Öcal Oğuz

Prof. Dr. M. Öcal Oğuz (d. 1960; Yozgat, Türkiye), Türk halkbilimci, akademisyen ve bürokrat. UNESCO Türkiye Millî Komisyonu Yönetim Kurulu Başkanı'dır[1] ve Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi'nde ders vermektedir.

1960 yılında Yozgat'ta doğan Mehmet Öcal Oğuz, 1984 yılında Karadeniz Teknik Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nden 1984 yılında mezun olmuştur. 1987 yılında Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nde "Yozgatlı Hüznî Divanı" adlı çalışmasıyla yüksek lisans derecesini almıştır, 1991 yılında aynı üniversitede "Yozgat'ta Halk Şairliği'nin Dünü Bugünü" adlı teziyle doktorasını tamamlamıştır.[2]

Sivil toplum kuruluşları ile de ilgili çalışmaları bulunan Oğuz, Türk Dünyası Vakfı Mütevelli Heyeti Üyeliği öncesinde UNESCO akreditasyonlu Somut Olmayan Kültürel Miras Derneği'nin kurucu başkanlığını[3] ve kuruluşundan beri üyesi olduğu İLESAM’ın 1995-1998 yıllarında Başkan Yardımcılığını yapmıştır.

1992 yılında Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Halkbilimi Anabilim Dalı'nda Yardımcı Doçent olarak göreve başlayan Oğuz, 1995 yılında "Âşık Efgan Hikâyesi" adlı çalışmasıyla Halk Bilimi Doçenti unvanını almış ve 2002 yılında aynı alanda Profesör olmuştur. Öcal Oğuz, 2005’ten beri Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Halk Bilimi Bölüm Başkanı olarak görevini sürdürmektedir.[4] Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi öncesinde Gazi Üniversitesi, Hacettepe Üniversitesi, Ahmet Yesevi Üniversitesi, Tunus Dokuz Nisan Üniversitesi, Tunus Kartaca Üniversitesi, Hitit Üniversitesi, TOBB ETÜ, Kazakistan Al Farabi Üniversitesi ve Bilkent Üniversitesi’nde tam ve yarı zamanlı öğretim üyesi olarak çalışmış ve Lisans, Yüksek Lisans ve Doktora düzeyinde halk bilimi, kültür araştırmaları, somut olmayan kültürel miras ve yabancılara Türkçe öğretimi alanlarında dersler vermiş ve tezler yönetmiştir.[5][6] Türk Halkbilimi alanında ulusal ve uluslararası kongrelerde birçok bildiri sunmuş, makaleler yayınlamış ve kitaplar yazmıştır. Ayrıca Türkiye'nin kültürel mirasının korunmasına yönelik uluslararası projelerde yer almıştır.[7]

2003 yılında Türk Halk Bilimi Uygulama ve Araştırma Merkezi[8]'nin, 2005 yılında Somut Olmayan Kültürel Miras Müzesi'nin ve Türk Halk Bilimi Bölümünün kuruluş çalışmalarını yürütmüş ve yöneticilik görevlerini üstlenmiştir.

2003 yılında Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi ve 2005 yılında ise Kültürel İfadelerin Çeşitliliğinin Korunması ve Geliştirilmesi Sözleşmesi'nin yazım çalışmalarına Hükûmetler Arası Uzman olarak katılmıştır.[9] 2006 yılından beri aralıksız olarak faaliyetlerini yürüten UNESCO Türkiye Millî Komisyonu Somut Olmayan Kültürel Miras İhtisas Komitesi ve Kültürel İfadelerin Çeşitliliği İhtisas Komitesi Kurucu Başkanıdır. 2008-2010 yılları arasında UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Temsilî Listesine yapılan başvuruları değerlendiren altı Uluslararası Uzmandan biri olarak görev yapmıştır.

2006 yılında UNESCO Türkiye Millî Komisyonu Yönetim Kurulu Üyeliğine, 2010 yılında Yönetim Kurulu Başkan Vekilliğine ve 2011 yılında ise Yönetim Kurulu Başkanlığına seçilmiştir. Türkiye Millî Komisyonu son zamanlarda büyük bir desteğe ulaşıp UNESCO'nun en etkili milli komisyonlarından birisi haline gelmiştir.[10]

Alanında 75 kitabı, 150 civarında makalesi ve 50’den fazla bildirisi bulunan Oğuz,[11] Millî Folklor dergisinin 1989 yılından beri editörlüğünü yapmaktadır.[12]