recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Phơi nhiễm âm thanh** là tích phân theo thời gian của áp suất âm thanh bình phương. Đơn vị SI của phơi nhiễm âm thanh là pascal bình phương nhân giây (Pa2·s).

Định nghĩa toán học
-------------------

Phơi nhiễm âm thanh, ký hiệu là *E*, được định nghĩa bằng

{\displaystyle E=\int \_{t\_{0}}^{t\_{1}}p(t)^{2}\,\mathrm {d} t,}
trong đó

* sự phơi nhiễm được tính với khoảng thời gian giữa thời gian *t*0 và *t*1;
* *p(t)* là áp suất âm thanh tại thời gian *t*, thường là gia quyền A đối với âm thanh trong không khí.

Mức độ phơi nhiễm âm thanh
--------------------------

**Mức độ phơi nhiễm âm thanh** (SEL) là một đo đạc loga của phương nhiễm âm thanh của một âm thanh so với một giá trị tham chiếu.  

Mức độ phơi nhiễm âm thanh, ký hiệu là *L**E* và được đo bằng dB, được định nghĩa bởi

{\displaystyle L\_{E}={\frac {1}{2}}\ln \!\left({\frac {E}{E\_{0}}}\right)\!~\mathrm {Np} =\log \_{10}\!\left({\frac {E}{E\_{0}}}\right)\!~\mathrm {B} =10\log \_{10}\!\left({\frac {E}{E\_{0}}}\right)\!~\mathrm {dB} ,}
trong đó

* *E* là phơi nhiễm âm thanh;
* *E*0 là phơi nhiễm âm thanh tham chiếu;
* 1 Np = 1 là neper;
* 1 B = 1/2 ln 10 là bel;
* 1 dB = 1/20 ln 10 là decibel.

Giá trị phơi nhiễm âm thanh trong không khí tham chiếu thường được sử dụng là

{\displaystyle E\_{0}=400~\mathrm {\mu Pa^{2}\cdot s} .}
Ký hiệu chính xác của mức độ phơi nhiễm âm thanh sử dụng tham chiếu này là *L**W*/(400 μPa2⋅s) hoặc *L**W* (re 400 μPa2⋅s), nhưng ký hiệu dB SEL, dB(SEL), dBSEL, hoặc dBSEL rất phổ biến, kể các nếu chúng không được chấp nhận bởi hệ SI.

Tham khảo
---------

1. ↑  "Letter symbols to be used in electrical technology – Part 3: Logarithmic and related quantities, and their units", *IEC 60027-3 Ed. 3.0*, International Electrotechnical Commission, ngày 19 tháng 7 năm 2002.
2. ↑  Ross Roeser, Michael Valente, *Audiology: Diagnosis* (Thieme 2007), p. 240.
3. ↑  Thompson, A. and Taylor, B. N. sec 8.7, "Logarithmic quantities and units: level, neper, bel", *Guide for the Use of the International System of Units (SI) 2008 Edition*, NIST Special Publication 811, 2nd printing (November 2008), SP811 PDF
**Kuznetsov** (**OKB-276**) là một phòng thiết kế Liên Xô chuyên về động cơ máy bay, do Nikolai Dmitriyevich Kuznetsov lãnh đạo.

Phòng thiết kế này lần đầu nổi tiếng với chiếc động cơ phản lực cánh quạt NK-12 khổng lồ sử dụng cho chiếc máy bay ném bom Tupolev Tu-95 năm 1952. Động cơ này tạo ra 15,000 hp (11.2 MW), lớn hơn rất nhiều bất kỳ một động cơ phản lực cánh quạt nào khác của phương Tây, và nó cũng được sử dụng trên chiếc máy bay vận tải quân sự Antonov An-22.

Kuznetsov cũng chế tạo Động cơ phản lực cánh quạt đẩy NK-8, ở cấp lực đẩy 20,000 lbf (90 kN), sử dụng cho chiếc máy bay chở khách Ilyushin Il-62 và Tupolev Tu-154. Động cơ này đã được cải tiến thành loại NK-86 để tạo ra 28,000 lbf (125 kN) sử dụng cho chiếc Ilyushin Il-86. Một động cơ phản lực cánh quạt đẩy có buồng đốt lần hai, chiếc NK-144 cũng được sản xuất để cung cấp cho những model đầu của loại máy bay vận tải siêu thanh Tupolev Tu-144.

Phòng thiết kế này cũng sản xuất động cơ NK-87 được sử dụng trên Lun-class ekranoplan.

Động cơ mạnh nhất của họ là NK-321, sử dụng trên chiếc nmáy bay ném bom Tupolev Tu-160 và các model sau này của máy bay vận tải siêu thanh Tupolev Tu-144. Nó tạo ra 55,000 lbf (245 kN) lực đẩy khi sử dụng tối đa buồng đốt lần hai.

Phòng thiết kế Kuznetsov cũng sản xuất động cơ năng lượng hạt nhân NK-14, sử dụng trên chiếc máy bay sử dụng năng lượng hạt nhân Tupolev Tu-119; một phiên bản sửa đổi của máy bay ném bom Tu-95.
Sau sự sụp đổ của Liên bang Xô viết, phòng thiết kế trở thành Công ty động cơ NK.

Năm 1959, Sergey Korolev đã yêu cầu Kuznetsov chế tạo động cơ tên lửa. NK-9 là một trong những động cơ tên lửa cháy theo giai đoạn đầu tiên được sản xuất, sử dụng để đưa GR1 vào quỹ đạo. Phiên bản lớn hơn, NK-15, được thiết kế cho tên lửa Mặt Trăng N-1 của Liên Xô.

Bản mẫu:Động cơ máy bay Kuznetsov
Bản mẫu:Các danh sách hàng không

Tham khảo
---------



  

Bản mẫu:Aero-company-stub
**Phòng trưng bày Mỹ thuật ở Częstochowa** (tiếng Ba Lan: *Galeria Dobrej Sztuki w Częstochowie*), trước đây là **Bảo tàng Hành hương**, là một phòng trưng bày tọa lạc tại số 47 đại lộ Đức Mẹ Đồng trinh Maria, Częstochowa, Ba Lan. Phòng trưng bày này là một chi nhánh của Bảo tàng Częstochowa.

Lịch sử
-------

Trụ sở của bảo tàng là một tòa nhà được xây dựng vào năm 1875. Ban đầu, tòa nhà này là nơi đặt trụ sở của các giáo sĩ Chính thống giáo. Trong thời kỳ giữa các cuộc chiến tranh, tòa nhà trở thành trụ sở của các giám mục Częstochowa. Tòa nhà này được bàn giao cho Bảo tàng Quận ở Częstochowa vào năm 1973. Lúc bấy giờ, tòa nhà được sử dụng làm trụ sở của Phòng trưng bày Nghệ thuật Đương đại, một chi nhánh khác của Bảo tàng Częstochowa.

Một cuộc triển lãm thường trực các kỷ vật có liên quan đến các cuộc hành hương đến tu viện Jasna Góra được ra mắt tại tòa nhà vào năm 2007. Bảo tàng Hành hương cũng là nơi tổ chức các cuộc triển lãm tạm thời, phần lớn các cuộc triển lãm này về chủ đề tôn giáo. Tuy nhiên, người hành hương và khách du lịch rất ít quan tâm đến cơ sở bảo tàng này. Sau cuộc kiểm tra các bảo tàng thành phố vào năm 2010, Bảo tàng Hành hương bị đổi tên thành Phòng trưng bày Mỹ thuật.

Tham khảo
---------

1. ↑  Obiekty muzealne. Muzeum Częstochowskie (pol.). Muzeum Częstochowskie. [dostęp 2014-03-10].
2. ↑  Waldemar Palus: *Społeczeństwo Częstochowy w latach 1918-1939*. Częstochowa: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Częstochowie, 1997, s. 83.
3. ↑  Janusz Brandys, Witold Mielczarek: *Częstochowa i okolice. Przewodnik*. Warszawa: Sport i Turystyka, 1982, s. 47.
4. ↑  *Muzeum Pielgrzymowania w Częstochowie*, „{{{czasopismo}}}", Niedziela Ogólnopolska, 33/2009, s. 13 (pol.).
5. ↑  Janusz Strzelczyk: Częstochowa chce zamknąć Muzeum Pilegrzymowania, bo nikt go nie odwiedza (pol.). Polskapresse sp. z o.o. 2011-01-22. [dostęp 2014-03-10].
**Quá thế** (**overpotential**) là một khái niệm điện hóa, chỉ sự chênh lệch về điện thế (Vôn) giữa điện thế khử cân bằng (so sánh với điện cực hydro tiêu chuẩn (NHE) của bán phản ứng oxy hóa-khử với điện thế áp vào điện cực nghiên cứu (so sánh với điện cực hydro tiêu chuẩn (NHE)). Quá thế biểu thị sự chênh lệch về mặt năng lượng để cho phản ứng oxy hóa-khử có thể xảy ra. Phần năng lượng chênh lệch đó sẽ có tác dụng thắng các trở lực, điều khiển phản ứng xảy ra theo một chiều nhất định và với một tốc độ nhất định. 

* Trong điện phân, hiệu điện thế mạch ngoài luôn lớn hơn (về trị số) hiệu điện thế của hai bán phản ứng catot, anot, để có thể thắng được các trở lực, quá trình điện phân mới xảy ra được.
* Trong pin điện hóa, hiệu điện thế mạch ngoài luôn nhỏ hơn (về trị số) hiệu điện thế của hai bán phản ứng catot, anot. Phần năng lượng mất đi này là do nó phải chống lại các trở lực của các quá trình điện hóa trong pin.

Công thức tổng quát của quá thế: 

η = ΔV = φ - φcb
Trong đó: η: quá thế của một bán phản ứng, V
φ: Điện thế áp vào, V
φcb: Điện thế cân bằng của bán phản ứng oxy hóa-khử, V

Nhiệt động học
--------------

Nghiên cứu về mặt nhiệt động học cho thấy mật độ dòng điện phụ thuộc rất nhiều vào quá thế. Với mỗi điện cực và một loại dung dịch nghiên cứu khác nhau, ta thấy sự phụ thuộc giữa mật độ dòng điện và quá thế cũng rất khác nhau. Với mỗi giá trị dòng điện và điện thế đo đạc, có thể dựng được mỗi quan hệ giữa quá thế và mật độ dòng điện, được gọi là đường cong phân cực. Theo phương trình Tafel ở vùng có quá thế tương đối lớn (>200mV):

{\displaystyle \Delta V=A\times ln\left({\frac {i}{i\_{0}}}\right)}

trong đó

{\displaystyle \Delta V}: Quá thế, V
A: Hệ số Tafel, V
i: Mật độ dòng điện, A/m2 và
{\displaystyle i\_{0}}: Mật độ dòng trao đổi, A/m2.

Các loại quá thế
----------------

Quá thế tổng cộng (tổng trở lực) của một pin điện hóa là tổng hợp của tất cả các loại quá thế (các trở lực) có mặt trong pin điện hóa. Các loại quá thế đó là:

* Quá thế chuyển điện tích
* Quá thế nồng độ
* Quá thế khuếch tán
* Quá thế kết tinh
* Quá thế điện trở

Tham khảo
---------

Đọc thêm
--------

* Bard, A.J.; Faulkner, L.R. Electrochemical Methods: Fundamentals and Applications. New York: John Wiley & Sons, 2nd Edition, 2000.
* Short, G. D.; Edmund. Bishop (1965-07-01). "Concentration Overpotentials on Antimony Electrodes in Differential Electrolytic Potentiometry.". Analytical Chemistry 37 (8): 962-967. doi:10.1021/ac60227a003. Truy cập 2009-04-21.
**Quá trình dị hóa** là một quá trình sinh học trong đó cơ thể phân hủy chất béo và mô cơ để sống. Quá trình dị hóa chỉ xảy ra khi không còn nguồn protein, carbohydrate hoặc vitamin nuôi dưỡng cho tất cả các hệ thống cơ thể; đây là thể suy dinh dưỡng nghiêm trọng nhất.

Cơ chế
------

Do tốc độ trao đổi chất bình thường của con người, quá trình dị hóa trở nên đe dọa đến tính mạng chỉ sau 1 - 2 tháng kể từ khi chất dinh dưỡng ngừng đi vào cơ thể. Sau thời gian này, thiệt hại cho cơ bắp và các cơ quan có thể là vĩnh viễn và cuối cùng cũng có thể gây tử vong, nếu không được điều trị. Quá trình dị hóa là phương pháp trao đổi chất cuối cùng để cơ thể giữ chính nó - đặc biệt là hệ thần kinh.

Lưu trữ protein, đặc biệt là trong các mô cơ, cung cấp các amino acid cần thiết cho quá trình. amino acid được giải phóng vào máu và chuyển hóa ở gan thành axit alpha keto. Axit alpha keto sau đó có thể được chuyển đổi thành glucose để duy trì lượng đường trong máu thích hợp.

Tình hình có thể trở nên thảm khốc khi một người bắt đầu mất khối lượng cơ bắp; Đây là một dấu hiệu cho thấy chất béo đã được sử dụng và cơ thể hiện đang chuyển hóa các mô cơ. Điều này dẫn đến teo cơ, mất sức và cuối cùng là sự suy giảm hoàn toàn các mô cơ. Yếu cơ không nhất thiết là một triệu chứng của quá trình dị hóa: cơ bắp thường sẽ cảm thấy mệt mỏi khi không nhận đủ năng lượng hoặc oxy. Cuối cùng, quá trình dị hóa có thể tiến triển đến mức không thể quay trở lại khi bộ máy tổng hợp protein của cơ thể, được tạo ra từ protein, đã bị suy thoái đến mức không thể xử lý bất kỳ protein nào. Tại thời điểm này, các nỗ lực để điều chỉnh rối loạn bằng cách cung cấp thực phẩm hoặc protein là vô ích.

Cơ thể có một kho mỡ tự nhiên (còn gọi là *mô mỡ*) dự trữ dưới dạng năng lượng dự trữ. Người ta vẫn có thể sống sót trong khi cơ thể phá vỡ các mô mỡ (do đó mọi người lãng phí vì đói).

Người bệnh có thể, trong quá trình dị hóa, có một lượng lớn lipid, protein và amino acid trong máu, do các sợi cơ và mô mỡ bị phá vỡ và gửi đến hệ thống thần kinh và não. Người bệnh cũng có thể biểu hiện sốt, vì cơ thể đang làm việc chăm chỉ để chuyển các chất dinh dưỡng trong cơ bắp và chất béo vào máu.

Điều trị
--------

Mặc dù quá trình dị hóa có thể gây tử vong theo thời gian, nhưng nếu người đó được điều trị y tế sớm, tác dụng của quá trình dị hóa có thể bị đảo ngược. Tuy nhiên, người bệnh có thể yêu cầu bổ sung dinh dưỡng qua phương pháp tiêm tĩnh mạch, truyền máu và/hoặc bổ sung oxy. Sau đó, có thể là một vài tuần đến một vài tháng trước khi khối lượng cơ bắp và lượng lưu trữ chất béo có thể tự tích tụ trở lại; có khả năng họ không bao giờ có thể xây dựng lại, tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của tình trạng.

Xem thêm
--------

* Chán ăn tâm thần
* *Conatus* | Wiktionary
* Sự trao đổi chất
* Đói
* Hội chứng động mạch mạc treo tràng trên
* Lãng phí

Liên kết ngoài
--------------

* "Metabolic Pathways | NIDDK". *National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases*. Truy cập ngày 23 tháng 6 năm 2018.

Tham khảo
---------
**Mùa bão 2016-17 ở Nam Thái Bình Dương** là mùa bão lốc Nam Thái Bình Dương hoạt động ít nhất kể từ 2011-12, chỉ có bốn cơn lốc nhiệt đới xảy ra trong vùng Nam Thái Bình Dương Về phía đông của 160 ° E. Hai trong số bốn hệ thống này đã phát triển thành các cơn lốc xoáy nhiệt đới nghiêm trọng ở Quy mô Cường độ Cơn bão nhiệt đới Úc (Úc). Mùa chính thức bắt đầu từ ngày 1 tháng 11 năm 2016 cho đến ngày 30 tháng 4 năm 2017; Tuy nhiên, May đã giới thiệu hai hệ thống sau mùa giải: Donna và Ella. Nhìn chung, 22 bão nhiệt đới được theo dõi bởi Fiji Meteorological Service, Cục Khí tượng học Úc và MetService của New Zealand.

Các lực lượng vũ trang Hoa Kỳ thông qua Trung tâm Cảnh báo Bão Liên hợp (JTWC) cũng theo dõi lưu vực và phát hành các cảnh báo không chính thức cho các lợi ích của Hoa Kỳ. RSMC Nadi gắn một số và một hậu tố F cho các rối loạn nhiệt đới hình thành hoặc di chuyển vào lưu vực trong khi JTWC chỉ định các cơn lốc xoáy nhiệt đới đáng kể với một số và hậu tố P. RSMC Nadi, TCWC Wellington và TCWC Brisbane đều sử dụng Thang đo cường độ Cơn bão nhiệt đới Australia và ước tính tốc độ gió trong khoảng thời gian 10 phút, trong khi JTWC ước lượng gió duy trì trong khoảng thời gian 1 phút, sau đó được so sánh với [ [Quy mô gió bão Saffir-Simpson]] (SSHWS).

Tham khảo
---------
Mèo Lykoi
**Mèo Lykoi** hay còn gọi là **mèo sói** (từ lykoi trong tiếng Hy Lạp có nghĩa là ma sói) là một giống mèo nhà lông ngắn có nguồn gốc ở Mỹ tại Vonore, bang Tennessee. Đây là giống mèo độc đáo mang khuôn mặt của sói và hành động như chó. Giống mèo Lykoi khác biệt với những loài mèo khác không chỉ bởi bộ lông đặc biệt mà còn bởi tính cách như họ nhà chó của mình.

Lai tạo
-------

Các nhà khoa học lai giống ở bang Tennessee, Mỹ đã thành công khi lai ghép ra một giống mèo đặc biệt có ngoại hình giống sói và hành động như thể mình là loài chó. Mèo Lykoi là kết quả của sự đột biến gen ở loài mèo Mỹ lông ngắn. Nhà lai giống Johnny Gobble cho biết, toàn bộ quá trình lai tạp này đều là tự nhiên và không có sự can thiệp của con người. Những chú mèo được lai giống đều phải đảm bảo có sức khỏe ổn định trước đó.

Đặc điểm
--------

Chính sự đột biến có chủ đích này đã ngăn không cho mèo Lykoi phát triển lông như bình thường mà bị ức chế lại, khiến khu vực quanh mắt, mũi, mõm và tai chúng đều không có lông. Phần lông còn lại trên cơ thể mèo Lykoi cũng phát triển giống như loài sói. Không chỉ sở hữu ngoại hình giống họ nhà chó mà mèo Lykoi còn sở hữu tính cách của loài chó săn thực thụ. Chúng thích đi thám thính xung quanh, thích gây sự chú ý với người lạ nhưng lại rất thân thiện và dễ gần.

Chúng sở hữu khả năng săn mồi nhanh nhạy giống như loài sói. Với khả năng săn mồi như loài chó sói, mèo Lykoi luôn bám sát và vồ vào bất cứ thứ gì mà chúng cho là con mồi của mình. Tuy nhiên, có một điểm khác biệt với chó sói, mèo Lykoi lại rất thân thiện, thích đùa nghịch và trung thành với chủ nhân của mình. Mèo Lykoi rất thân thiện và dễ gần.

Chú thích
---------

Tham khảo
---------

* Dữ liệu liên quan tới Mèo Lykoi tại Wikispecies
* "That's one freaky feline! Breeders develop a CAT that looks like a WEREWOLF and acts like a DOG". Daily Mail. 2014-02-11. Truy cập 2014-03-23.
* Supan, Colleen. "Meet the Werewolf Cat: the Lykoi". Catchannel.com. Truy cập 2015-11-11.
* "Lykoi cats have a DNA mutation that makes them look like werewolves - Tech Insider". Techinsider.io. 2015-10-27. Truy cập 2015-11-11.
* "Lykoi Breed History". lykoicat.com. Truy cập 2014-03-23.
* "TICA Breeds - savannah cats, bengal cats, maine coon cats, maine coon kittens, savannah kittens, bengal kittens, persian kittens, persian cats, breeds of kittens, breeds of cats". Tica.org. Truy cập 2015-11-11.
* "The "Werewolf Cat" Is Everything That's Wrong With Designer Breeds". Care2.com. Truy cập 2015-11-11.
* "New Breeds and Colors". Cfa.org. Truy cập 2015-11-11.
* "Cat Fanciers Association: Breeds". Cfa.org. Truy cập 2015-11-11.
**Phân vùng Áo** (tiếng Ba Lan: *zabór austriacki*; tiếng Anh: *Austrian Partition*) còn được gọi là **Ba Lan thuộc Áo**, bao gồm các lãnh thổ trước đây của Liên bang Ba Lan và Lietuva được Quân chủ Habsburg mua lại trong thời kỳ Phân chia Ba Lan vào cuối thế kỷ XVIII. Ba cường quốc châu Âu thời bấy giờ là Đế quốc Nga, Vương quốc Phổ và Đế chế Habsburg của Áo đã bắt tay nhau chia tách Ba Lan-Litva để tạo ra 3 phân vùng và từng bước sáp nhập vào lãnh thổ của mình.

Áo mua lại các vùng đất của Ba Lan trong cuộc Phân chia đầu tiên năm 1772 và lần ba của vào năm 1795. Cuối cùng, Áo chiếm được một lãnh thổ có dân số đông xếp thứ 2 của khối thịnh vượng chung, chỉ xếp sau Phân vùng của Nga, với hơn 2,6 người trong lãnh thổ rộng 128.900 km2 (49.800 dặm vuông), phần lãnh thổ này tạo nên phía Nam Trung tâm của Ba Lan-Litva trước đây.

Lịch sử
-------

Xã hội
------

Kinh tế
-------

Phân cấp hành chính
-------------------

Chú thích
---------

Tham khảo
---------

1. ↑  Norman Davies (2005), "Galicia: The Austrian Partition", *God's Playground A History of Poland*, II: 1795 to the Present, Oxford University Press, tr. 102–119, ISBN 0199253404, truy cập ngày 24 tháng 11 năm 2012
2. ↑  Norman Davies (2005). "Austrian Partition". *God's Playground. A History of Poland. The Origins to 1795*. **I**. Oxford University Press. tr. 367, 393. ISBN 0199253390.

Đọc thêm
--------

* Norman Davies: *God's Playground*, p. 102-119: GALICIA: The Austrian Partition (1773–1918)
Koh Phi Phi Leh
Đảo Phi Phi Leh
 **Koh Phi Phi Leh**  - là một quần đảo nhỏ nằm ngoài khơi Phuket - nằm trong cụm quần đảo Phi Phi, một đảo du lịch thuộc miền Nam Thái Lan. Đây được xem là một bãi biển khá nổi tiếng với các hoạt động du lịch và là bãi biển được mệnh danh là một trong những bãi biển sạch nhất thế giới. Đảo Phi Phi thật ra gồm 6 hòn đảo: đáng kể nhất và nổi tiếng là đảo Phi Phi Don, Phi Phi Leh, và vịnh Maya. Nằm cách đảo Phuket - Thái Lan 54 km về hướng Đông Nam. Từ trên không nhìn xuống theo hướng Nam thì hai hòn đảo Phi Phi Don và Phi Phi Leh giống như 2 chữ *P* nên người phương Tây gọi là *PP* và người địa phương đọc trại ra thành Phi Phi.

Lịch sử
-------

Vào thế kỷ 16, khai thác thiếc là một nguồn thu nhập chính của Phiphi. Phần lớn các hoạt động kinh tế thời này do người Trung Hoa nắm giữ. Ngày nay ảnh hưởng của văn hóa và ẩm thực do người Hoa mang lại vẫn còn được thấy rõ ràng ở Phiphi. Do giá thiếc giảm nên ngày nay kinh tế của đảo này chủ yếu là trồng cây cao su, du lịch. Từ những năm 1980, Phiphi đã trở thành một trong những tuyến điểm du lịch chính hấp dẫn của Thái Lan. Năm 2004, tỉnh này bị thảm họa sóng thần Ấn Độ Dương tàn phá, làm hư hỏng nhiều cơ sở du lịch nhưng đã được khôi phục.

### Các vịnh trong Phi Phi Leh

1. Vịnh Maya
2. Loh Samah

### Các bãi tắm ở Phi Phi Leh

1. Tam Viking
2. Pileh

Mô tả
-----

Phi Phi Don và Phi Phi Leh có hình dáng tương tự nhau nếu nhìn từ không không trung. Tuy nhiên, phía dưới chúng lại khác nhau rất nhiều. Mặc dù nhỏ nhưng 2 đảo lại đa dạng thắng cảnh với rất nhiều vịnh, bãi cát, bãi san hô, dãy đá ngầm, vách đá...
Trong khi cái eo tuyệt đẹp của Phi Phi Don được tạo nên bởi 2 dãy cát mịn thì cái eo của Phi Phi Leh lại hình thành từ vách đá và bờ vực. Cả hai hòn đảo đều quyến rũ du khách về vẻ đẹp đặc sắc của nó.

Chim yến ở Phi Phi Leh
----------------------

Phi Phi Leh còn nổi tiếng nhờ một vị trí thuận lợi dành cho chim yến làm tổ trên trần các hang lớn có nhiều đá. Các tay chuyên nghiệp thường trèo lên những cái thang không an toàn để tìm cách thu nhặt tổ yến, rồi đem bán xem như loại cao lương mỹ vị cho người Hoa sành ăn uống. Tại đảo có các dịch vụ dành cho du khách có thể đi tham quan đảo yến làm tổ và cách thu hoạch chim yến như thế nào.

Xem thêm
--------

* Đảo Phi Phi
* Đảo Phi Phi Don

Ảnh
---

* Bãi biển Phi PhiBãi biển Phi Phi
* 
* 
* Bãi biển MayaBãi biển Maya
* Thuyền đậu trên bãi MayaThuyền đậu trên bãi Maya
* Đảo Phi Phi DonĐảo Phi Phi Don
* Hang VikingHang Viking

Chú thích
---------

Tham khảo
---------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về ***Phi Phi Leh***. |

* Elvis,English – Thai – English, Top. Bk.th
* Khumudriemsop,Hi-ed publishing,Spicy Co.ltd.
* Nangsudonthang, Panrawat Sumkhuthong,Bangkok Book.
* Puangsonbat Yubin Puangsombat, English – Thai,Spicy Co.ltd.
* Mrs Juthamas Siriwan,Thailand Mice,Planding Guide.
Các **phương ngữ Trung Bayern** hợp thành một nhóm thuộc các phương ngữ Bayern. Nhóm này bao gồm các phương ngữ được nói trong những vùng dọc theo dòng sông Isar và Donau, nằm về phía bắc của dãy núi Alpen.

Mô tả và khu vực phổ biến
-------------------------

Các phương ngữ Trung Bayern được nói ở Oberbayern, Niederbayern, miền Nam Oberpfalz, phần Schwaben của huyện Aichach, Flachgau, Oberösterreich, Niederösterreich, Wien và miền Bắc của Burgenland. Nó có ảnh hưởng lớn đến các phương ngữ chung quanh ở cả phía bắc và phía nam, vì hầu hết các thành phố lớn của khu vực ngôn ngữ Bayern nằm ở khu vực sông Donau; Điều này cũng có nghĩa là Trung Bayern có một thanh thế cao hơn những tiếng chung quanh và được biết đến rộng rãi bên ngoài lãnh thổ của mình. Phương ngữ ở Viên và München rất khác nhau, nhưng các phương ngữ của hai thị trấn lân cận rất giống nhau. Tiếng Viên có những đặc điểm cách biệt với các phương ngữ Bayern khác. Điều này được giải thích là do những người di cư từ các lãnh thổ khác của đế quốc Áo-Hung đã đến trong thế kỷ 19 và mang theo các cách diễn đạt của tiếng Yiddish và các tiếng Đông Âu khác đến Viên.

Một tính năng của Trung Bayern là chuyển âm của l và r sang e hoặc i. Ví dụ, tiềng Đức tiêu chuẩn *viel* biến thành *vui* (ở Tây Trung Bayern) hay *vüü* (ở Đông Trung Bayern). Việc chuyển đổi giữa các phân nhóm phía tây và phía đông được phản ánh trong các ranh giới truyền thống giữa Innbaiern (Innviertel) và Áo. Do uy tín xã hội cao của Đông Áo, chủ yếu là thành phố Viên, biên giới của Đông Trung Bayern di chuyển dần về phía tây. Trong tất cả các phân nhóm các phụ âm nặng như p, t, k được nói nhẹ đi, trở thành b, d, g.

Tham khảo
---------

1. 1 2  Ethnologue entry
2. ↑  Nordhoff, Sebastian; Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin biên tập (2013). "Nam Bayern". *Glottolog*. Leipzig: Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology.
3. ↑  Nordhoff, Sebastian; Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin biên tập (2013). "Nam Bayern". *Glottolog*. Leipzig: Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology.
Đối với các định nghĩa khác, xem Classification spectrale. Trong điện toán lý thuyết, **phân vùng phổ** hoặc **phân vùng** ****spectral clustering**** trong tiếng Anh là một loại phân vùng dữ liệu có tính đến các hiệu ứng quang phổ của đầu vào của nó. Phân vùng quang phổ thường sử dụng các hàm riêng của một ma trận tương tự nhau. So với các thuật toán cổ điển như trung bình K, thì kỹ thuật này cung cấp lợi thế của việc phân loại các bộ dữ liệu cấu trúc "phi hình cầu" trong một không gian biểu diễn phù hợp.

Định nghĩa
----------

Phân vùng quang phổ là một phương pháp phân vùng trong các nhóm *K* dựa trên việc giảm thiểu tiêu chí loại "cắt "(cắt đơn giản tại *K = 2* hoặc cắt nhiều lần tại K≥2). Hai biện pháp này thể hiện sự gắn kết nội bộ của các nhóm công thức, liên quan đến sự phân ly của chúng với nhau. Chúng là các hàm trực tiếp của một ma trận tương tự nhau giữa các đối tượng, được ký hiệu là *S.*

 Ví dụ về biểu đồ trọng số của dữ liệu (màu đỏ, phần của biểu đồ mong muốn).

Phân vùng dữ liệu trong không gian quang phổ
--------------------------------------------

Phân vùng dữ liệu được thực hiện trên ma trận *X.* Thật vậy, bước đầu tiên của nó là xem xét từng hàng của ma trận này là đại diện cho một đối tượng trong không gian quang phổ (theo kích thước *K*). Bước thứ hai là áp dụng thuật toán phân loại không giám sát trên ma trận này. Việc phân vùng dữ liệu trong các nhóm *K* được giới hạn trong việc gán đối tượng ban đầu x i cho nhóm *k* khi và chỉ khi dòng *thứ i* của *X* được gán cho nhóm *k*.

Ứng dụng
--------

* Lập chỉ mục và tìm kiếm theo nội dung ,
* Tìm kiếm tài liệu Web ,
* Phân đoạn hình ảnh ,
* Phân tích thị trường,
* Phân tích tài liệu ,
* Phân loại không giám sát.

1. ↑  « Deerwester S. Dumais S. Landauer T. Furnas G. Harshman R. *Indexing by latent semantic analysis*. Journal of the American Society of Information Science, vol. 41(6), p. 391-407, 1990 »
2. ↑  « Kurucz M. Benczur A. Csalogany K. Lucacs L. *Spectral Clustering in Social Networks*. Advances in Web Mining and Web usage Analysis, 2009 »
3. ↑  « Meila M. Shi J. *Learning segmentation by random walks*. Advances in Neural Information Processing Systems, p. 470-477, 2000 »
4. ↑  « Brew C. Schulte im Walde S. *Spectral clustering for german verbs*. Proceedings of EMNLP-2002, 2002 »
* Cổng thông tin probabilités et statistiques
* Cổng thông tin informatique théorique
**Quý tôn Tư** (chữ Hán: 季孫斯, ?-492 TCN), tức **Quý Hoàn tử** (季桓子), là vị tông chủ thứ sáu của Quý tôn thị, một trong Tam Hoàn của nước Lỗ dưới thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc.

Ông là con Quý tôn Ý Như, thủ lĩnh thứ năm của họ Quý.

Sự nghiệp
---------

Năm 505 TCN, Quý Tôn Ý Như chết. Gia thần Dương Hổ (陽虎) khống chế Quý tôn Tư, nắm hết quyền chính (kể cả tham gia chính sự nước Lỗ). Dương Hổ muốn diệt trừ Tam Hoàn, hợp mưu với gia thần họ Thúc là Công Sơn Bất Nhữu cùng nhau giết ba đại phu Tam Hoàn, định sẽ lập Thúc tôn Triếp lên thay họ Thúc, Quý Ngụ thay họ Quý còn mình thì thay họ Mạnh.
Gia thần họ Mạnh là Công Liễm Xử Phụ biết mưu của Dương Hổ, nói với Mạnh tôn Vô Kị (Mạnh Ý tử) nên phòng bị. Mạnh tôn Vô Kị mộ ba trăm tráng sĩ, giả làm gia nô để đề phòng.

Dương Hổ đưa Quý tôn Tư lên xe đi tế và định giết chết. Quý tôn Tư nhờ người lái xe là Lâm Sở nên trốn thoát sang họ Mạnh. Mạnh tôn Vô Kị đã đề phòng, sai quân ra đánh giết Dương Việt. Dương Hổ trở về, bắt Lỗ Định công và Thúc tôn Vũ thúc sang đánh họ Mạnh. Công Liễm Xử Phụ đem quân từ đất Thành ra cứu họ Mạnh, Dương Hổ thất bại, trốn sang nước Tề rồi lại sang nước Tấn.

Sau Tề Cảnh công dùng nữ nhạc dâng cho Lỗ Định công và Quý tôn Tư, hai người từng đó bắt đầu sa đọa, Khổng Tử can gián không được nên bỏ đi nước khác.

Năm 492 TCN, Quý tôn Tư bệnh nặng, khi đó vợ đích của ông đang mang thai; ông mới dặn riêng gia thần là Chính Thường: nếu Phu nhân sinh con trai thì tâu với quốc quân cho được nối nghiệp, còn nếu sinh con gái thì lấy Quý tôn Phì thế tập. Sau khi ông mất, vì phu nhân chưa sinh nên Phì (tức Khang tử) tự lên giữ chức. Đến khi phu nhân sinh con trai, Chính Thường bèn bế tới chầu Lỗ Ai công và nhắc với vua tờ di chúc, rồi trốn sang Vệ quốc (sợ Phì trả thù). Không lâu sau đứa bé bị thích khách giết hại ngay lúc vua sai người tới thăm xét, kẻ sát nhân sau đó bị hành hình còn Chính Thường không chịu về nước nữa.

Xem thêm
--------

* Lỗ (nước)
* Tam Hoàn
* Quý tôn Phì
* Quý tôn Ý Như
* Dương Hổ

Tham khảo
---------

* Xuân Thu Tả thị truyện
* Sử ký Tư Mã Thiên, thiên
	+ *Lỗ Chu công thế gia*

Chú thích
---------



| * x
* t
* s
**Tam Hoàn** nước Lỗ |
| --- |
| Quý tôn thị |  Thành tử  •  Văn tử  •  Vũ tử  •  Bình tử  •  Hoàn tử  •  Khang tử  •  Chiêu tử  •  Huệ công  |
| Mạnh tôn thị |  Khánh Phủ  •  Mục bá  •  Văn bá  •  Huệ thúc  •  Hiến tử  •  Trang tử  •  Hiếu bá  •  Hi tử  •  Ý tử  •  Vũ bá  •  Kính tử |
| Thúc tôn thị |  Thúc Nha •  Đái bá  •  Trang thúc  •  Tuyên bá  •  Mục tử  •  Chiêu tử  •  Thành tử  •  Vũ thúc •  Văn tử 
 |
| Khanh đại phu nước Tấn  •  Triệu  •  Ngụy  •  Hàn  •  Điền  •  Tam Hoàn |
**Quy luật Shelford** (phát âm tiếng Anh: (/ʃɛl fɔːd/; tiếng Việt: Xeo-pho) là một quy luật trong sinh thái học, phản ánh xu hướng về khả năng chịu đựng của sinh vật về mặt sinh học với nhân tố sinh thái trong môi trường mà nó sinh sống.

Ví dụ: Cây xanh cần có CO2 (carbon dioxide), ánh sáng, nước,... để quang hợp. Cây rất cần CO2, nhưng nếu hàm lượng khí này trong nơi cây sinh sống quá thấp thì nó có thể chết; ngược lại nếu hàm lượng khí này trong nơi cây đó sinh sống lại quá cao thì nó ngừng quang hợp. Tương tự như vậy, ánh sáng không thể thiếu đối với cây xanh, nhưng khi cường độ chiếu sáng quá thấp hay quá cao so với nhu cầu của cây đó thì nó sinh trưởng và phát triển không tốt, thậm chí bị chết; nghĩa là cây chỉ chịu đựng được cường độ sáng trong khoảng xác định, trong khoảng đó mà cường độ ánh sáng thích hợp nhất, thì cây quang hợp tốt nhất.

Từ nguyên
---------

Đây là quy luật do nhà động vật học người Mỹ là Victor Ernest Shelford (phát âm tiếng Anh: /ˈvɪktə ɜːnɪst ʃɛlfɔːd/) công bố trong một tài liệu khoa học vào năm 1911 và được xuất bản rộng rãi vào năm 1913, về "sức" **chịu đựng** về mặt sinh học của sinh vật đối với nhân tố ở môi trường, sau đó được phát triển nhờ nhà thực vật học người Anh là Ronald D'Oyley Good (1896-1992), rồi giới khoa học gọi quy luật này theo tiếng Anh là "Shelford’s Law of Tolerance" (quy luật chịu đựng của Shelford), nay thường gọi là quy luật về giới hạn sinh thái của sinh vật về nhân tố sinh thái.

Nội dung
--------

Tham khảo
---------

Nhân tố sinh thái.

Giới hạn sinh thái.

Nguồn trích dẫn
---------------

1. 1 2  Dictionary of Plant Sciences 1998 A Dictionary of Plant Sciences © A Dictionary of Plant Sciences, Oxford University Press 1998. "Shelford's Law Of Tolerance".
2. ↑  Vũ Trung Tạng: "Cơ sở sinh thái học" - Nhà xuất bản Giáo dục, 2008.
3. 1 2  "Shelfords Law of Tolerance".
4. ↑  Shelford, V. E. (tháng 7 năm 1931). "Some Concepts of Bioecology". *Ecology*. **12** (3): 455–467. doi:10.2307/1928991. Truy cập ngày 20 tháng 1 năm 2016.
*Garganornis ballmanni*, một loài ngỗng hóa thạch rất to lớn từ quần đảo Gargano và Scontrone ở Miocen muộn.
**Quy tắc Foster**, còn được gọi là **quy tắc đảo** hoặc **hiệu ứng đảo**, là một quy tắc sinh học, sinh địa lý học trong sinh học tiến hóa phát biểu rằng các thành viên của một loài nhỏ hơn hoặc lớn hơn tùy thuộc vào tài nguyên có sẵn trong môi trường. Ví dụ, người ta biết rằng voi ma mút lùn đã tiến hóa từ voi ma mút thông thường trên các đảo nhỏ. Các con đường tiến hóa tương tự đã được quan sát thấy ở voi, hà mã, trăn Nam Mỹ, lười (chẳng hạn như lười ba ngón lùn), hươu (như hươu Florida) và người.

Quy tắc này được J. Bristol Foster phát biểu lần đầu tiên vào năm 1964. Trong đó, ông đã so sánh 116 loài trên đảo với các chủng đại lục của chúng. Ông đề xuất rằng một số sinh vật trên đảo phát triển thành phiên bản lớn hơn của chính chúng (*insular gigantism*) trong khi những loài khác trở thành phiên bản nhỏ hơn của chính chúng (*insular dwarfism*). Ông đề xuất một lời giải thích đơn giản rằng các sinh vật nhỏ bé hơn sẽ trở thành to lớn hơn khi áp lực săn mồi được giảm bớt do không có một số động vật săn mồi ở đại lục và các sinh vật to lớn hơn trở thành nhỏ bé hơn khi nguồn thức ăn bị hạn chế do hạn chế về diện tích đất.

Ý tưởng đã được Robert MacArthur và Edward O. Wilson mở rộng trong *The Theory of Island Biogeography*. Năm 1978, Ted J. Case đã công bố một bài báo dài hơn về chủ đề này trên tạp chí *Ecology*.

Hơn nữa, đã có nghiên cứu vào năm 2019 cho thấy quy tắc Foster có thể áp dụng cho thực vật.

Tham khảo
---------

1. ↑  Juan Luis Arsuaga, Andy Klatt, *The Neanderthal's Necklace: In Search of the First Thinkers*, Thunder's Mouth Press, 2004, ISBN 1-56858-303-6, ISBN 978-1-56858-303-7, p. 199.
2. ↑  Jean-Baptiste de Panafieu, Patrick Gries, *Evolution*, Seven Stories Press, 2007, ISBN 1-58322-784-9, ISBN 978-1-58322-784-8, p 42.
3. ↑  Foster, J. B. (1964). "The evolution of mammals on islands". *Nature*. **202** (4929): 234–235. Bibcode:1964Natur.202..234F. doi:10.1038/202234a0.
4. ↑  Foster J. B. (1965) The evolution of the mammals of the Queen Charlotte Islands, British Columbia. *Occasional Papers of the British Columbia Provincial Museum*, **14**, 1–130.
5. ↑  Whittaker, R. J. (1998). *Island biogeography: ecology, evolution, and conservation*. Oxford University Press, UK. tr. 73–75. ISBN 978-0-19-850020-9.
6. ↑  Case, T. J. (1978). "A general explanation for insular body size trends in terrestrial vertebrates". *Ecology*. **59** (1): 1–18. doi:10.2307/1936628.
7. ↑  Biddick, M.; Hendriks, A.; Burns, K. C. (ngày 19 tháng 8 năm 2019). "Plants obey (and disobey) the island rule". *Proceedings of the National Academy of Sciences* (bằng tiếng Anh): 201907424. doi:10.1073/pnas.1907424116. ISSN 0027-8424.

Liên kết ngoài
--------------

* "Why Do Islands Breed Giants (And Sometimes Dwarfs)?", tập phim trong *Nova* của PBS.
Benzen, hợp chất thơm được biết đến nhiều nhất với 6 (4n + 2, n = 1) electron phi cục bộ hóa.
Trong hóa hữu cơ, **quy tắc Hückel** là sự ước lượng xem một phân tử mạch vòng phân bố trong một mặt phẳng có các tính chất của hợp chất thơm hay không. Cơ sở cơ học lượng tử cho việc hình thành công thức này lần đầu tiên được nhà hóa học vật lý người Đức là Erich Hückel đưa ra năm 1931. Lần đầu tiên nó được biểu diễn chính xác như là quy tắc 4n+2 do von Doering đưa ra năm 1951. Phân tử của hợp chất vòng tuân thủ quy tắc Hückel khi số lượng π electron của nó bằng {\displaystyle 4n+2} trong đó n là các số nguyên không âm (mặc dù trên thực tế các ví dụ chỉ được thiết lập cho các giá trị của n từ n = 0 tới n = 6). Quy tắc Hückel dựa trên các tính toán sử dụng phương pháp Hückel, mặc dù nó cũng có thể được chứng minh bằng cách tính toán đến hệ thống hạt trong vòng.

Các hợp chất thơm có độ ổn định cao hơn so với dự đoán lý thuyết bằng các dữ liệu hiđrô hóa anken; độ ổn định"dư thừa" này là do các đám mây phi cục bộ chứa các electron, được gọi là năng lượng cộng hưởng. Các tiêu chí cho các hợp chất thơm đơn giản là:

1. Tuân thủ quy tắc Hückel, với 4n+2 electron trong đám mây phi cục bộ.
2. Có thể nằm trong mặt phẳng và là hợp chất vòng.
3. Mọi nguyên tử trong vòng đều có thể tham gia vào việc phi cục bộ các electron nhờ có quỹ đạo p hay có các cặp electron không chia sẻ.

Cải tiến
--------

Quy tắc Hückel không thích hợp cho nhiều hợp chất chứa trên 3 nhân thơm hợp nhất trong kiểu vòng. Ví dụ, pyren chứa 16 electron kết đôi (8 liên kết), coronen chứa 24 electron kết đôi (12 liên kết). Cả hai phân tử đa vòng này đều là hợp chất thơm nhưng chúng không tuân theo quy tắc 4n+2.

Phương pháp Pariser-Parr-Pople là phương pháp chính xác hơn trong việc ước lượng xem một hợp chất có cấu trúc phân tử mạch vòng có phải là hợp chất thơm hay không.

Quy tắc không gian ba chiều
---------------------------

Năm 2000, các nhà hóa học tại Đức đưa ra công thức cho quy tắc để xác định xem fullerene có là thơm hay không. Cụ thể, họ phát hiện thấy rằng nếu có {\displaystyle 2(n+1)^{2}} π electron thì fulleren sẽ có thể thể hiện các tính chất thơm. Điều này rút ra từ thực tế là fulleren thơm phải có tính đối xứng icosahedron (hay những kiểu thích hợp khác) đầy đủ, sao cho các quỹ đạo phân tử đều được điền đầy. Điều này chỉ có thể xảy ra nếu có chính xác {\displaystyle 2(n+1)^{2}} electron, trong đó n là số nguyên không âm. Cụ thể, chẳng hạn buckminsterfulleren với 60 π electron, sẽ không có tính chất thơm, do 60/2=30 không là một số chính phương.

Tham khảo
---------
hình ảnh lịch sử của máy ép tóc (đầu)
**Máy ép tóc** hay **máy là tóc** là một dụng cụ được dùng để thay đổi cấu trúc của tóc bằng cách sử dụng nhiệt. Có ba loại chủ yếu: máy uốn tốc dùng để tạo những kiểu tóc xoăn, máy ép thẳng tóc sử dụng để ép thẳng tóc và máy ép thành nếp dùng để tạo tạo thành nếp cho kiểu tóc mong muốn.

Phần lớn những mẫu máy có hệ thống làm nóng bằng điện; máy uốn tóc hay máy là tóc không dây sử dụng butane, và một số máy là tóc sử dụng pin có thể sử dụng trong vòng 30 phút cho việc là tóc. Việc lạm dụng những dụng cụ này sẽ gây hỏng tóc.

Các loại máy ép tóc
-------------------

### Máy uốn tóc

Một máy điện uốn tóc.
**Máy uốn tóc**, tạo ra kiểu tóc sóng hay uốn bằng cách sử dụng một loạt các phương pháp khác nhau. Máy uốn tóc hiện đại có nhiều loại, với đường kính, vật liệu, và hình dáng khác nhau và kiểu tay cầm cũng vậy. Bộ phận uốn có đường kính nằm trong khoảng từ 5 inch (1.3 cm) tới 2 in (5,1 cm) inch (5.1 cm). Bộ phận uốn nhỏ hơn thùng thường tạo xoắn ốc hoặc lọn tóc quăn, và bộ phận uốn lớn hơn được sử dụng để cho hình dạng và khối lượng cho một kiểu tóc.

Máy uốn tóc được làm điển hình từ Teflon, gốm, đúp, kim loại, hoặc titan, mỗi chất liệu có những ưu nhược điểm. Hình dạng của bộ phận uốn tóc có thể là một lanh, nón, hay nón ngược, và máy là tóc có thể có bàn chải đính kèm hoặc đôi và ba bộ phần uốn tóc.

Máy uốn tóc cũng có thể có dạng kẹp, Marcel, hoặc bàn xử lý. Kẹp này là phổ biến nhất và xử thí nẹp ngoài để kẹp với bộ phận uốn tóc. Khi sử kẹp Marcel, người dùng tự điều chỉnh lực kẹp. Với máy uốn không có nẹp ngoài thì cuộn tóc xung quanh trục. Hầu hết máy uốn tóc bao bồm một găng tay Kevlar để tránh bị bỏng.

### Máy là tóc

**Máy thẳng**, **duỗi**, hoặc **là** tóc sẽ phá vỡ các liên kết hydro dương trong lõi tóc, liên kết này làm cho tóc gây tóc duỗi, cuộn và một trở nên xoăn. Một khi các liên kết bị phá vỡ, tóc bị ngăn cản trở về vẻ tự nhiên của nó, mặc dù các liên kết hydro có thể tái tạo nếu tiếp xúc với hơi ẩm. Họ sử dụng chủ yếu là gốm tài liệu cho các tấm. Thấp kết thúc ép tóc sử dụng duy nhất lớp sơn gốm của nó tấm trong khi chất kết thúc ép tóc sử dụng nhiều lớp gạch hoặc thậm chí sử dụng 100% gốm tài liệu cho các tấm. Một số thẳng bàn là được trang bị với một tự động tắt năng để ngăn chặn tai nạn cháy.

### Tóc bồng bàn

**Tóc bồng bàn** hoặc **cắt cáp** công việc của uốn tóc trong răng cưa. Nhìn được tương tự các bồng còn lại sau khi ra nhỏ bím tóc. Tóc bồng bàn khác nhau kích cỡ với kích thước khác nhau rặng núi trên mái chèo. Lớn hơn rặng núi sản xuất lớn hơn bồng trong tóc và nhỏ hơn rặng núi sản xuất nhỏ hơn bồng. Uốn tóc đã rất phổ biến trong những năm 1980 và 1990.

Xem thêm
--------

* Máy sấy tóc
* Tóc lăn
* Tóc thẳng
* Nóng lược

Trích dẫn
---------

1. ↑  "Types of cordless flat irons".
2. ↑  Doheny, Kathleen; Louise Chang (Reviewer). "How To Avoid Hair Damage from Blow Dryers, Flat Irons, and Curling Irons". WebMD. Truy cập ngày 4 tháng 7 năm 2016.
3. ↑  "Crimping iron". The Free Dictionary By Farlex. Truy cập ngày 24 tháng 5 năm 2012.
Quảng trường Nhà hát, c. 1925. Cung điện Jabłonowski ở bên trái, Nhà hát lớn ở bên phải 
 Nhà hát lớn 
 Cung điện Jabłonowski sau khi tái thiết vào năm 1997
 Cung điện trống
**Quảng trường Nhà hát** (tiếng Ba Lan: *plac Teatralny*) là một quảng trường lớn ởnằmm quận Śródmieście của Warszawa, Ba Lan. Nó kéo dài từ tòa nhà Nhà hát lớn đến Phố Senatorska.

Nguồn gốc của quảng trường bắt đầu từ đầu thế kỷ 19, khi một quảng trường nhỏ được thành lập vào năm 1818. Từ năm 1825 đến 1832, tòa nhà Nhà hát Lớn được xây dựng. Khi chính quyền thành phố được chuyển đến Cung điện Jabłonowski, quảng trường trở thành một trung tâm của các hoạt động sinh hoạt thành phố. Nhiều cuộc biểu tình yêu nước khác nhau đã diễn ra ở đó, kể cả vào thời điểm khởi nghĩa tháng 1 và Cách mạng năm 1905. Cả hai cuộc biểu tình đều bị chính quyền Nga nghiền nát.

Vào tháng 9 năm 1939, tuyến phòng thủ dân sự của thành phố được đặt trong tòa thị chính. Trong Khởi nghĩa Warszawa năm 1944, quảng trường đã chứng kiến cuộc giao tranh dữ dội giữa những lính Đức Quốc xã và phe đảng Armia Krajowa. Hầu hết các tòa nhà xung quanh đã bị thiệt hại nặng nề hoặc bị phá hủy hoàn toàn. Sau chiến tranh, một số tòa nhà đã được cải tạo, mặc dù tòa thị chính trước chiến tranh thì không. Trong những năm 1990, nó đã được xây dựng lại theo kế hoạch kiến trúc ban đầu.

Các địa danh
------------

Địa danh trên quảng trường bao gồm:

* Nhà hát lớn (được xây dựng lại năm 1951, 65)
* Cung điện Jabłonowski (được xây dựng lại năm 1995 |
* Cung điện Blank (được đặt theo tên của Piotr Blank, chủ ngân hàng thuộc vị vua cuối cùng của Cộng hòa Litva Ba Lan, Stanisław August Poniatowski)
* Nhà thờ Thánh Albert và Andrew (*Kościół w.* *Brata Alberta I św.* *Apzeja Apa* - một nhà thờ cho các cộng đồng sáng tạo Warsaw), được xây dựng lại vào năm 1999)
* Nhà Petyskusa (*Kamienica Petyskusa*), được xây dựng lại vào năm 1950
* Kinh tuyến Warszawa (một điểm đánh dấu đường kinh tuyến, được thiết lập vào năm 1880 - kể từ khi được thay thế bởi Giờ chuẩn Greenwich)

Tham khảo
---------

1. 1 2  Plac Teatralny Lưu trữ 2011-07-16 tại Wayback Machine at the official website of Śródmieście district

Liên kết ngoài
--------------

 Tư liệu liên quan tới Theatre Square in Warsaw tại Wikimedia Commons
**Quen sáng** trong thiên văn học là quá trình tăng tác dụng quan sát ửng sáng, khi mắt người chuyển từ quan sát ban ngày sang quan sát ửng sáng, tiếng Anh *Astronomical twilight*.

Bản chất
--------

Vùng rìa ở võng mạc của mắt người có khoảng 100 triệu đầu dây thần kinh hình gậy. Ngược lại với các đầu dây thần kinh hình nón, các đầu dây thần kinh hình gậy rất nhạy với ánh sáng, nhưng không nhạy với màu sắc. Hoạt động của các đầu dây thần kinh hình nón bị kích thích bởi *quan sát ban ngày*, các *đầu dây thần kinh hình gậy* do *quan sát ửng sáng* tác động. Bình thường mắt người nhìn bằng quan sát ban ngày lẫn quan sát ửng sáng, nhưng khi ánh sáng rất yếu, chỉ có quan sát ửng sáng hoạt động.

Khi mắt người chuyển từ quan sát nguồn ánh sáng rõ sang quan sát nguồn ánh sáng yếu, các đầu dây thần kinh hình gậy chưa đạt được ngay lập tức độ nhạy cực điểm, quá trình chuyển đổi quan sát này diễn ra chậm. Để quen sáng thiên văn học hoàn toàn, mắt người cần tối thiểu 30 phút. Sau quá trình quen sáng, mắt người rất nhạy với ánh sáng. Nguồn sáng yếu nhất có thể gây nên phản ứng nhận sáng của *võng mạc* ứng với giới hạng quan sát 3.10−14 lm. Trong quan sát ửng sáng thiên văn học, các nguồn sáng yếu ở các bước sóng khác nhau gây cho mắt cảm giác nhìn thấy các màu lam hay xám. Đây là nguyên nhân làm cho người quan sát bầu trời đêm có cảm giác nhìn thấy các sao lấp lánh ở hai màu này. Đó là các màu biểu kiến của sao không có liên hệ gì đến phân loại màu của chúng.

Ửng sáng
--------

Ửng sáng là giao thời giữa ngày và đêm (hay ngược lại), khi Mặt Trời nằm dưới chân trời hơn 6°. Khi đó ánh sáng của Mặt Trời được các tầng khí quyển cao của Trái Đất phản chiếu lên các tầng khí quyển thấp hơn đã khuất ánh Mặt Trời. Theo đó, khái niệm tảng sáng đi cùng với ửng sáng buổi sáng, khi Mặt Trời mọc và hoàng hôn đi cùng với ửng sáng buổi chiều, khi Mặt Trời lặn. Thời gian ửng sáng phụ thuộc vào vĩ độ của người quan sát và độ xích vĩ của Mặt Trời, các trường hợp đặc biệt của nó là đêm địa cựa, ngày địa cực, đêm trắng.

|  |  |
| --- | --- |
| Ửng sáng trên biển | Ửng sáng thiên văn học là trường hợp ửng sáng, khi Mặt Trời nằm dưới chân trời hơn 18° (các giá trị này ở ửng sáng dân sự và ửng sáng hàng hải lần lượt là 6° và 12°). |

Quan sát bầu trời đêm bằng mắt thường
-------------------------------------

Công cụ quan sát bầu trời đêm đơn giản nhất, lâu đời nhất và thông dụng nhất là mắt người. Ngoài việc chọn các điều kiện quan sát thuận lợi như tránh những lúc có trăng, có mây, lúc hoàng hôn, tảng sáng, tránh những nơi có nhiều đèn đường, người quan sát cần có đủ thời gian để quen sáng hoàn toàn với bầu trời đêm. Để xem các bảng đồ sao (các chòm sao) hay ghi chép các quan sát, người quan sát nên dùng đèn pin có kính lọc màu đỏ. Tránh xem tài liệu bằng đèn ánh sáng trắng vì sau mỗi lần xem như thế, mắt người phải mất một khoảng thời gian lâu hơn để đạt lại khả năng *quan sát ửng sáng* cực điểm.

Tham khảo
---------

Liên kết ngoài
--------------

* Light and Dark Adaptation by Michael Kalloniatis and Charles Luu
Mật mã Vigenère được đặt tên theo Blaise de Vigenère (hình), mặc dù Giovan Battista Bellaso đã phát minh mật mã trước đó. Vigenère đã phát minh một cơ chế tạo khóa tự động mạnh hơn.
Bảng Mật mã của Vigenere
**Mật mã Vigenère** là một phương pháp mã hóa văn bản bằng cách sử dụng xen kẽ một số phép mã hóa Caesar khác nhau dựa trên các chữ cái của một từ khóa. Nó là một dạng đơn giản của mật mã thay thế dùng nhiều bảng chữ cái.

Lịch sử
-------

Mô tả
-----

Trong phép mã hóa Caesar, mỗi ký tự của bảng chữ cái được dịch đi một khoảng nhất định, ví dụ với bước dịch là 3, `A` trở thành `D`, `B` trở thành `E`... Mật mã Vigenère là sự kết hợp xen kẽ vài phép mã hóa Caesar với các bước dịch khác nhau.

Để mã hóa, ta dùng một hình vuông Vigenère (hình bên). Nó gồm 26 hàng, mỗi hàng dịch về bên trái một bước so với hàng phía trên, tạo thành 26 bảng mã Caesar. Trong quá trình mã hóa, tùy theo từ khóa mà mỗi thời điểm ta dùng một dòng khác nhau để mã hóa văn bản.

Ví dụ, ta có văn bản cần mã hóa như sau:

`ATTACKATDAWN`
Người gửi lựa chọn một từ khóa và viết nó lặp lại nhiều lần trên một dòng đến khi số chữ cái trên dòng bằng số chữ cái trong thông điệp, với từ khóa "LEMON" thì:

`LEMONLEMONLE`
Chữ cái đầu tiên của văn bản, `A`, được mã hóa bằng bảng bắt đầu với `L` (chữ cái đầu tiên của từ khóa). Nó sẽ được mã hóa thành chữ cái trên dòng `L` và cột `A` của hình vuông Vigenère, đó là chữ `L`. Tương tự như vậy, chữ cái thứ hai của văn bản sẽ được mã hóa bằng chữ cái thứ hai của từ khóa: chữ trên dòng `E` và cột `T` là `X`. Sau đây là bản mã: 

|  |  |
| --- | --- |
| Văn bản: | `ATTACKATDAWN` |
| Từ khóa: | `LEMONLEMONLE` |
| Bản mã: | `LXFOPVEFRNHR` |

Cách giải mã Vigenère
---------------------

Trước hết, ngoài mật mã thì ta còn cần từ khóa (lấy ví dụ như trên). Đầu tiên, ta lấy chữ cái đầu tiên của từ khóa (ở đây là chữ cái L), sau đó tìm chữ cái đó ở hàng ngang đầu tiên của bảng mã. Từ chữ cái tìm được, ta dóng xuống chữ cái cùng thứ tự của mã (ở đây là chữ cái L). Rồi ta di chuyển tới chữ cái tương ứng ở cột dọc đầu tiên từ trái sang phải. Dần dần ta sẽ giải hết mật mã.

Tham khảo
---------
***Mật mã gốc*** (tiếng Anh: ***Source Code***) là một bộ phim hành động khoa học viễn tưởng của Mỹ sản xuất năm 2011, đạo diễn bởi Duncan Jones, kịch bản bởi Ben Ripley, với sự tham gia diễn xuất của Jake Gyllenhaal, Michelle Monaghan, Vera Farmiga, và Jeffrey Wright.

*Mật mã gốc* được các nhà phê bình đánh giá cao. Là một bộ phim thành công về lợi nhuận, thu về 147 triệu đôla trên toàn thế giới.

Nội dung
--------

Nhân vật chính của phim là Đại úy Colter Stevens (Jake Gyllenhaal) chợt tỉnh dậy trong một chuyến xe lửa tốc hành chạy vào thành phố Chicago trong một cơ thể hoàn toàn xa lạ. Trước đó, anh nhớ mình vẫn đang ở chiến trường Afghanistan. Trên tàu, anh gặp cô gái trẻ xinh đẹp Christina (Michelle Moynaghan) và biết được tên người đàn ông mà mình thâm nhập vào cơ thể là Sean. Trong vòng 8 phút sau đó, một quả bom được cất giấu trên tàu, phát nổ và giết chết tất cả hành khách. Sau đó, Colter khám phá ra rằng mình là một phần của nhiệm vụ truy tìm kẻ đánh bom tàu điện ngầm ở Chicago.

Anh tham gia một cuộc thử nghiệm của chính phủ, gọi là "Source Code". Chương trình này cho phép đưa người trở lại hiện trường xảy ra một biến cố quan trọng nào đó để dựng lại những dữ kiện, giúp nhà chức trách lùng bắt thủ phạm của những vụ khủng bố hàng loạt. Được đưa vào một thực tại giả lập những phút cuối cùng của chuyến tàu trước khi quả bom phát nổ, Colter chỉ có 8 phút để tìm ra kẻ khủng bố trên tàu, trước khi bị đẩy lại về phòng thí nghiệm. Thủ phạm có thể là bất kỳ ai trên các toa xe. Thời gian mỗi lúc một cạn kiệt, một vụ khủng bố khác sắp diễn ra trong thành phố và sẽ làm hàng nghìn người vô tội thiệt mạng. Khi sự việc không diễn ra như kế hoạch, Colter buộc phải làm trái với chỉ thị của cấp trên.

Các diễn viên tham gia
----------------------

* Jake Gyllenhaal vai Capt. Colter Stevens
* Michelle Monaghan vai Christina Warren
* Vera Farmiga vai Capt. Colleen Goodwin
* Jeffrey Wright vai Dr. Rutledge
* Michael Arden vai Derek Frost
* Russell Peters vai Max Denoff
* Scott Bakula vai Donald Stevens, cha của Colter
* Frédérick De Grandpré vai Sean Fentress
* Cas Anvar vai Hazmi

Xem thêm
--------

* *You Need Is Kill'*
* *Quantum Leap*
* *La Jetée*
* *Seven Days* (TV series)

Chú thích
---------

1. ↑  "Source Code - released". *AlloCiné*. Truy cập ngày 28 tháng 10 năm 2011.
2. ↑  Kaufman, Amy (ngày 31 tháng 3 năm 2011). "Movie Projector: "Hop" will jump over rivals this weekend". *Los Angeles Times*. Tribune Company. Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2011.
3. 1 2  "Box office". Truy cập ngày 14 tháng 5 năm 2012.
4. ↑  "Source Code Movie Reviews, Pictures". *Rotten Tomatoes*. Flixster. Truy cập ngày 14 tháng 5 năm 2012.
5. ↑  "8 phút đuổi bắt căng thẳng trong 'Source Code' - VnExpress Giải Trí". VnExpress - Tin nhanh Việt Nam. Truy cập 3 tháng 10 năm 2015.

Liên kết ngoài
--------------

* *Official Site*
* *Mật mã gốc* trên Internet Movie Database
* *Mật mã gốc* tại AllMovie
* *Mật mã gốc* tại Rotten Tomatoes
* *Mật mã gốc* tại Metacritic
* *Mật mã gốc* tại Box Office Mojo