root-0/wiki-turkish huggingface dataset:
Çaa göl (il)

Çaa-Höl (Yeni Göl) İli (Tuva Türkçesi: Чаа-Хөл кожуун / Çaa-Höl kojuun) —  Tuva Cumhuriyetinde 17 idari bölgeden biridir. 
İdari bölgenin yönetim merkezi — Çaa-Höl.

Çaa-Höl kojuun, sözünün anlamı bölük halinde şöyledir. Çaa, yeni anlamına gelir, Türkçe kökenlidir. Bilindiği üzere Eski Türkçedeki Y ile başlayan kelimeler zamanla değişikliğe uğrayıp Tuva ve Hakasya dolaylarında Ç olarak söylenegelmiştir. Höl, göl anlamına gelir, Türkçe kökenlidir. Eski Türkçedeki ince sözlerin başında kullanılan K sesi Türkiye, Azerbaycan, Türkmenistan gibi Batı Türkleri'nde G ile başlarken Tuva'da H olarak değişime uğramıştır (Misal: Köl| göl / höl; ). Kojuun ise bölgelik yönetim merkezi anlamında kullanılır.
Bu bilgilere karşılık olarak  "çaa" sözünün savaş (Eski Türkçedeki yağı anlamındadır), höl sözünün de çöl (bozkır, alan, arazi) sözünden değişerek geldiği belirtilir. Böylece anlamı savaş meydanı, ordugah olarak belirtilmektedir.

Çaa Göl(il) toprak olarak 290.310 hektarlık bir alanı kaplar. İdari yönetim olarak bölge 1992 yılında kurulmuştur. Çaa-Höl, Şançı, Ak-Turug, Kızıl-Dag olarak 4 küçük yönetim merkezine ayrılır. Bölgenin kuzeydoğusunda Krasnoyarsk bölgesi sınırları vardır. 
İklimi karasal bir iklim olup kışları sert soğuktur.

Bölge yönetimde ilk olarak 1941 yılında kurulmuştur. Fakat 1961 yılında kaldırılıp Ulug-Hem (il)'e bağlanmıştır. 1992 yılında tekrar düzenlenip ayrı bir yönetim olmuştur.[1]

Bölge nüfusu 7800 kişidir.[1] Nüfus Sayan-Şuşen barajı dolayısı ile eski yerden taşınıp Çaa Göl'ün sağ tarafına yerleşmiştir.

Bölge 4 küçük idareye ayrılır. Toplam 7 yerleşim köyü mevcuttur.

Tarım ve hayvancılık odaklı bir ekonomi vardır. Rusya Federasyonu, Türk topluluklarının bilimde teknolojide gelişmesini istemeyip özellikle hayvancılık alanına ekonomik bir yönlendirme politikası vardır.
Şaban Dişli

Şaban Dişli (d. 22 Şubat 1958, Sakarya), Türk siyasetçidir.

Aslen Rizelidir.[1] Orta Doğu Teknik Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Ekonomi ve İstatistik Bölümünü bitirdi. Yüksek lisansını New York Eyalet Üniversitesinde Matematiksel Ekonomi alanında tamamladı. Harvard Üniversitesinde üst düzey yöneticilik programına katıldı. Hollanda'da Demir-Halk Bank Rotterdam Genel Müdürlüğü görevini yürüttü. Yurt Dışı Bankalar Birliği Kurucusu ve Yönetim Kurulu Üyeliği görevinde bulundu. Hollanda Amsterdam'da bir bankanın genel müdür yardımcılığı görevine getirildi. Adalet ve Kalkınma Partisi kurucu üyesi oldu. 22, 23, 24 ve 26. dönem Sakarya milletvekilidir. 22'nci dönemde Türkiye-AB Karma Parlamento Komisyonu Üyeliği görevine seçildi. Adalet ve Kalkınma Partisi Genel Başkan Danışmanlığı görevinde de bulundu. Türkiye-Hollanda Parlamentolararası Dostluk Grubu başkanlığını yürüttü. Ekim 2011 itibarıyla Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi üyesidir. Ocak 2018'den itibaren AKPM İnsan Hakları Alt Komisyonu Başkanıdır. 23 Eylül 2018 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanı kararı ile Türkiye'nin Hollanda Büyükelçisi olarak görevlendirildi.[2][3] Evli ve üç çocuk babasıdır.

Kardeşi Tümgeneral Mehmet Dişli 15 Temmuz Darbe Girişimi sonrası ordudan ihraç edilmiş ve darbe girişimine kalkışan Yurtta Sulh Konseyinin üyesi olduğu gerekçesiyle 141 kez ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına çarptırılmıştır.[4]
Hans Delbrück

Hans Gottlieb Leopold Delbrück (11 Kasım 1848, Rügen, Bergen, Prusya - 14 Temmuz 1929, Berlin, Almanya) bir Alman tarihçisiydi. Delbrück, araştırma yöntemini, askerî kurumların evrimini izlemek için, demografi ve ekonomi gibi yardımcı disiplinleri kullanarak, eski disiplinlerin analizini ve karşılaştırmasını tamamlamak için eski kaynakların eleştirel incelemesine dayandıran ilk modern askerî tarihçilerden biriydi.

Delbrück, Rügen adasında Bergen'de doğdu; Heidelberg Üniversitesi ve Bonn Üniversitesi'nde okudu. Bir asker olarak, Fransa-Prusya Savaşı'nda savaştı ve 1874'te, birkaç yıllığına II. Wilhelm'in kardeşi Prens Waldemar'a öğretmenlik yaptı.[1] 1882'den 1883'e kadar Reichstag'da görev yaptı ve 1883'te tanınmış bir siyasi dergi olan Preussische Jahrbücher'in editörü oldu.[2] 1889'da bu yayının sorumluluğunu üstlendi ve 1920 yılına kadar bu kapasitede çalışmaya devam etti.[1]

1885 yılında derslerinin çok popüler olduğu Berlin Humboldt Üniversitesi'nde modern tarih profesörü oldu.[1] 1884'ten 1890'a kadar Alman Reichstag üyesiydi.[3] Delbrück, Prusya hükûmetinin Danimarkalılar ve Polonyalılar ile başa çıkma politikasına şiddetle karşı çıktı ve bunun sonucunda iki kez Prusya'da profesör ve memur olarak disiplin cezalarına maruz kaldı. Preussen Jahrbücher'in editörü olarak rolü, Almanya'nın Rusya ile diplomatik ilişkisine artan bir ilgi için bir alan sağladı.[4] 1890'lardaki turlardan elde edilen bulgular, kendilerine ait Slav topraklarını ele geçirerek Rusya'nın ırksal parçalanma politikasını oluşturdu. Birinci Dünya Savaşı'nın erken bir aşamasında, o askeri ve politik bir strateji ve tamamen savunmacı bir karakterin taktikleri hariç zafer olasılığı konusunda kötümser hale geldi. Ahlaki nedenlerden ziyade taktiksel olarak, yoğun denizaltı savaşının zorlu bir rakibi idi ve Amerika'yı savaşa getireceği inancını gizlemedi. Savaşı sona erdiren Versay Barış Konferansı sırasında Alman Heyetinin bir üyesiydi ve burada Almanya'nın savaşın patlak vermesinden tek başına sorumlu olamayacağını kanıtlamaya çalıştı. Berlin'de öldü. Fizikte öncü çalışmalar yapan ve 1969'da Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü'nü kazanan Max Delbrück'un babasıydı.

Delbrück'ün çalışmaları askeri tarihi genel tarih çerçevesine yerleştirmeye çalıştı. Savaşı, evrim geçiren, ekonomi ve politik sistemden etkilenen toplumların kültürel bir özelliği olarak görüyordu. Eserleri bir süre İngilizce'ye çevrilmedi, bu nedenle İngilizce konuşulan ülkelerdeki profesyonel askeri teorisyenler arasındaki itibarı Clausewitz ile aynı itibar veya öneme sahip değildir.

Antik çağlardaki ordulara ilişkin rakamların orijinal kaynaklarda şişirildiğini ve çoğu yazıda belirtilenlerin aksine, bir savaştaki kazananın genellikle kaybedenden daha fazla birliğe sahip olduğunu göstermeye çalıştı Sonuç olarak, Roma'nın "barbarlar" üzerindeki avantajının disiplinlerinde ve rafine edilmiş taktiklerinde olduğuna karar vermek yerine üstün lojistik desteğe dayandığına dair, Maraton, Gaugamela ve Zama gibi ünlü savaşlara tamamen farklı yorumlar yaptı.[5] "Barbarlar" sayılarıyla eşleşemezken, Romalılar sahada büyük ordular yetiştirip koruyabildi.
Nicholas Shackleton

Nicholas John Shackleton[1] (23 Haziran 1937-24 Ocak 2006). İngiliz jeolog, paleoiklim ve kuaterner dönemi üzerine uzmandır.[2] 68 yaşında ölmüştür. Babası Robert Millner Shackleton, döneminin önemli bir jeologu olarak bilinir ve büyük amcası Ernest Shackleton’da[3] ünlü bir kaşiftir.

Cranbrook School, Kent okulunda okumuştur. Clare College, Cambridge üniversitesinde de doğa bilimleri üzerine eğitim almıştır.1961’de İngiliz Edebiyatı bölümünden mezun olmuş, 1964 yılında masterını almaya hak kazanmış, 1967 yılında Cambridge ‘Kuaterner Dönemi Paleosıcaklıkların Ölçümü’ başlıklı tezi sayesinde doktora derecesi ile ödüllendirilmiştir. Shackleton’ın bütün bilimsel hayatı Cambridge’te geçmiştir. Bundan ayrı olarak zaman zaman başka misafir araştırma görevlisi veya misafir olarak başka yerlerde çalışmalarda bulunmuştur. Yerbilimleri Bölümünde Kuaterner Araştırma Laboratuvarı Godwin Enstitüsü’nde profesördür olmuştur. Shackleton, iki yüzü geçkin bilimsel makale yayınlamasıyla paleoseanografi alanında anahtar bir figür olmuştur.

O, kalkerli mikrofosillerin oksijen izotop bileşiminde kaydedilen iklim değişikliklerini belirlemek için kütle spektrometrisinin kullanılmasında öncü oldu.[4] Ayrıca 780,000 yıl önceki Dünya’nın manyetik alanının ters olduğunun kanıtını buldu. 1976 yılında James Hays ve John Imbrie ile "Variations in the Earth's orbit: Pacemaker of the ice ages[5]" adlı makaleyi yayınladı ve dünyaca ünlendi. Shackleton, Hays ve Imbrie Okyanus Sedimanı Çekirdeklerini kullanarak iklimde osilasyonların son birkaç milyon yıl boyunca dünya ve güneş arasındaki yörünge ve konumsal ilişki içindeki değişikliklerle bağlantılı olabileceğini göstermiştir.

Shackleton’ın daha sonraki çalışmaları Derin Deniz Sedimanı Çekirdeklerinin periyodik döngülerini jeolojik zamanın belirli enlemlerinde gelen Güneş ışığının hesaplamaları ile eşleştirmeye dayalı kesin zaman çizelgeleri oluşturma üzerine odaklandı. Bu yöntem diğer tarihleme yöntemlerinden çok daha yüksek seviyede bir stratigrafik hassasiyet sağlar ve aynı zamanda iklim değişikliği oranlarını ve mekanizmalarını açıklığa kavuşturmaya yardımcı olur.

Eylül 2000’de Antarktika’daki buzdan elde edilen izotop kayıtları ile okyanusların oksijen izotopu kaydı arasındaki ilişkiyi yenilikçi bir şekilde yayınladı. Bu, derin su sıcaklığı değişikliklerinin ve bu ses kuvveti değişikliklerinin deniz izotop kaydına göreceli katkılarının tanımlanmasına yardımcı oldu ve ayrıca son 400,000 yılda karbondioksit seviyeleri ve sıcaklık değişikliği arasındaki yakın ilişkiyi vurguladı.

1995 yılında Shackleton, Kuaterner araştırması için Godwin enstitüsüne müdür oldu. 1998 yılında yer bilimlerinde verdiği hizmetler için şövalye ilan edilerek ödüllendirildi. 1999’dan 2003’e kadar uluslararası kuaterner araştırmaları birliği (INQUA) başkanlığını yaptı. Nicholas Shackleton, 2010 yılında kraliyet cemiyetinin 350. Yıl dönümünü kutlayan bir dizi pul üzerinde tasvir edilen 10 bilim insanından biriydi.[6]
Besim Korkut

Besim Korkut (25 Haziran 1904 -  2 Kasım 1975), Bosnalı yazar, ilahiyatçı ve İslam alimi. Kur'an'ı Boşnakça diline çeviren yazar.[1]

Travnik’te doğdu. Korkut ailesinden Ahmed Münib Efendi’nin oğludur. Kardeşlerinden biri, Uluslararası Dürüstler unvanına layık görülmüş Derviş Korkut.

İlk öğreniminden sonra Travnik Rüşdiyesi, Saraybosna’daki Okružna Medresesi ve Kadılık Yüksek Okulu’ndan mezun oldu (1925). Yükseköğrenimini El-Ezher Üniversitesi’nde tamamladı. 1931’de memleketine dönünce liselerde din dersi öğretmenliği yaptı. 1940-1944 yıllarında Saraybosna’daki Yüksek İslâmî-İlâhiyat Okulu’nda İslâm tarihi öğretim görevlisi olarak çalıştı. 1945’te Saraybosna’daki İslam Birliği’na üye seçildi, bir taraftan da lise öğretmenliğine devam etti. 1947-1950 yılları arasında Bosna-Hersek Halk Hükümeti’nin Milli Eğitim Bakanlığı ile Yükseköğrenim ve İlmi Müesseseler Komitesi’nde çalıştı. Araştırmacı olarak görev yaptığı Saraybosna Şarkiyat Enstitüsü’nden "ilmi danışman" unvanıyla emekliye ayrıldı (1967). Daha sonra Saraybosna Üniversitesi Felsefe Fakültesi Doğu Dilleri Bölümü'nde sözleşmeli hoca olarak Arapça dersleri okuttu. 30 Kasım 1975'te Saraybosna'da öldü. Arapça ve Almanca bilen Besim Korkut daha çok Arapçadan Boşnakça'ya yaptığı çevirilerle tanınmış, makalelerinde çeşitli ilmi konuların yanı sıra Arapça ve İslami ilimler alanında yayımlanmış klasik eserlerin ve dergilerin tanıtımına önem vermiştir.[1]
OMTAS

OMTAS (Orta Menzilli Tanksavar Sistemi) (Mızrak-O olarak da bilinir)[2] Roketsan tarafından geliştirilen Türk orta menzilli güdümlü tanksavar füzesidir.[3][4][5] OMTAS, savaş alanındaki modern zırhlı tehditlere karşı etkili, en son teknolojilere sahip gelişmiş bir tanksavar füze sistemidir.[6]

OMTAS mevcut 152 mm BGM-71 TOW ve 130mm MILAN'ın yerini alacak.[7]

OMTAS silah sistemi; füze, atış kontrol üniteli füze fırlatma platformu, taşıma çantaları ve eğitim simülatörünün birleşimine verilen isimdir. Sabit ve hareketli zırhlı hedefleri yok etmek için tasarlandı. Ateşlemesi; araçlardan, stabilize kara platformlarından, uzaktan kumandalı kulelerden ve tripod yuvasından yapılabilir. Füze, ikili patlayıcılı HEAT ve yüksek patlayıcı parçalanma olmak üzere iki tür seçilebilir savaş başlığına sahiptir. Sistem TV / termal kamera görüşüne sahiptir.[3][4]

Sistemin genel özellikleri şunlardır: gündüz / gece vakitlerinde tüm hava koşullarında, doğrudan saldırı ve üst saldırı modları, uçuş sırasında hedef değiştirme, ateşle ve unut - ateşle ve güncelle modları. Hedef üzerindeki vuruş noktası, uçuş sırasında da güncellenebilir.[3][4] Aselsan'dan soğutmasız tip Görüntüleme Kızılötesi (IIR) arayıcı satın alınmıştır.[1] 22 Ağustos 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Military-Today 2021 sıralamasına göre, füze dünyadaki en iyi 10 taşınabilir tanksavar güdümlü füze arasında 2. sırada yer alıyor.[6]
Anant Prasad Sharma

Anant Prasad Sharma veya A. P. Sharma (25 Aralık 1919 – Ekim 1988),[1] Hindistanlı sendika lideri, siyasetçi ve devlet adamıdır. Hindistan Ulusal Kongresi (INC) üyesi olarak çeşitli dönemlerde milletvekilliği yapmış, ayrıca Hindistan hükümetinde Sanayi, Haberleşme, Ulaştırma ve Sivil Havacılık gibi önemli bakanlıklarda görev almıştır. 1983 yılında Pencap ve Batı Bengal eyaletlerinde vali olarak da hizmet etmiştir.

Sharma, 25 Aralık 1919 tarihinde Bihar eyaletinin Bhojpur ilçesindeki [en] (o zamanki adıyla Şahabad ilçesi [en]) Gaudarh köyünde doğdu. Babası Ram Naresh Sharma'dır. Mütevazı bir ailede yetişen Sharma, eğitimine Asansol'daki D.A.V. Lisesi'nde başladı. Daha sonra Shahpurpatti Hükümet Ortaokulu ve Arrah Kasaba Okulu'nda eğitim gördü. Üniversite eğitimine Patna'daki Bihar Ulusal Koleji'nde devam etti.

Öğrencilik yıllarında siyasete ilgi duymaya başlayan Sharma, Hindistan Öğrenci Federasyonu'nun Bihar şubesinde Genel Sekreter Yardımcılığı görevinde bulundu. Kısa süre sonra eğitimini yarıda bırakarak Hindistan'ın bağımsızlık hareketine katıldı.

Sharma, kariyerine demiryolu işçileri sendika lideri olarak başladı. Bu alandaki başarısı, Hindistan'ın ilk Başbakanı Jawaharlal Nehru'nun dikkatini çekti ve kendisine Bihar'ın Buxar seçim bölgesinden [en] parlamento seçimlerine katılması teklif edildi.

1962 ve 1971 yıllarında Lok Sabha'ya seçildi. Ayrıca üç farklı dönemde Rajya Sabha üyeliği yaptı: 1968-1971, 1978-1983 ve 1984-1988.

1974 yılında, Hindistan Başbakanı İndira Gandi hükümetinde Sanayi Devlet Bakanı olarak atandı. Daha sonraki yıllarda İletişim, Yüzey Taşımacılığı, Denizcilik ve Sivil Havacılık gibi önemli bakanlıklarda Birlik Bakanı olarak görev yaptı. 1982-1983 yıllarında Hindistan İletişim Bakanı olarak hizmet verdi.

Sharma, 1983 yılında önce Pencap Eyaleti Valisi, ardından Batı Bengal Eyaleti Valisi olarak atandı. Pencap Valiliği görevini 21 Şubat 1983 - 9 Ekim 1983 tarihleri arasında, Batı Bengal Valiliğini ise 10 Ekim 1983 - 16 Ağustos 1984 tarihleri arasında sürdürdü.

Sharma, Tara Devi ile evliydi. Çiftin iki oğlu ve dört kızı oldu. En büyük oğlu Hriday Narayan Sharma, Hindistan Demiryolları'nda görev yaptı ve 1990 yılında Başbakan Rajiv Gandhi'nin isteğiyle Bihar Eyalet Meclisi seçimlerinde Dumraon'dan [en] aday oldu. Sharma ailesi şu anda Delhi'de yaşamaktadır.

Ekim 1988'de hayatını kaybetti.
Melanotik nevus

Melanotik nevus (Nevus pigmentosus; Pigmentli nevus; Ben), insanların büyük bölümünde bir ya da birkaç tane olabilen, melanin üreten hücrelerin (melanosit) iyi huylu tümörüdür.[1] Çoğunlukla saplı ya da kalın bir tabanı olan, bazıları yüzeyden dışa bir tümsek (papül) oluşturan, kahverenginin değişik tonlarında renkleri olan oluşumlardır. Klinik ve patolojik olarak çeşitli türleri vardır:[1][2][3]

Kahverengi benlerin klasik tipidir. Tümör oluşturan melanositlerin içerdiği melanin pigmenti nedeniyle kahverenginin değişik tonlarındadır. Derinin dış katmanı olan epidermisle ilişkilerine göre tipleri vardır. Örneğin; “juctional nevus” olarak tanımlana tipi derinin epidermis tabakası ile dermis arasındaki sınırda (dermoepidermal sınır) gelişen, yüzeyi ve sınırları düzenli hafifçe kabarıklık bir oluşumdur; simetrik tümörlere rastlanabilir. Bu tür benlerin olgunlaşmasıyla yüzeyden dışa çıkıntısı belirginleşen, saplı ya da sapsız, klasik melanotik nevuslar oluşur; bunlar “intradermal nevus” olarak nitelenir. Bu iki oluşum arasındaki geçiş döneminde yer alan tipine "bileşik (compound) nevus" adı verilir.

Melanotik nevuslardaki homojen kahverengin değişmesi, yer yer daha soluk ve daha koyu (alacalı) alanların belirmesi tümör hücrelerindeki olgunlaşmada aksaklıklar olduğunun -başka bir deyişle kanserleşmenin- bulgularından biri olduğu kabul edilir. Lezyonun genişlemesi, sınırlarının düzensizleşmesi, çevresinde yeni (satellit) oluşumların belirmesi kansere dönüşen bir melanotik lezyondaki öteki bulgulardır.

Derinin dermis katmanında, fibrozis ile birlikre ortaya çıkan, yoğun pigment içeren koyu mavi renkli nevuslardır. Klinik incelemelerde malign melanom izlenimi verebilir.

Derinin derin katmanlarında; sinirler, damarlar ve deri adneksleri çevresindeki melanosit kümelerinden oluşan doğumsal benlerdir. Büyük olanlarında malign melanom riski olabilir.

Çocuklarda görülen, pembe-kırmızı renkli benlerdir. Renkleri nedeniyle damar tümörü (hemangioma) izlenimi verirler. Pembemsi-mavi sitoplazmalı iri hücrelerin yaptığı demetlerden oluşan bir ben türüdür.

Sıradan nevus görünümündedir; ancak, mikroskobik incelemede melanosit kümeleri çevresinde lenfosit toplulukları vardır.

Hücrelerinde kanserleşme (malign melanoma) eğilimi olan büyükçe benlerdir.
Çakal

Çakal, köpekgiller (Canidae) familyasına dahil olan Canis cinsi içindeki türlerden dört tanesine, Afrika ve Asya'da bulunan ve küçük-orta boyutlu olan Canis adustus, Canis aureus, Canis mesomelas ve Canis simensis türlerine verilen ortak addır.

Küçük avcı ve leşçil canlılar olan çakalların Kuzey Amerika'daki karşılığı, Türkçede "kır kurdu" ya da yine "çakal" olarak adlandırılan Canis latrans (İng., coyote ya da prairie wolf) türü canlıdır.

Uzunlukları 30–35 cm'lik kuyrukları birlikte 85–95 cm, ağırlıkları 7–11 kg arasında değişir. Altın çakalın (C. aureus) sırtı karaya, karnı beyaza çalar ve öbür bölümleri kirli sarıdır. Kara sırtlı çakalın (C. mesomelas) sırtı kara, postu pas kızılıdır. Boz renkteki çizgili çakalın (C. adustus) iki yanında belirsiz çizgiler vardır, kuyruğunun ucu da beyazdır. Canis cinsinin bütün öbür üyeleri gibi çakallar da akşamları ulurlar. İnsanlar çakalın ulumasını genellikle sırtlanınkinden daha ürkütücü bulurlar. Çakallar, kuyruk dibindeki bir bezin salgısı nedeniyle etraflarına pis bir koku yayar.

Altın çakal, Doğu Avrupa ve Kuzey Afrika'dan Güney Asya'ya kadar olan bölgede, kara sırtlı çakal ile çizgili çakal Güney ve Doğu Afrika'da yaşar. Türkiye'de en çok kıyı bölgelerindeki sık ormanlık ve çalılıklarda ayrıca Güneydoğu Anadolu'nun alçak kesimlerinde yaşar; iç bölgelerde görülmez. Açık arazilerde yaşamakla birlikte, çoğu kez yerleşme yerlerinin çevresine kadar sokulur.

Çakallar, kırlık yerlerde yaşayan gececi hayvanlardır; gündüzleri genellikle çalılıkların ağaçlıkların arasına gizlenir, alacakaranlıkta avlanmaya çıkarlar. Bazen yalnız, bazen çiftler ya da sürüler halinde yaşar buldukları küçük hayvanlar ya da leşleri yiyerek beslenirler. Sürüler halinde dolaştıklarında antilop ya da büyük hayvanları avladıkları da olur. Yalnızken bazen aslan bazen kaplan gibi yırtıcıların ardından giderek bu hayvanların ardından kalanları yerler.

Çakallarda gebelik süresi 57-70 gün arasında değişir; dişi çakal bir oyuk ya da kavuğa sığınarak 2-7 arasında yavru doğurur. Kurtlar ve kır kurtları gibi çakallar da evcil köpeklerle çiftleşebilir.

Encyclopaedia Britannica'nın İngilizce Jackal başlığından Türkçeye çevrilmiştir.

Afrika'da yaşayan çakallar hakkında bilgiler içeren İngilizce bir site 27 Şubat 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Çakal türleri hakkında genel bilgiler içeren İngilizce bir site 11 Ocak 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Eğitim Fakültesi

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Eğitim Fakültesi, Çanakkale'de kurulu, Türkiye'nin en eski eğitim fakültelerinden biridir. Yaklaşık 5.000 lisans öğrencisi bulunmaktadır. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi'ne (ÇOMÜ) bağlı olarak eğitim-öğretim faaliyetlerini sürdürmektedir.

Çanakkale'de 1955-56 eğitim-öğretim yılında ilk olarak 3 yıllık eğitim vermek üzere "Çanakkale İlköğretmen Okulu" olarak açılmıştır. 1974-1975 eğitim öğretim yılında 2 yıllık "Çanakkale Eğitim Enstitüsü" haline getirilmiştir. 1982 yılında Trakya Üniversitesi'ne bağlanmış ve ismi "Eğitim Yüksekokulu" olarak değiştirilmiştir. 1989-1990 eğitim öğretim yılına kadar 2 yıllık önlisans eğitimi veren okul, aynı yıl "Çanakkale Eğitim Yüksekokulu" adıyla 4 yıllık eğitime başlamıştır. 1991-1992 eğitim öğretim yılında Trakya Üniversitesi'ne bağlı "Çanakkale Eğitim Fakültesi"ne dönüştürülmüştür. Son olarak, 1992-93 eğitim öğretim yılında 3837 Sayılı Kanunla yeni kurulan Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi'ne (ÇOMÜ) bağlanarak "Eğitim Fakültesi" adıyla eğitim öğretime devam etmektedir.

Eğitim Fakültesi, 10 bölüm ve 18'i örgün, 6'sı ikinci öğretim veren 24 anabilim dalıyla Türkiye'nin öğretmen ve bilim insanı ihtiyacını karşılamaya çalışmaktadır. Fakülte, eğitim-öğretim faaliyetlerini, Üniversite'nin başka fakültelerinden ders vermek için gelen öğretim elemanları dışında, 2011-2012 eğitim-öğretim yılında 177 öğretim elemanıyla sürdürmektedir. Bu öğretim elemanlarının 10'u profesör, 11'i doçent, 66'sı yardımcı doçent, 46'sı öğretim görevlisi ve okutman, 44'ü ise araştırma görevlisidir. 2011-2012 eğitim-öğretim yılında 4419 lisans öğrencisine sahip olan Fakülte, aynı zamanda 200 öğretmen adayına da formasyon eğitimi vermektedir. İdari ve teknik personel olarak 25 çalışanın görev aldığı Fakülte'de, her bölümün özelliklerine göre donatılmış ve eğitim-öğretim için gerekli teknik donanıma sahip 27 sınıfta öğrencilere hizmet verilmekte; ayrıca, genel ve bireysel çalışmalar için kullanılan müzik odaları, seminer odaları, güzel sanatlara yönelik atölyeler, fen bilimlerine yönelik laboratuvarlar, dil ve bilgisayar laboratuvarları, kütüphane ve konferans salonu bulunmaktadır.

Bunlara ek olarak, Fakülte'nin bulunduğu yerleşkede, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Üniversite Konservatuvarı, TÖMER, SEM (Sürekli Eğitim Merkezi) ve Çocuklara yönelik Etüt Merkezi de faaliyetlerini sürdürmektedir.

Eğitim Fakültesi, ulusal ve uluslararası öğrenci ve öğretim elemanı değişim anlaşmalarına imza atarak gerçekleştirdiği ulusal ve uluslararası çaptaki eğitim-öğretim ortaklıklarıyla hem öğretim elemanlarına hem de öğrencilere yeni ufuklar ve imkanlar açmaya çalışmaktadır. Uluslararası değişim programı Erasmus'un ve ulusal değişim programı Farabi'nin dışında Eğitim Fakültesi, Belarus ve Japonya'daki değişik üniversitelerle işbirliği anlaşmaları imzalayarak “Dünya Fakültesi” olma hedefine biraz daha yaklaşmıştır.

Fakülte 2011-2012 eğitim-öğretim yılında üniversite seçme sınavında ilk 1.000'den 11 öğrenciyi, ilk 2.500'den ise 95 öğrenciyi bünyesine çekmeyi başarmıştır.
Öksüt altın madeni

Öksüt Altın Madeni, Kayseri ili, Develi ilçesindeki Öksüt köyündeki altın madenidir.

2013 yılında inşaatı başlayıp 2020 yılında inşası tamamlanarak altın üretimine başlayan maden Centerra Gold Inc şirketinin sahip olduğu Öksüt Madencilik Sanayi şirketi tarafından işletilmektedir. Centerra'nın dünyadaki üçüncü altın madenidir. Ankara'ya 290, Kayseri şehir merkezine 45 kilometre uzaklıktadır. Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası tarafından Türkiye'de finans desteği verilen ilk maden olan Öksüt, 221 milyon dolar yatırım ile kurulmuştur.[1]

Maden yatağı andezitik volkanik kayaçlar içerisinde gelişmiş, yüksek sülfidasyon epitermal tipi saçınımlı altından oluşmaktadır.

Madeni projesi Keltepe ve Güneytepe olarak adlandırılan iki ayrı ocakta açık ocak maden işletmeciliği yapılmaktadır. Üretim biçimi yığın liçi yöntemidir. Üretim süreci iki ocaklardan çıkarılan cevherin kırıcılarda kırılıp elenerek uygun boyutlara indirildikten sonra yığın liç ve kolonda karbon işlemlerinden geçirilerek saf altın elde edilmesi şeklindedir.[1]

Maden işletme alanı çevresel etki değerlendirmesi raporu sebebiyle mevcut işletme ruhsatı sınırlarından daha küçük bir alanı kapsayacak şekilde planlanmıştır.

Madende üretim iki açık ocak ve şeklindedir. Yeraltı altın yatağı dünya ölçeğinde orta büyüklükte altın madeni kabul edilir. Maden yatağında yaklaşık 31 ton altın rezervi bulunmaktadır.[2][3]