rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Eugen Grimminger (* 29. Juli 1892 in Crailsheim; † 10. April 1986 in Schanbach bi Stuttgart) weer Liddmaat vun de Wedderstandsbewegen Weiße Rose. He weer tätig as Revisor, Wertschapstrüehänder un nah den Tweeten Weltkrieg as Präsident vun den Landsverband vun wertschaplich Genossenschaften in Württemberg. He weer mit Robert Scholl, de Vader vun Hans un Sophie Scholl befrüend. De Wedderstandsgrupp Weiße Rose hett he vun Stuttgart ut maatgeven dör Sachspenden (dorünner en Vervielfältigungsgerät) un hooch Geldbedrääg, de he deelwies bi sien Kunden sammelt harr, ünnerstütt. An‘ 2. März 1943 wurr he verhaft un an‘ 19. April 1943 in‘ tweeten prozess tegen Liddmaaten vun de Weiße Rose wegen Ünnerstütten to’n Hoochverrat to teihn Johren Tuchthuus veroordeelt; de Staatsanwaltschaft harr för hüm ok de Doodsstraaf fordert, kunn hüm aber letztlich blots een Geldövergaav nahwiesen, nich aber, wat he tatsächlich över den Verwennenszweck wusst hett. Sien jöödsch Fru Jenny Grimminger, bit dorhenn vör Verfolgung schuult, wurr deporteert un in Auschwitz ümbrocht. Inge Scholl: Die Weiße Rose (Fischer Verlag) ISBN 3596118026 Armin Ziegler: Eugen Grimminger: Widerständler und Genossenschaftspionier, Crailsheim: Robert Baier Verlag, 2000, ISBN 3929233215 Die weiße Rose, düütsch Speelfilm van 1982, Regie: Michael Verhoeven DNB-Katalog Crailsheim über den Sohn der Stadt Arbeitskreis Weisse Rose
Secret Agent (op platt so veel as „Geheemagent“; dt. Titel: Geheimagent) is de Titel vun en britischen Spionaasch-Thriller ut dat Johr 1936 vun den Speelbaas Alfred Hitchcock. Dat Dreihbook is vun Charles Bennett op de Grundlaag vun twee Kortgeschichten vun William Somerset Maugham schreven worrn. De Geschicht fangt an’n 10, Mai 1916 an. De Presse schrifft, dat de britische Spion Edgar Brody dood is. In Wohrheit kriggt he en ne’e Identität, vunwegen dat sien Naam för sien nächsten Insatz in de Swiez to bekannt is. As Richard Ashenden schall he dor en unbekannten Spion an de Siet maken, eh de sik in’t Feendland afsetten kann. En Kolleeg ut Mexiko, de as ‚De General‘ betekent warrt, schall mit Ashenden reisen. In sien Hotelruum dröpt Ashenden op de Spionsche Elsa, de as sien Ehfro tarnt is. Se holt den Opdrag anfangs för en groot Aventüer. In en Kark finnt Ashenden un de ‚General‘ en Kuntaktmann vun jem dood op. In de Hand holt he en Knoop, de jem op en Spoor bringt: De Knoop höört en Englänner mit en düütsche Fro. Dat Agenten-Ehpoor wüllt em en Fall stellen un söökt Kuntakt to dat öllere engelsch-düütsch Ehpoor. In de Twüschentiet hett ‚Mrs. Ashenden‘
The Bourne Supremacy betekent The Bourne Supremacy, Roman vun Robert Ludlum, The Bourne Supremacy, Film, de an den Roman anlehnt is. Disse Siet is över en mehrdüdigen Begreep un vertellt, wat disse Begreep allens bedüden kann. Disse Siet is sotoseggen en „Gavelsiet“, de Weg gavelt sik hier un du kannst di een Siet utsöken, üm mehr över dissen Begreep to lesen.
The Bourne Supremacy is de Titel vun en US-amerikaanschen Agenten-Actionfilm mit Matt Damon in de Hööftrull. Speelbaas weer Paul Greengrass. De Film is de tweete Deel vun de Bourne-Reeg, de 2002 mit The Bourne Identity losgüng un 2007 mit The Bourne Ultimatum un 2012 mit The Bourne Legacy wietergahn is. De Inholt is anlehnt an den Roman The Bourne Supremacy vun Robert Ludlum. De Film sett twee Johren na dat Enn vun’n eersten Deel in. De ehmolige Opdragskiller vun de CIA, Jason Bourne, is mit sien Bruut Marie in Goa in Indien afduukt. He warrt jümmer noch vun gresige Drööm un Flash-Backs plaagt, in de he Biller ut sien Vörleven sütt. Dorünner en Bild ut een Hotel in Berlin, wo he mit sien fröheren Baas – intwüschen vun de CIA an de Siet maakt – an den Oort vun en Moord sünd. Gliektietig hett de CIA-Insatzbaas’sche Pamela Landy en Akschoon in Berlin to leiden. En russ’schen Informant schall dor Bewiesen övergeven, dat en CIA-Agent 20 Millionen US-Dollar verswinnen laten hett. De Insatz löpt aver scheef un de an den Insatz direkt bedeeligten Agenten warrt dör en professchonellen Opdragsmöörder doodschaten, de vör Oort Fingerafdrück vun Jason Bourne torüchlett. Dorachter stickt de
Daniel „Dan“ Shechtman (* 24. Januar 1941 in Tel Aviv) is en israeelsch Physiker. 2011 wurr hüm de Nobelpries för Chemie för dat Opdecken vun de Quasikristalle tospraaken. Nah sien Dokterarbeit hett Dan Shechtman as NRC-Fellow in de Forschenslaboren vun de Wright-Patterson Air Force Base in Ohio arbeit. Wiels sein dreejohrig Forschenupenholt hett he sück mit de Mikrostruktur un de physikalisch-metallurgischen Eegenschapen vun Titan-Aluminiden befaat. Af 1975 hett he an dat Institut för Materialwetenschapen vun de Technisch Universität Technion in Haifa, Israel, arbeit. Van 1981 bit 1983 hett he in’ Rahmen vun en Sabbaticals an de Johns Hopkins University mit sück gau fastwurrn Aluminium-Metall-Legeeren arbeit un hett dor de so nömmt ikosaedrische Phase opdeckt, de dat nee Forschensrebeet vun de quasiperioodschen Kristalle apenmakt hett. Dan Shechtman is Perfesser an dat Technion un forscht an dat Louis Edelstein Center un an dat Wolfson Centre, de he he ok vörsteiht. Siet völ Johren fördert he Ünnernehmensgrünnen vun Afsolventen vun dat Technion, indem he Ünnernehmen to Vördrääg dorhen inlaaden deiht. 1986: Physics award of the Friedenberg Fund for the Advancement of Science and Education 1987: International Award for New Materials (vergeven dör de American Physical Society) 1987/88: New England Academic Award of the
Grad Fahrenheit is en physikaalsche Eenheit vun de Temperatur, de na den düütschen Physiker un Utfinner Daniel Gabriel Fahrenheit nöömt is. Se warrt in’t Angloamerikaansche Maatsystem bruukt. Fahrenheit hett sien Temperaturskala na en Besöök bi den däänschen Astronom Ole Rømer in Kopenhagen utklamüstert. Rømer weer de eerste wesen, de en Thermometer konstrueert hett, dat mit Help vun twee Fixpunkten kalibreert worrn is. Na de Rømer-Skala liggt de Klaampunkt vun’t Water bi 7,5 Grad, de Kaakpunkt bi 60 Grad un de dörsnittliche Temperatur vun’n Lief vun’n Minsch bi 22,5 Grad. Fahrenheit hett as Nullpunkt för sien Temperaturskala de deepste Temperatur nahm, de in sien Heimatstadt Danzig in den strengen Winter 1708/1709 meten weer. Mit en Mischen ut „Ies, Water un Salmiak oder Seesolt“ (Küllmischen) künn he dorna den Nullpunkt oder den eersten Fixpunkt wedder herstellen (−17,8 °C). Sien Afsicht weer dorbi, ahn negative Temperatur uttokamen, as se bi de Rømer-Skala al in’n Alldag begäng weern. As tweeten un drüdden Fixpunkt legg he 1714 den Klaampunkt vun rein Water (Iespunkt) bi 32 °F un de „Lieftemperatur vun en gesunnen Minschen“ bi 96 °F fast. De Nadeel bi disse Skala weer aver, dat sünners de ünnere un de bövere Fixpunkt na hüütige Standards
De Binnigkeit (ok Binnweertigkeit) gifft de Tall vun Atombinnen an, de en Atom vun en cheemsch Element in een Molekülingahn kann. In de Lewis- oder Strukturformel warrt se dör de Tall vun de Valenzstreken utdrückt, de vun en Atom utgaht. To’n Bispeel sünd de beiden Kohlenstoffatomen (C) in’t Ethan (C2H6) veerbinnig – d. h. se hebbt en Binnigkeit vun 4, vunwegen dat se veer Binnen opwiest. De Waterstoffatomen (H) hebbt dorgegen jümmer blots een Binnen un sünd dorüm eenbinnig. In’t Ammoniak (NH3) is dat Stickstoffatom (N) dreebinnig, wiel de Waterstoffatomen wedder eenbinnig sünd. In’t Formaldehyd (CH2O) kummt en Dubbelbinnen vör: de Kohlenstoff is hier wedder veerbinnig, de Waterstoff wedder eenbinnig un de Suerstoff (O) is tweebinnig. Ethan Ammoniak Formaldehyd De Binnigkeit warrt vör allen dör de Tall vun de eenfack besetten Atomorbitalen (AO) fastleggt. Eenfack besett hett hier, dat op dat Orbital blots een Elektron sitt. De Waterstoff bargt blots en eenfack besett s-Orbital (1s1) un is dorüm eenbinnig. Bi’n Stickstoff sünd dat dorgegen dree eenfack besette p-Orbitalen (1s2, 2s2, 2p3), de dat Element dreebinnig maakt. Man, dorbi is to bedenken, dat dat ok cheemsche Elementen gifft, de dör Hybridiseeren vör’t Binnen in en energeetsch högeren Tostand bröcht warrt. Dor
The Bourne Ultimatum betekent The Bourne Ultimatum, Roman vun Robert Ludlum, The Bourne Ultimatum, Film, de an den Roman anlehnt is. Disse Siet is över en mehrdüdigen Begreep un vertellt, wat disse Begreep allens bedüden kann. Disse Siet is sotoseggen en „Gavelsiet“, de Weg gavelt sik hier un du kannst di een Siet utsöken, üm mehr över dissen Begreep to lesen.
De Todecktsadigen Planten, kortweg Todecktsadigen (Magnoliopsida, vörmols Angiospermen oder Magnoliophyta), towielen ok blot Blötenplanten nömmt, sünd de grottste Klass mank de Saatplanten. De Todecktsadigen verscheelt sik unner annern dör düsse Kennteken vun annere Saatplanten: In dat Phloem (de Borken) kaamt Sichtergölen un Geleitzellen ut en gemeensome Mudderzell. De Stoffblöer dreegt an'e Sieten twee Stoffbüdel-Paare, wo de Pollen in sitten deit. De Stoffbüdels hefft en Endothecium unner de buterste Huut (hypodermal). De Pollenköörn hefft meist keen lamineerte Endexine. De männlich Gametophyt besteiht ut dree Zellen. De Saatanlagen sünd unnerbrocht in en afslaten Fruchtblatt (vundeswegen de Naam Todecktsadige). An de Wannen vun de Megasporen sitt keen Sporopollenin. Dat gifft en dubbelt Befruchten un in düssen Tosamenhang en sekundäär Endosperm. Mit 226.000 bekannte Aarden sünd de Todecktsadigen de Plantengrupp mit de meisten Aarden. Over de Fraag, wo se mank de Saatplanten vun de Systematik her henhören doot un over ehre Herkumst warrt jummers noch veel snackt in de Wetenschop. Man vun de 1990er Johre af an steiht ehre binnere Systematik up fastern Grund, as vordem. Dat liggt sunnerlich an de Arbeit vun de Angiosperm Phylogeny Group (APG). Blangen de groten Gruppen vun de Monokotyledonen un Eudikotyledonen gifft dat noch en Reeg vun Ornen,
Miguel Maria Indurain (ok: Induráin) Larraya (* 16. Juli 1964 in Villava) is en ehmalger spaansch Radrennfohrer. He tellt mit fiev Siegen bi de Tour de France, twee Siegen bi den Giro d’Italia, je een Olympiasieg un een Weltmeesterschap in’t Eenzeltietfohren as ok een Stünnweltrekord to de spoodrieksten Radrennfohrers in de Historie vun den Radsport. Indurains weer besünners stark in’t Eenzeltietfohren, allerdings weer he ok de Bargen good. Indurain sien Profikarriere fung 1985 an, nahdem he een Johr tovör ahn Spood an dat Straatenrennen bi de Olympisch Sömmerspelen deelnommen harr. Sien Team weer de spaansch Reynolds-Mannschap. 1985 nehm he to’n eersten Mal an de Tour de France deel. He weer dor aber man blots Mannschapsfohrer, de för sien Teamkapitän Pedro Delgado Helfperdeensten makt hett. As Delgado 1988 de Tour de France wunn, harr Indurain doran en grooten Andeel: An entscheedend Anstieg hett Indurain de Führensarbeit för Delgado leist un muss eegen Chancen up Deelstreckensiege utlaaten. Bi de Tour de France 1990 weer Indurain all düütlich beeter as Delgado, hull sück aber an de interne Rangordnung vun de Mannschap. Af 1991 weer Indurain bi sien Team, dat nah en Sponsorenwessel nu Banesto heeten dee, alleenig Fohrer för dat Gesamtklassement. Indurain wunn
The Bourne Ultimatum is de Titel vun en US-amerikaanschen Agenten-Actionfilm ut dat Johr 2007. Mit den Film weer de Bourne-Reeg wieter föhrt, de 2002 mit The Bourne Identity anfüng un 2004 mit The Bourne Supremacy wietergüng. De Hööftrull speelt wedder Matt Damon, Speelbaas is, jüst so as bi’n tweeten Deel, Paul Greengrass. 2012 is noch en wieteren Deel ünner den Titel The Bourne Legacy rutkamen. De Geschicht sett noch vör dat Enn vun The Bourne Supremacy in un föhrt ahn Ünnerbreken wieter. Jason Bourne will nu endlich Kloorheit över sien verleden Leven as Geheemagent hebben. De CIA will em aver jümmer noch an de Siet maken, vunwegen dat he as so nöömten Asset (Insatzposten) Insiderweten hett, mit dat he de Behörd schaden kann. Sien Amnesie glöövt em so recht keeneen. Üm dat Geheemnis üm sien egen Person op de Spoor to kamen, nimmt Bourne Kuntakt op to Simon Ross, de bi dat Londoner Blatt The Gurdian as Journalist arbeit un Artikels över em schrifft. Ross warrt aver utschalt, noch eh Bourne rutfinnt, woher he sien Informatschonen hett. Wat he aver noch rutfinnt, is dat de Operatschoon „Treadstone“ nich afslaten is, as em dat vertellt worrn is, man blots dör de
Beate Uhse-Köstlin (* 25. Oktober 1919 in Wargenau bi Cranz, Oostpreußen; † 16. Juli 2001 in St. Gallen, Swiez, an un for sik Beate Rotermund-Uhse, borene Köstlin) is en düütsche Unnernehmersche un Pilotsche ween. Se weer de eenzigste düütsche Stunt-Pilotsche un hett na den Tweeten Weltkrieg den eersten Sexshop in de ganze Welt grünnt. Hüdigendags is de Beate Uhse AG, de an de Böörs noteert is, de düütsche Nr. 1 up den „Erotikmarkt“. Se hett ehrn Naam ok an den Erotiksenner „Beate-Uhse.TV“ vun Sky Düütschland lehnt. Beate Uhse is dat jungste vun dree Kinner vun den Grootbuern Otto Köstlin un siene Fro, de Doktersche Margarethe Köstlin-Räntsch (*1880) ween. Up’e Scholen is se ween in verscheden Internaten, unner annern an de Odenwooldscholen in Heppenheim un up Juist. De Ollern harrn de Kinner al fröh upkläärt un hefft mit jem freeweg over Sexualität snackt un over de Sexualhygiene, de dorbi nödig weer. Mit 15 Johren is Beate Meestersche vun Hessen in’n Speersmieten wurrn. Mit 16 Johren gung se na England un hett dor as Au-pair Engelsch lehrt. Achterna is se torüchgohn up dat Goot vun ehre Ollern un hett dor Huusweertschop lehrt. So harrn ehre Ollern dat wollt. An’n 28. September 1939
Hermann August Teuchert (* 13. März 1880 in Loppow; † 13. Januar 1972 in Heidelberg) weer en düütschen Germanist un Dialektoloog. Teuchert is 1880 as Söhn von Friederike (borene Mekelburg) un den Buur Martin Ludwig Teuchert in Loppow boren un hett 1901 in Berlin dat Abitur maakt. Von 1901 bet 1907 hett he Klassische Philologie un Germanistik an de Universitäten Straßborg un Berlin studeert. Sien Dokter hett he 1907 mit de Arbeid Laut- und Flexionslehre der neumärkischen Mundart an de Universität Berlin maakt. 1907 bet 1908 weer he Assistent bi dat Rheinische Wörterbuch in Bonn ünner Johannes Franck. 1908 bet 1910 weer he Studienreferendar un Assesser in Berlin un denn 1910 bet 1920 Oberlehrer an’t Paulsen-Realgymnasium in Berlin-Steglitz. An’n Eersten Weltkrieg hett he in en Infanterieregiment deelnahmen un weer toletzt Hauptmann. He weer von 1920 af an Perfesser för plattdüütsche Philologie an de Universität Rostock. De Steed hett he bet 1954 hatt, as he in Rohstand gahn is. 1971 is he to sien Kinner na Heidelberg trocken, de em pleegt hebbt, bet he 1972 doodbleven is. 1954 hett Teuchert den Bröder-Grimm-Pries von de Universität Marburg kregen un 1961 den Nationalpries I. Klass för Wetenschop un Technik. 1964 hett he den
Thomas John Sargent (* 19. Juli 1943) is en US-amerikaansch Ökonom. 2011 wurr hüm de Nobelpries för Wertschapswetenschapen tospraaken. He kreeg de Utteknung gemeensam mit Christopher Albert Sims för sien Forschen up dat Rebeet vun de Makroökonomie. Sargent hett an de University of California, Berkeley studeert. Nahdem he sien Doktertitel an de Harvard University kreegen harr, weer he First Lieutenant un Captain vun de US Army. Ansluutend harr he Lehrtätigkeiten an de University of Pennsylvania un de University of Minnesota, af 1975 as Perfesser, as ok an de Stanford University. Siet 2002 is he Berkley Professor of Economics and Business an de New York University. Siet 1987 is he todem Senior Fellow vun de konservativ Hoover Institution an de Stanford University. As Mitbegrünner vun de nee klassisch Makroökonomie neben Robert Emerson Lucas hett he bedüüdend Bidrääg to de Theorie vun de ratschonaal Verwachten leefert. Sien mit Neil Wallace upstellt These vun de Politikineffektivität seggt, dat en systematisch un dorher vöruttosehn Geldpolitik kien realen Infloot up de Wertschap hett. Robert E. Lucas, Thomas J. Sargent (Hrsg.): Rational Expectations and Econometric Practice. 1981, ISBN 0-8166-0917-9 Lars Peter Hansen, Thomas J. Sargent: Rational Expectations Econometrics. 1991, ISBN 0-8133-7800-1 Lars Ljungqvist, Thomas J. Sargent:
Christopher Albert Sims (* 21. Oktober 1942 in Washington D. C.) is en US-amerikaansch Ökonom. 2011 wurr hüm de Nobelpries för Wertschapswetenschapen tospraaken. He kreeg de Utteknung gemeensam mit Thomas John Sargent för sien Forschen up dat Rebeet vun de Makroökonomie. 1959 fung Sims en Studium an de Harvard University an, dat he 1963 mit den Bachelor in Mathematik afslooten hett. 1968 kreeg he dor sien Doktertitel Ph. D. in Wertschapswetenschapen. He bleev denn noch twee Johr as Assistenzperfesser in Harvard, wessel denn 1970 an de University of Minnesota, wo he bit 1974 Associate Perfesser un denn bit 1990 Perfesser weer. Van 1990 bit 1999 lehr he as Henry Ford II Perfesser an de Yale University, bevör 1999 an de Princeton University gung. Dor weer he Perfesser för Ökonomie un siet 2004 is he Harold H. Helm '20 Professor of Economics and Banking. 1974 weer he Gastperfeeser in Yale un 1979/80 an dat Massachusetts Institute of Technology (MIT). Sims arbeit up dat Rebeet vun de Makroökonomie un de Ökonometrie. Buterdem is he för vektorautoregressive Modelle bekannt. 1975 Econometric Society (1995 deren Präsident) 1988 American Academy of Arts and Sciences 1989 National Academy of Sciences The Dynamics of Productivity Change. A
Alwine Wuthenow, boren as Balthasar (* 16. September 1820 in Niegenkarken; † 8. Januar 1908 in Griepswoold) weer en plattdüütsche Schrieversche, de ünner den Schrieversnaam Annmariek Schulten schreven hett. Wuthenow ehr Vader Johann Carl Balthasar (* 2. August 1784; † 29. April 1853) weer von 1819 af an Pastoor in Niegenkarken un von 1824 af an in Gützkow. 1844 is he Supperndent worrn. Wuthenow ehr Moder Ida Johanna Dorothea Otto (* 30. April 1789; † 23. April 1826) weer de Dochter von Pastoor Daniel Christoph Gerhard Otto († 1807) un von Dorothea Ida von Hagenow (* 10. November 1763; † 7. Juni 1844). Al as Kind hebbt sik bi ehr Teken wiest, de op en seelsch Lieden hendüüdt, dat ehr later fakener in de Nervenheilanstalt bröcht hett. Von 1833 bet 1835 weer de Deern in Pension bi Perfesser Hornschuch in Griepswoold. 1843 hett se den Juristen Ferdinand Wuthenow freet, de toeerst Börgermeester von Gützkow weer un later na Griepswoold versett worrn is. De beiden harrn fiev Kinner. Vonwegen ehr swacke Gesundheit müss Wuthenow von 1853 bet 1874 in dat St. Katharinenstift in Rostock leven. Dor hett se ok den gröttsten Deel von ehr Dichtels schreven. Later hett se denn wedder
Dat Duffy-Antigen, ok: Duffy-Fakter, Duffy-Rezepter oder DARC (vun’t eng. Duffy antigen/receptor for chemokines) is en Protein, dat in de Zellmembran vun Ro’e Bloodkörpers, Endothelzellen un Nervenzellen vun Warveldeerten vörkummt. DARC is en Rezepter ut de Familie vun de Chemokinrezepters, de sweren Chemokinen mit CC- as ok welke mit CXC_Motiv binnt. Ofschoonst de Rezepter phylogeneetsch un strukturell dör sien söven Helices, de de Zellmembran dörspannen doot, to de G-Protein-koppelten Rezepters toordent warrn kann, is he nich in de Laag, över G-Proteinen Signalen wietertoleiden. Sien physioloogsche Rull is to’n groten Deel unkloor. Dat warrt doröver diskuteert, wat he en Funkschoon as Chemokinfanger oder as Transporter för Chemokinen dör dat Endothel hett. Pathophysioloogsch hett de Duffy-Rezepter en grote Bedüden bi’t Andocken vun de Malaria-Krankmakers Plasmodium vivax un Plasmodium knowlesi an ro’e Bloodkörpers. Sien Naam hett DARC vun en Patient, de „Duffy“ heten hett, un in den sien Blood de Rezepter 1950 as en för TRansfusionsreakschonen verantwoortlich Antigen nawiest worrn is . Mit dat tweete Antigen, dat 1951 funnen worrn is, hett sik en Bloodgrupp rutbillt, in de vundaag dree Antikörpers bi Minschen ünnerscheedt warrt. Ribonukleinsüür (RNA) för DARC kann in utrecken Mengden sünners in Retikulozyten, de direkten Vörlöperzellen vun de Erythrozyten (Ro’e Bloodkörpers),
Darc betekent Jeanne D’Arc, in en histoorsche Schrievwies. DARC is afkört för Düütsch Amateur-Radio-Club, Verband vun de düütschen Alpine un Renault Clubs (D’ARC), Duffy Antigen Receptor for Chemokines, en Zellmembranprotein. Darc is de Familiennaam von Mireille Darc (1938–2017), franzöösche Schauspelersche. Disse Siet is över en mehrdüdigen Begreep un vertellt, wat disse Begreep allens bedüden kann. Disse Siet is sotoseggen en „Gavelsiet“, de Weg gavelt sik hier un du kannst di een Siet utsöken, üm mehr över dissen Begreep to lesen.
Robert Emerson Lucas Jr. (* 15. September 1937 in Yakima, Washington; † 15. Mai 2023) weer en US-amerikaansch Ökonom. Hüm wurr 1995 de Nobelpries för Wertschapswetenschapen tospraaken. He wurr ünner annern bekannt dör de nah hüm nöömt Lucas-Kritik. Lucas is in de Ideengeschichte vun de Volkswertschapslehre de Nee Klassische Makroökonomik totoordnen. Lucas hett an de University of Chicago studeert un dor 1959 sien Bachelor in Geschichte un 1968 sien Doktertitel in Wertschapswetenschapen maakt. Dornah hett he bit 1975 an de Graduate School of Industrial Administration (hüüd Tepper School of Business) vun de Carnegie Mellon University lehrt, bevör he Perfesser in Chicago wurr. Lucas sien ehmalge Ehefru harr 1988 in de Scheedungspapeeren fastleggt, dat se in’n Fall vun en Nobelpries för hör Mann binnverhalv de nächst söben Johr de Hälft vun dat Geld kriegen sull. Lucas hett disse Afmaaken mit sien Fru dormit kommenteert,, dat afmaakt eben afmaakt weer. Lucas is mit de Ökonomin Nancy Stokey verheiraadt. 2002 stunn Lucas de American Economic Association as wählt Präsident vör. He is buterdem siet 1980 Liddmaat vun de American Academy of Arts and Sciences, siet 1981 vun de National Academy of Sciences un siet 1997 Liddmaat vun de American Philosophical Society. Lucas kreeg
Speer betekent Speer, en Reedschop to’n Smieten in Krieg un Lichtathletik, Speer, en Deel vun de Dackkonstruktschoon. Speer is de Familiennaam von Albert Speer (1905–1981), düütschen Architekt un Politiker, Albert Speer junior (1934–2017), düütschen Stadtplaner un Architekt, Albert Friedrich Speer (1863–1947), düütschen Architekt, Andreas Speer (* 1957), düütschen Philosoof, Anton Speer (* 1958), düütschen Politiker, Bernhard Speer (* 1983), öösterriekschen Filmmaker un Gitarrspeler, Christian Speer (* 1975), düütschen Historiker un Schriever, Christina Speer (* 1987), US-amerikaansche Volleyballspelerin, Daniel Speer (1636–1707), düütschen Schriever un Kumponist, Dieter Speer (* 1942), düütschen Biathlet, Emory Speer (1848–1918), US-amerikaanschen Politiker, Ernst Speer (1889–1964), düütschen Psychiater, Eugen Speer (1887–1936), düütschen Politiker, Eugene Speer (* 1943), US-amerikaanschen Mathematiker, Florian Speer (1953–2012), düütschen Historiker un Archivar, Gotthard Speer (1915–2005), düütschen Musikpädagoog, Musikwetenschopper un Rutgever, Helmut Speer (* 1943/1944), düütschen Bildhauer, Helmuth Speer (1921–1992), düütschen Politiker, Ilona Stumpe-Speer (* 1964), düütsche Schrieversche, Julius Speer (1905–1984), düütschen Forstwetenschopper, Karl Speer (* 1954), düütschen Levensmiddelchemiker, Klaus Speer (* 1944), düütschen Boxpromoter, Marion Speer (* 20. Johrhunnert), US-amerikaansche Autorennfohrerin, Martin Speer (1701–1765), düütschen Maler, Martin Speer (* 1986), düütschen Politaktivist, Mary Speer (1906–1966), US-amerikaansche Mathematikerin, Norbert Speer (* 1946), düütschen Höörspeelbaas, Höörspeelspreker un Schauspeler, Ortwin Speer (1938–1995), düütschen Schauspeler un Synchroonspreker, Paul