IKEA

IKEA (İsveççe telaffuz: [ɪˈkêːa]), Delft, Hollanda merkezli montaja hazır mobilya, mutfak aletleri ve ev aksesuarları tasarlayan ve satan çok uluslu bir İsveçli şirketler grubudur. 1943'te 17 yaşındaki Ingvar Kamprad tarafından İsveç'te kurulan IKEA, 2008'den bu yana dünyanın en büyük mobilya perakendecisidir.[1][2][3][4][5] Bloomberg Milyarderler Endeksi'ne göre Ocak 2018 itibarıyla Kamprad, $58,7 milyarlık tahminî net servetiyle dünyanın en zengin sekizinci kişisidir.[6][7][8][9]

1943'te Ingvar Kamprad, IKEA'yı posta yoluyla satış işi olarak kurdu ve beş yıl sonra mobilya satmaya başladı.[10] İlk mağaza 1958 yılında Älmhult, Småland'da Möbel-IKÉA (Möbel İsveççe "mobilya" anlamına gelir) adı altında açıldı. İsveç dışındaki ilk mağazalar Norveç (1963) ve Danimarka'da (1969) açıldı.[11] Mağazalar 1970'lerde Avrupa'nın diğer bölgelerine yayıldı, İskandinavya dışındaki ilk mağaza İsviçre'de açıldı (1973), ardından Batı Almanya'da açıldı. (1974).[11]

1973'e gelindiğinde, şirketin büyümesi o kadar büyüktü ki kaynakları zorluyordu. Alman yöneticiler yanlışlıkla Koblenz'den (Almanya) yaklaşık 320 km uzaklıkta,[12] Konstanz'da (Almanya) bir mağaza açtılar.[10] Bu on yılın ardından, Japonya (1974), Avustralya, Kanada (1975),[13] Hong Kong (1975), Singapur ve Hollanda (1978) gibi dünyanın diğer yerlerinde mağazalar açıldı.[14] IKEA, 1980'lerde Fransa ve İspanya (1981), Belçika (1984),[15] Amerika Birleşik Devletleri (1985),[16] Birleşik Krallık (1987),[17] ve İtalya gibi ülkelerde mağazalar açarak daha da genişledi. (1989).[14][18] 53 mağaza ile Almanya, IKEA'nın en büyük pazarıdır ve onu 51 mağaza ile Amerika Birleşik Devletleri izlemektedir.

IKEA, Şubat 2010'da Latin Amerika'ya girdi ve Dominik Cumhuriyeti'nde açıldı.[19] Bölgenin en büyük pazarlarına gelince, 2020 yılına kadar Meksika'ya girmedi ve Brezilya'da mağazası bulunmamaktadır.

Ağustos 2018'de IKEA, Hindistan'daki ilk mağazasını Haydarabad'da açtı.[20][21]

Kasım 2021'de IKEA, Filipinler'de Pasay City'deki Mall of Asia Kompleksi'nde 65.000 metrekarelikdünyanın en büyük mağazasını açtı.[22][23][24][25]

1 önceden İngiliz Hong Kong, 2 önceden Çekoslovakya'nın bir parçası, 3 önceden Yugoslavya'nın bir parçası
4 2022 yılında tüm mağazalar kapatıldı

IKEA mağazaları tipik olarak sarı vurgulu mavi binalardır. (Aynı zamanda İsveç'in ulusal renkleridir)[26]

Genellikle tek yönlü bir düzende tasarlanırlar, müşterileri IKEA'nın "uzun doğal yol" olarak adlandırdığı şey boyunca saat yönünün tersine yönlendirir, müşteriyi mağazayı bütünüyle görmeye teşvik etmek için tasarlanmıştır. (Müşterinin doğrudan istenen mal ve hizmetlerin görüntülendiği bölüme gittiği geleneksel bir perakende mağazalarının aksine) Genellikle galerinin diğer bölümlerine giden kısayollar vardır.

Sıra, ilk olarak, seçilen öğelerin sergilendiği mobilya galerilerinden geçmeyi içerir. Müşteri bir alışveriş sepeti alır ve daha küçük ürünler için açık raflı bir "Market Hall" deposuna gider, self-servis mobilya deposunu ziyaret ederek daha önce sergilenen showroom ürünlerini kolilenmiş halinde alır. Bazen, satın aldıktan sonra aynı sitedeki veya yakındaki bir sitedeki harici bir depodan ürün almaya yönlendirilirler. Son olarak, müşteriler ürünleri için bir kasada ödeme yaparlar. Bir depodan müşterinin evine veya mağazasına gönderilmesi gereken belirli koltuk renkleri gibi tüm mobilyalar mağaza düzeyinde stoklanmaz.

Çoğu mağaza, alt katta pazar yeri ve self servis depo ile üst katta showroom'a sahip olma düzenini takip eder. Bazı mağazalar tek katlıdır, bazılarında ise sahada daha fazla stok tutulmasına izin vermek için ayrı depolar bulunur. Tek katlı mağazalar, ağırlıklı olarak arazi maliyetinin 2 katlı bir mağaza inşa etme maliyetinden daha az olacağı alanlarda bulunur. Bazı mağazalarda, satış günü boyunca büyük miktarlarda stoğa erişilmesini sağlamak için makine kontrollü silolara sahip çift seviyeli depolar bulunur.

Çoğu IKEA mağazası, kasaların hemen önünde, deponun sonunda "olduğu gibi" bir alan sunar. İade edilen, hasar gören ve daha önce sergilenen ürünler burada sergilenir ve önemli bir indirimle, aynı zamanda iade yapılmaz bir politikayla satılır.

IKEA kataloğu, yaklaşık 12.000 ürün içerip dünya üzerinde 160 milyon da baskı yapıp (2006) müşterilere ücretsiz bir şekilde posta veya dükkanlardan ulaştırır. IKEA kataloğunun Kitab-ı Mukaddes'in baskısını (53 ila 100 milyon kopya olarak tahmin ediliyor) geçtiği düşünülüyor.

IKEA, üreticiler ile OEM anlaşmaları yaparak kendi mağazaları için üretim yaptırır. Bununla beraber ürünler demonte olarak satıldığı için hacimsel olarak az yer kaplarlar. Bu sayede ürünlerin, stoklama ve üretim maliyetleri minimumda tutulur.

Şirket ürünlerini müşterilerin ihtiyaçlarına ve yaşam alanlarına uygun şekilde tasarlar ve üretir. Ayrıca, çevre dostu malzemeler kullanarak ve sürdürülebilirlik stratejileriyle, doğal kaynakları korumayı hedefler.[27]

IKEA sattığı ürünlerin kalite-fiyat oranı sayesinde bugün dünyanın en yaygın mobilya mağaza zincirine sahiptir.[kaynak belirtilmeli]

1943 yılında Ingvar Kamprad daha kendisi 17 yaşındayken IKEA'yı Älmhult, İsveç'te kurdu. IKEA'nın ismi büyüdüğü köyün ve mülkünün birleşmiş halidir: Ingvar Kamprad Elmtaryd Agunnaryd. Bu kısaltma rastlantı olarak Yunanca sözcük οικία [oikia] (ev) ve Fincedeki oikea (doğru) sözcüğüne benzemektedir.

1958'den beri[kaynak belirtilmeli] her IKEA mağazasında, 2011 yılına kadar köfte, et suyu paketleri, yaban mersini reçeli, çeşitli bisküviler ve krakerler ve somon ve balık yumurtası gibi markalı İsveç yapımı özel yiyecekler satan bir kafe bulunur. Yeni etikette çikolatalar, köfteler, reçeller, krepler, somon ve çeşitli içecekler gibi çeşitli ürünler bulunuyor.[81][82]

Kafeler öncelikle İsveç yemekleri sunsa da menü her mağazanın kültürüne, yemeğine ve konumuna göre değişir.[28] 38 farklı ülkedeki restoranların bulunduğu menü, Suudi Arabistan'da şavurma, Kanada'da poutine, Fransa'da makaron ve İtalya'da gelato gibi yerel yemekleri içerir.[29] Endonezya'da İsveç köftesi tarifi, ülkenin helal gereksinimlerini karşılayacak şekilde değiştirilmiştir.[30] İsrail'deki mağazalar, hahamların gözetimi altında koşer yiyecekleri satıyor.[31] Koşer restoranları mandıra ve et bölümlerine ayrılmıştır.[32]

Birçok yerde, IKEA restoranları her gün mağazanın geri kalanından önce açılır ve kahvaltı servisi yapar.[kaynak belirtilmeli] Tüm gıda ürünleri İsveç tariflerine ve geleneklerine dayanmaktadır. Gıda bölümü, IKEA'nın satışlarının %5'ini oluşturuyor.[33] Ağustos 2020'den bu yana IKEA, tüm Avrupa mağazalarında patates, elma, bezelye proteini ve yulaftan yapılan bitki bazlı köfteler sunmaktadır.[34]

Her mağazanın Småland (İsveççe: Küçük Arazi; aynı zamanda kurucusu Kamprad'ın doğduğu İsveç'in Småland eyaletidir) adında bir çocuk oyun alanı vardır. Ebeveynler çocuklarını oyun alanının kapısına bırakır ve başka bir girişe vardıklarında onları alırlar. Bazı mağazalarda, tesis personeli tarafından, çocukların ihtiyaç duyduğu ebeveynleri beklenenden daha erken çağırmak için kullanabilecekleri ücretsiz çağrı cihazları ebeveynlere verilir; diğerlerinde ise personel, mağaza içi anons sistemi üzerinden anons yaparak veya cep telefonlarını arayarak velileri çağırır.[35] En büyük Småland oyun alanı, Hindistan'ın Navi Mumbai kentindeki IKEA mağazasında bulunuyor.[36]