirtûka [[hedîs]]an a [[Tîrmîzî]] ye. Di sedsala 9an de hatiye nivîsandin. Weke [[Sehîhî Buxarî]] û [[Sehîhî Muslîm]] pirtûkek bi nav û deng û bibawer e.<ref>http://daruliftaa.com/node/7130</ref>

{{Çavlêgerandin}}
{{Sernav bi îtalîk}}
{{agahîdanka giştî
|wêne=payizadereng.jpg
|sernavê_wêne=Bergê ''Payiza dereng''
}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane|wargeh=[[Bajar]]| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr}}
'''Nidderau''', bajarekî [[Navçeyên Almanyayê|navçeya (''Landkreis)'']] [[Main-Kinzig-Kreis (navçe)|Main-Kinzig-Kreisê]] li herêma [[Hesse]] ya [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Gotara salê b.z.|2}}

]]

{{Agahîdank mirov
| çînaser            =
| bilêvkirin         = 
| wêne               = Agit.jpg
| sernavê_wêne       = Mahsum Korkmaz (Egîd)
| roja_jidayikbûnê   = {{Jidayikbûn|1956}}
| cihê_jidayikbûnê   = [[Amed]], [[Farqîn]]
| roja_mirinê        = {{Mirin|28|3|1986}}
| cihê_mirinê        = [[Şirnex]], Çiyayê gabar
| hevwelatî          = [[Tirkiye]]
| pîşe               = Fermandarê (HRK) [[PKK]]ê 
| salên_çalak        = 1976–1986
| perwerde           = 
| destûrname         =
| esil               = [[Kurd]]
| şanenav            = 
| nav                = 
| navê_rastî         = Mahsum korkmaz 
| sernav             =
| zimanê_navê_rastî  = 
| mezinahiya_wêne    = 
| navê_jidayikbûnê   = 
| imadkirin          = 
| roja_windabûnê     = 
| cihê_windabûnê     = 
| rewşa_windabûnê    = 
| sedema_mirinê      = 
| vedîtina_bedenê    = 
| cihê_goristanê     = 
| abîde              = 
| navê_din           = 
| rêxistin           = 
| bejn               = 
| televîzyon         = 
| partî              = 
| tevger             = 
| dîn                = 
| mezheb             = 
| gilîname           = 
| ceza               = 
| rewşa_cezayê       = 
| hevjîn             = 
| partner            = 
| zarok              = 
| dê_û_bav           = 
| xizm               = 
| xelat              =  
| mezinahiya_şanenavê = 
| sernavê_şanenavê   = 
| malper             = 
| cisn               = 
| cihê aramiyê       = 
| karder             = 
| ajans              = 
| embed              = 
| sedema_navdarbûnê  = 
| xebat              = 
| xebatên_navdar     = 
| stîl               = 
| serdem             = 
| dewr               = 
| sermiyana_net      = 
| berê               = 
| paşê               = 
| koordînatên_cihê_goristanê = 
| koordînatên_cihê_aramiyê = 
| pênasê_pêşîn       = 
| pênasê_paşîn       = 
| meqam              = 
| dijber             = 
| endamên_desteyê    = 
| dê                 = 
| bav                = 
| malbat             = 
| jêrenot            = 
| awayê_ser          = 
| bandorbar          = 
| bandorker          = 
| rewşa_hiqûqî       = 
}}
'''Mahsum Korkmaz''' (bernavk '''Egîd''') (z. [[1956]] li [[Farqîn]]ê − m. [[28'ê adarê]] [[1986]] li çiyayê [[Gabar]]ê, [[Şirnex (parêzgeh)|Şirnex]]), endamê Komîteya Navendî yê [[Partiya Karkerên Kurdistanê|PKK]]'ê û fermandarê yekemîn ê [[Hêzên Rizgariya Kurdistanê|HRK]]ê bû.

{{bêçavkanî}}
'''Kurte vedor''' ({{bi-en|short circuit}}), vedora cêyranê ya ku xwe temam nekiriye ye. Yanê vedora ku herka cêyranê bêyî ku li ser endamê vedorê derbas bibe, herk biherike axê. yanê bi kurtasî gihaştina qabloyê [[faz]] û [[nêtar]] hev û din e. an jî qabloya erênî û neyînî.

'''Hiş''' an '''aqil'''<ref>Zana Farqînî (2009)</ref>, yek ji fonksiyonên kompleks û taybet ên [[mejî]] ye.

{{Bêçavkanî}}
'''Înç''' (bi Inglîzî ''inch'') [[yekîn]]eka pîvana [[dirêjahî|dirêjahiyê]] ye. Li goreyê gelek sîstemên yekînan înç bi gelek awayan dihêt pênasekirin. Lê bi giştî, Her yardek 36 înç û her pêyek jî 12 înç e.

'''Şekal''' yek ji leyîstikên zarokên Kurd e.

'''Kixse''', '''kexs''', '''kixs''' an '''kixsik''' pîvazên serî yên biçûk in. Kixse ji bo çandinê tên bikaranîn. Kixseyan dikin erdê, ser wan digrin. Di wir de nêrî (zîl) didin û pelçên xwe derdikevin rûyê erdê. 

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane}}
'''Çekoslovakya''', di navbera salên 1918–1939 û 1945–1960'an de: ''Komara Çekoslovakyayê''; di navbera salên 1960–1990'an de ''Komara Çekoslovakya ya Sosyalîst'' ; di navbera 1990–1992'an de ''Komara Federatîva Çek û Slovakyayê'' dewleteke ku li ser herêmên dewletên îro yên [[Çekya]] û [[Slovakya]]<nowiki/>yê hikûm ajotibû. Wexta [[Şerê Cîhanî yê Duyem|Şerê cîhanî yê duyem]] hin herêm ên [[Ûkrayna]]<nowiki/>yê îro jî teva wê bûn. Ew ji 1948'an şûnde tevî [[Bloka Rojava]] ya ku ji aliyê dewletên [[Sosyalîst]] ve pêk hatibû bû.

'''Çarenivîs''' an jî '''qeder''', rêça bûyerên ku ji berê de diyarkirî û bi rengekî nayê guhertin e. Çi gelemperî çi jî takekes, ev yek dikare wek pêşerojeke diyarkirî bê dîtin. Tevgera determînîzmê di felsefeyê de li ser çarenivîsê ye. Têgeha çarenivîsê jî di gelek olên cuda de xwedî cihekî girîng e.

{{çiriya paşîn}}

''
| navê hevbeş        = 
| wêneyê ala         = Flag of Qatar.svg
| sernav ala         = 
| wêneyê mertal      =
| sernav mertal      = 
| dirûşma netewî     = 
| dirûşma bi kurdî   = 
| sirûda netewî      = {{Ziman|ar|السلام الأميري}}<br />''As-Salām al-ʾAmīrī''{{nbsp|2}}<br />
| wêneyê nexşe       = QAT orthographic.svg
| nexşe mezinî       = 250px
| nexşe sernav       = 
| nexşe sernûçe      = 
| paytext            = [[Doha]]
| bajarê mezin       = [[Doha]]
| zimanên fermî      = [[Erebî]]
| komên etnîkî       = 
| komên etnîkî sal   = 
| dîn                = 
| demonîm            = 
| awayê rêveberiyê   = 
| sernav rêber1      = [[Tamim bin Hamad es-Sani]]
| navê rêber1        = 
| sernav rêber2      = [[Halid bin Halife bin Abdülaziz El Sani]]
| navê rêber2        = 
| sernav rêber3      = 
| navê rêber3        = 
| sernav rêber4      = 
| navê rêber4        = 
| sernav rêber5      = 
| navê rêber5        = 
| pêşvebirî          = 1915
| meclîsa jorîn      = 
| meclîsa jêrîn      = 
| awayê serxwebûnê   = 
| nota serxwebûnê    = 
| bûyera avakirinê1  = 
| dema avakirinê1    = 
| bûyera avakirinê2  = 
| dema avakirinê2    = 
| bûyera avakirinê3  = 
| dema avakirinê3    = 
| bûyera avakirinê4  = 
| dema avakirinê4    = 
| bûyera avakirinê5  = 
| dema avakirinê5    = 
| rûerd km2          = 11.586
| rûerd magnitude    = 
| av                 = 
| gelhe giştî        = 
| gelhe giştî sal    = 
| gelhe tîrbûn km2   = 
| TBH PHK            = 
| TBH PHK sal        = 
| TBH PHK her kesekî = 
| TBH nomînal        = 
| TBH nomînal sal    = 
| TBH nomînal her kesekî = 
| Gini               = 41.1 <!--number only-->
| Gini sal           = 2007
| Gini çavk          = 
| PPM                = 
| PPM sal            = 
| PPM çavk           = 
| dirav              = 
| dirav kod          = 
| demjimêr           = 
| utc offset         = 
| celebê dîrokê      = 
| hatûçûn            = 
| koda telefonê      = 
| koda înternetê     = 
| iso3166kod         = 
}}

'''Rîçala îsotê''' ne tenê li başûrê rojhilata [[Asya]]yê tê bikaranîn. Mirov dikare wekî [[merge]]yê jî binavbike. Di [[pêjgeha kurd]] de, bi taybetî di [[pêjgeha Tolhildanê]] de tê bikaranîn. Bîber ([[îsot]]) û [[şekir]] berkeliyên (melzemeyên) sereke ne. Lê li [[Riha]]yê şekir tevlî nakin.

{{Agahîdank gund
| nav                = Ortekoy
| navê_din           = 
| navê_fermî         = Ortaköy
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = 
| dewlet             = [[Tirkiye]]
| parêzgeh           = [[Erzîrom (parêzgeh)|Erzîrom]] (2012)
| navçe              = [[Xinûs]] (2012)
| nahiye             = [[Xinûs]] (navend)
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = Xelkê Ortakoyê
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = Tirkiye
| koordînat          = 
}}
'''Ortekoy''' ({{1928|اورته‌ كوی‌ , "Orta keuy" (Orta köy)}}, {{1946|Ortaköy}}, {{bi-tr|Ortaköy}}), gundekî bi ser navenda [[Xinûs]]a parêzgeha [[Erzîrom (parêzgeh)|Erzîromê]] ve ye.

{{Dîroka Çîn}}

{{Îslam}}{{Wergerîne|ar|bijartî=1}}
'''Zekat''', '''zikat''' (bi [[erebî]]: الزكاةٌ, ''al-zakat'') yek ji şertên [[îslam]]ê ye. Dayîna mal ji bo feqiran e.<ref>Hayrettin Karaman, Sorularla İslamiyet</ref>

{{Agahîdank mirov/wîkîdane2}}
'''Jostein Gaarder''' (jdb. {{d|8|tebax|1952}}, [[Oslo]] -) [[nivîskar]] û [[rewşenhizir]]ekê [[norwêc]]î ye ku çendîn [[roman (wêje)|roman]], [[çîrok]] û kitêbên zarokan nivîsîne. Kitêba wî ya herî navdar romana [[Cîhana Sofî (pirtûk)|Cîhana Sofî]] ye, ku ji bo gelek zimanan hatiye wergerandin. [[Ahmet Gegez]]î jî ew wergerandiye [[kurdî]] û weşanxaneya [[Do (weşanxane)|Doyê]] li [[Stenbol]]ê ew çap kiriye.

{{Agahîdank gund
| nav                = Duman
| navê_din           = 
| navê_fermî         = Duman
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = 
| dewlet             = [[Tirkiye]]
| parêzgeh           = [[Erzîrom (parêzgeh)|Erzîrom]]
| navçe              = [[Xinûs]]
| nahiye             = [[Xinûs]] (navend)
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = Xelkê Dumane
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = Tirkiye#Bakurê Kurdistanê#Erzîrom
| koordînat          = {{Koord|39|18|16|N|41|56|00|E|display=inline, title}}
}}
'''Duman''' ({{1928|دیریك|tr=Dumanköy}}, {{1946|Dumanköy}}, {{bi-tr|Duman}}), gundekî bi ser navenda [[Xinûs]]a parêzgeha [[Erzîrom (parêzgeh)|Erzîrome]] ye.

{{Gulan}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Wollin
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Brandenburg]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Potsdam-Mittelmark]]
}}
'''Wollin''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Potsdam-Mittelmark]] li [[Brandenburg]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Bot''' (ji boot an boat) bûye navê giştî yê [[keştî]]yên nûjen û carnan bo keştiyê jî tê bikaranîn. Di navandinên [[kurdî]] de hin tevlîhevî hene, lewra nehatine standardkirin. 

{{Sernav bi îtalîk}}

{{Agahîdank welat2/wîkîdane}}
'''Sûrî''', bi fermî '''Komara Ereb a Sûriye''' (bi [[Zimanê erebî|erebî]]: الجمهوريّة العربيّة السوريّة; tîpên [[Alfabeya latînî|romanî]]: ''al-Jumhūriyya al-ʿArabiyya as-Sūriya'') welatek li [[Asya|Rojavayê Asyayê]] ye ku li rojhilata [[Deryaya Navîn]] û herema [[Şam (herêma erdnîgarî)|Şamê]] de ye. Li rojava bi Deryaya Navîn ve, li bakur bi [[Tirkiye]], li rojhilat û başûrrojhilat bi [[Iraq]], li başûr bi [[Urdun]] û ji başûr rojava ve bi [[Îsraêl]] û [[Libnan]] ve tê sînorkirin. [[Kîpros|Girava Kîprosê]] li rojava li ser Deryaya Navîn dikeve. Sûrî komareke yekîtî ye ku ji 14 parêzgeh (binavçe) pêk tê. Welatekî deştên bi xêr, çiyayên bilind û çolistanan, Sûriye cihê komên etnîkî û olî yên cihêreng e, ku piraniya wan [[Ereb]], [[Kurd]], [[Tirkmen (denonîm)|Tirkmen]], [[Suryanî]], [[Çerkez]], [[Ermenî]], [[Alban]], [[Yewnanistan|Yewnan]] û [[Çeçen]] jî di nav de ne. Di nava komên olî de [[Misilman]], [[Xristiyan]], [[Elewîtî|Elewî]], [[Durzî]] û [[Êzidî]] hene. Paytext û bajarê herî mezin [[Şam]] e û piştî wê [[Heleb]], [[Humis]], [[Latakya]], [[Heme]], [[Dêra Zorê (parêzgeh)|Dêrezor]] û [[Reqa]] tên. Komê Ereb herî mezintirîn koma etnîkî ne û misilmanên [[Sunîtî|sunî]] jî koma olî ya herî mezin in. Sûriye niha yekane welat e ku ji aliyê [[Baasiyan]] ve tê birêvebirin, ku alîgirê sosyalîzma erebî û [[Neterweperweriya Ereb|neteweperestiya ereb]] in.

'''Klasisîzm''' bizavek wêjeyî ye.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane}}
'''Guangxi''' ([[Zimanê çînî|çînî]]: 广西; "Gvangjsih'''"'''), Bi fermî '''Herêma Xweser a Guangxi Zhuang''' herêmeke [[Xweserîtî|xweser]] a [[Çîn]] e.

{{Taxobox
| name = Şahîn
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name=IUCN2012>{{IUCN|id=160032591 |title=''Buteo buteo'' | assessors=[[BirdLife International]] |version=2012.1 |year=2012 |accessdate=16 July 2012}}</ref>
| image = Buteo buteo -Netherlands-8.jpg
| image_caption=Li Holanda
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Chordata]]
| classis = [[Aves]]
| ordo = [[Accipitriformes]]
| familia = [[Accipitridae]]
| genus = ''[[Buteo]]''
| species = '''''B. buteo'''''
| binomial = ''Buteo buteo''
| binomial_authority = ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1758)
| range_map = Buteo buteo distribution map.png
| range_map_width =
| range_map_caption =Keskê tarî: Belavbûna tevahiya salê<br/>Keskê vekirî/hêşîn: ferx û hêlînkirin/Belavbûna şahînê çolê.
| subdivision_ranks = [[Binecure]]
| subdivision = 
}}{{Wergerîne|de|bijartî=1}}
'''Şahîn''' (''Buteo buteo''), [[cure]]yekî baziyan e.

{{jînedank}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Seelen
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br/>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Rheinland-Pfalz]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Donnersbergkreis]]
}}
'''Seelen''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya]] ''(Landkreis)'' [[Donnersbergkreis]]ê li [[Rheinland-Pfalz]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

Di [[kimya|kimyayê]] de pir nîşanên xeterê hene. Mînak: Dema tiştek kare pir zû bişewte, ew nîşanekî xeterê pevedixin (). Li vir nîşanên xeterê, xeterê xwe û kurtenavê xwe tê pêşandin.

{{Taxobox
| image = 
| image_caption = 
| image_width = 240px
| name = ''Puccinia triticina''
| regnum = [[Fungi]]
| divisio = [[Basidiomycota]]
| classis = [[Pucciniomycetes]]
| ordo = [[Pucciniales]]
| familia = [[Pucciniaceae]]
| genus = ''[[Puccinia]]''
| species = '''''P. triticina'''''
| binomial = ''Puccinia triticina''
| binomial_authority = [[Erikss.]] (1899)
| synonyms = 
''Puccinia dispersa'' f. sp. ''tritici'' <small>Erikss. & E.Henn. 1894</small><br>
''Puccinia recondita'' f. sp. ''tritici'' <small>(Eriks. & E.Henn.) D.M.Henderson </small>
}}
'''Zenga pelên geniman''' (''Puccinia triticina''), nexweşiyek [[zeng]]î (fungî) ji cureyên [[kuv]]an, ku ziyanê digihîne [[pel (riweknasî)|pel]], dan û [[Qurm (riweknasî)|qurmên]] [[genim]], [[çewder]] û [[ceh]]an.

', rûpoşek ji sedsala 16an {{bz}} ku ji hêla [[Heinrich Schliemann]] di 1876an de li [[Mîken]]ê, [[Yewnanistan]] hate vedîtin. Muzeya Neteweyî ya Şûnwarnasiyê li Atînayê.]]
 (Îtalya, 2015)]]

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Wesseling
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br/>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Nordrhein-Westfalen]]
|awayê binebeş3=[[Regierungsbezirk|Herêma hikûmetê]]<br/>''({{biçûk|Regierungsbezirk}})''
|navê binebeş3=[[Köln (dever)|Köln]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Rhein-Erft-Kreis]]
}}
'''Wesseling''' bajarokekî [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Rhein-Erft-Kreis]] li [[Nordrhein-Westfalen]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Tîrgan'''<ref>{{Jêder-malper |url=https://rojnameyawelat2.com/newroz-cejna-sembol-u-liv-lebaten-siyasi/ |sernav=Newroz, cejna sembol û liv-lebatên siyasî |malper=Welat ( rojname) |ziman=ku |rewşa-urlyê=zindî |roja-gihiştinê=2022-05-06 }}{{Mirin girêdan|bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes |tarîx=îlon 2023 }}</ref> cejna baranê ya kevnar a îranî ye ku li gorî [[salnameya Zerdeştî]] di 13ê meha Tîrê, roja Tîrê de, di destpêka tîrmeha [[salnameya gregorî]] de tê pîrozkirin.Wekî qaîdeyek, Tîrgan di 4ê tîrmehê de di salên normal ên gregorî de û di 3ê tîrmehê de di [[sala duşeşî]] de (mînak 2020) tê pîrozkirin. Salên paşerojê 2021, 2022 û 2023 Tîrgan dikeve 4ê tîrmehê; Sala 2024 saleke duşeşî ye û ji ber vê yekê Tîrgan di 4ê tîrmehê de ye.

{{Agahîdanka giştî
}}
'''Bend Over and Pray the Lord''', albûma şeşem a [[Lordi]] e. Di 1997an da albûm derket.

{{Agahîdank bajar
 | reng_sernivîs_hindur = grey
 | reng_sernivîs_nivîs  = white
 | reng_beş_hindur      = grey
 | reng_beş_nivîs       = white
 | sernavê_şablonê      = Agahîdank bajar
 | nav                  = Parêzgeha Benuéyê
 | navê_din             = Food Basket of the Nation
 | navê_fermî           = Benue State
 | mertal               = 
 | al                   = 
 | damezrandin          = 3'ê reşemiya 1976
 | nexşeya_cihan        = Nîjerya
 | nexşeya_cihan_bin    = 
 | nc_firehî            = 250
 | kargêrî_sernav       = Welat
 | kargêrî              = {{ala|Nîjerya}}
 | kargêrî2_sernav      = Serbajarr
 | kargêrî2             = [[Makurdi]]
 | kargêrî3_sernav      = Walî
 | kargêrî3             = Samuel Ortom
 | kargêrî4_sernav      = 
 | kargêrî4             = 
 | kargêrî4_sernav      = 
 | kargêrî4             = 
 | navê_nîştecihan      = nîjeryayî (yj.) /nîjeryayiyan (pj.)
 | gelhe                = 2,780,398 kes, 4,253,641 kes
 | gelhe_sal            = [[1991]], [2006-texmînî-]
 | berbelavî            = 82
 | rûerd                = 34,059
 | bilindayî            = 
 | dem                  = UTC+01
 | koda_postayê         = 
 | koda_telefonê        = 
 | malper               = {{URL|http://www.benuestate.gov.ng}}
 | nexşeSer             = Nigeria Benue State map.png
 | nexşeSer_firehî      = 250px
 | nexşeSer_sernav      = Nexşeya parêzgehê
 | nexşe                = 
 | nexşe_firehî         = 
 | nexşe_sernav         = 
 | wêneSer              = 
 | wêneSer_firehî       = 
 | wêneSer_sernav       = 
 | wêne                 = 
 | wêne_firehî          = 
 | wêne_sernav          =
}}
'''Parêzgeha Benuéyê''' ({{bi-en|Benué State}}), parêzgehekî (wîlayet) [[Nîjerya]]yê ye. Paytexta wî [[Makurdi]] ye. Nifûsa parêzgeha Benuéyê li gorî serjimara sala 2006'an nêzîkî 4,253,641 e. Bi pirranî kesên ji Tiv û Idomayê lê rûdinên, ku ew li gorî rêzê zimanê tivî û zimanê îdomayî xeber didin. Komên din ên etnîk; Igede, Etulo û Abakwa, Jukun, Hausa, Akweya û Nyifon in. Bi paytexta xwe ya li Makurdi, Benue herêmeke dewlemend e; hin ji berhemên mezin yên wir kartol, kasava (manihot esculenta), soya, baçîk, loke (linum usitatissimum), yam, kuncî, birinc, û gûzên mezin in.

'''Def''' an '''erbane''', amûrekê muzîkê yê lêxistinê ye û esasen li nav civakên Kurdan û Farsan hat afirandin. Her du aliyên wê çêrmîn in û çembera wê jî darîn e û bi dendikan tê lêxistin<ref>[[Umîd Demîrhan]] (2007) Ferhenga Destî: kurdi bi kurdî. Sewad 1428, Bazîd.</ref>. Bi giştî, di muzîkên ayînî da weke yên sofiyan yan di muzîka gerdişî ya Îranê da peyda dibe.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Antrifttal
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Hessen]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Vogelsbergkreis]]
}}
'''Antrifttal''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Vogelsbergkreis]] li [[Hessen]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = nivîskar
}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Weitenhagen
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Vorpommern-Greifswald]]
}}
'''Weitenhagen''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Vorpommern-Greifswald]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Hendbol ''' sporeke komê ye ku du tîmên beşdar her yek diwanzdeh lîstikvanan hene û ji van diwanzdeh lîstikvanan heft li meydanê ne. Ji van heft lîstikvanan yek wek golparêz li ber gol disekine. Di hentbolê de, lîstikvan ji bo ku puanan bi dest bixin, divê gogê têxin gola dijber. Di vê werzîşê de dest ji bo derbasbûn û gulebaranê tê bikaranîn. Di hentbolê de tîma ku zêdetir gol biavêje bi ser dikeve. Ev lîstik di dawiya sedsala 19-an de li Danîmarkayê hate vedîtin.

{{Agahîdank gund
| nav                = Nîskeco
| navê_din           = 
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Silêmanî (parêzgeh)|Silêmanî]] (2018)
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Xaneqîn]] (2018)
| nahiye             = [[Meydan]] (2018)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = Xelkê Nîskeco
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Nîskeco''', gundekî bi ser [[Meydan]]a navçeya [[Xaneqîn]]ê ya [[Silêmanî (parêzgeh)|parêzgeha Silêmaniyê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>http://krso.net</ref>.

{{Kêm}}
'''Dijwate''', [[wate]]ya [[ango]] [[mane]]ya [[dij]]î tiştekî ye. Mînak: "sar" dijwateya "germ" e.
{{Kontrola otorîteyê}}
{{Kurt}}
[[Kategorî:Zimannasî]]

'''Hevsengî''', (bi îngilîzî: ''balance, equilibrium'') ji bo rastkirin an jî parastina pozîsyona laş, belavkirina giraniya laş a bi awayekî yeksanî.

Di bijîşkiyê de, [[tesîra advers]] bizerer e û encama tesîra nedaxwazkirî ye bi bikaranîna derman an jî midaxaleyeke din wek cerrahî.Tesîreke advers dikare wek ''[[Tesîra rexnak]]'' jî bê nîşan dan, ndema wek tesîra esas an jî ya tedawîker bi awayeke sekonder tê nirxîn.Eger encamên wê ji doz an jî prosedûreke çewt hatibe, ev rewş wek çewtiya dermankirinê tê nasîn ,ne wek [[komplîkasyon]].
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Derman]]
[[Kategorî:Dermannasî]]

{{Agahîdank hunermend 
| nav                 = Karwan Kamil
| navê_rastî          = Karwan kamil Ehmed doskî 
| roja_jidayikbûnê         = [[25.12.1977]]
 | cihê_jidayikbûnê =  [[Dihok]], [[Herêma Kurdistanê]] (Îraq)
| netewe            = [[Kurd]]
| cure                = [[strana modêrin ya kurmancî]]
| pîşe                = [[stranbêj ]], [[montaj]]
| salên_çalak         = 1987 yekem kasêt balvkirî - heta niha yê berdewam e
}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Blankenrath
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br/>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Rheinland-Pfalz]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Cochem-Zell]]
}}
'''Blankenrath''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya]] ''(Landkreis)'' [[Cochem-Zell]]ê li [[Rheinland-Pfalz]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

]]

'''Şewata Sînemaya Amûdê''' an jî '''Agirê Sînemaya Amûdê''' di dîroka kurdan de bûyereke reş û giran e ku di 13'ê [[sermawez]]a [[1960]]'î de li [[Amûde|Amûdê]] çêbû. Di şeva 13'ê [[çiriya paşîn]] de agir ket [[Sînemaya Amûdê]] û di encamê de 180-283{{Çavkanî hewce ye|tarîx=adar 2024}} [[zarok]] di nav pêtên agir de mirin.

'''Erdnîgariya li ser Behramê''' mirov ji lêkolînên, sêwirandin û nexşekêşandina rû yê çaremîn extera [[pergala rojê]] dibêje. Nîvê [[Behram]]ê yê başûr û bakur ji hev cuda ne. Pirraniya beşê bakur ji besîtekî pêk tê, yê başûr bi pênc kîlometre ji pileya bakur berztire.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Behram]]

<includeonly>{{#ifexist:Kategorî:{{PAGENAME}}<!-- 
##kategoriya xwe heye?
 -->|[[Kategorî:{{PAGENAME}}| ]]<!-- 
## tine ye loma li Kategorî:Sal zêde bike:
 -->|[[Kategorî:Sal]]
 }}</includeonly><noinclude>
[[Kategorî:Şablon]]
</noinclude>

{{Gotara bê çavkanî}}

{{Paqij bike|tarîx=nîsan 2024}}
{{Agahîdank gund
| nav                = Qazî
| navê_din           = 
| navê_fermî         = Kazlı
| wêne               = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Bakurê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Tirkiye]]
| parêzgeh           = [[Agirî (parêzgeh)|Agirî]]
| navçe              = [[Qerekose]]
| nahiye             = [[Zîro, Qerekose|Zîro]]
| hejmara_mezrayan   = 
| nifûs              = 522<ref>[http://report.tuik.gov.tr/reports/rwservlet?adnksdb2=&report=idari_yapi_09sonrasi.RDF&p_il1=04&p_yil=2010&p_dil=1&desformat=html&ENVID=nufus2000db2Env tuik, 2010]</ref>
| sala_nifûsê        = [[2010]]
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 1.680
| koda_postayê       = 04000
| koda_telefonê      = (+90) 472
| nexşeya_reptiyeyê  = Tirkiye
| koordînat          = {{Koord|39|41|9|N|43|12|16|E|display=inline, title}}
}}
'''Qazî''' gundekî girêdayî navenda [[Agirî|Agiriyê]] ye. Hin kes jê re dibêjin Qaziyê Qere Bekir, Qaziyê Redka, an jî Qaziyê Zîla. Qazî 13 km durî bajêr e. Navê vî gundî yê [[tirkî]] Kazlı Köyü ye. Nistecîhên gund xeynî çend malên [[qerepapax]] an (qerepapax gelekî asyayî ye û piştî avabûna cumhuriyetê (komar) bi destê dewletê ve hatine serhedê) hemû jî kurd in qerepapax ên li gund in jî hemû nava kurdan de heliyane û bûne kurd. Vî gundî de gelek mirovên welatparêz hene ku ji wan du kes ev in: yek serokê [[Şaredariya Agiriyê]] yê berê (1999) Huseyin Yılmaz e. Yilmaz niha (2011) di Doza Kck ê de li [[Amed]] ê girtî ye, yê din jî [[nivîskar]]ê rojnameya [[Azadiya Welat]] [[Yaşar Eroglu]] ye.

{{Bêçavkanî}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Kinderbeuern
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br/>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Rheinland-Pfalz]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Bernkastel-Wittlich]]
}}
'''Kinderbeuern''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya]] ''(Landkreis)'' [[Bernkastel-Wittlich]]ê li [[Rheinland-Pfalz]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Gotara bêçavkanî}}
'''Superego''' bi [[Kurdî]] serez / ezder e. 

'''Tîp''' sîmbolên ku di pergalên nivîsînê yên [[alfabe|alfabetîk]] de ji bo dengên di zimên de tên kar anîn e. Peyva ''herf'' jî peyveke ku heman me'nayê da tê bikarânîn. 

<br />]]
'''Mobed''', '''mobedan''', '''mobad''' di ola [[Zerdeştîtî]]yê de ji rahîbên herî mezin, rahîbê rahîban, hosta û pêşawayên [[ervad]]an re tê gotin.

'''rr''' (''rêya xurt, rêya tûj'') ji bo nivîsandina [[dengdara diranî ya herikiya lerzok a xurt]] [r] tê bikaranîn. Ev ne tîpeke serbixwe ye û di alfabeyê da cih nagire.

'''Krasfît''', bernameyek parêz û fitnessê ye ku ji hêla Greg Glassman ve hatî damezrandin

'''Vac''' (ji [[farisî]]: ''Vaj'') anko [[fonem]] (ji [[yewnanî]]: φώνημα, ''phōnēma'', "deng", "peyv"), di [[Zimannasî|zimanasiyê]] da, awayê teorîk yê nîşadana [[deng (zimannasî)|dengên]] her [[ziman]]ekî ye. Vac dengekê zimanî ye ko bê amajekirina bib pêgeh an jihê wê di peyv an hevokê da dihêt pênaskirin. Vac ew deng e ko eger di peyvê da bihêt guhartin [[raman (zimannasî)|ramana]] [[peyv]]ê diguhêrit an hema dengekê bêyî raman çêdikit. Carina çend deng weha xwe nîşadidin ko yek awayê ramanî pêkdiînin, dibêjî qey heman deng in.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Obergriesbach
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
}}
'''Obergriesbach''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Aichach-Friedberg]] li herêma [[Bavyera]] a [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Werzişa şerî''' ew e ku lîstikvanên werzişê li dijî hev yan jî bi pinan yan jî bi boksan bi hev re şer dikin{{Çavk}}.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
}}
'''Îbn Cewzî''' yan bi kurtî '''Ebûlferec''' '''Îbn Cewzî''' (1116 - 1201) [[dîroknas]], [[bijîşk]] û zanyarê [[Îslam|dîn]] yê bi eslê xwe [[kurd]] e.<ref>http://m.yenisafak.com/yazarlar/mufityuksel/islam-tarihinde-kurt-ulemasi-ve-gunumuze-bakis-31192</ref><ref>{{Jêder-malper |url=http://www.islamansiklopedisi.info/dia/ayrmetin.php?idno=200543 |sernav=Kopîkirina arşîvê |tarîxa-gihiştinê=2015-07-12 |tarîxa-arşîvê=2016-06-24 |urlya-arşîvê=https://web.archive.org/web/20160624010838/http://www.islamansiklopedisi.info/dia/ayrmetin.php?idno=200543 |rewşa-urlyê=mirî }}</ref>

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| roja_jidayikbûnê   = {{Jidayikbûn|4|11|1967|temen=erê}}
| zarok              = 2
| malper             = {{URL|http://www.yilmazerdogan.com}}
| çînaser            = sînema
}}

'''Zav''', '''Zawe''', '''Tîr''' an jî '''Merkur''' (nîşan: [[File:Mercury symbol (fixed width).svg|16px|☿]], {{Bi-la|[[Mercurius]]}}), gerstêrka herî biçûk a [[pergala rojê]] ye. Gerstêrka zavê gera xwe ya li dora rojê di 88 rojan de diqedîne ku ev dema herî kurt a gerstêrkên pergala rojê ye. Ji meyzandina li ser erdê, gerstêrka zavê gera li dora xwe di 116 rojan de temam dike.<ref>[https://web.archive.org/web/20140328023718/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/mercuryfact.html Mercury Fact Sheet] Synodic period (days): 115.88 Sidereal orbit period (days): 87.969</ref>

{{Agahîdank welat
 | nav               = ''دولة الكويت <br /> Dawlat al-Kuwait''
 | navê_fermî        = 
 | navê_kurdî        = Kuweyt
 | al                = Flag of Kuwait.svg
 | girêdana_alê      = Ala Kuweytê
 | nîşan             =Emblem of Kuwait.svg
 | girêdana_nîşanê   = Nîşana Kuweytê
 | dirûşm            = 
 | sirûda_netewî     = 
 | cîh               = Kuwait in its region.svg
 | cîh_sernav        = 
 | zimanên_fermî     = [[Erebî]]
 | zimanên_tev       = 
 | paytext           = [[Kuweyt (bajar)|Kuweyt]]
 | koordînat_paytext = {{Koord|29|22|N|47|58|E|type:country}}
 | bajarê_mezin      = [[Kuweyt (bajar)|Kuweyt]]
 | sîstema_siyasî    = Emîrî
 | serok_cure        = Emîr
 | serok_nav         = [[Sabah IV]]
 | serok_cure1       = Serekwezîr
 | serok_nav1        = Nasser Mohammed Al-Ahmed Al-Sabah
 | serok_cure2       = 
 | serok_nav2        = 
 | rûerd             = 17.820
 | av                = 
 | gelhe             = 4.348.395
 | gelhe_sal         = 2016
 | berbelavî         = 145.8
 | serxwebûn         = [[19'ê pûşperê]] [[1961]]
 | TBH_giştî         = 
 | TBH/kes           = 
 | TBH_sal           = 
 | dirav             = Dînarê Kuweytê (KWD)
 | dem               = [[UTC+3]]
 | nîşana_înternetê  = .kw
 | koda_telefonê     = +965
 | nexşe             = Ku-map.gif
 | nexşe_sernav      = 
}}
'''Kuweyt''' (bi erebî: دولة الكويت, ''Dawlat al-Kuwayt''), dewleteke li [[Asya]]yê ye. Li ser [[Kendava Basrayê]] ye. Cîranên Kuweytê [[Erebistana Siyûdî]] û [[Îraq]] in. Kuweyt ji aliyê [[petrol]]ê ve gellekî dewlemend e û endamê [[OPEC]]'ê ye.<br />

{{Gotara bê çavkanî}}
]]
'''Neqşbendî''' [[terîqet]]eka [[sofîtî]]yê ya [[Îslam]]î ye ko [[Behaedîn Neqşbendî]] yê [[Buxara|Buxarî]] damezrînerê wê ye. Ev terîqet bi xwe tayek ji terîqeta [[Xwacekanî]] ye ko damezrînerê wê jî [[Xwace Yusifê Hemedanî]] bû.

[[wêne:Torque, position, and force.svg|thumb|<math>\tau = \|\mathbf{r}\|\,\|\mathbf{F}\|\sin \theta\,\!</math>]]
'''Torq''', '''momenta hêzê''' an jî '''momenta zivirê,''' meyla zivirînê ya hêzekê ku li ser tewereyê de ye ye. Bi kurtasî torq zivirandina heyberekê ye. Bi matematîkî, torq lêkdana hêz û dûrayî ye.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Schönwalde
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Vorpommern-Greifswald]]
}}
'''Schönwalde''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Vorpommern-Greifswald]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
| nav            = Sundsvall
| navê_fermî     = 
| mertal         = 
| nexşeya_cihan  = Swêd
| nc_firehî      =
 | koordînat     = {{Koord|62|23|44|N|17|17|10|E|display=inline, title}}
| welat          = {{ala|Swêd}}
| parêzgeh       = Västernorrlands Län
| gelhe          = 
| gelhe_sal      = 
| berbelavî      = 
| rûerd          =  
| dem            = UTC+1
| wêneSer        = Norra berget.jpg
| wêneSer_sernav = Dîmenek ji Çiyayê Bakur (Norra Berget) ê Sundsvallê
| malper         = 
}}
'''Sundsvall''' bajarekî parêzgeha [[Västernorrlands Län]] li bakur-rojhilatê [[Swêd]]ê ye.

'''Rêzedîrok''' an jî '''Demname''' ({{bi-en|''Timeline''}}), riya dîmenkirinên lîsteya bûyeran li gor kronolojiyê, hin caran jî wekî berhemên projeya behs e. Ev bêhtirê nîşandanên forma grafîka barek dirêj a etîketa bi dîroka kêleka xwe û bi piranî bûyerên etîketa li ser xalên ku ew ê pêk hatin. 

{{nîsan}}

[[File:Billboard Logo 2013.svg|Wêneya Billboard]]

{{Agahîdanka giştî
| wêne               = 2012 Sydney protest.jpg
| sernavê_wêne       = Fundamentalîstên Îslamî di sala 2012an de li Hyde Park, Sydney, Awustralya, bi pankartên “Serê her kesê ku heqaretê li Pêxember dikin jêkin” û “Miriyên me li cennetê ne, miriyên we jî di cihennemê de ne!”
}}

{{Bêçavkanî}}
'''Guneh''' di tevnax anko konteksteka [[dîn]]î da, binpêkirin an pêşêlkirina [[qanûn]]eka [[xweda]]yî ye. Wer weha, guneh dikare her hizir an kiryarek be ko havilî û peywendiya dilxwaz û îdeal di navbera Xûdê û kitekesî da xerab bike an wekî varrêbûneka ji jiyana îdeala mirovan be. Her weha, guneh dikare wekî binpêkirina binemayên [[exlaq]]î jî bihêt dîtin.

{{Agahîdank gund
| nav                = Berwên
| navê_din           = 
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Silêmanî (parêzgeh)|Silêmanî]] (2018)
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Xaneqîn]] (2018)
| nahiye             = [[Bemo]] (2018)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = [[Berwênî]], xelkê Berwênê
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Berwên''', gundekî bi ser [[Bemo]]ya navçeya [[Xaneqîn]]ê ya [[Silêmanî (parêzgeh)|parêzgeha Silêmaniyê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>http://krso.net</ref>.

'''Epîstemolojî''' yek ji şax an dîsîplînên felsefeyê ye. Bi bingeha zanînê ve bilî dibe. Li ser wate û bingeha zanînê dikole. 

| sedem      = 
 | encam      = Serkevtina polon û lîtvanan
 | rewş       = 
 | şervan1    = [[Keyaniya Polonyayê]] <br> [[Mîrîtiya Mezin a Lîtvanyayê]]
 | şervan2    = Şovalyeyên Tîtanî <br> [[Xaçperest]]ên mêvan
 | şervan3    = 
 | fermandar1 = [[Jogaila]] <br> [[Vytautas]]
 | fermandar2 = [[Ulrich von Jungingen]]
 | fermandar3 = 
 | hêz1       = 16.000-39.000 şervan
 | hêz2       = 11.000-27.000 şervan
 | hêz3       = 
 | winda1     = 4.000-5.000 mirî <br> 8.000 brîndar
 | winda2     = 200-400 şovalyeyên mirî <br> 8.000 mirî <br> 14.000 bende
 | winda3     = 
 | nîşe       = 
}}

û [[Campanile di Giotto]] ya [[Katedrala Santa Maria del Fiore]] (wêne ji [[Girê Michelangelo]] hatiye kişandin).]]
'''Katedrala Firenzeyê''', bi fermî '''Cattedrale di Santa Maria del Fiore''' an '''Firenze diomo''' [[katredal]] û sembola bajarê [[Firenze]]yê ye.<ref>{{Jêder-malper |url=https://aviewoncities.com/florence/duomo-di-firenze |sernav=Duomo di Firenze – A View On Cities |ziman=en-US |roja-gihiştinê=2023-01-09 }}</ref>

'''Heştê''' ya '''80''' li [[hejmarên romî]] ''LXXX'' ye. Heştê [[hejmar]]ek li nav komê [[hejmarên xwezayî]] ye.

{{Agahîdank hunermend
| nav              = Ferhat Tunç
| wêne             = Ferhat Tunc2.jpg
| paşbingeh        = solo_singer
| sernavê_wêne     = Tunç di konsera Osloyê de (2012)
| navê_jidayikbûnê = Ferhat Tunç Yoslun
| roja_jidayikbûnê = {{jdb|14|3|1964|temen=erê}}
| cihê_jidayikbûnê = [[Havigê Paxi, Pulur|Havigê Paxi]], [[Pulur]], [[Dersîm]]
| netewe           = [[Kurd]], [[Zaza]]
| cure             = [[Folklorîk]], [[Muzîka kurdî]], [[Muzîka zazakî]]
| pîşe             = [[Hunermend]], [[Siyasetmedar]]
| amûr             = Tembûr, Saz
| salên_çalak      = 1986-salî
| etîket           = [[Royem Müzik]]
| çalakiyên_têkildar = [[Ahmet Kaya]], [[Yusuf Hayaloğlu]]
}}
'''Ferhat Tunç Yoslun''' an bi navê te naskirin '''Ferhat Tunç''' (jdb. [[14ê adarê]] [[1964]] li bajerê [[Havigê Paxi, Pulur|Havigê Paxi]], [[Pulur]], [[Dêrsim (herêm)|Dersîm]]) siyasetmedar, aktîvîst û muzîkjenekî [[kurd]]-[[zaza]] e. Ferhat Tunç yek ji hunermendên kurd e ku li sirgûnê dijî û niha hemwelatiyê [[Almanya]]yê ye.

{{Bêçavkanî}}

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = zanyar	
| hevwelatî          = {{Ala|Brîtanî|1707–1800}}
| pênasê_paşîn       = FRS FRSE FRCPE FPSG
| netewe             = {{Sembola alayê|Skotland}} Skotlandî
}}

{{Sernav bi îtalîk}}
'''Kubara min''' albûma hunermenda kurd [[Zînê]] ([[Saadet Özlük]]) e. Albûm ji deh stranan pêk tê û di salên 1990î de ji aliyê [[Elmas Müzik Üretim]] ve hat çêkirin.<ref>Kaseta Zînê, Kubara min. Elmas Müzik Üretim, Stembol.</ref>

'''Pitiktî''', '''bebektî''', '''şîrmijkî''', '''zimanê berpêsîran''' ji bêje, ristina hevokan, axavtin, bi giştî ziman û cîhana pitikan, berşîran, dergûşan re tê gotin. Bi [[îngilîzî]] ''Baby Talk'' dibêjin.

{{Agahîdank gund
| nav                = Zazê
| navê_din           = 
| navê_fermî         = İzbırak
| wêne               = Zazê.jpg
| sernavê_wêne       = Dêra [[Mordînot]] a gundê Zazê
| welat              = [[Bakurê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Tirkiye]]
| parêzgeh           = [[Mêrdîn (parêzgeh)|Mêrdîn]]
| navçe              = [[Midyad]]
| nahiye             = Midyad (navend)
| hejmara_mezrayan   = 
| nifûs              = 49<ref>[http://rapor.tuik.gov.tr/reports/rwservlet?adnksdb2&ENVID=adnksdb2Env&report=wa_idari_yapi_10sonrasi.RDF&p_il1=47&p_yil=2012&p_dil=1&desformat=html tuik, 2012]</ref>
| sala_nifûsê        = [[2012]]
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 975
| koda_postayê       = 47800
| koda_telefonê      = (+90) 482
| nexşeya_reptiyeyê  = Tirkiye
| koordînat          = {{Koord|37|30|49|N|41|32|11|E|display=inline, title}}
}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Lieberose/Oberspreewald
|wêne sernûçe=Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Brandenburg]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Dahme-Spreewald]]
}}
'''Lieberose/Oberspreewald''' şaredariyeke kolektîv ''([[Amt (dabeşkirina îdarî)|Amt]])'' a [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Dahme-Spreewald]] li [[Brandenburg]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Cuda ji|Çiyayê Olimbos}}'''Olympus Mons''' ({{Bi-la|Olympus Mons|wate=[[Çiyayê Olîmpê]]}}) volkanekî niha ne aktîv li [[Arsia Mons|mentîqê Arsia Mons]] li [[Behram|Behramê]] ye. Ew bi 26,4 km bilindiyê çîyayê tewrî mezin di [[pergala rojê]] da ye.

'''Weşanên Pêrî''' weşanxaneyeke kurdî û pirtûkên li ser kurdan diweşîne.

{{Agahîdank jînenîgarî2|sernavê_wêne=Agnon di sala 1966an de}}
'''Samuel Josef Agnon''' (''bi îbranî: שמואל יוסף עגנון; navê berê Samuel Josef Czaczkes''; jdb. {{d|17|tîrmeh|1888}} li [[Buczacz]], Galîçya, îro [[Ûkrayna]]; m. {{d|17|sibat|1970}} li [[Rexovot]] a li ber [[Tel Avîv]]) yek ji navdarên [[nivîskar]]ên bi zimanê [[Zimanê îbranî|îbranî]] yê sedsala 20emîn tê naskirin.

'''Eddie Asner''' (z. [[15ê çiriya paşîn]] [[1929]]'an li [[Kansas City, Missouri]], [[Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê]]) [[aktor]]ekî amerîkan bû.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Aktor]]
[[Kategorî:Jidayikbûn 1929]]
[[Kategorî:Mirin 2021]]

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
| wargeh={{Hlist|Bajarên paytext}}
}}
'''Belgrad''' (bi [[Zimanê serbî|serbî]]: Београд ''Beograd''), paytext û bajarê herî mezin a [[Serbistan]]ê ye ku li hevberdana [[Çemên Savayê]] û [[Çemê Dunayê]] û li [[Deşta Panoniyan]] a li [[Nîvgirava Balkanê]] hatiye avakirin.<ref>{{Jêder-malper |url=http://www.beograd.rs/index.php?kat=beoinfo&lang=cir&sub=1299561%3f |sernav=Why invest in Belgrade? |malper=Град Београд - Званична интернет презентација {{!}} Why invest in Belgrade? |ziman=sr-rs |tarîxa-gihiştinê=2023-06-27 }}</ref> Nifûsa herêma metropola Belgradê li gorî serjimêriya sala 2022an 1.681.405 kes e ku bi vê awayê bajêr bûye sêyemîn bajarê herî qerebalix a li ser peravên [[Çemê Dunayê]].<ref>{{Jêder-malper |url=https://www.stat.gov.rs/en-us/vesti/statisticalrelease/?p=14061&a=31&s=3104 |sernav=Statistical Release {{!}} Statistical Office of the Republic of Serbia |malper=www.stat.gov.rs |tarîxa-gihiştinê=2023-06-27 }}</ref>

{{Agahîdanka giştî
| zimanê_navê_rastî = ar
}}
'''Tûr''' ({{bi-ar|سورة الطور}}) sûreyeke ji [[Quran]]a Pîroz de ye. Ew [[sûre]]ya 52 yemîne û li bajarê [[Mekke]] nazîl bû ye. Ew ji 49 [[ayet]]an de pêk tê ye. Wê navê xwe wûşeya "Tûr"ê li ayeta duyemîn de derbaz dibe de girtiye. Tûr ew çiyayê [[Tewrat]] ji [[Mûsa]] pexamber re nazîl bû ye.

'''Berî zayînê''' an '''beriya zayînê''', bi kurtî '''BZ''', an jî '''beriya mîladê''', tê wateya dema beriya ''zayîna [[Îsa]]'', anku beriya roja jidayikbûna wî. 

{{Agahîdank gund
| nav                = Keyfçî Mihemed Ehmed Derwêş
| navê_din           = Keyfçî Miḧemed Eḧmed Derwêş
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Silêmanî (parêzgeh)|Silêmanî]] (2018)
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Xaneqîn]] (1957)
| nahiye             = [[Qerexan]] (1957)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = Xelkê Keyfçî Mihemed Ehmed Derwêş
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Keyfçî Mihemed Ehmed Derwêş''', '''Keyfçî Miḧemed Eḧmed Derwêş''', gundekî bi ser [[Qerexan, Xaneqîn|Qerexana]] navçeya [[Xaneqîn]]ê ya [[Silêmanî (parêzgeh)|parêzgeha Silêmaniyê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>Ebdulła Ẍefur (2001). Pêřistî gundekanî Kurdistan: Bergî duwem (Pêřistî gundekanî başûrî Kurdistan leser jimêrî sałî 1957da), Stockholm.</ref>.

'''Xatûn''' (''Capnodis cariosa''), [[Kêz|kêzeka]] mezin e. Perikên wê hene û dikane bifire. Rengê wê reş û tixnikê gewr li ser in. Xatûn hêkên xwe di ber daran de dike. Kurmê wê dikeve bin qalikî darê ji darê dixwe. Ew dikane darekê hişk bike.

{{çavlêgerandin}}
{{Agahîdank mirov
| nav                = Naîf Boselî
| navê_rastî         = Naîf Musa Omer
| bernav             = 
| sernavê_wêne       = Naif Boseli
| şanenav            = 
| roja_jidayikbûnê   = {{birth date|1962| | }}
| cihê_jidayikbûnê   = [[Boselê]] ([[Kurdistan]])
| roja_mirinê        = [[15'ê pûşperê]] [[1998]]
| cihê_mirinê        = [[Zaxo]] ([[Kurdistan]])
| hevwelatî          = {{ala|Kurdistan}}
| netewe             = [[Kurd]]
| dîn                = [[Islam]]
| malbat             = [[Boselê|Boselî]]
| hevjîn             = 
| zarok              = 
| perwerde           = 
| destûrname         = Payedar
| pîşe               = [[Pêşmerge|Payedarê Pêşmergey]]
| salên_çalak        = 
| xelat              = 
| malper             = https://semiansindi.wixsite.com/bosele/single-post/2018/01/01/Naif-Boseli
}}

{{Agahîdanka giştî
| şêwe               = çîrok û fantazî
}}
'''''Farmer Giles of Ham''''' (bi wateya Cotkar Gilesê Hamî ) pirtûkeke ku ji aliyê nivîskarê [[Keyaniya Yekbûyî|brîtanî]] [[J. R. R. Tolkien]] ve hatiye nivîsandin. Pirtûk bi awaya [[Destan (wêje)|Destaniya]]  [[Fantastîk]] de behsa serpêhatiyên cotkarekî dike. Giles cotkarekî zîrek e lê belengaz e. Tekoşînên wî li hemberê mexlûqatên mîtolojîk û keyê serdemê ye. Bi zîrekî ya xwe li astengan hemî derbas dibe, serkeftî dibe.

{{Agahîdanka giştî
}}
'''Terîqeta Zahidiye''', ji aliyê [[Zahid Gîlanî]] ve bingeha wê hatiye danîn. [[Safiyedînê Erdebîlî]] li ser bingeha terîqeta Zahidiye  terîqeta [[Terîqeta Sefewiye|Sefewiye]] avakiriye. Ji bo [[Îran]]ê rêber û murşîdê vê terîqetê, Gîlanî, mirovekî giranbuha ye.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Îslam]]
[[Kategorî:Terîqet]]

{{hezîran}}

{{kanûna pêşîn}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Friedrichswalde
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{Biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Brandenburg]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Barnim]]
}}
'''Friedrichswalde''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Barnim]] li [[Brandenburg]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'', yek ji cureyên pêşiyên ku nexweşiya lerzeta derbasî mirovan dikin.]]

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Mutlangen
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
}}
'''Mutlangen''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Ostalbkreis]] li herêma [[Baden-Württemberg]] a [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Aborînasî''' [[Zanistên civakî|zanista civakî]] ye ku li ser çalakiya aborî dikolîne: mirov çawa tercîh dikin ku tiştê ku [[Xwestek|dixwazin]] bistînin. Ew wekî "lêkolîna nadirbûn û tercîhan" jî tê pênasekirin û di eslê xwe de li ser tercîhên ku mirov dikin e. Herwiha di aboriyekê de çi têsîrê li hilberîn, belavkirin û xerckirina mal û xizmetan dike dikolîne. <ref>
{{Jêder-kitêb |url=https://archive.org/details/economics0000paul_edi3rd |sernav=Economics |paşnav=Krugman |pêşnav=Paul |paşnav2=Wells |pêşnav2=Robin |tarîx=2012 |weşanger=Worth Publishers |isbn=978-1464128738 |çap=3 |series= |cild= |cih= |rûpel=[https://archive.org/details/economics0000paul_edi3rd/page/2 2] |ziman= |doi= |jfm= |mr= |zbl= |id= |lînka-nivîskar=Paul Krugman }}</ref>

{{ji bo|gundê Mêrdînê|Bîra, Dêrika Çiyayê Mazî}}

'''Mîtokondrî''' [[endamok]]a bi cot parzûnan dorpêçkirî ye. Mîtokondrî ji bo xaneyên ajal, riwek, karok û protîstan navenda henase ya xaneyê ya bioksîjenê ye. Bi kurtasî, ji xeynî prokaryotan hemû xaneyên eukaryotî di nav [[sîtoplazma]]yên xwe de xwediyê mîtokondrî ne. Her ku pêdiviya xaneyê bi [[Adenozîna trîfosfat|ATP]] zêde yê, hejmara mîtokondriyên xaneyê jî zêde ye. [[Xiroka sor|Xirokên sor]](erîtrosît), tu mîtokondrî li xwe nagirin, lê xaneyek [[kezeb]]ê ji 1000ê zêdetir mîtokondrî li xwe digire. Mîtokondrî bi qase 0.5 – 10 μm(mîkron) gir ê.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Pätow-Steegen
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Ludwigslust-Parchim]]
}}
'''Pätow-Steegen''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Ludwigslust-Parchim]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{Bê çavkanî}}
{{Agahîdank jînenîgarî2
}}
'''Osman Baydemir''', (jdb. sala [[1971]] li [[Amed]]ê, [[Bakurê Kurdistanê]]) dadnas û parêzvanê mafê mirovan û şaredarê Amedê ye.

'''Serencam''' navê pirtûka pîroz a [[yarsan]]iyan e ku di sedsala 15an de li gorî hînkirinên [[Siltan Sahak]] hatî nivîsandin. Yarsaniyan bawer dikin ku Serencam ji cîhanê re peyama paşîn a Xwedê ye û di [[goranî]] de ya resen bi fikra ku ji hêla Xwedê ve hatî damezrandin dihesibîne.

Tesîra borîna yekê (her wisa wek metabolîzmaya borîna yekê an jî metabolîzmaya presîstematîk tê nasîn) fenomeneke metabolîzmaya dermanan e bi rêya kêmbûna konsantrasyona dermanî ye berî ku ew bigehe sîrkûlasyona sîstematîk.Ew fraksiyona wendabûna dermanî ye di dema pêvajoya absorbsiyonê de ku giştî li gel têkiliya mêlak û dîwarê rûvîk.Dermanên balkêş ku yên xwedî tecrûbeyeke girîng ya [[tesîra borîna yekê]] ev in : [[îmîpramîn]],[[morfîn]],[[propranolol]],[[buprenorfîn]],[[dîazepam]],[[mîdazolam]],[[demerol]],[[sîmetîdîn]] û [[lîdokaîn]] e.

{{Gotara bêçavkanî}}
'''Têkiliyên navneteweyî''' dîsîplîneke ku têkiliyên dewlet û rêxistinên navdewletî berhev dike. Alavê sereke yê tekiliyên navneteweyî [[dîplomasî]]ye.

'''Mahîdeşt''' an '''Maydeşt''' navê [[gundistan]]eke li parêzgeha [[Kirmaşan]]ê ye. Di 2006an de gelheyê vê gundistanê ji 21.399 kesan, 4.885 malbatan, pêk hatiye. Navenda gundistanê bajarokê [[Robatî Mahîdeşt]]ê. Vê deverê navê xwe ji gelê [[med]]î girtiye. Mahîdeşt tê wateya ''[[deşt]]a [[med]]an'' (māh < māδa-).<ref>http://www.iranicaonline.org/articles/central-dialects Central Dialects, Iranica</ref>

{{Bêçavkanî}}

<includeonly>Gotar û bûyerên sala '''{{linkif|{{Title year}}}}{{paşgir/hejmar|{{PAGENAME}}}}'''.<!-- 
-->{{#if: {{{commonscat|}}}|{{commonscat|{{{commonscat|}}}}}|{{#if: {{#Property:P373}} | {{commonscat}} }} }}<!-- 
-->{{Navseasoncats with decades below year}}<!-- 

'''Neuroza trawmatîk''', [[neuroz|neuroza]] ku bingeha xwe jî [[psîkotrawma|psîkotrawmayan]] digire ye.

{{Taxobox
| name = Marmasiyê ava şîrîn
| fossil_range = {{Geological range|55|0}} <br>Ji çaxa Eyosînê zû ta Dema niha<ref>{{Jêder-kovar |paşnav=Sepkoski |pêşnav=Jack |lînka-nivîskar= | coauthors = |sernav=A compendium of fossil marine animal genera |kovar=Bulletins of American Paleontology |cild=364 |hejmar= |rr=p.560 |weşanger= |cih= |sal=2002 | url =http://strata.ummp.lsa.umich.edu/jack/showgenera.php?taxon=611&rank=class | doi = | id = |roja-gihiştinê=2007-12-25 |roja-arşîvê=2011-07-23 |urlya-arşîvê=https://web.archive.org/web/20110723131237/http://strata.ummp.lsa.umich.edu/jack/showgenera.php?taxon=611&rank=class |rewşa-urlyê=mirî }}</ref>
| image = Anguillarostratakils.jpg
| image_width = 260px
| image_caption = [[Marmasiyê Amerîkanî]], ''Anguilla rostrata''
| regnum = [[Animal]]ia
| phylum = [[Chordata]]
| classis = [[Masiyên perikên strîdar|Actinopterygii]]
| subclassis = [[Neopterygii]]
| ordo = [[Marmasî|Anguilliformes]]
| subordo = [[Anguilloidei]]
| familia = '''Anguillidae'''
| familia_authority = [[Constantine Samuel Rafinesque|Rafinesque]], 1810
| genus = '''''Anguilla'''''
| genus_authority = [[François Alexandre Pierre de Garsault|Garsault]], 1764<ref>Pl. 661 in [http://resolver.sub.uni-goettingen.de/purl?PPN496755056 Garsault, F. A. P. de 1764.] Les figures des plantes et animaux d'usage en medecine, décrits dans la Matiere Medicale de Mr. Geoffroy medecin, dessinés d'après nature par Mr. de Gasault, gravés par Mrs. Defehrt, Prevost, Duflos, Martinet &c. Niquet scrip. [5]. - pp. [1-4], index [1-20], Pl. 644-729. Paris.</ref>
| subdivision_ranks = [[Cure]]
}}
'''Marmasiyê ava şîrîn''' (''Anguillidae''), [[famîle]]yekî [[marmasî]] (''Anguilliformes'') ji çîna [[masiyên perikên strîdar]] (''Actinopterygii'') ye ku di çem, robar û golan de dijî ye.

{{Agahîdank mirov
| navê_jidayikbûnê = Akif Yılmaz
| bernav           = 
| wêne             = 
| roja_jidayikbûnê = {{Jidayikbûn|1|1|1956|}}
| cihê_jidayikbûnê = [[Micic]] (bi tirkî: ''Beşiktaş''), [[Erdêxan]], [[Bakurê Kurdistanê]]
| roja_mirinê      = {{Mirin|25|9|1982|1|1|1956|temen=erê}}
| cihê_mirinê      = [[Amed]], [[Diyarbekir]], [[Bakurê Kurdistanê]]
| sedema_mirinê    = Çalakiya rojiya mirinê
| netewe           = Kurd
| hevwelatî        = Tirkiye
| perwerde         = 
| pîşe             = Çalakdarê siyasî
| salên_çalak      = 
| tevger           = [[Partiya Karkerên Kurdistanê]] (PKK)
| hevjîn           = 
| dê               = 
| bav              = 
| xizm             = 
| malbat           = 
}}
'''Akif Yılmaz''' (jdb. 1956 – m. [[15ê îlonê|15ê îlona]] [[1982]]an), çalakdarê siyasî yê kurd û endamê tevgera Partiya Karkerên Kurdistanê bû. Di sala [[1982]]an de di [[çalakiya rojiya mirinê ya 14ê tîrmeha 1982an de|çalakiya rojiya mirinê ya 14ê tîrmehê]] jiyana xwe ji dest da.<ref>{{Jêder-malper |url=https://www.yuksekovahaber.com.tr/haber/bu-cigligi-duyun-55083.htm |sernav='Bu çığlığı duyun' |malper=Yüksekova Haber Portalı |ziman=tr |tarîxa-gihiştinê=2020-12-15 |roja-arşîvê=2021-10-20 |urlya-arşîvê=https://web.archive.org/web/20211020003908/https://www.yuksekovahaber.com.tr/haber/bu-cigligi-duyun-55083.htm |rewşa-urlyê=mirî }}</ref>

'''Moda Aeoliyan''' ew mod e ku ji navberên 1 tam, 1 nîvçe, 2 tam, 1 nîvçe û 2 tamê pêk tê. Dema ku em ji notaya 6emîn a modeke iyonyan (gama major) dest pê bikin û werin oktava wê notayê, em gamekê bi dest dixin; ew gam moda aeoliyan e. Ev mod di Serdema Barok de wekî gama mînor a xwezayî hatiye bikaranîn û bûye yek ji gamên bingehîn ên muzîka klasîk a rojavayî.
Dema ku em ji notaya Layê heta oktava wê bê rasthatinî werin, em moda aeoliyan bi dest dixin.

{{Ev rupel ninav hevdû nexin [[Klasîkên kurmancî]]}}
Anjî dibê gerek bibin yek

'''Parzûna xaneyê''' sîtoplazma û endamokan dorpêç dike bi vî awayê hemû pariyên xaneyê bi hev re dimînin û belav nabin. Ku tiştekî dikeve hundirê xaneyê an ji xaneyê derdikeve divê ji parzûnê derbas be.

'''Xwînbera pişikan''', xwînê bêoksejînê ji [[dilê mirov|dil]] dişîne [[pişika mirov|pişik]]an ku ji [[xwînber]]ên yên bi tenê [[xwînê bêoksejîn]] hildigire.
== Anatomî ==
Di [[dilê mirov]] de, '''sondeya pişikan''' ('''xwînbera pişikan''' an '''xwînbera pişikan ya sereke''') ji bingeha [[ventricle rastê]] destpêk dike. Ev sonde kin e ku dirêjiya nêzî 5 cm û tîreya wê nêzî 3 cm. Piştre ev sonde dibe du şax ku dikevin herdu xwînberên pişikan (çep û rastê), ku xwînê bêoksejîn hildigire pişikan.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Rubenow
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Vorpommern-Greifswald]]
}}
'''Rubenow''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Vorpommern-Greifswald]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Dahênerî''' tê wateya hilberîna tişt, fonksiyon an têkiliyek nû. Behremeniyeke mirovî ye. Kesên dahênerî pêk anîne re ''dahêner'' tê gotin. 

{{Kêm}}{{Çav lê gerandin}}

'''Parnasîzm''' bizavek wêjeyî ye. 
Parnas, ji gotina Parnassos tê ku ew li Yewnanîstanê navê çiyayekî ye. Ev bizav di [[sedsala 19.]] de di helbestên Fransî de derdikeve holê. Bizaveke dijî bizava [[romantîzm]]ê ye. Ên ku di bin bandora vê bizavê de mane di aliyê mijarê de alîgirên azadiyê ne, di helbestên xwe de bêtir fantezî, egzotîzm û rengên herêmî bikaranîne. Li gorî nêrîna wan, huner ne ji bo civat û etîkî ye; huner ji bo hunerê ye. Bi qasî ku girîngiyê didine naverokê ewqasî didine teşeyê jî. Parnasîst di helbestan de vegotinên wêneyî yanî rasterast bedewiyên xwezayê bikaranîne û nivîsîne. Xwestekên hunerê ne wekî amûrekê lê wekî armancekê bikartînin. Huner û zanistiyê nêzîkî hev dikin, ji bo vê yekê jî ji hestiyariyê dûr dikevin.

{{Agahîdank gund
| nav                = Pîrezan
| navê_din           = 
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Hewlêr (parêzgeh)|Hewlêr]]
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Şeqlawe (navçe)|Şeqlawe]]
| nahiye             = [[Herîr]] (2018)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = Xelkê Pîrezan
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Pîrezan''', gundekî bi ser [[Herîr]]a navçeya [[Şeqlawe (navçe)|Şeqlaweyê]] ya [[Hewlêr (parêzgeh)|parêzgeha Hewlêrê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>Dr Abdulla Ghafor (2001). Index of Kurdistan Villages. Vol. 2. (Index of villages in Southern Kurdistan in the Iraqi Population Census 1957). Stockholm.</ref><ref>http://krso.net</ref>.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane2}}

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Sassen-Trantow
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
|awayê binebeş2 = [[Herêmên Almanyayê|Herêma federe]]<br>''({{biçûk|Land}})''
|navê binebeş2 = [[Mecklenburg-Vorpommern]]
|awayê binebeş4= [[Navçeyên Almanyayê|Navçe]]
|navê binebeş4 = [[Vorpommern-Greifswald]]
}}
'''Sassen-Trantow''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Vorpommern-Greifswald]] li [[Mecklenburg-Vorpommern]], [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

'''Kevoka Spî''' navê [[çîrok]]ek [[Firat Cewerî]] û herwiha navê wê pirtûka wî ye ya ku ev çîrok jî tê de cih digire.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Çîrok]]
[[Kategorî:Pirtûk]]

{{Agahîdank gund
| nav                = Birwan Bane
| navê_din           = 
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Silêmanî (parêzgeh)|Silêmanî]] (2018)
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Xaneqîn]] (1957)
| nahiye             = [[Qerexan]] (1957)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = [[Birwanbaweyî]], xelkê Birwan Banê
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Birwan Bawe''', gundekî bi ser [[Qerexan, Xaneqîn|Qerexana]] navçeya [[Xaneqîn]]ê ya [[Silêmanî (parêzgeh)|parêzgeha Silêmaniyê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>Ebdulła Ẍefur (2001). Pêřistî gundekanî Kurdistan: Bergî duwem (Pêřistî gundekanî başûrî Kurdistan leser jimêrî sałî 1957da), Stockholm.</ref>.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane2
}}

'''Rexnegirî''' di wêjeyê de beşeke girîng e. Bi taybetî li ser [[hûnandin]], [[mijar]], [[teşe]], [[rêziman]], [[leheng]], [[hêman]] û beşên din ên girîng ê [[helbest]], [[roman (wêje)|roman]], [[çîrok]] û [[pexşanan]] radiweste. [[Rexnegir]] berhema li ber xwe li gor zanîna wêjeyî digire dest û li aliyekî jîrîtiya nivîskar datîne holê, li aliyê din kêmasî û çewtiyên berhemê derdixe holê.

{{Agahîdank bajar|nav=Fuzhou|navê_fermî=福州市|nexşeya_cihan=Çîn|nc_relief=na|nc_firehî=|koordînat={{Koord|26|04|31|N|119|18|30|E|display=inline, title}}|mertal=|welat={{Ala|Çîn}}|herêm=|parêzgeh=|parêzgar=|şaredar=|rûerd=|gelhe=7,1 milyon kes (2010)|berbelavî=|dem=UTC+8|bilindayî=|koda_postayê=|koda_telefonê=|wêneSer=|wêneSer_sernav=Fuzhou|wêne2=|wêne2_sernav=|malper=}}

{{Bêçavkanî|tarîx=adar 2024}}

{{Gotara bêçavkanî}}
{{Çav lê gerandin}}
{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
| nav                = Herêma Anatolyayê
| navê fermî         = Anadolu Böglesi
| wêneyê aso         = Anatolia (orthographic projection).svg
| rûerd km2          = 756.000
| gelhe              = [[Tirk]], [[kurd]], [[ermenî]], [[çeçen]], [[çerkez]], [[yewnan]], [[laz]] û yên din
| etîmolojî          = ''Anatolê'' bi wateya "Rojhilat", ji [[Zimanê yewnanî|yewnanî]] ye.
| wargeh             = [[Asya|Rojavayê Asyayê]]
| koordînat          = 39°N 35°E
}}

'''Sazûman''' Rêxistin komeke armancdar e ku sîstemekê dişopîne, û xwedî sînorên ku wê ji hawîrdora wê vediqetîne ye.

{{Bêçavkanî}}
{{Agahîdank navçe
 | Nav                = Basan 
 | Navê_din           = Basan Ferho
 | Navê_fermî         = Güçlükonak
 | Wêne               = Navçeyên Şirnexê.png
 | Wêne_sernav        = 
 | Welat              = [[Bakurê Kurdistanê]]   <!--- KARGÊRIYÎ -------------->
 | Dûgel              = [[Tirkiye]] 
 | Parêzgeh           = [[Şirnex (parêzgeh)|Şirnex ]]
 | Serbajar           = Basan
 | Qeymeqam           = 
 | Hejmara_nahiyan    =  <!--- BINEBEŞ ---------------->
 | Hejmara_bajarokan  = 2
 | Hejmara_taxan      = 
 | Hejmara_gundan     = 26
 | Hejmara_mezran     = 
 | Gelhê_navçeyê      = 9.825<ref>[http://report.tuik.gov.tr/reports/rwservlet?adnksdb2=&report=idari_yapi_2008.RDF&p_il1=73&p_yil=2008&p_dil=1&desformat=html&ENVID=adnksdb2Env tuik, 2008]</ref>   <!--- GELHE û ERDNÎGAR ------->
 | Gelhê_navçeyê_sal  = [[2008]]
 | Gelhê_bajaran      = 
 | Gelhê_gundan       = 
 | Rûerd_navçe        = 550
 | Berbelavî_navçe    = 17,9
 | Gelhe_serbajar     = 3.518  <!--- BAJARÊ NAVENDÎ --------->
 | Gelhê_serbajarê_sal= [[2008]]
 | Rûerd_serbajar     = 
 | Bilindayî_serbajar = 790
 | Koda_postayê       = 73700
 | Koda_telefonê      = (+90) 486
 | nexşeya_cihan      = Tirkiye
 | koordînat          = {{Koord|37|28|15|N|41|54|43|E|display=inline, title}}
}}
'''Basan''', ango '''Basa''', '''Basanferho''', '''Basana Ferho'''{{Çavk}} (1928: ''Basan Ferḧo''; 1946: ''Basanferho''; bi tirkî: ''Güçlükonak''), [[navçe]]yeke [[Şirnex (parêzgeh)|Şirnexê]] ye.

{{Bêçavkanî}}

{{Çend problem|
{{Bêçavkanî|tarîx=adar 2024}}
{{Paqij bike|sedem=Ev gotar ne ensîklopedîk e, teoriyên bê çavkanî ne. Teoriyên nû di Wîkîpediyayê de çênabin (bnr. [[Wîkîpediya:Pênc hîm#ensîklopedîk|Lêkolîna orîjînal nayê qebûlkirin]])|tarîx=adar 2024}}
{{Islûb|tarîx=nîsan 2024}}
{{Wergerîne|fr|bijartî=1}}
}}
, li [[Mezopotamya]]yê]]

{{Bêçavkanî}}
{{Agahîdank mirov
| çînaser            = <!-- Ji bo aktor û aktrîsan li vir "sînema" binivîsin -->
| bilêvkirin         = 
| wêne               = 
| sernavê_wêne       = 
| roja_jidayikbûnê   = 
| cihê_jidayikbûnê   = 
| roja_mirinê        = 
| cihê_mirinê        = 
| hevwelatî          = 
| pîşe               = [[Kurdolojî|Kurdnas]]
| salên_çalak        = 
| perwerde           = 
| destûrname         = <!-- tenê ji bo kesên kevn yên li medreseyê xwendine -->
| esil               = 
| şanenav            = [[Holenda|Holendî]]
| nav                = 
| navê_rastî         = 
| sernav             = <!-- Mînak: Jina Yekê ya DYAyê yan Profesorê Matematîkê -->
| zimanê_navê_rastî  = 
| mezinahiya_wêne    = 
| navê_jidayikbûnê   = 
| imadkirin          = 
| roja_windabûnê     = 
| cihê_windabûnê     = 
| rewşa_windabûnê    = 
| sedema_mirinê      = 
| vedîtina_bedenê    = 
| cihê_goristanê     = 
| abîde              = 
| navê_din           = 
| rêxistin           = 
| bejn               = 
| televîzyon         = 
| partî              = 
| tevger             = 
| dîn                = 
| mezheb             = 
| gilîname           = 
| ceza               = 
| rewşa_cezayê       = 
| hevjîn             = 
| partner               = 
| zarok              = 
| dê_û_bav           = 
| xizm               = 
| xelat              = 
| modul              = 
| modul2             = 
| modul3             = 
| modul4             = 
| modul5             = 
| modul6             = 
| mezinahiya_şanenavê = 
| sernavê_şanenavê   = 
| malper             = 
| cisn               = 
| cihê aramiyê       = 
| karder             = 
| ajans              = 
| embed              = 
| sedema_navdarbûnê  = 
| xebat              = 
| xebatên_navdar     = <!-- Dewsa |xebat= tê bikaranîn, ji bo fîlm/rêzefîlm hwd  -->
| stîl               = 
| serdem             = 
| dewr               = 
| sermiyana_net      = 
| berê               = 
| paşê               = 
| koordînatên_cihê_goristanê = 
| koordînatên_cihê_aramiyê = 
| pênasê_pêşîn       = 
| pênasê_paşîn       = 
| meqam              = 
| dijber             = 
| endamên_desteyê    = 
| dê                 = 
| bav                = 
| malbat             = 
| jêrenot            = 
| awayê_ser          = 
| bandorbar          = 
| bandorker          = 
| rewşa_hiqûqî       = 
}}
</pre>

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = nivîskar
}}

{{Agahîdank mirov
| nav                = Borzuya
| wêne               = File:BorzuyaArtwork.png
| sernavê_wêne       = Berhema hunerî ya Borzuya
| roja_jidayikbûnê   = Sedsala 5-an - sedsala 6-an (B.Z.)
| cihê_jidayikbûnê   = [[Merv]]
| roja_mirinê        = sedsala 6-an (B.Z.)
| cihê_mirinê        = [[Îran]]
| perwerde           = [[Akademîya Gondishapur]]
| xebatên_navdar     = Wergera gelek pirtûkan bo Pehlewî
}}

'''Gustîla winda''' yek ji cureyên [[leyîstikên zarokên kurd]] e. Hin caran mezin jî dileyîzîn.

{{Bêçavkanî}}{{Wergerîne|ckb|bijartî=1}}

{{Taxobox
| name = Koşkar
| image = Large brown mantid07 edit.jpg
| image_width = 250px
| image_caption = ''[[Archimantis latistyla]]''
| regnum = [[Heywan|Animalia]]
| phylum = [[Arthropod]]a
| classis = [[Insect]]a
| subclassis = [[Pterygota]]
| infraclassis = [[Neoptera]]
| superordo = [[Dictyoptera]]
| ordo = '''Mantodea'''
| subdivision_ranks = Famîleyên koşkaran
| subdivision = 
[[Chaeteessidae]] <br>
[[Metallyticidae]]<br>
[[Mantoididae]]<br>
[[Amorphoscelididae]]<br>
[[Eremiaphilidae]] <br>
[[Hymenopodidae]] <br>
[[Liturgusidae]] <br>
[[Mantidae]] <br>
[[Empusidae]] <br>
}}
'''Koşkar''' sernavê komek ajalên wek [[kulî]]yan yên bê perik e. Yên ku tên zanîn 2.300 cureyên xwe hene. Hin cureyên xwe yên girin lê hin cureyên xwe yên pir ziravin. Bi giştî rengî xwe yî zerengî ye. Gorî olê zarokan ew ajala solên merivan dirî didirû. Wê lomê pê ra dibêjin koşkar. Yek jî dibêjin ku ewan hepikên xwedê ne. Cureyê xwe yê ter navdar [[balbalok]] e. 
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Koşkar]]

{{Îlon}}

'''Karîna''' [[komstêr]]eka li nîvkada başûra ezmên e. Çavkaniya navê wê ji [[Latînî]] ye û ew tê mehneya gewdeya keştiyê. Ew yek ji komstêra kevina [[Argo Navis]]a ku [[Batlamyûs]] qal kiribû (''Argo'', keştî) lê paşê ew hate kirin sê paran. Geştirîn stêra wê [[Suheyl]] e û ew ji pê [[Qurix]] re duyem geştirîn stêra ezmana şev e.

{{Google Werger}}
{{Agahîdanka giştî
}}

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
}}

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = sînema
}}

{{Taxobox
| name = Befrîk
| status = LC | status_system = IUCN3.1
| image = Fringilla coelebs chaffinch male edit2.jpg
| image_width = 
| image_caption =
| regnum = [[Heywan|Animalia]]
| phylum = [[Kordat|Chordata]]
| classis = [[Balinde|Aves]]
| ordo = [[Fîkar|Passeriformes]]
| familia = [[serstrîk|Fringillidae]]
| genus = ''[[seyrey|Fringilla]]''
| species = '''''F. coelebs'''''
| binomial = ''Fringilla coelebs''
| binomial_authority = [[Carl von Linné|Linnaeus]], [[1758]]
}}{{Wergerîne|sv|bijartî=1}}
'''Befrîk''' (''Fringilla coelebs''), [[cure]]yekî [[serstrîk]]an (''Fringillidae'')e. Berfîk çivîkeke toximxur e, meziniya wê 15 cm digihê û li daristan, baxçe û zeviyan tê dîtin.

{{Bêçavkanî}}

{{Şablon:Rêziman}}
'''Cînav''', '''cînavk''' an '''pronav''', di [[rêziman|rêzimanê]] de, wek ku ji navê vê gotinê jî diyar dibê, ew gotin in ku mirov dikare bike şûna navekî. Cînav li goreyê awayê bikaranînê ji hev vediqetin: [[cînavên kesî]] (bi îngilîzî: ''personal pronouns''), [[cînavên lêveger]] (''reflexive pronouns''), [[cînavên beremberiyê]] (''reciprocal pronouns''), [[cînavên nîşander]] (''demonstrative pronouns''), [[cînavên pirsyarkî]] (''interrogative pronouns''), [[cînavên têkiliyê]] (''relative pronouns'') û [[cînavên nediyar]] (''indefinite pronouns'')<ref>[[Husein Muhammed]] (2016). Cînavên kurdî: peydabûn û bikaranîna wan. Zimannas.wordpress.com</ref>

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = nivîskar
}}

'''Netewe''', [[malper]]ek an jî [[rojname]]yek xwerû bi [[Kurdî]], li ser [[internet]]ê ye. 

'''Li ser pireyê man''', [[mastxur]], mastxwar, [[koma cezayê]], [[pirrik]], [[lengolik]] hwd. di [[leyîstikên zarokên Kurd]]an de, kes an koma leyîstikvanên ku têkçûne yan cezaxwarine re tê gotin. Berevajî wê ji kes an koma ku biserketine re jî li hin deveran mîr, zal, beran, zêr, paşa, laser hwd tê gotin.
{{Kontrola otorîteyê}}
[[Kategorî:Lîstik]]

'''NGC 2101''', cîsmeke esmanî ye. Ji aliyê astronomê brîtanî [[John Herschel]] ve di sala 1837an de hatiye vedîtin.<ref>{{Jêder-malper |url=http://leda.univ-lyon1.fr/ledacat.cgi?o=NGC%202101 |sernav=HyperLeda -object description |malper=leda.univ-lyon1.fr |tarîxa-gihiştinê=2020-05-24 }}{{Mirin girêdan|bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes |tarîx=nîsan 2021 }}</ref>

{{Agahîdank gund
| nav                = Tirgale
| navê_din           = 
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Hewlêr (parêzgeh)|Hewlêr]]
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Şeqlawe (navçe)|Şeqlawe]]
| nahiye             = [[Hîran]] (2018)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = [[Tirgaleyî]], xelkê Tirgalê
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Tirgale''', gundekî bi ser [[Hîran]]a navçeya [[Şeqlawe (navçe)|Şeqlaweyê]] ya [[Hewlêr (parêzgeh)|parêzgeha Hewlêrê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>Dr Abdulla Ghafor (2001). Index of Kurdistan Villages. Vol. 2. (Index of villages in Southern Kurdistan in the Iraqi Population Census 1957). Stockholm.</ref><ref>http://krso.net</ref>.

{{Taxobox
| name = '''Goştxwer'''
| fossil_range = {{Geological range|42|0}}<small>Ji [[dema eosen a navîn]] heta nuha</small>
| image = Carnivora.jpg
| image_width = 
| image_caption = <small>Guhandarine goştxwer</small>
| regnum = [[Ajal]]
| phylum = [[Stûnpiştdar]]
| classis = [[Guhandar]]
| infraclassis = [[Guhandarê rast]]
| superordo = [[Laurasiatheria]]
| ordo = '''Carnivora'''
| ordo_authority = [[Thomas Edward Bowdich|Bowdich]], 1821
| subdivision_ranks = [[Famîle (biyolojî)|Goştxwer]]
| subdivision = * 17, [[#Classification|classification]] binihêre.
}}
'''Goştxwer''' (''Carnivora''), [[kom]]ek gelek mezin e ji çîna [[guhandar]]an e ku bêtirî 280 [[cure]]yan hene. Wek ji navê wê ya [[latînî]] ''Carnivora'' xuya ye ku van [[canewer]]ên yan [[lawir]]ên [[guhandar]] [[goşt]]ê [[ajal]]ên din dixwin wek [[famîleya pisîkan]] û gelek [[lawir]]ên din.

{{Bikaranîna dîroka rms}}
{{Agahîdank malper
 | nav              = Wîkîpediya
 | logo             = 
 | screenshot       = 
 | ziman            = Bi 304 zimanî
 | avabûn           = [[15ê kanûna paşîn]] a [[2001]]ê<br/> Bi kurdî: [[7ê kanûna paşîn]] a [[2004]]an
 | xwedî            = [[Weqfa Wikimedia]]
 | dirûşm           = Ensîklopediya azad
 | malper           = {{URL|wikipedia.org}}
}}
'''Wîkîpediya''' ({{bi-en|Wikipedia}}) ensîklopediyeke serhêl a azad a pirzimanî ye ku ji aliyê civakek dilxwazê wîkîpediyayê ve tê nivîsandin û tê berdewam kirin. Wîkîpediya di dîrokê de xebata referansê ya herî mezin û herî tê xwendin e.<ref>{{Jêder-nûçe |url=https://www.economist.com/international/2021/01/09/wikipedia-is-20-and-its-reputation-has-never-been-higher |sernav=Wikipedia is 20, and its reputation has never been higher |malper=The Economist |tarîxa-gihiştinê=2023-01-19 }}</ref> Wîkîpediya bi domdarî yek ji 10 malperên herî populer e ku ji hêla Similarweb û berê Alexa ve hatiye rêzekirin ku di sala 2022an de, Wîkîpediya di rêza 5emîn malpera herî populer a cîhanê de bû.<ref>{{Jêder-malper |url=https://www.semrush.com/website/top/ |sernav=Top Websites ranking - Most Visited Websites in the world [December 2022] |malper=Semrush |ziman=en |tarîxa-gihiştinê=2023-01-19 }}</ref> Wîkîpediya ji hêla [[Weqfa Wîkîmedyayê]], rêxistineke ne-qezenc a amerîkî ve tê birêvebirin ku bi piranî ji hêla bexşan ve tê fînansekirin.

{{Agahîdank jînenîgarî (Wîkîdane) 
| nav = Îran Xanim
| navê_rastî = Îran Mucerd
| wêne = 
| sernavê_wêne = 
| roja_jidayikbûnê = {{Jidayikbûn|1|1|1951|temen=}} 
| cihê_jidayikbûnê = [[Hovarsîn]], [[Rojhilata Kurdistanê]], [[Îran]] 
| roja_mirinê = {{Mirin|10|8|2001|1|1|1951|temen=erê}}
| cihê_mirinê = [[Urmiye]], [[Îranxan]]{{Çavkanî hewce ye}}
| netewe = Kurd
| hevwelatî = Îran
}}
'''Îran Xanim''' (jdb. [[1950]]-[[1951]], gundê [[Înkesû]]yê,<ref>{{Jêder-kovar |paşnav=Mahabad |pêşnav=Occo |tarîx=2020 |sernav=Xwekuştineke Qedîfeyî: Îran Xanim |url=https://books.google.es/books?id=4BA3EAAAQBAJ&pg=PA64&lpg=PA64&dq=%C3%8Eran+Mucerd&source=bl&ots=dah0ZnUSF8&sig=ACfU3U3Yq6QCrEMUxDx6uoNGy0du96FK6Q&hl=ca&sa=X&ved=2ahUKEwi0_PuT9f3xAhV1CmMBHZ8mDm4Q6AEwEnoECBEQAw#v=onepage&q=%C3%8Eran%20Mucerd&f=false |kovar=Nûbihar |cild=153 |rr=64-65 }}</ref> [[Soma]] û [[Biradost]] - m. 10 [[tebax]] [[2001]], [[Wirmê]] an jî [[Îranxan]] ([[Îran Xan]])) [[jin]]eke [[dengbêj]] a navdar a [[Rojhilatê Kurdistanê]] ye. Navê wê rastî [[Îran Mucerd]] e. Di karê hunermendiyê de nasnava Îran Xanim ê bi kar anîye.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane
|nav=Seelbach
| sernavê_wêne =Dîmenek ji bajêr
}}
'''Seelbach''' şaredariyeke [[navçeyên Almanyayê|navçeya ''(Landkreis)'']] [[Ortenaukreis]] li herêma [[Baden-Württemberg]] a [[Almanya]]yê ye.<ref>{{Deutsche-staedte.de}}</ref>

{{yekkirin|[[Parêv]]}}
'''Biryan''', xwarineke bigoşt ji pêjgeha kurd e. Li herêma [[Botan]]ê, bi taybetî li parêzgehên [[Sêrt]], [[Bidlîs]]ê navdar e.

'''Mihemed Pîro''' (jdb. [[1952]], [[Dihok]], [[Başûrê Kurdistanê]] – m. [[2016]] [[Enqere]], [[Tirkiye]]), [[dengbêj]]ekî navdar ê kurd bû ku di 1952an de li [[Batîfa]], parêzgeha [[Dihok]]ê, hatiye dinyayê.<ref>Rojnameya Evro, 08.02.2017</ref> Ew ji eşîreta [[Hosta]] bû.<ref>Rojnameya [[Evro]], 08.02.2017</ref>

{{yekkirin|[[Merge]]}}

'''Vîna azad''', têgînek e ku pirranî di [[dad]] û zanistiyên gotinî de tê bikaranîn.

{{Agahîdank wargeh/wîkîdane|wargeh=[[Bajar]]|wêne sernûçe=Ji bajêr wêneyekî}}
'''Lozan''' ({{Bi-fr|Lausanne}}) bajarekê para Fransî-axêv ya [[welat]]ê [[Swîsre|Swîsrayê]] ye ko dikevit perava [[Gola Jinêvayê]] (bi Fransî: ''[[Lac Léman]]'' û berê wî li [[Évian-les-Bains]] a [[Fransa]]yê ye. [[Çiyayê Jura]] dikevit bakurê Lozanê. Lozan nêzîkî 50 kîlometiran (30 mîlan) li bakurê rojhilata bajarê [[Jinêva]]yê ye.

{{Agahîdank gund
| nav                = Seyid Sexî
| navê_din           = 
| navê_fermî         = 
| wêne               = 
| mezinahiya_wêne    = 
| sernavê_wêne       = 
| welat              = [[Başûrê Kurdistanê]]
| dewlet             = [[Herêma Kurdistanê]], [[Îraq]]
| etîketa_binebeşê   = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê      = <!--- Kargêriyiya din --->
| etîketa_binebeşê1  = <!--- Kargêriyiya din --->
| navê_binebeşê1     = <!--- Kargêriyiya din --->
| parêzgeh           = [[Silêmanî (parêzgeh)|Silêmanî]] (2018)
| şaristan           = <!--- Gundê Îranê --->
| bexş               = <!--- Navçe (Îran) --->
| navçe              = [[Xaneqîn]] (2018)
| nahiye             = [[Qoretû]] (2018)
| gund               = <!--- Ji bo mezreyan --->
| gundistan          = <!--- Gundê Îranê --->
| hejmara_mezrayan   = 
| mezra1             = 
| mezra2             = 
| mezra3             = 
| mezra4             = 
| demonîm            = Xelkê Seyid Sexî
| nifûs              = 
| sala_nifûsê        = 
| çavkaniyên_nifûsê  = 
| eşîr               = 
| hejmara_mêran      = 
| hejmara_jinan      = 
| berbelaviya_nifûsê_km2 = 
| temamiya_qadê_km2  = 
| bilindahî_m        = 
| koda_postayê       = 
| koda_telefonê      = 
| nexşeya_reptiyeyê  = 
| nexşeya_topografî  = na <!-- "Nexşeya topografî" dernadikeve -->
| koordînat          = 
}}
'''Seyid Sexî''', gundekî bi ser [[Qoretû]]ya navçeya [[Xaneqîn]]ê ya [[Silêmanî (parêzgeh)|parêzgeha Silêmaniyê]] ([[Başûrê Kurdistanê]]) ve ye<ref>http://krso.net</ref>.

{{Bêçavkanî}}

{{Bêçavkanî}}

{{Bêçavkanî}}

'''Ksîlem''' yan jî '''''xylem''''' ({{bi-ckb|زایلیم}}, ''zaylîm'' (bilevkirina îngilîzî ya peyva ''xylem'' e<ref>{{Jêder-malper |url=http://dictio.kurditgroup.org/dictio/xylem |sernav=Kopîkirina arşîvê |tarîxa-gihiştinê=2017-01-17 |tarîxa-arşîvê=2020-10-22 |urlya-arşîvê=https://web.archive.org/web/20201022004124/https://dictio.kurditgroup.org/dictio/xylem |rewşa-urlyê=mirî }}</ref>; {{bi-en|xylem}}), [[şane (biyolojî)|şaneyek]] di riwekan de ye. Xaşîleya xaneyên wê sext û stûr e. Şaneya ksîlem piştî çêbûnê heman dimire û di navenda darê de dibe dep (texte). Ev xaneyên mirî wekî boriyeke dep û navvala ne.

{{Agahîdank mirov/wîkîdane
| çînaser            = nivîskar
}}

{{Agahîdank bajar
 | nav            = Helebce
 | navê_fermî     = ھەڵەبجە
 | mertal         = 
 | nexşeya_cihan  = Îraq
 | koordînat      = {{Koord|35|11|0|N|45|59|0|E|display=inline, title}}
 | welat          = [[Başûrê Kurdistanê]]
 | dûgel          = [[Îraq]]
 | parêzgeh       = [[Helebce (parêzgeh)|Helebce]]
 | gelhe          = 95.175
 | gelhe_sal      = [[2012]]
 | rûerd          = 
 | bilindayî      = 690
 | nexşe          = 
 | wêneSer        = Halabja.jpg
 | wêneSer_sernav = Bajarê Helebceyê
 | malper         = 
}}
'''Helebce''' (bi tîpguhêziya latînî ji alfabeya erebî: ''Halabja''), bajarekî [[Başûrê Kurdistanê]], [[Herêma Kurdistanê]] ye<ref>Dr Abdulla Ghafor (2001). Index of Kurdistan Villages. Vol. 2. (Index of villages in Southern Kurdistan in the Iraqi Population Census 1957). Stockholm.</ref>.
'''Helebce''' ({{ziman-ku|هەڵەبجە, Helebce}}) bajareke li [[Herêma Kurdistanê]] û paytexta Parêzgeha Helebcê ye, li başurê Kurdistanê ye (li iraqê {{Convert|150|mi|km|abbr=on|order=flip}}) Bi bakurê rojhilata Bexdadê dikeve ([[Baghdad]]) û {{Convert|9|mi|km|abbr=on|order=flip}} ji sînorê [[Îranê]] ye.

{{Bêçavkanî}}

{{nîsan}}

'''Bîstan''' an '''bîstpere''' navê [[selete]]yeke kurdî ye. Ji ava hinarê tê çêkirin, bo nexweşan gelek baş e.

{{Bêçavkanî|tarîx=nîsan 2024}}