rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Dät Barock is een Stil-Epoche in ju Geskichte fon do Kunste un duurde sowät fon 1575 tou 1770 tou. Dät stuude unner dän Ienfloud stuude fon Juunreformation ap ju gäistelke un Absolutismus ap ju waareldske Ieuwene. Dät ferkloort wildääge uk ju baldoarige Prunksucht, ju in do ferskeedene Kunste tou Uutdruk kumt. In ju Bieldende Kunst is die Stil känteekend truch uurmäitige Fersierenge uum ju Bewäägenge tou akzentuierjen mäd Faawen, Fersierenge un dät Lucht-Skaad-Effekt. In ju Baukunst sunt swierde Fassoadenfoarmen apfaalend, deer ju Epoche uurigens uk hieren Noome fon häd: "Barock" lat sik ou fon een Portugiesisk Woud foar uunräägelmäitich foarmde Poarele un waas uurspröängelk een Skäildwoud. Bekoande Moalere sunt t.B.: Pieter Pauwel Rubens, Rembrandt van Rijn, Johannes Vermeer, Jan Steen, Frans Hals, Pieter Claesz, Willem Claesz Heda, Francisco de Goya, Caravaggio, Diego Rodríguez de Silva y Velázquez, Annibale Carracci. Bekoande Bieldehauere sunt t.B.: Gian Lorenzo Bernini, Franz Ignaz Günther, Balthasar Permoser, Egid Quirin Asam, Andreas Schlüter un Georg Raphael Donner Bekoande Architekten sunt: Gian Lorenzo Bernini, Francesco Borromini, Johann Dientzenhofer, Johann Bernhard Fischer von Erlach, Joseph Anton Feuchtmayer, Guarino Guarini, Gottfried Heinrich Krohne, Baldassare Longhena, Johann Balthasar Neumann, Andreas Schlüter, Dominikus Zimmermann Een allegoriske Deerstaalenge fon ju Moalerkunst fon Jan
Wäl ju Baukunde pleeget is n Architekt. Baustiel is ne Samlenge ju der spezifisk is foar ju Baukunde. Hoomer Knieptonge Tuumstok Potlood Paster Winkelhoake Swoaihoake Skruuftwinge Skruufstok Duunkraft Soage Skoawe Boore Booruumesleek Mööker Boitel Äkse Tjuksel Holt Spiekere Liem
Ägypten is n Lound in Noudaast-Afrikoa. Ju loangste Äi fon ju Waareld, die Nil, fljut truch Ägypten. Ägypten is bekoand foar sien Fergeenhaid mäd een tiedige Hoochkultuur. Die hoochste Bierich fon dät Lound is die Jabal Katrina (2.637 m). Ju grootste Äi fon Ägypten is die Nil. Ägypten wäd begränsed fon: Dät Middelmeer, in dät Noude, Israel, in dät Noudaaste, Saudi Arabien, in dät Aaster, Sudan, in dät Suude, Libyen, in dät Wääste. Afro-Asiatiske Sproaken Semitiske Sproaken
Ju Baukunst belukt sik ap ju Wiese, wierap Huuse baud wäide. In Seelterlound waas originoal dät Eepene Huus. Deerfoar in de Steede koom leeter dät aastfräiske Huus. Deerfoar hied me two Systeme: Onkerboolke-Konstruktion Dakboolke-Konstruktion Uk in ju Baukunst häd me ferscheedene Stiele, do oafte touhoopehongje mäd do in do uur Kunste, t.B. ju Moalerkunst. Renaissance (Wiergebuurt) ju touräächgreep ap ju Kunst fon dät klassiske Oaler. Barock känteekend truch uurmäitige Fersierenge uum ju Bewäägenge tou akzentuierjen mäd Faawen, Fersierenge un dät Lucht-Schaad-Effekt. Rokoko in Frankriek ätter Ludwig XIV., wierbie ju Fierelkhaid ärsät wuude truch spieleriske Oard. Jugendstil. uk naamd Art-Nouveau af Modern Style. Optimistisken Stiel. Neen Ferweendenge fon Symmetrie. Bruukt jädden fuul Ornamente, wierbie krullerge Wieuwljuude-, Bloumen-, un Fuugelmotive dominierje. Antonio Gaudi.
Juu Älfenbeenkuste is n Lound in Wäästafrikoa. Juu Flagge fon juu Älfenbeenkuste sjucht bienaist uut as juu fon Irlound, man Irlound häd links gräin un gjuchts orange. Juu wäd begränsed fon... Liberia un Guinea in dät Wääste Mali un Burkina Faso in dät Noude Ghana in dät Aaste Dän Atlantik in dät Suude
Rapmusik heert tou ju Hiphopkultuur. Rapmusik is am maasten moaked mäd n Beat, man oafte uk A capella. Dät Woud 'rappe' is äntsteen in ju amerikoanske Uumgongssproake un dät betjut baale. Mäd dän Begriep „Rap-Musik“ beteekent me uk ju Hip-Hop-Musik. Tupac Shakur 50 Cent Dr. Dre Eminem Snoop Dogg Timbaland Wu-Tang Clan
Algerien is n Lound in Noudafrikoa. Algerien wäd begränsed in dät Noude fon dät Middelmeer in dät Wääste fon Marokko, Mauretanien un juu striedige Wäästsahara in dät Suude fon Mali un Niger in dät Aaste fon Libyen un Tunesien Afro-Asiatiske Sproaken
Eminem (uk Slim Shady; * 17. Oktober 1972 in St. Joseph, Missouri as Marshall Bruce Mathers III) is n Rapper un Musikproduzent uut do Fereende Stoaten. Hie is Grammy- un Oscar-Priesdreeger. Hits and Disses The Slim Shady Show E The Up In Smoke Tour All Access Europe The Wash 8 Mile Fuck You All The Eminem Show Who's The Best The Anger Management Tour Eminem - Live From New York City Da Hip-Hop Witch (2000) The Wash (2001) 8 Mile (2002) Behind the mask: The unauthorized biography (DVD) His true face (DVD, 2005) Offizielle Siede (ängelsk) Offizielle Siede (düütsk)
Timbaland (* 10. Meerte 1972 in Norfolk, Virginia as Timothy Z. Mosley) is n Hip-Hop- un R&B-Spielmon un Produzent uut do Fereende Stoaten, wäls Produktions- un Arrangement-Stil sänt hoolichwais de 90er Jiere gjucht ienfloudriek in dät Genre is. Commons: Timbaland – Sammelenge fon Bielden, Filme un Heerdoatäie Timbaland in do UK Top 40 Timbaland in do Billboard-Charts
Snoop Dogg (* 20. Oktober 1971 in Long Beach, Kalifornien as Calvin Cordozar Broadus, Jr.), is n Rapper un Schauspieler uut do Fereende Stoaten. Fröier häd hie n laangeren Noome häiwed, Snoop Doggy Dogg. 1993: Doggystyle (Death Row Records) 1994: Murder Was The Case OST 1996: Tha Doggfather (Death Row Records) 1998: Da Game Is to Be Sold Not to Be Told (No Limit Records) 1998: Smokefest 1999: No Limit Top Dogg (No Limit Records) 2000: Dead Man Walkin' (Death Row Records) 2000: Tha Eastsidaz: Snoop Dogg Presents Tha Eastsidaz 2000: Tha Last Meal (No Limit Records) 2001: Tha Eastsidaz: Duces N' Trays - The Old Fashioned Way 2002: Doggy Style Allstars: Welcome to Tha House (Doggystyle Records) 2002: Paid Tha Cost To Be Da Bo$$ (Priority / Capitol Records / Doggystyle) 2003: Tha Dogg- The best of the works (Death Row Records) 2004: R&G (Rhythm & Gangsta): The Masterpiece (Doggystyle Records / Geffen Records / Star Trak) 2004: 213 - The Hard Way (Doggystyle Records) 2005: Snoop Dogg presents: Welcome To Tha Chuuch - Da Album (Doggystyle Records / Koch Records) 2006: Tha Dogg Pound: Cali Iz Active 2006: Tha Blue Carpet Treatment 2007: Snoop Dogg presents: The Big
André Romell Young alias Dr. Dre (* 18. Februoar 1965 in Compton, Kalifornien) is n Rapper uut do Fereende Stoaten un jält as aan fon do maast bekoande Hip-Hop-Produsänte un as aan die der dän G-Funk meegruunded häd. 1992: The Chronic 1999: 2001 1987: N.W.A. and the Posse (Macola) 1988: Straight Outta Compton (Ruthless) 1990: 100 Miles and Runnin' (Ruthless) 1991: Niggaz4Life (Ruthless) 1994: Concrete Roots (Triple X) 1996: First Round Knock Out (Triple X) 1996: Back 'N The Day (Blue Dolphin) 1996: Dr. Dre Presents... The Aftermath (Aftermath Entertainment/Interscope) 2002: Death Row Records Presents The Chronicle: The Best Of The Works... (Death Row) 2005: Dr. Dre & Friends (K-Town) 2006: Greatest Hits (Street Dance) 2006: Chronicles - Death Row Classics (Death Row) 1996: Set It Off 1999: Whiteboys 2001: Training Day 2001: The Wash Websiede fon Dr. Dre
Tupac Amaru Shakur (* 16. Juni 1971 in Brooklyn, New York City as Lesane Parish Crooks; † 13 September 1996 in Las Vegas, Nevada), uk bekoand as 2Pac un Makaveli, waas aan gjucht bekoanden Rapper uut do Fereende Stoaten. Hie häd uur ju ganse Waareld moor as 75 Millione Toondreegere ferkooped. Uk ätter sien Dood sunt sien Archivapnoamen Ferkoopärfoulge wuuden. Normdoaten: GND: 120393336 (OGND) | VIAF: 54339977
Uursicht fon bekoande Philosophe. Anaxagoras Anaximandros Anaximenes Aristoteles Augustinus Cicero Confucius Democritus fon Abdera Empedocles Glauco Gorgias Herakleitos Kallikles Mencius Meton Nezahualcoyotl Parmenides Pythagoras Plato Plotinos Protagoras Seneca Socrates Thales Trasymachos Xenophanes Zeno fon Citium Zeno fon Elea Zhuangzi Petrus Abelardus Anselmus fon Canterbury Thomas fon Aquino Averroes Avicenna Bonaventura Siger fon Brabant Eckhart Petrus Lombardus Albertus Magnus Maimonides Willem fon Ockham Johannes Duns Scotus Francis Bacon Desiderius Erasmus Niccolò Machiavelli Thomas More George Berkeley Edmund Burke René Descartes Denis Diderot Gottlieb Fichte Thomas Hobbes David Hume Immanuel Kant Gottfried Leibniz John Locke Marin Mersenne Charles Montesquieu Thomas Paine Blaise Pascal Jean-Jacques Rousseau Baruch de Spinoza Voltaire Wilhelm Dilthey Ludwig Feuerbach Gottlob Frege Johann von Goethe Georg Hegel Søren Kierkegaard Karl Marx John Stuart Mill Friedrich Nietzsche Arthur Schopenhauer Jnan Hansdev Adhin Leo Apostel Jean Beaudrillard Simone de Beauvoir Henri Bergson Gerardus Bolland Titus Brandsma Luitzen Egbertus Jan Brouwer Martin Buber Albert Camus Ernst Cassirer Rudolf Carnap Noam Chomsky Benedetto Croce Jacques Derrida Paul Feyerabend Michel Foucault Eugenio Garin Romano Guardini Bierens de Haan Jürgen Habermas Donna Haraway Martin Heidegger Tiberius Hemsterhuis Edmund Husserl Ivan Illich Thomas Kuhn Imre Lakatos Ervin Laszlo Emmanuel Levinas Jean-François Lyotard Emmanuel Mounier John Norman
Äthiopien af Abessinien is n Lound in Afrikoa. Äthiopien wäd begränsed... In dät Wääste un Noudwääste fon dän Sudan In dät Suude un Suudwääste fon Kenia In dät Suude, Suudaaste un Aaste fon Somalia Ook in dät Aaste fon Dschibuti In dät Aaste un Noudaaste fon Eritrea, wät fröier n Deel fon Äthiopien waas. Äthiopisk Hoochlound Bierge in dän Semien-Nationoalpark Afro-Asiatiske Sproaken Semitiske Sproaken
Botsuana is n Lound in Afrikoa. Die Woalspruch un die Noome fon juu Munte (Pula, ap Seeltersk: "Rien" af "Rien schäl kuume", wät ook n Gröitnis is), heere sik fielicht foar n europäisken Moanske n bitje kerjöölsk an, man in sun heet un soor Lound fraue sik doo Ljuude, foarallen doo Bauloundbuure, uur älk bitjen Rien. Rien betjut foar disse Ljuude Riekdum af nit gans so groote Äärmoud. Uut dissen Gruund is dät ook die Noome foar dät Jäild, un juu Unnerdeelenge fon dät Jäild, Thebe (een Pula sunt hunnert Thebe), ook Riendruppe. Botsuana wäd begränsed... In dät Noude un Wääste fon Namibia In dät Suude, foarallen oawers in dät Suudaaste fon Suudafrikoa In dät Noudaaste fon Simbabwe In dät Noude ook mäd n litjen Timpe fon Sambia.
Belgien is n Lound in Wääst-Europa. Ju Haudstääd is Brussel un die Köönich fon dät Köönichriek is Filip. Die Ministerpräsident is siet 2020 Alexander De Croo. Dät Lound lait twiske ju Noudsee, un do Ardennen un gränset an do Niederlounde, Düütsklound, Luxembuurich un Frankriek. Truch ju desäntroale Ferwaltenge rakt et naist ju nationoale Regierenge uk tjo Regionen (Flandern, Wallonien un Brüssel) un ne niederloundiske, franske un düütske Meenskup. Die Nome 'Belgien' kumt fon Gallia Belgica, ne römiske Provinz in dät Noude fon Gallien. Foar ju römiske Invasion in't 1. Jierhunnert f.Chr. woonden do Belgae in disse Region. Do Belgae wieren ferskeedene bestuude uut germaniske un keltiske Befoulkengsgruppen. Do keltiske Gruppen wuuden in dän Loop fonne Tied romanisiert. Do germaniske frankiske Stomme wuuden in't 5. Jierhunnert touhoopebroacht unner ju Heerskup fon do merowingiske Köönige. In't 8. Jierhunnert wuude dät Köönichriek fon do Franken n Kaiserriek, dät sonaamde Frankiske Riek. 843 wuude truch dän Ferdraach fon Verdun dät Frankiske Riek apdeeld in tjo Stukke, Belgien liech tou disse Tied in't Middelfrankiske Riek un deels in dät Aastfrankiske Riek. In't Leetmiddeloaler wuuden do flämiske un italieniske Stääden do wichtichste Hondelsregion fon gans Europa. In Flandern waas ju Doukinsdustrie heel groot. Do ferskeedene Gebiete
Burkina Faso is n Lound in Wääst-Afrikoa. Burkina Faso wäd begränsed... In dät Noudwääste un Noude fon Mali In dät Noudaaste fon Niger In dät Suudaaste fon Benin In dät Suude fon Togo un Ghana In dät Suudwääste fon juu Älfenbeenkuste
Berlin is ju Haudstääd fon Düütsklound. Ju Stääd häd 3,4 Millionen Ienwoonere un is ju grootste Stääd fon Düütsklound, un ju füüftgrootste Stääd in ju Europäiske Union. In dät Stäädgebiet befiende sik do Äien Spree un Havel, as uk ferskeedene litje Äien un taalrieke Meere. In dät 13. Jierhunnert wuude foar dät eerste Moal uur Berlin skrieuwen in ne Uurkunde. Fon 1961 bit 1989 waas Berlin in twäin Deele deeld truch ju Berliner Muure. Amt für Statistik Berlin-Brandenburg
Ju Berliner Muure trände fon dän 13. August 1961 bit tou dän 9. November 1989 Wääst- un Aast-Berlin fonnunner. Ju Berliner Muure waas 45,3 Km loang un n Paat fon dät Düütsk-Düütske Skeed. Ju Berliner Muure waas dät bekoandste Symbol fon dän koolde Kriech un ju Deelenge fon Düütsklound. Bie ju Berliner Muure sunt sun 200 Fluchtlinge uum t Lieuwend keemen. Berlin waas ne Enklave in Aast-Düütsklound, ju der ätter dän Twäide Waareldkriech in fjauer Sektore ferdeeld wuude un ferwalted wuude fon dät Fereende Köönichriek, do Fereende Stoaten, Frankriek un ju Sowjet-Union. Ju Sowjet-Union fersoachte gans Berlin binne hier Ienfloudgebiet tou kriegen un isolierde ju Stääd fon 1948 bit tou 1949 truch Ferkier fon un ätter Berlin uut dät Wääste tou blokkierjen. Ätter ju Gruundenge fon Wääst- un Aast-Düütsklound (DDR) in 1949 ron ju ekonomiske Äntwikkelenge fon dät Wääste un dät Aaste uutnonner. Wääst-Düütsklound en Wääst-Berlin kreegen finanzielle Hälpe fon do Alliierde, man Aast-Düütsklound en Aast-Berlin moasten Wiergoudmoakengs-Betoalengen an ju Sowjet-Union moakje. Truch ju Ienfierenge fon ju Planekonomie äntwikkelde ju Ekonomie sik loangsoamer un roate dät min Uutwoal in Produkte, wüült do maaste Bewoonere fon Wääst-Berlin Utwoal un Luxus genouch hieden. Ju Muure is baud fon ju DDR ap aastdüütske
Wan Seelterlound wuudelk tou ju Comitia Sygeltra heerde, dan skuul ju Besiedelenge (dt. Besiedlung) fon dät Suude häär keemen weese. In Touhoopehong mäd ju daach fräiske Sproake fon do Seelter wäd dan ju Konzeption fon "Hümlingfräisen" nöödich (Sello 10). Kramer (1994:35) häd wiesd dät die Noome fon Seelterlound uk Ruumte foar n uur Apfoatenge rakt, wierbie Besiedelenge uut dät Noude muugelk blift. Deerbie skäl dan in Betracht nuumen wäide, dät do fräiske Kustenstrieke in dät Middeloaler tou do tichtst befoulkede Gebiete fon Europa heerden (Slicher van Bath 1973.201ff.). N Besiedelenge loangs do Honnelsweege ätter dät Binnenlound kuud deerbie muugelk weese. Dät deerbie uk Ienfloude fon t Suude häär aptrieden, waas fielicht deeran outouleesen (Se22, 62 Anm.), dät do allere seelter Buurenhuuse fon skeen niedersaksisken Typ sunt (wan uk ätter näiere Ansichte do "Fräiske Huuse" eerste fuul leeter deeruut äntsteen sunt, fgl. t.B. Van der Veen 27). Man in sproakelke Apsicht häd dät Noude wonnen un sik soogoar heelden ätterdät in dät eegentelke Aastfräislound ju fräiske Sproake fon dät Läichdüütske fertroangen waas. Sello meende, dat do amtelke Foarme fon do seelter Täärpnoomen ap ne originoal "düütske" Befoulkenge wise (Se22), man as wie leeter (Kramer1994: 37-45) sjo, läite do sik goud uut
Do geskichtelke Wällen läite us gans in Tjuustergaid uur ju Besiedelengstied fon Seelterlound. An ju Foarm fon dät seelter Woud Jool 'Rad' is oawers ättertouwiesen, dät dät Seelterske sik al fon dät Aastfräiske ouskat hiede foar ju Besiedelenge fon Noudfräislound, also foar ju Midde fon dät alfte Jierhunnert (Århammar 1969:59f.) N wiederen Iendruk kuud wonnen wäide uut ju Ferspreedenge uur Europa fon do Noomen doo uureenstämme mäd do seelter Täärpnoomen Boukeläsk, Roomelse, Hollen un Skäddel (sjuch Koarte,Kramer 1994:17). Disse Noomen heere tou do maast foarkuumende Noomentypen un uut hiere Ferspreedenge is mäd Foarbehoold outouleeden, dät ne Wälle fon Kolonisatione sik fon dät Muudegebiet fon de Oamse häär (also uum Oamde tou) ätter dät Binnenlound wai bewääged hääbe kuude. Ju Ferspreedenge fon do Noomen stimt tou n grooten Deel mäd do Hoohaidsgebiete fon do frankiske un angelsaksiske Rieke in dät njuugende Jierhunnert. Bie glieke Äntstoundenge fon aal do Täärpe un Stääde waas dan ap ne Äntstoundenge fon do Seelter Täärpe in dät 7. bit dät 9. Jierhunnert tou sluuten. Uum ju Tied wäd disse Oart Noomen uk tou n eersten Moal naamd (Kramer 1978:64). Uur dät Oaler fon do Säärken ferglieke Trenkamp 13 + Anm. 15. Literatuur uur Seelterlound.
Ju Wu-Tang Clan is n Hiphopkoppel uut New York, Fereende Stoaten. Fröier häd die Koppel 9 mc's häiwed, bit Ol’ Dirty Bastard stoorf in 2004. Meegliedere fon dän Koppel wieren: RZA GZA Ghostface Killah Ol’ Dirty Bastard (d. 2004) Raekwon Method Man U-God Inspectah Deck Masta Killa 1992 "Protect Ya Neck/M.E.T.H.O.D. Man" 1993 "Protect Ya Neck" 1994 "Can It Be All So Simple" 1994 "C.R.E.A.M." 1994 "Da Mystery OF Chessboxin'" 1997 "Triumph" 1997 "Reunited" 1997 "It's Yourz" 2000 "Protect Ya Neck (The Jump Off)" 2000 "Gravel Pit" 2001 "I Can't Go To Sleep" 2001 "Careful (Click, Click)" 2002 "Uzi (Pinky Ring)" 2002 "Rules" 2002 "Back In The Game" 2007 "The Heart Gently Weeps" Offizielle heemsiede
New York (offiziel City of New York) is ju grootste Stääd fon do Fereende Stoaten in dän Stoat New York. Ju Stääd is dät Säntrum fon internationoalen Hondel, Politik, Musik, Moude un Kultuur. Deer sunt fuul goude Museen un groote internationoale Bedrieuwe. Fon ju Befoulkenge is 11,7 % aller as 65 Jier. Ju Oarbaidloosegaidtaal is soowät 5,7 %. Uungefeer 27 % fon do Ienwoonere sunt Hispanic of Latino, 26,6 % kuumt uut Afrikoa, un 9,8 % uut Asien. Ju Taal Ienwoonere wuuks fon 7.322.564 in 1990 ätter 8.008.278 in 2000 un ätter 8.336.817 in 2019. Stuuns woonje deer uungefeer 8,3 millione Ljuude. Normdoaten: GND: 4042011-5 (OGND) | VIAF: 266415900
Ju Pinyin-Uumskrift is ne Methode, dät Hoochchinesiske, wät normoal sien oaine Skrift häd, mäd latienske Skrift tou skrieuwen. Die chinesiske Noome fon disse Uumskrift, Hànyǔ Pīnyīn Fāng'àn betjut so fuul as Programm foar ju Fixierenge fon do Kloange in dät Chinesiske. Disse Uumskrift is innerdoat bloot foar dät Hoochchinesiske, owwol dät Woud "Hànyǔ" nit bloot dät Hoochchinesiske, sunnern aal Han-Chinesiske Sproaken beteekent. Hàn sunt do Han-Chinese, yǔ betjut niks uurs as Sproake. Die gans gjuchte Begriep foar dät Hoochchinesiske is "Pǔtōnghuà". Dät Hoochchinesiske häd fjauer Toone, do der in Pinyin truch Akzente skrieuwen wäide: 1. Toon: fān - truchwöile, uursätte,... 2. Toon: fán - Uumstände moakjend, in ne groote Masse existierjend, stööre,... 3. Toon: fǎn - tourääch, uumekiere 4. Toon: fàn - wät ferbreeke,... Dät rakt natüürelk ook Vokale sunner n Toon, dät sunt maastens Woude mäd ne grammatiske Betjuudenge (as dät Woud "de", wät foarallen in ju Strukturierenge fon n Sats ne Rulle spielt, man ook ap Seeltersk "fon" betjuude kon).
Do Han-Chinesiske Sproaken (dt. Han-Chinesisch, Hoochchinesisk:Hànyǔ, Seeltersk: Han-Sproake, dissen Begriep wäd in ju Uumgongssproake foarallen foar dät Hoochchinesiske bruukt) sunt do Sproaken fon do Han-Foulke. Do Han-Chinesiske Sproaken heere tou do Tibetisk-chinesiske Sproaken.
Ju Bikbäie uk Heedbäie af Buskbäie, is n Heedekruudgewoaks mäd Bäien. Do Plonten woakse in dän Foan un smoakje besünners goud. Deerfon kon me Marmeloade, Tee un Sap moakje. Foar dän Tuun rakt dät kultivierde Oarde. Ne blöiende Bikbäie Dät sälge Do Bäien Bäien Plonten Commons: Bikbäie – Bielden, Videos un Audiodoatäie
Doo Goddeshankene (Coccinellidae) sunt ne Familie fon Ruste. Ap juu Waareld rakt dät sowät 5500 ferskeedene Oarden fon Goddeshanken! N poor sunt hier in juu Bieldengallerie: Goddeshanken-Oard Coccinella septempunctata mäd soogen Tuddelke. Juu Moade fon disse Oard Juu Oard Psyllobora vigintiduopunctata mäd eenuntwintich Tuddelke Juu Moade fon disse Oard Bielde mäd ferskeedene Varianten fon dät Asiatiske Goddeshanken, dän et hier as Neozoon rakt. Juu Moade fon disse Oard
Biologie is ju Wietenskup fon dät Lieuwend un fon do Lieuweweesen. Ju Biologie lät sik in fuul Deelgebiete iendeele. Hier sunt doo wichtichste aplisted. Twiske düsse Deelgebiete rakt dät fonsäärm uk Uursniedengen. Cytologie - ju befoatet sik mäd ju Ärfoarskenge fon Sällen Evolutionsbiologie - ju befoatet sik mäd ju Evolution Ferhooldensbiologie - ju befoatet sik mäd dät Ferhoolden fon Dierte Invasionsbiologie - ju befoatet sik mäd Neobiota. Molekuloarbiologie - ju befoatet sik mäd do chemiske Gruundloagen fon't Lieuwend un wäd deeruum uk Biochemie naamd. Neurobiologie - ju befoatet sik mäd dät Näärwensystem Ökologie - ju befoatet sik mäd doo Beluukengen twiske ferskeedene Lieuweweesen, t.B. in n Ökosystem Systematik - Do Lieuweweesen kon me unnerscheede in Archäe, Bakterie un Eukariote. Düsse Domänen kon me apdeele in Rieke. Toun Biespil bestoant ju Domäne Eukariote uut 4 Rieke: Protiste, Poagenstoule, Plonten un Dierte. Animalia - Bos primigenius taurus Planta - Triticum Fungi - Morchella esculenta Stramenopila/Chromista - Fucus serratus Bacteria - Gemmatimonas aurantiaca (- = 1 Micrometer) Archaea - Halobacteria Virus - Gamma phage
Bjunt (Molinia caerulea) woakst wüüld in de Foan un Heede an Gruppen. Fröier in de Bouketetied wuuks Bjunt an de Kaante fon de Bouketenäkker un wuud mäind un as Hoo ferfodderd. Aan Buur kwad: "Wan uus Bäiste Bjunt freeten häbbe, dan wippet de Köätel an de Hielde". Bjunt is n goud Fodder foar Jungbäiste, Säägen un Skäipe. Do Stängele wäide 40 bit 80 cm loang. Ticht an de Wuttele sunt aan bit träi Knätte, dan is de ganse Hoolm glääd. Deer wuuden uut do loangste un tjukste Hoolme do Bjuntbäiseme moaked. Do saach man fröier in alle Huuse bie dät eepene Fjuur stounden. De Bjuntbäisem bie dät eepene Fjur, de Heedebäisem in de Köäkene un Stoowe un de Riesebäisem ap e Toal. Dät waas t aal, moor Bäiseme roat et toufoarne nit, kooped wuuden neen Bäiseme, do wuuden sälwen moaked.
Ju Blaumeeske (Cyanistes caeruleus un fröier Parus caeruleus) is n Fuugel die der sjungen däd. Ju Blaumeeske frät Insekte, uur litje Dierte, Säid un in dän Winter uk Fat. Me kon Blaumeesken fiende in gans Europa buute in dän koolde Noude. Ap groote Bierge, toun Biespiel in do Alpen, fint me Blaumeesken bienaist bloot in Näddelboom-Woolde. Ieuwenske ju Koolmeeske rakt dät sicher n poor duusend fon düsse Fuugele in 't Seelterlound. Commons: Blaumeeske – Bielden, Videos un Audiodoatäie Michael Lohmann:BLV-Bestimmungsbuch Vögel ISBN 3-8289-1668-6 Fideo An n Fatknöödel Nääst mäd tjoon Junge
Die Loundkring Aurk is n Loundkring in Läichsaksen. Sien Haudstääd is Aurk. Uk do Ailounde Baltrum, Juist un Norderney heere tou dän Loundkring Aurk. In dän Aurkske Kringdai is et siet n 10. September 2006 so ferdeeld: Offizielle Webside Düütsk Wällen, Anmäärkengen un Ätterwiesengen: Ehemalige Landkreise Aurich und Norden zusammengerechnet
Do Boone (Phaseolus), so, as dät Woud däälich maasttieds bruukt wäd, sunt n Sleek fon Leguminosen, do uurspröängelk uut Amerikoa twiske 37 °N und 30 °S foarkoomen. Dät rakt sowät soogentich Oarde fon düssen Sleek. In Suudamerikoa rakt ju Archäologie Tjuuchnis, dät ju Meene Boone (Phaseolus vulgaris) al uum 2700 foar Kristus ounbaud wuude, dät waas also juust in ju Tied, as do Ljuude in Suudamerikoa mäd ju Buuräi begonnen (Neolithiske Revolutsjoon). Ätter ju Äntdäkkenge fon Amerikoa truch do Europäere wuuden do Boone ätter Europa broacht. Wäkke deerfon wäide as Ietelweeren ounbaud. Do wichtichste sunt in Seelterlound two Oarde mäd unnerskeedelke Soarten: Ju Meene Boone (Phaseolus vulgaris) mäd unnerskeedelke Soarten, apliested fon läich tou hooch: Kruupboone af Paadligger Buskboone af Gräine Boone Stokboone Ätter ju Anweendenge: Snippelboone un Iensätboone. Ju Prunkboone (Phaseolus coccineus) Dät Woud seelterske Woud Boone kumt uut Ooldfräisk bāne un fääre, so as me dät rekonstruierd, fon Ooldgermanisk *baunō. Düt germaniske Woud häd sik in masse germaniske Sproaken ärheelden, so as Düütsk Bohne (uur Middelhoochdüütsk bōne, fääre Ooldhoochdüütsk bōna); Ängelsk bean (uur Ooldängelsk bēan), Iesloundsk baun (uur Ooldnoudisk baun). So is dät goud ättertouwiesen. Een indogermaniske Wuttel is wät stuurer tou fienden. Juust düsse Plonten, do wie
Die Loundkring Fräislound (dt. Friesland) is n Loundkring in Läichsaksen. Sien Haudstääd is Jever. Do historiske Landstrieke fon dän Loundkring sunt dät Jeverlound un ju Fräiske Weede. Tou dän Loundkring heert dät aastfräiske Ailound Wangerooge. Offizielle Websiede Düütsk
Die Loundkring Lier is n Loundkring in Aast-Fräislound in Läichsaksen. Sien Haudsteede is Lier. Aktuelle Touhoopestaalenge fon dän Kringdai ätter do Kommunoalwoalen 2011 (gultich ap n 1. November 2011): SPD: 39,6 % / 21 Sitte CDU: 33,1 % / 18 Sitte Grüne: 13,5 % / 7 Sitte AWG: 4,6 % / 3 Sitze Die Linke: 2,7 % / 2 Sitte BfR (Bürger für Rhauderfehn): 2,6 % / 1 Sit FDP: 2,0 % / 1 Sit Do Fräisen: 1,1 % / 1 Sit Offizielle Websiede Düütsk