rlitschk/wikidir huggingface dataset:
D Cornelia Camichel Bromeis (* 16. Dezember 1970) isch e reformierti Bündner Pfarrerin, wo hüt z Züri würkt. Ufgwachse isch d Cornelia Camichel z Casti im Bezirk Albula. Nach em Bsuech vom Lehrerseminar z Khûr het si zwei Johr an de Gsamtschuel z Guarda Unterricht geh. Danach het si z Basel, z Bärn und z Frybùrg evangelischi Theologii gschtudiert. Si isch Pfarrerin z Khûr gsi, bevor si uf ihri hütigi Pfarrstell uf Davos-Platz gwechslet het. Si isch mit em Ernst Bromeis ghürote und het drei Chind. Bekannt ist si au, wil si Sprecherin vom «Pled sin via» isch, em rätoromanische «Wort zum Sunntig» vo Radiotelevisiun Svizra Rumantscha. Vom 2007 bis ins 2013 isch d Cornelia Camichel Chilerötin vo de Evangelisch-reformierte Landes-Chile Graubünde gsi und im Juni 2014 het d Bündner Synode si zu de erschte Bündner Dekanin gwählt. Vo 2015 bis 2021 het si d Bündner Synode gleitet und isch dodemit wider ex officio Mitgliid vom Chilerot gsi. Sit 2021 isch si Pfarreri i de Chilegmäind Züri, wo si hauptsächli am St. Peter würkt. Dezue ane isch si sit 2016 im Vorstand vo de Reformierte Medie. Bericht über d Wahl vo de Cornelia Camichel zur Dekanin uf de Webiste vo
D NASA (änglisch National Aeronautics and Space Administration, dytsch Nationale Luft- und Raumfahrtbehörde) isch d Ruumfahrtbhörde vo de USA. Si isch am 29. Juli 1958 gründet worde und hät veschideni Sache is Wältal gschosse. Ire Hauptsitz befindet sich z Washington, D.C. D NASA isch am 29. Juli 1958 dur e „National Aeronautics and Space Act“ gründet worde. Äine vo iire Vorlöifer isch s National Advisory Committee for Aeronautics (NACA) gsi, wo zur amerikanische Luftwaffe ghöört het. D NASA het die öbbe 8'000 Aagstellte vo dr NACA übernoo. Iire erst Diräkter isch dr Thomas Keith Glennan gsi. Die bemannti Ruumfaart het 1958 mit em Mercury-Programm aagfange. As Dräägerrageete si d Redstone und d Atlas D Rageete iigsetzt worde. Am 14. April 1959 isch die ersti Atlas-D Rageete im Mercury Brogramm gstartet worde. Am 4. Dezämber 1959 het d Mission Mercury-Little-Joe 2 stattgfunde, wo zum erste Mol e lääbigs Dier, dr Rhesusaff Sam, 11 Minute lang im Wältall umegflooge isch. Bi de "Little Joe"-Missione het au d Dräägerrageete "Little Joe" ghäisse. Am 21. Januar 1960 isch dr Sam bi dr Mission Mercury-Little-Joe 1B wider ufe ins Wältall gflooge. Die äigetlige Mercury-Flüg häi am 21. Novämber 1960 mit em umbemannte Flug Mercury-Redstone 1
Ds Museumsgrabfäld isch e chlises Freilichtmuseum z Bärn, wo Grabschdeine usgschdelt wärde. Ds Museumsgrabfäld, „öpe ds chlinschde Museum vor Schdat“ Bärn, isch 1980 gründet worde mit dem Zil, „zittypischi Bischbil vo Grabmalkunschd“ für d Nachwält z erhalte. S „Fäld“ wird imne langsame Rhythmus beleit, „drmit s ned zvil Grabmäler us dr glichen Epoche hed“. Weli Grabschdeine i ds Museumsgrabfäld chöme, entscheidet d schdatbärner Grabmalkommission ahang vo rein ästhetische Gründ. Drzue köre „handwärchlech u künschdlerich bischbilhafdi Grabmäler“, wo einisch im Jahr dür d Grabmalkommission prämiert wärde. Zum Konzäpt vom Museumsgrabfäld kört, das d Alterspatina uf de Grabschdeine sii gla wird. Ds Museumsgrabfäld isch o e Freilichd-Veranschdaltigsort. So si zum Bischbil 2011 Wärch vom Heinrich von Kleist im Museumsgrabfäld vor Christine Ahlborn u vom Matthias Zurbrügg as Theaterschbaziergang inszeniert worde. „Dr erschdi Grabschdei vom Fäld isch vo 1888“; dr „Grossdeil vo den Usschdelligsschdück chont … us de Jaare 1950 bis 1980“. D Grabmäler si derzit, wil sech zweni Lüt fürne indressiere, amne füechde u schattigen Egge vom Schosshaldefridhof der Witterig usgsetzd; um mee Bsuecher aa z zie, wot ne d Leitig vom Schosshaldefridhof an ene bsuecherfründlechere Ort häretue. Me wot mid em Museumsgrabfäld ir Zuekunft o ar Bärner Museumsnachd mitmache, und es
D Tour de France 2014, die 101. Uflaag vom wichdigste Etappevelorenne uf dr Wält, het vom 5. Juli bis 27. Juli 2014 stattgfunde. D Tour het z Leeds aagfange. Si isch 3656 km lang gsi und het 21 Etappe gha. Es isch s zwäite Mol gsi, ass si in Ängland aagfange het. Die erste drei Etappe si dur Groossbritannie gange und denn isch d Tour im Uurzäigersinn dur Frankriich, Belgie und Spanie gange. Bemerkige zur Dabälle: 1 Uf dr 2. Etappe het dr Bryan Coquard as Dritte im Punktklassemänt s Grüene Liinli aaghaa, wil dr Marcel Kittel scho s Gääle und dr Zwäiti Peter Sagan s Wisse Liibli aaghaa häi. 2 Uf dr 3., 4. und 5. Etappe het dr Romain Bardet as Zwäite im Noochwugsklassemänt s Wisse Liibli aaghaa, wil dr Peter Sagan scho s Grüene Liibli aaghaa het. 3 Uf dr 6., 7. und 8. Etappe het dr Michał Kwiatkowski as Zwäite im Noochwugsklassemänt s Wisse Liibli aaghaa, wil dr Peter Sagan scho s Grüene Liibli aaghaa het. 4 Uf dr 14. Etappe het dr Joaquim Rodríguez as Zwäite im Bärgklassemänt s Liibli mit de Pünkt aaghaa, wil dr Vincenzo Nibali scho s Gääle Liibli aaghaa het. Die
Jeanne d’Arc au bûcher (uff Deitsch laudet dr offizielle Titl Johanna auf dem Scheiterhaufen, uff schwäbisch dät mir saga D Johanna uff-em Scheidrhaufa) ischt a dramadischs Oratorium en zäha Szena ond ama Prolog fir Solostemma, Schbrecher, an gmischda Chor, an Kendrchor ond a Orkeschtr vom schweizerisch-franzeesischa Kombonischda Arthur Honegger (1892 bis 1955). S Libreddo schdammt vom franzeesischa Dichter Paul Claudel (1868 bis 1955). Zom erschda Môl uffgfihrt wôrra isch des Werk am 12. Mai 1938 z Basel em dordiga Musiksaal vom Stadtcasino, ond zwar en dr Originalschbrôch (Franzeesisch). Uff deitsch hôt mr des Werk zom erschda Môl em Stadttheater Zirich heera ond au glei noh seha kenna, weil deet d Uffihrong szenisch – also wia bei-ra Opr – ibr d Bihne ganga ischt. Drom wuud des Werk au en (fascht) jedem Opernfihrer beschbrocha ond so guad wia en koim Konzertfihrer. A Uffihrong dauret rond 75 Menudda. dui Heiliga Johanna dr Bruadr Dominik dr dridde Herold dr Herzog vo Bedford dr Johann vo Luxaburg dr Regnault de Chartres dr Guillaume de Flavy dr Mühlenwind a Priischder d Mueder Weifass dr Zeremonienmeischder dr Esel a Schôôf de Heilig Jungfrau (Sopran) de Heilig Margret (Sopran) de Heilig Katharina (Alt) a Stemm (Tenor) dr
CoffeeScript isch è Programmyrschprõch, wo d Programm dèvo in JavaScript transcompilyrt wörred. Si wörd sit 2009 vom Jeremy Ashkenas entwicklèt. Aaglènt a Ruby, Python un Haskell bediènt sich CoffeeScript èm sûntaktischè Zucker, um d Lesbarkeit vo JavaScript un Brägnanz z vobesserè. Ußerdèmm füürt CoffeeScript zuèsätzlichi Funktionalität y, wiè z. B. Array-Zämmèfassig un Pattern Matching. CoffeeScript übbersetzt vorhèrseebar in JavaScript, Programm könned kompakter (tûpischerwys 30 % wènniger Programmziilè) gschribbè wörrè, ooni dass deby d Laufzit-Performance beydrächtiget wörd. CoffeeScript isch zuèdemm dè offizièlle JavaScript-Präprozessor vo Ruby on Rails. Dè folgendi Quèlltegscht git "Hoi Waelt" uus. alert "Hoi Waelt" Transcompiliert in JavaScript. alert("Hoi Waelt"); Dè CoffeeScript-Compiler wiöd sit Version 0.5 sèlbscht in CoffeeScript gschribbè un isch für Node.js vofüègbar. Dè Compiler isch allerdings nit uff Node agwisè un cha in fascht jederè JavaScript-Umgebig uusgfüürt wörrè. Trevor Burnham: CoffeeScript: Accelerated JavaScript Development, Pragmatic Programmers (2011), ISBN 978-1-934356-78-4. CoffeeScript Homepage GitHub Repository Repository Geoffrey Grosenbach, Jeremy Ashkenas, Michael Ficarra: Meet CoffeeScript. PeepCode. May 12. Archiviert vom Original am 16. Juni 2011. Abgrüeft am 5. Oktober 2011. Meet CoffeeScript (Memento vom 16. Juni 2011 im Internet Archive) CoffeeScript Cookbook, Sammlung von Scripten "The Little Book on CoffeeScript" kleine Web-Anleitung Smooth CoffeeScript (PDF; 2,0 MB), Kleines Heft
Leeds isch e Groossstadt im änglische Metropolitan County West Yorkshire und dr Kärnort und Verwaltigssitz vom Metropolitan Borough Leeds. Noch dr Volkszelig het s im Joor 2011 in de innere "built-up area subdivision" vo Leeds, wo im Wääsentlige em County Borough Leeds, wo bis 1974 bestande het, entspricht, 474'632 Iiwooner gha. Dr Metropolitan Borough Leeds, wo d Kärnstadt vo Leeds samt iire Vorort, wo 1974 iigmäindet worde si, umfasst, het 757'655 Iiwooner (Stand 2012). Leeds isch s kulturelle, finanzielle, gwärblige und sportlige Zentrum vo West Yorkshire, won e Balligsgebiet mit mee as 2,2 Millione Iiwooner isch und vo dr Leeds City Region, ere Metropolregion mit 3 Millione Iiwooner. 2011 Census Key Statistics for built-up areas in England (Office for National Statistics) Bevölkerung von England und Wales am 30. Juni 2012 (ZIP; 832 kB) Leeds City Region. leedscityregion.gov.uk. Abgrüeft am 7. Juli 2013. (Site cha nüme abgrüeft wärde; Suche im Webarchiv)[1] [2] Vorlage:Toter Link/www.leedsceityregion.gov.uk
Harrogate [ˈhærəgət] isch e Mittelstadt in dr änglische Groofschaft North Yorkshire und Verwaltigssitz vom Borough of Harrogate. Noch ere Volkszelig het Harrogate 2001 im Ganze 71.594 Iiwooner ghaa. Harrogate lit am südöstlige Ändi vom Nidderdale, won e beliebts Noocherholigsgebiet am Rand vo de Yorkshire Dales isch. Groossstedt in dr Nööchi sin Leeds (25 km südlig), Bradford (30 km südwestlig), York (30 km östlig) und Middlesbrough (70 km nördlig). Office for National Statistics : Neighbourhood Statistics Abgrüeft am 18. Septämber 2009
York isch e Groossstadt im Norde vo Ängland am Fluss Ouse in dr Nööchi wo dr Foss in d Ouse mündet. York isch d Residänzstadt vo dr Groofschaft Yorkshire. Hüte isch di City of York e sälbständigi Verwaltigsäihaäit (Unitary Authority), wo nume für zeremonielli Aaläss zur Groofschaft North Yorkshire ghöört. D Stadt het 2012 200'018 Iiwooner ghaa. York lit im ene flache Daal, em Vale of York mit sine fruchtbare Ackerbööde, wo im Weste an d Pennine gränzt, im Norde an d North York Moors und im Oste an d Yorkshire Wolds. D Stadt befindet sich an dr Mündig vom Foss in d Ouse an dr Ändmorääne vom ene Gletscher in dr Iiszit. Richard Hall: English Heritage: Book of York. 1. Auflage. B. T. Batsford, London 1996, ISBN 0-7134-7720-2, S. 25. Fehler in Vorlage:Literatur – *** Pflichtparameter fehlt: Originaltitel fehlt
47.8192978.576849Koordinate: 47° 49′ 9″ N, 8° 34′ 37″ O Randè Dorf (amtlich Dorf Randen) isch èn Wyler, wo sit dè Gründig zu dè Stadt Blummbärg im Schwarzwald-Baar-Chreis z Badè-Württèbärg ghört. Randè lyt südlich vo Blummbärg uff èm Hochè Randè, un dõmit uff èm nördlichschtè Uusläufer vom Schwizer Jura. Dè Hochè Randè bildet diè südlichi Begränzig vo dè Baar, woby s Dorf Randè schu abhäldig vo dè Baar lyt, un somit nu zum dè Region Randè ghört. Zwischè Randè-Dorf un Blummbärg lyt diè Hauptwasserscheidè zwischè Rhy un Donau. Uff wellèrè Sitè dõdeby Randè lyt, cha mò scho dõ dra erkennè, dass Randè am obberè Rand vom Kommèdal aagsidlet isch, un dè Kommèbach via Epfèhofè im sich aaschlièßendè Fützèmer Beggi i dè Müllibach entwässerè duèt, wellè sich widderum übber d Wuètè in Hochrhy bi Waldshuèt ergièßt. Randè-Dorf wörd vo dè B27 durchquert, wo vo Zollhuus im Nordè chunnt un südlich zum Gränzübbergang Neuhuus in Kanton Schaffhuusè i dè Schwiz füürt. Circa 2 km sûdlich vom Dorf Randè lyt dè Schwarzè Stei, sell isch dè nördlichschte Punkt vo dè Schwiz. Östlich vo Randè schlièßt sich Kommingè un denõch Tengè im Hegau aa. In Richtig Wuètèdal hèt mò èn exzellentè Uusbligg in weschtlich-sûdweschtlicher Richtig.
47.6663055555568.3801944444444393Koordinate: 47° 39′ 59″ N, 8° 22′ 49″ O S Dorf Dègèrnau isch èn Ortsdeil vo dè Gmeind Öschingè mit 964 Ywooner (Stand: 30. Juni 2011) im Landchreis Waldshuèt z Badè-Württèbärg. Dègèrnau lyt rund 1,25 Kilometer vom Zèntrum vom Chèrnort Öschingè entfèrnt. Zuglych isch „Dègèrnau“ au dè Nammè von èm 10,0 Hektar großè un am 18. April 1953 voordnetè Landschaftsschutzgebièt. Zu Dègèrnau dezuè ghörd s Dorf Dègèrnau, s Gehöft Vogèlhòf (Vogèlhöf) un dè Woonblatz Schattèmülli. D Gemarkig isch schu in vor- un früègschichtlicher Zit Sidlungsraum gsi, devò zeuged dè Dolmè vu Dègèrnau a dè Strõß zwischè Dègèrnau un Èrzingè sowiè dè in unmittelbarer Nôchi stehendè Menhir vu Dègèrnau. Im Johr 1112 isch Dègèrnau erschtmòls urkundlich erwäänt worrè. 1358 isch si in èrè Schwizer Urkundè als Tegernouwe Wouttendal gnennt worrè. Dè Ort hèt zu dè Landgrõfschaft Chlèttgau un zu dè Hèrrschaft Schwarzèbärg ghört. Ebbèso wiè Horrè isch Dègèrnau èn aaltè Wallfahrtsort. Im Zuug vo dè Gemeindegebiètsreform z Badè-Württèbärg isch diè bis dörthy selbschtändigi Gmeind Dègèrnau mit Wûrkig vom 1. Januar 1975 nõch Öschingè ygmeindet worrè. Dègèrnau hèt zum 6. Juni 1961 353 Ywooner zellt. Mit Stand 30. Juni 2011 hèt Dègèrnau 964 Ywooner gha, somit isch Dègèrnau um circa 175 %
Sheffield [ˈʃɛfiːld] isch e britischi Groossstadt in South Yorkshire und Verwaltigssitz vo dr Region Yorkshire and the Humber. Iire Naame chunnt vom River Sheaf, wo entstoot, wil dört dr Totley Brook und dr Old Hay Brook inenanderfliess. D Stadt het öbbe 557'000 Iiwooner und isch äini vo de grösste Stedt in Ängland. Sheffield het dr Status von ere City und isch e Metropolitan Borough im Metropolitan County South Yorkshire. D Metropolregion Sheffield het öbbe 1,2 Millione Iiwooner. Zur Metropolregion vo Sheffield ghööre d Stedt Rotherham, Doncaster und Barnsley. S Gebiet vo dr Stadt lit uf eme hüglige Bärgland, wo dr höggst Punkt von em 548 m hooch isch und dr niidrigst 29 m ASL. Fümf Flüss fliesse dur s Stadtgebiet, d Don, Sheaf, Rivelin, Loxley und Porter. Im Weste vo dr Stadt lit dr Peak-District-Nationalpark und die südlige Uslöifer vom Pennines-Gebirg. Es het in dr Stadt mee as 170 Wälder und 88 öffentligi Gärte und Parkaalaage und relativ zur Zaal vo de Iiwooner isch s die grüensti Stadt in Öiropa. Sheffield isch lang bekannt gsi für sini Staalbrodukt. 1913 het dr Harry Brearley dr rostfrei Staal erfunde. Anderi wichdigi Industriizwiig si dr Choolebärgbau und d Stäibrüch gsi. In de 1970er
lblelslh Ypern [ˈyːpɐn] (niiderländisch: Ieper, franzöösisch: Ypres, im westfläämische Dialäggt: Yper) isch e Stadt in dr Browinz Westflandere us dr Fläämische Gmäinschaft z Belgie. Ypern het 2012 öbbe 33000 Iiwooner ghaa. Zu Ypern ghööre d Ortschafte Boezinge, Brielen, Dikkebus, Elverdinge, Hollebeke, Sint-Jan, Vlamertinge, Voormezele, Zillebeke und Zuidschote. Dr Groof Balduin II. dr Kaal (879–918) het Ypern, wo denn zur Groofschaft Flandere ghöört het, gege d Normanne befestigt. Im spoote Middelalter isch d Stadt äini vo de wichdigste in Flandere gsi. Vo 1559 bis 1801 het e Bischof dört si Sitz ghaa. Wääred em Erste Wältchrieg (1914–1918) isch Ypern sit em Herbst 1914 grad an dr Westfront glääge und die Dütsche häi e baar Mol ooni Erfolg brobiert, d Stadt z eroobere. Bi dene Kämpf häi si am 22. April 1915 zum erste Mol Chlorgaas iigsetzt und am 12. Juli 1917 Sämpfgaas. Commons: Ypern – Sammlig vo Multimediadateie ieper.be d Tourismus-Site vo Ypern R. Hanslian: Der deutsche Gasangriff bei Ypern am 22. April 1915. Eine kriegsgeschichtliche Studie. Berlin: Verlag Gasschutz und Luftschutz, 1934 Normdate: GND: 4225219-2 | LCCN: n80002953 | VIAF: 143000948
Gérardmer [ʒeʀaʀˈme] (vosgien: Giraumoué, dütsch Gerdsee, middelalterlig Geroldsee) isch e franzöösischi Gmäind im Département Vosges in Lothringe. Si het öbbe 8'000 Iiwooner und isch die drittgrössti Gmäind im Departemänt. Si ghöört zum Arrondissement Saint-Dié-des-Vosges, isch dr Hauptort (chef-lieu) vom Kanton Gérardmer und dr Sitz vom Kommunalverband Lacs et Haut Rupts, wo 2003 gründet worde isch. Die wichdigsti Industrii isch d Holzverarbäitig (Sägereie, Möbelfabrikazion, Hüüserbau). Au dr Turismus spiilt e bedütendi Rolle (u. a. het s e Spiilkasino). In dr Stadt git s e Hufe Hotel und im Turiste het s im Summer wie im Winter. Sit 1994 findet jedes Joor im Dorf s Festival international du film fantastique statt. Commons: Gérardmer – Sammlig vo Multimediadateie Stadt Gérardmer Liste des maires au 25 avril 2014 (data.gouv.fr) Website des Festivals
Besançon [bəzɑ̃ˈsõ] (dütsch früener emol Bisanz, lat. Vesontio) isch e Stadt mit 118.258 Iiwooner (Stand 1. Januar 2020) im Oste vo Frankriich. Si isch dr Sitz vo dr Verwaltig vom Département Doubs, dr Hauptort vo dr Region Franche-Comté und dr Sitz vom Erzbistum Besançon. Dä Iiwooner vo dr Stadt säit mä Bisontinerinne/Bisontiner (frz. Bisontines/Bisontins). D Bevölkerig vom Balligsruum Besançon zelt 244'448 Iiwooner. Dr Ort isch in ere Schläife vom Fluss Doubs gründet worde und het wääred dr Zit vom Römische Riich under em Naame Vesontio e wichdigi Rolle gspiilt. Im Middelalter het Besançon dr Status von ere freie Stadt im Häilige Römische Riich ghaa. Wääred em 17. Joorhundert isch d Region vo dr hütige Franche-Comté hert umkämpft worde, erst 1678 isch Besançon Däil vo Frankriich worde. D Franzoose häi d Stadt denn stark befestigt. Wääred dr Industrialisierig isch Besançon e Zentrum vo dr französische Uure- und Textilindustrii worde. Bis hüte isch d Stadt in de Beriich vo dr Mikro- und Nanotechnologii wichdig. A dr schmelschte Stell vo dr Doubs-Schlauf isch ufem Felsebärg d Zitedälle vo Besançon. Underem Bärg dure füert e Stroossedunnel und au e Dunnel vom Rhin-Rhone-Kanaal. D Stadt wird as die grüenschti Stadt vo Frankriich bezäichnet und het
D Toltekä si es präkolumbischs mesoamerikanischs Vouk gsi. Ihri Houtpstadt isch Tula gsi. Möglicherwis isch s Toltekäriich 720 n. Chr. entstandä. Si stammä vom Nord- oder Nordwestä vo Mexiko. Wiä diä meischtä Völker det, heind si Nahuatl gredt. Unter de Füährig vo ihrem Herrscher Mixcoatl sind si nach Zentralmexiko cho. D Toltekä hei mit irnä Eroberigszüg ou Teil vo de Haubinslä Yucatan igno. Chichen Itza, wo det liit, isch im toltekishä Boustil bout, isch aber eigentläch ä Maya-Stadt, wo vo Toltekä igno wordän isch. Hanns J. Prem: Geschichte Altamerikas. Oldenbourg, Münche 1989 (2. Uflag 2007). ISBN 3-486-53032-1. Commons: Tolteken – Sammlig vo Multimediadateie Literatur über d Tolteke im Katalog vom Ibero-Amerikanisches Institut z Berlin Die Tolteken Artikel uf de Website indianer-welt.de Die Tolteken, eine Hochkultur Artikel uf de Website indianerwww.de Chichén Itzá Artikel uf de Website indianer-welt.de Normdate: GND: 4060366-0 | LCCN: sh85135905
f D Planche des Belles Filles (dütsch Brätt vo de schöne Mäitli) isch e Bärg in Frankriich. Er isch bewaldet und 1.148 m hooch. Er lit in de Vogese im Département Haute-Saône, uf em Gebiet vo dr Gmäind Plancher-les-Mines; d Gränze zum Territoire de Belfort lit östlig vom Gipfel. E Legände verzelt, ass dr Bärg si Naame in dr Zit vom Drissigjöörige Chrieg überchoo het. D Mäitli und die junge Fraue vo Plancher-les Mines sige in d Bärg gflüchdet, zum sich vor de grausaame schwedische Söldner z verstecke. D Schwede häige sä iigholt und und d Mäitli häige Angst ghaa, ass si sä wurde vergwaltige und umbringe. Dorum häige si lieber Sälbstmord begange und sige vom ene Brätt in e Däich wit unde aabe gumpt. E lokale Künstler het e Statue us Holz zur Erinnerig gmacht und ufgstellt. Bim Gipfel befindet sich s äinzige Wintersportgebiet vom Departemänt Haute-Saône. Es umfasst drei Schilift uf ere Hööchi vo 950 bis 1148 Meter und vier Piste, wo zimlig bis seer schwiirig si. Es git Wanderwääg zum Ballon d’Alsace und uf Lepuix, Auxelles-Haut, Giromagny und Plancher-les-Mines. Es het dört e Bärgrestorant. Jede Juni chunnt s 200 km lange Welorenne Les Trois Ballons uf dr
Grenoble [gʀəˈnɔbl] (Arpitanisch Grenoblo, dütsch früener emol Graswalde) isch d Hauptstadt vom franzöösische Departemänt Isère und vo dr Dauphiné in dr Region Rhône-Alpes im Südoste vo Frankriich. Dr Ort isch woorschinlig dört entstande, wil d Flüss Isère und Drac dört inenanderfliesse. Grenoble het 158.240 Iiwoonern (Stand 1. Januar 2020) und isch die grössti Stadt in de Alpe, wo am Hoochgebirg lit, grösser no as Innsbruck, wo bäidi dr Turismus für sä wichdig isch. Im ganze Groossruum lääbe öbbe 665'000 Lüt. S Stadtzentrum befindet sich uf ere Hööchi vo 212,5 m über em Meer an dr Isère, geografischi Bräiti 45° 10′ Nord, geogr. Lengi 5° 43′ Ost. D Stadt lit öbbe 150 Kilometer südlig vo Gämf, 100 Kilometer östlig vo Lyon und 350 Kilometer nördlig vo dr Côte d’Azur. Numen e baar Kilometer äwäg befinde sich alpini Bärggipfel wo zum Däil me as 3000 m hooch sin: s Bärgmassiv vom Vercors, d Gebirgszüg vo dr Chartreuse und d Chaîne de Belledonne, de westlige Uslöifer vo de franzöösische Alpe. Grenoble hät zwor en Flughafe, dä liit aber öpe 40 km nordöstlich vo de Stadt ewägg. Isebahnlinie und Autobahne gits noch Nordweste, Nordoste und i südlicher Richtig. Z Grenoble isch au de Endpunkt
De Schanzegrabe isch e Wassergrabe i de Stadt Zöri. Er bildet nebet de Limet de zwait Uusfluss usem Zörisee und mündet bim Hoptbaahof i d Siil. Er isch vor alem im Underlauf parkäänlich gstaltet und drum au e bliebte Erholigsoort för d Lüüt, wo i de Zörcher City schaffet. De Schanzegrabe flüüsst westlich vo de Limet usem Zörisee, grad nebet de Schifflendi am Bürkliplatz. Er goot denn bim Hotel Baur au Lac verbii zom Alte Botanische Garte. Underhalb vo de Manebadi nebet em Halebaad City isch e Schwele. Oberhalb defoo gliicht de Schanzegrabe emene tüüffe Grabe mit ruigem Wasser, underhalb devoo gliicht er mee emene Bach mit ere schnellere Strömig. Er flüüsst denn bi de Kaserne verbii und mündet oberhalb vom Hoptbaahoof i d Siil. Uff de ganze Längi goot e Spazierweg em Schanzegrabe noo, wobii under de vile Stroossebrugge Fuessgängerunderfüerige gönd. Im obere Tail isch de Weeg asphaltiert, im undere Tail isch e Holzsteeg, wo bi Hööchwasser au öberfluetet were cha. De under Tail isch schattiger und parkäänlich gstaltet. I de Joore vo 1642 bis 1660 isch d Stadt Zöri miteme protzige Bollwerch umgee wore. Debii isch au de Schanzegrabe uusghobe woore. Er hett debii di "Chlii Stadt" westlich
Saint-Étienne [sɛ̃t‿eˈtjɛn] (frankoprovenzalisch Sant-Etiève oder Sant-Tiève, okzitanisch Sant Estève) isch d Hauptstadt vom südfranzösische Departemänt Loire und lit öbbe 50 Kilometer südwestlig vo Lyon im Zentralmassiv. Si het 174.082 Iiwooner (Stand 1. Januar 2020), wo sich as Stéphanois bezäichne. Saint-Étienne lit am Fluss Furan, eme chliine Nääbefluss vo dr obere Loire, am Fuess vom Mont Pilat (1.432 m). Saint-Étienne isch dr Middelpunkt vo dr Chooleförderig im Loire-Choolebecki gsi. D Stadt isch dr Sitz von ere Bärgakademii, dr Grande école École des Mines, ere Kaderschmiidi für generalistisch usbildeti Ääscheniöör. E wichdigi Industriizwiig isch d Montanindustrii (s frz. Dortmund) gsi bis zur Krise in dere Branche in de 1970er Joor, wo dr Dienstläistigssektor het afo waggse. Bedütend si hüte au d Elektro-,Textil- und Waffenindustrii, au wenn sich die mee im Gier-Daal bi St. Chamond befindet. Au d Schoggoladehärstellig – Marke WEISS – isch doo aagsiidlet, wie au die optischi Industrii und s Desäingwärb; au s örtlige Chrankehuus isch e wichdige Arbetgääber. Die optischi Industrii, vor allem Angènieux, isch uf dr ganze Wält bekannt worde, wo si bi de erste amerikanische Wältruummissione und dr Mondlandig mitgschafft het. Im Novämber 2010 isch Saint-Etienne vo dr UNESCO as City of Design anerkennt worde und isch
Diè Dütsch Rychsbaan, kurz DR, isch s staatliche dütsche Ysebaaunternèmmè vo dè Zit vo dè Weimarer Republik bis zu dè umittelbarè Nõchchriègszit. Dè Deil vo dè Dütschè Rychsbaan, wellè sich nõch 1945 i dè Sowjetischè Besatzigszonè befundè hèt, isch im Ufftrag vo dè Sowjetischè Milidäradminischtration z Dütschland (SMAD) witer betribbè un 1949 zu dè Staatsbaan vo dè Dütschè Demokratischè Republik worrè. D Bezeichnig „Dütsche Rychsbaan“ isch dört bybhaaltè worrè, wôrend dè andere Deil vo dè Dütschè Rychsbaan, welli i dè dè drei anderè Bsatzigszonè glègè sin, mit dè Gründig vo dè Bundesrepublik Dütschland im Septembèr 1949 i dè Dütschè Bundesbaan uffgangè isch. Diè èrschtè im Eigètum vo dè 1871 gründetè Dütschè Rych befindliche Ysebaa isch d „Rychsysebaa“, derrè iri Kaiserlichi General-Direktion vo dè Ysebaanè vo Elsass-Lothringè iren Sitz z Straßburg gha hèt. Si isch entschtandè, nõchdèmm Frankrych 1871 s Gebièt vom Elsaß-Lothringè a s Dütsche Rych abdrettè hèt müèsè un diè sich graad bildendi Dritti Französischi Republik s dörtige Netz formal vo dè Französischè Oschtbaan-Gsellschaft (Compagnie des chemins de fer de l’Est) käuflich erworbè un denn widder im Dütschèr Rych vokauft hèt. Nõch èm Ènd vom èrschtè Wältchrièg isch selli staatlichi Rychsysèbahn widder an Frankrych zrugg gangè. I dè übrigè