recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ureases** (mã hiệu: **EC 3.5.1.5)**, nếu xét về chức năng thì thuộc về siêu họ các amidohydrolase và phosphotriesterase. Urease được tìm thấy trong rất nhiều vi khuẩn, nấm, tảo, thực vật, và một số động vật không xương sống, thậm còn có thể tồn tại trong đất. Urease là các metalloenzyme chứa niken và có trọng lượng phân tử cao.

Các enzim này xúc tác quá trình thủy phân urê thành carbon dioxide và amonia:

(NH2)2CO + H2O → CO2 + 2NH3

Quá trình thủy phân urê xảy ra ở hai giai đoạn. Trong giai đoạn đầu, amonia và carbamate được tạo nhiên. Carbamate sẽ nhanh chóng tự thủy phân thành amonia và axit cacbonic. Hoạt động của urease sẽ làm tăng độ pH của môi trường vì nó tạo ra amonia, đó là kiến thức cơ bản.

Hoạt động của urease lần đầu tiên được xác định vào năm 1876 bởi nhà hóa học người Pháp là Frédéric Alphonse Musculus như là một chất lên men hòa tan. Năm 1926, James B. Sumner đã chỉ ra rằng urease là một protein bằng cách kiểm tra dạng kết tinh của nó. Công trình của Sumner là cuộc mô tả đầu tiên rằng một protein có thể hoạt động như một loại enzyme và cuối cùng dẫn đến sự công nhận rằng hầu hết các enzyme, trên thực tế, chính là protein. Urease cũng là enzyme đầu tiên được kết tinh. Đối với công trình này, Sumner đã được trao giải Nobel Hóa học vào năm 1946. Cấu trúc tinh thể của urease lần đầu tiên được xác định bởi P. A. Karplus vào năm 1995.

Chú thích
---------

1. ↑  Holm L, Sander C (1997). "An evolutionary treasure: unification of a broad set of amidohydrolases related to urease". *Proteins*. **28** (1): 72–82. doi:10.1002/(SICI)1097-0134(199705)28:1<72::AID-PROT7>3.0.CO;2-L. PMID 9144792.
2. ↑  Krajewska B, van Eldik R, Brindell M (ngày 13 tháng 8 năm 2012). "Temperature- and pressure-dependent stopped-flow kinetic studies of jack bean urease. Implications for the catalytic mechanism". *JBIC Journal of Biological Inorganic Chemistry*. **17** (7): 1123–1134. doi:10.1007/s00775-012-0926-8. PMC 3442171. PMID 22890689.
3. ↑  Musculus, « Sur le ferment de l'urée », Comptes rendus de l'Académie des sciences, vol. 82, 1876, pp. 333-336, reachable in Gallica
4. 1 2  Karplus PA, Pearson MA, Hausinger RP (1997). "70 years of crystalline urease: What have we learned?". *Accounts of Chemical Research*. **30** (8): 330–337. doi:10.1021/ar960022j.
5. ↑  The Nobel Prize in Chemistry 1946
Trang tựa đề của tác phẩm *Tinh thần pháp luật* xuất bản vào năm 1749
***Tinh thần pháp luật*** (tiếng Pháp: *De l'esprit des lois*), hay *Vạn pháp tinh lý*, là một luận thuyết về học thuyết chính trị được Nam tước de Montesquieu xuất bản dưới dạng ẩn danh vào năm 1748. Đầu tiên nó được xuất bản ẩn danh một phần vì Montesquieu muốn tác phẩm của mình tránh bị kiểm duyệt, sau đó nó nhanh chóng được dịch sang nhiều thứ tiếng khác. Thomas Nugent xuất bản bản tiếng Anh đầu tiên vào năm 1750. Năm 1751 Nhà thờ Công giáo liệt cuốn này vào *Danh sách những Cuốn sách Bị Cấm*. Tuy nhiên, luận thuyết chính trị của Montesquieu có ảnh hưởng rất lớn đến các tác phẩm của các học giả khác, mà đáng chú ý nhất có: Ekaterina II, người viết *Nakaz* (Hướng dẫn); Những Đại biểu Đại hội Hiến pháp Hoa Kỳ (*Constitutional Convention delegates*) của Hiến pháp Hoa Kỳ; và Alexis de Tocqueville, người đã áp dụng phương pháp của Monstequieu vào công trình nghiên cứu xã hội Hoa Kỳ, cuốn *Dân chủ ở Mỹ* (*Democracy in America*).

Montesquieu bỏ ra gần hai mươi năm nghiên cứu và viết cuốn sách này, bao quát các chủ đề về chính trị, luật, xã hội học, nhân loại học, và cung cấp hơn 3.000 trích dẫn. Trong luận thuyết chính trị của mình, ông đã bênh vực chủ nghĩa hợp hiến và thuyết tam quyền phân lập, bãi bỏ nô lệ, bảo vệ quyền tự do công dân và nhà nước pháp quyền, và ý tưởng rằng các thể chế luật pháp và chính trị phải phản ảnh đặc tính địa lý và xã hội của từng cộng đồng riêng biệt.

Thuyết hợp hiến
---------------

Montesquieu phân các hệ thống chính trị thành ba loại:

* Chế độ cộng hòa
* Chế độ quân chủ
* và Chế độ chuyên chế

Theo ông, Chế độ cộng hòa biến đổi tùy thuộc vào chúng cho phép quyền công dân được mở rộng tới đâu, từ tương đối lớn như các nền cộng hòa dân chủ cho đến hẹp hòi như các nền cộng hòa quý tộc.

Xem thêm
--------

* Dân chủ
* Pháp quyền

Ghi chú
-------

1. 1 2  Cohler, et al. "Introduction" to the 1989 Cambridge UP ed.

Liên kết ngoài
--------------

* Tinh thần Pháp luật (Bản Tiếng Anh)
* Nhà nước Pháp quyền Việt nam - Montesquieu - TS. Lê Tuấn Huy chuyển ngữ
* de Secondat, Charles, Baron de Montesquieu. *The Spirit of the Laws*. 2 vols. Originally published anonymously. 1748; Crowder, Wark, and Payne, 1777. *Spirit of Laws*. Online posting. *constitution.org*. Trans. Thomas Nugent (1750). Rev. J. V. Prichard. ("Based on a public domain edition published in 1914 by G. Bell & Sons, Ltd. London. Rendered into HTML and text by Jon Roland of The Constitution Society.")
* –––. *Montesquieu: Spirit of the Laws*. Eds. Anne M. Cohler, Basia Carolyn Miller, and Harold Samuel Stone. Cambridge Texts in the History of Political Thought. Cambridge: Cambridge UP, 1989. ISBN 0-521-36974-6 (10). ISBN 978-0-521-36974-9 (13). (Paperback ed.; 808 pp.)
**Tiền phong** (Mãn Châu: *gabsihiyan*, giản thể: 前锋; phồn thể: 前鋒; bính âm: *qiánfēng*), là những quân lính thuộc **Tiền phong doanh** (前鋒營), là một dạng quân thuộc hàng Cấm vệ quân của nhà Thanh, thuộc Kỳ phân Tá lĩnh của Bát Kỳ Mãn Châu và Mông Cổ.

Khái quát
---------

Thanh quân Bát Kỳ binh thiết lập Tiền phong doanh là ở Thiên Thông thứ 8 (1634), lúc ấy định Tiền tiêu binh của Ba Nha Lạt doanh, đơn vị này khi ấy được gọi là **Cát Bố Thậm Hiền Siêu Cáp** (噶布什賢超哈).

Đầu năm Thuận Trị (1644), định đem Cát Bố Thậm Hiền Siêu Cáp của hai kỳ phân Mãn Châu, Mông Cổ làm hai cánh Tả hữu, mỗi cánh thiết **Cát Bố Thậm Hiền Cát Lạt Y Ngang Bang** (噶佈什賢噶喇依昂邦), mỗi cánh 1 người. Năm thứ 17 (1660), sửa tên quân thành [Tiền phong Thống lĩnh], định Tiền phong doanh làm hai cánh Tả hữu, cánh tả chưởng Tương Hoàng kỳ, Chính Bạch kỳ, Tương Bạch kỳ và Chính Lam kỳ; còn cánh Hữu giữ 4 kỳ còn lại, là Chính Hoàng kỳ, Chính Hồng kỳ, Tương Hồng kỳ và Tương Lam kỳ.

Biên chế thiết định, cánh Tả và cánh Hữu, mỗi cánh thiết **Tiền phong Thống lĩnh** (前鋒統領), hàm Chính nhị phẩm, do Vương công đại thần kiêm lãnh. Mỗi cánh Thống lĩnh, lại thiết lập **Tham lĩnh** (參領), hàm Chính tam phẩm, mỗi kỳ là 1 người, cộng 8 người. **Thị vệ** (侍衛), bam đầu Chính ngũ phẩm, sang thời Càn Long tăng thành Chính tứ phẩm, có tám người. Hàng Thị vệ trụ sở, đội mũ Ngũ phẩm, mỗi bên 4 người. **Tiền phong giáo** (前鋒校), hàm Chính lục phẩm, mỗi bên có 44 người. **Bút thiếp thức** (筆帖式), xử lý công văn, mỗi bên 4 người.

Theo quy định thời Thanh, sung vào Tiền phong doanh đều từ Kỳ phân Tá lĩnh của hai kỳ phân Bát Kỳ Mãn Châu, Bát Kỳ Mông Cổ mà chọn mỗi Tá lĩnh được 2 người dũng mãnh cường tráng. Tính sơ thời Thanh, Bát Kỳ Mãn Châu cùng Bát Kỳ Mông Cổ có tổng 885 Tá lĩnh, bởi vậy toàn doanh binh ngạch có tầm 1770 người. Khi thiếu khuyết, Tiền phong Thống lĩnh sẽ kết hợp Hộ quân Thống lĩnh tiến hành tuyển ngạch bổ sung. Nhiệm vụ của họ, cũng như các quân doanh Hộ quân doanh, Thần cơ doanh hoặc các quân doanh Nội vụ phủ thuộc Cấm vệ quân, là bảo vệ Hoàng đế mỗi khi xuất kinh sư du tuần hoặc duyệt quân. Tiên phong doanh ngày thường sẽ hiệp trợ các Hộ quân bảo vệ Hoàng thành, thay phiên canh gác, có định chế riêng biệt.

Tham khảo
---------

* Thanh thực lục
* Thanh sử cảo - Tiền phong doanh 前鋒營
**VSSK Vykhlop** (tiếng Nga:**ВССК «Выхлоп»** - **В**интовка **с**найперская **с**пециальная **к**рупнокалиберная «Выхлоп», **V**intovka **S**nayperskaya **S**petsialnaya **K**rupnokalibernaya "Vykhlop", có nghĩa là *Súng bắn tỉa chuyên dụng cỡ nòng lớn "Ống xả"*) hay còn gọi là **VKS** (**ВКС** - **Б**есшумная **к**рупнокалиберная **с**найперская, **V**intovka **K**rupnokalibernaya **S**nayperskaya) là loại súng bắn tỉa công phá của Nga có thiết kế bullpup và then trượt kéo thẳng, sử dụng hộp đạn 5 viên tháo lắp được với loại đạn cận âm 12.7×54 mm. Cả hai tên gọi VSSK và VKS đều đúng cho loại súng này. Ngoài ra nó còn được gọi là **SV-1367** để tiện cho việc quảng bá xuất khẩu.

VSSK được phát triển vào năm 2002 khi nhận được yêu cầu đặc biệt từ Cục An ninh Liên bang Nga (FSB). Nó chỉ được dùng bởi các đơn vị trong cục an ninh và bộ nội vụ Nga trong việc chống khủng bố và các hoạt động chống tội phạm có tầm quan trọng cao. Tên gọi Vykhlop xuất hiện do thiết kế của loại súng này và nó cũng trở thành tên của chương trình phát triển với một ống hãm thanh lớn to như cái ống bô để dùng cho một khẩu súng bắn tỉa có hỏa lực mạnh nhưng vẫn đảm bảo được sự yên lặng khi bắn. Loại súng này thường được dùng để công phá các phương tiện cơ giới giáp nhẹ, tiêu diệt các mục tiêu như kẻ khủng bố được trang bị áo giáp chống đạn hạng nặng hay đang nấp sau các vật chắn như tường, xe cộ hoặc những thứ khác.

Thiết kế
--------

VSSK sử dụng thiết kế bullpup với khóa nòng trượt và xoay. Ống hãm thanh lớn tích hợp của VSSK có thể tháo ra để dễ dàng vận chuyển, cất giữ và bảo trì. Trên thân súng còn tích hợp một chân chống chữ V, báng súng có thể thay đổi độ dài và điều chỉnh chiều cao cho hợp với xạ thủ. Sử dụng hộp đạn rời 5 viên. Súng có các thanh răng để gắn các loại ống nhắm khác nhau nhưng cũng có điểm ruồi và thước nhắm dự phòng.

Sử dụng loại đạn cận âm 12,7×54 mm SC-130 với sơ tốc từ 290 đến 295 m/s gần nhưng không vượt tốc độ âm thanh (~ 340 m/s). Loại đạn này được thiết kế ngắn hơn đáng kể so với các loại đạn có cùng kích thước tiêu chuẩn khác của Nga là 12.7x108 mm sử dụng trong các loại súng máy hạng nặng. Tuy nhiên loại đạn này được thiết kế để có khả năng xuyên giáp cao với độ chính xác được tuyên bố là 1 MOA (1 MOA = 1/60 độ) trong khoảng cách 100 m. Nó có thể xuyên các loại áo giáp chống đạn tiêu chuẩn cấp 5 của Nga ở khoảng cách 100 m hay 16 mm thép cứng trong khoảng cách 200 m và khoảng cách sát thương tối đa được chỉ định là 600 m.

Các loại đạn sử dụng trên VSSK Vykhlop

* SC-130 (СЦ-130) - đạn tiêu chuẩn
* SC-130U (СЦ-130У) - đạn huấn luyện
* SC-130PT (СЦ-130ПТ) - đạn 59 gam, tăng độ chính xác.
* SC-130PT2 (СЦ-130ПТ2) - đạn đồng điếu cứng, độ chính xác
* SC-130VPS (СЦ-130ВПС) - tăng khả năng xuyên phá, có thể xuyên 16mm thép cán ở khoảng cách 200 mét, hay áo giáp bảo vệ cá nhân hạng nặng ở 100 mét.

Liên kết ngoài
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về ***VSSK Vykhlop***. |

* Modern Firearms Lưu trữ 2008-04-05 tại Wayback Machine
* 
* 
* Giới thiệu sơ VSSK
| Venezia Giulia |
| --- |
| thành phố lớn nhất: | Trieste (it. Trieste, sl./kr. Trst) |
| Staaten: |  Ý,  Slovenia,  Croatia |
| Fläche: | 9.850 km²  |
| Bevölkerung: | 1.060.500   |
| Sprachen: | tiếng Ý, tiếng Slovenia, tiếng Croatia, tiếng Istria, tiếng Istroromania, tiếng Furlanisch, tiếng Venezia |

**Venezia Giulia** (tiếng Ý *Venezia Giulia*, tiếng Slovenia và tiếng Croatia *Julijska Krajina*) là một vùng lịch sử ở vùng Thượng Adria ở Trung Âu.

Vùng này bị hạn chế ở phía bắc bởi dãy núi Julische Alpen và ở phía nam vịnh Trieste và vịnh Kvarner. Nó bao gồm khu vực chung quanh sông Isonzo, das Karsthochland im Hinterland von Trieste, bán đảo Istria, thành phố Fiume/Rijeka và một phần nhỏ của Dalmatia (die Stadt Zara/Zadar, các đảo Cherso/Cres và Lussino/Lošinj tại vịnh Kvarner -Bucht cũng như các đảo Cazza/Sušac, Lagosta/Lastovo, Pelagosa/Palagruža và Saseno/Sazan ở Nam Adriatic).

Thuật ngữ *Venezia Giulia* được nhà ngôn ngữ học Ý Graziadio Ascoli đề nghị năm 1863. Cho tới 1918, nó thuộc Đế quốc Áo-Hung được gọi là *Österreichisches Küstenland* (tiếng Ý *Litorale austro-illirico*, tiếng Slovenia *Primorje*).

Ngày nay Venezia Giulia được chia thành những vùng thuộc Ý (vùng Görz và vùng Triest ở vùng Friuli-Venezia Giulia), Slovenia (*Primorska*) và Croatia (Istria và các phần của Primorje-Gorski kotar). Venezia Giulia có diện tích khoảng 9.850 km² và có khoảng 1,1 triệu dân. Thành phố quan trọng nhất cho tới ngày nay vẫn là Trieste, trung tâm kinh tế và văn hóa của vùng.

Chú thích
---------
**Sarah Kiguli,** MBChB, MMed (Nhi khoa), MHPE, là một bác sĩ nhi khoa, nhà nghiên cứu học tập, và nghiên cứu y tế người Uganda. Bà là giáo sư và là trưởng khoa Nhi và Sức khỏe Trẻ em tại Trường Y khoa Đại học Makerere, một thành phần của Trường Đại học Khoa học Sức khỏe thuộc Đại học Makerere.

Bối cảnh và giáo dục
--------------------

Kiguli được sinh ra ở khu vực miền Trung Uganda vào khoảng năm 1962 và học trường trung học Gayaza trước khi vào Đại học Makerere, tốt nghiệp Cử nhân Y khoa và Cử nhân Phẫu thuật. Bằng Thạc sĩ Y khoa Nhi khoa của bà cũng được lấy từ Makerere. Sau đó, bà có bằng Thạc sĩ Giáo dục nghề nghiệp y tế từ Đại học Maastricht ở Hà Lan.

Nghề nghiệp
-----------

Kiguli thực tập tại Bệnh viện giới thiệu quốc gia Mulago sau khi cấp bằng đầu tiên. Sau đó, bà làm việc như một sĩ quan y tế tại cùng một bệnh viện trong hai năm nữa trước khi bắt đầu chương trình thạc sĩ ba năm.

Sau khi học MMed, bà tiếp tục làm việc tại Khoa Nhi tại MNRH và được bổ nhiệm làm giảng viên tại Makerere ở Khoa Nhi và Sức khỏe Trẻ em. Tại Makerere, bà được bổ nhiệm vào Ủy ban Giáo dục của Khoa Y năm 2000. Sau đó, bà đã tham gia vào việc xây dựng một chương trình giảng dạy mới cho trường y.

Kiguli đã xuất bản nhiều bài báo trên các ấn phẩm ngang hàng, và duy trì hoạt động nhi khoa tích cực như một phần trong các cuộc hẹn của bệnh viện và trường đại học.

Các trách nhiệm khác
--------------------

Với tư cách là giáo sư nhi khoa tại Trường Y khoa Đại học Makerere, thuộc Đại học Khoa học Y tế Makerere, Kiguli phục vụ như một nhà tư vấn cao cấp về nhi khoa tại Bệnh viện Giới thiệu Quốc gia Mulago.

Tham khảo
---------

1. 1 2 3 4  Westberg, Jane (ngày 10 tháng 12 năm 2008). "Making a Difference: An Interview with Sarah Kiguli". *Education for Health*. **21** (3): 275. Truy cập ngày 25 tháng 6 năm 2016.
2. ↑  BBC News (ngày 27 tháng 5 năm 2011). "Africa trial questions shock treatment for children". London: British Broadcasting Corporation. Truy cập ngày 24 tháng 6 năm 2016.
3. ↑  MoH (ngày 23 tháng 3 năm 2013). "Uganda: Sickle Cells Disease On the Rise in Uganda". Kampala: Uganda Ministry of Health (MoH). Bản gốc lưu trữ ngày 13 tháng 5 năm 2019. Truy cập ngày 24 tháng 6 năm 2016.
4. ↑  MoH (ngày 4 tháng 11 năm 2016). "Uganda: Sickle Cells Disease On the Rise in Uganda". Kampala: Uganda Ministry of Health (MoH). Bản gốc lưu trữ ngày 13 tháng 5 năm 2019. Truy cập ngày 4 tháng 11 năm 2016.
**Sarah Tondé** (sinh ngày 30 tháng 10 năm 1983)  là một vận động viên điền kinh người Burkina Faso chuyên về phụ nữ 100 mét và nữ 200 mét sự kiện. Cô đã tham gia Thế vận hội Mùa hè 2000 trong sự kiện 100 mét nữ ở tuổi 16, khi cô về đích ở vị trí thứ 8 với 12,56 giây. Cô cũng là người mang cờ của Burkina Faso trong lễ khai mạc Thế vận hội Mùa hè 2000.

Sarah hiện đang giữ kỷ lục Burkina Faso cho sự kiện 100 mét và 200 mét của Phụ nữ với tỷ lệ lần lượt là 11,56 giây và 23,34 giây. Năm 2002, Sarah được đào tạo thêm về điền kinh trong Câu lạc bộ Samoust et Meuse Athlétique ở Namur, Bỉ.

Tham khảo
---------

1. ↑  Evans, Hilary; Gjerde, Arild; Heijmans, Jeroen; Mallon, Bill. "Sarah Tondé". *Thế vận hội tại Sports-Reference.com*. Sports Reference LLC. Bản gốc lưu trữ ngày 18 tháng 4 năm 2020. Truy cập ngày 6 tháng 7 năm 2019.
2. ↑  "Burkina Faso". Bản gốc lưu trữ ngày 17 tháng 4 năm 2020. Truy cập ngày 6 tháng 7 năm 2019. Đã bỏ qua tham số không rõ `|=` (trợ giúp)
3. ↑  IAAF-Sarah Tonde
4. ↑  DH.be, 20. Juni 2002 (In French)
*Tên này sử dụng phong tục đặt tên Bồ Đào Nha.* *Tên gia đình đầu tiên hoặc gia đình là Ernestina và tên gia đình thứ hai hoặc gia đình là Silá.*

**Titina Ernestina Silá** (var. **Silla**), (1943 - 30 tháng 1 năm 1973) là thành viên Guinea-Bissauan của PAIGC. Ngày 30 tháng 1, ngày mất của bà, được tôn vinh làm Ngày Quốc tế Phụ nữ ở Guinea Bissau.

Chiến tranh du kích
-------------------

Nhiếp ảnh Titina Silla trong *Museu Militar da Luta de Libertação Nacional*, bảo tàng chiến tranh độc lập quốc gia, nằm bên trong pháo đài *Fortaleza de São José de Amura* ở Bissau
Bà nổi tiếng trong lịch sử Guinea Bissauan là một liệt sĩ của Chiến tranh Độc lập Guinea-Bissau chống lại Bồ Đào Nha, dẫn đầu bởi PAIGC. Rất trẻ, Titina Silla tham gia cuộc chiến tranh du kích do Amílcar Cabral lôi kéo. Bà thể hiện kỹ năng tổ chức và lãnh đạo đáng chú ý và trở thành một trong những nhân vật nổi tiếng nhất. Titina Silá đã nổi tiếng trong phong trào vào đầu những năm 1960 với tư cách là một nhà lãnh đạo du kích 18 tuổi ở Mặt trận phía Bắc.

Tử vong
-------

Bà đã bị giết trong một cuộc chạm trán với quân đội Bồ Đào Nha khi băng qua sông Farim với một nhóm du kích khác. Cô đang trên đường đến đám tang của Amílcar Cabral, thủ lĩnh của đội du kích PAIGC, người bị ám sát nhiều ngày trước đó ở Conakry (20 tháng 1 năm 1973). Sau sự kiện Cách mạng Hoa cẩm chướng ở Lisbon và sự độc lập của Guinea Bồ Đào Nha là República da Guiné-Bissau năm 1974, một tượng đài đã được dựng lên để vinh danh bà gần sông Farim nơi cô qua đời và ngày được đánh dấu là Ngày Quốc tế Phụ nữ Nacional da Mulher guineense ") ở Guinea Bissau. Nhiều địa điểm và tổ chức ở Guinea-Bissau được đặt tên theo Silá, bao gồm Praça Titina Silá ở Bissau (nơi đặt các bộ của chính phủ và các cơ quan ngoại giao). Cùng với Cabral và Sebastos Ramos, bà được nhớ đến như những nhân vật nổi tiếng nhất của cuộc đấu tranh giành độc lập.

Tham khảo
---------

1. ↑  Guiné-Bissau assinala Dia da Mulher, PANAPress, 2004-01-30.
2. ↑  Basil Davidson. The fortunate Isles: A Study in African Transformation. Africa World Press, Cape Verde (1989)

* Judy Kimble. Cuộc đấu tranh trong cuộc đấu tranh. *Tạp chí Nữ quyền*, Số 8 (Mùa hè, 1981), trang.   107
* Stephanie Urdang. Chống lại hai chủ nghĩa thực dân: Cuộc đấu tranh của phụ nữ ở Guinea-Bissau. *Tạp chí Nghiên cứu Châu Phi*, Tập. 18, Số 3, Phụ nữ ở Châu Phi (tháng 12 năm 1975), trang.   29-34.

Liên kết ngoài
--------------

* Documentos Amílcar Cabral / Fundação Mário Soares[*liên kết hỏng*]: Lucette Cabral, Titina Silá, Osvaldo Lopes da Silva và Maria da Luz Boal chụp ảnh tại một cuộc trao đổi tù binh trong cuộc đấu tranh giành độc lập, Dakar, Senegal.
Titu Cusi Yupanqui
**Titu Cusi Yupanqui** (1529 - 1571) hay còn gọi là **Titu Cussi Yupangui** là người cai trị Nhà nước Tân Inca ở Vilcabamba (Reino de Vilcabamba). Ông là con trai của Manco Inca Yupanqui. Ông lên ngôi năm 1563, sau cái chết của người anh cùng cha khác mẹ, Sayri Tupac. Ông cai trị cho đến khi qua đời vào năm 1571, có lẽ vì bệnh viêm phổ hoặc bị Diego Ortiz ám sát.

Trong thời gian cai trị tại Vilcabamba, toàn quyền lâm thời Lope Garcia de Castro muốn thương lượng với ông. Các cuộc đàm phán xoay quanh việc Cusi rời Vilcabamba để rồi sẽ nhận tiền trợ cấp. Sau đó, khoảng năm 1568, Titi Cusi được rửa tội từ Nhà thờ Công giáo La Mã, với tên gọi *Diego de Castro*. Titu Cusi đã biến Túpac Amaru trở thành linh mục và người trông coi thi thể của Manco Inca ở Vilcabamba. Túpac Amaru trở thành người cai trị Inca sau cái chết của Titu Cusi vào năm 1571. Người bạn đồng hành thân thiết của Titu Cusi là Martín de Pando, người đã làm việc như một người ghi chép cho người Inca trong hơn mười năm và Diego Ortiz bị đổ lỗi vì đã giết Titu Cusi bằng cách đầu độc. Cả hai đều bị xử tử.

Cusi là "*người kể chuyện*" về huyền thoại xâm lược của người Tây Ban Nha, ông đã kể lại cuộc xâm lược của người Tây Ban Nha vào năm 1570 cho nhà truyền giáo Tây Ban Nha là Fray Marcos García và được Martín de Pando, phụ tá mestizo của ông chép lại. Những lời kể này cho thấy có sự nhầm lẫn và hiểu lầm của lần tiếp xúc đầu tiên của người bản xứ với những người da trắng, kể cả niềm tin rằng người Tây Ban Nha là thần thánh: Khi cha tôi nghe thấy chuyện này, ông hỏi và các sứ giả trả lời: "*Lạy Chúa, những người này không thể không là thần thánh, vì họ đã đến nhờ những cơn gió. Họ là những người có râu, rất đẹp và da sáng trắng, họ to lớn và đi giày bạc, họ có phép thuận tung sấm sét như trời giáng, những người có phong thái này có thể là ai ngoài các vị thần?*".

Tham khảo
---------

* Instrucción al licenciado Lope Garcia de Castro. Universidad Católica del Perú.
* Luiselli, Alessandra. La instrucción del inca Titu Cusi Yupanqui. México: Universidad Autónoma de México, 2001.
* Valcárcel, C. (1945). El Inca Titu Cusi Yupanqui, primer cronista peruano. Letras (Lima), 11(32), 356-366. Recuperado a partir de

1. ↑  Titu Cusi Yapanqui (1570), *Lời kể của người Inca về Cuộc chinh phục Peru*
**Victoria Claflin Woodhull**, sau này là **Victoria Woodhull Martin**, (23 tháng 9 năm 1838 - 09 tháng 6 năm 1927) là một nhà lãnh đạo của phong trào quyền bầu cử cho phụ nữ người Mỹ.

Woodhull là một người ủng hộ "tự do yêu đương", mà cho rằng sự tự do kết hôn, ly hôn, và sinh con mà không cần sự can thiệp của chính phủ. Bà là người phụ nữ đầu tiên khởi đầu một tờ báo hàng tuần, một nhà hoạt động cho quyền của phụ nữ và các cải cách lao động. Năm 1872, bà là nữ ứng cử viên đầu tiên tranh cử Tổng thống Hoa Kỳ.

Woodhull đi từ khốn khó lên giàu có hai lần, tài sản đầu tiên của bà kiếm được từ việc hành nghề chữa bệnh bằng từ tính trên đường rất thành công trước khi bà tham gia phong trào duy linh trong những năm 1870. Trong khi tác giả của nhiều bài báo của bà có tranh cãi (nhiều bài phát biểu của bà trên các chủ đề này là sự hợp tác giữa Woodhull, những người ủng hộ bà và người chồng thứ hai Đại tá Colonel James Blood), vai trò đại diện của bà ở phong trào này là mạnh mẽ. Cùng với em gái của mình, bà là người phụ nữ đầu tiên quản lý một công ty môi giới ở Phố Wall, và họ là những người phụ nữ đầu tiên thành lập một tờ báo, Woodhull & Weekly Claflin.
Đỉnh cao nhất là hoạt động chính trị trong những năm đầu thập niên 1870, Woodhull được biết đến như là ứng cử viên phụ nữ đầu tiên của chạy đua chức vụ Tổng thống Hoa Kỳ, trong đó bà chạy đua cuộc bầu cử năm 1872 đại diện cho Đảng Quyền bình đẳng, ủng hộ quyền bầu cử và quyền bình đẳng của phụ nữ. Việc bà bị bắt giữ vì cáo buộc khiêu dâm một vài ngày trước khi cuộc bầu cử, vì đã cho xuất bản một bài viết về vụ ngoại tình được cho là giữa các bộ trưởng nổi bật, Henry Ward Beecher, và Elizabeth Tilton, thêm vào bản tin tức giật gân đối với việc ứng cử viên tổng thống của bà. Bà đã không nhận được bất kỳ phiếu đại cử tri nào, và có bằng chứng mâu thuẫn nhau về phiếu phổ thông.

Nhiều cải cách và lý tưởng mà Woodhull ủng hộ cho giai cấp công nhân, chống lại những gì bà cho là tầng lớp tinh hoa tư bản tham nhũng, đã gây nhiều tranh cãi trong thời gian này. Các thế hệ sau rất nhiều những cải cách đã được thực hiện và hiện được xem là đương nhiên. Các ý tưởng khác của bà và các cải cách do bà kiến nghị vẫn còn đang tranh luận đến ngày hôm nay.

Tham khảo
---------

1. ↑  Johnson, 1956, p. 46
2. ↑  Johnson, 1956, p. 46-47
Cấu trúc tinh thể natri clorua (halit). Mỗi nguyên tử có sáu lân cận gần nhất, có dạng hình học bát diện. Sự sắp xếp này được gọi là *đóng gói gần khối* (ccp).  

Xanh dương = Na+  

Xanh lá cây = Cl−
**Tinh thể ion** là một hợp chất ion kết tinh. Chúng là chất rắn bao gồm các ion liên kết với nhau bằng lực hút tĩnh điện thành một mạng tinh thể đều đặn. Ví dụ về các tinh thể như vậy là halogenua kiềm, bao gồm kali florua, kali clorua, kali bromua, kali iođua, natri florua.
NaCl có tỉ lệ đồng phân 6: 6. Các tính chất của NaCl phản ánh tương tác mạnh mẽ tồn tại giữa các ion. Nó là một chất dẫn điện tốt khi nóng chảy, nhưng rất kém ở trạng thái rắn. Khi hợp nhất các ion di động mang điện tích qua chất lỏng.
Chúng có đặc điểm là hấp thụ mạnh bức xạ hồng ngoại và có các mặt phẳng mà chúng phân cắt dễ dàng. Sự sắp xếp chính xác của các ion trong mạng tinh thể ion thay đổi tùy theo kích thước của các ion trong chất rắn.

Liên kết - cấu trúc mạng
------------------------

Các nút lưới là do các ion dương hoặc âm lần lượt chiếm giữ. Các ion này liên kết với nhau bằng liên kết ion.

Liên kết ion là liên kết bền, không định hướng, không bão hòa nên nó tuân theo nguyên lý sắp xếp đặc khít nhất.

"Trong tinh thể các hạt có khuynh hướng sắp xếp đặc khít nhất, sao cho thể tích khoảng không gian tự do giữa chúng là nhỏ nhất".

Mặt khác, người ta thừa nhận các cation, anion có dạng hình cầu, bán kính xác định. Tương tác giữa các ion là tương tác tĩnh điện không định hướng. Vì vậy:

Về nguyên tắc chung, các ion nhất định sẽ kết tinh theo một dạng mạng lưới nào đó sao cho hệ thống đạt được bền vững nhất, nghĩa là ứng với một năng lượng cực tiểu. Trạng thái này sẽ đạt được khi một số lớn các ion trái dấu tiếp xúc với nhau, và các ion cùng dấu không chèn vào nhau. Do đó số phối trí sẽ phụ thuộc vào tỷ số bán kính giữa cation và anion.

Số phối trí là số hạt gần nhất xung quanh 1 hạt. Đối với tinh thể ion là số ion cùng dấu bao quanh 1 ion trái dấu gần nhất.

Tính chất chung
---------------

* Độ bền và độ cứng cao.
* Dẫn nhiệt và dẫn điện kém vì trong tinh thể ion không có các hạt mang điện tích chuyển động tự do.
* Nhiệt độ nóng chảy và nhiệt độ sôi cao.
* Thường tan nhiều trong nước.
* Hệ số giãn nở: Càng lớn khi điện tích các ion càng nhỏ và khoảng cách giữa các ion càng lớn.

Tham khảo
---------

1. ↑  "Chemicals of the natural environment" (PDF). Truy cập ngày 1 tháng 2 năm 2008. [*liên kết hỏng*]
2. ↑  "Ionic Structures". Truy cập ngày 1 tháng 2 năm 2008.
3. ↑  "Chemicals of the natural environment" (PDF). Truy cập ngày 1 tháng 2 năm 2008. [*liên kết hỏng*]

Liên kết ngoài
--------------

* Art of the States: Anea tác phẩm âm nhạc lấy cảm hứng từ tinh thể ion.

|  |  |
| --- | --- |
| Tiêu đề chuẩn Sửa dữ liệu tại Wikidata | 
* NDL: 00564203

 |
**Sehwan** (tiếng Sindh: سيهوڻ شريف, tiếng Urdu: سیہون) (còn gọi là **Sehwan Sharif**) là một thành phố nằm ở quận Jamshoro ở tỉnh Sindh của Pakistan. Sehwan là thành phố lớn có từ thời cổ đại lớn và tọa lạc bên bờ phía tây của sông Ấn, 80 dặm (130 km) về phía tây bắc của Thành phố Hyderabad (tọa lạc ở bờ đông). Có thể cái tên Sehwan bắt nguồn từ "Siwistan" hoặc "Seevistan", vương quốc của Raja Dahir mà từng mở rộng đến tận Punjab dưới cái tên "Shivi". Nó đã đủ nổi tiếng để vào năm 711 bị Muhammad bin Qasim chinh phục, rồi bị Mahmud của Ghazni chinh phục hai thế kỷ sau đó. Hoàng đế Humayun của đế quốc Mughal đã thất bại trong việc tấn công thành phố trên đường tới Umarkot, nhưng sau đó con trai ông, Akbar, đã chiếm được nó. Trước đây, Sehwan Sharif là thủ đô của Vương quốc Thatta dưới thời Juni Bek.

Thành phố từng là nơi sinh sống của Lal Shahbaz Qalandar-người đã cư ngụ ở đây vào thế kỷ 13. Đền thờ Lal Shahbaz Qalandar thu hút hàng nghìn tín đồ mỗi năm.

Tham khảo
---------

1. ↑  John F. Richards, *The New Cambridge History of India: The Mughal Empire* (New York: Cambridge University Press, 19930 p. 51
**Scarlett's Magic** là một con mèo Savannah có bộ lông có nhiều họa tiết tương động với một con vạt họ mèo khác là báo, được Kỷ lục Guinness thế giới ca ngợi là con mèo nhà dài nhất thế giới trước đây. (Kỷ lục đã bị phá vỡ bởi Arcturus Aldebaran Powers, con mèo có chiều dài 19,1 inch). Nó lần đầu tiên đạt được kỷ lục này vào năm 2009 khi có số đo được 41,87 cm hoặc 16,49 inch tính vai đến chân. Một năm sau, bó phá vỡ kỷ lục của chính mình bằng cách tăng thêm một inch, kích thước đạt mức 45,9 cm hoặc 18,07 inch từ vai đến chân. Thành tích quốc tế của mèo Scarlett's Magic ó thể được nhìn thấy ở trang 155 trong Sách Guinness 2011.

Vào năm 2010, Scarlett’s Magic cũng đã được trao kỷ lục Guinness thế giới thứ hai cho giải thưởng mèo nhà còn sống dài nhất với chiều dài 108,51 cm hoặc 42,72 inch và là động vật đầu tiên đồng thời giữ hai kỷ lục Guinness thế giới.

Tiểu sử
-------

Scarlett’s Magic là một con mèo Savannah, sinh ngày 6 tháng 3 năm 2008. Nó thuộc sở hữu và sống với Marty và Matteo Draper với vai trò là thú cưng của họ. Khí chất ngọt ngào và vẻ ngoài khác thường của mèo Scarlett khiến nó trở thành người nổi tiếng tại các trường học địa phương, thư viện, nhà nghỉ hưu và tại Savannah Cat Shoppe ở Nam California.

Tham khảo
---------

1. ↑  "Scarlett's Magic - World's Tallest Cat". *CNN iReport*. Truy cập ngày 19 tháng 5 năm 2018.
2. ↑  "Meet The World's Tallest Cat". *Nbcnewyork.com*. Truy cập ngày 19 tháng 5 năm 2018.
3. ↑  "Exotic Cat Takes World Height Record". *Nbclosangeles.com*. Truy cập ngày 19 tháng 5 năm 2018.
4. ↑  "Cygnus and Arcturus, How the tallest cat and the kitty with the longest tail live together". *Guinnessworldrecords.com*. Truy cập ngày 8 tháng 11 năm 2017.
Đây là một tên người Nhật; trong tiếng Nhật họ và tên được viết theo thứ tự Á Đông (họ trước tên sau): họ là **Toyotomi**.

**Toyotomi Hidetsugu** (豐臣 秀次(Phong Thần Tú Thứ), ***Toyotomi Hidetsugu***? 1568 - 15 tháng 7, 1595) là cháu trai và thuộc hạ của Toyotomi Hideyoshi, sống trong thời đại Sengoku, thế kỷ 16 ở Nhật.

Là người theo shudo, Hidetsugu có rất nhiều wakashu. Trong số đó có Yamamoto Tonoma, Yamada Sanjuro, và người ông yêu quý nhất là, Fuwa Bansaku, người được biết đến về vẻ đẹp cả về thể xác lẫn tâm hồn.[*cần dẫn nguồn*]

Cuộc đời
--------

Hidetsugu là con trai của chị Hideyoshi, nhưng được gia tộc Miyoshi nhận làm con nuôi và được đặt tên là **Miyoshi Nobuyoshi**. Ông sau đó tự đổi tên mình thành Hashiba Hidetsugu, theo tên người chú nổi tiếng của mình: "Hashiba" là họ của Hideyoshi, và "Hidetsugu" có thể dịch là ""Hide*" tiếp theo.*

Sau Sự kiện chùa Honnō-ji năm 1582, Hidetsugu được ban cho một thái ấp 400.000 koku ở tỉnh Ōmi vì ông là một trong số ít những người họ hàng của Hideyoshi. Trong sự nghiệp tướng quân sau đó, Hidetsugu đại bại trong trận Nagakute trước Tokugawa Ieyasu, nhưng ông đã khẳng định được bản thân mình trong lần xâm lược Triều Tiên và Cuộc vây hãm Odawara. Ông cũng chứng minh khả năng quản lý thành phố có lâu đài Ōmihachiman.

Năm 1590, (Năm Tensho thứ 18), ông được đề bạt làm thành chủ của lâu đài Kiyosu ở tỉnh Owari, nơi Oda Nobukatsu đã từng làm chủ. Năm sau đó, Hideyoshi mất người kế vị chính thức của mình là Tsurumatsu (chết trước tuổi thành niên) và do đó được chú mình trao cho vị trí Kanpaku, Nhiếp chính của Hoàng đế. Điều này có nghĩa là Hidetsugu phải chuyển đến Jurakudai ở Osaka, dẫn đến một "chính phủ lưỡng đầu" (二元政治) do Hidetsugu và Hideyoshi lãnh đạo, với giả định rằng Hidetsugu sẽ thừa kế Hideyoshi sau khi ông chết. Vì Hideyoshi còn bận với Cuộc chiến 7 năm ở Bán đảo Triều Tiên, Hidetsugu phụ trách tất cả các công việc đối nội.

Tuy vậy, năm 1593, tình nhân của Hideyoshi sinh cho ông một người thừa kế mới, Hideyori, và mối quan hệ giữa Hidetsugu và Hideyoshi bắt đầu xấu đi. Những tin đồn lan rộng về việc Hidetsugu liên tục tiến hành những vụ sát hại bất công, đặt cho ông cái biệt danh "kanpaku sát sinh" (殺生関白) (*Sát Sinh Quan Bạch*) – mặc dù lịch sử hiện đại nghi ngờ về tính chính xác của những tin đồn này.

Cuối cùng, năm 1595, Hidetsugu bị buộc tội mưu phản và ra lệnh phải tự sát (seppuku) ở núi Koya. Chết cùng với ông là ba wakashu, thực hiện seppuku với sự giúp đỡ của ông.

Daimyo có mối quan hệ với ông bị kiềm chế, Jurakudai bị tháo dỡ, và con trai và các bà vợ của ông bị xử tử ở Sanjogawara. Chỉ một người được tha: người con gái tên là Okiku, một tháng tuổi, được bác mình, Goto Noriyoshi nhận nuôi (Goto Okiyoshi? Nguyên văn là: 後藤興義) (*Hậu Đằng Hưng Nghĩa*).

* Cổng thông tin Nhật Bản

Tham khảo
---------
**Cameo** hay **vai khách mời** là thuật ngữ chỉ sự xuất hiện thoáng qua của người nổi tiếng trong một tác phẩm nghệ thuật biểu diễn. Ví dụ như trong một bộ phim, nhà sản xuất mời người nổi tiếng như ca sĩ, diễn viên, vận động viên, v.v. đóng hay lồng tiếng một vai nhỏ, vai phụ không đáng kể, chỉ trong một vài phân đoạn ngắn, chủ yếu với mục đích làm điểm nhấn và thu hút khán giả. Người đóng vai cameo có thể được giao một vai diễn nhất định theo kịch bản, hoặc là chính họ ở trong bộ phim hay tác phẩm ấy.

Nguồn gốc
---------

Từ những năm 1920, từ "cameo role" đã xuất hiện với ý nghĩa là "một sự vật/sự việc nhỏ, nổi bật giữa các sự vật/sự việc phụ khác". Dần dần tới cuối thế kỷ 20, "cameo" được dùng để chỉ việc một nhân vật xuất hiện trong một tác phẩm nghệ thuật trong thời gian ngắn. Một ví dụ nổi bật có thể kể đến như tác giả, diễn viên Stan Lee, ông xuất hiện trong hầu như tất cả các phim dựa trên bộ truyện tranh Marvel Comics mà ông sáng tác.

Tham khảo
---------

1. ↑  Oxford English Dictionary, "Cameo".
2. ↑  "Cameo in Film topic". Longman Dictionary of Contemporary English. Truy cập ngày 9 tháng 1 năm 2017. a short appearance in a film or play by a well-known actor
3. ↑  Fussell, Sidney (16 tháng 2 năm 2016). "Stan Lee has made 28 cameos in Marvel movies and shows — here they are". *Tech Insider*. Lưu trữ bản gốc ngày 8 tháng 8 năm 2016. Truy cập ngày 18 tháng 2 năm 2017.
Titilope Sonuga
**Titilope Sonuga**, còn được gọi là **Titi Sonuga**, là một nhà thơ, kỹ sư xây dựng và nữ diễn viên người gốc Nigeria, người đã dành phần lớn sự nghiệp của mình để cống hiến ở Lagos và Edmonton, Canada.

Thời Niên thiếu
---------------

Sinh ra ở Lagos, Nigeria, Titilope Sonuga có thời niên thiếu bắt đầu chuyển đến Edmonton, Canada, khi cô vừa tròn 13 tuổi. Sonuga làm việc trong 5 năm với tư cách là một kỹ sư, nhưng thỉng thoảng cô có sở thích sử dụng thời gian rảnh rỗi để theo đuổi tham vọng diễn xuất và thi vị của mình.

Thơ phú
-------

Sonuga đã giành được giải thưởng Nhà văn mới nổi của Hiệp hội tác giả Canada năm 2011 và Cuộc thi thơ Maya Angelou 2012. Cô thành lập Rouge Po Thơ tại Edmonton, một sê-ri thơ của cô, với ảnh hưởng nhất định. Vào tháng 5 năm 2015, cô đã trở thành nhà thơ đầu tiên xuất hiện tại lễ nhậm chức tổng thống Nigeria. Cô đã xuất bản một tập thơ vào năm 2016. Sonuga đã biểu diễn các tác phẩm thơ của mình tại Liên hoan thơ quốc tế Lagos  ở đất nước quê hương của quê hương

Những công việc khác
--------------------

Bên cạnh thơ, Sonuga đã say mê diễn xuất, và miêu tả Eki trong loạt phim thứ hai của NdaniTV *Gidi Up* với OC Ukeje, Deyemi Okanlawon, Somkele Iyamah và Ikechukwu Onunakuhttps. Cô cũng làm việc với tư cách là đại sứ của Intel cho Chương trình She Will Connect trên khắp quốc gia Nigeria.

Cuộc sống cá nhân
-----------------

Năm 2015 cô tuyên bố đính hôn với nhiếp ảnh gia Seun Williams. và có cuộc sống hôn nhân đầm ấm với anh ta.

Tham khảo
---------

1. ↑  "Titilope Sonuga: Beautiful, Confident and Poetic", *Wordup 411*, ngày 9 tháng 12 năm 2013.
2. ↑  "Poet Titilope Sonuga talks Leaving a Career in Engineering to Follow Her Dreams | Watch Episode 2 of 'Culture Diaries'", BellaNaija.com, ngày 4 tháng 3 năm 2016. Truy cập ngày 7 tháng 10 năm 2016.
3. ↑  "Clear message, language impresses poetry judges", *Edmonton Journal*, ngày 24 tháng 10 năm 2012; via PressReader.
4. ↑  "About: Titilope Sonuga". Poejazzi.com. Truy cập ngày 22 tháng 9 năm 2016.
5. 1 2  "Titi Sonuga". Lagospoetryfestival.com. Bản gốc lưu trữ ngày 23 tháng 9 năm 2016. Truy cập ngày 22 tháng 9 năm 2016.
6. ↑  Gidi cast on The Juice, Ndanitv, Retrieved ngày 6 tháng 10 năm 2016.
7. ↑  "Titilope Sonuga is engaged!". Pulse. ngày 1 tháng 7 năm 2015. Truy cập ngày 22 tháng 9 năm 2016.

Liên kết ngoài
--------------
Quả của *V. stamineum*
Những cụm hoa *V. stamineum* 
**Vaccinium stamineum**, còn được biết đến qua nhiều cái tên như **việt quất bụi cao**, **việt quất phương nam**, **deerberry**, là một loài thực vật có hoa thuộc chi Việt quất. Đây là loài bản địa của Bắc Mỹ, bao gồm Ontario, miền đông và trung Hoa Kỳ, và một phần của Mexico; phổ biến nhất là ở đông nam Hoa Kỳ.

Mô tả
-----

V. stamineum là một loại cây bụi rụng lá, cao khoảng 1,5 m, đôi khi lên đến 3 m, các thân cây có lớp vỏ màu đỏ và phân nhiều nhánh mỏng, đường kính chỉ vài mm. Lá được xếp xen kẽ, phiến lá mỏng, màu xanh hơi vàng, có lông hoặc sáp trên bề mặt (nhất là ở mặt dưới), hình bầu dục thuôn dài trông như các mũi giáo, không có răng cưa. Lá dài tới 7 cm và rộng gần 2 cm. Hoa mọc thành từng cụm, treo trên các cuống dài. Hoa lưỡng tính, có hình chuông với 5 cánh màu trắng, dài khoảng 5 mm, có 5 lá đài màu xanh lá, nhị hoa dài màu vàng nhô ra ngoài, nhụy dài hơn nhị, nở vào tháng 5 - 6. Quả mọng hình cầu, đường kính khoảng 1 cm, có màu vàng xanh khi còn non và tím sậm khi chín, có mùi "nước hoa của phụ nữ".

Cây con phát triển từ bộ rễ của cây mẹ, hình thành một bụi cây với nhiều thân. Nó cũng nảy mầm từ hạt giống. V. stamineum có thể mọc trên đất ẩm hoặc đất khô, thoát nước tốt, nhưng phải nhiều axit; cây phát triển mạnh mẽ trong vùng có nhiều nắng mặt trời hơn là trong bóng râm. V. stamineum thường sinh trưởng trong những trảng cỏ khô ráo, thoáng đãng hoặc ở những vùng ẩm ướt như đầm lầy.

Sử dụng
-------

Quả mọng của V. stamineum là nguồn thực phẩm quan trọng cho nhiều loại động vật hoang dã, kể cả con người, mặc dù vị hơi chua và đắng, thường để làm bánh mứt. Loài ong *Melitta americana* là loài thụ phấn chính cho V. stamineum, trong khi ruồi *Rhagoletis mendax* lại là loài gây hại cho cây này.

Liên kết ngoài
--------------

* *Vaccinium stamineum Lưu trữ 2018-06-24 tại Wayback Machine*. Flora of Missouri
* Mẫu cây V. stamineum tại Vườn bách thảo Missouri

Chú thích
---------

1. ↑  "*Vaccinium stamineum*". *Germplasm Resources Information Network (GRIN)*. Agricultural Research Service (ARS), United States Department of Agriculture (USDA)
2. ↑  "Biota of North America Program 2014 county distribution map".
3. 1 2 3 4 5 6  Hill, S. R (2002). Conservation Assessment for Deerberry (*Vaccinium stamineum*). United States Department of Agriculture, National Forest Service, Eastern Region
4. 1 2  Plants For A Future: *Vaccinium stamineum - L.*
5. ↑  Ballington, J. R. (1996). The deerberry (*Vaccinium stamineum* L. *Vaccinium* Section *Polycodium* (Raf.) Sleumer) a potential new small fruit crop. *Journal of Small Fruit & Viticulture* 3(2-3), 21-28
6. ↑  Cane, J. H. et al. (1985). Pollination ecology of *Vaccinium stamineum* (Ericaceae: Vaccinioideae). *American Journal of Botany* 72(1), 135-42
**Vasily Shalvovich Kvachantiradze** (tiếng Gruzia: ვასილ შალვას ძე კვაჭანტირაძე, Nga: Василий Шалвович Квачантирадзе; 1907 – 1950) là một trong 3 xạ thủ bắn tỉa có thành tích cao nhất của Liên bang Xô Viết. Ông được mệnh danh là *"Thợ săn sĩ quan"* khi chuyên săn tìm sĩ quan chỉ huy Đức để tiêu diệt, còn quân Đức đặt cho ông biệt danh là *"Bộ xương Do Thái"* (do ông rất gầy và là người Do Thái).

Cuộc đời
--------

Vasilij sinh ngày 2/1/1907, là con trai trưởng trong một gia đình gốc Do Thái nghèo ở miền Nam Gruzia. Từ năm 5 tuổi, ông đã theo cha mình săn bắn và làm nghề nông.

Khi quân Đức tấn công Liên Xô, ông gia nhập Hồng quân và dưới quyền chỉ huy của một xạ thủ huyền thoại là Mikhail Ilyich Surkov, ông bắt đầu tham chiến ở chiến dịch phòng thủ Vitebsk-Orsha ở Berlarussia. Tại đây, ông đã bắn hạ 115 sĩ quan và 100 lính.

Khi chiến đấu, Vasilij luôn mang trên mình 1 khẩu súng trường Mosin Nagant, 1 khẩu súng ngắn TT-54, 8 trái lựu đạn và gần 5 kg thuốc nổ TNT. Ông cài lựu đạn trên khắp những vị trí mình di chuyển qua và luôn đặt sẵn một khối thuốc nổ TNT bên người để tự sát nếu bị bắt giữ.

Phát bắn xuất sắc nhất của Vasilij là ở cự ly 800m, tiêu diệt 6 sĩ quan Đức khi đang đứng hút thuốc cùng nhau. Ông đã bắn vào trái lựu đạn của một sĩ quan Đức đứng trong đó, quả lựu đạn phát nổ và khiến cho cả sáu sĩ quan chết.

Một chiến tích nổi bật khác là khi ông tiêu diệt được đến 8 tên xạ thủ bắn tỉa Đức chỉ trong 2 giờ đồng hồ vào rạng sáng ngày 24/7/1944.

Vasilij đã tiêu diệt 534 quân Đức, trong đó gần 356 sĩ quan và 178 lính Đức. Ông giữ kỷ lục là tay súng bắn tỉa hạ được nhiều sĩ quan nhất trong lịch sử. Vasilij đã được trao danh hiệu Anh hùng Liên Xô và Huân chương Lenin.

Kết thúc chiến tranh, Vasilij trở thành sĩ quan của Cơ quan nội vụ NKVD. Ngày 9/2/1950, ông mất tại Moscow vì bệnh ung thư phổi, khi 43 tuổi.

Tham khảo
---------



| * x
* t
* s
Xạ thủ bắn tỉa trong Thế chiến thứ hai |
| --- |
| Canada | 
* Joseph Gregory
* Harold Marshall

 |
| Tiệp Khắc | 
* Marie Ljalková

 |
| Phần Lan | 
* Simo Häyhä

 |
| Đức | 
* Matthäus Hetzenauer
* Friedrich Pein
* Bruno Sutkus
* Helmut Wirnsberger

 |
| Liên Xô | 
* Noe Adamia
* Fedir Dyachenko
* Fyodor Okhlopkov
* Ivan Mikhaylovich Sidorenko
* Vasily Grigoryevich Zaytsev
* Abukhadzhi Idrisov
* Semyon Nomokonov
* Lyudmila Mikhailovna Pavlichenko
* Konstantin Pankov
* Mikhail Ilyich Surkov
* Vasiliy Shalvovich Kvachantiradze
* Vasiliy Ivanovich Golosov

 |
**Vasily Kandinsky** (tiếng Nga: Василий Кандинский, tên được phát âm là [vassi:li]; 16 tháng 12 năm 1866 - 13 tháng 12 năm 1944) là một họa sĩ, thợ in và nhà lý luận nghệ thuật người Nga. Ông là một trong những nghệ sĩ nổi tiếng nhất thế kỷ 20, thuộc trường phái biểu hiện và cũng được tôn vinh với những tác phẩm thuộc trường phái trừu tượng hiện đại đầu tiên trên thế giới.

Tiểu sử
-------

Gabriele Münter, 1900
Sinh tại Moskva trong một gia đình doanh thương với trà, nhưng Kandinsky lại trải qua tuổi thơ tại Odessa. Thuở nhỏ, ông đã được cho học vẽ và họa. Sau khi lấy tú tài, ông học ngành luật, kinh tế và dân tộc học tại Đại học Moskva và lấy bằng tiến sĩ luật ở đó. Tuy được đề nghị trở thành giáo sư tại Đại học Dorpat năm 1896 - Kandinsky lại lựa theo ngành vẽ.

Năm 1896, Kandinsky tới sống tại München và học tại trường vẽ tư của Anton Ažbe và sau đó từ năm 1900 tại Cao đẳng nghệ thuật München với Franz von Stuck.

### Lập nhóm Phalanx và đính hôn với Gabriele Münter

1901 ông cùng sáng lập với Wilhelm Hüsgen và các nghệ sĩ khác nhóm Phalanx và điều hành trường vẽ và họa cùng tên. Tuy nhiên, vì không được hưởng ứng cho lắm nên chỗ triển lãm và trường vẽ 1904 phải đóng cửa. Trong khi dạy học ở đó ông ta gặp bà Gabriele Münter, mà trở thành người bạn đời của ông. 
1902, Kandinsky triển lãm lần đầu tiên ở Berliner Secession. Trong năm 1903 tới 1904 ông đi du lịch ở Ý, Hà Lan và Bắc Phi, và thỉnh thoảng về thăm Nga. Từ năm 1904 ông có triển lãm tại Salon d’Automne ở Paris. 1906 tới 1907 ông cùng ở với bà Münter ở thành phố Sèvres gần Paris. Sau khi cả hai 1908 về trở lại München, vào mùa xuân họ tới làng Lana ở Nam Tirol, vẫn vẽ tranh theo kiểu Trường phái hậu ấn tượng.

* Cảng Odessa, 1898*Cảng Odessa*, 1898
* Akhtyrka, 1901*Akhtyrka*, 1901
* Mặt trời ở Rotterdam, 1906Mặt trời ở Rotterdam, 1906
* Murnau, Dorfstrasse (đường làng), 1908*Murnau, Dorfstrasse (đường làng)*, 1908
* Nhà ở München, 1908*Nhà ở München*, 1908
* Murnau, xe lửa & lâu đài, 1909*Murnau, xe lửa & lâu đài*, 1909

Kandinsky dạy ở trường nghệ thuật Bauhaus ở Weimar từ 1922 cho tới khi chính quyền phát xít đóng cửa trường vào năm 1933. Kandinsky sau đó tới Pháp sống quãng thời gian cuối của cuộc đời và trở thành công dân Pháp năm 1939. Kandinsky qua đời tại Neuilly-sur-Seine, ngoại ô thành phố Paris vào ngày 13/12/1944.

Tham khảo
---------

Liên kết ngoài
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về ***Vasily Vasilyevich Kandinsky***. |

* Wassily Kandinsky (Russian-born artist) tại *Encyclopædia Britannica* **(tiếng Anh)**
* Wassily Kandinsky - biography, paintings, books
* Wassily Kandinsky - Russian Master of Abstract Art
* Vasily Vasilyevich Kandinsky trên IMDb
* – Kandinsky Wassili - cây đại thụ trong làng nghệ thuật thế kỉ XX Lưu trữ 2015-04-02 tại Wayback Machine (tiếng Việt)
**Karen Victoria Silvstedt** (sinh ngày 19 tháng 9 năm 1974) là một người mẫu thời trang Thụy Điển, diễn viên, ca sĩ, và nhân vật truyền hình.

Tiểu sử
-------

Sinh ra tại Skellefteå, Silvstedt lớn lên trong một gia đình năm trong một ngôi làng nhỏ ở miền Bắc Thụy Điển, có một chị gái và anh trai một gái. Cô đã được quan tâm về cưỡi ngựa, và muốn trở thành một bác sĩ thú y. Cô bắt đầu trượt tuyết núi cao ở tuổi lên năm, và trở thành một thành viên tầm cỡ thế giới của đội tuyển trượt tuyết quốc gia Thụy Điển. Tuy nhiên, một tai nạn vai ở giữa một cuộc thi trượt tuyết sớm kết thúc sự nghiệp thể thao của cô ở tuổi mười sáu.

Hướng nghiệp
------------

Silvstedt tham dự Miss Thụy Điển cuộc thi sắc đẹp, và cô đã được chọn để đại diện cho đất nước của cô tại cuộc thi Hoa hậu Thế giới 1993. Cô dừng chân ở Top 10. Silvstedt sau đó đã được đăng ký bởi một công ty người mẫu ở Paris, và cô bắt đầu làm việc cho các hãng thời trang danh tiếng khác nhau, trong đó có Chanel, Christian Dior, Giorgio Armani, Givenchy và Valentino, xuất hiện trong các quảng cáo và trình diễn thời trang. Silvstedt đã tiếp tục xây dựng mô hình quốc tế, xuất hiện trong nhiều tạp chí, trong đó có *FHM*, *Glamour*, *GQ*, *Maxim* và *Vanity Fair*, và làm việc cho các thương hiệu khác nhau.

Silvstedt phát hành một album *Girl on the Run* trong năm 1999. Ba đĩa đơn, *Hello Hey*, *Rocksteady Love* và *Party Line*, cũng đã được phát hành để hỗ trợ các doanh album. Trong năm 2010, phát hành đĩa đơn thứ tư Silvstedt cô gọi là *Saturday Night*.

Silvstedt đã làm việc như một diễn viên và xuất hiện trong series phim truyền hình Hollywood như *Melrose Place*. Kể từ đó, Silvstedt cũng xuất hiện trong một số bộ phim hài Hollywood, bao gồm cả *BASEketball*, *The Independent*, *Out Cold* và *Boat Trip*. Bà cũng đóng vai chính trong bộ phim và series phim truyền hình ở nhiều nước Châu Âu, đặc biệt là ở Ý.

Silvstedt đã được trình bày chương trình truyền hình rất nhiều và đặc biệt truyền hình trên toàn thế giới. Cô đã làm việc như là một chiêu đãi viên của *Wheel of Fortune* trong phiên bản tiếng Pháp và tiếng Ý của chương trình. Cô phân chia thời gian của mình giữa Paris và Roma, quay phim một trong những chương trình cho một tháng một lần.

Silvstedt ra mắt với hàng loạt truyền hình thực tế của riêng mình *Victoria Silvstedt: My Perfect Life* trong năm 2008. Chương trình có kể từ khi được phát sóng trên toàn thế giới, bao gồm Châu Âu, Châu Á, Úc, Mỹ và Châu Mỹ La Tinh.

Ngoài bản tiếng Thụy Điển của cô, Victoria Silvstedt nói lưu loát tiếng Anh, tiếng Đức, tiếng Pháp và tiếng Ý.

Tham khảo
---------

Liên kết ngoài
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về ***Victoria Silvstedt***. |

* Trang chủ của Victoria Silvstedt **(tiếng Anh)**
* Victoria Silvstedt trên IMDb
**Seema Malaka** (tiếng Sinhala: සීමා මාලකය) là ngôi chùa Phật giáo, nơi tu hành cho các Phật tử Tỉ-khâu và Tỉ-khâu-ni, và một cơ sở đào tạo nghề ở Colombo, Sri Lanka. Ngôi chùa này được sử dụng chủ yếu cho việc thiền định và tịnh tâm, chứ không phải là để tôn thờ. Nằm ở hồ Beira, chùa ban đầu được xây dựng vào cuối thế kỷ 19. Seema Malaka là một phần của chùa Gangaramaya và nằm vài trăm mét phía đông của nó.

Lịch sử
-------

Seema Malaka ban đầu được xây dựng vào cuối thế kỷ thứ 19. Công trình ban đầu từ từ chìm vào trong nước trong năm 1970. Năm 1979, kiến ​​trúc sư Sri Lanka Geoffrey Bawa đã được đưa vào thiết kế lại và xây dựng chùa như hiện nay. Công tác tái xây dựng được tài trợ bởi một doanh nhân Sri Lanka Hồi giáo, SH Moosajee, và vợ của ông, tưởng nhớ con trai của họ Ameer S. Moosajee.

Xây dựng
--------

Seema Malaka đã được thiết kế lại bởi Geoffrey Bawa vào năm 1979 theo cấu trúc ban đầu từ từ chìm; đền là ở giữa hồ Beira và thiết kế được lấy cảm hứng từ các tu viện cổ xưa trong các khu rừng của Anuradhapura và Ritigala.

Ngôi chùa được xây dựng trên ba chân cọc trên mặt nước, được nối với đất liền và với nhau bằng cầu phao. Mái nhà chính của ngôi chùa được lợp gạch màu xanh và ngôi chùa được làm từ cọc và tay vịn chọn lọc bằng gỗ hoàn thiện. Kiến trúc của toà nhà giống như thời đại Kandya. Tất cả ba trụ có nhiều pho tượng Phật ngồi hiển thị mudras khác nhau. Những ngôi nhà nền tảng (trung ương) chính bằng gỗ nơi trú ẩn ốp cho thiền định. Trên một trong những nền tảng bên là cây bồ đề được phát triển từ một chi nhánh của cây Jaya Sri Maha Bodhi ở Anuradhapura. Bốn góc của nền tảng bên có ngôi đền nhỏ dành riêng cho một số vị thần Hindu như Shiva, Vishnu và Ganesha.

Hình ảnh
--------

* Tượng Phật tổ dưới cây bồ đềTượng Phật tổ dưới cây bồ đề
* Sảnh chínhSảnh chính
* Dấu chân Phật tại cổng vàoDấu chân Phật tại cổng vào
* Vishnu ở đềnVishnu ở đền
* Tượng Phật tổ ở các Mudra khác nhau ở phía nam đềnTượng Phật tổ ở các Mudra khác nhau ở phía nam đền
* Phía bắc đềnPhía bắc đền
* Khu vực chính và phía bắcKhu vực chính và phía bắc
* sảnh chính với cây Bồ Đềsảnh chính với cây Bồ Đề
* Quan Âm ở đềnQuan Âm ở đền

Chú thích
---------

1. ↑  "About us". Gangaramaya Temple website. Truy cập ngày 19 tháng 5 năm 2016.
2. 1 2  "Seema Malaka Buddhist Temple". visitcolombo.com. Truy cập ngày 19 tháng 5 năm 2016.
3. 1 2 3  "The Seema Malaka & Gangaramaya Temples". My Sri Lanka Holidays. Truy cập ngày 19 tháng 5 năm 2016.
4. 1 2  "The Seema Malaka Lake Temple". musukaikai.com. Bản gốc lưu trữ ngày 5 tháng 6 năm 2016. Truy cập ngày 19 tháng 5 năm 2016.