rlitschk/wikidir huggingface dataset:
De Bezirk Freibärge (frz. District des Franches-Montagnes) isch en Bezirk im Schwiizer Kanton Jura. Zum Bezirk ghöred s Gebiet vo de Freibärge un de südlich Teil vom Clos du Doubs. D Gmeinde Epiquerez un Epauvillers hei uf de 1. Januar 2009 mit Nachbargmeinde us em Bezirk Pruntrut zur Gmeind Clos du Doubs fusioniirt un ghöred jetzt zum Bezirk Pruntrut. S Gebiet vom Bezirk im Clos du Doubs isch so es guets Schtück chliiner worde. De Hauptort vom Bezirk Freibärge isch Saignelégier. Zum Bezirk Freibärge ghöre selli Gmeinde: Stand: 1. Januar 2009 Uf de 1. Januar 2009 hets im Bezirk vier Gmeindsfusione gäh: Montfavergier het sich de Gmeind Montfaucon aagschlosse Goumois un Les Pommerats ghöred noi zu de Gmeind Saignelégier Le Peuchapatte het mit Muriaux zur Gmeind Muriaux fusioniirt d Gmeinde bis 2008 Commons: Bezirk Freibärge / Franches-Montagnes – Sammlig vo Multimediadateie Claude Rebetez: Freibärge. In: Historisches Lexikon vo dr Schwiiz.
Sür un Siess isch e Fernseh-Sändung uf France 3 Alsace gsii, wu sitter 1995 alli Samschtig z Mittag no dr fimpfe uf Elsässisch vum Simone Morgenthaler moderiärt wore isch; dr Gaschtronom un Sternä-Koch Hubert Maetz het als kocht. Do isch d kulinarisch Dradition vum Elsass im Mittelpunkt gstande. Dr Stitzpunkt vu dr Sändung isch e Kuchi, e Kochstudio gsii. In däne 471 bishärige Sändunge sin als Lit üs em ganze Elsass vorgstellt wore un Ufnahme üs ihrem Läbensumfäld gmacht wore; eso sin aü anderi regionali Informatione wiä numme zum Koche un Bache iigflosse. Sür un Siess isch - noch dr Lokalnochrichte - d beliäbtescht Sändung uf FR3 Alsace gsii. Anne 2008 no dr Summerpaus isch diä Sändung abgschafft wore. Do druf sin e Hüffe Lit wiätig wore oder sin drüürig gsii. Gege dä Bschluss vu FR3 Alsace hets Brotescht vum Generalrat vum Unterrhiin (Conseil Général du Bas-Rhin), vum Generalrat vum Oberrhiin (Conseil Général du Haut-Rhin) un vum Elsässische Regionalrat (Conseil Régional d’Alsace) gää; si hän d Furtfiährung vu däre Sändung gforderet un ass mer d Sändunge firs Elsass un uf Elsässisch vermehrt anstatt verminderet. Im Internet hets e Petition, wu iber 3.300 Mänsche gege d Abschaffung vu däre Sändung broteschtiärt
Saignelégier isch e Gmeind im Bezirk Freibärge im Kanton Jura. Es isch de Hauptort vom Bezirk. Früener het ma mengisch de dütsch Näme Sankt Leodegar bruucht, hüt sait ma des nüm. Sit em 1. Januar 2009 ghöre di früener selbschtändige Gmeinede Goumois un Les Pommerats au zu Saignelégier. De Hauptort Saignelégier ligt ugfähr 22 Kilometer nordöschtlich vo La Chaux-de-Fonds uf ere Höchi vo 978 Meter über Meer im nördliche Teil vo de Freibärge. S Gmeindsgebiet goht aber bis ins tüf iigschnittene Tal vom Doubs, wo z Goumois d Gränze zu Frankriich bildet. D Flächi isch sit de Gmeindsfusion vo 2009 31,72 Kwadratkilometer im Gägesatz zu de 11,7 Kwadratkilometer vo vorher. De höchsti Punkt vom Gmeindsgebiet isch uf 1088 Meter uf de Höchi vom Chaumont. Dr Étang de la Gruère isch e wytume berüemte chlyne See. Der Ortsname isch als Sonnelegilier s erschte Mol anne 1382 im ene Dokumänt gnennt. Saignelégier isch es wichtigs Zentrum für de Tourismus in de Freibärge, wo aber no nöd z fescht entwicklet isch. Sit em 1985i hets im Ort es grosses Freizitzentrum mit eme Schwimmbad, Sporthallene, Konferenzrüüm, eme Iislaufschtadion un eme Hotel. Bekannt isch Saignelégier, bsunders unter Rösseler, wägem Marché-Concours, wo jeds Johr am zweite
Die Nationalsozialistischi Eidgenössischi Arbeiterpartei (NSEAP), au Bund vo de Nationalsozialistische Eidgenosse (BNSE), isch e politischi Partei in dr Schwiiz gsi. Si isch, wie ihri dütschi Mueterpartei, d NSDAP, antibolschewistisch, antidemokratisch und antisemitisch gsi und het dr Aschluss vo dr Schwiiz ans Dütsche Riich befürwortet. In de spote 1920er Johr hai sich z Züri und vor allem an dr Uni dört rächtsradikali Gruppe afo organisiere. 1930 isch die Neuji Front und churz druf die Nationali Front gründet worde. No meh as die isch dr iibürgereti dütschi Archidekt Theodor Fischer (1895-1957) vom Erfolg vo dr NSDAP z Dütschland beiiflusst worde, und er het 1931 die Nationalsozialistischi Eidgenössischi Arbeiterpartei gründet, wo d Ziitschrift Der Eidgenosse het afo usege. Im Johr druf d NSEAP z Radolfzäll e Masseversammlig organisiert mit em Adolf Hitler as Redner, wo öbbe 5.000 Lüt dra deilgnoh hai. Dr Fischer het drbii vom gmeinsame Kampf vo dr Schwiiz und Dütschland gredet. Im Frontefrüehlig 1933 het d NSEAP ihre Höhepunkt scho überschritte gha, aber d Frontiste hai wiiterhi Hetzkampagne gfüehrt. Grössere Aklang as dr Pangermanismus het bim Volk dr Antisemitismus gfunde und wil d Schwiiz keini Gsetz gegen ä Rassismus gha het, isch s au legal weniger broblematisch gsi. Dr Theodor
Dr Kanton Nöieburg isch eine vo de chlynere Kantön vo dr Schwyz. Är isch ä wälsche Kanton u lit im Jura. Dr Name vom Kanton und vor Schadt heisst uf frankoprovenzalisch Nôchâtél, uf französisch Neuchâtel, die Yheimische säge eifach nume Nösch. D Stadt Nöieburg, wo grad ono d Houptschadt vom Kanton isch, lit unge-n-am Nöieburgersee. La Chaux-de-Fonds isch echli gröser aus Nösch u lit ufem Hoger obe, gäge die französischi Gränze zue. Drzwüsche lit no ds Val de Ruz u gäg lings übere heimer no ds Val de Travers, das isch dert, wo die Grüeni Fee härchunnt. Im Nöieburger Jura isch es geng ä chly chaut we d Bise geit, aber drfür het me nume säute Näbu we die dunger am Jurafuess ir «Näbusuppe» hocke. Bi Le Landeron chunt der Kanton im Oschte an Bielersee, und vom Nöieburgersee i dää fliesst der Ziilkanal. Äs het viu Waud u wos ke Waud het, hets meischtens Chüe. E grossi Felswand isch dr Creux du Van. Im Ungerland unge mache si Wy, vorwiegend Wysswy, aber au Rosé, dä nennt me Œil de Perdrix, und ganz wenig Rotwy. Vo Nösch us goot d Ysebaan dure Jura em Fluss Areuse noo uf Pontarlier im französische
Autonomismus isch e politischi Besträbig, wu in Ramme vum e Staat d Sälbstverwaltig vun ere Volksgruppe will erreiche oder halte. S Ziil vum Autonomismus heißt mer politischi Autonomii – si soll meischtens in ere bstimmte Brovinz realisiärt wäre, wu sich e bstimmti Volksgruppe konzentriärt un d Mehrheit het. Im – vum Autonomismus üs gsähne – beschte Fall bliibe d Üssepolitik, d Verteidigig, d Währig un anderi zentrali Ufgabe in dr Händ von gmeinsame Staat, inneri Aglägeheite vun ere Brovinz – Wirtschaft, Kültür usw. wäre intern greglet. Hit-ze-Dag soll d Autonomii meischtens in dr Hand vu demoktarisch gwehlte Organ liige (Regionalparlamänt). Dr Autonomismus goht nit so wit wiä dr Sepatarismus, wu e eigene Staat will. Dr goht witter, wiä dr Regionalismus, wu bstimmti Rächt un Freiheite fir e Volksgruppe will, aber nit umbedingt Sälbschtverwaltig. D Abgränzig vu Separatismus, Autonomismus un Regionalismus wird nit alliwiil rächt vollzoge. Gegner vum Autonomismus nänne dr Autonomismus mänkmol polemisch Separatismus, Separatischte nänne sich mänkmol Autonomischte. Hischtorischi Biispiil fir Autonomismus: Irakisch Kurdischtan: D Kurde hän Johrzehnti lang im Irak fir Autonomii kämpft un hän si kenne noch em Sturz vum Saddam Hussein verwirklige. Elsass: Im Elsass hets vu 1919 – 1940 e starki Autonomii-Bewegig gää, wu Deilerfolg
Dr Frontefrüehlig bezeichnet die vorübergehendi Popularität in der Schwiiz vo rächtsextreme Gruppierige, won em Nationalsozialimus nochgstande si, im Früehlig 1933. Zum erstemol isch dr Begriff Frontefrüehlig scho 1933 vo dr Aargauer Ziitig bruucht worde. Die Rächtsextreme hai Zuelauf vor allem vo de Bürgelige und de Buure übercho, wo vor em Sozialismus Angst gha hai und au im politische Establishment hai si Understützer gha, wie dr Emil Sonderegger, wo bis 1923 Generalstabschef gsi isch und sich im Früehlig 1933 stark für die Rächti ins Züg gleit het. Die het sich aber nie under eim Afüehrer chönne vereinige und isch versplitteret bliibe. Die iiflussriichsti vo dene vile Parteie und Vereinigunge isch die Nationali Front gsi, wo bis zu ihrer Sälbstuflösig im Johr 1940 e gwüssen Iifluss in der Schwiizer Politik bhalte het. Zahlriichi anderi Gruppierige, wo im Frontefrüehlig 1933 entstande si, hai sich drgege scho churzi Ziit spöter wider ufglöst. As Höhe- und gliichziitig as Wändepunggt vom Frontefrüehlig cha me d Kantonsrotswahl z Züri vom September 1933 aluege, wo die Nationali Front knapp 20 % vo de Stimme übercho het. Gsellschaftlig isch dr plötzligi Ufschwung vo rächte Chreft uf d Machtergrifig vom Adolf Hitler im Nochberland Dütschland e baar Wuche vorhär zruggzfüehre.
Haute-Ajoie isch e Gmeind im Bezirk Pruntrut im Schwiizer Kanton Jura. Di Gmeind isch am 1. Januar 2009 durch d Fusion vo de bisherige Gmeinde Chevenez, Damvant, Réclère un Roche-d’Or entschtande. Uf de 1. Jänner 2018 isch Rocourt dezue cho. D Gmeind erschtreckt sich über di ganz Südsite vom Elsgau un gränzt im Süde un im Weschte an Frankriich. Si umfasst e Flächi vo 36,43 km² un het 993 Iiwohner. D Nachbargmeinde vo Haute-Ajoie sin im Kanton Jura Grandfontaine, Fahy, Bure, Courtedoux un Bressaucourt un z Frankriich Montancy, Glère, Vaufrey, Montjoie-le-Château, Villars-lès-Blamont un Dannemarie. Di Dörfer wo hüt d Gmeind Haute-Ajoie bildet, sind im 1271i zämme mim gsammte Elsgau in de Bsitz vom Fürschtbistum Basel cho. In de Johr 1793i bis 1815i het s Biet zu Frankriich ghört, zerscht zum Département Mont-Terrible, dann ab em 1800i zum Département Haut-Rhin, em Oberelsass. De Wiener Kongress het im 1815 entschide, dass de ganzi Elsgau zum Bärn chunnt. Sit de Gründig vom Kanton Jura uf de 1. Jänner 1979 hei di Gmeinde, wo uf de 1. Januar 2009 zu einer Gmeind fusioniirt hei, zu dem Kanton ghört. Zum 1. Jänner 2018 het sich au Rocourt JU de Gmeind Haute-Ajoie aagschlosse. d Höhlene vo
La Baroche isch e Gmeind im Bezirk Pruntrut im Schwiizer Kanton Jura. D Gmeind isch am 1. Januar 2009 durch d Fusion vo de bisherige Gmeinde Asuel, Charmoille, Fregiécourt, Miécourt und Pleujouse entstanden. La Baroche ligt im Nordweschte vom Elsgau. Di nördlichi Gmeindgränz isch gliichzitig d Gränz zu Frankriich. D Nachbergmeinde im Kanton Jura sin Pleigne, Bourrignon, Boécourt, Clos du Doubs, Cornol, Alle un Vendlincourt un z Frankriich Levoncourt, Oberlarg und Lìtzel. Di Dörfer wo hüt d Gmeind La Baroche blidet, sind im 1271i zämme mim gsammte Elsgau in de Bsitz vom Fürschtbistum Basel cho. In de Johr 1793i bis 1815i het s Biet zu Frankriich ghört, zerscht zum Département du Mont-Terrible, dann ab em 1800i zum Département Haut-Rhin, em Oberelsass. De Wiener Kongress het im 1815 entschide, dass de ganzi Elsgau zum Bärn chunnt. Sit de Gründig vom Kanton Jura uf de 1. Jänner 1979 hei di Gmeinde, wo uf de 1. Januar 2009 zu einere Gmeind fusioniirt hei, zu dem Kanton ghört. Commons: La Baroche – Sammlig vo Multimediadateie Offizielli Website fo La Baroche Ständige Wohnbevölkerung nach Staatsangehörigkeitskategorie, Geschlecht und Gemeinde, definitive Jahresergebnisse, 2022. Bei späteren Gemeindefusionen Einwohnerzahlen aufgrund Stand 2022 zusammengefasst. Abruf am 5. September 2023 Nomenklaturen
Clos du Doubs (offiziell: Commune du Clos-du-Doubs) isch e politischi Gmeind im Bezirk Pruntrut im Schwiizer Kanton Jura. D Gmeind isch am 1. Januar 2009 durch d Fusion vo de bisherige Gmeinde Epauvillers, Epiquerez, Montenol, Montmelon, Ocourt, Saint-Ursanne und Seleute entschtande. Di vorher selbschtändige Gmeinde Epauvillers un Epiquerez hei vor de Fusion zum Bezirk Freibärge ghört. D Gmeind bschteht us de Ort, wo im Clos du Doubs liget, em tüf im Jurakalk igschnittne Flusstal. Numme Soubey, wo au zu dere Region ghört, het nöd an de Gmeindfusion teilgnoh. D Weschtgränze vo de Gmeind isch gliichzitig d Landesgränze vo de Schwiiz zu Frankriich, wo an d Gmeinde Montancy un Burnevillers aagränzt, Nachbargmeinde im Kanton Jura sin Montfaucon, Soubey, Saint-Brais, La Baroche, Glovelier, Boécourt, Cornol, Courgenay un Fontenais. Di Dörfer und s Schtädtli Saint-Ursanne, wo hüt d Gmeind Clos du Dobs bildet, sind im 1271i zämme mim gsammte Elsgau in de Bsitz vom Fürschtbistum Basel cho. In de Johr 1793i bis 1815i het s Biet zu Frankriich ghört, zerscht zum Departemänt du Mont-Terrible, dann ab em 1800i zum Departemänt Haut-Rhin, em Oberelsass. De Wiener Kongress het im 1815 entschide, dass de ganzi Elsgau zum Bärn chunnt. Sit de Gründig vom Kanton Jura
Basse-Allaine isch e Gmeind im Bezirk Pruntrut im Schwiizer Kanton Jura. De Name vo de Gmeind chunt vom Fluss Allaine, wo mits durch Markig vo de Gmeind flüsst. D Gmeind isch am 1. Januar 2009 durch d Fusion vo de bisherige Gmeinde Buix, Courtemaîche un Montignez entschtande. D Gmeind ligt im Nordweschte vom Elsgau un het sowohl im Norde un es birebitzeli au im Weschte e Gränze zu Frankriich. Nachbargmeinde sin di jurasische Gmeinde Boncourt, Bure, Coeuve, Courchavon, Damphreux un Lugnez un di französische Gmeinde Courcelles un Villars-le-Sec. In de Zit vo de Vorbereitig vo de Gmeindsfusion het sich im Juni 2007 Courchavon entschlosse, us finanzielle Gründ e Fusion nöd witer z verfolge. De Näme vo de noie Gmeind isch umschtritte gsi. Zerscht het ma si Allancourt welle nenne, aber di damals no selbschtständigi Gmeind Courtemaîche het des im Oktober 2007 abglent. Commons: Basse-Allaine – Sammlig vo Multimediadateie Ofizielli Website vo de Gmeind Basse-Allaine Ständige Wohnbevölkerung nach Staatsangehörigkeitskategorie, Geschlecht und Gemeinde, definitive Jahresergebnisse, 2022. Bei späteren Gemeindefusionen Einwohnerzahlen aufgrund Stand 2022 zusammengefasst. Abruf am 5. September 2023 Normdate: GND: 7668475-1 | VIAF: 237049167
Die Neui Front isch e chliini rächtsextremi Partei gsi, wo am Afang vo de 1930er Johr Ahänger vor allem in dr dütsche Schwiiz gha het, und wo sich 1933 mit andere faschistische Gruppe zur Nationale Front (Schweiz) zsämmegschlosse het. Die Neui Front isch as Diskussionsgruppe um e Jurastudänt Robert Tobler im Summer 1930 an dr Universitet Züri gründet worde, in ere Ziit, wo die intellektuelle Junge gnueg vo de traditionelle bürgerliche Parteie gha hai, und sich radikale linggs- wie rächtsgrichtete Ideologie verschriibe hai und sich in Gruppe wie die Neui Front, die Nationali Front odr die Marxistischi Studäntegruppe, wo sich as Kampfgruppe gseh hai. Sie si zerst e Deil vom Freisinn gsi und hai sich as Opposition zu de Draditionelle Freisinnige profiliert. 1932 si dr Rolf Henne und anderi jungi Schaffhuuser Freisinnigi, wo mit ihrer Partei nüt meh hai chönne afo, zur Neue Front cho und die het sich vo dr Freisinnige Partei drennt. Si hai d antidemokratische Ideä vom Zürcher Gymnasiallehrer Paul Lang übernoh, wo s Individuum dr Gmeinschaft vollkomme undergordnet het und d Leitig vo dr Gmeinschaft us de Händ vom Volk in die vom ene Füehrer het welle lege. Die freiwillige Organisatione sölle vo staatlig kontrollierte Bruefsständ
Alle isch e Gmeind im Bezirk Pruntrut im Schwiizer Kanton Jura. Uf dütsch het ma früener au Hall gseit, wo ma hüt aber nüm bruucht. Alle isch es Huufedorf un ligt am Fluss Allaine im Elsgau ugfähr 4 km öschtlich vom Bezirkshauptort Pruntrut ewäg uf ere Höchi vo 450 Meter. D Markig isch öppe 10,6 km² gross un de höchschti Punkt vo de Gmeind isch uf 530 Meter. Im 1997i isch 13 % vo de Gemeindsflächi bsidlet gsi, uf 21 % isch Wald gwachse un uf 65 % het ma buuret. Nachbargmeinde vo Alle sin Cornol, Courgenay, Pruntrut, Coeuve, Vendlincourt un La Baroche. S erschti Mol isch s Dorf in ere Schenkigsurkund vom Bischof vo Metz im Johr 797 erwähnt worde. Do het ma s Walo gnennt. In Urkunde us spöterer Ziit findt sich im 1136i Alla, 1221 Halla un 1225 s erscht Mol Alle. Im Johr 1271 het s Fürschtbistum Basel d Ortsherrschaft übernoh. Zwüsche 1793 un 1815 het Alle zu Frankriich ghört. De Wiener Kongress hets Dorf im 1815 im Kanton Bärn zugschproche. Sit ma am 1. Januar 1979 de Kanton Jura gründt het, ghört Alle zum jüngschte Kanton vo de Schwiiz. Commons: Alle – Sammlig vo Multimediadateie
Beurnevésin isch e politeschi Gmeind im Bezirk Pruntrut vom Schwiizer Kanton Jura. Uf dütsch het ma früener au Brischwiler gseit, wo ma hüt aber nüm bruucht. Di nördlich Gemindegränze vo Beurnevésin isch gliichzitig Landesgränz zu Frankriich. Derte isch au de höchschti Punkt vo de Gmeind, uf 530 Meter. S Dorf ligt numme uf 422 Meter, ugfähr 10 km nörlich vo Pruntrut, em Hauptort vom Elsgau. Di 5,1 km² Gmeinsmarkig hei sich 1997 uf 5 % Sidligsflächi, 38 % Wald un 56 % zum Buure verteilt. Nachbargmeinde vo Beurnevésin sin di jurasische Gmeinde Lugnez, Damphreux un Bonfol, s elsässischi Pfatterhüsa un Réchésy im Territorium vo Belfort. S erscht Mol isch s Dorf Beurnevésin im Johr 1270 mit em Näme Brunnevisin erwähnt worde. Im Johr 1271 het s Fürschtbistum Basel d Ortsherrschaft übernoh. Zwüsche 1793 un 1815 het Beurnevésin zu Frankriich ghört. De Wiener Kongress hets Dorf im 1815 im Kanton Bärn zugschproche. Sit ma am 1. Januar 1979 de Kanton Jura gründt het, ghört Beurnevésin zum jüngschte Kanton vo de Schwiiz. Im Wald vo Les Côtes im Norde vo de Gmeind isch de Grenzstei Trois Puissances. A dere Schtell isch vo 1871 bis 1918 s Drüländereck zwüsche de Schwiiz, Frankriich un
Faschismus isch dr Sammelbegriff für Ideologie, politische Bewegige und Regime, wo nationalistisch, totalitär und mänggisch sozial-revolutionär si, drunder si dr italiänisch Faschismus, wo dr ganze Gruppe vo Ideologie dr Name ge het, dr Nationalsozialismus, wo vor allem in dütschsprochige Länder e Rolle gspiilt het, dr spanisch Franquismus und vili anderi Ideologie vo im allgemeine rächtsgrichteti Diktature au noch 1945. Weli von ene me zum Faschismus zelt, isch zum Deil e Frog vo dr persönlige Vorliebi. Dr portugiisisch Salazarismus zum Bispil wird vo de Forscher hüfig nid as Faschismus bezeichnet, sondern als konservativ-autoritäri Diktatur mit eme klerikal-faschistoide Charakter. Faschismus, ital. fascismo, im Spezielle bezeichnet e historischi, rächtsextremistischi, italiänischi politischi Ideologii und d Bewegig, wo vom Benito Mussolini agfüehrt worden isch und vo 1922 bis zum Ändi vom Zweite Wältchrieg im Königriich Italie an dr Macht gsi isch Faschismus, Faschist und faschistisch wärde au as Schimpfwörter agwändet, vor allem vo der politische extreme Lingge, wo s mänggisch für konservativs und under Umständ sogar für bürgerlig-liberals oder sozialdemokratischs Ideäguet bruucht. Dr Begriff Faschismus isch z Italie ufcho und het dört d Ideologii vom Benito Mussolini bezeichnet und isch au für si politischi Bewegig, won er 1922 an d Macht brocht het, bruucht worde.
D Bhagavadgita (Sanskrit: भगवद्गीता, bhagavadgītā f. „Gsang vom Erhabne“) isch aini vo de wichtigste religiöse Schrifte vom Hinduismus. Es isch e religiös-philosophisches Lehrgedicht, wo im indische Nationalepos Mahabharata ibaut isch und gelt as Offebarig vom Krischna. Nebet de Bible und em Koran ghört si zu de em maistglesnigste religiöse Schrifte vo de Welt. D Bhagavadgita gelt as e wundervoll bauts Gedicht i 18 Kapitel und 700 Vers. Es isch uf Sanskrit gschribe und Bestandtail vom Mahabharata, em indische Nationalepos, und zwoor bildets si d Kapitel 25 bis 42 im 6. Buech (Mhb. VI, 25-42). D Sproch isch kunstvoll aber nöd kompliziert. D Zitt vo de Entstehig isch wie bi de maiste indische Werch nöd klar, as früeste Zittpunkt werd s 3.Jh.v. Chr. agnoo, as spöteste s 2.Jh.n. Chr. Do noch de mythische Öberliferig de Krischna am 17. Januar 3102 v. Chr. gstorben isch, setzed gloibigi Inder da Werch i die früeni Zit zrugg, wo si as Aafang vom jetzige Zittalter, em Kaliyuga, bitrachtet. De Autor selber isch nöd bikannt, doch nenet di indische Quele as mythische Autor vom Mahabharata de Waisi Vyasa. Öb d Bhagavadgita as e Bistandtail vom Mahabharata entstanden isch, oder erst spöter dricho isch, isch umstritte. D
Belchen (alem. Belche) isch de dütsch Name vo fünf verschidene Berg: De eine isch in Dütschland (Schwarzwald), de ander in de Schwyz (Jura) und drei sin in Frankrich (Vogese). De Name Belche wird vilmol us em keltischè herglaitet, us em Name vom Sunnegott Belenus (vo bel «hell, glänzig»). Die Theori wird aber in dr Sprochwisseschaft ender kritisch gsää. Statt dem wird de Namè vo keltisch belakos «de Glänzig, de Wiss» oder au vom alemannische Vogelname Belche, herglaitet. Belchè, au Badischè Belchè (1.414 Meter) im Sûdschwarzwald, Bade-Würtebärg, Dütschland Bôlchè, au Schwizer Belchè oder Bôlchèfluè (1'099 Meter) im Schwizer Jura Welschè Belchè, au Elsässer Belchè, frz. Ballon d'Alsace (1.247 Meter) i dè Vogesè, Frankrych Großè Belchè, au Sulzer odder Gèbwyler Belchè, frz. Grand Ballon (1.424 Meter), högschtè Bärg i dè Vogesè Kaalè Wasè, au Chlynè Belchè, frz. Petit Ballon (1.267 Meter), ebbèfalls i dè Vogesè Luèg au: Belchè-Sischteem Bôlchèdunnel unter m Bôlchè im Jura Blässhùn, z Sûddütschland un dè Schwiz au Belchè benamst lueg z. B. Rolf d'Aujourd'hui: Belchen. In: Historisches Lexikon vo dr Schwiiz. Orts- und Flurnamenbuch Basel-Stadt: Echo vergangener Kulturen. Die Sprache als lebendiges Archiv (Site cha nüme abgrüeft wärde; Suche im Webarchiv)[1] [2] Vorlage:Toter Link/ortsnamen.unibas.ch
Boncourt isch e Gmeind im Bezirk Pruntrut im Schwiizer Kanton Jura. Uf dütsch het ma früener au Bubendorf gseit, wo ma hüt aber nüm bruucht. Boncourt isch di Gmeind wo am witeschte im Nordweschte vom Elsgau ligt. Im Norde un im Weschte gränzt die Gmeind an Frankriich un zwar an d Gmeinde Villars-le-Sec, Saint-Dizier-l’Évêque, Lebetain, Delle, Florimont un Courcelles. Im Südoschte isch di einzig Schwiizer Nachbargmeind Basse-Allaine. S Dorf ligt uf ere Höchi vo 373 Meter, 10 km ewäg vo Pruntrut, em Zäntrum vom Elsgau im Tal vo de Allaine. D Markig vo de Gmeind het e Grössi vo 9,0 km². De höchschti Punkt het e Höchi vo 548 Meter. Im 1997i isch 12 % vo de Gmeindsflächi besidlet gsi, 41 % sin Wald gsi un uf 46 % isch buuret worde. Boncourt het 1307 Iiwohner (Endi 2007) un isch dodermit eini vo de gröschte Gmeinde im Kanton Jura. Vo de Bewohnern sin 96,6 % französischsprachig, 2,1 % dütschsprachig un 0,4 % italienischsprachig (Stand 2000). Di erscht urkundlichi Erwähnig vo Boncourt isch us em Johr 1140, wo vo Bononis Curia d Red isch. Im Johr 1271 het s Fürschtbistum Basel d Ortsherrschaft übernoh. Zwüsche 1793 un 1815 het Boncourt zu
Bonfol isch e Gmeind im Bezirk Pruntrut im Schwiizer Kanton Jura. Uf Dütsch het ma früener au Pumpfel gseit, wo ma hüt aber nüm bruucht. Bonfol ligt im Nordoschte vom Elsgau. D Gmeindsgränze im Norde un im Oschte isch gliichzitig d Landesgränze zu Frankriich. S Dorf isch im Tal vo de Vendline uf ere Höchi vo 432 Meter gläge, ugfähr 9 km im Nordoschte von Pruntrut, em Hauptort vom Elsgau. D Markig vo de Gmeind isch öppe 13,6 km² gross un de höchschti Punkt isch 483 Meter höch. Im Oschte vo de Markig ligt uf 471 Meter d Wasserscheidi zwüschem Iizugsgebiet vo de Larg, wo iber de Ill in Rhii un somit in d Nordsee flüsst, un dem vo de Vendline, wo iber de Doubs in d Rhone un somit is Mittelmeer mündet. Im 1997i sin 6 % vom Gmeinsbiet bsidlet gsi, 44 % sin Wald gsi un uf 48 % het ma buuret. D Nachbargmeinde von Bonfol sin di jurasische Gmeinde Beurnevésin, Damphreux un Vendlincourt un di elsässische Gmeinde Ottederf (frz. Courtavon) un Pfatterhüsa. Di erscht urkundlich Erwähnig vo Bonfol isch us em Johr 1136, wo in ere Urkund Bunfol erwähnt wird. Spötere find ma au d Näme Bonfon,
Frybùrg im Üechtland (IPA: [ˈfrib̥ʊrg̊], au Frybereg, hochtütsch Freiburg, frz. Fribourg [fʀibuʀ], Patois ) isch d Houptschtadt vom Schwiizer Kanton Frybùrg. D Schtadt isch gliichzitig au de Houptort vom Saanebezirk. D Schtadt ligt am sognannte «Röschtigrabe», also uf de Sprochgränze zwüsche de Welschschwiiz un de Dütschschwiiz. Fryburg het eini vo de gröschte Altschtedt vo de Schwiiz. S Zäntrum vo Fryburg ligt uf 581 Meter. D Stadt isch öppe 28 km südweschtlich vo Bärn. Si isch geographisch drüteilet, in e oberi Stadt am Oschtufer vo de Saane mit de Kwartier Schönbärg und Bürgle, en obere Teil am Weschtufer vo de Saane mit Pérolles, Beauregard und Jura, un de untere Altstadt im Daal vo dr Saane unde uf beidne Site vom Fluss bi de alte Brugge. Im Tobel vo dr Saane sind d Stadtgebiet Maigrauge («mageri Au») und Gotteron («Galtere»), wo dr Fluss Galtere a d Saane chunt. D Markig vo de Schtadt het 9,3 Kwadratkilometer. Zu de Gmeind Fryburg gehört au de ehemalig Wiler Bürgle, wo uf 655 Meter Höchi uf eme Plateau südlich vom Galteregrabe ligt. D Nachbargmeinde vo Fryburg sin Düdinge, Tafersch, Pierrafortscha, Marly, Villars-sur-Glâne, Givisiez un Granges-Paccot. Fryybùrg isch im Jaar 1157 dür de Herzog Berthold IV. vo