rlitschk/wikidir huggingface dataset:
1897 wiar det sööwen-an-neegentigst juar faan det 19. juarhunert. At juar begand mä’n Freidai uun de Gregoriaans kalender. 06. Febrewoore: A huuwenwerkerstreik uun Hamborig kaam tu aanj. 28. Febrewoore: Köningin Ranavalona III. faan Madagaskar wurd faan a fraansuusen ufsaat. 04. Marts: William McKinley wurd de 25. president faan det Ferianigt Stooten. 07. April: De Türkisk-Greks Krich begand. 17. Oktuuber: Korea wurd en keiserrik. 26. Oktuuber: At riadhüs uun Hamborig wurd iinweid. Ünbekäänd Dootem Ernst von Köller wurd boowerpresident faan det Sleeswich-Holstian Prowins. 03. Janewoore: Pola Negri, poolsk schauspeler an stomfilmstar († 1987) 04. Febrewoore: Ludwig Erhard, naist bundeskansler faan det Bundesrepubliik Tjiisklun († 1977) 27. Febrewoore: Marian Anderson, US-ameerikoons oopernschongster († 1993) 18. Mei: Frank Capra, US-ameerikoons filmreschisöör († 1991) 11. August: Enid Blyton, ingels skriiwer († 1968) 26. September: Giovanni Montini, üüs Paul VI. baskop faan Room († 1978) 03. Oktuuber: Louis Aragon, fraansöösk skriiwer († 1982) 29. Oktuuber: Joseph Goebbels, NS-poliitiker an propagandaminister († 1945) 14. Deetsember: Kurt Schuschnigg, uasterriks poliitiker († 1977) Ünbekäänd Dootem Reinhard Arfsten, ferang skuulmääster an skriiwer († 1971) Wilhelm Siemens, Söl'ring Dechter († 1984) 03. April: Johannes Brahms, komponist (* 1833) 23. Oktuuber: Tasma, austraalisk skriiwer (* 1848)
Arthur Kruse (* 17. 12. 1893 uun Altona, † 28. 08. 1968 üüb Oomram) wiar en öömrangen skriiwer. Arthur Kruse wurd uun Altona bäären üs dring faan Hinrich Kruse an Christine Silwine Knudten. Hi hed tau ääler sastern Anna an Juliane. San aatj wiar tolmaan an stoorew, üs Arthur noch ei ans ian juar ual wiar. Sin mam befreid ham weder mä Anton Carl Matzen. 1921 befreid Arthur ham mä Engeline Petersen. Diar san man enkelt dachtangen ans drükt wurden, bekäänd an auerleewert as Mei-Muun.
Stine Andresen, bäären Jürgens (* 23. Detsember 1849 uun A Wik (Bualegsam), † 13. Mei 1927 uk diar) wiar en ferang skriiwer. Miast skrääw't üüb sjiisk, oober uk üüb fering. Stine Andresen wurd üs doochter faan di büür Jürgen Erich Jürgens uun Bualegsam bäären, diar as hat uk tu skuul gingen. Stine frinjet mä det famile faan Friedrich Hebbel. 1875 hää't di maler Emil Andresen freid. 1917: Friedrich-Hebbel-pris 1918: Friedrich-Hebbel-pris 1919: Friedrich-Hebbel-pris 1920: Friedrich-Hebbel-pris Gedichte. 1893. Gesammelte Gedichte. (3. aplaag) Bielefeld 1896. Enziana – Ein Blumenmärchen. Nordfriesische Verlagsanstalt. Neue Gedichte. Bielefeld 1903. Gedichte aus dem bisher unveröffentlichten Nachlaß der inselfriesischen Dichterin. Nordfriesische Verlagsanstalt Carl Meyer, 1930. Martin-M. Langner: Briefe und Gedichte. (2. aplaag) Berlin 1989, ISBN 3-925191-50-X. Franz Brümmer: Lexikon der deutschen Dichter und Prosaisten vom Beginn des 19. Jahrhunderts bis zur Gegenwart. Reclam, Leipzig 1913, S. 63. Elisabeth Friedrichs: Die deutschsprachigen Schriftstellerinnen des 18. und 19. Jahrhunderts. Ein Lexikon. Metzler, Stuttgart 1981, ISBN 3-476-00456-2, S. 6. Uwe Zacchi: Menschen von Föhr – Lebenswege aus drei Jahrhunderten. Boyens, Heide 1986, ISBN 3-8042-0359-0. Jakob Tholund: Vom Schatz der Lieder. Stine Andresen – eine Dichterin von Föhr. Husum Druck- und Verlagsgesellschaft, Hüsem 1991, ISBN 3-88042-564-7. Literatüür faan of auer Stine Andresen uun
Breeklem Breeklem(öö.), Brääklem(mo.) as en gemeen tesken maask an geest uun a kreis Nuurdfresklun. Uk Borsbüll an Riddorf hiar tu det gemeen. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Heinrich Hansen (1861-1940) Christian Jensen (1839–1900) Fiede Kay (1941–2005) Uwe Pörksen (* 1935) Commonskategorii: Breeklem – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Trölstrup(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Trölstrup – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Golbäk(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun üüb a geest. Diar hiar uk Kolonie an Süderhuus tu det gemeen. Commonskategorii: Golbäk – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Gelün(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Diar hiart uk Hogelund tu det gemeen. Commonskategorii: Gelün – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Höögel as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Höögel – Saamlang faan bilen of filmer Dörte Hansen Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Jåålönj(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Jåålönj – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Kolkerhii(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Kolkerhii – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
E Hoorne(go.) (A Hurn(öö.), sjiisk: Langenhorn) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun tesken maask an geest. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. E Hoorne as en lungemeen mä flook enkelt saarpen, diar dialwiis tuupwoksen san: E Westerhoorne E Aasterhoorne Mönkebel Lohii Efkebel Söncke Ingwersen (1715–1786) Friedrich Paulsen (1846–1908) Christian Giencke (1896–1967) Marie Tångeberg (* 1924) Christian Sönksen (1935-2021) Harald Jacobsen (* 1960) Commonskategorii: E Hoorne – Saamlang faan bilen of filmer Hoorninger Uule Kuuch uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Läitjholem(go.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Läitjholem – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
E Hoolme(go.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Uk Slütsiil, Bongsiil an di süüdelk dial faan a Hauke-Haien-Kuuch hiar mä tu det gemeen. Commonskategorii: E Hoolme – Saamlang faan bilen of filmer Hoolmer Kuuch uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Bongsiiler Kanaal Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Säänebel(go.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Säänebel – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Strükem(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Johannes Hansen, Fehsholm (1854-1877) Karl Steensen (1883-1957) Commonskategorii: Strükem – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Fåålst(go.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Fåålst – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Runees Runees(wi.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Uk Oldorf, Neudorf an di Rickelsbeler Kuuch hiar mä tu det gemeen. Snöfelstiiner ön Rodenäs Commonskategorii: Runees – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Åktoorp Åktoorp(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Åktoorp – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Oowentoft(wi.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Uk Rosenkranz an en dial faan a Godskuuch hiar mä tu det gemeen. Carsten Redlef Volquardsen (1824–1875) Hans Egon Petersen (1921-1982) Jerk Martin Riese (* 1976) Snöfelstiiner ön Aventoft Commonskategorii: Oowentoft – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Bousbel Bousbel(wi.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Bousbel – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Braarep Braarep(wi.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Commonskategorii: Braarep – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Bramstedtlund as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Beesemskroben (Braam) Commonskategorii: Bramstedtlund – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Ellhöft (däänsk: Ellehoved) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Uk Böglum an Struxbüll hiar mä tu det gemeen. Ellhöft leit bi a grens tu Denemark, huar det B 5 begant. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Saarepskilt Commonskategorii: Ellhöft – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Ämelsbel-Hoorbel Äme(l)sbel-Hoorbel(wi.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. 1974 san a gemeenen Ämelsbel an Hoorbel tuupslööden wurden. Christian A. Schwarz (* 1960) Friedhelm Rathjen (* 1958) Commonskategorii: Ämelsbel-Hoorbel – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Ding-Sönj Ding-Sönj(ka.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. efter't saarepskroonik: Commonskategorii: Ding-Sönj – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk) Gemeinde Enge-Sande (1997): Chronik der Gemeinde Enge-Sande, S. 13.
Friedrich-Wilhelm-Lübke-Kuuch A Friedrich-Wilhelm-Lübke-Kuuch as en kuuch an en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Hindenburgdoom Commonskategorii: Friedrich-Wilhelm-Lübke-Kuuch – Saamlang faan bilen of filmer Friedrich-Wilhelm-Lübke-Kuuch uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Galmsbel Galmsbel(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Tu det gemeen hiar sant 1974: Ual Christian-Albrechts-Kuuch Nei Christian-Albrechts-Kuuch Kleiseerkuuch Marienkuuch At Törnhüs (1850): Heer wenet bekäänd konstmoolern üüs Carl Ludwig Jessen an Hans Plutta. Commons: Galmsbel – Saamlang faan bilen of filmer Galmsbelkuuch uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Holm as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk) Commonskategorii: Holm – Saamlang faan bilen of filmer
Humptoorp Hum(p)toorp(wi.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Humptoorp – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Kuurlem Kuurlem(mo.) as en gemeen uun a Kreis Nuurdfresklun. Peter Bossen (1866–1958) Commonskategorii: Kuurlem – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Klangsbel Klangsbel(wi.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Diar hiar uk Bombel, Triihukskuuch, Uaster- an Waasterklangsbel mä tu det gemeen. Commonskategorii: Klangsbel – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Klasbel Klasbel(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Nicolaus Ludwig Esmarch (1654–1719) Broder Christiansen (1869–1958) Commonskategorii: Klasbel – Saamlang faan bilen of filmer Klasblinger Kuuch uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Låålönj Låålönj(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Låålönj – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Leeksguurd Leeksguurd(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Leeksguurd – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Naischöspel Naischöspel(wi.) (sjiisk: Neukirchen, däänsk: Nykirke, plaatsjiisk: Niekarken) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Uk Seebel, huar Emil Nolde lewet an moolet hää, hiart tu det gemeen. Emil Nolde Erika Botte (1957-2023), skuulmääster Commonskategorii: Naischöspel – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Språkebel Språkebel(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Uk Freienwill, Sunääker an Spraakebelfial, liküs a hoofsteeden Gaarde an Hogelund hiar tu det gemeen. Commonskategorii: Språkebel – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Ståårem Ståårem(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Uk det hoofsteed Fresenhagen an Holtääker hiar tu det gemeen. Önj e gemiine wörd e spriikwiise Karhiirder snååked. Rio Reiser (1950–1996), hää üüb det hoofsteed Fresenhagen lewet Commonskategorii: Ståårem – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Stääsönj Stääsönj(ka.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Uk Störtewärkskuuch an Waaster Snaatebel hiar mä tu det gemeen. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Troolebel as en weesen halag uun a Störtewärkskuuch Rudolf Muuß (1892–1972) Moritz Momme Nissen (1822–1902) Hans Peter Feddersen Di Jungere (1848-1941) Hans Peter Feddersen Di Ålere (1788-1860) Christian Feddersen (1786-1874) Commonskategorii: Stääsönj – Saamlang faan bilen of filmer Störtewärkskuuch uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Läigem Läigem(wi.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun tesken maask an geest. Uk Wimmersbüll (Vimmersbøl) hiart mä tu det gemeen. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Commonskategorii: Läigem – Saamlang faan bilen of filmer Nørre Løgum Sogn Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Taningstää Taningstää(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Ludwig Claussen (1906–1974) Commonskategorii: Taningstää – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Äphüsem Äphüsem(wi.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Äphüsem – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Weestre Weestre as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Weestre – Saamlang faan bilen of filmer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)
Sønderjysk of süüdjüütsk (sønderjysk: Synnejysk, ei ferwaksle mä Sydslesvigdansk!) as en däänsk spriakwiis uun det regiuun faan't ual Hertoochdoom Schleswig. Sodenang woort det daalang üüb bias ääger faan a sjiisk-däänsk grens snaaket. Sønderjysk salew hää uk weder ünlik spriakwiisen, fööraal det angeldäänsk hää en hiale rä eegenoorten. Diar wurd fööraal fiiw spriakwiisen onerskääst: nuurden faan a grens: Waastelk Sønderjysk mä a eilunen Mandø an Rømø (Rømømål üs onerspriakwiis), det lingt uk bit tu't nuurden faan Nuurdfresklun Uastelk Sønderjysk mä det eilun Alsen süüden faan a grens: Angelmål (Angeldäänsk) uun't uasten Fjoldemål (Viöler däänsk) Mellemslesvigsk, diar tesken efter Universität Kopenhuuwen - [1] Æ Synnejysk Forening Sydslesvigdansk
A Mary Celeste wiar en brigantiin, det as en tau-määster. A 4. Detsember 1872 wurd det skap üüb hualew wai tesken a Atsooren an Portugal ferläät üüb a Atlantik fünjen. Bit daalang witj näämen so rocht, huaram diar näämen muar uun buurd wiar. A Mary Celeste as 1861 uun Kanada baud wurden an hää tuiarst Amazon het. Hat wiar 99,3 ft lung an 198 t swaar an siild uun a iarst juaren muarsis auer a Atlantik. Hat as muarsis ferkääft wurden an het sant 1869 Mary Celeste. Di 7. Nofember 1872 hää det skap 1.701 feed mä rian alkohol uun buurd nimen an wiar bestemet för Genua uun Itaalien. Di 4. Detsember 1872 as hat faan det bark Dei Gratia tesken a Atsooren an Portugal fünjen wurden. A Mary Celeste drääw diar ambi, man diar wiar näämen uun buurd. En pomp wiar uunstaken, an ales wiar böös trochenööder, man det skap wiar hial, an at fracht wiar noch uun buurd. Di leetst logbukiindrach kaam faan naibi det eilun Santa Maria. Trii maan faan a Dei Gratia haa det skap do bürgen an tu Gibraltaar broocht. Uun Gibraltaar jääw't en loong siaamtsferhanlang, man diar kaam ei föl bi ütj. Tuleetst füng
At internatsionaal flagenalfabeet woort uun a siafaard brükt, am bööden faan ian skap tu en ööder mä signoolflagen tu sjüüren. Arke buksteew hää en aanj flag. An do san diar uk noch flagen för taalen an aparte mädialangen. A miast flagen haa tau bedüüdangen, iarst üs buksteew an do uk noch üs mädialang. Det flag A tun bispal bedüüdet uk: Ik haa en düker oner. türn: Buksteew türn: (ICAO-Alfabeet) türn: Internatsionaal signoolflag türn: Morsecode türn: Ian-flagen-signool türn: Tuun-signool türn: Regata-signool A flagen kön enkelt, oober uk kombiniaret wiset wurd. Jo wurd faan boowen tu onern leesen, so ment t.b. „U“ auer „W“ : „Good Luck“ of „Gud rais“. An „N“ auer „C“ ment: „Ik san uun nuad“. Flook kombinatsioonen san uk hiamelk codes, so dat näämen witj, wat jo skapsfeerern besnaake. Alfabeet Flaggen und Schallsignale bei Regatten, solmon.org International Sailing Federation Racing Rules of Sailing 2009–2012 (ingelsk)
La Palma as ian faan a sööwen grat Kanaarisk Eilunen an leit uun a Atlantik. A waastelk Kanaaren hiar tu det spoonsk prowins faan Teneriffa. Det hoodstääd as Santa Cruz de La Palma uun't uasten an det gratst stääd as Los Llanos uun't waasten. La Palma woort uk isla bonita näämd, det ment „smok eilun“ of uk isla verde („green eilun“). Det hialer eilun as suart faan wulkaanstian. A leetst wulkaaner san ütjbreegen: 1470–1492 Montaña Quemada 1585 Tajuya 1646 Volcán San Martin 1677 Volcán San Antonio 1712 El Charco 1949 Volcán San Juan, Duraznero, Hoyo Negro 1971 Volcán Teneguía 19. September 2021 Cabeza de Vaca, Tajogaite (Cumbre Vieja) Diar san 14 gemeenen (municipios) üüb La Palma: (A numern hiar tu det koord rochts) Commonskategorii: La Palma – Saamlang faan bilen of filmer Ütjbruch faan a Teneguía 1971 Anuario Estadístico de Canarias. 2007. (PDF) Uun: Gobierno de Canarias. Kanarisches Institut für Statistik, 2008, S. 37, ufrepen de 19. August 2009 (spoonsk, 2,26 MB). Población en Canarias según Islas. Uun: Gobierno de Canarias. Kanarisches Institut für Statistik, Fehler bei Vorlage:Internetquelle, datum=1. Januar 2008 , ufrepen de 19. August 2009 (spoonsk).
Santa Cruz de La Palma as det hoodstääd faan det kanaarisk eilun La Palma mä 15.716 iinwenern (Stant 1. Janewoore 2019). Hat leit uun't uasten faan't eilun. Huuwen Holten balkooner Efterbaud Santa Maria Strun Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Santa Cruz de La Palma Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Bajada de la Virgen de las Nieves Cifras oficiales de población resultantes de la revisión del Padrón municipal a 1 de enero. Statistik faan't Instituto Nacional de Estadística. Instituto Canario de Estadística (INE)
At Regiuun Midtjylland (sjiisk: Region Mitteljütland) uun Denemark leit uun a maden faan Nuurdjütlun. Üüb 13.142 km² wene 1.341.857 iinwenern (Stant 1. Janewoore 2022). At hoodstääd as Viborg. Uun't Regiuun Midtjylland leu tau loonsdialen (landsdelen): Vestjylland an Østjylland. Samsø Anholt Endelave Uun Denemark san 2007 nei ferwaltangsianhaiden iinfeerd wurden, a komuunen. Diar san flook stääden an gemeenen uun tuupslööden wurden. Uun Midtjylland lei jodiar komuunen (Iinwenertaalen mä stant 1. Janewoore 2022): Dön tjiin gratst stääden uun't regiuun san: Commonskategorii: Regiuun Midtjylland – Saamlang faan bilen of filmer Statistikbanken -> Befolkning og valg -> BY1: Folketal pr. 1. januar fordelt på byer (däänsk) Denmark: Midtjylland, citypopulation.de
Samsø as en däänsk eilun uun't Kattegat, uun't nuurden faan Fünen mä 3716 iinwenern (1. Janewoore 2022) an en grate faan 112,06 km². Samsø as ian faan a letjst komuunen uun Denemark. Commonskategorii: Samsø – Saamlang faan bilen of filmer Statistikbanken -> Befolkning og valg -> BEF4: Folketal pr. 1. januar fordelt på øer (däänsk) Danmarks Statistik: Statistical Yearbook 2009 - Geography and climate, Table 3 Area and population. Regions and inhabited islands (ingelsk) Statistikbanken -> Befolkning og valg -> KM1: Befolkningen 1. januar, 1. april, 1. juli og 1. oktober efter sogn og folkekirkemedlemsskab (däänsk) www.statistikbanken.dk → Statistikbanken → Befolkning og valg → BEF44: Folketal 1. januar efter byområde