rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Do Q-Koden wuuden domoals äntwikkeld foar Telegrafie. So kuude me gau techniske Froagen staale. In dän Amateurfunktjoonst wäide do uk foar Telefonie noch oafte bruukt. Do wichtichste deerfon sunt: QRA? Wo is die Noome fon Jou Radiostation? [Oantwoud t.B. QRA DL1ABC, d. h. “Die Noome fon mien Radiostation is DL1ABC.”] QRB? Wo fier is dät twiske uus Radiostatione? QRG? Wät is mien Frequenz? Uk wäil: QRG = Frequenz. QRL? Wäd disse Frequenz bruukt? Uk wäil: QRL = Oarbaid. QRM? Wäide Jie stöörd? Uk: QRM = Stöörenge. QRN? Rakt dät atmosferiske Stöörengen? (Lai). QRO? Skäl iek dät Fermuugen fon mien Seender ferhaagerje? QRP? Skäl iek dät Fermuugen fon mien Seender ferläigerje? Uk: QRP = litjet Fermuugen. Un: QRP = Bäiden (in Spoas). QRQ? Skäl iek gauer funkje? QRS? Skäl iek loangsoamer funkje? QRT? Skäl iek apheere mäd seenden? Uk: QRT = iek heere ap. QRU? Hääbe Jie noch wät foar mie? QRV? Hoolde Jie jou kloor? QRX? Wanner roupe Jie mie wier? Uk: QRX = Ieuwen täiwe. QRZ? Fon wäl wäide iek anruupen? QSA? Wät is ju Stäärkte fon mien Signoal? QSB? Gungt ju Stäärkte fon mien Signoal ap un deel? Uk: QSB = Fading (Swund). QSL? Ko Jie dän Ämfang
Radio is träidloose Telegrafie of Telefonie wiermäd elektromagnetiske Signoale ap bestimde Frequenze soand of ämpfangd wäide konnen. In ju Uumgongssproake wäd dät Woud Radio uk wäil bruukt foar ju Radioreewe un dän Radioseender. Bie Internetradio sunt ferskeedene Computere mädnunner ferbuunden. Deerbie lapt ju Ferbiendenge maasttied uur Koabele, man kon daach uk träidloos weese. Dan rakt et wäil Radiowällen. Uum Radio tou moakjen mout die Seender n Mikrophon, n Moduloator, n Oszilloator un n Antenne hääbe. Dät Mikrophon wondelt dät Luud uume tou n läichfrequent elektrisk Signoal, dät dan fon dän Moduloator touföiged wäd an dät fon dän Oszilloator moakede hoochfrequente elektriske Signoal, wät dan uur ju Antenne uutsoand wäd. Dät Touföigjen wäd Modulation naamd. Do Modulationswiesen do der ap maaste bruukt wäide, sunt Amplitudenmodulation (AM) un Frequenzmodulation (FM). Deerbie wäd beluukengswiese ju Amplitude of dän Frequenz fon dät hoochfrequente Signoal annerd. Do Antennen stounde oafte ap n hoogen Touden, uum n groot Beräk tou kriegen. Die Ämpfanger häd uk ne Antenne un deertou n Demodulator, die dät modulierde hoochfrequente Signoal wier uumesät tou n läichfrequent Signoal, dät in n Ferstäärker ferstäärked wäd un wier tou Luud uumesät wäd in dän Luudspreeker. Do maaste Radioreewen konnen däälich AM un FM modulierde
Rainefoone (in Strukelje Neederkruud) hääbe neen Bloumen, wier Säide oun bilded wäide. Deeruum heere jo nit tou do Säidplonten. Wäil hääbe jo Wuttele, n Stam un Bleedere un jo plontje sik fout truch Spuure. Do Rainefoone sunt do maast primitive Plonten do n wuudelk vaskulär System (also fon Saplaitengen) äntwikkeld hääbe. Dät sunt kruudoardige Plonten do uut n Wuttelstok äntspringe. Bie do maaste Soarten is die Wuttelstok n kjoopend Stuk Steele unner de Gruunde. Ju Soarte Dryopteris filix-mas kumt foar in ljoachte, fuchtige Loofbuske un uk loangs Slootkaante un Gruppen. Ju wäd uk heelden as Sierplonte. Do Bleedere sunt hööchstens 1,5 Meter loang. Ju Bläädsteele is bedäkt mäd bleekbruunske Skubben. Dät Blääd kon bestounde uut bit 35 litje Deelbleedere, man maasttied sunt dät 20 bit 30. Älk Deelblääd bestoant wier uut Slippe mäd ouruundede, soagede af tuskfoarmige Toppe, man immer sunner Stiekelpunkte. Do Spuuren sitte in litje Spuuredöisen. Litje Gruppen deerfon bildje Spuurehoope (do Sori), do der in two Riegen sitte. Älke Sorus is oudäkt mäd n njuurenfoarmich Däkflüüs (Indusium). Fluks as do Spuuren riep sunt, skrämpt dät Indusium touhoope un kuume do Spuuren fräi, maasttied in n Juli af August. Die Wuttelstok fon ju Rainefoone wäd wäil bruukt as
Dät Minsener Oog is een uunbewoond aastfräisk Ailound tichte bie Wangerooge. Dät Ailound wude truch Buhnen kunstelk haager moaked. Dät Minsener Oog häd een Grööte fon 3,7 km². Deer stounde Nuts-Bauwierke as t.B. aan Fjuurtouden ap, man die grootse Deel fon't Ailound is siet 1959 aan Natuurskutsgestrich, deeruum dät dät in n Nationoalpark läichsaksiske Wäädsee lait. Dät rakt deer Kanienken un fuul ferskeedene Fuugele. Tim Coldewey: Anthropogener Eingriff in die maritime Morphodynamik einer unbewohnten Nordseeinsel. Wilhelmshaven 2004 Ernst Andreas Friedrich: Gestaltete Naturdenkmale Niedersachsens, Landbuch-Verlag, Hannover 1982, ISBN 3-7842-0256-X Commons: Minsener Oog – Sammelenge fon Bielden, Filme un Heerdoatäie Minsener Oog - Oldeoog Inselinformationen Dipl.-Ing. Ralf Harms und BOR Rüdiger Oltmanns: 100 Jahre Strombauwerke Minsener Oog Inselbahn.de - Die Materialbahn auf Minsener Oog mit Fotos, Fahrzeugliste und vielen Informationen Leuchtturm Minsener Oog Buhne C bei leuchttürme.net Internetseite des Mellumrates
Do Aastfräiske Ailounde sunt aan Ailoundkoppel, die riegenfoarmich foar juu aastfräiske Kuste lait. Soogen deerfon sunt bewoond (Borkum, Juist, Norderney, Baltrum, Langeoog, Spiekerooch un Wangerooge) un fieuw sunt uunbewoond (Kachelotplate, Lütje Hörn, Memmert, Minsener Oog un Mellum). Uur do aasträiske Ailound raakt dät n oolden Fers: " Wangeroog het`n hoge toren, Spiekeroog het sien naem verloren, Langeroog is noch wat, Man Baltrum is' n sandvatt. Up Nordernee Daar gift noch'n sleef vull bree, Men kom wi nu up Juist, sünt alle koijen güst, un kom wi dan up Börkem, Daar steken se een mit förken. " Do aastfräiske Ailounde ap Genealogie-Forum
Ju Region Hovedstaden (Seeltersk Haudstääd-Region) in Dänemark uumfoatet dät Noudaaste fon Sjælland mäd de Haudstääd Kopenhagen un dät Ailound Bornholm. Regionshaudstääd is Hillerød, Ferwaltengesit is Glostrup. Do Regione löösden 2007 do däniske Amtsbesirke (Amtskommuner) as Ferwaltengebesirke ou. Ju region Haudstad häd do naiste Meenten (Ienwoonere 1. Januoar 2006):
Juist is aan fon do Aastfräiske Ailounde un ne Meente mäd ne Flakte fon 16,43 km² un 1.700 Ienwoonere (2010). Dät rakt two Täärpe ap Juist, nämmelk dät gliek noomde Täärp "Juist", uk "Aasttäärp" af eenfach "Täärp" naamd, un dät Loog. In't Wääste fon Juist lait ju Kacheloplate un fääre wäästelk uk dät bewoonde Ailound Borkum, in't Suudwääste dät Fuugelailound Memmert un in't Aaste dät Ailound Norderney. Lieste fon historiske Säärken in Aast-Fräislound (düütsk) Lieste fon do Oargele in dän Loundkring Aurk (düütsk) Juist ap Genealogie-Forum
Ju Kachelotplate ( fon Frantsöösk cachalot, wät so fuul hat as düütsk "Pottwal") is n hoogen Sound wäästelk fon Juist, die tou do Aastfräiske Ailounde tälld wäd. Al 1840 wude die Noome foar een haagere Steede in't Wääd bruukt, in 1975 keek deer bie gewöönelken Hoochwoaterstound n bitje Sound uut. In 2004 hiede dät Ailound al een Grööte fon 230 Hektar un deer wieren 2,5 Meetere hooge, gäärsbewoaksene Düünen ap. Twiske 2000 un 2005 häd sik die Sound ap dät Noaberailound Memmert toubewääged. Ätter two Orkanfloude in n Häärst 2006 wieren do Düünen ferswuunen un dät Ailound hiede 2007 bloot noch een Grööte fon 172 Hektar, man dät is sänt düsse Tied wäil wier woaksen. Ap ju Kachelotplate lieuwje sowäil Seehuunde as uk do säildenere Keegelrubben. Commons: Kachelotplate – Sammelenge fon Bielden, Filme un Heerdoatäie Begjucht fon dän Wäädräid Aast-Fräislound Begjucht ap www.life-kuestenheiden.niedersachsen.de
Memmert is een aastfräisk Ailound suudwäästelk fon Juist un aastelk fon juu Kachelotplate. Dät stoant wäägen sien Betjuudenge as Fuugelailound unner Natuurskuts. Memmert is nit bewoond, deer stound blood n Huus foar ju Fuugelwacht. Hans Nitzschke (Hrsg.): Otto Leege: der Vater des Memmert, Erforscher Ostfrieslands und seiner Inseln – Das Otto-Leege-Buch. Verlag Ostfriesische Landschaft, Aurich 1971 Michael Schulte: Insel-Liebe – Menschenlos glücklich: ein Porträt. Books on Demand, ISBN 3-8334-3244-6. Das Porträt beschreibt den langjährigen Vogelwart Reiner Schopf. Commons: Memmert – Sammelenge fon Bielden, Filme un Heerdoatäie Siede fon dän NLWKN uur dät Fuugelailound Memmert Reiner Schopf: Memmert, die achte Insel Die Vogelinsel Memmert, das letzte Abenteuer in Deutschland
Ju Stääd Norderney (Aastfräisk Plat: Nörderneei) is een aastfräisk Ailound un ne Meente in dän Loundkring Aurk mäd ne Flakte fon 26,29 km² un 5.845 Ienwoonere. Dät lait aastelk fon Juist un wäästelk fon Baltrum. Poppe Folkerts Lieste fon historiske Säärken in Aast-Fräislound (düütsk) Lieste fon do Oargele in dän Loundkring Aurk (düütsk) Norderney ap Genealogie-Forum
As Machu Picchu (Quechua: Machu Pikchu, "oolden Bierichtop") wäide doo Ruinen fon een Stääd beteekend. Düsse Stääd wude uum 1450 baud, also tou Begin fon juu Inka-Kultuur, juu uungefäär fon 1440 bit 1532 duurde. Dät lait in juu Region Cusco (Quechua:Qusqu suyu) in Peru. Teofilo Laime Acopa, Diccionario Bilingüe, Iskay simipi yuyay k'ancha, Quechua – Castellano, Castellano – Quechua: machu - adj. y s. m. Viejo. Hombre de mucha edad (Úsase también para animales). - machu - s. m. Anciano. Viejo. pikchu - s. Pirámide. Sólido puntiagudo de varias caras. || Cono. Ch'utu. machu pikchu - s. La gran ciudadela pétrea que fue quizá uno de los más grandes monumentos religiosos del incanato, entre el valle del Cusco y la selva virgen (JAL). || Monumento arqueológico situado en el departamento actual del Cusco, junto al río Urubamba, en una cumbre casi inaccesible (JL).
Ju Region Midtjylland (Seelterfräisk Middeljütlound) in Dänemark uumfoatet dät midden fon Jütlound. Haudstääd is Viborg. Do Regionen lösken 2007 die däniske Amtsbesärke (Amtskommuner) as Ferwaltengebesärke ap. Ju region Midtjylland häd do naiste Meenten (ienwoonere 1. Januoar 2006): Region Midtjylland
Manfred, Köönich fon Sizilien (*1231, ätter uur Wällen 1232 - 1266) waas n Foarbäiden fon Kaiser Freerk II. un Bianca Lancia juu jungere, mäd ju sik die Kaiser noch kuut foar hieren Dood kapläärje liet, deermäd Manfred legitim wude. Manfred waas fon 1250 ou Fürst fon Tarent un fon 1258 bit tou sin Dood in juu Slacht bie Benevent Köönich fon Sizilien.
Freerk II. (düütsk: Friedrich II., *26. Dezember 1194 in Jesi, † 13. Dezember 1250 in't Castel Fiorentino bie San Severo), waas n Bäidensbäiden fon Freerk Barbarossa, n Bäiden fon Kaiser Hinnerk VI.. Freerk II. waas fon 1196 oun Köönich un fon 1220 bit tou sin Dood 1250 Kaiser fon't Hillige Roomske Riek. Freerk II. hilkede fjauer moal hiede mäd eenige uur Wieuwljuude uk Bäidene, aaltouhoope njuugentien, wierfon füüftien dät uutwoaksene Oaler belieuwed hääbe. Doo bekoandste Bäidene sunt Heinrich VII., Konrad IV. un Manfred.
Die säksuntwintichste Dezember is die twäide Wiehnoachtsfierdai un die 360. Dai in't Jier (af die 361. in Skaltjiere), deer blieuwe also noch fieuw Deege bit tou dät Eende fon't Jier. 1806: Ju Slacht fon Pultusk in dän Fjooden Koalitsjoonskriech eendet uunäntskat twiske frantsööske un rusk-prüüske Troppen. 1825: In Ruslound ferwäigerje do Dekabristen - Offisiere fon ju ruske Armee - dän Eed ap dän näien Tsoar, uum juun Autokroatie, juun Lieuwoainskup, Dreguunere, do dwo wät jo wollen un Sänsuur tou demonstrierjen. Do Haudbedeeligede wäide apknät, wäkke wäide degroadierd un sowät 600 ätter Sibirien ferbond un tou Twoangsoarbaid feruurdeeld. 1905: Generoalfäildmarsjall von Schlieffen stoalt aan Ploan foar, wo Düütsklound in aan muugelken Two-Fronten-Kriech foargunge skuul, dän sonaamde Schlieffen-Ploan. 1925: Ju turske Nasjonoalfersammelenge beslut ju Ienfierenge fon dän Gregorioanske Kalänner mäd Wierkenge fon dän 1. Januoar 1926 oun. 2004: Aan Tsunami in dän Indisken Ozean bewierket groote Fernäilenge un doodet sowät tjohunnertduusend Ljuude. 1194: Friedrich II. fon't Hillige Roomske Riek 1893: Máo Zédōng, chineesken Politiker. 2006: Gerald Ford (93), 38. Präsident fon do Fereende Stoaten fon Amerikoa 2021: Desmond Tutu, suudafrikoansken anglikoansken Gäistelken (tiedwiese Äärts-Biskop fon Kapstääd) un Moanskengjuchts-Aktivist (Dreeger fon dän Nobelpries foar Free)
Ju Region Nordjylland (Seelterfräisk Region Noudjütlound) in Dänemark uumfoatet Noudjütlound (gruut Deel fon dät Ailound Vendsyssel-Thy) un dät Ailound Læsø. Haudstääd is Aalborg. Do Regionen lösken 2007 die däniske Amtsbesärke (Amtskommuner) as Ferwaltengebesärke ap. Ju region Nordjylland häd do naiste Meenten (ienwoonere 1. Januoar 2006): Region Nordjylland
2. Februoar: Richard Leeuwenhaat wäd uut sien Fangenskup ap ju Buurich Trifels ätter ju Betoalenge fon n Hooch Loosejäild un ju Laistenge fon aan feudoalen Eed ap dän Rieksdai in Mainz fräilät. 20. Februoar: Ätter dän Dood fon Tankred fon Lecce wäd sin minnerjierigen Suun Wülm III. die Köönich fon Sizilien. Man ap Gruunde fon sien Ächte mäd Konstanze fon Sizilien wol uk Kaiser Hinnerk VI. fon't Hillige Roomske Riek dän Troon hääbe. August: Kaiser Hinnerk VI. fon't Hillige Roomske Riek marskiert in Neapel ien, uumdät hie Ounspröäk ap dän Troon fon junner hääbe wol. Ju Jeele Äi in China deelt hieren Loop un fljut noudelk un (die grootste Deel fon't Woater) suudelk fon dät Shāndōng-Hoolichailound in ju See. (Däälich lait ju Mundenge deer bloot wier noudelk fon.) 26. Dezember: Freerk II. fon't Hillige Roomske Riek 20. Februoar: Tankred fon Lecce, Köönich fon Sizilien un Neapel.
Die trättienste Dezember is woanelk die 347., in Skaltjiere die 348. Dai font Jier, wiermäd noch oachtien Deege bit tou dät Eende fon't Jier blieuwe. 1250: Mäd dän Dood fon Friedrich II. gungt ju flöörige Tied fon dät middeloalerske düütske Kaiserdum foarbie. Begin fon dät Interregnum (blw. 1254) in't Hillige Roomske Riek (bit 1273), ju säntroale Macht wäd swäkker un do litje Füürsten un Stääde wäide stäärker. 1540: Die spoanske Konquistador Pedro de Valdiva roaket mäd 170 Suldoaten uur dän Inka-Paad dät Inka-Ferwaltengssäntrum "Tambo Grande", wier hie leeter Santiago de Chile gruunded häd. 1795: Bie ju Buurensteede Wold Cottage in Änglound faalt aan Meteorit deel. Hie wäd leeter bekoand as die Wold-Cottage-Meteorit. 1799: Napoleon Bonaparte, sänt wät moor as n Mound Eersten Konsul, ferkloort ju Frantsööske Revolutsjoon foar be'eended. 1864: Die paraguaiske Diktoator Francisco Solano López ferkloort Brasilien dän Kriech. In't Foulgejier slut Brasilien mäd Uruguay un Argentinien ju Tripel-Allianz, deeruum hat die Kriech Tripel-Allianz-Kriech. 1919: Marie Juchacz gruundet in Düütsklound unner dän Noome "Hauptausschuss für Arbeiterwohlfahrt" in ju SPD ju "Arbeiterwohlfahrt". 1981: In dän Twist mäd Gewierkskups-Ljuude ferhonget Wojciech Jaruzelski, die näie Paatäi- un Stoats-Boas in Polen, in Warschau dät Kriechsgjucht. Ju Gewierkskup Solidarność ("Solidarität") wäd ferbeeden. 2014: Ju
8. Februoar: Robert I. fon Artois, die Bruur fon dän frantsöösken Köönich Ludwig IX., gungt in dän Säksten Kjuustoach in ju ägyptiske Stääd al-Mansura mäd sien foaruutgungende Riedere in een Falle fon dät Ayyubiden-Heer. Hie faalt touhoope mäd sien Monskup fon sowät 280 Seelen in dän Naikamp mäd do Elite-Striedere fon do Mamluken. 6. April: In Ägypten loundede Kjuus-Fierdere fon dän säksten Kjuustoach unner Ludwig IX fon Frankriek wäide fon ju ayyubidiske Mamluken-Garde sloain un kuume in Fangenskup. Do Mamluken moakje in Ägypten ne Revulutsjoon un smiete do Ayyubiden fon dän Troon. Die frantsööske Köönich Ludwig IX. kon sik mäd n hooch Loosejäild un dät Touräächreeken fon ju Stääd Damiette fräikoopje. 6. Moai: Die frantsööske Köönich Ludwig IX. wäd fon do truch een Revolutsjoon anne Macht keemene Mamluken fräilät. Hie lukt fon Damiette ätter Akon wai. Ludwig blift in't hillige Lound un möit sik uum ju Ferfäästigenge fon dät Köönichriek Jerusalem un ju Fräiläitenge fon aal do Fangde. 13. Dezember: Mäd dän Dood fon Freerk II. gungt ju flöörige Tied fon dät middeloalerske düütske Kaiserdum foarbie. Begin fon dät Interregnum (blw. 1254) in't Hillige Roomske Riek (bit 1273), ju säntroale Macht wäd swäkker un do litje Füürsten un Stääde wäide
Ju Luudleere, n Deelgebiet fon ju Algemeene Linguistik, befoatet sik mäd Luude, wiertou dät two Deelgebiete rakt: Ju Phonetik, ju sik mäd do unnerskeedelke Ienfloude befoatet, do bie't Baalen ap n Luud wierkje. Ju Phonologie, ju sik mäd dät touhoopewierkjen fon Phoneme as System un mäd hiere Funktion uutnunnersät.
Ju Region Sjælland (Seelterfräisk Seelound) in Dänemark uumfoatet n groot Deel fon dät Ailound Sjælland un do Ailounde Lolland, Falster un Møn. Haudstääd is Sorø. Do Regione löösden 2007 do deenske Amtsbesirke (Amtskommuner) as Ferwaltengebesärke ou. Ju region Sjælland uumfoatet do naiste Meenten (ienwoonere 1. Januoar 2006): Region Sjælland
Ju Region Syddanmark (Seelterfräisk Region Süüddänemark) in Dänemark uumfoatet dät Süüden fon Jütlound un dät Ailound Fünen. Haudstääd is Vejle. Do Regionen lösken 2007 die däniske Amtsbesärke (Amtskommuner) as Ferwaltengebesärke ap. Ju region Syddanmark häd do naiste Meenten (ienwoonere 1. Januoar 2006): • Ap dät Ailound Fünen un do Ailounde apnaisten fon Fünen: Region Syddanmark
Religion af Gloowe is dät Ferhoolden fon Moanskene, so as dät bestimd wäd fon dät Bewustweesen, dät me fon ne uurmoanskelke Macht ouhängich is. Dät Gloowe kon beschrieuwen wäiden in hilliche Täkste, man dät rakt uk Traditione do fon dät Gloowe fertälle. In do Wällen kon uur een God schrieuwen wäiden, of uur ju Ethiek fon ju Religion, man uk uur Mythologie do fuul beschrieuwen sunt. Owwol an n Ounfang fon dät eenuntwintichste Jierhunnert besunners in Wääst-Europa ju Säkularisation immer moor wuuden is, häd ne gruute Meerhaid fon do Moanskene ap ju Waareld, soowät 87,2%, ne Religion. Man dät rakt sänt dät 18. Jahrhunnert uk ne Gjuchte, die Atheismus, die nit in dät Bestounden fon n God leeuwt. Do wichtichste Religione sunt: Kristendum Juudendum Islam Hinduismus Buddhismus Konfusianismus Theosophie Ephesos
Do Begriepe (Rieks)kristallnoacht, Rieksprogromnoacht af Novemberprogrome 1938 wäide bruukt foar ju Noacht fon n njuugenden toun tjaanden November 1938, as fon nationoalsozioalistiske Gruppen, as ju SA, juudske Winkele plunnerd un fernäild wuuden, in Synagogen Fjuur laid wuude un Juuden gefangen nuumen un in 91 Fälle fluks uumebroacht wuuden. Dät waas die Ounfang fon dän Holocaust in dän 5.600.000 bit 6.300.000 juudske un as juudsk beteekende Ljuude möärend wuuden.
Ju Renaissance (Wiergebuurt) waas n Stiel ju touräächgreep ap ju Kunst fon dät klassiske Oaler, in Moaleräi as uk in ju Baukunst un ju Musik. Moalere sunt: Michelangelo - Sandro Botticelli - Paolo Veronese - Raffael Santi - Jan van Scorel - Lucas van Leyden - Pieter Bruegel die Allere. .
Rhienlound-Palts is n Buundeslound in dät Suudwääste fon Düütsklound. Dät Buundeslound häd ne Uurfläche fon 19,854,21 km² un häd 4,012,000 Ienwoonere. Ju Haudstääd is Mainz. Rhienlound-Palts wäd begränsed fon Frankriek in dät Suude, fon Belgien un Luxembuurich in dät Wääste un fääre fon do düütske Buundeslounde Baden-Würtembierich, Noudrhien-Wäästfoalen, Hessen un dät Saarlound. Die hoochste Punkt is die Erbeskopf (818 m), in Loundkring Bernkastel-Wittlich. Et rakt in Rheinlound-Palts fjaueruntwintich Loundkringe un tweelich kringfräie Stääde. Frankenthal Kaiserslautern Koblenz Landau in der Pfalz Ludwigshafen am Rhein Mainz Neustadt an der Weinstraße Pirmasens Speyer Trier Worms Twobrääge (düütsk:Zweibrücken)
Riegenskaltenge un Parallelskaltenge (dt. Reihenschaltung un Parallelschaltung, äng. Series and parallel circuits} sunt do gruundsätselke Skaltengswiesen foar elektroniske Bauelemente. Skaltje wie twäin Wierstande R1 un R2 bäätenunner, dan is die Wierstand Rtot an do uuterste Eenden gliek an ju Summe: Rtot = R1 + R2. Dät hat Riegenskaltenge. Insteede fon mäd dän Wierstand fon n Dingen kon me uk mäd sien Laitenge G reekenje. Ju is dät Uumekierde, also G = 1/R. Skaltje wie 2 Wierstande R1 un R2 ieuwenskenunner, dan is ju totoale Laitenge Gtot gliek an ju Summe: Gtot = G1 + G2. Dät hat Parallelskaltenge. Die totoale Wierstand is dan Rtot = 1/Gtot = 1/(1/R1 + 1/R2). Af uurs skrieuwen: Rtot = (R1.R2)/(R1+R2). [Die Punkt stoant foar "x"]. Skaltje wie 2 Kondensatore C1 un C2 parallel (d. h. ieuwenskenunner), dan kumt dät deerap hääruut, dät do Flächen fon do Platten touhoope täld wäid. Dät hat dät ju totoale Kapazität gliek wäd an Ctot = C1 + C2. Die Kondensator häd foar Wikselstroom ne Oard fon Wierstand; die naame wie Impedanz (Y). Ju Impedanz wäd litjer as die Kondensator gratter wäd, also Y = k/C, wierbie k ne Konstante is. Moakje wie ne Riegenskaltenge fon 2 Kondensatore C1
Do flugge Faawen fon ju Rienbooge äntstounde deertruch dät dät Sunnelucht in n Woaterdruppe breeken wäd, juust as in n Prisma. Me sjucht dät ap ju Bielde hier ieuwenske. Wo aal do Woaterdruppen mädnunner foar dät Ooge ne Booge bildje, af sogoar two, kon me hier unner sjo.
Klaipėda (dt. Memel) is ne Stääd in Litauen mäd ungefeer 238.000 Ienwoonere (2008) un läit in dät Wääste fon dät Lound. Klaipėda is dät politiske Säntrum fon juu Meente Klaipėda. Klaipėda Stääd Commons: Klaipėda – Sammelenge fon Bielden, Filme un Heerdoatäie
Riesheede af Fodderheede (Calluna vulgaris) blöit rosa mäd n saangenen Skimmer, sailden wiet, fon Juli bit leet in de Häärst un is bekoand as Immeheede. Ju woakst algemeen uur de ganse Foan un Soundgruunde wier et nit tou wäit is. Wan do Stäädljuude hier ap Besäik keemen, noomen se n goud Buund as Bloumenstruuk foar de Winter mee. Deer wuuden uk wul Bounere un Bäiseme uut moaked. Meräienheede is ju fienste Heedesoarte.
Gulfkriech betjut: Eersten Gulfkriech, n Kriech twiske Iran un Irak fon 1980 bit 1988 Twäiden Gulfkriech, n Kriech in 1990/91 twiske Irak un n Militäärkoalition mäd do Fereene Stoote as Upperstoot Trääden Gulfkriech, n Kriech in 2003 twiske Irak un n Militäärkoalition mäd do Fereene Stoote as Upperstoot, sjuch Irakkriech
Dät Lound Wursten is ne historiske Londskup twiske Bremerhoawen un Cuxhoawen. Dät Lound Wursten häd sien fräiske Fraiegaid in dat Jier 1517 ferlädden. Bie dan Slacht fon 1517 is ju Foonedreegerske Tjede Peckes stuurwen. Sowät bit tou 1700 hääbe do Wurstfräisen deer noch (foar n Deel) Wurstfräisk baald. Deerätter wuuden dät Platdüütsk un foarallen dät Hoochdüütsk do Sproaken in dät Lound Wursten. Däälich heert disse historiske Londskup tou ju Samtgemeinde Land Wursten in dän Loundkring Cuxhoawen. Ju Samtgemeinde Land Wursten wuude an n 1. Meerte 1974 bilded un bestoant uut do soogen Meedglidsmeenten Cappel, Nordseebad Dorum, Midlum, Misselwarden, Mulsum, Padingbüttel un Nordseebad Wremen. Die Tourismus is fon groote Betjuudenge in dät Lound Wursten. In Wremen un Dorum rakt et Boanhoafhalten an ju Boansträkke Bremerhoawen-Cuxhoawen.
Dät Wurstfräiske (uk Wurtfräisk, Wortfräisk, Wurster Fräisk) waas n Dialäkt fon de Fräiske Sproake, ju der fermoudelk bit toun Ounfang fon dät 18. Jierhunnert in dät Lound Wursten, noudelk fon Bremerhoawen, boald wude. Dät heert mäd dät Harlingerfräiske, dät Wangeroogiske un moor uutstuurwene Dialäkte, juust as dät Seelterske tou ju Aastfräiske Sproake. Dät Lound Wursten heerde nit tou dät uursproangelke Siedlengsgebiet fon do Fräisen, wuud oaber in dät Middeloaler toulääst fon do kolonisierd un bildede ne oainständige Loundgemeende. In dät 15. Jierhunnert begon ju fräiske Sproake allerdings uuttoustierwen uum fon dät Läichsaksiske fertroangen tou wäiden. In dät Lound Wursten uurlieuwde et oawers wät laanger as in Aastfräislound. Ap Eende fon dät 17. Jierhunnert wuud ju Sproake in two Woudeliesten beskrieuwen, ju waas tou ju Tied oawers al bolde uutstuurwen. In dän eerste Haldeel fon dät 18. Jierhunnert is dät Fräiske in Wursten dan wäil gans uutstuurwen. Dät Wurstfräiske waas unner do germaniske Sproaken wät gans Besunneres: in fuul Ooldfräiske Woude ferswoont die Stamvokoal un bleeuw die oolde Flexionsvokoal beheelden. Die wuud sogoar tou n loangen Vokoal. So wuud biespilswiese dät ooldfräiske sunu "Suun" zu snuh. Dät rakt neen uur germaniske Sproake, in ju sowät foarkumt. In dät läichdüütske Dialäkt fon