**Người đại diện theo pháp luật** là cá nhân hoặc pháp nhân thực hiện một giao dịch dân sự dưới danh nghĩa và vì lợi ích của một cá nhân hoặc pháp nhân khác theo quy định của pháp luật hoặc theo quyết định, bản án có hiệu lực của Tòa án.

Khi người đại diện theo pháp luật tiến hành giao dịch dân sự với người thứ ba nhân danh cá nhân, pháp nhân khác trong phạm vi đại diện thì sẽ làm phát sinh quyền và nghĩa vụ của người được đại diện với người thứ ba.

Nếu người đại diện theo pháp luật thực hiện một giao dịch với người thứ ba mà vượt quá phạm vi mình được đại diện thì phần quyền và nghĩa vụ đối phần giao dịch vượt quá sẽ không có hiệu lực với người được đại diện, trừ khi người được đại diện diện đồng ý.

**Các dạng người đại diện theo pháp luật**
------------------------------------------

**Người đại diện theo pháp luật của cá nhân bao gồm:**

- Cha, mẹ đối với con chưa thành niên.

* Người đại diện theo pháp luật xác lập, thực hiện giao dịch dân sự của người chưa đủ 6 tuổi.
* Người đại diện theo pháp luật phải đồng ý với giao dịch dân sự mà người từ đủ sáu tuổi đến chưa đủ mười lăm tuổi khi xác lập, thực hiện, trừ giao dịch dân sự phục vụ nhu cầu sinh hoạt hàng ngày phù hợp với lứa tuổi.
* Người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi tự mình xác lập, thực hiện giao dịch dân sự, trừ giao dịch dân sự liên quan đến bất động sản, động sản phải đăng ký và giao dịch dân sự khác theo quy định của luật phải được người đại diện theo pháp luật đồng ý.

- Người giám hộ đối với người được giám hộ. 

- Người do Tòa án chỉ định trong trường hợp không xác định được người đại diện 

- Người do Tòa án chỉ định đối với người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự.

**Người đại diện theo pháp luật của pháp nhân bao gồm:**

- Người được pháp nhân chỉ định theo điều lệ;

- Người có thẩm quyền đại diện theo quy định của pháp luật;

- Người do Tòa án chỉ định trong quá trình tố tụng tại Tòa án.

**Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp**
--------------------------------------------------

Đối với doanh nghiệp thì người đại diện theo pháp luật chỉ là cá nhân và cá nhân đó sẽ đại diện cho doanh nghiệp thực hiện các giao dịch liên quan đến hoạt động của doanh nghiệp, đại diện cho doanh nghiệp tham gia các hoạt động tố tụng.

Công ty trách nhiệm hữu hạn và công ty cổ phần có thể có một hoặc nhiều người đại diện theo pháp luật.

Quyền, nghĩa vụ của người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp sẽ được quy định cụ thể tại Điều lệ của doanh nghiệp, trường hợp doanh nghiệp có nhiều hơn một người đại diện theo pháp luật và điều lệ không quy định rõ về quyền và nghĩa vụ thì mỗi người đại diện theo pháp luật đều có quyền đại diện với bên thứ ba.

Người đại diện theo quy định của pháp luật có trách nhiệm thực hiện quyền và nghĩa vụ được giao một cách trung thực, cẩn trọng, tốt nhất nhằm bảo đảm lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp, trung thành với lợi ích của doanh nghiệp; không lạm dụng địa vị, chức vụ và sử dụng thông tin, bí quyết, cơ hội kinh doanh, tài sản khác của doanh nghiệp để tư lợi hoặc phục vụ lợi ích của tổ chức, cá nhân khác, thông báo kịp thời, đầy đủ, chính xác cho doanh nghiệp về doanh nghiệp mà mình, người có liên quan của mình làm chủ hoặc có cổ phần, phần vốn góp.

Ngoài ra, tất cả những người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm liên đới đối với thiệt hại gây ra cho doanh nghiệp theo quy định của pháp luật.

**Điểm khác biệt giữa đại diện theo pháp luật và đại diện theo ủy quyền**
-------------------------------------------------------------------------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Tiêu chí** | **Đại diện theo ủy quyền** | **Đại diện theo pháp luật** |
| Căn cứ xác lập | Xác lập khi 2 bên thỏa thuận về việc ủy quyền hoặc một bên đơn phương ủy quyền | Xác lập theo quy định của pháp luật (ví dụ như Giám đốc của Công ty) hoặc theo phán quyết, quyết định của Tòa án. |
| Yêu cầu đối với người đại diện | Người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi có thể là người đại diện theo ủy quyền, trừ trường hợp pháp luật quy định giao dịch dân sự phải do người từ đủ mười tám tuổi trở lên xác lập, thực hiện | Đảm bảo đầy đủ yêu cầu pháp luật dân sự và hành vi dân sự |
| Phạm vi đại diện | Phạm vi đại diện nếu có hợp đồng sẽ được thỏa thuận trong hợp đồng ủy quyền. | Đại diện theo quy định của pháp luật:

- Giám đốc thực hiện việc công việc theo quy định tại Điều lệ công ty
- Phạm vi đại diện rộng hơn so với đại diện theo ủy quyền |
| Chấm dứt đại diện | Có thể chấm dứt dựa vào thỏa thuận của các bên | Chấm dứt theo quy định của pháp luật:

- Không còn là người đại diện theo pháp luật
- Chủ thể được đại diện không còn tồn tại
- Sửa đổi về người đại diện |

Tham khảo
---------


1. ↑  phủ, Cổng Thông tin điện tử Chính. "Luật số 91/2015/QH13 của Quốc hội: Bộ Luật Dân sự". *vanban.chinhphu.vn*. Truy cập ngày 18 tháng 4 năm 2024.
2. ↑  phủ, Cổng Thông tin điện tử Chính. "Luật số 59/2020/QH14 của Quốc hội: Luật Doanh nghiệp". *vanban.chinhphu.vn*. Truy cập ngày 18 tháng 4 năm 2024.
3. ↑  LuatVietnam (25 tháng 3 năm 2019). "Khác biệt giữa đại diện theo pháp luật và đại diện theo ủy quyền". *LuatVietnam* (bằng tiếng vietnamese). Truy cập ngày 18 tháng 4 năm 2024.Quản lý CS1: ngôn ngữ không rõ (liên kết)