rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Dat Z-Boson (Z0) is en Liekboson (Uttuuschdeelken) un tellt to de Elementardeelken. Dat Deelken is jüst so as dat W-Boson en Vermiddler för de swack Wesselwirken un hett den Spin 1. Dorüm tellt dat ok to de Bosonen. Man in’n Ünnerscheed to dat W-Boson is dat Z-Boson nich elektrisch laadt. De Rohmasse vun’t Z-Boson liggt bi 91,1876 GeV, wat meist 91 mol so swoor is as en Proton. De Verfallsbreed is ruchweg 2,4952 GeV. As de W- un Z-Bosonen so düchtig swoor sünd, warrt bannig veel Energie bruukt, üm jem tostannen to bringen. Dorto weern Gaumakers nödig, de noog Energie harrn. De eerste Gaumaker, de dat maken kunn, weer dat Super Proton Synchrotron (SPS) an’t CERN, wo in’n Januar 1983 to’n eersten mol W-Bosonen in en Experiment nawiest worrn sünd. Dat Z-Boson weer en poor Maanden later, in’n Mai 1983 nawiest. Carlo Rubbia un Simon van der Meer, de disse Experimenten dörföhrt harrn, weern dorför al een Johr later mit den Nobelpries för Physik uttekent. De Beteken Z-Boson schall en lustige Anspelen dorop wesen, dat man to de Tiet meen, dat Z-Boson weer dat letzte Deelken, wat noch opdeckt warrn müss. Aver dat gifft noch en annere Verkloren, wona dat
Otto Fräßdorf (* 5. Februar 1942 in Meideborg) is en ehmalger düütsch Footballspeler, de för de Natschonalmannschap vun de DDR speelt hett. De Afwehrspeler speel van 1954 bit 1960 för BSG Motor Nord Magdeburg un dornah bit 1971 för FC Vorwärts Berlin. Insgesamt hett he 183 DDR-Böverligaspelen maakt un dorbi 31 Doren schaaten. För de de Natschonalmannschap vun de DDR hett he in de Johren 1963 bit 1970 insgesamt 33 Lännerspelen maakt un dorbi 4 Doren schaaten. An dat olympisch Footballturnier 1964 hett he ebenfalls deelnommen. Bernd Rohr, Günter Simon: Fußball-Lexikon, 2004 Copress Verlag, ISBN 3-7679-0829-8
Bernard Labourdette (* 13. August 1946 in Lurbe-Saint-Christau (Aquitaine); † 20. Juli 2022 ok dor) weer en franzöösch Radrennfohrer. Labourdette weer Profi van 1969 bit 1977. Gliek in sien eerst beid Profijohren wunn he jewiels en Straatenrennen in Marmande. 1969 folg en Sieg bi dat Kriterium in Lubersac. In dat glieker Johr bit 1976 hett he denn jewiels an de Tour de France deelnommen, wobi sien best Ergevnis Rang 8 bi de Tour 1971 (noch vör Lucien Aimar) weer. Dorbi kunn he ok en Deelstreck up sien Naam schrieven. Aber ok in Eendagsrennen bleev he nich ahn Spood. So wunn he 1970 dat Rennen Bernos-Beaulac (vör Jean-Pierre Danguillaume un Henk Hiddinga). 1971 wunn he dat Kriterium Bain-de-Bretagne vör Charlie Grosskost un Luis Ocaña Pernia, as ok dat Kriterium in Meymac. 1972 folgten Siege in Dunières un Pommerit-le-Vicomte un he wunn ok Étoile des Espoirs. 1973 gelung hüm de Sieg vi dat Kriterium in Auzances noch vör Raymond Poulidor. 1976 hett he noch en tweeten Platz bi dat Rennen Étoile de Bessèges schafft. Indrag up Radsportseiten.net
Dierk Gerhard Puls (* 11. November 1913 in Warder; † 15. April 1994 in Kiel) wor en düütschen Schriever un Germanist. Puls is 1913 as Söhn vun en Pastoor in Warder boren un hett siene Kinnertiet in Oeversee un Kropp tobröcht. Na de Volksschool güng he op de Domschool in Sleswig un dee denn Geschicht, Germanistik, Kunstgeschicht un Theaterwetenschop in Leipzig, Wien un München studeren. 1942 möök he sien Dokter vun de Philosophie to dat Thema Die „Los von Rom“-Bewegung im Habsburgerreich. Na’n Krieg dee Puls as Lehrer arbeiden. Blangen dat dee he ok schrieven. Bekannt vör allen weer sien Book Besuch auf Emkendorf vun 1976. Dor stünnen Vertellsels vun dat Leven un Wirken vun sleswig-holsteensche Dichters in. Dat weer so’n Misch ut Vertellen un Saakbook. Der Ehedoktor. 1952 Dichter und Dichtung in Kiel. 1962 Is ja rein to dull. 1975 Besuch auf Emkendorf. 1976 Dierk Puls vertellt lüttje Döntjes vun Flensborg bit Hamborg. 1978 An Nordseestrand un Ostseekant. 1979 Snack un Snurren. 1979 (LP) Hochzeit auf Helgoland. 1984 Geschichten aus dem alten Kiel. 1991 List vun plattdüütschen Schrievers
Sjoukje Rosalinde Dijkstra (Utspraak: [[ˈʃʌukjə ˈdɛikstra]], * 28. Januar 1942 in Akkrum, Friesland; † 2. Mai 2024 in Someren, Noord-Brabant) weer en nedderlannsch Ieskunstlöperin, de in’t Eenzel antreeden dee. Se weer Olympiasiegerin 1964, Weltmeesterin 1962 bit 1964 un Europameesterin 1960 bit 1964. Sjoukje Dijkstra weer de Dochter vun den Iesflinklöper Luitzen „Lou“ Dijkstra (1909–1964), de an de Olympisch Spelen 1936 in Garmisch-Partenkirchen deelnommen harr. In dat Öller vun söss Johren fung se mit dat Ieskunstlopen an un gau wurr hör Talent sehn. Mit 12 Johren, 1954, nehm se all an Europameesterschapen deel. In London is se denn vun Arnold Gerschwiler, den Unkel vun den Ieskunstloopweltmeester Hans Gerschwiler traineert wurrn. Se un hör wat öllere Landsfru, Joan Haanappel, kunnen sück immer mehr verbetern. Nahdem se veermal Tweet bi natschonalen Meesterschapen wurrn weer, wunn se 1959 hör eersten natschonalen Titel vör hör Konkurrentin. Dat weer ok glieks de eerste vun söss natschonalen Meestertiteln in Reeg. In dat sülvig Johr wunn se ok hör eerst internatschonalen Medaillen. Bi de Europameesterschap in Davos wurr se Viez-Europameesterin achter Hanna Walter ut Öösterriek un bi de Weltmeesterschap in Colorado Springs reck se de Bronzemedaille achter Carol Heiss un Walter. En Johr later, in dat olympisch Johr
De Lorraine-Dietrich Type GF 4 is en Baureeg vun Pkw-Modellen vun de 1910er Johren. Dorto hörrn Type FGF 4, Type RGF 4 un Type FRGF 4. Hersteller weer Lorraine-Dietrich in Frankriek. Dat gellt as Middelklassewagen. De natschonalen Tolaatensbehörde weer dat eerste Fohrtüüch an’n 4. Juni 1909 vörstellt wurrn. De Baureeg stunn van 1910 bit 1913 to’n Verkoop. Nahfolger wurrr de Type HF 4. De Motor entstunn nah en Lizenz vun Turcat-Méry. Dat is en Veerzylinder-Riegenmotor, eerstmals bi dissen Hersteller in Monoblockbauwies. De is as L-Kopf-Motor mit SV-Ventilstüüeren utführt. 75 mm Bohrung un 120 mm Hub ergeven 2121 cm³ Hubruum. De Motor weer dormals in Frankriek stüürlich mit 12 CV instuuft. De Motor is vörn längs in dat Fohrgestell inbaut. He drifft över en Dreeganggedriev un en Kardanwell de Achterass an. De Brems warkt as dat typisch för de Tiet weer, blots up de Achterrööd. All Modelle hemm eenheitlich 1360 mm Spoorwiet. Bi den Radstand gifft dat aber Ünnerscheeden. Bi den Type FGF 4 bedroog he in dat eerste Johr 2840 mm, dornah 2837 mm. Bi den Type RGF 4, den dat blots 1910 geev, is he 2325 mm an’n körtesten. De Type FRGF 4 van 1911 harr 2837 mm. Bekannt
Artur Balder (* 14. August 1974 in München) is en spaanschen Schriever, bekannt för de Curdy-Kinnersaga un de Germanensaga üm Arminius. He leevt as free Schriever up Mallorca. Tetralogía de Teutoburgo: El último querusco. Inédita Editores, 2005, ISBN 84-96364-31-3 Liberator Germaniae. Inédita Editores, 2006, ISBN 978-84-96364-49-3 La Batalla del Destino, Inédita Editores, 2007, ISBN 978-84-96364-96-7 Curdy-Saga: La Piedra del Monarca. The Magic Rider, 2004, ISBN 84-934076-0-7 Curdy y la Cámara de los Lores. Montena (Random House Mondadori), 2007, ISBN 978-84-8441-331-8 Artur Balder sien Websteed (engelsch)
Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. Ruumfohrt (ook Weltruumfohrt, Kosmonautik oder Astronautik) beteken Reisen oder Transporte in oder dör den Weltruum. Dat is een glatten Övergang twischen Eerden un Weltruum. De US Air Force leggt de Grenze bi 50 Milen (~80 km) un de Fédération Aéronautique Internationale (FAI) up 100 Kilometers fast. De Beginn för de Ruumfohrt was de Satelit Sputnik 1, den de Sowjetunion den 4. Oktober 1957 in den Weltruum schoten het. Mielenstene för bemannte Ruumfohrt weren de Wostok 1 med Juri Gagarin 1961 as den eersten Minschen in’n Weltruum, 1969 de eersten Minschen up den Maan med de Apollo 11, med Saljut 1 de eerste Ruumstatschoon 1971 oder dat Space Shuttle 1981. Bet 2017 weren över 500 Minschen in’n Weltruum. In de Ruumfohrt sunner Lüde hebbet Ruumsonden Manen un Planeten uutforscht. Navigatschoonsateliten loopt ümme de Eerden rund, so dat allerwegens up de Eerden, so wied mööglik, dat Singnaal van meer as enen Satelit to kriegen is. Ander Sateliten maket scharpe Bilder van de Eerde för Wetenschop oder ook dat Militär. Historie Andrew Chaikin (Autor): SPACE. Geschichte der Raumfahrt in Bildern, Vorwort: Ernst Messerschmid, Motorbuch Vlg., Rüschlikon 2003, ISBN 978-3-613-02327-7
Willy Klenck (* 29. September 1890 in Mulsen; † 31. Mai 1959 in Nindörp) weer en düütschen Schoolmeester, Raßenforscher un Heimatkundler. Klenck is 1890 in Mulsen boren un weer von 1911 af an Schoolmeester in Nindörp. 1920 hett he den Vörsitt in’n Schoolmeestervereen von’n Kreis Neehuus övernahmen un is dat bet 1933 bleven. In de Tied weer he ok Afornten in’n Kreisdag. Dör Kuntakt mit Walter Scheidt hett Klenck 1923 anfungen, sik mit Raßenkunn to beschäftigen un hett ok anatomische Meetregen in de Ümgegend von Loomst maakt. 1924 is he Kulturpleger in’n Kreis Neehuus worrn. 1934 is he Mitarbeider an dat Raßenbioloogsche Institut an de Universität Hamborg worrn. 1938 hett he as Schoolmeester ophöört un weer denn Mitarbeider von’n Natschonalsozialistischen Schoolmeesterbund. He weer dor vör allen togang mit ole Karkenböker, Ünnerlagen von de Standsämter etc., de för de Raßenkunn utweert warrn schullen. In’n Juli 1943 is he Baas von dat raßenpolietsche Amt Oost-Hannober worrn un 1944 Baas von de Forschungsstelle „Rasse und Raum“ in’n Gau Oost-Hannober in Lümborg. In’n Mai 1945 hebbt em de Briten as een von de hogen Lüüd in de Gau-Föhrerschop fastnahmen. 1947 hebbt se em denn aver wedder verlöövt, as Schoolmeester in Mittelsnohn to arbeiden. Blangenbi
Steenkark is een Gemeen in de Samtgemeen Lüh in’n Landkreis Stood. Se hett 1822 Inwahners (Stand 31. Dezember 2022). Bi Steenkark höört as Oortsdeel ok en Deel von Bachenbrook mit to. De Gemeen liggt in'n Olland, wat een vun de gröttsten Rebeeten för de Aaftbueree in Düütschland is, twüschen Stood un Hamborg un direktemang an de Waterkant vun de Elv un vun de Lüh. In de Franzosentied hett de Oort toeerst 1810 bet 1811 binnen dat Königriek Westfalen to de Mairie Steenkark in’n Kanton Steenkark höört un denn von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon un dor to de Mairie Steenkark in’n Kanton Jörk. De Oort hett vör 1852 de Hauptmannschop Steenkark in dat Grevengericht Oolland billt, weer denn von 1852 bet 1885 Deel von dat Amt Jörk un von 1885 bet 1932 in’n Kreis Jörk. 1932 is dat an’n Landkreis Stood kamen. An’n 1. Januar 1971 hett de Gemeen Steenkark sik de Samtgemeen Lüh anslaten. De Gemeenderoot hett siet de letzte Wohl an’n 10. September 2006 ölven Rootsmitgleder. In Steenkark warrt jümmer an’n tweten Advent bi de Kark Wiehnachtsmarkt fiert. Hogendieckbrück Footgängerbrüch över de Lüh no Mittelskark Masten vun de Elvkrüüzen 2 (de heuchsten Freeleidsmasten in
Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. Desoxyribonukleinsüre, oder -süür (kort DNS), kort faken DNA (kort för engelsch deoxyribonucleic acid) is ene Nukleinsüre, de sik uut verscheden Desoxyribonukleotiden tohoopsett. Se dregt bi allen Leevwesen un DNA-Viren Ärvinformatschonen. Dat Polynukleotid DNA med sienen langen Keden het in Stücken van Genen besunder Affolgen van sienen Nukleotiden. Düsse DNA-Stücke deent as Vörlagen (Matrizen) för den Upbu van den passliken Ribonukelinsüren (RNA), wenn geneetsche Informatschoon van DNA na RNA ümschreven wärd (kiek bi Transkriptschoon). De RNA-Stränge, de hier na de DNA-Vörlage bi upbuut sind, vulldoot underscheedlike Upgaven; se spelen as rRNA (engelsch ribosomal RNA), as tRNA (engelsch transfer RNA) un mRNA (engelsch messenger RNA) ene Rulle in den Upbu (Biosynthese) van Proteinen. Bi messenger- oder Boden-RNA (mRNA) is de Affolge van Nukleinbasen de Instruktschoon een Protein to buggen. De Bustene för DNA-Stränge sind veer verscheden Nukleotide, de sik je uut enen Phosphaatrest, den Zucker Desoxyribose un ene mang veer Nukleinbasen (Adenin, Thymin, Guanin und Cytosin; faken fkort as A, T, G un C) tohoopsett. In de Affolge van den Basen (Nukleotidsequenz) in bestimmeten DNA-Strangstücken ligget Informatschonen. Wenn nu dat DNA-Strangstück in mRNA ümmeschreven is, givt de Basenfolge
As Graviton warrt na en Hypothees dat Liekboson (Uttuuschdeelken) in de Quantentheorie vun de Gravitatschoon betekent. Na dissen Annahm överdriggt dat Graviton de Swoorkraft. De Naam is anlohnt an dat Photon, dat de elektromagneetsch Wesselwirken vermiddelt. Ok en poor vun de Egenschoppen vun dat Graviton (Utbreedsnelligkeit, keen Masse) sünd jüst as bi’t Photon. Sien Spin warrt as S=2 postuleert afleddt ut de Quantenfeldtheorie. In de Quantenelektrodynamik (QED) wirkt Bosonen mit graadtalligen Spin twüschen lieke Ladungen jümmer antehnd, wieldat Bosonen mit ungraadtallig Spin afstötend wirkt: In de Elektrodynamik wirkt dat Photon mit den Spin -1 twüschen Elektronen, de beid en Laden vun -e drägt, afstötend. In’n Fall vun de Gravitatschoon geiht man jüst so dorvun ut, dat dat blots Deelken mit de glieken Laden gifft, un wiel begäng is, dat de Gravitatschoon jümmer antehn deit, postuleert man dat Graviton as Deelken mit Spin 2. In supersymmetrisch Modellen vun de Quantengravitatschoon kriggt dat gewöhnliche Graviton massive Partners mit Spin 0 (Graviskalar) un Spin 1 (Gravivekter oder Graviphoton). Afhangig vun jemehr Massen – un dormit ok vun jemehr Reckwiet – künnt disse niegen Deelken en Ännern vun’t normale 1/r²-Kraftgesett vun de Gravitatschoon as Naklapp hebben. So as de elektromagnetsch Strahlen dör de Maxwellschen
Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. De Welthannelsorganisatschoon, kort: WTO för engelsch World Trade Organization (franzöösch Organisation mondiale du commerce (OMC), spaansch Organización Mundial de Comercio) is ene grote internatschonale Organisatschoon, de den Hannel twischen Staten regelt un sik 1995 gründ het. Upstunds het de Organisatschoon 164 Staten as Maten un 23 Staten in’n Belurerstand. De Welthannelsorganisatschoon vereenbaart Övereenkümste un Verdräge för den hannel twischen Staten. De Organisatschoon het üm un bi 30 so’ne Verdrege vereenbaart. Na düssen Övereenkümsten hannelt Staten med eenanner. Se verköpet Waren un folgt daar Regeln bi. De Organisatschoon sitt in Genf un is de Nafolger van de General Agreement on Tariffs and Trade. De WTO is tohoop med den IWF un de Weltbank ene zentrale internatschonel Organisatschoon, de Övereenkümste in de Hannels- un Weerdschopspolitik vereenbaart. Gregory Shaffer: Emerging Powers and the World Trading System: The Past and Future of International Economic Law. Cambridge University Press, Cambridge 2021, ISBN 978-1-108-81712-7. Gabriel Felbermayr, Mario Larch, Yoto V. Yotov, Erdal Yalcin: The World Trade Organization at 25. Assessing the Economic Value of the Rules Based Global Trading System. Bertelsmann Stiftung, Güütsel 2019 (PDF; englisch). Matthias Herdegen: Internationales Wirtschaftsrecht. 11. Auflage.
Nindörp is en Dörp in de Gemeen Loomst. Dat liggt in’n Landkreis Cuxhoben in Neddersassen. Dat Dörp hett 482 Inwahners (Stand 9. Februar 2005). Nindörp liggt en Stück wat süden Loomst. In’n Süüdwesten liggt de Toslag, en lütt Woold. Na’n Süden to liggt de 56 Meter hoge Bullenbarg un de See vun de ole Tegelee. De Naveröörd sünd Hockmöhlen un Lüttmöhlen in’n Noordoosten, Seth un Nindörpermoor in’n Oosten, Hollen in’n Süden, Armsdörp in’n Süüdwesten, Hoorn in’n Westen un Loomst in’n Noordwesten. De beiden Öörd Seth un Lüttmöhlen höört von öllers al to de fröhere Gemeen Nindörp mit to. In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Loomst in’n Kanton Bremervöör höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört. Vör 1859 weer Nindörp in de Vaagdie Loomst von dat Amt Bremervöör un denn von 1859 bet 1885 in dat Amt Oosten. 1885 is dat an’n Kreis Neehuus gahn un 1932 an’n Kreis Land Hadeln. 1977 is dat denn Deel von’n Landkreis Cuxhoben worrn. De Gemeen Nindörp is 1972 dör de Gemeenreform in Neddersassen to de Gemeen Loomst kamen. De olen
Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. Basketball is een Ballsport, de een meest in ene Halle speelt un bi de twee Mannschoppen versöket den Ball in den Korv van den Geegners to smieten. De Körve sind 3,05 Meter hoog an den beiden smallen Sieden van den Speelfeld anbrocht. Ene Mannschop het in de Regel fiev Feldspelers (man dat givt ook ander Varianten as de 3-gegen-3-Variante) un bet to seven Uutwesselspelers, de so faken se willt wesseln könnt. Jeedenen Dreper in den Korv tellt je na Afstand twee oder dree Punkte. De Mannschop med de höögste Punkttaal winnt dat Speel. De kanaadsche Dokter un Pädagoge James Naismith het Basketball 1891 as Hallensport för YMCA-Studenten uutfunnen. De Sprothet sik den över düsse Jögsorganisatschoon up de ganse Welt uutbreed. Sied 1936 is Basketball olympsche Sportaard för Männer, sied 1976 för Fruen. Vandage het Basketball globaal, man besunners in den USA, China, den Philippinen, Litauen un Süüdeuropa enen hogen Rang is ook in ander Lännern as Kanada, Australien un wieden Delen van Süüdamerika man ook Middel- un Oosteuropa populär. De weltwied populärste Profiliga in de nooramerikaansche NBA. Alle veer Jaren richt de Weltbasketballverband FIBA ook ene
De Begreep Russische Revolutschoon (russisch: Русская революция Russkaja rewoljuzija) betekent meer as ene Revolutschoon to’n Beginn van’n 20. Jaarhunderd in Russland; in’n engen Sinne de Februarrevolutschoon 1917, de dat russische Zarenriek to Fall brocht het un de Oktoberrevolutschoon, in de de Bolschewiki de Macht övernemen. De Russische Revolutschoon was de Folge van den russischen Zarenriek sienen Daalgang in de Politik, militäärschen Verlusten in’n Russisch-Japaanschen un in’n Eersten Weltkriege os ook de Modernisatschoon, in de Russland nich vöran kam. De Russische Revolutschoon 1905 was een Stried un starke Prosteste gegen dat Regeer van Zaar Nikolaus II.: De Folgen weren: Russland kreeg med den Oktobermanifest ene Konstitutschoon med Repräsentatschoon för dat Volk in de Staatsduma. In de Konstitutschoon hadde Zar man noch ene dominante Positschoon. In de Tied daarna het Nikolaus II. versöcht, wat he aflaten hadde wedder torüggetonemen. 1907 ännert he dat Wahlrecht in een Zensuswahlrecht, dat vele Buren un Arbeder wedder uutsloten het. Reformen in de Buurie (Stolypinsche Reformen). De Buren solle dat nu mööglik sien sülvenst to weerdschoppen un niege Anbumethoden to bruken, dat so een buurschen Middelstand upkomen könne. As 1914 de Eerste Weltkrieg anfungen hadde, stund de grote Deel russische Buren achter den Zaren, de enen Bund
Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. De Grote Depresschoon oder Weltweerdschopskrise was ene Finanzkrise to’n Enne van den 1920er Jaren un den 1930er Jaren begunn med den Börsencrash in New York in’n Oktober 1929. De wichtigsten Kennteken för de Krise weren een starken Daalgang in de Industrieproduktschoon, den Welthannel, den Geldströmen weltwied, ene starke Deflatschoon, ene Inflatschoon van den Schullen, Bankenkrisen, vele Unnernemen, de nich länger in’n Stane weren to talen un Arbeidslosigkeed in Massen. De Grote Depresschoon het de Weerdschopskraft weltwied düchtig daalgaan maket. De Krise duur in den verscheden Länner underscheedlik lange un as de Twede Weltkrieg begunnen hadde, weren noch nich alle Staten över de Krise henweg. Dat natschonaalsotschaliste Düütschland hadde de Grote Depresschoon 1936 to’n groten Deel överwunnen un was een mang den eersten Länner dat wedder Vullarbeed hadde, also de Arbeedslosigkeed överwunnen hadde. För den goden Verloop un dat Wassen het man Maatregel Arbeid trantohalen sorgt as ook slechte Arbeedsümstänne un een legen Loon för de Arbeders. In den USA maken Präsident Franklin D. Roosevelt sien Weerdschops- un Sotschaalreformen in den New Deal de Lüde hopen. Annerster as in veler europääschen Länner överstund de Demokratie in den
Irmgard Harder (* 20. August 1922 in Hamborg; † 3. September 2012) weer en plattdüütsche Schrieversche. Harder is 1922 in Hamborg boren un hett hier 1942 ok ehr Abitur maakt. Se hett sik denn as Schauspelerin utbillen laten un ünner annern ok fief Johr bi dat Ohnsorg-Theater speelt. 1948 hett se as Redaktörin bi’n NDR anfungen. Toeerst in Hamborg, vun 1952 af an in Flensborg un siet 1965 in Kiel. In Kiel weer se 1973 bet 1984 Baas vun dat plattdüütsche Afdeel. 1984 güng se in Pension. Bi’n NDR weer se 1956 ok Mitbegrünnerin vun Hör mal ’n beten to. 1985 hett se den Fritz-Reuter-Pries kregen un 1998 den Nedderdüütschen Literaturpries vun de Stadt Kappeln. 1997 hett de Sleswig-Holsteensche Heimatbund ehr de Lornsen-Keed tokennt un 2002 hett se vun dat Land Sleswig-Holsteen de Sleswig-Holsteen-Medallje kregen. So is dat awer ok. Hans Köhler Verlag, Hamborg 1959 Dat Glück kümmt mit'n Bummeltog. Quickborn-Verlag, Hamborg 1971 Gustav un ick un anner Lüd. Quickborn-Verlag, Hamborg 1973 Wedder mal Wiehnachten. Quickborn-Verlag, Hamborg 1974 Bloots en Fru. Husum-Druck- und Verlags-Gesellschaft, Husum 1976, ISBN 3-88042-024-6 Mit de besten Afsichten. Husum-Druck- und Verlags-Gesellschaft, Husum 1978, ISBN 3-88042-069-6 Allens okay? Husum Druck- und Verlagsgesellschaft, Husum 1980, ISBN 3-88042-113-7 Blots
Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. De Weltbank (engelsch World Bank) betekent in’n wieden Sinne de Weltbankgruppe, ene UN-Sunnerorganisatschoon, de in de US-amerikaansche Höövdstad Washington, D.C. sitt un ene Bank för Uphülpe in upwassen Staten is. Na den Tweden Weltkrieg hadde de Weltbank eerst de Upgave de Staten, de de Krieg verwööst hadde Stütt to geven. De Weltbankgruppe sett sik uut fiev Organisatschonen tohope, de den Recht na egenstännig sind: International Bank for Reconstruction and Development, IBRD; de Weltbank in’n engen Sinn International Development Association (IDA) International Finance Corporation (IFC) Multilateral Investment Guarantee Agency (MIGA) International Centre for Settlement of Investment Disputes (ICSID) De Organisatschonen in de Weltbankgruppe verbind een gemeensam Präsident un deelwiese ene gemeensame Adminstratschoon. De Weltbank is wat anners as de Internatschonale Geldfonds (IGF), ook wenn bede Institutschonen in de glieken Tied upkemen un den Sitt in Washington D.C. hebbet. Heel simple kann een seggen: De Weltbankgruppe stellt dat Geld för Uphülpe un Upbu in upwassen Länder up lange Sicht praat. De Internatschonale Geldfonds stellt Länner Geld för korte Tied praat, wenn se Problemen hebbet Uutgaven to talen. De Underscheed is vandage man minner klaar, denn de IGF het
Ooltgreeksch (ooldgreeksch ἡ Ἑλληνικὴ γλῶττα hē hellēnikē glōtta) weer en indoeuropääsche Spraak, de to de Tiet vun de Antike in de Kuntreien vun de ööstliche Middellannsche See snackt wurrn is. Düsse Spraak weer en ganz egenen Twieg vun de indoeuropääschen Spraken. Neeger verwandt is se bloß mit de antike Makedoonsche Spraak, man en Reeg vun Forschers meent ok, de weer bloß en ooltgreekschen Dialekt. De hüdige Neegreeksche Spraak stammt vun de Ooltgreeksche Spraak af. Ooltgreeksch is in veer Dialekten snackt un schreven wurrn: Ioonsch-Attisch, Arkaadsch-Kyprisch, Äoolsch un Doorsch (Westgreeksch). Unner Ooltgreeksch weert allerhand Spraakformen un Dialekten tohopenfaat, de vun dat Upkamen vun de Greeksche Schrift (ca. 800 v. Chr.) af an bit to den Anfang vun den Hellenismus (üm 300 v. Chr. rüm) bruukt wurrn sünd. In de Literatur güng dat mit düsse Spraak noch wieder bit hen na dat Enne vun de Antike üm 600 n. Chr. rüm. As besunnern Utdruck vun de klassische ooltgreeksche Spraak warrt de schreven Form vun dat Greeksch vun Attika in dat 5. un 4. Johrhunnert v. Chr. ansehn. De beröhmte Dichter Homer hett en Mischspraak vun verscheden ooltgreekschen Dialekten schreven, dormank besunners Ioonsch un Äoolsch. De ooltgreeksche Spraak is för dat ganze Avendland