recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Dollar dầu lửa** là thuật ngữ kinh tế, mà theo nghĩa rộng là số tiền bằng dollar Mỹ mà các nước xuất khẩu dầu lửa thu được nhờ xuất khẩu dầu lửa; còn theo nghĩa hẹp là cụm từ chỉ số tiền bằng dollar Mỹ mà các nước thành viên OPEC thu được từ xuất khẩu dầu lửa và dùng để đầu tư ở nước ngoài kiếm lời.

Thuật ngữ này xuất hiện từ thời kỳ khủng hoảng dầu mỏ lần thứ nhất (1973-1975). Giá dầu khi ấy tăng vọt. Các nước xuất khẩu dầu lửa, nhất là Kuwait, Ả Rập Xê Út và Qatar, thu bội tiền, nhưng đầu tư và chi tiêu tài chính trong nước không dùng hết số tiền đó. Số dollar dôi dư đó được các nước đưa vào các quỹ đầu tư hoặc các ngân hàng thương mại để đầu tư vào thị trường tài chính quốc tế, nhất là thị trường tài chính ở Hoa Kỳ, để kiếm lời. Những quỹ này, chẳng hạn như Kuwait Investment Authority, được gọi là quỹ dollar dầu lửa. Ngoài việc đầu tư kiếm lời, nhiều nước A Rập xuất khẩu dầu lửa còn dùng số dollar dôi dư để viện trợ cho các nước khác. ODA từ các nước A Rập tăng mạnh từ giữa năm 1973.

Hoa Kỳ là nước nhập khẩu dầu lửa có lợi lớn từ dollar dầu lửa. Vì thu nhập từ dầu lửa bằng dollar, nên các nước có dollar dầu lửa có xu hướng đầu tư vào Hoa Kỳ và làm lãi suất ở Mỹ hạ xuống. Bên cạnh đó, Hoa Kỳ có thể in thêm dollar để mua dầu lửa. Dựa vào đây mà đã có không ít sự nghi ngờ động cơ của Hoa Kỳ trong các cuộc chiến tranh ở Vùng Vịnh. Họ gọi những cuộc chiến tranh đó là chiến tranh dollar dầu lửa.

Song thực tế, không chỉ có Hoa Kỳ mà nhiều nước đang phát triển cũng được lợi. Việc xuất hiện một nguồn tài chính dồi dào mới này khiến cho lãi suất cho vay quốc tế hồi cuối thập niên 1970 hạ xuống. Nhiều nước đang phát triển, nhất là ở khu vực Mỹ Latinh, đã tận dụng cơ hội đó để vay tiền phục vụ công nghiệp hóa.

Một vấn đề mà dollar dầu lửa đem lại là sự gia tăng của dòng vốn ngắn hạn có tính thanh khoản cao vì một phần lớn dollar dầu mỏ được dùng để mua chứng khoán. Nó nguy hiểm với mọi nền kinh tế mở trên thế giới.

Chú thích
---------

1. ↑  Năm 1972, chính phủ Hoa Kỳ và chính phủ Ả Rập Xê Út ký một thỏa thuận theo đó Mỹ cung cấp viện trợ kỹ thuật và quân sự cho Ả Rập Xê Út để đổi lấy việc nước này chỉ chấp nhận dollar Mỹ làm đồng tiền trong mua bán dầu lửa.[*liên kết hỏng*] Từ đó hình thành thông lệ quốc tế, việc mua bán dầu lửa hầu hết được tiến hành bằng dollar Mỹ.
***Alburnus doriae*** là loài cá vây tia thuộc chi *Alburnus* sống ở Iran và từng được cho rằng chỉ sống ở miền trung Iran. Nghiên cứu gần đây đã chỉ ra rằng nó phổ biến hơn so với suy nghĩ trước đây khi *Alburnus amirkabiri* và *Petroleuciscus esfahani* có lẽ là danh pháp đồng nghĩa của loài *Alburnus doriae*.

Mô tả
-----

*Alburnus doriae* là loài cá thân mảnh, cơ thể có dấu hiệu bị nén lại rõ rệt khi mặt lưng thẳng hoặc lồi ra một ít, có mỏ nhọn và hàm dưới thường có dấu hiệu nằm ngoài hàm trên, mỏ dài ít nhất bằng đường kính của mắt và bằng khoảng cách giữa các hốc mắt, vùng giao thoa là lõm. Miệng hướng lên trên. Chiều dài tiêu chuẩn tối đa là 134mm. Lưng có từ màu nâu ô liu sẫm đến màu xám với màu bạc ở hai bên sườn, bụng và phần dưới của đầu, một dải màu xám đen chạy từ phía sau mắt đến cuống đuôi có các đốm nâu sẫm hơn bên dưới và phía trên cơ quan đường bên. Vây không có màu ngoài các gốc vây ngực và vây bụng có màu cam.

Phân bố loài
------------

*Alburnus doriae* là loài đặc hữu của Iran, được tìm thấy ở hai lòng chảo thoát nước nội lục của sông Zayandeh gần thành phố Ishfahan cũng như ở sông Qom và sông Gareh-Chai là các nhánh của hồ nước mặn Namak. Loài cũng đã được ghi nhận sống ở dòng suối được gọi là Shahrekord, chảy vào sông Karun, nhánh sông thấp nhất của Tigris.

Đặt tên
-------

*Alburnus doriae* được mô tả bởi nhà động vật học người Ý Filippo de Filippi vào năm 1865 từ các mẫu vật được thu thập bởi Giacomo Doria vào năm 1862 ở "vòng quanh Shiraz". Tên khoa học được đặt nhằm vinh danh Doria.

Tham khảo
---------

1. ↑  Ranier Froese và Daniel Pauly (chủ biên). Thông tin *Alburnus doriae* trên *FishBase*. Phiên bản tháng 2 năm 2023.
2. ↑  William Eschmeyer biên tập (2017). "Species that contain: Alburnus and doriae". *Catalog of Fishes*. California Academy of Sciences. Truy cập ngày 8 tháng 12 năm 2017.
3. 1 2 3 4  Tooba Mommadian-Kalat; Hamod Reza Esmaeli; Mansour Aliabadian; Jorg Freyhof (2017). "Re-description of *Alburnus doriae*, with comments on the taxonomic status of *A. amirkabiri*, *A. mossulensis*, *A. sellal* and *Petroleuciscus esfahani* (Teleostei: Cyprinidae)". *Zootaxa*. **4323** (4). doi:10.11646/zootaxa.4323.4.3.

|  |  |
| --- | --- |
| Thẻ nhận dạng đơn vị phân loại | 
* Wikidata: Q3764324
* ADW: Alburnus\_doriae
* BioLib: 324503
* BOLD: 807020
* EoL: 569910
* FishBase: 61948
* GBIF: 2363030
* iNaturalist: 612512
* IRMNG: 10454289
* ITIS: 688381
* NCBI: 1978379
* uBio: 6730191
* WoRMS: 1020924

 |
**Unione Sportiva Gavorrano** là một câu lạc bộ bóng đá Ý nằm ở Bagno di Gavorrano, một *frazione* của Gavorrano, Tuscany.

Lịch sử
-------

Câu lạc bộ được thành lập vào năm 1930.

Trong mùa giải 2009-10, đội đã được thăng hạng từ Serie D lên Lega Pro Seconda Divisione. Câu lạc bộ đã xuống hạng trở lại Serie D sau mùa giải 2013-2014 sau khi chỉ tránh được sự xuống hạng trong mùa giải trước đó để lấp chỗ trống trong giải đấu. Câu lạc bộ sau đó đã được thăng hạng lên Serie C với tư cách là nhà vô địch bảng E của mùa giải 2016-17 Serie D.

Màu sắc và huy hiệu
-------------------

Màu sắc của câu lạc bộ là màu xanh và đỏ.

Chủ tịch nổi tiếng
------------------

### Mario Matteini

Vào ngày 9 tháng 3 năm 2010, **Mario Matteini** qua đời, chủ tịch lịch sử  đã dẫn dắt câu lạc bộ từ Seconda Categoria đến Lega Pro Seconda Divisione, từ 1999 đến 2010

Tham khảo
---------

1. ↑  "Archived copy". Bản gốc lưu trữ ngày 22 tháng 7 năm 2011. Truy cập ngày 11 tháng 3 năm 2011.Quản lý CS1: bản lưu trữ là tiêu đề (liên kết)
2. ↑  "Archived copy". Bản gốc lưu trữ ngày 22 tháng 7 năm 2011. Truy cập ngày 11 tháng 3 năm 2011.Quản lý CS1: bản lưu trữ là tiêu đề (liên kết)
3. ↑  "Archived copy". Bản gốc lưu trữ ngày 22 tháng 7 năm 2011. Truy cập ngày 11 tháng 3 năm 2011.Quản lý CS1: bản lưu trữ là tiêu đề (liên kết)
4. ↑  "Archived copy". Bản gốc lưu trữ ngày 22 tháng 7 năm 2011. Truy cập ngày 11 tháng 3 năm 2011.Quản lý CS1: bản lưu trữ là tiêu đề (liên kết)

Liên kết ngoài
--------------

* Trang web chính thức **(tiếng Ý)**
**Tô Thùy Yên** (1938 - 2019) là một nhà thơ nổi tiếng người Việt Nam. Ông là tác giả bài thơ "Chiều trên phá Tam Giang" mà một phần của đã được Trần Thiện Thanh phổ nhạc. Ông cũng là tác giả bài "Trường Sa hành" sáng tác vào Tháng Ba, 1974 không lâu sau khi Trung Quốc chiếm quần đảo Hoàng Sa để vinh danh những chiến sĩ bảo vệ đất nước ngoài biển khơi.

Tiểu sử
-------

Tô Thùy Yên tên thật là **Đinh Thành Tiên**, sinh ngày 20 tháng 10 năm 1938 tại Gò Vấp. Cha là chuyên viên phòng thí nghiệm Viện Pasteur Sài Gòn, sau về công tác ở Bệnh viện Chợ Rẫy.

Thuở nhỏ học trung học Trường Petrus Trương Vĩnh Ký, có ghi danh theo học ở Trường Đại học Văn khoa Sài Gòn, ban văn chương Pháp, một thời gian rồi bỏ dở.

Ông bắt đầu có thơ đăng trên báo *Đời Mới* (thập niên 1950) trước khi xuất hiện và nổi tiếng trên tạp chí *Sáng Tạo*. Tô Thùy Yên, Mai Thảo, Thanh Tâm Tuyền, cùng với các họa sĩ Duy Thanh, Ngọc Dũng là những người nòng cốt của nhóm **Sáng tạo**, một nhóm sáng tác đã từng được biết đến với phong trào khai sinh "Thơ Tự Do" trên văn đàn Miền Nam vào thập niên 1960. Ông là người miền Nam duy nhất trong nhóm **Sáng tạo**.

Cuối năm 1963 ông nhập ngũ, phục vụ ngành chiến tranh chính trị. Chức vụ cuối cùng là thiếu tá, trưởng phòng Tâm lý chiến.

Tô Thùy Yên lập gia đình với vợ chánh là bà Huỳnh Diệu Bích, nhưng có thời gian ông chung sống và có con với nhà văn nữ Nguyễn Thị Thụy Vũ.

Sau Sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, ông bị nhà cầm quyền cầm tù ba lần, tổng cộng gần 13 năm. Cuối năm 1993 cùng gia đình sang Hoa Kỳ định cư theo dạng tù nhân chính trị ở Saint Paul, Minnesota rồi sau chuyển về sống ở Houston, tiểu bang Texas.

Ông mất ngày 21 tháng 5 năm 2019 tại Texas.

Tác phẩm
--------

* *Thơ tuyển* (xuất bản ở Đức năm 1994; Minnesota, Hoa Kỳ, 1995)
* *Thắp Tạ* (An Tiêm, Houston, Hoa Kỳ, 2004).

### Dịch

* Gã nhân tình, bút danh Đình Kinh Hiệt, NXB Trẻ, 1989[*cần dẫn nguồn*]

Chú thích
---------

1. ↑  "Tenggara". Google Books. Truy cập 2 tháng 2 năm 2016.)
2. 1 2  "Nhà thơ Tô Thùy Yên qua đời..."
3. ↑  Tô Thùy Yên, Chiều trên phá Tam Giang, bản điện tử trên thivien.net.
4. ↑  Du Tử Lê, Tô Thùy Yên, một trong những tiếng thơ lớn, của 20 năm văn chương miền Nam Lưu trữ 2014-05-16 tại Wayback Machine, dutule.com, 2012
5. ↑  "Đọc Trường Sa hành của Tô Thùy Yên..."
6. ↑  Tô Thùy Yên, Thơ tuyển (1995), bản điện tử trên thivien.net
7. ↑  Tô Thùy Yên, Thắp tạ (2004), bản điện tử đăng trên talawas. Ghi chú ở đầu sách: "Tập thơ này do tác giả tự xuất bản, nhưng được đặt dưới danh hiệu An Tiêm, nhằm thể hiện một lời hứa tương tri đã lâu năm giữa tác giả và nhà xuất bản."

Liên kết ngoài
--------------

* Một số sáng tác của Tô Thùy Yên: *Thơ tuyển* (tập thơ, 1995), *Thắp tạ* (tập thơ, 2004)
* Thi sĩ, kẻ nhuốm bệnh thời khí trước tiên và khỏi bệnh sau cùng, Phan Nhiên Hạo phỏng vấn Tô Thùy Yên, Talawas, 2005.
| * x
* t
* s
Chiến tranh Ílam IV |
| --- |
| **Mặt trận miền Đông** Sampur – Tháng 12 năm 2006 – *Xác định Chiến thắng* (Vakarai **·**  Thoppigala) **Mặt trận miền Bắc** Jaffna – Silavathurai – Chiến dịch 2008-2009 (Welioya **·**  Vavuniya **·**  Kallarawa **·**  Madhu **·**  Adampan **·**  Vidattaltivu **·**  Kilinochchi **·**  Paranthan **·**  Mullaitivu **·**  Đèo Tượng **·**  Visuamadu **·**  Chalai **·**  Ampalavanpkkanai **·**  Puthukkudiyiruppu lần 1 **·**  Puthukkudiyirippu lần 2 **·**  Vellamullivaikkal) **Khác** Point Pedro lần 1 – Galle – Point Pedro lần 2 – Palali –Đột kích Colombo – Anuradhapura – Delft – Ngoài khơi Jaffna |

**Trận Ampalavanpkkanai** diễn ra ngày 19 tháng 2 năm 2009, trong cuộc Nội chiến Sri Lanka, khi Quân đội Sri Lanka chiếm được Ampalavanpkkanai, một trong các làng của phiến quân Hổ Tamil, trong khi có thêm những lo ngại của quốc tế về số phận thường dân bị kẹt trong vùng giao tranh.

Quân đội xiết chặt vòng vây
---------------------------

Chính phủ Sri Lanka tiếp tục duy trì cuộc hành quân nhằm tiêu diệt lực lượng Hổ Tamil, bị bao vây trong một khu vực rừng rậm thuộc quận Mullaittivu. Cuộc chiến tạo mối lo ngại về tình trạng của hàng chục ngàn thường dân còn bị kẹt trong vùng giao tranh.

Quân đội chiếm thêm một làng phiến quân
---------------------------------------

Quân đội chính phủ kiểm soát được làng Ampalavanpkkanai trong quận Mullatittivu vào trưa ngày 19/2 sau các cuộc giao tranh mãnh liệt. Phía chính phủ thu hồi được bảy xác phiến quân, nhưng các cuộc lục soát vẫn tiếp diễn. Bộ Quốc phòng không cho biết tổn thất của phía chính phủ. Cũng trong khu vực này, các binh sĩ tìm thấy các đồ lặn và các phương tiện di chuyển dưới nước của thành phần khủng bố tự sát.

Ảnh hưởng lên dân thường
------------------------

Ngày 20/2, phía Hổ Tamil nói rằng hỏa lực chính phủ đã làm thiệt mạng 34 thường dân ngày 19/2. Phía chính phủ nói họ không bắn vào thường dân. Không có lời bình luận của Hội Hồng thập tự về việc này. Vào đầu tháng 2, Hội Hồng thập tự nói đã có hàng trăm thường dân bị thiệt mạng trong cuộc giao tranh.

Tham khảo
---------

Liên kết ngoài
--------------
Đầu dò của tên lửa Kh-31
AGM-88 HARM
S-75 Dvina
R-27
**Tên lửa dò bức xạ** là loại tên lửa được phát triển để tìm kiếm và tiêu diệt các trung tâm phát ra sóng phát xạ vô tuyến. Mục tiêu chủ yếu của loại tên lửa này các trạm ra đa tuy nhiên do tính chất dò nguồn sóng của nó mà các hệ thống gây nhiễu, trạm phát sóng vô tuyến các loại cũng sẽ là mục tiêu của loại tên lửa này.

Không đối đất
-------------

Đây là mục đích phát triển đầu tiên của loại tên lửa này là dùng để phá ra đa của đối phương. Sử dụng nhiều trong học thuyết Áp chế hệ thống phòng không của đối phương. Mục đích chính của loại tên lửa là để làm suy giảm khả năng tác chiến của hệ thống phòng không của đối phương trong giai đoạn đầu tiên của một cuộc xung đột nhằm tăng cơ hội sống sót cho các máy bay ở những đợt tấn công sau. Chúng cũng được sử dụng để tìm cách vô hiệu hóa các trận địa tên lửa đất đối không không xác định trước vì thế các máy bay mang loại tên lửa này được dùng để hộ tống các máy bay ném bom khác.

Một số loại phát triển gần đây có hệ thống ghi nhớ kết hợp với hệ thống dẫn đường quán tính để tự bay đến vị trí của nguồn phát sóng mà nó đã dò ra trước đó để đề phòng trường hợp nguồn bị tắc trước khi nó kịp bay đến nơi.

Đất đối đất
-----------

Một số loại tên lửa đất đối đất dò sóng cũng được phát triển dùng để phá các trạm ra đa chủ động, các hệ thống đánh lạc hướng điện tử, cùng các loại trạm gây nhiễu khác. Việc này khiến loại tên lửa này rất khó bị khống chế bởi các hệ thống tác chiến điện tử và việc chỉ điểm mục tiêu bằng ra đa khi loại tên lửa này đang kích hoạt gần đó là cực kỳ nguy hiểm.

Đất đối không
-------------

Trong chiến tranh Việt Nam việc sử dụng phổ biến các hệ thống làm nhiễu từ trên không đã khiến cho loại trên lửa này được tích cực phát triển. Được phóng đi để tìm và diệt các nguồn gây nhiễu trên không khi thấy tín hiệu liên lạc bắt đầu có dấu hiệu gặp trục trặc trầm trọng. Nếu hệ thống gây nhiễu trên không khiến cho các tên lửa phòng không không dưới đất gặp khó khăn trong việc tác chiến thì chính các nguồn gây nhiễu đó lại là mục tiêu rõ ràng cho loại tên lửa này và rắc rối hơn nữa là việc sử dụng loại tên lửa này khiến cho các tên lửa dò sóng trên máy bay hộ tống không thể phát hiện ra kịp trận địa phòng không dưới đất vì chúng không cần ra đa.

Không đối không
---------------

Loại tên lửa này bắt đầu được phát triển gần đây, không giống như các tên lửa khác nó không kích hoạt cơ chế báo động bị khóa bằng ra đa trên các mục tiêu khi tên lửa đang bay đến. Chúng được phát triển để chống lại các loại máy bay trang bị các hệ thống ra đa mạnh mẽ.

Liên kết ngoài
--------------

* 
*
Bản mẫu:Chính trị Hà Lan

**Tòa án tối cao Hà Lan** (tiếng Hà Lan: *Hoge Raad der Nederlanden* [ˈɦoːɣə raːdɛr ˈneːdərlɑndə(n)] or simply *Hoge Raad*), chính thức là Hội đồng cấp cao của Hà Lan, là tòa phúc thẩm cuối cùng trong các vụ án dân sự, hình sự và thuế trong Hà Lan, bao gồm Curaçao, Sint Maarten và Aruba. The Court was established on ngày 1 tháng 10 năm 1838 and is located in The Hague.

Tòa án tối cao quy định các vấn đề dân sự và hình sự. Trong một số trường hợp hành chính cũng có thẩm quyền sau cùng, trong khi trong các trường hợp khác, quyền tài phán này thuộc về bộ phận xét xử của Hội đồng Nhà nước (*Raad van State*), 
Tòa phúc thẩm trung ương (**Centrale Raad van Beroep**), Tòa án Thương mại và Công nghiệp kháng cáo (**College van Beroep van het bedrijfsleven**) cũng như các tổ chức tư pháp ở vùng Caribbe của Vương quốc Hà Lan. Tòa án là tòa án giám đốc thẩm, có nghĩa là nó có thẩm quyền quash hoặc khẳng định phán quyết của các tòa án cấp dưới, nhưng không có thẩm quyền để kiểm tra lại hoặc đặt câu hỏi về sự thật. Nó chỉ xem xét liệu các tòa án cấp dưới áp dụng luật một cách chính xác và các phán quyết có đủ lý lẽ. 
Làm như vậy nó sẽ thiết lập án lệ. Theo Điều 120 của Hiến pháp, các tòa án có thể không phán quyết về tính hợp hiến của các luật được thông qua bởi Quốc hội và hiệp ước. Ngoại trừ Tòa án hiến pháp của Sint Maarten (quy định về hiến pháp chỉ liên quan đến hiến pháp Sint Maarten), do đó, các tòa án không có thẩm quyền đối với xem xét tư pháp đối với Hiến pháp.

Tòa án tối cao hiện có 36 thẩm phán: một chủ tịch, sáu phó chủ tịch, hai mươi lăm thẩm phán (**raadsheren**, nghĩa đen là "Nguyên lão của Hội đồng") và bốn thẩm phán toàn quyền (**buitengewone dienst**). 
Tất cả các thẩm phán được bổ nhiệm trọn đời, cho đến khi họ nghỉ hưu theo yêu cầu riêng hoặc bắt buộc ở tuổi 70.

Tham khảo
---------

1. ↑  Tách riêng ra, *Raad* và *der* được phát âm [raːt] và [dɛr].
2. ↑  "Nederlandse Antillen en Aruba". *Rechtspraak.nl* (bằng tiếng Hà Lan). De Rechtspraak. ngày 27 tháng 7 năm 2007. Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 10 năm 2009. Truy cập ngày 2 tháng 12 năm 2009.
3. ↑  "Geschiedenis van de Hoge Raad". *Rechtspraak.nl* (bằng tiếng Hà Lan). De Rechtspraak. ngày 18 tháng 9 năm 2004. Truy cập ngày 6 tháng 10 năm 2019.
4. ↑  "Supreme Court". *Rechtspraak.nl*. De Rechtspraak. ngày 10 tháng 8 năm 2009. Bản gốc lưu trữ ngày 16 tháng 10 năm 2009. Truy cập ngày 2 tháng 12 năm 2009.
5. ↑  Theo điều 120 của Hiến pháp Hà Lan, các thẩm phán sẽ không phán quyết về tính hợp hiến của các luật được thông qua bởi Tổng quốc vụ và các hiệp ước.
6. ↑  Đối với một cuộc thảo luận về đánh giá tư pháp ở Hà Lan, xem J. Uzman, T. Barkhuysen, và M.L. van Emmerik, "The Dutch Supreme Court: A Reluctant Positive Legislator?" (PDF). Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2014.
7. ↑  "The World Factbook". *cia.gov*. Bản gốc lưu trữ ngày 21 tháng 5 năm 2020. Truy cập ngày 25 tháng 12 năm 2019.
8. ↑  "Raad". *Rechtspraak.nl* (bằng tiếng Hà Lan). De Rechtspraak. Truy cập ngày 22 tháng 1 năm 2016.
**Thứ phi Trần thị** (chữ Hán: 庶妃陈氏, ? - 1690), là một phi tần của Thanh Thế Tổ Thuận Trị Đế trong lịch sử Trung Quốc.

Cuộc đời
--------

Sử sách không ghi năm sinh của Thứ phi, chỉ biết bà họ Trần, có lẽ thuộc Hán quân kỳ. Khi bà nhập cung, chế độ hậu cung chưa hoàn thiện, cũng có thể bà chưa trở thành tần phi nên chưa có phong hiệu chính thức, chỉ gọi là Thứ phi.

Ngày 22 tháng 4 năm Thuận Trị thứ 9 (1652), Thứ phi Trần thị sinh hạ Hoàng trưởng nữ, khi đó còn rất trẻ. Tuy nhiên tháng 11 năm sau, Công chúa yểu mệnh qua đời. Năm Thuận Trị thứ 14 (1657), bà tiếp tục sinh Hoàng ngũ tử, đặt tên Thường Ninh (sau là Cung Thân vương). Bấy giờ trong số các hậu phi, chỉ có hai vị Thứ phi Ba thị (庶妃巴氏) và Trần thị sinh hai con cho Hoàng đế, có thể thấy là được sủng ái, địa vị vững chắc ở Hậu cung.

Có thuyết kể rằng năm Thuận Trị thứ 13 (1656), Hiền phi Đổng Ngạc thị vừa mới nhập cung, được Thuận Trị Đế chuyên sủng, trong vòng một tháng tấn phong thành Hoàng quý phi, địa vị chỉ thấp hơn Hoàng hậu một bậc. Thứ phi Trần thị dần dần thất sủng, từ đó mưu hại Hoàng Quý phi để tranh sủng. Tuy nhiên sự việc chưa thành thì bị Hiếu Trang Hoàng thái hậu phát giác. Nhờ sinh Hoàng ngũ tử chưa lâu, bà không bị xử tử mà chỉ bị Thái hậu tước bỏ thân phận Phi, đày vào lãnh cung, không cho gặp con.

Năm 1671, Khang Hi Đế lên ngôi. Thường Ninh, con trai Trần thị được phong **Cung Thân vương** (恭親王). Năm Khang Hi thứ 29 (1690), Thứ phi qua đời, không rõ bao nhiêu tuổi. Khi này Cung Thân vương đang đánh trận, được phong làm **An Bắc Đại tướng quân** (安北大将军). Khang Hi niệm tình Trần thị là thân mẫu Đại tướng quân, truy phong **Hoàng thái phi** nhưng không có thụy hiệu. Bà được táng vào lăng mộ riêng của Hiếu Huệ Chương Hoàng hậu, tức là Hiếu Đông lăng (孝東陵) thuộc Thanh Đông lăng, cùng với 6 vị Phi, 17 vị Cách cách cùng 4 vị Phúc tấn khác, đều là những tiểu phi tần của Thuận Trị Đế.

Tham khảo
---------

1. ↑  《爱新觉罗宗谱·星源集庆》（页三七——页三九）庶妃陈氏.庶妃唐氏……第五子.和硕恭亲王常颖.顺治十四年丁酉十一月初四日申时生.母.庶妃陈氏.康熙十年正月封和硕恭亲王……世祖章皇帝.位下六女.第一女.顺治九年壬辰三月十五日子时生.母.庶妃陈氏.顺治十年癸己十月卒.年二岁.第二女……
2. ↑  《星源集庆》："第一女，顺治九年壬辰三月十五日子时生，母庶妃陈氏，顺治十年癸己十月卒，年二岁。"

* Thanh sử cảo

Xem thêm
--------

* Thuận Trị
* Đổng Ngạc phi
* Thường Ninh
Bài này viết về một nước chư hầu của nhà Chu vào thời Chiến Quốc. Đối với triều đại Đông Chu, xem nhà Đông Chu.
**Đông Chu** (giản thể: 东周; phồn thể: 東周) là một tiểu quốc chư hầu vào thời Chiến Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Đông Chu được hình thành sau khi tiểu quốc Tây Chu bị phân liệt.

Nước Tây Chu được thành lập từ năm 440 TCN khi Chu Khảo Vương Cơ Nguy phân phong cho em trai là Cơ Yết ở đất Vương Thành, giữ chức Chu công để phụ giúp triều đình.

Năm 367 TCN, Tây Chu Uy công mất, hai con là công tử Căn và công tử Chiêu tranh đoạt ngôi vị với nhau. Hai nước chư hầu là Hàn và Triệu dùng vũ lực lập công tử Căn ở đất Củng, tức là Đông Chu Huệ công hoặc Đông Chu quân, Chu Hiển Vương không biết cư xử thế nào cũng không có thực lực để chống lại nên đành chấp nhận thực tế. Đó là nguồn gốc dẫn đến sự phân chia thành 2 nước Tây Chu và Đông Chu, sự chia rẽ này làm cho nhà Chu càng ngày càng thêm suy nhược. Thiên tử nhà Chu ở nhờ Tây Chu quân.

Hai nửa Tây Chu và Đông Chu cũng không hòa thuận, vài lần xảy ra xung đột. Năm 256 TCN, Tần Chiêu Tương vương đánh Tây Chu, bắt Chu Noãn vương và thu cửu đỉnh nhà Chu về Tần. Dân Tây Chu chạy lưu vong sang nương nhờ Đông Chu Văn quân. Đông Chu Văn quân duy trì cơ nghiệp tồn tại trên danh nghĩa của nhà Chu thêm 7 năm nữa. Năm 249 TCN, Tần Trang Tương Vương điều quân đi đánh chiếm nốt đất Đông Chu. Toàn bộ đất Tây Chu và Đông Chu đều thuộc về nước Tần.

Quân chủ
--------

| Thụy hiệu | Tên | Can Chi | Thời gian tại vị |
| --- | --- | --- | --- |
| Đông Chu Huệ công (東周惠公) | Cơ Ban (姬班)hay Cơ Căn (姬根) | Giáp Dần | 367 TCN─？ |
| Đông Chu Chiêu Văn quân (東周昭文君) |  |  |  |
| Đông Chu Vũ công (東周武公) |  |  |  |
| Đông Chu Văn quân (東周文君) | Cơ Kiệt (姬傑) |  | ？─249 TCN |

Tham khảo
---------

1. ↑  nay ở khu vực công viên Vương Thành (王城公园), Lạc Dương, tỉnh Hà Nam
2. ↑  nay là tây nam Củng Nghĩa, tỉnh Hà Nam
3. ↑  Sử liệu không rõ ràng, có khả năng là là cùng một người với Đông Chu Vũ công, lại có khả năng được gọi là Đông Chu Tĩnh công, hoặc Chiêu Văn quân, cũng là thiên tử cuối cùng của triều Đông Chu.

Liên kết ngoài
--------------

* 西周和东周的灭亡[*liên kết hỏng*]

| * x
* t
* s
Các nước thời Chiến Quốc |
| --- |
| Triều đại | Nhà Chu |  |
| Thất hùng |  Hàn  •  Ngụy  •  Sở  •  Tần  •  Tề  •  Triệu  •  Yên |
| Các tiểu quốc |  Ba  •  Bi  •  Tây Chu  •  Đông Chu  •  Đằng  •  Lỗ  •  Nghĩa Cừ  •  Nhâm  •  Tấn  •  Thục  •  Tiết  •  Ti Lương  •  Tống  •  Trâu  •  Trịnh  •  Trung Sơn  •  Vệ  •  Việt  |
**Amuse** là một dịch vụ phân phối nhạc kỹ thuật số cũng như hãng thu âm độc lập được thành lập vào năm 2015 tại Stockholm, Thụy Điển.

Dịch vụ
-------

Công ty cung cấp các thỏa thuận dịch vụ cấp phép và phân phối nhạc kỹ thuật số miễn phí cho các nghệ sĩ và hãng độc lập, những người giữ 100% quyền sở hữu âm nhạc của họ.

Lịch sử
-------

Amuse được thành lập vào năm 2015 bởi Diego Farias, Andreas Ahlenius, Christian Wilsson, Guy Parry và Jimmy Brodd. Ứng dụng Amuse iOS và Android được phát hành vào tháng 3 năm 2017. Vào tháng 6 năm 2017, rapper người Mỹ, ca sĩ, nhạc sĩ, DJ, nhà sản xuất thu âm, diễn viên lồng tiếng và nhà từ thiện will.i.am đã tham gia vào danh sách những người đồng sáng lập của công ty.

Vào tháng 1 năm 2022, Amuse công bố bổ nhiệm nữ CEO mới của công ty Roshi Motman.

Tham khảo
---------

1. ↑
2. ↑  "will.i.am", *Wikipedia tiếng Việt*, 18 tháng 1 năm 2022, truy cập ngày 20 tháng 1 năm 2022
3. ↑  Stutz, Colin; Stutz, Colin (6 tháng 9 năm 2017). "Will.i.am Joins 'Mobile Record Label' Startup Amuse, Talks 'Defining a New Type of Record Industry'". *Billboard* (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 20 tháng 1 năm 2022.
4. ↑  "ROSHI MOTMAN APPOINTED CEO OF AMUSE, AS CO-FOUNDER DIEGO FARIAS EXITS (tiếng Anh)". 25 tháng 1 năm 2022.

Liên kết ngoài
--------------

* Independent Record Label & Music Distribution | Amuse
**Amy Kleinhans-Curd** (sinh năm 1968) là nữ hoàng sắc đẹp Nam Phi, Hoa hậu Nam Phi 1992, là người chiến thắng không phải người da trắng đầu tiên trong lịch sử Nam Phi. Bà lọt vào Top 5 Hoa hậu Thế giới 1992 và đạt được giải thưởng **Nữ hoàng sắc đẹp châu Phi** vào ngày 12 tháng 12 năm 1992.

Hoa hậu Nam Phi
---------------

Là một người phụ nữ Cape Colored 23 tuổi, bà thi đấu lần đầu tiên vào năm 1991 và kết thúc ở vị trí hai. Bà sau đó quyết định tham gia thi lại vào năm sau đó và cuối cùng đã thành công khi chiến thắng 11 thí sinh khác và đạt được danh hiệu Hoa hậu Nam Phi 1992. Việc trao danh hiệu cho bà cũng tạo nên lịch sử cho cuộc thi này: lần đầu tiên một người phụ nữ da trắng không đăng quang trong lịch sử cuộc thi Hoa hậu Nam Phi.

Á hậu 1, cô gái xếp sau bà là một cô gái cũng không phải da trắng, là người da màu tên là Augustine Masilela đến từ Soweto. Masilela sau này vào đến Top 10 chung cuộc tại cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ 1995.

Kleinhans trao lại vương miện cho người kế nhiệm của bà một năm sau đó, Palesa Jacqui Mofokeng, người phụ nữ da đen đầu tiên được trao danh hiệu Hoa hậu Nam Phi và là hoa hậu thứ hai không phải là người da trắng được đội trên đầu chiếc vương miện của cuộc thi.

Trong năm 2014, bà là giám khảo khách mời trong phần thi cuối cùng của cuộc thi sắc đẹp Hoa hậu Nam Phi 2014, địa điểm tổ chức tại Sun City Superbowl, Rustenburg, Nam Phi. Buổi thi này truyền qua mạng truyền hình DStv.

Tham khảo
---------

1. 1 2  "Non-white woman is Miss South Africa". *The Times-News*. Hendersonville, North Carolina. ngày 2 tháng 8 năm 1992. Truy cập ngày 22 tháng 9 năm 2010.
2. ↑  "Pageant victory is a first for blacks". *The Gainesville Sun*. Gainesville, Florida. ngày 9 tháng 8 năm 1993. Truy cập ngày 22 tháng 9 năm 2010.
**Đài phun nước Terezka** (tiếng Séc: *Kašna Terezka*) là một trong những đài phun nước nổi bật ở Praha, nằm gần cung điện Clam-Gallas ở trên đường Husova, Phố cổ Praha, Cộng hòa Séc. Công trình này có tên trong danh sách các di tích văn hóa của Cộng hòa Séc.

Mô tả
-----

Đài phun nước Terezka khắc họa hình ảnh của một cô gái trẻ xinh đẹp đang ngồi ôm hai chiếc bình nước. Chiếc bình nhỏ hơn có nước chảy ra trực tiếp nằm ở trong tay phải của cô gái, tượng trưng cho sông Vltava. Chiếc bình lớn hơn ở bên tay trái chảy ra một dòng nước tượng trưng cùng với năm ngôi sao. Năm ngôi sao này gợi nhớ về câu chuyện của vị Thánh tử đạo Jan Nepomucký và sông Vltava. Ngoài ra, đài phun nước này cũng gắn liền với một số câu chuyện và truyền thuyết ở Praha.

Lịch sử
-------

Tác giả thiết kế đài phun nước này là giám đốc đầu tiên của Học viện Hội họa Praha - Josef Bergler. Dựa theo bản thiết kế của Josef Bergler, nhà điêu khắc Václav Prachner đã hoàn thành công trình này vào năm 1818. Tên gọi Terezka của đài phun nước có lẽ được đặt theo tên của một trong những cô gái xinh đẹp đi lấy nước lúc bấy giờ.

Theo năm tháng, đài phun nước này đã bị hư hại và được sửa chữa lại nhiều lần. Hiện nay, bức tượng ở đài phun nước là một bản sao bằng đá sa thạch có từ năm 1953. Bức tượng gốc đang nằm trong bộ sưu tập của Phòng trưng bày Quốc gia Praha.

Tham khảo
---------

1. ↑  *Ústřední seznam kulturních památek České republiky* [online]. Praha: Národní památkový ústav. Identifikátor záznamu 150122: Clam-Gallasův palác, kašna "Terezka". Památkový katalog.
2. 1 2  Kašna s alegorickou sochou Vltavy (Terezka). *prazskekasny.cz* (bằng tiếng Séc)
3. 1 2  Kašna Terezka na Mariánském náměstí. *turistika.cz* (bằng tiếng Séc)
4. ↑  POCHE, Emanuel; JANÁČEK, Josef. *Prahou krok za krokem*. Praha: Orbis, 1963. 340 s. S. 144.
**Đài phun nước với cá heo ở Česká Lípa** (tiếng Séc: *Kašna s delfíny v České Lípě*) là một trong những đài phun nước nổi bật ở thị trấn Česká Lípa, vùng Liberecký, Cộng hòa Séc. Đài phun nước này có tên trong danh sách các di tích văn hóa của Cộng hòa Séc.

Mô tả
-----

Đây là một đài phun nước bằng đá sa thạch được thiết kế theo phong cách Đế chế và có phần bể nước hình bát giác. Ở trung tâm bể nước là một cột trụ lớn có phần đế hình lăng trụ và phần thân hình trụ tròn. Phần ngọn cột được trang trí bằng nhiều họa tiết điêu khắc khác nhau nổi bật với một cái đỉnh hình quả thông. Ở phần thân hình trụ tròn có đặt 4 bức tượng của những chú "cá heo" mang vảy. Mỗi chiếc đuôi của những chú cá heo này giữ một cây đinh ba (hình tượng gắn liền với thần Neptune hoặc thần Poseidon).

Lịch sử
-------

Đài phun nước với cá heo ở Česká Lípa có niên đại từ năm 1837. Tác giả của công trình này là các nhà điêu khắc đến từ thị trấn Hořice. Theo truyền thống, công trình này được gọi là "đài phun nước với cá heo", mặc dù những chú cá có tạo hình nghệ thuật không thật sự giống cá heo. Sau khi Thế chiến thứ hai kết thúc, đài phun nước ngừng hoạt động trong một thời gian dài. Sau năm 1970, công trình này mới được trùng tu. Công việc sửa chữa hoàn thành vào tháng 5 năm 1975, nhân dịp kỷ niệm 30 năm giải phóng Tiệp Khắc. Đài phun nước này tiếp tục được tân trang trong các năm 1993 và năm 2015.

Tham khảo
---------

1. 1 2  *Památkový katalog: Kašna* [online]. Praha: Národní památkový ústav [cit. 2021-02-11]. Dostupné online
2. ↑  KRATOCHVÍL, Jiří. *Náměstí* [online]. Česká Lípa: bohmischleipa.cz, 2008-05-05 [cit. 2021-02-11]. Dostupné online
3. ↑  BROŽOVÁ, Krystýna. Lipa zrenovuje empírovou kašnu. *Českolipský deník* [online]. 2015-04-17 [cit. 2021-02-12]. Dostupné online

Liên kết ngoài
--------------

* Tư liệu liên quan tới Fountain with Dolphins (Česká Lípa) tại Wikimedia Commons
**Ana Rosalinda García Carías** (sinh ngày 21 tháng 9 năm 1968) 
là một luật sư Honduras luật sư và là Đệ nhất Phu nhân hiện tại của quốc gia.

Tiểu sử
-------

Ana García Carías sinh ngày 21 tháng 9 năm 1968 tại Tegucigalpa. Bà là con gái thứ hai của cuộc hôn nhân tầng lớp trung lưu giữa osé Guillermo García và Carlota Carías. Các anh chị em của bà là Julia, Lottie và Guillermo. Trong thời thơ ấu bà sống ở Juticalpa, Olancho – nơi sinh của cha bà- và sau đó trở về Tegucigalpa..

Năm 16 tuổi, bà tốt nghiệp Viện Thánh Tâm Tegucigalpa. Bà đã học ở Universidad Nacional Autónoma de Honduras, và tốt nghiệp năm 1991 với bằng về khoa học pháp lý và xã hội với trọng tâm là luật thương mại. Bà đã hoàn thành chương trình sau đại học về quản trị công tại University of Albany vào năm 1995. Năm 2002, bà xuất hiện trước 15 thẩm phán để tham gia kỳ thi với tư cách luật sư và công chứng viên, và được tất cả đồng lòng chấp thuận.

Vào ngày 3 tháng 2 năm 1990, cô kết hôn với Juan Orlando Hernández. Họ có ba con: Juan Orlando, Ana Daniela, và Isabela. Hernández có một con gái, Ivonne, từ một mối quan hệ trước đó..

García Carías là hậu duệ về phía mẹ của bác Sĩ Tiến sĩ và tướng Tiburcio Carías Andino, là tổng thống hiến pháp của Honduras cho Đảng Quốc gia từ năm 1932 để năm 1936, và sau đó nắm quyền lực thông qua chế độ độc tài từ 1936 đến 1949 với sự ủng hộ của Hoa Kỳ..

Sự nghiệp chính trị
-------------------

Ana García Carías trở thành Đệ nhất Phu nhân vào ngày 27 tháng 1 năm 2014, sau chiến thắng của chồng bà Juan Orlando Hernández trong cuộc bầu cử tổng thống vào ngày 24 tháng 11 năm 2013. Ông đã đánh bại Xiomara Castro của Liberty and Refoundation Party (người tranh chấp kết quả), Mauricio Villeda của Đảng Tự do, và Salvador Nasralla của Đảng chống tham nhũng.

Tham khảo
---------

1. ↑  "Ana García de Hernández, una mujer inteligente y solidaria".
2. ↑  "Su sangre lleva el azul de su partido".
3. ↑  26 tháng 5 năm 2015/quienes-son-las-dos-anfitrionas-de-la-reina-letizia\_855422/ "¿Quiénes son las dos anfitrionas de la Reina Letizia?" Kiểm tra giá trị `|địa chỉ=` (trợ giúp).
4. ↑  Shoichet, Catherine E. (ngày 28 tháng 11 năm 2013). "Winner named in Honduras presidential vote; opposition vows protests". CNN. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2017.
5. ↑  "Honduras election: Hernandez declared winner". BBC News. ngày 28 tháng 11 năm 2013. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2017.

Liên kết ngoài
--------------

* Ana García Carías trên Facebook Sửa dữ liệu tại Wikidata
* Tiểu sử chính thức Lưu trữ 2017-04-07 tại Wayback Machine
Giám mục Alojz Tkáč tại nhà thờ Thánh Elisabeth, Košice, Slovakia vào năm 2019
**Alojz Tkáč** (sinh ngày 2 tháng 3 năm 1934 tại Ohradzany, Slovakia) là một giám mục người Slovakia của Giáo hội Công giáo. Ông là tổng giám mục đầu tiên của Tòa giám mục Košice (từ năm 1995 đến 2010), ngày nay là tổng giám mục danh dự. Ông đã hiến máu đến 75 lần trong cuộc đời mình.

Cuộc đời
--------

Alojz Tkáč sinh ngày 2 tháng 3 năm 1934 tại Ohradzany. Cha của ông là thị trưởng. Khi còn nhỏ, anh đã muốn trở thành một linh mục. Ông kiên quyết đi theo hướng này trước khi trưởng thành.  Năm 1953, ông tốt nghiệp Trường Ngữ pháp ở Humenné và ngay lập tức xin vào trường dòng Công giáo La Mã Cyril và học ở Khoa Thần học Methodius, Đại học Comenius ở Bratislava. Ông được chấp nhận lần thứ tư vào năm 1956. Ông đã nhận được sự chấp thuận của nhà nước cho việc truyền chức linh mục vào năm 1961. Sau sáu tháng phục vụ linh mục, ông phải hoàn thành nghĩa vụ quân sự cơ bản. Sau khi kết thúc nghĩa vụ, ông được bổ nhiệm vào vị trí nhân viên lưu trữ của Văn phòng Giám mục ở Košice. Ông đã giữ chức vụ này trong khoảng 3 năm.

Tại một cuộc họp của hiệp hội Pacem in Terris vào ngày 23 tháng 10 năm 1974, Ông đã gây chú ý đến những thiếu sót liên quan đến nhà thờ (ví dụ như trong việc giảng dạy tôn giáo, xây dựng nhà thờ...).  Bài phát biểu này không biết bằng cách nào mà đã lan ra nước ngoài và đã được đăng bởi các đài như: Đài phát thanh Vatican, Đài tiếng nói Hoa Kỳ, v.v. Vì điều này, Tkáča đã bị thẩm vấn trong 4 giờ đồng hồ và bị đe dọa. Sau đó ông bị cấm làm việc mục vụ. Lệnh cấm này có hiệu lực kể từ ngày 29 tháng 11 năm 1975. Sau bảy năm, ông trở lại chăm sóc mục vụ với tư cách là người quản lý giáo xứ. Ông được Giáo hoàng Gioan Phaolô II bổ nhiệm vào ngày 14 tháng 2 năm 1990 và được Hồng y Jozef Tomek tấn phong giám mục vào ngày 17 tháng 3 năm 1990. Nhân chuyến viếng thăm của Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II tại Slovakia vào năm 1995, Giáo hoàng thăng cấp giáo phận lên tổng giám mục và Tkáč lên tổng giám mục.

Xem thêm
--------

* Giáo hội Công giáo
* Công giáo tại Slovakia
* Tổng giáo phận Bratislava

Chú thích
---------

1. ↑  "J. E. Mons. Alojz Tkáč, košický arcibiskup - metropolita" (bằng tiếng Slovak). Oficiálna stránka katolickej cirkvi na Slovensku. Truy cập ngày 24 tháng 4 năm 2010.
2. ↑  Mons. Alojz Tkáč je 20 rokov na biskupskom stolci
3. ↑  Impulz: Prenasledovanie Alojza Tkáča

Liên kết ngoài
--------------

* Mons. Alojz Tkáč[*liên kết hỏng*] na stránkach Arcidiecézy košickej
* Príbeh pamätníka Alojza Tkáča na stránkach Ústavu pamäti národa
**Tế bào ung thư** là những tế bào phân chia không ngừng, tạo thành khối u rắn hoặc làm tràn ngập máu với các tế bào bất thường. Phân chia tế bào là một quá trình bình thường được sử dụng bởi cơ thể để tăng trưởng và sửa chữa. Một tế bào cha mẹ phân chia để tạo thành hai tế bào con và những tế bào con này được dùng để tạo ra mô mới hoặc để thay thế các tế bào đã chết vì lão hóa hoặc hư hỏng. Các tế bào khỏe mạnh ngừng phân chia khi cơ thể không còn cần thêm tế bào con, nhưng các tế bào ung thư thì vẫn tiếp tục phân chia. Chúng cũng có thể lây lan từ bộ phận này sang bộ phận khác trong một quá trình được gọi là di căn.

 Tế bào ung thư vú

Phân loại
---------

Có nhiều loại tế bào ung thư khác nhau, được xác định theo loại tế bào mà chúng bắt nguồn.

* Ung thư biểu mô hay Carcinoma, phần lớn các tế bào ung thư có nguồn gốc biểu mô, bắt đầu trong các mô màng lót trên bề mặt của cơ thể.
* Bệnh bạch cầu, bắt nguồn từ các mô chịu trách nhiệm sản xuất các tế bào máu mới, phổ biến nhất là trong tủy xương.
* Ung thư hạch và u tủy, có nguồn gốc từ các tế bào của hệ thống miễn dịch.
* Sarcoma, bắt nguồn từ mô liên kết, bao gồm mỡ, cơ và xương.
* Hệ thống thần kinh trung ương, xuất phát từ các tế bào của cơ thể và tủy sống.
* U trung biểu mô, bắt nguồn từ trung biểu mô; lớp lót của khoang cơ thể.

* Ung thư biểu mô Ung thư biểu mô
* Bệnh bạch cầu Bệnh bạch cầu
* Ung thư hạch Ung thư hạch
* U tủy U tủy
* Sarcoma Sarcoma
* U trung biểu mô U trung biểu mô

Mô học
------

 Đặc điểm mô học của tế bào bình thường và tế bào ung thư 
Các tế bào ung thư có các đặc điểm mô học phân biệt có thể nhìn thấy dưới kính hiển vi. Các nhân tế bào thường là lớn và bất thường, và các tế bào chất cũng có thể có các điểm bất thường.

### Nhân tế bào

Hình dạng, kích thước, thành phần protein và kết cấu của nhân thường bị thay đổi trong các tế bào ác tính. Hạt nhân có thể thu được các rãnh, nếp gấp hoặc vết lõm, chất nhiễm sắc có thể tập hợp hoặc phân tán, và nhân con có thể bị mở rộng. Trong các tế bào bình thường, nhân thường có hình tròn hoặc hình elip, nhưng trong các tế bào ung thư, đường viền thường không đều. Sự kết hợp khác nhau của các bất thường là đặc trưng của các loại ung thư khác nhau, đến mức độ xuất hiện hạt nhân có thể được sử dụng như một dấu hiệu trong chẩn đoán và phân khúc ung thư.

Tham khảo
---------

1. ↑  "National Cancer Institute: is this cancer?". 17 tháng 9 năm 2007. Truy cập ngày 1 tháng 8 năm 2016.
2. ↑  "Histological types of cancer - CRS - Cancer Research Society". *www.crs-src.ca*.
3. ↑  Baba, Alecsandru Ioan; Câtoi, Cornel (2007). *TUMOR CELL MORPHOLOGY* (bằng tiếng Anh). The Publishing House of the Romanian Academy.
4. ↑  Zink, Daniele; Fische, Andrew H.; Nickerson, Jeffrey A. (ngày 1 tháng 10 năm 2004). "Nuclear structure in cancer cells". *Nature Reviews Cancer*. **4** (9): 677–687. doi:10.1038/nrc1430. ISSN 1474-175X. PMID 15343274.
**Tế bào nang giáp** (còn được gọi là **tế bào biểu mô tuyến giáp** hoặc **tế bào giáp**) là loại tế bào chính trong tuyến giáp, có vai trò sản xuất và bài tiết hormone tuyến giáp thyroxine (T4) và triiodothyronine (T3). Các tế bào sắp xếp tạo nên một lớp biểu mô hình khối, là lớp duy nhất tạo nên cấu trúc ngoài của nang giáp.

Cấu trúc
--------

### Vị trí

Các tế bào nang giáp tạo thành một biểu mô hình khối đơn giản, sắp xếp trong **nang giáp** hình cầu bao quanh một không gian chứa đầy chất keo. Tế bào nang giáp hợp lại, giới hạn một khoảng bên trong được gọi là lòng nang. Màng đáy ngoài của tế bào nang chứa các thụ thể thyrotropin liên kết với hormone kích thích tuyến giáp (TSH) được tìm thấy trong máu.

Tế bào cận nang sản xuất calcitonin cũng được tìm thấy dọc theo màng đáy của nang giáp, nằm xen kẽ giữa các tế bào nang; và trong các khoảng trống giữa các nang hình cầu. Tế bào cận nang có thể được phân biệt với tế bào nang bằng cách sử dụng nhuộm H&E: tế bào chất của tế bào cận nang bắt màu sáng hơn.

### Phát triển

Nguồn gốc phôi thai của tế bào nang giáp là từ một khối nội trung bì ở vùng lưỡi (lỗ tịt), còn tế bào cận nang phát sinh từ túi hầu thứ 4.

Chức năng
---------

 Tổng hợp hormone tuyến giáp.
Các tế bào nang tiếp nhận iodide và các amino acid từ hệ tuần hoàn, tổng hợp thyroglobulin và thyroperoxidase từ amino acid và tiết ra các amino acid này vào nang giáp cùng với iodide. Các tế bào nang sau đó tiếp nhận thyroglobulin iod từ các nang bằng quá trình nhập bào, tạo các hormone thyroid nhờ enzym protease, sau đó giải phóng hormone thyroid vào máu.

Các hormone tuyến giáp này được vận chuyển khắp cơ thể, kiểm soát sự trao đổi chất (là quá trình chuyển hóa oxy và carbohydrate thành năng lượng). Mọi tế bào trong cơ thể phụ thuộc vào hormone tuyến giáp để điều chỉnh sự trao đổi chất của chúng. Tuyến giáp bình thường sản xuất khoảng 80% T4 và khoảng 20% T3, tuy nhiên, T3 có hoạt động mạnh gấp 4 lần T4.

### Vận chuyển iod

Việc vận chuyển iod vào tế bào nang rất quan trọng đối với sự tổng hợp iod có chứa hormone tuyến giáp. Muối Iodide được vận chuyển tích cực tại màng đáy của các tế bào nang trứng nhờ chất đồng vận natri-iodide. Ở màng đỉnh, iodide được tiết vào chất keo bởi chất vận chuyển chloride/iodide là pendrin.

Tham khảo
---------

 

1. ↑  Mescher, Anthony L. *Junqueira's Basic Histology, 14th edition*. Lange. tr. 430.
2. ↑  Boron, Walter F. (2003). *Medical Physiology: A Cellular And Molecular Approaoch*. Elsevier/Saunders. tr. 1300. ISBN 1-4160-2328-3.
3. ↑  Levy O, Dai G, Riedel C, Ginter CS, Paul EM, Lebowitz AN, Carrasco N (tháng 5 năm 1997). "Characterization of the thyroid Na+/I- symporter with an anti-COOH terminus antibody". *Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America*. **94** (11): 5568–73. Bibcode:1997PNAS...94.5568L. doi:10.1073/pnas.94.11.5568. PMC 20819. PMID 9159113.

Liên kết ngoài
--------------

* *Anatomy Atlases - Microscopic Anatomy (Giải phẫu vi thể), hình số 15.287*
* Ảnh mô học: 14302loa – Hệ thống học tập môn mô học tại trường Đại học Boston
**Đô thăng trưởng** (hay còn gọi là **C# Major**) là một âm giai trưởng dựa trên nốt Đô thăng, bao gồm các cao độ Đô thăng, rê thăng, mi thăng, fa thăng, sol thăng, la thăng, si thăng. Về mặt kỹ thuật, nó tương đương với Rê giáng trưởng. Bộ khoá của giọng có bảy dấu thăng. Giọng song song của nó là La thăng thứ, còn giọng thứ của nó là Đô thăng thứ.

Gam Đô thăng trưởng gồm có;

  {
\override Score.TimeSignature #'stencil = ##f
\relative c' {
  \clef treble \key cis \major \time 7/4 cis4 dis eis fis gis ais bis cis bis ais gis fis eis dis cis2
} }

Đặc trưng
---------

Một cây đàn hạc được điều chỉnh đến Đô thăng trưởng có tất cả các bàn đạp của nó ở vị trí dưới cùng. Bởi vì tất cả các dây sau đó bị chèn ép và ngắn lại, đây là phím tạo ra ít âm vang nhất cho cây đàn.

Hầu hết các nhà soạn nhạc thích sử dụng giọng Rê giáng trưởng đương được tăng cường độ âm thanh vì nó chỉ chứa năm dấu giáng, trái ngược với bảy dấu thăng của âm trưởng này. Tuy nhiên, Johann Sebastian Bach đã chọn Đô thăng trưởng cho Prelude và Fugue số 3 trong cả hai cuốn sách *The Well-Tempered Clavier*, và Charles-Valentin Alkan đã chọn Đô thăng trưởng cho Etude Op. 35 Số 9 "*Contrapunctus*" trong *Twelve etudes* trong tất cả các phím chính thuộc Op. 35. Trong Hungarian Rhapsody Số 6, Maurice Ravel đã chọn Đô thăng trưởng làm phím bổ của "*Ondine*" từ bộ piano *Gaspard de la nuit* của ông. Erich Wolfgang Korngold đã sáng tác bản hòa tấu Piano cho Người thuận tay trái, Op. 17, trong Đô thăng trưởng.

Trong một số bản nhạc, các ký hiệu phím 7 dấu thăng trong khóa nhạc Bass được viết với âm sắc cho âm A hoặc A và B ở dòng trên cùng.[*cần dẫn nguồn*]

*Allegro de concierto* của nhà soạn nhạc người Tây Ban Nha Enrique Granados được viết bằng Đô thăng trưởng. Nhà soạn nhạc kiêm nghệ sĩ dương cầm người Canada Frank Mills ban đầu đã viết và biểu diễn bản nhạc khí hit "Music Box Dancer" của mình bằng Đô thăng trưởng. Tuy nhiên, hầu hết các phiên bản piano hiện đại đều có phần được viết bằng Đô trưởng.

Louis Vierne đã sử dụng âm Đô thăng trưởng cho "*Dona nobis pacem*" trong *Agnus Dei* của *Messe Solennelle* của ông bằng Đô thăng trưởng.

Chú thích
---------
Trong toán học, trong lĩnh vực đại số trừu tượng, **định lý cấu trúc cho các mô đun hữu hạn sinh trên một vành chính** là một tổng quát hóa của định lý cơ bản của các nhóm abel hữu hạn sinh. Đại khái là các mô đun hữu hạn sinh trên một vành chính có thể được phân tách duy nhất theo cách tương tự như sự phân tách các số nguyên thành các thừa số nguyên tố. Kết quả cung cấp một khuôn khổ đơn giản để hiểu rõ hơn sự tồn tại của các dạng chính tắc khác nhau của các ma trận vuông.

Phát biểu
---------

Định lý cấu trúc cho các mô-đun hữu hạn sinh trên một vành chính thường xuất hiện dưới hai dạng sau.

### Phân tách thừa số bất biến

Với mọi mô-đun *M* hữu hạn sinh trên một vành chính *R*, tồn tại một dãy giảm duy nhất các i-đê-an thực sự {\displaystyle (d\_{1})\supseteq (d\_{2})\supseteq \cdots \supseteq (d\_{n})} sao cho *M* đẳng cấu với tổng trực tiếp của các mô-đun cyclic:

{\displaystyle M\cong \bigoplus \_{i}R/(d\_{i})=R/(d\_{1})\oplus R/(d\_{2})\oplus \cdots \oplus R/(d\_{n}).}
Các phần tử sinh {\displaystyle d\_{i}} là duy nhất xê xích một phép nhân đơn vị.

### Phân tách thừa số nguyên sơ

Mỗi mô-đun *M* hữu hạn sinh trên một vành chính *R* đẳng cấu với một mô-đun có dạng 
{\displaystyle \bigoplus \_{i}R/(q\_{i})}
với {\displaystyle (q\_{i})\neq R} và {\displaystyle (q\_{i})} là các i-đê-an nguyên sơ. Các phần tử sinh {\displaystyle q\_{i}} là duy nhất (xê xích một phép nhân đơn vị).

Tham khảo
---------

* Dummit, David S.; Foote, Richard M. (2004), *Abstract algebra* (3rd ed.), New York: Wiley, ISBN 978-0-471-43334-7, MR 2286236
* Hungerford, Thomas W. (1980), *Algebra*, New York: Springer, pp. 218–226, Section IV.6: Modules over a Principal Ideal Domain, ISBN 978-0-387-90518-1
* Jacobson, Nathan (1985), *Basic algebra. I* (2 ed.), New York: W. H. Freeman and Company, pp. xviii+499, ISBN 0-7167-1480-9, MR 0780184
* Lam, T. Y. (1999), *Lectures on modules and rings*, Graduate Texts in Mathematics No. 189, Springer-Verlag, ISBN 978-0-387-98428-5
Các tín hiệu nhịp điển hình
Các *Duty cycle* {\displaystyle D=w/T} khác nhau
Trong kỹ thuật điện tử **tín hiệu nhịp**, **tín hiệu đồng hồ** hay **xung nhịp** (tiếng Anh: *clock signal*) là dao động giữa trạng thái cao và thấp và được sử dụng như một tín hiệu tạo nhịp để phối hợp các hành động của các mạch kỹ thuật số, đặc biệt là các mạch kỹ thuật số đồng bộ.

Một tín hiệu đồng hồ được tạo ra bởi một mạch phát đồng hồ, thường dùng Dao động tinh thể để có tần số ổn định. Nói chung có thể dùng các dạng sóng khác nhau, song tín hiệu đồng hồ phổ biến nhất là ở dạng sóng vuông, có tần số hoặc chu kỳ T xác định được gọi bằng tên riêng là *Clock rate* (tốc độ nhịp), và độ rộng xung {\displaystyle w} của kỳ dương. Tỷ số {\displaystyle D=w/T} gọi là *Duty cycle* của xung.

Hoạt động đồng bộ diễn ra ở khoảng thời gian của sườn xung. Để hoạt động đồng bộ diễn ra tin cậy, thì độ dốc (tiếng Anh: *Slope*) của sườn xung phải đạt những yêu cầu nhất định của hệ thống, và nói chung không chấp nhận độ dốc quá thấp (Low slope). Ở tần số làm việc trên chục Mhz thì độ trễ phản ứng của linh kiện điện tử càng hiện rõ, nên trong thực tế độ dốc biểu kiến thường là không cao.

Tần số nhịp thường không đổi, tuy nhiên cũng có những hệ thống như CPU máy tính sử dụng xung nhịp có thể thay đổi tần số. Hệ thống có thể tăng tần số đến mức cho phép tùy theo nhu cầu giải quyết nhiệm vụ, đặc biệt là khi thực hiện *ép xung* để Tăng tốc phần cứng máy tính (*Overlocking*). Sự tăng giảm diễn ra có kiểm soát chứ không phải thả lỏng cho trôi tự do.

Mạch sử dụng tín hiệu đồng hồ để đồng bộ hóa thì trong một chu kỳ đồng hồ có thể hoạt động ở sườn tăng hay sườn giảm. Trong trường hợp cần tốc độ dữ liệu gấp đôi thì dùng cả ở sườn tăng và sườn giảm, và trường hợp này cần có nhịp với *Duty cycle* là 50%.

Tham khảo
---------

1. ↑  Paul Horowitz, Winfield Hill: The Art of Electronics. 2nd ed. Cambridge University Press, Cambridge, United Kingdom 1989, ISBN 0-521-37095-7, p. 282.

Tài liệu
* Eby G. Friedman (Ed.), *Clock Distribution Networks in VLSI Circuits and Systems*, ISBN 0-7803-1058-6, IEEE Press. 1995.
* Eby G. Friedman, "Clock Distribution Networks in Synchronous Digital Integrated Circuits", *Proceedings of the IEEE*, Vol. 89, No. 5, pp. 665–692, May 2001.
* "ISPD 2010 High Performance Clock Network Synthesis Contest", International Symposium on Physical Design, Intel, IBM, 2010.
* D.-J. Lee, "High-performance and Low-power Clock Network Synthesis in the Presence of Variation", Ph.D. dissertation, University of Michigan, 2011.
* I. L. Markov, D.-J. Lee, "Algorithmic Tuning of Clock Trees and Derived Non-Tree Structures", in Proc. Int'l. Conf. Comp.-Aided Design (ICCAD), 2011.
* V. G. Oklobdzija, V. M. Stojanovic, D. M. Markovic, and N. M. Nedovic, *Digital System Clocking: High-Performance and Low-Power Aspects*, ISBN 0-471-27447-X, IEEE Press/Wiley-Interscience, 2003.
* Mitch Dale, "The power of RTL Clock-gating", *Electronic Systems Design Engineering Incorporating Chip Design*, January 20, 2007.

Liên kết ngoài
--------------