rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Dr Chrais Agno (ital. Circolo d'Agno) bildet zämme mit dr Chrais Breno, Capriasca, Ceresio, Lugano Nord, Lugano Oscht, Lugano Wescht, Magliasina, Paradiso (bis 2013 Carona), Sessa, Sonvico, Taverne un Vezia dr Bezirk Lugano im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Agno. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Dr Chrais Breno (ital. Circolo di Breno) bildet zämme mit dr Chrais Agno, Capriasca, Carona, Ceresio, Lugano Nord, Lugano Oscht, Lugano Wescht, Magliasina, Sessa, Sonvico, Taverne un Vezia dr Bezirk Lugano im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Alto Malcantone. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Appezäller isch e Schwiizer Chässorte us de Ostschwiiz. Im Appezällerland werd scho öber 700 Johr Chäs härgstellt, wia e Urkunde us em Johr 1282 erwäänt. D Milch werd roh vo de Puure rund um de Säntis produziert und vo villne chlinne und grössere Chäseraie zu Chäs verarbaitet. Im Sommer isch uf de Alpe da di ainzig Möglichkait gsi, d Milch haltbar z mache. Wo und wia as hüt de Appezäller Chäs gmacht werd, isch kai Ghaimnis; nu Zämesetzig vo de Chrütersulz blibt ganz wenige vorbehalte. Under em gschüzte Name Appezäller Chäs produziered hüt rund 70 Chäseraie i de Kantön Appezäll Innerrhode, Appezäll Usserrhode und i Tail vo de Kantön Sangalle und Thurgau öber 8'600 Tonne Chäs im Johr. Öpa 60 Prozent vom Appezäller werd is Usland verchauft. Grundsätzlich werd de Chäs us Rohmilch us de Region hergstellt. D Riifezyt betrait je noch Sorte zwüsched drü und nü Mönet. Wärend em Riifigsprozäss werd de Chäsliib mängmol mit de spezielle Chrütersulz us verschidnige Chrüter und Gwörz iigribe. Je länger de Chäs mit däre Chrütersulz pflägt werd, je feschter wird d Rinde und desto wörziger werd em Chäs sis Aroma. De Appezäller ischt en Halbhertchäs. Z Dütschland wörd er as Hartchäs klassifiziert. De
Funkzionalismus in dr Archidektuur und im Disäin bedütet ass die räin esthetische Gstaltigsbrinzipie e weniger wichdigi Rolle spiile dr Verwändigszwäck vom Geböid oder vom Gräät und dass dä dorum d Form bestimmt. Vo doo stammt dr berüemti Spruch „Form follows function“ („d Funkzioon bestimmt d Form“) vom Louis Sullivan, wo vo dr bobulääre Uffassig chunnt, ass d Schöönhäit in dr Archidektuur und im Disäin in dr Funkzionalidäät wurd lige. D Aafäng vo dere Uffassig gönge zu de esthetische Theoretiker vom 19. Joorhundert zrugg (Lotze, Semper, Greenough). Si si z Dütschland aber erst mit dr Gründig vom Dütsche Wärkbund under de Schlagwörter Sachligkäit und Zwäckform in dr Rang von ere Gstaltigswiis erhoobe, wo mä künstlerisch cha ärnst nee. Dr Funkzionalismus het noch em Erste Wältchrieg und noch em Zwüscheschbiil vom Expressionismus under em Begriff Nöis Baue, Bauhuusstiil oder Nöiji Sachligkäit as gstalterischs Brinzip wider gröösseri Beachdig gfunde. Z Schwede het sich dr Funkzionalismus u. a. noch dr Stockholmer Usstellig vo 1930 und noch em Manifest «acceptera» in de 1930er Joor afo duuresetze. Dr Funkzionalismus isch z Dütschland aber erst noch em Zwäite Wältchrieg um Inbegriff vom modärne Baue worde, wo wirklig allgemäinverbindlig isch. Er het denn d Archidekduursprooch vom Widerufbau brägt.
Dr Chrais Capriasca (ital. Circolo di Capriasca) bildet zämme mit dr Chrais Agno, Breno, Carona, Ceresio, Lugano Nord, Lugano Oscht, Lugano Wescht, Magliasina, Sessa, Sonvico, Taverne un Vezia dr Bezirk Lugano im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Capriasca. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Dr Chrais Paradiso (ital. Circolo di Paradiso) bildet zämme mit de Chrais Agno, Breno, Capriasca, Ceresio, Lugano Nord, Lugano Oscht, Lugano Wescht, Magliasina, Sessa, Taverne un Vezia dr Bezirk Lugano im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Paradiso. De Chrais Paradiso hät bis Mitti April 2013 Chrais Carona ghaisse. Zum Chrais ghere die Gmaine: Im 2013 isch d Gmaind Carabietta i di bestehend Gmaind Collina d’Oro iigmaindet und d Gmaind Carona isch e Quartier vo de Stadt Lugano worde. Letschters isch au de Grund, wisoo de Chrais de Name vo Carona zu Paradiso gwächslet hät.
Dr Chrais Ceresio (ital. Circolo del Ceresio) bildet zämme mit dr Chrais Agno, Breno, Capriasca, Carona, Lugano Nord, Lugano Oscht, Lugano Wescht, Magliasina, Sessa, Sonvico, Taverne un Vezia dr Bezirk Lugano im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Melano. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Dr Chrais Lugano Oscht (italienisch Circolo di Lugano Est) bildet zämme mit dr Chrais Agno, Breno, Capriasca, Carona, Ceresio, Lugano Nord, Lugano Wescht, Magliasina, Sessa, Sonvico, Taverne un Vezia dr Bezirk Lugano im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Lugano. Dr Chrais setzt sich zämme us dr Quartier eschtlig vum Fluss Cassarate vu däre Gmai:
Dr Chrais Lugano Wescht (italienisch Circolo di Lugano Ovest) bildet zämme mit dr Chrais Agno, Breno, Capriasca, Carona, Ceresio, Lugano Nord, Lugano Oscht, Magliasina, Sessa, Sonvico, Taverne un Vezia dr Bezirk Lugano im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Lugano. Dr Chrais setzt sich zämme us dr Quartier weschtlig vum Fluss Cassarate vu däre Gmai:
Dr Chrais Magliasina (ital. Circolo della Magliasina) bildet zämme mit dr Chrais Agno, Breno, Capriasca, Carona, Ceresio, Lugano Nord, Lugano Oscht, Lugano Wescht, Sessa, Sonvico, Taverne un Vezia dr Bezirk Lugano im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Caslano. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Dr Chrais Sessa (ital. Circolo di Sessa) bildet zämme mit dr Chrais Agno, Breno, Capriasca, Carona, Ceresio, Lugano Nord, Lugano Oscht, Lugano Wescht, Magliasina, Sonvico, Taverne un Vezia dr Bezirk Lugano im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Sessa. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Dr Chrais Sonvico (ital. Circolo di Sonvico) isch bis Mitte April 2013 e politischi Ainhait im Kanton Tessin in dr Schwyz gsi. Er hät zämme mit de Chrais Agno, Breno, Capriasca, Carona (ab 2013 Paradiso), Ceresio, Lugano Oscht, Lugano Wescht, Magliasina, Sessa, Taverne un Vezia dr Bezirk Lugano bildet. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Sonvico gsi. Dr Chrais isch ufglest worde, wil all sini Gmaine mit de Stadt Lugano fusioniert hän. Zum Chrais hän die Gmaine ghert:
Dr Chrais Taverne (ital. Circolo di Taverne) bildet zämme mit dr Chrais Agno, Breno, Capriasca, Carona, Ceresio, Lugano Nord, Lugano Oscht, Lugano Wescht, Magliasina, Sessa, Sonvico un Vezia dr Bezirk Lugano im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Torricella-Taverne. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Appezäller heissed: d Bewohner vo de Kantön Appezäll Usse- und Innerrhode, wia au vom Dorf Appezäll, lueg bi Appezäll (Begriffsklärig) en Chäs, lueg bi Appezäller Chäs e Biermarke, lueg bi Appenzeller Bier vo de Locher Bräu en Bitter-Liggör, lueg bi Appezäller Alpebitter e Läbchuechespezialität, lueg bi Appezäller Biber e Hunderasse, lueg bi Appezäller Bläss e Hüenerrasse, lueg bi Appezäller Barthuen Appenzeller isch de Familiename vo folgende Persone: Hans Appenzeller (1899–??), Schwizer Ruederer Immo Appenzeller (* 1940), dütsche Astronom Johann-Conrad Appenzeller (1775–1850), reformierte Pfarrer und Volksschriftsteller i de Schwiz Karin Maurer (* 1980), Schwizer Glaitschirmpiloti
Appezöller Alpebetter isch en Better-Liggör us de Ostschwiz, gnauer gsäät, us em Appezöllerland. De Emil Ebneter vo Appezöll hät 1902 s erstmol en Magebetter hergstöllt. Scho 1907 hät er de Name «Appenzeller Alpenbitter» schütze loo. Sit 1908 hät de Emil Ebneter zämme mit sim Schwoger, em Beat Kölbener, de Alpebetter witer entwickled. Si händ sich au bi Chlööster, wo sich mit Hailchrüter uskännid, erkundiged. Im Johr 1916 händs a chli osserhalb vo Appezöll a de Settere a Ligeschaft chöne chaufe, dai drus e Fabrik mit Brännerai gmacht um de Alpebetter z produziere. Noch de 1940er Johr isch s Rezäpt vo dem Getränk nome gross veränderet worde. Di letschti Änderig goot i d 1960er Johr zrogg, wo d Alperoose i de Schwiz gschützt worde isch und dromm nome hät döre verarbaitet wärde. D Familie Kölbener und Ebneter händ för de Appezöller Alpebetter nu natürlechi Zuetate bruucht. No hüt verwändet d Firma Ebneter & Co. AG di gliche Zuetate, wia doozmol. De Emil Ebneter hät früener di maiste vo däne Chrütli und Worzle sälber im Alpstai gsammled, hüt wärdet dia 42 verwändete Zuetate vorwigend importiert. Under anderem sind en Brand us Worzle vom gääle Enzian, es Destilat us Stern-Anis und Wacholder för
Leuenberger isch dr Name vu däne Persone: Beat Ernst Leuenberger (1946–2010), Schwyzer Botaniker Benjamin Leuenberger (* 1982), Schwyzer Automobilrännfahrer Ernst Leuenberger (1945–2009), Schwyzer Politiker (SP) und Gwerkschafter Hans-Dieter Leuenberger (1931–2007), Schwyzer Esoterik-Autor Jackie Leuenberger (* ?), Schwyzer Mundartsängeri Marc Leuenberger (* 1962), Schwyzer Iishockeyspiler Marc Leuenberger (* 1978), Schwyzer Iishockeyspiler Marie Leuenberger (* 1980), Schwyzer Schauspileri Moritz Leuenberger (* 1946), Schwyzer Politiker und Bundesrot (SP) Niklaus Leuenberger (~1615–1653), Aafüerer vo dr Bärner Untertane im Schwyzer Buurechrieg und Bundesobmann Sven Leuenberger (* 1969), Schwyzer Iishockeyspiler Ueli Leuenberger (* 1952), Schwyzer Politiker (Grüeni)
D Grafik (griechisch γραφική [τέχνη], grafikí [téchni], „die Be-/Schriibendi [Kunst]“) im witiste Sinn isch dr Sammelbegriff für alli künstlerische oder technische Zäichnige und für deren iiri manuelli drucktechnischi Vervilfältigung. Im ängste Sinn beziet sich Grafik nume uf die künstlerischi Druckgrafik, wo zur bildende Kunst ghöört. En Originalgrafik entstoot äigeständig, unabhängig vo Vorlaage und in dr Absicht, d Technike vo dr Druckgrafik für e künstlerisch Usdruck z bruuche. Die druckgrafische Verfaare, wo im künstlerische Beriich verwändet wärde, cha mä in verschidnigi Grubbe iidäile. Bim Hoochdruckverfaare isch das, wo sött druckt wärde, erhaabe. In die Grubbe ghööre dr Holzschnitt, dr Holzstich, dr Schrotschnitt, dr Wisslinieschnitt, dr Däigdruck, dr Clair-obscur, dr Camaieu-Schnitt, dr Linolschnitt, dr Montaäschedruck/Materiaaldruck ind d Zinkäätzig Bim Diefdruckverfaare isch das, wo sött druckt wärde verdieft. Die ganzi Druckform wird iigfärbt und die überschüssigi Farb wird abkratzt. Diefdruckverfaare si die manuelle Stichverfaare wie Chupferstich, Staalstich, Punzestich, Punktstich, Schabkunst (Mezzotinto), Chaltnoodleradierig, Chriidemanier. Au d Äätzverfaare ghööre drzue, wie Radierig, Aquatinta, Heliogravüre, Punktiermanier, Wäichgrundäätzig (Vernis Mou) Bim Flachdruckverfaare wie dr Lithografii si d Däil wo druckt wärde und die wo nid druckt wärde uf dr gliiche Ebeni. D Stelle, wo Farb sött aanechoo, wärde mit Dusch, Fettstift oder andere Mittel behandlet, wo Wasser
L’Indifférent oder Der Bilderraub ischt a Handlongsballett en fenf Bildr mit dr Musik vom Schweizer Kombonischda Hans Haug. S Libreddo hôt dr Otto Maag gschriiba ond dr Heinz Rosen hôt d Choreografii drzua gmacht. S erscht Môl uf d Bihne komma isch des Werk em April 1947 em Stadttheater Basel. Dô drbei hend dr Rovi Parinow ond d Nicole Breton d Hauptrolla danzt. Dr Indifférent (dr Gleichgildige) us-em gleichnamiga Gemälde vom franzeesischa Rokoko-Môler Antoine Watteau S jonge Mädle Dr Môler A Professr A Matros A schbanischs Danzpärle A alda Kopischdin A Mitgliid vom Preisrichterkolleg Dr Kuldusminischtr A Grubbe vo jonge Mädla Vorschiidene Bsuacher em Museom Danzgäscht Zwoi Polezischda Journalischda A Wächtr vom Louvre ond sonscht noh a baar Neabafigura Des Ballett schbiilt z Paris (Frankreich) em Jôhr 1910. D Bsuecher em Museom gucket sich d Bildr ôô. Am moischda entressiret-se sich fir des Gemälde L’indifférent vom Watteau. Oiner vo de Bsuecher ischt a Môler, wo sich Gedanka driber macht, wia-nr am beschda des Bild stehla kennt. A Grubbe vo jonge Mädla – laudr Ballett-Elevinna – kommt mit ihrem Professr drzua. Dr sell helt seine Schialerenna an kurza Vortrag ond gôht nô mit-en weitr. Abr oi Mädle bleibt zruck ond guckt
Dr Chrais Acquarossa (ital. Circolo d'Acquarossa) bildet zämme mit dr Chrais Malvaglia un Olivone dr Bezirk Blenio im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Acquarossa. Syt dr Fusion vu dr nyyn ehmolige Gmaine Castro, Corzoneso, Dongio, Largario, Leontica, Lottigna, Marolta, Ponto Valentino un Prugiasco anne 2004 umfasst dr Chrais nume no ai Gmai:
Dr Chrais Olivone (ital. Circolo d'Olivone) bildet zämme mit dr Chrais Acquarossa un Malvaglia dr Bezirk Blenio im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Blenio. Syt dr Fusion vu dr fimf ehmolige Gmaine Aquila, Campo, Ghirone, Olivone un Torre anne 2006 umfasst dr Chrais nume no ai Gmai:
Dr Chrais Bellinzona (ital. Circolo di Bellinzona) bildet zämme mit dr Chrais Arbedo-Castione un Sant’Antonino dr Bezirk Bellinzona im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Bellinzona. Zum Chrais ghere die Gmaine: Nochdäm as es uf dr 2. April 2017 zur Fusion vu vierzä Gmaine, inklusiv Bellinzona, chuu isch – zum Dail us anderne Chrais un Bezirk – isch au e neji Yydailig vo dr Chrais im Bezirk Bellinzona nedig wore. D Gmaine Arbedo-Castione un Lumino hän dr Chrais Bellinzona verloh un bilde syder dr Chrais Arbedo-Castione. Us em Chrais Giubiasco sin Camorino, Giubiasco, Pianezzo un Sant’Antonio chuu. Dezuechuu isch dr ganz Chrais Ticino, des sin Gnosca, Gorduno, Gudo, Moleno, Monte Carasso, Preonzo un Sementina. Us em Bezirk Riviera un sym glyychnamige Chrais Riviera isch no Claro zu Bellinzona chuu.
Dr Chrais Giubiasco (ital. Circolo di Giubiasco) isch en ehmolegi Verwaltigsainhait im Kanton Tessin in dr Schwyz. Er het zämme mit dr Chrais Bellinzona un Ticino dr Bezirk Bellinzona bildet. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Giubiasco gsi. Nochdäm as es im Bezirk Bellinzona uf dr 2. April 2017 zur Fusion vu vierzä Gmaine, inklusiv Bellinzona, cho isch – zum Tail us anderne Chrais un Bezirk – isch au e neui Iitailig vo de Chrais im Bezirk Bellinzona nötig wore. Us em Chrais Giubiasco sin Camorino, Giubiasco, Pianezzo un Sant’Antonio zue Bellinzona fusioniert. D Gmaine Cadenazzo, Isone un Sant’Antonino bilde dr nei grindet Chrais Sant’Antonino im Bezirk Bellinzona. Zum Chrais hän die Gmaine ghert:
Dr Chrais Ticino (ital. Circolo del Ticino) isch en ehmolegi Verwaltigsainhait im Kanton Tessin in dr Schwyz. Er het zämme mit dr Chrais Bellinzona un Giubiasco dr Bezirk Bellinzona bildet. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Sementina gsi. Nochdäm as es im Bezirk Bellinzona uf dr 2. April 2017 zur Fusion vu vierzä Gmaine, inklusiv Bellinzona, cho isch – us verschidne Chrais un Bezirk – isch au e neji Iitailig vu dr Chrais im Bezirk Bellinzona nötig wore. Ali Gmaine us em Chrais Ticino hän bi däre Fusion mitgmacht un drum isch dr Chrais ufglest wore. Zum Chrais hän die Gmaine ghert:
Dr Chrais Faido (ital. Circolo di Faido) bildet zämme mit em Chrais Airolo, Giornico un Quinto dr Bezirk Leventina im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Faido. Uf Aafangs April 2012 händ alli Gmaine vom Chrais Faido zu ainere Gmain fusioniert. Zuesätzlich sind no us em Chrais Giornico die baide Gmaine Cavagnago und Anzonico derzue cho. Uf Aafangs Mai 2016 hät d Gmain Sobrio, wo vorhär au no zum Chrais Giornico ghert hät, mit de Gmain Faido fusioniert und dodrmit in Chrais Faido gwächslet. Zur Zyt ghert zum Chrais nume no die Gmain:
Dr Chrais Giornico (ital. Circolo di Giornico) bildet zämme mit dr Chrais Airolo, Faido un Quinto dr Bezirk Leventina im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Giornico. Zum Chrais ghere die Gmaine: Bis Endi März 2012 händ die baide Gmaine Anzonico und Cavagnago, und bis Endi April 2016 d Gmain Sobrio au no zum Chrais Giornico ghert. Si händ mit de Gmain Faido fusioniert und dodrmit in Chrais Faido gwächslet.
Troge isch e politischi Gmäänd i de Region Mittelland vom Kanton Appezäll-Usserrhode i de Schwiiz. Troge liit uf eme Hügelrugge im Appezäller Vorderland mit Blick öber de Bodesee. D Gmäänd grenzt a Wald (AR), Oberegg (AI), Altstetta (SG), Gääs (AR), Büeler, Spiicher und Rechtobel. Im Dorf isch de Chopfbahof vom Trogenerbähnli, wo vo Sanggalle une ufe chunnt und sit 2006 vo de Appezäller Bahne betrebe werd. Troge werd 1168 als Trugin s erstmol erwähnt. Bi de Landstäälig vom dozmolige Kanton Appezäll im Johr 1597 isch Troge de Hoptort vom Kanton Usserrhode worde. Ab em 16. Johrhundert bis zu de industrielle Revolution isch Troge, wia en grosse Tääl vom Appezällerland, dur de Betriib vo Wäbereie und Stickereie zu Wohlstand cho. De Handel mit Liiwand, wo vo de Familie Zellweger betrebe wore isch, hät Gäld und Vermöge brocht. Us däre Zyt stammid au dia vile Baute und Paläst uf em Landsgmäändsplatz und im Dorf. Vil vo däne Zellweger Paläst send uf de Liste vo de Kulturgüeter vo nationale Bedütig. (lueg au bi de Bilder uf de Allmänd) D Landsgmäänd isch bis zu erer Abschaffig im Johr 1997 abwägsligswiis z Troge und z Hondwil abghalte worde. Wil Herisau grösser als Troge isch und
Dr Chrais Gambarogno (ital. Circolo del Gambarogno) bildet zämme mit dr Chrais Isole, Locarno, Melezza, Navegna, Onsernone un Verzasca dr Bezirk Locarno im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Gambarogno. Syt dr Fusion vu dr nyyn ehmolige Gmaine Caviano, Contone, Gerra, Indemini, Magadino, Piazzogna, San Nazzaro, Sant’Abbondio un Vira am 25. April 2010 umfasst dr Chrais nume no ai Gmai:
Dr Chrais Isole (ital. Circolo dell’Isole) bildet zämme mit dr Chrais Gambarogno, Locarno, Melezza, Navegna, Onsernone un Verzasca dr Bezirk Locarno im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Ascona. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Dr Chrais Locarno (italienisch Circolo di Locarno) bildet zämme mit dr Chrais Gambarogno, Isole, Melezza, Navegna, Onsernone un Verzasca dr Bezirk Locarno im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Locarno. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Dr Chrais Melezza (ital. Circolo della Melezza) bildet zämme mit dr Chrais Gambarogno, Isole, Locarno, Navegna, Onsernone un Verzasca dr Bezirk Locarno im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Verscio. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Dr Chrais Navegna (ital. Circolo della Navegna) bildet zämme mit dr Chrais Gambarogno, Isole, Locarno, Melezza, Onsernone un Verzasca dr Bezirk Locarno im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Tenero-Contra. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Dr Chrais Onsernone (ital. Circolo d’Onsernone) bildet zämme mit dr Chrais Gambarogno, Isole, Locarno, Melezza, Navegna un Verzasca dr Bezirk Locarno im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Onsernone. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Dr Chrais Verzasca (ital. Circolo della Verzasca) bildet zämme mit dr Chrais Gambarogno, Isole, Locarno, Melezza, Navegna un Onsernone dr Bezirk Locarno im Kanton Tessin in dr Schwyz. Dr Sitz vum Chraisamt isch z Lavertezzo. Zum Chrais ghere die Gmaine:
Original (vo latiin. origo ‚Ursprung‘) stoot für s ursprünglige Exemplaar, z. B. as Vorlaag für e Kopii speziell e Druckvorlaag d Urschrift von ere Urkunde e Muster en Originaalgrafik die ursprüngligi Fassig vom ene Wärk as Geegesatz zur Bearbäidig en Originaalfassig, d Fassig vom ene Film in dr Sprooch, wo bim Dräije greedet worde isch en Urteggst, e künstlerischi Urfassig oder Vorlaag churz für Originaalditel churz für Originaaldoon e Mensch, wo uuffallendi und bsundrigi Charakteräigeschafte het en ächts Exemplaar, as Geegesatz zur Felschig oder Noochbildig
Dr Igor Wakhevitch (* 12. Mai 1948 in dr Brovans z Frankriich) isch e franzöösische Avantgarde Komponist. Er het am Bariiser Konservatorium studiert. In de 1970er Joor het er e Serii vo Studio-Album uusegee. 1974 het er d Muusig für im Salvador Dali si Operegedicht Être Dieu gschriibe. 1998 isch dr Boxset Donc uusecho mit sine Wärk uf säggs Zeedee, usser em Être Dieu. Dr Igor Wakhevitch isch dr Soon vom Kunstdiräkter Georges Wakhévitch. Er isch e Fründ gsi vom Maurice Béjart und vom Robert Wyatt und Mike Ratledge vo dr Rockgrubbe The Soft Machine. Logos (Rituel Sonore) (1970) Docteur Faust (1971) Être Dieu (1974) Hathor (Lithurgie Du Souffle Pour La Résurrection Des Morts) (1974) Les Fous d'Or (1975) Nagual (Les Ailes De La Perception) (1977) Let's Start (1979) Ahata Anahata (2006) Dr Ardikel Igor Wakhévitch uf dr änglische Wikipedia. Igor Wakhevitch bi Allmusic (änglisch)ID fählt Allmusic] Ardikel über e Igor Wakhevitch. (änglisch) Centennial Magazine Ardikel über em Dali si Operegedicht und Uffüerig in 2004, ooni d Muusig vom Wakhevitch.(änglisch) Fractal Biographii und Diskographii uf Franzöösisch. Fractal Rezensioon vom Donc Boxset uf Änglish and Franzöösisch.
E Libretto (ital. „Büechli“, Diminutiv zu libro „Buech“; Blural: Libretti) isch dr Teggst von ere Opere, eme Oratorium, ere Operette, eme Musical oder ere Kantate. Im witere Sinn bezäichnet mä mänggisch au d Szenarie für Ballett und Pantomime as Libretti. Dr Begriff isch Aafangs vom 18. Joorhundert ufchoo. Im Lauf vom 19. Joorhundert het er sich erst richdig iibürgeret. Die literatuurwüsseschaftligi Forschigsdisziplin, wo sich mit em Libretto as ere literaarische Gattig beschäftigt, häisst Librettologii. Albert Gier: Das Libretto. Theorie und Geschichte einer musikoliterarischen Gattung. Wissenschaftliche Buchgesellschaft, Darmstadt 1998, ISBN 3-534-12368-9 (Taschenbuch: Insel, Frankfurt am Main 2000, ISBN 3-458-34366-0) Cäcilie Kowald: Das deutschsprachige Oratorienlibretto 1945–2000. Dissertation, TU Berlin 2007 (Vollteggst) Cécile Prinzbach (Hrsg.): „Gehorsame Tochter der Musik“. Das Libretto. Dichter und Dichtung der Oper. Prinzbach, München 2003, ISBN 3-9809024-0-4 Libretto im dütschsprochige Wikisource Libretto-Sammlig vo dr UB Frankfurt am Main (Site cha nüme abgrüeft wärde; Suche im Webarchiv)[1] [2] Vorlage:Toter Link/edocs.ub.uni-frankfurt.de opera-guide.ch: Linkliste uf e Hufe Libretti Libretto Index vom H. Weber: Web-Ressurse für Operelibretti OperaGlass: Ressurse über Libretti, Diskographie, u.v.m.
Dr Manuel Vázquez Montalbán (* 27. Juli 1939 z Barcelona; † 18. Oktober 2003 am Flughaafe vo Bangkok) isch e schbanische Schriftsteller und Schurnalist gsi. Dr Vázquez Montalbán isch internazionaal bekannt worde wäge sine Kriminaalromään mit em Brivatdedektiiv Pepe Carvalho, won är erfunde het. In dene Romään het er sich au kritisch mit dr schbanische Gsellschaft noch dr Franco-Diktatuur usenandergsetzt. In de sächziger Joor het er zur Grubbe vo de sogenannte Novísimos ghöört, wo in iirer Lürik jeede Zwang zum ene logisch koheränte Diskurs abgleent häi und alti und nöiji Gedichtforme vermischt häi. Theme und Müthe, vor Allem us em Kino, de Schlager, em Färnseeä und us dr Driviaallitratuur si in die Literatuur iinegflosse und si wi in ere Kollaasche brucht worde. Nochdäm dr Diktaator Francisco Franco 1975 gstorbe isch, isch Schbanie e Demokratii mit ere freije Press worde und dr Vázquez Montalbán het ufghöört mit siner „escritura subnormal“, won er drmit die frankistische Literatuurmodäll verfremdet het und sich so gege d Diktatuur ufgleent het. Vo denn aa het er mee Romään, vor allem Krimi, afo schriibe. 1981 het er für si Romaan Tahiti liegt bei Barcelona dr renommiert Grand prix de littérature policière überchoo; 1992 isch si Die Meere