rlitschk/wikidir huggingface dataset:
← 2009Wool tu di 18. Bundesdai 20132017 → Naiststemen % 50 40 30 20 10 0 41,5 25,7 8,6 8,4 4,8 4,7 2,2 1,3 2,8 Union SPD Linke A Greenen FDP AfD Piraten NPD Öödern Muar of Maner uun ferglik tu 2009 %p 8 6 4 2 0 -2 -4 +7,7 +2,7 −3,3 −2,3 −9,8 +4,7 +0,2 −0,2 +0,3 Union SPD Linke A Greenen FDP AfD Piraten NPD Öödern Vorlage:Wahldiagramm/Wartung/Fehler in der Farbeingabe - Dunkel Resultaaten faan't Bundesdaiswool 2013 tu di 18. Sjiisk Bundesdai 2013. CDU – Krastelk Demokraatisk Unioon foon Sjiisklun (ei uun Bayern; 254 kreiswoolföörslacher) CSU – Krastelk-Sosiaal Unioon (bluat uun Bayern; 45 kreiswoolföörslacher) SPD – Sosiaaldemokraatisk Partei foon Sjiisklun (uun aal bundeslunen; 299 kreiswoolföörslacher) Die Linke (uun aal bundeslunen; 298 kreiswoolföörslacher) Bündnis 90/Die Grünen (uun aal bundeslunen; 299 kreiswoolföörslacher) FDP – Frei Demokraatisk Partei (uun aal bundeslunen; 298 kreiswoolföörslacher) AfD – Alternatiiw för Sjiisklun (uun aal bundeslunen; 158 kreiswoolföörslacher) Piratenpartei Deutschland (in allen Bundesländern; 276 Kreiswahlvorschläge) NPD – Natschunaaldemokraatisk Partei faan Sjiisklun (uun aal bundeslunen; 258 kreiswoolföörslacher)
Det Bubanza Prowins (üüb Rundi: iProvense ya Bubanza, üüb Fraansöösk: La Province de Bubanza) as en prowins uun de aafrikoons stoot Burundi. At prowins leit uun a nuurdwaast faan't lun. Uun a nuurdwaast leit det Cibitoke Prowins, uun a nuurduast det Kayanza Prowins, uun a süüduast det Muramvya Prowins an uun a süüd det Bujumbura Lun Prowins. At prowins hee 338.023 lidj (2008). At hoodsteed as Bubanza. Det Bubanza Prowins hee fiiw komuunen. Efter det 2008 folksteeling hee det Bubanza Prowins 338.023 lidj. 174.468 faan a lidj san karmen an 163.555 wüfhööd. www.citypopulation.de www.citypopulation.de www.citypopulation.de République du Burundi, Troisième Recensement General de la Population et de l'Habitat de 2008.
De Butha-Buthe Distrikt (üüb Sotho, Setereke sa Butha-Buthe) as en distrikt uun de aafrikoons stoot Lesotho. A distrikt leit uun a nuurd faan’t lun. Hi hee 109.529 lidj (2006). At hoodsteed as Butha-Buthe. At hööchte faan at distrikt as madelmiatig twesken 1500 m an 1800 m auer a peegel faan’t sia. Det madelmiatig mase faan rin arkes juar as 100 sm; miast diarfaan fäält twesken Oktuuber an April.
De Leribe Distrikt (üüb Sotho, Setereke sa Leribe) as en distrikt uun de aafrikoons stoot Lesotho. A distrikt leit uun a nuurdwaast faan’t lun. Hi hee 298.352 lidj (2006). At hoodsteed as Hlotse. At hööchte faan at distrikt as madelmiatig twesken 1500 m an 1800 m auer a peegel faan’t sia. Det madelmiatig mase faan rin arkes juar as 100 sm; miast diarfaan fäält twesken Oktuuber an April.
Waastfresklun Waastfresklun (amtelk waastfresk Fryslân) as ian faan a twaalew prowinsen faan a Neederlunen hial uun't nuurden. Diar hiar uk a Waastfresk Eilunen mä tu saner Texel. Uun't waasten leit at IJsselsia an uun't uasten at prowins Groningen. Hoodstääd faan't prowins as Leeuwaarden (waastfresk: Ljouwert). Sant 2019 jaft at man muar 18 gemeenen.(Iinwenertaalen faan di 1. Janewoore 2023): Commonskategorii: Prowins Waastfresklun – Saamlang faan bilen of filmer Wikivoyage Raisfeerer: Waastfresklun (sjiisk) Bevolkingsontwikkeling; regio per maand. Uun: StatLine. Centraal Bureau voor de Statistiek, 28-2-2023 (Holuns).
De Mafeteng Distrikt as en distrikt uun de aafrikoons stoot Lesotho. A distrikt leit uun a süüdwaast faan’t lun. Hi hee 193.682 lidj (2006). At hoodsteed as Mafeteng. At hööchte faan at distrikt as madelmiatig twesken 1500 m an 1800 m auer a peegel faan’t sia. Det madelmiatig mase faan rin arkes juar as 100 sm; miast diarfaan fäält twesken Oktuuber an April.
De Mohale's Hoek Distrikt as en distrikt uun de aafrikoons stoot Lesotho. A distrikt leit uun a süüd an a süüdwaast faan’t lun. Hi hee 174.924 lidj (2006). At hoodsteed as Mohale's Hoek. De Oranje Struum bildet dial faan't süüdgrens faan't distrikt. At hööchte faan at distrikt as madelmiatig twesken 1500 m an 1800 m auer a peegel faan’t sia. Det madelmiatig mase faan rin arkes juar as 100 sm; miast diarfaan fäält twesken Oktuuber an April.
Det Centrale Regiuun (üüb Fraansöösk: La Région Centrale) as en regiuun uun de aafrikoons stoot Toogo. At regiuun leit uun a maden faan’t lun. Uun a nuurd leit det Kara Regiuun, uun a uast Beniin, uun a süüd det Plateaux Regiuun an uun a waast Ghaana. Det hee 617.871 lidj (2010). At hoodsteed faan't regiuun as Sokodé. De Mono Struum leept troch't regiuun. A wichtigst steeden uun't regiuun san: Sokodé, Tchamba an Sotouboua. Det Centrale Regiuun hee fiiw prefektüüren. 6. Nofember 2010 jeew at en folksteeling uun Toogo. Efter a resultooten hee det Centrale Regiuun 617.871 lidj: 309.428 faan a lidj san wüfhööd an 308.443 karmen. A miast mensken (75.4 prusent) uun't regiuun lewe üüb’t lun. Togo, citypopulation.de Centrale: Region in Togo, citypopulation.de
Pleuronectes san en skööl faan platfasker (Pleuronectiformes). Wi kään fööraal det skol (Pleuronectes platessa). P. americanus P. asper P. bilineatus P. ferrugineus P. glacialis P. isolepis P. pallasi P. platessa (Skol) P. proboscideus P. putnami P. quadrituberculatus P. vetulus Wikispecies hää en artiikel tu: Pleuronectes Pleuronectes üüb Fishbase.org (ingelsk)
Skolen (Pleuronectidae) san en famile faan Platfasker (Pleuronectiformes). Jo lewe uun flaak weeder, man enkelt slacher uk bit uun en jipde faan 1000 meetern. A miasten saan saaltweederfask. Enkelten haa en grat bedüüdang üs iidj. Tu a skolen hiar amanbi 60 slacher uun ~30 sköölen. Ammotretis - Atheresthes - Azygopus - Cleisthenes - Clidoderma - Colisteum - Embassichthys - Eopsetta - Errex - Glyptocephalus - Hippoglossoides - Hippoglossus - Hypsopsetta - Isopsetta - Lepidopsetta - Limanda - Liopsetta - Lyopsetta - Microstomus - Paralichthodes - Parophrys - Pelotretis - Peltorhamphus - Platichthys - Pleuronectes - Pleuronichthys - Psettichthys - Pseudopleuronectes - Reinhardtius - Rhombosolea - Samaris - Verasper Hippoglossus Heilbot (Hippoglossus hippoglossus) Limanda Sunskol (Limanda limanda) Platichthys Bot (Platichthys flesus) Pleuronectes Skol (Pleuronectes platessa) Commonskategorii: Skolen – Saamlang faan bilen of filmer Skolen üüb Fishbase.org (ingelsk)
Percomorpha(ceae) as en nööm för muar üs 50% faan a fasker üüb a eerd. Diar hiar wel muar üs 17.000 slacher uun amanbi 265 familin faan Bianfasker (Osteichthyes) tu. Bütj a Percomorphaceae jaft'at noch trii ööder iindialangen faan Strualflikerten. (Gasterosteiformes) Perciformes (Barschoortagen) Pleuronectiformes (Platfasker) (Scorpaeniformes) Spariformes Synbranchiformes (Moderialer) Syngnathiformes (Sianäädeloortagen) Tetraodontiformes (Kuugelfaskoortagen) ünseeker, nai mä Perciformes: Pomacentridae Ricardo Betancur-R, Edward O. Wiley, Gloria Arratia, Arturo Acero, Nicolas Bailly, Masaki Miya, Guillaume Lecointre an Guillermo Ortí: Phylogenetic classification of bony fishes. BMC Evolutionary Biology, BMC series – Juli 2017, DOI: 10.1186/s12862-017-0958-3 Commonskategorii: Percomorphaceae – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Percomorphaceae
Det Kara Regiuun (üüb Fraansöösk: La Région de la Kara) as en regiuun uun de aafrikoons stoot Toogo. At regiuun leit uun a nuurd faan’t lun. Uun a nuurd leit det Savanes Regiuun, uun a uast Beniin, uun a süüd det Centrale Regiuun an uun a waast Ghaana. Det hee 769.940 lidj (2010). At hoodsteed faan't regiuun as Kara. De Kara Struum leept troch't regiuun. Dial faan de Keran Natschunaalpark leit uun't regiuun. Det Kara Regiuun hee sööwen prefektüüren. 6. Nofember 2010 jeew at en folksteeling uun Toogo. Efter a resultooten hee det Kara Regiuun 769.940 lidj: 393.829 faan a lidj san wüfhööd an 376.111 karmen. A miast mensken (76 prusent) uun detdiar regiuun lewe üüb’t lun. Togo, citypopulation.de Kara: Region in Togo, citypopulation.de
Det Poelela Laguun as en laguun uun a süüduast faan Aafrika. At laguun leit uun a süüd faan Mosambik, uun det Inhambane Prowins, amanbi 160 km nuurduast faan’t steed Xai-Xai. Det hee en grate faan 65 km² an as madelmiatig 13,7 m jip. En 75 km lungen kanool ferbant a sia mä de Indisk Ootseaan. At muarhaid faan a fasker uun’t laguun san tilapia rendalli an tilapia mossambica. Hill, B.J. en ölern (1975), “The Limnology of Lago Poelela,” Transactions of the Royal Society of South Africa, Volume 41, Issue 3.
Oreochromis mossambicus (of uk Tilapia mossambica) as en slach fasker uun det kategorii faan a Cichliformes. Hi lewet uun a struumer Sambesi, Shiré, Limpopo an bi a küst tesken at Sambesidelta an Port Elizabeth uun Süüdafrikoo. Hi woort uk aptaanj tu iidjen. Commonskategorii: Oreochromis mossambicus – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Oreochromis mossambicus Oreochromis mossambicus üüb Fishbase.org (ingelsk)
Coptodon rendalli (of uk Tilapia rendalli) es en slach fasker uun det famile Cichlidae. Hi lewet uun't uastelk an süüdelk Afrikoo. Commonskategorii: Tilapia rendalli – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Tilapia rendalli Coptodon rendalli üüb Fishbase.org (ingelsk)
Det Adrar Regiuun (üüb Araabsk:ولاية أدرار Wilāya Adrār) as en regiuun uun de aafrikoons stoot Mauretaanien. At regiuun leit uun a maden faan’t lun. Det hee 62.658 lidj (2013). At hoodsteed as Atar. Det Adrar Regiuun hee fjauer departmenten: Aboujeft Atar Chinguetti Oudane
Det Assaba Regiuun (üüb Araabsk: ولاية العصابة Wilāya Al-‘Aṣāba) as en regiuun uun de aafrikoons stoot Mauretaanien. At regiuun leit uun a süüdwaast faan’t lun. Det hee 325.897 lidj (2013). At hoodsteed as Kiffa. Det Assaba Regiuun hee fiiw departmenten: Barkewol (of Aftout) Boumdeid Guerou Kankossa Kiffa
Det Brakna Regiuun as en regiuun uun de aafrikoons stoot Mauretaanien. At regiuun leit uun a süüdwaast faan’t lun. Det hee 240.167 lidj (2013). At hoodsteed as Aleg. Det Brakna Regiuun hee fiiw departmenten: Aleg Bababé Boghé M'Bagne Magta-Lahjar
Indoneesien Indoneesien, amtelk Republiik Indoneesien (üüb Indoneesk: Indonesia an Republik Indonesia) as en eilunstoot uun a süüdwaast faan Aasien. At lun hee 270.203.917 lidj (2020). At hoodsteed faan't lun as Jakarta. At lun hee 13.466 eilunen. Dön gratst san: Jaawa, Sumatra, Borneo (wat mä Brunei an Malaysia diald wurt), Sulawesi, an Nei Guinea (wat mä Papua Nei Guinea diald wurt). Öler eilunen, wat dial faan Indoneesien san: Bali, Lombok, Sumbawa, Flores an Sumba. Indoneesian hee amanbi 127 aktiif ialberger. Dön tjiin huuchst ialberger üüb Jaawa, wat aktiif san of uun dön leetst juarhunerten aktiif wiar, san: Semeru (3676 m; nü aktiif - tuleest bruch det de 4. Deetsember 2022 ütj) Slamet (3432 m; tuleest bruch det 2014 ütj) Sumbing (3371 m; tuleest bruch det amanbi 1730 ütj) Arjuno-Welirang (3339 m; tuleest bruch det 1952 ütj) Raung (3332 m; tuleest bruch det amanbi 2021 ütj) Lawu (3265 m; tuleest bruch det 1885 ütj) Merbabu (3145 m; tuleest bruch det 1797 ütj) Sundoro (3136 m; tuleest bruch det 1971 ütj) Cereme (3078 m; tuleest bruch det 1951 ütj) Merapi (2968 m; nü aktiif- tuleest bruch det de 21. Jüüne 2020 ütj) En öler wichtig ialberig as Krakatau (813 m; föör 1883 wiar
Bali as en eilun an en prowins uun Indoneesien. At eilun hee amanbi 3,9 miljuunen lidj. At hoodsteed as Denpasar. De huuchst berig (3031 m) üüb at eilun as de Agung Berig. Dön tjiin gratst steeden üüb't eilun san: Balineesk Spriik Letj Sunda-Eilunen Indonesia: Bali Province, citypopulation.de
De Agung Berig (üüb Indoneesk: Gunung Agung of Huuch Berig) as en aktiiwen ialberig üüb det indoneesk eilun Bali. De berig as 3142 m huuch an det huuchst heewing faan't eilun. De letst ütjbreeg faan 1963 an 1964 wiar det starkst eruptschuun faan en ialberig uun Indoneesien sant at ütjbreeg faan de Kraktau Ialberig uun’t juar 1883. Det begand de 18. Febrewoore mä letj eksploschuunen uun a kraater bi a toop. Letjet daar leeder lep en struum faan laawa ütj a kraater deel uun nuurden, wat en lengde faan 7,5 km lingd. Tu salew tidj reerd ham püüroklastisk struumer deel a nuurdhing. De17. Marts kaam det tu’n hard ütjbreeg, huarbi en piiler faan eruptschuun schetsingwiis 19 hen tu 26 km huuch üübstiigd. Eesk faan a ialberig ferdiald ham fööraal tu a waast an nuurdwaast an wiar noch uun Jakarta efterwisboor, wat 1000 km widj faan a ialberig leit. Püüroklatisk struumer mä’n lengde faan hen tu 14 km stört ham deel at süüd- an uasthing faan Agung; faan jo stoorew dön miast lidj, diar deheer dai duadmaaget wurd. Auer dat at ütjbreegen uun’t rintidj üüb Bali fool, bildet ham kul an hiat struumer faan slober, wat Lahars het, wat dialwiis deel
Aasien Aasien as mä 44,6145 miljuun km² di gratst weltdial an di grater dial faan Euraasien. Diar leit en traaden faan't lun üüb a eerd an diar wene amanbi 4 miljaarden minsken. * woort poliitisk an kulturel tu Euroopa reegent. Commonskategorii: Aasien – Saamlang faan bilen of filmer "Asia". Encyclopædia Britannica. 2006. Chicago: Encyclopædia Britannica, Inc.
Di Eksklusiif Wiartskapsrüm EWR as det huuchsiaregiuun, diar en lun tureegent woort. Hat lingt normoolerwiis faan a küst bit 200 siamiilen (sm) ütj üüb sia. Diaram het det uk miast "200-miilen-rüm". Uun di EWR bestemet det enkelt lun, hüföl diar bütjen fasket wurd mut, an hük wäärdag materioolen diar ufbaud wurd mut. Uk bööreilunen an winjstruumuunlaagen mut diar baud wurd. Ööder lunen haa diar oober det "rocht faan frei sia", det ment, jo mut diar mä en skap troch keer. Siarochtelk iindialang faan a küstenrüm Commonskategorii: Eksklusiif wiartskapsrüm – Saamlang faan bilen of filmer
Detlef Friedrich Petersen (* 24. Janewoore 1950 üüb Pelwerem) as en musiiker, komponist an produsent. Detlef hää uun Hamborag klasisk musiik studiaret. 1967 hää hi mä frinjer det musiikkapel Tornados grünjlaanj. Sant 1973 spelet hi aanj staken uun det kapel Lake, an so het uk sin iarst plaad, det kaam 1976 ütj. Uun Ameerikoo maad a lidj Lake noch leewer hiar üs uun Sjiisklun. Mä Lake hää Petersen 4 plaaden apnimen. Sant 1980 hää Lake saner Detlef widjer maaget. Uun a 1970er juaren hää'er mä en frinj uun Hüsem en musiikstudio iinracht, an hää diar plaaden maaget för Trio of Hannes Wader. Uun a 1990er juaren begand Detlef, musiik för filmer tu skriiwen. Fööraal för Detlev Buck sin filmer hää hi komponiaret. 1993 füng Detlef Petersen di Sjiisk Filmpris för det filmmusiik uun Wir können auch anders.... 1991: Das Heimweh des Walerjan Wróbel 1991: Karniggels 1992: Kinder der Landstrasse 1993: Wir können auch anders … 1994: Abschied von Agnes 1994: Ausgerechnet Zoé 1995: Rennschwein Rudi Rüssel 1996: Die Halbstarken 1996: Die Putzfraueninsel 1996: Männerpension 1997: Dumm gelaufen 1998: Das Mambospiel 1999: Ein Lied von Liebe und Tod – Gloomy Sunday 2000: Blondine sucht Millionär fürs Leben 2000: Komiker 2001: Eine
Afrikoo Di weltdial Afrikoo as 30,3 miljuun km² grat, det san 22 % faan't lun üüb a eerd. An diar wene auer ian miljaard minsken (2009). Egypten Egypten (Hoodstääd Kairo) Algeerien Algeerien (Hoodstääd Algier) Angoola Angoola (Hoodstääd Luanda) Ekwatoriaal-Guinea Ekwatoriaal-Guinea (Hoodstääd Malabo) Etioopien Etioopien (Hoodstääd Addis Abeba) Beniin Beniin (Hoodstääd Porto Novo / Regiarang uun Cotonou) Botsuana Botsuana (Hoodstääd Gaborone) Burkiina Faaso Burkiina Faaso (Hoodstääd Ouagadougou) Burundi Burundi (Hoodstääd Bujumbura) Dschibuuti Dschibuuti (Hoodstääd Dschibuuti) Elfenbianküst Elfenbianküst (Hoodstääd Yamoussoukro / Regiarang uun Abidjan) Eritrea Eritrea (Hoodstääd Asmara) Gabuun Gabuun (Hoodstääd Libreville) Gambia Gambia (Hoodstääd Banjul) Ghaana Ghaana (Hoodstääd Accra) Guinea Guinea (Hoodstääd Conakry) Guinea-Bissau Guinea-Bissau (Hoodstääd Bissau) Kameruun Kameruun (Hoodstääd Yaoundé) Kap Verde Kap Verde (Hoodstääd Praia) Keenia Keenia (Hoodstääd Nairobi) Komooren Komooren (Hoodstääd Moroni) Kongo, Demokraatisk Republiik Demokraatisk Republiik Kongo (iar Zaire) (Hoodstääd Kinshasa) Kongo, Republiik Republiik Kongo (Hoodstääd Brazzaville) Lesotho Lesotho (Hoodstääd Maseru) Libeeria Libeeria (Hoodstääd Monrovia) Liibyen Liibyen (Hoodstääd Tripolis) Madagaskar Madagaskar (Hoodstääd Antananarivo) Madelafrikoo Madelafrikoons Republiik (Hoodstääd Bangui) Malaawi Malaawi (Hoodstääd Lilongwe) Maali Maali (Hoodstääd Bamako) Marokko Marokko (Hoodstääd Rabat) Mauretaanien Mauretaanien (Hoodstääd Nouakchott) Mauritsius Mauritsius (Hoodstääd Port Louis) Mosambik Mosambik (Hoodstääd Maputo) Namiibia Namiibia (Hoodstääd Windhoek) Niiger Niiger (Hoodstääd Niamey) Nigeeria Nigeeria (Hoodstääd Abuja) Ruanda Ruanda
Neikaledoonien (fransöösk Nouvelle-Calédonie) as en skööl faan eilunen uun a Süüdpasiifik, diar tu Frankrik hiart. A ual iinwenern sai tu jodiar eilunen „Kanaky“. A geografii täält jo mä tu Melaneesien, an sodenang tu Oseaanien. För Frankrik san jo eilunen en Collectivité sui generis. Diarefter as fäästlaanj, dat jo tesken 2014 an 2018 diar auer ufsteme skel, of jo widjer tu Frankrik hiar, of en suwereenen stoot wurd wel. Uun Nofember 2019 haa jo för Frankrik stemet. Auer a ünbewenet Matthew- an Huntereilunen widj uun't uasten as stridj, wäär jo tu Frankrik of tu Vanuatu hiar. Commonskategorii: Neikaledoonien – Saamlang faan bilen of filmer Wikimedia Atlas: Neikaledoonien – Geograafisk an histoorisk koorden Iinwenern faan Neikaledoonien. Institut de la statistique et des études économique Nouvelle-Calédonie (ISEE), ufrepen di 9. Janewoore 2017 (fransöösk). PIB GRANDS AGRÉGATS (archive), ISEE (01-08-2013)
Melaneesien (faan greks μέλας för suart an νῆσος för eilun) as en regiuun faan eilunen uun Oseaanien. Diar lewe jonkhidjet minsken, diar neder en polyneesk an uk nian mikroneesk spriaken snaake. Jo eilunen lei nuurduasten faan Austraalien. Uun't nuurden leit Mikroneesien an uun't uasten Polyneesien. Grate: 940.000 km². Iinwenern: amanbi 10 miljuunen. Oseaanien Commonskategorii: Melaneesien – Saamlang faan bilen of filmer
Mikroneesien (faan ualgreks μικρός mikros = letj und νῆσοι nēsoi = eilunen) as en regiuun faan eilunen uun Oseaanien. Diar hiar wel son 2.000 eilunen an atolen tu. Faan waast tu uast lei jo 4.000 km ütjenööder. Üüb en areal faan 2670 km² lewe amanbi 500.000 minsken. Süüdermuar leit Melaneesien an efter süüduast leit Polyneesien. Oseaanien
Mikroneesk spriaken mä amanbi 340.000 spreegern hiar tu a Oseaanisk spriaken an san sodenang en skööl faan a Malayo-polyneesk spriaken. Jo san salew at gratst skööl faan a Austroneesk spriaken. Diar san 21 spriaken uun detdiar skööl, huarbi Nauruisk en betj üüb sidj stäänt. Mikroneesk: 1. onerskööl Nauruisk: Nauruisk (10.300, Nauru) 2. onerskööl Madelmikroneesk: Kiribatisk (118.401, Kiribati) Kosraeanisk (7.680, Kosrae) Marshalleesk (53.200, Marshalleilunen) Pohnpeanisk: Mokilesisk (1.450, Mokil) Pingelapisk (3.100, Pingelap) Pohnpeanisk (31.350, Pohnpei) Chuukesisk: Chuukesisk (97.630, Chuuk) Karolinisk (2.420, Nuurdelk Mariaanen) Mapianisk (†, Mapia) Mortlockesisk (5.940, Mortlock Islands) Namonuitonisk (940, Namonuito) Pááfang (1.320, Hall Islands) Pulapesisk (900, Pulap) Puluwatesisk (1.360, Puluwat) Satawalesisk (500, Satawal) Sonsorolesisk (360, Sonsorol-Eilunen) Tanapag (10, Saipan) Tobianisk (22, Tobi) Ulithisk (3.039, Ulithi) Woleaianisk (1.630, Woleai) Mikroneesien Ethnologue, Languages of the World: Micronesian (ingelsk)
Di Pharisäers (hebr. peruschim, di ofsönert Lir, lat. pharisæ|us, -i) wiar en theologisk Ütrochting ön't antik Judendom. Ja wiar aktiif, wan di taust jüdisch Tempel stön (ombi 530 f. Chr. - 70 a. Chr.). Diarachter es diarfan dit rabbinsk Judentom uuren, di iintsig Rochting, wat et jit jeft. Ön't Nii Testament uur di Pharisäers Heuchlers nēmt, wat me Poleemik tö dön her haa skel. Di Bigrep uur ön Masi Lönen fan't kristlich Injemslön fuar salevgirocht Lir en Heuchlers brükt. Dat Uurt uur uk fuar Lir nemen, wat fuul en pütjerig kritisiari en diarbi ek rocht eeđer't Hiili luki. Di Achtergrün fan di Poleemikbigrep uur jir leeter forklaarit. Dat Nii Testament es ön di taust Hualev fan't jerst en ön di jerst Hualev fan't taust Jaarhönert skrefen uuren. Diarbenen es fan Pharisäers tö lees, wat töögen Jesus fan Nazareth aarberi. Fuaral sen di man sin wichtigst Diskusioonspartners. Hat jeft Lir wat finj, dat diar olter hart sair uur, dat di Pharisäers bluat fan büten lukit haa, en dat dit diari üs Heuchelei olter kuurt töhopbraacht uur. Des Lir sii, dat diarfan en Brükdom fan "Antijudaismus" kemen es, hurfan dit kām, dat dit en Skempuurt uur, hurfan di Drink ja noch uk
En atol as en muar of maner trinj struktuur uun't weeder, miast en koralenrab. Maden uun as en laguun. Det wurd komt faan't Dhivehi, det spriak faan a Malediiwen (އަތޮޅު atolhu). Üüb det koralenrab stun en rä faan smääl eilunen, jo het miast Motu, det polyneesk wurd för eilun. Uun det laguun san flooksis noch rester faan en wulkaan tu sen. En atol wääkst efter en teorii faan Charles Darwin (1809–1882) trinjam en wulkaan ap. Di wulkaanberag saket ütj ünlik grünjer suutjis uf, man a stiankoralen trinjam waaks leewen huuger ap. Tuleetst as di berag goorei muar tu sen, man a koralen san leewen huuger an huuger apwoksen. Atolen kem bluas uun a troopen föör, ei nuurdermuar faan 28° 24’ n. Br. (Kure-Atol), an ei süüdermuar faan 24° 41’ s. Br. (Ducie-Atol). Wake Malé, hoodstääd faan a Malediiwen Nauru Kure, det nuurdermiast atol Ducie, det süüdermiast atol Clipperton-Eilun Palmyra Mururoa, Fransöösk Polyneesien Bikini-Atol, Marshalleilunen Eniwetok, Marshalleilunen Bassas da India Nukunonu, Fakaofo, Atafu, Tokelau Bora Bora, Fransöösk Polyneesien Commonskategorii: Atol – Saamlang faan bilen of filmer
En laguun of strunsia as en weeder, diar gratendials of hialendaal faan't sia ufdiald as. Det komt föör bi flaak küsten, huar en soonwaal swäärs tu't küst apwääkst, of bi en atol. Det wurd laguun komt faan't itajeensk laguna (strunsia of slober) uf, an det faan't latiinsk lacuna (letj sia, sluat). Bi a Uastsia het det Haff of Bodden of Noor. Minsken kön mä laguunen miast ei föl began. Sodenang san jo üs natüürelk wiatlun en wichtagen leewentsrüm för weederfögler, fasker, kraaben an plaanten. Uun Venedig as en laguun bebaud wurden, auer det diar en seekeren huuwen wiar. Laguun faan Venedig Kara-Bogas-Gol, Turkmenistan Laguun faan det atol Fangataufa Sandwichbocht, Namiibia Commonskategorii: Laguunen – Saamlang faan bilen of filmer
Saint-Martin as en bütjluns teritoorium faan Frankrik. Jüst so üs Saint-Barthélemy as Saint-Martin en gemeen, en departement an en regiuun faan Frankrik. Üs Collectivité d’outre-mer (COM) hiart hat tu't Europeesk Union an tu't Eurozone. Hat as 53,2 km² grat an diar lewe 35.742 iinwenern (Stant: 1. Janewoore 2012). Saint-Martin leit uun't nuurden faan't eilun St. Martin uun a Kariibik. Di süüdelk dial as det holuns teritoorium Sint Maarten. Tu't regiuun hiar uk noch hög ünbewenet eilunen trinjam: Tintamarre, Îlet Pinel, Petite Clef, Caye Verte, Caye Chateau, Rocher de l’Anse Marcel und Rocher Créole. Bütj det hoodstääd Marigot san diar noch fiiw stääddialen (quartiers): Grand-Case Rambaud Colombier Cul-de-Sac Quartier d’Orléans. Commonskategorii: Saint-Martin – Saamlang faan bilen of filmer 18.092222222222-63.056388888889Koordinaaten: 18° 6′ N, 63° 3′ W
Poleemik uur sair fuar Kritik, wat diarfuar taacht es, di Kritisiariti tö skaari. Dat kumt aaftinoch ön di Politik fuar, en et es muar of mener normaal, wan Wüfhaurn, wat fan jaar Karming of sen, ek wel, dat des jaar Jungen raaki ken. Di Bigrep hingit töhop me di Bigrep fan't Taktiari. Ön't Judendom hingt di Bigrep tö'n Bispöl me di Pharisäers töhop. Me di Brük fan di Poleemikbigrep skel em gur üppasi, aurdat di salev lecht üs Poleemik ütlair uur.
Di Sambeesi (uk Zambezi of Zambesi) as efter Niil, Kongo an Niiger mä 2574 km di schuurdlingst struum uun Afrikoo. Hi hää san müs hen tu a Indisk Oosean. Uun det iintoochregiuun lei aacht lunen. Uun a ferluup faan a Sambeesi leit di gewaltag Viktoriaweederfaal. Di Cabora-Bassa stausia fersuragt mä sin weederkrääft en graten dial faan't süüdelk Afrikoo mä struum. Uun't nuurdwaastelk Sambia Naibi a Viktoriaweederfaal At Sambeesidelta Di Cuando lääpt iin uun a Sambeesi Cabora-Bassa stausia uun Mosambik Kariba stausia tesken Sambia an Simbabwe Commons: Sambeesi – Saamlang faan bilen of filmer