rlitschk/wikidir huggingface dataset:
Dr Kànton Stroosburi-10 ìsch bìs März 2015 e Untereinheit vum Arrondissement Stroosburi-Stàdt ìm Département Bas-Rhin ìm Elsàss z Frànkrich gsin. Dr Kanton ìsch àm 4. März 1790, we z Frànkrich d Départements ingricht worre sìn, àls Teil vum domolige Dischtrikt Stroosburi grindet worre. We àm 17. Februar 1800 d Arrondisements ingericht worre sìn, ìsch dr Kànton àls Teil vum Arrondissement Stroosburi nej züegschnitte worre. Vun 1871 bìs 1919 hàt des Gebiet zem Kreis Stroosburi (Stàdt) ghert. Zitter em 28. Juni 1919 ìsch dr Kànton e Deil vum neje Arrondissement Stroosburi-Stàdt. Zum 22. März 2015 ìsch dr Kànton ufglest wora. Dr Kànton ìsch üs eme Däil vun dr Stàdt Stroosburi bstànde. Stroosburi ìsch bìs 2014 ìn 10 Kànton ingedäilt gsin. Stroosburi-10 ìsch no dr Inwohner dr drittgrescht Stàdtdäil gsin.
Dr Guntram I., au Guntchramn oder Gunthramn (* um 532, spötistens 534; † 28. März 592 z Chalon-sur-Saône) isch e Frankekönig us em Gschlächt vo de Merowinger gsi. Er het vo 561 bis zu siim Dod gregiert. Dr Guntram isch dr viert Sohn vom König Chlothar I. gsi. Wo dr Vater 561 gstorbe isch, het er Burgund mit dr Hauptstadt Orléans gerbt. Wo dr Charibert I. ohni Chinder gstorbe isch, hai die überläbende Brüeder siis Gebiet under sich ufdeilt. Churz druf hai dr Sigibert I. und dr Chilperich I. Chrieg wäge dr Landverdeilig gegenander afo füehre, und dr Guntram het brobiert Friide z stifte. Em Chilperich si Frau Fredegunde het d Ermordig vom Sigibert 575 agstiftet und denn isch e Chrieg mit em Guntram usbroche, wil dr Chilperich Territorie vom Sigibert siim Erb a sich grisse het. Dr Guntram, wo siini vier Söhn alli gstorbe gsi si, het 577 im Sigibert si Bueb, dr Childebert II., adoptiert, für zum ihm s Erb vo siim Vater vor em Chilperich z schütze. 584 isch dr Chilperich ermordet worde, und si Witwe Fredegunde het dr Guntram bittet, Regänt für ihre chli Sohn Chlothar II. z si. Im Verdrag vo Andelot 587 hai dr
Dr Childebert I. (* um 497; † 23. Dezember 558 z Neustrie) isch dr vierteltist Sohn Sohn vom merowingische Frankekönig Chlodwig I. gsi, dr dritt vo siiner Frau Chrodechild. Bi dr Riichsdeilig vo 511 het er s Deilriich mit dr Residänz z Paris übercho und het bis zu siim Dod regiert. Dr Childebert het usser emen e eltere Halbbrueder Theuderich I. no drei Brüeder gha. Dr eltist vo dene, dr Ingomer, isch scho as Chind gstorbe. Die beide andere si dr Chlodomer und dr Chlothar I. gsi. Noch em Dod vo ihrem Vater Chlodwig im Johr 511 hai dr Theuderich, dr Chlodomer, dr Childebert und dr Chlothar s Riich underenander ufdeilt. Dr Childebert het s Küstegebiet zwüsche dr Somme und dr Loire (d Bretagne, d Normandie und Brie) übercho mit Paris as Residänz und drzue no e Stück im Weste vo Aquitanie. Noch em Dod vom Chlodomer, wo 524 uf em e Fäldzug gege d Burgunde ums Läbe cho isch, hai dr Childebert und dr Chlothar beschlosse, im Chlodomer siini drei erbberächtigte unmündige Söhn, ihri Neuveux, us em Wäg z ruume, für zum sich s Erb azeigne. Dr Childebert het en drzue agstiftet und dr Chlothar het die beide eltere
Dr Kànton Lüterburi ìsch bìs März 2015 e Untereinheit vum Arrondissement Wisseburi im Département Bas-Rhin ìm Elsàss z Frànkrich gsin. Dr Kanton ìsch àm 4. März 1790, we z Frànkrich d Départements ingricht worre sìn, àls Teil vum domolige Dischtrikt Wisseburi grindet worre. We àm 17. Februar 1800 d Arrondisements ingericht worre sìn, ìsch dr Kànton àls Teil vum Arrondissement Wisseburi nej züegschnitte worre. Vun 1871 bìs 1919 hàt des Gebiet zem Kreis Wisseburi ghert. Zitter em 28. Juni 1919 ìsch dr Kànton e Teil vum nej grindete Arrondissement Wisseburi. Zum 22. März 2015 ìsch dr Kànton ufglest wora. Dr Kànton hàt ìm Norde àn Ditschlànd mìt em Làndkreis Germersche ìm frejere Regierungsbezirk Rhinhesse-Pfàlz z Rhinlànd-Pfàlz granzt, ìm Oschte àn dr ditsch Làndkreis Ràstàtt ìm Regierungsbezirk Kàrlsrüeh z Bade-Wirttebari, ìm Side àn dr Kànton Selz un ìm Weschte àn dr Kànton Wisseburi. D grescht Gmein vum Kànton ìsch Lüterburi mìt 2.269 Inwohner ànne 1999 gsin. Ìnsgsàmt hàt s ìm Kànton Lüterburi 5 Gmeine ghet:
Dr Kànton Selz ìsch bìs März 2015 e Untereinheit vum Arrondissement Wisseburi im Département Bas-Rhin ìm Elsàss z Frànkrich gsin. Dr Kànton hàt ìm Norde àn dr Kànton Lüterburi granzt, ìm Oschte àn dr ditsch Làndkreis Ràstàtt ìm Regierungsbezirk Kàrlsrüeh z Bade-Wirttebari, ìm Side àn dr Kànton Bìschwiller ìm Arrondissement Hàwenau un ìm Weschte àn dr Kànton Sulz unterm Wàld un dr Kànton Wisseburi. Dr Kanton ìsch àm 4. März 1790, we z Frànkrich d Départements ingricht worre sìn, àls Teil vum domolige Dischtrikt Wisseburi grindet worre. We àm 17. Februar 1800 d Arrondisements ingericht worre sìn, ìsch dr Kànton àls Teil vum Arrondissement Wisseburi nej züegschnitte worre. Vun 1871 bìs 1919 hàt des Gebiet zem Kreis Wisseburi ghert. Zitter em 28. Juni 1919 ìsch dr Kànton e Teil vum nej grindete Arrondissement Wisseburi. Zum 22. März 2015 ìsch dr Kànton ufglest wora. D grescht Gmein vum Kànton ìsch Selz mìt 2.985 Inwohner ànne 1999 gsin. Ìnsgsàmt hàt s ìm Kànton Lüterburi 14 Gmeine ghet:
Dr Charibert I. (* um 520; † 567) isch e Frankekönig us em Gschlächt vo de Merowinger gsi. Er het regiert vo 561 bis 567. Dr Charibert isch dr dritteltist Sohn vom König Chlothar I. und dr Königin Ingund gsi. dr Chlothar, ein vo de Söhn vom Riichsgründer Chlodwig I., het s Frankeriich, won er 511 mit drei Brüeder deilt het, zletzt noch em Dod vo siine Brüeder under siner Herrschaft wider vereinigt. Wo dr Chlothar 561 gstorbe isch, si die beide eltiste Söhn vo dr erste Frau Ingund scho dod gsi; gläbt hai no ussem em Charibert zwei jüngeri Söhn vo dr Ingund, dr Guntram I. (Gunthchramn) und dr Sigibert I., und dere ihre Halbbrueder Chilperich I. us dr spötere Eh vom Chlothar mit dr Schwöster vo dr Ingund, dr Arnegund. Die vier Erbe hai s Riich underenander ufdeilt. Jede het e Deil Riichskärngebiet zwüschem Rhii und dr Loire und e Deil vo de Gebiet, wo dr Chlodwig eroberet het südlig vo dr Loire. Dr Charibert het as dr eltist d Residänzstadt Paris und dr Hauptdeil vo de Gebiet im Süde übercho, drunder Bordeaux, Limoges, Cahors, Poitiers und Albi, im Norde under anderem Chartres, Rouen, Tours, Angers, Nantes. Dr
Schopfe [ʃɔpfə] isch ä Stadt im Landkreis Lörrach in Bade-Württeberg. Schopfe lit im Wiisetal, am Fluss Wiise. Bi Langenau mündet di Chly Wiise in d Wiise. De Gmeindbann got im Süde bis uf de Hochi Flum (535 m NHN). De högscht Gipfel isch de Rohrekopf nördlig vo Gerschbach uf 1173 m. D Wiisetalstrooss het en Umfahrig um s Stadtzentrum. Wiise lit a der Ysebahnlinie uf Zell im Wiisetal. Die erschdi urkundliche Erwähnig vo Schopfe isch 807 gsi, sällemol het d Ortschaft no Scofheim gheisse. S Stadtrecht het si öbbe ane 1250 kriegt. Schopfe het folgendi Ortsteil: Änkestei Chürmberg Eie Fahrnau Gerschbach Gündehuuse Langenau Raitbach Wiichs de Eiemer See, ä Karschtsee, wo nur alli paar Johr mol für ä par Wuche dusse isch d Altstadt mit de Sankt Michaels Chirch d Altstadt vo Schopfe di alti Stadtchirch s Theodor-Heuss-Gymnasium Schopfe de Bahnhof vo Schopfe s IHK-Bildigszentrum d Kulturfabrik s Stadtmuseum s Otto Erich Döbele Museum s Linotype-Museum, dört wärde aldi Druckmaschine zeigt s Irrlicht, es selbschdverwalteds linkes Jugendzentrum I der Gägend vo Schopfe het der alemannisch Dichter Johann Peter Hebel zytewys gläbt. Eis vo sine Gedicht heisst: «Der Statthalter von Schopfheim». Näbe Lokalredaktione vo de beide gröschte Dageszytige vo de Region,
Dr Chilperich I. († 584) isch e merowingische König gsi, wo vo 561 bis 584 es neustrischs Deilriich gregiert und z Soissons gresidiert het. Si Sohn, Chlothar II. isch spöter König vom ganze Frankeriich worde. Wo dr Chlothar I. 561 gstorben isch, si vo sine Söhn, usser em Gundowald, wo nit as Königssohn anerkennt worden isch, no vier am Läbe gsi, nämlig dr Charibert I., dr Guntram I. (Guntchramn), dr Sigibert I. und dr Chilperich I. Dr Chilperich isch dr einzig Sohn vo dr Schwöster vo dr Ingund, dr Königin Arnegund, gsi, die andere drei si d Söhn vo dr Königin Ingund gsi. Früehner het me allgemein dänggt, ass dr Chilperich dr jüngst Sohn gsi siig; noch em aktuelle Forschigsstand isch er aber dr zweitjüngst gsi und dr Sigibert dr jüngst. Dr Chlothar het noch siiner Hürot mit dr Arnegund (um 533/534) si Verbindig mit deren ihrer Schwöster Ingund nit ufge. Noch em Dod vom Chlothar I. hai siini vier Söhn dr Liichnam zsämme nach Soissons brocht, für zum en dört z begrabe. Grad druf het dr Chilperich dr Dronschatz und dr Stadt Paris übernoh. Er het die mächtige Vornähme mit Gschänk drzue brocht, sich ihm z underwärfe. Siini drei
Dr Kànton Sulz ìsch bìs März 2015 e Untereinheit vum Arrondissement Wisseburi im Département Bas-Rhin ìm Elsàss z Frànkrich gsin. Dr Kànton hàt ìm Norde àn dr Kànton Wisseburi, ìm Nordoschte un Oschte àn dr Kànton Selz, ìm Side àn dr Kànton Hàwenau un dr Kànton Bìschwiller ìm Arrondissement Hàwenau un ìm Weschte àn dr Kànton Werth. Dr Kanton ìsch àm 4. März 1790, we z Frànkrich d Départements ingricht worre sìn, àls Teil vum domolige Dischtrikt Wisseburi grindet worre. We àm 17. Februar 1800 d Arrondisements ingericht worre sìn, ìsch dr Kànton àls Teil vum Arrondissement Wisseburi nej züegschnitte worre. Vun 1871 bìs 1919 hàt des Gebiet zem Kreis Wisseburi ghert. Zitter em 28. Juni 1919 ìsch dr Kànton e Teil vum nej grindete Arrondissement Wisseburi. Zum 22. März 2015 ìsch dr Kànton ufglest wora. D greschte Gmeine vum Kànton sìn (mìt dr Inwohnerzàhl ànne 1999) gsin: Batschdorf (3727) Sulz (2494) Ìnsgsàmt hàt s ìm Kànton Sulz 19 Gmeine ghet:
Laufeburg (amtlig Laufenburg) isch e Chleistadt im bade-wirttebergische Landchreis Waldshüet. Laufeburg isch eini vo de vier Waldstädt am Rand vom Hotzewald und e dütschi Gränzstadt zu de Schwiz. Uff de Schwizer Site litt s schweyzerische Laufeburg, di friehner mehreri Stadt, wo drum friehner au "Großlaufeburg" gnännt worre isch. Sit em Mittelalter verbinde Brucke di beide Ort. 1911 isch d Laufeburgbruck im Verchehr überge worre, 2004 isch d Hochrhybruck gfolgt. nochi Umgebig (bis 15 Kilometer): Bad Säckinge, Waldshüet-Dienge, Rickebach (Hotzewald), Albbruck, Murg (Hochrhy), Laufeburg, Stei AG witeri Umgebig (über 15 Kilometer): Lörrach, Basel, Brugg, Aarau, Züri, St. Blasie, Todtmoos, Fryburg im Brysgau Zu de Stadt Laufeburg ghöre d Gmeinde Binzge (1160 Ywohner), Grunholz (625 Y.), Hauestei (97 Y.), Hochsal (555 Y.), Luttige (1102 Y.), Rotzel (518 Y.) und Stadehuse. Zu de ehemolige Gmeind Binzge ghöre s Dorf Binzge, d Zinke Büehl, Diegeringer Miehli, Gaisbühl, Hammer, Hochrütte (Bürlishüser) und Loch (Binzger Loch), s Ghöft Mittlerholz und d Hüser Hinderfäld (Rohr) und Sprächtehof (Rappestei). Zu de ehemolige Gmeinde Grunholz, Hauestei und Luttige ghöre jewyls numme di glychnamige Dörfer. Zu de Stadt Laufeburg (Bade) in de Gränze vo vor de Gmeindereform vo de 1970er-Johr ghöre di glychnamigi Stadt und ihri Stadtdeil Rhina und Stadehuse.
Dr Kànton Waisseburch (sidfränkisch) / Kanton Wisseburi (elsàsserditsch) ìsch e Kànton ìm Département Bas-Rhin ìm Elsàss z Frànkrich. Hauiptort (frz. bureau centralisateur) vum Kànton ìsch Wisseburi. Dr Kànton hàt bìs März 2015 ìm Norde àn Ditschlànd mìt em Làndkreis Sidlichii Winstroß ìm frejere Regierungsbezirk Rhinhesse-Pfàlz z Rhinlànd-Pfàlz granzt, ìm Oschte àn dr Kànton Lüterburi un dr Kànton Selz, ìm Side àn dr Kànton Sulz unterm Wàld un dr Kànton Werth un ìm Sidweschte àn dr Kànton Nìderbrunn m Arrondissement Hàwenau. Dr Kanton ìsch àm 4. März 1790, we z Frànkrich d Départements ingricht worre sìn, àls Teil vum domolige Dischtrikt Wisseburi grindet worre. We àm 17. Februar 1800 d Arrondisements ingericht worre sìn, ìsch dr Kànton àls Teil vum Arrondissement Wisseburi nej züegschnitte worre. Vun 1871 bìs 1919 hàt des Gebiet zem Kreis Wisseburi ghert. Zitter em 28. Juni 1919 ìsch dr Kànton e Teil vum nej grindete Arrondissement Wisseburi. D grescht Gmein vum Kànton ìsch Wisseburi. Ìnsgsàmt hàt s ìm Kànton Wisseburi 44 Gmeine (Stànd 2015):
Dr Kànton Werth ìsch bìs März 2015 e Untereinheit vum Arrondissement Wisseburi im Département Bas-Rhin ìm Elsàss z Frànkrich gsin. Dr Kànton hàt ìm Norde àn dr Kànton Wisseburi, ìm Oschte àn dr Kànton Sulz unterm Wàld, ìm Side àn dr Kànton Hàwenau ìm Arrondissement Hàwenau un ìm Weschte àn dr Kànton Nìderbrunn, we öi zem Arrondissement Hàwenau ghert. Dr Kanton ìsch àm 4. März 1790, we z Frànkrich d Départements ingricht worre sìn, àls Teil vum domolige Dischtrikt Wisseburi grindet worre. We àm 17. Februar 1800 d Arrondisements ingericht worre sìn, ìsch dr Kànton àls Teil vum Arrondissement Wisseburi nej züegschnitte worre. Vun 1871 bìs 1919 hàt des Gebiet zem Kreis Wisseburi ghert. Zitter em 28. Juni 1919 ìsch dr Kànton e Teil vum nej grindete Arrondissement Wisseburi. Zum 22. März 2015 ìsch dr Kànton ufglest wora. D grescht Gmein vum Kànton ìsch Werth mìt 1.670 Inwohner ànne 1999 gsin. Ìnsgsàmt hàt s ìm Kànton Werth 17 Gmeine ghet:
S Chläddere isch zur hüttige Zit hauptsächlich e Freizitbeschäftigung am Fels oder i dr Halle als Sportart, wo in verschidenschtä Variante praktiziert wärde cha. Es isch au e wichtigi Technik fürs Bärgschtiige. In de meischte Fäll isch s Ziil dur e bstimmti Chlädderroute ufe z goo. Dr Chlätterer wird dodrbi üblicherwiis vom ene Partner mit emä Seil gege Absturz gsicheret. S Sportchläddere isch öppis zimmlig anders wie s bruefmässige Chläddere. Das nennt me seilgstützti Zuegangstechnike (Industriichläddre) und au seilgstützti Baumchläddertechnik (Baumchläddere). Die Tätigkeite hei sich us em alpine Chläddere entwicklet, si hei aber inzwüschä ä eiges Repertoire an Technike, Methode und au Materialie, und ä eigeni rächtligi Basis im Bezug uf d'Sicherheit. Bim Freichläddere (engl. Free Climbing) dörfä fr d Fortbewegig nur dr Fels und dr eignig Körper bruucht wärde. Alli Hilfsmittel, wi au diä ganz Usrüschtig Seil und technischi Hilfsmittel diene just zur Sicherig gege Abstürz (dr Begriff bezeichnet also nit ds Chläddere ohni Sicherig, was me in däm Zämmehang als free solo bezeichnet). Sälli Art vom Chläddere wird scho sitem Ändi vom 19. Joorhundert in dr Sächsische Schwyz praktiziert. Vo dört us ischs Freichläddere vom Dütschamerikaner Fritz Wiessner ind USA „exportiert“ worde. Z Europa isch s Freichläddere usserhalb
D Polly Jean Harvey ìsch am 9. Oktober 1969 uf d Wält choo ùn ìsch en änglischi Musikere ù Liedermachere. Si ìsch ìm chliine Dörfli Corscombe ìm süüdlechen Ängland ufgwachse ù het als Jugendlechi zäme mìt em Schlagzüger Rob Ellis ùn em Bässeler Ian Olliver (wo speeter dǜre Steve Vaughan ersetzt worden ìsch) d Band PJ Harvey ggrǜndet. Ds Trio het 1992 ìres erschten Album Dry veröffentlecht. Dr Rob Ellis ù dr Steve Vaughan hei de aber d Band nach em zwöiten Album Rid Of Me (1993) verlaa ù d Polly Jean Harvey het drufabe uf di eiget Pfuuscht witergmacht. Si het 2001 dr Mercury Music Prize gwùnne ùn ìsch scho meermaals fǜr d BRIT Awards ù fǜre Grammy Awards nominiert worde gsìì. Ds Musigheftli Rolling Stone het se 1992 als beschti nöiji Kǜnschtlere, 1995 als beschti Kǜnschtlere vom Jaar bezeichnet ù zwöi vo ìrnen Albene ìd Liischte vo de 500 beschten Albene vo allne Ziten ufgnoo. Irenen Umfraag vom Heftli Q ìsch si 2002 zùr beschte Rock-Musikere gwäält worde. D PJ Harvey seit vo sech sälber, das si lieber Konzärt gìt als Stǜck z schribe ùn ufznää: «If I had to put in order of preference, writing, recording or
De Eiemer See isch ä Karschtsee uf em Dinkelberg bi Schopfe in Bade-Württeberg. S Bsundere isch, dass er nur alli paar Johr mol züm seh isch. S git kei Bach, wo s Wasser ine oder devo laufe chönnt, sundern er würd unterirdisch vom Grundwasser gfüllt. Drum isch er nur dusse, wenns vorher arg lang grägnet het. De Dinkelberg isch ä Karschdgegend, un es het überall Höhlene, Löcher un Ibrüch. Wänns rägnet, sammlet sich in dene s Wasser, un wänns über ä längeri Zit rägnet un grad no d Schneeschmelzi dezü chunnt, no cha nit alles Wasser ablaufe un staut sich langsam in dene Hohlräum uf, bis es sich inere Senke, ä Doline, sammlet. Me cha grad züelüege, wie s Wasser uss em Bode usesprudelt. In Versüch mit Farb het mer nochgwiese, dass des Wasser, wo im See isch, bim ablaufe unter anderem in de Hasler Höhli z Hasel züm Vorschin chunt, es also ä Verbindig zwüsche em See un de Höhli git, wo unterirdisch verlauft. D Hasler Höhli isch aber öbe 2 Kilometer vom See furt. En erschde Bricht vum Eiemer See schdammd vu 1784, wu diä nooglossene Schrifde vum Heinrich Sander vereffendlicht worre sinn. De Heinrich Sander war Profässer
Dr Sigibert I. (au Sigebert; * um 535; † November/Dezember 575 z Vitry) isch e Frankekönig us em Huus vo de Merowinger gsi. Er het vo 561 bis 575 z Reims im Deilriich Austrasie gherrscht. Dr Sigibert isch dr fünft und jüngst Sohn vo dr erste Frau vom König Chlothar I., dr Ingund, gsi. Si Halbbrueder Chilperich vo dr Schwöster vo dr Ingund, dr Arnegund, isch e chlii elter gsi as är, wil dr Chlothar au noch siiner Hürot mit dr Arnegund witer es Verhältnis mit dr Ingund gha het. Wo dr Chlothar 561 gstorben isch, si no vier vo siine Söhn am Läbe gsi, und die hai noch fränkischer Art s Riich under sich ufdeilt: D Söhn vo dr Ingund, dr Charibert I., Guntram I. (Gunthchramn) und Sigibert, hai die grösste Deilrich übercho, währed dr Chilperich I. nume e chliis Königriich im Norde gha het. Dorum isch dä nit zfriide gsi und het siis ganze Läbe lang mit siine Halbbrüeder gstritte. Dr Sigibert het dr nordöstlig Riichsdeil mit em Königssitz Reims übercho; dozue hai usser dr Champagne (iischliesslig Laon) alli fränkische Gebiet östlig vom Rhii und südlig vo dr Donau ghört. Däm Riichsdeil het me sit dr zweite Helfti
Dr Dagobert I., au Dagobert der Guet (* um 608/610; † 19. Januar 638/639 z Épinay-sur-Seine), isch sit 623 Unterkönig z Austrasie und sit 629 König vo de Franke gsi. Er isch dr Sohn vom König Chlothar II. und dr letzt Merowinger, wo no sälber wirklig regiert het. Siini Beroter si dr Huusmeier Pippin der Elteri, der Stammvater vo de Pippinide, und dr Bischof Arnulf vo Metz gsi. Die beide si au Stammväter vo de Karolinger. Es isch wohrschiinlig dr Dagobert gsi, wo über Alemannie het afo Herzög iisetze und wo dr Pactus Alamannorum in Ufdrag ge het. Dr Dagobert het z Paris residiert. Si Verwaltig isch immer no in dr spotantike römische Dradition gstande. Er isch sehr religiös gsi und het d Basilika St. Denis bim Benediktinerchloster nördlig vo Paris lo baue. Au het er Jude im Merowingerriich zur Daufi zwunge, wohrschiinlig isch das e Initiative vo Ostrom gsi, won er mit em Kaiser drvo, em Herakleios, in Kontakt gstanden isch. Im Südweste het dr Dagobert Chrieg gege d Baske gfüehrt und gwunne, im Nordweste het sich dr Herzog vo dr Bretagne, dr Judicael, underworfe. Im Oste het er weniger Chriegsglück gha. D Thüringer und d Sachse hai em
Dr Sigibert III., (au: Sigebert III.), (* 630; † 1. Februar 656), isch e fränkische König us em Gschlächt vo de Merowinger gsi, dr Sohn vom Dagobert I. vo siner Näbefrau Ragnetrudis. Er isch dr erst Merowinger, wo as roi fainéant beschriibe worden isch. Uf Druck vom Adel isch dr Sigibert III. scho dreijöhrig König vo Austrasie worde, und si Vormund isch dr Huusmeier Pippin dr Elteri gsi. Er het nie d Herrschaft über s ganze Frankeriich gha, sondern het sich d Macht mit siim Bruder Chlodwig II., wo z Neustrie und Burgund König gsi isch, müesse deile. Au in siim Deilriich het er nit alles guet in dr Hand gha. Dr Herzog Radulf vo Thüringe het sich ihm nit welle underwärfe und noch ere Niiderlag 641 an dr Unstrut isch Thüringe faktisch unabhängig worde. Schliessli isch dr Sigibert zwunge gsi, dr Childebert, dr Sohn vo siim Huusmeier Grimoald, wo as Huusmeier dr Nochfolger vo siim Vater Pippin dr Elteri gsi isch, z adoptiere und het so d Erbfolg us dr Hand ge. Dr Sigibert isch dr Stifter vo de zwei Chlöster Malmedy und Stablo. Er het im Remaclus, wo denn Abt vom Chloster Solignac gsi isch, dr Ufdrag ge
Dr Childebert dr Adoptiert, hüfig latinisch Childebertus adoptivus, het as Childebert III. gregiert, sött aber nit verwächslet wärde mit em Childebert III. in de offizielle Liste. Er isch e Franke-König z Austrasie gsi vo 656 bis wohrschiinlig 662. Er het nit zum Herrschergschlächt vo de Merowinger ghört, sondern isch wohrschiinlig e Sohn vom Huusmeier Grimoald I. us em Gschlächt vo de Pippinide, de spötere Karolinger gsi. Er isch vermuetlig 662 gstorbe. D Quellelag isch schlächt, aber es wird agno, ass dr Huusmeier Grimoald dr Sigibert III. (* 633 - † 1. Februar 656), wo denn no kei Sohn gha het, drzue brocht het, si eigene Sohn as Nochfolger z adoptiere, so wie s mit dr Adoption vom Childebert II., won eso Burgund übercho het, gangen isch. Im Grimoald si Bueb het dr merowingisch Name Childebert agnoh—si Geburtsname isch unbekannt. Denn het dr Sigibert 651 wohrschiinlig doch en eignige Sohn, dr spöter Dagobert II., übercho. Dr Grimoald isch mächdig gnug gsi, drfür z sorge, ass si Sohn Herrscher worden isch und ass dr Bischof Desiderius oder dr Dido vo Poitiers dr Dagobert in e Chloster z Irland gsteggt het. Dr Grimoald het also dr Dagobert nit lo umbringe, für zum en
Dr Childerich II. (* um 655; † Herbst 675, ermordet), isch e merowingische Frankekönig gsi, vo 662 bis 675 z Austrasie, vo 673 bis 675 im ganze Riich. Dr Childerich isch dr jünger Sohn vom Frankekönig Chlodwig II. und dr Balthild gsi. Zwüschen em 18. Oktober und em 9. Dezember 662 het er d Bilchild, d Dochter vom König Sigibert III. ghürotet. Das het im Bischof Léger d'Autun, wo im Childerich si spirituelle Beroter gsi isch, nit gfalle. Er het 674 dr König kritisiert und dä het en im Chloster Luxeuil iigsperrt. Öbbe im Johr 670 hai si zwei Söhn, dr Dagobert und dr Chilperich II. gha. Noch em Dod vom Pippinid Childebertus adoptivus im Johr 662 isch dr Childerich II. zum König im Oste vom Merowingerriich (Austrasie) erhobe worde; allerdings isch er under dr Vormundschaft vo sinere Dante und spötere Schwiigermueter Chimnechild, dr Witwe vom Sigibert III. und vom Huusmeier Wulfoald gstande. Dr Wächsel isch friidlig vor sich gange, die Grosse im Riich hai villicht s Ändi vom Intermezzo vo de Pippinide begrüesst. Uf jede Fall was nochäne bassiert isch, d Schänkige und Verfüegige si rächt eideutig gege d Pippinide und d Arnulfinger grichdet gsi. Wo si Brueder Chlothar
Dr Chlodwig II. (* 634; † zwüschen em 11. September und em 16. November 657) isch e Frankekönig im Deilriich Neustrie und Burgund us em Gschlächt vo de Merowinger gsi. Er wird as roi fainéant bedrachdet. Dr Chlodwig isch 639 König vo Neustrie und Burgund worde, fümf Johr nochdäm si Brueder Sigibert III. dr Dron vo Austrasie bestiige het. Si Herrschaft isch ziitwiis under em Iifluss vo de Huusmeier Aega und Erchinoald (oder Archambaud), und siner Mueter Nantechild bis zu ihrem Dod 642 gstande. Öbbe 650 het er d Bathilde, en änglischi Aristokratin, ghürotet, wo in d Sklaverei im Frankeriich verchauft worden isch. Si het em Chlodwig siim Huusmeier, em Ebroin, ghört gha, wo se im König ge het, für zum in siis guete Buech z cho. Mit ihr het er drei Söhn gha, wo noch siim Tod König worde si, dr Chlothar III. z Neustrie, dr Childerich II. z Austrasie und denn au z Neustrie und im Burgund und dr Theuderich III. zerst z Neustrie, denn im ganze Riich. Dr Chlodwig II. isch wie si Vater in dr Basilika Saint-Denis begrabe. Chlodwig II. im dütschsprochige Wikisource
Dr Chlodomer (* 494/495; † 21. Juni 524 bi Vézeronce) isch dr dritteltist Sohn vom Frankekönigs Chlodwig I., dr zweiteltist vo dr Chrodechild. Er het vo 511 bis 524 in däm Deil vom Riich gherrscht, won em bi dr Riichsdeilig vo 511 zuegfallen isch. Dr Chlodomer het en eltere Halbbrueder, dr Theuderich I., und no drei Brüeder gha, wo dr eltist von ene, dr Ingomer, scho as Chind gstorben isch. Die beide andere si dr Childebert I. und dr Chlothar I. gsi. Noch em Dod vom Chlodwig im Johr 511 hai dr Theuderich, dr Chlodomer, dr Childebert und dr Chlothar s Riich underenander ufdeilt. Dr Chlodomer het Deil vo de Chilleprovinze Sens und Tours und dr Norde vo Aquitanie übercho. Si Residänz isch Orléans gsi. 523 het er zsämme mit siine Brüedern Childebert I. und Chlothar I. d Burgunde überfalle, wo denn wägem e Chrieg mit de Ostgote gschwecht gsi si. Zerst hai si Erfolg ha, denn isch er am 21. Juni 524 in dr Schlacht bi Vézeronce dur e List in d Gfangeschaft vo de Burgunde gfalle, won en umbrocht hai. Siini Brüeder hai druf dr burgundisch Fäldzug abbroche und hai si Riichsdeil underenander ufdeilt. Dr Chlothar het im