rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Rapanui of Pascuense as en polyneesk spriak, diar üüb't Puaskeilun (spoonsk: Isla de Pascua) snaaket woort. Hat woort faan 2.500 bit 3.500 minsken fööraal üüb't eilun salew, man uk üüb't chileensk fäästlun an uun a USA snaaket. Ethnologue.org, ufrepen di 13. Marts 2010 Test-Wikipedia üüb Rapanui
En Oaas (faan ualgreks ὄασις óasis „bewenet steed“) as en steed uun a wüüst, huar plaanten waaks kön. Diar as en suas, en weedeersteed of en waadi (det as at baad faan en struum, diar tidjwiis weeder feert). Oaasen kön letj siidlangen wees mä en hunfol pualmer trinjam, oober uk rocht stääden. Commonskategorii: Oaas – Saamlang faan bilen of filmer
At Beragan, (mo.) bärjånert(?), (ha.) slab-en(?) (Aythya marila) as en fögel uun't famile faan a Anenfögler (Anatidae). Beragan, at wiiftje. Aier faan Aythya marila Ei ferwaksle mä't Baragan Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Beraganen Wikispecies hää en artiikel tu: Beraganen
Orchideen (Orchidaceae) san en famile faan bloosenplaanten uun't kategorii faan a Asparagales. Tu det famile hiar 21.950 (of 26.049 ?) slacher üüb a eerd. Apostasioideae (17) – Cypripedioideae (~ 120) – Epidendroideae (~18.000) – Orchidoideae (~3.630) – Vanilloideae (~ 200) Aa Abdominea Aberrantia Acacallis Acampe Acanthephippium Aceratorchis Acianthera Acianthus Acineta Ackermania Acostaea Acriopsis Acrochaene Acrolophia Acrorchis Ada Adamantinia Adenochilus Adenoncos Adrorhizon Aerangis Aeranthes Aerides Aganisia Aglossorrhyncha Agrostophyllum Alamania Altensteinia Ambrella Amerorchis Amesiella Amitostigma Amparoa Amphigena Anacamptis Anathallis Ancipitia Ancistrochilus Ancistrorhynchus Androcorys Angraecopsis Angraecum Anguloa Anoectochilus Ansellia Anthogonium Antilla Antillanorchis Aorchis Aphyllorchis Aplectrum Apoda-prorepentia Aporostylis Apostasia Appendicula Aracamunia Arachnis Arachnites Archineottia Areldia Arethusa Armodorum Arnottia Arpophyllum Arthrochilus Artorima Arundina Ascidieria Ascocentrum Ascochilopsis Ascochilus Ascoglossum Ascolabium Aspasia Aspidogyne Atopoglossum Aulosepalum Auxopus Azadehdelia Baptistonia Barbosella Barbrodria Barkeria Barlia Bartholina Basigyne Basiphyllaea Baskervilla Batemannia Beclardia Beloglottis Benthamia Benzingia Biermannia Bifrenaria Binotia Bipinnula Bletia Bletilla Bollea Bolusiella Bonniera Brachionidium Brachtia Brachycorythis Brachypeza Brachystele Bracisepalum Braemia Brassavola Brassia Brenesia Briegeria Bromheadia Broughtonia Brownleea Buchtienia Bulbophyllum Bulleyia Burnettia Burnsbaloghia Cadetia Caladenia Calanthe Caleana Callostylis Calochilus Calopogon Calymmanthera Calypso Calyptrochilum Campanulorchis Campylocentrum Capanemia Cardiochilus Catasetum Cattleya Cattleyella Cattleyopsis Caucaea Caularthron Centroglossa Centrostigma Cephalanthera Cephalantheropsis Ceratandra Ceratocentron Ceratochilus Ceratostylis Chamaeangis Chamaeanthus Chamaegastrodia Chamelophyton Chamorchis Changnienia Chaseella Chaubardia Chaubardiella Chauliodon
At Suartrut (Scorzonera hispanica) as en plaantenslach uun det famile faan a Kurewbloosen (Asteraceae). Hör rut woort uk "wonterspargel" näämd, an koon eden wurd. Tiaknang Plantaaj Ruter üüb en markes Commonskategorii: Suartrut – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Suartrut
At Witjrut of uk Heewerrut (Tragopogon porrifolius) as en plaantenslach uun det famile faan a Kurewbloosen (Asteraceae). Hör rut koon eden wurd, an di smaag liket at Suartrut. Rut Tiaknang Commonskategorii: Witjrut – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Witjrut
Douglas ([ˈdʌɡləs]; üüb Manks: Doolish [ˈd̪uːlɪʃ]) as at hoodsteed faan't Eilun Man. At steed leit uun a süüduast faan't eilun, uun det Middle Sheading. Det hee 26.677 lidj (2021). Sant 2022 as Douglas en city uun't Ferianigt Köningrik. Brian Stowell, manks skriiwer (1936-2019) A breler an lasmaaten faan a Bee Gees: Barry Gibb (* 1946) Maurice Gibb (1949–2003) Robin Gibb (1949–2012) Joe Locke, schauspeler (* 2003) Isle of Man: Ellan Vannin, Mannin, citypopulation.de
Port Erin (üüb Manks: Purt Çhiarn) as det füftgratst steed üüb't Eilun Man. At steed leit uun a süüd faan't eilun, uun det Rushen Sheading. Det hee 3730 lidj (2021). At taarep Cregneash as nai bi't steed. Isle of Man: Ellan Vannin, Mannin, citypopulation.de
Port St. Mary (üüb Manks: Purt-le-Moirrey) as det sööwenstgratst steed üüb't Eilun Man. At steed leit uun a süüd faan't eilun, uun det Rushen Sheading. Det hee 1989 lidj (2021). Isle of Man: Ellan Vannin, Mannin, citypopulation.de
Tsetsaut spriak (aanj nööm: Wetaɬ ; naiber nööm: Tsʼetsʼaut ; nisgaʼa: Jitsʼaawit ; ingelsk: Tsetsaut, Wetalh) as det atapaskisk spriak faan't ütjstürwen Tsetsaut fulk uun Nuurd-Ameerikoo. Snaaket wurden as det fööraal uun British Columbia uun Kanada. det bispalen: ɬoʔ fask xɔ brün bäär xadzinε hirsk, mantje qax haas goʔ slaang ts’alε pod ts’esdja mag tsrāmaʔ wesp at’ɔ nääst εkyagɔ oonklew aɬʼɔqʼ liwer dlε daans kwuɬʼ kuad, moder na mam täʼ aatj isča doochtersjongen axa hiar aɬa(ʔ) hun mmē sia xutsʼedeʼ lachts Merritt Ruhlen (1994) On the Origin of Languages (Studies in Linguistic Taxonomy) https://web.archive.org/web/20130129021757/http://kaska.arts.ubc.ca/excercises.html
Akrotiri (greks Ακρωτήρι) 34° 35′ N, 32° 59′ O34.58432.977 an Dekelia (ingelsk Dhekelia, greks Δεκέλεια, türkisk Dikelya) 35° 0′ N, 33° 45′ O34.9935933.74882 san tau militeerisk iinrachtangen faan't Ferianagt Könangrik üüb Zypern. Jo tääl üs Britisk Bütjenlun (üüb ingelsk: Sovereign Base Areas). Commonskategorii: Akrotiri an Dekelia – Saamlang faan bilen of filmer Wikimedia Atlas: Akrotiri an Dekelia – Geograafisk an histoorisk koorden
Thomas Brian Stowell (uk Brian Mac Stoyll; * 6. September 1936 uun Douglas; † 18. Janewoore 2019 uk diar) wiar en manks raadiomoderaator, spriikwedenskapsmaan, füüsiker an skriiwer. Hi wiar en wichtich persuun uun det welergebuurt faan det Manks Spriik. 1968: Gaelg Trooid Jallooghyn: Manx Through Pictures 1973: Chronicle of The Kings of Mann and The Isles / Recortys Reeaghyn Vannin as ny hEllanyn mä George Broderick 1974: Bunneydys: A Course in Spoken Manx 1986: Abbyr Shen! 1990: Contoyrtyssyn Ealish ayns Çheer ny Yindyssyr ("Alice sin Eewentüüren uun't Wonerlun") 1996: Bun-Choorse Gaelgagh 1996: A Short History of the Manx Language 1998: Y Coorse Mooar 2005: Dunveryssyn yn Tooder-Folley ("A Wampiirmuurder") 2006: Ealish ayns Çheer ny Yindyssyn ("Alice uun't Wonerlun") 2020: Gaelg as Fishig - Skeeal my Vea ("Manks an Füüsik - Stak faan min Leewent")
Austraalisk Antarktis Teritoorium At Austraalisk Antarktis Teritoorium (ingelsk Australian Antarctic Territory) as en dial faan a Antarktis, diar 1933 faan Austraalien iinnimen wurden as. Hat leit trinjam a Süüdpuul tesken 45 graad an 136 graad uastelk lengde, an uk faan 142 graad uastelk bit 160 graad uastelk. Hat as 5.896.500 kwadrootkilomeeter grat. Det smääl stak tesken 136° Uast an 142° Uast as det Adélielun, an woort faan Frankrik ferlangd. Commonskategorii: Austraalisk Antarktis Teritoorium – Saamlang faan bilen of filmer
Cregneash (üüb Manks: Creneash) as en letj taarep uun a süüdwaast faan't Eilun Man. Det leit amanbi 5 km faan Port Erin. At miast faan't taarep as nü en museeum. At taarep wiar at aran faan wichtig spreegern faan det Manks Spriik, Edward Faragher (1831-1906) an Ned Maddrell (1877-1974).
Edward Faragher (uk Edward Farquhar, uk üüb Manks Ned Beg Hom Ruy; * 1831 uun Cregneash, Eilun Man; † 5. Jüüne 1908 uun Alfreton, Derbyshire, Ingelun) wiar en manks dachter an folklorist. Hi wiar een faan dön letst wichtig skriiwern üüb Manks üüs mamenspriik. Skeealyn Aesop / A Selection of Aesop's Fables (1901), üüb Manks an Ingels. Skeealyn 'sy Ghailck (1973) Broderick, G. (1981), "Manx stories and reminiscences of Ned Beg Hom Ruy", Zeitschrift für Keltische Philologie, 38: 113-78 an 39: 119-74. Douglas, M. (1965), He came from "The Cregneish Family" - fisherman and author, Isle of Man Times.
Jákup Jakobsen (uk Jakob Jakobsen; * 22. Febrewoore 1864 uun Tórshavn, Fääröer; † 15. August 1918) wiar en fääröisk spriikwedenskapsmaan. Hi wiar een faan dön wichtigst grünjleiern faan det neimuudis Fääröisk Spriik. Hi skreew uk auer det Norn Spriik. Commons: Jákup Jakobsen – Saamling faan biljen of filmer
Groß Boden as en gemiine foont Åmt Sandesneben-Nusse önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt norden foon e kris. Dåt heet 209 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Groß Disnack as en gemiine foont Åmt Lauenburgische Seen önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt norden foon e kris. Dåt heet 84 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Groß Grönau as en gemiine foont Åmt Lauenburgische Seen önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt norden foon e kris. Dåt heet 3765 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Groß Pampau as en gemiine foont Åmt Schwarzenbek-Land önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt sööden foon e kris. Dåt heet 149 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Groß Sarau as en gemiine foont Åmt Lauenburgische Seen önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt nordååsten foon e kris. Dåt heet 1013 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Groß Schenkenberg as en gemiine foont Åmt Sandesneben-Nusse önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt norden foon e kris. Dåt heet 570 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Gülzow as en gemiine foont Åmt Schwarzenbek-Land önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt sööden foon e kris. Dåt heet 1313 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
At Ekspresionismus (faan Latiins: expressiō "ütjdrük") as en beweeging uun europeeisk konst an literatüür uun det 20. juarhunert. Det begand uun Tjiisklun üüs reakschuun üüb't Impresionismus an öler konstbeweegingen. Uun ekspresionismus ferschükt a konstler sin gefüülen an erfaaringen ütj tu drükin. Konstlern uun't beweeging wiar: uun Tjiisklun: Emil Nolde an Ernst Barlach t.b. uun Uasterrik: Egon Schiele an Oskar Kokoschka. uun Rüslun: Wassily Kandinsky. uun Waastfresklun: Gerrit Benner, Klaas Koopmans, Freark van der Wal, Frans Walon, Jan Frearks van der Bij, Jan Roos, Cor Reisma, Jan Hendrik de Jong, Eddy Sikma. uun Noorweegen: Edvard Munch. uun Irlun an det Ferianigt Köningrik: Francis Bacon. uun a Swaits: Paul Klee Renaissance • Manierismus • Barok • Rokoko • Klasitsismus • Romantik • Historismus • Reformbaukonst • Realismus • Moderne • Postmoderne • Impresionismus • Ekspresionismus Commons: Ekspresionismus – Saamling faan biljen of filmer
Gerrit Benner (* 31. Jüüle 1897 uun Ljouwert; † 15. Nofember 1981 uun Nijemardum) wiar en waastfresk konstmooler an graafiker. Hi wiar een faan dön bedüüdenst ekspresionisten uun a Neederlunen, uk wan hi sin bekäändst werken efter det ekpresionstisk tidj skeeb. Commons: Gerrit Benner – Saamling faan biljen of filmer
At Impresionismus (faan Latiins: impressiō "indrük") wiar en konstbeweeging uun det naist heleft faan det 19. juarhunert. At beweeging begand uun Frankrik üüs reakschuun tu't Klasisismus. Impresionistisk konstwerken haa letj, tan, man sichtboor penselstreger, wat a feranringen faan laacht diarstäält. Impresionistisk konstmoolern wiar: Claude Monet Edouard Manet Camille Pissarro Edgar Degas Pierre-Auguste Renoir Alfred Sisley Paul Gauguin Vincent van Gogh Georges Seurat James Abbot McNeill Whistler Paul Cézanne Renaissance • Manierismus • Barok • Rokoko • Klasitsismus • Romantik • Historismus • Reformbaukonst • Realismus • Moderne • Postmoderne • Impresionismus • Ekspresionismus Commons: Impresionismus – Saamling faan biljen of filmer
At Apklaarang wiar en tidjrüm uun't kultuurhistoore so amanbi faan 1650 bit 1800. A fertreedern faan't apklaarang ging't diaram, nei weden gudtukäänen. A wedenskapen skul a minsken faan't "jonk" madelääler hen tu nei, "laacht" tidjen feer. Det ensiklopedii Encyclopédie ou Dictionnaire raisonné des sciences, des arts et des métiers faan Denis Diderot an D’Alembert wiar diar en ütjdruk faan. Hat saameld uun 36 buken at weden faan a welt, an kaam uun a juaren 1751 bit 1780 ütj. A religioonen skul nian kriich muar jinenööder feer, jo skul gemiansoom för't welliisen faan a minsken werke. Uun a selskap bedüüdet apklaarang, dat di enkelt minsk muar freihaid feit, man uk muar feroontwurdung auernem skal. Uun a politiik feerd at apklaarang tu rewolutsioonen uun Ameerikoo (1776) an Frankrik (1789). En politisken ütjdruk faan't apklaarang uun neier tidjen as at Algemian Ufkemen auer a Minskenrochten faan a Feriand Natsioonen faan't juar 1948. Persöönelkhaiden faan't Apklaarang: (uun Frankrik) Jean-Jacques Rousseau, Voltaire; (uun't Ferianagt Könangrik) Thomas Hobbes, David Hume, John Locke; (uun Holun) Baruch de Spinoza, (uun Sjiisklun) Henriette Herz, Marcus Herz, Immanuel Kant, Gottfried Wilhelm Leibniz. Commonskategorii: Apklaarang – Saamlang faan bilen of filmer Wikiquote: Apklaarang (sjiisk)
Geesthacht as en åmtsfri stää önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj önj Slaswik-Holstiinj. E stää läit önjt sööden foont bundeslönj, bai di Elbe Struum. Dåt heet 30.688 inboogere (2019). Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein: 4. Quartal 2019, statistik-nord.de
Lauenburg an der Elbe as en åmtsfri stää önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj önj Slaswik-Holstiinj. E stää läit önjt sööden foont bundeslönj, bai di Elbe Struum. Dåt heet 11.402 inboogere (2019). Dåt as e hoodstää foont Åmt Lütau, uk wan e stää niinj diilj foont Åmt as. Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein: 4. Quartal 2019, statistik-nord.de
Tsuutina spriak of Sarsi spriak (aanj nööm: Tsúùt’ínà ; ingelsk: Tsuut’ina or Tsuu T’ina, Sarcee, Sarsi) as det atapaskisk spriak faan't Tsuutina fulk uun Nuurd-Ameerikoo. Snaaket woort det faan amanbi 50 minsken fööraal uun Alberta uun Kanada. dìná minsk; maan dlúnā müs dik'oyi kojoot jìjáchū plum didili jil mīyītłàłí waanj tú weeder chó rin zòs snä gūzūw mist ch'at'agha san; klook; muun (alemnak) wīnīgà süüd tazayisyal madernaacht tłīkōn swet gùjā gud sigha min doochter sīwù man tus Tsuut'ina Language by Tsuut'ina Nation Nanagusja A Tsuut’ina (Sarcee) Language Development Program [Teacher's Guide] (1996)
Mölln as en åmtsfri stää önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj önj Slaswik-Holstiinj. E stää läit önjt ååsten foont bundeslönj. Dåt heet 19.131 inboogere (2019). Dåt as e hoodstää foont Åmt Breitenfelde. Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein: 4. Quartal 2019, statistik-nord.de
Schwarzenbek as en åmtsfri stää önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj önj Slaswik-Holstiinj. E stää läit önjt sööden foont bundeslönj. Dåt heet 16.551 inboogere (2019). Dåt as e hoodstää foont Åmt Schwarzenbek-Land, uk wan e stää niinj diilj foont Åmt as. Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein: 4. Quartal 2019, statistik-nord.de
Wentorf bei Hamburg as en åmtsfri gemiine önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj önj Slaswik-Holstiinj. E stää läit önjt söödweesten foont bundeslönj. Dåt heet 13.439 inboogere (2019). Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein: 4. Quartal 2019, statistik-nord.de
Hamwarde as en gemiine foont Åmt Hohe Elbgeest önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt söödweesten foon e kris. Dåt heet 867 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Hohenhorn as en gemiine foont Åmt Hohe Elbgeest önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt söödweesten foon e kris. Dåt heet 545 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Hollenbek as en gemiine foont Åmt Lauenburgische Seen önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt ååsten foon e kris. Dåt heet 434 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Nadot’en-Wets’uwet’en spriak of Babine-Witsuwit’en spriak (aanj nööm: Nadot’en-Wets’uwet’en ; ingelsk: Babine-Witsuwit’en, Northern Carrier, Western Carrier, Bulkley Valley - Lakes District Language) as det atapaskisk spriak faan't Nadot’en fulk an Wets’uwet’en fulk (mä Dakelh an Sekani: Carrier Sekani Tribal Council) uun Nuurd-Ameerikoo. Snaaket woort det faan amanbi 292 (Nadot’en 161; Wets’uwet’en 131) minsken fööraal uun British Columbia uun Kanada. Det spriakwiisen an fulken: Nadot’en spriak (aanj nööm: Nadot’en; ingelsk: Babine) Chesletta spriakwiis (ingelsk: Chesletta sub-dialect). 10 snaake Babine Lake spriakwiis (ingelsk: Lake Babine sub-dialect). 51 snaake Takla Lake spriakwiis (ingelsk: Takla Lake sub-dialect). 100 snaake Wets’uwet’en spriak (aanj nööm: Wets’uwet’en; ingelsk: Witsuwit’en, Wetsuwet’en). Uun Bulkley Valley. Hagwilget spriakwiis (ingelsk: Hagwilget Village sub-dialect). Fulk: 235 (? snaake) Moricetown spriakwiis (ingelsk: Moricetown sub-dialect). 97 snaake Nee-Tahi-Buhn spriakwiis (ingelsk: Nee-Tahi-Buhn sub-dialect). 8 snaake Skin Tyee spriakwiis (ingelsk: Skin Tyee sub-dialect). 14 snaake Ts'il Kaz Koh spriakwiis (ingelsk: Ts'il Kaz Koh [Burns Lake] sub-dialect). 3 snaake Rocht Vetsuveten spriakwiis (ingelsk: Wet'suwet'en sub-dialect). 9 snaake Wets’uwet’en: dinï minsk dinïtiy granje dïdikh klan lhic hünj lhok fask t'ës kööl lhës bruad ts'iy kaanu c'ikwah ia to weeder yis snä can rin yet wulk, swark sim stäär bicaykë doochtersjongen ne’ mam muh' ja lhk'iy ian nek tau tak'iy
Aves (spoonsk Isla de Aves, uk Bird Island, Fögeleilun) as en letj eilun uun't Kariibisk Sia, diar faan Weenesuela besaat as. Aves as en natüürsküleilun för siafögler an skiltpoden, fööraal Chelonia mydas. Station Simón Bolívar, huar wedenskaplidj lewe an werke Commonskategorii: Aves – Saamlang faan bilen of filmer
Kittlitz as en gemiine foont Åmt Lauenburgische Seen önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt ååsten foon e kris. Dåt heet 255 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Klein Zecher as en gemiine foont Åmt Lauenburgische Seen önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt ååsten foon e kris. Dåt heet 235 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Dakelh spriak of spriaken , Carrier spriak[en] (aanj nööm: Dakelhghuni [crx], Dakelhghunek [caf] ; ingelsk: Dakelh, Carrier, Carrier proper) as det atapaskisk spriak faan't Dakelh fulk (mä Nadot’en-Wets’uwet’en an Sekani: Carrier Sekani Tribal Council) uun Nuurd-Ameerikoo. Snaaket woort det faan amanbi ? minsken fööraal uun British Columbia uun Kanada. Rocht Dakelh spriaken of spriak (aanj nööm: ᑕᗸᒡ Dakelh, Yinka Déné, Yinka Whut’en; ingelsk: Dakelh dialects or languages, Carrier proper) Dakelh (aanj nööm: Dakelhghuni; ingelsk: Dakelh, Carrier, Central Carrier, Nak’albun/Dzinghubun dialect, Stuart/Trembleur dialect, Stuart-Trembleur Lake dialect). Fulken: Tl’azt’en Band, Nak’aẕdli Band an Yekooche Band. Süüd-Dakelh (aanj nööm: Dakelhghunek; ingelsk: Southern Carrier) Nechakoh spriakwiis (ingelsk: Nechakoh dialect, Fraser/Nechako dialect) Lheidli spriakwiis (ingelsk: Lheidli dialect). Fulk: Lheidli T’enneh. S̠aik’uẕ spriakwiis (ingelsk: Saikuz or Stoney Creek dialect). Fulk: S̠aik’uẕ First Nation (of ualnööm: Stoney Creek Band). Nadleh spriakwiis (ingelsk: Nadleh dialect). Fulk: Nadleh Whut’en Band. Stelakoh spriakwiis (ingelsk: Stelakoh dialect). Fulk: Stelakoh Band. Tesetl’adak spriakwiis (ingelsk: Tesetl’adak or Cheslatta dialect). Fulk: Cheslatta Band. Blackwater spriakwiis (ingelsk: Blackwater dialect) Lhtakoh spriakwiis (ingelsk: Lhtakoh dialect). Fulk: Red Bluff Band. Ndazko spriakwiis (ingelsk: Ndazko or Nazko dialect). Fulk: Nazkoh Band . Lhoosk’us spriakwiis (ingelsk: Lhoosk’us or Kluskus dialect). Fulk: Kluskus Band. Lhk’acho spriakwiis (ingelsk: Lhk’acho or Ulkatcho
Kröppelshagen-Fahrendorf as en gemiine foont Åmt Hohe Elbgeest önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt söödweesten foon e kris. Dåt heet 1330 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Da Berberspräke (uk Berberisch; Berberisch: Tamazight) bile maenoud en twich foon da Afro-Asiatische Spräke än wårde snååked önj tiin lönje önj Nord-Afrikaa. Dåt spräkegebiit låpt foon Marokko önj et weesten bit tu dåt ägyptisch Siwa önj et ååsten än foon dät Madelheef önj et norden bit tu jü republiik Niger önj et sööse. Da mååste snååkere jeeft dåt ouers önj Marokko, Algerien än Libyen. Dåt Berberisch wårt snååked foon süwat di haleft foon da Marokkaner, en treedepårt foon da Algerier än da Maure än en füftel foon da Lybier. Hüfoole manschne dåt maenouder jeeft, da Berberisch snååke, as ai gödj bekånd, ouerdåt foole lönje önj e Maghreb niinj doote ouer spräke önj jare följksteelinge apnaame. Da wårde taksiird aw tuhuupe twasche seekstiin än dorti miljoone, deerbai da latjere grupe, da booge önj Tunesien, Mali, ouers uk önj Spaanien, Frånkrik, Holönj, Bälgien, Tjüschlönj, Kanada än da Feriinde Stoote. Di noome, di da mååste berbersnååkere har seelew jeewe, as Imazighen, 'frie manschne'. Tamazight, önj nördlik Berberisch di noome for di spräke for ham seelew, as jü jü-form foon di iinjtål 'Amazigh' foon 'Imazighen'. Di oueriinjstimende ütdrük önj da Tuaregspräke as, oufhongi foon dåt dialäkt 'Tamasheq/Tamahaq/Tamajaq'. Di ütdrük Berber wårt mååst brükt, ouers
Kuddewörde as en gemiine foont Åmt Schwarzenbek-Land önj e Kris Hiirtuuchdoom Lauenborj. E gemiine läit önjt weesten foon e kris. Dåt heet 1372 inboogere (2020). Herzogtum Lauenburg: County in Schleswig-Holstein, citypopulation.de
Tsilhqot’in spriak of Chilcotin spriak (aanj nööm: Tsìnlhqút’ín ; ingelsk: Chilcotin, Tsilhqot’in, Tsilhqut’in, Tzilkotin) as det atapaskisk spriak faan't Tsilhqot’in fulk uun Nuurd-Ameerikoo. Snaaket woort det faan amanbi 2.000 minsken fööraal uun British Columbia uun Kanada. ʔEsdinlagh Gwet'in Tl'esqox Gwet'in Tl'etinqox Gwet'in Yuneŝit'in Gwet'in Tŝi Deldel Gwet'in Xeni Gwet'in dénì minsk tŝì fels déyènẑ maan ts’íqíh wüf sùnàgh man bruder lhùy fask lhìn hünj sès bäär gèh haas dẑèlh berag dìny sjauer bèghú san/hör hünjtus béẑì san/hör hünjsnütj Súwh-t?’éghèdúdính: the Tsìnlhqút’ín Nímính Spiritual Path by Linda Ruth Smith (2004) Tsilhqot'in Nation v. British Columbia http://www.firstvoices.com/en/Tsilhqotin-Xeni-Gwetin
A Islaamisk kalender (araabisk ‏التقويم الهجري‎‎, DMG at-taqwīm al-hiǧrī of ‏التقويم الإسلامي‎‎ at-taqwīm al-islāmī) as en muunkalender. Sin kalenderjuaren haa twaalew muunmuuner mä 29 of 30 daar, uun't madel 354 1⁄3 daar. Auer islaamisk juaren 10 bit 12 daar kurter san üs a sanjuaren (amanbi 365 1⁄4 daar), san 33 islaamisk juaren so lung üs ~ 32 sanjuaren. För a büürerei woort oober uk uun islaamisk lunen di Gregoriaans kalender brükt; di Islaamisk kalender hää fööraal en religiöös bedüüdang. Dootem efter a Islaamisk Kalender: 9. Dhū l-Hiddscha 1445 (= 16. Jüüne 2024) [aktualisiare] Commonskategorii: Islaamisk kalender – Saamlang faan bilen of filmer
A Niagara Weederfaaler (ingelsk Niagara Falls [naɪˌæɡ(ə)ɹəˈfɔːlz]) san weederfaaler faan a Niagara Struum üüb a grens tesken a bundesstoot New York (USA) an at prowins Ontario (Kanada). Niagara Falls het uk jo tau stääden üüb eder ääg, ian uun a USA, an ian uun Kanada. Commonskategorii: Niagara Weederfaaler – Saamlang faan bilen of filmer Wikivoyage Raisfeerer: Niagara Weederfaaler (sjiisk) 43.078055555556-79.075833333333Koordinaaten: 43° 4′ 41″ N, 79° 4′ 33″ W
Nicola spriak (aanj nööm: ? ; ingelsk: Nicola language) as det atapaskisk spriak faan't Nicola fulk (Stuwix) uun Nuurd-Ameerikoo. Snaaket wurden as det fööraal uun British Columbia (Similkameen an Nicola Country) uun Kanada. Boas, Franz (1924) Vocabulary of an Athapascan Tribe of Nicola Valley, British Columbia, International Journal of American Linguistics 3.1.36-38. The Thompson Country, Mark Sweeten Wade
At Ualsaksisk, Ualneedertjiisk of Ualplaattjiisk wiar en Waastgermaans Sprik, wat faan det 9. juarhunert tu det 12. juarhunert uun't gebiit faan a uast faan't Neederlunen an a nuurdwaast faan 't Tjiisklun fan nü snaaket wurd. Det bekäändst werk üüb't spriik as at eepos Heliand. At spriik wiar a föörluuper faan Madelplaattjiisk an Plaattjiisk. Gallée, J. H. (1910), Altsächsische Grammatik, Halle: Max Niemeyer, (Archive.org)