rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Highlander (op Platt so veel as „De vun’t Hoochland“) is de Titel vun en Actionfilm ut dat Johr 1986, de in wieteren Sinn to dat Fantasy-Genre höört. De Hööftrull hett Christopher Lambert speelt. Mit de Johren hett sik Highlander to en richtigen Kultfilm maakt, un de Ünnertitel Dat kann blots een geven (orig.: There can be only one) is vundaag vun wegen de velen Parodien un dat Bruken in Filmen, Warf un Kummedie vele Minschen bekannt ok ahn den Film sehn to hebben. De Film nimmt sien Anfang in dat New York vun 1985. In de Deepgaraasch vun’t Madison Square Garden gaht twee Maanslüüd mit Swerten opeenanner daal. Een dorvu is Connar MacLeod, de winnt un Iman Fasil den Kopp afhaut. Kräft ströömt ut den Lief vun den Doden un gaht op Connar över un maakt dorbi en Deel vun de Deepgaraasch toschannen. MacLeod neiht ut, warrt aver vun de Polizei fastnahmen. Över Torüchblennen warrt de Tokieker wies, wat dat mit MacLeod op sik hett: Boren in Schottland in’t Johr 1518 wasst he in de Highlands op, bit he 1536 in en Slacht vun den Clan MacLeod gegen den Clan vun de Fraser in en Tweekamp gegen en eerstmol unbekannten
Reinhard Goltz (* 1953 op Finkwarder) is de Vörsitter vun den Vörstand vun dat Institut för nedderdüütsche Spraak in Bremen. Goltz hett lang bi dat Preußische Wöörbook mitarbeidt un dat mit rutgeven. He is siet 2002 Spreker vun den Bundsraat för Nedderdüütsch un weer 1998 bet 2007 Vörsitter vun de Klaus-Groth-Sellschop. Bi den Landdag vun Sleswig-Holsteen un bi de Bremer Börgerschop sitt he in den Biraat för Plattdüütsch. Goltz hett ok mit Hartmut Cyriacks un Peter Nissen tohooparbeidt un mit de beiden de plattdüütschen Asterix-Bänn un dat Book Mit Käpten Donald op hoge See rutgeven. 1996 hett he mit dat Kabarett De scheewe Dree, in dat he mitdoon dee, den Nedderdüütschen Literaturpries vun de Stadt Kappeln kregen. An’n 16. November 2011 hett Goltz ok dat Bundsverdeenstkrüüz kregen.
Hendritj Siemens ess een dietscha Germanist. Siemens ess 1964 enn Sigulda enn Lettlaunt jebore en 1975 noh Dietschlaunt jekome. Doa haft hee dan lota Mathematik, Philosophie, Germanistik en Slawistik studiert. Hee deed aun dee Universität Bonn oabeide en erforscht ver aulem daut Plautdietsche. Hee ess Delegieda fe dee Plautdietsche em Bundsraat för Nedderdüütsch en ess von 2007 aun Präsident von dee Plautdietsch-Frind en Chefredakteur von dee Tietschreft Plautdietsch FRIND. Siemens ess Verlagsleida vom Tweeback Verlag enn Bonn.
Heinrich Siefer (* 1959) is en plattdüütschen Schriever. Siefer is 1959 in dat Ollnborger Mönsterland boren. He hett 1979 bet 1989 an de Universität Hannover Erziehungswätenskup/Erwachsenenbildung studeert un sik dor ok mit kathoolsche Theologie befaat. Vun 1985 af an bet 1989 weer he Mitarbeider an dat Bischöplich Mönstersche Offizialat un weer denn bet 1991 Baas vun de kathoolsche Familienbildungssteed in Lohn. Siet 1991 is he Dozent bi dat Kardinal-von-Galen-Huus in Stapelfeld. He deit ok as Afornten för Neddersassen in’n Bundsraat för Nedderdüütsch sitten. För dat Bischöplich Mönstersche Offizialat is he ok Beopdragter för de plattdüütschen Andachten bi NDR 1. Siefer deit in Cloppenborg leven, is verheiraadt un hett twee Kinner. Wiehnacht an’n Kamin: Riemels un Vertellsels von Advent bit Käönigen.. Kardinal-von-Galen-Huus, Stapelfeld 1994, ISBN 978-3930798070 Morgen roop ick Di wedder an. (mit Sebastian Hackmann un Dietmar Kattinger) Dialogverlag, Mönster 2004, ISBN 978-3933144911 Ik bün DIEN - DU büst mien! Dialogverlag, Münster 2005, ISBN 978-3937961187 Tinkeln Steerns in klaore Nachten. Wiehnachtsgeschichten ut use Ollenborger Münsterland. Terwelp, 2006, ISBN 978-3925019227 Luster Eis To. (Höörbook, CD) Limo Audioproduktion, 2006, ISBN 978-3834102065 Tinkeln Steerns. (Höörbook, CD) Limo Audioproduktion, 2006, ISBN 978-3834102072
Gabriele Diekmann-Dröge (* 28. November 1958 in Melle) is en düütsche Germanistin. Vun 1977 af an bet 1979 hett se Germanistik un Soziologie an de Universität Builefeld studeert un denn bet 1986 Germanistik un Geschicht an de Universität Mönster. Dor hett se denn ehr Staatsexamen op Lehramt maakt. Se hett denn 1987 bet 1989 för de Kommission för Mundoort un Namenkunn vun’n Landschopsverband Westfalen-Lippe in Mönster arbeidt un 1991 bet 1992 för de Lippesche Landsbibliothek in Deppelt. Siet 1995 deit Diekmann-Dröge an de Universität Ollnborg arbeiden un hett en Lehropdrag för de plattdüütsche Spraak. Bit 2006 weer se Afornte för Neddersassen in’n Bundsraat för Nedderdüütsch. Niederdeutsche Heimatliteratur in Oldenburg: 1870 bis 1950. Holzberg, Ollnborg 2002
Arturo Toscanini (* 25. März 1867 in Parma; † 16. Januar 1957 in New York), weer en italiensch Dirigent. He weer eerst Musiker un hett Violoncello speelt, wurr denn aber bekannt, as he 1886 in Rio de Janeiro as Dirigent vun Verdis Oper Aida uptreden is. Dornah gung dat an de Mailänder Scala un an de Metropolitan Opera in New York. 1927 hett he dat dortige Philharmonic Orchestra leit. He dirigeer aber ok bi de Bayreuther un Soltbarger Festspeelen. Beröhmt wurrn is he dör sien besünners fien Gehör un för sien eenzigoortig Gedächtnis. He speel dat ganze Opern- un Konzertrepertoire utwendig. He weer för knapp un präzis Slagtechnik un bekannt för sien absolut Warktrüe, worbi he besünners Ludwig van Beethoven, Verdi und Richard Wagner schätzen dee. As Gegner vun de Natschonalsozialismus is he 1938 in de USA utwannert un hett dor bit 1954 dat för hüm grünnt NBC Symphonic Orchestra leit. He geev sien Dirigententätigkeit up, as hüm sien Gedächtnis bi en Upföhrung von de Meistersinger in de Carnegie-Hall in Stich laten dee. Personen-Lexikon 2 ut Chronik-Verlag, Harenberg Kommunikation, Dortmund, 1983 ISBN 3-88 379-018-4 Op Wikiquote gifft dat Zitaten to, över oder vun „Arturo Toscanini“ (hoochdüütsch). Toscanini Online (engelsch)
Jaan Ehlvest (* 14. Oktober 1962 in Tallinn) is en bedüüdend eestnisch Schachgrootmeester. He hett dat Schachspeel vun sien Moder lehrt, as he söss Johr old weer. Mit acht Jorehn kreeg he all en utbild Trainer un mit 14 Johr wunn he al de Stadtmeesterschap vun Tallinn (bi de Senioren). Wiels he Talent harr, hett he ok Inladungen kregen to Lehrgänge in de Schachschool vun Michail Botwinnik. Dor hett he denn ok Bekanntschap maakt mit Garri Kasparow. 1981 wunn he de Juniorenmeesterschap vun de UdSSR, 1983 wurr he Tweete bi de Juniorenweltmeesterschap, kunn aber die Junioreneuropameesterschap in Groningen winnen. 1986 weer he Meester vun Eestland, ok wenn he to de Tiet Alkoholprobleme harr. Een Johr later hett he sien Studium van Psychologie an de Staatlich Universität vun Tartu afsloten. En vun sein gröttste schachlich Erfolge weer de darte Platz bi dat Weltcupturnier in Belfort 1988 achter Kasparow un Anatoli Karpow, aber vör vööl Weltklassespeler. Dorneben kunn he 1989 en stark besett Turnier in Reggio Emilia vör Wassyl Iwantschuk winnen. Dat New York Open 1994 wunn he vör sien Landsmann Lembit Oll. Ehlvest speel bi mehrere Weltmeisterschaften vun de FIDE: 1999 in Las Vegas verlor he in de tweete Runn tegen
Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. Algerien (araabsch: الجزائر al-Dschazā’ir, DMG al-Ǧazāʾir, „de Eilanden“ ) is een Staat in den Noordwesten vun Afrika. He liggt in de Midden vun de Maghreb. Na den Sudan un vör de Demokraatsche Republiek Kongo is Algerien dat tweetgröttste Land up den Kontinent. In’n Noorden grenzt dat an de Middellannsche See, in’n Westen an Mauretanien, Marokko un de Westsahara (up de Marokko enen Anspröök stellt), in’n Süden an Mali un Niger un in’n Oosten an Libyen un Tunesien. Üm un bi 700 n. Chr. keem de Islam in dat Land. 1519 is Algerien een Deel vun de Osmaanschen Riek wurrn. 1710/11 is dat Land vun de Osmanenherrschaft free kamen. 1830 hefft de Franzosen dat Land innahmen. Vun 1900 af an weer Algerien een Département vun Frankriek. 1940 fung de Striet vunwegen een free un unafhängig Algerien an. 1947 hefft de Franzosen all Algeriers as Franzosen gellen laten. 1954 - 1962 weer de Algerienkrieg. An’n 5. Juli 1962 wurr een free unafhängig Algerien utropen. 1965 hett H. Boumedienne de Macht öbernahmen. Bi de Wahlen 1991/92 hett de islaamsche Heilsfront FIS wunnen. De FIS is een Partei, de dat
Golden Delicious is en Tafelaaftsort vun den Huusappel, de vundaag in'n gewarflichen Anbo in Europa en grote Rull speelt. De Sort is al üm 1890 rüm as Tofallssamling in West Virgina, USA, opdeckt worrn. De Golden Delicious is en Winterappel, de in'n Oktober oornt warrn kann un af Dezember riep is för'n Geneet. Köhlt kann de Frucht bit in'n Juli lagert warrn. De Boom wasst an'n Besten op matig fuchtig Boddens un bruukt an'n leefsten warm Klima mit veel Sünnschien. Ünner diss Ümstännen bringt de Boom veel Büt. Vun wegen sien Anfalligkeit för Schorf is he för'n privaten Goorn nich antoraaten. De Golden Delicious warrt geern eten un is dorüm en Produkt vun'n Massenanbo – ok in Rebeden, de för den Boom nich so egent sünd. Dat hett sien Roop schaadt un hett em to en Synonym för slechte Appelqualität maakt („Geel Wörger“). De meisten Appel, de vun disse Sort in'n Hannel to köpen sünd, warrt vun vele Lüüd as to sööt un to wenig aromaatsch ansehn. Bito warrt he em to Unrecht naseggt, dat he blots wenig Nehrstoffen bargen deit. De Golden Delicious is butendem nich sünners saftig. In egent Redeben, as t. B. in de Hanglagen vun Süüdtirol
Tofallssamling is de Beteken för en Plantensort, de nich mit Afsicht tücht worrn is, man as Nakamen vun tofällig opdeckten Plantenpopulatschonen tostannen kamen sünd un sinnvull Egenschoppen opwiesen doot. De övten Oogen vun'n Goorner oder Tüchter kennt den Weert vun solke Opdecken un vermehrt den Samling denn oder nütt em för egen Tüchten. Wieldat vele Aaftsorten teemlich heterozygote Klonen sünd, künnt sik bi fre'e Krüüzen in de Natur düchtig ünnerscheedlich Nakamen togang kamen, de blots dör en bannig tietopwännigen un nich sünnes weertschopplichen Vörgang utsorteert warrn künnt. Ut den Grund gifft dat blots hööchst wenig staatliche Instituten oder private Goornfrünnen, de sowat maakt hebbt un maakt. Tofallssamlingen, de dör'n Tofall in Goorns oder an'n Stratenrand funnen warrt, speelt dorüm ok vundaag noch en grote Rull bi't Entwickeln vun ne'e Sorten. So weer as een Bispeel de vergliekswies ne'e Appelsort Braeburn vun en Aaftbuern in Niegseeland enerworrns an'n Wegrand funnen. Un ok de bekannte Sort Golden Delicious, de för de meisten Lüüd as de Begreep slechthen för de hoochtüchten Massenappelsorten gellt, is as en Tofallsamling in een Goorn opdeckt worrn. Bi de Rosen kummt een Togfallssamling grote Bedüden in de Rosenhistorie to. De eersten avendlännschen Teerosen sünd ut Noisetterosen un de
Dat gifft över 7.500 verscheeden Appelsorten up de Eer. In disse List sünd Appelsorten nah Alphabet upföhrt: Info vun 25 Appelsorten. Över 700 Appelsorten uplist vun AllAboutApples.com. Noch en Siet mit Appelsorten up Apple Journal mit 12 Sieden vun Appels. Apple flavours and descriptions from OrangePippin.com
Chromit, Chromiesensteen oder Chromiesenierz is en Oxid-Mineral mit en Mengdenporportschoon Metall: Suerstoff vun 3:4, wat in dat kuubsche Kristallsystem kristalliseert un de cheemsch Tosamensetten FeCr2O4 opwiesen deit. Dat Mineral is vun bruunswarte Klöör mit en brune Streekklöör, en Mohshard vun 5,5 un en Dicht twüschen 4,1 un 5,1 g/cm³. Tomeist kummt Chromit in massive oder körnige Form vör, roor ok in kristalline Form. Andrapen warrt dat faken in de Neeg vun olivinriek magmaatsch Stenen as Peridotit oder Serpentinit. Vun wegen sien vergliekswies hoge Dicht un Hard is dat teemlich bestännig gegen Verweddern un lagert sik dorüm ok geern as Sediment in Strööm af. Mitünner is dat in Schichten anriekert, so dat sik de bargmännsch Afbo vun'n Steen weertschopplich lohnen kann. Gröttere Lagersteden sünd in'n Ural in Russland to finnen un ok in Süüdafrika in'n Transvaal. Chromit hett en Chrom-Andeel vun 73% un is dorüm mit Afstand de bedüdenste Born för dit Metall, wat tohopen mit t. B. Nickel insett warrt, üm Stahl hard to maken.
Ichirō Mizuki (jap.: 水木 一郎 Mizuki Ichirou, * 7. Januar 1948 in Tokio, Japan) weer en vun de bedüdensten japaanschen Anison-Pop-Singer, Komponist, Schauspeler un Lidmaat vun de Musikgrupp JAM Project. Ichirō Mizuki siene eerste Single bi Nippon Columbia keem an'n Juli 1968 rut. Up de eerste Siet weer dat Leed Kimi ni sasageru Boku no Uta to hören un up de B-Siet funn sik Suteki na Yoru. Dat duur man bloß eenen Monat, dor keem al siene neegste Single rut. Dat weer de Dare mo inai Umi keem an'n April 1970. In'n Juli 2000 nehm Ichirō Mizuki gehör to de Gründungslidmaaten vun de JAM Project un weer de Vokalist. He weer aber ok as Komponist för de JAM Project aktiv. Dat Leed Mazinkaizer Sanka stammt van hüm. 1989: OTAKEBI Sanjou! Hoeru Otoko Ichiro Mizuki Best (OTAKEBI参上!吠える男 水木一郎ベスト) 1990: Ichiro Mizuki OTAKEBI 2 (水木一郎 OTAKEBI2) 1990: Ichiro Mizuki All Hits Vol.1 (水木一郎 大全集Vol.1) 1991: Ichiro Mizuki All Hits Vol.2 (水木一郎 大全集Vol.2) 1991: Ichiro Mizuki Ballade Collection ~SASAYAKI~ Vol.1 (水木一郎バラード・コレクション～SASAYAKI～Vol.1) 1991: Ichiro Mizuki All Hits Vol.3 (水木一郎 大全集Vol.3) 1992: Ichiro Mizuki All Hits Vol.4 (水木一郎 大全集Vol.4) 1992: Ichiro Mizuki All Hits Vol.5 (水木一郎 大全集Vol.5) 1993: Dear Friend 1994: Ichiro Mizuki no Tanoshii
Dat Mark-Brannenborger Platt is en ostnederdüütschen Dialekt von de plattdüütsche Spraak, de vör allen in Brannenborg un Sassen-Anhalt spraken warrt oder spraken worrn is. De Noordgrenz to dat Mekelborgsche is groff de Landsgrenz to Mekelborg-Vörpommern bet an de Elv. Op de linke Sied von de Elv höört de Ollmark to dat Märksche. Wieder in’n Süden in Sassen-Anhalt höört dat rechte Över von de Elv to’n gröttsten Deel to dat Märksche. De Süüdgrenz is de sülve as de Süüdgrenz von dat Plattdüütsche. En genaue Grenz lett sik nich mehr angeven, denn al sied Johrhunnerten wiekt dat Plattdüütsche vör dat Hoochdüütsche trüch un hüüd is dat so, dat meist överall, wo Märksch spraken warrt, dat blot noch wenig Lüüd sünd. In’n Noorden mehr un in’n Süden meist gorkeen mehr. In grote Delen vun Brannenborg is de ole plattdüütsche Dialekt dör dat Hoochdüütsch-Brannenborgsche verdrängt, en hoochdüütschen Dialekt, de op de Ümgangsspraak vun Berlin opsett. De Ostgrenz is de Staatsgrenz to Polen. Vör 1945, as de Düütschen ut de poolsch besett Rebeden verdreven worrn sünd, hebbt se ok op de rechte Sied von de Oder, in de Neemark Märksch spraken. Dat märksche Platt lett sik groff indelen in Noordmärksch un Middelmärksch. Dat Süüdmärksche hett
En Oktoberfest is en Typ Volksfest. Afkamen deit disse Typ Volksfest vun dat Oktoberfest in München. Dor geev dat 1810 dat eerste Oktoberfest to de Hochtiet vun Prinz Ludwig I. mit siene Therese. Aver ok al vördem geev dat in’n Oktober in Bayern al Oktoberfest. Dat weer in’n Sommer verbaden Beer to broen. Eerst in’n Oktober dröffen de Broers wedder nee Beer broen. Dat deen se fiern un bi de Fier hebbt se dat Märzenbeer, dat se in’t Vörjohr toletzt broot harrn, opbruukt. Ut dat Oktoberfest in München is denn mit de Tiet en groot Volksfest worrn. Mit de Tiet is dat Fest mit dat Beerdrinken un de Gemütlichkeit en prototyypsch Symbol för düütsche Kultur worrn. Vör allen düütsche Utwannerers hebbt in Amerika faken ok anfungen Oktoberfest to fiern, dat se ehr düütsche Kultur wohren wullen. Ok wenn dat mehr so’n beten Klischee is as würklich en Stück Kultur vun ganz Düütschland. Dorvun keem dat, dat dat hüdigendaags ünner annern grote Oktoberfesten in Cincinnati (USA), Blumenau (Brasilien) un Kitchener (Kanada) gifft. Oktoberfest in München (üm un bi 6 Millionen Besökers) Oktoberfest in Hannover (üm un bi 1,1 Millionen Besökers) Oktoberfest in Kitchener (üm un bi 700.000 Besökers) Oktoberfest in Blumenau
Umberto Cagni (* 24. Februar 1863 in Asti; † 22. April 1932 in Genua) weer en italiensch Forscher un Admiral. Umberto Cagni weer de Söhn vun en General ut Piemont. As he 14 Johr old weer, is he eerst in de Marineschool in Neapel intreden, is denn aber an de Marineschool in Genua wesselt, de he 1881 as Leutnant to See afslooten hett. Van 1882 bit 1885 hett he an en Weltumrunden up dat Kriegsschipp Vettor Pisani deelnemmen un 1895 hett he up dat Schipp Cristoforo Colombo nochmal en Welreis maken, de 4 Johr düern dee. Een vun dat Franz Joseph Land ut start Expeditschon to de Nordpol is fehlslahn, aber tosommen mit Ludwig Amadeus von Savoyen hett he de Noorddeel vun dat Franz Josef Land kartografeert. In dat Johr 1900 hebbt se tosommen de Gebirgsregionen in Alaska erforscht. Anfang 1909 teken he sück bi de Rettungsinsatz nah dat Erdbeven bi Messina besünners ut. 1911 föhr he bi de italiensch-törkisch Krieg den eersten italienschen Landungsverband in Libyen. In' Eersten Weltkrieg befehlig he en Krützergeschwader, en Flottenkommando in Brindisi un de Marinestöttpunkt in La Spezia. Admiral Umberto Cagni is 1923 ut den aktiven Deenst utscheden un hett dornah noch en paar
Jamie Lee Curtis, Baroness Haden-Guest (* 22. November 1958 in Los Angeles, Kalifornien) is en US-amerikaansche Schauspelerin un Kinnerbookschrieversche. Jamie Lee Curtis is de Dochter vun Tony Curtis un Janet Leigh un jüngere Süster vun Kelly Curtis. Beropen worrn is se as „Scream-Queen“ (Schreekönigin) vun wegen ehr Rull as Laurie Strode in de Horrorreeg Halloween. In ehr Loopbahn hett Curtis al in mehr as 60 Film- und Feernsehprodukschonen mitspeelt un weer dorbi ok in Speelfilmen vun enige verschedene Genre dorbi. Neven Hoorofilmen, hett se ok Kummedien, Actionfilmen un Dramen speelt. Siet 1984 is se mit den Schauspeler Christopher Guest (Baron Haden-Guest) verheiraadt, wodör se Lady Haden-Guest worrn is. Curtis is de Patentante vun den Schauspeler Jake Gyllenhaal. Man Jamie Lee Curtis is nich blots as Schauspelersche aktiv, man se schrifft siet 1993 ok Kinnerböker, womit se ok Spood hett. Von ehr sünd opstunns söss Böker publizeert worrn. In’n November 2004 harr Curtis aver verklort, dat se ehr Filmloopbahn nu afsluten wull. Se meen, dat se mit Wöörd afgahn wull un de Tietpunkt dorvör nu kamen weer. Dorna schull Christmas with the Kranks ehr letzte Film wesen. Dorbi is dat aver nich bleven, se hett sietdem al wedder an eenige Filmen
De Klaus-Groth-Sellschop is en Literatursellschop, de sik för de Pleeg vun Klaus Groth sien literarsch Arv un de plattdüütsche Spraak överhaupt insetten deit. Se hett ehrn Sitt in dat Klaus-Groth-Museum in Heid. De Vörsitter weer Heinz-Werner Arens. Grünnt worrn is de Sellschop op’n 1. Juni 1949. Elk Johr deit de Sellschop ehr Johrsgaav (ISSN 0453-9842) rutgeven, en Tietschrift, de blangen Opsätz un Warken to Groth, Groth sien Wark un plattdüütsche Themen allgemeen ok Gedichten un annern Kraam bringen deit. Maten vun de Sellschop doot de Johrsgaav so kriegen. ?-2007: Reinhard Goltz 2007-2011: Heinz-Werner Arens 2011-2018: Bernd Rachuth seit 2018: Robert Langhanke Websteed to de Klaus-Groth-Sellschop (hoochdüütsch)
De Beraden Utschuss för Plattdüütsch (hoochdüütsch Beratender Ausschuss für Niederdeutsch) is en Utschuss bi dat Binnenministerium vun Düütschland. He schall twischen de Bundslänner, den Bund un de Vertreders vun de Plattsnackers vermiddeln un helpen sik aftostimmen, woans de Spraak in’n Rahmen vun de Europääsche Charta vun de Regional- oder Minnerheitenspraken bewohrt un pleegt warrn schall. De Utschuss is an’n 10. November 2006 toeerst tohoopkamen un de Vörsitter is Christoph Bergner. He schall in Tokumst eenmal elk Johr tohoopkamen. In’n Utschuss doot veer Lüüd vun’n Bundsraat för Nedderdüütsch, fief Lüüd ut de Partein un acht Lüüd ut de plattdüütschen Bundslänner sitten. för de SPD: Holger Ortel för de Linke: Dorothée Menzner för de CDU: ? för de FDP: ? för de Grönen: ? för Bremen: ? för Brannenborg: ? för Hamborg: ? för Mekelborg-Vörpommern: ? för Neddersassen: ? för Noordrhien-Westfalen: ? för Sleswig-Holsteen: ? för Sassen-Anholt: ? för’n Bundsraat för Nedderdüütsch: ?
Highlander betekent in’n Allgemenen en Inwahner vun de Highlands, wat tomeist en Anhörigen vun en Schottischen Clan is, Highlander, Film ut dat Johr 1986, Highlander II – The Quickening, Film ut dat Johr 1991, Highlander III – The Sorcerer, Film ut dat Johr 1994, Highlander: Endgame, Film ut dat Johr 2000, Highlander: The Source, Film ut dat Johr 2007, Highlander, tohörige Feernsehserie, de twüschen 1992 un 1998 produzeert worrn is, Highlander: The Raven, Spin-off dorvun, Highlander: The Animated Series, Tekentrickserie to de Feernsehserie, de 1994–1996 maakt weer, Highlander, Kattenoort mit lange Hoor, HMS Highlander (H44), Kriegsschipp vun de Royal Navy in’n Tweten Weltkrieg, Raumschiff Highlander, Film- un Romanreeg, de 1993 vun Robert Amper anstött weer, en annern Naam för dat Schottsch Hoochlandrind, Highlanders, Rugby-Mannschap ut de niegseelännsche Stadt Dunedin. Disse Siet is över en mehrdüdigen Begreep un vertellt, wat disse Begreep allens bedüden kann. Disse Siet is sotoseggen en „Gavelsiet“, de Weg gavelt sik hier un du kannst di een Siet utsöken, üm mehr över dissen Begreep to lesen.
William Howard Taft (* 15. September 1857 in Cincinnati, Ohio; † 8. März 1930 in Washington D. C.) weer 27. Präsident vun de USA van 4. März 1909 bit 3. März 1913 un hörr de Republikaansch Partei an. William Howard Taft wurr an 15. September 1857 in Cincinnati, Ohio, in en anseen republikaansch Familie boren. Sien Vader Alphonso Taft hörr tietwielig dem Kabinett Grant an un weer denn ünner Präsident Chester Alan Arthur Gesandter in Öösterriek-Ungarn un Russland. De Mutter, en Koopmannsdochter ut Boston, hett ehr Söhn afraden, sück um dat Präsidentenamt to bemöhen. Taft studeer an de Yale-Universität un an de Cincinnati Law School. To sien Tiet in Yale is he in de dortige Studentenverbinnen Skull & Bones upnommen wurrn. Disse Verbinnen is besünners bekannt, dat dat all bannig geheim hollen wurrd. För en körten Tiet weer he Afkaat un Gerichtsreporter, hett denn aber Karriere in höhere juristisch Stellen makt. 1886 hett he de Musiklehrerin Helen Herron heiraad. Dat Paar harr 3 Kinner. De dochter studeer Geschichte, un de beid Söhn sünd ok Politiker wurrn. Sien oldste Söhn Robert A. Taft weer en inflootriek Senator un en binnerparteilicher Gegner vun de latere Präsident Dwight David Eisenhower in de Wettstriet
William Jennings Bryan (* 19. März 1860 in Salem, Illinois; † 26. Juli 1925 in Dayton, Tennessee), weer en US-amerikaansch Politiker. He weer en föhren Vertreder vun de Populisten-Bewegung Enn vun dat 19. Johrhunnert un kandideer in de Johren 1896 un 1900 för de Demokraten as Präsidentschapskandidat, wurr aber beid mol vun William McKinley slahn. 1908 verlor he denn tegen William Howard Taft. Sie Plattform weer en Bewegung, de ähnlich weer, as de Raiffeisen-Bewegung in Düütschland un Öösterriek. He versöch, de lütten Buern tegen de groot Iesenbahnbarone un Industriekartelle to verteedigen. Bryan weer van 5. März 1913 bit 9. Juni 1915 Butenminister vun de USA ünner Präsident Thomas Woodrow Wilson. Stephen Jay Gould, William Jennings Bryans letzter Feldzug, in: Gould, Bravo, Brontosaurus (Hamburg 1994), S. 481-499
Fluor [ˈfluːoːr] is en cheemsch Element vun’t Periodensystem, dat to de Cheemsch Serie vun de Halogenen tellt. Dat Element hett de Atomtall ) un warrt mit dat Atomteken F afkört. Dat giftige Gas is meist ahn Klöör, man in Schichten dicker grötter as een Meter sütt man en blassgele bit geelgröne Klöör. Fluor is vun all Elementen dat, wat de hööchste Elektronegativität hett un an’n dullsten reageert. De Naam kummt vun dat latiensch Woort fluor „Stroom, Fluss“. In de Mehrtall („fluores“) weer dat en Begreep för „Flussmiddel“ (in de Metallurgie, kiek bi Historie) un stünn in dissen Bruuk für Flussspat, wat dat bedüdenste natürlich vörkamend Fluormineral is. Fluor weer 1530 vun Georgius Agricola in siene Form as Calciumsolt (CaF2) beschreven, wat de Flussspat is, un weer 1556 vun ehm as Helpsmiddel to’n Smölten vun Ierzen nöömt. Calciumfluorid maakt Ierzsmölten un Slacken dünnfletiger. Schwanhard maak 1670 dat Glasätzen dör süürbehannelte Flussspat. Man, all Versöken, dat fre’e Halogen to tügen güngen dorneven – mitünner ok op traagsch Wies. Eerst 1886 hett Henri Moissan dat torecht kregen, dör elektrolytsch Opsplitten vun en Lösen vun Kaliumdifluorid (KHF2) in fletig Fluorwaterstoff (HF) bi –55 °C rein Fluor to tügen. Dat weer aver blots man en