rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. Emotschoon betekent enen Tostand in’n Liev un den Verstand, de ene Scheenisse oder Situatschoon bewusst oder unbewusst uutlösen kann. De Emotschoon oder de Affekt underscheed sik van den Fölen oder den Gefööl. De Begreep Gefööl is de allgemenere Begreep, de underscheedlike psychische Belevenissen betekent, to’n Bispeel Iversüke, Stolt, Unsekerheed, Interesse oder Melancholie. Emotschoon betekent man meest een groot Gefööl un benöömt ene Gefööl, dat to’n Bispeel Muskulatuur, Härtpuckern, Ödemen un ander wat verännert, dat sik ook neuropychologisch meten lött. In de Wetenschop es noch ümmestreden, of et Munster givt, wat sik physioloogsch verännert un so klaar ene Emotschoon bestimmen könnt. Intwischen spreekt verschdeen Forscherlüde van „Basisemotschonen“ un betekent so hormonelle, muskulere un physioloogsche Programme, de Emotschone in den Lieve bestimmt. Ene Emotschoon stüürt dat Bedregen, underscheed in de Stärkde je na Wichtigkeed un Siutuatschoon, aktiveert den Liev up ene spezifsche Maneer sik so an de Situatschoon antopassen, is in’n limbschen Systeem to seen, kann een sunnerlik dör de Muskelaktiviteet spören, is dör verscheden Neurotransmitter meetbaar (Serotonin, Adrenalin, Oxytocin u anner), kann bewusst spöört wärden, un anderster os de Affekt, kann een Inflood up de Emotschoon nemen..
Burgunnsch betekent Burgundsche Spraak, en utstorven germaansche Spraak, de vun de germaanschen Burgunners in dat 5. Johrhunnert in Süüdwest-Gallien snackt wurrn is, Bourguignon-Morvandiau, en Dialekt vun de franzöösche Spraak in de Region Burgund, besunners in de Kuntreien vun dat Morvan. Disse Siet is över en mehrdüdigen Begreep un vertellt, wat disse Begreep allens bedüden kann. Disse Siet is sotoseggen en „Gavelsiet“, de Weg gavelt sik hier un du kannst di een Siet utsöken, üm mehr över dissen Begreep to lesen.
De Burgundsche Spraak is en Spraak, de dat hüdigendags nich mehr gifft. Se hett to'n Deel wat mit de oostgermaanschen Spraken to doon, man dat gifft dor doch allerhand Ünnerscheden. Dat Volk vun de Burgunners warrt to'n eersten Mol bi Plinius den Öllern uptellt. Dor heet dat burgundiones. Düssen Naam hett Ptolemaios övernahmen. Vun dat 4. Johrhunnert af an warrt denn faken vun de Burgundii snackt. Wat de Naam bedüden schall, is nich ganz klor. Dat kann avers angahn, dat he wat mit dat germaansche Woort *burgund to kriegen hett. Dat heet wat hooch liggt. So üm un bi dat 1. Johrhunnert siedelt de Burgunner an de Ünnerlööp vun Oder un Wießel. jem ehr Nabers sünd de Goten un de Wandalen. De ehr Spraken weert as oostgermaansch ansehn. Dat warrt annahmen, dat de Burgunner in dat 2. un 3. Johrhunnert na Süüdwesten utwannert sünd. De röömsche Kaiser Proebus drifft jem jedenfalls in dat Johr 278 ut de Provinz Raetien weg. In dat 4. Johrhunnert sünd se an den bövern Main to finnen. Jem ehr Nabers sünd de Alamannen. 411 - 413 hefft se den röömschen Kaiser Jovinius hulpen. To'n Dank hett de jem denn de Provinz Germania Prima överlaten. In
Dit Woort hett noch annere Bedüden: kiek dorför ünner Bedregen (Mehrdüdig Begreep). Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. Bedregen, ook Bedragen oder Verholen is wat Dere oder Minschen doot. Dat Bedregen mag bewusst oder unbewusst sien. Et kann verärvt oder leert sien. De Begreep kann ook Systeme un Maschinen beschrieven, de med eren Ümmefeld interageren. De Begreep is klaar defineeert. In Experimenten könnt Forscherlüde Bedregen as ene Reaktschoon van enen Organismus up enen Stimulus bekieken. Welk Organismen sind komplexer as ander un neemt dat Ümmefeld bewusster waar. Wenn dat Bedregen bewusst is, heet dat dat se weet wat se doot. Wenn dat Bedregen unbewusst is, bedüdt dat, dat se nich weet wat se doot. Minschen treckt de Hand troügge, wenn se wat heets anraket un denket daar nich över na. Dat passeert, ümme dat wi un ook ander Deren Reflexe in use Nervensysteem hebbet, de uus straks de Hand wegtrecken maket Pien aftowenden. Bedregen hänget med den Nervensysteem un den Hormoonsysteem tohope. Dat Nervensysteem reageert un nimt waar wat passeert. Dat Hormoonsysteem is langsamer un maket vescheden Aarden Bedregen waarschienliker oder minner waarschienlik. Een eenfach Bispeel is de Wandel van enen Kind
Bourguignon-Morvandiau is an un for sik en vun de Ünnergruppen vun de Langues d'oïl, de in den Noorden vun Frankriek tohuse sünd. Fröher weer Bourguignon so wat as de Regionalspraak in all Kuntreien vun Burgund. Hüdigendags warrt dat ehrder as en burgunnschen Dialekt vun de franzöösche (Hooch-) Spraak ankeken. So, as dat utsütt, warrt Bourguignon-Morvandiau bloß noch vun en poor Lüde in Burgund snackt und ok nich mehr vun Mudders an jem ehr Kinner wiedergeven. Vunwegen dat de Dialekt hüdigendags ok bloß noch in den Morvan snackt warrt (en Gegend, de wiet af is vun de groten Städer un Straten in Burgund), warrt tomeist nich mehr vun Bourguignon, man vun Bourguignon-Morvandiau snackt. Dat gifft avers doch en poor Wöörböker oder Versöken, de olen Utdrück un Snacks tohopen to stellen un de Spraak up düsse Oort nich to vergeten.
Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. Ene Familie (ook Familje schreven) is ene Gruppe Minschen, de in den mmesen Fällen tohoop leevt. Se deelt eer Geld un Eten un sölt för een ander sorgen. De Liddmaten sind geneetsch verwandt (so as Bröder un Sösters) oder to’n Bispeel verheiraad un dör dat Gesett verbunden. In velen Kuluten dreegt de Liddmaten in ene Familie den lieken Familiennamen. De Familie geld för de lütteste Eenheed in de Sellschop. Dat Familienleven is privater as dat öppentlike Leven. Man in den meesten Länders givt et Gesette för Familien. To’n Bispeel givt’t Gesette, de dat Heiradne binnen de lieke Familie verbeed. Je na Grötte underscheed sik dree Familientypen: Ene Kärnfamilie het de Öllern un een oder meer Kinners, de tohoop leevt. Ene Familie med alleenuptrecken Öllderndeel het een Öllerndeel un een oder meer Kinners, De Verwandskop tellt ook to de Familie un slütt denn Vader, Modder, Döchter, Söön, Grootöllern, Onkels, Tanten, Cousinen, Süster- un Broderkinders med in. In velen Länders so as China, Pakistan oder Indien leevt de Vereandskop in ene grote Familie traditschonell tohope.
Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. Dit Woort hett noch annere Bedüden: Kind. Een Kind is een Minsche vör de Pubertäät, oder twischen den Söögkindölder un de Pubertäät un kann af un an ook en unboren Minsche beteken. Den Gesetten na betekent „Kind“ meest enen Minschen, de noch nich vulljörig is. Kinners hebbet allgemeen minder Rechten un ook Plichten os vullwussen Minschen. „Kind“ kaan ook de Verbund twischen Öllern un eren Kinders, Sööns un Döchters in jeden Öller beschrieven oder as ene Metapher ene Authoriteetsfiguur oder Liddmaat in enen Clan, Stamm oder ene Religioon beteken, oder beschreiven, dat ene bestimmte Tied, Oord oder Ümmstänne starken Inflood up enen Minschen nomen hebbet, to’n Bispeel kann een seggen „een Kind van de Natuur“ oder een „Kind van den 60-er Jaren“. Child. TheFreeDictionary.com. Child. OED.com. Child. Merriam-Webster.com. American Heritage Dictionary. Cook, Daniel Thomas. The moral project of childhood: Motherhood, material life, and early children's consumer culture (NYU Press, 2020). online book see also online review Fawcett, Barbara, Brid Featherstone, and Jim Goddard. Contemporary child care policy and practice (Bloomsbury Publishing, 2017) online Hutchison, Elizabeth D., and Leanne W. Charlesworth. "Securing the welfare of children: Policies
Bedregen betekent Bedregen, de Aktivitäten un Reaktschonen van Minschen un Deerter up enen Stimulus, Bedregen, schummeln oder achtergaan. Disse Siet is över en mehrdüdigen Begreep un vertellt, wat disse Begreep allens bedüden kann. Disse Siet is sotoseggen en „Gavelsiet“, de Weg gavelt sik hier un du kannst di een Siet utsöken, üm mehr över dissen Begreep to lesen.
Bo Sture Roland Ohlin (* 3. Mai 1935 in Arjeplog, Norrbottens län; † 22. November 2023 in Malå, Västerbottens län) weer en sweedsch Biathlet. Sture Ohlin is in sien aktiv Tiet för den Vereen Arjeplogs Skytteförening antreeden. In Saalfelden is he 1958 bi de eerst Weltmeesterschap antreeden un keem in dat Eenzel den 4. Platz un hett mit den ersten Eenzel-Weltmeester Adolf Wiklund as ok Olle Gunneriusson un Sven Nilsson in den noch inoffiziellen Mannschapswettbewerb wunnen. Ok bi de Biathlon-Weltmeesterschapen 1959 weer he Deel vun dat spoodriek sweedsch Team, mit dat he neben Wiklund un Sven Agge achter de Mannschap vun de UdSSR bi den wiederhen inoffiziellen Wettbewarf Tweet wurr. 1962 kunn he sück mit Platz 7 in dat Eenzel in Hämeenlinna weer goot in en Eenzelrennen platzeeren. Karrierehööchtpunkt wurrn de Olympisch Winterspelen 1964 in Innsbruck, bi de Ohlin in’t Eenzel up den 12. Platz keem. Olle Petrusson, Tore Eriksson un Holmfrid Olsson wunn Ohlin to dat Enn’n vun sien Loopbahn bi de Biathlon-Weltmeesterschapen 1966 in Garmisch-Partenkirchen as ok in dat Johr drup in Altenberg bi den mittlerwiel to dat offiziell Programm hörrn Staffelwettbewafen as Slusslöper jewiels de Bronzemedaille. Sture Ohlin in de Datenbank vun Olympedia (engelsch) Ohlin up de
De Tschuktsche Spraak (in de Tschuktschen ehr egen Spraak lg'orawetl'en yilyil, ɬəɣʔɔˈrawɛˌtɬʔɛn ˈyiɬəyiɬ, plttdt. „Spraak vun de echten Minschen “ ut lgi- „echt“, ’orawetl’an „Minsch“ un yilyil „Tung, Spraak“, russ. чукотский язык) is en Paläosibiersche Spraak un warrt vun um un bi 10.000 Lüde ut dat Volk vun de Tschuktschen, ganz in'n Noordoosten vun den Wieden Oosten vun Russland in de Region Tschukotka snackt. De neegst verwandte Spraak is de Korjaksche Spraak mit bi 3.500 Lüde, de dat snacken doot. Düsse beiden Spraken sünd tohopen mit Itelmeensch, Aliutor un Kerek de Grupp vun de Tschuktscho-kamdschadaalschen Spraken. De Tschuktschen un Korjaken höört tohopen, wat jem ehr Kultur angeiht. Jem ehr Weertschop steiht up de Renderen. Se warrt in de Rus'sche Föderatschoon as autonome Bezirken ansehn. Wo dat russisch Woort tschuktscha herkamen deit, is nich kloor. Worschienlich kümmt dat vun den Naam vun de gröttste Deelgrupp vun de Tschuktschen her, dat sünd de Rendeertschuktschen. De heet up tschuktsch cawcw. In dat rode Book vun de UNESCO steiht to lesen, dat de tschuktsche Spraak „in Gefohr“ is. De tschuktsche Spraak warrt mit dat Kyrillsch Alphabet schreven, dor kaamt denn noch de Tekens Ӄӄ und Ӈӈ un ʼ hento. Bloß een Woort ut de
Gottfried Mutschlechner, nöömt Friedl (* 14. Oktober 1949 in Bruneck, Süüdtirol; † 10. Mai 1991 an‘n Manaslu, Nepal), weer en italieensch Bargstieger. He harr tallriek Eerstbegahn un Alleenbegahn in den Dolomiten un Westalpen ünnernommen un eenige Achtduusender in‘n Himalaya besteegen. Bi en spoodlos verlopen Expeditschoon to de 8163 m hohgen Manaslu wurr he in’n Afstieg vun en Blitz tödlich drapen. De Süüdtiroler gull as Lehrmeester vun Hans Kammerlander, vör allen in’n Felsklauterberiek. 1979 hett Mutschlechner de Prüfung to’n Bargführer maakt un hett in dat glieker Johr Reinhold Messner bi de sien Expedition to’n 8.611 m hohgen K2 begleit. Wegen slecht Weer kunn de Tipp vun den Barg aber nich reckt wurrn. 1981 un 1982 gelung hüm dat Bestiegen vun Shishapangma (8027 m hooch) un Kangchendzönga (8586 m hooch). An dat Bestiegen vun den Cho Oyu (8188 m) is he 1982 scheitert, ebenso 1984 an den Dhaulagiri (8167cm). Den Makalu (8485 m) kunn he 1986 bestiegen. Reinhold Messner, Alessandro Gogna: K2 – Berg der Berge. BLV, München 1980, ISBN 3-405-12220-1. DNB-Katalog] Friedl Mutschlechner up bergfieber.de Normdaten: GND: 119100525 (OGND, AKS) | VIAF: 27873986 | Wikipedia-Personensöök
Oleg Grigorjewitsch Makarow (russisch: Олег Григорьевич Макаров, wetenschaplich Transliteratschoon Oleg Grigor'evič Makarov; * 6. Januar 1933 in Udomlja, Sowjetunion; † 28. Mai 2003 in Moskau, Russische Föderatischoon) weer en sowjeetsch Ingenieur un Kosmonaut. He hett den eersten Afbröök vun en bemannten Raketenstart överleevt. Nahdem Oleg Makarow sien Ingenieurstudium an de „Moskauer Staatlichen Technischen N.E. Bauman-Universität“ 1957 afslooten harr, gung he as Konstrukteur an dat Experimental-Konstrukschionsbüro OKB-1, in dat ünner de Leiden vun Sergei Koroljow Satelliten un Ruumscheep entworfen un baut wurrn. Makarow weer dobi an de Entwicklung vun dat Wostok-Ruumschipp bedeeligt. För den Flog vun Woschod 1 sullen eerstmals nich blots Piloten as Kosmonauten to’n Insatz kommen, sonnern ok Wetenschapler un Ingenieure. Makarow hörr to de söss Ingenieure vun dat OKB-1, de in de engere Wahl keemen, aber sluutend keem Konstantin Feoktistow to’n Insatz. De Nahfolger vun Koroljow, Wassili Mischin, hett dörsett, dat sien Ingenieure to vullwertig Kosmonauten utbildt wurrn sullen. Makarow hörr dorbi to de eerste Utwahlgrupp vun dat Zentrale Konstruktschonsbüro för Experimentalen Maschinenbau, as dat OKB-1 nu heeten dee. De Utwahl weer an’n 23. Mai 1966, un all in’n Sömmer 1966 weer Makarow as Bordingenieur för en vun de eerst bemannt Flüüg vun dat nee Sojus-Ruumschipp in’n de
Sigourney Weaver (* 8. Oktober 1949 in New York City) is en US-amerikaansche Schauspelerin. Ehr richtige Naam is Susan Alexandra Weaver. Ehr Vadder weer in de 1950er Johren de Präsident vun NBC Television Networks; ehr Mudder is de britsche Schauspelersche Elizabeth Inglis. In ehr Jöögd hett se den Naam Sigourney annahmen anlohnt an en Nevenfigur (Mrs. Sigourney Howard) ut den Roman The Great Gatsby (dt.: Der große Gatsby) vun F. Scott Fitzgerald. Weaver is siet 1984 mit den Speelbaas Jim Simpson verheiradt. Se hebbt tohopen en Dochter (Charlotte Simpson, * 1990). In’n Film hett de Schauspelersche mit en bannig lütte Rull (en Optritt vun söss Sekunnen) in Woody Allens Annie Hall (dt.: Der Stadtneurotiker) anfungen. 1979 hett se de Hööftrull in den Science-Fiction-Film Alien speelt, wat er den Dörbrook brocht hett. Disse Rull hett se mit Spood ok in de wieteren Delen vun de Filmreeg speelt. 1982 harr se an de Siet vun Mel Gibson en Rull in den Polithriller The Year of Living Dangerously (dt.: Ein Jahr Hölle). Bit hüüt hett Sigourney Weaver in en grote Tall vun Filmen speelt. De franzöösch Schriever Jean Carrière hett ehr en essayistisch Biografie todacht. Sigourney Weaver is opstunns dreemol as Beste Hööftdorstellerin
Robert Jonquet (* 3. Mai 1925 in Paris; † 18. Dezember 2008 in Reims) weer en franzöösch Footballspeler. De Middellöper speel af 1939 tonächst bi Châtenay-Malabry un Société Sportive Voltaire de Paris un denn van 1942 bit 1960 bi Stade Reims. Ansluutend speel he noch bit 1962 för Racing Straßburg. För de franzöösch Natschonalmannschap hett he in de Johren 1948 bit 1960 insgesamt 58 Lännerspelen maakt un hett ok an de Footballweltmeesterschapen 1954 un 1958 deelnommen. Bernd Rohr, Günter Simon: Fußball-Lexikon, 2004 Copress Verlag, ISBN 3-7679-0829-8 Datenblatt mit Foto up de Siet vun den franzööschen Verband Artikel mit Kommentaren vun ehmalgeb Mitspelern (ut L’Union (Reims) van'n 20. Dezember 2008; franzöösch)
Camuunsch is ene utstorvene Spraak, de in de Alpen in dat hüdige Noorditalien spraken worrn is. Vun de Spraak sünd so üm un bi 70 Inschriften nableven, de in Steen haut sünd. De Schriften sünd aver to kort, as dat ganz kloor is, wat disse Inschriften bedüden doot, oder mit wat för Spraken Camuunsch ans verwandt is. De Forschers sünd vermoden, dat Camuunsch mit Etrusksch un Räätsch to de itaalschen Spraken tohöört. Schreven hebbt se de Spraak in de Tiet vun üm un bi 500 v. Chr. bet to de Tiedenwenn in de etrusksche Schrift.
Vasja Pirc [[pirts]] (* 19. Dezember 1907 in Idria; † 2. Juni 1980 in Ljubljana) weer en jugoslaawsch Schachspeler un Historiker. Sien eerst groot sportlich Spood stammt ut dat Johr 1929, as he in dat Turnier vun Rogaška Slatina den darten Platz mit Géza Maróczy deel (wunnen hett dormals Akiba Rubinstein vör Salo Flohr). 1936 in Novisad wunn he bi 14 Deelnehmer mit en vull Punkt Vörsprung up Petar Trifunović. 1938 hett he de Turniere in Bad Harzburg (vör Efim Bogoljubow und Georg Kieninger) un Łódź (vör Savielly Tartakower) wunnen. Pirc nehm mit Jugoslawien an de Schacholympiaden 1931, 1935, 1937, 1950, 1952 un 1954 deel. 1950 wurr he in Dubrovnik mit sien Land Olympiasieger, 1952 in Helsinki un 1954 in Amsterdam reck de Mannschap jewiels de Sülvermedaille. In de Eenzelwertung reck Pirc 1931 in Prag dat tweetbeste Ergevnis an dat veert Brett. Buterdem hett he Jugoslawien ok bi de inoffiziellen Schacholympiade 1936 in München vertreeden, wo he an dat eerst Brett dat tweetbest Ergevnis recken dee. Tüschen 1935 un 1953 wurr he fief Mal jugoslaawsch Meester. 1948 hull he in en Wettkamp gegen den Ex-Weltmeester Max Euwe en Unentscheeden (5:5). 1953 kreeg he vun de FIDE Pirc den Schachgrootmeestertitel tospraaken.
Wernher Magnus Maximilian Freiherr von Braun (* 25. März 1912 in Wirsitz/Posen; † 16. Juni 1977 in Alexandria/Virginia) weer en düütsch-amerikaansch Physiker. Von Braun hett eerst en Lehr bi de Firma Borsig makt un dornah en Utbildung an de Technisch Hoochschool. He weer ganz begeistert vun Hermann Oberths Book Die Rakete zu den Planetenräumen un is denn 1930 Assistent vun Oberth wurrn. He hett denn ok al egen Raketen baut und drüf mit 20 Johr ok al as zivil Mitarbeiter in dat Heereswaffenamt arbeiten. 1934 hett he promoveert (Thema: Flüssigkeitsraketen) un mit sien Twillingsraketen up Borkum al en Höcht von 2.200 Meter raakt. 1937 hebbt de Nazis de Heeresversuchsanstalt Peenemünde grünnd un von Braun wurr technisch Direkter vun dat Raketenwaffen-Projekt. He hett de V 1 baut, un ut de A4 de Wunderwaffe V 2 baut. Dat kunn he ok blots wurrn un maken, wiels he bi de Nazis ok inschreben weer. 1937 is he in de NSDAP intreden un an 1. Mai 1940 wurr he Lidmaat bi de SS. Se hebbt hüm allerdings ok mal inhafteert, wiels se meenen, dat he nah England afhauen wull. Nah de Tweete Weltkrieg hebbt de Amerikaners hüm un sien Mitarbeiters nah de USA hennlootst.
Dit Woort hett noch annere Bedüden: kiek dorför ünner Echte (Mehrdüdig Begreep). Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. Echt(e), ook Eh(e) oder Frie/Free, Heiraad un Hieraad es een förmliken, fasten Verbund twischen twee Personen (in männigen Kulturen ook meer as twee), de in de Sellschop goodheten un acht un faken med Ritualen oder Gesetten vulltogen wärd un in Zeremonien os de Hoogtied to’n Uutdruck kümt. Ene Echte na den Gesette to beennen heet sik scheden. Wat Echte bedüdd hänget van den Ümmestännen in de Sellschop un de Kuluttr af un wandel sik in de Loop van de Historie faken. Dat givt Religionen un Staten, de verlöövt, dat sik meer as twee Personen in ene Echte verbind. Dat heet Polygamie. In den europääschen Kultuurruum es de Echte de Traditschoon na een Verbund twischen enen mann un ene Fru up Duur, in de bede för den andern instaat. In den Loop van den 20. un den 21. Jahrhunderd maken enige Staten de Echte ook för Personen med den lieken Slecht togänglik. De befriggeten heet Ehepartners, Ehlüüd, Ehpaar oder Echtgenoten. De wievlike Ehepartnersche heet Ehefru oder kort Fru, minnächtig ook Oolsch(e) oder ooldfrnaknsch ook Wiev.
Karl Veit Riedel (* 20. Februar 1932; † 13. Juni 1994) weer en düütschen Historiker un Schriever. Riedel dee as böversten Kustos an dat Museum in Ollnborg arbeiden un hett en ganzen Hümpel Böker över noorddüütsche Kultur schreven. Wichtig is ünner annern sien plattdüütschen Theaterföhrer Plattdeutsche Theaterstücke. Ein Führer durch die niederdeutsche Bühnenliteratur, in den 910 plattdüütsche Theaterstücke beschreven sünd. Der Bänkelsang. Hambörger Museumsvereen, 1963 Friedrich Johann Lorenz Meyer. Christians, 1963 Warum wir so leben. Fackelträger-Verlag, 1970 Worpswede in Fotos und Dokumenten. Galerie-Verlag, 1988, ISBN 3881322329 Plattdeutsche Theaterstücke. Ein Führer durch die niederdeutsche Bühnenliteratur. Isensee, Ollnborg 1991-1994
Reinhard Franz Hahn (buten Düütschland ook Ron Hahn nöömt, Schrieversnaam ehrmaals Franz Brookmann; * 24. August 1947 in Hamborg) is ’n düütsch-austraalsch-amerikaanschen Plattdüütsch-Schriever. Hahn is in Hamborg (Hamborg-Willemsborg) boren un tagen. He hett in Israel (Galilẹa), Australien (Perth un Fremantle) un China (Beijing un Nanjing) wahnt un wahnt upstünds in de Verenigten Staaten vun Amerika (Seattle). In Australien un China hett he Sinologie, Oostasienkünn, Süüdoostasienkünn, Malaiisch/Indoneessch un Japaansch studeert, later in Amerika ook noch Zentraalasienkünn un altaische Spraken. He hett sik besünners mit de Minnerheitsspraken vun China bemengt. Sien Studeern hett em later in’t Privaatlẹven na de ole Spraak vun sien egene Heimaat un sien egenen Lüd’ trüggbröcht, de nu ook ’n Minnerheitsspraak in ehr egen Rebeed is un lang minnachtig ankẹken un ünnerdrückt weer. Vun Hahn sien plattdüütschen Warken is ’n Barg in Tiedschriften un Anthologie-Böker ünner de Lüd’ kamen, de mehrsten vun de Freudenthal-Sellschupp rutbröcht. He bemengt sik besünners mit dat Ọ̈verdrẹgen vun frömdspraakliche Warken in’t Plattdüütsche un vun’t Plattdüütsche in annere Spraken. He will sik afrieten, dat de Welt wat vun’t Plattdüütsche to wẹten kriggt, dat de Spraak wied un sied as egenstẹnnig ankẹken wardt un dat „Plattsnackers“ un „Plattschrievers“ in de hele Welt tohoopkaamt. Hahn bedrev‘
Echte betekent: Echte, den Verbund twischen twee Minschen Echte, een Dörp in de Gemeen Koalefelle, Neddersassen Echte is de Naam van düssen Personen: Bernhard Echte (* 1958), düütsch Literatuuretenschopper un Publizist Dorothea Echte (* 1967), düütsche Narichtensprekersche un TV-Moderatersche Karl Echte (1885–1960), düütsch Politker (CSVD) Kiek ook bi: Echt (Mehrdüdig Begreep) Disse Siet is över en mehrdüdigen Begreep un vertellt, wat disse Begreep allens bedüden kann. Disse Siet is sotoseggen en „Gavelsiet“, de Weg gavelt sik hier un du kannst di een Siet utsöken, üm mehr över dissen Begreep to lesen.
Jitzchak Rabin (Vörlaag:HeS, boren 1. März 1922 in Jerusalem, Völkerbundsmandat für Palästina; ümbrocht an’n 4. November 1995 in Tel Aviv) weer ei israeelsch Militär, Diplomat un Politiker (Awoda). Dat Amt vun den Ministerpräsidenten harr he tweemal inne: eerstmals van 1974 bit 1977 un nochmals van 1992 bit to sien Ermordung 1995. Rabin hett bevör de Staat Israel grünnd wurrn is, in de zionistisch Eenheiten vun de Hagana un dat Palmach kämpt. Nah de Unafhängigkeit hett he Karriere in de Israeelsch Verteidigungsstrietkräften maakt. Van 1964 bit 1968 weer he deren Generalstaffschef (Ramatkal) un harr somit de Kommandogewalt in den Sössdaagkrieg. Nah dat Enn’n vun sien Militärdeenst wurr he israeelsch Botschopper in den USA (1968–1973). Ansluutend wurr he Afordneter vun de Knesset vun de linkszionistischen Arbeitspartei, een Johr hett he den Parteivörsitt övernommen un wurr Ministerpräsident. Van 1984 bit 1990 weer he israeelsch Verteidigungsminister un weer dat ok in sien tweet Amtstiet as Ministerpräsident 1992–1995. Över Johren henweg weer Rabin en vun de wichhtigsten Entscheedungsdräger in buten-un sekerheitsspolitischen Fragen vun den Staat Israel. He weer en vun de Architekten vun den Freedenperzess in’n Nahen Osten. 1994 kreeg he gemeensammit den dormaligen Butenminister Schimon Peres un den langjohrigen PLO-Chef un eersten Präsidenten vun