Australian soccer player

**Mark Anthony Viduka** (/vɪˈduːkə/ *vih-DOOK-ə* sinh ngày 9 tháng 10 năm 1975) là cầu thủ bóng đá đã giải nghệ người Úc, trước đây anh chơi ở vị trí trung phong. Anh là đội trưởng đội tuyển Úc ở World Cup 2006 và cùng với đội tuyển Úc lọt vào vòng 16 đội, đây cũng là thành tích tốt nhất của đội tuyển Úc tính đến thời điểm hiện giờ. Mark Viduka ghi được bốn bàn thắng tại UEFA Champions League và là cầu thủ Úc có số bàn thắng nhiều nhất tại giải đấu này.

Sự nghiệp câu lạc bộ
--------------------

### Melbourne Knights

Vào năm 1993, Viduka bắt đầu sự nghiệp bóng đá chuyên nghiệp của mình tại Úc cho câu lạc bộ Melbourne Knights vốn được thành lập bởi những người Croatia sang Úc định cư (cho đến mùa giải 1993 thì câu lạc bộ này được gọi bằng cái tên là Melbourne Croatia) và có được lần đầu khoác áo đội tuyển Úc vào tháng 6 năm 1994. Trong hai mùa giải chơi cho Knights, anh là vua phá lưới của giải vô địch quốc gia Úc (NSL) và hai lần giành giải thưởng Johnny Warren Medal tôn vinh cầu thủ xuất sắc nhất năm của NSL vào mùa giải 1993–94 và 1994–95. Trong khoảng thời gian thi đấu cho Melbourne Knights, anh cũng giành được danh hiệu vô địch NSL mùa giải 1994–95. Khán đài chính tại sân vận động Knights, sân nhà của câu lạc bộ Melbourne Knights, đã được đặt tên là *"Mark Viduka Stand"* để vinh danh những đóng góp của anh dành cho câu lạc bộ cùng số tiền chuyển nhượng đã giúp ban lãnh đạo Melbourne Knights có thể hoàn thành sân vận động này.

### Dinamo Zagreb

Năm 1995, Viduka chuyển đến Croatia và chơi cho câu lạc bộ GNK Dinamo Zagreb (nay là Dinamo Zagreb). Anh đã có hơn ba mùa giải chơi cho câu lạc bộ và đã giúp Croatia Zagreb giành được cú ăn hai giải quốc nội trong liên tiếp ba mùa giải từ các năm 1995 đến 1998. Anh cũng cùng với Croatia Zagreb lọt vào vòng ba UEFA Europa League năm 1997 và có lần đầu góp mặt tại vòng bảng UEFA Champions League vào năm sau đó. Viduka được ban tổ chức giải vô địch quốc gia Croatia trao tặng giải thưởng cầu thủ nước ngoài xuất sắc nhất trong thời gian anh thi đấu ở Zagreb.

### Celtic

Celtic mua Viduka vào tháng 12 năm 1998 với giá 3.5 triệu Bảng Anh. Và ngay khi vừa ký hợp đồng với anh, Celtic đưa ra thông báo Viduka đã rời khỏi câu lạc bộ mà không thi đấu bất cứ một trận đấu nào với lý do là Viduka cảm thấy stress.

Một tuần sau đó, Croatia Zagreb phàn nàn rằng họ đã không nhận được phí thỏa thuận lúc chuyển nhượng cầu thủ. Những vấn đề này cuối cùng đã được giải quyết và Viduka xuất hiện lần đầu tiên trong màu áo Celtic vào ngày 16 tháng 2 năm 1999, anh ghi bàn cho đội U-21 Celtic với tư cách là một cầu thủ quá tuổi trong chiến thắng 4-2 trước đội Greenock Morton. Sau khi có màn ra mắt đội một trong trận đấu với Dundee United vào ngày 27 tháng 2 năm 1999, những bàn thắng đầu tiên của anh cho câu lạc bộ đến trong trận đấu với Greenock Morton khi anh lập cú đúp vào lưới đội bóng này ở Cúp Scotland vào ngày 8 tháng 3 năm 1999. Anh được bầu chọn là cầu thủ xuất sắc nhất năm của PFA Scotland mùa Giải bóng đá ngoại hạng Scotland 1999–2000 sau khi ghi được 27 bàn ở mùa giải đầu tiên chơi tại Celtic Park. Viduka được đánh giá là một cầu thủ có kỹ thuật điêu luyện, hậu vệ Josip Šimunić nhận xét Viduka có khả năng cầm bóng tốt và khiến các cầu thủ khác cùng hòa vào lối chơi chung của toàn đội.

Vào tháng 2 năm 2000, đội bóng hạng dưới Inverness Caledonian Thistle đã đánh bại Celtic và gây nên cú sốc ở vòng ba Cúp Scotland. Trong giờ nghỉ giữa hiệp, Viduka được cho là đã ném giày vào thùng rác và từ chối thi đấu hiệp hai sau một cuộc cãi vã với trợ lý huấn luyện viên Eric Black. Trận đấu kết thúc với tỷ số 3-1 trong sự náo động của người hâm mộ Celtic.

Vào tháng 3 năm 2000, Viduka giúp Celtic giành Cúp Liên đoàn Scotland 1999-2000. Anh rời đi sau mùa giải đầu tiên chơi trọn vẹn của mình tại câu lạc bộ.

### Leeds United

Huấn luyện viên David O'Leary của Leeds United đã ký hợp đồng với Viduka ngay trước mùa giải 2000-01 với giá 6 triệu bảng. Tại Leeds, anh được dự định là sẽ đá trên hàng công và tạo thành mũi đinh ba tấn công cùng với cầu thủ ghi bàn hàng đầu mùa trước là Michael Bridges và đồng đội ở đội tuyển Úc là Harry Kewell, nhưng chấn thương của hai người đó đã khiến anh trở thành đối tác trên hàng công với Alan Smith ở các trận đấu thuộc Champions League của Leeds, trong khi Robbie Keane - được cho mượn từ Inter Milan để đá dự bị cho Bridges - cũng được hưởng lợi trong các trận đấu thuộc Giải bóng đá Ngoại hạng Anh khi họ cùng nhau thi đấu ở nửa sau của mùa giải. Trong mùa giải đầu tiên, Viduka đã ghi được 22 bàn thắng, bao gồm cả bốn bàn trong chiến thắng 4-3 đáng nhớ trước Liverpool tại Elland Road. Sau đó anh ký một hợp đồng năm năm vào mùa hè năm 2001 và sẽ đóng vai chính ở đấu trường quốc nội và châu Âu, Leeds kết thúc mùa giải với vị trí top bốn ở mùa 2000-01, và thứ năm ở mùa 2001-02. Vào mùa hè năm 2001, Viduka trở thành mục tiêu chuyển nhượng của AC Milan, đây cũng là đội bóng mà anh từng ủng hộ thuở nhỏ, nhưng cuối cùng vụ chuyển nhượng đã không xảy ra, thay vào đó là các cuộc đàm phán với Alex Ferguson và Manchester United, nhưng lại quyết định không chuyển qua Pennines để gia nhập các đối thủ cạnh tranh của Leeds.

Trong mùa giải 2002-03, Viduka ghi được 22 bàn thắng, bao gồm một cú hat-trick trong chiến thắng 6-1 trước Charlton Athletic và bàn thắng quyết định trong chiến thắng 3-2 trước Arsenal ở vòng đấu áp chót của mùa giải, giúp United tránh khỏi nguy cơ xuống hạng.

Tuy nhiên, khủng hoảng tài chính của câu lạc bộ tiếp tục kéo dài, dẫn đến việc bán đi các cầu thủ chủ chốt như Harry Kewell và Robbie Keane. Trong mùa giải 2003-04, Viduka lại trở thành chân sút hàng đầu của Leeds, với phong độ ghi bàn cũng như mùa giải trước, đây là khoảng thời gian huấn luyện viên tạm quyền Eddie Gray cố gắng giúp câu lạc bộ tránh khỏi nguy cơ xuống hạng sau khi Peter Reid rời câu lạc bộ vào tháng 11 sau tám tháng làm huấn luyện viên.

Tuy nhiên, trong trận đấu cuối cùng của mình trong áo đấu Leeds, Viduka và đồng đội đã không thể giúp đội bóng của mình trụ hạng sau thất bại 1-4 trước Bolton Wanderers tại sân vận động Reebok. Sau khi ghi bàn mở tỉ số từ chấm phạt đền, Viduka đã bị đuổi khỏi sân sau khi nhận đủ hai thẻ vàng. Anh được bán cho Middlesbrough vào mùa hè năm 2004 khi tình hình tài chính của Leeds ngày càng diễn biến tệ hơn.

Tham khảo
---------

1. ↑  "Mark Viduka". *Barry Hugman's Footballers*.
2. ↑  "Mark Viduka". *ESPN*. ngày 14 tháng 8 năm 2002.
3. ↑  "Viduka leaves the asylum". *The Guardian*. ngày 20 tháng 11 năm 2000.
4. ↑  "VIDUKA from tantrum to talisman Cartoon strips, dressing room rows and a name change... Australia's captain has come a long way since he walked out on Celtic. Mark Wilson reports". *Herald Scotland*. ngày 5 tháng 6 năm 2006.
5. ↑  "Celtic consider Viduka legal move". *BBC*. ngày 7 tháng 12 năm 1998.
6. ↑  "Viduka progovorio nakon duge šutnje: Kovač je dobar čovjek, igrači će ga pratiti". *Večernji list* (bằng tiếng Serbo-Croatian). ngày 6 tháng 6 năm 2014.Quản lý CS1: ngôn ngữ không rõ (liên kết)
7. ↑  Player Of The Year Awards – OzFootball, accessed ngày 8 tháng 7 năm 2006 Lưu trữ 2006-04-27 tại Wayback Machine
8. ↑  "Former Socceroo captain Mark Viduka will never forget his roots". *Sydney Morning Herald* (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 19 tháng 6 năm 2019.
9. ↑  "Mark Viduka Interview". Socceroos.com. ngày 3 tháng 5 năm 2000. Truy cập ngày 13 tháng 5 năm 2019.
10. ↑  "Viduka rejected Celtic". *BBC Sport*. bbc.co.uk. ngày 10 tháng 7 năm 2004. Truy cập ngày 6 tháng 5 năm 2008. Viduka enjoyed a successful spell at Parkhead, despite a rocky start which saw him walk out four days after signing due to stress.
11. ↑  "Celtic 2 Dundee United 1". Sporting Life. ngày 27 tháng 2 năm 1999. Truy cập ngày 21 tháng 8 năm 2010.[*liên kết hỏng*]
12. ↑  McKinney, David (ngày 8 tháng 3 năm 1999). "Viduka goals send Celtic cruising through". *The Independent*. London, UK. Truy cập ngày 21 tháng 8 năm 2010.
13. ↑  "Viduka to be honoured with Alex Tobin medal". *Theroar.com.au*. 9 tháng 12 năm 2010. Truy cập 17 Tháng Một năm 2018.
14. ↑  "2000-02-08: Celtic 1-3 Inverness Caledonian Thistle, Scottish Cup - The Celtic Wiki". *Thecelticwiki.com*. Truy cập 17 Tháng Một năm 2018.
15. 1 2  Michael Cain (5 tháng 4 năm 2020). "EXCLUSIVE: Mark Viduka breaks his silence on Leeds, the Socceroos and Lucas Neill". ESPN. Truy cập 4 tháng Mười năm 2020.
16. ↑  "Leeds thrash Charlton". *BBC News*. 5 tháng 4 năm 2003.
17. ↑  "Viduka completes Boro move". *The Guardian* (bằng tiếng Anh). 8 tháng 7 năm 2004. Truy cập 18 Tháng tám năm 2021.
18. ↑  Walker, Michael; Taylor, Daniel (16 tháng 1 năm 2004). "Boro move for £5m Viduka as Leeds buckle". *the Guardian* (bằng tiếng Anh). Truy cập 18 Tháng tám năm 2021.