root-0/wiki-turkish huggingface dataset:
Simple Machines Forum

SMF (Simple Machines Forum) PHP ve MySQL kullanılarak oluşturulmuş açık kaynak kodlu bir forum sistemidir. Simple Machines Organizasyonu tarafından geliştirilmektedir. Şu an en güncel sürümü 2.0.9' dur. Ancak 21 Kasım 2014 tarihinde yayınlanan 2.1 Beta 1 sürümü yayınlandı. 10 Temmuz 2021 tarihinde de Beta 4 sürümü[2] yayınlanmış olup yakın bir tarihte 2.1 stabil sürümü yayınlanacaktır. 2.1 sürümünde önemli değişiklikler bulunmaktadır. Bu sürümde tema mobil cihazlara uyarlanmıştır.

Simple Machines Forum (Basit Makineler Forumu) Basit makineler fikri  Arşimet' in ünlü sözü olan "Bana bir dayanak noktası verin Dünya'yı yerinden oynatayım." sözü isminin esin kaynağı olmuştur. Resmi sitesinin en altında bu söz yazmaktadır. Bu söz logosuna da yansımıştır.

Arnavutça, Arapça, Katalanca, Basitleştirilmiş Çince, Geleneksel Çince, Hırvatça, Çekçe, Danca, İngilizce, Fince, Fransızca, Felemenkçe, Japonca, Almanca, Yunanca, İbranice, Macarca, Endonezce, İtalyanca, Japonca, Norveççe, Farsça, Lehçe, Portekizce, Rumence, Rusça, Sırpça, Slovakça, İspanyolca, İsveççe, Tayca, Türkçe, Ukraynaca, Vietnamca.

İngilizce "modification" kelimesinin kısaltılmasıdır. Bu kelime "eklenti" anlamında da çevrilebilir. Bu eklentiler yine gönüllü geliştiriciler tarafından yazılır. En çok kullanılanları arasında "Simpleportal", "Aeva media", "SimpleSef", "Advanced Reputation System" bulunmaktadır. Bu eklentiler kullanılarak SMF sisteminin işleyişini değiştirebilir.

SMF'i SMF yapan temel etmenlerden birisi de geniş tema yelpazesidir. Bu temalar tamamen gönüllü kullanıcılar tarafından yapılmaktadır. Yalnız şimdilerde ücretli tema yapan gruplar ortaya çıkmıştır örneğin; SMF Tricks.[3] İşte bu gruplar hem ücretsiz hem de ücretli tema yapmaya başladılar.

SMF yazılımı Open Source Initiative tarafından onaylı olmayan kendine özgü bir açık kaynak lisansı kullanmaktadır.
Endüstriyel teknoloji

Endüstriyel teknoloji, üretimi daha hızlı, daha basit ve daha verimli hale getirmek için mühendislik ve imalat teknolojisinin kullanılmasıdır. Endüstriyel teknoloji alanı, bir şirketin verimli ve karlı üretkenliğe ulaşmasına yardımcı olabilecek yaratıcı ve teknik açıdan yetkin bireyleri istihdam eder.[1]

Endüstriyel teknoloji programları tipik olarak optimizasyon teorisi, insan faktörleri, organizasyonel davranış, endüstriyel süreçler, endüstriyel planlama prosedürleri, bilgisayar uygulamaları ve rapor ve sunum hazırlama konularında talimatlar içerir.[2][3]

Üretim süreçlerini ve ekipmanlarını planlamak ve tasarlamak, endüstriyel teknoloji uzmanı olmanın temel yönüdür. Bir endüstriyel teknoloji uzmanı genellikle belirli tasarım ve süreçlerin uygulanmasından sorumludur.

Bu alandaki çalışmalar genellikle çok disiplinli bir araştırma metodolojisi kullanmakta ve iş ve ekonomik büyümenin (gelişme, performans) daha geniş analizine dönüşmektedir.

Endüstriyel Teknoloji, geniş kapsamlı konuları içerir ve teknik sistemlerin pratikliği ve yönetimine odaklanan ve bu sistemlerin fiili mühendisliğine daha az odaklanan endüstri mühendisliği ve iş konularının bir birleşimi olarak görülebilir.

Dört yıllık bir üniversitenin tipik müfredatı, üretim süreci, teknoloji ve teknolojinin toplum üzerindeki etkisi, mekanik ve elektronik sistemler, kalite güvencesi ve kontrolü, malzeme bilimi, paketleme, üretim ve operasyon yönetimi ve üretim tesisi planlaması ve tasarımı konularındaki dersleri içerebilir. Bir endüstriyel teknoloji uzmanı buna ek olarak, CNC imalatı, kaynak ve imalattaki diğer ticari aletler üzerine kurslar şeklinde başka mühendislere göre daha mesleki tarzda eğitime maruz kalabilir.
Ümit Hassan

Ümit Hassan (1943, İstanbul - 17 Ocak 2023, Lefkoşa), Türk akademisyen ve sosyal bilimler düşünürüdür.[1] Eski Türk toplumu, Şamanlık, Osmanlı devlet örgütlenmesi üzerine yaptığı çalışmalarla tanınmıştır.[2][3] Hassan, son olarak Yakın Doğu Üniversitesinde rektörlük yapmaktaydı.

Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi (SBF) mezunu olan Ümit Hassan, doktora derecesini de 1975 yılında bu okulda Kamu Hukuku ve Devlet Teorileri üzerine çalışmasıyla aldı.[4] 1966-1969 yılları arasında Ziraat Bankası'nda çalıştıktan sonra 1969 yılında SBF'de asistan olarak akademik hayata başladı. 1985 yılına kadar bu fakültede çalışan ve orada doçent olan Hassan, daha sonra ODTÜ'de görev yaptı. 1992 yılına kadar ODTÜ'de dersler verdikten sonra 1993 yılında Yakın Doğu Üniversitesine geçti. Bu kurumlarda, siyaset bilimi, sosyoloji, siyasal düşünceler tarihi, hukuk tarihi gibi alanlarda lisans, yüksek lisans ve doktora dersleri verdi. 2001 yılından itibaren Yakın Doğu Üniversitesinin rektörlüğünü yaptı.

Ümit Hassan'ın çalışmaları ve etkisi ağırlıklı olarak siyasal antropoloji olarak gruplandırılabilecek bir alanda kendisini gösterir. İbn Haldun okumaları etkisiyle birlikte, toplumsal ilişkilerin ve iktidar ilişkilerinin kuruluş köklerini anahanlık ve kandaşlık kavramları üzerine temellendirir. Bu noktada sadece kazananların kaybedenler üzerindeki doğrudan etkisi yerine, kadınlar olmak üzere sistemin içindeki diğer aktör ve oluşumların etkilerini çok boyutlu olarak incelemiştir.[1] "Eski Türk Toplumu Üzerine İncelemeler" adlı eseri ile 1985 yılında Sedat Simavi Ödülü almıştır. SBF'de, daha sonra Ayhan Yalçınkaya tarafından da devam ettirilen Siyasal Antropoloji ve Türk-İslam Düşünce Tarihi derslerinin temellerini atmıştır.
Lille OSC

Lille Olympique Sporting Club (Lille OSC olarak da bilinir), Fransız futbol kulübü. Kulüp, 1902'de kurulmuş olan Olympique Lillois ve 1901'de kurulmuş olan SC Fives futbol takımlarının birleşmesiyle, Fransa'nın kuzeyinde yer alan Lille şehrinde 1944 yılında kuruldu.

II. Dünya Savaşı'ndan sonra LOSC 2 kez lig şampiyonu olmuş, 4 kez ligi ikinci olarak bitirmiş ve 6 kez Coupe de Francenı kazanmış ancak daha sonra yerel rakibi olan RC Lens gösterdiği başarı ve ilginin gölgesinde kalmıştır. İki kulüp arasındaki köklü rekabet, Lille OSC'nin büyük bir burjuvazi şehri -aynı zamanda Fransız Flanders bölümünün başkenti- olan Lille'de RC Lens'in ise orta direk madencilerin yaşadığı Lens kentinde kurulmuş olmalarına kadar takip edilebilir.

İkinci Lig'de üç yıl geçirdikten sonra 2000 yılında döndükleri Birinci Lig'de kazandıkları başarılar; üç kez; 2002, 2005 ve 2006'da şampiyonlar ligine katılmak, 2004'te Intertoto Kupası'nı kazanmak gibi, yerel rakiplerinin başarılarından çok daha üstündür. Ligue 1'de 2004/05 sezonunda Lille Monaco, Marsilya gibi büyük kulüplerin ve yerel rakibi Lens'in önünde lig ikincisi olarak parlak bir başarıya imza attı. Lyon ile arasında; Lyon'u evinde yenmesine rağmen kazanamadıkları bir şampiyonluk mücadelesi yaşandı. Lille doğrudan UEFA Şampiyonlar Ligi gruplarına katıldı ve grupları geçerek Avrupa'da iyi bir etki bırakmayı hedefledi. 2 Kasım 2005 tarihinde Şampiyonlar Ligi grup maçlarında Manchester United'ı yenerek kendi kulüp tarihlerindeki en büyük başarılardan birini elde ettiler. Ancak Lille son iki maçında sadece bir puan toplayabildi. Grubu, Manchester United'ı arkalarında dördüncü sırada ve Avrupa kupalarının dışında bırakıp üçüncü sırada bitirip UEFA Kupası'na kaldılar. Lille'in UEFA Kupası macerası, son 16 takıma kaldıkları zaman karşılaştıkları Sevilla'ya elenince sona erdi.

2005/06 Ligue 1 sezonunda Lille, Lyon (bu takımı evinde 4-0 deplasmanda 1-3'lük skorlarla yendi) ve Bordeaux'nun ardından ligi üçüncü olarak bitirdi. Ezeli rakibi Lens ise gene Lille'in arkasında kalarak bu sezonu dördüncü bitirdi. Üçüncü sıra Lille'in Şampiyonlar Ligi için son eleme turuna kaldığı anlamına geliyordu. Eleme maçında Rabotniçki'yi 4-0 yenerek altı yıl içinde üçüncü kez, kendilerine ait düzenli bir stadı olmamasına rağmen UEFA Şampiyonlar Ligi gruplarına kaldılar. Grup maçlarını Lille, Giuseppe Meazza Stadyumu'nda Milan'ı etkileyici bir skorla; 2-0 yenmesine rağmen Milan'ın arkasında ikinci sırada bitirdi. Bir sonraki turdaki rakip eski bir tanıdıktı: Manchester United. Lille her iki maçı da 1-0'lık skorlarla kaybedip bu turda elendi. Fransa Ligue 1'de 2010-11 sezonunu şampiyonu olarak tamamlayan Lille, 2011-12 UEFA Şampiyonlar Ligi'nde Inter, CSKA Moskova ve Trabzonspor'la birlikte B grubunda mücadele etti. Grupta sonuncu olarak turnuvadan elendi. 2020-21 sezonunda Ligue 1'i şampiyon olarak tamamladı ve 2021-22 sezonunda UEFA Şampiyonlar Ligi gruplarında mücadele etmeye hak kazandı.

Not: Uyruk bilgisi futbolcuların FIFA uygunluk kurallarınca oynayabileceği millî takımı gösterir. FIFA kuralları haricinde başkaca uyruğa da sahip olabilirler.
NGC 1245

NGC 1245, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir açık yıldız kümesidir. Gökyüzünde Kahraman takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak 9.380 ışık yılı uzaklıkta bulunur. İngiliz astronom William Herschel tarafından 11 Aralık 1786 tarihinde 47,5 cm (18,7 inç) çaplı aynalı tip bir teleskopla keşfedilmiştir.[5]

NGC 1221 |
NGC 1222 |
NGC 1223 |
NGC 1224 |
NGC 1225 |
NGC 1226 |
NGC 1227 |
NGC 1228 |
NGC 1229 |
NGC 1230 |
NGC 1231 |
NGC 1232 |
NGC 1233 |
NGC 1234 |
NGC 1235 |
NGC 1236 |
NGC 1237 |
NGC 1238 |
NGC 1239 |
NGC 1240 |
NGC 1241 |
NGC 1242 |
NGC 1243 |
NGC 1244 |
NGC 1245 |
NGC 1246 |
NGC 1247 |
NGC 1248 |
NGC 1249 |
NGC 1250 |
NGC 1251 |
NGC 1252 |
NGC 1253 |
NGC 1254 |
NGC 1255 |
NGC 1256 |
NGC 1257 |
NGC 1258 |
NGC 1259 |
NGC 1260 |
NGC 1261 |
NGC 1262 |
NGC 1263 |
NGC 1264 |
NGC 1265 |
NGC 1266 |
NGC 1267 |
NGC 1268 |
NGC 1269 |
NGC 1270
RTR Planeta

RTR Planeta, uluslararası genel içerikli yayın yapan Rus devletine ait televizyon kanalıdır. Moskova'da kurulmuştur. Rusça yayın yapmaktadır. 1 Temmuz 2002'de kurulmuştur.[1]

İsviçre, Polonya, Türkiye, İsrail gibi ülkelerde yayın yapmaktadır.

Litvanya : Nisan 2015'te RTR Planeta'nın yayınları, 'şiddet yayma ve savaş kışkırtıcılığı' nedeniyle Litvanya tarafından üç ay boyunca engellendi. Litvanya Radyo ve Televizyon Komisyonu, RTR Planeta'nın Ukrayna halkını Rusya'nın düşmanları olarak gösterdiği ve Ukrayna'nın toprak bütünlüğüne karşı küçümseme gösterdiği yönünde açıklama yaptı.[2]

Letonya : 31 Ocak 2019'da RTR Planeta'nın yayınları Letonya'da "şiddeti teşvik ettiği düşünülen propaganda ve nefret söylemleri" ilettiği için üç ay boyunca engellendi. Nefret söylemlerinden bazıları izleyicileri Ukraynalıları siyasi görüşleri nedeniyle suçlamaya teşvik ediyordu. Bu, kanalın Letonya'da ikinci kez yasaklanmasıydı, bir önceki sefer 2016'da kanal yanlış bilgi yaymakla suçlanmıştı.[3]

Avrupa Birliği : AB Komisyonu, Nisan 2022'nin sonunda, Rusya'nın Ukrayna'yı işgali sonucunda Uydu ve Tekrar Yayın yoluyla Avrupa'ya yayın yapan Rus TV kanallarına yaptırım uygulanacağını duyurdu. Politico.eu'ya göre, Rossiya RTR/RTR Planeta, Rossiya 24 ve TV Centre International, Rus propagandasını sınırlama çabasıyla yaptırıma tabi tutulacak[4]
NGC 235A

NGC 235A, Balina takımyıldızı yönünde yaklaşık 278 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan bir merceksi gökadadır. Francis Preserved Leavenworth tarafından 1886 yılında keşfedilmiştir. Yakınında NGC 235B olarak kataloglandırılan bir çubuklu sarmal gökada vardır.

NGC 211 |
NGC 212 |
NGC 213 |
NGC 214 |
NGC 215 |
NGC 216 |
NGC 217 |
NGC 218 |
NGC 219 |
NGC 220 |
NGC 221 |
NGC 222 |
NGC 223 |
NGC 224 |
NGC 225 |
NGC 226 |
NGC 227 |
NGC 228 |
NGC 229 |
NGC 230 |
NGC 231 |
NGC 232 |
NGC 233 |
NGC 234 |
NGC 235 |
NGC 236 |
NGC 237 |
NGC 238 |
NGC 239 |
NGC 240 |
NGC 241 |
NGC 242 |
NGC 243 |
NGC 244 |
NGC 245 |
NGC 246 |
NGC 247 |
NGC 248 |
NGC 249 |
NGC 250 |
NGC 251 |
NGC 252 |
NGC 253 |
NGC 254 |
NGC 255 |
NGC 256 |
NGC 257 |
NGC 258 |
NGC 259 |
NGC 260
Ma'agan Michael

Kibbutz Ma'agan Michael (İbranice: מעגן מיכאל) Michael Limanı ya da Michael'ın demir attığı yer anlamına gelir ve 1.400 kişilik nüfusuyla İsrail'in en büyük kibbutzudur.

Hayfa'nın 30 km güneyinde ve Tel Aviv'in 70 km kuzeyindedir. Carmel dağlarının batısında yer alıp Akdeniz'e kıyısı vardır. Kibbutz Ma'agan Michael'in kuzeyinde Ma'ayan Zvi kibbutzu, güneyinde Taninim Irmağı ve Jisr az-Zarqa isimli Arap köyü bulunmaktadır.

1942 yılında bir araya gelen, çoğunluğu izci olan 154 yetişkin ve 44 çocuklu bir grup, 25 Ağustos 1949 tarihinde kibbutzu kurmuştur. Başlangıçta denizden geçimini sağlamayı düşünen bu grup, yerleşim birimlerine liman anlamına gelen Ma'agan adını vermişlerdir. Filistin Göçmen Yerleştirme Kuruluna yüklü miktarda maddi destek sağlayan Michael Polak'ın onuruna kibbutzun adı Ma'agan Michael olarak değiştirilmiştir.

Başlangıçta Almanya'dan ve Avusturya'dan çok sayıda göç kabul eden bu kibbutza daha sonraları dünyanın dört bir ucundan göçmenler katılmıştır.

Tarım alanında başarılı olan kibbutzda 80 çeşit meyve türü ve pamuk yetiştirilmektedir. Ayrıca, hayvancılık alanında da yatırımı olan yerleşim birimi yılda 3,2 milyon litre süt üretmektedir. Bütün bu gelirlere rağmen kibbutzun ana gelir kaynaklarından biri balıkçılık, diğeri ise plastik üretimidir. Üretilen plastiklerin %85'ini ihraç eden kibbutzun fabrikasında 400 işçi çalışmaktadır. Kibbutzda endüstriyel alanda kullanılmak üzere elektronik parçalar üreten küçük bir fabrikası da bulunur.
Müks Beyliği

Müküs Beyliği (1600-1847) Kürt Beyliği Beyliğin kurucuları Eyyubi soyundandır,Beylik Bahçesaray ve çevresinde hüküm sürmüştür.Şerefname’de de detaylıca anlatıldığı üzere Müks Beyliği, Hizan ve Spayert Beylikleri ile akraba olup, Hınıs’a bağlı Bilican kalesine gelmiş, oradan da Selçukluların da yardımıyla Van Gölünün Güneyindeki bölgelere yerleşmişlerdir. Bu aile 1207’de Ahlât Bölgesine yerleşen ve 1229’da Harzemşah istilası ile bölgeden ayrılan Eyyubi Hanedanının bir koludur.[1]

Diğer Kürt Emaretlerine nazaran küçük sayılabilecek Müks Beyliği,Yavuz ve Kanuni dönemlerine bölgedeki pek çok Emaret gibi özerk bir yapıya sahipken, Hakkârili İbrahim Han döneminde Hakkâri Emirliği egemenliğine girmiştir.Beylik Han Mahmud döneminde altın çağını yaşamıştır. Osmanlı ile ilişkileri bozulan Han mahmud bir seneliğine sürgüne gönderilmiştir.

Sürgünden sonra Hoşap Kalesini merkez hâline getiren Han Mahmud'un özellikle İran canibindeki şöhreti Erzurum Müşiri Osman Nuri Paşanın raporlarında çokça zikredilmiştir.1842 yılına gelindiğinde Van Gölü havzasından İran'a kadar büyük bir bölgeyi denetimi altına alan Han Mahmud'un Osmanlı yönetimi ile ilişkileri tekrar bozulduğu görülmektedir.

Han Mahmud bu dönemde Kisan Beyi Halit Bey, Muşlu Şerif Paşa, Ahlat Beyi Mustafa Bey ile de ittifak hareketine girişmiş, bu ittifak daha sonra Cizre Beyi Bedirhan Bey de katılarak, Hakkâri Miri Nurullah Beyin de katılımını sağlamıştır. Bölgedeki bu Mir ittifakı zamanla bir isyan hareketine dönüşmüştür. Han Mahmud-Bedirhan Bey isyanı 1847 yılında bastırılmış, Bedirhan Bey Girit adasına Han Mahmud ise Silistre Eyaletine bağlı Rusçuk (günümüzde Bulgaristan’ın Rousse kenti) kentine sürgün edilmiştir. Han Mahmud 22 Teşrin-i sani 1282 (04 Aralık 1866) günü Rusçuk’ta ölmüştür.[2]

Kürt edebiyatının Yunus Emresi olarak bilinen Feqiyê Teyran ve Mir Hasani Veli Müküs Beyliğinin Kelehi ailesindendir.[3]

Müküs’te Mir Muhammedi, Kelehi, Zeynalbegi ve Eyyubhanbegi aileleri hüküm sürmüştür.
Jess Kersey

Jesse "Jess" Kersey (12 Ocak 1941 - 22 Nisan 2017[1]), Amerikan Basketbol Ligi ve NBA için çalışan bir Amerikalı basketbol hakemi idi.[2]

Virginia'daki Newport News'da doğan Kersey, Thomas Nelson Community Koleji'nde eğitim gördü.[1]

1973'te NBA'ye katılan Kersey son derece saygın bir hakem olarak spor çevrelerince görülmüştür. Kendisi 1975, 1983, 1987 ve 2002'deki  ABA ve NBA All-Star Oyunları'ndaki basketbol maçlarında görev yapmıştır. 1983, 1984 ve 1991'deki NBA finallerini yönetmiştir.

30 yıllık kariyeri boyunca 1.911 normal sezon oyunu, 189 play-off maçı ve 18 NBA Final maçını yönetti.[1]

Temmuz 1997'de Kersey, vergi kaçakçılığı suçundan dolayı 24 sezonun ardından hakem olarak NBA'den istifa etti.[3] Kersey, 1998 sezonunda NBA'ye geri döndü ve 2006 sezonuna kadar basket maçlarını idare etmeye devam etti.[4] 10 Nisan 2007'de Corey Maggette ile çarpıştıktan sonra Kersey yaralandı ve ertesi yıl Kersey, kalça protezi ameliyatı olmuş basketboldan uzaklaşmıştır. Kendisi 2012'de Virginia Sportmen Ünlüler Grubuna dahil olmuştur.[5]

Kersey, 22 Nisan 2017'de 76 yaşında kanserden ölmüştür.[6]
UY Scuti

UY Scuti, Kalkan takımyıldızı bölgesinde bulunan parlak bir kırmızı üstdev yıldızdır. Yarıçapına göre bilinen en büyük yıldızlardan biri olarak kabul edilir ve aynı zamanda büyüklüğü 8,29 ile 10 arasında değişkenlik gösteren zonklayan bir yarıdüzenli değişen yıldızdır. 1.708 R⊙ (1,188 × 109 km; 7,94 AU) yaklaşık yarıçapıyla Güneş'ten 5 milyar kat fazla hacme sahiptir. Dünya'dan yaklaşık olarak 9.500 ışık yılı uzaklıkta yer alır.

UY Scuti ilk olarak 1860 yılında Bonn Gözlemevi'nde Bonner Durchmusterung Yıldız Kataloğu için bir yıldız araştırmasını tamamlayan Friedrich Wilhelm Argelander liderliğindeki Alman gök bilimciler tarafından BD-12°5055 belirtmesiyle kataloglandı.[10]

İkinci araştırmada yıldızın parlaklığında hafif bir değişiklik olduğu tespit edildi ve bu da onun yeni bir değişen yıldız olduğunu düşündürdü. Değişen yıldızların belirtilmesine ilişkin uluslararası standarda uygun olarak, Kalkan takımyıldızının 38. değişen yıldızı olarak gösterilen UY Scuti olarak adlandırıldı.[11]

UY Scuti, A tipi yıldız Gama Scuti'nin birkaç derece kuzeyinde ve Kartal Bulutsusu'nun kuzeydoğusunda yer almaktadır. Çok parlak olmasına rağmen Kuğu yarığı içindeki Kaçınma Bölgesi'ndeki uzaklığı ve konumu nedeniyle, Dünya'dan bakıldığında yalnızca 9. kadir büyüklüğünde görünür.[12]
Baz etkisi

Baz etkisi, ekonomik ve istatistiksel analizlerde, bir değişkenin yıllık veya dönemsel değişim oranının, önceki dönemin baz alınan seviyesine bağlı olarak yanlış yönlendirici olabilmesi durumunu ifade eder. Bu etki, özellikle enflasyon, büyüme oranı ve diğer makroekonomik göstergeler üzerinde önemli bir rol oynar.[1]

Baz etkisi, bir göstergenin mevcut seviyesinin geçmişteki düşük veya yüksek seviyelerle kıyaslanması sonucunda, değişim oranlarının gerçekte olduğundan daha büyük veya daha küçük görünmesine neden olabilir. Örneğin, bir ekonomide yıllık enflasyon oranı önceki yıl olağan dışı düşükse, mevcut yılın enflasyon oranı aynı seviyede bile olsa, baz etkisi nedeniyle olduğundan yüksek algılanabilir.[1]

Bu etki, özellikle ekonomik krizler veya olağanüstü dönemlerden sonra belirgin hale gelir. Eğer bir ekonomide önceki yıl üretim daralmışsa ve mevcut yıl normale dönmüşse, büyüme oranı yüksek görünebilir. Ancak bu durum, ekonominin olağan dışı düşük bir seviyeden toparlanmasına bağlı olduğundan, gerçekte sürdürülebilir bir büyüme trendi göstermeyebilir.

Bir ülkenin yıllık enflasyon oranı, önceki yıl çok düşük bir seviyede gerçekleşmişse, mevcut yılın enflasyonu aynı hızda artsa bile oran olduğundan yüksek görünebilir. Örneğin, enflasyon oranı önceki yıl yüzde 2 iken mevcut yıl yüzde 4 olursa, baz etkisi nedeniyle enflasyon artışı olduğundan daha keskin görünebilir.

Ekonomik durgunluk veya kriz dönemlerinde GSYH büyüme oranları düşebilir. Takip eden yıl, ekonomik toparlanma başladığında büyüme oranları yüksek görünebilir. Ancak bu durum, önceki yılın olağan dışı düşük seviyesine kıyasla gerçekleştiği için, gerçek ekonomik büyümenin sürdürülebilir olup olmadığı konusunda yanıltıcı olabilir.

Baz etkisi, ekonomi yönetimi, merkez bankası politikaları ve yatırım kararları açısından önemli bir faktördür. Faiz oranları, para politikası kararları ve ekonomik tahminler yapılırken baz etkisinin göz önünde bulundurulması gereklidir.

Baz etkisinin yanlış yorumlanması, ekonomik verilerin gerçek trendlerini olduğundan farklı gösterebilir. Örneğin, bir hükûmet yüksek büyüme oranlarını ekonomik başarının bir göstergesi olarak sunabilir. Ancak bu oranlar, önceki yılın olağan dışı düşük seviyesinden kaynaklanıyorsa, gerçekte ekonomik performansın beklendiği kadar güçlü olmayabileceğini göstermektedir.

Baz etkisi, ekonomik göstergelerin doğru yorumlanabilmesi için dikkate alınması gereken kritik bir faktördür. Özellikle enflasyon ve büyüme oranları gibi veriler değerlendirilirken baz yılı ve geçmiş eğilimler göz önünde bulundurulmalıdır. Ekonomi politikalarının ve piyasa analizlerinin doğru yönlendirilmesi için baz etkisinin farkında olmak önemlidir.
CORS Ağları

CORS Ağları, Gerçek Zamanlı Ulusal Sabit GNSS Ağları[1] veya Sürekli Çalışan Referans İstasyonları (İngilizce: Continuously Operating Reference Stations (CORS)), genellikle internet üzerinden gerçek zamanlı düzeltme verileri sağlayan küresel konumlandırma ağıdır.[2] Bu ağlar yapı ve çalışma sistemleri gereği sürekli aktiftir.

Çalışma prensibi elektronik ölçüm cihazlarının GNSS uydularından aldıkları ham veri üzerinde anlık hesaplamalar yaparak gerçek zamanlı düzeltme verilerini geri yollamasına dayalıdır. Bu düzeltme verileri sayesinde GNSS yapıları ile belirlenen santimetre hassasiyet düzeyindeki konum belirleme işlemi milimetre düzeyine kadar daha hassas bir konum belirleme işlemine dönmektedir.

1992 yılında Ulusal Jeodezi Araştırma Kurumu tarafından deniz taşıtlarının konumlandırılması maksadıyla CORS ağı kurulmaya başlandı. 1996 yılında Amerika Birleşik Devleti'nde yaklaşık 50 istasyon hizmet veriyordu ve konumsal hassasiyetleri 3 cm yatay ve 5 cm dikey olarak belirlenmişti. 2020 itibarıyla Amerika Birleşik Devleti'nde çevrimiçi olarak yaklaşık 2000'den fazla Sürekli İşletim Referans İstasyonu bulunmaktadır.[3] Türkiye'de genel olarak istasyon hizmetini sağlayan TUSAGA-AKTİF projesi, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü ile Harita Genel Müdürlüğü ortak çalışma yürütmektedir. Şu an Türkiye'de ve KKTC genelinde 158 adet CORS GNSS sabit istasyonu bulunmaktadır.[4] TUSAGA-Aktif (Türkiye Ulusal Gnnss Ağı Aktif) adıyla hizmet veren CORS sisteminde doğrulama bilgilerine ulaşabilmek için herhangi bir operatörün internete bağlı bir sim kartına ihtiyaç duyulmaktadır.[5] Sistem abonelik ücreti karşılığında hizmet vermektedir.

CORS teknolojisi daha çok harita ölçüm cihazlarında kullanılmaktadır. GNSS / GPS yapılı cihazlarda yaygın olarak kullanılan bu teknoloji; GNSS teknolojisini kullanan cihazların almış oldukları koordinat bilgilerini GSM altyapısını kullanarak internet üzerinden CORS sabit istasyonlarına bağlanır. Bu bağlanma sonrası cihaz tarafından yollanılan ham veriyi kendi referans bilgisine göre düzeltmesi ile sağlanır ve tekrar GNSS teknolojisini kullanan elektronik cihaza veriler düzeltilmiş halde geri yollanır. Bu süreçten sonra ölçüm cihazı düzeltilmiş koordinatları kullanarak kullanıcısına daha hassas konum belirleme işlemi sağlamaktadır.
Ubikuitin

Ubikuitin, protein yıkımında yıkıma uğrayacak protein dizilerini tutmakla sorumlu olan tanıma elementidir. Bu organik kimyasal madde, yıkıma uğraması için işaretlenen proteine yapışır. Protein yıkımı gerçekleştikten sonra sorumlu ubikuitin geri gönderilir, diğer işe yaramaz proteinleri taşır.

Ubikuitin, endoplazmik retikulumda yıkılacak olan proteinden sorumludur. Bu madde, çok küçük hallerde proteini gerekli yere götürdükten sonra ve gerekli işlevler görüldükten sonra hücredeki yıkıma uğraması gereken diğer proteinleri getirmek üzere geri döner. Ubikuitinin işlevi çok önemlidir. Eğerki proteini ubikuitin iyi tutamazsa, işlevi kaybetmiş olan protein, herhangi bir damarda, porda tıkanıklığa neden olabilir. Bu sorunlardan meydana gelen en baştaki hastalıklar alzheimer, parkinson ve huntington hastalıklarıdır. Beyin damarlarının işlevini kaybetmesine neden olan bu zararlı proteinlerin kaçmasının sorumlusu ubikuitindir. Ubikuitinde mutasyon meydana gelirse görevini yerine getirmez ve çok tehlikeli bir hal alabilir.

Kanser hastalığının en önemli nedeni bir veya daha fazla hücrenin mutasyon geçirip kontrolsüzce çoğalıp tehlikeli hale gelmesidir. Ancak bu olayda da baş sorumlulardan birisi ubikuitindir. Ubikuitin, böyle zararlı dokuları tutup endoplazmik retikuluma götürmez ise o zaman kanser ve daha birçok hastalık ortaya çıkabilir. Ubikuitin eğerki mutasyona uğramışsa veya aşırı derecede protein yıkımı gerçekleşiyorsa artık görevini yerine getiremez. Dolayısıyla hastalıklar kaçınılmaz olur.