rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Oranjemund as en steed uun Namiibia. At steed leit uun a süüd faan't lun, nai bi't grens mä Süüdaafrika. Det as hoodsteed faan det Oranjemund Woolkreis uun det ǁKaras Regiuun. Det hee amanbi 3900 lidj. Oranjemund leit üüb at nuurdsidj faan a mös faan de Oranje Struum.
Neon (eegentelk: neoon, faan greks νέος néos, nordfriisk nei) as en cheemisk element mä det ufkörtang Ne an det atoomnumer 10. Hat as en eedelgas. SIMS-spektrum faan a isotoopen Elektroonenskel En Neonröör Rekloome mä neonröören Commonskategorii: Neon – Saamlang faan bilen of filmer Harry H. Binder: Lexikon der chemischen Elemente. S. Hirzel Verlag, Stuttgart 1999, ISBN 3-7776-0736-3. A taalen för't infobx kem miast faan www.webelements.com . Michael E. Wieser, Tyler B. Coplen: Atomic weights of the elements (IUPAC Technical Report). In: Pure and Applied Chemistry. Band 83, Nr. 2, 2011, S. 359–396, doi:10.1351/PAC-REP-10-09-14. IUPAC, Standard Atomic Weights Revised 2013. Iindraanj tu Neon uun't GESTIS-dootenbeenk faan't IFA, ufrepen di 25. April 2017 (mä JavaScript). Robert C. Weast (Hrsg.): CRC Handbook of Chemistry and Physics. CRC (Chemical Rubber Publishing Company), Boca Raton 1990, ISBN 0-8493-0470-9, S. E-129 bis E-145. Wäärser uun g/mol an uun cgs-ianhaiden. Amreegent tu SI-wäärs. Yiming Zhang, Julian R. G. Evans, Shoufeng Yang: Corrected Values for Boiling Points and Enthalpies of Vaporization of Elements in Handbooks. Uun: Journal of Chemical & Engineering Data. 56, 2011, S. 328–337; doi:10.1021/je1011086. (ütjden faan) David R. Lide: CRC Handbook of Chemistry and Physics. 90. aplaag. (uun't näät: 2010), CRC Press/Taylor and Francis, Boca
At Namib (Khoekhoegowab för widj steed) as en wüüst uun't süüdwaasten faan Afrikoo. Hat leit fööraal uun Namiibia an hää det lun a nööm den. Hat lingt bit tu't küst faan a Atlantik. Sant di 20. Jüüne 2013 as di gratst dial üs Namib Sand Sea en weltarewdial faan a UNESCO. At Namib lingt faan nuurd tu süüd auer en wai faan 2.000 kilomeetern an efter uasten tu bit 160 kilomeetern iin uun't lun. Hat as amanbi 95.000 km² grat an det „Namib-Sunsia“ as 31.000 km² grat. 9.000 km² trinjam tääl üs auergungsregiuun (buffer zone). At Namib as wel at ünfrinjelkst regiuun üüb a eerd. Di dai auer koon't diar 50 °C hiat wurd, an uun a naacht oner 0 °C. Diar as't so furchboor drüg, auer diar en kuulen Atlantikstruum föörbilääpt, di Benguelastruum. Sodenang sticht diar nian focht ap, diar bi a küst ufriin küd. Jüst so ferhäält ham det mä't Atacamawüüst uun Chiile, diar lääpt di kuul Humboldtstruum föörbi. Üüb a ööder sidj jaft at föl mist, an enkelt plaanten kön diar faan lewe. En hial aprte plaant as det Welwitschia, diar bluas uun't Namib föörkomt. Satelitenbil faan't Namib tesken Walvis Bay an Lüderitz Dün nai bi't Sossusvlei
Det Khoekhoe Spriik as en spriik, wat faan amanbi 202.200 lidj spreegen wurt (2013). At spriik as ian faan dön Khoisan Spriiken. Det wurd för’t miast uun Namiibia (för’t miast uun dön Erongo, Kunene, Otjozondjupa, Hardap an ǁKaras Regiuunen), man uk uun Botsuana (uun det Ghanzi Distrikt), Lesotho, Süüdaafrika (uun det Nuurdkap Prowins) an Eswatini spreegen. At spriik hee seeks spriikwiisen: At Sesfontein-Dama, wat uun det Kunene Regiuun spreegen wurt. Namidama Madeldamara Madelnama Bondelswarts-Nama Topnaar-Nama Khoekhoe hee twuntig knaplüten: Dönheer lüten wurd mä a tes ütjspreegen: ǀg, ǀk, ǀn, ǀh, an ǀ. Dönheer lüten wurd mä de boowermuar tusdoom ütjspreegen: ǁg, ǁk, ǁn, ǁh, ǁ. Dönheer lüten wurd mä’t steed beeft de boowermuar tusdoom ütjspreegen: !g, !k, !n, !h, !. Dönheer lüten wurd mä de hard böön ütjspreegen: ǂg, ǂk, ǂn, ǂh, ǂ. ian: ǀgui ; tau: ǀgam; trii: !nona; fjauer: haka; fiiw: koro; seeks: !nani; sööwen: hû; aacht: ǁkhaisa; njüügen: khoese; tjiin: disi. iarst: ǂguro; naist: ǀgamǁî; traad: !nonaǁî; fjuard: hakaǁî; füft: koroǁî; seekst: !nanoǁî; sööwenst: hûǁî; aachst: ǁkhaisaǁî; njüügenst: khoeseǁî; tjiinst: disiǁî. A taalen faan ian ap tu tjiin üüb Khoekhoe (wiideo) [1] Ethnologue, Khoekhoe. [2] Ethnologue, Khoekhoe. [3] Omniglot, Khoekhoe Numbers.
Oriksantiloopen (Oryx) san en skööl faan hurndiarten (Bovidae) uun det onerfamile faan a Hippotraginae. Jo lewe uun a drüg regiuunen faan Afrikoo an uun Araabien. Uastafrikoons Oriks (Oryx beisa Rüppell, 1835) Oryx callotis of Oryx beisa callotis Thomas, 1892 Oryx gallarum of Oryx beisa gallarum Neumann, 1902 Seebeloriks (Oryx dammah Cretzschmar, 1826) Süüdelk Oriks (Oryx gazella Linnaeus, 1758) Araabisk Oriks of uk Witj Oriks (Oryx leucoryx Pallas, 1777) Witj Oriks of Araabisk Oriks Uastafrikoons Oriks of Beisa Süüdelk Oriks uun Namiibia Seebeloriks Uun't woopen faan Namiibia Orikshood üüb en fliiger Commonskategorii: Oriks – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Oriks
Rehoboth as en steed uun a maden faan Namiibia. At steed leit uun a nuurd faan det Hardap Regiuun, nai bi’t grens mä det Khomas Regiuun. De waastdial faan’t steed hiart tu de Rehoboth West Steed an de uastdial tu de Rehoboth East Steed woolkreis. Det B1 Natschunaalstruat bildet at grens twesken dön tau woolkreiser. At steed hee 28.843 lidj (2011). Rehoboth wurd 1871 grünjlaanjen.
Okahandja as en steed uun a maden faan Namiibia. At steed leit uun a süüdwaast faan det Otjozondjupa Regiuun, nai bi’t grens mä det Khomas Regiuun. Det as at hoodsteed faan det Okahandja Woolkreis. At steed hee 22.639 lidj (2011). Okahandja wurd 1894 grünjlaanjen. Okahandja hee en boonhoof, wat en haltesteed üüb det Windhoek-Walvis Bay Boon as. Dieter Aschenborn (1915-2002), konstmooler.
Nööshurner (Rhinocerotidae), Renostern of uk Rhinozerosen (faan ualgreks ῥῖς (rhis) of ῥιν- (rhin-) „nöös“, κέρας (kéras) „hurn“) san en famile faan ünpaartuanet klooksdiarten (Perissodactyla). Diar jaft at daalang noch fiiw slacher faan. Ceratotherium simum, Briadsnütjnööshurn, Witj Nööshurn, Witj Rhinozeros Dicerorhinus sumatrensis, Sumatra-Nööshurn, Sumatra-Rhinozeros Diceros bicornis, Spassnütjnööshurn, Suart Nööshurn, Suart Rhinozeros Rhinoceros sondaicus, Java-Nööshurn, Java-Rhinozeros Rhinoceros unicornis, Pansernööshurn, Indisk Nööshurn, Indisk Rhinozeros C. simum D. sumatrensis D. bicornis R. sondaicus R. unicornis Commonskategorii: Nööshurner – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Nööshurner
Delfiinen (Delphinidae) hiar tu a tuswaaler an san sodenang en famile faan tetjdiarten, diar uun't weeder lewe. At jaft wel son 40 slacher, diar tu 17 sköölen tuupfaadet wurd: Sköölen: Cephalorhynchus – Delphinus – Feresa – Globicephala – Grampus – Lagenodelphis – Lagenorhynchus – Lissodelphis – Orcaella – Orcinus – Peponocephala – Pseudorca – Sotalia – Sousa – Stenella – Steno – Tursiops Delphinus delphis Globicephala melas Orcaella brevirostris Orcinus orca Commonskategorii: Delfiinen – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Delfiinen
Waaler (Cetacea) san en order faan a tetjdiarten (Mammalia). Diar jaft at son 90 slacher faan, an jo lewe uun't weeder. Likes san't nian fasker. Tu a waaler hiar uk a delfiinen, sodenang skul det order eegentelk waaler an delfiinen het. Biardenwaaler (Mysticeti) mä 4 familin Tuswaaler (Odontoceti) mä 10 familin Commonskategorii: Waaler – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Waaler Waalfask (stäärbil)
Delfiinoortagen (Delphinoidea) san en auerfamile faan a Tuswaaler (Odontoceti). Diar hiar trii familin tu. Delfiinen (Delphinidae) Grünjwaaler (Monodontidae) Swinswaaler (Phocoenidae) Wikispecies hää en artiikel tu: Delfiinoortagen
Ondangwa as en steed uun a nuurd faan Namiibia. At steed leit uun a nuurduast faan det Oshana Regiuun, nai bi’t grens mä det Oshikoto Regiuun. At steed hee 22.822 lidj (2011). A Ondangwa Fluughuuwen leit amanbi 5 km nuurdwaast faan't steed. Commons: Ondangwa (Steed) – Saamling faan biljen of filmer
Tuswaaler (Odontoceti) san ian faan tau onerordern faan a Waaler (Cetacea). Det ööder onerorder san a Biardenwaaler (Mysticeti). Tu a tuswaaler hiar tjiin familin: Delfiinoortagen (Delphinoidea) Delfiinen (Delphinidae) Grünjwaaler (Monodontidae) Swinswaaler (Phocoenidae) Ööder Tuswaaler Iniidae Kogiidae Lipotidae Physeteridae Platanistidae Pontoporiidae Ziphiidae Commonskategorii: Tuswaaler – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Tuswaaler
Biardenwaaler (Mysticeti) san ian faan tau onerordern faan a Waaler (Cetacea). Det ööder onerorder san a Tuswaaler (Odontoceti). Tu a biardenwaaler hiar sjauer familin: Foragwaaler (Balaenopteridae) Gläädwaaler (Balaenidae) Cetotheriidae Gräwaaler (Eschrichtiidae) Biarden faan en biardenwaal Hü a biarden werke Commonskategorii: Biardenwaaler – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Biardenwaaler
At Welwitschia (Welwitschia mirabilis) as di iansagst slach faan det plaantenskööl Welwitschia uun det famile faan a Welwitschiaplaanten (Welwitschiaceae). Hat hiart tu't kategorii faan a Gnetales an lewet bluas uun't wüüst Namib uun't süüdelk Afrikoo. Welwitschias kön hunerten faan juaren ual wurd. Det plaant komt sogoor uun't woopen faan Namiibia, faan't stääd Swakopmund an faan't regiuun Kunene föör. Grate uun ferglik tu en minsk menelk plaant wiifelk plaant Föörkemen faan't plaant Detdiar Welwitschia skal 1500 juar ual wees, an as diaram iinfäänet wurden Commonskategorii: Welwitschia (Welwitschia mirabilis) – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Welwitschia (Welwitschia mirabilis)
Det Atakora Department (üüb Fraansöösk: Département de l’Atacora) as en department uun de aafrikoons stoot Beniin. At department leit uun a nuurdwaast faan’t lun. Uun a nuurd leit Burkiina Faaso, uun a nuurduast det Alibori Department, uun a süüduast det Borgou Department, uun a süüdwaast det Donga Department an uun a nuurdwaast Toogo. Det hee 772.262 lidj (2013). At hoodsteed faan't department as Natitingou. Det Pendjari Natschunaalpark leit uun a nuurd faan't department. Det Atakora Department hee njüügen komuunen. Efter det 2013 folksteeling wiar at 10.008.749 lidj uun't department: 380.448 faan a lidj wiar karmen an 391.814 wüfhööd. A taal faan a lidj efter ferleeden folksteelingen: 2002: 6.769.914. 1992: 4.915.555. 1979: 3.331.210. 1999 wurd at süüddial faan't department det Donga Department. Atakora Berger Atacora: Department in Benin, citypopulation.de
Det Atlantique Department (üüb Fraansöösk: Département de l’Atlantique) as en department uun de aafrikoons stoot Beniin. At department leit uun a süüd faan’t lun. Uun a nuurd leit det Zou Department, uun a uast det Ouémé Department, uun a süüduast det Littoral Department, uun a süüd det Atlantisk Ootseaan, uun a süüdwaast det Mono Department an uun a nuurdwaast det Couffo Department. Det hee 1.398.229 lidj (2013). At hoodsteed faan't department as Ouidah. Dialen faan trii sian leit uun't department: Dial faan de Nokoue Sia leit uun a süüduast faan't department. At uastdial faan de Ahémé Sia leit uun a süüdwaast faan't department. En öler sia, wat uun a nuurduast faan't department leit. At department hee aacht komuunen. Efter det 2013 folksteeling wiar at 1.398.229 lidj uun't department: 686.747 faan a lidj wiar karmen an 711.482 wüfhööd. A taal faan a lidj efter ferleeden folksteelingen: 2002: 801.683. 1992: 529.546. 1979: 365.910. 1999 wurd en letj dial faan a süüduuast faan't department det Littoral Department. Atlantique: Department in Benin www.citypopulation.de
Det Borgou Department as en department uun de aafrikoons stoot Beniin. At department leit uun a nuurduast faan’t lun. Uun a nuurd leit det Alibori Department, uun a uast Nigeeria, uun a süüd det Collines Department an uun a waast lei dön Donga an Atakora Departmenten. Det hee 1.214.249 lidj (2013). At hoodsteed as Parakou. At department hee aacht komuunen. Efter det 2013 folksteeling wiar at 1.214.249 lidj uun't department: 607.236 faan a lidj wiar wüfhööd an 607.013 karmen. A taal faan a lidj efter ferleeden folksteelingen: 2002: 724.171. 1992: 471.975. 1979: 277.591. 1999 wurd at nuurddial faan't department det Alibori Department. Benin, www.citypopulation.de Borgou: Department in Benin, citypopulation.de
Det Collines Department (üüb Fraansöösk: Département des Collines) as en department uun de aafrikoons stoot Beniin. At department leit uun a maden faan’t lun. Uun a nuurd leit det Borgou Department, uun a uast Nigeeria, uun a süüduast det Plateau Department, uun a süüd det Zou Department an uun a waast Toogo. Det hee 717.477 lidj (2013). At hoodsteed as sant 2013 Dassa-Zoumé. De Ouémé Struum leept troch at department. At department hee seeks komuunen: Efter det 2013 folksteeling wiar at 717.477 lidj uun't department: 363.885 faan a lidj wiar wüfhööd an 353.592 karmen. A taal faan a lidj efter ferleeden folksteelingen: 2002: 535.923. 1992: 340.284. 1979: 217.075. At department wurd 1999 grünjlaanjen. Iar wiar det dial faan det Zou Department. Benin, www.citypopulation.de Collines: Department in Benin, citypopulation.de
Det Donga Department as en department uun de aafrikoons stoot Beniin. At department leit uun a nuurdwaast faan’t lun. Uun a nuurd leit det Atakora Department, uun a uast det Borgou Department, uun a süüd det Collines Department an uun a waast Toogo. Det hee 543.130 lidj (2013). At hoodsteed as Djougou. De huuchst berig uun Beniin, de Sokbaro Berig, leit uun a waast faan't department. At department hee fiiw komuunen. * Djougou Lun an Steed tuup. ** Djougou Lun an Djougou Steed san sant 2013 tuup ian komuun. Efter det 2013 folksteeling wiar at 543.130 lidj uun't department: 270.754 faan a lidj wiar karmen an 272.376 wüfhööd. A taal faan a lidj efter ferleeden folksteelingen: 2002: 350.062. 1992: 248.695. 1979: 184.975. At department wurd 1999 grünjlaanjen. Iar wiar det dial faan det Atakora Department. Benin, www.citypopulation.de Donga: Department in Benin, citypopulation.de
Det Couffo Department as en department uun de aafrikoons stoot Beniin. At department leit uun a süüdwaast faan’t lun. Uun a nuurduast leit det Zou Department, uun a süüduast det Atlantique Department, uun a süüd det Mono Department an uun a waast Toogo. Det hee 745.328 lidj (2013). At hoodsteed as Dogbo-Tota. At department hee seeks komuunen. Efter det 2013 folksteeling wiar at 745.328 lidj uun't department: 396.754 faan a lidj wiar wüfhööd an 348.574 karmen. A taal faan a lidj efter ferleeden folksteelingen: 2002: 524.586. 1992: 395.132. 1979: 273.536. At department wurd 1999 grünjlaanjen. Iar wiar det dial faan det Mono Department. Benin, www.citypopulation.de Couffo: Department in Benin, citypopulation.de
Det Littoral Department (üüb Fraansöösk: Département du Littoral) as en department uun de aafrikoons stoot Beniin. At department leit uun a süüd faan’t lun. Uun a nuurd an waast leit det Atlantique Department an uun a uast det Ouémé Department. Det as det letjst department uun Beniin. At department hee 679.012 lidj (2013). At hoodsteed as Cotonou. Dial faan de Nokoue Sia leit uun't department. At department hee bluat ian komuun: Cotonou Efter det 2013 folksteeling wiar at 679.012 lidj uun't department: 353.140 faan a lidj wiar wüfhööd an 325.872 karmen. A taal faan a lidj efter ferleeden folksteelingen: 2002: 665.100. 1992: 536.827. 1979: 320.348. At department wurd 1999 grünjlaanjen. Iar wiar det dial faan det Atlantique Department. Benin, www.citypopulation.de Littoral: Department in Benin, citypopulation.de
Det Mono Department (üüb Fraansöösk: Département du Mono) as en department uun de aafrikoons stoot Beniin. At department leit uun a süüdwaast faan’t lun. Uun a nuurd leit det Couffo Department, uun a uast det Atlantique Department an uun a waast Toogo. Det hee 497.243 lidj (2013). At hoodsteed as Lokossa. Det Grand-Popo Laguun, wat uun a süüd faan't regiuun leit. De Ahémé Sia, wat uun a uast leit an dial faan't grens tu det Atlantique Department bildet. Öler sian uun't department san de Togbadji Sia an de Toho Sia At department hee seeks departmenten: Efter det 2013 folksteeling wiar at 497.243 lidj uun't department: 255.689 faan a lidj wiar wüfhööd an 241.554 karmen. A taal faan a lidj efter ferleeden folksteelingen: 2002: 360.037. 1992: 281.245. 1979: 203.842. 1999 wurd at nuurddial faan't department det Couffo Department. Benin, www.citypopulation.de Mono: Region in Togo, citypopulation.de
Det Ouémé Department as en department uun de aafrikoons stoot Beniin. At department leit uun a süüduast faan’t lun. Uun a nuurd leit det Zou Department, uun a nuurduast det Plateau Department, uun a süüduast Nigeeria an uun a waast lei dön Littoral an Atlantique Departmenten. Det hee 1.100.404 lidj (2013). At hoodsteed as Porto Novo. Dial faan de Nokoue Sia leit uun't department. At department hee njüügen komuunen. Efter det 2013 folksteeling wiar at 1.100.404 lidj uun't department: 565.590 faan a lidj wiar wüfhööd an 534.814 karmen. A taal faan a lidj efter ferleeden folksteelingen: 2002: 730.772. 1992: 568.898. 1979: 418.146. 1999 wurd at nuurddial faan't department det Plateau Department. Benin, www.citypopulation.de Ouémé: Region in Benin, citypopulation.de
Det Plateau Department (üüb Fraansöösk: Département du Plateau) as en department uun de aafrikoons stoot Beniin. At department leit uun a süüduast faan’t lun. Uun a nuurd leit det Collines Department, uun a uast Nigeeria, uun a süüdwaast det Ouémé Department an uun a nuurdwaast det Zou Department. Det hee 622.372 lidj (2013). At hoodsteed as Sakété. At department hee fiiw komuunen. Efter det 2013 folksteeling wiar at 622.372 lidj uun't department: 322.307 faan a lidj wiar wüfhööd an 300.065 karmen. A taal faan a lidj efter ferleeden folksteelingen: 2002: 407.116. 1992: 307.676. 1979: 208.722. At department wurd 1999 grünjlaanjen. Det wiar iar dial faan det Ouémé Department. Benin, www.citypopulation.de Plateau: Department in Benin, citypopulation.de
Det Zou Department as en department uun de aafrikoons stoot Beniin. At department leit uun a süüd faan’t lun. Uun a nuurd leit det Collines Department, uun a uast det Plateau Department, uun a süüd lei dön Ouémé an Atlantique Departmenten, uun a süüdwaast det Couffo Department an a nuurdwaast Toogo. Det hee 851.580 lidj (2013). At hoodsteed as Abomey. De Zou Struum, en bistruum faan de Ouémé Struum, leept troch at department. At department hee njüügen komuunen. Efter det 2013 folksteeling wiar at 851.580 lidj uun't department: 444.550 faan a lidj wiar wüfhööd an 407.030 karmen. A taal faan a lidj efter ferleeden folksteelingen: 2002: 599.954. 1992: 478.714. 1979: 353.358. 1999 wurd det nuurddial faan't department det Collines Department. Benin, www.citypopulation.de Zou: Department in Benin, www.citypopulation.de
A Süüdafrikoons(k) Siabeer (Arctocephalus pusillus) as en slach faan a Süüdelk Siabeeren. Hi komt oober ei bluas uun't süüdelk Afrikoo, man uk uun Austraalien föör. Commonskategorii: Süüdafrikoons Siabeer – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Süüdafrikoons Siabeer
Süüdelk Siabeeren (Arctocephalus) san en skööl faan ruuwdiarten, huar aacht slacher tuhiar. Jo san miast laachtbrün. Guadalupe Siabeer (A. townsendi) Juan-Fernández Siabeer (A. philippii) Galápagos Siabeer (A. galapagoensis) Süüdamerikoons Siabeer (A. australis) Subantarktisk Siabeer (A. tropicalis) Antarktisk Siabeer (A. gazella) Neisialuns Siabeer (A. forsteri) Süüdafrikoons Siabeer (A. pusillus) Commonskategorii: Süüdelk Siabeeren – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Süüdelk Siabeeren
Siaruuwdiarten (Pinnipedia) as en nööm för ruuwdiarten, diar uun't weeder lewe. Jo hiar tu a Hünjoortagen (Carnivora). Di wedenskapelk nööm komt faan't latiinsk pinna ‚fliker‘ an pes ‚fut‘. Diar san trii familin faan siaruuwdiarten: Siabeeren an Sialööwen (Otariidae) Walrosen (Odobenidae) Siahünjer (Phocidae) Commonskategorii: Siaruuwdiarten – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Siaruuwdiarten
At Waalros (Odobenus rosmarus) as en siaruuwdiart an lewet uun kuul sia üüb a nuurdelk eerdheleft. Atlantisk Waalros (O. r. rosmarus), wat letjer Pasiifisk Waalros (O. r. divergens), wat grater O. r. laptevi (sibiirisk ?) O. r. rosmarus O. r. divergens Scrimshaw konst üüb waalrostes Commonskategorii: Waalros – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Waalros
i1 i3 i7 i10 i12 i14 Di diari es en dütsk Flugplaats ön't Ailön Dünem, wat uastern fan Heliglön liit. Di Ailönen lii 44 km nuurđern fan Wangeroogi en ombi 70 km weestern fan't Fastlön. Di Flugplaats es klasifiziarit üs en Forkiirsflugplaats. Wan em fan Heliglön kumt, skel em me en Föribuat hentö Dünem faar. Dit Buat faart aur di hiili Dai twesken di Ailönen. Fan't Buat kumt em da me en Taksi hentö di Flugplaats. Di tri Startbaanen sen mal kuurt: Baan 15/33 es 2005 forleengert uuren fan 400 tö 480m (Ön di Rhein-Main-Flugplaats ön Frankfurt sen di Baanen ombi tri Kilometers lung.). Sent Mai 2006 ken em di forleengert Baan nüti. Me des Forleengering es em fuar di "europeeisk Fuarskreften fuar en Forkiirsflugplaats fuar Aarbersfliigers (Wat ek priwaat önerwai sen) me muar üs jen Maskiin" klaar kemen. Di Maaten fan di üđer Baanen staan rochts ön di Tabeli. Üp Dünem mut ek ark Piloot landi, di skel tömendst 100 Stünen flöen wiis, en dit skel hi/jü üs "Hauptpiloot" dönen haa. Dit kumt diarfan, dat üp di Flugplaats niin Plaats es, wan em me di Leengti fan di Landibaan ek klaar kumt. Üp engelsk jit sok Plaats "Overrun". Commons:
En Luchtskep es en Flochtgiraat, diar höm bluat me Help fan Motooren of sagaar söner Motooren iin ön di Lucht hual ken. En Luchtskep heer Draiblöösen, hur Gas benen es, wat lechter üs Lucht es. Masi Luchtskeepen waar me Weeterstof āpfelt, man em faart lefer me Heelium, aurdat dit ek brent. Jerer waar di Luchtskeepen sa becht, dat di aliining wechflö kür. Di Motooren wiar bluat diarfuar, dat em töögen di Wing of om di Kuk stjüüri sa üs uk lönigi kür. Me sok Luchtskeepen waar faart. Delings Luchtskeepen sa üs di Zeppelin NT ken ek aliining flö, ja mut fan di Luchtprobelern fan di Öört wechdrückt en ön Gang hölen uur. Dit kumt, aurdat ja litjer becht sen en diarom mener Gas me langs haa. Bitö kumt jit, dat ja me Heelium önerwai sen, en dit drait ek sa gur üs Weeterstof. Weeterstof fair em deling ek muar fuar en Luchtskep töleten. Diarom es dit wat twesken "faar" en "flö". sair uur, dat em diarme flocht. Luchtskeepen sen ek olter waker önerwai, fuar't Miist sen dit aliweegen 80 bit 130 km/h wesen. Wat di ual Skeepen nomen haa, es ek rocht klaar, man ja kür mal lung önerwai wiis.
Det Boucle du Mouhoun Regiuun as en regiuun uun de aafrikoons stoot Burkiina Faaso. At regiuun leit uun a waast faan't lun an as efter de Mouhoun Struum neemd. Uun a nuurdwaast leit Maali, uun a süüd lei dön Hauts-Bassins an Sud-Ouest Regiuunen an uun a uast dön Centre-Ouest an Nord Regiuunen. At regiuun hee 1.434.847 lidj (2006). At hoodsteed faan't regiuun as Dédougou. At regiuun as tausis grater üüs Sleeswich-Holstian. De Nanga Berig (417 m), wat de aachsthuuchst berig uun Burkiina Faaso as, leit uun det Sourou Prowins faan detheer regiuun. De Mouhoun Struum leept faan a süüdwaast tu a maden faan't regiuun, huar de Sourou Struum iin uuna struum leept. Do bocht de Mouhoun tu a süüduast an leept tu at grens twesken det Boucle du Mouhoun Regiuun tu det Centre-Ouest Regiuun. Diarefter leept a struum tu a süüd an biljet at uastgrens faan't regiuun, mä ütjnoom faan en letj dial faan't regiuun uun a süüd, wat üüb a uasteeg leit. At regiuun hee seeks prowinsen. At regiuun, üüs dön twaalew öler regiuunen uun Burkiina Faaso, wurd 2. Jüüli 2001 grünjlaanjen. A guwernöör faan't regiuun sant 2011 as Victor Dabiré. Burkina Faso, citypopulation.de