rlitschk/wikidir huggingface dataset:
S Opferfest (arabisch عيد الأضحى‎, DMG ʿĪdu l-Aḍḥā) isch s höggste islamische Fest. Es wird zum Höhepunkt vom Haddsch gfiirt, dr Wallfaart uf Mekka. Es foot am Zääte vom islamische Monet Dhū l-Hiddscha aa und goot vier Dääg lang. Wägen em islamische Mondkaländer cha s Opferfest in jedere Jooreszit stattfinde, es verschiebt sich im Sunnekaländer ruggwärts, jedes Joor mäistens um elf Dääg. Mit em 'Īd al-fitr, em Fest vom Fastebräche am Ändi vom Fastemonet Ramadan, ghört s zu de bedütendste Festligkäite im islamische Jooreskräis. S Opferfest wird zum Gedänke an dr Brofeet Ibrahim (Abraham) gfiirt, wo noch dr muslimische Überliiferig die göttligi Broob bestande het und baraat gsi isch, Allah si Soon Ismael z opfere. Wo Allah (Gott) si Gottvertraue gsee het, het er en aaghalte. Dr Ibrahim und dr Ismail häi druf voll Dankbarkäit im Kräis vo Fründ und Bedürftige e Schoofsbock gopferet. D Gschicht wird im Koran in dr Sure 37,99–113 verzelt. In dr Bible isch s d Gschicht vom Opfer vom Isaak (Genesis, 22, 1–19). Mohammed Rashed: Das Opferfest (cid-aladha) im heutigen Ägypten. Klaus Schwarz Verlag, Berlin 1998, ISBN 3-87997-267-2. Commons: Eid ul-adha – Sammlig vo Multimediadateie Normdate: GND: 4486745-1 | LCCN: sh99004276 | SUDOC/IdRef: 05024129X
47.5552166666677.5910222222222Koordinate: 47° 33′ 18,8″ N, 7° 35′ 27,7″ O; CH1903: 611471 / 267178 Dr Dreizaggbrunne, Vierzaggbrunne oder Spiddelsprung-Brunne isch en öffentlige Brunne am Stroossenegge Münsterbärg-Freiji Strooss in dr Altstadt vo Baasel. Dr Brunne isch e Baasler Kulturguet, wo für d Regioon vo Bedütig isch. Jeedes Joor am Nöijoorsdaag organisiert d Zumft zum Goldige Stärn bim Brunne en «Aadringgede», wo d Baasler mit Hypokras, wo anstatt vo Wasser us äinere vo de Rööre fliesst, uf s nöije Joor aastoosse. Dr Brunnedroog us Jurakalchstäi isch kwadratisch mit abgrundetete Egge, und e runde Brunnestogg stoot in sinere Middi. S Wasser fliesst us de Müüler vo vier Basiliske us Bronse. Oobe uf dr Süüle het s drei Delfin, won e Dreizagg heebe. Scho im 13. Joorhundert het s öbbe dört an dr Freie Strooss e Brunne ghaa, wo denn Spittelsprung-Brunne ghäisse het. Dr Spittelsprung, wo hüte Münsterbärg häisst, het si Naame vom Groosse Spiddaal überchoo, wo bis ins 19. Joorhundert dört gstande isch. Dr hütig Brunne, wo Drei- oder Vierzaggbrunne häisst, wil oobe druf e Fümfzagg isch, isch 1837 vom Melchior Berri baut worde. 1935 isch er e baar Meter dr Hang uf in Richdig Münsterbärg versetzt worde, wil er de Fuessgänger im Wääg
Da Krais Calanca hät zämma mit da Krais Misox und Roveredo da Bezirk Moesa vom Kanton Graubünda i da Schwiz bildet. Da Sitz vom Kraisamt isch z Arvigo (Gmaind Calanca) gsii, wo öpa im vordara Drittel vom Calancatal liggt. Da Krais isch wäg da Bündner Gebietsreform uf Endi 2015 ufglöst worda. Da Krais hät sich us folganda Gmaind zämmagsetzt (Stand 31. Dezember 2015): Commons: Krais Calanca – Sammlig vo Multimediadateie Cesare Santi: Calancadaal. In: Historisches Lexikon vo dr Schwiiz.
Dr Hypocras, früener au Hipocras, Hippocrass, Ypocrasse, Ypocras, Hypocras, Hyppocras, Ipocras, Ippocras, Üpikraz gschriibe, isch e rote Gwürzwii gsi, wo mit Honig und spööter au mit Zucker fest süess gmacht worde isch. Im Middelalter het men em medizinischi Äigeschafte zuegschriibe. S Gedränk isch dennzumol wäge de Gwürz, wo seer düür gsi si, nume an de Hööf vo Köönig und riiche Aadlige üüblig gsi. Dr Hypocras isch öppis äänligs wie der Glüewii und d Füürzangeboole, wo mä hüt no dringgt. Me dringgt en z Baasel hütte am Nöijoor. E klassischs Rezäpt vom Guillaume Tirel Taillevent, wo dr Liibchoch vom französische Köönig Karls em Füfte gsi isch, gseet Zimmed, Gwürznäägeli und Orangscheblüete as Zuedaate für s Aroma vor. Anderi tüpischi Zuedaate si Imber, Kardamom und Roosewasser anstatt vo de Orangscheblüete, aber au Majoran, Muschget und Pfäffer si drzuedo worde. Zum Hypocras mache brucht s rächt vil Erfaarig. Dr Wii brucht noch em Mische öbbe e Mooned zum si Gschmagg überzchoo. Wil mä aber Zucker in Wii duet, chann er witer gääre und dr Gschmagg wird verdoorbe, wenn er suur wird, und wemmän en in Fläsche abfüllt, chönne die explodiere. Dr Naame vom Geträngg chunt woorschinlig vom Naame vom griechische Arzt Hippokrates. Hippokras
Dr Wilhelm Emil Robert Heck, wia-nr mit-em ganza Nama ghoißa hôt (* 25. April 1831 z Stuegert, wo-nr am 11. November 1889 au gschdôrba ischt), ischt a deitscher Kunschtmôler gwäa. Viele vo seine Gemälde lasset druff schliaßa, dass dr Carl Spitzweg oiner vo seine Vorbilder gwäa ischt. Dr Robert Heck kommt am 25. April 1831 z Stuegert uff d Welt. Sei Vadder isch dr Geomeder Johann Jacob Heck ond sei Mueder d Rosine Caroline Mathilde Heck geborene Röhm. Em Neababeruaf betreibt em Robert sei Vadder noh a kloina Landwirtschaft ond hôt d Uffsicht ibr da Hobbalaufriidhof. Scho friah zeigt sich, dass sei Jonger a mordsmäßiga Begabong zom Zoichna hôt. Nôch seira Konfirmazioo macht seller Bua a Lehr zom Zemmermôler. Irgendwann während seira Ausbildong trifft dr Heck mit-em Pfarrer Gustav Werner zamma, wo z Reitlenga a Reddongshaus fir Woisakender mit-ma Babiirfabrikle ens Leaba gruafa hôt. 1850 gôht dr Heck nôch Reitlenga ond wuud vom Gustav Werner zom Chef vo deam Gschäft ernannt. Drei Jôhr druff abr ibrwerfet sich dia zwoi mitnander. Drom kehrt em Herbscht 1853 dr Heck Reitlenga da Ricka ond gôht zruck en sei Geburtsstadt. Deet bsuecht’r endlich d Kunschtakademii ond nemmt Onderricht beim renomiirda Professr Heinrich Franz Gaudenz
S Ebolavirus isch e Gattig us dr Familie vu dr Filoviridae. Die Viregattig umfasst fimf Arte vu ghillte Ainzel(−)-Strang-RNA-Vire. D Ebolavire verursache s Ebolafieber. Näb rem Mänsch infiziere sie au anderi Primate (Gorilla, Schimpanse) un lese bi sällene ne hämorrhagisch Fieber uus. Ebolavire sin Uusleser vu dr Epidemy, wu im Friejohr 2014 z Weschtafrika uusbrochen isch un wu bis Ändi Dezämber 2014 scho rund 7.900 Mänschelääbe gforderet het. Hans-Dieter Klenk (Hrsg.): Marburg and Ebola Viruses. In: Current Topics in Microbiology and Immunology. Nr. 235, Springer, 1999, ISBN 3-540-64729-5. Jens H. Kuhn & Charles H. Calisher (Hrsg.): Filoviridae: The Marburgviruses and Ebolaviruses. (= Archives of Virology. Supplementa). 1. Auflage. Springer, Wien 2005, ISBN 3-211-20671-X. Jens Holger Kuhn, Charles H. Calisher (Hrsg.): Filoviruses, A Compendium of 40 Years of Epidemiological, Clinical, and Laboratory Studies. (= Archives of Virology. Supplement 20), Springer, Berlin/ Heidelberg u. a. 2008, ISBN 978-3-211-20670-6. Centers for Disease Control and Prevention - Special Pathogens Branch Division of High-Consequence Pathogens and Pathology: Ebola Hemorrhagic Fever Information Packet. vum 9. April 2010 (Volltext as PDF-Datei), abgruefen am 19. Oktober 2011. David Quammen: Ebola: The Natural and Human History of a Deadly Virus. W. W. Norton & Company, New York 2014. ISBN
Da Krais Alvaschain hät bis Endi 2015 zämma mit da Krais Belfort, Bergün und Surses da Bezirk Albula vom Kanton Graubünda i da Schwiz bildat. Da Sitz vom Kraisamt isch z Tüfakaschta gsii. Dur d Bündner Gebiatsreform sind d Krais ufghoba worda. Da Krais hät sich us da folganda drei Gmainda zämmagsetzt: Uf da 1. Jänner 2015 isch d Gmaind Albula/Alvra gründet worda. Si isch us da ehemoliga Gmainda Alvaschain, Mon, Stierva und Tüfakaschta us am Krais Alvaschain und us Alvaneu, Brienz/Brinzauls und Surava us am Krais Belfort entstanda. Endi Dezember 2013 hät da Krais Alvaschain 4076 Iiwohner kha, Endi 2009 sinds 3320 gsii. Iiwohnermässig isch da Krais dur d Gmaind Vaz/Obervaz mit dära ihrna Frakziona Lenzerhaid und Valbella dominiart worda. Lut da Volkszellig vo 2000 sind 76,7 % vo da Bevölkerig dütschsproochig und 15,5 % romanischsproochig. Mit Uusnahm vo Mutta händ alli Gmainda rätoromanischi Wurzla. Da Romanischaatail isch i da Gmainda sehr unterschidlich. Stierva und Mon sind mit 66,4 % bzw. 52,3 % no überwiegand romanischsproochig gsii. I da anderna Gmainda überwiegt underdessa d Dütschsproochigkait. Da Krais Alvaschain erstreckt sich über s vordara Albulatal. Dia baida Dörfer Tüfakaschta und Alvaschain liggad im Talkessel. Mon, Stierva und Mutta sind uf
Belfort chan folgendes bedüte: Belfort, e Stadt i de Region Franche-Comté, Frankrych Arrondissement Belfort, es geografischi Ainhait i de Region Franche-Comté, Frankrych Kreis Belfort, e geografischi Ainhait im Bezirk Albula, Kanton Graubünde, Schwiz Burgruine Belfort, e Burgruine z Brienz/Brinzauls im Kanton Graubünde, Schwiz en Ortstail vo de Stadt Klötze im Altmarkchrais Salzwedel z Sachse-Aahalt, Dütschland Orte i de Vereinigte Staate: Belfort (Kalifornien), im Mono County, Kalifornie Belfort (Louisiana), im East Baton Rouge Parish, Louisiana Belfort (New York), im Lewis County, New York Belfort (Ohio), im Stark County, Ohio Persone: Jordan Belfort (* 1962), en US-amerikanische Autor und Motivationstrainer und ehemolige Börsespekulant Martin Peltier de Belfort († 1769), en Ingenieur, herzogliche Landbaumeischter im Fürstetum Braunschweig-Wolfenbüttel, im Norde vom hütige Dütschland Vitor Belfort (* 1977), en brasilianische MMA-Kämpfer Sunschtigs: Belfort Creek, es Flüüssgwässer im Tillamook County, Oregon, USA Lueg au: Bauwärkstypus Belfort → Belfried Belford
Schloss chan folgendes bedüte: Schloss (Architektur), es repräsentativs Gebäude vom Adel (vgl. au Burg) Schloss (Technik), e mechanischi Vorrichtig, zum öpis abzschlüüsse Schloss (Waffe), en Mechanismus, wo d Ladig von ere Füürwaffe zündet di zahnartige Vorsprüng uf baide Site vo de Schale bin ere Muschle Koppelschloss, en uugsicherete Gürtelverschluss, im Gegesatz zun ere Gürtelschnalle Kettenschloss, es bsundrigs Chettegliid, mit dem e Chetti zäme gmacht wird Das Schloss, es Romanfragment vom Franz Kafka Schloss bzw. Schloß isch de Familiename vo folgende Persone: Adolphe Schloss († 1910), en französische Kunstsammler Arleen Schloss (* 1943), e US-amerikanische Performancekünstleri, Video-Pionieri und Kuratori Eva Schloss (* 1929), d Stiifschwöschter vo de Anne Frank Fritz Schloß (1895–1954), en dütsche Politiker (SPD) Hanns Schloß (1903–1986), en dütsche Ingenieur und Politiker (FDP/DVP) Karl Schloß (1876–1944), en dütsche Unternehmer und Schriftsteller Mardochai Schloß, Marx Nathan (1672–1747/48), Hoffaktor z Stuttgart und Vorsteher vo de israelitische Gmeind, Bichtvater vom Joseph Süß Oppenheimer Marie Schloß (1872–1952), e dütschi Schriftstelleri und Politikeri (FVP, DDP) Oskar Schloß (1881–1945), en dütsche Verleger vo buddhistische Schrifte Sybille Schloß (1910–2007), e dütschi Schauspileri Walter Schloss (1916–2012), en US-amerikanische Investor Lueg au: Altes Schloss Halbes Schloss Hinterm Schloss Hohes Schloss Kleines Schloss Neues Schloss Unterm Schloss Schlösschen Schloße
Dr Wingtersdorfer Wenkerboge isch e Blatt vu dere grosse Ufnaam vu dr ditsche Sprooch, wo im 19. Joorhundert angefange het un hit Bschdanddeil vum Ditsche Sprochadlas isch. Sällimols, wo dr Sproochforscher Georg Wenker vo 1852 bis 1911 sinner Sproochadlas vorbereitet hed, hänn alli Schuele im domolige ditsche Riich e Froogeboge mid vierzig gliche Muschdersätz vorgleit bikumme, wu d Schiäler middem Léhrer in de lokal Mundart uffschriewe hänn mièn. Wingtersdorf war dozemols e eigeständigi Gmein un het zuem Kreis Raschdi im Großherzogtum Bade ghärt. Hitt isch de Oort e Stadtdeil vu Raschdi. De Ord leyt im Sproochruum vum Oberrhinalemannische / weschtlichs Rastatter Gebiet nooch an de Sproochgränz zuem Süd-Rhinfränkische. Die vierzig Sätz sin dozémols vu Schueler mit Hilf vum Lährer Heinrich Heitz vu Gomserscht, hitt ne Oortsdeil vu Achre notiert worre. Die vierzig Wenkersätz sinn unge iitrage. Sowit des goht, isch d Schriibwiis ing de Bege iwernumme worre. As Üssproch vum Ortsnamme wird im Boge „Wingtersdorf“ angeh. In Süddischland sinn d Bege anne 1887 uffgnumme worre, der vo Wingtersdorf het d Nummere 36693 griägt. Im Wingter flien d'truckene Blètter in dr Luft rum. S hèrt glich uff z'schneie, nor word's Wetter wider besser. Duh Kohle in de Offe, dáß d'Milch ball
Zwische 1876 un 1887 het de Sproochforscher Georg Wenker (1852–1911) ne Ditsche Sproochatlas uff d Bei gstellt un zwar, indäm er under andrem vierzig Sätz in allene Schuele vum domolige Reich het uffschriiwe lo. Speeder sinn die Sätz au no a vilnen anderen Ord im ditsche Sproochrum ibersetzt worre. Em Wenker isch es doozmool hauptsächlig um d Lut gange, nummen e weng au um Formen un um Weerder. Hitte hed dr Jürg Fleischer an dr Universideet Marburg e Brojäkt, won er d Wenkersätz in morphosyntaktischer Hisicht usswärtet. Sowit des goht, isch d' Schriibwiis inn de Bege iwernumme worre. Im Winter fliegen die trocknen Blätter durch die Luft herum. Es hört gleich auf zu schneien, dann wird das Wetter wieder besser. Thu Kohlen in den Ofen, daß die Milch bald anfängt zu kochen. Der gute alte Mann ist mit dem Pferde durch’s Eis gebrochen und in das kalte Wasser gefallen. Er ist vor vier oder sechs Wochen gestorben. Das Feuer war zu stark/heiß, die Kuchen sind ja unten ganz schwarz gebrannt. Er ißt die Eier immer ohne Salz und Pfeffer. Die Füße thun mir sehr weh, ich glaube, ich habe sie durchgelaufen. Ich bin bei der Frau gewesen und habe es
Dr Wenkerboge vu Bische isch e Blatt vu dere grosse Ufnaam vu dr ditsche Sprooch, wo im 19. Joorhundert angefange het un hit Bschdanddeil vum Ditsche Sprochadlas isch. Sällimols, wo dr Sproochforscher Georg Wenker vo 1852 bis 1911 sinner Sproochadlas vorbereitet hed, hänn alli Schuele im domolige ditsche Riich e Froogeboge mid vierzig gliche Muschdersätz vorgleit bikumme, wu d' Schiäler middem Léhrer in de lokal Mundart uffschriewe hänn mièn. Bische het dozemols zuem Kreis Kahl im Großherzogtum Bade ghärt un isch hit e Ortsdeil vu Rhinaü. De Ord leyt im Sproochruum vum Oberrhinalemannische / Kaal-Stroßburijer-Raum. D Sätz sinn underm Lährer Johann Reinhardt vu Rohrburg bi Sinsheim vu Schiäler unneme Inheimische, wu geholfe het, uffgeschriwwe wor. Die vierzig Wenkersätz sinn unde ingeitraje. Sowit des goht, isch d Schriibwiis inn de Bejje iwernumme wore. As Üssproch vum Ortsnamme wird im Boge „Bische“ angän. In Süddischland sinn d' Bejje anne 1887 uffgnumme worre, der vo Bische het d' Nummere 36342 bekumme. D' geografisch Lag vu Bische isch in dere Karde ingetraje. Em Wèndèr fliejè tockènè Blèttèr in der Luft rom. Es hèrt glich uf zu schneiè, no wurds Wèttèr wièdèr bèsser. Due Kohle in d'r Ofe, daß d'Melich bald zu koché anfangt. De
Dr Wenkerboge vu Kaal isch e Blatt vu dere grosse Ufnaam vu dr ditsche Sprooch, wo im 19. Joorhundert angefange het un hit Bschdanddeil vum Ditsche Sprochadlas isch. Sällimols, wo dr Sproochforscher Georg Wenker vo 1852 bis 1911 sinner Sproochadlas vorbereitet hed, hänn alli Schuele im domolige ditsche Riich e Froogeboge mid vierzig gliche Muschdersätz vorgleit bikumme, wu d' Schiäler middem Léhrer in de lokal Mundart uffschriewe hänn mièn. Kaal het schun dozemols zuem Kreis Kaal im Großherzogtum Bade ghärt. De Ord leyt im Sproochruum vum Oberrhinalemannische / Kaal-Stroßburijer-Raum. D Sätz sinn underm Lährer Friedrich Holoch vu Siegelsbach, Amt Sinsheim vu Schiäler uffgeschriwwe wor. Vu de vierzig Wenkersätz sinn alli ingetraje. Sowit des gangen isch, isch d Schriibwiis inn de Bege iwernumme wore. As Üssproch vum Ortsnamme wird im Boge „Kêhl“ angän. In Süddischland sinn d' Bege anne 1887 uffgnumme worre, der vo Kaal het d' Nummere 36248 bekumme. D' geografisch Lag vu Kaal isch in dere Karde ingetraje. Emm Wend`r fliéjê d'truggenê Blätt`r in d`r Loft rumm. Es herd glich uff za schnéiê, no wurds Wett`r widd`r bess`r. Duh Kohlê inda Offa, daß d'Milich bāl anfangt z'kochê. D`r guêt alt Mann isch midd`m Roß durch's Iß gābrochā un ins
Dr Wenkerboge vu Ichäne isch e Blatt vu dere grosse Ufnaam vu dr ditsche Sprooch, wo im 19. Joorhundert angefange het un hit Bschdanddeil vum Ditsche Sprochadlas isch. Sällimols, wo dr Sproochforscher Georg Wenker vo 1852 bis 1911 sinner Sproochadlas vorbereitet hed, hänn alli Schuele im domolige ditsche Riich e Froogeboge mid vierzig gliche Muschdersätz vorgleit bikumme, wu d' Schiäler middem Léhrer in de lokal Mundart uffschriewe hänn mièn. Ichäne het dozemols zuem Bezirksamt Lohr im Großherzogtum Bade ghärt. Hitt isch es en Ortsdeil vu Neiriäd. De Ord leyt im Sproochruum vum Oberrhinalemannische / Riäd-Gebiet. D'Sätz sinn underm Lährer Heinrich Peter us Wyhl vu Schiäler, zämmetreit unn uffgschriwe worre. Vu de vierzig Wenkersätz sinn alli ingetrage. Sowit des goht, isch d' Schriibwiis in de Bege iwernumme wore. As Üssproch vum Ortsnamme wird im Boge „Ichenä“ angän. In Süddischland sinn d' Bege anne 1887 uffgnumme worre, der vo Ichäne het d' Nummere 36177 bekumme. D' geografisch Lag vu Ichäne isch in dere Karde ingetraje. Im Windr fliä d drugeni Bleddr in der Luft rum. S härt glich uff schneiä, dr no gidds schöner Wädder. Duä Kohle in dä Ofä, daß d Milch ball z koche afangt. Der guet alt Mann isch
Dr Wenkerboge vu Odéné isch e Blatt vu dere grosse Ufnaam vu dr ditsche Sprooch, wo im 19. Joorhundert angefange het un hit Bschdanddeil vum Ditsche Sprochadlas isch. Sällimols, wo dr Sproochforscher Georg Wenker vo 1852 bis 1911 sinner Sproochadlas vorbereitet hed, hänn alli Schuele im domolige ditsche Riich e Froogeboge mid vierzig gliche Muschdersätz vorgleit bikumme, wu d' Schiäler middem Léhrer in de lokal Mundart uffschriewe hänn mièn. Odéné het dozemols zuem Bezirksamt Lohr im Großherzogtum Bade ghärt. Hitt isch es en Ortsdeil vu Schwaanai. De Ord leyt im Sproochruum vum Oberrhinalemannische / Riäd-Gebiet. D'Sätz sinn under Aleidig vum Lährer Jakob Löffler us Niederschopfig (hitt e Ordsdeil vu Hohberg) durch Schiäler zämmetreit unn uffgschriwe worre. Vu de vierzig Wenkersätz sinn alli iitrage. Sowit des goht, isch d Schriibwiis inn de Bege iwernumme worre. As Üssproch vum Ortsnamme wird im Boge „Odéné“ angän. In Süddischland sinn d' Bege anne 1887 uffgnumme worre, der vo Odéné het d' Nummere 37090 bekumme. D' geografisch Lag vu Odéné isch in dere Karde ingetraje. Im Windr flejjä druggeni Bléddér indr Luft rumm. Shérd glich uff zschnéiè, drno wurds Wäddr widdr béssr. Dua Kohlä indr Ofä, daß d'Millich ball zkochè ānfangt. Dr guäd alt Mann
Dr Wenkerboge vu Ruaschd isch e Blatt vu dere grosse Ufnaam vu dr ditsche Sprooch, wo im 19. Joorhundert angefange het un hit Bschdanddeil vum Ditsche Sprochadlas isch. Sällimols, wo dr Sproochforscher Georg Wenker vo 1852 bis 1911 sinner Sproochadlas vorbereitet hed, hänn alli Schuele im domolige ditsche Riich e Froogeboge mid vierzig gliche Muschdersätz vorgleit bikumme, wu d' Schiäler middem Léhrer in de lokal Mundart uffschriewe hänn mièn. Ruaschd het dozemols zuem Bezirksamt Äddene im Großherzogtum Bade ghärt. De Ord leyt im Sproochruum vum Oberrhinalemannische / Brisgäu-Ränch-Ruum. D Schueler hänn mit Hilf vum Lährer Stephan Kurz vu Groffähuusä de Wenkerboge üssgfillt. Vu de vierzig Wenkersätz sinn alli iitrage. Sowit des goht, isch d Schriibwiis inn de Bege iwernumme worre. As Üssproch vum Ortsnamme wird im Boge „Ruaschd“ angän. In Süddischland sinn d' Bege anne 1887 uffgnumme worre, der vo Ruaschd het d' Nummere 37014 bekumme. D' geografisch Lag vu Ruaschd isch in dere Karde igetrage. Im Windr fliège dia drugenè Bleddr in dr Luft rum. S'hert glich uff schneiè, drno wurd's Wèdr wiedr béssr. Duè Kohlè in dr Ofè, daß d'Milich ball afangt z kochè. Dèr guèt alt Mann isch mitm Roß durichs Iis brochè un ins kalt Wasser
Dr Wenkerboge vu Wyhl isch e Blatt vu dere grosse Ufnaam vu dr ditsche Sprooch, wo im 19. Joorhundert angefange het un hit Bschdanddeil vum Ditsche Sprochadlas isch. Sällimols, wo dr Sproochforscher Georg Wenker vo 1852 bis 1911 sinner Sproochadlas vorbereitet hed, hänn alli Schuele im domolige ditsche Riich e Froogeboge mid vierzig gliche Muschdersätz vorgleit bikumme, wu d' Schiäler middem Léhrer in de lokal Mundart uffschriewe hänn mièn. Wyhl het dozemols zuem Bezirksamt Ämmedinge im Großherzogtum Bade ghärt. De Ord leyt im Sproochruum vum Oberrhinalemannische / Brisgäu-Ränch-Ruum. D Schueler hänn mit Hilf vum Lährer Alexander Wuchner üs Altestei bi Schönau im Schwarzwald de Wenkerboge üssgfillt. Vu de vierzig Wenkersätz sinn alli iitrage. Sowit des goht, isch d Schriibwiis inn de Bege iwernumme worre. As Üssproch vum Ortsnamme wird im Boge „Wyhl“ agä. In Süddischland sinn d' Bege anne 1887 uffgnumme worre, der vo Wyhl het d' Nummrä 36953 kriägd. D' geografisch Lag vu Wyhl isch in dere Karde igetroage. Im Winter fliege die truckene Blett'r in d'r Luft rum. S'härt gli uf z'schneie, dr'no wird s'Wätter wieder besser. Due Kohla in d'Ofa, daß d'Milch bal' afangt z'kocha. D'r gut alt Mann isch mit em Pferd dur's Is brocha un
Dr Wenkerboge vu Alt-Brisach isch e Blatt vu dere grosse Ufnaam vu dr ditsche Sprooch, wo im 19. Joorhundert angefange het un hit Bschdanddeil vum Ditsche Sprochadlas isch. Sällimols, wo dr Sproochforscher Georg Wenker vo 1852 bis 1911 sinner Sproochadlas vorbereitet hed, hänn alli Schuele im domolige ditsche Riich e Froogeboge mid vierzig gliche Muschdersätz vorgleit bikumme, wu d' Schiäler middem Léhrer in de lokal Mundart uffschriewe hänn mièn. Alt-Brisach het dozemols zuem Bezirksamt Brisach im Großherzogtum Bade ghärt. Will s Elsiß domols no zuem Ditsche Reich ghört het, un uff de ander Rhinsidde fir Nej-Brisach aü e Wenkerboge agleit worre isch, war e Underscheidung nedig. De Ord leyt im Sproochruum vum Oberrhinalemannische / Brisgäu-Ränch-Ruum. D Schueler hänn mit Hilf vum Hauptlährer Georg Adam üs Sasbachried bi Achere de Wenkerboge üssgfillt. Vu de vierzig Wenkersätz sinn alli iitrage. Sowit des goht, isch d Schriibwiis inn de Bege iwernumme worre. As Üssproch vum Ortsnamme wird im Boge „Alt-Brisach“ agä. In Süddischland sinn d' Bege anne 1887 uffgnumme worre, der vo Alt-Brisach het d' Nummrä 36100 kriägd. D' geografisch Lag vu Brisach isch in dere Karde igetrage. Im Winter flieäge die truckene Blätter inder Luft ärum. S'härt gli uf tschneie, drno wird’s
Dr Wenkerboge vu Harda isch e Blatt vu dere grosse Ufnaam vu dr ditsche Sprooch, wo im 19. Joorhundert angefange het un hit Bschdanddeil vum Ditsche Sprochadlas isch. Sällimols, wo dr Sproochforscher Georg Wenker vo 1852 bis 1911 sinner Sproochadlas vorbereitet hed, hänn alli Schuele im domolige ditsche Riich e Froogeboge mid vierzig gliche Muschdersätz vorgleit bikumme, wu d' Schiäler middem Léhrer in de lokal Mundart uffschriewe hänn mièn. Harda het dozemols zuem Bezirksamt Staufe im Großherzogtum Bade ghärt. De Ord lit im Sproochruum vum Hochalemannische / Nördlige Millemer Ruum. D Schueler hänn mit Hilf vum Lährer Adolf Stark vu Mauene bi Enge de Wenkerboge üssgfillt. Vu de vierzig Wenkersätz sinn alli iitrage. Sowit des goht, isch d Schriibwiis inn de Bege iwernumme worre. As Üssproch vum Ortsnamme wird im Boge „Harda“ agä. In Süddischland sinn d' Bege anne 1887 uffgnumme worre, der vo Harda het d' Nummrä 41308 kriägd. D' geografisch Lag vu Harda isch in dere Karde iitrage. Im Winter fliege die trochene Bletter in der Luft uma. S hört gli uf mit schneie, drno wird’s Watter wieder besser. Thue Chole in dr Ofa, daß d Milch bald zchocha anfangt. Da guet alt Mann ischt mitem Roß durchs
D Muhterem Aras (* 2. Jänner 1966 z Elmaagaca bi Bingöl, Tirkei) isch e dytschi Bolitikeri (Bindnis 90/Di Griene). Si giltet as di erscht Abgeordnet mit Migrationshintergrund, wu diräkt in e dytsche Landdag gwehlt woren isch un di erscht Muslima im Landdag vu Bade-Wirttebärg. Syt em 11. Mai 2016 isch si Landdagsbresidänti. D Aras isch in dr Tirkei in eme anatolische Dorf as Dochter vu alevitische Kurden uf d Wält chuu un isch anne 1978 mit ihre Eltere un Gschwister uf Filderstadt chuu. Si het z Nirdenge di Mittler Ryfi un derno 1989 am berueflige Gymnasium Friedrich-von-Cotta-Schule z Stuegert s Abitur gmacht. No dr Schuel het si an dr Universität Hohenheim Wirtschaftswisseschafte studiert. Anne 1999 het si z Stuegert e Styyrberotigsbiro grindet. Si isch Mitglid vum Ufsichtsrot vu dr staatlige Toto-Lotto GmbH un vum Byrot Sid vu dr SV vu SparkassenVersicherungen. Ihri bolitisch Laufbahn het anne 1992 mit em Yydritt bi dr Grienen aagfange. E erscht Mandat het si no dr Kommunalwahl 1999 im Gmaindsrot vu Stuegert ibernuu. Dert isch si vu 2007 bis 2011 Fraktionsvorsitzeri vu ihre Bartei gsii. Syt Juli 2014 ich si Vorsitzeri vum Kraisverband vu dr Griene z Stuegert. Bi dr Landdagswahl z Bade-Wirttebärg 2011 het