rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Fering as det nuurdfresk spriak faan't eilun Fer, an liket at öömrang auer a miaten. Fering an öömrang hiar tu a eilunsfresk spriakwiisen uun Nuurdfresklun. Amanbi 3.000 minsken snaake fering, fööraal üüb Waasterlun-Fer. Am onerskääst trii spriakwiisen üüb Fer, det san weesdring uun't waasten, aadring uun't uasten an boowentaareps uun't süüden. Mä det äälst skraftelk dokument auer't fering as det auersaatang faan Martin Luther san letj katechismus. Uk det äälst nuurdfresk dokument auerhood komt faan Fer, det as at balaad "A Bai, a Reder" faan amanbi at juar 1500. Am det spriak komert ham üüb Fer di Fering Ferian an at Ferring Stiftang. Uun a sööwentager juaren jääw det en letj tidjskraft mä fering teksten, di "Breipot". Dan an wan stäänt uk ans en letjen artikel üüb fering uun't öömrang bleed "Der Insel-Bote". Fering gramatik faan't NFI Fering-Öömrang bidracher üüb Tjabelstünj Ferring-Stiftang Ocke-Schwen Bohn sin sidj mä spriakpreewen. Arthur Fadden Earle Page Joseph Lyons James Scullin Ben Chifley
Det Limborig Prowins (üüb Holuns: Provincie Limburg [ˈlɪmbɵrx]; üüb Fraansöösk: Province de Limbourg) as en prowins uun a nuurduast faan Belgien. Uun a nuurd an waast lei a Neederlunen, uun a süüd leit det Lüttich Prowins, uun a süüdwaast det Fleemisk-Brabant Prowins an uun a nuurdwaast det Antwerpen Prowins. At prowins hee 880.397 lidj (2021). At hoodsteed faan’t prowins as Hasselt. Dön tjiin gratst steeden uun't prowins san: At prowins hee trii arrondissementen: Uun jodiar trii arrondissementen lei 42 gemeenden: Alken As Beringen Bilzen Bocholt Borgloon Bree Diepenbeek Dilsen-Stokkem Genk Gingelom Halen Ham Hamont-Achel Hasselt Hechtel-Eksel Heers Herk-de-Stad Herstappe Heusden-Zolder Hoeselt Houthalen-Helchteren Kinrooi Kortessem Lanaken Leopoldsburg Lommel Lummen Maaseik Maasmechelen Nieuwerkerken Oudsbergen Peer Pelt Riemst Sint-Truiden Tessenderlo Tongern Voeren Wellen Zonhoven Zutendaal Dön miast lidj uun't prowins snaake Fleemisk. Belgium: Administrative Division, citypopulation.de Belgium: Limburg, citypopulation.de Commonskategorii: Limborig (Prowins uun Belgien) – Saamlang faan bilen of filmer
Föör (Üp Fööring: Feer) es en nuurđfriisk Ailön. Hat liit twesken Söl, Aamrem, Lungnes, Föör es ombi 86 km2 gurt. Dat Friisk fan Föör jit Fering, en üp Fering jit dit Ailön Feer. Fering uur fan muar Feringern snaket üs Sölring tö di Tal fan Sölringer. Mathies Petersen Folkert Arewsten Knud Broder Knudsen Ocke Nerong Lorenz Conrad Peters Reinhard Arfsten Oluf Braren Simon Reinhard Bohn Stine Andresen Wyk Bualichsem Wraksem Ööwenem Madlem Aalkersem Njiblem Guating Wiisem Borigsem Hedehüsem Ödersem Grat Dunsem Letj Dunsem Süđerjen Olersem Klantem Taftem Olersemer Enenkui Bualigsemer Fügelkui Oewenemer Fügelkui Fööring Spraak Webcams üüb Feer A wonterköning Föhr-Forum Das Forum der Föhr-liebten
Plowdiw (üüb Bulgaarsk: Пловдив Plovdiv) as en steed uun a maden faan Bulgaarien. Det hee 338.153 lidj (2011). Det as at hoodsteed faan det Plowdiw Prowins. Folksteeling 2011: 161.453. Folksteeling 2001: 149.642. Fölker (2011): Bulgaarern - 123.469, Türken - 10.128, Roma - 1297, ölern - 1750. Bulgaria, citypopulation.de Ruse, citypopulation.de
Ruse (üüb Bulgaarsk: Русе Ruse) as en steed uun a nuurd faan Bulgaarien. Det hee 149.642 lidj (2011). Det as at hoodsteed faan det Ruse Prowins. Elias Canetti (1905-1994), bulgaars-britisk skriiwer, wurd uun Ruse bäären. Bulgaria, citypopulation.de
Det Sofia Prowins (üüb Bulgaars: област Софийска, област София of Софийска област oblast Sofijska, oblast Sofija of Sofijska oblast) as ian faan dön 28 prowinsen faan Bulgaarien. At prowins leit uun a waast faan't lun. Det hee 247.489 lidj (2011). At hoodsteed faan't prowins as Sofia, uk wan't steed nian dial faan prowins as. Bulgaria, citypopulation.de
[I] Rhonghar Jarr. - - - - Fahrten eines Friesen in Dänemark, Deutschland, Ungarn, Holland, Frankreich, Griechenland, Italien und der Schweiz. von Harro Harring - - - - Vier Bände nebst einem Vorläufer. - - - - E r s t e r B a n d. Mit einem Wort an Johannes W i t, genannt von D ö r r i n g. - - - - München, 1828. Joseph Lindauer'sche Buchhandlung. (C. T. Fr. Sauer.)
[1] Rhonghar Jarr. - - - - Fahrten eines Friesen in Dänemark, Deutschland, Ungarn, Holland, Frankreich, Griechenland, Italien und der Schweiz. von Harro Harring - - - - Zweiter Band. - - - - München, 1828. Joseph Lindauer'sche Buchhandlung. (C. T. Fr. Sauer.)
[1] Rhonghar Jarr. - - - - Fahrten eines Friesen in Dänemark, Deutschland, Ungarn, Holland, Frankreich, Griechenland, Italien und der Schweiz. von Harro Harring - - - - Dritter Band. - - - - München, 1828. Joseph Lindauer'sche Buchhandlung. (C. T. Fr. Sauer.)
[1] Rhonghar Jarr. - - - - Fahrten eines Friesen in Dänemark, Deutschland, Ungarn, Holland, Frankreich, Griechenland, Italien und der Schweiz. von Harro Harring - - - - Vierter Band. Mit einem Anhange: Fragment über die Griechische Insurrection. - - - - München, 1828. Joseph Lindauer'sche Buchhandlung. (C. T. Fr. Sauer.)
Anen an Ges (Anseriformes) san en order faan fögler uun a biologii. - 3 slacher Anhima Anhima cornuta Chauna Chauna chavaria Chauna torquata - 1 slach Heisterges (Anseranas) Heistergus (Anseranas semipalmata) - 169 slacher Aix Mandarin-An (Aix galericulata) Carolina-An (Aix sponsa) Anas Gräfögel (Anas acuta) Slob (Anas clypeata) Uart (Anas crecca) Smen (Anas penelope) Wil An (Anas platyrhynchos) Leguart (Anas querquedula) Madelan (Anas strepera) Aythya Toofelan (Aythya ferina) Toopet An (Aythya fuligula) Beragan (Aythya marila) Malacorhynchus Malacorhynchus membranaceus Salvadorina Salvadorina waigiuensis - Echt Ges (Anserini) - Fialges (Anser) Grä Gus (Anser anser) Snägus (Anser caerulescens) Siadgus (Anser fabalis) Siages (Branta) Groltergus (Branta bernicla) Kanadagus (Branta canadensis) Greenlungus (Branta leucopsis) - Hanenges (Cereopsini) - Hanenges (Cereopsis) Hanengus (Cereopsis novaehollandiae) - Swaanen (Cygnini) - Coscorobaswaanen (Coscoroba) Coscorobaswaan (Coscoroba coscoroba) Swaanen (Cygnus) Letj Swaan (Cygnus bewickii) Sjongswaan (Cygnus cygnus) Grat Swaan (Cygnus olor) Bucephala Bralan (Bucephala clangula) Clangula Isfögel (An) (Clangula hyemalis) Melanitta Suart An (Melanitta nigra) Mergellus Letj Seegnääb (Mergellus albellus) Mergus Grat Seegnääb (Mergus merganser) Madel Seegnääb (Mergus serrator) Somateria Eidergus (Somateria mollissima) Alopochen Nilgus (Alopochen aegyptiacus) Tadorna Baragan (Tadorna tadorna) Commonskategorii: Anen an Ges – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Anen an Ges
En juarhunert (jh.) as en tidjrüm faan ianhunert juaren. Hat begant mä di 1. Janewoore faan't juar 1 uun det juarhunert, an häält ap mä di 31. Detsember faan't hunerst juar. Tjiin juarhunerten san en juardüüsen. Di 1. Janewoore 2000 as det nei juardüüsen feiert wurden. Det wiar oober eegentelk ei rocht, auer det nei juarhunert, an diarmä det nei juardüüsen iarst di 1. Janewoore 2001 begand. En ööder fraag wiar, hü gung kompjuutern mä det juarstaal am. Efter (19)97, 98, 99 kaam nü det juar 00, an näämen wost so rocht, hüföl komer didiar Y2K bug (juar 2000 feeler) maaget. Det as do oober ei so slim wurden, üs a lidj iarst mend. Uun a Gregoriaans kalender jaft an nian juar 0 (nol). Det juar föör't juar 1 (ian) wiar det juar 1 f.Kr. (ian föör Krast). Wikiquote: Juarhunert (sjiisk)
Madelfrenkisk as en skööl faan madelsjiisk spriakwiisen. Rheinisk spriaken (Rheinisk weier) Neederfrenkisk (woort tu't Plaatsjiisk tääld) : Nuurdneederfrenkisk (1) : Süüdneederfrenkisk, Limborags (2) Madelfrenkisk : Ripuarisk, mä Kölsch (3) : Mooselfrenkisk (4 + 5) : - Luksemborags (Lëtzebuergesch) : Siebenbürgisk-Seksisk (Rumeenien) Rheinfrenkisk (6)
Mooselfrenkisk as en waastmadelsjiisk spriakwiis faan't Huuchsjiisk. Hat woort üüb bias ääger faan a struum Moosel spreegen, bit iin uun Belgien, Luksemborag an Frankrik. Det mooselfrenkisk spriakregiuun woort iindiald tu: Nuurdmooselfrenkisk (eegentelk: nuurdwaast) mä Luksemborags Süüdmooselfrenkisk (eegentelk: süüduast) Siebenbürgisk-Seksisk (uun Rumeenien); as uun't 12. juarhunert faan siidlern diar henbroocht wurden Lothringisk uun Frankrik hiart dialwiis tu't Mooselfrenkisk, dialwiis uk tu't Rheinfrenkisk Ian kääntiaken tesken Nuurd- an Süüdmooselfrenkisk as det op / of (= “üüb”) spriakgrens. Commonskategorii: Mooselfrenkisk – Saamlang faan bilen of filmer
Echt Anen, Fögel san en onerfamile faan a Anenfögler (Anatidae). Aix - Amazonetta - Anas - Asarcornis - Aythya - Cairina - Callonetta - Chenonetta - Lophonetta - Malacorhynchus - Marmaronetta - Netta - Nettapus - Pteronetta - Salvadorina - Speculanas Triibuus: Anatini (Swäämanen) – Aythyini (Dükanen) – [ Mergini (Sia-Anen) ] – Malacorhynchini Aix Mandarin-An (Aix galericulata) Carolina-An (Aix sponsa) Anas, Eegentelk Anen Gräfögel (Anas acuta) Slob (Anas clypeata) Uart (Anas crecca) Smen (Anas penelope) Wil An (Anas platyrhynchos) Leguart (Anas querquedula) Madelan (Anas strepera) Aythya, Dükanen Toofelan (Aythya ferina) Toopet An (Aythya fuligula) Beragan (Aythya marila) Malacorhynchus Malacorhynchus membranaceus Salvadorina Salvadorina waigiuensis Commonskategorii: Echt Anen – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Echt Anen
Rheinfrenkisk as en skööl faan madelsjiisk spriakwiisen. Efter nuurdwaasten tu woort madelfrenkisk snaaket. Efter süüduasten, bääft at Speyerer Linie, began a boowersjiisk spriakwiisen. Rheinfrenkisk spriakwiisen : Hesisk (1) : Pfeltsisk (2) : Lothringisk (3) (-> Elsesisk) : Pennsilwaanisk (Pennsylvania, USA) Wikipedia üüb Rheinfrenkisk
Neederfrenkisk as en skööl faan plaatsjiisk spriakwiisen, diar bi a liager Rhein snaaket wurd. Neederluns mä: Holuns Brabantisk Limborags Uastflaams Waastflaams Waasthuks Sialuns (Zeeuws) Afrikaans (Süüdafrikoo, Namiibia) Neegerholuns (Kariibik) † Ceylon Dutch (Sri Lanka) † Nuurd- an Süüdneederfrenkisk (Sjiisklun)
Limborags (aanj nööm Limbörgsj, Lèmbörgs, Plat) as en skööl faan süüdneederfrenkisk spriakwiisen uun't Prowins Limburg (Neederlunen), man uk diar auer henwech uun Belgien an Sjiisklun. Hat as gudkäänd efter't Europeesk Charta för a Regiunaal- an Manertaalspriaken.
Waastfeelisk as en skööl faan plaatsjiisk spriakwiisen. Jo wurd fööraal uun Waastfaalen snaaket. A waastfeelisk spriakwiisen san üüb det koord orangj uunmoolet (<9> bit <17>). Jo het enkelt: 09. Grafschafter Platt 10. Onerems spriakwiisen 11. Osnabrücker Platt 12. Ravensbergs-Lippisk 13. Münsterluns 14. Waast-Münsterluns 15. Soester Platt 16. Paderborner Platt 17. Merkisk Platt Efter süüdwaasten tu wurd neederfrenkisk spriakwiisen snaaket. Jo hiar al tu a Rheinisk weier. Efter nuurden an uasten woort Uastfresk Plaatsjiisk (5), Oldenborags (4) an Hannoversk (18) Plaatsjiisk snaaket.
Uastfresk Plaatsjiisk (aanj nööm: Oostfreesk (Platt)) as det plaatsjiisk spriakwiis faan Uastfresklun. Hat hiart tuup mä det Gronings tu a nuurdneedersaksisk spriakwiisen. Mä di ütjdruk Uastfresk as miast det Uastfresk Plaatsjiisk mend. Di nööm as eegentelk ei rocht, auer Uastfresk Plaatsjiisk nian Fresk as. Det eegentelk Uastfresk woort noch uun't Saaterlun snaaket. A Saaterfresken nääm hör aanj spriak oober ei Uastfresk, jo sai tu hör spriak Seeltersk (Saaterfresk). Uastfresk wurdenbuk (Ostfriesische Landschaft) Test-Wikipedia üüb Uastfresk Plaatsjiisk Bi Alugha jaft et en en Video üüb Sölring an Uastfresk Amtelk skriiwwiis faan a Ostfriesische Landschaft: https://www.platt-wb.de/platt-hoch/?term=Oostfreesk
Holstebro as en stää önj Dånmark, ap Jutlönj. E stää läit önjt weesten foon e Regjoon Midtjylland. Deer booge 36.489 manschne (2022). Dåt as e hoodstää foon jü Holstebro Komuun. Commons: Holstebro – Soomling foon bile än filme Holstebro Kommune Denmark: Midtjylland, citypopulation.de
A NATO (ingelsk North Atlantic Treaty Organization Nuurdatlantikferdrachorganisatsion, fransöösk OTAN – Organisation du traité de l’Atlantique nord), as en internatsionaal organisatsion. Hör grünjlaag as di Nuurdatlantikferdrach. Hat as en militeerferbinjang, ferfulagt oober uk widjergungen poliitisk intresen. At NATO-hoodkwartiar sat sant 1967 uun Brüssel, diarföör wiar't uun London. Wichtag iinrachtangen faan a NATO san uk det ACO (of uk: Supreme Headquarters Allied Powers Europe / SHAPE) naibi Mons (Belgien) an det Allied Command Transformation (ACT) uun Norfolk (Virginia). Commonskategorii: NATO – Saamlang faan bilen of filmer
Pennsilwaanisk (Pennsylvania Dutch, Deitsch) as en madelsjiisk spriakwiis, diar siidlern tu Ameerikoo broocht haa. Hat woort daalang noch uun Pennsylvania, Ohio an Indiana, man uk uun Ontario (Kanada) snaaket. A spreegern san miast Amischen of Mennoniten. Countys uun Ameerikoo mä en huugen uundial (%) faan Pennsylvania Dutch (blä) en huuch spreegertaal (ruad), fööraal uun Pennsylvania en huugen uundial an en huuch spreegertaal (brons) Haag, E. (1982), A Pennsylvania German reader and grammar, University Park: Pennsylvania State University Press (Archive.Org) Wikipedia üüb Pennsilwaanisk Commonskategorii: Pennsilwaanisk – Saamlang faan bilen of filmer
Christoph Weinert as en filmrejesöör an dreibukskriiwer. Hi lewet uun Berlin an Hamborag an befaadet ham uun sin dokudraamas, dokumentaar- an spalfilmer föraal mä selskapsrelewant an histoorisk teemos an biografiin faan bedüüden persöönelkhaiden. Weinert hää bi't konsthuuchskuul faan't uniwersiteet Kassel studiaret, an hää do üs rejii-asistent bi flook spalfilmen uun Frankrik an Sjiisklun mäwerket. Sant 1994 as hi frei skriiwer an rejesöör. Weiße Jäger-Weißes Gold - Nominiaret för di Gulen Lööw 1997 Henry Steinway - Spezialpris faan't jury för di internatsionaal film uun Houston 2011 Levi Strauss - Spezialpris faan't jury för di internatsionaal film uun Houston 2011 Geheimsache Mauer - Nominiaret för di Sjiisk Fernseepris 2011 Acht Geschwister (Eight Brothers and Sisters) - Snowdance Award in the category 'Best Documentary' at the Snowdance Independent Film Festival 2023 Weiße Jäger-Weißes Gold, 1997 Die Quotenmacher, 2001 mä Ingo Helm: Die Geschichte Norddeutschlands, 2005 Bismarck, Kanzler und Dämon, 2007 Helmut Schmidt-Mein Jahrhundert, 2008 Levi Strauss-Blue Jeans Billionaire, 2009 Verrat an Polen, 2010 Henry Steinway-Birth of a Legend, 2010 Geheimsache Mauer, 2011 100 Jahre Landleben, 2012 Hindenburg, 2013 Berlin und Tucholsky, 2015 Fallada-Im Rausch des Schreibens, 2016 Der Reichstag, 2017 Dutschke, 2018 Jüdisch in Europa, 2019 Beyond All Memories, 2020 Acht Geschwister, 2023
Svendborg as en stää bai e söödküst foont ailönj Fyn, önjt Dånsch. E stää hiirt tu e Regjoon Syddanmark; dåt as e soowentgrutst stää önj e regjoon. Deer booge 27.300 manschne (2022). Dåt as e hoodstää foon jü Svendborg Komuun. Commons: Svendborg – Soomling foon bile än filme Svendborg Kommune Denmark: Syddanmark, citypopulation.de
Hjørring as en stää önjt norden foon Jutlönj, önjt Dånsch. E stää hiirt tu e Regjoon Nordjylland; dåt as jü tweedgrutst stää önj e regjoon. Deer booge 25.644 manschne (2022). Dåt as e hoodstää foon jü Hjørring Komuun. Commons: Hjørring – Soomling foon bile än filme Hjørring Kommune Denmark: Nordjylland, citypopulation.de
Det Jawaans Spriik (üüb Jawaans: ꦧꦱꦗꦮ båsa Jåwå [bɔsɔ dʒɔwɔ]) as en Austroneesk Spriik, wat faan a jawaans lidj uun a maden an uast dialen an uk bi a nuurdwaast eeg faan det eilun Jaawa uun Indoneesien spreegen wurt. At jaft uk spreegern faan’t spriik uun Malaysia an Singapuur. Hög lidj faan jawaans ufkemst uun Suurinam spreeg en kreoolisk efterkem faan’t spriik. Jawaans as nai tu Sundaneesk, Madureesk an Balineesk. Det as at spriik faan muar üüs 98 miljuunen lidj. Ursprüngelk wiar’t spriik uun det Jawaans Skraft skrewen, man wurt nütidjs för't miast det Latiins Alfabeet diarför brükt. Commons: Jawaans Spriik – Saamling faan biljen of filmer
Det Sundaneesk Spriik (üüb Sundaneesk: Basa Sunda) as en Austroneesk Spriik, wat faan a sundanees lidj uun a waast faan det eilun Jaawa uun Indoneesien spreegen wurt. Sundaneesk as nai tu Jawaans, Madureesk an Balineesk. Det as’t spriik faan amanbi 39 miljuunen lidj. Ursprüngelk wiar’t spriik uun det Sundaneesk Skraft (üüb Sundaneesk: Aksara Sunda) skrewen, man wurt nütidjs det Latiins Alfabeet diarför brükt.
Det Madureesk Spriik (üüb Madureesk: Bhâsa Mâdhurâ) as en Austroneesk Spriik, wat faan a madurees lidj uun üüb det Madura Eilun an uun a uast faan det eilun Jaawa uun Indoneesien spreegen wurt. Madureesk as nai tu Sundaneesk, Jawaans an Balineesk. Det as’t spriik faan twesken 8-13 miljuunen lidj. Ursprüngelk wiar’t spriik uun det Jawaans Skraft skrewen, man wurt nütidjs det Latiins Alfabeet diarför brükt.
Det Balineesk Spriik (üüb Balineesk: Basä Bali) as en Austroneesk Spriik, wat faan a balineesk lidj üüb’t eilun Bali, uun a nuurd faan’t eilun Nusa Penida, uun a waast faan’t eilun Lombok an uun a uast faan’t eilun Jaawa uun Indoneesien spreegen wurt. Balineesk as nai tu Sundaneesk, Madureesk an Jawaans. Det as’t spriik faan amanbi 3.3 miljuunen lidj. Ursprüngelk wiar’t spriik uun det Balineesk Skraft (üüb Balineesk: Aksara Bali) skrewen, man wurt nütidjs det Latiins Alfabeet diarför brükt.
Jaawa (üüb Indoneesk: Jawa [dʒawa], üüb Jawaans: ꦗꦮ Jåwå [dʒɔwɔ]) as ian faan dön fjauer Grat Sunda-Eilunen faan Indoneesien. Üüb't eilun leit det indoneesk hoodsteed Jakarta. Dön tjiin gratst steeden üüb't eilun san: Jakarta Surabaya Bandung Bekasi Tangerang Depok Semarang Tangerang Selatan Malang Cikarang En öler steed, Yogyakarta, as wichtig uun det Jawaans kultüür. Banten Maden Jaawa Uast Jaawa Waast Jaawa Jakarta, prowinsfrei hoodsteed Yogyakarta Apartig Regiuun, sultanaat
Det Indoneesk Spriik (üüb Indoneesk: bahasa Indonesia [baˈhasa indoˈnesia]) as det amtelk spriik faan Indoneesien. Det as en standardisiaret wariant faan det Malaiisk Spriik, en Austroneesk Spriik, wat sant juarhunerten uun a indoneesk eilunen üüs lingua franca brükt wurt. At spriik wurt uun det Latiins Alfabeet skrewen.
Wäärlisdiarten (Vertebrata) san en onerstam faan a ragstringdiarten (Chordata). Hör kääntiaken san a wäärlisen. Tjaapdiarten (Gnathostomata) Rä Lunwäärlisdiarten (Tetrapoda) mä sjauer klasen: Amfiibien (Amphibia) Fögler (Aves) Krepdiarten (Reptilia) Tetjdiarten (Mammalia) Tau rän Fasker (Pisces) Bianfasker (Osteichthyes) Graselfasker (Chondrichthyes) Tjaapluasen (Cyclostomata) of (Agnatha) Njügenuugen (Petromyzonta of uk Petromyzontida) Slimialer (Myxinoidea) Commonskategorii: Wäärlisdiarten – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Wäärlisdiarten
De Zacatecas Bundesstoot (üüb Spaans: Estado de Zacatecas [sakaˈtekas]) as een faan dön tau-an-dörtig bundesstooten uun Meksiko. Det hee 1.490.668 lidj (2010). At hoodsteed faan a bundesstoot as Zacatecas. Mexico, citypopulation.de
De Yucatán Bundesstoot (üüb Spaans: Estado de Yucatán [ɟʝukaˈtan]) as een faan dön tau-an-dörtig bundesstooten uun Meksiko. Det hee 1.955.577 lidj (2010). At hoodsteed faan a bundesstoot as Mérida. Mexico, citypopulation.de Yucatán (Hualeweilun)
De Veracruz Bundesstoot (üüb Spaans: Estado de Veracruz [beɾaˈkɾus]) as een faan dön tau-an-dörtig bundesstooten uun Meksiko. Det hee 7.643.194 lidj (2010). At hoodsteed faan a bundesstoot as Xalapa-Enríquez. Mexico, citypopulation.de
Elementaardeelken san a letjst dialen, diar en atoom apbau. Det ääler teorii wiar, dat atoomen faan nukleoonen apbaud san, det san protoonen an neutroonen mä elektroonen. Man mä't kwantenteorii san a nukleoonen noch widjer apspleden wurden. Det tabel wiset a nöömer an eegenskapen faan elementaardeelken efter't aktuel "standardmodel". Fermioonen, mä spin (kwantentaal) = 1/2 Kwarks 6 slacher: up - down - charm - strange - top - bottom Leptoonen 6 slacher: elektron - elektron neutrino - myon - myon neutrino - tau - tau neutrino Bosoonen, mä spin (kwantentaal) = 1 Vektorbosoonen 12 slacher: gluon(8) - photon(1) - Z boson(1) - W boson(2) Skalaarbosoonen Higgsboson En proton häält 2 up an 1 down kwark En neutron häält 1 up an 2 down kwarks Masinferglik faan kwark tu moleküül Commonskategorii: Elementaardeelken – Saamlang faan bilen of filmer
Carl Ludwig Jessen (* 22. Febrewoore 1833 uun Deesbel; † 4. Janewoore 1917 uk diar) wiar en nuurdfresk konstmooler. Hi as tu daaling üüs a „Freskenmooler“ bekäänd. Sin bedüüding leit uun't skäälring faan det nuurdfresk büürenkultüür. Carl Ludwig Jessen wiar uun Deesbel bäären. Efter en snetjerliar werket hi üüs dörnskmooler üüb a maaskbüürsteeden uun Nuurdfresklun. 1848-1854 begand hi potreten tu moolin. 1853 jeew hi't snetjerhoonwerk ap an lewet hial för't moolin. Faan 1856 tu 1865 studiaret hi uun det Kopenhuuwen Akademii bi Vilhelm Marstrand. Efter a aanj faan de Naist Sleeswich-Holstian Krich kaam hi tu Nuurdfresklun turag. Mä'n stipendium maaget hi faan 1867 tu 1868 en rais tu Pariis an Itaalien. 1869–1870 lewet hi uun Klookris an faan 1871 tu 1875 uun Hamborig. Diarefter kaam hi weler tu Deesbel turag an lewet eksklusiiw för't diarsteling faan't leewent faan a lidj uun Nuurdfresklun, fööraal üüb Oomrem an Feer. Sin nefe wiar a konstmooler Benedikt Momme Nissen.
Georg VI. (Üüb Ingels: George VI.; üüs Prince Albert Frederick Arthur George, Duke of York bäären; * 14. Deetsember 1895 uun Sandringham, Norfolk; † 6. Febrewoore 1952 uk diar) wiar faan 11. Deetsember 1936 tu san duas köning faan det Ferianigt Köningrik Gratbritanien an Nuurdirlun, boowerhood faan det Commonwealth of Nations an tu 1947 letst keiser faan Inje. Hi wurd köning an keiser efter't uftoonking faan sin bruler Eduard VIII.. Sin efterfuliger wurd sin äälst foomen Elisabeth II., diar bit tu hör duas uun't juar 2022 köningin wiar. De 26. April 1923 freid Prens Albert Lady Elizabeth Bowes-Lyon faan Skotlun, at jongst doochter faan Claude Bowes-Lyon, 14. Earl of Strathmore and Kinghorne an sin wüf Cecilia Nina Cavendish-Bentinck. Elizabeth komt faan Köning Henry VII. (1457 bit 1509) uf. Det paar heed tau jongen: Elisabeth (* 21. April 1926), sant 1952 Köningin Elisabeth II. ⚭ Prens Philip faan Grekenlun an Denemark Margaret Rose (* 21. August 1930; † 9. Februar 2002) ⚭ 1960–1978 Antony Armstrong-Jones, 1. Earl of Snowdon
Eduard VIII. (üüb Ingels: Edward VIII.;üüs Edward Albert Christian George Andrew Patrick David bäären, David neemd, * 23. Jüüne 1894 uun London; † 28. Mei 1972 uun Paris) wiar faan 1910 tu 1936 Prince of Wales, faan Janewoore 1936 tu sin uftoonking uun Deetsember faan detsalew juar köning faan det Ferianigt Köningrik an keiser faan Inje faan Deetsember 1936 tu san duas Duke of Windsor. Hi wiar dring faan köning Georg V.. Efter Eduard VIII. sin uftoonking wurd sin bruler üüs Georg VI. köning.
Eduard VII. (üüb Ingels: Edward VII.;Albert Edward bäären; * 9. Nofember 1841 uun det Buckingham Palace, London; † 6. Mei 1910 uk diar) wiar faan 22. Janewoore 1901 tu san duas köning faan det Ferianigt Köningrik faan Gratbritanien an Irlun an keiser faan Inje. Hi wiar de äälst dring faan köningin Victoria. San efterfuliger wiar sin dring Georg V..
Am e artiikel åw Hoorninger Freesch tu leesen, wee sü goud än klik heer. Noordfreeschloun (åw Tjüsch: Nordfriesland, åw Dånsch: Nordfrisland) äs en kulturel än geogrååfisch regioon åw e weestküst foon Sleeswich-Holstiin. Hat äs, tuhuupe mä Weestfreeschloun, prowins Groningen än Ååstfreeschloun, iin foon e diile foon Freeschloun. Noordfreeschloun äs uk en noome foon e krais, wat et regioon än gebiite, wat trinambai loit, inslut. Dä gråtste stäänge foon't regioon sän Hüsem, Naibel, Bräist än Leek. Haliloun hiiret kulturel uk tu Noordfreeschloun, auerdat di noordfreesch spräike deer snååked wart. Dä oore äiloune än gebiite foon Noordfreeschloun sän Sal, Oomram, Feer, e Halie, Pälweerm, Böökinghiird, e Gooshiirde, Karhiird än Ääderstää.
Am e artikel aw Hoolmer Fräisch to leesen, wee sü goud än klik här. Noordfräischloun (aw Tjüsch: Nordfriesland, aw Daansch: Nordfrisland) äs en kulturel än geogrååfisch regioon aw e weestküst fun Sleeswich-Holstiin. Hat äs, tohuupe mä Weestfräischloun, prowins Groningen än Aastfräischloun, iin fun e diile foon Fräischloun. Noordfräischloun äs uk en noome fun e krais, wat et regioon än gebiite, wat trinambai lait, inslot. Dä grotste stäängne sän Hüsem, Naibel, Bräist än Leek. Haliloun hiiret kulturel uk to Noordfreeschloun, auerdat di noordfräisch spräike där snaaked wart. Dä oore ailoune än gebiite foon Noordfräischloun sän Sal, Oomram, Feer, e Halie, Pälweerm, Böökinghiird, e Gooshiirde, Karhiird än Ääderstää.