rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Zollikofe isch e politischi Gmeind im Verwautigschreis Bärn-Mittuland im Kanton Bärn, Schwyz. Zollikofe ligt ir Agglomeration Bärn ungefähr füf Kilometer nördlech vor Bundesstadt. D Gmeindsflächi bsteit us 46,6 % langwirtschaftlecher Flächi, 12,4 % Waud, 39,7 % Sidligsflächi u 1,3 % süschtigi Flächi. Dr höchst Punkt vor Gmeind ligt of 594 m ü.M. (Meielewaud) u dr tiefst ligt of 490 m ü.M. (Richebach). D Nachburgmeinde si Münchebuchsi im Norde, Bärn im Süde, Ittige im Südoschte, Linech im Weschten u Bremgarte im Südweschte. Zollikofe isch zum erschte Mal gnennt worde im Jahr 1257 aus Zollinchoven. Bis zum 31. Dezämber 2009 het d Gmeind zum Bezirk Bärn ghört. Quäuue: Bundesamt für Statistik 2005 Dr Uusländeraateil isch 2010 bi 18,4 % gläge. 60,1 % vo de Ywohner si evangelisch-reformiert, 20 % si römisch-katholisch (Stang 2000). Bi de Nationauraatswahle 2011 het s das Ergebnis ggää: BDP 15,3 %, CVP 3,9 %, EVP 3,6 %, FDP 11,8 %. GLP 5,6 %, GP 10,2 %, SP 20,1 %, SVP 23,2 %, Suschtigi 6,3 %. Gmeindspresidänt vo Zollikofe isch dr Stefan Funk (Stang 2013). D Arbetslosigkeit isch im Jahr 2011 bi 3,2 % gläge. Bir Vouchszeuuig 2000 hei vo de 9437 Ywohner 86,6 % Dütsch aus Houptsprach aaggää,
Andorra isch e unabhängige Zwergstaat z Europa und befindet sich i dä östliche Pyrenäen zwüsche Spanie (Katalonie) und Frankriich (Pyrénées-Orientales). Andorra isch am 8. September 1278 gründet worde und isch hüt flächenmässig dr gröscht vo de sechs europäische Zwergstaate. Es isch s einzige Land vor Wäut, wo grad zwöi usländischi Amtsträger d Funktion aus Staatsoberhaupt wahrnäh (dr Bischof vo Urgell und dr Präsident von Frankriich). So handlet sichs auso um ne Doppelherrschaft oder Dyarchie. Die zwöi usländische Amtsträger si momentan dr Bischof Joan Enric Vives i Sicília und dr Emmanuel Macron. Andorra isch bekannt aus Wintersport- und Stüürparadies. Andorra ligt im ne Hochtal vo de Pyrenäe. D Entstehig vo dem Tau geit bis id Iiszyt zrugg, wo Gletscher die ursprünglich enge Täler verbreiteret und mit em mitgfüerte Schuttmateriau aus Moräne abglagert het. Meh aus eis Drittu vo Andorra ligt oberhaub vo dr Waudgrenze. I de Lage ungerhaub drvo gits abwechligswiis meischt Chiferwäuder mit Wisene und Weidene. S Land isch sehr gebirgig. 65 Bärggipfle überstige d 2000er-Grenze. Dr höchscht Bärg isch dr Coma Pedrosa mit 2946 Meter. Dr tüüfscht Punkt isch 840 Meter höch und ligt bi Sant Julià de Lòria a dr spanische Grenze. D Grenze zu Frankriich isch 56,6
Weschtmakedonie (mangmol au Weschtmazedonie; gr. Δυτική Μακεδονία/Ditikí Makedonía) isch eini vo de dreizeh Verwaltungsregione vo Griecheland un de weschtlichi Teil vo de griechischi Region Makedonie. Es wird in vier Präfekture iteilt: 1. Kastoria (Καστοριά/Kastoriá), Hauptort Kastoria (Καστοριά/Kastoriá) 2. Florina (Φλώρινα/Flórina), Hauptort Florina (Φλώρινα/Flórina) 3. Kozani (Κοζάνη/Kozani), Hauptort Kozani (Κοζάνη/Kozani) und 4. Grevena (Γρεβενά/Grevená), Hauptort Grevena (Γρεβενά/Grevená) unterteilt. Im Norde grenzt Westmakedonie aa Albanie un aa die Nordmakedonie. Im Weschte grenzt Westmakedonie aa de griechisch Teil vom Epirus un im Süde aa Thessalie. Im Oschte grenzt Westmakedonie aa d Verwaltungsregion vo Zentralmakedonie. Kastoria Die offizielli Hauptsprooch isch s Griechisch; s Makedonisch isch e Minderheitesprooch. D'Brüeder Manakis, wo züe de erschte Fotografe vum Balkan zähle un 1905 de erschte Filmufnahme ufem Balkan dreit hen, sin us dr Region gsi. Dr Yannaki Manakis (1878-1954) un syn Brueder dr Milton Manakis (1882-1964) sin z'Avdela bi Grevena uf d'Wält cho un syn aromunischer Abstammig gsi. Im Vergliich mitem BIP vo dr EU, wo uf de Kaufkraftstandard basiert, het Weschtmakedonie en Index vo 80,8 (EU-25:100) (2003). http://www.albanianphotography.net/
Warbeck isch e Drama, wu dr ditsch un alemannisch Dichter Hermann Burte anne 1935 rüsbrocht het. S goht um dr Konflikt zwische Macht un Geischt un spiilt am End vum 15. Johrhundert uf dr Britische Insle. Griäg un Gwalt sin do negativ dargstellt. Im Burte si Warbeck-Drama het e hischtorischs Vorbild. Dr Richard vu York isch eine vu dr zwee Siihn vum änglische Kinnig Eduard IV. gsii, bedi solle ase jung im Gfängnis (im Tower) umbrocht wore sii. E ehmolige Fischer mit Namme Perkin Warbeck het behaüptet, ass er dr Richard isch un dä Mordversuech iberläbt het. Des isch umstritte un wird meischtens bstritte. Uf diä Umstritteheit wird aü uf em hintere Buechdeckel vum Burte-Drama ani gwiise; aber dr Burte goht in sinem Drama drvu üs, ass dr Warbeck tatsächlig dr Richard un dr rächtmäßig Tronerb isch. Dr hischtorisch Perkin Warbeck het allewäg Aspruch uf dr änglisch Tron erhobe un het verschiidini Versuech unternumme, uf dr britische Insle Fueß z fasse un si Herrschaftsaspruch militärisch dur z setze, aber si sin gescheiteret, am Schluss (1499) isch er im Heinrich VII. in d Händ gfalle un ufghänkt wore. Dr Friedrich Schiller het e Drama "Warbeck" agfange - dr Gliiderig isch fertig
Dr Othmar Schoeck (* 1. Septämber 1886 z Brunne; † 8. März 1957 z Züri) isch dr wichtigscht Komponischt vu dr Ditschschwiz im 20. Johrhundert gsii. Dr het e baar hundert Klaviärliäder, acht Wärk fir uf Bihnene, Orcheschterwärk, Instrumentalkonzert un Kammermüssik gschaffe. Dr Othmar isch am 1. Septämber 1886 z Brunne am Viärwaldstätter See uf d Wält kumme. Si Vatter, dr Kunschtmoler Alfred Schoeck, isch vu Basel gstammt un het d Brunner Hoteliertochter Agatha Fassbind ghirate gha. Alli viär Sihn üs däm Kinschtlerhüüs hän beachtligi Karriäre gmacht; dr Paul isch Architekt wore un isch dur si Schaüspiil "Tell" in Schwyzer Mundart (1920) bekannt wore. Dr Othmar, dr jingscht, isch sogar zu internationalem Ruef as Komponischt kumme. Z Brunne het er aü si Kindheit un Schuelzit verläbt; het wiä si Vatter, afange zeichne un mole. Mer het dert scho gmerkt, ass er müsikalisch begabt isch. No dr Schuel, wun er ghasst het, isch er z Züri Kunschtstüdänt wore. Ab 1905 isch "si musikalischi Begabig durbroche", schribt dr Heinz H. Stuckenschmidt Dr het mit sinene Briäder zämme gsunge, het aü guet kenne jodle, un het bi dr Mütter Glaviärstunde bikumme. Dr het scho gleini Kompositione versuecht, do drunter e Oper noch em
D'Republik Singapùùr isch e Insel- und Stadtstaat und dr glainschti Staat z'Südoschtasie. De name vo Singapùùr chunt vom Malaisische "Singa" wo Leu bedüütet und "pura" wo Schtadt bedüütet. De "Sir Thomas Stamford Raffels" wo Singapùùr zunere Änglische Kolonii gmacht hät, seg emne Leu begägnet won er zerscht a Land aacho isch. Uff Malaisisch "Singapura" (gsproche: Singapuura). Suscht "Singapore" (gschproche: Singapor). Singapùùr isch e Gruppe vo 63 Insle südlich vo Malaisiä. Es isch nöch am Equator und hätt es dementsprächends Kliima (Equatorials Rägewaldkliima) wo I zwei Monsùùn Jahresziite de Nordöstlich und de Südweschtlichi Monsùùn (vom Dezämber-März und vom Juni-Septämber). I de Zwüschetziite gitts öfters Rägestürm am spöte Namitag und am Aabig. Temperatur isch au sehr konstant s ganze Jahr dure. S Land isch relativ flach, mit en ere totallä Flächi vo 692.7 km² (682.7km² devo land und 10km² devo Wasser). De höchschti Punkt z'Singapùùr isch de "Bukit Timah Hill" (166meter höch). Natürlichi Ressurse vo Singapùùr sind Fisch, Granit und Tüüfwasserhäfä. T Insle vo Singapùùr mit den Insle rundume wo au Singapùùr ghööred sind zum gröschte Teil uss Granit. Singapùùr hät im Momänt zirka 4,5 Millionä Mänsche. T Regierig wötts bis uff 7,0 Millionä erhöche, um meh Gäld is Land z bringe.
Das Schloß Dürande isch e Oper, wu dr Schwizer Komponischt Othmar Schoeck vertont het un wu dr ditsch un alemannisch Dichter Hermann Burte dr Text drzue gschriibe het. Si isch am 1. April 1943 z Berlin zum erschte Mol ufgfiährt wore. Si het dr zun ere wiätige Reaktion vum Reichsmarschall Hermann Göring gfiährt, isch aber aü vu dr Schwizer Gritik negativ ufgnume wore. S Libreto vu dr Opere isch vum Hermann Burte noch ere Novälle vum Joseph von Eichendorff gschriibe wore. Dr Burte folgt inhaltlig im große Ganze im Eichendorff, aber d Charakter vu dr Franzesische Revolution isch bim Burte dittliger dargstellt. Bim Eichedorff sin d Rebälle e raüb- un bluetgiirigi Bandi vu Hamberli (deklassiärti Mänsche), bim Burte wäre beidi Sitte in ihrem politische Welle realischtischer dargstellt. Dr Renald Vomholz, e Jäger vu dr Grafe vu Dürande, verwitscht si Schweschter Gabriele, wiä si z Nacht e Mann verabschiidet. Wu diä zwei Verliäbte üs em Forschthüüs rüskumme, schiäßt dr Renald uf dr Liäbhaber, dr streift aber numme d Gabriele. Dr Renald weiß, wär dä Mann isch, aber d Gabriele nit; s isch dr Armand, dr jung Graf vu Dürande. Dä haüt jetz ab, dr Renald macht in dr Gabriele Vorhaltige und
Lutikä isch es chliises Dörfli im Kanton Züri im Züriseebiät am Lüzgi mit vil altä Architektuur. Lutikä ghört zue dr Gmei Hombrächtikä. De Lüzgi isch en See wo im'ne Tierschuzbiät isch. Hauptattraktion sind t'Störch wo jede Summer wider chömmed und uf'm Puurähòòf Hasel iri Näschter händ. S Dorf Bestaht us öppe zäh Hüüser, dadevo isch t'Helfti devo für's Puurä. Eine vo de Prachtvollschtä Hüüser ischs berüemmtä Egli Huus wo im tüppischä Stiil vo de Region im spööte Mittelalter mit schönä roote und bruunä Bälkä und e'mne Gibbeltächli bout isch. S git aber no vili anderi Hüüser im gliiche Stil wo nüd weniger schöön sind. Dr einti Puurehòòf verchauft au Lüzgichääsli innerä härzigä Verpakig. T Wirtschaft vo Lutikä isch hauptsächlich e Pùùräwirtschaft. T Pùùrä i de Gägend händ vorallem Chüe und Öpfel. Dr einti Pùùr hät au no e chliini Chüngelizucht. vo obbe n abbe [1] Geonames.org Satellitä Foti Blik vom gägenüberliggendä Uufer: Schwiizer Badiaastalt websiitä Einä vo de Störch [2] (Site cha nüme abgrüeft wärde; Suche im Webarchiv)[3] [4] Vorlage:Toter Link/www.xn--ltzelsee-65a.ch Bilanz der ständigen Wohnbevölkerung nach Bezirken und Gemeinden uf bfs.admin.ch (Bundesamt för Statistik)
Aichbärg isch a politeschi Gmoand im Kantoa San Galla. Si ghört zum Wahlkrais Rhintl. Aichbärg lit südlich vo Altstetta und nördlich vom Oberriet im Rhintl. Äs git a Verbeandigsstrooss öber da Hölzler (Hölzlisberg) uf Eggerschtande, wo zum Kanton Appezäll Innerrooda ghöört. Z Aichbärg gits vil Gebiet, wo land- und forschtwertschaftlech gnuzt werd und nu wenig Induschtrii. Am Südhang vom Hochchapf, än chlinna Hügl hender da reformiarta Pfarrchercha, häts än grossa Räbbärg. Da ischt sit 1983 da gröscht zämmahängend Räbbärg, wo i Terrassaform aagleit ischt, im Kanton San Galla. Sit da Mitti vom 16. Johrhundert ischt Bevölkerig vo Aichbärg mehrheitlich reformiart. Zur evangelisch-reformiart Cherchgmoand Aichbärg-Oberriet ghört, wias da Namma seit, näbet Aichbärg o s Gebiet vom Oberriet (ohni Kriassara) und da Wailer Hueb, wo politisch zu Altstetta ghört. D Pfarrchercha und s Pfarrhuus stond im Dorf Aichbärg oba, im Dorf Oachiwees (Gmoand Oberriet) händs sit 1987 s ehemolig Kino als Cherchgmoandhus. Dä katholisch Teil vo da Bevölkerig ghört zur Pfarrei Altstetta-Henderforscht-Aichbärg. D Schüeler chönd im Aichbärg oder im Henderforscht in Chendergarta und i d Primarschual. I d Oberschtufa gönts uf Altstetta. Konrad Sonderegger: Das Rheintal um 1900. Band 2. Appenzeller Verlag, Herisau 1990. ISBN 978-3-85882-266-6. S. 184 Commons: Aichbärg SG –
Eichberg isch de Nam vo däne Gmainde: Eichberg SG (Aichbärg), e Gmaind im Kanton Sanggale, Schwiz Eichberg (Steiermark), e Gmeind im Bezirk Hartberg-Fürstenfeld, Steiermark, Öschtrych Eichberg-Trautenburg, e Gmeind im Bezirk Leibnitz, Steiermark, Öschtrych Eichberg isch de Nam vo däne Ortschafte z Dütschland: Eichberg (Bad Berneck im Fichtelgebirge), en Ortsteil vo de Stadt Bad Berneck im Fichtelgebirge, Landkreis Bayreuth, Bayern Eichberg (Bühlerzell), en Ortsteil vo de Gmeind Bühlerzell, Landkreis Schwäbisch Hall, Bade-Würtebärg Eichberg (Cham), en Ortsteil vo de Stadt Cham, Landkreis Cham, Bayern Eichberg (Deggendorf), en Ortsteil vo de Stadt Deggendorf, Landkreis Deggendorf, Bayern Eichberg (Dettighofen), Ortsteil vo de Gmeind Dettighofe, Landkreis Waldshuet, Bade-Würtebärg Eichberg (Eltville am Rhein), en Ortsteil vo de Stadt Eltville am Rhein, Rheingau-Taunus-Kreis, Hesse Eichberg (Kreischa), en Ortsteil vo de Gmeind Kreischa, Landkreis Sächsischi Schwiz-Osterzgebirge, Sachse Eichberg (Mainleus), en Ortsteil vo de Marktgmeind Mainleus, Landkreis Kulmbach, Bayern Eichberg (Neudrossenfeld), en Ortsteil vo de Gmeind Neudrossenfeld, Landkreis Kulmbach, Bayern Eichberg (Neuenstein), en Ortsteil vo de Gmeind Neuenstein, Hohenlohekreis, Bade-Würtebärg Eichberg (Scheyern), en Ortsteil vo de Gmeind Scheyern, Landkreis Pfaffenhofen an der Ilm, Bayern Eichberg (Ulm), en Ortsteil vo de kreisfreie Stadt Ulm, Bade-Würtebärg Eichberg (Unterreit), en Ortsteil vo de Gmeind Unterreit, Landkreis Mühldorf am Inn, Bayern Eichberg isch
D Ruine Rifestei isch e Ruine in dr Nöchi vo Reigetschwyl im Bezirk Waldeburg im Kanton Basel-Landschaft in dr Schwiz. D Ruine lit zwüsche Reigoldswil und Titterte, uf eme Felsvorsprung. D Ruine wird durch d Form vom Felse in drei Teil unterteilt: dr Wohnturm uf der Felsspitze, e ummuurti Terrasse im Osten und überbauti Felsschlünd im Weste. Ursprünglich hetts bim Ihgang vom Gegehang us e Brugg über e vorglagerte Felszacke gha, wo dr Zuegang zur Burg ermöglicht hett. E Sag vrzählt, dass einisch binere Belagerig die ahgrifende Kriegslüt so zahlrich über d Brugg gstürmt sin, dass si unter dr grosse Last zämmebroche isch. Wenn me dur s Tor goht, chunt me uf die ummuuerti Terrasse. D Muure folgt dr unregelmässige Linie vo dr Felskante. Im tiefer glegene südliche Teil vo dr Terrasse isch wahrschinlich e Zisterne gsi. Do isch die originali Muure fast komplett zerstört und das, wo me hütt no gseht, isch künstlich ufgmuuret worde. Ganz neu isch dr Ufstiig uf e Wohnturm vo do us. Ursprünglich hets an dere Stell nur e Verbindig zu de überbaute Felsschlünd geh. Dr schmali Weg het über e ufgmuureti Rampe um d Felsnase umme und nit über e Brugg gfiert. Uf de
Bergkamen isch a dütschi Stadt im Bundesland Nordrhy-Weschtfahla. Dia Stadt hätt 52.054 Iiwohner. Die ursprünglich Bergkamer Sproch sich weschtfälischs Platt.De höggschte Punkt vo dr Stadt isch de Bergehalde "Großes Holz" im Stadtteil Oberaden un isch 148,5 m über NN, de niedrigscht liet mit 49,6 m über NN im im Stadtdeil Heil.D'Lippe fließt durchs Stadtgebiet uffere Längi vo 10 km vo Oscht nach Wescht. Folgade Städte ond Gmoinda grenzaân da dr Stôdt Bergkamen â: (fângt im Oschtar â ond dann im Uhrzeigersinn) Kreisfreie Stadt Hamm Stadt Kamen(Kreis Unna) Stadt Lünen (Kreis Unna) Stadt Werne (Kreis Unna) Bergkamen Rothuus Marina Rünthe z Bergkamen Bevölkerung der Gemeinden Nordrhein-Westfalens am 31. Dezember 2022 – Fortschreibung des Bevölkerungsstandes auf Basis des Zensus vom 9. Mai 2011. Landesbetrieb Information und Technik Nordrhein-Westfalen (IT.NRW), abgruefen am 20. Juni 2023. Commons: Bergkamen – Sammlig vo Multimediadateie
Ds Vereinigte Königriich (engl. United Kingdom abkürzt UK) oder i de Langform United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland (gälisch Rìoghachd Aonaichte na Breatainn Mhòr agus Eirinn a Tuath, schottisch Unitit Kinrick o Great Brítain an Northren Ireland, Manx Reeriaght Unnaneysit ny Bretyn Mooar as Nerin Hwoaie, alemannisch Vereinigts Königriich Grossbritannie u Nordirland) isch en Staat mit ere konstitutioneller Monarchii im Nordweschte vo Europa. Dr gröschti Inselstaat vo Europa besteit us de Landesteil Wales, England u Schottland uf dr Insle Grossbritannie u us Nordirland. Ds hüttig United Kingdom isch 1920/27 bildet worde, wo d Republik Irland unabhängig worde isch. Im dütsche Sprachrum (so ou hie) wird dr Name meischt als Vereinigts Königriich, Grossbritannie oder Ängland verchürzt. Allerdings bezeichne die Näme nume verschideni Teil vo der Insel. Unter Grossbritannie versteit me d Houptinsel, wo Ängland, Schottland u Wales lige, aber nit s benachbarte Nordirland. Ungünschtig isch hingege d Bezeichnig «Ängland». Zwar isch Ängland dr gröschti Teil vom Staat, aber ebe nur en Teil vom United Kingdom. Woher das «Gross» in Grossbritannie chunt, wird klar wenn mes in Französische aluegt: Grande-Bretagne, und zwar ebe im Unterschied zu de Region Bretagne z Frankrych. D Bezeichnig «Britannia» hingege stammt us em Wortschatz vo
Der einzigi Ort i der Schwiz, wome cha Internazionali Beziehige studiere, ischs Gämfer Hochschuelinschtitut für internazionali Studie (IUHEI oder eifach nume HEI). Das Inschtitut isch wältwit zimlech bekannt. Uf Französisch heisst die Schuel Institut universitaire de hautes études internationales. S'HEI isch es Inschtitut, wo unabhängig isch vo der (vil grössere) Universität Gämf. S'Geböide, wod Vorläsige schdattfinde und wod Verwaltig ire Sitz het, isch die sogenannti Villa Barton diräkt am Gämferseeufer. Die Schuel isch 1927 gründet worde vom Paul Mantoux und em William Rappard. Z'Gämf gits nones anders Inschtitut, wome so internationali Theme studiert, und das ischs Institut universitaire d’études du développement (Abchürzig IUED); das wird ab 2008 mit em HEI zämeglegt; de gits drus es vil es grössers Inschtitut, wo denn Hochschuelinschtitut für internazionali Studie und Entwicklig (abgchürzt IHEID) heisst. Saul Friedländer, Gschichtswüsseschaftler; Hans Kelsen, het dört internazionals Rächt unterrichtet vo 1934 bis 1940; Theodor Meron, het dört internazionals Rächt unterrichtet vo 1991 bis 1995; Ludwig von Mises, Profässer für internazionali, ökonomischi Beziehige vo 1934 bis 1940; Wilhelm Röpke, Profässer für internazionali Ökonomi vo 1937 bis 1966. Kofi Annan, 7. Generalsekretär vo de Vereinte Nazione vo 1997 bis 2006; Micheline Calmy-Rey, Bundesrötin sit 2002; Andrew Cordier, (1901-1975) UNO-Beamte; Rudiger Dornbusch,
CELPE-Bras (Certificado de Proficiência em Língua Portuguesa para Estrangeiros) isch es brasilianisches Schprachdiplom fürs brasilianische Portugisisch, und zwar s'einzige, wo offizieu in Brasilie anerkennt wird. S'wird gmacht vom brasilianische Bildigsminischterium. Es git vier Nivos: "Certificado Intermediário" (Mittuschtuefe I); "Certificado Intermediário Superior" (Mittuschtuefe II); "Certificado Avançado" (Oberschtuefe I) und "Certificado Avançado Superior" (Oberschtuefe II). Wenn en Usländer wot z'Brasilie anre öffentleche Universität schtudiere, de mueser dä Tescht mache, und bi de meischte Unis mues är s'Nivo "avançado" schaffe. A däm CELPE-Bras-Tescht chönne alli mitmache wo ned Brasilianer si und elter als sächzä si. Me cha sech immer nur im Februar und im Auguscht nur diräkt übers Internet ischribe, und zwar da: [1]. I der Schwiz isch es die Schwizerisch-Brasilianischi Gsellschaft z'Züri, wo me dä Tescht cha mache (aber me chane au a jedem süschtige Ort vo der Wält mache, wemme wot). Informazione übere CELPE-Bras-Tescht uf dr Website vo der Brasilianische Botschaft in Dütschland Offizielli Site uf Portugisisch
Internazionali Beziehige nennt me im Allgemeine d Beziehige, wo zwüsche Nazione bestönd, und s Schtudiefach, wo die internazionale Beziehige schtudiert. I der Schwiz chame internationali Beziehige nume am Institut universitaire de hautes études internationales z Gämf schtudiere. Es git verschideni Teorie, wo wänd erkläre, wie d Beziehige zwüsche Natione (oder Schdaate, Völker, Nazionalschdaate) ablaufe, zum Bischpil: begrife, werums Chrieg git uf der Wält und werums a andere Ort Fride het; wos armi und wos richi het und werum; was passiert, wenn alles immer meh globalisiert wird. Internazionali Beziehige chame ersch sit ungefähr nünzig Jahr studiere. Hüt isch die Schtudierichtig eigentlech es Gmisch us Gschicht, Wirtschaft, Rächt und Politikwüsseschaft. Obwohl d Geografi eigentlech no wichtig erschiint, isch si gar nie richtig i däm Schtudium integriert gsi.
Der Mohandas Karamchand Gandhi (är isch berüemt undrem Name Mahatma Gandhi; Gujarati મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી, Devanagari मोहनदास करमचंद गांधी, Mohandās Karamcand Gāndhī; * 2. Oktober 1869 z Porbandar, Gujarat; † 30. Januar 1948 z Nöi-Deli, Deli) ischen indische Aawalt gsi, Pazifischt, het sech für d Mönscherächt igsetzt und isch der Leader vor indische Unabhängigkeitsbewegig gsi. Mit 14 Joor het der Gandhi die 14jörigi Kasturba Makharji ghürote u het mit sächzä sis erschte Chind vo vierne bercho. Är het z London Rächt studiert, u isch de uf Südafrika go wone. Dört heter sech zerschmol mit de Ungerächtigkeite vo de Koloniauherrschaft usenandergsetzt. Sis witere Läbe heter welle mache, dass Indie nümme britischi Kolonii isch, und zwar het är sech vehemänt gäge Awändig vo Gwalt igsetzt. 1947 isch Indie unabhängig worde, und es Johr später isch der Gandhi vomne nazionalistische Hindu umbrocht worde. Der Gandhi isch zure Kultfigur worde. The Collected Works of Mahatma Gandhi, uusegee vom Ministry of Information and Broadcasting, Government of India, 90 Bänd., New Delhi 1958-1984 Eine Autobiographie oder: Die Geschichte meiner Experimente mit der Wahrheit, Verlag Hinder + Deelmann 1977, ISBN 3-87348-162-6 Mein Leben, hg. von C. F. Andrews, Suhrkamp-Verlag, Frankfurt am Main 1983, ISBN 3-518-37453-2 (ängl. Erstusgoob
Dr Immanuel Kant (* 22. April 1724 z'Königsbärg; † 12. Februar 1804 ou z'Königsbärg) ischen dütsche Filosof gsi, und het en enorme Ifluss gha uf witeri Filosofe. Me seit, die modärni Filosofi hegi mit sim Buech Kritik vor reine Vernumft aagfange. Är isch wichtig gse für di sogenannti Erkenntnisteorie, ir Etik u ir Äschtetik. Är het ou gschribe über Religionsfilosofi, Rächtsfilosofi u Gschichtsfilosofi. Im Buech Kritik vor reine Vernumft het är d'Metafüsik kritisiert, und dermit het är au d'Religione kritisiert. Jean Grondin: Kant zur Einführung. 3. Auflage. Junius, Hamburg 2004, ISBN 3-88506-363-8 Otfried Höffe: Immanuel Kant. 7. Auflage. Beck, München 2007, ISBN 3-406-45977-3 Roger Scruton: Kant. Panorama-Verlag, Wiesbaden 2004, ISBN 3-926642-43-2 Steffen Dietzsch: Immanuel Kant. Eine Biographie. Reclam, Leipzig 2003, ISBN 3-379-00806-0 Manfred Geier: Kants Welt. Eine Biografie. Rowohlt, Reinbek 2005 ISBN 3-499-61365-4 Arsenij Gulyga: Immanuel Kant. Suhrkamp, Frankfurt 2004, ISBN 3-518-45568-0 Manfred Kühn: Kant. Eine Biographie. Beck, München 2004, ISBN 3-406-50918-5 Hans & Gertrud Mortensen: Kants väterliche Ahnen und ihre Umwelt. In: Jahrbuch der Albertus-Universität zu Königsberg/Pr. Wolfgang Ritzel: Immanuel Kant, Eine Biographie, Berlin: Walter de Gruyter 1985, ISBN 3-11-010634-5. Uwe Schultz: Immanuel Kant in Selbstzeugnissen und Bilddokumenten. Erweiterte Neuauflage. Rowohlt, Reinbek 2003, ISBN 3-499-50659-9 Josef Bohatec: Die Religionsphilosophie
Der Michail Sergejewitsch Gorbatschow (wiener uf russisch richtig heisst: Михаил Серге́евич Горбачёв, wüsseschaftlechi Transliterazioon Michail Sergeevič Gorbačëv; * 2. März 1931 z'Priwolnoje ir russischä Region Stawropol; † 30. Ougschte 2022 z Moskou) isch e russische Politiker gsi. Är isch der letschti Schtaatschef vor Sowjetunion gsi. Der Gorbatschow isch vo Merz 1985 bis Ougscht 1991 Generausekretär vom Zentraukomitee vor Kommunischtische Partii vor Sowjetunion (KPdSU) u vo Merz 1990 bis Dezämber 1991 Presidänt vor Sowjetunion gsi. Är het ir Sowjetunion Reforme voratribe (Perestroika u Glasnost, unger anderem). Me seit, mit sine Reforme heger der Sowjetunion der Gnadestoss gä: s'Syschteem isch zämebroche, Nazione hei sech abgspautet, u was übrig blibe isch, isch die Russischi Föderazion. 1990 heder dr Fridensnobäupriis becho. Nach sire Ziit im Kreml het er verschidni Stiftige gründet. Er het sich so für Mönscherächt u dr Umwäutschutz igsetzt. Im Ussland het er e bessere Ruef gha als z Russland, won vili ihm vorgworfe hei, e Verräter gsi z si. 1985: Wahl zum Parteichef von dr KPdSU - Glasnost und Perestrojka ankündigt 1986: Freilassig vom oppositionelle Kärnphysiker Andrej Sacharov 1987: Abrüschtigsabkomme für Kärnwaffe mit de USA, wobii dr Gorbatschow bereit isch, meh z erbringe 1988: Veriibarig zum Abzug vo de Sowjet-Truppe uus