rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Cäsium (vun lat. caesium „himmelblau“ wegen de charakteristischen blauen Spektrallienen) is en cheemsch Element ut dat Periodensystem mit dat Atomteken Cs un de Atomtall 55. Dat bannig reaktive goldklöörte Alkalimetall hett in hoochreinen Tostand en sülvrigen Gleem. De Smölttemperatur is düchtig siet: Cäsium smölt al bi en licht anstegen Ümgevenstemperatur. Cäsium is to’n eersten mol 1860 vun den düütschen Chemiker Robert Wilhelm Bunsen un den düütschen Physiker Gustav Robert Kirchhoff, den Utfinner vun de Spektralanalyys, tosamen mit dat Element Rubidium in’t Dürkheimer Mineralwater nawiest worrn. De Naam Cäsium betütt sik op de tyypschen Spektrallienen, de in’t blau leegt un weer 1861 vun Bunsen un Kirchhoff vergeven. In’t Johr 1882 hett Carl Setterberg to’n eersten mol metallsch Cäsium dör Smöltelektrolys vun’t Cyanid herstellt. Weertschopplich to bruken is ünner de Mineralen, de Cäsium bargt, blots dat Pollucit ((Cs,Na)[(Si2Al)O6]·nH2O), dat ok Pollux nöömt warrt un in’n Bernic Lake in Manitoba, Kanada afboet warrt. Annere Mineralen, de Cäsium bargen künnt, sünd Margaritasit un Lepidolit. De Herstellen vun’t reine Metall geiht över de Redukschoon vun Cäsiumchlorid mit Calcium vör sik. Vun all bestännige Elementen in’t Periodensystem hett Cäsium mit 274 pm den gröttsten Atomradius. Bito is dat ok dat weekste Metall vun all un is
Johanna "Ans" Schut (* 26. November 1944 in Apeldoorn) is en ehmalge nedderlannsch Iesflinklöperin. Bi de olympisch Winterspelen 1968 in Grenoble wunn se de Goldmedaille över 3000 Meter vör Kaija Mustonen un Stien Kaiser. Dorför harr se all de Sülvermedaille bi de Mehrkamp-Weltmeesterschap wunnen. 1969 de Weltmeesterschap keem se up den darten Platz. In dat Johr hett se ok noch fiev Weltredkorde upstellt. Dornah leep dat aber nich mehr so, ok wenn se 1970 nochmal de Bronzemedaille bi de Mehrkamp-Weltmeesterschap winnen kunn. 1971 hett se hör Loopbahn beend, hett heiradt (heet siet dem Boekema-Schut) un hett dree Kinner.
De internatschonale Modersprakendag warrt elk Johr an’n 21. Februar fiert. Disse Dag schall de Lüüd an dat Hoochhollen von jemehr Moderspraken denken helpen. De Dag geit trüch op den 21. Februar 1952 as in de Tied von de Bengaalsch Spraakbewegung en ganze Reeg Studenten von de Universität Dhaka in Bangladesch bi Protesten för jemehr bengaalsche Moderspraak doodschaten worrn sünd. 1947 weer Pakistan unafhängig worrn. Dat Land bestünn ut twee Delen, West-Pakistan un Oost-Pakistan (wat nu Bangladesch is), de en ganz Stück utenannerliggt. De Zentralregeren harr an’n 21. März 1948 Urdu as eenzige Natschonalspraak von ganz Pakistan fastleggt. Urdu wöör aver vör allen in Oost-Pakistan snackt, in Oost-Pakistan dee de grote Mehrheit Bengaalsch snacken. De Bengaalsch Spraakbewegung dee sik nu billen un wull sik för dat Recht insetten, dat to’n Bispeel op de Universität ok Bengaalsch bruukt warrn dröff. An’n 21. Februar 1952 harr dat denn Protesten in Dhaka geven un se hebbt to en Striek opropen. De Regeren dee en Utgangssperr verhangen, aver liekers geev dat Protesten. Bi de Versöök de Protesten toenn to bringen sünd denn en Reeg Lüüd doodschaten worrn. Disse Vörfall dee de Spraakbewegung eerst richtig vöranbringen. In ganz Oost-Pakistan geev dat denn Protesten un tolest müss
De Linguapax-Pries warrt sied 2002 elk Johr von’n internatschonalen Modersprakendag (21. Februar) von dat Linguapax-Institut in Barcelona utgeven an „Linguisten, Forschers, Professers un Maten von de Zivilsellschop as Anerkennung för de besünnere Arbeid op dat Feld von de Spraakveelfold un/oder dat multilinguale Lehren.“ De Pries is mit en Priesgeld von 3000 Euro verbunnen. 2002 bet 2004 is de Pries jümmer an twee verschedene Lüüd gahn. Sied 2005 warrt elk Johr een Person uttekent. Websteed von Linguapax (engelsch, spaansch, katalaansch, franzöösch)
Romani is en indoeuropääsche Spraak oder Grupp vun Spraken vun de Roma in Europa un anneren Eerddelen. Se höört to de indoarische Spraken. Gröttere Minnerheiten, de disse Spraak snackt, sünd in Bulgarien, Jugoslawien, Rumänien, de Slowakei un Ungarn. Romani is in Düütschland anerkannte Minnerheiten-Spraak. De Dialektgruppen sün, mit Länners (unvullstännig): Nordliche Konglomeration (Finnland, Düütschland, Frankriek, Italien) Nordöstliche Dialektfamilie (Polen, Russland) Nördliche Zentrale Dialekte (Polen, Slowakei, Tschechien) Südliche Zentrale Dialekte (Ungarn) Vlach-Dialektfamilie (Grekenland, Russland, Bulgarien, Rumänien, Serbien) inklusive Kalderash un Lovari Südbalkan I-Konglomeration (Noordmakedonien, Serbien, Törkie, Bulgarien) Südbalkan II-Familie (Noordmakedonien, Bulgarien, Rumänien)
Pälzisch is en hoochdüütsche Dialekt vun't Westmitteldeutsch in Rhienland-Palz, Hessen, Frankriek, dat Saarland un Baden. De Subdialekten vun't Pälzische sün Westpfälzisch in'n Saarpfalzkreis, Frankriek un Rhienland-Palz, Pensilfaanisch in de USA, Vorderpfälzisch in de Palz, Kurpfälzisch in Hessen un Baden, to wat ok dat Mannemerische hört, un tominst inst ok dat galizisch-pfälzische. Pennsilfaanisch is en Dialekt, de in de USA snackt ward un ook anner süüddüütsche un ingelsche Elemente hett. De gröttsten Städer, in de pälzisch snackt ward, sün Ludwigshafen, Mannem un Kaiserslautern. En ähnelk Dialekt is dat Hessische. In en bannig lütten Deel vun't nördelke Rhienland ward ook Pälzisch snackt, män nich in Mainz. Dat Pälzisch hett de Sünnerheet, dat hie de Fruen dat genus neutrum hebben. De beröhmteste Autoren op Pälzisch weern Franz von Kobell un Paul Münch. En Bispeelsatz vun't Pfälzisch is In de Palz geht de Parrer mid de Peif in die Kerch. In't Pälzisch ward wo mit den Bedüden , de bruukt. Pälzisch worr lang ok in veele Därper in Osteuropa snackt. De anner Rheinfränkische Dialekte sünd Hessisch un Südrheinfränkisch. Siete vun ene Pennsilfaanisch-Gesellschap in Düütschland
Rita Russek (* 27. Juni 1952 in Eschwege) is en düütsch Schauspelerin un Speelbaas’sche. Nah hör Utbildung an de Hoochschool för Musik un dorstellend Kunst in Frankfort an’n Main weer Rita Russek bit 1986 fast Ensembleliddmaat an dat Bayerische Staatsschauspeel in München. Se hett mit Speelbaas as Jürgen Flimm un Luc Bondy tosommearbeidt. In Ingmar Bergmans Film Aus dem Leben der Marionetten, 1980, speel se de Rull vun de Katharina Kraft. Rita Russek weer sülvst ok Speelbaas bi eenig Theaterstücken un wurr 1996 in Paris för den Theaterpries Molière för de beste Regie nomineert. As Schauspelerin wark se in verscheeden Film- un Fernsehprodukschonen mit, etwa in Sierra Leone un Solo für Klarinette. Rita Russek speel bit 2007 de Hannelore Schmiedinger in’ Stuttgarter Tatort. Ünner annern weer Rita Russek in’ ZDF in de Krimi Der letzte Zeuge to sehn, se speel ok in de Määrkenfilm Küss mich, Frosch! (de völ Priesen kreegen hett) un in Der Club der grünen Witwen un siet 1998 as Kommissarin Anna Springer in de geern sehn ZDF-Krimireeg Wilsberg an de Siet vun Leonard Lansink mit. De Schauspelerin leevt mit den Speelbaas un Schauspeler Bernd Fischerauer in München un in hör Huus an’t Water in de Toskana
Wolfgang Petersen (* 14. März 1941 in Emden, Düütschland; † 12. August 2022 in Brentwood, Kalifornien) weer en düütschen Filmspeelbaas un Filmproduzent. He hett ok bi eenige vun sien Filmen an’t Dreihbook mitarbeit. Petersen is to de Tiet vun’n Tweeten Weltkrieg in Mekelnborg opwassen. Dorna sünd sien Öllern toeerst wedder torüch na Emden togen, 1950 denn aver na Hamborg-Bramfeld. He hett al to sien Schooltiet op de Gelehrtenschool vun’t Johaneum mit en 8-mm-Kamera eerste Filmen dreiht. Sien eerste Arbeit as Speelbaas hett Petersen an’t Junge Theater in Hamborg maakt, woneem he Speelbaas bi verscheden Kinneropföhren weer. Blangento hett he ok as Helpsmann vun’n Speelbaas un as Schauspeler arbeit un en Schauspeelschool besöcht. 1965 hett he en Studium vun de Theaterwetenschop in Hamborg un Berlin anfungen. In dat Johr hett he ok ’n lütte Rull in de Feernsehreeg Raumpatrouille speelt. Dat Johr dorop wessel he an de Düütsche Film- un Feernsehakademie Berlin un hett as Studienarbeiten en poor Kortfilmen dreiht (dorünner Der Eine – Der Andere un Ich nicht). As Afslussarbeit legg he 1969 den Film Ich werde dich töten vör. Wiel de Tiet hett he blangento noch wietere Theaterstücken in Hamborg inszeneert. Af 1971 hett Petersen för’t Feernsehn arbeit un
Ludwig Münstermann (* 1575?, † 1638/1639?) weer en beröhmte Hamborger, villeicht aber ok Bremer Bildhauer, de to Graaf Anton Günthers Tieden vele Kunstwarken in de Karken von de Graafschup Ollnborg tostannen brocht hett. As annerwegens in Düütschland de Dörtigjohrige Krieg in’n Gang weer, kunnen de Karkengemeenden in dat Ollnborger Land sik dat leisten, ehre Karken mit nee'e Altaren, Kanzeln un Epitaphen smuck maken to laten. Münstermanns Kunstwarken höört to dat Beste, wat de Manierismus in Nordwestdüütschland vörbrocht hett. Veele, to’n Bispell de Kanzeln in Hohenkarken, Roonkarken, Schwei, Olenesch un Berne oder de Altaren in Varel, Blexen un Tossens, sünd na’n tweten Weltkrieg reinefeert woorn. Martha Riesebieter: Ludwig Münstermann. Ein Beitrag zur Geschichte der frühen niederdeutschen Barockplastik. Verlag Klinkhardt & Biermann, Berlin 1930. Peter Königfeld, Günter Goege, Klaus Thönes: Die Farbigkeitder Bildwerke Ludwig Münstermanns, in: Hans-Herbert Möller (Hrsg.): Restaurierung von Kulturdenkmalen. Beispiele aus der niedersächsischen Denkmalpflege (= Berichte zur Denkmalpflege, Beiheft 2), Niedersächsisches Landesamt für Denkmalpflege|Niedersächsisches Landesverwaltungsamt – Institut für Denkmalpflege, Verlag CW Niemeyer, Hameln 1989, ISBN 3-87585-152-8, S. 286–292. Wilhelm Knollmann, Dietmar Jürgen Ponert, Rolf Schäfer: Ludwig Münstermann. Isensee Verlag, Oldenburg 1992, ISBN 978-3-89442-134-2. Holger Reimers: Ludwig Münstermann. Zwischen protestantischer Askese und gegenreformatorischer Sinnlichkeit. Jonas Verlag, Marburg 1993, ISBN 978-3-89445-152-3.
Karkwals is en Gemeen in’n Landkreis Rodenborg (Wümm) in Neddersassen, de to de Samtgemeen Bootel höört. De Gemeen hett 1204 Inwahners (Stand 31. Dezember 2022). Karkwals liggt wiet in’n Süüden vun’n Landkreis in’t Dreeeck twüschen Rodenborg (Wümm), Visselhöövd un Veern (Aller). Rodenborg is dorbi mit 12,3 km de neegste Stadt. An de Gemeen grenzt in’n Noorden de Eenheitsgemeen Rodenborg (Wümm), in’n Noordoosten de Gemeen Heemsbünnen un in’n Süüdoosten de Eenheitsgemeen Visselhöövd. In’n Süüden hett Karkwals op’n lütt Stück Kuntakt an’n Landkreis Veern mit sien Gemeen Kerklinneln. Na Westen hen liggt de Gemeen Westerwals. De Landschop is prägt vun de Bueree. Man dat gifft ok naturbelatene Rebeden in de Gemeen. In’n nöördlichen Deel an de Grenz to Rodenborg leegt de beiden Bullenseen. De lütte un de grote Bullenseen leegt in’t Witte Moor un is ümgeven vun’n wiet Rebeet vun Nadel- un Loofwoold. In’n Osten vun de Hööftoord verlöpt en lütten Beek, de in de Wümm münnt, dör en Wischendaal, dat prägt is vun Heid, Woold un Moor. En Översicht över de Geologie un Entstahn vun dat Rebeet vun’n helen Landkreis is in den Artikel Landkreis Rodenborg (Wümm) beschreven un kann dor naleest waarn. De Naamsdeel Wals geiht op den Naam vun
Rupert Lloyd Alexander Grint (* 24. August 1988 in Stevenage, Hertfordshire) is en britschen Schauspeler. Bekannt worrn is he dör sie Rull in de Harry-Potter-Filmen, in de he Ron Weasley dorstellt hett. Rupert Grint is de Söhn vun eenfache Lüüd: sien Mudder is Huusfro un sien Vadder Souvenirhännler. He hett veer jüngere Süsters un Bröder. In fröhe Johren hett he an de School al Theater speelt as ok in en öörtliche Laientheater-Grupp. In’t Öller vu ölven Johren hett Grint, de sik sülvst as groten Fan vun de Harry-Potter-Romanen betekent, ahn Insichten in’t Filmgewarf för de Rull Ron Weasley beworven, mit en Video neemlich, in dat he en sülvst schreven Leed rappt. De grote Spood vun den eersten Potter-Film hett dorto föhrt, dat he tosamen mit sien Schauspeelkollegen weltbekannt worrn is. Över sik sülvst seggt Grint, dat he un sien Filmrull sik in vele Punkten teemlich glieken doot, so as de Band för Spinnen, de roden Hoor oder sien grote Familie. 2002 speel he denn in de britschen Kummedie Thunderpants mit, in den he en wehligen jungen Professer dorstellen de. Dorna harr he wedder noog to doen mit de wieteren Filmen ut de Harry-Potter-Reeg, in de he tosamen mit Daniel Radcliffe
(88) Thisbe is en Asteroid ut de Hööftgördel, de an’n 15. Juni 1866 vun de düütsch Astronom Christian Heinrich Friedrich Peters in Clinton, opdeckt wurrn is. De Asteroid is nah en Nymphe ut de greeksche Mythologie nömmt wurrn. Mit en Dörmeter vun 232 km hörrt Thisbe to de grötere Asteroiden vun de Hööftgördel. De afsolute Helligkeit bedrocht 6,7. De Asteroid is en Spektralklass 2-Typ. Thisbe hett en köhlenstoffoordig Böverflach mit en Albedo vun 0,067. Entdecker (italieensch)
Hessisch is ene hoochdüütsche Dialektgrupp, de ähnelk ten Pfälzisch is. De Dialekt hett de Formen Nordhessisch, Osthessisch un Mittelhessisch. Nich in't ganze Hessen ward Hessisch snackt. De Komödianten Badesalz snacken een Mischmasch vun Hessisch un Standardhoochdüütsch.
Dahomey betekent Dahomey, Volk in Afrika, Dahomey, de Spraak vun düt Volk, de ole Naam, de bit 1975 för Benin bruukt wurrn is, Königriek Dahomey, ehmalig Königriek in dat hüdige Benin un Togo. Disse Siet is över en mehrdüdigen Begreep un vertellt, wat disse Begreep allens bedüden kann. Disse Siet is sotoseggen en „Gavelsiet“, de Weg gavelt sik hier un du kannst di een Siet utsöken, üm mehr över dissen Begreep to lesen.
Gustav Sieg (* 7. August 1863 in Uszballen; † 24. Dezember 1913 ok dor) weer en plattdüütschen Schriever. Sieg is 1863 as dat öllste von 15 Kinner von Malwine Ernestine (borene Ulrich) un Wilhelm Friedrich Sieg in Uszballen boren. Sieg hett Schoolmeester lehrt un weer ünner annern an de School in Tawellningken. Dor sünd ok sien Söhn un Dochter ut de eerste Eh mit Maria Obrecht boren. Sien twete Eh weer mit Johanna Krakat, mit de he ok een Söhn un een Dochter harr. Sieg hett blot een Book mit plattdüütsche Gedichten rutbröcht de Humoristische plattdeutsche Charakterzüge aus Lithauen. He harr eerst blot en poor Gedichten för sien Schölers schreven un de denn aver de Tiedschrift Feierstunden ut Berlin tostüürt, de en Priesutschrieven för dat spaaßigste Gedicht harrn. Dor hett he den eersten Pries wunnen un sien Gedichten sünd denn as Book rutkamen. Humoristische plattdeutsche Charakterzüge aus Lithauen. Benno Schmidt, Heinrichwalde 1902 Bi’n Wikiborn gifft dat Originalschriften vun den Schriever: Gustav Sieg.
Brian Mannion Dennehy (* 9. Juli 1938 in Bridgeport, Connecticut; † 15. April 2020 in New Haven, Connecticut) weer en US-amerikaanschen Schauspeler. De Charakterdorsteller mit sien kräftigen Statur weer vör allen in de 1980er Johren in en Reeg vun bekannte Filmen to sehn, wo he faken gote Nevenrullen speelt hett. Dennehy hett an de Columbia University in New York City studeert. Sien eerste lütte Rull hett he 1977 in de Feernsehfolg „The Godson“ vun Kojak speelt, sien eerste Filmrull weer in’t glieke Johr in Looking for Mr. Goodbar. Wietere bekannte Filmen, in de he mitspeelt hett, weern de Thriller Gorky Park vun 1983 mit Lee Marvin oder F/X (1986), in den he een vun de Hööftrullen harr. 1987 harr he de Rull vun en doodkranken Architekten in den Film The Belly of an Architect, wat een vun sien bekanntsten Rull is. An de Siet vun Harrison Ford weer he 1989 in den Film Presumed Innocent. Tosamen nahmen weer he an mehr as 150 Film- un Feernsehprodukschonen bedeeligt un is jümmer noch aktiv in’t Gewarf. 2005 weer Dennehy im Lyric Theatre in London in dat Theaterstück Death of a Salesman to sehn. In’t Johr 1959 hett he Judith Scheff heiraadt, man
Inga Lühning (* 1974 in Karkwals) is en düütsche Jazz-Singersche. Lühning hett en Singstudium in de Nedderlannen un in de USA maakt, bevör se wedder na Düütschland torüchkamen is. Se leevt siet 1998 in Köln, woneem se Liddmaat vun de Grupp Vocaleros worrn is. Mit disse Grupp is se regelmatig op Turneen un ok bi Jazzfestivals to sehn. Butendem hett se en Jazz-Pop-Quartett ünner den Naam Lühning grünnt (tosamen mit Christian Thomé, Mario Mammone und Helmuth Fass), mit dat se en CD ünner den glieken Naam opnahmen hett. Wieter is se ok Liddmaat vun de Grupp re:jazz. Regelmatig arbeit se tosamen mit dat Andreas Schnermann Quartett, mit dat Sebastian Gahler Trio un mit de Christoph Eidens Band. Se hett blangento ok eenige Johren Singünnerricht geven an de Offene Jazz Haus Schule in Köln. Jazz-Quartett Lühning Interview bi Einseitig.info
Holsterhuusen is de veertgröttste Stadtdeel vun Essen. Holsterhuusen liggt twüschen Frohnhuusen un Rüttenscheid. Holsterhuusen hett ene Ünnergrunnbohn noh Gelsenkiärken. In Holsterhuusen is de medizinisch Fakultät vun de Universität Duisborg-Essen. Hie is ok dat Universitätsklinikum. Holsterhuusen is de Deel vun Essen wo de School Beatae Mariae Virginis is. Dat is en Gymnasium un ene vun de gröttste allgemeenbildend Schoolen in Noordrhien-Westfalen. Holsterhuusen weer inst in de Gemeente Borbeck. Dat weer noh de Krieg dat gröttste tosammenhangen Wedderupburebeet in Westdüütschland. Dor Holsterhuusen geiht de Autobahn 40, inst Bundsstraat 1.
Wilhelm Schleef (* 18. März 1889 in Holtwickede; † 9. Juni 1968 in Düörpm) weer en plattdüütschen Schriever. Schleef is 1889 in Holtwickede boren un hett op Schoolmeester studdert. Na dat Studium weer he von 1912 bet 1923 Schoolmeester un later Rekter in Hamm. Von 1945 bet 1954 weer he Schoolraat in Düörpm. 1968 is he dor storven un liggt op’n Aplerbecker Karkhoff begraven. Düet es dat Bauk van Schulte-Wuordelbuk. Ruhfus, Düörpm 1967 Dortmunder Wörterbuch. Köln 1967 Geschichte der Bauerschaft Sölde. Ruhfus, Düörpm 1938 Dortmund. Ein Heimatbuch für die Jugend. Schwalvenberg, Düörpm 1948 Hundert Jahre, 1855-1955. Geschichte der [Loge] „Zur Alten Linde“ in Dortmund. Düörpm 1955 Am rauhen Stein. Zum 100jährigen Bestehen der [Loge] „Zur alten Linde“ in Dortmund. Aphorismen. Ruhfus, Düörpm 1955 Dortmunder Wörterbuch. Böhlau, Köln 1967 Schüren gestern und heute. Eine Gemeindechronik. Wilhelm Schleef in de Datenbank Die niederdeutsche Literatur (hoogdüütsch) Indrag to den Schriever in dat Westfäälsche Autorenlexikon (hoochdüütsch)
Blieazid is dat Bliesolt vun de Stickstoffwaterstoffsüür. De Stoff is explosionsgefährlich un warrt as Initialsprengstoff bruukt. Siet sien eerst Verwennen as Initialsprengstoff (Wöhler-Martin) is Blieazid to’n wichtigsten Sprengstoff in dissen Bruuk worrn, de dat Knallquecksülver, dat fröher begäng weer, meist vullstännig verdrängt hett. Dat hett woll en lüttere Dicht un’n sieteren Energieinholt, aver liekers en gröttere Initialkraft und is butendem weniger fienföhlig gegen Slääg un Stöten as Knallquecksülver. Bito is dat bestänniger bi högere Temperaturen un Fuchtigkeit. Dat Aluminium to’n Herstellen vun Sprengkapseln bruukt warrn künn, wat de Produkschoon düütlich billiger maken de, güng blots mit’n Bruuk vun Blieazid, vun wegen dat dat Knallquecksülver (Quecksülver(II)-fulminat) mit Aluminium Amalgam billt. Explosionssnelligkeit: 4630 m/s Verpuffungspunkt: 340 °C/10S Verbrennwarms: 630 cal/g Explosionswarms: 367/g Slagfienföhligkeit na Koenen: 0,4 kg·m Gewichtsverlust na 2 Daag bi 100 °C: 0,05 % Fuchtigkeitsopnahm bi 30 °C un 90 % rel. Luftfuchtigkeit: 0,84 % Bliazid kummt dör dubbelt Ümsetten vun waterlösliche Bliesolten mit Solten vun de Stickstoffwaterstoffsüür tostannen. Dör Ännern vun de Bedingen, ünner de dat herstellt warrt, also to’n Bispeel de Temperatur, de Kunzentration vun de Lösen un de Oort vun’t Bliesolt, künnt Produkten mit kolloidale Strukturbit hen to regelmatig utbillte Kristallen tüügt warrn. De Kristalldracht warrt noch
Unner den Naam vun Protestantismus sund an un for sik de verschedenen Karken un jem ehre Anhängers tohopenfaat, de dör de Reformatschoon in dat 16. Johrhunnert tostanne kamen sünd. Dor höört de Luthersche Karken, de Reformeerten Karken, de Unieerten Karken un de Dööpers to. Man, mehr allgemeen, weert dor ok de Karken un Sekten torekent, de desülvigen Grundsätz vertreden doot, as de Karken vun de Reformatschoon un de sik vun de Röömsch-kathoolsche Kark afscheedt hefft, as de Anglikaansche Kark. Ok de evangeelschen Freekarken weert to den Protestantismus torekent un seht sik sülms as „Arven vun de Reformatschoon“ an. De protestantschen Karken vun de verschedenen Bundslänner hefft sik in Düütschland tohopenslaten in de EKD. In de Nedderlannen gifft dat vun dat Johr 2004 af an de Protestantsche Kark in de Nedderlannen (PKN). De Naam Protestanten hett to kriegen mit de Protestatschoon vun Speyer. Up den Rieksdag to Speyer 1529 hefft de Evangeelschen Stänn protesteert gegen den Besluss, dat de Afscheed vun Speyer upböört wurrn is. In düssen Afscheed weer de Länner, de sik de Reformatschoon to egen maakt harrn, toseggt wurrn, se schollen tofreden laten weern. De Protestanten hefft sik 1529 bi ehren Protest beropen up de Glovensfreeheit vun jedeen Minschen.
Münstermann is de Familiennaam von Albert Münstermann (1930–2013), düütschen Heimaatpleger, Carl von Münstermann (1843–1930), düütschen Inschenör, Dieter Münstermann (* 1969), Swiezer Footballtrainer, Hans Münstermann (1899–1986), düütschen Ökonoom, Hans Münstermann nedderlandschen Schriever, Hans Werner Münstermann (* 1931), düütschen Ieshockeyspeler, Henricus Münstermann († 1537), düütschen Preester, Joseph von Münstermann (1773–1842), düütschen Politiker, Lasse Münstermann (* 1979), düütschen Snookerspeler, Ludwig Münstermann (1560/1575–1638/1639), düütschen Bildhauer un Holtsnittjer, Paul Münstermann (1932–2010), düütschen Narichtendeenstler, Per Christian Münstermann (* 1999), düütschen Radrennfohrer, Peter Münstermann (* 1956), düütschen Politiker, Willi Münstermann († 1982), düütschen Ünnernehmer un Mäzen. Disse Siet is över en mehrdüdigen Begreep un vertellt, wat disse Begreep allens bedüden kann. Disse Siet is sotoseggen en „Gavelsiet“, de Weg gavelt sik hier un du kannst di een Siet utsöken, üm mehr över dissen Begreep to lesen.
Joseph Churms (* 16. Mai 1926; † 25. September 1994) weer en süüdafrikaansch Astronom. Churms weer stellvertretend Direkter vun de South African Astronomical Observatory (SAAO) un hett 1953 de Asteroiden (2025) Nortia un (1701) Okavango opdeckt. 1984 kreeg he den Long Service Award vun de Astronomical Society of Southern Africa. SAO/NASA Astrophysics Data System Körtbericht vun de Astronomical Society of Southern Africa mit Foto
De Lex Saxonum (De Sassen ehre Gesette) höört to de Rechten vun de germaanschen Stämm. Karl de Grote hett jem 802 rutgahn laten. Dor woll he mit de harten Regeln mit aflösen, de he 785, as he de Sassen unnerkriegen woll, upstellt harr. De Lex Saxonum sünd sotoseggen en Kompromiss twuschen de olen sassischen Rechten un dat ne'e Recht in dat Frankenriek. Karl O. von Richthofen (Hrsg.). u. a.: Leges Saxonum. Lex Thuringorum. Edictum Theoderici regis. Remedii Curiensis episcopi capitula. Lex Ribuaria. Lex Francorum Chamavorum. Lex Romana Raetica Curiensis (Monumenta Germaniae Historica). Hahn, Hannober 1987, ISBN 3-7772-6509-8 (Repr.v. d. Utg. Hannober 1875-1889) Heung-Sik Park, Die Stände der Lex Saxonum (Artikel in Utgave 2 vun de elektroonsche Tiedschrift Concilium medii aevi - PDF-Format, 44 kB)
Helmstidde is ene Stadt in de Deuregio Ostfalen in Nedersassen. Se is Kreisstadt vun’n Landkreis Helmstidde. In Helmstidde hett de Deuregio ok dat Ostfälische Institut, vun de dat Informatschoonsblatt Ostfalenpost is. Vun Helmstidde na Sassen-Anholt geiht de historisch Iesenbahn Ostfalen Courier. In Helmstidde, wat in de Niege Hanse is, is de IKK Ostfalen. Helmstidde harr inst ene Universität, de vun't Königriek Westfalen oplööst wörr, män dat gifft hier noch de ehemalige Universitätsbibliothek. Helmstedt liggt twüschen de Autobohn 2 un de Elm in’t brunswieksch Land. Helmstidde liggt an de fröhere Grens twüschen de Düütsche Demokraatsche Republiek un de Bundsrepubliek Düütschland. Hier is vundaag dat Zonengrenzmuseum. In Helmstidde leben 25.389 Inwahners (Stand: 30. Juni 2005) up een Flach van 46.97 km². Helmstidde. Mehr Biller, Videos oder Audiodateien to’t Thema gifft dat bi Wikimedia Commons.