rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Dietrich Alsdorf (* 1953 in Harsfeld) is en düütschen Schriever. Alsdorf is 1953 in Harsfeld boren un harr sik al froh för Archäologie intresseert. Nadem he toeerst in’t Druckgewarv arbeidt harr, hett he 1977 en Steed as Assistent in dat Swedenspieker-Museum in Stood annahmen. As de Kreisarchäologie in’n Landkreis Stood 1981 inricht worrn is, hett he dor hen wesselt. Blangen Warken to de regionale Geschicht hett he von 2007 af an ok en poor histoorsche Romaans to Themen ut de Geschicht von de Region schreven. 2008 hett he för sien Romaan Anna den Gollen Heekt kregen. Alsdorf is verheiraadt un leevt in Stood. Hügelgräber, Burgen, Kreuzsteine. Bildführer zu vorgeschichtlichen und mittelalterlichen Denkmälern im Raum Stade. Verlag Hansa-Druckerei, Stood 1980 Oldendorf im Wandel der Zeit. 1987 Hammah im Wandel der Zeit. 1997 Ottenbeck. Vom Fliegerhorst zum Stadtteil. 2000 Nachtjäger vor den Toren Hamburgs. 2001, ISBN 3-925480-57-9 Auf den Spuren des Elbe-Kommandos Rammjäger. Podzun-Pallas-Verlag, 2001, ISBN 3-7909-0746-4 Anna aus Blumenthal. Verlag Atelier im Bauernhaus, Fischerhuud 2007, ISBN 978-3-88132-315-4 Isern Hinnerk. Verlag Atelier im Bauernhaus, Fischerhuud 2010, ISBN 978-3-88132-321-5 Abels Blut. MCE-Verlag, Drochters 2010, ISBN 978-3-938097-20-5 Alsdorf över sik sülvs op sien Websteed Alsdorf sien Websteed (hoochdüütsch) Normdaten: GND: 110054954 (OGND, AKS) |
William Geary „Bunk“ Johnson (* 27. Dezember 1879 in New Orleans; † 7. Juli 1949 in New Iberia in Louisiana), weer en US-amerikaansch Kornettist un Trompeter vun den traditschonellen Jazz. He gellt as de Zentraalfigur vun dat New Orleans-Revival. Johnson hörrt to de eerst Generatschoon vun Jazzkornettisten um Buddy Bolden, Freddie Keppard un King Oliver. Dat wurrd annommen, dat he ut bitlang nich klärt Grünnen sien Gebortsjohr um 10 Johr vörverleggt hett un tatsächlich 1889 boren wurr. Um de Johrhunnertwennen is he angeevlich in de Band vun Adam Olivier intreden, de he aber upgrund vun sien schlecht Notenkenntnisse verlaaten hett, um u. a. bi Buddy Bolden to spelen. He speel um 1910 rüm in New Orleans in dat Superior Orchestra vun Billy Marrero, wessel in dat glieker Johr to Dusen sien Eagle Band, um denn bi Clarence Williams to spelen. 1916 speel he mit dat Royal Orchestra in Lake Charles, 1917 in Baton Rouge. Dornah tour he mit en Vaudeville-Minstrel Show un mit en Zirkus. Nah de 1920er Johren weer he Liddmaat vun de Black Eagle Band, tour aber ok mit de Banner Band. 1931 keem dat to en folgenschweren Vörfall, as de Black Eagle Band während en Konzert in
Neeklooster (hoochdüütsch Neukloster) is en Dörp in de Gemeen Buxthu in’n Landkreis Stood, Neddersassen. De Naveröörd sünd Dammhusen in’n Noordoosten, Heitmannshusen in’n Süüdoosten, Obbens in’n Süden, Grundolendörp in’n Süüdwesten un Heendörp un Nottensdörp in’n Westen. Neeklooster kummt 1286 toeerst in de Oorkunnen vör. 1270 harr de Familie Schult an de Lüh bi Neekark in Oolland en Klooster stift. Dat Klooster is denn later ümtagen. De ne’e Oort hett Bredenbeek heten, man dör dat Klooster hett sik denn de Naam Neeklooster inbörgert. Disse Ümtog is dör de Oorkunn von Bischop Conrad von Veern 1286 beleggt. Dat Klooster hett 1705 dichtmaakt, as de letzte nableven Nunn doodbleven is. In’n Eersten Weltkrieg sünd 23 Soldaten ut Neeklooster fullen oder vermisst un in’n Tweten 51. An’t Enn von’n Tweten Weltkrieg hebbt an’n 22. April 1945 de Briten dat Dörp innahmen. Bi Neeklooster gifft dat noch en Reeg ole Krüüzsteen, de fröher de Grenz von’n Kloosterbesitt na Buxthu kenntekent hebbt. De Oort hett vör’n 1. Juli 1823 to dat Amt Oold- un Neeklooster tohöört un denn bet 1852 to dat Amt Harsfeld. In dat Johr is de Oort in dat Amt Hornborg wesselt. Dat Amt Hornborg is aber blots bet 1859 bestahn bleven un Neeklooster
De Wandlüse oder Wandlüüs (Heteroptera) sünd Insekten un höört to de Ornen vun de Snavelinsekten (Hemiptera) mit to. Over de ganze Welt hen gifft dat so bi 40.000 bekannte Arden. In Europa leevt dor so um un bi 1.000 vun. In de Ornen vun de Heteroptera gifft dat unbannig veele Formen. Ok, wat ehre Aart to leven angeiht un de Stäen, wo se to finnen sünd, verscheelt de Wandlüse sik bannig. Dat gifft Wandlüse, de suugt an Planten, anners wecke leevt as Rövers, man ok Ektoparasiten sund mank jem to finnen, as de Bett-Wandluus. Se sund in ganz verschedene Biotope tohuse, as up Wischen, in Knick un Holt, bit hen to de Minschen ehre Wohnungen. Wandlüse gifft dat allerwegens up’e Eer. Meist keen Stäe is to finnen, wo se nich tohuse sünd. Allgemeen möögt de meisten Wandluus-Arden, wenn dat warm un dröge is (se sünd xherothermophil). En Reeg vun Arden mag dat avers ok, wenn dat natt oder fochtig is (hygrophil), anners wecke leevt in’t Moor (tyrophil) oder in’n Sand (psammophil) oder in en solten Umto (halophil). Man ok Arden, de in’t Water leevt, sünd nich roor oder so’n, de boven up dat Water togange sund. En Reeg vun de
Heitmannshusen (hoochdüütsch Heitmannshausen) is en Dörp in de Gemeen Buxthu in’n Landkreis Stood, Neddersassen. De Naveröörd sünd Dammhusen in’n Noorden, Westmoor in’n Oosten, Buxthu in’n Süüdoosten, Ottens in’n Süden un Neeklooster in’n Westen. Heitmannshusen is in de Tied üm 1820 as Moorkolonie grünnt un denn bilütten utboot worrn. Vör 1852 hett dat Dörp to dat Gericht Delm höört un weer denn von 1852 bet 1859 in dat Amt Hornborg. Denn is dat Deel von dat Amt Harsfeld worrn. Na 1885 hett dat denn to’n Kreis Stood höört un von 1932 af an to’n hüdigen Landkreis Stood. Heitmannshusen is evangeelsch-luthersch präägt. För de Kathoolschen is de St.-Maria-Kark in Buxthu tostännig. Bi Heitmannshusen löppt de Bundsstraat 73 langs, de in’n Noordwesten na Hornborg un in’n Süüdoosten na Buxthu löppt. För dat Afwater is de Stadtentwässerung Buxthu tostännig. http://books.google.de/books?id=BGVTAAAAcAAJ&pg=PA217 Friedrich W. Harseim, C. Schlüter: Statistisches Handbuch für das Königreich Hannover. 1848, Sied 149: http://books.google.de/books?id=eOI-AAAAcAAJ&pg=PA149 Die Gemeinden und Gutsbezirke des Preussischen Staates und ihre Bevölkerung. Berlin 1873, Sied 140: https://books.google.de/books?id=qTZDAQAAMAAJ&pg=RA2-PA140 http://www.gemeindeverzeichnis.de/gem1900/gem1900.htm?hannover/stade.htm
Heendörp is en Dörp in de Gemeen Buxthu in’n Landkreis Stood, Neddersassen. De Naveröörd sünd Dammhusen in’n Noordoosten, Neeklooster in’n Oosten, Ottens in’n Süüdoosten, Obbens in’n Süden, Grundolendörp in’n Süüdwesten un Nottensdörp in’n Westen. Heendörp kummt 1303 toeerst in de Oorkunnen vör. Vör 1852 hett dat Dörp to dat Gericht Delm höört un weer denn von 1852 bet 1859 in dat Amt Hornborg. Denn is dat Deel von dat Amt Harsfeld worrn. Na 1885 hett dat denn to’n Kreis Stood höört un von 1932 af an to’n hüdigen Landkreis Stood. In’n Eersten Weltkrieg sünd 26 Soldaten ut Heendörp fullen oder vermisst un in’n Tweten 43. Heendörp is an’n 1. Juli 1972 bi de Gemeenreform in Neddersassen mit de Gemeen Buxthu tohoopleggt worrn. Heendörp is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Marien-Kark in Neeklooster. Dat Wapen wiest en Neddersassenhuus in natürliche Farven, baven op blauen Heven un ünnen op brunen Grund. Heendörp hett binnen de Gemeen Buxthu en egen Oortsraad mit ölven Maten. Liddmaten 2001: CDU: Gerd Beckmann, Günter Bellmann, Diedrich Dammann, Lorenz Hünnemeyer SPD: Jochen Dammann, Margret Nern, Armin Rieper, Günter Schuch, Doris Wohlers WGH: Heinz Allers, Reinhild Krempien 2011: CDU: Mirko Bartsch, Kirsten Beckmann, Günter Bellmann,
Julian Radulski (bulgaarsch Юлиан Радулски; * 24. Mai 1972 in Plowdiw; † 16. Februar 2013) weer en bulgaarsch Schachspeler. He hett för de bulgaarsch Natschonalmannschap an twee Schacholympiaden deelnommen, 2002 an dat veert Brett un 2004 an dat tweet Reservebrett. He hett bi Olympiaden insgesamt 10,5 Punkten ut 16 Partien halt. Bi de Mannschapseuropameesterschap 2003 speel he an dat darte Brett vun de bulgaarsch Mannschap. Bi de bulgaarsch Eenzelmeesterscchap 2004 keem he up den darten Platz. 2010 wunn he vör Aleksander Miśta dat Najdorf-Gedenkturnier (Mieczsława Najdorfa) in Warschau.. 2011 wunn he de bulgaarsch Eenzelmeesterschap. 2001 wurr he Internatschonaler Meester, siet 2004 droog he den Titel Schachgrootmeester. Sien hööchst Elo-Tall weer 2606 in’ November 2010. FIDE-Koort Partien vun Radulski up chessgames.com (engelsch) Nahroop up chessbg.com (bulgaarsch) Najdorf-Gedenkturnier 2010 in den ChessBase-Nachrichten
Celia Imrie (* 15. Juli 1952 in Guildford, Surrey, England; eegentlich Celia Diana Savile Imrie) is en britisch Schauspelerin, de vör allen dör Rullen in britisch Feernsehproduktschonen to Bekanntheit keem. As Dochter vun en Schotten wurr se 1952, in den Oort Guildford in England, boren. Se studeer Schauspeel an de Guildford School of Acting. Se is mit den Schauspeler Benjamin Whitrow verheiraadt un hett mit hüm en Söhn, Angus (* 1994). Gemeensam mit hör Söhn stunn se 2007 för de Serie Kingdom vör de Kamera. Hör Filmkarriere fung 1978 mit en lütten Nebenrull in de Film Highlander an. Celia Imrie in de Internet Movie Database (engelsch) Offiziell Webpräsenz vun Celia Imrie (engelsch)
Joseph Augustine „Joe“ Rushton (* 19. April 1907 in Evanston (Illinois); † 2. März 1964 in San Francisco) weer en US-amerikaansch Basssaxophonist vun den Hot Jazz un Swing. To’n Anfang vun sien Karriere speel he Klarinette un verscheeden Saxophone; af 1928 wurr dat Basssaxophon to sien Hööftinstrument. He gellt neben Adrian Rollini as een vun de bekanntst Speler vun dit Instrument ut de Fröhtiet vun den Jazz. Rushton hett van 1928 bit 1932 in Chicago en eegen Band leit. He speel dornah mit Pete Daily, Ted Weems (1934), Jimmy McPartland (1934-37, 1940) un Bud Freeman un hett, wenn he mal nix to doon harr, in de Luftfohrtindustrie arbeit. Denn truck he nah New York City, wo he bi Benny Goodman speel (1942/43). Anschließend weer he in Kalifornien bi Horace Heidt (1943-45) aktiv. 1947 wurr he langjohrig Liddmaat vun de Five Pennies vun Red Nichols, bi de he bit 1963 tätig weer. Ünner eegen Naam speel he 1945/47 söss Plattensieden för Jump Records in, ansonsten weer he as Begleitmusiker aktiv. He he Upnahmen makt mit Bud Jacobsen (1941), Pete Dailey, Charles La Vere (1945), Red Nichols, Paul Whiteman, Floyd O’Brien un de Rampart Street Paraders. Carlo Bohländer: Reclams Jazzführer Reclam, Stuttgart
Hrant Dink (* 15. September 1954 in Malatya; † 19. Januar 2007 in Istanbul; Հրանտ Դինք, in westarmeenische Utsprake hǝ'ɹand tʰiŋkʰ, in de oostarmeensche Utsprake, de in Armenien begäng is, hǝ'ɹant diŋkʰ, is en Armenier un Borger vun de Törkei ween. He weer Journalist un Rutgever vun dat tweesprakige Wekenblatt Agos, dat in Istanbul rutkamen dö. Natschonalistische Kräfte in Sellschop un Justiz weern siet Johren achter em ran ween, as he up opene Straten dootschaten wurrn is. Dink is as en Christen in de Armeensche Apostoolsche Karken uptagen wurrn.. Nadem siene Ollern ut’neen gahn sund, is he in armeensche Weeshüser in Istanbul groot wurrn. As Jugendlichen hett he in den Vereen Taksimspor in Istanbul aktiv Football speelt. Hrant Dink hett Zoologie un Philosophie studeert. As en Studenten stunn he polietsch up de lunke Siet. Vundeswegen is he na den Militärputsch vun 1980 dreemol achter Trallen kamen. He hett en poor Maande in’t Kaschott seten un hett johrelang keen Pass vun de törkschen Behörden kregen. As in de Midden vun de 1980er Johre de törksche Staat dat armeensche Ferienhuus beslagnahmt hett, wo he in siene Kinnertied in’n Summer de Ferien tobrocht harr, änner sik sien Leven. He weer dormols, tohopen mit
Karl Rüdiger (* 16. Juni 1896 in Ochshausen; † 20. Februar 1951 in Homberg (Efze)) weer en düütsch Politiker vun de FDP. Rüdiger hett as Söhn vun en Buer de högere Landboschool besöcht un övernehm nah den Eersten Weltkrieg den Hoff vun sien Vader. 1933 wurr he vun de Natschonalsozialisten entegent. Van 1921 bit 1933 weer he Kreisutschussliddmaat in Kassel. Nah 1945 hett Rüdiger dat Goot Mühlenhof bi Immenhausen in’n Landkreis Geismar övernahmen, dat he bit to sien Dood beweertschoppt hett. Siet 1947 weer he Liddmaat vun den Kreisutschuss in’n Landkreis Geismar. Vun de eersten Bundsdagswahlen 1949 weer he bit to sien Dood Liddmaat vun den Düütschen Bundsdag. He hör ok to den Bundsvörstand vun de FDP. Rudolf Vierhaus un Ludolf Herbst (Rgv.): Biographisches Handbuch der Mitglieder des Deutschen Bundestages 1949–2002. Band 2, N–Z, Saur, München 2002, ISBN 3-598-23782-0, S. 708.
Geismar is en Lüttstadt in Noordhessen in’ Landkreis Kassel mit 15.846 Inwahner (31. Dezember 2009) up en Rebeet vun 86,39 km². To Hofgeismar hören neben de Karnstadt de Stadtdeelen Sababurg Beberbeck Carlsdorf Friedrichsdorf Hombressen Hümme Kelze Schöneberg Archäologische Funde wiesen dorup hen, dat dat Stadtrebeet all siet etwa 7000 Johren besiedelt is. In en Oorkunn vun den Mainzer Arzbischop Sigfrid I. wurrd Geismar 1082 as Hovegeismari erwähnt. Dormals geev dat aber all 300 Johr lang en „Fronhoff“, woran bit hüüd de Straatenbeteken („Am Fronhof“) erinnert. Siet Enn vun dat 9. Johrhunnert hörr de „Hof Geismar“ to de christlich fränkisch Monarkie un nah en Schenkung to dat Arzbisdom Mainz. Geismar kreeg 1223 de Stadtrechten. Hofgeismar. In: Meyers Großes Konversations-Lexikon. 6. Oplaag. Band 9, Bibliographisches Institut, Leipzig/Wien 1907, S. 428. Friedrich Pfaff: Geschichte der Stadt Hofgeismar. 2. Auflage, 1954 Richard Andrae: Die Stadt Hofgeismar im 19. Jahrhundert. Veröffentlicht als zweiter Band der „Geschichte der Stadt Hofgeismar“, 1954 Kreis Hofgeismar: Handbuch des Heimatbundes für Kurhessen, Waldeck und Oberhessen III. Marburg/Lahn 1966, S. 124 ff. Joseph Weber: Entwicklung der katholischen Gemeinden im Kreis Hofgeismar. In: Heimatjahrbuch für den Kreis Hofgeismar 1968, S. 44 ff. Alfred Heilbrunn: Aus der Geschichte der Synagogengemeinden des Altkreises Hofgeismar.
De Flagg vun Manitoba is en Variatschoon vun de Kanaadsch Red Ensign, de fröhere Natschonaalflagg vun Kanada. Se wiest de britsch Union Flag in de Gösch as ok dat Wappen vun Manitoba (Georgskrüüz un Büffel) in de Floogdeel. 1869/70 weern de Métis-Rebellen ünner Louis Riel de eersten, de en eegen Flagg för dat Rebeet vun Manitoba bruukt hemm. Dorup weer up witten Grund en Kombinatschoon ut Fleur de lys un Shamrock afbildt. Nahdem de Red-River-Rebellion daalslahn weer, deen de Union Flag as offiziell Provinzflagg. Nahdem sück dat Bundsparlament 1964 för en nee Natschonalflagg utspraken harr, hett de Legislativersammlung vun Manitoba am 11. Mai 1965 beslooten, de licht afännert Red Ensign as Provinzflagg intoführen, dormit de old Natschonalflagg nich in Vergetenheit keem. Königin Elisabeth II. geev hör Tostimmung in‘ Oktober 1965 un an‘ 12. Mai 1966 wurr de nee Flagg eerstmals hisst. Flaggengesetz Regierung von Ontario - Embleme und Symbole Flaggengeschichte von Manitoba
De Seismologie is en wetenschopplich Rebeet, dat Deel vun de Eerdphysik is un dormit to de Eerdwetenschoppen rekent warrt. Dat Woort is vun’t Greeksche afleidt un sett sik tosamen ut σεισμός, seismós för „Erschüttern, Wackeln“ un λόγος, logos för „Lehr, Sinn“. Dormit is de Seismologie de „Lehr vun de Eerdbeven“. Se versöcht to verkloren un uttoforschen, woans un woneem Eerdbeven passeert, wat de Oorsaken för Eerdbeven sünd un woans de Vörgang vun en Eerdbeven aflopen deit. Wieter befaat sik de Seismologie mit dat Utbreden vun seismische Bülgen, de bi en Eerdbeven afstrahlt warrt, un versöcht mit Help vun de Form vun disse Bülgen, de physikaalschen Aflööp vun’t Beven sülvt as ok de physikaalschen Egenschoppen un den Opbo vun’t Binnere vun de Eer ruttofinnen. De Seismologie is en noch teemlich junge Wetenschop, de eerst Enn vun’t 18. Johrhunnert langsom op de Been kamen is, nadem de Theorie vun’t Utbreden vun elastische Bülgen utklamüstert weer. Liekers hett dat ok dorför al Eerdbeven geven, de vun de Minschen ok in histoorsche Tieten al wohrnahmen weern un ok lang al as Naturkatastrophen bekannt sünd. Dat eerste bekannte Instrument, dat Eerdbeven anwiesen künn weer dat Seismoskop, dat de Chinees Zhang Heng in’t Johr 132 utklamüstert
De Whiskah weern en Indianerstamm in’ Süüdwesten vun de hüüdig US-Bundsstaat Washington. Kulturell hörrn se to de Küsten-Salish. Mögelkerwies weern se spraaklich mit de Lower Chehalis verwandt un stunnen in eng verwandschaplich Beziehungen to de Wynoochee. De Whiskah weern nich bi de Vedräg bedeeligt, de dat Territorium Washington siet 1854 mit tallriek Stammen afslooten hett. 1874 hebbt se, folgt man den Bericht vun de tostännig Agenten H. D. Gibson an den Commissioner of Indian Affairs van 28. September, to en vun de beid Indianeragenturen namens „Chehalis“ und „Shoal Water Bay“ hörrt. To disse Agenturen, de in de Tostännigkeitsberiek vun de Agenten fullen, hörrten de verdragslosen Stammen vun de Chehalis, Shoal Water Bay, Hokeum, „Humptalups“, Chinook, Cowlitz un „Klickatat“. Nah sien Angaben hannel sück da tut en fröheren Tellen um 1.434 Minschen, he hull de Tall aber för överdreben. Do för Nichtverdragsreservate rechtlich kien Grundstücksvergaav vörsehn weer, behulp sück de Agent mit de vörlööpig Utgaav vun Parzellen, de angeblich ok verarvt wurrn kunnen. De Shoalwater Bay Reservation weer an’ 22. September 1866 inricht wurrn un weer 340 Acre groot. Gibson weer för dat Uplösen un Umsiedlung vun de dortig Gruppen in de Puyallup Reservatschoon. He weer in disse Region för de
De Klötenafstieg is dat vör allen fetale Wannern vun’n Klööt vun’n Oort, woneem de embryonal anleggt warrt, neemlich achter de Neer dör den Liestenkanaal rünner in’n Klötensack. De Klööt warrt in’n Buukruum buten vun’t Buukfell („extraperitoneal“) in Hööch vun de böveren Lennenwarvels in’t Rebeet vun de Neren anleggt. In de Sertoli-Zellen warrt dat Anti-Müller-Hormon (AHM) produzeert, wat eerstmol dorför sorgt, dat de Klöten in de Transabdonimalphaas na’n Beckenrand hen afstiegt. Man seggt dorto transabdominell Klötenafstief. In de Literatur warrt disse Vörgang as ballonoordig Answellen un Verkörten vun’t Gubernaculum dör Zellproliferatschoon beschreven. Dordör warrt de Klööt mitnahmen. In de nafolgen Inguinoskrotalphaas stiegt de Klöten denn vermiddelt över’t Androgen (Anstiegen vun’t Testosteron) an’t Gubernaculum testis (dat ünnere Keemdrüsenband) langs över den Liestenkanaal bit in’n Klötensack af. Dorbi billt sik en Utstülpen vun’t Buukfell as’n Trechter in den Klötensack. Dat is de so nöömte Processus vaginalis peritonei. Dat Verkörten vun’t Gubernaculum dör Torüchbilln schientdorbi en wichtige Rull to spelen. De Processus vaginalis billt sik denn ok wedder torüch bit op’, lütten Rest, de in’n Klötensack torüchblifft. Dat Gubernaculum testis blifft as Klötenegenband (Ligamentum testis proprium) un Nevenklötensteertband (Ligamentum caudae epididymidis) bestahn. De Klötenafstieg passeert bi Wedderkauers al in’n drüdden Fetalmaand. Bi’n Minsch as
Kings of the Sun is de Titel vun en US-amerikaanschen Monumental- un Aventüerfilm ut dat Johr 1963. Speelbaas weer J. Lee Thompson. De Ooropföhren vun den Film weer an’n 18. Dezember 1963, in Düütschland is he al twee Daag later in de Kinos kamen. De Film fangt mit en Dorstellen vun de Maya-Kultur an, vör allen op den religiösen Bruuk Minschenopper to bringen, üm dat de Gödder tofreden stellt warrt. De Geschicht geiht dormit los, dat en Volk ut’n Westen ünner dat Regeer vun den König Hunac Ceel kummt, de de Königrieken vun de Maya een na’n annern innehmen deit. Vun wegen dat se Iesenwapen hebbt, künnt de Maya gegen jem mit jemehr Holtswerter nich an. Un so kamt se een Dag ok in dat Riek Chichén Itzá. De König vun de Maya warrt bi de Slacht doodslahn un so warrt sien Söhn Balam de ne’e Anföhrer. Gegen den Willen vun den Hoochpriester Ah Min föhrt Balam sien Volk na de Küst. Man de Kriegers vun Hunac Ceel sett jem na un dwingt de Mayas so, över de See uttoneihn. Na eenige Tiet kamt se so in Noordamerika an, woneem se sik in Freden daallaten wüllt. Tosamen boet sik dat
De Bittenfeller (ok Bittenfeller Samling) is en Sort vun’n Huusappel (Malus domestica). Bi de Sort hannelt sik dat üm en Tofallssamling ut Waiblingen, nipp un nau ut den hüütigen Stadtdeel Bittenfeld, in Baden-Württemberg. De Frücht sünd düchtig saftig und wiest en hogen Sucker- un Süürandeel op, so dat he to de besten Sorten för Söötmost tellt. De Appel tekent sik dör robuste Bööm ut, de lang leevt un bestännig is gegen Krankheiten un Frost. He kann dorüm goot för den Anbo op Streiaaftwischen bruukt warrn. De Frücht sünd lütt bit middelgroot un vun zitronengele Klöör. Se warrt wüschen Enn vun’n Oktober bit Mitt vun’n November riep un künnt dorüm bit März lagert warrn. As de Frücht düchtig fast an’n Boom hangt un eerst laat riepen doot, kann de Boom mitünner ok na’n eersten Snee noch drägen. De Bittenfeller is een un de wenigen Appelsorten, de sülvstfruchtbor is, so dat de Samlingen all teemlich gliek utfallt. Dormit is en gliekmatige Gööd bi de Optucht mööglich. Ut den Grund warrt de Sort geern as Ünnerlaag to’n Vereddeln vun Hoochstämm nahmen. Walter Hartmann (Rgv.): Farbatlas Alte Obstsorten. Ulmer Verlag, Stuttgart 2000. Martin Stangl: Obst aus dem eigenen Garten. München 2000. Bittenfeller, Datenblatt vun
Pieter de Hooch (döfft 20. Dezember 1629 in Rotterdam; begraven 24. März 1684 in Amsterdam) weer en nedderlännsch Maler ut de Barocktiet. Sien Schaffen full in de Tiet vun dat Golden Tietöller, in dat de Nedderlannen en kulturelle Bleunstiet harr. An‘ 20. Dezember 1629 wurr Pieter de Hooch in de Reformeert Kark in Rotterdam döfft. He stamm ut en Familie, de kien künstlerisch Traditschoon har. Hendrick Hendricksz de Hooch, sien Vader, weer Müerker. De Moder, Annetge Pieters, weer Hebammsch. Pieter de Hooch weer dat öldste vun fiev Kinner ut de Familie, vun de de anner veer aber ok all fröh storven sünd. De Lehrtiet vun De Hooch is nich klaar totoordnen. Nah Arnold Houbraken weer Pieter de Hooch etwa van 1645 bit 1647 gemeensam mit Jacob Ochtervelt Schöler vun Nicolaes Berchem, en Landschapsmaler ut Haarlem. Aber in sien Wark gifft dat kien stilistisch Inflooten vun dissen Lehrer. Dorgegen wurr vun Fleischer de Meenung vertreden, de Hooch harr bi Ludolf de Jongh in Rotterdam lehrt. Disse Mögelkeit schient, wenn man de stilistisch Ähnlichkeiten vun de Hooch sien Fröhwark mit Gemälden vun de Jonghs vergliekt, wohrschienlich. Pieter de Hooch hett sück ünner den Infloot vun Carel Fabritius un Rembrandt wieder bildt. Pieter
Klassentreffen – Mordfall unter Freunden (op Platt so veel as „Klassendrapen – Moord ünner Frünnen“) is de Titel vun en düütschen Feernsehfilm ut dat Johr 2001. De Krimi is vun den privaten Feernsehsenner Sat.1 produzeert worrn. De Hööftrull speelt Natalia Wörner. De Staatsafkaatsche Nina stickt bit to’n Hals in Arbeit un mutt sik butendem noch mit ehrn Kollegen un Leefsten Littmann rümslahn, de ehr heiraten müch. Se weet aver nich, wat se dorvun hollen will. Mehrfack röpt ehr beste Fründin ut de Schooltiet an un laadt ehr to en Klassendrapen na föffteihn Johren in. Eerst will se gor nich dorhen, maakt dat denn aver doch, üm Afstand vun ehrn Arger to winnen. In de Provinz, neemlich in Rendsborg, dröpt se denn all de ollen Bekannten wedder. Man ehr Fründin Dagmar, de dat Fest op de Been stellt und ehr de hele Tiet achterran telefoneert hett, lett sik nich sehn. Also föhrt se mit Detlev un mit ehrn dormoligen Leefsten Rainer op’n Weg, üm na ehr to kieken. De dree Frünnen finnt Dagmar aver dood in ehr Baadwann vör mit apensneden Pulsadern. För de Polizei is de Saak kloor: Dagmar hett sik ümbröcht. Man, so gau lett sik Nina dorvun nich