Yıldız Teknik Üniversitesi

Yıldız Teknik Üniversitesi (YTÜ), İstanbul, Türkiye'de yer alan; 1911 yılında Kondüktör Mekteb-i Âlîsi adıyla kurulmuş devlet üniversitesidir.[1]

Yıldız Teknik Üniversitesi, 1911 yılında Kondüktör Mekteb-i Âlîsi adıyla “Fen Memuru” (eski adıyla kondüktör, yeni adıyla tekniker) gereksinimlerini karşılamak amacıyla Paris’teki “Ecol De Conducteur”ün müfredat programı esas alınarak kurulmuştur.[1] Okul bugün Beşiktaş Yıldız'da ve Esenler Davutpaşa'da olmak üzere 2 yerleşkeye sahiptir. Atıl durumda bulunan Ayazağa yerleşkesi yeniden inşa sürecindedir. Yıldız ve Davutpaşa yerleşkelerinde Osmanlı döneminden itibaren eğitim yapılmaktadır.

Yıldız Teknik Üniversitesi bugün 25.000'den fazla lisans, 9.000'den fazla lisansüstü öğrenci ve 1.700 civarında akademik personel ile akademik faaliyetlerini sürdürmektedir.[8] Bünyesinde 11 fakülte, 2 enstitü ve 3 yüksekokul bulunmaktadır.[9] Türkiye'deki pek çok üniversiteden farklı olarak kuruluşunda elektrik, inşaat, kimya-metalurji ve makine fakülteleri olmak üzere 4'e ayrılmıştır.[1] Mayıs 2012 tarihinde Yıldız Teknik Üniversitesi Türkiye'nin ilk tam kapsamlı ISO 9001 belgeli üniversitesi olmuştur.[10]

Üniversite günümüzdeki durumuna gelinceye kadar çeşitli aşamalardan geçmiştir.[11]

Kondüktör Mekteb-i Âlîsi (1911-1922):

Vilayet nafia idarelerinin "fen memuru" (eski adıyla kondüktör, yeni adıyla tekniker) gereksinimlerini karşılamak amacıyla 1911'de Kondüktör Mekteb-i Âlîsi adıyla, Paris'teki "Ecol de Conducteur"ün müfredat programı esas alınarak Bayındırlık Bakanlığı'na bağlı bir okul kurulmuş ve okula öğrenci kaydına 22 Ağustos 1911'de başlanmıştır.

Nafia Fen Mektebi (1922-1937):

1922 'de okulun adı Nafia Fen Mektebi'ne dönüştürülmüş, öğrenim süresi 1926'da 2.5 yıla ve 1931'de 3 yıla çıkarılmıştır.

İstanbul Teknik Okulu (1937-1969):

Türkiye'de imar işlerinin ve teknik hizmetlerin artması nedeniyle Fen memurları ile yüksek mühendisler arasında oluşan Türkiye'de imar işlerinin ve teknik hizmetlerin artması nedeniyle oluşan boşluğu doldurmak amacıyla 19 Aralık 1936 tarihinde yayımlanan ve 1 Haziran 1937 tarihinde yürürlüğe giren 3074 sayılı Yasa ile Nafia Fen Mektebi lağvedilerek yerine Teknik Okul kurulmuştur. 2 yıllık Fen memuru ve 4 yıllık mühendislik bölümleri olan okula Yıldız Sarayı müştemilatından, bugün de kullanılmakta olan binalar tahsis edilmiş ve buraya taşınılmıştır.

İlk kuruluşta fen memuru ve mühendislik dalında öğrenci yetiştiren inşaat ve makine bölümleri varken 1942 ve 1943 ders yılından itibaren mühendislik kısmında elektrik ve mimarlık bölümleri açılmıştır. Okul, 26 Eylül 1941 tarihinde yayımlanan İstanbul Yüksek Mühendis Okulu ve Teknik Okulu'nun Maarif Vekaleti'ne devri Hakkında Kanun uyarınca Nafia Vekaleti'nden alınarak Maarif Vekaletine bağlanmıştır.

Millî Eğitim Bakanlığı'nın 07 Haziran 1949 tarihli kararıyla Harita ve Kadastro Mühendisliği kurulmuş ve Türkiye'de bu dalda mühendis yetiştiren ilk kuruluş olarak 1949-1950 ders yılında öğretime başlamıştır. 1951-1952 ders yılından itibaren Teknikerlik kısmı kapatılmıştır.

1959-1960 ders yılında İstanbul Teknik Okulu içinde bir ihtisas bölümü açılarak bir yıllık öğrenim sonunda yüksek mühendis ve yüksek mimar unvanları verilmeye başlanmıştır.

İstanbul Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi Dönemi (1969-1982):

03 Haziran 1969 tarihinde yayımlanan 1184 sayılı Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademileri Yasası ile, özerkliği olan yüksek dereceli bir öğretim ve araştırma kurumu olarak kurulmuştur. 1971'de yayımlanan 1472 Sayılı Yasa ile Kadıköy Mühendislik-Mimarlık Özel Yüksek Okulu, Galatasaray Mühendislik Yüksekokulu ve Vatan Mühendislik Yüksekokulu, İstanbul Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi'ne bağlanmıştır. Bu dönemde Mimarlık Bölümü Mimarlık Fakültesine dönüşmüştür.

Yıldız Üniversitesi (1982-1992):

İstanbul Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi ile buna bağlanmış olan mühendislik yüksekokulları, Kocaeli Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi ve Kocaeli Meslek Yüksekokulu'nun ilgili fakülte ve bölümleri, 20 Temmuz 1982 tarihli 41 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve bu Kararnamenin değiştirilerek kabulüne dair 30 Mart 1983 tarihli 2809 sayılı Yasa ile Yıldız Üniversitesi adı ile kurulmuştur. Yeni kurulan üniversite Fen-Edebiyat, Mühendislik, Fen Bilimleri Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü ve Rektörlüğe bağlı Yabancı Diller, Atatürk İlkeleri ve İnkılap tarihi, Türk Dili, Beden Eğitimi ve Güzel Sanatlar bölümlerinden ve  Kocaeli'nde bulunan Mühendislik Fakültesi ve Meslek Yüksekokulu'ndan oluşmuştur.

Yıldız Teknik Üniversitesi (1992):

03 Temmuz 1992 tarih ve 3837 sayılı Yasa ile üniversitenin adı Yıldız Teknik Üniversitesi olarak değiştirilmiş; Mühendislik, Elektrik-Elektronik, İnşaat, Makina ve Kimya-Metalurji Fakülteleri olarak dört fakülteye ayrılmış, ayrıca İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi kurulmuş; Kocaeli Mühendislik Fakültesi ile Kocaeli Meslek Yüksekokulu ayrılarak Kocaeli Üniversitesi adı altında örgütlenmiştir. Günümüzde Üniversite 10 fakülte, 2 Enstitü, Meslek Yüksekokulu, Yabancı Diller Yüksekokulu ve 22000'i aşan öğrencisi ile eğitim-öğretimini sürdürmektedir.

Önceden Yıldız Üniversitesi Mühendislik Fakültesi dahilindeki Elektrik Mühendisliği, Elektronik ve Haberleşme Mühendisliği ve Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği bölümlerinin 1992 yılında Yıldız Teknik Üniversitesi, Elektrik-Elektronik Fakültesi adı altında toplanmasıyla oluşmuştur. 2011 yılı itibarıyla üniversitenin Davutpaşa Yerleşkesi'nde yer alan fakülteye bağlı olan bölümler şunlardır:

Sekiz bölümden oluşan fakültenin ilk kuruluşundan bu yana hizmet veren bölümler Fizik, Kimya ve Matematik bölümleridir. Fakülte Davutpaşa Yerleşkesi'ndeki tarihi taş binada faaliyetlerini sürdüren fakülteye bağlı olan bölümler şunlardır:

Makina Fakültesi, Mühendislik Fakültesinden 1992 yılında ayrılmıştır. Makina Fakültesi, 1993 yılında kurulmuş olup, fakülte bölümlerinden, Makina Mühendisliği 1938-1939, Endüstri Mühendisliği 1993 ve Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği 1982 yıllarında eğitime başlamıştır. Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Bölümü 2009 yılı itibarıyla Makine Fakültesi bünyesinden ayrılmıştır. Fakülteye bağlı olan bölümler şunlardır:

Gemi İnşaatı ve Denizcilik Fakültesi'nin kökeni 1967 yılında İstanbul Teknik Okulu bünyesindeki Makine Bölümü'ne bağlı olarak kurulan Gemi Opsiyonu bölümüne dayanır. Bu bölüm 1969 yılında İstanbul Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi bünyesindeki Makine Bölümü'nde Gemi Makinaları Dalı adını almıştır.Gemi Makinaları Dalı, akademinin 1982'de Yıldız Üniversitesi'ne dönüşmesiyle kurulan Mühendislik Fakültesi bünyesinde Gemi İnşaatı Mühendisliği Bölümü adıyla faaliyete geçmiştir. 1993'te aynı adla Yıldız Teknik Üniversitesi Makina Fakültesi bünyesine geçmiş, 2006'da aynı fakültede Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Bölümü adını almıştır. Makina Fakültesi bünyesinde 2008 yılında kurulan Gemi Makineleri İşletme Mühendisliği ile birlikte 2009 yılında Gemi İnşaatı ve Denizcilik Fakültesi olarak Makina Fakültesi'nden ayrılan fakülteye bağlı olan bölümler şunlardır:

1942 yılında İstanbul Teknik Okulu'nun bir bölümü olarak kurulan Mimarlık Fakültesi, lisans düzeyinde Mimarlık, Şehir ve Bölge Planlama ve 2018 yılında ilk öğrencilerini almaya başlayan Kültür Varlıklarını Koruma ve Onarım bölümleri, 11 uzmanlık programı (bilgisayar ortamında mimarlık, bina araştırma ve planlama, mimari tasarım, mimarlık tarihi ve kuramı, rölöve ve restorasyon, yapı, yapı fiziği, kentsel koruma ve planlama, kentsel mekân organizasyonu ve tasarım, kentsel dönüşüm ve planlama, peyzaj planlama) ile 80 öğretim üyesi, 5 öğretim görevlisi, 43 araştırma görevlisi, 1300'ü aşkın lisans, 350'yi aşkın yüksek lisans, 150 doktora öğrencisi ve 10000'den fazla mezunuyla faaliyetlerini sürdürmektedir. Türkiye'de daha önce çeşitli fakültelerde açılan 'Kültür Varlıklarını Koruma ve Onarım Bölümü' Yıldız Teknik Üniversitesi'nin Mimarlık Fakültesi'nde kurulmuş ve mimari koruma alanı ağırlıklı lisans eğitimi veren ilk bölüm olma özelliğini taşımaktadır. Fakülte Yıldız Kampüsü'nde 1880'lerde yapılmış tarihi binasında faaliyetlerini sürdüren fakülteye bağlı olan bölümler şunlardır:

İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi 1992 yılında Yıldız Kampüsünde yer alan Çukursaray binasında faaliyetine başlamıştır. Fakülte, 1993 yılında kurulan İktisat Bölümü ile faaliyetlerine başlamıştır. 1996 yılında İşletme Bölümü ve 1999 yılında Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü kurulmuştur. Fakülte 2000'den 2015'e kadar, Yıldız Sarayının bir parçası olan Yaverler Dairesi'nde hizmet vermekte idi. Fakülte binası aynı zamanda 1925 senesinden 1936 senesine kadar hizmet veren ve 1936 yılında Atatürk'ün isteği ile Ankara'ya taşınan bugünkü adı ile Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'ne (Mekteb-i Mülkiye) ev sahipliği yapmıştır. Fakülte Davutpaşa Kampüsündeki yeni binasına 2016 taşınacaktır. Fakülteye bağlı olan bölümler şunlardır:

1911 yılında kurulmuş olan, üniversitenin en köklü bölümü olan İnşaat Mühendisliği bölümünü'nün de bağlı bulunduğu fakülte Davutpaşa Kampüsünde eğitimine devam etmektedir. Fakülteye bağlı olan bölümler şunlardır:

Davutpaşa Kampüsü'nde bulunan fakülteye bağlı olan bölümler şunlardır:

Davutpaşa Kampüsü'nde yer alan fakülteye bağlı olan bölümler şunlardır:

1997 yılında kurulan Sanat ve Tasarım Fakültesinde 7 lisans, 5 lisansüstü programı mevcuttur. Geçmişi 1989 yılında kurulan Müzecilik Yüksek Lisans Programı'na kadar gitmektedir. Davutpaşa Kampüsü'ndeki fakülteye bağlı olan bölümler şunlardır:

Üniversitede yüksek lisans eğitimine 1959 yılında (o zamanki adı İstanbul Teknik Okulu) "İhtisas Bölümü" adıyla başlanmıştır.
Fen Bilimleri Enstitüsü'nün 21 anabilim dalı; 49 tezli, 4 tezsiz ve 4 ikinci öğretimde tezsiz yüksek lisans ve 42 doktora olmak üzere toplam 103 programı bulunmaktadır. Programlardan 57'si mühendislik, 22'si mimarlık ve 20'si temel bilimler alanları ile ilgilidir.Yıldız Kampüsü Çukursaray Binasında yer almaktadır.

1983 tarihinde kurulan Sosyal Bilimler Enstitüsüsü'nde 8 anabilim dalına bağlı 19 programda çalışmalar yapılmaktadır. Enstitü Yıldız Kampüsü ve Davutpaşa Kampüsünde faaliyetlerini sürdürmektedir.

Türkiye'nin ihtiyaçlarını göz önüne alarak, temiz enerji kaynakları ve teknolojileri gibi çok disiplinli bu alanda ulusal ve uluslararası düzeyde lisansüstü eğitim-öğretim, bilimsel ve uygulamalı araştırma, inovasyon ve ticarileştirme çalışmaları yapmak; bilimsel, endüstriyel ve sosyal işbirliğini sağlamak; paydaşlarla sürdürülebilir koordinasyonu geliştirmek ve ilgili faaliyetleri gerçekleştirmek.[22]

Milli Saraylar ve Tarihi Yapılar Meslek Yüksek Okulu'nun kurulmasına ilişkin protokol, Eski TBMM Başkanı Bülent Arınç ve YTÜ Rektörü Prof. Dr. Durul Ören tarafından imzalanmıştır. Yıldız Kampüsünde yer almaktaydı. Bu meslek yüksekokulu kapanmıştır.

Yabancı Diller Yüksek Okulu, Temel İngilizce ve Modern Diller olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır. Temel İngilizce Bölümü'nde yeterlik sınavında başarılı olamayan öğrencilere İngilizce Hazırlık öğretimi verilir. İleri düzeyde İngilizce dersleri ile diğer yabancı dillerin dersleri Modern Diller Bölümü tarafından verilmektedir. Yabancı Diller Yüksekokulu Davutpaşa Kampüsü'nde yer almaktadır.

Meslek yüksek okulu bu kampüste yer almaktadır. Gaziosmanpaşa'dadır.[23] Bu meslek yüksekokulu kapanmıştır.

Üniversitenin lisans ve lisansüstü eğitim programları Yıldız ve Davutpaşa kampüslerinde yürütülmektedir. İkitelli'de Teknopark yerleşkesine sahip olan Yıldız Teknik Üniversitesi'nin Rumeli Hisarı'nda ve Ankara'da sosyal tesisleri bulunmaktadır. Üniversite personelinin ikamet ettiği lojmanlar ise Davutpaşa Kampüsü içinde yer almaktadır.

Üniversitenin Yıldız Kampüsünde; Makine Fakültesi, Mimarlık Fakültesi ve Gemi İnşa ve Denizcilik Fakültesi bulunmaktadır. Bu fakülteye bağlı lisans dersleri ve Sosyal Bilimler Enstitüsüne bağlı bazı programlar bu kampüste verilmektedir.

Yıldız Kampüsü, okulun en eski yerleşkelerindendir. 1859 yılında açılan ve günümüzdeki adıyla Ankara Siyasal Bilgiler Fakültesi olan "Mekteb-i Fünun-u Mülkiye"ye bir süre ev sahipliği yapmıştır.[25]

Üniversitenin Davutpaşa Kampüsünde; Eğitim Fakültesi, Elektrik-Elektronik Fakültesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Kimya-Metalurji Fakültesi, Sanat ve Tasarım Fakültesi, Yabancı Diller Yüksekokulu ve İnşaat Fakültesi bulunmaktadır. Bu fakültelerin lisans dersleri ve hazırlık eğitimleri bu kampüste verilmektedir. Sosyal Bilimler Enstitüsü ve Fen Bilimleri Enstitüsüne bağlı programlar burada verilmektedir.

Üniversitenin Maslak Kampüsü, 1999 Gölcük Depreminde aldığı hasardan sonra yıkılmıştır. Maslak Kampüsünün arazisi, Yıldız Teknik Üniversitesinin tapulu mülküdür. Arazi şu an atıl durumdadır.

Acıbadem Yerleşkesi
Üniversitenin Acıbadem Kampüsünde daha önceden okulun lojmanları bulunmaktaydı. Marmara Üniversitesinin binalarının yetersiz olmasından dolayı Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi tarafından kullanılmakatdır.

Rumeli Hisarı Arazisi
Üniversitenin Rumeli Hisarında bulunan kampüsü Yıldız Teknik Üniversitesi Vakfı tarafından işletmeye kiralanmıştır. Bu kampüste Yıldız Teknik Üniversitesi Hisarüstü Sosyal Tesisleri bulunmakatdır. Hisar Tesisleri YTÜ öğrenciler ve personeline %20 indirimlidir.

Bebek Arazisi
Üniversitenin Bebek'te bulunan kampüsünde rektörlüğe ait bir konak bulunmaktadır. Burası misafirhane olarak kullanılmaktadır.

Kafkasya Üniversiteler Birliği'nin üyesidir.[26]