Raab Muharebesi (1809)

Raab Muharebesi veya Győr Muharebesi (Macarca: Győri csata) 14 Haziran 1809'da Napolyon Savaşları sırasında Fransız-İtalyan kuvvetleri ile Habsburg kuvvetleri arasındaki muharebe. Bu çatışma, o dönem Avusturya İmparatorluğu'na bağlı Macaristan Krallığı'nın Győr (Raab) yakınlarında gerçekleşti ve Fransız-İtalyan zaferiyle sonuçlandı. Bu zaferin ardından Arşidük John'un kuvvetleri Wagram Muharebesi'nde yer alamadı. Eugène de Beauharnais'in bu başarısının ardından I. Napolyon, Wagram'da zafer elde etti.[8][9]

1809 İtalya seferi sırasında, Vali Eugène de Beauharnais Fransız-İtalyan ordusuna liderlik ederken, Avusturyalı General der Kavallerie Arşidükü John Avusturya ordusuna komuta ediyordu. Savaşın patlak vermesiyle John, 16 Nisan'da Sacile Muharebesi'nde rakibini yenmek için hızla harekete geçti. Bu zafer Eugène'i Adige Nehri'ne geri sürdü. Eugène'in Caldiero Muharebesi'ndeki saldırılarına rağmen cephe birkaç hafta boyunca hareketsiz kaldı. Bu arada, bir Avusturya kuvveti Dalmaçya'da Tümen Generali Auguste Marmont'un kolordusuna saldırdı. Avusturya'nın Eckmühl Muharebesi'ndeki yenilgisinden sonra John, güney Almanya'daki ordunun stratejik sol kanadını korumak için geri çekilme emri aldı.[10]

John, 8 Mayıs'ta Piave Nehri Muharebesi'nde Eugène ile zorlu bir geri muharebede savaştı. Bu ana kadar John ve askerleri iyi savaşmışlardı. Şimdi, John muhtemelen komutasını bölerek ciddi bir hata yaptı. Ana orduyla kuzeydoğuya çekildi. Mayıs ayının ikinci haftasında John ve Feldmarschallleutnant Albert Gyulai, 8.340 askerle Tarvis'te (Tarvisio) duruyordu. Feldmarschallleutnant Johann Maria Philipp Frimont'un 13.060 kişilik Mobil Gücü yakınlardaki Villach'ta bulunuyordu. Feldmarschallleutnant Ignác Gyulay, IX Armeekorps'un 14.880 adamıyla Villach'ın güneydoğusundaki Laibach'ı (şimdi Ljubljana, Slovenya) savundu. Uzak batı-kuzeybatıda, Feldmarschallleutnant Johann Gabriel Chasteler de Courcelles ve VIII Armeekorps'un 17.460 askeri Innsbruck civarındaki bölgeyi tutuyordu. Feldmarschallleutnant Franjo Jelačić ve 10.200 kişilik Kuzey Tümeni kuzeybatıdaki Salzburg'da konuşlanmıştı. Son olarak, Tümgeneral Andreas von Stoichewich'in 8.100 adamı Dalmaçya'daki Marmont'u Laibach'ın güneyinde sıkıştırmaya devam etti. Bu zamana kadar John'un kuvvetlerinin büyük bir kısmı aceleyle yetiştirilmiş Landwehr piyadelerinden oluşuyordu.[11]

13 Mayıs'ta Mareşal François Joseph Lefebvre ve Bavyera ordusu, Innsbruck yakınlarındaki Wörgl Muharebesi'nde Chasteler'in birliklerinin bir kısmını batırdı.[12] 17 Mayıs'ta John, İmparator Napolyon'un Büyük Ordusu'nun iletişimini kuzeye doğru hareket ederek kesme emri aldı. Ancak, arşidük bu görevi yerine getirmekte çok uzun süre gecikti.[13] Jelačić, çok kötü bir şekilde izole edilmiş olmasına rağmen, 19 Mayıs'a kadar Salzburg yakınlarında kaldı. Sonunda harekete geçtiğinde çok geçti. Tümen Generali Paul Grenier komutasındaki bir Fransız kolordusu, 25 Mayıs'ta Sankt Michael Muharebesi'nde Kuzey Tümeni'ni parçalara ayırdı.[14] John, Graz'a doğru geri çekildi. Ancak Jelačić'in felaketini duyduğunda doğuya, Macaristan'a doğru çekilmeye karar verdi.

Mayıs ayında, küçük Grenz piyade kuvvetleri Tarvis Muharebesi sırasında dağ geçitlerini kahramanca savundu. Malborghetto Valbruna'da, 400 asker 15-17 Mayıs arasında 15.000 Fransız'a karşı bir blokhane tuttu ve sadece 50 adam hayatta kaldı. Fransızlar sadece 80 kayıp kabul etti.[15] Predil Geçidi blok evinde, 250 Avusturyalı ve 8 top, 8.500 Fransız askerini üç gün boyunca durdurdu. 18 Mayıs'ta, mevzi nihayet ele geçirildiğinde, Grenzer'ler bir adama kadar öldürüldü. Fransızlar 450 kayıp verdiklerini kabul ettiler.[16] Eugène, Tarvis'te Albert Gyulai'nin sayıca az olan tümenini ağır bir yenilgiye uğrattı.[17]

Mayıs ortasında Marmont, Dalmaçya Seferi'nde Stoichewich'in güçlerini yendi. Savaşarak kuzeye doğru ilerledi ve 3 Haziran'da Laibach'a ulaştı. Marmont daha sonra Tümen Generali Jean-Baptiste Broussier ile birleşti ve 24-26 Haziran tarihleri arasında Graz Muharebesi'nde Ignác Gyulay'ın Avusturyalılarıyla savaştı. 11.000 XI. Kolordusu askeri ve Broussier, Viyana yakınlarında Napolyon'a katılmak için zorla yürüdü ve Wagram Muharebesi'nde savaştı.[18]

John, Győr'de (Raab) Macar İsyan güçlerine (milis) katıldı. Tuna'nın kuzey kıyısına geçip Pozsony'den (Pressburg, şimdiki Bratislava, Slovakya) kuzeybatıya doğru hareket ederek Avusturya ordularının Generalissimo'su olan kardeşi Arşidük Karl tarafından komuta edilen ana orduyla birleşmeyi planlıyordu. Napolyon, Eugène'e John'un ordusunu takip edip yok etmesini emretti. Fransız-İtalyan birlikleri Haziran ortasında Avusturyalılara yetişti ve John'u savaşmaya zorladı.

John'un 35.000 kişilik ordusu Eugène'in 40.000 askerinden sadece biraz daha az sayıda olmasına rağmen, askerlerinin kalitesi belirgin şekilde düşüktü. Habsburg birliklerinin binlercesi yetersiz eğitimli Avusturya landwehr'i (19.000 adam) ve Macar ayaklanma milisleriydi (16.000 adam).[19] Arşidük bunu biliyordu ve güçlü bir pozisyonda savunma savaşı yapmayı planladı. Mareşal Arşidük Joseph, John'dan daha rütbeliydi ve sahada mevcuttu, ancak John ordunun etkili komutasını uyguladı.

John ordusunu Pándzsa deresinin arkasına, genel olarak batıya bakacak şekilde yerleştirdi. Pándzsa, kabaca güneyden kuzeye doğru cephesinden geçiyordu ve kuzeyde Raab Nehri'ne dökülüyordu. Savaş alanının yakınında, Raab batıdan doğuya doğru uzanıyor ve John'un kuzey kanadını koruyordu. Győr kalesi, nehrin güney tarafında, kuzeydoğuya kısa bir mesafedeydi. John, güneydeki Páncza'nın bataklık kıyılarının o yönden bir Fransız kuşatmasını engelleyeceğini umuyordu. Etrafı çevrili ve sağlam bir şekilde inşa edilmiş Kis-Megyer çiftliği, Páncza'nın doğu kıyısında bulunuyordu. Kis-Megyer çiftliğinin hemen doğusunda Szabadhegy tepesi yükseliyordu. Tepenin kuzey tarafında Szabadhegy mezrası bulunuyordu.[20]

John, FML Mécsery'nin 5.947 süvarisini Pándzsa'nın arkasındaki sol kanadını savunmak için konuşlandırdı. FML Colloredo'nun 7.778 piyadesini çiftliğe ve çevresine yerleştirerek Kis-Megyer'i büyük bir güçlü noktaya dönüştürdü. Jelačić'in 7.517 askeri, Szabadhegy mezrasının önündeki sağ kanadı savundu. FML Frimont'un 7.863 kişilik yedeği Szabadhegy tepesinde duruyordu. Oberst Bésán'ın 1.546 atlısı, Jelačić'in sağı ile Raab Nehri arasındaki alanı tutuyordu. FZM Davidovich, yaklaşık 4.000 Macar milisiyle nehrin kuzey tarafında bazı saha çalışmaları yürütüyordu.

Eugène, MG Grouchy'yi kolordu komutanlığından aldı ve onu MG Montbrun, BG Guèrin ve BG Colbert'in süvari tümenlerindeki 5.371 askeri komuta etmek üzere yeniden atadı. Bunlar, John'un sol kanadını çevirmek amacıyla sağ (güney) kanada yerleştirildi. Eugène, Grenier'e iki tümenindeki 15.662 adamla Avusturya merkezine saldırmasını emretti. MG d'Hilliers, 8.315 askerden oluşan tek tümeniyle Avusturya sağına saldırması talimatını aldı. Eugène, Grouchy'nin kolordusundaki birlikleri, MG Pacthod'un 5.166 piyade askerini ve MG Sahuc'un 1.280 süvarisini yedekte tuttu. Ayrıca MG Pully'nin 1.470 ejderhasını ve MG Lechi'nin 2.438 İtalyan Muhafızını da geride tuttu.[21]

İlk hücumda, MG Durutte'nin birlikleri Pándzsa'yı geçerek Kis-Megyer çiftliğini ele geçirdi, ancak Avusturyalılar kısa sürede geri aldılar. Çiftlik, şiddetli çatışmalarda beş kez el değiştirdi. Sonunda, John, GM Kleinmeyer'in güçlü tugayını harekete geçirdi. Dört el bombası taburu ve Alvinczi Piyade Alayı # 19'un askerleri, MG Seras'ın birliklerini geri püskürttü, ardından çiftlik yakınlarında Durutte'nin tümenine saldırdı. Bu arada, MG Severoli'nin tümeni Jelačić'i geri püskürttü ve Szabadhegy mezrasının bir kısmını ele geçirdi. John, GM Gajoli'nin tugayını bu tehdit ile başa çıkmak için yedekten gönderdi. Avusturyalıların karşı saldırısı, Grenier ve d'Hilliers askerlerini paniğe sürüklemeyi başardı. Kazanımlarını terk ettiler ve Pándzsa'nın batı tarafına ve güvenliğe geri kaçtılar.[22]

Üç Avusturya topunun Pándzsa üzerindeki en iyi geçiş noktasını savunduğunu anlayan Grouchy, 12 topunu yukarı kaldırmasını emretti. Fransız top ateşi kısa sürede karşı tarafın topçularını susturdu ve Grouchy'nin atlılarının dereyi geçmeye başlamasına izin verdi. Fransız süvarileri bir top ateşiyle korunarak hücum ettiğinde, İsyan Süvarileri kısa sürede kaçtı. Sadece Ott Süvari Alayı # 7 ve Arşidük Joseph Süvari Alayı # 2 ciddi bir direniş gösterdi ve her iki birlik de ağır kayıplar verdi. Grouchy askerlerini sola doğru çevirerek John'un sol kanadını sardı.[23]

Bir krizle karşı karşıya kalan John, birliklerini L şeklinde bir hat halinde yeniden konuşlandırdı. Sağ kanadı hala Pándzsa boyunca uzanıyordu, ancak Kis-Megyer çiftliğinde hat Szabadhegy tepesi boyunca güneye doğru eğildi. John, Bésán'ın atlılarını sağ kanattan Szabadhegy tepesinin doğu tarafındaki yeni sol kanadı korumak için gönderdi. Eugène, ikinci saldırısı için Pacthod'un tümenini ve Lechi'nin İtalyan Muhafızlarını yedeğinden gönderdi. İkinci piyade saldırısı yavaş yavaş ilerledi. Sonunda, İtalyan Muhafızları Kis-Megyer çiftliğini temizledi. Grouchy'nin süvarilerinin kuşatmasından korkan John, kuzeydoğuya, Győr kalesine doğru geri çekilme emri verdi.

Fransız-İtalyanlar 3.000-4.000 ölü ve yaralı verdi.[6][5] Avusturya düzenli birlikleri ve Landwehr 747 ölü, 1.758 yaralı ve 2.408 esir olmak üzere toplam 4.913 kayıp verdi. Ayrıca 1.322 askerin kayıp olduğu bildirildi ve John'un ordusundan toplam 6.235 adam çıkarıldı.[24][7] İsyancı birlikler 4.100'den fazla kayıp verdi, bunların %80'i kayıptı.[7] Avusturya'nın toplam kaybı 10.300'e ulaştı.[7] John'un ordusu, Győr'de bir garnizon bırakarak kuzeydoğuya Komárno'ya çekildi. Kale, zayıf bir direnişin ardından 22 Haziran'da 2.500 askerle teslim oldu.[25]

Bir tarihçi şöyle yazıyor,

Arşidük John, Piave Nehri Muharebesi'nden sonra ordusunu dağıtma konusundaki inanılmaz derecede kötü düşünülmüş politikasının şüpheli meyvelerini biçiyordu. Bu yenilgi, Arşidük John'un 5 ve 6 Temmuz'da Wagram'da Napolyon'a karşı destansı mücadelede yardım etmek için önemli bir kuvvet getirebileceğine dair tüm umutları boşa çıkardı.[24]

Eugène kısa süre sonra 23.000 askerle Napolyon'a katıldı.[26] Bu adamlar Wagram Muharebesi'nde savaşırken, John o alana sadece 12.000 adam getirebildi ve herhangi bir etki yaratmak için çok geç müdahale etti.[27]