rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Wen mer zorück jonn in et Joohr 1223, do wor Kriel nur ene Hoff, dä mit singe Ländereie dr Kirresch Zint Gereon in Kölle jehot hätt. Mit dr Zick wore et e paar Hüsje mih, un et wor e Dörp, zo demm och et nevvenaan jeläjene Deckstein zälle dät. De mießte Lück wore domols Buure un kannte von fröh bis spät nur Plackerei, Sonndags jinge se bedde in ener Holzkiresch, do wo Hück et „Krieler Döömsche“ druss jewoden eß. Dröm heröm in Lind dat wor e Veedel wat et Hück nit mih jitt, jov et mit dr Zick noch en Hääd mih Hüser un Höff, dr „Platzhoff, dr „Kitschburjer Hoff“, dr „Kleinjohanneshoff“, dr „Mönchshoff“ un dr „Decksteiner Hoff“ (eetzte Urkund im Joohr 1316). Dat Ritterjut „Hohenlind“, et „Tönnishüsje un e paar Mülle, nöhmlisch de „Decksteiner Müll“ un de „Pletschmüll“. En Müll wor nit eije, dat wor vum Müller jepaach, se hatten ene sujenannte „Zehnte“ an die do Bovve ze jevve (jenau wie Hück). Kän vum janze Kireschspill wor dr Hoff Kriel, nit zoletz dorüm jov et do för all Zänkereie et Jereech. Dat han se ävver im 15. Joohunndot noh Zint Gereon in Kölle verlaat. Esu jing et üvver Johrhonderte
Wilhelm „Willi“ Ostermann jeboore am 1. Oktober 1876 en Möllem aam Rhing (hückzedaach Köln-Mülheim); jestorve am 6. August 1936 en Kölle) woor eene vun dä joodjeliggenste un erfolgreichste Kölsche Leedermaacher un Karnevals-Komponeeste. Ostermann es en dä elderlichen Wonung en Möllem als Sounn vum Peter Ostermann, dä bej de Iisebahn wor, un singer Frau Gertrud, geb. Paas, jeboore. 1878 troock de Familisch noh Düx, wo singe Vatter en bessere Stell jefunge hat. Düx wor domols Garnisonsstadt, un su kom Willi Ostermann schon vun Kindsbeen aan en Kontack met Militärkapelle, die durch de Düxer Stroße troocke, un däät schnell Spass aan dä Musick finge. Vun 1883 bes 1891 hätt_e de katholische Voleksschoull en Düx besööck. Wejl hä e klee Füssje wor, jowen die Pänz em schnell de Spetznaam "Ostermanns-Fuss". Schoullkamerade dääten späder öwer inn sare, dat hä alt in de Schoull neujelierte Saache nohmaache, un immer de neuste Fastelovendsleedscher usswendisch wesse däät. Noh singer Schoullzick hätt Willi Ostermann en Liehr em Elektrohandwerk aanjefange, äwer se noh paar Moont affgebroche, wejl e Krach met singem Mejster jekrääje hätt. Doropp häät_e en_ne_ner Düxer Druckerej Stereotüpör un Galvanoplasticker jeliehrt. Bes 1900 moss_e singem geliehrte Berof nohjegange sen, jenaueres wees me äwer net. Zick 1895 wor
Dä Lemma-Titel he es en de amplische Schrievwies. Noodrhing-Wäßßfaale litt em Wäßßte vun Dütschland un es met öwer 18 Mellione Enwohner et bevölkerungsreijchste Bonndesland vun Dütschland, op et Jebiet betrocke met 34.080 km² et viertgrüßte. De Landeshoupshtadt es Düsseldorf, de jrüßte Shtadt vum Land es Kölle. Em Norde vun Noodrhing-Wäßßfaale litt et Wäßßfaalische Tiefland. Em Oste et Sauerland, et Bërjėsche Lanndt un et Siejerland em Södoste, met vell Böum un huhe Bersch vun 500 bes öwer 800 Meter. Em Wäßßte hamme de Eefel und der Niederrhing. In de Midde von Noodrhing-Wäßßfaale litt et Ruhrjebiet mit dä Shtädt Bottrop, Jelsenkirshen und Herne, suwie Marl am Nordrand, Dortmund, Hamm und Hachen im Oste, Bochum, Essen, Overhuse und Möllem aan de Ruhr in de Midde un Duisbursh im Wäßßte. Wiggersh hammer im Norde Mönster, im Oste Bielefeld und Paderborn, im Südde Seije un im Södweste Bonn, Kölle, Oche, Mönschejlabbach un Kreiwel. Usserdem die bërjėsche Städt Wuppertal, Remsched un Solinge, zojoderlez vun Köln der Rhing araff de Landeshoupshtadt Düsseldorf. Noodrhing-Wäßßfaale jrenz em Norde aan Niddersaxe, em Oste aan Hesse un em Südde aan Rhingland-Pallz. Em Weste jrenz et aan et Köningkrejch vun Beljie un em Nordweste aan et Köningkrejch dä Nidderland. Em Jäjesatz zo
De Kölner Bucht määt_e_ne Deel us vum rheinische Äärdbävvejebiet, dat sich vun Basel bes_e_rop en de Beneluxstaate erstrick. De Kölner Bucht litt net aan_e_ner Jrenz zwesche zweij Kontinentalplaate, wo söns Äärdbävve opträdde, söndern kritt vun d'r afrikanische Plaat södlich vun Italie Druck aff, die jäjen de eurasiche Plaat dröck un dä Druck wiggerleite deijt. Su kütt_et en Meddeleuropa zo Äärdspannunge, die sich aan schwaache Stelle wie d'r Kölner Bucht als Äärbävve entlade, un dä Bodem jedesmol öm e paar Zentimeter affsinke loosse. Wessenschaffler halden et för möchlich, datt en d'r Kölner Bucht Äärdbävve bes zo e_ner Stärk vun 6,4 op d'r Richterskala stattfinge könnte. Grundsätzlich kame sare, dat me aff_e_ner Stärk vun 5,0 en Deckung jonn soullt, un aff 5,5 ne_mie stonn un wegloofe kann. 1223 Bävve beij Kölle 1348 Bävve beij Altenbersch 1640 - Äärdbävve met Epizentrum en de Jäjend öm Düren. Wie stärk et woor, wees me net. Kleenere Schäde aan Hüüser in Düren un Kölle. 19. Februar 1673 - E Äärdbävve läss_e_ne Deel vun de Burg Rolandseck enfalle. 1755 - Kleene Äärdstüss in dä Jägend öm Ooche 18. Februar 1756 - Bes dohmols et vermutlich stärkste Äärdbävve en Meddeleuropa met_e_ner Stärk von 8 op d'r Mercalliskala. Et
He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dr AMK1 es önö Protyp, dem Mercedes-Benz herjestalld had. Dat Auto weed en öt Museum va Benz ussjestalld. Mercedes-Benz werkd völl an d Vorbesserung va Autos. Völl Denger wääde entweggelt, di mo ni op d Strooß z see kidd. Dozo jehüüre besongisch d Motore ävver och janze Autos vöör z. B. dr Wenkkanal wääde väädisch jemaad, damet s ö paar Daach, Wäche övv Mond vöör Vorsuche jebrudd wääde könne. Domet dat ävver net alles op dr Schrott land had sisch Mercedes övverlaad, d beijdste Stöcker en ö Museum us z stelle. Su entstänge Räum, di völl van d Jeschichte, di jo au Zitt ävver och d Neuentweggelunge va Benz ömvasst. En di Räum weed och dr AMK1 usjestalld. Watt jezeechd weed, dat es ö selverjrau Modell. Beij dr AMK1 bestäng dä Opdrach an d Deßaijner, d Technik un öt Schünne ä Äklang z bränge. Besongije Wääd wood dobeij op öt Vaarwerk jelaad. D Konstruktöre sollde d Fantasi spelle losse. Watt jeschaffd wood, kutt sisch see losse. Öt send net mä d Vleueldööre, di en öt Oohr valle.
He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Carl Friedrich Benz (* 25. November 1844 ä Mühlburg beij Karlsruhe; † 4. April 1929 ä Ladenburg) woch önö Injeniör, Ärvänger un enne van d ischde, di Autos entwäggelnde, önö Autopioneer. Carl wood am als Karl Friedrich Michael Wailend jeboore, dämm sing Mamm hod ö Küddelche met önö Mann, oohne met däm vorhiirod jewääh zu se. Ö Joohr no Karls Jeburd hiirode s ävver Johann Georg Benz un Carl noom dr Naam Benz a. Singe neue Papp storv 1 Joohr spiidr ävver Carl bleed beij singe Naam, ändernde ävver dä Vöörnamm va Karl Friedrich Michael ä Carl Friedrich. No öt Studium ä Karlsruhe hiirode Carl am 20. Juli 1872 öt Berta Ringer. Öt Pärche braad 5 Kenger op d Welt. Nävver sing Famelisch spelld öt Werk vöör Carl ön jruuße Roll ä si Lääve. Carl wood önö Pioneer beij d Entweggelung va Autos. Als Carl avong, sisch öm Automotore z kömmere, do joov bo janüüß. Wä Spass dora hott, dä moot sälvs vrekkele un dat däng Carl Daach un Naat. Hä hod sing kläng Garach, ön Werkstatt,
Dat änglesche Woot File, dat schpresch mer wi „Faiəl“, bedügg em Ojinaal villerlei, ene Oodner för Akte, ene Faahshtriife op der Shtrohß, un nöüerdingß och en Dattei, wat sesch uß däm Akteoodner entweckelt hät. Bëij unß han de KompjutoShpezjalißte dä nöüßte Bejreff övvonůmme un han johrelang nur fun „File“ jeshwaadt, beß dat dä Dütsche en Övversäzong jefonge hät, un zigk dämm sarre mih un mieh „Dattei“ doför.
Dä Lemma-Titel he es en de amplische Schrievwies. He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) De Aff es önö 65 Kilometer lange Floßß än d Bretagne dat heescht ä Frankreich. Sing Quäll litt en d Nööhde va Paimpont. Bei Glénac läuft si Wasser en d Oust. Scheffe könne op’m bes La Gacilly vaare. Dat litt doraa dat d Franzuuse dr Canal de Nantes à Brest jebout hand. Dat Bevaare jeet ävver mä met kläng Boote, vöör jruuße Scheffe es d Aff nät deep jönoch. Do, wo de Aff en d Oust läuft, entstäng ö jruuß Moor. Wä öns do woch, dä weeß, dat öt do nävver völl Möggö un Vleeje och önö hoov sälde Deere jitt. Besonginsch bekannt es di Jäjend vöör Veuel. De Aff bëij La Gacilly De Aff möndt hee en d Oust
De Neederländesche Sproch, kott och mä Neederländesch udder Nedderlängsch, mieschtendeels Holländesch udder Hollängsch jenannt, es en jermanische Sprooch, wat en de Nedderläng on en Belje jekallt weed. Et es - von de Historie betrach ene Knubbel von Sproche us em ahle Frankesch odder Saal-Frankesch. Noh de lange Zick, dat de deutsche un de nedderlängsche Sproche jetrennt wore, nämmich zigg de 1400-er Johre on noch mieh noh dä europäesche Opdeelong vom Wiener Kongress, ess et Nedderlängsch en äje Sprooch jewudde. De Dialekte en Limburch on aam deutsche Nedderrhing sen ävver su ähnlich, dat mer dodren fass jar nit merk, op welche Sigg von de Jrenz se däheem sen. Trotzdäm ess dat Standardnedderlängsch natürlich en äje Sprooch met enem äjene Wordschatz on ener äjene Jrammatik. De Nederlandse Taalunie deet reguliere, wie et Neederlans jeschrevve on jekallt weed. Die Bestemmonge dovon jelde och en Belje.
Peter Kreuder (* 18. Ojjoß 1905 en Ooche un † 28. Juni 1981 en Salzbursch) woh enne Komponiß, Pijaniß un Dirijänt un hät för ättlijje Orsjästere, Opere, Operette, Mjuusikelle un knapp 200 Filme de Mussik ußjedaar un opjeschrevve, esu Stöcker övver 4000, di mer en sengem Nohlaßß opjevonge. Hä wohr für un noh'm Kreesch bekannd un beliep, mer häd em ettlije flotte Schlarer zo verdanke, zem Beispill „Bel Ami“ un sinne Jeneratjone-Hit „Ich brauche keine Millionen“. Söök „Peter Kreuder“ im Kattalooch bëij de → Deutsche Bibliothek Peter Kreuder dä Pitter Kreuder bei de Meisel-Verlare (op döütsch)
Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Adolf van Egmont wood jeboore en Jrave en Noocht_Brabant om 12. Fäbrowa em Joohr 1438, un eß jevalle en Doornik aan de Schëllde em Hënnəjou amm 27. Juni Joohr 1477. Adolf wohr enne Sonn fumm Arnold van Egmont, dämm Hächzoch van Jelldere, un de Catharina van Kleeve. En dämm Opvoljer_Shtrigg fumm Hächzochdom Jelldere hätt_e em Joohr 1465 singe Fatto jevange jesaz un wohd_dann sëlləvo do Hächzoch. Em Joohr 1468 hätt_e de Schlaach fun Straelen jääje et Hächzochdom fun Kleeve jewonne, ävver dä Hächzoch fun Bůrrjonndt, Brabant, Limbursh un Luxemburrsh un zojlish Jraaf fun Flanndere, de Artesië, Bůrrjonndt, Henegouwen, Holland, Zeeland un Namen, do Kaal dä Kühne, hädd_enn Arnold tozdämm en sing Amp zoröckjeholldt. Em Joohr 1471] wood dä Adolf ėn Hesdin funn_emm jefange jenomme. Nohr_em Kaal dem Starke singem Duud_em Joohr 1477 wood hä fon de Flamens widdo bevrëijdt. Hä jėngk ävvo norr_em sellve Joohr kapodd_em Kreesch_als_enne Aanfööhrer fun_ennem fläämėsche Heer, nohdämm de Shtaaten_em Jellderland enn jraad widdo nöü als ihre Hächzoch aanäkanndt hatte. Sėnge Nohvoljo bleev dohderwääje do Arnold, sėnge Fato. Dä Adolf woohr fon 1463 aff, med_enne Doochto fun dämm Hääerzoch Kaal demm Eezte
De Minsche en de Ömjävong saare Aapefelse för dä komije Knubbel jans bove en Bänsbersch om Bersch. Wi die Stadt noch för sej_allein wohr, wohr_et et neue Rådhuß. De Bänsberjer woore stols op dat unejale Dinge uß Bettong. Dä Bou es nähmlesch vonennem weltberöömpte Arschitäk, demm Bööm, dä enn en der 60er Joore do henjesatz hät. Et hät enne nix jenotz. Wie esu fille Jemeinde öm Kölle, die noch flöck jebout hann, hät der Dößßeldorver se dann doch affjeschaff. Et aale Schloß mem nöüje Roothuuß — Jemoolt op dat Huuß em Milchborntalwääsch 7b Bleck fom Sööde op dä Bersch von Bänsbersch: Rääschs_et Neue Schloß
Huusmeister odder Huußmejßto sinn de Froue, odder Männo fun Beroof, di sesch drom kömmere donn, dat en_ennem Huuß alled_esu flupp, wi_mer dat bruch. För dä Berohf bruch mer bëij ons_em Land këij Ußbelldong, ävver öff han de Huußmëijßterre en jröößere Boute un Kompläxe oddo Betriibe e Handwerk jeliehrt.
En Klütt es e schwatz Dinge, wat mer en der Ovve dejd för doh ze bränne, wem mer et wärm hann well. En Klüdd es etwa hallv esu fill wi enne jevöönlijje Muurziijel, wi mer se fum Boue kännd. Klütte weede heezolandt beij Rhingbraun jemaat. Do betrigg dä Klüttemann sing Klütte, un di schött e oddo drääht e beij uns en der Käller wäm mier de Klütte krijje. Dad es fö jevöönlisch eij Mool em Jooh, un mir hoffe, dat mer em Frööjooh no jädd övverisch hann, weijl em Winnte Klüüte kooufe fill düürter es wi em Summer. Esu lang wi mer der Ovve aan hann, jeijt de Mamm der Daach övver ens en de Källor un deijt doh de Klütte fum jruuße Houfe en enne Klütteschtändo stivvelle, un dä weed dann doh unge praat jestalldt. Dat määt se esu fill, wi se läddijje hätt. Wänn dann der Papp des Oovens fum Deens heijm kütt, un och di jruuße Pänz, wi se fun der Ärbeijd un fun der Schull kumme, joh doh nimmp jeede esu enne Stänndo med erop, su lang noch eijne doh schteijd, un brängk en nävve der Ovve. Esu ham mer emmer jenooch Klütte för ze schtoche
Ene Kreech, dat es en Zituazion, wo zwei Armeeje (dat senn Vereenijunge vun bewaffente Männe un Fraue), een jäjen de andre, op Läven un Dut kämpfe. Dat Kämpfen hät miehstens politische Ursaache un et jeht hüggzedaach met schwiehre Waffe, zom Beispill Jewehre, Rakete un Panzer. Do ka'me vill met kapottmaache un der Minsche vill met aandunn, aam Liiv un och aan der Siel. Ussedäm es dat Janze och ärch düür. Wäjen däm allen senn die allemiehste Lügg nit för der Kreech. Ävver et schingk esu ze senn, dat me der Kreech och nit emme verhindere kann. Zwei jroß Kreech hät et en Europa zweschen 1914 un 1918, un dann widde zweschen 1939 un 1945 jejovve. Die zwei Kreech wäden och der Irzte un der Zweite Weltkreech jenannt, will se sich övve de janze Welt hen usjebreit hann. Zigg 1945 ha'me bei uns keene Kreech mieh jehatt, ävver et jit jrad en Diskussion, ov dat wat unse Soldate en Afjanistan maache, ov dat ene Kreech es. Ernst Friedrich: Krieg dem Kriege, 1924 Commons: Kreech – Sammlung von Bilder, Filemche un Tön op Wikimedia Commons Kriege der Neuzeit – Informationen zu den Kriegen seit 1600 von Markus A. König, mit chronologisch geordneten
En Bundesland es en Dütschland pä Jrondjesez enne Deejl fun dämm Shtaat. Mer hann jez em Momang zwëij Zoote, de su jenannte Shtadtshtaate un de su jeannte Fläschelänndo, un et Saarland, dat eß esu do_zwesche. Mansche sare esu jet bruch kei Minsch, äver afjescheschaf krije_me_se nit, dat will och keine Minsch hann, jeck wa? Esu lijje uns Bunndeßländorre fodeejlt Schleswijj-Holsteijn Meckleborsch- Vüürpommere Hamborsch Breme Needersachse Brandeborsch Bälliin Sachse-Anhalt Noodrhing-Weßßfaale Sachse Thüringe Heßße Rhingland-Pallz Saarland Bajore Bade-Wöötebersch De Bundesländer en Dütschland Bade-Wöötebersch · Bajore · Berlin · Brandeborsch · Bremen · Hamburg · Hessen · Mecklenborsch-Vüürpommere · Needersachse · Noodrhing-Wäßßfaale · Rheinland-Pfalz · et Saarland · Saxe · Saxe-Anhalt · Schleswij-Holsteijn · Thüringe
Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Annfangß fun de kreßßlijje Zigk hät Kölle enne Bischhoff jehatt. Zick 795 woren et dann Ääzbėschhöff. De Ääzbėschhöff fun Kölle woore beß enn_et Joohr 1803 erinn och Kurfööschte em hillije römesch Rëijsch fun de deutsche Nazjohn un dääte der deutsche Kaiser met wääle. Dann hät dä Napoleon inne dat kapott jemaat. Zigg_em 30. Säptämbo 1850 wooren et beß jäz och fö_jewöönlesch dermiihtß Kaddinäl. et Äärzbißdomm Kölle Kurkölle https://web.archive.org/web/20120206070403/http://www.erzbistum-koeln.de/erzbistum/erzbischof/eb_liste.html – De jannze Lėßß (op deutsch)
En Priimzalzwelling senn zweij Priimzale wo janz noh beijeneijn sin, un dat heijß, ed eß jenou eijn Zahl zwesche inne. Dat es nattörlisch en jrahde Zahl. E paa Beijschpell för Priimzahlzwellinge sin: 3 un 5 17 un 19 41 un 43 2381 un 2383 Mer weße, dad et onbrejränz vill Priimzahle jit, ävver mer weße beß hück nit sescher, wie vill Priimzalzwellinge do dronger sin, un op beij dänne ööhnswo noh bovve Schluß eß. Emmerhen jidd et: 2003663613 × 2195000 - 1 un 2003663613 × 2195000 + 1 Dat sin Zaale met 58711 Dezzimahlschtelle.
Rouen iß de Houpshtadt vun de Huh-Normandie. de Musée maritime fluvial et portuaire iß de maritime Museum vun der Shtadt Website vun der Shtadt (op franzüüsesch) Rouen Tourist Office (ob änglesch) et Främbe_Fokėėeß_Bürro fun Rouen (op döüjtsch) Commons: Rouen – Album mit Bilder, Filemche un Tön op Wikimedia Commons
Knooppunt Arnhem-Nijmegen, affjekööz: KAN, eß der älldere Name, Stadsregio Arnhem-Nijmegen der neue, ävver de Äffköözong eß de sellve jeblevve. Wi onß der Name sääht, eß dat en Jääjend, wo de Shtädt Arnhem un Nijmejen bëij sen, un noch öm de 20 Jemëijnde dröm eröm, faßß all uß de Provinß Jelderland en de Nederläng, tiräk aan de deutsche Jränß jelääje. De KAN eß ëijn vun de deckßte Shtädteknubbel en de Nederläng ier Randstadt. Hee lääve op 1000 km² 736.107 Minnsche. Di Shtädd un Jemëijnde do hann sesch zom KAN zosammejedonn, öm ier Stadt_Äntweklong, der Verkehr, un ier Weetschaff zesamme ze förrderre.
De Patteji des Demokratischen Sozialismus, kooz PDS, neuerdings ooch de Linkspartei jenannt, is en Partei in Deutschland. Dä Chef vun derre is dä Gregor Gysi us Berlin. Isch meen dä Jung hätt, trotz singe verjangehit in dä DDR, wo_rer ooch ad pollitisch aktiv jewwese is, schwer jett drupp.
Dä Eipbach is nevven d'r Sigg un is joot 10 km lang. Da Eipbach kütt vun Kircheib, jeit durch die Eitorfer-Schwiz. Eitorf hät och singe Namen vum Eipbach un wurd fröher Eypdorf jenannt. Dä Name Eip kütt von "Ap" un kütt vun dä Kelten. Da steit für fließendes Wasser Fröher wor dä Inmündung vum Eipbaach en de Sie nevven d'r Brückenstrooß.
He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dr Breenijerbersch, dä amptlich Breinigerberg heescht, es e van 19 Stadtdeele, di zo Stolbersch jehüre, wat enn van de jrüüdste Städt em Kreiß Oche es. Dr Breenijerbersch jehüüd en dr Bezörk Kölle. Op dr Bersch wonnde am 31. Dezember 1999 jenau 971 Lüü. De hüüdste Stell is dr Schlangebersch em Naturschotzjebiet Schlangebersch. Hä es 276 Meter huch. De Hauptstroß, die jenau dörch dr Breenijerbersch jeht, verbengt Breenich mit dö Kreuzung am Nahtijällche. Im Oste vam Breenijerbersch vängt dr Stolberjer Bösch met dr Schlangebersch a. Dä es bekannt dörch sing Jalmeiveilcher un all die anger Blomme, die mä do wahse, wo Jalmei em Boohm is. Vreuer woore ob dr Bersch völl Kulle. Doren hodde sö no Jalmei jebuddelt, öm doruss ä Stolbersch Messing zö mache. Sälf hü merkt mo noch an Name wie dr Bleiweg, dat he no Erz jejraave wood. Unjeväär 100 Joohr vöör Christi Jeburt hant he at die Römer jeläävt. 25 Münze un Reste van Hüüser had mo he jevonge. En de alt Hauptschüll, die 1988 zojemaat woode es, had dr Heimatverein ö kleng Museum
He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) D Jalmeiveilchen jitt et komm ob de Welt. Ävver ä Stolbersch hammer a paar Stelle, do waaßt de Blomme. Jede Stolberjer kennt die kleng Planze, di an a paar Stellen at em Vrüschjohr blöhe. Wä Jalmeiveilcher see well, da kann no dr Breenijerberch komme. Op dr Schlangeberch do stönd öne Hoof. Äver och ä 'Bösbisch op dr Brockebersch un än dr Bäresteen waahße die kleng Planze. Damet die waahse könne moss jenoch Jalmei em Bohm se. Die hell jähl Blöte kammer net översee. Dr botanesche Name va ät jähl Jalmeiveilche ös Viola calaminaria un öt lilla Jalmeiveilche heeß op botanesch Viola guestphalica. Commons: Belder us Stolbersch – (ä Huchdütsch)
He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Jalmei vängt mor ä Stolbersch a völl Stelle. Op dr Breenijerberch hands se över mie als Hondet Johr op dr Schlangebersch no Jalmei jejrave. Äver och op der Brockebersch ä Bösbich send noch völl Kulle us die Zitt. Ä Wäth es öt net janz a su schlemm äver och do sitt mor noch, dat die Lü Jamlei gesoht hand. Wo Jalmei en die Äd es, do stönd hü noch Jalmeiveilcher. Die send zwar hüchst selde äver jedde Stolberger kennt die un die Stolberger vreue sich över die Lü, die komme, öm sich die a zö kicke. Commons: Belder us Stolbersch – (ä Huchdütsch)
All Day I Dream About Sports — der jannze Daach ben esch övver Shpocht am Dräume — sull enne änglėsche Reklameshproch för dä Krohm fun Adidas sin, dänn dii der Minsche fokoufe welle. Dat eß ävver net wooar. Dä Saz woot net fun de Werbe_Shtrateeje jefonge, dän hann sesch Shpaßßmaacher ußjedaach, wëil dä en dänne iere Köbb_op dä Name „Adidas“ paßße dähjt. Dä sollt nämmle_j_e Akronüm do_fun sin. Ävver dat es och nit der jrond, worrömm Adidas Adidas hëijß. Dä Name hät nix med Änglesch ze donn, dä wood en der 1920er Joohre jans_op Deutsch uß däm Adi Dassler singem Name jebeldt, dä dä Lade doomohls en Hächzore_Aurach en Franke jejröndt hät.
He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Bösbisch, amptlich heechd dat Büsbach, es e van 18 Stadtdeele, di zo Stolbersch gehüre. He wonne unjevär 7.200 Lüüh, wie se engs 2005 jezallt hant. Wä vreuer ä Bösbisch woch, da wood van der Apt e Mönster do he jeschekt, denn dä hot jät verbroche. Dä mood an dr Flaasbach wirke. Mo kütt sare, dat wat Australie vör de Ängländer woch, dann woch Bösbisch vor di van öt Kluster ä Mönster. Dat soll ävver net hesche, dat ä Bösbisch mä Verbrescher wonnde, dat jedder jet usjevresse hot. Öt joov och a paar Bure he. Dat wore ävver ärm Schinnöster. Di kutte Dach und Naat wirke. Risch woode di dobei net. Morjens melke, över daag op de Velder un Ovens werm melke. Elektrisch Lett hodde die noch net un wenn öt düster wood, dann jeng öt in dr Püss. Su es Bösbisch jewaaße. Bes 1935 paassde di ä Bösbisch op sich selvs op. Donoh jehoote de Bösbijer zo Stolbersch. De au Börgermeesterei jitt öt hü noch. Mä weet hü do net mie jewerkt. Do kan moch viere. Hü
Ja dat Stolberger Platt, dat es ön Sproch, die kutt va Härze. Mo sprecht di weil mo Stolbersch jähr hat, weil mo stolz op sing Heemöt is. Mo kann völl dozo sahre wiesu di Sproch asu ess wi se ess. Jo, wer wonne noh a Holland, hand völl wööd övvernomme äver dat es jo mä öne klenge Deel von oss Sproch. Dat Stolberger Platt is dat, watt os he ussmaat. Dat Stolberger Plat, dat send wer, wer Stolberger. Komm no he. Alle Lü vorstönd et, völl Lü spreche et. Hühr et dich a. T Stolberjer Plat shtött töösche de Schprooche öm t eröm, et sin Ähnleschkeite un Öngerscheet noh dene, di öns nohm eine öns nohm angre hen john. Dat Stolberjer Platt is en Ripoarėsch (Shprooch) Peter Rösseler: „Wörterbuch der Stolberger Mundart“, 100 Sigge, Alsdorf, 1998, ISBN 3-928877-01-1 Mucco: „Stolberger Stilblüten — Eine nicht immer ernstzunehmende Sammlung op Stolberger Platt“, 63 Sigge, Stolbersch, 1974
He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dr Bareschesser jehüüt zo Bösbisch wie dr Dom zo Kölle. Dat janze vong 1907 a. Jussenz Hein woch em Jesangsvörein un wii di dat asu jöwänd wore jänge sö donoh op ö Bierchö of zwei drei. Do joov öt jo dr Ketschebursch noch. Hein jäng dann met a paar Lüüh övver de Hauptstrooß. Hüh heecht di Konrad-Adenauer-Strooß. Se koome bes unjeväär an de Eck wo öt no d Azena jeet, jenau jäjöövver van dr Empt. Do moot Jussenz Hein öns op dr Klo. Ävver do woch nüüß zö vänge. Op emoll soch hä jätt. Vöör a Huus do stäng ön Bach. Dat es ön jruuße Jrüll us Stee. Dorenn hant sö vröuer Bunne äjömaat. Dä Hein soch di Bach un hott si Klo vonge. Di Angere sore dat un dr näkßde Dach hot Bösbisch mä noch e Jöspräsch. Öt duurde net lang, do woss mo dat och ringsörum un de Lüüh sproche van de Bösbijer mä noch als d Bareschesser. Dat is bes hü osu. Önö Bösbijer es önö Bareschesser. 1994 hant d Bösbijer ö Denkmoll kräje.