rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Doryanthes san det iansagst plaantenskööl uun det famile faan a Doryanthaceae. Jo hiar tu a Spargeloortagen (Asparagales) an waaks bluas uun Uast-Austraalien. At jaft man tau slacher uun detdiar skööl: D. excelsa D. excelsa D. palmeri D. palmeri Commonskategorii: Doryanthes – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Doryanthes
A Hypoxidaceae san en plaantenfamile uun det order faan a Spargeloortagen (Asparagales). Diar hiar sööwen bit tjiin sköölen mä 150 bis 220 slacher tu. A miast slacher waaks uun a subtroopen. Curculigo – Empodium – Hypoxidia – Hypoxis – Molineria – Pauridia – Rhodohypoxis – Saniella – Sinocurculigo – Spiloxene – × Rhodoxis Commonskategorii: Hypoxidaceae – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Hypoxidaceae
Ixiolirion as det iansagst plaantenskööl uun det famile faan a Ixioliriaceae uun det order faan a Spargeloortagen (Asparagales). Diar hiar man sjauer slacher tu. I. ferganicum I. karateginum I. songaricum I. tataricum Ixiolirion tataricum var. ixiolirioides Ixiolirion tataricum var. tataricum Commonskategorii: Ixiolirion – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Ixiolirion
Lanaria lanata as di iansagst plaantenslach uun det iansagst plaantenskööl Lanaria faan det famile Lanariaceae. Hat hiart tu a Spargeloortagen (Asparagales) an wääkst uun't Kapregiuun uun Süüdafrikoo. En öödern nööm as Kap-Eedelwitj. Knob Bloos Spriadkoord Commonskategorii: Lanaria lanata – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Lanaria lanata
A Tecophilaeaceae san en plaantenfamile uun det order faan a Spargeloortagen (Asparagales). Diar hiar njügen sköölen mä 27 slacher tu. Conanthera – Cyanastrum – Cyanella – Eremiolirion – Kabuyea – Odontostomum – Tecophilaea – Walleria – Zephyra Ruter faan Kabuyea hostifolia Bloosen faan Kabuyea hostifolia Commonskategorii: Tecophilaeaceae – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Tecophilaeaceae
Plankton as nian kategorii uun a süstemaatik faan a biologii. Am ment diar at labenen mä, diar uun't weeder lewet an ham mä a struum ambidriiw läät. Labenen, diar uk jin a struum swääm koon, as nian plankton, det het nekton. At wedenskap am't plankton begand mä Johannes Peter Müller, di faan 1846 üüb Halaglun werket hää. Plankton as miast letj, fiiner üs en minskenhiar. Oober uk glaagen, diar auer 9 m lung wurd kön, hiar diartu, auer jo mä a struum hen an weder driiw. Plankton hiart tu trii grat hoodkategoriin uun a biologii: Bakterioplankton hiart tu a bakteerien Phytoplankton hiart tu a plaanten Zooplankton hiart tu a diarten Plankton komt fööraal diar föör, huar föl sürstoof uun't weeder as. Det as miast diar, huar't ei so warem as. An do brükt plankton mineraalen, am tu waaksen. Sodenang fanjst Dü plankton uun a naite faan a küsten mä kuul struumer. An diar finj do uk a fasker nooch tu freeden. Üüb det koord (rochts) as det föörkemen faan plankton jonkgreen uunmoolet. Bekäänd slacher faan diarten, diar fööraal faan plankton lewe, san: Bläwaal Finwaal Waalhei Riisenhai Flamingo Atlantik-Hiarang Sardiin Hees Commonskategorii: Plankton – Saamlang faan bilen of filmer
A Xeronema san det iansagst plaantenskööl uun det famile faan a Xeronemataceae. Jo hiar tu a Spargeloortagen, an diar jaft at man tau slacher faan. Ään wääkst üüb Neikaledoonien an di ööder üüb tau eilunen uun't nuurden faan Neisialun. X. callistemon (Neisialun) X. moorii (Neikaledoonien) Spriadkoord Commonskategorii: Xeronema – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Xeronema
Knooplook of Knoblook (Allium sativum) as en plaantenslach uun det skööl faan't Look (Allium). Hat komt eegentelk faan Madelaasien, woort daalang oober aueraal üs gewürts of uun a medesiin iinsaat. Plaant Rip skalot Pület Knooplook"tuaner" Üüb en markes Uun't juar 2019 san efter't FAO weltwidj 30.708.243 t Knooplook iinbürgen wurden, fööraal uun Sjiina. Commonskategorii: Knooplook – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Knooplook Crops > Garlic. Uun: Produktionsstatistik der FAO für 2019. fao.org, ufrepen di 8. Febrewoore 2021 (ingelsk).
At (Guard-)Skalot of Eu (Allium cepa an Allium ascalonicum) as en plaantenslach uun det skööl faan't Look (Allium). Hat as en wichtag dial faan üüs iidj. Mä Skaloten ment am oober uk di onereerdsk dial faan flook ööder plaanten. Skalotenfial Bloos Apskäären Skalot A. ascalonicum Ruad Skalot Iinlaanj salwerskaloten Uun't juar 2019 san efter't FAO weltwidj 99.967.849 t Skaloten iinbürgen wurden Commonskategorii: Skaloten – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Skaloten Crops > Onions, dry. Uun: Offizielle Produktionsstatistik der FAO für 2019. fao.org, ufrepen di 16. Janewoore 2021 (ingelsk).
At Lookskalot, Wonterskalot of Wosskalot (Allium fistulosum, ööder nöömer: A. altaicum, A. ceratophyllum, Cepa sissilis, C. ventricosa) as en plaantenslach uun det skööl faan't Look (Allium). Hat woort hal uun köögem brükt. Bloosen Lookskaloten tu ferkuup Iinlaanj salwerskaloten Commonskategorii: Lookskaloten – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Lookskaloten
Dil of Gurkenkrüüs (Anethum graveolens) as di iansagst plaantenslach uun det skööl Anethum uun det famile faan a Skiremplaanten (Apiaceae). Hat woort hal uun köögem brükt, fööraal uun Madeleuroopa. Oober uk uun't Ual Egypten wiar det al bekäänd. Commonskategorii: Dil – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Dil
At Hüs Tübingen wiar en Nuurdsia-Sanatoorium, wat uun Süüdstrun, bi a Wik üüb Feer sted. At sanatoorium wurd 1898 för a dochter Carl Gmelin (1863-1941), diar faan Tübingen kaam, apsaat. A architekt faan a bauen faan't sanatoorium, uun a Jöögelsstil baget, wiar August Endell (1871-1925) faan Berliin. En park, a Nuurdsiakuurpark, wurd üüs winjskül trinjenam a bauen uunlaanjen an leeder muar bauen an en grat promenaad apsaat. At hoodbau wurd leeder uun en brant tunantmaaget. Bluat at wiartskapsbau bleew auer. Det wurd faan 1976 tu 1995 en wescherei. Sant 1995 as det at Pankuukhüs. Commons: Hüs Tübingen – Saamling faan biljen of filmer At weebsidj faan't Pankuukhüs
Halagfresk (Halifreesk) as det nuurdfresk spriakwiis faan A Halgen (10). 1972 wurd det noch faan amanbi 40 minsken snaaket. Spriakhistoorisk sen hiart Halagfresk tu't Fäästäägsfresk an as nai mä't Gooshiirder. Hat as faan't Strunfresk auerblewen. Bestimt Artiikeln: di keerl - dä keerle; ju wufsit - dä wufsite; dat hus - dä husinge. persöönelk pronoomen: ik - mii; du - dii; hii - ham; ju - här; dat - ham; wii - us; jam - jam; jä - jam. posesiiw pronoomen: man/min (man bröör, min soster, min hus); dan/din (dan bröör, din soster, din hus); san/sin (san bröör, sin soster, sin hus); härn/här (härn bröör, här soster, här hus); usen/us (usen bröör, us soster, us hus); jaan; jääre. Bandix Fr. Bonken (1839-1926) Johannes Michelsen (1899-1970) Jens Lorenzen (1921-1995) Jens Lorenzen: Halligfriesisches Lesebuch S. 147-151 Jens Lorenzen: Deutsch-Halligfriesisch = Tutsk-Freesk : ein Wörterbuch ; 6000 Vokabeln Halligfriesisch mit Texten aus dem 17. bis 20. Jh. Nordfriisk Instituut, Bredstedt 1977. ISBN 3-88007-059-8. Jens Lorenzen: Halligfriesische Sprachlehre. Nordfriisk Instituut, Bräist/Bredstedt 1982. ISBN 3-88007-117-9. Ommo Wilts: Friesische Formenlehre in Tabellen VII. Halligen. Matthiesen Verlag, Husum 1997. ISBN 3-7868-0513-X. Jens Lorenzen: Halligfriesisches Lesebuch = Halifreesk Leeseböök : friesisch-deutsch ; 35 halligfriesische Texte mit gegenübergestellter deutscher Übersetzung.
HRH Prince Philip, Duke of Edinburgh (* 28. Maijul./10. Jüünegreg. 1921 üüs Prins Philipp faan Grekenlun an Denemark uun a sloot Mon Repos üüb Korfu, Köningrik Grekenlun; † 9. April 2021 uun Windsor Castle, Windsor, Ferianigt Köningrik) wiar faan 1947 det britisk köningin Elisabeth II. san maan. Hi kaam faan't Hüs Glücksburg (kurt för: Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glücksburg). Kurt iar hi at köningin freid, fersichtet hi üüb sin greks an deensk köningelk tiiteln an wurd Philip Mountbatten. Efter dat hi ham befreid wurd hi a Duke of Edinburgh. Prince Philip (green rä) an Elizabeth II. (ruad rä) hed a salew uuruurualaalern. Commons: Prince Philip – Saamling faan biljen of filmer
f A Emi Koussi (uk wel Emi Koussou) as en wulkaan uun a Tibestiberger uun a Sahara. Hi leit uun't nuurden faan a Tschad an as di huuchst berag faan't lun. Hi lingt ap bit 3.415 meetern. San trochmeeder leit bi 60–70 kilomeetern. At caldera (di boowenst kaant) At caldera faan en satellit deel knipset Di baner kraater Naatron uun a baner kraater Commonskategorii: Emi Koussi – Saamlang faan bilen of filmer
At list faan ISO 3166-2-Codes för den Tschad wiset di code för 23 Regionen. A codes bestun ütj tau dialen mä en streg diarmad. Di iarst dial as di code för't lun efter ISO 3166-1 (för den Tschad TD), di ööder as di code för die Region. ISO 3166-2, Referenztabelle der Ländercodes. ISO 3166-1, Referenztabelle der Ländercodes, wie sie in Domainnamen verwendet werden. Feranrangen bi a ISO-Codes (ingelsk)
ff p1 p5 A Tibestiberger san en keed faan wulkaanen uun't nuurden faan a Tschad uun a Sahara an a huuchst berger diar. Uun't nuurden ling jo iin uun Lybien. A huuchst toop as di Emi Koussi, an at gratst stääd uun det regiuun as Bardaï mä 1.500 inwenern. Emi Koussi, 3445 m Tarso Toussidé, 3265 m Tarso Voon, 3100 m Tarso Toon, 2625 m uun Lybien: Bikku Bitti, 2267 m Jabal Nuqay, 1650 m Commonskategorii: Tibesti – Saamlang faan bilen of filmer
Haligfriisk ( uk Halifriisk) es di nuurđfriisk Spreekwiis fan di Haligen (10). 1972 waar dit jit fan ombi 40 Mensken snaket. Spraakhistoorisk sen jert Haligfriisk tö't Fastlönsfriisk, en dit es nai bi Gooshiarter. Haligfriisk es fan Strönfriisk aurblewen. Hat jeft tau Spraakfamiilien ön Nuurdfriislön, di Spraaken fan't Fastlön en di Spraaken fan di Ailönen Söl, Föör, Aamrem en Heliglön. Jens Lorenzen: Halligfriesisches Lesebuch S. 147-151 Jens Lorenzen: Deutsch-Halligfriesisch = Tutsk-Freesk : ein Wörterbuch ; 6000 Vokabeln Halligfriesisch mit Texten aus dem 17. bis 20. Jh. Nordfriisk Instituut, Bredstedt 1977. ISBN 3-88007-059-8. Jens Lorenzen: Halligfriesische Sprachlehre. Nordfriisk Instituut, Bräist/Bredstedt 1982. ISBN 3-88007-117-9. Ommo Wilts: Friesische Formenlehre in Tabellen VII. Halligen. Matthiesen Verlag, Husum 1997. ISBN 3-7868-0513-X. Jens Lorenzen: Halligfriesisches Lesebuch = Halifreesk Leeseböök : friesisch-deutsch ; 35 halligfriesische Texte mit gegenübergestellter deutscher Übersetzung. Nordfriisk Instistuut, Bredstedt 1981. ISBN 3-88007-107-1. Jens Lorenzen: Nai hali-leedeböök : 25 freeske leede än 10 koraole. Noordfriisk Instituut, Bräist 1979. ISBN 3-88007-081-4 Halli-Ledebök. Nordfriesische Rundschau, Niebüll 1925 Bandix Friedrich Bonken: Lidjan unt Ömrang-and Halleg-Fresk. Jensen, Breklum 1914
21.35444444444417.000555555556Koordinaaten: 21° 21′ 16″ N, 17° 0′ 2″ O Bardaï (araabisk: برداي, of uk Goumodi [„ruad paas“]) as en stääd uun't nuurdwaasten faan a Tschad mä 1.500 iinwenern. Hat as hoodstääd faan det regiuun Tibesti an faan't departement Tibesti Est (Uast) üüb en hööchde faan gud 1.000 meetern maden uun a Tibestiberger. geonames.org Bilen bi google
Google as en sjükmaskiin för't internet faan det onernemen Google LLC. Hat as det miast besoocht wääbsteed faan a welt an woort uun't juar muar üs taubiljuunensis (= 2.000.000.000.000) aprepen. Ööder sjükmaskiinen üs Bing, Yandex (rüsk) of Baidu (sjineesk) kön diar loong ei mähual. Wääbsteed faan Google Commonskategorii: Google – Saamlang faan bilen of filmer
Ferdinand faan Hohenzollern-Sigmaringen (* 24. August 1865 uun Sigmaringen; † 20. Jüüle 1927 uun Sinaia, Rumeenien) wiar faan de 10. Oktuuber 1914 tu san duas köning faan Rumeenien. Üüs hi köning wiar, naam at lun uun de Iarst Wäältkrich üüb sidj faan a Aliiarten dial. Efter a krich wurd at lun grater - Transilfaanien, Besaraabien an Bukowina wurd dialen faan't lun. Commons: Ferdinand I. – Saamling faan biljen of filmer
A Agapanthus san det iansagst plaantenskööl uun det onerfamile Agapanthoideae faan a Amaryllisplaanten (Amaryllidaceae). A. africanus – A. campanulatus – A. caulescens – A. coddii – A. inapertus – A. praecox – A. walshii A. campanulatus A. inapertus A. umbellatus (africanus) A. praecox Commonskategorii: Agapanthus – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Agapanthus
Casuarinaceae san en plaantenfamile uun det order faan a Böökeoortagen (Fagales). Diar hiar sjauer sköölen mä 90 bit 95 slacher tu. Jo waaks uun a troopen. Allocasuarina Casuarina Ceuthostoma Gymnostoma Commonskategorii: Casuarinaceae – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Casuarinaceae
Myricaceae san en plaantenfamile uun det order faan a Böökeoortagen (Fagales). Diar hiar sjauer sköölen mä amanbi 57 slacher tu. Jo waaks aueraal bütj Austraalien. Canacomyrica Comptonia Morella Gaagelstrüker (Myrica) Commonskategorii: Myricaceae – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Myricaceae
A Nothofagus san det iansagst plaantenskööl uun det famile faan a Nothofagaceae, an hiar tu a Böökeoortagen (Fagales). Jo like Böökebuumer (Fagus) an waaks üüb a süüdelk eerdheleft. Diar san 35 slacher uun sjauer onersköölen: N. subg. Brassospora – N. subg. Fuscospora – N. subg. Lophozonia – N. subg. Nothofagus N. aequilateralis – N. alessandrii – N. alpina – N. antarctica – N. balansae – N. baumanniae – N. bernhardii – N. betuloides – N. brassii – N. carrii – N. cliffortioides – N. codonandra – N. crenata – N. cunninghamii – N. discoidea – N. dombeyi – N. flaviramea – N. fusca – N. glauca – N. grandis – N. gunnii – N. macrocarpa – N. menziesii – N. moorei – N. nitida – N. nuda – N. obliqua – N. perryi – N. pseudoresinosa – N. pullei – N. pumilio – N. recurva – N. resinosa – N. rubra – N. rutila – N. solandri – N. starkenborghium – N. stylosa – N. truncata – N. womersleyi Commonskategorii: Nothofagus – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Nothofagus
Ticodendron incognitum as di iansagst plaantenslach uun det iansagst skööl Ticodendron faan't famile Ticodendraceae. Hi hiart tu a Böökeoortagen (Fagales) an as iarst 1989 bestemet wurden. Di buum wääkst uun Madelameerikoo. Commonskategorii: Ticodendron incognitum – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Ticodendron incognitum
At Ruadbööke (Fagus sylvatica) as en buum uun det plaantenskööl faan a Böökebuumer (Fagus). Miast sait am bluas Böökebuum, auer't uun Madeleuroopa goor nian ööder slacher jaft. At jaft oober en Witjbööke, man hat hiart goorei tu a Böökebuumer, hat hiart tu a Birkeplaanten (Betulaceae). Jong sprööd Bleed Böökekern Böökeholt Commonskategorii: Ruadböökin – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Ruadböökin
At Witjbööke (Carpinus betulus) as en plaantenslach uun det famile faan a Birkeplaanten (Betulaceae). Likes dat hat so het, hiart hat ei tu a Böökeplaanten (Fagaceae), oober dach tu a Böökeoortagen (Fagales). Witjböökebuum Bleed Witjböökeholt Commonskategorii: Witjböökin – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Witjböökin
A Witjböökin (Carpinus) san en plaantenskööl uun det famile faan a Birkeplaanten (Betulaceae). Likes dat jo so het, hiar jo ei tu a Böökeplaanten (Fagaceae), oober dach tu a Böökeoortagen (Fagales). Uun Madeleuroopa jaft at man ään slach, at Witjbööke (Carpinus betulus). C. betulus – C. caroliniana – C. chuniana – C. cordata – C. dayongiana – C. faginea – C. fangiana – C. fargesiana – C. firmifolia – C. gigabracteatus – C. hebestroma – C. henryana – C. insularis – C. japonica – C. kawakamii – C. kweichowensis – C. langaoensis – C. laxiflora – C. lipoensis – C. londoniana – C. luochengensis – C. mengshanensis – C. microphylla – C. mollicoma – C. monbeigiana – C. omeiensis – C. orientalis – C. paohsingensis – C. polyneura – C. pubescens – C. purpurinervis – C. putoensis – C. rankanensis – C. rupestris – C. shensiensis – C. shimenensis – C. tibetana – C. tientaiensis – C. tropicalis – C. tsaiana – C. tschonoskii – C. turczaninovii – C. viminea Commonskategorii: Witjböökin – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Witjböökin
Ophiostomatales san en order faan a Swaampen (Fungi). Jo waaks miast üs skemel üüb holt. Ophiostoma ulmi an Ophiostoma novo-ulmi, befäält Iipern Ophiostoma piliferum, maaget holt blä. Kathistaceae Kathistes – Mattirolella – Termitaria – Termitariopsis Ophiostomataceae Afroraffaelea – Aureovirgo – Ceratocystiopsis – Fragosphaeria – Graphilbum – Graphiocladiella – Grosmannia – Hawksworthiomyces – Hyalopesotum – Hyalorhinocladiella – Klasterskya – Leptographium – Ophiostoma – †Paleoambrosia – Pesotum – Raffaelea – Sporothrix – Spumatoria – Subbaromyces Commonskategorii: Ophiostomatales – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Ophiostomatales
A Hoopböökin (Ostrya) san en plaantenskööl uun det famile faan a Birkeplaanten (Betulaceae). Diar hiar aacht bit tjiin slacher tu. Jo san nai mä Haaselnöden (Corylus) an Witjböökin (Carpinus), oober ei so nai mä Böökebuumer (Fagus). An goorei mä Hoop (Humulus). Di nööm komt faan hör früchten, diar Hoop like. O. carpinifolia – O. chinensis – O. japonica – O. knowltonii – O. rehderiana – O. trichocarpa – O. virginiana – O. yunnanensis Commonskategorii: Hoopböökin – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Hoopböökin
Ostryopsis as en plaantenskööl uun det famile faan a Birkeplaanten (Betulaceae). Diar hiar trii slacher tu, diar uun Sjiina waaks. Jo like Hoopböökin (Ostrya). O. davidiana – O. intermedia – O. nobilis Commonskategorii: Ostryopsis – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Ostryopsis
A Castanopsis san en plaantenskööl uun det famile faan a Böökeplaanten (Fagaceae). Diar hiar son 140 slacher tu an jo like Kastanjin. Jo waaks uun a troopen an subtroopen faan Aasien. C. acuminatissima – C. amabilis – C. annamensis – C. argentea – C. argyrophylla – C. arietina – C. armata – C. birmanica – C. boisii – C. borneensis – C. brevispinula – C. buruana – C. calathiformis – C. cambodiana – C. carlesii – C. castanicarpa – C. catappifolia – C. cavaleriei – C. ceratacantha – C. cerebrina – C. chapaensis – C. chevalieri – C. chinensis – C. choboensis – C. chunii – C. clarkei – C. clemensii – C. concinna – C. costata – C. crassifolia – C. cryptoneuron – C. curtisii – C. cuspidata – C. delavayi – C. densinervia – C. densispinosa – C. diversifolia – C. dongchoensis – C. echinocarpa – C. echinophora – C. endertii – C. evansii – C. eyrei – C. faberi – C. fargesii – C. ferox – C. fissa – C. fleuryi – C. fordii – C. formosana – C. foxworthyi – C. fulva – C. gamblei – C. glabra – C. glabrifolia – C. griffithii – C.
Da moore (f-ö. huarmer an elken) (Mustelidae) san en famiili foon da ruuwdiirte (Carnivora). Wan huum bloot da resänte Taxa beåchtet, jeeft dåt (da stjunkdiirte, da eefter en genetisch unersäking en äin famiili san, mateeld) 6 unerfamiilie, 25 sliike än 67 oorte önj jüdeer famiili. Wat huum sü normåål uner "moor" ferstoont, san oorte as di buummoor (Martes martes), di stiinjmoor (Martes foina), di alk (Mustela putorius) unti dåt waasel (Mustela nivalis). Oueers di dåks (Meles meles) än di åter hiire uk deertu. Moore jeeft dåt sunt dåt eeotseen, dåt for 55,8 miljoone iirnge begand än for 33,9 miljoone iirnge forbai wus. Jütid wjarn ja bloot önj Euroopa, ouers as in dåt ooligotseen (dåt for 33,9 miljoone iirnge begind än for 23,03 miljoone iirnge forbai wus) Euroopa än Aasien ham döör geograafische änringe (as jü wråldiiljdraft än forålem änringe foon e heefspäägel) ferkååwelden, kiimen ja uk eefter Aasien än Nord-Ameerikaa. Önj dåt pliiotseen (for 1,8 bit 5,3 miljoone iirnge, as üüs forålerner üt e sliik Australopithecus sü ütsåchen) kömen da moore eefter Afrikaa. Önj dåt lääse pliiotseen, as jü lönjbru foon Panama Nord- än Sööd-Ameerikaa ferbün, kömen ja uk eefter Söödameerika. Heer as nü en koord. Euroopa, as dåt önj
Chrysolepis as en plaantenskööl uun det famile faan a Böökeplaanten (Fagaceae). Diar hiar man tau slacher tu, diar uun a waastelk USA waaks. C. sempervirens C. chrysophylla Commonskategorii: Chrysolepis – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Chrysolepis
A Lithocarpus san en plaantenskööl uun det famile faan a Böökeplaanten (Fagaceae). Diar hiar muar üs 300 slacher tu, diar uun Uast- an Süüduastaasien waaks. L. elegans L. glaber L. pseudoreinwardtii Commonskategorii: Lithocarpus – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Lithocarpus
Notholithocarpus densiflorus as di iansagst plaantenslach uun det skööl faan a Notholithocarpus uun det famile faan a Böökeplaanten (Fagaceae). Uun't ingelsk het di buum Tanoak, hi wääkst bluas bi a Pasiifikküst faan't nuurdelk Kalifornien an süüdelk Oregon. Di ingelsk nööm wiset diar üüb hen, dat det plaant nai mä a Iakebuumer as. Commonskategorii: Notholithocarpus densiflorus – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Notholithocarpus densiflorus
A Trigonobalanus san en plaantenskööl uun det famile faan a Böökeplaanten (Fagaceae). Diar jaft at trii slacher faan. T. doichangensis T. excelsa T. verticillata Commonskategorii: Trigonobalanus – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Trigonobalanus
Hickory (Carya) as en plaantenskööl uun det famile faan a Walnödplaanten (Juglandaceae). Jo buumer waaks uun Nuurdameerikoo an Uastaasien. Det holt as hard an woort hal för werktjüch brükt. C. alba – C. aquatica – C. carolinae-septentrionalis – C. cathayensis – C. cordiformis – C. floridana – C. glabra – C. hunanensis – C. illinoinensis – C. kweichowensis – C. laciniosa – C. myristiciformis – C. ovalis – C. ovata – C. pallida – C. palmeri – C. poilanei – C. sinensis – C. texana – C. tomentosa – C. tonkinensis Nei aptaanj slacher: C. × brownii – C. × collina – C. × demareei – C. × dunbarii – C. × laneyi – C. × lecontei – C. × ludoviciana – C. × nussbaumeri – C. × schneckii Buark Hickorynöden Hickoryholt Drumsticks Commonskategorii: Hickory – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Hickory
Riad of Er-Riad (üüb Araabsk: الرياض ar-Riyāḍ ‚a guarder‘) as at hoodsteed faan Saudi-Araabien. At steed leit uun a uast faan't lun. Det hee 5.188.286 lidj (2010). At steed hee 15 munisipaliteeten (üüb Araabsk: بَلَدِيَّات‎ baladiyyāt; iantaal: بَلَدِيَّة baladiyyah): ʿIrqah (بلدية عرقة) al-Maʿadar (بلدية المعذر) al-ʿUlayyā (بلدية العليا) al-Aziziyyah (بلدية العزيزية) al-Malaz (بلدية الملز) as-Salī (بلدية السلي) Namār (بلدية نمار) an-Nassīm (بلدية النسيم) asch-Schafā (بلدية الشفا) al-ʿUraidschā' (بلدية العريجاء) al-Bathā' (بلدية البطحاء) al-Hā′ir (بلدية الحائر) ar-Rauda (بلدية الروضة) asch-Schamāl (بلدية الشمال)('a nuurd') asch-Schumaisī(بلدية الشميسي) At steed wiar en skööl faan oasensteeden, diaram en müür baget wurd. Det as det bestemet muartaal faan رَوْضَة rawḍah, 'guard' of 'miad'. Saudi Arabia: Regions and Major Cities, citypopulation.de
A Akantusplaanten (Acanthaceae) san en plaantenfamile uun det order faan a Lapbloosoortagen (Lamiales). Diar hiar son 4.000 slacher tu, an jo waaks miast uun a troopen. Acanthoideae – Avicennioideae – Nelsonioideae – Thunbergioideae Acanthopale – Acanthopsis – Acanthus – Achyrocalyx – Afrofittonia – Ambongia – Ancistranthus – Andrographis – Angkalanthus – Anisacanthus – Anisosepalum – Anisostachya – Anisotes – Anomacanthus – Aphanosperma – Aphelandra – Ascotheca – Asystasia – Avicennia – Ballochia – Barleria – Barleriola – Blepharis – Borneacanthus – Boutonia – Brachystephanus – Bravaisia – Brillantaisia – Brunoniella – Calacanthus – Calycacanthus – Camarotea – Carlowrightia – Celerina – Cephalacanthus – Cephalophis – Chalarothyrsus – Chamaeranthemum – Champluviera – Chileranthemum – Chlamydacanthus – Chlamydocardia – Chorisochora – Chroesthes – Clinacanthus – Clistax – Codonacanthus – Conocalyx – Cosmianthemum – Crabbea – Crossandra – Crossandrella – Cuenotia – Cyclacanthus – Cynarospermum – Cyphacanthus – Dasytropis – Dianthera – Diceratotheca – Dichazothece – Dicladanthera – Dicliptera – Dinteracanthus – Dischistocalyx – Dolichostachys – Duosperma – Dyschoriste – Ecbolium – Echinacanthus – Elytraria – Encephalosphaera – Eranthemum – Eremomastax – Filetia – Fittonia – Forcipella – Glossochilus – Graphandra – Graptophyllum – Gymnophragma – Gymnostachyum – Gypsacanthus – Haplanthodes – Haplanthus