Về những tàu chiến Anh Quốc khác mang cùng tên, xin xem HMS Gurkha.

**HMS *Gurkha*** (L20/F20) là một tàu khu trục lớp Tribal được chế tạo cho Hải quân Hoàng gia Anh Quốc trước Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nó đã phục vụ trong Thế Chiến II và bị mất sớm trong cuộc xung đột, khi bị đánh chìm bởi một cuộc không kích ngoài khơi Na Uy vào tháng 4 năm 1940.

Thiết kế và chế tạo
-------------------

Vào ngày 10 tháng 3 năm 1936, *Gurkha* (ban đầu là *Ghurka*) cùng với tàu chị em *Maori* được đặt hàng cho hãng Fairfield Shipbuilding and Engineering Company trong Chương trình Chế tạo Hải quân 1935. Cả hai được đặt lườn tại xưởng tàu của Fairfield ở Govan, Glasgow vào ngày 6 tháng 7 năm 1936, và *Gurkha* được hạ thủy vào ngày 7 tháng 7 năm 1937. Giống như nhiều chiếc lớp Tribal khác, việc hoàn tất *Gurkha*, thoạt tiên dự định vào tháng 2 năm 1938, bị trì hoãn cho việc bàn giao thiết bị chậm trễ, nên nó chỉ hoàn tất vào ngày 21 tháng 10 năm 1938.

*Gurkha* có chiều dài ở mực nước là 355 foot 6 inch (108,36 m) và chiều dài chung 377 foot (114,91 m); mạn thuyền rộng 36 foot 6 inch (11,13 m) và độ sâu của mớn nước là 9 foot (2,74 m). Nó có trọng lượng choán nước tiêu chuẩn 1.854 tấn Anh (1.884 t) và lên đến 2.519 tấn Anh (2.559 t) khi đầy tải. Ba nồi hơi ống nước Admiralty hoạt động ở áp lực 300 pound trên inch vuông (2.100 kPa) nhiệt độ 620 °F (327 °C) cung cấp hơi nước cho các turbine Parsons với hộp số giảm tốc đơn cấp, dẫn động hai trục chân vịt, tạo ra công suất 44.000 mã lực càng (33.000 kW) ở tốc độ vòng xoay 350 rpm. Công suất này đủ cho con tàu di chuyển với tốc độ tối đa 36 hải lý trên giờ (67 km/h; 41 mph). Con tàu mang theo 525 tấn dầu đốt, cung cấp tầm xa hoạt động 5.700 hải lý (10.600 km; 6.600 mi) ở tốc độ đường trường 15 hải lý trên giờ (28 km/h; 17 mph) hoặc 3.200 hải lý (5.900 km; 3.700 mi) ở tốc độ 20 hải lý trên giờ (37 km/h; 23 mph). Thủy thủ đoàn của con tàu bao gồm 190 sĩ quan và thủy thủ.

*Gurkha* có dàn pháo chính gồm tám khẩu 4,7 in (120 mm) QF Mark XII trên bốn bệ nòng đôi vận hành bằng điện. Các bộ điều khiển hỏa lực góc thấp và góc cao được bố trí riêng biệt cho hỏa lực chống hạm và phòng không, cho dù các khẩu pháo này chỉ có thể nâng tối đa đến góc 40°, vốn được đánh giá là đủ cho nhiệm vụ phòng không tầm xa để tự vệ hạm đội. Việc không kích tầm cao được xem không phải là mối đe dọa cho một con tàu nhanh và cơ động như kiểu tàu khu trục. Hỏa lực phòng không tầm gần bao gồm một khẩu QF 2 pounder "pom-pom" Mk. VII phòng không bốn nòng và hai dàn súng máy Vickers.50 Mk. II bốn nòng. Vũ khí ngư lôi bao gồm một bệ bốn nòng vận hành bằng điện mang ngư lôi 21 inch (530 mm) Mk. IX; và vũ khí chống tàu ngầm gồm hai máy phóng và một đường ray thả mìn sâu, với tổng cộng 30 quả mìn được mang theo.

Lịch sử hoạt động
-----------------

Khi được đưa vào hoạt động, *Gurkha* gia nhập Chi hạm đội Tribal thứ nhất (sau đổi tên thành Chi hạm đội Khu trục 4 vào tháng 4 năm 1939) trong thành phần Hạm đội Địa Trung Hải. Nó tham gia các cuộc thực tập và viếng thăm các cảng cho đến khi chiến tranh nổ ra, và từng bị hư hại nhẹ do va chạm với tàu chị em *Sikh*. Vào tháng 9 năm 1939, nó nằm trong nhóm các con tàu được phân công theo dõi hoạt động của Hạm đội Ý tại Biển Đỏ. Đến tháng 10 năm 1939, chi hạm đội được điều động sang Hạm đội Nhà làm nhiệm vụ hộ tống vận tải từ cảng Portland. Giống như nhiều chiếc lớp Tribal khác, *Gurkha* mắc phải những khiếm khuyết cơ khí bao gồm những vấn đề của turbine động cơ và sự rò rỉ nước biển vào thùng nước nạp nồi hơi. Nó trải qua sửa chữa tại xưởng tàu của hãng Thornycroft ở Southampton từ tháng 12 năm 1939 đến tháng 1 năm 1940 trước khi gia nhập trở lại chi hạm đội, giờ đây đặt căn cứ tại Scapa Flow.

Trong đêm 23-24 tháng 2 năm 1940, *Gurkha* phát hiện tàu ngầm U-boat Đức *U-53* trên mặt nước giữa quần đảo Faroe và quần đảo Orkney, và đã tấn công đối phương. *U-53* lặn xuống dưới nước để né tránh một cú húc của *Gurkha*, và chiếc tàu khu trục tung một loạt tấn công bằng mìn sâu, đánh đắm *U-53* về phía Nam quần đảo Faroe với tổn thất toàn bộ nhân mạng.

Vào ngày 9 tháng 4 năm 1940, Đức Quốc xã tiến hành Chiến dịch Weserübung nhằm xâm chiếm Na Uy. Để đối phó, một lực lượng hải quân (bao gồm các tàu tuần dương *Southampton*, *Manchester*, *Glasgow*, *Sheffield* và *Aurora* cùng các tàu khu trục *Afridi*, *Gurkha*, *Sikh*, *Mohawk*, *Somali*, *Matabele* và *Mashona*) được cho tách ra khỏi Hạm đội Nhà để tấn công Bergen, nơi phát hiện một tàu tuần dương Đức. Tuy nhiên, cuộc tấn công bị Bộ Hải quân Anh hủy bỏ, và lực lượng Anh bị 47 máy bay ném bom Junkers Ju-88 và 41 chiếc Henkel He-111 thuộc các Phi đoàn 30 và 26 của Không quân Đức tấn công. Trong một nỗ lực nhằm có được điều kiện khai hỏa tốt hơn, *Gurkha* di chuyển ra khỏi đội hình bảo vệ tương hỗ của lực lượng. Nó trở thành mục tiêu dễ dàng của một cuộc không kích tập trung, trúng một quả bom và bị chết đứng giữa biển. Những người sống sót được tàu tuần dương *Aurora* và tàu khu trục *Mashona* cứu vớt, và *Gurkha* đắm ở tọa độ 59°13′0″B 4°0′0″Đ﻿ / ﻿59,21667°B 4°Đ﻿ / 59.21667; 4.00000 với tổn thất 16 thành viên thủy thủ đoàn.

Tham khảo
---------

### Chú thích

1. ↑  English 2001, tr. 16Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFEnglish2001 (trợ giúp)
2. ↑  English 2001, tr. 14, 31Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFEnglish2001 (trợ giúp)
3. 1 2 3 4  Mason, Geoffrey B (2002). "HMS GURKHA (i) (L 20) Tribal-class Destroyer including Convoy Escort Movements". *Service Histories Of Royal Navy Warships In World War 2*. Naval-History.net. Truy cập ngày 27 tháng 9 năm 2008.
4. 1 2  Whitley 2000, tr. 114Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFWhitley2000 (trợ giúp)
5. ↑  Lenton 1970, tr. 115Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFLenton1970 (trợ giúp)
6. ↑  Whitley 2000, tr. 115–116Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFWhitley2000 (trợ giúp)
7. ↑  English 2001, tr. 8Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFEnglish2001 (trợ giúp)
8. ↑  English 2001, tr. 15, 17Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFEnglish2001 (trợ giúp)
9. ↑  English 2001, tr. 31–32Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFEnglish2001 (trợ giúp)
10. 1 2  English 2001, tr. 32Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFEnglish2001 (trợ giúp)
11. ↑  Blair 2000, tr. 141Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFBlair2000 (trợ giúp)
12. ↑  Rohwer 1992, tr. 16Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFRohwer1992 (trợ giúp)
13. ↑  Barnett 2000, tr. 113Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFBarnett2000 (trợ giúp)
14. ↑  Vian 1960, tr. 37Lỗi harv: không có mục tiêu: CITEREFVian1960 (trợ giúp)

### Thư mục

* Barnett, Correlli (2000). *Engage the Enemy More Closely*. London: Penguin. ISBN 0-141-39008-5.
* Blair, Clay (2000). *Hitler's U-Boat War: The Hunters 1939–42*. London: Cassell & Co. ISBN 0-304-35260-8.
* Brice, Martin H. (1971). *The Tribals*. London: Ian Allan. ISBN 0-7110-0245-2.
* English, John (2001). *Afridi to Nizam: British Fleet Destroyers 1937–43*. Gravesend, Kent: World Ship Society. ISBN 9780905617954. OCLC 49841510.
* Lenton, H.T. (1970). *Navies of the Second World War: British Fleet & Escort Destroyers Volume One*. London: Macdonald & Co. ISBN 0-356-02950-6.
* Rohwer, Jürgen (2005). *Chronology of the War at Sea 1939-1945: The Naval History of World War Two*. Annapolis, Maryland: Naval Institute Press. ISBN 1-59114-119-2.
* Rohwer, Jürgen; Hummelchen, G (1992). *Chronology of the War at Sea 1939-1945*. Naval Institute Press. ISBN 1-55750-105-X.
* Vian, Sir Philip (1960). *Action This Day*. London: Frederick Muller.
* Whitley, M.J. (2000). *Destroyers of World War Two: An International Encyclopedia*. London: Cassell & Co. ISBN 1-85409-521-8.

| * x
* t
* s
Lớp tàu khu trục Tribal (1936) |
| --- |
|  Hải quân Hoàng gia Anh | 
*Afridi*  • 
*Ashanti*  • 
*Bedouin*  • 
*Cossack*  • 
*Eskimo*  • 
*Gurkha*  • 
*Maori*  • 
*Mashona*  • 
*Matabele*  • 
*Mohawk*  • 
*Nubian*  • 
*Punjabi*  • 
*Sikh*  • 
*Somali*  • 
*Tartar*  • 
*Zulu*
 |
|  Hải quân Hoàng gia Canada | 
*Athabaskan* (I)  • 
*Athabaskan* (II)  • 
*Cayuga*  • 
*Huron*  • 
*Haida*  • 
*Iroquois*  • 
*Micmac*  • 
*Nootka*
 |
|  Hải quân Úc | 
*Arunta*  • 
*Bataan*  • 
*Warramunga*
 |
| 
* Danh sách lớp tàu khu trục của Hải quân Hoàng gia Anh
* Danh sách lớp tàu chiến chủ yếu của Hải quân Hoàng gia Australia

 |

* Cổng thông tin Quân sự
* Cổng thông tin Hàng hải
* Cổng thông tin Anh