rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Dr Edward Joseph Snowden (* 21. Juni 1983 z Elizabeth City, North Carolina) isch en US-amerikanische Whistleblower. Syni Enthillige hän Yyblick gee in s Uusmaß vu dr wältwyte Iberwachigs- un Spionagepraktike vu Ghaimdienscht, vor allem vu dr Verainigte Staate un vu Großbritannie. die hän im Summer 2013 di Global Iberwachigs- un Spionageaffäre uusglest. Doderfir isch er meefach vu Nitregierigsorganisationen uuszaichnet un fir dr Friidesnobelbryys nominiert wore. Am 24. Septämber 2014 het er dr Right Livelihood Award, vylmol Alternative Nobelbryys gnännt, iberchuu. Dr Snowden isch en ehmolige Agänt, wu as tächnischi Fachchraft fir di US-amerikanische Ghaimdienscht CIA, NSA un DIA gschafft het. Bis Mai 2013 het er im Ufdrag vu dr NSA as Sischtemadminischtrator fir s Berotigsunternämme Booz Allen Hamilton im Kunia Regional SIGINT Operations Center gschafft. Im Ramme vu syre Arbet het er Zuegang ghaa zue Informatione, wu as sträng ghami yygstuft gsii sin, u. a. iber US-amerikanischi Programm fir d Iberwachig vu dr wältwyte Internetkommunikation (PRISM un Boundless Informant) un s no umfassnder britisch Iberwachigsprogramm Tempora. Dr Snowden het die Informationen ibermittlet an d Filmmacheri Laura Poitras un an dr Guardian-Schurnalischt Glenn Greenwald, wu si im Juni 2013 ohni Aagab vun ere Quälle in Dail vereffetligt het. Am 9.
Deenigsmässsträife (Abk.: DMS, änglisch: strain gauge) si Mässiirichdige zum Verformige z erfasse, wenn Körper deent oder gstuucht wärde. Si ändere scho bi seer chliine Verformige iire elektrisch Widerstand und wärden as Deenigssensore iigsetzt. Mä chläbt sä mit Spezialchlääber uf Baudäil, wo sich nume seer wenig verforme, wenn si belastet wärde. Die Verformig (Deenig) veränderet dr Widerstand vom DMS. D DMS si s Kärnstück vo vile Tüpe vo Kontrollgräät: Chraftsensore, Wooge in alle Gröössenornige, vo Hushaltswooge bis zu Kranwooge, Drucksensore oder au Dräimomäntsensore. S Mässe vo Verformige (Experimentelli Beaaspruchigsanalüüse, Spannigsanalüüse) uf vile Wärkstoff cha mä au mit DMS-Mässige mache. Mä setzt drbii vor allem Bruggeschaltige ii, wo d Viertel-, d Halb- und d Vollbrugg drzueghööre. Deenigsmässsträife git es in verschidnige Material und Forme wie Folie-, Droot-, und Halbläiter-DMS und as Meermol-DMS in verschidnige Aaornige wie DMS mit Kwerdeenig, Vollbrugg-DMS und Rosette-DMS. Verschiedene Anwendungsmöglichkeiten für Kraftaufnehmer (PDF; 510 kB) allgemeine Hinweise zur Anwendung von Kraftsensoren und zur Vermeidung von Messfehlern (PDF; 71 kB)
As Fäädere bezäichnet mä in dr Technik Baudäil vilmol us bsundrigem Staal, wo noochgääbe, wenn si belastet wärde, und wider die ursprüngligi Form überchömme, wenn si entlastet wärde, sich also elastisch verhalte. E wichdigi Chrakteristik von ere Fäädere isch iiri Fääderekonstante. Sie verbindet d Chraft wo uf e Fäädere wirkt mit wie stark si usenanderzooge oder zämmegstuucht wird. Bin ere lineare Fäädere isch si bis zur Elastizidäätsgränze konstant. Noch em Gsetz vom Hooke isch d Fääderechraft F {\displaystyle F} von ere sonige Fäädere broporzional zur Uslänkig Δ L {\displaystyle \Delta L} . Em Broporzionalidäätsfaktor D {\displaystyle D} säit mä d Fääderekonstante. D Formle isch F = D Δ L . {\displaystyle F=D\,\Delta L\,.} Es git as Maschineelimänt e hufe verschidnigi Bauforme: si chönne us Droot in dr Form vo Schruube oder Spirale gwigglet wärde oder d Form vom en graade oder chrumme Staab haa. Au en iigschlossnigs Gasbolster cha fäädere. En Evolutfäädere vom ene Zangewärkzüüg E Spiralfäädere in ere Uur Blattfäädere am ene Lastwaage Säggs Dällerfäädere Membranfäädere in ere Autikupplig Fäädere si hüfig Spiicher für potenzielli Energii (Düüreschliesser, Uurenaadriib, Ventilfäädere). Si chönne au Baudäil eso verbinde ass es e groosi Chraft brucht, zum sä drenne, zum Bischbil bi elastische Kupplige,
As Beweegig im füsikalische Sinn verstoot mä wenn s Objekt, wo mä beobachdet, si Ort im Lauf vo dr Zit änderet. Die bäide Fachgebiet vo dr Füsik, wo sich als Beweegigsleere mit dr Beweegig befasse, sin: d Kinematik as d Leer wo d Beweegig beschribt d Dünamik (in dr Technische Mechanik: d Kinetik) as d Leer wo d Ursache vo dr Beweegig undersuecht Dr Gsamthäit vo allne Ort, wo sich e punktförmigs Objekt im Lauf von ere Beweegig befindet, säit mä Baankurve oder Trajektorii. Baankurve si immer ununterbroche (d. h. im mathematische Sinn stetig) und, wenn d Beweegig an käim Punkt vo dr Baankurve aaghalte het, au glatt (d. h. im mathematische Sinn differenzierbar). Wenn für jede Zitpunkt t {\displaystyle t} dr Ort r → {\displaystyle {\vec {r}}} bekannt isch, bezäichnet mä d Funkzion r → ( t ) {\displaystyle {\vec {r}}(t)} as Wääg-Zit-Gsetz vo dr Beweegig. D Beschriibig vo dr Beweegig vpm ene Beobachdigsobjekt hängt vom Beobachter ab. Wenn zum Bischbil e Fuessgänger uf e Passaschier im ene Auti luegt, gseets für en us, wie wenn er sich wurd beweege, wääred dr Schofföör dänggt, ass er näben em wurd sitze ooni sich z beweege. En anders Bischbil: Us dr
E Heebel isch in dr Füsik und Technik e mechanische Chraftwandler, wo us eme starre Körper bestoot, wo am ene Angelpunkt eso aagnacht isch, ass er sich um dä cha dräie. Dr mathematische Beschriibig vom ene sonige Süsteem säit mä s Heebelgsetz. Das Gsetz isch scho in dr Antike vom Archimedes formuliert worde. Mä underschäidet zwüsche äisitige und zwäisitige Heebel, je nochdäm öb d Chreft nume uf äinere Site oder uf bäide Site vom Angelpunkt aagrife. Es git au gradi Heebel und Winkelheebel, wie er in dr Näigigswoog aagwändet wird. Die zentrali füsikalischi Gröössi, wo mä brucht, zum e Heebel beschriibe, isch s Dräimomänt M → {\displaystyle {\vec {M}}} im Bezug uf en Angelpunkt, wo sich dr Heebel um en ume cha dräije. M → = ( r → F − r → A ) × F → {\displaystyle {\vec {M}}=({\vec {r}}_{\text{F}}-{\vec {r}}_{\text{A}})\times {\vec {F}}} Drbii isch r → A {\displaystyle {\vec {r}}_{\text{A}}} dr Ortswektor vom Angelpunkt und r → F {\displaystyle {\vec {r}}_{\text{F}}} dr Ortswektor uf e Punkt, wo d Chraft F → {\displaystyle {\vec {F}}} aagrift. Dr Abstand zwüschen em Angelpunkt und em Aagriffspunkt vo dr Chraft ( | r → F − r → A | )
E Woog isch e Mässgräät zum d Masse vo Geegeständ z bestimme. Mäistens misst si d Gwichtschraft, s Gwicht, wo äng mit dr Masse zämmehängt. S Gwicht wird äntwääder diräkt gmässe, wie öbbe bin ere Fääderewoog, oder es wird mit dr Gwichtschraft von ere bekannte Masse vergliche. E Bischbil doodrfür isch d Balkewoog. Bi Wooge vo dr erste Art hängt d Mässig vom Ortsfaktor ab. Bi bäide Arte wird dr Wärt, wo gmässe wird, dur e statisch Ufdriib in dr Luft beiiflusst. Je noch dr Aawändig und dr Gnauigkäit, wo s brucht, wärde die Iiflüss vernoochlässigt oder dur gäigneti Maassnaame berücksichtiget. E bsundrigi Form isch d Zelwoog, wo us dr Masse vo äim oder vo meerere Äinzelstücke bestimmt, wie vil gliichi Objekt es git. Mä underschäidet Wooge je nochdäm für was si brucht wärde, wie Persoonewoog, Briefwoog, usw. oder wie si baut sin, wie Balkewoog, Fääderewoog usw., oder wie genau si mässe: Handelswoog, Mikrowoog, Grobwoog usw. e Bostwoog (öbbe 1971) en alti Erzwoog z Olbernhau-Grünthal e Laufmassewoog e Laufgwichtwoog für e Hushalt, um 1935 e Woog mit zwäi Schaale zum Masse vergliiche en elektronischi Disch- und Zelwoog (Max.: 5000 g, d: 1 g) e Stroossebruggwoog e Gläisbruggwoog en alti Apideekerwoog,
S Rasterchraftmikroskoop, sältener Atomchraftmikroskoop (ängl. atomic/scanning force microscope; abkürzt AFM bzw. SFM, sältener RKM), isch e speziells Rastersondemikroskoop. Es isch e wichdigs Wärkzüüg in dr Ooberflechechemii und mä brucht s, zum Oberfleche mechanisch abzdaste und zum atomari Chreft uf dr Nanometerskala z mässe. Das Mikroskoop isch 1986 vom Gerd Binnig, Calvin Quate und Christoph Gerber entwigglet worde. Mit ere nanoskopisch chliine Noodle, wo an ere Blattfäädere (uf änglisch Cantilever) befestigt isch, dastet mä Ziile um Ziile im ene definierte Raster d Oberflechi vo dr Broob ab. Die atomare Chreft zwüsche dr Oberflechi und em Spitz vo dr Noodle biege d Blattfäädere je noch dr Posizioon e chli andersch stark. Wie stark das cha mä mit kapazitive oder optische Sensore mässe und eso d Struktur vo dr Oberflechi vergröösseret daarstelle. B. Parkinson: Procedures in Scanning Probe Microscopies. John Wiley and Sons Ltd, 1997 (änglisch). Roland Wiesendanger: Scanning Probe Microscopy and Spectroscopy - Methods and Applications. Cambridge University Press, Cambridge 1994, ISBN 0-521-42847-5 (Englisch). B. Cappella, G. Dietler: Force-distance curves by atomic force microscopy. In: Surface Science Reports. Band 34, Nr. 1–3, 1999, S. 1–104, doi:10.1016/S0167-5729(99)00003-5. Franz Josef Gießibl: Advances in atomic force microscopy. In: Reviews of Modern Physics. Band 75, Nr.
In ere Paul-Falle wärde elektrisch gladnigi Däili im ene elektrische Wäggselfäld gspiicheret. Mänggisch bezäichnet mä sä as Quadrupol-Ionefalle, was sich uf d Geometrii vom elektrische Fäld beziet. Dr dütsch Füsiker Wolfgang Paul (1913–1993) het für d Entwicklig 1989 dr Füsik-Nobelbriis überchoo. D Paul-Falle bestoot in iirer klassische Bauform us drei Elektrode: Ere Ringelektrode und zwäi Ändchappeelektrode. Die häi hüperbolischi Inneflechene. Zwüsche dr Ringelektrode und de Ändchappenelektrode wird e Wäggselspannig mit ere Hoochfrekwänz (HF) vo mäistens 1 MHz aagläit. Die erzügt im Innere vo dr Falle en elektrischs Quadrupolfäld, und üebt uf d Ione e Chraft us, wo zitlig periodisch wäggslet. Je witer d Ione vom Zentrum vo dr Falle äwägg si, umso gröösser wird d Späicherchraft. D Baane vo de Ione wärde dur die Mathieuschen Differenzialgliichige beschriibe. D Chreft uf d Ionewolke in dr Falle wäggsle ab: es git e Fokussierig in dr xz-Ebeni (dur d Ringelektrode) und gliichzitig e Defokussierig sänkrächt drzue (z-Dimension), bim Faasewäggsel git s denn e Fokussierig in dr z-Dimension und gliichzitig e Defokussierig in dr xy-Ebeni. Bäidi Effekt wäggsle sich mit ere hooche Frekwänz ab und erzüüge eso en effektivi Fokussierig in alle drei Dimensione, also e Spiicherig. Füsik-Nobelbriis 1989 (Änglisch) Ustellig vom Dütsche Museum
Florenz (italienisch Firenze) chan eini vo däne Bedütige ha: Florenz, e Stadt i de Toscana, Italie Provinz Florenz, e Provinz um di glychnamig Stadt Erzbistum Florenz, e Erzdiözese vo de römisch-katholische Chirche Flughafen Florenz, de Flughafe vo de Stadt Florenz Republik Florenz, e historisches Gebiet um d Stadt Florenz Herzogtum Florenz, es Herzogtum im 16. Johrhundert, wo us de Republik Florenz entstande isch Herzogtum Toskana, als Nochfolger vom Herzogtum Florenz Florenz (Name), en männliche Vorname, wo au als Familiename gebrüchlich isch Josef Florenz, Wiener Wooge- und Gwicht-Fabrik und k.u.k. Hofliferant Firenze, e Romanfigur us Harry Potter, er isch en Zentaur Lueg au: Elbflorenz (Begriffsklärung) Charta von Florenz (Charta der historischen Gärten) Florentz Florence
D Pontifícia Universidade Católica de Minas Gerais (Päpschtiligi Katholischi Universitet vu Minas Gerais, churz PUC-MG) isch e privati katholischi Universitet z Belo Horizonte im Bundesstaat Minas Gerais, Brasilie. Si isch am 12. Dezämber 1958 grindet wore. D PUC-MG bietet Kurs un Uusbildigsprogramm uf verschidene Ebene vu dr sekundäre un tertiäre Bildig. Yygschribe sin an dr PUC-MG rund 63.500 Studänte. Websyte vu dr PUC-MG
p3 D Prager Burg (tschechisch: Pražský hrad) bildet s gröscht gschlosse Burgareal vo de Wält und lit uf em Berg Hradschin i de tschechische Hauptstadt Prag. Si isch im 9. Jahrhundert gründet worde und hät sither ihr Uskseh starch veränderet: Generatione vo Baumeischter vo verschidene Baustil sind dra beteiligt ksi, di einzelnen Etappe vo de Prager Gschicht händ ihri Spure hinterlah. Hüt isch d Prager Burg Sitz vom tschechische Präsident. Früener zur Zit vo de Tschechoslowakei isch si Residenz vom tschechoslowakische Präsident ksi. I de Mitti vo de Burgaalag befindet sich de Veitsdom. Johanna von Herzogenberg: Prag. Ein Führer. Prestel Verlag München, 375 Seiten, mit einem Register, einem Stadtplan und einem Übersichtsplan der Prager Burg, gezeichnet von Alfred Beron, München 1966 Klára Benešovská u. a.: The story of Prague Castle. Prague Castle Administration, Prague 2003, ISBN 80-86161-73-0. Englische Ausgabe des tschechischen Begleitbuches zur Dauerausstellung über die Geschichte der Prager Burg im Alten Königspalast. Jan Morávek: Kurzer Führer durch die Prager Burg. Wirtschaftsverwaltung der Prager Burg, 1932 Jan Morávek: Die Prager Burg. Führer durch die Prager Burg; aus der Geschichte der Burg. Verlag „Orbis“, Prag 1929 Umělecké památky Prahy 4. Pražský hrad a Hradčany. Praha 2000, ISBN 80-200-0832-2. Franz Weller: Die
De Veitsdom (au St.-Veits-Dom, tschechisch Katedrála oder chrám sv. Víta, volle Name Katedrála svatého Víta, Václava a Vojtěcha) uf de Prager Burg isch d Kathedrale vom Erzbistum Prag und di gröscht Chille vo Tschechie. De mächtig drüschiffig Dom isch im Stil vo de Gotik erbaut. Mass vom Dom Längi vom Hauptschiff: 124 Meter Breiti vom Querschiff: 60 Meter Höchi inne: 33 Meter Höchi Hauptturm: 99 Meter Jiří Burian: Der Veitsdom auf der Prager Burg. Gondrom, Bayreuth 1979, ISBN 3-8112-0115-8. Ivo Hlobil: Der Prager Veitsdom. Geschichte in Bildern, Krönungskleinodien, Domschatz, Farbige Glasfenster. Aus d. Tschechischen v. Sonja Schürmann. London, Opus Publishing 2006, ISBN 978-3-7845-5350-4. Jakub Pavel: Der Veitsdom zu Prag. Union-Verl., Berlin 1962 (Das christliche Jahrhundert; Bd. 39–40). Marc C. Schurr: Die Baukunst Peter Parlers. Der Prager Veitsdom, das Heiliggeistmünster in Schwäbisch Gmünd und die Bartholomäuskirche zu Kolin im Spannungsfeld von Kunst und Geschichte. Thorbecke, Stuttgart 2003, ISBN 3-7995-0127-4. Commons: Veitsdom – Sammlig vo Multimediadateie Veitsdom im dütschsprochige Wikisource Homepage vo de Kathedrale Veitsdom. In: archINFORM. Foti bi „Einige gotische Kathedralen“ 50.09111111111114.400555555556Koordinate: 50° 5′ 28″ N, 14° 24′ 2″ O Normdate: GND: 4256514-5 | LCCN: n50068424 | VIAF: 158247957
De Altstädter Ring (, au „Altstädter Märt“) isch de zentrali Märtplatz vo de Prager Altstadt. Er nimmt me als 9000 m² ii. S historische Rathus, d Teynchille, d Hussitechille St. Niklas i de Altstadt, s Palais Kinský, s Huus „Zur Stinerne Glocke“ und anderi sehenswerti Gebäude umgäbet de Platz. Inmitte vom Altstädter Ring staht s Dänkmal für de Jan Hus. I de Chäller vo de Hüser, wo dä Platz umgäbe, sind romanische und gotische Grundmure z finde. Dadruf stönd Renaissance-, Barock- und Rokokohüser. Am 21. Juni 1621 sind am Altstädter Ring insgesamt 27 Teilnähmer vom Ständeufstand vo 1618 hiigrichtet worde. Rathusturm Rathus am Altstädter Ring Astronomischi Uhr Petr Němec: Harenberg CityGuide Prag. Harenberg Verlag, Dortmund 1992, ISBN 3-611-00262-3. Commons: Altstädter Ring – Sammlig vo Multimediadateie Dreidimensional Virtuell Modell vom Altstädter Ring 50.087314.42125Koordinate: 50° 5′ 14,3″ N, 14° 25′ 16,5″ O
D St.-Nikolaus-Chille (Kostel sv. Mikuláše) isch anstell vo de Chlinsiter Pfarrchille vo 1283, wo 1625 vo de Jesuite überno worde isch, errichtet worde und zählt zu de bedeutendste Barockbauwerk vo Prag und vo de Wält. Vo 1703 bis 1711 hätt de Christoph Dientzenhofer s neue Chilleschiff mit de Westfassade baut und sin Sohn Kilian Ignaz Dientzenhofer hät vo 1737 bis 1752 de Chor und d Kupple baut. De Glocketurm isch 1756 vom Anselmo Lurago errichtet worde. A de Inneussstattig sind zahlreichi namhafti Künstler beteiligt ksi. De Johann Lucas Kracker us Wien hät in dr Kupple s Fresco d Apotheose vom hl. Nikolaus gmolt, wo mit ere Usdehnig vo 1500 m² zu de grösste vo Europa ghört. EKERT, František. Posvátná místa král. hl. města Prahy. Band I. Prag 1883. s. 167-185. VLČEK, Pavel, a kol. Umělecké památky Prahy. Malá Strana. Prag 1999. 686 s. ISBN 80-200-0771-7. S. 91-100. Commons: St. Nikolaus auf der Kleinseite – Sammlig vo Multimediadateie Koordinaten St. Nikolaus-Kirche 50° 5′ 16,5″ N, 14° 24′ 13,4″ O50.08791944444414.403727777778
De Prager Pulverturm (tschechisch: Prašná brána) isch en 65 Meter höche gotische Pulverturm am Platz vo de Republik z Prag, wo sin Name em bis zum Ändi vom 17. Jahrhundert döt glagerete Schwarzpulver verdankt. Im 1475 isch mit em Turmbau aagfange worde. Erst 400 Johr spöter sind d Bauarbeite beendet worde. Im Johr 1484 sind d Arbeite a dem Repräsentazionsobjekt abbroche worde, wil de König Vladislav II. sin Amtssitz vo de Altstadt i d Burg verleit hät. De Turm hät langi Zit es provisorischs Dach gha. Erst im Johr 1886 isch er binere Restaurierig under de Leitig vom Josef Mocker im neugotische Stil noch em Vorbild vom Altstädter Bruggeturm umbaut und es Walmdach montiert worde. Hüt isch am Turm s Gmeindshuus aabaut, wo 1905 bis 1911 im Jugendstil realisiert worde isch. Commons: Prašná brána – Sammlig vo Multimediadateie Prager Pulverturm englisch Thomas Rygl, Prag, ISBN 80-86893-51-0 Strojny A., Przewodnik Praga - Złoty hrad nad Wełtawą, Bezdroża, Kraków, 2007 Syte 102-103, ISBN 978-83-60506-57-8 50.08716888888914.427778888889Koordinate: 50° 5′ 13,8″ N, 14° 25′ 40″ O Normdate: GND: 4436695-4
S Nationalmuseum (tschechisch: Národní muzeum) z Prag isch s führende Museum in Tschechie zur Kultur- und Naturgschicht vo Tschechie und de ehemolige Tschechoslowakei. Es verfüegt über zahlrichi Sammlige, Usstellige und au historisch bedütsami Baute. S Hauptgebäud beherbergt e archäologisch-historischi Abteilig mit alte Ussstellige (sit 1966) über d Ur- und Früegschicht vom hütige Staatsgebiet und de Slowakei. S Gebäud lit am Wenzelsplatz. Commons: Nationalmuseum z Prag – Sammlig vo Multimediadateie Offizielli Website 50.07888888888914.430833333333Koordinate: 50° 4′ 44″ N, 14° 25′ 51″ O
S Unternemmè Red Hat isch èn US-amrikanischè Softwarehèrschteller mit Sitz z Raleigh, North Carolina, wo unter anderem diè wit vobreiteti Linux-Dischtribution Red Hat Enterprise Linux (RHEL) vodrybt un am Fedora-Projèkt bedeiligèt isch. Früèner isch au Red Hat Linux (RHL) vo dè Red Hat vodribbè worrè. D Aktiè vo dè Red Hat Inc. wörred a dè US-Börsè NYSE ghandlet. S Unternèmmè Red Hat isch 1993 vom Marc Ewing gründèt worrè un hèt sich 1995 mit èm Unternèmmè ACC vom Kanadier Bob Young zämmègschlossè. Young hèt im Unternèmmè s Amt vom CEO übbernõ, wo 1999 uff dè Matthew J. Szulik übbergangè isch, dè bis Èndi 2007 im Unternèmmè vorgschtandè isch. Im Juli 1999 isch s Unternèmmè Delix, wo in Stuègètt aasässig gsi isch, übbernõ worrè, Hèrschteller isch diè Dütsch Linux-Dischtribution (DLD) gsi, uss derrè denn d Red Hat GmbH druuss hervorgangè isch. Am 11. Auguscht 1999 isch Red Hat mit èm Initial Public Offering vo sechs Millionè Aktiè zum Prys vo 14 $ pro Aktiè a d Börse NASDAQ gangè. Am 15. Novembèr 1999 hèt d Red Hat bekannt gää, dass si dè Open-Source-Entwickler Cygnus Solutions übbernää düèn. Red Hat isch sitdem au für Cygwin voantwortlich. Anderi Übbernaamè sin denõch gfolgèt, drunter
D Prager Chlisite (tschechisch: Malá Strana) mit em Chlistädter Ring (tschechisch: Malostranské náměstí) isch en Stadtteil vo de tschechische Hauptstadt Prag. Vo 1257 bis 1784 isch d Prager Chlisite e rächtlich eigenständigi Stadt unterhalb vo de Prager Burg ksi, wo sech vo de Prager Altstadt dütlich underschide het. Nach zwei verheerende Bränd isch si zur Stadt vo de Riche und vom Adel worde. Im Staddteil stönd hüt prunkvolli Paläst und Kirche. Sehenswürdigkeite sind d Sankt Niklaus Chille, de Prager Bischofshof, s Sächsische Huus, d Sankt Thomas Chille, d Chille Sankt Maria unter de Chetti, d Chille vom Johannes em Töifer a de Bleichi, d ungermuur, d Sankt Laurentius Chille, d Chille Maria vom Sieg, s Palais Lobkowitz, s Palais Vrtba und der Vrtba-Garten, d Gärte vo de Prager Burg und de Ussischtsturm Petřín. 1991 hätt d Prager Chlisite 8411 Iwohner ka. Im Jahr 2001 sind dört 471 Wohnhüser gsi, mit 6809 Mänsche wo im Kwartier gläbt händ. Jaroslav Schaller: Beschreibung der königl. Haupt und Residenzstadt Prag sammt allen darinn befindlichen sehenswürdigen Merkwürdigkeiten.: Die Kleinseite, oder das III. Hauptviertel der Stadt Prag. Prag: Geržabeck, 1795 J. Čiháková, J. Dobrý: Dendrochronologische Bearbeitung der Hölzer aus den archäologischen Untersuchungen des Prager Suburbiums. In:
D Prager Börse (tschechisch: Burza cenných papírů Praha) isch e Wertpapierbörse i de tschechische Hauptstadt Prag und Tochtergsellschaft vo de CEE Stock Exchange Group. Si isch am 24. November 1992 gründet worde und isch de Hauptorganisator für de Aktiemaart i de Tschechische Republik. De Handel mit Aktie a de Prager Börse basiert uf enere Mitglidschaft, was bedütet, dass nur genehmigti Händler Zuegang zum Handelssystem händ. Di öschtrichischi Erschti Bank isch am 1. Oktober 2002 s erste usländische notierte Unternähme ksi. Dur d Mitglidschaft vo Tschechie i de EU am 1. Mai 2004 isch d Prager Börse automatisch volls Mitglid vo de FESE worde. D Prager Börse ghört sit em 9. Dezember 2008 mehrheitlich (92,4 %) zu de Wiener Börse bzw. de CEE Stock Exchange Group. (Stand: Juli 2010) Prager Börse (nur tschechisch und englisch) Wiener Börse: Übernahme der Anteile an der Börse Prag genehmigt (Memento vom 25. Novämber 2015 im Internet Archive) Mitteilig uf wienerborse.at vom 9. Dezember 2008 50.08930555555614.426388888889Koordinate: 50° 5′ 21,5″ N, 14° 25′ 35″ O
i8i12i13i15i15i16i18 De Prager Hauptbahnhof isch de wichtigsti Fernbahnhof z Prag und de grössti Personebahnhof vo Prag und Tschechie. D Bahnhof isch 1871 eröffnet worde und ligt östlich vo de Prager Innestadt. De Architekt Josef Fanta hät in im Jugendstil baut. De Prager Hauptbahnhof isch en internazionale Vercherschnotepunkt för Zugsverbindige i alli umligende Länder und drüber use. Es git au Verbindige i di grössere Städt vo Tschechie, wie zum Bischbil Brünn/Brno, Budweis/České Budějovice, Karlsbad/Karlovy Vary, Olmütz/Olomouc, Ostrava, Pilsen/Plzeň und Ústí nad Labem. De Bahnhof hät Aaschluss anes dichts Netz vo regionale Streckene vo de Mittelböhmische Region und de Prager S-Bahn (Esko Prag). Commons: Praha hlavní nádraží – Sammlig vo Multimediadateie „Hinter Sherwood-Forest und unter der Stadtautobahn: Prager Hauptbahnhof wird aufpoliert“, Radio Praha, 24. Januar 2008 „Hinter Sherwood-Forest und unter der Stadtautobahn: Gesichter des Prager Hauptbahnhofs“, Radio Praha, 7. Februar 2008
De Flughafe Prag (tschechisch Letiště Václava Havla Praha, gem. tschechischem Luftfahrthandbuech Praha/Ruzyně) isch de internationali Verkehrsflughafe vo de tschechische Hauptstadt Prag und ligt bi Ruzyně im sächste Prager Stadtbezirk, 15 km vom Stadtzentrum entfernt. Er befindet sich im Besitz vom tschechische Staat. D Flughafe isch 1937 zur Zit vo de Erste Tschechoslowakische Republik eröffnet worde. Er isch am 5. Oktober 2012 nach em Václav Havel benännt worde. Im Johr 2008 sind uf em Flughafe Prag 12 630 557 Passagier abgfertiget und 178 628 Flugbewegige registriert worde. Commons: Prague Ruzyně Airport – Sammlig vo Multimediadateie Internetpräsenz des Flughafens (tschech./engl.) Prag Flughafen Info (dütsch) AIP, Czech Republic