recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Về Alps ở châu Âu, xem Alps
Ảnh chụp Alps Nhật Bản từ trên không chung. Ba dãy núi thành phần của Alps hiện ra. Gần nhất là Akaishi, ở giữa là Kiso, xa nhất là Hida.Vị trí của Alps Nhật Bản.**Alps Nhật Bản** (tiếng Nhật: 日本アルプス, Romaji: *Nihon arupusu*) là tên gọi chung cho ba dãy núi ở vùng Chubu trên đảo Honshu của Nhật Bản. Ba dãy núi đó là: Hida (Alps Bắc), Kiso (Alps Trung) và Akaishi (Alps Nam).

Kỹ sư khai mỏ William Gowland (1842-1922) sau khi thám hiểm các dãy núi này thấy có khí hậu alps nên g đặt tên chúng là *Japanese Alps* (Alps Nhật Bản). Nhà Nhật Bản học Basil Hall Chamberlain (1850-1935) trong trước tác của ông cũng dùng danh từ "Japanese Alps", và từ đó tên gọi này có mặt trên văn bản. Còn nhà truyền đạo Walter Weston (1861-1940) giúp phổ biến danh từ này. Kojima Katsumizu là người đã phân dãy Alps Nhật Bản thành ba phần: Alps Bắc, Alps Trung và Alps Nam.

Dãy Alps Nhật Bản có những đỉnh núi cao trên 3000 mét như đỉnh Hotaka (3190m), đỉnh Kita (3193m), và đỉnh Ontake (3067m). Ontake là một ngọn núi lửa vẫn còn hoạt động. Cao nguyên Kamikochi nằm cạnh núi Hotaka trên dãy Kita là một khu du lịch có khí hậu miền núi thoáng mát nổi tiếng. Sườn phía Nam của Alps Nhật Bản dù có ít sông suối, nhưng vì thấp hơn đường hạn lâm nên cây cỏ phủ xanh thành rừng, đóng góp cho hệ thực vật núi cao rất phong phú.

Sách *Cựu Đường thư* có kể rằng ở Nhật Bản có dãy núi lớn phân chia nước này thành hai miền Đông và Bắc. Có người cho rằng dãy núi lớn đó chính là dãy Alps Nhật Bản.

Dãy núi Hida
------------

Bài chi tiết: Dãy núi Hida
Dãy Hida (飛騨山脈, *Hida Sanmyaku*), hay Alps Bắc (北アルプス, *Kita Arupusu*) ở vùng ráp gianh giữa các tỉnh Nagano, Toyama, Gifu và có một phần trên tỉnh Niigata. Dãy núi này có hình chữ Y, được hình thành vào phân đại Đệ Tam do áp lục dồn nén từ hai phía Đông và Tây. Hida là dãy duy nhất trong ba dãy núi của Alps Nhật Bản có núi lửa.

Dãy núi Kiso
------------

Bài chi tiết: Dãy núi Kiso
Dãy Kiso (木曽山脈, *Kiso Sanmyaku*), hay Alps Trung tâm (中央アルプス, *Chūō Arupusu*) nằm trên địa phận các tỉnh Gifu và Nagano. Khác với hai dãy núi còn lại, Kiso không có đỉnh nào cao trên 3000m và các mạch núi đều chạy theo một chiều Bắc-Nam. Số lượng chi thực vật hệ núi cao ở đây rất lớn.

Dãy núi Akaishi
---------------

Bài chi tiết: Dãy núi Akaishi
Dãy Akaishi (赤石山脈, *Akaishi Sanmyaku* âm Hán Việt: Xích Thạch sơn mạch), hay Alps Nam (南アルプス, *Minami Arupusu*) nằm trên địa phận các tỉnh Nagano, Yamanashi và Shizuoka. Dãy này chạy theo hướng Tây Bắc-Đông Nam. Đại bộ phận dãy này được hình thành trong kỷ Creta, Đại Trung Sinh. Đất trên dãy Akaishi tương đối màu mỡ, nên hệ thực vật rừng rậm và núi cao rất phát triển.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về ***Alps Nhật Bản***. |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về ***Alps Nhật Bản***. |

Tham khảo
---------



|  |  |
| --- | --- |
| Tiêu đề chuẩn Sửa dữ liệu tại Wikidata | 
* GND: 4028499-2
* NDL: 00644160
* VIAF: 259069882
* WorldCat Identities: viaf-81154983522267860007

 |
**Yeti Airlines** (mã IATA = **OY**) là hãng hàng không của Nepal, trụ sở ở Kathmandu. Hãng có căn cứ tại Sân bay quốc tế Tribhuvan và có các tuyến đường quốc nội tới 29 nơi trong nước.

Lịch sử
-------

 Máy bay Twin Otter của Yeti Airlines ở Sân bay Lukla
Yeti Airlines được thành lập vào tháng 5/1998, được cấp Giấy phép hoạt động ngày 17.8.1998 và bắt đầu các chuyến bay bằng 2 máy bay De Havilland Canada DHC-6 Twin Otter. Tính tới tháng 1/2007, hãng chiếm khoảng 60% thị phần quốc nội và có mạng lưới rộng hầu như khắp Nepal, tới cả các vùng núi xa xôi.
Năm 2007 hãng đã được phép mở các tuyến bay quốc tế và đã liên doanh với hãng Air Arabia (của Các Tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất) thành lập hãng Fly Yeti mở các tuyến đường tới Abu Dhabi, Bangkok, Delhi, Doha, Hồng Kông, Kuala Lumpur và Sharjah.

Các nơi đến
-----------

Các nơi đến của Yeti Airlines như sau:

* Bajhang
* Bajura
* Bhadrapur
* Bhairahawa
* Bharatpur
* Biratnagar
* Dang
* Dolpa
* Janakpur
* Jumla
* Lamidanda
* Lukla
* Meghauly
* Nepalgunj
* Phaplu
* Pokhara
* Rumjatar
* Rara
* Rukum
* Safebagar
* Salley
* Simikot
* Simara
* Surkhet
* Taplejung
* Tumlingtar

Ngoài ra hãng có các chuyến bay chở du khách tham quan núi Everest mỗi buổi sáng trong 1 giờ bằng máy bay Jetstream 41. Mỗi khách có cửa sổ riêng để nhìn cảnh núi. Đây là tour độc đáo được các du khách rất ưa chuộng. Mỗi năm có hàng ngàn du khách tham dự các tour này.

Đội máy bay
-----------

(Tháng 3/2008):

* 6 BAe Jetstream 41
* 5 De Havilland Canada DHC-6 Twin Otter Series 300

Tham khảo
---------

1. 1 2  Yeti Airlines retrieved ngày 18 tháng 11 năm 2006

Liên kết ngoài
--------------

* Website chính thức
* Đội máy bay của Yeti Airlines
**Tyrosine** (kí hiệu là **Tyr** hoặc **Y**) hoặc 4-hydroxyphenylalanine là một trong 20 amino acid tiêu chuẩn được sử dụng bởi các tế bào để tổng hợp protein. Đây là một amino acid *không* thiết yếu với một chuỗi bên phân cực. Từ "*tyrosine*" xuất phát từ *tyros* trong tiếng Hy Lạp, có nghĩa là pho-mát, vì nó lần đầu tiên được phát hiện vào năm 1846 bởi nhà hóa học người Đức Justus von Liebig trong protein casein từ pho mát. Người ta sẽ gọi **tyrosyl** khi muốn đề cập tới nhóm chức hoặc chuỗi bên. Dù tyrosine thường được phân loại là một amino acid kị nước, nó vẫn ưa nước hơn so với phenylalanine. Tyrosine được mã hóa bởi các codon UAC và UAU.

Chức năng
---------

Ngoài việc là một amino acid tham gia vào tổng hợp protein, tyrosine có một vai trò đặc biệt nhờ vào chức năng phenol. Nó cũng có mặt trong các protein mà là một phần của quá trình truyền tín hiệu của tế bào. Tyrosine hoạt động như một chất nhận các nhóm phosphate được chuyển bằng các protein kinase. Phosphoryl hóa nhóm hydroxyl có thể thay đổi hoạt động của protein đích, hoặc có thể góp một phần của dòng thác tín hiệu thông qua liên kết miền protein SH2.

Chuỗi bên tyrosine cũng đóng một vai trò quan trọng trong quá trình quang hợp. Trong lục lạp (tại quang hệ II), nó hoạt động như một chất cho điện tử cho quá trình khử chất diệp lục bị oxy hóa. Trong quá trình này, nó mất nguyên tử hydro của nhóm OH phenol của nó. Gốc tự do này sau đó được khử trong quang hệ II bởi bốn cụm mangan lõi.

Chú thích
---------

1. ↑  "Nomenclature and Symbolism for Amino Acids and Peptides". IUPAC-IUB Joint Commission on Biochemical Nomenclature. 1983. Lưu trữ bản gốc ngày 9 tháng 10 năm 2008. Truy cập ngày 5 tháng 3 năm 2018.
2. ↑  "Tyrosine". *The Columbia Electronic Encyclopedia, 6th ed*. Infoplease.com — Columbia University Press. 2007. Truy cập ngày 20 tháng 4 năm 2008.
3. ↑  Douglas Harper (2001). "Tyrosine". *Online Etymology Dictionary*. Truy cập ngày 20 tháng 4 năm 2008.
4. ↑  "Amino Acids - Tyrosine". *www.biology.arizona.edu*. Truy cập ngày 31 tháng 1 năm 2018.
Con dấu của Lãnh thổ Oregon có thuật ngữ Latin "Alis volat propriis".
***Alis volat propriis*** là một thuật ngữ tiếng Latin có nghĩa "**Nàng bay bằng đôi cánh của mình**" và là một khẩu hiệu của tiểu bang Oregon.

Khẩu hiệu này được thẩm phán Jesse Quinn Thornton viết bằng tiếng Anh. Câu chuyển ngữ sang tiếng Latin của nó được thêm vào con dấu của Lãnh thổ Oregon và được Nghị viện Lãnh thổ Oregon phê chuẩn vào năm 1854. Khẩu hiệu này ám chỉ việc những người định cư Xứ Oregon tham gia bỏ phiếu trong cuộc họp lần thứ ba tại Champoeg ngày 2 tháng 5 năm 1843 nhằm thành lập một chính phủ lâm thời độc lập với Hoa Kỳ và Vương quốc Anh. Trong thời Nội chiến Hoa Kỳ từ năm 1861 đến 1865, khẩu hiệu này trên con dấu của tiểu bang được đổi thành "The Union" (có nghĩa là Liên bang). Năm 1957, Hội đồng Lập pháp Oregon chính thức đổi khẩu hiệu thành "The Union" để phản ánh những quan điểm xung khắc nhau về chế độ nô lệ thời xa xưa của Oregon.

Năm 1987, lập pháp tái sử dụng khẩu hiệu ban đầu mà lập pháp cho rằng tốt hơn trong việc phản ánh tinh thần độc lập của Oregon. Những người ủng hộ đổi khẩu hiệu trở về như ban đầu *alis volat propriis* gồm có Bộ trưởng Ngoại giao Oregon và thống đốc sau đó Barbara Roberts, Chủ tịch Thượng viện Oregon Jason Boe, và sử gia Thượng viện Cecil Edwards.

Năm 1999, sau một cuộc tranh luận ngắn ngủi trong ủy ban, Hạ viện Oregon được trình lên Dự luật Hạ viện 2269. Nếu được thông qua, dự luật này sẽ đảo ngược khẩu hiệu tiểu bang về "The Union", nhưng dự luật bị đánh bại khi nó tới phòng họp Hạ viện.

Con dấu tiểu bang Oregon, nhìn thấy bên mặt trái của lá cờ tiểu bang, vẫn còn khẩu hiệu "The Union".

Tham khảo
---------

1. ↑  ORS 186.040 specifies that "The motto of the State of Oregon is ‘Alis Volat Propriis,’ translated from Latin as ‘She Flies With Her Own Wings.’" "Chapter 186". *Oregon Revised Statutes, 2005 edition*. Legislative Counsel Committee of the Oregon Legislative Assembly. Bản gốc lưu trữ ngày 11 tháng 3 năm 2007. Truy cập ngày 31 tháng 12 năm 2006. Chú thích có tham số trống không rõ: `|1=` (trợ giúp)
2. ↑  State Symbols: Flag to Motto, Oregon Blue Book
3. 1 2 3 4  "Oregon State Motto Timeline". Oregon Legislative Assembly. Bản gốc lưu trữ ngày 10 tháng 8 năm 2007. Truy cập ngày 7 tháng 8 năm 2007.
4. ↑  Lansing, Ronald B. 2005. *Nimrod: Courts, Claims, and Killing on the Oregon Frontier*. Pullman: Washington State University Press. p. 90, 136-40, 262.
5. 1 2  "House Committee on Rules, Elections, and Public Affairs: ngày 26 tháng 1 năm 1999". Bản gốc lưu trữ ngày 9 tháng 6 năm 2011. Truy cập ngày 15 tháng 2 năm 2009.
6. ↑  "70th Oregon Legislative Assembly--1999 Regular Session". Bản gốc lưu trữ ngày 23 tháng 9 năm 2006. Truy cập ngày 15 tháng 2 năm 2009.
**Zamrin** (cũng được đánh vần là *Zamreen*) là một ngôi làng ở phía tây bắc Syria, một phần hành chính của Tỉnh Tartus. Nó nằm gần bờ biển Địa Trung Hải. Các địa phương gần đó bao gồm Maten al-Sahel ở phía tây, al-Sawda và Baashtar ở phía nam và al-Annazah ở phía đông bắc. Zamrin là một phần của đô thị al-Sawda.

Theo Cục Thống kê Trung ương Syria (CBS), al-Sawda có dân số 4.064 trong cuộc điều tra dân số năm 2004, trong đó 2.132 là cư dân của Zamrin. Cư dân của nó chủ yếu là người Hồi giáo Sunni, trong khi làng al-Sawda chủ yếu là Chính thống giáo Hy Lạp (Awaru chủ yếu là Ismaili và Baashtar chủ yếu là Alawite).

Lịch sử
-------

Năm 1970, Zamrin trở thành một phần của đô thị al-Sawda, cùng với al-Sawda và các ngôi làng lân cận khác. Mặc dù là ngôi làng lớn nhất trong đô thị, chiếm một nửa dân số, đại diện từ Zamrin giữ hai ghế trong hội đồng thành phố mười thành viên. Ngôi làng đã không thể có được vị thế thành phố độc lập từ al-Sawda như Husayn al-Baher và Maten al-Sahel. Trái ngược với al-Sawda và Awaru, Zamrin thiếu vỉa hè, đường trải nhựa, đèn đường và kết nối cống rãnh. Tầm quan trọng chính trị của Zamrin chủ yếu là do sự hiện diện yếu kém của Đảng Ba'ath cầm quyền trong làng và hậu quả là khó gây ảnh hưởng đến các cơ quan hữu quan.

Tham khảo
---------

1. 1 2 3  Balanche, Fabrice (2006). *La région alaouite et le pouvoir syrien* (PDF) (bằng tiếng Pháp). Karthala Editions. ISBN 2845868189.
2. ↑  "General Census of Population 2004". Truy cập ngày 10 tháng 7 năm 2014.
**Alisha Natasha Fortune** (sinh ngày 5 tháng 6 năm 1975)  là một vận động viên điền kinh người Guyana nổi tiếng với các nội dung chạy nước rút. Cô là nhà vô địch thế giới W40 2015 ở các cự ly 100 mét, 200 mét và 400 mét. Năm 2014, cô đã giành được huy chương vàng trong cùng một sự kiện tại Thế vận hội NCCWMA ở San Jose, Costa Rica. Trước đây cô từng đại diện cho Guyana tham gia thi đấu tại Thế vận hội ALBA 2011.

Cô bắt đầu chạy từ năm 9 tuổi, ban đầu là một vận động viên chạy cự ly nhưng đã được chuyển sang bộ môn chạy nước rút sau khi huấn luyện viên Dennis Smith thấy cô chạy. Ngay từ năm 17 tuổi, cô đã đủ điều kiện tham gia Thế vận hội CARIFTA năm 1992, nhưng không thể tham dự do hạn chế về tài chính. Những hạn chế đó có nghĩa là cô ấy không bao giờ có thể đến Thế vận hội mà Guyana chỉ gửi đại diện hạn chế. Cô là một vận động viên W35 khi cô cố gắng với những nỗ lực cá nhân trong nội dung 200 mét 24,33 (+ 0,5) để chiến thắng giải Hampton International Classic ở Cảng Tây Ban Nha năm 2010.

Cô luôn quan tâm đến điền kinh, sau đó trở thành một nhà trị liệu massage chuyên nghiệp và là bà mẹ đơn thân của ba đứa trẻ. Khả năng của cô nổi trội trên trường thế giới nhưng trong cuộc sống sau này phải được hỗ trợ bởi sự tài trợ mà cô ấy nhận được từ một cửa hàng địa phương ở Georgetown.

Xuất thân từ Beterverwagting, cô cũng dành thời gian làm trọng tài bóng đá và body-building. Cô đã tham gia body-building vào năm 2007 và kể từ đó đã tập luyện tại phòng tập thể dục là một phần trong lối sống của cô. Cô tham gia cuộc thi thể hình Hugh Ross Classic và đã giành chiến thắng năm lần kể từ đó. Cô cũng đã giành được"Hoa hậu chân đẹp nhất"mỗi năm tại cuộc thi Flex Night địa phương.

Liên kết ngoài
--------------

* Alisha Natasha Fortune

Tham khảo
---------

1. ↑  "Inder.cu". Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 4 năm 2016. Truy cập ngày 17 tháng 4 năm 2016.
2. ↑
3. ↑
4. ↑
***Zodiac*** là một bộ phim thần bí của Mỹ sản xuất năm 2007 của đạo diễn David Fincher và dựa trên tiểu thuyết cùng tên của Robert Graysmith. Hãng phim Paramount Pictures và Warner Bros. cùng với sự tham gia của dàn diễn viên Jake Gyllenhaal, Mark Ruffalo, và Robert Downey, Jr.

*Zodiac* kể câu chuyện về cuộc săn đuổi một tên giết người hàng loạt khét tiếng được biết đến như "Zodiac" kẻ sát nhân xung quanh vùng San Francisco Bay Area trong suốt cuối những năm 1960 và đầu những năm 1970, sát hại vô số nạn nhân và chế nhạo cảnh sát với những lá thư và ám hiệu được gửi tới các tờ báo. Hắn là trường hợp tên tội phạm nguy hiểm nhất vẫn chưa tìm ra ở San Francisco.

Fincher, nhà viết kịch bản James Vanderbilt, và nhà sản xuất Brad Fischer đã dành 18 tháng để điều khiển những cuộc khảo sát và nghiên cứu của họ vào tên tội phạm Zodiac. Fincher thuê 
Thomson Viper để quay bộ phim, tuy nhiên *Zodiac* không được quay toàn bộ bằng máy kĩ thuật số; máy quay truyền thống với tốc độ cao cũng được dùng để quay những cảnh hành động chậm.

Đánh giá cho bộ phim được cho là khá khả quan; tuy nhiên, nó không có sức công phá mạnh mẽ tại Bắc Mĩ, doanh thu chỉ đạt 33 triệu đô-la Mĩ. Tại các nơi khác trên thế giới, nó mang về 51 triệu đô-la. Tổng cộng bộ phim đã mang về cho hãng sản xuất 84 triệu đô-la, với khoản chi phí cho bộ phim là 65 triệu đô-la.

Nội dung phim
-------------

Bộ phim bắt đầu vào ngày 4 tháng 7 năm 1969, vào đợt tấn công thứ hai của tên giết người Zodiac, cuộc ám sát bằng súng nhắm vào Darlene Ferrin (Ciara Hughes) và Mike Mageau (Lee Norris tại vùng đất của tình nhân ở Vallejo, California. Mageau sống sót nhưng Ferrin chết vì bị thương.

Một tháng sau, một lá thư từ Zodiac được gửi tới *San Francisco Chronicle*. Paul Avery (Robert Downey, Jr.) là một phóng viên về tội ác*Chronicle*. Robert Graysmith (Jake Gyllenhaal) là một nhà làm phim hoạt hình chính trị ở đó. Tờ báo nhận được một lá thư đã bị mã hóa được tên sát nhân gửi tới, chế nhạo cảnh sát.

Chú thích
---------

1. 1 2  "Zodiac (2007)". Box Office Mojo. Truy cập ngày 16 tháng 6 năm 2010.
**Trương Thị Thư** (chữ Hán: 張氏書; 1699 – 19 tháng 8 năm 1720), tôn hiệu **Hiếu Ninh Hoàng hậu** (孝寧皇后), là một cung tần của Ninh vương Nguyễn Phúc Chú trong lịch sử Việt Nam.

Tiểu sử
-------

Hiếu Ninh Hoàng hậu Trương Thị Thư sinh năm Kỷ Mão (1699), nguyên quán ở huyện Tống Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Bà là con gái của Chưởng doanh Trương Phúc Phan, lĩnh chức Trấn thủ doanh Trấn Biên, khi mất được tặng hàm *Thái bảo Phan Quốc công*. Chưởng doanh Phan cũng là cha của quyền thần Trương Phúc Loan, người gây ra sự sụp đổ của vương triều Nguyễn ở Đàng Trong.

Bà Thư nhập phủ chúa khi Ninh vương Nguyễn Phúc Chú còn ở nơi tiềm để, được phong làm *Nhã cơ* (雅姬). Bà sinh được cho chúa Ninh hai người con trai:

* Nguyễn Phúc Khoát (26 tháng 9 năm 1714 – 7 tháng 7 năm 1765), kế vị Ninh vương, được gọi là *Vũ vương*. Vua Gia Long truy tôn miêu hiệu **Thế Tông** (世宗).
* Nguyễn Phúc Du (? – 6 tháng 6 năm 1751), còn có tên là *Nghiễm*, tước phong *Thái bảo Nghiễm Quận công*, có ba con trai.

Năm Canh Tý (1720), ngày 16 tháng 7 (âm lịch), bà Nhã cơ qua đời khi mới 22 tuổi, được truy tặng làm *Tu dung Á phu nhân* (修容亞夫人), thụy là **Từ Ý** (慈懿). Vũ vương Nguyễn Phúc Khoát lên ngôi gia tặng thụy hiệu cho mẹ mình là **Từ Ý Quang Thuận Chiêu Hiến Thục phi** (慈懿光順昭憲淑妃). Bà được phối thờ với Túc Tông Nguyễn Phúc Chú tại Thái Miếu, ở án thứ ba bên phải. Lăng của bà được gọi là lăng Vĩnh Phong (nay thuộc phường Hương Hồ, thị xã Hương Trà, Huế).

Năm Gia Long thứ 5 (1806), vua truy tôn cho bà làm **Từ Ý Quang Thuận Chiêu Hiến Thục Huệ Hiếu Ninh Hoàng hậu** (慈懿光順昭憲淑惠孝寧皇后). Bài sách văn tấn tôn có lời rằng:

"*Đạo trời đất kiền khôn hợp đức, lễ tôn miếu, đế hậu cung tôn. Kính nghĩ, Từ Ý Quang Thuận Chiêu Hiến Trương Thục Phi điện hạ: tiếng hay trong sáng, đức tốt đoan trang, sao bảo vụ sáng liền thần cực, nghi hình túc mục như ngọc cư ngọc hành, khí phù dư đúc được thánh minh, dòng dõi lâu bền như thái sơn bàn thạch. Cho nên nay trên nhờ ơn thiêng thêm sáng Phước trước. Kính dâng huy xưng, để tỏ đức tốt. Cẩn tiến sách vàng dâng tôn hiệu là: Từ Ý Quang Thuận Chiêu Hiến Thục Huệ Hiếu Ninh Hoàng Hậu, thờ chung vào gian hữu tam nhà Thái Miếu.*"

Tham khảo
---------

* Hội đồng trị sự Nguyễn Phúc Tộc (1995), *Nguyễn Phúc Tộc thế phả Lưu trữ 2020-09-27 tại Wayback Machine*, Nhà xuất bản Thuận Hóa
* Quốc sử quán triều Nguyễn (2006), *Đại Nam liệt truyện tiền biên*, Tổ Phiên dịch Viện Sử học dịch, Nhà xuất bản Thuận Hóa

Chú thích
---------

1. 1 2 3 4  *Nguyễn Phúc tộc thế phả*, tr.160
2. 1 2 3 4 5  *Đại Nam liệt truyện*, tập 1, quyển 1 – phần *Túc Tông Hiếu Ninh Hoàng Hậu họ Trương*
**Ánh sáng St. Louis**, **Ánh sáng St. Louis Ghost**, hay **St. Louis Ghost Train** là một hiện tượng huyền bí được cho là thường xuất hiện gần St. Louis, Saskatchewan, Canada.

Hiện tượng này đã được giới thiệu trên loạt phim truyền hình *Unsolved Mysteries* và miêu tả một ánh sáng kỳ lạ di chuyển lấp lửng dọc theo đường ray cũ bị bỏ hoang vào ban đêm, thay đổi màu sắc và thay đổi độ sáng. Tuyến đường, nằm ở phía nam của Prince Albert và phía bắc St. Louis, đã không còn được sử dụng, nhưng hiện tượng này vẫn xảy ra thường xuyên.

Một số câu chuyện cố gắng giải thích ánh sáng, bao gồm đó là một con tàu ma, hay hồn ma của một brakeman say rượu đã không may mất đầu khi một chuyến tàu trên đường đi qua đâm trúng và bây giờ đang đi lang thang trên đường ray xe lửa với một chiếc đèn lồng để cố gắng tìm lại chiếc đầu đã mất của mình. Trong năm 2014, Canada Post đã phát hành một con tem mô tả tàu ma St. Louis, một trong số năm bức tranh miêu tả những câu chuyện về ma của Canada.

Hai học sinh lớp mười hai từ La Ronge, Bắc Saskatchewan giành huy chương vàng khoa học công bằng cho việc điều tra và cuối cùng nhân bản hiện tượng, mà họ xác định là do nhiễu xạ của đèn xe xa xôi. Tuy nhiên, ánh sáng đã được báo cáo trước sự ra đời của xe hơi.

Tham khảo
---------

1. 1 2  "Mystery Solved?". Virtual Saskatchewan - Online Magazine. Truy cập ngày 8 tháng 11 năm 2018.
2. ↑  "Canada Post revives Canadian-made ghost tales with collection of five spine-tingling stamps". Canada Post. ngày 13 tháng 6 năm 2014.
3. ↑  Riemer, Taryn (ngày 31 tháng 10 năm 2014). "Ghost train story haunts small Saskatchewan community". The Western Producer.

Liên kết ngoài
--------------

* Virtual Saskatchewan - The St. Louis Ghost Train
* Virtual Saskatchewan - Family Ghost Hunt
* Obiwan's UFO-Free Ghost Lights Page Lưu trữ 2018-11-08 tại Wayback Machine
* St. Louis Light Information Page
* The St. Louis Ghost Train Light... Explained!
**Yemodish Bekele** (sinh năm 1960) là tác giả xuất bản của hơn bảy cuốn sách, bao gồm thơ ca, truyện ngắn, một tiểu thuyết và là nữ tác giả Ethiopia đầu tiên xuất bản tuyển tập truyện ngắn của riêng mình. Là một nhà báo về tội phạm, Yemedish cũng là người phụ nữ đầu tiên trở thành biên tập viên chính cho tờ Polis Ena Ermijaw (‘Cảnh sát và những hành trình tương lai’) là tờ báo của Cảnh sát Liên bang Ethiopia.

Là một người hoạt động cho nữ quyền, bà làm việc và phục vụ trong ủy ban cho các tổ chức dành cho sự tiến bộ của phụ nữ. Bà hiện là chủ tịch của Hiệp hội các nhà văn nữ Ethiopia và là chủ tịch của hội đồng Mạng lưới các hiệp hội phụ nữ Ethiopia.

Tiểu sử
-------

Yemodish sinh năm 1960 tại vùng Teklehaiymanot thuộc Addis Ababa, Ethiopia, nơi bà từng theo học tại trường tiểu học địa phương Africa Andinet và trường trung học ở Addis Ketema. Yemodish là con một và là con gái của một sĩ quan cảnh sát, bà lớn lên và đọc nhiều báo và ấn phẩm của cảnh sát.

Năm 1979, khi 19 tuổi, bà đã giành chiến thắng tại một cuộc thi được tài trợ bởi Bộ Văn hóa và Thể thao. Điều này khiến mười hai bài thơ của bà được xuất bản trong tuyển tập thơ tranh mang tên ‘Abyotawi Gitmoch’ (‘Bài thơ cách mạng’). Một trong những bài thơ có tiêu đề ‘‘ke maget eske ketema’ (Từ nhà đến thị trấn) và nói về cuộc đấu tranh của phụ nữ.

Addis Ababa nơi Yemodish sống và sáng tác.
Năm 1990, ở tuổi 27, bà cho xuất bản quyển truyện ngắn đầu tiên của bà mang tựa đề ‘ ye bakene gize’ (‘Thời gian lãng phí’).

Yemedish công tác 26 năm tại *Polis Ena Ermijaw* là tờ báo của Cảnh sát liên bang Ethiopia. Bà bắt đầu với vị trí là một thực tập sinh và làm việc theo cách của riêng mình với vai trò là một phóng viên và nhà báo tội phạm, sau đó bà trở thành biên tập viên và là người phụ nữ đầu tiên để được lên đến chức biên tập viên trưởng.

Yemedish được biết đến như một người ủng hộ nhiều nhà thơ ở Ethiopia, và tham gia trưng bày cả tác phẩm của mình và tác phẩm của những người nhà thơ khác tại poem-a-thons ở Addis Ababa.

Từ khi nghỉ hưu tại *Polis Ena Ermijaw*, Yemodish sáng tác và tham gia vào các tổ chức về cho quyền của phụ nữ. Bà là Chủ tịch hiện tại của Hiệp hội các nhà văn phụ nữ Ethiopia và là chủ tịch hội đồng của Mạng lưới các hiệp hội phụ nữ Ethiopia.

Tham khảo
---------

1. 1 2 3 4 5 6  "Yemodish Bekele". *EthioScoop* (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 25 tháng 10 năm 2017.[*liên kết hỏng*]
2. 1 2 3  "blog.ethiopiantribune.com/blog/9918-stories-of-accomplished-ethiopian-women.aspx". *blog.ethiopiantribune.com*. Bản gốc lưu trữ ngày 26 tháng 10 năm 2017. Truy cập ngày 25 tháng 10 năm 2017.
3. ↑  "Pumpkin Seeds And Other Gifts". *bookmate.com* (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 25 tháng 10 năm 2017.

|  |  |
| --- | --- |
| Tiêu đề chuẩn Sửa dữ liệu tại Wikidata | 
* LCCN: no00081363
* SUDOC: 116499354
* VIAF: 19230017
* WorldCat Identities: lccn-no00081363

 |
**Tòa thị chính Stockholm** (tiếng Thụy Điển: *Stockholms stadshus* hay *Stadshuset* tại địa phương) là tòa nhà của Hội đồng Khu tự quản cho thành phố Stockholm tại Thụy Điển. Nó nằm trên mũi phía đông của đảo Kungsholmen, bên cạnh bờ phía bắc của Riddarfjärden và đối diện với các đảo Riddarholmen và Södermalm. Tại đây có văn phòng và phòng hội nghị cũng như các phòng nghi lễ và nhà hàng sang trọng *Stadshuskällaren*. Đây là nơi diễn ra tiệc Giải thưởng Nobel và là một trong những điểm thu hút khách du lịch lớn của Stockholm.

Địa điểm và xây dựng
--------------------

Năm 1907, hội đồng thành phố quyết định xây dựng một tòa thị chính mới tại địa điểm cũ của Eldkvarn. Một cuộc thi kiến ​​trúc đã được tổ chức trong giai đoạn đầu tiên dẫn đến việc lựa chọn các bản nháp của Ragnar stberg, Carl Westman, Ivar Tengbom cùng với Ernst Torulf và Carl Bergsten. Sau một cuộc cạnh tranh tiếp theo giữa Westman và Östberg, người thứ hai được giao nhiệm vụ xây dựng Tòa thị chính, trong khi trước đây được yêu cầu xây dựng Tòa án Stockholm. Östberg đã sửa đổi dự thảo ban đầu của mình bằng các yếu tố của dự án Westman, bao gồm cả tòa tháp. Trong thời gian xây dựng, Bergstberg liên tục làm lại các bản vẽ của mình, dẫn đến việc bổ sung đèn lồng trên đỉnh tháp và từ bỏ các viên gạch tráng men màu xanh cho Hội trường xanh.

Oskar Asker được thuê làm lãnh đạo xây dựng và Paul Toll, của công ty xây dựng Kreuger & Toll, đã thiết kế nền móng. Georg Greve cũng hỗ trợ chuẩn bị các bản vẽ quy hoạch. Việc xây dựng mất mười hai năm, từ 1911 đến 1923. Gần tám triệu viên gạch màu đỏ đã được sử dụng. Những viên gạch màu đỏ sẫm, được gọi là "munktegel" (gạch của nhà sư) vì sử dụng truyền thống trong việc xây dựng các tu viện và nhà thờ, được cung cấp bởi nhà máy gạch Lina gần Södertälje. Xây dựng được thực hiện bởi các thợ thủ công sử dụng các kỹ thuật truyền thống.

Tòa nhà được khánh thành vào ngày 23 tháng 6 năm 1923, chính xác 400 năm sau khi Gustav Vasa đến Stockholm. Verner von Heidenstam và Hjalmar Branting đã có bài phát biểu khai mạc.

Tham khảo
---------

1. ↑  Tòa thị chính Stockholm trên *Emporis*
2. ↑  "Tòa thị chính Stockholm". *SkyscraperPage*.
3. ↑  *Norsk kunstnerleksikon*: Georg Jens Greve.
**Zuwarah** (tiếng Ả Rập: زوارة‎ *Zuwāra*, Berber: *Tamurt n Wat Willul*, tiếng Anh: *Town of the At-Willul*)  là một thành phố cảng ở tây bắc Libya, với dân số 45.000. Thành phố cách Tripoli 68 dặm (109 km) về phía tây và cách } biển giới với Tunisia {{convert|37|mi|km} về phía đông. Thành phố là thủ phủ của An Nuqat al Khams *shabiyah* (municipality). Dân cư trong thành phố phần lớn thuộc nhánh Ibadi của Hồi giáo, và nói tiếng Zuara Berber, một tiếng Berber Zenati.

Lịch sở
-------

Cac bộ tộc Berber *Zwara* được trích dẫn trong al-Bakri vào thế kỷ 11, cùng với ccacs tên Louata, Lemaya, Nefusa, Mezata và Zouagha, là một bộ tộc cư ngụ tại Vịnh Gabès.

Điểm cư dân này được đề cập đến lần đầu tiên là bởi nhà thám hiểm al-Tidjani trong những năm 1306-1309 với cái tên *Zwara al-saghirah* ("Tiểu Zwarah"). Trong một sách hàng hải tiếng Catalan (1375) nơi này được gọi là Punta dar Zoyara, và sau đó trở thành một điểm đồn trú của quân Libya thuộc Ý (1912–43), là ga cuối của tuyến đường Đường sắt Libya thuộc Ý từ Tripoli cách 65 dặm (105 km) ở phía đông nay không còn tồn tại. Thành phố có cảng nhân tạo và là nơi ẩn náu của các tàu đánh cá. Ngũ cốc, chà là, và cò giấy (dùng để làm thừng chão, giày và giấy) là các sản vật của địa phương.

Tham khảo
---------

1. ↑  Mitchell (2007: 29, 195).
2. ↑  "Voyage du Scheikh Et-Tidjani dans la régence de Tunis pendant les années 706, 707 et 708 de l'hégire (1306-1309)", transl. by M. A. Rousseau, *Journal Asiatique* 1853, p. 121.

### Nguồn

* Terence Frederick Mitchell, *Ferhat. An Everyday Story of Berber Folk in and around Zuara (Libya)*, Köln, Köppe, 2007 - ISBN 978-3-89645-396-9

Liên kết ngoài
--------------

* official Zuwara website Lưu trữ 2020-01-29 tại Wayback Machine - *tiếng Ả Rập*
**Air One**, tên đầy đủ là **Air One S.p.A.** (mã IATA = **AP**, mã ICAO = **ADH**) là hãng hàng không của Ý, trụ sở ở Roma. Hãng có các tuyến đường chở khách thường xuyên trong nước và quốc tế. Năm 2007, hãng có thu nhập 750 triệu euro và lợi nhuận ròng 6,8 triệu euro. Căn cứ chính của hãng ở Sân bay quốc tế Leonardo da Vinci và các căn cứ khác ở Sân bay Linate, (Milano) và Sân bay quốc tế Turin.

Lịch sử
-------

Hãng được thành lập ở Pescara năm 1983 dưới tên Aliadriatica, nguyên là trường dạy lái máy bay với các dịch vụ máy bay taxi. Tháng 6/1994 hãng có máy bay Boeing 737-200 đầu tiên và bắt đầu mở các tuyến đường chở khách thường xuyên cũng như chở khách thuê bao. Ngày 23.11.1995, hãng đổi tên thành Air One và bắt đầu mở tuyến đường Roma - Milano. Năm 1996 - năm hoạt động đầy đủ đầu tiên - hãng đã chở được 713.000 lượt khách và đã nhanh chóng phát triển. Năm 2000 Air One hợp tác với Lufthansa và hầu như mọi chuyến bay của Air One đều liên danh (codeshare) với Lufthansa. Năm 2008 Air One hợp tác với Alitalia và hầu như mọi chuyến bay của Air One đều liên danh (codeshare) với Alitalia.

Tháng 6/2006, hãng lập hãng con Air One CityLiner đảm nhận các tuyến đường trong vùng. Năm 2007, Air One đã chở được khoảng 5,5 triệu lượt khách (thường xuyên và thuê bao), do đó trở thành hãng hàng không chở khách lớn thứ nhì của Ý.

Liên danh
---------

Air One liên danh (codeshare) với các hãng hàng không sau:

* Alitalia

Đội máy bay
-----------

Máy bay Boeing 737-4Y0 của Air One chở taxi ở Sân bay Madrid Barajas
(Ngày 18.6.2012)  Lưu trữ 2012-02-04 tại Wayback Machine:


**Đội máy bay Air One**| Máy bay | Tổng số | Hành khách |
| --- | --- | --- |
| Airbus A320-216 | 10 | 180 |  |

Tham khảo
---------

1. 1 2  "Directory: World Airlines". *Flight International*. ngày 27 tháng 3 năm 2007. tr. 64–65.
2. ↑  "International routes in code-share with Air One". Bản gốc lưu trữ ngày 12 tháng 6 năm 2008. Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2008.

Liên kết ngoài
--------------

* Air One Lưu trữ 2008-05-09 tại Wayback Machine
* Đội máy bay của Air One Lưu trữ 2012-02-04 tại Wayback Machine

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về ***Air One***. |
**Cá trích lưng xanh** (Danh pháp khoa học: *Alosa aestivalis*), còn được biết với tên gọi tiếng Anh: **Blueback** là một loài cá trích mình dày trong họ Clupeidae thuộc bộ cá trích Clupeiformes phân bố từ bờ biển phía đông của Bắc Mỹ với phạm vi từ Nova Scotia đến Florida. Dãy tự nhiên của loài cá này được tìm thấy dọc theo bờ biển Đại Tây Dương từ Cape Breton, Nova Scotia đến sông St Johns, Florida.

Đặc điểm
--------

Những con cá này có màu bạc, và được đặc trưng bởi lưng có màu xanh xanh. Chúng có kích thước tối đa khoảng 40 cm (16 inch) và được cho là sống được đến 8 năm. Đặc điểm phân biệt nhất của loài này là màu đen đến màu tối của màng bụng (lớp lót của khoang bụng). Cá này là loài cá tạp, chúng là một loài cỏ ăn cỏ. Trong mùa sinh sản, chúng di cư vào các con sông ven biển. Loài cá này trước đây đã từng được sử dụng làm cá mồi (baitfish) cho ngành đánh bắt tôm hùm. Nó được đánh bắt (trong quá trình di cư lên dòng suối).

Du nhập
-------

Blueback được thu thập lần đầu tiên ở Hồ Ontario vào năm 1995 và đã được thu thập từ sông Tennessee ở Georgia và Tennessee; Hồ Oneida, sông Oswego và Hồ Champlain ở New York. Ở Bắc Carolina nó được đưa vào lưu vực sông Savannah, Broad, và Yadkin River và vào các khu vực không thuộc nguồn gốc của lưu vực sông Cape Fear và Roanoke. Nó được thiết lập quần thể như là một loài ở Texas, New York, North Carolina, Vermont, và Virginia.

Nó đã được du nhập đến một vị trí không xác định trong lưu vực vịnh Chesapeake ở Pennsylvania và đã được thu thập tại Hồ Jocassee, Hồ Keowee, Sông Picalet, Sông Broad và Hồ Murray ở Nam Carolina, nhiều mẫu thu được từ sông Cooper River, Nam Carolina. Bluebacks cũng đã được thu thập từ hồ Champlain, Vermont và đã được thả ở một số hồ chứa nội địa ở Virginia, bao gồm Hồ Smith Mountain, Hồ chứa Occoquan, Hồ chứa Kerr, và Lakes Anna, Brittle và Chesdin.

Tham khảo
---------

1. ↑  NatureServe (2015). "*Alosa aestivalis* ". *Sách Đỏ IUCN các loài bị đe dọa. Phiên bản 4.1 (4.1)*. Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế. Truy cập ngày 25 tháng 2 năm 2016.

* Hurst, T. P. K. A. McKown, and D. O. Conover. 2004. Interannual and long-term variation in the nearshore fish community of the mesohaline Hudson River Estuary. Estuaries, 27(4):659-669.
* Jenkins, R. E. and N. M. Burkhead. 1994. Freshwater fishes of Virginia. American Fisheries Society, Bethesda, MD.
**Air Supply** là một nhóm nhạc soft rock của Úc, bao gồm ca sĩ kiêm nhạc sĩ và tay chơi guitar Graham Russell và ca sĩ chính Russell Hitchcock. Họ đã có rất nhiều hit trên toàn thế giới, bao gồm tám bài hát vào Top 10 ở Mỹ vào đầu những năm 1980.

Ban nhạc thành lập ở Úc vào năm 1975 và đã bao gồm nhiều nhạc công và ca sĩ khác nhau. Hiệp hội Công nghiệp ghi âm Úc (ARIA) đã đưa Air Supply vào Hall of Fame vào ngày 1 tháng 12 năm 2013 tại giải thưởng ARIA hàng năm.

Lich sử
-------

Air Supply được thành lập vào năm 1975 tại Melbourne, Australia, ban đầu nhóm có 5 thành viên bao gồm: Russell Hitchcock với vai trò ca sĩ chính, Graham Russell là nhạc sĩ của nhóm với những sáng tác tạo nên tên tuổi cho nhóm sau này. Frank Esler Smith đảm nhận vai trò keyboard, David Moyse là Guitar chính của nhóm và David Green là guitar bass. Cho 
đến năm 2006 thì nhóm chỉ còn hoạt động với 2 thành viên là Rusell và Graham. Graham Russell (Graham Cyril Russell: sinh 11 Tháng 6 năm 1950, Sherwood, Nottingham, Anh) chơi ghi ta và viết ca khúc và Russell Hitchcock (Charles Russell Hitchcock: sinh 15 tháng 6 năm 1949, Melbourne, Victoria, Úc) chơi ghi ta chính. Air Supply được thành lập năm 1975 tại Melbourne. Họ đã thành công và trở lên nổi tiếng khắp thế giới trong thập kỉ 1980 với những ca khúc hit như *All out of love*, *Now and forever* hay *Goodbye*, trong đó đầu những năm 1980 họ đã có 8 hit nằm trong Top 10 Billboard ở Hoa Kỳ. Đã có rất nhiều nhạc công và ca sĩ tham gia biểu diễn cùng nhóm.

Album đầu tay của Air Supply được gửi đến những người yêu nhạc vào năm 1977 với tựa đề Love and Other Bruises. Nhưng nói đến Air Supply thì phải nhắn đến album Lost in Love cuối thập niên 80 của nhóm, đã đưa tên tuổi nhóm bay xa và tấn công vào thị trường Mỹ với những ca khúc trở thành bất hủ. Thành công này của nhóm đã được minh chứng qua hơn 2 triệu bản được bán ra vào thời điểm đó. 

Thành công nối tiếp thành công, đến năm 1981 Air Supply lại làm điên đảo giới yêu nhạc với ca khúc The One that you love. Họ đã ra cả thảy 18 đĩa nhạc, mới nhất là Mumbo Jumbo (2010).

Tham khảo
---------
**Trần Ngọc Thành** (khoảng 1834 –  tháng 5 năm 1862) (giản thể: 陈玉成; phồn thể: 陳玉成; bính âm: *Chén Yùchéng*; Wade–Giles: *Ch'en Yu-ch'eng*) vốn tên là Trần Phôi Thành (giản thể: 陈丕成; phồn thể: 陳丕成; bính âm: *Chén Pīchéng*), sinh tại Quảng Tây, là tướng quân của Thái Bình Thiên Quốc, sau được phong làm *Anh vương*. Biệt danh của ông là **"Tứ nhãn cẩu"** (chó 4 mắt) do có hai nốt ruồi nổi rõ dưới mắt. Hai nốt ruồi này nhìn từ xa giống hai con mắt, và làm cho một số quân Thanh khiếp sợ.

Tiểu sử
-------

Trần Phôi Thành sinh năm 1834 trong một gia đình nông dân tại huyện Đằng, tỉnh Quảng Tây. Ông được miêu tả là "mạo thậm tú mĩ, tuyệt vô sát khí". Năm 14 tuổi, ông cùng chú là Trần Thừa Dung tham gia vào Khởi nghĩa Kim Điền. Tận mắt chứng kiến sự trung dũng của ông, Hồng Tú Toàn đổi tên cho ông thành *Ngọc Thành*.

Năm 1854, trong lần công phá Vũ Xương lần thứ hai, Trần Ngọc Thành lập công, được thăng làm Điện hữu tam thập kiểm điểm, thống lĩnh Hậu thập tam quân của lục quân và Tiền tứ sư của thủy quân. Năm sau, theo Thừa tướng Tần Nhật Cương thu phục Vũ Xương, sau chuyển sang đánh Lư Châu, Vu Hồ, rồi được phong Thừa tướng. Năm 1856 theo Yến vương Tần Nhật Cương đi chi viện cho Trấn Giang, phá đại doanh Giang Bắc của quân Thanh. Tuần phủ Giang Tô Cát Nhĩ Kháng Khả, và thống soái đại doanh Giang Nam Hướng Vinh tự sát.

Năm 1857, Trần Ngọc Thành đại phá quân Thanh tại Đồng Thành. Năm 1858 được phong làm Tiền quân chủ tướng Dự thiên hầu, cùng Lý Tú Thành đánh Giang Bắc lần thứ hai vào tháng 9, đến tháng 12 thì thắng trận tại Tam Hà, tạm thời ổn định cục diện.

Năm 1859, Trần Ngọc Thành được phong làm *Anh vương*, dẫn quân đi thu phục Phố Khẩu. Đến năm sau, ông giải vây cho Thiên Kinh, phối hợp với các cánh quân tiêu diệt Đại doanh Giang Nam và tiến quân đến Chiết Giang. Sau đó, ông dẫn quân lên phía tây bắc đánh phản công quân Thanh vào năm 1861. Tuy thế, do sự phối hợp không tốt giữa các cánh của Thái Bình quân, Trần Ngọc Thành bị đẩy vào thế phòng ngự và cuối cùng buộc phải rút quân.

Tháng Năm, 1862, Trần Ngọc Thành liên hợp với Tấu vương Miêu Bái Lâm tiến công Hà Nam. Sau rồi Miêu Bái Lâm phản bội, dụ Anh vương Trần Ngọc Thành, Đạo vương Trần Sĩ Vinh cùng một số tướng lĩnh khác nộp cho Thắng Bảo. Thắng Bảo muốn giải Trần Ngọc Thành về Bắc Kinh, nhưng nghe tin quân Thái Bình chuẩn bị giải cứu cho ông nên tháng 6 năm 1862 mang Trần Ngọc Thành ra xử lăng trì tại Diên Tân, Hà Nam. Khi đó ông được 27 tuổi.

Kính phục tài năng quân sự và chiến thuật của Trần Ngọc Thành, quân triều đình Thanh đã chiêu hàng ông, nhưng ông từ chối. Trước khi bị xử tử, Trần Ngọc Thành thở dài nói: "Ta chỉ sợ Thái Bình Thiên Quốc sẽ mất toàn bộ khu vực phía bắc sông Dương Tử sau khi ta chết!" Những lời nói cuối cùng của ông sau này đã trở thành sự thật.

Chú thích
---------

1. ↑  Năng Tĩnh cư sĩ nhật kí: Thái Bình Thiên Quốc tư liệu tùng biên (3), trang 318
Cấu trúc truyền thống của yonkoma
**Manga yonkoma** (4コマ漫画, ***Manga yonkoma***? "manga bốn khung tranh", hay đọc gọn là **4-koma**), là một định dạng khung tranh của manga, thường có các trang gồm bốn khung sắp xếp theo chiều từ trên xuống (đôi khi nó sắp xếp theo chiều ngang từ phải sang trái hoặc sử dụng kiểu hai cột song song, tùy theo nhu cầu bố trí của tác phẩm). Mặc dù từ *yonkoma* bắt nguồn từ Nhật Bản, phong cách này cũng có thể xuất hiện ngoài nước, như tại một vài quốc gia châu Á (trường hợp của *Chú Thoòng*) cũng như thị trường tiếng Anh.

Nguồn gốc
---------

Yonkoma đầu tiên do Kitazawa Rakuten sáng tác (dưới bút danh Kitazawa Yasuji) vào năm 1902. Quyển sách đó mang tựa Jiji Manga, và được cho là chịu ảnh hưởng từ các tác phẩm của Frank Arthur Nankivell và Frederick Burr Opper..

Cấu trúc
--------

Thông thường, yonkoma được sắp xếp theo một cấu trúc nhất định gọi là khởi thừa chuyển kết. Cụm từ này là tập hợp những ký tự kanji trong tiếng Nhật:

* **Ki** (起, khởi): Khung đầu tiên làm cơ sở cho câu chuyện.
* **Shō** (承, thừa): Khung thứ hai nối liền câu chuyện được viết ở khung đầu tiên.
* **Ten** (転, chuyển): Khung thứ ba là đoạn gay cấn, trong đó phát triển một tình huống không lường trước.
* **Ketsu** (結, kết): Khung cuối cùng đảm nhận phần kết, trong đó có thể thấy ảnh hưởng từ khung thứ ba.

Sử dụng
-------

Yonkoma tồn tại trong hầu hết các xuất bản phẩm ở Nhật Bản, bao gồm tạp chí manga, tiểu thuyết bằng tranh, mục truyện tranh trên báo, tạp chí trò chơi, tạp chí nấu ăn, v.v. Cốt truyện thường chỉ tóm gọn trong bốn khung, mặc dù một số câu chuyện có thể được nối tiếp trong phần sau, tạo ra một tác phẩm gồm nhiều mẫu truyện liên tục. Một vài yonkoma cũng đề cập đến các vấn đề nghiêm trọng, dù đa phần chúng chỉ mang yếu tố hài hước. Một số manga đôi khi sử dụng yonkoma, thường là ở cuối chương hay phần kết của tankōbon, có thể xem như là một mẫu truyện vui bổ sung cho cốt truyện chính.

Một số ví dụ về manga yonkoma
-----------------------------

Xem thêm: Category:Yonkoma
Các manga nổi tiếng được vẽ theo phong cách yonkoma bao gồm:

* *Sazae-san*
* *Nono-chan*
* *Kobo, the Li'l Rascal*
* *Baito-kun*
* *Azumanga Daioh*
* *Lucky Star*
* *Sketchbook*
* *K-On!*
* *Kanamemo*
* *Sunshine Sketch* (*Hidamari Sketch*)
* *.hack//4 Koma*
* *Neko Rahmen*
* *Nyorōn Churuya-san*

Xem thêm
--------

* Kishōtenketsu - Cách viết tượng trưng cho bốn từ đại diện bốn trung tranh.

Chú thích
---------

1. 1 2  Carolin Fischer,'Mangaka*,Unknown date of publication, "Lưu trữ 2017-09-30 tại Wayback Machine", 2009-10-29*
Tượng đài Thánh Philip Neri (2014)
**Tượng đài Thánh Philip Neri** ở Praha (tiếng Séc: *Socha svatého Filipa Neri*) là một tượng đài nổi bật nằm trên bức tường giữa Quảng trường Hradčany và Cầu thang lâu đài, Cộng hòa Séc. Tượng đài được các con trai của nhà điêu khắc Jan Brokoff hoàn thành vào năm 1715. Công trình này có tên trong danh sách di tích văn hóa của Cộng hòa Séc.

Lịch sử
-------

Phần bệ tượng đài và hình ảnh hai thiên thần đang ôm vỏ đạn.
Bức tượng được hai anh em nhà điêu khắc người Séc - Ferdinand Maxmilián Brokoff và Michal Jan Josef Brokoff hoàn thành vào năm 1715. Trong giai đoạn 1715 - 1764, bức tượng được lắp đặt gần Cung điện Tổng giám mục. Sau đó, bức tượng được di dời đến vị trí như hiện nay vào năm 1764. Công trình này đã được sửa chữa nhiều lần và thay thế một số bộ phận (vào năm 1728, 1782, 1888, 2020).

Mô tả
-----

Chất liệu chủ yếu của tượng đài là sa thạch. Tượng đài Thánh Philip Neri khắc họa hình ảnh một vị Thánh đang đứng, với phần đầu hướng về phía vai phải. Ngài đang mặc trang phục của một linh mục và cầm một cây thánh giá ở phía trước ngực. Dưới chân Ngài có một biểu tượng hình trái tim, từ đó mọc ra thân cây bông hoa huệ với ý nghĩa "người có trái tim trong sạch". Bức tượng được đặt trên phần bệ đá hình trụ tròn. Phần bệ được trang trí bằng nhiều họa tiết khác nhau. Xung quanh phần bệ là tượng hai thiên thần đang đứng ôm vỏ đạn (một kiểu thiết kế hình bầu dục). Mặt sau vỏ đạn có một dòng chữ Latinh, có nghĩa rằng "Phước cho những ai có lòng trong sạch, vì sẽ được nhìn thấy Thiên Chúa".

Tham khảo
---------

1. 1 2 3  *Umělecké památky Prahy. Pražský hrad a Hradčany*. Redakce Pavel Vlček. 1. vyd. Praha: Academia, 2000. 521 s. ISBN 8020005382. OCLC 36020044.
2. 1 2  39609/1-915. Památkový katalog
3. ↑  Památkový katalog - 1000151642 - socha sv. Filipa Nerejského. *pamatkovykatalog.cz* [online]
4. ↑  Sv. Filip z Neri shlíží z rampy Pražského hradu v obnovené kráse (Portál hlavního města Prahy). www.praha.eu [online]
Biểu đồ tròn minh họa sự khác biệt giữa số nhiều (bên trái; trong đó phần diện tích màu xanh lá cây/phần đáy nhỏ hơn 50% tổng diện tích) và đa số (bên phải; trong đó phần diện tích màu xanh lá cây/phần đáy lớn hơn 50% tổng diện tích biểu đồ tròn).
**Đa số**, còn được gọi là **đa số đơn giản** để phân biệt với các thuật ngữ tương tự, là phần lớn hơn, tức hơn một nửa, trong tổng số. Nó là một tập hợp con của một tập hợp bao gồm hơn một nửa số phần tử của tập hợp đó. Ví dụ, nếu một nhóm bao gồm 20 cá nhân, thì đa số sẽ là 11 cá nhân trở lên, trong khi có 10 cá nhân trở xuống sẽ không tạo thành đa số. "Đa số" có thể được sử dụng để xác định quy định bầu cử, như trong từ "đầu phiếu đa số", có nghĩa là hơn một nửa số phiếu được bỏ.

Đa số có thể được so sánh với số nhiều; nó là một tập con lớn hơn bất kỳ tập con nào khác nhưng không nhất thiết phải lớn hơn tất cả các tập con khác cộng lại. Ví dụ, nếu có một nhóm có 20 thành viên được chia thành các nhóm nhỏ với 9, 6 và 5 thành viên, thì nhóm 9 thành viên sẽ là số nhiều (tuy không phải là đa số). Một số nhiều không nhất thiết phải là đa số vì tập con lớn nhất được xét có thể bao gồm ít hơn một nửa số phần tử của tập hợp. Điều này có thể xảy ra khi có từ ba sự lựa chọn trở lên.

Trong tiếng Anh Anh, thuật ngữ "majority" (tức là đa số) cũng được sử dụng theo cách khác để chỉ tỷ lệ chiến thắng, tức là số phiếu giữa người về đích đầu tiên với người về đích ở vị trí thứ hai. Các thuật ngữ liên quan khác có chứa từ "đa số" có nghĩa riêng của chúng, đôi khi có thể không nhất quán trong cách sử dụng.

Tham khảo
---------

1. ↑  See dictionary definitions of "majority" at Merriam-Webster, dictionary.com Lưu trữ 2015-12-21 tại Wayback Machine, Oxford English Dictionary Lưu trữ 2013-05-24 tại Wayback Machine, thefreedictionary.com, and Cambridge English Dictionary.
**Đa nguyên** trong khoa học chính trị là một thế giới quan, mô tả sự đa diện của các thế lực xã hội, mà đóng một vai trò trong cộng đồng chính trị. Trong thế giới quan này quyền hành không tập trung lại một nơi, mà phân chia ra cho nhiều nhóm khác nhau, độc lập với nhau, nhân loại không chỉ có một con đường tiến hóa, xã hội có thể hướng về nhiều lý tưởng khác nhau, con người không bắt buộc chỉ tôn thờ cùng một giá trị, và mỗi giá trị lại có thể được nhận diện và thực hiện dưới nhiều khía cạnh riêng biệt...

Trong thể chế đa nguyên, quyền lực nên được phân chia cân bằng, chứ không tập trung vào một nhóm, và những quyết định liên quan đến toàn xã hội phải được thương lượng giữa các nhóm đưa đến một thỏa hiệp.

Thư mục
-------

* Axel Gehring: *Freiheit und Pluralismus: eine Analyse zum Problem der Stabilität einer pluralistischen Gesellschaft*. Duncker & Humblot, Berlin 1977, ISBN 3-428-03988-2.
* Quirin Weber: *Parlament – Ort der politischen Entscheidung? Legitimationsprobleme des modernen Parlamentarismus – dargestellt am Beispiel der Bundesrepublik Deutschland.* Helbing Lichtenhahn Verlag, Basel 2011, ISBN 978-3-7190-3123-7.
* Reinhold Zippelius, *Allgemeine Staatslehre/Politikwissenschaft,* 16. Auflage, § 26, C.H. Beck, München, 2010

Chú thích
---------

1. ↑  ĐẤT NƯỚC, ĐA NGUYÊN Phạm Trọng Luật, Hội Luận về « Dân Chủ Đa Nguyên », 27/10/1990
Trong toán học, các **hàm Legendre** là các hàm số thỏa mãn **phương trình vi phân Legendre**:

{d \over dx} \left[ (1-x^2) {d \over dx} P(x) \right] + n(n+1)P(x) = 0.
Phương trình vi phân này được đặt tên theo nhà toán học Pháp Adrien-Marie Legendre, và thường hay gặp trong vật lý học hay các ngành kỹ thuật. Đặc biệt, nó xuất hiện trong việc giải phương trình Laplace trong hệ tọa độ cầu.

Nghiệm của phương trình tồn tại khi |*x*| < 1. Tại *x* = ± 1 giá trị của nghiệm sẽ hữu hạn nếu *n* là số nguyên không âm, *n* = 0, 1, 2,.... Trong trường hợp này, các nghiệm tạo thành dãy đa thức của các đa thức trực giao gọi là **đa thức Legendre**.

Một đa thức Legendre thường được ký hiệu là P*n*(*x*) và là một đa thức bậc *n*. Các đa thức này có thể được biểu diễn bằng công thức Rodrigues:

P\_n(x) = (2^n n!)^{-1} {d^n \over dx^n } \left[ (x^2 -1)^n \right].

Ví dụ
-----

Một vài đa thức Legendre bậc nhỏ:

|  |  |
| --- | --- |
| **n** | P\_n(x)\, |
| 0 | 1\, |
| 1 | x\, |
| 2 | \begin{matrix}\frac12\end{matrix} (3x^2-1) \, |
| 3 | \begin{matrix}\frac12\end{matrix} (5x^3-3x) \, |
| 4 | \begin{matrix}\frac18\end{matrix} (35x^4-30x^2+3)\, |
| 5 | \begin{matrix}\frac18\end{matrix} (63x^5-70x^3+15x)\, |
| 6 | \begin{matrix}\frac1{16}\end{matrix} (231x^6-315x^4+105x^2-5)\, |

Đồ thị của các đa thức này (đến bậc *n* = 10) được vẽ bên dưới:

Tính chất
---------

### Tính trực giao

Các đa thức Legendre là trực giao với tích trong L2 trong khoảng −1 ≤ *x* ≤ 1:

\int\_{-1}^{1} P\_m(x) P\_n(x)\,dx = {2 \over {2n + 1}} \delta\_{mn}
với δ*mn* là hàm delta Kronecker, bằng 1 nếu *m* = *n* và 0 nếu *m* ≠ *n*.

Lý do của tính trực giao là phương trình vi phân Legendre có thể coi là một bài toán Sturm–Liouville

{d \over dx} \left[ (1-x^2) {d \over dx} \right]P(x) = -\lambda P(x),
với các trị riêng λ tương ứng với *n*(*n*+1).

### Tính đối xứng

Các đa thức Legendre thỏa mãn

P\_n(-x) = (-1)^n P\_n(x). \,
### Chuẩn hóa

Khi chuẩn hóa, giá trị của đa thức Legendre tại 1 là:

P\_n(1) = 1 \,
và, theo tính đối xứng ở trên, tại -1 là:

P\_n(-1) = (-1)^{n} \,
Tại 0:

P\_n(0) = 0 \,
nếu *n* là số nguyên lẻ.

Giá trị đạo hàm tại 1 là:

P\_n'(1) = \frac{n(n+1)}{2} \, 
### Đệ quy

Đa thức Legendre thỏa mãn các liên hệ đệ quy:

 (n+1) P\_{n+1} = (2n+1) x P\_n - n P\_{n-1}
và

{x^2-1 \over n} {d \over dx} P\_n = xP\_n - P\_{n-1}.
và

(2n+1) P\_n = {d \over dx} \left[ P\_{n+1} - P\_{n-1} \right].

Tham khảo
---------

Liên kết ngoài
--------------

* Đa thức Legendre ở MathWorld
**Tượng đài Jakub Weiher** (tiếng Ba Lan: *Pomnik Jakuba Weihera*) là tượng đài nằm ở Quảng trường Jakub Weiher, Wejherowo, Ba Lan để tưởng nhớ người sáng lập thành phố, ông Jakub Weiher.

Lịch sử
-------

Năm 1982, Ủy ban Xã hội Monumnet của Jakub Weiher ra đời với mục đích gây quỹ cho việc xây dựng tượng đài. Năm 1991, quá trình xây dựng hoàn tất.

### Trang trí tượng đài

Bức tượng mang nhiều diện mạo khác nhau vào mỗi dịp đặc biệt, chẳng hạn như hoá trang bức tượng thành ông già Noel trong dịp Giáng sinh.

Ngày 23 tháng 1 năm 2016, một bức ảnh chụp tượng đài được tuyết bao phủ khiến bức tượng trông như Darth Vader (một nhân vật tưởng tượng trong loạt *phim Star Wars* và là nhân vật phản diện chính trong bộ ba phim gốc). Bức ảnh này huất hiện trên một tờ báo địa phương Wejherowo.pl và nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội, các phương tiện truyền thông nước ngoài, bao gồm cả tạp chí*Time*. Bức ảnh nhận được hơn 2.000 lượt thích và gần 1.000 lượt chia sẻ.

Vào ngày 16 tháng 12 năm 2017, thành phố trang trí tượng đài thành Darth Vader cho hội nghị Forcecon 2017 (đây là hội nghị lần thứ II của những *người hâm mộ Chiến tranh giữa các vì sao diễn* ra trong thành phố). Nhân dịp này, thành phố đã khoác lên tượng đài đèn chiếu sáng, mũ bảo vệ, áo choàng và các đồ trang trí khác sao cho giống với nhân vật Darth Vader.

Vào ngày 7 tháng 12 năm 2020, ủy viên hội đồng thành phố Kraków, Ba Lan, Łukasz Wantuch, đã đề xuất xây dựng tượng đài của Darth Vader ở quận Nowa Huta để thu hút thêm du khách.

Chú thích
---------

 

1. ↑  "Pomnik założyciela miasta". *polskaniezwykla.pl* (bằng tiếng Ba Lan). Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2021.
2. 1 2  "A Polish Statue Was Transformed Into Darth Vader by Snow". *time.com* (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2021.
3. ↑  *kultura.onet.pl* (bằng tiếng Ba Lan). Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2021. `|title=` trống hay bị thiếu (trợ giúp)
4. ↑  "Pomnik Wejhera czy Vadera? Niezwykła przemiana w stolicy Kaszub" (bằng tiếng Ba Lan). Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2021.
5. ↑  "Chce postawić pomnik Lorda Vadera w Nowej Hucie. "Boże, to będzie hit"language=pl". ngày 7 tháng 12 năm 2017. Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2021.