Trong tô pô, **định lý Tychonoff** (định lý Tikhonov) được phát biểu là tích của một họ các không gian tôpô compact là một không gian compact. Định lý này được đặt tên sau khi Andrey Nikolayevich Tychonoff chứng minh được nó năm 1930 cho những khoảng đóng đơn vị và năm 1935 chứng minh đầy đủ hơn cho các hợp đặc biệt. Chứng minh được công bố sớm nhất chứa trong kết quả bài báo của Eduard Čech.

Phát biểu
---------

Tích của một họ bất kỳ các không gian compact thì compact trong tô pô tích đó.

### Chứng minh định lý

Cho {\displaystyle X\_{i}} compact {\displaystyle i\in I}. Chúng ta
sẽ chứng minh:{\displaystyle X:=\prod \_{i\in I}X\_{i},} compact thông qua đặc trưng
tập đóng trong Định lý về đặc trưng qua tập đóng của tập compact.

Cho {\displaystyle {\mathcal {F}}} là một họ bất kỳ các tập con đóng của X có tính
giao hữu hạn. Ta chứng minh {\displaystyle {\mathcal {F}}} có phần giao khác rỗng,
tức là {\displaystyle \bigcap \_{A\in {\mathcal {F}}}A\neq \emptyset }.
{\displaystyle }
Xét họ
{\displaystyle \left\{{\overline {p\_{i}(A)}}|\quad \forall A\in {\mathcal {F}}\right\}} với {\displaystyle p\_{i}:X\longrightarrow X\_{i}} là tập con đóng của {\displaystyle X\_{i}} có phần giao hữu hạn.
Vì {\displaystyle X\_{i}} compact nên có phần giao khác rỗng. Suy ra có {\displaystyle x\_{i}\in {\overline {p\_{i}(A)}}\quad \forall A\in {\mathcal {F}}}

Từ đó cho thấy {\displaystyle {\mathcal {F}}} có phần giao khác rỗng, nhưng điều đó
là không đúng như hình vẽ sau:

 Phản ví dụ
Khi đó ý tưởng của Tikhonov là mở rộng họ {\displaystyle {\mathcal {F}}}

{\displaystyle \exists {\mathcal {\mathcal {\widetilde {F}}}}\supset {\mathcal {F}}}, {\displaystyle {\mathcal {\mathcal {\mathcal {\widetilde {F}}}}}}
là cực đại dưới tính giao hữu hạn. (Bổ đề Zorn)

Sẽ lặp lại lý luận trên với {\displaystyle {\mathcal {\mathcal {\mathcal {\widetilde {F}}}}}}
thay vì {\displaystyle {\mathcal {F}}}.

Xét họ
{\displaystyle \{{\overline {p\_{i}(A)}},|\,A\in {\mathcal {\mathcal {\widetilde {F}}}}\}}

là họ các tập con đóng của {\displaystyle X\_{i}} có tính giao hữu hạn.

{\displaystyle X\_{i}} compact nên tồn tại {\displaystyle x\_{i}\in \bigcap \_{A\in {\mathcal {\mathcal {\widetilde {F}}}}}{\overline {p\_{i}(A)}}}

Cho {\displaystyle x\_{i}\in \bigcap \_{A\in {\mathcal {\mathcal {\widetilde {F}}}}}{\overline {p\_{i}(A)}}}
và {\displaystyle x=(x\_{i})\_{i\in I}\in \prod \_{i\in I}\left[\bigcap \_{A\in {\mathcal {\mathcal {\widetilde {F}}}}}{\overline {p\_{i}(A)}}\right]}

Chứng minh {\displaystyle x\in \bigcap \_{A\in {\widetilde {F}}}A}

tức là chứng minh {\displaystyle x\in {\overline {A}}\quad \forall A\in {\mathcal {\widetilde {F}}}}

Lấy một lân cận bất kỳ của x có dạng {\displaystyle \prod \_{i\in I}O\_{i}} với{\displaystyle O\_{i}}mở
trong {\displaystyle X\_{i}}

Do {\displaystyle x\_{i}\in {\overline {p\_{i}(A)}}} nên {\displaystyle x\_{i}} là điểm dính của {\displaystyle p\_{i}(A)}
suy ra {\displaystyle O\_{i}} chứa điểm của {\displaystyle p\_{i}(A)}.

Nên 

{\displaystyle O\_{i}\cap p\_{i}(A)\neq \emptyset } với mọi {\displaystyle A\in {\mathcal {\widetilde {F}}}}
{\displaystyle p\_{i}^{-1}(O\_{i})\cap A\neq \emptyset } với mọi {\displaystyle A\in {\mathcal {\mathcal {\widetilde {F}}}}}
Suy ra {\displaystyle p\_{i}^{-1}(O\_{i})\cup {\mathcal {\mathcal {\widetilde {F}}}}} vẫn
có tính giao hữu hạn.

Do {\displaystyle {\mathcal {\mathcal {\widetilde {F}}}}} là cực đại dưới tính giao
hữu hạn nên {\displaystyle p\_{i}^{-1}(O\_{i})\in {\mathcal {\mathcal {\widetilde {F}}}}}.

Suy ra 

{\displaystyle \bigcap \_{i\in I}p\_{i}^{-1}(O\_{i})\cap A\neq \emptyset } với mọi {\displaystyle A\in {\widetilde {F}}}
{\displaystyle \Longrightarrow \prod \_{i\in I}O\_{i}\cap A\neq \emptyset } với mọi {\displaystyle A\in {\widetilde {F}}}
Suy ra {\displaystyle x\in {\overline {A}}\;\forall A\in {\widetilde {F}}}

Vậy {\displaystyle x\in \bigcap \_{A\in {\widetilde {F}}}A} hay {\displaystyle \bigcap \_{A\in {\widetilde {F}}}A\neq \emptyset }.{\displaystyle \blacksquare }

Tham khảo
---------

1. 1 2  "Tychonoff Theorem". mathworld.wolfram.com. Truy cập ngày 30 tháng 5 năm 2013.
2. ↑  Huỳnh, Quang Vũ (2012). "Lecture notes on topology". Ho Chi Minh city University of Science. Truy cập ngày 30 tháng 5 năm 2013.

Liên kết ngoài
--------------

* Lưu trữ 2014-07-29 tại Wayback Machine