rlitschk/wikidir huggingface dataset:
De Finanzkrise 2007/2008 is en Bank- un Finanzkrise, de al in’n Vörsummer 2007 in de USA losgüng. Dormols hett dat in de Vereenigten Staten de Subprimekrise geven. In Düütschland warrt dor ok eenfach US-Immobilienkrise to seggt. Mit düssen Naam warrt en Krise betekent, de över de ganze Welt hen en bannige Reeg vun Bankhüser un jem ehre Kunnen bedrapen hett. Dor is dat to grote Verlusten un to allerhand Insolvenzen rund üm de Eer bi kamen. Utlööst wurrn is düsse Krise, as in de USA de Priesen för Immobilien nich mehr kladdern wollen un to’n Deel al bargdal güngen. To glieke Tiet schaffen jummers mehr Kreditnehmers dat nich mehr, jem ehre Krediten to bedenen un af to betahlen. Vunwegen dat dat al to en Immobilienblaas kamen weer, flöög de nu ut’neen. Toeerst bedrapen weern de so nömmten Subprime-Krediten. Dat sünd Krediten, de to’n groten Deel utgeven weert an Kreditnehmers, de süms nich veel Geld hefft. Düsse Krediten sünd vun grote Investmenthüser tohopensammelt un to grote Packen tohopensnöört wurrn. Andeelspapieren an düsse Schuldpacken hefft de Hüser denn an Lüde verköfft, de sik dor vun verspreken döen, düsse Papieren, de schollen woll oorntlich wat afsmieten. De groten „Rating-Agenturen“, dat sünd de Hüser
En Finanzkrise is dat, wenn dat Finanzsystem in een Land oder en ganze Reeg vun Länner dör'nanner kummt. De Weertschop geiht denn torüch un allerhand Unnernehmen in de Finanzweertschop, man ok in annere Twiegen vun de Weertschop könnt nich mehr betahlen oder mütt jem ehre Arbeit instellen. An un for sik warrt en Unnerscheed maakt twuschen Bankenkrisen, Währungskrisen, Krisen vun dat Finanzsystem un so'n Krisen, wo een Land oder en Reeg vun Länner jem ehre Schullen in dat Butenland nich mehr bedenen un afbetahlen könnt. Vun dat Enne vun dat 19. Johrhunnert af an hefft Finanzkrisen in de Länner, de dor vun bedrapen weern, för de Volksweertschop in'n Dörsnitt 5 bit 10 Perzent vun dat Bruttobinnenlandprodukt köst un bi 2 bit 3 Johren duert. Finanzkrisen, de över de Grenzen vun dat dore Land rutswutschen döen, weern De US-Spaarkassenkrise in de 1980er Johren De Latienamerikakrise in de 1970er un 1980er Johren De Japaansche Bankenkrise in de 1990er Johren De Asienkrise in de Johren 1997 un 1998 De Russlandkrise in de Johren 1998 un 1999 De Finanzkrise 2007/2008 (Subprime-Krise) International Monetary Fund: World economic outlook. Financial crisis: causes and indicators. Washington, May 1998, S. 74 ff. Franklin Allen and Douglas Gale: An
Köslin is en poolsche Stadt mit 107.900 Inwahners in Pommern. 1214 geev de pommersche König Boleslaw II. dat "Dorf Köslin, bi Gora Chełmski, in´t Kolberger Land ten Kloster Belbuck bi Treptow". 1248 weer de westliche Deel vun Pommern mit Köslin Deel vun´t pommersch Fürstbistum. 1266 geev de Bischop Herman von Gleichen Köslin dat Stadtrecht na lübisch Recht. Köslin weer in de Hanse. Vun 1818 bet 1945 weer Köslin de Stadt een vun de dree Regierungsbezirken vun de preußsche Provinz Pommern. (De annern twee wern Stettin un Stralsund. Na den tweeten Weltorloog hebbt de Russen de Düütschen ut Köslin rutsmeten un de Stadt to Polen geven. Vun 1950 bet 1998 weer de Stadt de Hööftstadt vun en egen Bezirk, den Bezirk Köslin. Köslin is siet 1998 Deel vun den Bezirk Westpommern mit de Hööftstadt Stettin. Köslin is in de Niege Hanse. In Minn in Düütschland is siet 1950 de Diakonissenanstalt Salem-Köslin. Politechnikum Köslin Oostseehoochschool för Geisteswetenschoppen Uniwersytet Gdański (Universität Danzig), Deel Köslin Hannelshoochschool Warschau, Deel Köslin Theologisch Seminar Uniwersytet Adama Mickiewicza W.T. (Adam-Mickiewicz-Universität), Deel Köslin Pädagogisch Seminar
Loog betekent Loog, en Oortsform, warrt annerwegens Dörp för seggt, Loog, Deel vun de Stadt Leer in Oostfreesland, Loog, Oort op Juist in Oostfreesland, Loog, Oort in de Gemeen Hu’e in’n Landkreis Oosterholt, Neddersassen. Loog is de Familiennaam von Petra Loog, düütschen Speelbaas. Disse Siet is över en mehrdüdigen Begreep un vertellt, wat disse Begreep allens bedüden kann. Disse Siet is sotoseggen en „Gavelsiet“, de Weg gavelt sik hier un du kannst di een Siet utsöken, üm mehr över dissen Begreep to lesen.
De Titel vun dissen Artikel is nich op Platt. Gollnow is de hoochdüütsche Naam. Den plattdüütschen Naam weet wi nich genau. Wenn du em kennst, denn vertell uns dat man. Villicht is de plattdüütsche Naam desülve as de hoochdüütsche, villicht aver ok nich. Gollnow is ene poolsche Stadt in Pommern bi Stettin. Gollnow liggt an de Ihna. Gollnow warr 1268 Stadt mit dat Recht vun Meideborg un 1314 mit lübsch Recht. Gollnow weer in de Hanse ene belangrieke Solthannelsstadt un is nu in de Niege Hanse. In’t Medeloller weer de Stadt op de Strat vun Kolberg no Stettin. Bi Gollnow is de Flooghaven Stettin-Gollnow. In de Hansetied weer Gollnow in de Striederien mit de Likedelers involveert. In de düütsche Tied weer de Stadt in’n Kreis Naugard in de pruißisk Provinz Pommern. Al 1595 worr hie ene School för Marjellches gründt. Hie warr in de düütsche Tied en bannig wichtig Veehmarkt. In de Tweet Weltkrieg worr de Stadt 60 % kaputt mokt. Vandage läwt hie mier Lü denn in de düütsche Tied. Gollnow is vandage in de Bezirk Westpommern. Vandage gifft dat veele Archivalien ut Gollnow in’t Stettiner Staatsarchiv. P. H. Bastian: Chronik der Hansestadt Gollnow. Bad Kreuznach 1985
Stargard is ene poolsche Stadt in Pommern. Se is ene vu de öllsten Städer in Westpommern. Se weer in't Medeloller in de Hanse un is nu in de Niege Hanse. Stargard is siet 1935 ene Stadt. In de düütsche Tied weer Stargard in den Kreis Saatzig un is vundaag in den Kreis Stargard. In den Dörtigjohrigen Krieg weer Stargard sünners belangriek. Vun 1975 bet 1999 weer de Stadt in den Bezirk Stettin. Se hett 71.017 Inwahners (Stand 30. Juni 2005) un liggt in den Bezirk Westpommern. De Stadt is 36 km vun Stettin, 35 km vun de Flaaghaven Gollnow un 180 km vun Berlin. De Flach is 4810 ha. Dat gifft ok ene Gemeente Stargard-Land. Hans-Joachim von Merkatz vun de Düütsche Partei un CDU, de no den Krieg düütsch Justizminister weer, keem ut Stargard. Hier sünd de Doren Pyrzycka, Wałowa un Młyńska. Dat Stargarder Raathuus is ut dat 15. Johrhunnert un't 16. Johrhunnert un in den Renaissance-Stil but. De Marienkark is ene vun de höögsten Backsteenkarken in Europa. De Rodseetoorn (Baszta Morze Czerwone) is Deel vun de ole Stadtbefestigen. In Stargard gifft dat ok en Tesco-Markt. De Basketball-Mannschap Spojnia Stargard Szczecinski speelt in de natschonaale Liga vun de Mannslüüd. Stargard.
Ludolf Parisius is de Naam von Ludolf Parisius (1827–1900), düütschen Politiker, Ludolf Parisius, düütschen Schriever. Disse Siet is över en mehrdüdigen Begreep un vertellt, wat disse Begreep allens bedüden kann. Disse Siet is sotoseggen en „Gavelsiet“, de Weg gavelt sik hier un du kannst di een Siet utsöken, üm mehr över dissen Begreep to lesen.
En Subprime-Markt is de Deel vun den privaten Hypothekenmarkt, de sik tohopensetten deit ut Kreditnehmers mit bloß ringe Bonität. Vun 1993 af an is düsse Naam, toeerst in de USA, denn in annere Länner mit engelsche Spraak upkamen. Toeerst hett dat dat, wat dor mit meent is, ok bloß in düsse Länner geven. Dat geiht also üm Bofinanzeern, wo vun Sieten vun de Kreditnehmers nich veel achtersteken deit. Wenn de Bonität meten weern schall, denn weert de Lüde, de en Kredit hebben wüllt, ankeken, man ok de Immobilien, de se kopen wüllt. Den Utslag gifft de debt-to-income-ratio. Dat is de Relatschoon twuschen dat Brutto-Inkamen un den Afdrag in Tosamenhang mit de Schullen. Düsse Afdrag (Tins, Tilgung un annere Kosten) scholl nich mehr as 45 % vun dat Brutto-Inkamen utmaken. Denn kümmt dor noch de loan-to-value-ratio to. De gifft dor Utkunft över, wo veel Egenkapital bibröcht warrt. 10 % vun de ganze Summ scholl dat tonminnsten ween. Al Faktoren tohopen weert amenne to en so nömmt „Rating“ oder „credit score“ tosamenfaat. Dat gifft dor en Liest vun 350 bit 850 Punkten. Tominnst 620 Punkten schöllt tosamenkamen. Sünd dat minner veel, denn so warrt vun en „subprime loan“ snackt. Mit de Johren
De Ägaadschen Eilannen (italieensch: Isole Egadi), de in de Antike „Aegates“ nöömt weern, sünd en lütte Inselgrupp in de Middellannsche See vör de Westküst vun Sizilien. Se leegt ruchweg op de Hööch vun de Hafenstadt Trapani un höört to Italien. De Inselgrupp besteiht vör allen ut de dree groden Eilannen Favignana, Levanzo un Marettimo. Dorto kamt en poor lüttere Eilannen, as to’n Bispeel Formica un Maraone. Tosamen hebbt de Eilannen en Landflach vun 37,45 km². De Eilannen weern in vörhistoorsche Tieten noch mit dat Fastland verbunnen un dorüm ok bewahnt. Op Levanzo gifft dat in de Grotta del Genovese Malereen un Ritzteken, de ut de Ollen Steentiet överduert hebbt. In de Antike in’t Johr 241 v. Chr. hebbt bi de Ägaadschen Eilannen de letzten Seeslachten twüschen de Flotten vun Karthago un de Röömsche Republiek in’n Eersten Punischen Krieg stattfunnen. De güngen mit’n Sieg vun de Römers över de Kathager to Enn un hebbt togliek ok dat Enn vun’n Eersten Punischen krieg bedüüdt. Vundaag billt de Eilannen tohopen de Gemeen Favignana, de to de Provinz Trapani höört.
Schrappmesser is en plattdüütsche Rock-Band ut de westfäälsche Kuntrei. Ingo Knollmann vun de Donots hett sik in’n September 2008 mit Christian Kruse un Philipp Meyer vun Waterdown tohoopdaan un se maakt nu op Plattdüütsch Musik. Dat eerste Leed heet Seucken un Kapottmaken. Websteed bi Myspace vun Schrappmesser (plattdüütsch)
Twarres is en Musikgrupp ut de Nedderlannen, de op Freesch un op Engelsch singt. To de Band höört Johan van der Veen (* 15. August 1981, Gesang) un Mirjam Timmer (* 1. Juli 1982, Gesang un Gitarr), siet 2007 is Auke Busman för van der Veen dorbi. Van der Veen un Timmer stammt ut Warga in Freesland un hebbt 1999 mit dat freesche Leed Wêr Bisto bi Liet mitmaakt un den Publikumspries wunnen. Dat Leed is denn as Single rutkamen. As se nu en beten bekannter worrn sünd, sünd se to de Plattenfirma EMI wesselt un hebbt dat Leed noch wedder neet opnahmen. Dat Leed güng nu bet op Platz een vun de nedderlandschen Charts un bleev dor söss Weken. 2002 hett Twarres en Edison as Ne’e Grupp Natschonal wunnen. An’n 21. Dezember 2003 hebbt se jemehr letzt Konzert geven un Mirjam Timmer hett 2006 en Solo-Karrier anfungen. För 2007 harrn se en Comeback plaant, aver dor is nix vun worrn. Van der Veen wull denn doch nich wedder anfangen un för em is Auke Busman bi Twarres rinkamen, mit den Timmer denn wedder speelt hett. Stream. (rutkamen 25. Juni 2001) CD². (rutkamen 28. Oktober 2002) Wêr Bisto. (Demo-CD, rutkamen
De Titel vun dissen Artikel is nich op Platt. Belgard is de hoochdüütsche Naam. Den plattdüütschen Naam weet wi nich genau. Wenn du em kennst, denn vertell uns dat man. Villicht is de plattdüütsche Naam desülve as de hoochdüütsche, villicht aver ok nich. Belgard is ene lütte poolsche Stadt in’n Bezirk Westpommern. Se kreeg 1299 de Lübschen Stadtrechten vun Hartog Bugslaff IV. Vör de Stadtgrünnung geev dat södelk vun de Steed vun de Stadt en Wendenborgwall mit en lütten Darp, wat de poolsche Hartog 1102 un 1107/1108 nehm. De Borg weer Residenz vun’n Hartog Wratislaw IV. De düütsche Stadt weer ene plonte Stadt, wo de Markt veer Atjen harr. Siet 1386 weer se in de Hanse un is nu ok in de Niege Hanse. In de Dörtigjohrig Orlog sunk de Bevölkerung vun 3000 to circa 1000 Minschen. Belgard harr inst en Hoben an de Persante. Dor Belgard gung in’t Medeloller ene Soltstrat vun Kolberg no’t Polen vun de Tied. Dat geev vun 1879 de Oostbohn vun Neustettin un vun 1859 geev dat hie de Hinterpommersche Eisenbahn. Siet 1945 is de Stadt in Polen, lang in de Bezirk Köslin. Siet 1999 is se wedder Kreisstadt. Belgard liggt gaud för de Wertschap
Otto Groote (* 12. Oktober 1957 in Oostrhauderfehn) is en plattdüütschen Musiker. Groote is 1957 in Oostrhauderfehn boren un dor ok upwussen. Sien Vörollen kwammen ut Nederland, un sien Grootvader un Vader sünd noch rechtschapen Törfarbeiders west. He sülvst hett ok noch as Kind in 't Moor warken musst. Al in de Jahren 1970 un 1980 hett he Folkmusik spöölt. Toeerst noch up Hoogdüüts. Mit 18 Jahr sowat truck he ut sien lüttje Dörp in de grote Freeiheid, na Ollenbörg, wor he düütse (noch kien egen) Texten sungen hett. In de tachtiger Jahren treckt he wieder na Bremen, wor he vandaag noch leven deit. Hier baut he sük en egen Atelier un warkt as Bildhauer, man he is mit sien egen Künst neet recht tofree. Nadeem he en hele Sett gaarkeen Musik mehr maakt hett, fangt he eerst 2003 weer an, to singen, nu in siene Moderspraak Plattdüüts. Nu schrifft he ok egen Texten un kriggt gau Kontakt to 'n Riege plattdüütse Schrieverslü as Detlef Kolze ut Bremerhaven, Jan Cornelius in Jemgum un Gerda Ulpts-Janssen. Vörbiller för Otto sünd de Singer-Songwriter Si Kahn un de Sanger Ian MacKintosh, de 2007 ut de Tied full. Eerst is Otto solo uptreden, man
Tum Suden is en Musikgrupp ut Noorddüütschland, de Welt- un Folkmusik op Plattdüütsch singt. To de Band höört Gina Hopfenziz (Gesang), Gabi Hartung (Gesang, Percussion), Bettina Wildtraut (Gesang), Guido tum Suden (vun em kummt ok de Naam vun de Band; Dreihlier, Arrangements), Hans Helmut Desch (Gieg), Astrid Behrends (Gitarr), Ulrich Busch (Gitarr, Mandolien, Waldzither, Banjo), Norbert Ellrich (Fretless Bass), Thomas Schacht (Percussion), Gabriel Lonquich (Drums, Percussion). To Anfang de Johren 2000 harr Guido tum Suden den Gedanken, dat he - jüst as dat annerwegens mit de Folkmusik daan worrn is - de olen musikaalschen Wuddeln vun Nedderdüütschland wedder freeleggen wull. He dee sik dor bi op ole Leder ut de Hansetied kunzentreren. He dee Leder opbereiden un sammel vun 2003 af an Musikers üm sik, mit de he de Grupp Tom Suden billen dee. Den eersten Optridd harrn se an’n 25. Mai 2006. Websteed vun Tum Suden (hoochdüütsch)
Rabil is en Stadt op dat Eiland Boa Vista in de Republiek Kap Verde. Na de Hööftstadt Sal Rei, de üm un bi 3 km wiet weg an’n Noorden to liggt, is Rabil de tweetgröttste Oort op dat Eiland. De Inwahnertall liggt bi ruchweg 1.000 Lüüd. Veel to sehn gifft dat in Rabil nich, afsehn villicht vun de Kark un en Pötteree. Dat Rebeet üm den Oort is bannig even un wöstenordig mit veel Steen un wenig Grasland (Hammada), so dat dat Ümfeld meist as op’n Mars utsütt. Na Süüden un Oosten hen kiekt af an to mol en Bargtipp in’n Himmel, na’n Westen to kann een de Küstenlien sehn. In de nöördlichen Ümgegend gifft dat ok mol en poor Rebeden, woneem Gras wassen deit, un en poor wenige landweertschoppliche Flachen, de vör allen för’n Anbo vun Koorn bruukt warrt oder as Weiden för Rindveeh. Tomaten, Bananen un annere Aaft- un Grööntüüchsorten sünd kuum to finnen, vun wegen dat dat blots wenig Water gifft to’n Watern vun de Feller. Vun Rabil föhrt en asphalteerte Straat na Oosten in dat Rebeet vun Norte, woneem toeerst dat Dörp João Galego kummt. En poor olle Straten un vör allen tomeist Sandpisten föhrt in
Duncan I. ut dat Huus Dunkeld (Donnchad mac Crínáin; * 1001; † 14. August 1040) weer König vun Schottland vun 1034 bit 1040. Bavenhen weer he König vun Strathclyde vun 1018 bit 1040. He weer de öllste Söhn vun Abt Crinán vun Dunkeld un Prinzessin Bethoc. Nadem he al 16 Johren up den Throon vun Strathclyde seten harr, folg he 1034 sien Grootvadder na Mudder ehre Siet hen, dat weer Malcolm II., up den Throon vun Schottland. Malcolm harr dat ole Tanistry-System afschafft un so slump Duncan dorbi, dat schootsche Königriek in en Arv-Monarkie üm to wanneln. Sien Ökelnaam weer „Duncan, de dat goot meent“, man dat weer nich unbedingt en Kumplement. He föhr den Staat ohn Erbarmen un dat Volk un ok de Adel müchen em nich lieden. Babento keem noch, dat he Striet harr mit sien Vedder Macbeth. De is vunwegen William Shakespeare en Deel vun de Weltliteratur wurrn. Wat nu genau passeert is, is hüdigendags nich mehr rut to finnen. Fast steiht bloß, dat Duncan in de Slacht dune bi Elgin vun Macbeth doot slahn wurrn is. Duncan weer verheiraat mit en Prinzessin vun Northumberland. De hett em veer Söhns schunken. Malcolm III. un Donald III. sünd
Dit Woort hett noch annere Bedüden: kiek dorför ünner Stolp (Mehrdüdig Begreep). Stolp is ene poolsche Stadt in de Bezirk Pommern. Hier is de pommersche Keunigsborg. Stolp harr 100.000 Inwohners. De düütsche Partnerstadt vun Stolp is Flensborg. Stolp weer in de Hanse un is nu in de Niege Hanse. In Stolp is de Pommersche Pädagogische Haugschole. Dat Motto vun de Stadt is Bursztynowe serce Europy, wat heet: Hart vun Europa ut Barnsteen. Stolp weer in’t Medeloller an de Handelsweg vun Danzig noh Stargard. Stolp. Mehr Biller, Videos oder Audiodateien to’t Thema gifft dat bi Wikimedia Commons.
Hinrich II., mit Binaam „de Hillige“ (* 6. Mai 973 oder 978 in Bad Abbach oder Hilmessen; † 13. Juli 1024 in Grone), weer vun 1002 af an Röömsch-düütschen König un bavenhen vun 1014 bit 1024 Kaiser vun dat Hillge Röömsche Riek. Sien Nafolger is Konrad II. ut dat Huus vun de Saliers wurrn. Hinrich weer de Söhn vun den Hartog Hinrich II. vun Bayern. De dreeg den Ökelnaam „de Strietbüdel“. Düsse Bayernhartog weer verheiraat mit Gisela vun Burgund. Somit weer de latere Kaiser de Uurenkel vun König Hinrich I. un stamm af ut en Nevenlien vun dat Huus vun de Ottonen. An'n 9. Juli 1002 is Hinrich II. to'n König vun de Oostfranken kröönt wurrn. Paapst Benedikt VIII. hett em denn an'n 14. Februar 1014 to'n Kaiser vun dat Hillge Röömsche Riek maakt. Verheiraat weer he mit Kunigunde vun Luxemborg. Kinner hefft de beiden nich harrt. Dor weer Hinrich II. de leste Kaiser ut dat Huus vun de Ottonen mit. Paapst Eugen III. hett em 1146 hillig spraken. Anners as sien Vörloper Otto III. hett Hinrich II. sik tomeist mit de Kuntreien vun dat Riek befaat, de nöördlich vun de Alpen liggen döen. Verscheden Malen hett he Krieg föhrt
Herbert Bartmann (* 1958 in Nörden) is en Musiker, de ok up plattdüütsch singt und reziteert. Bartmann is siet de Johren 1970 as Musiker aktiv. 1983 hett he en Musikerweddstried för Oostfreesland vun’n NDR wunnen. In de Anfangstied hett he ok en ganz Stoot bi Laway mitspeelt. As Sackpiep-Speler hett he en poor Musikpriesen wunnen. Tohoop mit Thomas Richter un later Keno Brandt hett he ok as Duo Contrario Konzerten för Sackpiep un Örgel geven. Van 2005 bit 2008 weer he wedder bi Laway mit dorbi. Siet 2008 is he as Solomusiker unnerwegens of arbeid tiedwies mit anner Musikers un Bands tosamen. Duo Contrario. Duo Contrario, 21. Mai 2000 Pipes Up! Eaton/Bartmann/Chapman, April 1988 ruusmusik. ruusmusik.de, 20. November 2010 Temmi. artychoke.de, 8. Juli 2007 Websteed vun Bartmann (hoochdüütsch) Websteed vun Duo Contrario (hoochdüütsch)
Sally Patricia Oldfield (* 3. August 1947 in Dublin, Irland) is en brietsche Singersche un Komponistin. Se is de öllere Süster vun den Musiker Mike Oldfield. De Musik vun Sally Oldfield is to’n gröttsten Deel vun ehr sülvst schreven un kann twüschen Folk un New Age inordent warrn. Af un to lett se ok keltische Elementen mitklingen, wodör man ehr ok op egen Wies as Vörlöpersche vun Enya oder Loreena McKennitt ansehn künn. Man, en so utprägt Profil as de beiden hett Sally Oldfield nich entwickelt un hett ok bi’t Publikum wiet weniger Intresse funnen. Tosamen mit ehrn Broder Mike hett Sally Oldfield 1967 dat Folk-Duo The Sallyangie grünnt. Man, jemehr Tohopenarbeit hett blots kort anduert, vun wegen dat se beide ünnerscheedliche künstlerische Intressen harrn. Dorüm is vun jem as Duo mit „Children of the Sun“ blots een Album publizeert worrn. Ehr Solo-Loopbahn hett Sally Oldfield 1978 anfungen mit dat Album „Waterbearer“ un mit de Single „Mirrors“. Ok mit de beiden nafolgenden Alben un de Leder „Celebration“ un „Mandala“ harr se Spood. Enige vun ehr lateren Alben sünd in Düütschland produzeert worrn, güngen denn aver musikaalsch un vun’n Inholt her mehr in’n Mainstream un in’t Middelmaat. In jüngerer Tiet orientgeert
Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern. Groß Strehlitz is ene Stadt twüschen Gleiwitz un Oppeln in de poolsche Bezirk Oppeln, de 21.000 Inwohners hett. De Stadt worr vör 1290 vun Boleslaus vun Oppeln gründ'tun leeg an de Hoge Straat, ene Hannelsstrat Nürnbarg-Breslau-Krakau. Groß Strehlitz weer ene plonte Stadt mit en Markt in de Mitt. De Oort worr in’t 16. Johrhunnert luthersch, män dat worr in’t 17. Johrhunnert anners. Groß Strehlitz weer lang bet 1945 düütsch, in de Provinz Böverslesien, un weer in’t Medeloller in’t böhmsch Riek. De Stadt weer vun 1818 bet 1945 de Kreisoort vun’n Kreis Groß Strehlitz in Preußen. De Stadt is siet 1945 in Polen in de Bezirk Oppeln. De Stadt is nu in de Niege Hanse. Erich Mende, de FDP-Vorsitter weer, weer vun hier. 1951 worr in Wiesbaden dat Groß Strehlitzer, Rosenberger und Loben-Guttentager Kreisblatt gründ’t. Vör de eerste Weltorlog worr hier de katholsche St. Laurentiuskark but. Dat Vorbild weer ene Barockkark, de vör de Kark vun uns Tied op de sülve Steede weer.
De Filmhistorie befaat sik mit mit den Verloop vun de Entwickeln in de Filmkunst, de blangen de Musik, de Afbillen Kunst un de Literatur en egenstännige Form vun de Kunst dorstellt. De Filmhistorie ümfaat de hele Tiet vun de eersten technischen Redschoppen vun de Filmtechnik över de ünnerscheedlichen Stilen un Formen bit hen to den hüütigen Stand vun’n Film. Dorbi warrt de Versöök ünnernahmen, dat kumplizeerte Tosamenspeel vun Weertschop, Sellschop un Ästhetik uteneen to klamüüstern. De Vörhistorie vun de Filmkunst hett ehrn Anfang in’t 17. Johrhunnert, as dat eerste Vörföhren mit de Laterna Magica geev. Mit so en Reedschop künn en Reeg vun Biller, de op Glasplatten opmaalt weern, an de Wand smeten warrn, jüst so as bi’n Diaprojekter, blots dat de Platt noch vun Hand bewegt warrn müss. In’t Johr 1832 hebbt de Düütschöösterrieker Simon Stampfer un de Belgier Joseph Plateau unafhangig vunenanner dat Phenakistiskop („Levensrad“) utklamüüstert, dat bi’n Tokieker den Indruck vun bewegt Biller tügen de. Dorachter stünn de Stroboskopeffekt: De Illusion vun Bewegen kummt bi’n Tokieker tostannen, wenn enkelte Biller mit Ünnerbreken in utrecken Snelligkeit achterenanner wiest warrt. En Kombinatschoon vun disse beiden Redschoppen is 1845 vun den Ingenieur Franz von Uchatius utfunnen worrn, man för längere
De kyrillschen Tallen sünd en Tallsystem, dat för Spraken mit kyrillsche Schrift bruukt worrn is, vör allen bi de Süüd- un Oostslaven. Dat kyrillsche Tallsystem hett 27 Teken för de Tallen vun een bet negen, för de Teihners vun teihn bet negentig un för de Hunnerters vun hunnert bet negenhunnert. Disse Tekens warrt vun links na rechts schreven. En Besünnerheit is noch, dat de Tallen so opschreven warrt, as se spraken warrt. Ok in de slaavschen Spraken is dat nämlich so, dat bi de Tallen vun ölven bet negenteihn de Eeners toeerst (negenteihn un nich teihnunnegen [vergliek engelsch twenty-one för eenuntwintig]) kaamt. De Teihners kaamt aver vör de Eeners (17 warrt also з҃і schreven „71“). Bi de Tallen vun 21 bet 99 is dat aver wedder vun links na rechts. Tallen grötter as dusend warrt mit dat Teken ҂ schreven. Dit Teken bedüüdt, dat dat Teken, wat dor achter kummt, mal dusend nahmen warrt (҂҃ѳ is also 9000). Dat de Tekens nich mit Bookstaven verwesselt warrt, warrt de Tallen mit en Titlo (en Lien över de Tall: ҃) kenntekent.Tosätzlich kann de Tall noch mit lüttje Punkte (·) vör un achter de Tall kenntekent wesen. De kyrillschen Tallen hebbt sik ut
Thorn is ene poolsche Stadt mit över 200.000 Inwohners an de Wießel in de Bezirk Kujawien-Pommern. De Oort Thorn worr 1231 vun de Düütsch Orden gründt. De Naam keem vun de Stadt in’t hillige Land Tibnin, wat vandage in de Libanon is. De eerste Inwahners weern ut Westfalen. Thorn weer in de Tweet Weltkrieg vun de dietsche Nazirejierung besett. Hier is siet 1945 de Nikolaus-Kopernikus-Universität Thorn. De Universität hett dat hööchste Teleskop vun’t östelke Medeleuropa. De Pole Nikolaus Kopernikus un Theodor Körner weern vun hier. Thorn is in de Niege Hanse un weer ins ene belangrieke Hansestadt. Dat Stadtzentrum, wat in’t Weltkulturarv vun de UNESCO is, hett vele Buwarken vun de Backsteengotik.