**HMS *Nigeria* (60)** là một tàu tuần dương hạng nhẹ lớp Crown Colony của Hải quân Hoàng gia Anh Quốc; được đặt tên theo Nigeria, vốn vẫn còn là một thuộc địa của Đế quốc Anh khi nó được chế tạo vào cuối những năm 1930. Nó đã hoạt động trong Chiến tranh Thế giới thứ hai, và sau chiến tranh được bán cho Hải quân Ấn Độ như là chiếc *Mysore* vào năm 1957. *Mysore* ngừng hoạt động vào năm 1985

Thiết kế và chế tạo
-------------------

*Nigeria* được chế tạo bởi hãng Vickers Armstrongs tại Walker, Newcastle upon Tyne. Nó được đặt lườn vào ngày 8 tháng 2 năm 1938, được hạ thủy vào ngày 18 tháng 7 năm 1939, và được đưa ra hoạt động vào ngày 23 tháng 9 năm 1940. Nó là chiếc tàu chiến duy nhất của Anh được đặt cái tên HMS *Nigeria*.

Lịch sử hoạt động
-----------------

### Vùng biển nhà

*Nigeria* phục vụ tại vùng biển nhà và ngoài khơi bờ biển Scandinavia trong giai đoạn đầu của chiến tranh. Vào ngày 28 tháng 6 năm 1941, *Nigeria* cùng với HMS *Bedouin*, HMS *Tartar* và HMS *Jupiter* đã đánh chặn tàu thăm dò thời tiết Đức *Lauenburg* trong sương mù dày đặc về phía Đông Bắc đảo Jan Mayen. Con tàu Đức bị phát hiện nhờ bộ dò âm dưới nước HF/DF. Thủy thủ đoàn của *Lauenburg* bỏ tàu sau khi phóng hỏa đốt tàu, nhưng người Anh vẫn chiếm được nó. Các bảng mật mã có giá trị cùng những bộ phận của máy mật mã Enigma được tìm thấy trên tàu. Đây là một trong những vụ chiếm được tư liệu Enigma sớm nhất trong chiến tranh, chỉ vài tuần sau khi chiếc HMS *Bulldog* bắt được một máy Enigma nguyên vẹn đầu tiên từ chiếc tàu ngầm Đức *U-110* vào ngày 9 tháng 5 năm 1941.

Vào tháng 7 năm 1941, *Nigeria* trở thành soái hạm của Lực lượng K dưới quyền chỉ huy của Chuẩn Đô đốc Philip Vian. Trong giai đoạn này, Lực lượng K thực hiện hai chuyến đi thăm dò đến Spitsbergen, một lãnh thổ thuộc Na Uy, chuyến thứ nhất nhằm xác minh tình hình, và chuyến thứ hai vào tháng 9 để hộ tống tàu chở quân *Empress of Australia* chuyên chở binh lính Canada và một nhóm chuyên viên chất nổ. Nhiệm vụ của họ trong Chiến dịch Gauntlet này là nhằm triệt thoái nhân sự Na Uy và Xô Viết khỏi bán đảo, đồng thời phá hủy các mỏ than và dự trữ thực phẩm có thể lọt vào tay đối phương. Họ cũng ghé qua đảo Bear để phá hủy một trạm quan trắc thời tiết của Đức ở đây. Hai tàu tuần dương của lực lượng đặc nhiệm *Nigeria* và *Aurora* được cho tách ra để đánh chặn một đoàn tàu vận tải Đức. Trong hoạt động này, *Nigeria* đã đánh chìm tàu huấn luyện *Bremse*, nhưng bị hư hại nặng mũi tàu, có thể do đã kích nổ một quả thủy lôi. Khi quay trở về Anh, nó được gửi đến Newcastle để sửa chữa.

### Địa Trung Hải và Viễn Đông

hình ảnh từ xa HMS *Nigeria* đang bốc cháy sau khi trúng ngư lôi
*Nigeria* được phân công hoạt động tại Địa Trung Hải. Vào ngày 12 tháng 8 năm 1942, nó tham gia Chiến dịch Pedestal hộ tống mật đoàn tàu vận tải hướng đến Malta. Nó là soái hạm của lực lượng hộ tống gần dưới quyền chỉ huy của Đô đốc Harold Burrough. *Nigeria* trúng phải ngư lôi phóng từ tàu ngầm Ý *Axum* và bị hư hại, nhưng vẫn xoay xở quay trở lại Gibraltar dưới sự hộ tống của ba tàu khu trục trong khi Đô đốc Burrough phải chuyển cờ hiệu của mình sang tàu khu trục HMS *Ashanti*.

Nó được gửi sang Hoa Kỳ để sửa chữa, và phải mất chín tháng để hoàn tất. Sau đó *Nigeria* hoạt động ngoài khơ bờ biển Nam Phi, và vào ngày 12 tháng 3 năm 1943 đã cứu vớt 30 người sống sót từ chiếc tàu buôn Mỹ *James B. Stephens*, vốn đã bị tàu ngầm Đức *U-160* phóng ngư lôi đánh chìm vào ngày 8 tháng 3 năm 1943 cách 150 nmi (280 km) về phía Đông Bắc Durban. Sau đó *Nigeria* được điều sang hoạt động cùng Hạm đội Viễn Đông Anh Quốc từ tháng 2 năm 1944 đến tháng 12 năm 1945, khi nó quay trở về Anh để tái trang bị. Trong giai đoạn ở lại Viễn Đông, nó đã tham gia cuộc bắn phá Sumatra.

### Chuyển cho Hải quân Ấn Độ

Bài chi tiết: INS Mysore (1939)
*Nigeria* sống sót qua cuộc chiến tranh, và tiếp tục phục vụ cùng Hải quân Hoàng gia cho đến ngày 29 tháng 8 năm 1957, khi nó được bán cho Hải quân Ấn Độ, và được đổi tên thành INS *Mysore*. Trong giai đoạn phục vụ cùng Ấn Độ, nó từng mắc tai nạn va chạm với tàu khu trục Anh HMS *Hogue*, làm hỏng nặng mũi của *Hogue*. *Mysore* tiếp tục phục vụ thêm 28 năm trước khi nó ngừng hoạt động vào ngày 20 tháng 8 năm 1985.

Tham khảo
---------

### Chú thích

1. ↑  "HMS *Nigeria* at Naval History.net". Truy cập ngày 23 tháng 6 năm 2009.
2. ↑  Mason, Geoffrey B (2004). "HMS NIGERIA - Colony-type Light Cruiser". *SERVICE HISTORIES of ROYAL NAVY WARSHIPS in WORLD WAR 2*. Truy cập ngày 12 tháng 5 năm 2009.
3. ↑  Vian 1960, tr. 68–73

### Thư mục

* Colledge, J. J.; Warlow, Ben (1969). *Ships of the Royal Navy: the complete record of all fighting ships of the Royal Navy (Rev. ed.)*. London: Chatham. ISBN 978-1-86176-281-8. OCLC 67375475.
* Raven, Alan (1980). *British Cruisers of World War Two*. Roberts, John. Annapolis, MD: Naval Institute Press. ISBN 0-87021-922-7.
* Rohwer, Jürgen (2005). *Chronology of the War at Sea 1939-1945: The Naval History of World War Two*. Annapolis, Maryland: Naval Institute Press. ISBN 1-59114-119-2.
* Vian, Philip (1960). *Action This Day*. London: Frederick Muller.
* Whitley, M. J. (1995). *Cruisers of World War Two: An International Encyclopedia*. London: Cassell. ISBN 1-86019-874-0.

### Liên kết ngoài

* HMS *Nigeria* at Uboat.net

| Lớp tàu tuần dương *Crown Colony* |
| --- |
| Lớp phụ *Fiji* | 

|  |  |
| --- | --- |
|   Hải quân Hoàng gia Anh | 
*Bermuda*  • 
*Fiji*  • 
*Gambia*  • 
*Jamaica*  • 
*Kenya*  • 
*Mauritius*  • 
*Nigeria*  • 
*Trinidad*
 |
| Ấn Độ  Hải quân Ấn Độ | 
*Mysore* (nguyên là *Nigeria*)
 |
| New Zealand  Hải quân Hoàng gia New Zealand | 
*Gambia*
 |

 |
| Lớp phụ *Ceylon* | 

|  |  |
| --- | --- |
|   Hải quân Hoàng gia Anh | 
*Ceylon*  • 
*Newfoundland*  • 
*Uganda*
 |
| Canada  Hải quân Hoàng gia Canada | *Quebec* (nguyên là *Uganda*) |
| Peru Hải quân Peru | 
*Capitán Quiñones* (nguyên là *Newfoundland*)  • 
*Coronel Bolognesi* (nguyên là *Ceylon*)
 |

 |
| Dẫn trước bởi: lớp *Dido*  •  Tiếp nối bởi: lớp *Minotaur*Danh sách tàu tuần dương của Hải quân Hoàng gia Anh |

* Cổng thông tin Quân sự
* Cổng thông tin Hàng hải
* Cổng thông tin Anh