rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Hunewihr ìsch e frànzeesche Gmein ìm Owerelsàss ìn dr Region Grand Est (bìs 2015 Region Elsàss). D Gmein ghert zem Kanton Sainte-Marie-aux-Mines un zem Arrondissement Colmar-Ribeauvillé. Hunewihr ìsch zem erschte Mol gnannt worre ànne 1114 àls Hunniville. Vun 1871 bìs 1918 hàt d Gmein zem ditsche Richslànd Elsàss-Lothringe ghert. Dr Maire vun Hunewihr ìsch dr Gabriel Siegrist. Hunewihr ghert zem Kommünàlverbànd Pays de Ribeauvillé. Dr elsassisch Dialekt vun Hunewihr ghert zem Owerrhinàlemànnisch. Kirich Saint-Jacques Rothüs Brunne z Hunewihr Michel Paul Urban: Lieux dits. Dictionnaire étymologique et historique des noms de lieux en Alsace. Édition du Rhin, Strasbourg 2003 Commons: Hunawihr – Sammlig vo Multimediadateie Hunewihr uf www.alsace-route-des-vins.com Liste des maires au 25 avril 2014 (data.gouv.fr) INSEE: Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999 Normdate: GND: 4760709-9 | SUDOC/IdRef: 029826365 | VIAF: 233900001
Ìllhisre ìsch e frànzeesche Gmein ìm Owerelsàss ìn dr Region Grand Est (bìs 2015 Region Elsàss). D Gmein ghert zem Kanton Sainte-Marie-aux-Mines un zem Arrondissement Colmar-Ribeauvillé. Ìllhisre ìsch zem erschte Mol gnannt worre ìm 1482 àls zu den Hüseren an der Yllen. Vun 1871 bìs 1918 hàt d Gmein zem ditsche Richslànd Elsàss-Lothringe ghert. Dr Maire vun Ìllhisre ìsch dr Jean-Claude Hirn. Ìllhisre ghert zem Kommünàlverbànd Pays de Ribeauvillé. Dr elsassisch Dialekt vun Ìllhisre ghert zem Owerrhinàlemànnisch. Michel Paul Urban: Lieux dits. Dictionnaire étymologique et historique des noms de lieux en Alsace. Édition du Rhin, Strasbourg 2003 Commons: Ìllhisre – Sammlig vo Multimediadateie https://web.archive.org/web/20120121235848/http://www.illhaeusern.eu/ Liste des maires au 25 avril 2014 (data.gouv.fr) INSEE: Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999 Normdate: VIAF: 235696473
Ooschte (frz. Ostheim, dt. Ostheim) ìsch e frànzeesche Gmein ìm Owerelsàss ìn dr Region Grand Est (bìs 2015 Region Elsàss). D Gmein ghert zem Kanton Sainte-Marie-aux-Mines un zem Arrondissement Colmar-Ribeauvillé. Ooschte ìsch zem erschte Mol gnannt worre ànne 785 àls Osthaim. Vun 1871 bìs 1918 hàt d Gmein zem ditsche Richslànd Elsàss-Lothringe ghert. Dr Maire vun Ooschte ìsch dr Bernard Kempf. Ooschte ghert zem Kommünàlverbànd Pays de Ribeauvillé. Dr elsassisch Dialekt vun Ooschte ghert zem Owerrhinàlemànnisch. Michel Paul Urban: Lieux dits. Dictionnaire étymologique et historique des noms de lieux en Alsace. Édition du Rhin, Strasbourg 2003 Commons: Ooschte – Sammlig vo Multimediadateie Liste des maires au 25 avril 2014 (data.gouv.fr)
Santihans (offiziell St. Johann mit dr Bedonig uf dr letzte Silbe [saŋgt jɔˈhanː) isch e Quardier in dr Schwiizer Stadt Basel. Es lit im stark industrialisierte Norde vo dr Stadt. Dört findet sich dr Rhiihafe Santihans und die stedtischi Abfallverbrennig. S Quartier het e hoche Aadeil vo usländische Iiwohner und isch eine vo de soziale Brennpünkt vo Basel. D Nöchi zum Rhii und dr Innestadt mache aber e hochi Läbensqualität möglig. S Santihans-Quardier verdankt si Name em Apostel Johannes. S Quardier Santihans gränzt im Norde an Frankriich, im Oste an Rhii, im Süde an d Quardier Vorstedt (Santihans-Park) und Am Ring) (Santihans-Ring) und im Weste an s Iseli (Burgfälderstrooss). Im Quardier isch d Johanniterbrugg, wo dr Johanniterorde drnäbe si Niiderlassig gha het, und s Santihansdoor. De Iiwohner vom Quardier sait me Santihans(l)emer. D Antoniuschille D Johanneschille Dr Kannefäldpark Dr Bahnhof Santihans Dr Rhiihafe Santihans D Voltahalle S Statistische Amt vom Kanton Basel-Stadt - Quartierportrait Santihans
Ràppschwihr ìsch e frànzeesche Gmein ìm Owerelsàss ìn dr Region Grand Est (bìs 2015 Region Elsàss). D Gmein ghert zem Kanton Sainte-Marie-aux-Mines un zem Arrondissement Colmar-Ribeauvillé. Ràppschwihr ìsch zem erschte Mol gnannt worre ànne 759 àls Ratboldovilare. Vun 1871 bìs 1918 hàt d Gmein zem ditsche Richslànd Elsàss-Lothringe ghert. Dr Maire vun Ràppschwihr ìsch dr Jean-Louis Christ. Ràppschwihr ghert zem Kommünàlverbànd Pays de Ribeauvillé. Dr elsassisch Dialekt vun Ràppschwihr ghert zem Owerrhinàlemànnisch. Fàchwarikgàss Àltstàdt Ulrichsburig Wàllfàhrtskirich Düsebàch Michel Paul Urban: Lieux dits. Dictionnaire étymologique et historique des noms de lieux en Alsace. Édition du Rhin, Strasbourg 2003 Commons: Ràppschwihr – Sammlig vo Multimediadateie Ribeauvillé in der Topographia Alsatiae (M. Merian) im dütschsprochige Wikisource http://www.ribeauville.net Impressione üs Ràppschwihr Informatione fir Tourischte Notre-Dame de Dusenbach (Site cha nüme abgrüeft wärde; Suche im Webarchiv)[1] [2] Vorlage:Toter Link/perso.orange.fr Liste des maires au 25 avril 2014 (data.gouv.fr) INSEE: Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999 Normdate: GND: 4420082-1 | VIAF: 241849160
Rodere ìsch e frànzeesche Gmein ìm Owerelsàss ìn dr Region Grand Est (bìs 2015 Region Elsàss). D Gmein ghert zem Kanton Sainte-Marie-aux-Mines un zem Arrondissement Colmar-Ribeauvillé. Rodere ìsch zem erschte Mol gnannt worre ànne 814 àls Ruodenesheim. Vun 1871 bìs 1918 hàt d Gmein zem ditsche Richslànd Elsàss-Lothringe ghert. Dr Maire vun Rodere ìsch dr Robert Sprolewitz. Rodere ghert zem Kommünàlverbànd Pays de Ribeauvillé. Dr elsassisch Dialekt vun Rodere ghert zem Owerrhinàlemànnisch. Michel Paul Urban: Lieux dits. Dictionnaire étymologique et historique des noms de lieux en Alsace. Édition du Rhin, Strasbourg 2003 Commons: Rodere – Sammlig vo Multimediadateie Liste des maires au 25 avril 2014 (data.gouv.fr) INSEE: Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999 Normdate: GND: 1164197223 | VIAF: 269327794
Rorschwihr ìsch e frànzeesche Gmein ìm Owerelsàss ìn dr Region Grand Est (bìs 2015 Region Elsàss). D Gmein ghert zem Kanton Sainte-Marie-aux-Mines un zem Arrondissement Colmar-Ribeauvillé. Rorschwihr ìsch zem erschte Mol gnannt worre ànne 742 àls Chrodoldeswillare (8. Jh. Rodulphivilla, 987 Rulswilre). Vun 1871 bìs 1918 hàt d Gmein zem ditsche Richslànd Elsàss-Lothringe ghert. D Maire vun Rorschwihr ìsch d Denise Rieg. Rorschwihr ghert zem Kommünàlverbànd Pays de Ribeauvillé. Dr elsassisch Dialekt vun Rorschwihr ghert zem Owerrhinàlemànnisch. Michel Paul Urban: Lieux dits. Dictionnaire étymologique et historique des noms de lieux en Alsace. Édition du Rhin, Strasbourg 2003 Commons: Rorschwihr – Sammlig vo Multimediadateie Liste des maires au 25 avril 2014 (data.gouv.fr) INSEE: Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
Der Kannefäldpark isch mit 8,5 ha die grössti Parkaalag in dr Schwiizer Stadt Basel; er befindet sich im Santihans-Quardier. D Parkaalag isch 1951 errichtet worde. Dr ehemoolig Friidhoof zellt zu de Kulturgüeter vom Kanton Baasel-Stadt. Am Kannefäldblatz, wo vor em Park lit, het d BVB Haltstelle für d Dramlinie 1, 2, 6 ,8, 14, 16 und für d Buslinie 31, 36, 38 und 50. S «Kannefäld», wo em Quardier si Name gee het, isch bis in s 19. Joorhundert as Ackerflechi gnützt worde. Wo mä d Stadtmuure denn gschlifft het, isch dört 1868 e Friidhof iigrichdet worde. Mä het dr sogenannti Gottesacker uf em Kannefäld 1912 zum letzte Mol erwiiteret und 1932 schliesslig ufghoobe. Vom früehnere Friidhof si näben em mächtige Iigangsportal an dr Burgfälderstross d Iifriidigsmuure, s Gärtnerhuus und e baar Dänggmööler übrig bliibe. 1951 het mä dört die grössti Baasler Parkaalaag (9,1 ha) iigrichdet mit e Hufe Böim und ere Muure zringsum. Es git dört Spiilblätz, e chliises Kaffee, e Däichli mit Betonhüügeli, wo d Kinder im Winter, wenn s Wasser abgloo isch, bruuche zum druf umefaare. Kannenfeldpark uf dr Website vo dr Baasler Stadtgärtnerei Kannenfeldpark uf play-baasel, abgrüeft am 9. Novämber 2014 Kannenfeldpark uf dr Website vo
Sàmpìlt (frz. Saint-Hippolyte, dt. Sankt Pilt) ìsch e frànzeesche Gmein ìm Owerelsàss ìn dr Region Grand Est (bìs 2015 Region Elsàss). D Gmein ghert zem Kanton Sainte-Marie-aux-Mines un zem Arrondissement Colmar-Ribeauvillé. S Derfel lijt àm Füeß vun dr Hohkinigsburig. Sàmpìlt ìsch zem erschte Mol gnannt worre ànne 774 àls Fulradovillare (777 Audaldovillare ubi Sanctus Ipolitus resquiescit). Vun 1871 bìs 1918 hàt d Gmein zem ditsche Richslànd Elsàss-Lothringe ghert. Dr Maire vun Sàmpìlt ìsch dr Claude Huber. Sàmpìlt ghert zem Kommünàlverbànd Pays de Ribeauvillé. Dr elsassisch Dialekt vun Sàmpìlt ghert zem Owerrhinàlemànnisch. Kirich vun Sàmpìlt Storichedurm Mairie S blöi Hüs Michel Paul Urban: Lieux dits. Dictionnaire étymologique et historique des noms de lieux en Alsace. Édition du Rhin, Strasbourg 2003 Commons: Sàmpìlt – Sammlig vo Multimediadateie Saint-Hippolyte in der Topographia Alsatiae (M. Merian) im dütschsprochige Wikisource Liste des maires au 25 avril 2014 (data.gouv.fr) INSEE: Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999 Normdate: VIAF: 5171148574356824430009
47.5702777777787.5819444444444Koordinate: 47° 34′ 13″ N, 7° 34′ 55″ O; CH1903: 610785 / 268851 D Voltahalle isch en ehemoligi Industriihalle und hüte e Mehrzwäckhalle in dr Stadt Basel mit ere Kapazität für öbbe 600 Persone. Si befindet sich am Bruggechopf vo dr Dreiroosebrugg im Santihans Quardier und wird vor allem für Konzärt- und Danzveraastaltige, Kunstusstellige und privati Aaläss bruucht. Vor dr Voltahalle isch dr Voltablatz, wo dr Halle ihre Name gee het und wo noch em italiänische Ingenieur Alessandro Volta benennt isch. Ursprünglig hai die «Industrielle Werke Basel» (IWB) im Gebäud Chohle glageret. Wo d IWB d Halle nüme bruucht het, isch s Gebäud zum ene Veraastaltigsruum umbaut und 2001 vom Kanton as Voltahalle eröffnet worde. S Gebäud isch 40 Meter lang, 14 Meter breit und 12 Meter hoch und bietet e Nutzflechi vo öbbe 600 Quadratmeter. E markants Merkmol isch si Fänsterfront, wo öbbe 400 Quadratmeter grooss isch. Website vo dr Voltahalle GmbH Basel Tourismus - Voltahalle
D Vorstedt si e Quardier in der Schwiizer Stadt Basel. Si schliesse s Grossbasler Stadtzentrum (Petersgrabe, Lienertsgrabe, Kohlebärg, Steinebärg, Dalbe-Grabe) ii und gränze gege ussen im Norde an Santihans (Santihans-Park), im Weste an s Ring-Quardier (Johanniter-, Schanze-, Klingelbärg- und Schönbeistrooss, Schütze- und Steinegrabe, Heuwoogviadukt), im Süde an s Dalbe-Viertel (Dalbe-Aalaag, Aeschegrabe) und im Oste an d Breiti ("Dalbeloch"). D Vorstedt si im 13. Johrhundert im Grossbasel entstande, zerst dusse vor dr Muure, und denn, wo im 14. Joorhundert die üsseri Stadtmuure baut worden isch, hai vili Lüt im Gebiet zwüsche dr alte und dr neue Muure afo läbe, wo vorhär nume dünn besiidlet gsi isch. In dere Zit si au d Vorstadtgsellschafte entstande, wo hüte zu de draditionsriiche Basler Korporatione ghöre. In de Vorstedt hai sich früehner d Door in dr üssere Stadtmuure befunde, wo drvo hüte no s Spaledoor, s Santihansdoor und s Dalbedoor erhalte si. Usserdäm befinde sich im Vorstedt-Quardier sehr vili Museum. Kiirche D Predigerkiirche D Elisabethekiirche D Dalbekiirche Museum S Schwizerische Archidektuurmuseum S Schwiizerische Füürwehrmuseum S Museum für Gegewartskunst S Jüdische Museum vo dr Schwiiz S Cartoonmuseum Basel D Kunsthalle Basel S Kunstmuseum Basel D Basler Papiirmühli S Diddihuusmuseum Sustigi Gebäud D Universität Basel D Universitätsbibliothek
S Yyseli, amtlig Iselin, isch e Quardier in dr Schwiizer Stadt Basel. Es lit am westlige Stadtrand in Grossbasel und gränzt im Norde an s Santihans-Quartier (Burgfälderstrasse), im Weste an d Gmeind Allschwil und an d Stadt Saint-Louis (Stadtdeil Bourgfelden) z Frankriich, im Süde an s Gotthälf-Quardier (Allschwilerstrooss, Ahornstrooss); östlig befindet sich s Am Ring-Quardier (Spalering). S Yyseli-Quardier het si Namen vom Isaak-Yyseli-Schuelhuus, wo sälber noch em Basler Philosoph Isaak Yyseli benennt worden isch. D Oekolompad-Chille D Thomaschille Dr Bachgrabe S Statistische Amt vom Kanton Basel-Stadt - Quartierportrait Iselin
S Mattys, amtlig Matthäus, isch e Quardier in dr Schwiizer Stadt Basel. Es lit im Chlaibasel am Rhiiufer und gränzt im Süde an s Clara-Quardier (Sperrstrooss) und d Chlaibasler Altstadt (Klingedaalgrabe), im Norde an s Glybi-Quardier (Dreiroosestrooss, Horburgstrooss), im Oste an s Rosedaal-Quardier (Riechering). S Mattys het s Name vo dr Matthäuschille im Zentrum vom Quardier übercho. Die Chille isch 1896 baut worde und mä het ere dr Name vom Apostel Matthäus gee. S Quardier isch zwüsche 1890 und 1900 für d Chlaibasler baut worde, wo in der Industrii gschafft häi. Es bildet zsämme mit em Glybi-Quardier s undere Chlaibasel, wo men em as Witz Bierfläschegellert (s "Gellert" isch e wohlhabends Viertel im Dalbe-Quartier) sait. D Matthäuskiirche D Josephskiirche D Nordtangänte S Bläsischuelhuus S Statistisches Amt vom Kanton Basel-Stadt -Quartierportrait Matthäus
S Wettstei (vor 1921 Gränzach) isch e Quardier in dr Schwiizer Stadt Basel. Es lit in Chleibasel am Rhiiufer und gränzt im Norde an s Roosedaal und an s Clara (Riechestrooss), im Oste an s Hirzbrunne (Autobahn A3), im Süde an Rhii und im Weste an d Chleibasler Altstadt (Claragrabe, Wettsteistrooss). S Wettstei-Quardier het dr Name vom früehnere Basler Bürgermeister Johann Rudolf Wettstei überchoo, gliich wie au d Wettsteibrugg. Am Rhiiufer befindet sich s Museum Tinguely zu Ehre vom Jean Tinguely. Dr Landhof S Museum Tinguely S Universitäts-Chinderspital vo beide Basel S Statistisches Amt vom Kanton Basel-Stadt -Quartierportrait Wettstein
Als traditionell rätoromanischsproochigs Sproochbiet (TR) bezeichnet mer die Ortschafte vo Graubünde, wo in de Periode vùm 16. bis zum 19. Joorhùndert vo de Mehrheit Rätoromanisch gschwätzt worde isch. In derre Periode isch d Sproochgränz zwüschem Dütsche ùn em Romanisch nämli relativ stabil bliibe. Die Bezeichnig goot ùff de Statischtiker Jean-Jacques Furer zrùgg, wo sich mit de Ergebniss vo de Volchszäälig vo 2000 ussenandergsetzt het. Bi de Definition vùm Furer ghöre alli Ortschafte zum TR, wo bi eine vo de vier erschte Volchszäälige zwüsche 1860 ùn 1888 e romanischi Mehrheit gha hen. Usserdäm zäält er Fürstenau dezue. In de Gmeie Urmein, Masein, Samnaun ùn Sils im Domleschg, wo im 17. Joorhùndert no zum TR ghört hen, het d Germanisierig scho friener yygsetzt, ùn 1860 het es dört nùmme no e chlyni romanischi Minderheit gee, so dass de Furer die Gmeie nümmi zum TR zäält. Die Date, wo folge, stamme uss Eidgenössische Volkszählung 2000 – Die aktuelle Lage des Romanischen vùm Jean-Jacques Furer. Furer (2005). pp. 23 Zum Tail sind d Gmainde, wo do no as Gmaind bezaichnet wärded, wäg ere Fusion hüt en Ort innerhalb von ere andere Gmaind. Die Aagobe beziend sich drum uf s Gebiet vo de damolige Gmaind.
S Clara, uf Stadtbaseldütsch Gloore oder Glaare, isch e Quardier in dr Schwiizer Stadt Basel. Es lit östlig vom Chleibasler Stadtzentrum und gränzt im Norde bi dr Sperrstrooss an s Mattys-Quardier, im Oste bim Riechering ans Roosedaal, im Süde bi dr Riechestrooss ans Wettstei und im Weste an d Chleibasler Altstadt (Klybistrooss, Claragrabe). S Clara-Quardier isch mit öbbe 23,66 Hektare s chliinste Vierdel vo Basel. Es het si Name vo dr Clarachille und em Clarablatz, wo grad drvor lit, übercho. Die hai zum früehnere Clara Kloster ghört. Vor 1870 het s nume wenig Hüüser im Vierdel gha, vor allem an dr Strooss uf Wiil, wo hüte Hammerstrooss heisst, an dr Clarastrooss und an dr Bahnhofstrooss, em hütige Riechering. D Bahnhofstrooss hätt sötte e Boulevard mit Bäum wärde, dä Blan isch aber nume grad in dr Nööchi vom Mässblatz Wirklichkeit worde. Bis zum Aafang vom 20. Johrhundert isch die ganzi Flechi vom Quardier bebaut gsi, usser dr Claramatte, eme rächteggige Park, wo me denn zum Deil in de 1950er e Parkblatz drus gmacht het. Vor Churzem het mä d Parkblätz wider abgschafft, so dass d Claramatte wider ihri ursprüngligi Flechi het. D Parkblätz, wo verlore gange si, het mä in en
47.5636111111117.5947222222222Koordinate: 47° 33′ 49″ N, 7° 35′ 41″ O; CH1903: 611748 / 268112 D Claramatte isch e Park im Clara-Quardier in dr Schwizer Stadt Basel. Dr Name Claramatte, e Matte am «Chrumme Dyych», isch scho us em 15. Johrhundert bekannt. Vo 1820 aa isch dört e Durn- und Badblatz für Waisemaitli gsi. in de 1850er Johr het mä afo Blän für d Matte mache und 1864 isch die rächteggigi Parkaalag aagleit worde, wo in dr Middi e Matte und zringsum zwei Baumreihe gha het. An dr Klingedaalstrooss, an dr Droohtzugstrooss und am Claramattwäg het mä Bauparzälle blant. Uf d Schlittschuehbahn het mä müesse verzichde, wo Wasser in d Chäller näbedra gsickeret isch, und wo dr Rase im Park immer vo de Lüt verdramplet worden isch, het mä s Gländ ufgschüttet und dr Stadtgärtner Weckerle het dr Park in de 1870er Johr neu gstaltet noch em Vorbild vom änglische Square: e viereggigi Grüenflechi mit Zuegäng an de Egge, wo symmetrisch beflanzt worden isch. 1897 isch es stedtischs Bad baut worde, e Geissemilchbude und e Wärkzüüghütte, drei Johr spöter en öffentligs Pissoir hinder em Brunne an dr Hammerstrooss. S Bad isch in de Johr druf usbaut worde, und denn het mä e
47.5543797.593251Koordinate: 47° 33′ 15,8″ N, 7° 35′ 35,7″ O; CH1903: 611639 / 267085 S Antikemuseum Basel und d Sammlig Ludwig z Basel widme sich usschliesslig dr antike Kunst und Kultur vom Mittelmeerruum. Es befindet sich am Dalbe-Graabe 5-7. D Sammlig vom Antikemuseum, d Sammlig Ludwig und au d Woonhüüser vom Melchior Berri, wo s Museum din isch, ghööre zu de Kulturgüeter im Kanton Baasel-Stadt, wo nazionaali Bedütig häi. S Museum isch s einzige in dr Schwiiz, wo usschliesslig antiki Kunst und Kultur vom Middelmeerruum zeigt und versammlet altägyptischi, griechischi, etruskischi, römischi und vorderasiatischi Objekt. Die si vom 4. Johrduusig v. Chr. bis ins 6. Johrhundert n. Chr. entstande. S Schwergwicht isch uf dr Periode vo 1000 v. Chr. bis 300 n. Chr. Wäsentligi Beständ bilde die altägyptischi Abdeilig und d Sammlig vo griechische Vase und Skulpture. Bsundrigi Akzänt setze d Bronzestatuette, d Terrakotte und dr Goldschmuck. Zum Antikemuseum ghört au d Skulpturhalle Basel mit Gipsabgüss vo antike Skulpture und vom Parthenon-Fries. S Antikemuseum stoht wisawii vom Kunstmuseum Basel und isch s jüngste vo de staatlige Museum vo Basel. Antiki Objekt hai scho zum Urbestand vo dr öffentlige Basler Museumssammlig gehört, wo 1661 mit em Chauf vom Amerbachkabinett entstanden isch. D
Als Museum z Basel wärden e huuffe Museum in dr Stadt Basel und ihrem Iizugsgebiet zsämmegfasst. Si decke e wits Sammligsspektrum ab, dr Schwerpunkt von e bar dervo lit uf dr bildende Kunst. Si beherbärge e huuffe Beständ, wo international bedütend si. Es sin öppe drei Dotzed Hüüser, ohni ass mä die heimatkundlige Sammlige in de Vorort wurd mitzele, und das isch en usserordentlig hochi Museumsdichti im Vergliich mit Stadtregione, wo ähnlig grooss si. D Basler Museum hai jöhrlig gege andertalb Millione Bsuecher. Die Hüüser, won e wäsentlige, identitätsstiftende Deil vo dr Basler Kultur und Kulturpolitik usmache, chömme von ere private und staatlige Sammligsdätigkeit und Kulturförderig, wo bis ins 16. Johrhundert zruggoht. Die staatlige Museum vom Kanton Basel-Stadt si 1661 entstande, wo d Stadt und d Universität Basel s private Amerbach-Kabinett kauft hai und si die eltisti Museumssammlig vom ene bürgerlige Gmeinwäse, wo ununterbroche bis hütte bestoot. Sit de 1980er Johr si deil Sammlige in Neubaute zuegänglig gmacht worde, wo as avantgardistischi Museumsarchitektur bekannt worde si. s Kunstmuseum Basel; Moolerei und Zeichnig vo oberrhiinische Künstler us em 14. bis 16. Jh., Kunst vom 19. und 20. Jh. s Antikemuseum Basel und Sammlig Ludwig; antiki Kunst und Kultur vom Mittelmeerruum s
Ammerschwil isch e politischi Gmeind im Kanton Aargau in de Schwiiz. D Gmeind ghört zum Bezirk Länzbrg und ligt öppe drü Kilometer südöschtlich vom Bezirkshauptort. Ammerschwil isch es Schtroosedorf und ligt in eme Quertal zwüschem Bünz- und em Seetal. De Gmeindsbann isch 319 Hektare gross, dodervo sind 185 Hektare Wald und 29 Hektare überbaut. De höchschti Punkt isch uf 610 Meter am Nordhang vo de Hochwacht, der tüüfschti uf 430 Meter an de untere Krebsbachbrugg. Nochbargmeinde sind Händschike im Norde, Dintike im Oschte, Egliswil im Süde und Länzbrg im Weschte. Michael Stettler, Emil Maurer: Die Kunstdenkmäler des Kantons Aargau, Band II: Die Bezirke Brugg, Lenzburg. (= Kunstdenkmäler der Schweiz. Band 29). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1953. DNB 750561750. Commons: Ammerschwil – Sammlig vo Multimediadateie Di offizielli Website vo de Gmeind Ammerschwil Andreas Steigmeier: Ammerschwil. In: Historisches Lexikon vo dr Schwiiz. Ständige Wohnbevölkerung nach Staatsangehörigkeitskategorie, Geschlecht und Gemeinde, definitive Jahresergebnisse, 2022. Bei späteren Gemeindefusionen Einwohnerzahlen aufgrund Stand 2022 zusammengefasst. Abruf am 5. September 2023 Normdate: GND: 4342282-2 | VIAF: 237426966
Attewiu isch es Dorf im Kanton Aargau. Es ghört zur politische Gmeind Reitnau im Bezirk Zofige zmitts im Suhretal. S Dorf ligt am weschtliche Rand vo de flache Talebeni uf ere Sitemoräne, wo in de Ziit vo de Würmiisziit entschtande-n-isch. Im Oschte isch d Suhre d Gmeindsgränze. De Dorfbann het e Flächi vo 219 Hektare, dodervo sind 76 Hektare Wald und 29 Hektaren überbaut. Der höchschti Punkt isch bi 679 Meter uf em Tannholzbärg, die tüüfschti uf 474 Metern an de Suhre. Nochbargmeinde sind – vor der Fusion mit Reitnau – usserdäm gsi: Staffelbach im Norde, Moslerb im Oschte und Wiliberg im Weschte. Uf e 1. Jänner 2019 het sech Attewiu, wo bis Endi 2018 en eigni Gmeind gsi isch, mit der Nochbergmeind Reitnau zämetoo; die nöi Gmeind heisst au Reitnau. Bschlosse worde isch die Fusion am 26. Novämber 2017 vo de Stimmberächtigte vo beidne Gmeinde. Michael Stettler: Die Kunstdenkmäler des Kantons Aargau, Band I: Die Bezirke Aarau, Kulm, Zofingen. (= Kunstdenkmäler der Schweiz. Band 21). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1948. DNB 366495623. Andreas Steigmeier: Attewiu. In: Historisches Lexikon vo dr Schwiiz. Commons: Attewiu – Sammlig vo Multimediadateie Bilanz der ständigen Wohnbevölkerung nach Bezirken und
Bad Zoorzi oder inoffiziell eifach Zoorzi isch sit 2022 de Hauptort vo de Gmeind Zoorzi im Kanton Aargau. Bis änds 2021 isch es e sälbständigi Gmeind gsi. Es liit am Rhii a de Gränze zu Bade. Känne tuet me Zoorzi für sini Thermalquelle. D Ebeni am Rhii isch öppe 500 Meter breit und derte isch s Sidligsgebiet vo Bad Zoorzi uf ere Lengi vo öppe 2 Kilometer. D Flechi vom Gmeindsbann umfasst 652 Hektare, dodervo sind 278 Hektare Wald und 182 Hektaren überbout. Der höchscht Punkt isch bi 521 m ü. M. uf em Achebärg, die tüüfscht uf 318 Meter am Rhii und. Die früenerige Nochbergmeinde sind Küssaberg im Norde, Räkige im Oschte, Tägerfäld im Süde, Döttige im Südweschte, Chlingnau im Weschte und Riete im Nordweschte gsi. Zoorzi hät in gallo-römischer Zit Tenedo gheisse. Zerscht händ d Röömer am Rii es Milidärlaager a dr Gränze bout. Spöter händ si dernäbe es Chaschtell mid starche Muure und ere Brügg übere Rii gha. Det isch d Hauptschtross vom Legioonslaager Vindonissa zu de römische Stedt am Negger un zu der Rychsgränze am Limes duregange. Uus em 4. Jahrhundert n. Chr isch i dere Burg dr Grundriss von ere chliine Chille uus dr ganz