rlitschk/wikidir huggingface dataset:
47.6130555555567.7605555555556459Koordinate: 47° 36′ 47″ N, 7° 45′ 38″ O Adelhuse (amtlig Adelhausen) isch noch Nordschwobe de ywohnermäßig zweitchleinst Ortsdeil vo de Stadt Badisch-Rhyfälde im Landchreis Lörrach. Adelhuse ligt uff em Dinkelberg. Im Südoste gränzt Meisele an de Ortsdeil, im Süde Eichsle. Nördlig devo isch Hüsinge (e Ortsdeil vo Steine), westlig in e bitz Entfernig Ottwange. Durch Adelhuse verlaufe d L139, wo vo Eichsle chunnt und d K6333 in Richtig Meisele und Hüsinge. Adelhuse hät usserdem drei Bushaltstelle. Mer hät z Adelhuse Sydligsspure uss em 1. Johrhundert gfunde; sällemols hät under de Römer di erschti bisher bekannti Besydlig uff em Dinkelberg stattgfunde. Si hän au e Stroß uff Wyhle baut, wo z Ottwange immer no erhalte isch. Noch de Römer chömme di nächstälteste Fünd uss em 7. Johrhundert (Steigräber); in säller Zit isch au de Name entstande. Mer vermüetet, dass er uff den von re Persönligkeit uss de dörtmolige Zit zruckgoht. 1806 isch Adelhuse zum Großherzogtum Bade cho. S isch sither mit Eichsle zämme verwaltet worre. Am 1. Juli 1974 isch Adelhuse zämme mit Eichsle uff Rhyfälde ygmeindet worre. Commons: Adelhausen – Sammlig vo Multimediadateie rheinfelden.de: Informationen zu Adelhausen [1] (Site cha nüme abgrüeft wärde; Suche im Webarchiv)[2] [3] Vorlage:Toter Link/www.gutes-vom-dinkelberg.de
Baranya (IPA: ['bɒrɒɲɒ], ungarndütsche Name: Branau) isch s südligste vo de 19 Komitat vo Ungarn. Komitatssitz isch Pécs (Fümfchirche), anderi wichtigi Städt sin Pécsvárad und Mohacs. An Baranya gränze im Weste Somogy, im Norde Tolna und im Oste Bács-Kiskun. Zudem git s e Gränze zu Kroatie im Süde. D Südgränze vo Baranya stellt d Drau dar, im Oste d Donau. Allerdings hät s e chleis Gebiet zwüsche Donau und Draumündig, wo jetz zu Kroatie ghört. Höchste Punkt vo Baranya isch de Zengő (684 Meter). S südungarische Klima wird oft mit dem vo de Toskana vergliche. S isch warm und agnehm, drum chönne do au Pflanze wachse wie z. B. Fyge, Mandle und Edelkastanie. Usserdem wird dört Wy produziert. Erscht mit de Achunft vo de Römer hät Baranya Bedütig kriegt, s hän aber scho lang vorher Besydlige stattgfunde. D Römer hän d Donau, wo durch Baranya durefließt, zur Gränze gmacht. Spöter hän zerscht Hunne und deno Slawe dört gläbt; d Ungare sin um 900 umme ako und hän s Land erobert. Sällemols hät mer au d Komitat ygfiehrt. Im Johr 1526 hän d Ungare e Schlacht gege de osmanisch Sultan Suleiman II. verlore, drum hät dört e 150-jöhrigi Herrschaft vo de
Under Vulkanismus verstoht mer alli geologische Vorgäng un Erschinige, wo mitem Ufstige vu Magma innerhalb vu de ussere planetare Chruste bis zue dr Planeteoberflächi verbunde sin. Dezue ghöre alli Ustrittsforme as feschti, vulkanischi Bombe, Lapilli, Bimsstei, vulkanischi Äsche, flüssigi (Lava, Lahar, Geysir, Maar) oder gasförmigi (vulkanischs Gas, Fumarole) Stoff. Nit selte trätte Mischforme vu dr eruptive Begleiterschinige uf wie z. B. die verheerende pyroklastische Ström (wie bim Undergang vu Pompeii). Vulkan ghöre zue dr imposanteschte Erschinigsforme vum Vulkanismus, nit nur uf dr Erde, sundern au uf andere Planete un ihrene Mönd vu unserem Sunnesystem. Es sin verschideni aktivi Vulkane usserhalb vu dr Erde bekannt. So befinde sich Schwäfelvulkane aber au extrem heissi silikatischi Vulkane ufem Jupitermond Io, Kryovulkane (Stickstoffgeysire) ufem Neptunmond Triton un erloscheni Vulkane z. B. uffem Mars. D'Venus het villicht noch aktivi Vulkane. Uffem Erdmo sin die grosse dunkle Flächene, wo si "Gsicht" bilde, riisige Lavafelder wo vor iber drei Milliarde Johre entstande sin. Exotisch isch dr Vulkanismus uf dr Iismönd im ussere Sunnesystem, wo d'Lava Gletscheriis oder gar schlicht un eifach Wasser gsi si muess oder gar noch isch. Aktivi Wasser-Geysire het d'Ruumsonde Cassini im Herbst 2005 uffem Saturnmond Enceladus entdeckt. Dr Enceladus, mit 500 km Durchmesser
47.5958333333337.7436111111111435Koordinate: 47° 35′ 45″ N, 7° 44′ 37″ O Eichsle isch einer vo de Ortsdeil vo Badisch-Rhyfälde, Bade-Württeberg, Dütschland. De Ortsdeil ligt nördlig vo de Rhyfälder Chernstadt uff em Dinkelberg, südwestlig vo Meisele, südlig vo Adelhuse und östlig vo Ottwange. D L139 fiehrt in Richtig Norde uff Adelhuse, Richtig Süde uff d A98, wo nit diräkt durch s Dorf dure verlauft, und uff Rhyfälde. Eichsle isch in d zwei Ortsdeil Ober- und Nydereichsle glydert. Di älteste Fünd, wo mer z Eichsle gmacht hät, sin Hünegräber uss de Friehgschicht, usserdem hät s z Nydereichsle alemannischi Reihegräber ge. Dezüe chömme Zügniss von re Besydlig durch d Römer, wo an verschydene Stelle gfunde worre sin. Di erschti Erwähnig vo Eichsle isch im Johr 1242 als Mitglyd vo de Herrschaft Rhyfälde gsi. Im 17. Johrhundert isch es zämme mit de Nochberdörfer e Grichtsbezirk worre. 1806-1809 hät s zu Büge ghört, deno zum Amt Schopfe. De Wortdeil "-sel" goht uff e veraltets Wort "Sal" oder "Sol" zruck, wo e sumpfigi Stell bezeichnet hät. Drum hät s wahrschints friehner uff e sumpfartigi Gegend bi me Eichewald hywyse solle. De Legände noch sin drei Gfolgsfraue (d Kunigunde, d Mechtunde und d Wibranda) vo de Heilige Ursula z
dol2day isch e Internetsite (soziales Netzwerch) für Lütt, wo sich für Politik interessiere. Si isch amol europawit di gröschti vo derre Art gsi. D Mitgliedschaft kostet nüt. D Site isch e Chrüzig us Forum un Spyl; s werre Umfroge und Diskussione zu politische und gsellschaftliche Theme uf de eine Site, d Wahl vom "Kanzler" vo de Website für vier Monet un Arbet in virtuelle Parteie (linki, liberali, konservativi un unspezifischi) uf de andere Site. D Kanzler organisiere Chats mit Persönlichkeite uss de Politik und de Gsellschaft und versüeche, d Community witerzentwickle. Letschti Entscheider sin aber d Betryber un Eigentümer, d Redaktion vu dol2day. dol2day isch scho 2000 online gange. D Internetsite isch Prysträger vo Grimme Online Award (2002) un Prix Ars Electronica (2004). D Sprooch isch Hochdytsch. dol2day (hochdytsch)
D Iibe, Eye oder au Yye (Taxus baccata; alemannischi Näme) isch en immergrüene buschartige Nodelbomm, wo aber Pseudofrücht und kai Zapfe macht. D Iibe wachst recht langsam und isch im früene Stadium e buschartige Nodelbomm, maischt useme Verbund vo merere Stämm. Im Alter, si cha ganzi tuusig Joor alt were, cha si e Hööchi vo 15 Meter erraiche. Vili alti Ybe sind gschützt und töred nöd umtue were. D Iibe het waichi dunkelgrüeni Noodle, wo bis zu 4 Santimeter lang si chönnt und öppe 3 Milimeter brait sind und uf de Obersitte glänzig sind. D Undersite isch hellgrüe. D Iibe blüet im Märze und Abrile, di männliche Blüete sind geel und länglich, die wiibliche ganz uuschiibar und brüünlich. D "Frücht" vo de Iibe, au Schnoderbeeri gnennt, bistönd useme dunkle Soome, wo vomene lüüchtigroote Mantel (Arillus) umgee werd, wa den wien e Beeri uusgsiet. S handlet sich dodebi aber nöd um e echti Frucht. D Iibe isch i de Alpe verbraitet, im Dütsche Mittelgpirg, entlang am Atlantik vo Portugal bis uf England, im südliche Skandinavie und seltniger im östliche Europa. Obwoll si gern i de Berge vorchunnt und Chälti guet vertrait, lit di oberi Grenze bi 1500 m.ü.M. Si liebt Böde
Hasel [IPA: 'ha:z̥əl] isch e Gmeind im Landchreis Lörrach, Bade-Württeberg. Hasel litt am Südrand vom Schwarzwald im Haseldal zwüsche de Däler vo de Wyse und de Wehra. Im Süde gränzt Wehr (Waldshüet) a, zu allne andere Site vom Dorf ligt Schopfe. Zu de Gmeind ghöre d Dörfer Hasel und Glashütte, d Hüser Altmatt und d Bahnstation Hasel. Usserdem ligt d Wiestig Eichebrunnehof im Gmeindegebiet. Hasel isch am 7. Juni 820 zum erschte Mol erwähnt worre. Des isch in re Urkunde vom Chloster St. Galle als Hasalaho gsi. 1005 hät de dörtmolig Kaiser e Hofgüet uss em Dorf verschenkt. In de Folgezit hän im Lauf vo de Gschicht verschydeni Herrscher d Macht über s Dorf gha; 1305 isch es zämme mit Röttle an Bade cho. 1557 isch es noch de Reformation evangelisch worre; di erschti Chirch isch 1275 zum erschte Mol urkundlig erwähnt worre. In säller vo 1779 isch e Daufstei vo de alte Chirch erhalte. Im 17. Johrhundert hät mer im hüttige Ortsdeil Glashütte agfange, Glasware herzstelle. Des isch hütt nümmi de Fall; d Gmeind dient gröschtedeils als Wohngebiet, agsydelti Undernehme hät s wenig. Ergebnis vo dr Landdagswahle sit 2006: 1 2006: WASG, sit 2011: Die Linke D Hasler Höhli
D Höri isch ä Halbinsle im westlige Bodesee. Si lit zwische Radolfzell und Stei am Rhy nördlig vom Untersee und im Süde vom Zellersee. Drei Gmeinde, Gaiehofe, Moos und Öhnige ligge uf dr Halbinsle und si im Gmeindiverwaltigsverband Höri zämmegfasst. Dr niidrigst Punggt uf dr Halbinsle isch am Ufer vom Untersee mit erä Höchi vo 395,7 m ü. NHN. Dr höggst Punggt isch uf em Schiiner Bärg wo bis uf 708 m chunnt. Commons: Höri (Bodensee) – Sammlig vo Multimediadateie
Ysländisch (íslenska) isch e skandinavischi Sproch und Amtssproch vo Ysland. Ysländisch isch äng mit em Altnorwegische verwandt. Sälli hät sich sit em 14. Johrhundert agfange verändere und isch zum moderne Norwegisch worre, Ysländisch isch aber durch sini isolierti Lag eso blybe. Di gschrybeni Sproch hät e langi Tradition, di älteste Beleg chömme uss em 11. Johrhundert. Im 12. Johrhundert hän d Ysländer zämme mit em Christetum au s latynische Alphabet übernoh. Mer verwändet d Büechstabe <c, q, w, z> nümmi, hät aber d Zeiche <ð, Þ> ygfiehrt. Wyl Ysland als Insle vo de andere Länder zimlig isoliert isch, hät sich d Sproch sit em 12. Johrhundert nit verändert; Ysländer chönne d Schrifte uss derre Zit immer no läse. D Ussproch hät sich aber im 15. bis 16. Johrhundert stark verändert. S ysländische Alphabet bstoht uss 32 Büechstabe. Des sin vor allem latynischi, woby c, q, w, z nit brucht werre. Usserdem chömme alli Vokal (a, e, i, o, u, y) au mit me Akzänt Akut vor. Anderi Sunderzeiche sin <ð, þ, æ, ö>. S Zeiche <þ> chunnt uss em Rune-Alphabet. In de alphabetische Ordnig chunnt s <ð> noch em <d>, <þ, æ, ö> werre in gnännter Reihefolg am Änd vom
Mit m Wort Araber (arab. العرب /al-ʿarab/) moant ma a große Gruppa vo da Bevölkerig wo am Mittelmeer und im Nööche Oste lebt. S git unterschiidliche Definitiona, ob jemand als Araber zählt wird odar ned: politisch: Jemand wo in nam Land läbt, wo zur Arabischa Heimat (ar. وطن /waṭan/) khört – des tuan eppa 300 Milliona Mensche. linguistisch: Jemand, wo Arabisch as Muettersprooch redet - des tuan eppa 200 Milliona Mensche. genealogisch: Jemand, wo Vorfaara het, wo von nam beschtimmta Volk vo da Arabischa Halbinsle abschtammt. ethnisch: Jemand wo zu da semitischa Nomadaschtämm im nördlicha und zentrala arabischa Steppe- und Wüsetegebiet khört. Oft träffend meerere oda alle vo deana Definitiona zua. Für Sir Hamilton Gibb sind Araber Menschen, "für die die Mission des Propheten Muhammad und die Erinnerung an das Arabische Reich das zentrale historische Faktum sind und die darüber hinaus die arabische Sprache und ihr kulturelles Erbe als ihre gemeinsame Wurzel betrachten und an ihr festhalten." Während irer Expansion im 7. und 8. Joorhundart hond sich d Araber von eanam ursprünglicha Gebiet uf da arabischa Halbinsel westlich uf Nordafrika, Spanie und Portugal und nordöstlich uf Palästina, Syrie und in Irak usbroatet. S isch ene o glunge d Macht öber
Saley (ital. Salecchio) isch e eemoolig Walserdoorf im Eschedaal (ital. Valle Antigorio, dt. Eschental) in der idalieenische Provinz Verbano-Cusio-Ossola, Region Piemont. Hid isch Saley e Dail vù dr Gmeind Premia. Z Saley woond syd dr 1960er Joor nieme mee, aber s gid Lyd, wù im Sùmer ùf Saley cheme ùn dèrd e baar Mooned woone. Saley bschdood us zwai Dailer: Saley, im ùnnärä Bärg ùf 1320 m (ital. Salecchio Inferiore, dt Untersaley, ùf) ùn Saley, im obärä Bärg ùf 1510 m (ital. Salecchio superiore, dt. Obersaley). Zue Saley ghèère au no zwai chlaini Wyyler: Franggùhuis (ital. Casa Francoli, syder 1867 zue Saley) ùn Muraant (ital. Murando, syder 1921 zue Saley). Im 18. Jh. hed Saley no iber 100 Yywooner ghaa. Ab em 19. Jh. sin al mee Yywooner in andere Geegnige vù Italie abgwandered. Im Schboodjoor 1963 sin z Saley no 25 Lyd gwoond (Saley, im ùnnärä Bärg: 18, Saley, im obärä Bärg: 3, Franggùhuis: 2, Muraant: 3). Im Winter 1963/64 hän di ledschde Yywooner Saley verloo. Syderhäär sin nùme no ainzelni Heef im Sùmer bewoond. Saley isch e Walsersiidlig, wù am Aafang vùm 13. Jh. grinded wooren isch, in dr glyyche Zyd wie Opsu, Aager ùn Pomatt. Uusgangen isch
S Saleytitsch isch dr hegschdalemanisch Dialäkt vù Saley (ital. Salecchio) gsii. Es ghèèrd doodrmid zem Siidwalsertiitsch. Di ledschde Yywooner hän Saley im Winder 1963/64 verloo ùn sin di diefer gläägene italieenischschbroochige Dèèrfer zooge. S Saleytitsch isch hid faschd ganz uusgschdoorbe; ane 2008 ùn 2009 hed mer nomool Ùfnaame mid drei Schbrächer chene mache, aber byy me Dail vù dääne isch s Saleytitsch schdaarg vùm Pumattertitsch iberschiichded gsii. S Saleytitsch isch dr ainzig alemanisch Dialäkt ùn au dr ainzig im ganze ooberdydsche Schbroochruum, wù no bis in di zwood Hälfdi vùm 20. Jh. e lääbig Präteritum ghaa hed. Saley isch e Ùfnaameord vùm Schwyzer Schbroochatlas gsii. D Ùfnaam isch vùm Fritz Gysling ùn em Rudolf Hotzenköcherle im Oktober 1955 gmachd woore. E weng hed scho dr Eduard Schwyzer zämegsamled, wùn er 1907 im Pomatt ùn syne Noochbergmaine gsii isch. Fir s Phonogramm-Archiv vù dr Universität Züri hed dr Wilhelm Doegen im Oktober ane 1929 Tonbandùfnaame gmachd. Die Ùfnaame sin vùm Fritz Gysling, em Rudolf Hotzenköcherle ùn dr Clara Stockmeyer voorberaided ùn vù dr èrschte beede ane 1952 verefendligd woore. D Gertrud Frei hed in dr 60er Joor e Doktorarbed iber s Saleytitsch gschriibe. Zwische 1962 ùn 1965 hed si Ùfnaame gmachd
E Alphabet isch e Asammlig vo ainzelne Zaiche, wo benutzt wird zum e Schprôch bis zumene gwüsse Graad fonetisch widerzgää. De Begriff "Alphabet" chunt vo de erschtä bäide Buechstabe vom griechische Alphabet Alpha und Beta. Jedes Zaiche schtoot in der Reegle für ai Lut. Für d Widergab vonere bestimmte Sprach mit emnen Alphabet bruucht's aber e Rächtschrybig. Alphabet im ängere Sinn sy nume die Schrifte, wo glychartigi Buechstabe für Konsonanten u Vokale hei. Zu den Alphabet im wyttere Sinn zellt men aber oft ou Schrifte wi di Arabischi oder di Hebräischi, wo ke Vokalbuechstabe hei (Konsonanteschrifte/Abjads), u Schrifte wi di Äthiopischi oder di Indische, wo jedem Konsonantebuechstabe e Vokal inhäränt isch (meischtens /a/) u di andere Vokale dür Veränderigen a däm Konsonantebuechstaben usddrückt wärde (Abugidas). s Gotische Alphabet s Griechische Alphabet s Koptische Alphabet s Kyrillische Alphabet s Latinische Alphabet s Futhark s Arabische Alphabet s Hebräische Alphabet s Phönizische Alphabet IPA Rächtschrybig Silbeschrift Commons: Alphabet – Sammlig vo Multimediadateie
47.7952777777787.8275722Koordinate: 47° 47′ 43″ N, 7° 49′ 39″ O Neuewäg ['nɔɪə,væ:g] (amtlig Neuenweg) isch e ehemoligi Gmei in Bade-Württeberg (Dütschland) un ghört zum Landkreis Lörrach. Die ehemolig Gmei ghört sit em 1.1.2009 zue dr neije Gmei Chleis Wiisedal mit Hauptort Dägernau, wo ussem gliichnammige Gmeiverwaltigsverband hervorgange isch. D'Umwandlig vum Gmeiverwaltigsverband in e Verbandsgmei isch us finanzieller Not erfolgt. Neuewäg isch als Erholigsort staatlig aerkännt und isch im Naturpark Südschwarzwald im Dal vo de Chleine Wiese uff re Höchi vo 700 bis 1400 Meter. S Gmeindegebiet vo derre letschte Sydlig am Änd vom Dal goht bis uff de Gipfel vom Belche. 89 Prozänt vo de Gmeindflächi werre aber durch Wald bedeckt. D Gmeind gränzt im Norde an Münschterdal im Landchreis Brysgau-Hochschwarzwald, im Oste an d Stadt Schönau im Schwarzwald und Bölle, im Süde an Bürchau und Raich, im Weste an Wies. Zu de Gmeind ghöre s Dorf Neuewäg, d Wyler Hinderheubrunn, Mittelheubrunn und Vorderheubrunn und d Zinke Belchehöf und Sägemättle. Neuewäg isch im Johr 1278 in re Schenkigsurkunde vom Chloster St. Blasie zum erschte Mol erwähnt worre. De Ort hät zu de Marchgrafschaft Bade-Durlach ghört und isch mit säller in de Reformationszit protestantisch worre. Bis zu me Brand 1903 hät s
S Förschtatum Liachtaschtaa hot ölf Gmonda in zwo Wahlchreise. D Gmonda (Undrland) oder Gmanda (Oberland) send mängsmol uftoalt i verschedne Dörfer und hond vilfach Exklave und Enklave innerhalb vom Ländle. Liechtensteiner Flurnamenkarte Landesverwaltung Liechtenstein (Site cha nüme abgrüeft wärde; Suche im Webarchiv)[1] [2] Vorlage:Toter Link/www.llv.li Bevölkerungsstatistik, Stand 31. Dezember 2018
Inhaltsverzeichnis A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z Die Lischt vo dr Gmoanda z Voralbearg umfasst alli 96 politische Gmoanda vom öschtriichische Bundesland Voralbearg. Commons: Gmoande im Voralbearg – Sammlig vo Multimediadateie Land Vorarlbearg: Gmoande – Offizielle Auflistung vu allne Städt und Gmoande im Voralbearg Vorarlbearger Gmoandsverband – met Seatz z Dorabeara
Undereme Faukale Explosiv bizaichnet di älteri Dialektforschig en Artikulationsart im Alemannische, wo en Plosiv und e Nasal gliichzitig formuliert und glöst werdet. Beachtet werde mue, as di ältiri Forschig för Plosiv hüüfig de Uusdruck Explosiv bruucht het, wa i dem Artikel biibhalte werd. Bimene gwönliche Plosiv, wie /p/ oder /g/ werd de Strom vom Schnuuf blockiert und denn sofort glöst, so as d Luft dör s Muul abflüüst. Die Blockierig erfolg a zwo Stelle, nämlich je nach Luut bi de Lippe (p, b), bi de Zee (t, d) oder im Raache (k, g) und dezue werd au d Nase blockiert, indem s Velum gege die hinderi Pharynxwand druggt werd, well sus e Nasal wie /m/ oder /n/ entstäänd. D Lösig vode Blockade erfolgt bimene Plosiv öber s Muul. Bimene faukale Explosiv werd aber zerscht s Velum glöst, so ass de gstauti Luftstrom öber d Nase abströmt. För de seltnig Luut het d IPA kai Zaiche iigfüert. E Schriibig mit höchgstelltem Nasal /tn/, wie zum Tail vorgschlage werd, isch för s Alemannische nöd empfole, well de Nasal düttlicher woorgnoo werd as de Plosiv. I dem Artikel werdet die Luut mit /pm/ und /tn/ notiert, wenns um s Alemannische goot. I de
E Ablut (Pl. Ablyt) isch e reegelhafde Wägsel zwische Vokal im glyyche Lexem, wù im Geegesaz zem Ùmlut nid phonologisch bedingd isch. Dr dydsch Uusdrùg Ablaut isch ane 1819 in d Schbroochwiseschafd yygfierd woore vùm Jacob Grimm, wù doodermid dr Wägsel vù dr Vokal in dr Konjugation vù dr schdaarche Verbe im Germanisch bezaichned hed. In dr indogermanische Schbrooche isch dr Ablut e wichdigi Erschyynig in dr Flexion ùn in dr Woordbildig. S wird ùnderschiide zwisch em quantitative Ablut ùn em qualitative. Im qualitative Ablut wägsle maischdens idg. *e (Grùndstapfle) ùn idg. *o (Abteenigsstapfle): lat. tego „ich decke“, toga „Toga, Decke“, dernääbe gid s au dr Wägsel zwische *ē ùn *ō (got. lētan „lassen“, lailōt „er ließ“) ùn dr Wägsel zwische idg. *a ùn idg. *o (griech. ago „ich treibe“, ogmos „Furche)“. Im quantitative Ablut wägsled d Lengi vù dr Vokal. Wän d Grùndstapfle e chùùrze Vokal hed, no chaa dr Ablut e lange Vokal syy (Deenstapfle: ahd. neman „nehmen“, nāmun „sie nahmen“) oder ganz gschwùnde syy (Schwùndstapfle: griech. petomai „ich fliege“, eptomen „ich flog“). Wän in dr Grùndstapfle vùn eme lange Vokal uusgood, erschyynd d quantitativ Ablut im Indogermanisch as *ə (Diefstapfle). Die Schwa wird in dr maischde indogermanische
47.5569444444447.7336111111111281Koordinate: 47° 33′ 25″ N, 7° 44′ 1″ O Herte isch e Dorf im Landchreis Lörrach und sit em erschte Oktober 1973 e Ortsdeil vo Badisch-Rhyfälde. Herte isch im Weste bis Südweste vo Rhyfälde. Im Norde gränzt s an Degerfälde, im Oste an Warmbach (e Deil vo de Chernstadt). Im Weste litt Grenzach-Wyhle uff em Riehrberg. De Ortsdeil Herte litt usserdem an de Schwizer Gränze gegenüber vo Chaiseraugscht AG. Di erschte Sydler sin d Römer gsi, wie Fünd uss derre Zit bewyse, mer hät aber au e alemannische Friedhof entdeckt. Di erschti Erwähnig isch im Johr 807 als Harta/Hertum gsi; wahrschints hät s dörtmolige Dorf zu de Grafschaft Rhyfälde ghört. 1291 isch e Burg Hertin z Basel erwähnt worre. Mit de Grafschaft Rhyfälde zämme isch Herte 1494 zu Östrych cho. Im Johr 1879 isch z Herte s St. Josephshus gründet worre. Säll isch e Pflägeheim mit re Behindertewerchstatt. Vom 12. bis 15. Juli 2007 hät e Jubiläumsfest stattgfunde. S Wappe vo Herte (vgl. Infobox) zeigt uff blauem Grund e goldigs Hexagramm, wo i siner Mitti e Wappe mit de Farbe vo de östrychische Flagge isch. S goldige Hexagramm isch s Dorfzeiche, di östrychischi Flagge erinnert an d Züeghörigkeit zu Östrych.
Soledurn isch d Houptstadt vom Kanton Soledurn, und isch en eigene Bezirk. Soledurn bhauptet vo sich, es sig die schönschti Barockstadt vor Schwiiz. D Altstadt isch zwüsche 1530 und 1792 baut worde und isch wäge däm e Mischig vo Architektur-Stil us verschidene Ziite. Im Johr 2010 het Soledurn e chli meh as 16 duusig Iwohner gha. Soledurn isch ar Aare und am Jurasüdfuess. Sehenswürdigkeite z Soledurn si d Altstadt, dr Zitgloggedurm, d St.-Urse-Kathedrale und d Jesuitechile. Ganz ir Nöchi vo Soledurn isch d Verenaschlucht mit dr Einsidelei und s Schloss Waldegg. Dr Gipfel vum Husbärg Wisseschtei erreicht me am bequemschte mit dr neue Gondelibahn. ca. 14–37: Neu-Gründig vom wohl ehemols keltische Salodurum ir Ziit vom römische Kaiser Tiberius. Es isch e Marktfläcke im Bereich vom hütige Stalde bis ca. Juden-/Schaalgass. Um 300 muess wäge de Alemanne-Ifäll ä Befeschtigungs-Muur drum ume baut wärde. Überräschte dervo gits no z. B. uf em Fridhofplatz. Bi dr hütige St. Urse-Kathedrale schteit damals ä heidnische Tämpel. 932: Gründig vom geischtleche St.-Urse-Stift dür d Burgunder-Königin Bertha ca. 1033: Soledurn isch zur Richsstadt worde 1218: Solothurn isch e freji Richsstadt, es cha jetz si Schultheiss säuber wähle. D Schtadt-Feschtig isch mittlerwile usbaut worde: Nach Norde und vor
Lund isch e Stadt i dr südschwedische Provinz Skåne län und dr historische Provinz Schone. Sie isch mit 76.188 Iwohner (31. Dezember 2005) die elftgröschti Stadt im Land und, noch Malmö und Helsingborg au die drittgröschti Stadt vo dr Provinz. Die sogenannti Studentestadt isch prägt vo zahlreiche Cafés, Parks und alti Backsteifassade. Sie isch Sitz vo dr Universität Lund und au vom Bischtum Lund und gilt als es kulturelli Zentrum vom Süde. Sie isch Hauptort vo dr glichnamige Gmaind. Commons: Lund – Sammlig vo Multimediadateie Offizielli Website (englisch, schwedisch) Touriste-Informazione (dütsch, englisch, schwedisch) Tätorternas landareal, folkmängd och invånare
Malschburg-Marzell isch e Gmeind im Landchreis Lörrach z Bade-Württeberg. Malschburg-Marzell isch im hindere Chanderdal im Südweste vom Schwarzwald. Höchste Punkt vom Gmeindegebiet isch de Hochblaue uff 1165 Meter, de diefst Punkt litt uff 429 Meter. 70 % vo de Flächi sin Wald. Südöstlig vom Hochblaue isch wahrschints di höchstglägeni Burgstell vo Bade-Württeberg, d Burg Stockberg. Nochbergmeinde sin im Norde Badewyler (FR), im Oste Wies, im Süde Steine und im Weste Chander und Schlienge. Malschburg-Marzell bstoht uss de beide ehemolige Gmeinde Malschburg und Marzell, witeri Ortsdeil sin Höfe, Reha-Klinike, Vogelbach, Chaltebach, Lütschebach und Käsacker. De Ortsdeil Chaltebach isch de erscht wo urkundlig erwähnt worre isch. Dört hät de Bischof vo Konstanz 1095 d Michaelschirch gweiht. Di erschte urkundlige Erwähnige vo Malschburg und Marzell sin 1301 bzw. 1151 gsi. 1974 isch uss de Gmeinde Malschburg und Marzell e Eiheitsgmeind bildet worre. Noch de Gmeindereform im gnännte Johr isch au e Verwaltigsgmeinschaft mit Chander entstande. Ergebnis vo dr Landdagswahle sit 2006: 1 2006: WASG, sit 2011: Die Linke Di höchsti Erhebig isch de Hochblaue (1165 m) mit Ussichtsturm. In de Nöchi vom Ortsdeil Vogelbach isch d Ruine Sauseburg. Günter Wagner (1929-2017), Buur, Schriiner un Heimetdichter Commons: Malsburg-Marzell – Sammlig vo Multimediadateie Internetufftritt vo