rlitschk/wikidir huggingface dataset:
De Truurmantel (Nymphalis antiopa) isch e groosse Summervogel. De Truurmantel chunnt i fast ganz Europa vor, feelt aber i Südspanie und Südgriecheland. Hüüffig flüüget Truurmäntel vom Mittelmeer in nördlicheri Piet. De Truurmantel lebt vor alem am Waldrand vo Bilche- und Mischwälder, eener i de Hööchi. I de Alpe chunnt er bis 2000 müM vor. Er lebt vom Saft, wo us Bömm usesickeret und vo Frücht und werd vo scharfe Grüch und vo öberriiffe Frücht aglockt. De Truurmantel werd 45 mm lang und het e Spannwiiti vo 60 bis 70 mm. Er het bruuni Flügel, de Hinderrand vo de Flügel het e schwarzes Band mit Blaue Tupfe und am Rand e geels Band. Sin Körper isch dunkelbruu. Im Früelig chunnt de Truurmantel us de Winterstarri und paart sich. S Wiibli lait d Aier ringförmig um dünni Ästli. D Raupe schlüüffet noch zwoo bis drai Wuche. Im Juli tüend si sich verpuppe. D Puppe hanged a de Fuetterpflanze und de Falter schlüfft noch drai Wuche. Im Herbscht fallt er i d Winterstarri und öberwinteret i Bommhööline und loose Muure. Di gseligi Raupe werd 55 mm lang und het langi Dorne und isch schwarz und het oraaschi Tupfe ufem Rugge. Si isch uf
f Dr Seekopf oberhalb vu Seebach isch e Gipfel im Hauptchrischt vum nerdlige Schwarzwald zwische dr Oberryyebeni un em Murgdal, uf dr Gränz zwisch em Ortenaugrais un em Landgrais Fraidestadt. Är isch 1055 m i. NN hoch. An syyre weschtlige Syte verlauft d Schwarzwaldhochstroß B 500, unterhalb vum Oschtabhang lyt in eme Kar dr Wildsee. Iber dr Bärg verlauft dr Weschtwäg, wu zum rund 1,5 km sidwestli glägene Ruehstai fiert. Uf dr Gipfelebeni lyt s Grab vum Julius Euting, eme bekannte Orientalischt un Mitgrinder vum Vogeseclub. Nume elf Kilometer wyter nerdlig, au im Nordschwarzwald, lyt e wytere Bärg mit em nämlige Name, dr Seekopf bi Forbach-Herrewis im Landgrais Raschti.
f Dr Seekopf isch e 1001 Meter hoche Bärg bi Forbach im Nordschwarzwald zwische dr Badener Hechi un em Schwarzebachstausee. Iber dr Seekopf verlauft dr Weschtwäg, dr bekanntscht Wanderwäg vum Schwarzwald. Uf nume wenig bewaldete Gipfel stoht e Dänkstai fir dr Phillipp Bussemer, e 1918 verstorbe Mitglid vum Schwarzwaldverain. An dr Oschtsyte vum Bärg lyt in eme 170 m diefe Kar dr Herrewiser See. Nume elf Kilometer wyter sidlig, au im Nordschwarzwald, lyt noch e Bärg mit em nämlige Name, Seekopf zwische Seebach im Ortenaugrais un em Wildsee bim Ruehstai.
D Silke Krebs (* 23. Merz 1966 z Aschaffenburg) isch e dytschi Bolitikeri (Bindnis 90/Di Griene). Si isch vum 21. Novämber 2009 bis 2011 Landesvorsitzendi vum Landesverband Bade-Wirttebärg vu Bindnis 90/Di Griene gsii. Dr neie grien-rote Landesregierig vum Minischterbresidänt Winfried Kretschmann het si as Minischteri im Staatsministerium aaghert. Noch em Schuelbsuech z Geppenge het d Krebs zerscht z Fryybeg Mineralogi studiert. No dr Geburt vu ihre Dochter het si ne Umschuelig gmacht un fir d Fryybeger Stadtwärch gschafft. D Krebs isch zwische 1989 un 1994 fir di Griene im Fryybeger Gmairot ghockt. Ab 2001 het si in dr Wahlchraisbiro vu verschidene griene Landdagsabgordneter gschafft, zerscht fir dr Dieter Salomon, ab 2002 fir d Edith Sitzmann, 2006–2008 fir d Bärbl Mielich. Syter anne 2008 isch si Referänti fir Effetligkaitsarbet vu dr griene Landdagsfraktion gsii. D Silke Krebs isch vu 2001 bis 2008 Mitglid im Chraisvorstand vu dr Fryybeger Griene un syter 2005 Mitglid im erwyterte Landesvorstand gsii. Uf dr Landesdelegiertekumferäntz im Novämber 2009 z Biibra hän di bade-wirttebärgische Griene si zämme mit em Christian Kühn zue aire vu zwai glychbrächtigte Landesvorsitzende gwehlt. Ihri Noofolgeri im Amt vu dr Landesvorsitzende isch d Thekla Walker. Am 12. Mai 2011 isch d Krebs as
D Edith Sitzmann (* 4. Jänner 1963 z Regensburg) isch e dytschi Bolitikeri (Bindnis 90/Di Griene). Von 2011 bis 2016 isch si Fraktionsvorsitzeri vu dr Griene-Landdagsfraktion gsii. Syt Mai 2016 isch si Finanzminischteri im Kabinett Kretschmann II. D Sitzmann isch syter em Augschte 2002 grieni Abgordneti im Landdag vu Bade-Wirttebärg. Si verdritt dr Wahlchrais Fryybeg II. D Edith Sitzmann het Gschicht un Chunschtgschicht an dr Universitete Fryybeg, Regensburg un Heidelberg studiert. Im Johr 1989 het si dr Abschluss Magister Artium gmacht. Vu 1989 bis 1991 het si as Raiselaiteri gschafft un het u. a. Bildigsraise fir amerikanischi Schueler un Schuelerne organisert. Vu 1989 bis 1992 het d Sitzmann ehreamtlig im Feministische Archiv Fryybeg mitgschafft. Vu 1991 bis 1993 isch si Gschäftsfiereri vu Bindnis 90/Di Griene Fryybeg gsii. Vu 1993 bis 2001 isch si derno persenligi Referänti vum Landdagsabgordnete Dieter Salomon gsii. Syter 1994 schafft si au freiberueflig Moderatori, Traineri un Beroteri vu Non-Profit-Organisatione. Zyter anne 1992 isch d Edith Sitzmann Mitglid vu Bindnis 90/Di Griene. Vu 1993 bis 1994 isch si Mitglid im Chraisvorstand vu Bindnis 90/Di Griene gsii, vu 1995 bis 1999 im Länderrot. Vu 1995 bis 2000 isch si au Mitglid im Vergaberot vum Landesökofond gsii. Vu 1994
Dr Sacharow-Bryys fir gaischtigi Freihait, au EU-Mänscherächtsbryys, wird syter anne 1988 vom Europäische Barlemänt an Persenligkaite oder Organisatione vergee, wu sich fir d Verdaidigung vu dr Mänscherächt un vu dr Mainigsfreihait yysetze. Dr Bryys isch noch em Friidesnobelbryysdreeger Andrei Sacharow gnännt un mit 50.000 Euro dotiert. Är wird alljohr im Dezämber z Stroßburi verleent. 1988: Nelson Mandela (Fierer vum sidafrikanische ANC) un Anatoli Martschenko (sowjetische Dissidänt, † 1986) 1989: Alexander Dubček, tschechoslowakische Bolitiker un Mitinitiator vum Prager Friejohr 1990: Aung San Suu Kyi, Grinderi vu dr Nationale Liga fir Demokrati z Myanmar 1991: Adem Demaçi, albanische Schriftsteller us em Kosovo 1992: Madres de Plaza de Mayo, argentinisch Mänscherächtsbewegig 1993: Oslobođenje, Zytig vu Sarajevo 1994: Taslima Nasrin, Schriftstelleri vu Bangladesch 1995: Leyla Zana, kurdischi Aagherigi vum türkische Barlemänt 1996: Wei Jingsheng, chinesische Regimekritiker 1997: Salima Ghezali, algerischi Journalischti un Mänscherächtsaktivischti 1998: Ibrahim Rugova, bolitischer Fierer vu dr albanische Bevelkerig im Kosovo 1999: Xanana Gusmão, Fierer vu dr Unabhängigkaitsbewegig z Oschttimor 2000: ¡Basta Ya!, e Organisation, wu sich gege dr ETA-Terrorismus richtet 2001: Don Zacarias Kamwenho, Erzbischof vu Lubango (Angola); Nurit Peled-Elhanan, israelischi Dozänti; Izzat Ghazzawi, paleschtinänsische Schriftsteller 2002: Oswaldo José Payá Sardiñas, kubanische Regimekritiker 2003: UN-Generalsekretär Kofi Annan un alli Mitarbaiter
Dr Christian Kühn (* 9. April 1979 z Diibenge), vylmol au churz Chris Kühn, isch e dytsche Bolitiker (Bindnis 90/Di Griene) un Mitglid vum Dytsche Bundesdag. Syt em 8. Dezämber 2021 isch er Barlemäntarische Staatssekretär bi dr Bundesminischteri fir Umwält, Naturschutz, nukleari Sicherhait un Verbruucherschutz, Steffi Lemke. Vu 2009 bis 2013 isch er Landesvorsitzende vum Landesverband Bade-Wirttebärg vu Bindnis 90/Di Griene gsii. No dr Schuel un em Zivildienscht z Geppenge het dr Kühn z Diibenge Bolitikwisseschafte un Soziologi studuert un isch syter anne 2009 Studieberoter an syre Universitet. Dr Kühn isch in syre Schuelzyt im Jugedgmairot un in dr Naturschutzjuged aktiv gsii. Syt 1998 isch er Mitglid bi Bindnis 90/Di Griene. Vu 2002 bis 2006 un wider ab 2008 isch er Mitglid vum Chraisvorstand im Diibenger Chraisverband vu dr Griene. Är isch Mitarbaiter im Wahlchraisbiro vum Bundesdagsabgordnete Winfried Hermann gsii. Uf dr Landesdelegiertekumferänz (LDK) im Novämber 2009 z Biibra hän e di bade-wirttebärgische Griene zämme mit dr Silke Krebs zue aim vu dr zwai glychbrächtigte Landesvorsitzende gwehlt. Uf der LDK im Oktober 2011 z Oole isch er, näbe syre neigwehlte Mitvorsitzende Thekla Walker mit eme Rekordergebnis vu 95,7 Brozänt im Amt bstetigt. Bi dr Bundesdagswahl 2013 isch er iber di
De Hailig Iibis (latynisch: Threskiornis aethiopicus) isch e Schriitvogel, wo im Nööche Oste und z Afrika vorchunnt. Er het sin Name, wel er im Altertum s hailige Tier vom ägyptische Schriibergott Thot gsii isch. De Hailig Iibis chunnt hüt no im Iran und im Irak und z Afrika südlich vo de Sahara und z Madagaskar vor. Z Ägypte selber isch er uusgstorbe. De Iibis isch e groosse uuffälige Vogel. Sin lange Hals und sin Körper und au d Flügel sind mit wiisse Federe bideckt, am Rand vo de Flügel und vom Schwanz sind schwarzi Federe. Au de Chopf isch schwarz. Bi ältere Tier feelet d Federe am Hals. De langi chrummi Schnabel isch schwarz, so wi au sini lange dünne Bai. Im Fluug erschiinet federloosi Stelle underem Flügel as rosarooti Flecke. De Hailigi Iibis werd zwösched 65 und 75 cm grooss, sini Spannwiiti bitrait 112 bis 124 cm. Mandli sind e bitzeli gröösser as Wiibli. De Hailig Iibis lebt i sumpfige Piet a de Chüste oder im Binneland, im Süess- oder Brackwasser. Er chunnt nu bis zonere Meereshöchi vo 150 Meter über Meer vor. Er stelzt im flache Wasser umenand und stocheret mit sim Schnabel im Schlamm, won er Wörmer,
Moschtschena (ukrainisch Мощена, russisch Мощёная, polnisch Moszczana) isch e Dorf in dr Rajon Kowel, Oblast Wolhynien im Nordweschte vu dr Ukraine. Zämme mit em sidlig glägene Nochberdorf Tscherkassy (Черкаси) bildet s di glychnamig Landrotsgmai. Moschtschena lyt guet 70 Kilometer nordweschtlig vu Luzk. D Rajonshauptstadt Kowel lyt rund fimf Kilometer eschtlig vu dr Gmai. Moschtschena isch zem erschte Mol gnännt wore anne 1543. Zäntrum Chilche Schuel Commons: Moshchena – Sammlig vo Multimediadateie
D Theresia Bauer (* 6. April 1965 z Zweibrücken/Pfalz) isch e dytschi Bolitikeri (Bindnis 90/Di Griene). Vu Mai 2011 bis Septämber isch si Minischteri fir Wisseschaft, Forschig un Chunscht vum Land Bade-Wirttebärg gsii. Scho in junge Johr het sich d Theresia Bauer in dr chilchlige Jugtedarbet engaschiert. Noch em Abitur het si Bolitikwisseschaft, Volkswirtschaft un Germanischtik z Manne un z Heidelberg studiert. As Studänti isch si hochschuelbolitisch aktiv gsii as studäntischi Verdrätteri im Große un Chlaine Senat un im Verwaltigrot vu dr Universität Vu 1993 bis 1995 het si Referänti fir bolitischi Bildui in dr Gsellschaft fir bolitischi Ökologi gschafft, derno vu 1995 bis 2001 as Gschäftsfiereri vu dr Heinrich-Böll-Stiftig Bade-Wirttebärg. D Theresia Bauer isch ghyrote un het zwee Sihn. Si läbt mit ihre Familie z Heidelberg. Syter anne 1999 isch d Theresia Bauer Mitglid im Chraisvorstand vu dr Heidelberger Griene, syt 2003 isch si Vorsitzendi vum Chraisverband Heidelberg. Si isch syt Juni 2001 Abgordneti vum Landdag vu Bade-Wirttebärg un verdritt dert dr Wahlchrais Heidelberg. Um des Zyt isch si au in dr Landesvorstand vu dr Griene z Bade-Wirttebärg gwehlt wore. Vu Mai 2002 bis 2011 isch si derzue stellverdrättendi Vorsitzendi vu dr griene Landdagsfraktion gsii. Si engaschiert sich in
Dr Oliver Zaugg (* 9. Mai 1981 z Lache) isch e Schwizer Velorennfahrer. Dr Oliver Zaugg het si Brofikarriere 2004 bim spanische Rennsport-Team Saunier Duval-Prodir aagfange. Bi dr Vuelta a España 2007 und 2008 het er hervorragendi Leistige zeigt und isch 14. bzw. 11. im Gsamtklassemänt worde. Vo 2009 bis 2010 isch dr Oliver Zaugg im italiänische Rennsport-Team Liquigas gfahre. Im Novämber 2010 het s nöje luxeburgischi Team um d Schleck-Brüeder bekannt gee, ass dr Oliver Zaugg mit ihne e Zweijooresverdraag underschriibe het. Si erste Brofisiig het er 2011 chönne fiire, won er bi dr Lombardei-Rundfahrt, eins vo de "Monumänt vom Veloport", gwunne het. 2011 Mannschaftszitfahre Vuelta a España Lombardei-Rundfahrt Commons: Oliver Zaugg – Sammlig vo Multimediadateie Offizielli Website Oliver Zaugg in der Datebank vo Radsportseiten.net Teaminformationen Archivlink (Memento vom 18. Oktober 2011 im Internet Archive) in oliverzaugg.ch, abgerufen am 14. Februar 2011
Dr Franz Untersteller (* 4. April 1957 z Ensheim bi Saarbrücken) isch e dytsche Bolitiker Bindnis 90/Di Griene un syt Mai 2011 Minischter fir Umwält, Klima un Energiwirtschaft vum Land Bade-Wirttebärg. Dr Untersteller isch z Ensheim/Saar im Saarland ufgwagse un dert uf d Volksschuel gange, speter uf d Realschuel z St. Ingbert. Anne 1977 het er am Stedtische Wirtschaftsgymnasium z Saarbrücken Abitur gmacht. Im Johr 1978 het er e Landschaftsblanigsstudium an dr FH Nirtenge aagfange un 1981 dr Abschluss as Dipl.-Ing. (FH) gmacht. Ab 1981 het er z Fryybeg am Öko-Institut gschafft, zerscht as Praktikant, speter as wisseschaftlige Mitarbaiter. Im Johr 1982 isch er as Stipendiat vu dr Carl-Duisberg-Gesellschaft z Kolumbie gsii, wun er an eme Brojäkt vum kolumbianische Umwältminischterium mitgschafft het. Syt 1983 het er as Barlemäntarische Beroter fir d Beraich Umwält- un Energibolitik fir d Landtagsfraktion vu dr Griene gschafft, syt 2002 au as Beroter fir d Agrarbolitik. Vu 2002 bis Mai 2011 isch er Vorstandsmitglid vum Öko-Institut gsii. Dr Franz Untersteller isch ghyrote un het zwai Chinder. Syter anne 1983 isch dr Untersteller Mitglid vu dr Griene, vu 1998 bis 2000 isch er Mitglid im Chraisvorstand vum griene Chraisverband Esslenge gsii. Im Merz 2006 isch er im
S Arrondissement Boulay-Moselle ìsch bìs zem 31. Dezember 2014 e Verwàltungbezirk vum Département Moselle ìn dr frànzesche Region Lothringe gsin. Sit em 1. Janner 2015 ìsch s Deil vum Arrondissement Forbach-Boulay-Moselle. Höiptort (Sìtz vun dr Unterpräfektür) isch Boulay-Moselle (dt. Bolchen) gsin. S Arrondissement ìsch üs dräi Kanton un 96 Gmeine bstànde. Boulay-Moselle Bouzonville Faulquemont
S Arrondissement Château-Salins ìsch bìs zem 31. Dezember 2015 e Verwàltungbezirk vum Département Moselle ìn dr frànzesche Region Lothringe gsin. Sit em 1. Janner 2015 ìsch s Deil vum Arrondissement Sarrebourg-Château-Salins. S bsteht üs fìmf Kanton un 128 Gmeine. Albestroff Château-Salins Delme Dieuze Vic-sur-Seille
S Arrondissement Forbach ìsch bìs zem 31. Dezember 2014 e Verwàltungbezirk vum Département Moselle ìn dr frànzesche Region Lothringe gsin. Sit em 1. Janner 2015 ìsch s Deil vum Arrondissement Forbach-Boulay-Moselle. Höiptort (Sìtz vun dr Unterpräfektür) isch Forbach gsin. S Arrondissement ìsch üs sìwe Kanton un 73 Gmeine bstànde. Behren-lès-Forbach Forbach Freyming-Merlebach Grostenquin Saint-Avold-1 Saint-Avold-2 Stiring-Wendel
S Arrondissement Metz-Campagne (Metz-Lànd) ìsch bìs zem 31. Dezember 2014 e Verwàltungbezirk vum Département Moselle ìn dr frànzesche Region Lothringe gsin. Sit em 1. Janner 2015 ìsch s Deil vum Arrondissement Metz. Höiptort (Sìtz vun dr Präfektür) ìsch Metz. S bsteht üs nin Kanton un 142 Gmeine. Ars-sur-Moselle Maizières-lès-Metz Marange-Silvange Montigny-lès-Metz Pange Rombas Verny Vigy Woippy
S Arrondissement Metz-Ville (Metz-Stàdt) ìsch bìs zem 31. Dezember 2014 e Verwàltungbezirk vum Département Moselle ìn dr frànzesche Region Lothringe gsin. Sit em 1. Janner 2015 ìsch s Deil vum Arrondissement Metz. Höiptort (Sìtz vun dr Präfektür) ìsch Metz. Kanton Metz-Ville-1 Kanton Metz-Ville-2 Kanton Metz-Ville-3 Kanton Metz-Ville-4
S Arrondissement Sarrebourg ìsch e ehemoliger Verwàltungbezirk gsin vum Département Moselle ìn Lothringe, wi zitr`m 1. Jannr zue d´ frànzeesche Adminischtrativregion Alsace-Champagne-Ardenne-Lorraine füsioniert wore-n-isch. Àm namlige Daa isch`s Arrondissement Sààrburi mit`m Arrondissement Château-Salins zuem Arrondissement Sarrebourg-Château-Salins zsàmmegschlosse wore. `S Arrondissement Sààrburi isch eine vun de Gejende, wo noch àm stärkschte ditsch- un fränkischsproochig sin in de ditschsproochige Moselle un im gànze Gebiet Elsàss-Moselle. `S Arrondissement Château-Salins isch im Süde vun dr Sproochgrenz in dr Moselle un isch fàscht ganz frànzeesch-/lothringischsproochig. Höiptort (Sìtz vun dr Unterpräfektür) ìsch Sààrburi gsin - un blibt`s. S het fìmf Kantone un 102 Gmeine ghet. Fénétrange Lorquin Phalsbourg Réchicourt-le-Château Sarrebourg
S Arrondissement Sarreguemines ìsch e Verwàltungbezirk vum Département Moselle ìn dr frànzesche Region Grand Est. Höiptort (Sìtz vun dr Unterpräfektür) ìsch Sarreguemines (lothr. Sààrgeminn, dt. Saargemünd). S bsteht üs drei Kanton un 83 Gmeine. Kanton Bitche Kanton Sarralbe Kanton Sarreguemines
S Arrondissement Thionville-Ouest ìsch bìs zem 31. Dezember 2014 e Verwàltungbezirk vum Département Moselle ìn dr frànzesche Region Lothringe gsin. Sit em 1. Janner 2015 ìsch s Deil vum Arrondissement Thionville. Höiptort (Sitz vun dr Unterpräfektür) ìsch Thionville (dt. Diedenhofen). S bsteht üs sechs Kantonen un 30 Gmeine. Algrange Fameck Florange Fontoy Hayange Moyeuvre-Grande
S Arrondissement Thionville-Est ìsch bìs zem 31. Dezember 2014 e Verwàltungbezirk vum Département Moselle ìn dr frànzesche Region Lothringe gsin. Sit em 1. Janner 2015 ìsch s Deil vum Arrondissement Thionville. Höiptort (Sitz vun dr Unterpräfektür) ìsch Thionville (dt. Diedenhofen). S bsteht üs sechs Kantonen un 75 Gmeine. Cattenom Metzervisse Sierck-les-Bains Thionville-Est Thionville-Ouest Yutz
Dr Frickgau isch im Middelalter e geograafischi und politischi Region gsi. Er het sich im Nordweste vom hütige Kanton Aargau befunde. No im 8. Joorhundert, wo d Karolinger ir Herrschaftsgebiet in Gau iidäilt hai, het dr Frickgau zum Augstgau ghöört. Öbben im 10. Joorhundert isch dr Augstgau denn in dr Sisgau im Weste, dr Buchsgau im Südweste und dr Frickgau im Osten ufdäilt worde. Ane 926 isch dr Gau s erschte Mol erwäänt, mit dr Namensform Frichgowe. D Gränze vom Frickgau im Süde und im Norde si d Flüss Aare und Rhii gsi, und im Weste isch s Gebiet vom Gau bis zum Möhlibach ggange. Zwüsche dr Aare und em Möhlibach isch die alti Gränze mit dr hütige Kantonsgränze braktisch idäntisch. Im 12. Joorhundert si d Herre vo Alt-Hombärg d Groofe vom Frickgau gsi, aber Rhiifälde im Weschte dervo het de Zähringer ghöört, wo dr Ortschaft ires Stadträcht gee häi. D Groofschaft isch im 13. Joorhundert an d Habsburger gfalle. 1386 isch au d Pfandschaft über s Schloss und d Stadt Rhiifälde in ihri Händ choo und ane 1408 au die laufeburgische Bsitz. Bis zur Middi vom 15. Joorhundert hai d Gebiet vom ehemoolige Frickgau zu de habsburgische Herrschafte Rhiifälde
Dr Augstgau isch e historischi Landschaft und e Gau im Herzogdum Schwoobe gsi. Er het d Gebiet im Winkel zwüsche dr Aare und em Rhii umfasst, d Gränze im Weste isch bi dr Birs und dr Lüssel bzw. dr Siggere gsi. Si Naame het dr Augstgau vo dr Ortschaft Augst überchoo, em römische Augusta Raurica, wo bis ins 7. Joorhundert e Bischof residiert het. Die eltisti Urkunde, wo dr Naame Augstgau din voorchunnt, stammt us em Joor 752. Es isch umstritte, öb s dr Augstgau scho immer as äigeständige Gau gee het, oder öb er sich vom Aargau abgspaltet het. Dr Augstgau siinersits isch in dr Sisgau (öbbe 835), dr Frickgau (926) und dr Buchsgau (1080) zerfalle. Mä vermuetet, ass d Groofe vo Hombärg d Noochkomme vo de Groofe vom Augstgau gsi si. Zum letschte Mol isch dr Augstgau in ere Urkunde us em Joor 1041 beläit, wo dr König Heinrich III. d Groofschaft Augst im Augstgau und Sisgau em Basler Bischof Theodoricus gschänggt het. Rudolf Gamper: Augstgau. In: Historisches Lexikon vo dr Schwiiz.
St. Martin (rätoromanisch Sogn Martin ) isch a Dorf i da politischa Gmaind Vals im Schwiizer Kanton Graubünde. D Dorf ligt in de überwiigend rätoromanischsprochige Surselva, isch aber dütschsprachig. St. Martin ghört zum Valsertal und ligt oberhalb vo de Luchnern. D Gmeind bstoht us versschidnige Streusidlig, wo hüt nüm alli bewohnt sind. De Wiler am witeschte im Norde isch St. Martin, wo uf 1'003 m ü. M. ligt und de ehemoliga Gmeind de Name gäh het. S Nachbartal im Oschte isch s Safietal. St. Martin isch vo Walser gründt worde und isch us dem Grund dütschsprochig. Bis ins 1878 het St. Martin zu de Gmeind Tersnaus ghört. D Gmeind isch erscht in de Johr 1972/73 ans s Schtromnetz aagschlosse worde, als letschti Gmeind vo de Schwiiz. Am 31. Dezember 2010 sind 37 Iiwohner zellt worde. Uf es bsunders Medieecho isch St. Martin nach de Schwiizer Parlamentswahle vo 2011 gschtosse, wil vo de 24 Stimmberechtigte numme 2 gwählt hei und di Gmeind di letschti isch gsi, wo s Wahlergebnis de Standeskanzlei z Chur gmeldet het. Die Gemeinden des Kantons Graubünden. Chur/Zürich 2003, ISBN 3-7253-0741-5. Adolf Collenberg: Sankt Martin (GR). In: Historisches Lexikon vo dr Schwiiz. Commons: St. Martin GR – Sammlig
D Rita Hayworth (* 17. Oktoober 1918 z New York; † 14. Mai 1987 z New York; eigentlich Margarita Carmen Cansino), isch e US-amerikanisch Filmschauspileri und Tänzeri gsii. D Rita Hayworth esch 1918 as Tochter vom spanische Tänzer Eduardo Cansino ond sinere Frou Volga, geb. Hayworth, z New York uf d Welt cho. Si het Starruhm as Leading Lady vum Hollywood-Studio Columbia erlangt, wu si vu 1937 bis 1957 unter Verdrag gsi isch. Si isch bekannt gsi für ihri Darstellig in Gilda (1946) und Die Lady von Shanghai (1947). Si isch am 14. Mai 1987 im Alter vu 68 Johr z New York gstorbe und denn z Los Angeles begrabe worde. 1934: Cruz Diablo 1935: Das Schiff des Satans (Dante’s Inferno) 1935: Die Peitsche der Pampas (Under the Pampas Moon) 1935: Charlie Chan in Ägypten (Charlie Chan in Egypt) 1935: Paddy O’Day 1936: Gefährliche Fracht (Human Cargo) 1936: Meet Nero Wolfe 1936: Lady von Californien (Rebellion) 1937: Waffenschmuggel in Louisiana (Old Louisiana) 1937: Hit the Saddle 1937: Carmen in Texas (Trouble in Texas) 1937: Criminals of the Air 1937: Girls Can Play 1937: The Game That Kills 1937: Paid to Dance 1937: The Shadow 1938: Who Killed Gail Preston? 1938:
E Webbrauser, oder allgemäin au Brauser (ängl. to browse, ‚umeluege‘, au ‚abgrase‘) isch e Kompiuterbrogramm, wo Website us em World Wide Web oder allgemäin Dokumänt und Date cha aazäige. Wemm mä im World Wide Web über Hyperlink mit eme sonige Brogramm vo Website zu Website wäggslet, säit mä däm Internetsörfe. Usser HTML-Site chönne Webbrauser verschidnigi anderi Arte vo Dokumänt aazäige. Si si au d Benutzeroberflechene für Webäpps. Commons: Web browsers – Sammlig vo Multimediadateie Wele Brauser? – Informazioone über Webbrauser und Hilf bi dr Wahl vom en äigene Webbrauser Informazione zu aktuelle Brauser und Brauserarchiv (dütsch) Brauser-Archiv, wo mä cha alti Brauser aabelade (änglisch) Multi-Bedriibssystem-Brauser-Test www.dejavu.org: Online Brauser-Emulator für d Darstellig vo Website in alte Brauser sit de früehje 1990er Joor
D Münch si e Basler Familie gsi, wo vom 13. bis ins 15. Joorhundert äins vo de iiflussriichste Gschlächter in dr Stadt und ihrer Umgääbig gsi isch. Dr Naame Münch isch zum erste Mol im Joor 1185 ufdaucht. Dr Hugo Monachus I. wird zwüsche 1185 und 1202 e baar Mol in Urkunde erwäänt, und zwar als "Hugo cognomento", "Hugo cognomine Monachus" oder "Hugo Monachus". Er isch dr Stammvater vo dr groosse Münch-Sippe. Vo sim erste Sohn, em Hugo II., si d Münch vo Münchestäi, die vo Münchsbärg, und die vo Büre/Sterefels abgstammt. Vo sim zwäite Sohn, em Konrad II., si d Münchs vo Landskron und die vo Stettebärg/Elsass abgstammt. Die verschidnige Zwiig si z Basel und in dr Umgääbig vo groosser Bedütig gsi. D Münchs si zu Dienstmanne vom Bischof vo Basel ufgstiige, Si si userlääseni Diener und Berooter gsi und häi dorum e Hufe Vorrächt gnosse. Wo dr Bischof vom Joor 1227 de Dienstmanne s Privileg gee het, Lääche überzchoo, häi si chönne in Ridderstand ufstiige. Näbe de Münch si das au d Reich und d Schaler gsi, wo in churzer Zit zu de bedütendste Ridderfamilie vo Basel zelt häi. Dr erst Ridder Münch isch 1232 erwähnt worde und