rlitschk/wikidir huggingface dataset:
De Scheer, d Scheermuus oder de Schärr (Talpa europaea; alemanischi Näme) isch e Säuger wo under de Erde lebt und vo villne Mensche fälschlicherwiis as e Schädlig agluegt werd. De Name Scheer isch nume i obertütsche Tielekt bikannt und isch e typisches alemannisches Wort. Aber au im Bayrische chunnt s Wort vor, und haisst z. B. im tirolische Wüelscher. Die Underschaidig isch scho im Althochtütsche gsii, wo skëro im obertütsche mit talpa glossiert woren isch, i de mitteltütsche Tielekt het er dozmol múwërf ghaisse und im Altsächsische moldwerp. De Luther het i sinere Bible Maulwurf gschribe, i de Zörcherbible isch da Wort aber dör Schär ersetzt wore. De Familiname Schärer (Scherrer) het uursprüngli Scheermuusfänger bizaichnet. D Zoologe hend aber spöter de Name Scheermuus för e Wüelmuusart (Arvicola terrestris) bruucht, wo en äänlichi Lebeswiis het, aber andersch uusgsiet. Wenn i Büecher mengisch stoot, as baidi Tierarte verwechslet were, mue da nöd immer a de zoologische Inkompetenz vo de Laie lige, sondern cha au e Folg vo sproochliche Unkenntnis vo Zoologe sii. De Scheer het e dunkelgraus oder schwarzes Fell. D Hoor hend kann Strich, wie bi de maiste Säuger, sondern lueget graad geg use. Wege dem cha de Scheer i de
S Pfanestiili (Aegithalos caudatus; alemanischi Näme) isch e Singvogel, wo zo de Schwanzmaise ghört. S Pfanestiili bliibt dor s ganze Joor i Mitteleuropa und chunnt i de Alpe bis 2100 müM vor. S Pfanstiili isch e schwarz-wiiss-bruune chliine Vogel mit eme ganz lange dünne schwarze Schwanz, wo e wiisse Rand het. Sis Schnäbeli degege isch munzig. De Chopf und de Buuch sind wiisslich. Mandli und Wiibli gsiend gliichig uus. Pfanestiili wered 13 bis 15 cm grooss, hend e Spannwiiti vo 16 bis 19 Gramm und wöget nume 7 bis 9 Gramm. S Pfanestiili lebt i Laub- und Mischwälder mit vill Underholz, i Pärk, Gärte und Füechtpiet, aber au i Sidlige, wos vill Büsch het. Si flüüget vo Busch zo Busch und fresset Insekte, Chnospe und picket au a Frücht. S Pfanestiili cha mit aim Fuess amene Ästli hange. S Zwitschere vo de Pfanestiili isch ganz fii und liislig. Si bauet i de Büsch en aiförmigs Nest us Mies, Flechte und Spinnjuppe. Zum Polstere vom Inere bruuchets bis 2000 Federe. Im Winter hockets eng anenand zämedränglet. U. N. Glutz von Blotzheim, K. M. Bauer: Handbuch der Vögel Mitteleuropas (HBV). Band 13/I, Passeriformes (4. Teil): Muscicapidae – Paridae, AULA-Verlag 1993/2001, ISBN 3-923527-00-4
D Schwaan (Cygnus olor; alemanischi Näme) isch e goosse Wasservogel, wo i Taich und Seeje ghalte werd und recht zoom sii cha. Zo de wenige haimische Schwään, wo i Mitteleuropa brüetet gselet sich im Winter vili Schwän uus Nordosteuropa. De Schwaan isch e ganz wiisse Vogel, mit eme lange Hals. Er het e orangsche Schnabel und um de ume e schwarze Rand, wo as e drüüeggige Fleck bis zom Aug goot. Wiibli und Mandli gsiend gliichig uus, Jungschwään sind ener brüünlich oder grau. Schwään wered 140 bis 160 cm grooss, hend e Spannwiiti vo 230 cm und chönd 15 Kilo schwer were. De Schwaan isch e Wasservogel. Mit sim lange Hals suecht er a flache Stele de Bode noch vegetarische Naarig ab, mengisch gründelet er au wie ne Wildente. Bsunders Schwanefamilie mit Junge graaset hüüffig uf ere Wiise i de Nööchi vom Ufer. Füelet si sich bidroot, plusteret sich Schwään uuf und fönd a fuuche oder flatteret mit de Flögel. Si chönt au mit dem Schnabel heftig zueschloo. De Schwaan giit i de Regle kai Grüüsch vo sich, nu bi Gfoor tüend sii fuuche, aber selte ghört mer au e fiis Piipe vomene Schwan. Schwään sind erer Lebtig monogam und
D Marie Kurz geborene von Brunnow (* 6. Auguscht 1826 z Ulm, † 26. Juni 1911 en Mincha) isch a deitscha Pazifischdin, Sozialischdin, d Frau vom Dichter Hermann Kurz ond d Muadr vo dr Schriftstellere Isolde Kurz gwäa. D Marie von Brunnow ischt am 6. Auguscht 1826 z Ulm uf d Welt komma. Ufgwagsa ischt-se en Stuegert ond z Ludwigsburg. Wia des Mädle zwelf Johr alt gwäa ischt, hot sich ihr Vaddr vom Milidär en Ruhestand vrsetza lau ond a Landguad en Oberesslenga kauft. Deet-nô ischt d Familie von Brunnow 1838 omzoga. Dr Vaddr hot drfir gsorgt, dass sei Dechterle a omfassenda Bildong kriagt hot, was fir a Frau em 19. Johrhondert et selbvrständlich gwäa ischt. Ganz bsondrs gschätzt hot des Mädle d Litradur ond s Zeitalder vo dr Antike. Ufgschlossa gwäa isch-se au fir-em Karl Marx sei Filosofii ond vrabscheit hot-se älle Gedanka, wo em kloischda Senn mit-em Kriag zo doa ghet hend. So isch s au koi Wonder, dass sich dui Frau en dr Revoluzioo vo 1848 uf d Seit vo de Ufstendische gschlaga, revoluzionäre Reda gschwonga ond polidische Manifescht vrfasst hot. Gar et leida kenna hot se selle birgerliche Kloidrvorschrifda, ond drom hot se grad zom Bossa
D Insektefrässer (Eulipotyphla, frühner Lipotyphla oder Insectivora) si en Ornig vo de Säuger. Es handlet sich um en arteriichi Gruppe vo relativ chliine Dier, wo mit ihrem Gebiss an e räuberischi Läbenswiis aabasst si. Systematisch zele si zu de umstrittenste Säugergruppe. In dr Systematik, wo do brucht wird, wärde fümf Familie, d Igel (Erinaceidae), d Spitzmüüs (Soricidae), d Muulwürf (Talpidae), d Schlitzrüssler (Solenodontidae) und die usgstorbene Karibische Spitzmüüs (Nesophontidae) drzuegrächnet, wobii s umstritten isch, öb d Igel zu dere Gruppe ghöre. Anderi Familie wie d Tenreks und d Goldmuulwürf, won ene im Körperbau öhnlig si, si früehner au as Deil vo dere Gruppe aagluegt worden. Hüte zelt mä sä us molekulargenetische Gründ nüme drzue. Gerhard Storch: Lipotyphla, Insektenfresser. In: Wilfried Westheide, Reinhard Rieger (Hrsg.): Spezielle Zoologie. Teil 2: Wirbel- oder Schädeltiere. Spektrum Akademischer Verlag, Heidelberg – Berlin 2004, 712 Seiten, ISBN 3-8274-0307-3. Matthew Symonds: Phylogeny and life histories of the "Insectivora": controversies and consequences. In: Biol. Rev. (2005), 80, W. 93–128 (PDF) Ronald M. Nowak: Walker's Mammals of the World. Johns Hopkins University Press, 1999 ISBN 0-8018-5789-9 T. S. Kemp: The Origin & Evolution of Mammals. Oxford University Press, Oxford 2005. ISBN 0-19-850761-5 D. E. Wilson, D. M. Reeder: Mammal
De Buechfink oder hüüffig au nume Fink (Fringilla coelebs; alemanischi Näme) ghört zo de hüüffigste Singvögel vo Mitteleuropa. Wääred d Wiibli abem Oktoober as Mittelmeer flüüget und im März wider zruggcheeret, bliibet d Mandli im Winter im Bruetpiet. I de Alpe chömet Buechfinke bis 2'700 m ü. M. vor. De Buechfink isch e bunte Vogel. Bi de Mandli isch d Obersiite graubruu und de Börzel goot is Grüeliche ine. Si hend e roote Chopf, d Chappe und s Gniigg sind blau. De Buuch isch röötsch und d Flögel schwarz-wiiss. Wiibli sind obe graubruu und une liecht beesch. Buechfinke wered 14 bis 16 cm grooss, hend e Spannwiiti vo 25 bis 28 cm und wöget 19 bis 24 Gramm. De Buechfink lebt i Wälder, Pärk, Gärte und au i Sidlige und fresst Insekte, Spine und Söömli. Er baut sis Nest us Mies und Flechte i Astgable. Abem März fönd d Mandli aa singe, de Gsang vom Buechfink isch typisch und guet z erchene. Einhard Bezzel: Vögel. BLV Verlagsgesellschaft, München 1996, ISBN 3-405-14736-0 Collin Harrison und Peter Castell: Jungvögel, Eier und Nester der Vögel Europas, Nordafrikas und des Mittleren Ostens. Aula Verlag, Wiebelsheim 2004, ISBN 3-89104-685-5 Stefan Ineichen (Hrsg.): Stadtfauna, 600 Tierarten
Saschwalle isch e Gmai im Ortenaugrais z Bade-Wirtteberig. Si het 2604 Iiwohner (Stand: 31. Dezember 2022). Dr staatlig anerkännt Kneipp- un Hailklimatisch Kurort liit am Weschtrand vun dr Hornisgrinde im Nordschwarzwald in 172 bis 1164 Meter Hechi. Dr Bann bstoht us 25,3 % Landwirtschaftsflechi, 64,4 % Wald, 9,8 % Sidlungsflechi un 0,5 % sunschtiger Flechi. Nochbergmaine sin Louf im Norde, Forbach im Oschte, Sääbach un Kabbl im Side un d Stadt Achre un Saaschbach im Weschte. Zue Saschwalle ghere s glichnamig Dorf, d Wiiler Bischenberg, Brandmatt, Hohritt, Oberer Langert, Unterer Langert, Sandweg un Vorstadt, d Zinke Auf der Eck, Birkenhöf, Büchelbach, Hagenberg, Hörchenberg, In den Höfen, Kappelberg, Murberg, Schönbüch, Steilisberg, Vogelsberg un Winterbach, d Hef Hohenstich, Hurschenacker, Kirschenberg, Schelzberg un Straubenhöf un d Wohnblätz Bachmatt, Breitenbrunnen, Grieseneck, Illenbach, Illengrund, Katzenstein un Lierenbach. In dr Mitti vum 11. Johrhundert isch bi Saschwalle d Burg Hoherod baut worre. Saschwalle selwer isch zum erschte Mol gnännt worre anne 1347, awer erscht anne 1817 isch s e aigeständige Gmai worre. Bis 1803 het s Gebiet zum Hocxhstift Stroßburi ghert. Saschwalle het mit dr Stadt Achere un dr Gmaine Louf un Saaschbach e Verwaltungsgmainschaft verinbart. Burgermaischter vun Saschwalle sit 1803: 1803–1818: Andreas Huber (Stabhalter/Vogt) 1818–1823:
Schudderdaal isch e Gmai im Ortenaugrais z Bade-Wirtteberig. Si het 3181 Iiwohner (Stand: 31. Dezember 2022). Schudderdaal liit im Daal vun dr Schudder am Weschtrand vum mittlere Schwarzwaldes in 250 bis 750 Meter Hechi. Dr Bann bstoht us 29,7 % Landwirtschaftsflechi, 65,9 % Wald, 4,1 % Sidlungsflechi un 0,4 % sunschtiger Flechi. Nochbergmaine vun Schudderdaal sin Säälbach, Biberach, Steine, Hofstette, Biederbach, Freiamt, Känzinge, Härwelze, Ättene, Kabbl-Groffehüüse un Ringse. Zue Schudderdaal ghere no d Ortsdail Deerlebach (dt. 'Dörlinbach') un Schwiighuusä (dt. 'Schweighausen'). Zue dr Gmai ghere insgsamt 60 Derfer, Wiiler, Zinke, Hef un Hiiser. Wappe vun dr Ortsdail Deerlebach Schudderdaal Schwiighuusä Schudderdaal isch zum erschte Mol gnännt worre 1270, Deerlebach anne 1226 (in Derlunbac) un Schwiighuusä anne 1219 (de Sweichusen). Schudderdaal het friejer dr Herre vun Geroldseck un speter zue dr Grofschaft Hochetgerdoldseck ghert, Deerlebach un Schwiighuusä hän em Kloschter Ätteneminschte bzw. zum Hochstift Stroßburi (em hitige Erzbischtum Stroßburi) ghert. Deerlebach un Schwiighuusä sin 1803 an s Großherzogtum Bade kumme, Schudderdaal 1819. Am 1. Jänner 1974 sin di drei Derfer zue dr neie Gmai Schudderdaal zämegschlosse worre. Schudderdaal het mit dr Gmai Säälbach e Verwaltungsgmainschaft verinbart. Burgermaischter vun Schudderdaal 1974–2004: Bernhard Himmelsbach (CDU) 2004–2020: Carsten Gabbert (Grieni) sit 2020: Matthias Litterst
De Spatz (Passer domesticus; alemanischi Näme) isch e verbraitete Singvogel, wo i Mitteleuropa ganzjöörig isch und i de Alpe bis zonere Hööchi vo 2400 müM vorchunnt. De Spatz het e bruuni Obersiite und e graui Undersiite. D Mandli hend dezue e schwarze Latz und e graui Chappe. Spatze wered 14 bis 16 cm grooss, hend e Spannwiiti vo 20 bis 22 cm und wöget 22 bis 32 Gramm. De Spatz isch vermuetli uursprüngli i de Steppe im Orient haimisch gsii und het d Söömli vo Gräser gfresse. Er het sich früe an Mensch gwonet und isch mit de Uusbraitig vom Ackerbau em Mensch gfolget und het sich so öber Europa und Asie uusbraitet und zom Tail au öber Nordafrika. Ab de Mitti vom 19. Joorhundert isch er au i baidne Amerika, z Süüdafrika und z Australie haimisch wore. De Spatz isch eng an Mensch bunde und chunnt nume i biwonte Sidlige und Buuerhööf vor. Werd en Ort verloo, verschwindt noch öppe drai Joor au de Spatz. De Spatz baut sis Nest i Höölene, gschützte Nische und Muurspalte oder Vogelhüsli. Spatze lebet i de Regle monogam und suechet nochem Tood vom Partner e neue Schatz. D Bruetziit got vom Mai bis
Schudderwald isch e Gmai im Ortenaugrais z Bade-Wirtteberig. Si het 7331 Iiwohner (Stand: 31. Dezember 2022). Schudderwald liit uf em Schwäämfächer vun dr Kinzig in dr mittlere Owerrhinische Diefebeni. Dr Bann bstoht us 44,3 % Landwirtschaftsflechi, 35,4 % Wald, 17,3 % Sidlungsflechi un 2,9 % sunschtiger Flechi. Nochbergmaine sin Kääl im Norde, d Kraisstadt Offeburg im Oschte Hohberig im Side un n Neiried im Weschte. Zue Schudderwald ghere d Ortsdail Hefe un Langhurscht. Uf em Bann lait d abgangene Burg Merburg. Schudderwald isch zum erschte Mol gnännt worre anne 1268. Schudderwald het mit dr Stadt Offäburig un dr Gmaine Durbach, Hohberig un Ordäberig e Verwaltungsgmainschaft verinbart. Burgermaischter vun Schudderwald: 1975 bis 1995: Rudolf Heuberger 1996 bis 2011: Jürgen Oßwald sit 2011: Martin Holschuh Saint-Denis-lès-Bourg, Region Auvergne-Rhône-Alpes, Frankrich, sit 1988 Ottendorf-Okrilla, Sachse, Ditschland, sit 1990 Dr TuS Schutterwald het sitt Mitti vun dr 1980er Johr widerholt in dr Handball-Bundesliga gspilt. Kirch St. Jakobus, Schudderwald (1784) Kirch St. Marien, Langhurscht (1970) Kapell Maria Namen, Hefe (1957) St. Jakobus Rothuus Dr Dialäkt vun Schudderwald ghert zum Owerrhinalemannisch. Arnulf Meffle (* 1957 im Ortsdail Langhurscht), ditscher Handball-Nationalspiler, Weltmaischter 1978. Martin Heuberger (* 5. Juni 1964 z Schudderwald), ditscher Trainer vun dr Handball-Nationalmannschaft. Commons: Schutterwald
D Amsle (Turdus merula; alemanischi Näme) isch e verbraitete Singvogel, wo i Mitteleuropa dor s ganze Joor dore vorchunnt. I de Alpe lebt si bis zonere Hööchi vo 2400 müM. D Mandli vo de Amsle sind ganz schwarz, hend aber e geele Schnabel und e fiine dünne geele Augering. D Wiibli sind bruu und weniger uuffälig. Denebet git s au Albino. Amsle wered 18 bis 29 cm grooss, hend e Spannwiiti vo 34 bis 38 cm und wöget 55 bis 75 Gramm. D Amsle isch früener e Waldvogel gsii, wo nume im Winter mengisch i Sidlge aztreffe gsi isch. Ab de Mitti vom 19. Joorhundert het si afange au i de Sidligsnööchi brüete und isch hütt sogär i Städt z finde, wos gnueg Büsch und Strüücher het. Amsle brüetet i Büsch, uf Bömm und a gaignete Stele vo Hüser, wo gnueg Pflanze ume sind, wie Balkön. S Nest us Hälm striicht si mit Leem uus. De typischi Gsang vom Mandli isch scho im Februar z ghööre und di ersti Bruet cha scho im Märze sii. Amsle singet vor alem i de Dämmerig, aber au bi Rege, wenn de Himmel nöd ase hell isch. Debii suechet si sich en exponierti Stell
Schwaanai isch e Gmai im undere Riäd, wu zum Ortenaugrais z Bade-Wirtteberig gherd. Schwaanai liit in dr Owerrhinische Diefebeni diräkt am Rhii. Dr Bann bstoht us 52,8 % Landwirtschaftsflechi, 25 % Wald, 11,4 % Sidlungsflechi un 10,8 % sunschtiger Flechi. Nochbergmaine sin Missennä im Norde, d Stadt Lohr im Oschte, d Stadt Mohlburig im Sidoschte, Kabbl-Groffehüüse im Side un di elsässische Gmaine Rhinài un Geerschte im Weschte. Zue Schwaanai ghere d Ortsdail Allmeschwiihr (dt. 'Allmannsweier'), Nunnewiihr (dt. 'Nonnenweier'), Oodne (dt. 'Ottenheim') un Widdäwiihr (dt. 'Wittenweier').. Oodne Allmeschwiihr Widdäwiihr Nunnewiihr Schwaanai isch entstande am 1. Juli 1972 dur dr Zämmeschluss vun dr vorher selbschtändige Gmaine Allmeschwiihr, Nunnewiihr un Oodne. Scho zum 1. Dezämber 1971 isch Widdäwiihr zue Oodne iigmaindet wore. Zem erschte Mol gnännt worre isch Allmeschwiihr anne 1016, Nunnewiihr 845, Oodenä 1070 un Widdäwiihr 1270. Schwaanai het mit dr Gmai Missenä e Verwaltungsgmainschaft verinbart. Burgermaischter vun Schwaanai: 1999 bis 2022: Wolfgang Brucker (CDU) sit 2022: Marco Gutmann (barteilos) Daubensand, Département Bas-Rhin, Frankrich Euba, Sachse, Ditschland Sit dr Reformation sin d Derfer vun dr hitige Gmai proteschtantisch bregt. In allne Ortsdail git s e evangelischi Kirch. Noch em Zensus 2011 sin 60 % vun dr Inwohner evangelisch un 23 % kadolisch.
Sääbach (dt. Seebach) isch e Gmai im Ortenaugrais z Bade-Wirtteberig. Si het 1436 Iiwohner (Stand: 31. Dezember 2022). Sääbach liit im Nordschwarzwald im owere Acherdal, d Acher het iri Quälle uf em Bann vu Sääbach. Dr Bann goht vun 400 Meter Hechi bis zum Gipfel vun dr Hornisgrinde uf 1164 Meter iwer NN un bstoht us 17,2 % Landwirtschaftsflechi, 75,2 % Wald, 5,6 % Sidlungsflechi un 2 % sunschtiger Flechi. Uf em Bann lait uf 1036 Heh dr Mummelsee. Nochbergmaine sin Saschwalle im Norde, Baierschbronn im Oschte, Oddeheefe im Side un Kabbl im Weschte. Zue Sääbach ghere d Zinke Achert, Bosestai, Buschterbach, Gaisderfli, Grimmerschwald, Hintersääbach, Koppehefe, Legelsau, Maisedal, Markdaich, Scherzedaich, Schwarzebach, Schwarzekopf, Silbergrindli, Dannedaich un Wildeberg, d Hef Ufs Deckershof, Bohnertshef, Huebershof, Knappehefe un Schnurrehof, d Wohnblätz Darmstädterhitte, Mummelsee un Wolfsbrunne un d Ortschaft Vordersääbach. S ower Acherdal isch wohl im 12. Johrhundert bsidelt worre, ainzelni Buureheef kaa me sit em 13. Johrhundert noowiise. Als Gmai isch Sääbach anne 1818 grindet worre. Sääbach het sich mit dr Gmaine Kabbl un Oddeheefe zue me Gmaiverwaltungsverband mit Sitz z Kabbl zämmegschlosse. 1818–1823 Franz Michael Wiegant (Vogt) 1824–1831 Lorenz Hock (Vogt) 1831–1835 Johann Schnurr 1835–1851 Andreas Maier 1851–1861 Leonhard Bürk 1861–1882 Josef Schneider
Säälbach (dt. Seelbach) isch e Gmai im Ortenaugrais z Bade-Wirtteberig. Si het 4930 Iiwohner (Stand: 31. Dezember 2022). Dr staatlig anerkännt Lufkurort liit im Dal vun dr Schutter im mittlere Schwarzwald am Fueß vun dr Burg Hohengeroldseck. Dr Bann bstoht us 26 % Landwirtschaftsflechi, 66,6 % Wald, 6,9 % Sidlungsflechi un 0,4 % sunschtiger Flechi. Nochbergmaine sin Friesene im Norde, Biberach im Oschte, Schuttertal un d Stadt Ättene im Side un Kippene un d Stadt Lohr im Weschte. Zue Säälbach ghere no d Ortsdail Schimberg (dt. 'Schönberg') un Widdlbach (dt. 'Wittelbach'). Zue de drei Ortsdail ghere 26 Derfer, Wiiler, Zinke, Hef un Hiiser. Schimberg Widdlbach Säälbach isch zum erschte Mol gnännt worre anne 1179, Schimberg 1444 un Widdlbach 1144. Schimberg isch zum 1. Juli 1971 iigmaindet worre, Widdlbach zum 1. Jänner 1975. Säälbach het mit dr Gmai Schudderdoal e Verwaltungsgmainschaft verinbart. 1831–1832: Vogt Schöttgen 1832–1838: Karl Obert 1838–1844: Michael Schäfer 1849–1875: Xaver Räpple 1875–1886: Franz Anton Benz 1886–1910: Christian Himmelsbach 1910–1919: Josef Heizmann 1919–1923: Wilhelm Brucker 1923–1945: Theodor Simon 1945–1946: Georg Hartmann 1946–1948: Alfred Himmelsbach 1948–1957: Josef Fehrenbach 1957–1977: Alfred Dreyer 1977–1993: Walter Dilger 1993–2007: Klaus Muttach 2008-2024: Thomas Schäfer sitt 2024: Michael Moser Zillebeke, Flandern, Belgie (sitt 1983) Dr
Willschdett isch e Gmai im Ortenaugrais z Bade-Wirtteberig. Si het 10.064 Iiwohner (Stand: 31. Dezember 2022). Willschdett liit in 139 bis 146 Meter Hechi uf em Schwämmfächer vun dr Kinzig un dr Schutter in dr Owerrhinische Diefebeni. Dr Bann bstoht us 68,5 % Landwirtschaftsflechi, 16,4 % Wald, 11,5 % Sidlungsflechi un 3,6 % sunschtiger Flechi. Nochbergmaine sin Appewiir im Oschte, d Kraisstadt Offeburg im Side un d Stadt Kääl im Weschte un Norde. Zue Willschdett ghere d Ortsdail Ecketzwier (dt. 'Eckartsweier'), Hesserscht (dt. 'Hesselhurst'), Laäjelshuurscht (dt. 'Legelshurst') un Sond (dt. 'Sand'). Ecketzwier Hesserscht Sond Laäjelshuurscht Willschdett isch zum erschte Mol gnännt worre anne 1232, Ecketzwier 1316, Hesserscht 1308, Laäjelshuurscht 1294 un Sond 1254. Willschdett ghert zue kainere Verwaltungsgmainschaft. Burgermaischter vun Willschdett: 1963–1983: Fritz Fuhri (CDU) 1983–2007: Artur Kleinhans (CDU) 2007–2018: Marco Steffens (CDU) 2018–2019: Elvira Walter-Schmidt (WAL) sit 2019: Christian Huber Deutschland Medingen (Ottendorf-Okrilla), Sachse, Ditschland Deutschland Ralbitz, Sachse, Ditschland Ungarn Györköny, Komitat Tolna, Ungarn Rumänien Liebling (Rumänien), Banat, Rumänie Frankreich Sand (Bas-Rhin), Elsass, Frankrich Frankreich Holtzheim, Elsass, Frankrich Dr Dialäkt vun Willschdett ghert zum Owerrhinalemannisch. Evangelischi Kirch (1753-1756) Fritz Eyer: Das Territorium der Herren von Lichtenberg 1202–1480. Untersuchungen über den Besitz, die Herrschaft und die Hausmachtpolitik eines oberrheinischen Herrengeschlechts.
Wolfä isch e Stadt im Ortenaugrais z Bade-Wirtteberig. Si het 5688 Iiwohner (Stand: 31. Dezember 2022). Bis zum 31. Dezember 1972 isch Wolfä d Kraisstadt vum glichnamige Landkrais gsii. Wolfä liit am Zämefluss vun Wolf un Kinzig im Kinzigdaal uf 250 bis 880 m Hechi. Dr Bann bstoht us 16 % Landwirtschaftsflechi, 78,6 % Wald, 4,5 % Sidlungsflechi un 0,9 % sunschtiger Flechi. Nochgbergmaine sin Oberwolfach, Bad Rippoldsau-Schapbach, Schenkenzell, Schiltach, Lauterbach, Hornberg, Gutach un Hausach. Zue Wolfä ghere d Ortsdail Kinzigdaal (dt. 'Kinzigtal') un Kirnbä (dt. 'Kirnbach'). Kirnbä Kinzigdaal Wolfä isch zum erschte Mol gnännt worre anne 1084 als Wolphaha, Kirnbä 1275 un Kinzigdaal 1246. Zum 1. Dezember 1971 isch Kinzigdaal zue Wolfä iigmaindet worre un zum 1. Jänner 1975 Kirnbä. Wolfä het mit dr Gmai Obberwolfä e Verwaltungsgmainschaft verinbart. Burgermaischter vun Wolfä 1811–1820: Johann Georg Neef 1820–1829: Xavery Duppele 1829–1834: Duttlinger 1834–1839: Johann Baptist Baur 1839–1861: Joseph Bührer 1861–1874: Johann Georg Armbruster 1874–1880: Hermann Vogt 1880–1900: Friedrich Armbruster 1900–1909: Bruno Burger 1909–1918: Karl Friedrich Armbruster 1918–1925: Gustav Bulacher 1925–1936: August Hämmerle (ab 1933 NSDAP) 1937–1941: Adolf Oehler (NSDAP) 1941–1944: Alfred Albanus (NSDAP) 1944–1945: Hans Auer 19450: Max Vivell 1945–1946: Johannes Faißt (kummissarisch) 1946–1951: Hans Allgeier 1951–1978: Arthur Martin 1978–1991:
Zell isch e Stadt im Ortenaugrais z Bade-Wirtteberig. Si het 8227 Iiwohner (Stand: 31. Dezember 2022). Zäll liit am untere End vum Daal vum Harmerschbach, wu am Weschtrand vu dr Stadt mit dr 15 km lange Nodere zämmelauft, dodrus kunnt dr Erlebach, wu no 2,6 km in d Kinzig mindet. Dr Bann bstoht us 37,9 % Landwirtschaftsflechi, 51,2 % Wald, 9,9 % Sidlungsflechi un 1 % sunschtiger Flechi. Nochbergmaine sin Nordrach im Norde, Oberharmersbach im Nordoschte, Fischerbach im Sidoschte, d Stadt Haslach im Side, Steine im Sidweschte, Biberach im Weschte un d Stadt Gengenbach im Nordweschte. Zue Zell ghere d Ortsdail Näihuuse (dt. 'Neuhausen'), Ewwerenderschbach (dt. 'Oberentersbach'), Enderschbach (dt. 'Unterentersbach') un Underhaamerschbach (au Hombe, dt. 'Unterhamersbach'). Zell isch zum erschte Mol gnännt worre anne 1139, Ewwerenderschbach 1111, Enderschbach 1075, Underhaamerschbach 1139. Am End vum 14. Johrhundert isch Zell richsunmittelbar un e freii Richsstadt wore. 1718 isch s Harmerschbachdaal vun dr Stadt unabhängig un e aigeständig frei Richsdaal wore. Im Rame vun dr Mediatisierung dur dr Richsdeputationshauptschluss het Zell 1803 sin Status as Freii Richsstadt verlore un isch ans Kurfirschtedum Bade kumme. Ewwerenderschbach Enderschbach Underhaamerschbach Zell het mit dr Gmaine Biibere, Haamerschbach un Noodere e Verwaltungsgmainschaft verinbart. Dr Burgermaischter vun Zell
Alleschbach oder Allisbach isch e Stadt im Landkrais Konschtanz z Bade-Wirtteberg. D Stadt het 7289 Yywohner (Stand: 31. Dezember 2022). Iberregional kennt me d Stadt als Sitz vom Inschtitut fir Demoskopie Allensbach. Alleschbach liit am Gnadesee, wo zum Untersee ghert. D Gmarkung goht iber de Bodanrück bis zum Überlinger See un setzt sich zämme us 40,5 % landwirtschaftlicher Flechi, 44,6 % Wald, 13,3 % Sidligsflechi un 1,6 % suschtiger Flechi. Zue Alleschbach ghere d Ortsdail Alleschbach, Hegne, Kaltbrunn un Langerai. Alleschbach isch zum erschte Mol gnännt worre anne 724 als Alaspach. Im 16. Johrhundert isch Alleschbach in Bsitz vom Firschtbischtum Konschtanz kumme un 1803 zum Großherzotum Bade. Alleschbach het mit dr Stadt Konschtanz un dr Gmond Riichenou e Verwaltigsgmainschaft veryybart. Burgermaischter 1963–1983: Hermann Brunner 1983–2015: Helmut Kennerknecht siit 2015: Stefan Friedrich Dr Dialäkt vu Alleschbach ghert zum Bodeseealemannisch. Commons: Allensbach – Sammlig vo Multimediadateie Websiite vo Alleschbach Statistisches Bundesamt: Bodenfläche nach Art der tatsächlichen Nutzung - Stichtag 31.12. - regionale Tiefe: Gemeinden, Samt-/Verbandsgemeinden (bis 2011) Normdate: GND: 4001251-7 | LCCN: n82053260 | VIAF: 148943567