**Hội Thanh Niên Cách Mạng Việt Nam** là một tổ chức của Nguyễn Ái Quốc hoạt động chống lại thực dân Pháp tại Đông Dương và tuyên truyền chủ nghĩa Marx-Lenin. Tên của Hội ghi trong điều lệ của mình là Hội Thanh Niên Cách Mạng Việt Nam, nhưng trong các tài liệu về sau thường ghi là **Việt Nam Thanh niên Cách mạng Đồng chí Hội**.

Ra đời
------

Hội Thanh Niên Cách Mạng Việt Nam được Nguyễn Ái Quốc thành lập vào tháng 6 năm 1925 từ 9 thành viên của Tâm Tâm xã đã được ông giác ngộ. Nguyễn Ái Quốc là người lãnh đạo Hội. Trong số các thành viên lớp đầu có Hồ Tùng Mậu, Lê Hồng Sơn, Lê Hồng Phong, Vương Thúc Oánh, Trương Vân Lĩnh, Lưu Quốc Long, Lâm Đức Thụ, Nguyễn Thanh Phúc. Trụ sở của Hội đặt tại Quảng Châu.

Theo Chánh mật thám Pháp là Louis Marty, Nguyễn Ái Quốc ngay sau khi đến Quảng Châu đã nghiên cứu tính cách của từng cá nhân của tất cả những người Việt Nam ở Quảng Châu từng theo Phan Bội Châu (Tâm Tâm xã,...) và chọn ra những người nói trên để thành lập Hội Thanh Niên Cách Mạng Việt Nam .

Tôn chỉ
-------

Điều lệ của Hội Thanh Niên Cách Mạng Việt Nam nêu: "Hội Thanh Niên Cách Mạng Việt Nam phấn đấu để thu phục lấy đại bộ phận thợ thuyền, dân cày và binh lính, dẫn đạo cho quần chúng bị lao khổ ấy liên hiệp với vô sản giai cấp thế giới để một mặt đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp, chế độ phong kiến; một mặt tham gia vào cuộc thế giới cách mạng sản trừ tư bản chủ nghĩa cả thế giới đặng thực hiện chủ nghĩa cộng sản".

Trong cuốn Đường kách mệnh, Nguyễn Ái Quốc viết rằng: "Nói tóm lại là phải theo chủ nghĩa Mã Khắc TưMarx và Lênin".

Hoạt động chính
---------------

Tuần báo Thanh niên của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên với chức năng tuyên truyền và vận động.
Bìa tập Đường Kách mệnh, là tập hợp các bài giảng của Nguyễn Ái Quốc tại các lớp bồi dưỡng chính trị do Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên tổ chức.
Sau khi thành lập, Hội đã phái người về nước để tuyển người sang Trung Quốc dự các lớp huấn luyện ở Quảng Châu hay để gửi sang Liên Xô học tại Trường Đại học Phương Đông. Đồng thời, Hội tiến hành lập các chi bộ các cấp ở trong nước. Từ đầu năm 1925 đến tháng 9 năm 1927, Hội đã tổ chức được 10 khóa đào tạo cho các học viên được tuyển mộ. Các bài giảng của Nguyễn Ái Quốc cho các học viên sau đó được tập hợp lại thành tập sách *Đường kách mệnh*.

Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Nguyễn Ái Quốc, Hội xuất bản tuần báo tiếng Việt *Thanh niên* từ tháng 6 năm 1925 phát hành trong số những người Việt Nam sống ở miền Nam Trung Quốc cũng như đưa về nước và đưa sang Xiêm. Báo này vừa tuyên truyền đường lối cách mạng của Hội vừa phê phán những tồn tại ở các tổ chức cách mạng khác như Việt Nam Quang Phục Hội và Việt Nam Quốc dân Đảng.

Hội cũng tuyển người đi học quân sự để sau này thành lập một lực lượng vũ trang cách mạng ở Việt Nam. Lê Hồng Phong được gửi tới Leningrad học về không quân. Một số khác được gửi tới Trường Quân sự Hoàng Phố. Tháng 2 năm 1927, Hội lại ra tờ *Lính Cách mệnh* để tuyên truyền giác ngộ binh lính Việt Nam.

Năm 1927, các kì bộ lần lượt ra đời, sau đó là tỉnh bộ, thành bộ và cuối cùng là huyện bộ. Năm 1929, cơ cấu tổ chức của Hội gồm 5 cấp được thiết lập và phát triển khắp đất nước. Số lượng hội viên lên tới 1.700 người và có cơ sở trong Việt kiều ở Xiêm (Thái Lan). Hội đóng vai trò quan trọng trong việc truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin trong nhân dân và trở thành hạt nhân lãnh đạo phong trào đấu tranh của nhân dân chống Pháp.

Năm 1928, Hội chủ trương "vô sản hóa", tuyên truyền vận động cách mạng, nâng cao ý thức chính trị cho giai cấp công nhân. Phong trào công nhân càng phát triển mạnh, trở thành nòng cốt của phong trào dân tộc trong cả nước, nổ ra tại các trung tâm kinh tế, chính trị.

Năm 1927, Tưởng Giới Thạch tổ chức bắt bớ những người Cộng sản Trung Quốc. Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên cũng bị đàn áp. Nguyễn Ái Quốc phải lánh sang Liên Xô. Nhiều đảng viên ưu tú của Hội như Hồ Tùng Mậu, Lê Hồng Sơn, Lê Duy Điếm, Trần Văn Cung, Trương Vân Lĩnh, Lê Thiết Hùng, Nguyễn Thanh Phúc v.v... bị bắt. Tổng bộ Hội phải di tản sang Ung Châu, (Quảng Tây) rồi lại sang Hồng Kông.

Ở trong nước, các chi bộ Hội phát triển mạnh. Theo tổng kết của mật thám Pháp, ở trong nước Hội có khoảng 1000 đảng viên và cảm tình, có kỳ hội ở cả ba miền. Tuy nhiên các chi bộ này cũng bị chính quyền thực dân lùng bắt ráo riết. Ở Nam Kỳ, tháng 12 năm 1928, Ngô Thiêm bị bắt và bị tử hình.[*cần dẫn nguồn*] Tôn Đức Thắng bị kết án chung thân. Phạm Văn Đồng bị đày đi Côn Đảo. Ở Bắc Kỳ, Nguyễn Văn Lân bị bắt và bị tử hình.

Lịch sử
-------

Cuối tháng 3 năm 1929, tại Hà Nội một nhóm Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên gồm 7 người đã họp nhau tự lập tổ chức Cộng sản đầu tiên trong nước. Nhóm này đặt ra mục tiêu vận động chuyển Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên thành Đảng Cộng sản nhân dịp Đại hội lần thứ nhất của Hội dự kiến họp ở Hồng Kông vào tháng 5 năm 1929.

Tại Đại hội lần thứ nhất của Hội, 3 đại biểu của nhóm Cộng sản mới thành lập do Trần Văn Cung (bí danh là *Quốc Anh*) dẫn đầu nêu vấn đề đã dự định, nhưng bị Tổng bộ Hội bác bỏ. Cả ba đại biểu của Bắc Kỳ liền bỏ ra về và cho rằng: 

*"Hội Việt Nam Thanh niên Cách mạng không phải là một đảng chân chính vì lợi ích của vô sản giai cấp."*
Đáp lại, Hội ra Nghị quyết về việc các đại biểu Hội Việt Nam Thanh niên Cách mạng Bắc Kỳ bỏ Đại hội ra về, trong đó có ghi: 

*"Quyết nghị về tụi* Quốc Anh *bỏ Đại hội mà ra đi... Đại hội nhận định rằng trong một đoàn thể cách mạng không thể dung thứ được những phần tử như thế nên quyết nghị vĩnh viễn khai trừ."*
Sự kiện này đánh dấu sự phân liệt của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên. Sau Đại hội lần thứ nhất, Hội lên kế hoạch thành lập Đảng Cộng sản vào cuối năm 1930. Nhưng trước tình hình, Đông Dương Cộng sản Đảng được thành lập vào tháng 6 năm 1929 và tình hình Hội bị đàn áp trong nước, Tổng bộ Hội cho rằng Việt Nam Cách mạng Thanh niên "... *không thể và không nên tồn tại nữa*, nên đã cử các đồng chí về nước tổ chức và liên kết các chi bộ cộng sản lại để thành lập Đảng Cộng sản". Sau khi Đại hội toàn quốc của Việt Nam Thanh niên Cách mạng Đồng chí Hội bế mạc, 6 ủy viên mới được bầu vào Tổng bộ là Hồ Tùng Mậu, Nguyễn Thiệu, Châu Văn Liêm, Nguyễn Sĩ Sách, Lê Hồng Sơn, Phạm Văn Đồng đã họp bàn việc thành lập Đảng cộng sản, cử ra ban trù bị gồm các đồng chí lãnh đạo Tổng bộ nói trên. Thực hiện chủ trương này, những cộng sản đoàn còn lại trong Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí Hội đã hình thành các chi bộ cộng sản. Ngoài hai chi bộ cộng sản ở Trung Kỳ và Nam Kỳ còn có chi bộ cộng sản người Việt Nam ở Thái Lan và một chi bộ ở Hồng Kông (Trung Quốc).

Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên tan rã từ đây. Song các đảng viên của Hội đã thành lập và tham gia các Đảng Cộng sản trong nước mà sau này hợp nhất thành Đảng Cộng sản Việt Nam.

Xem thêm
--------

* Đảng Cộng sản Việt Nam
* Phạm Văn Đồng
* Nguyễn Ái Quốc

Chú thích
---------

1. ↑  Viện Sử học (2007), trang 483.
2. ↑  Viện Sử học (2007), trang 481.
3. ↑  Louis Marty, *Parti communiste Indochinois*, p. 15-16. (Dẫn lại từ Viện Sử học (2007), trang 482-483)
4. ↑  Viện Sử học (2007), trang 483-484.
5. ↑  Viện Sử học (2007), trang 497.
6. ↑  Viện Sử học (2007), trang 488-490.
7. ↑  Dẫn lại từ Vũ Huy Phúc, "Các tổ chức cách mạng ra đời trong những năm 1925-1929" trong Viện Sử học (2007), trang 501.
8. ↑  Viện Sử học (2007), trang 499-501.
9. ↑  Viện Sử học (2007), trang 557-558.
10. ↑  Viện Sử học (2007), trang 580.
11. ↑  Viện Sử học (2007), trang 572-579.

Tham khảo
---------

* Viện Sử học (2007), *Lịch sử Việt Nam, tập VIII (1919-1930)*, các chương VIII và IX, Nhà xuất bản Khoa học xã hội, Hà Nội

| * x
* t
* s
Phong trào độc lập Việt Nam |
| --- |
| Sự kiện | Đánh Đà Nẵng •  Chiếm Gia Định •  Thực dân hoá Nam Kỳ •  Chiếm Bắc Kỳ •  Trận Trà Kiệu •  Phong trào Cần Vương •  Bình định Bắc Kỳ •  Khởi nghĩa Yên Thế •  Hà Thành đầu độc •  Thế chiến I •  Trận Tà Lùng •  Khởi nghĩa Thái Nguyên •  Ám sát Bazin •  Khởi nghĩa Yên Bái •  Xô Viết Nghệ Tĩnh •  Phong trào Dân chủ •  Thế chiến II •  Khởi nghĩa Nam Kỳ •  Kháng Nhật cứu quốc •  Cách mạng tháng Tám •  Tuyên bố độc lập •  Kháng chiến chống Pháp •  Hiệp định Genève  |
| Tổ chức |  Triều đình Huế •  Triều đình Hàm Nghi •  Văn Thân •  Hội kín Nam Kỳ •  Duy Tân hội (Đông Du) •  Đông Kinh Nghĩa Thục (Dục Thanh •  Minh Tân) •  Việt Nam Quang phục Hội •  Việt Nam Quốc dân Đảng •  Đại Việt Quốc dân Đảng • Đảng Cộng sản Đông Dương •  Mặt trận Dân chủ Đông Dương •  Việt Nam Phục quốc Đồng minh Hội •  Việt Nam Độc lập Đồng minh
 |
| Lãnh đạo khởi nghĩa |  Trương Định •  Nguyễn Trung Trực •  Tôn Thất Thuyết •  Đinh Công Tráng •  Phạm Bành •  Tống Duy Tân •  Nguyễn Quang Bích •  Nguyễn Thiện Thuật •  Phan Đình Phùng •  Hoàng Hoa Thám •  Nguyễn Xuân Ôn •  Phan Xích Long •  Trần Cao Vân •  Phan Bội Châu •  Nguyễn Thái Học •  Hồ Chí Minh |
| Nhà văn yêu nước |  Nguyễn Đình Chiểu •  Phan Văn Trị •  Nguyễn Thông •  Ngô Đức Kế •  Nguyễn An Khương |
| Nhà cách mạng |  Phan Bội Châu •  Nguyễn Thần Hiến •  Nguyễn Thượng Hiền •  Phan Châu Trinh •  Phan Xích Long •  Nguyễn Quyền •  Lương Văn Can •  Cường Để •  Huỳnh Thúc Kháng •  Đặng Nguyên Cẩn •  Nguyễn Khắc Cần •  Nguyễn Thái Học •  Hồ Học Lãm •  Nguyễn Hải Thần •  Tạ Thu Thâu •  Nguyễn An Ninh •  Hồ Chí Minh •  Vũ Hồng Khanh |
| Vua nhà Nguyễn |  Tự Đức •  Hàm Nghi •  Thành Thái •  Duy Tân •  Bảo Đại  |
| Bộ máy cai trị Pháp |  Đông Dương thuộc Pháp •  Toàn quyền Đông Dương •  Khâm sứ Trung Kỳ •  Thống sứ Bắc Kỳ •  Thống đốc Nam Kỳ •  Sở Liêm phóng Đông Dương |
| Người cộng tác với Pháp |  Hoàng Cao Khải •  Trần Bá Lộc •  Nguyễn Trọng Hợp • Huỳnh Công Tấn •  Nguyễn Thân  •  Lê Hoan •  Trương Vĩnh Ký |

| * x
* t
* s
Danh sách các liên minh và đảng phái chính trị Việt Nam |
| --- |
| Trước 1945 | 
* Việt Nam Quang phục Hội
* Đảng Lập hiến Đông Dương
* Đảng Thanh niên Việt Nam
* Thanh niên Cao vọng Đảng
* Việt Nam Thanh niên Cách mạng Đồng chí Hội
* Tân Việt Cách mệnh Đảng
* Việt Nam Quốc dân Đảng
* Đông Dương Cộng sản Đảng
* An Nam Cộng sản Đảng
* Đông Dương Cộng sản Liên đoàn
* Đảng Cộng sản Việt Nam
* Việt Nam Quốc gia Độc lập Đảng
* Đại Việt Dân chính Đảng
* Việt Nam Độc lập Đồng minh Hội
* Việt Nam Cách mệnh Đồng minh Hội
* Đại Việt Quốc dân Đảng
* Đảng Dân chủ Đông Dương
* Trăng câu Đệ Tứ đảng
* Mặt trận Thống nhất Quốc gia Liên hiệp
* Việt Nam Phục quốc Đồng minh Hội
* Việt Nam Nhân dân Cách mệnh Đảng
* Đại Việt Quốc gia Xã hội Đảng
* Đảng Xã hội Việt Nam
* Đại Việt Phục hưng Hội
* Đại Việt Duy dân Cách mệnh Đảng
* Mặt trận Quốc dân Đảng Việt Nam
* Đại Việt Quốc gia Liên minh
* Đông Dương Lao động Đảng
* Phong trào Thanh niên Tiền phong
* Hội Phục Việt

 |
| 1945–1954 | 
* Đảng Lao động Việt Nam
* Việt Nam Quốc dân Đảng
* Đại Việt Quốc dân Đảng
* Đảng Xã hội Việt Nam
* Đảng Dân chủ Việt Nam
* Việt Nam Độc lập Đồng minh Hội
* Việt Nam Cách mệnh Đồng minh Hội
* Việt Nam Dân chủ Xã hội Đảng
* Liên minh Dân chủ
* Hội Liên hiệp Quốc dân Việt Nam
* Mặt trận Thống nhất Quốc gia Liên hiệp
* Liên đoàn Công giáo Việt Nam
* Việt Nam Quốc gia Liên hiệp
* Việt Nam Phục quốc Đồng minh Hội
* Mặt trận Quốc gia Liên hiệp

 |
| 1954–1975 | 

|  |  |
| --- | --- |
| Miền Bắc | 
* Đảng Lao động Việt Nam
* Đảng Xã hội Việt Nam
* Đảng Dân chủ Việt Nam

 |
| Miền Nam | 
* Đảng Phục hưng
* Đảng Dân chủ Nam Việt Nam
* Đảng Xã hội Cấp tiến Miền Nam Việt Nam
* Cần lao Nhân vị Cách mạng Đảng
* Việt Nam Dân chủ Xã hội Đảng
* Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam
* Đại Việt Quốc dân Đảng
* Đảng Tân Đại Việt
* Đại Việt Cách mạng Đảng
* Phong trào Quốc gia Cấp tiến
* Liên minh các Lực lượng Dân tộc, Dân chủ và Hòa bình Việt Nam
* Đảng Nhân dân Cách mạng Việt Nam
* Mặt trận Quốc gia Dân chủ Xã hội
* Đảng Công Nông Việt Nam
* FULRO

 |

 |
| 1975–1988 | 
* Đảng Cộng sản Việt Nam
* Đảng Dân chủ Việt Nam
* Đảng Xã hội Việt Nam

 |
| 1988 đến nay | 

|  |  |
| --- | --- |
| Hoạt động tự do | Đảng Cộng sản Việt Nam |
| Không hoạt động tự do | 
* Đảng Việt Tân
* Đảng Dân chủ thế kỷ 21
* Đại Việt Quốc dân Đảng
* Đại Việt Cách mạng Đảng
* Đảng Nhân dân Hành động Việt Nam

 |

 |