recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Nguyễn Bảo Quân** (sinh 19 tháng 8 năm 1983; Hà Nội -) là cựu cầu thủ bóng đá trong nhà, trợ lý huấn luyện viên, huấn luyện viên bóng đá trong nhà (futsal), cựu cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Việt Nam. Anh đang thi đấu và là đội trưởng cả cho câu lạc bộ Thái Sơn Nam và đội tuyển futsal Việt Nam.

Sự nghiệp
---------

### Thể Công

Anh tham gia vào hệ thống đào tạo trẻ của Thể Công từ năm 1994. Năm 2002, anh được đôn lên thi đấu ở đội một của Thể Công.

#### Quân khu 5

Mùa giải 2003, anh được đem cho mượn tại câu lạc bộ Quân khu 5. Tuy nhiên, do sơ suất trong quá trình đăng ký thi đấu, anh đã vi phạm quy chế đăng ký tham dự giải và nhận án phạt cấm thi đấu một năm từ Liên đoàn bóng đá Việt Nam. Do án phạt nặng, cộng thêm chấn thương nặng ở lưng, anh đã quyết định giã từ sự nghiệp sân cỏ ở tuổi 21 

### Trà Dilmah

Sau khi chia tay sân cỏ, anh tìm đến bộ môn bóng đá trong nhà (futsal). Anh gia nhập câu lạc bộ Trà Dilmah năm 2004. Sau khi giành được chức vô địch quốc gia năm 2007. Anh (cùng với Tuấn Tú, Trung Kiên) đơn phương rời khỏi đợt tập trung của tuyển quốc gia năm 2009 do bất đồng chính kiến trong vụ việc đối xử thiếu công bằng với đồng đội của ban lãnh đạo. Do vụ việc này, anh bị kỷ luật, phạt tiền, treo giò, và suýt nữa đã phải giải nghệ.

### Thái Sơn Bắc

Sau khi chấm dứt hợp đồng với Trà Dilmah, anh được ông bầu Trần Anh Tú bênh vực và mời về thi đấu tại Thái Sơn Bắc. Anh đã cùng câu lạc vô địch quốc gia ngay trong mùa giải đầu tiên thi đấu là năm 2010.

### Thái Sơn Nam

Năm 2011, anh chuyển sang thi đấu tại câu lạc bộ Thái Sơn Nam, có cùng ông chủ với câu lạc bộ cũ là ông Trần Anh Tú. Từ đầu năm 2013 đến năm 2014, là đội trưởng đồng thời là huấn luyện viên cho đội bóng. Anh đã cùng câu lạc bộ giành ba chức vô địch quốc gia năm 2012, 2013 và 2014.

Song song với chức đội trưởng tại Thái Sơn Nam, anh cũng là đội trưởng của đội tuyển futsal Việt Nam. Anh đã góp công lớn đưa futsal Việt Nam tới World Cup futsal 2016.

Đời sống cá nhân
----------------

Nguyễn Bảo Quân đã kết hôn từ tháng 10 năm 2014. Anh và vợ, Thiên Thanh, đang chung sống tại thành phố Hồ Chí Minh.

Tham khảo
---------

1. 1 2 3  "Thủ quân futsal Việt Nam Nguyễn Bảo Quân: Vươn lên từ bùn lầy". *vtc*. Truy cập ngày 18 tháng 2 năm 2016.
2. 1 2 3  "Thủ quân đội futsal Việt Nam Nguyễn Bảo Quân: Gian nan đường lên đỉnh vinh quang". *thethaovanhoa*. Truy cập ngày 18 tháng 2 năm 2016.
3. ↑  "Nguyễn Bảo Quân: Qua cơn bĩ cực tới hồi thái lai!". *bongdaplus*. Truy cập ngày 18 tháng 2 năm 2016.

| * x
* t
* s
Đội hình Việt Nam – Giải vô địch bóng đá trong nhà thế giới 2016 |
| --- |
| 
* 1 Đình Thuận
* 2 Văn Huy
* 3 Quốc Nam
* 4 Xuân Du
* 5 Ngọc Sơn
* 6 Long Vũ
* 7 Trọng Luân
* 8 Minh Trí
* 9 Thái Huy
* 10 Bảo Quân
* 11 Văn Vũ
* 12 Đức Hòa
* 13 Danh Phát
* 14 Thành Đạt
* Coach: Bruno García

 | Việt Nam |
**Travis Paul Major** (tiếng Trung: 查維斯) là một cầu thủ bóng đá người Úc thi đấu ở vị trí tiền đạo or ở vị trí hậu vệ cho Giải bóng đá ngoại hạng Hồng Kông Club Hong Kong Pegasus.

Sự nghiệp
---------

Ngày 3 tháng 1 năm 2015 anh ký hợp đồng với đội bóng A-League Central Coast Mariners. Anh ghi bàn thắng đầu tiên và duy nhất trong thất bại 5–1 trước Sydney FC.

Major trải qua mùa giải 2016-17 với câu lạc bộ Hồng Kông Hong Kong Pegasus. Anh được giải phóng từ câu lạc bộ ở mùa giải sau đó. Vào tháng 8 năm 2017, Major trở lại Pegasus trong trại huấn luyện trước mùa giải ở Thái Lan.

Danh hiệu
---------

National Premier Leagues: 2015   

National Premier Leagues NSW Championship: 2010, 2014, 2016   

National Premier Leagues NSW Premiership: 2015   

Waratah Cup: 2014   

National Premier Leagues NSW Team Of The Year: 2011, 2012, 2013, 2014   

Player of the year NPL NSW 2014

Tham khảo
---------

1. ↑  "FTBL". Bản gốc lưu trữ ngày 4 tháng 1 năm 2015. Truy cập 25 tháng 11 năm 2018.
2. ↑  "飛馬搵西班牙援兵鎮中後場". *Upower*. Truy cập 19 tháng 6 năm 2017. **(Trung văn phồn thể)**
3. ↑

Liên kết ngoài
--------------

* Travis Major tại Soccerway
* Travis Major at HKFA

Bản mẫu:Đội hình Hong Kong Pegasus FC
**Lãnh địa Overijssel** hay **Overissel** (tiếng La Tinh: Transisalania, tiếng Hà Lan: Heerlijkheid Overijssel, tiếng Anh: Lordship of Overijssel) là một lãnh địa được lập ra bởi Nhà Habsburg vào năm 1528, từ một phần lãnh thổ của Giáo phận vương quyền Utrecht trước đây. Đến thời Cộng hòa Hà Lan, nó trở thành 1 trong 7 tỉnh cấu thành nên nhà nước cộng hoà thịnh vượng trong 200 năm. Tên gọi *Overijssel* được đặt theo vị trí lãnh thổ của chính nó dọc theo sông Issel.

Thành lập
---------

 Xu bạc: 1 ducaton Cộng hòa Hà Lan được đúc tại Lãnh địa Overijssel, 1734
Lãnh địa được hình thành vào năm 1528 khi Charles V của Habsburg chinh phục Oversticht (gần như bao trùm Tỉnh Overijssel và Tỉnh Drenthe ngày nay), trong Chiến tranh Guelders. Trước năm 1528, khu vực này là một phần của Giáo phận Vương quyền Utrecht. Năm 1528, theo yêu cầu của Henry của Palatinate, Giám mục Vương quyền của Utrecht, lực lượng Habsburg dưới sự chỉ huy của Georg Schenck van Toutenburg đã giải phóng giáo phận, nơi bị Công quốc Guelders chiếm đóng từ năm 1521–1522. Ngày 20/10/1528, Giám mục Henry trao lại quyền lực cho Charles V của Habsburg. Giáo phận Vương quyền Utrecht kết thúc tồn tại và được chia thành Lãnh địa Utrecht và Lãnh địa Overijssel, cả hai đều được cai trị bởi Stadtholder của Nhà Habsburg. Tuy nhiên, cái tên Overijssel đã có từ trước đó rất lâu; Oversticht được biết đến từ năm 1233 với tên Latinh là Transysla hoặc Transisalania, nghĩa đen: Over-IJssel, tức là phía bên kia của sông IJssel.

Vùng đế chế Burgundi
--------------------

Giữa năm 1528 và 1584, Stadtholder của Overijssel giống với Stadtholder của Lãnh địa Frisia. Lãnh địa trở thành một phần của Vùng đế chế Burgundi (Burgundian Circle) bởi Sự trừng phạt năm 1549 do Karl V của Thánh chế La Mã ban hành, tổ chức lại 17 tỉnh của Hà Lan, Bỉ và Luxembourg ngày nay thành một lãnh thổ không thể chia cắt.

Thuộc địa Tây Ban Nha
---------------------

Trong Chiến tranh Tám mươi năm, Overijssel bị chia cắt từ năm 1580–1597 thành hai phần, một phần do Tây Ban Nha kiểm soát ở phía Đông (thủ đô: Oldenzaal) và phần còn lại do cộng hòa kiểm soát ở phía Tây. Cả hai đều có stadtholder riêng. Đến năm 1597, Vương quyền được thống nhất bằng các cuộc chinh phục của Maurice, Thân vương của Orange. Oldenzaal được người Tây Ban Nha tái chiếm vào năm 1605, nhưng bị mất vào năm 1626.

Hậu Cộng hoà Hà Lan
-------------------

Nhà nước Cộng hoà Hà Lan thịnh vượng trong 200 năm bị tan ra vào năm 1795, thay vào đó là Cộng hòa Batavia được thành lập, Lãnh địa Overijssel đã bị bãi bỏ. Sau khi Chiến tranh Napoléon kết thúc, Overijssel được tái thành lập như một trong những tỉnh của Vương quốc Liên hiệp Hà Lan.

Tham khảo
---------

1. ↑  Christyn, Jean Baptiste. *Histoire Generale Des Pais-Bas: Contenant la Description Des XVII Provinces : Divisée en IV. volumes, augmentée de plusieurs remarques curieuses, de nouvelles figures, & des evenemens les plus remarquables jusqu'à l'an MDCCXLIII. Tome Quatrieme Qui comprend les Provinces d'Hollande, de Zelande, d'Utrecht, de Frise, d'Overissel & de Groningue*. Utgiver Foppens, 1743. (tiếng Pháp)
2. ↑  "History of Luxembourg: Primary Documents". *EuroDocs*. Truy cập ngày 10 tháng 9 năm 2017.
**Vệ Định công** (chữ Hán: 衞定公; trị vì: 588 TCN-577 TCN), tên thật là **Cơ Tang** (姬臧), là vị vua thứ 25 của nước Vệ – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Vệ Định công là con của Vệ Mục công – vua thứ 24 nước Vệ. Năm 589 TCN, Vệ Mục công mất, Cơ Tang lên nối ngôi, tức là Vệ Định công.

Năm 589 TCN, Sở Cung vương mang quân đánh nước Vệ, có quân nước Trịnh giúp. Vệ Định công phải xin giảng hòa, thần phục nước Sở. Sở Cung vương lại sang đánh Lỗ. Lỗ Thành công cũng phải thần phục. Sở Cung vương hội chư hầu tại đất Thục (thuộc nước Lỗ).

Năm 588 TCN, nước Tấn giận Trịnh theo Sở đánh Lỗ và Vệ, bèn kêu gọi chư hầu đánh Trịnh. Vệ Định công lại theo nước Tấn, cùng các nước Tống, Lỗ, Tào đi đánh Trịnh. Nước Trịnh xin giảng hòa.

Sau đó Vệ Định công cùng nước Tấn đánh tộc Tường Cao Như, một ngành của người Xích Địch. Tù trưởng tộc này mất lòng dân nên bị đánh tan.

Vệ Định công sai đại phu Tôn Lương Phu sang lễ nước Lỗ, gặp sứ nước Tấn, ba bên cùng nhau thề minh ước.

Sang năm 583 TCN, Trịnh Thành công sang triều kiến nước Tấn, bị Tấn Cảnh công bắt giữ vì đã thề với nước Sở. Đầu năm 582 TCN, quân Tấn sang đánh nước Trịnh, Vệ Định công sai em là công tử Hắc Bối cầm quân cùng đi đánh Trịnh. Sau đó gặp lúc Tấn Cảnh công qua đời, nước Trịnh lấy lễ biếu tặng, nước Tấn thả Trịnh Thành công về và lui binh.

Năm 578 TCN, vì Tần Hoàn công vừa thề hòa hiếu với nước Tấn rồi ngay lập tức xâm phạm bờ cõi Tấn, Tấn Lệ công họp chư hầu mang quân đánh Tần. Vệ Định công cùng các nước gồm Tề, Lỗ, Tào, Trịnh, Tống, Chu, Đằng liên minh với Tấn đánh Tần. Liên quân do Tấn đứng đầu đánh bại quân Tần ở đất Mã Toại, bắt được tướng Tần là Thành Sai và Bất Canh Nhữ Phủ.

Năm 577 TCN, Vệ Mục công mất. Ông làm vua được 12 năm. Con ông là Cơ Khản lên nối ngôi, tức là Vệ Hiến công.

Xem thêm
--------

* Vệ Hiến công
* Vệ Mục công

Tham khảo
---------

* Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
	+ *Vệ Khang Thúc thế gia*
* Phương Thi Danh (2001), *Niên biểu lịch sử Trung Quốc*, Nhà xuất bản Thế giới

Chú thích
---------

1. ↑  Sử ký, Vệ Khang Thúc thế gia
2. ↑  Phương Thi Danh, sách đã dẫn, tr 25

| * x
* t
* s
Các đời vua nước Vệ |
| --- |
| 
* Khang thúc
* Khang bá
* Khảo bá
* Tự bá
* Ốt bá
* Tĩnh bá
* Trinh bá
* Khoảnh hầu
* Ly hầu
* Cung bá
* Vũ công
* Trang công I
* Hoàn công
* Châu Dụ
* Tuyên công
* Huệ công (lần 1)
* Kiềm Mâu
* Huệ công (lần 2)
* Ý công
* Đái công
* Văn công
* Thành công (lần 1)
* Vũ
* Thành công (lần 2)
* Hà
* Thành công (lần 3)
* Mục công
* Định công
* Hiến công (lần 1)
* Thương công
* Hiến công (lần 2)
* Tương công
* Linh công
* Xuất công (lần 1)
* Trang công II
* Ban Sư
* Khởi
* Xuất công (lần 2)
* Điệu công
* Kính công
* Chiêu công
* Hoài công
* Thận công
* Thanh công
* Thành hầu
* Bình hầu
* Tự quân
* Hoài quân
* Nguyên quân
* Giác

 |
| 

---

* Chư hầu lớn thời Chu
* Tấn
* Sở
* Khương Tề
* Tần
* Yên
* Vệ
* Trịnh
* Tống
* Trần
* Lỗ
* Ngô
* Sái
* Tào
* Kỷ
* Hứa
* Đằng
* Hình
* Trâu
* Cử
* Tây Quắc
* Hàn
* Triệu
* Ngụy
* Điền Tề
* Việt
* Tây Chu
* Đông Chu
 |
**Tần Ai công** (chữ Hán: 秦哀公, trị vì 536 TCN-501 TCN), còn gọi là **Tần Tất công** (*秦毕公*), **Tần Bi công** (*秦㻫公*), **Tần Bách công** (*秦栢公*), là vị quân chủ thứ 19 của nước Tần - chư hầu của nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Ông là con trai của Tần Cảnh công, vua thứ 18 của nước Tần. Năm 537 TCN, Tần Cảnh công qua đời, Ai công nối ngôi quốc quân.

Quan hệ với nước Sở
-------------------

Sở Bình vương sai sứ sang nước Tần xin lấy con gái tông thất cho thái tử Kiến. Tần Ai công bằng lòng gả con gái cho thái tử Kiến.

Năm 523 TCN, Sở Bình vương sai Phí Vô Cực sang nước Tần cầu hôn, xin lấy con gái tông thất cho thái tử Kiến. Tần Ai công bằng lòng gả con gái là Bá Doanh cho thái tử Kiến.

Nhưng khi người con gái nước Tần đến nước Sở, Sở Bình vương thấy nàng đẹp bèn lấy làm vợ và gả người con gái khác cho thái tử. Bình Vương lấy con gái nước Tần sinh ra con thứ là Trân, còn thái tử Kiến sinh con là Thắng.

Năm 522 TCN, Sở Bình Vương nghe lời gièm của Phí Vô Kỵ nên muốn giết thái tử Kiến. Thái tử cùng Ngũ Tử Tư bỏ chạy khỏi nước Sở. Sở Bình vương lập Hùng Trân làm thế tử, sau nối ngôi tức Sở Chiêu vương.

Sau khi thái tử Kiến bị giết, Ngũ Tử Tư sang nước Ngô phục vụ Ngô Hạp Lư. Năm 506 TCN, Ngô Hạp Lư mang quân đánh Sở báo thù cho Tử Tư, chiếm được Dĩnh Đô. Lúc đó Sở Bình vương đã mất, con là Chiêu vương (tức Hùng Trân) bỏ chạy. Bầy tôi nước Sở là Thân Bao Tư chạy sang cầu cứu Tần Ai công cứu nước Sở. Do sự năn nỉ suốt 7 ngày của Thân Bao Tư, Tần Ai công bằng lòng phát binh cùng 500 chiến xa cứu Sở.

Năm 505 TCN liên quân Tần-Sở đánh lui Ngô, Hạp Lư buộc phải rút lui, Sở Chiêu vương trở lại Sở.

Năm 501 TCN, Tần Ai công qua đời, ông ở ngôi 36 năm. Ai công có một người con trai (sử ký không nêu rõ tên) đã chết trước được đặt thụy là Tần Di công. Con Di công được lập lên nối ngôi, tức là Tần Huệ công.

Xem thêm
--------

* Tần Cảnh công
* Tần Huệ công (Chiến Quốc)

Tham khảo
---------

* Sử ký Tư Mã Thiên, thiên
	+ *Tần bản kỉ*
* Phương Thi Danh (2001), *Niên biểu lịch sử Trung Quốc*, Nhà xuất bản Thế giới

Chú thích
---------

1. ↑  Sử ký, Tần bản kỷ
2. ↑  Phương Thi Danh, sách đã dẫn, tr 29
3. ↑  Sử ký không ghi rõ tên của Huệ công

| * x
* t
* s
Các đời vua nước Tần |
| --- |
| Thời kỳ ấp Tần | 
* Phi Tử
* Hầu
* Công Bá
* Trọng
* Trang công

 |
| Nước Tần thời chư hầu | 
* Tương công
* Văn công
* Ninh công
* Xuất tử
* Vũ công
* Đức công
* Tuyên công
* Thành công
* Mục công
* Khang công
* Cung công
* Hoàn công
* Cảnh công
* Ai công
* Huệ công
* Điệu công
* Lệ Cung công
* Tháo công
* Hoài công
* Linh công
* Giản công
* Huệ công
* Xuất công
* Hiến công (truy tôn Nguyên vương)
* Hiếu công (truy tôn Bình vương)

 |
| thời kỳ vương quốc Tần | 
* Huệ Văn vương
* Vũ vương
* Chiêu Tương vương
* Hiếu Văn vương
* Trang Tương vương

 |
| Nhà Tần | 
* Tần Thủy Hoàng
* Tần Nhị Thế
* Tần Tam Thế

 |
| 

---

* Chư hầu lớn thời Chu
* Tấn
* Sở
* Khương Tề
* Tần
* Yên
* Vệ
* Trịnh
* Tống
* Trần
* Lỗ
* Ngô
* Sái
* Tào
* Kỷ
* Hứa
* Đằng
* Hình
* Trâu
* Cử
* Tây Quắc
* Hàn
* Triệu
* Ngụy
* Điền Tề
* Việt
* Tây Chu
* Đông Chu
 |
Trong hình học và tinh thể học, một **mạng Bravais**, đặt theo tên của nhà vật lí Auguste Bravais , là một mạng vô hạn cấu tạo từ những điểm phân biệt sinh ra từ một tập tịnh tiến rời rạc được miêu tả trong không gian ba chiều như sau:

{\displaystyle \mathbf {R} =n\_{1}\mathbf {a} \_{1}+n\_{2}\mathbf {a} \_{2}+n\_{3}\mathbf {a} \_{3}}
Trong đó ni là số nguyên bất kì và **a***i* là các vector cơ sở được đặt ở những hướng khác nhau (không nhất thiết là đường vuông góc chung), từ đó phát triển thành không gian mạng. Các tập hợp vector rời rạc phải được đặt dưới phép cộng và trừ. Mạng Bravais là như nhau đối với bất kì vị trí vector **R**.

Khi các điểm phân biệt là các nguyên tử, ion hay chuỗi polymer, khái niệm mạng Bravais được dùng để chính thức định nghĩa một *sự sắp đặt tinh thể* và ranh giới vô hạn. Một tinh thể được tạo nên bởi sự sắp đặt tuần hoàn của một hay nhiều nguyên tử (gốc mạng) lặp lại ở mỗi nút mạng. Do đó, tinh thể trông giống nhau khi quan sát từ bất kì nút mạng nào.

Trong không gian 2 chiều
------------------------

Xem thêm thông tin: Mạng không gian
1 – đơn tà, 2 – chữ nhật, 3 – tâm chữ nhật, 4 – lục giác, and 5 - tứ giác
Trong không gian hai chiều, có năm loại mạng Bravais, chia thành 4 nhóm tinh thể.

| Nhóm tinh thể | Nhóm điểm (Ghi chú Schoenflies) | 5 mạng Bravais |
| --- | --- | --- |
| Sơ cấp | Tâm |
| Đơn tà | C2 | Xiên |  |
| Orthorhombic | D2 | Chữ nhật | Tâm chữ nhật |
| Lục giác | D6 | Lục giác |  |
| Tứ giác | D4 | Hình vuông |  |

Trong không gian ba chiều
-------------------------

Trong không gian 4 chiều
------------------------

Xem thêm
--------

Tham khảo
---------

1. ↑  Aroyo, Mois I.; Müller, Ulrich; Wondratschek, Hans (2006). "Historical Introduction". *International Tables for Crystallography*. **A1** (1.1): 2–5. CiteSeerX 10.1.1.471.4170. doi:10.1107/97809553602060000537. Bản gốc lưu trữ ngày 4 tháng 7 năm 2013. Truy cập ngày 21 tháng 4 năm 2008.
2. ↑  Kittel, Charles (1996) [1953]. "Chapter 1". *Introduction to Solid State Physics*. New York: John Wiley & Sons. tr. 10. ISBN 978-0-471-11181-8. Truy cập ngày 21 tháng 4 năm 2008.
Một bản khắc của Cecil Calvert, Nam tước Baltimore thứ 2, chủ sở hữu đầu tiên của thuộc địa độc quyền Maryland
**Thuộc địa độc quyền** (tiếng Anh: *Proprietary colony*) là một loại hình chính quyền thuộc địa ở Châu Mỹ thuộc Anh trong thế kỷ XVII và ở Đông Ấn cho đến những năm 1850. Tại các vùng đất thuộc sở hữu hải ngoại của Anh, tất cả đất đai đều thuộc về Vương quyền, cơ quan nắm quyền quản lý tối cao. Tất cả các lãnh thổ thuộc địa của Anh đều được Vương quyền phân chia thông qua các hiến chương hoàng gia thành một trong ba loại: độc quyền, vương thất hoặc giao ước. Theo hệ thống độc quyền, các cá nhân hoặc công ty (thường là công ty cổ phần) được Nhà vua cấp các điều lệ thương mại để thành lập các thuộc địa ở nước ngoài. Những chủ sở hữu này sau đó được trao quyền lựa chọn các thống đốc và các quan chức khác ở thuộc địa.

Kiểu cai trị gián tiếp này cuối cùng không còn được ưa chuộng khi tình hình chính trị xã hội ở các thuộc địa Mỹ của Anh dần dần ổn định và những khó khăn hành chính được giảm bớt, hoặc do sự thất bại về mặt hành chính hoặc kinh tế của công ty độc quyền. Các vị quân chủ kế tiếp của Anh tìm cách củng cố quyền lực và thẩm quyền của mình, đồng thời dần dần chuyển đổi tất cả các thuộc địa độc quyền thành Thuộc địa Vương thất, được quản lý bởi các quan chức thuộc địa do chính phủ ở London bổ nhiệm. Đến thế kỷ XVIII, hầu hết các thuộc địa độc quyền trước đây đã được chuyển đổi thành thuộc địa vương thất.

Tham khảo
---------

Xem thêm
--------

* Martinez, Albert J. "The Palatinate Clause of the Maryland Charter, 1632-1776: From Independent Jurisdiction to Independence." *American Journal of Legal History* (2008): 305–325. in JSTOR
* Mereness, Newton Dennison. *Maryland as a proprietary province* (1901) online
* Osgood, Herbert L. "The Proprietary Province as a Form of Colonial Government." Part I. *American Historical Review* 2 (July 1896): 644–64; Part 495. vol 3 (October 1897): 31–55; Part III. vol 3 (January 1898): 244–65. part 1 online free at JSTOR, part 3 the standard survey
* Osgood, Herbert Levi. *The American Colonies in the Seventeenth Century: The Proprietary Province in Its Earliest Form, the Corporate Colonies of New England* (1930)
* Osgood, Herbert Levi. *The Proprietary Province in Its Later Forms* (Columbia University Press, 1930)
* Roper, Louis H. and Bertrand Van Ruymbeke, eds. *Constructing Early Modern Empires: Proprietary Ventures in the Atlantic World, 1500-1750* (Brill, 2007)
Lâu đài Läckö vào tháng 7 năm 2004
Kungssalen, phòng ăn lớn của lâu đài Läckö
Nội thất trong lâu đài Läckö
**Lâu đài Läckö** (tiếng Thụy Điển: *Läckö Slott*) là một lâu đài thời trung cổ ở Thụy Điển, nằm trên đảo Kållandsö ở Hồ Vänern, 25 km về phía bắc của Lidköping ở Västergötland, Thụy Điển.

Lịch sử
-------

Brynolf Algotsson, Giám mục Skara, đã đặt nền móng cho một lâu đài kiên cố vào năm 1298 ban đầu là một pháo đài bao gồm hai hoặc ba ngôi nhà được bao quanh bởi một bức tường. Sau một vụ hỏa hoạn trong những năm 1470, pháo đài được mở rộng bởi giám mục Brynolf Gerlachsson. Sau cuộc cải cách năm 1527, vua Gustav I của Thụy Điển đã sở hữu lâu đài.

Năm 1615, nguyên soái Jacob Pontusson De la Gardie đã được quyền sở hữu lâu đài. Ông đã bắt tay vào mở rộng lâu đài. Cổng vào sân chính đã được thêm vào trong thời kỳ của ông, cũng như các bức bích họa mô tả con người và các nhà máy uốn lượn được tìm thấy trong các hốc, cầu thang và các phòng trên tầng ba. Năm 1654, Bá tước Magnus Gabriel De la Gardie khởi xướng các dự án xây dựng lớn tại Läckö. Một tầng thứ tư được xây dựng trong tòa nhà chính và một số nghệ sĩ đã được thuê để trang trí các bức tường và trần của lâu đài.

Ngày nay, lâu đài Läckö là một di tích quốc gia và được quản lý bởi Ủy ban Tài sản Quốc gia từ năm 1993. Ủy ban Tài sản Quốc gia (tiếng Thụy Điển: Statens fastighetsverk), Quỹ Lâu đài Läckö (tiếng Thụy Điển: Stiftelsen Läckö Slott) và Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia (Thụy Điển: Nationalmuseum) làm việc cùng nhau để duy trì và trang bị lâu đài theo phong cách thời kỳ Baroque.

Tham khảo
---------

* *The Splendour of The Baroque. Läcko Castle, A Nobleman's Home in Sweden's Age of Greatness* (Lars Sjöberg and Anneli Welin. Stockholm: National Museum of Fine Arts. Text in Swedish. 2001) ISBN 91-7100-643-5

Liên kết ngoài
--------------

* Läckö Slott official web site
* Statens fastighetsverk: National Property Board
* Stiftelsen Läckö Slott: The Foundation of Läckö Slott
**Pa Kao Her** (RPA: *Paj Kaub Hawj*, Pahawh: **𖬖𖬰𖬪𖬵 𖬄𖬰 𖬎𖬲𖬟**) là một người dân tộc Hmong sinh ra ở huyện Nong Het, tỉnh Xiêng Khoảng, Bắc Lào, gần biên giới với Việt Nam. Ông là một trong những môn đồ đầu tiên của người anh họ của mình, Shong Lue Yang, còn được gọi là "Mẹ của chữ viết", người đã phát triển hệ thống chữ viết Pahawh. Sau đó, ông là một trong những nhà lãnh đạo của phong trào Hmong ChaoFa ở Lào cùng với Zong Zoua Her, sau khi Đảng Cộng sản Nhân dân Cách mạng Lào lên nắm quyền vào năm 1975. Ông là Chủ tịch Tổ chức Giải phóng Dân tộc Lào (ELOL), một tổ chức chống chính phủ CHDCND Lào có trụ sở tại Thái Lan, có mặt ở Lào vào những năm 1980. Sau đó, ông trở thành chủ tịch của Đảng Dân chủ ChaoFa.

Phong trào ChaoFa chia thành một số nhóm trong những năm 1990 và 2000. Pa Kao Her là người đứng đầu phe chính. Moua Nhia Long là thủ lĩnh của một phái khác.

Ông bị ám sát vào năm 2002 tại tỉnh Chiang Rai, Thái Lan.

Hmong ChaoFa, một tổ chức chia nhỏ, đã được kết nạp vào Tổ chức Dân tộc và Quốc gia Không đại diện. Tổ chức đang phát triển cái mà nó gọi là Nhà nước Liên bang Hmong ChaoFa và trang web của Đại hội Nhân dân Hmong Thế giới.

Tham khảo
---------

1. ↑  Baird, Ian G. (2012). "The monks and the Hmong: The special relationship between the ChaoFa and the Tham Krabok Buddhist Temple in Saraburi Province, Thailand". Trong Vladimir Tikhonov; Torkel Brekke (biên tập). *Violent Buddhism – Buddhism and Militarism in Asia in the Twentieth Century*. London: Routledge. tr. 120–151.
2. ↑
**Nguyễn Văn Tố** (5 tháng 6 năm 1889 - 7 tháng 10 năm 1947), bút hiệu **Ứng Hòe**, là một nhà nghiên cứu khoa học xã hội Việt Nam và là Chủ tịch Quốc hội **đầu tiên** của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Tiểu sử
-------

Ông sinh ngày 5 tháng 6 năm 1889, quê ở Hà Đông (nay thuộc Hà Tây).

Thuở nhỏ ông học chữ Hán, sau sang Pháp học, đỗ bằng Thành chung (Trung học).

Sự nghiệp
---------

Sau khi từ Pháp về nước, ông làm việc tại trường Viễn Đông Bác Cổ Hà Nội, chuyên về văn học cổ Việt Nam. Ông từng làm Hội trưởng Hội Trí Tri, Hội truyền bá chữ Quốc ngữ trước năm 1945.

Sau Cách mạng Tháng Tám, ông giữ chức Bộ trưởng Cứu tế Xã hội trong chính phủ cách mạng lâm thời. Ông là Đại biểu quốc hội, Chủ tịch Quốc hội khóa I, Quốc vụ khanh trong Chính phủ Liên hiệp lâm thời (1946).

Sau ngày toàn quốc kháng chiến (ngày 19 tháng 12 năm 1946, ông cùng chính phủ rút lên Việt Bắc tiếp tục kháng chiến chống Pháp. Ngày 7 tháng 10 năm 1947, trong một cuộc tấn công chớp nhoáng của địch Pháp vào chiến khu trong chiến dịch Việt Bắc, ông bị địch Pháp phục kích vây bắn và hy sinh tại Bắc Kạn. Có một chi tiết đáng chú ý là cụ Nguyễn Văn Tố có thân hình mảnh dẻ và dong dỏng cao nên ban đầu quân đội Pháp nhầm tưởng ông là chủ tịch Hồ Chí Minh.

Sáng tác
--------

Những công trình nghiên cứu của ông rất có giá trị, được in trong các tạp chí như *Trí tri*, *Tri tân*, *"Viễn Đông Bác Cổ"* xuất bản ở Hà Nội thời bấy giờ.

Vinh danh
---------

Tên ông được đặt cho một trường học ở Khu 9 (Nam Bộ) trong những năm kháng chiến chống Pháp (1946 - 1954). Trường Nguyễn Văn Tố rất nổi tiếng vì đã có công đào tạo nhiều nhân tài cho đất nước. Nhiều cán bộ lãnh đạo Nhà nước Việt Nam hiện nay có xuất thân từ trường này. 

Ngày nay còn có nhiều ngôi trường mang tên ông tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Nghệ An...

Tên ông được dùng để đặt tên đường ở nhiều nơi tại Việt Nam như: quận Hoàn Kiếm (Hà Nội), quận Tân Phú (Thành phố Hồ Chí Minh), quận Hải Châu (Đà Nẵng), Tp Hải Dương (Hải Dương), Tp Nam Định (Nam Định), Tp Vinh (Nghệ An), Tp Tam Kỳ (Quảng Nam), Tp Phan Rang – Tháp Chàm (Ninh Thuận), Tp Phan Thiết (Bình Thuận), Tp Rạch Giá (Kiên Giang)

Chú thích
---------

Liên kết ngoài
--------------

* Nguyễn Văn Tố tại Từ điển bách khoa Việt Nam

| * x
* t
* s
Chủ tịch Quốc hội Việt Nam Việt Nam |
| --- |
| 
* Nguyễn Văn Tố (1946)
* Bùi Bằng Đoàn (1946–1955)
* Tôn Đức Thắng (1955–1960)
* Trường Chinh (1960–1981)
* Nguyễn Hữu Thọ (1981–1987)
* Lê Quang Đạo (1987–1992)
* Nông Đức Mạnh (1992–2001)
* Nguyễn Văn An (2001–2006)
* Nguyễn Phú Trọng (2006–2011)
* Nguyễn Sinh Hùng (2011–2016)
* Nguyễn Thị Kim Ngân (2016–2021)
* Vương Đình Huệ (2021–)

 |

| * x
* t
* s
Bộ trưởng Bộ Thương binh và Xã hội Việt Nam Việt Nam |
| --- |
| 
Nguyễn Văn Tố (1945–1946) ·
Trương Đình Tri (1946) ·
Chu Bá Phượng (1946–1947) ·
Vũ Đình Tụng¹ (1947–1959) ·
Nguyễn Xiển (1955–1959) ·
Dương Quỳnh Hoa² (*1969–1976*) ·
Dương Quốc Chính (1975–1982) ·
Song Hào (1982–1987) 
 |
| *In nghiêng*: Quyền Bộ trưởng **·** ¹ Bộ trưởng Bộ Thương binh – Cựu binh **·** ² Bộ trưởng Chính phủ Cộng hòa miền Nam Việt Nam |
**Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Uzbekistan**  (tiếng Uzbek: Ўзбекистон Совет Социалистик Республикаси, chuyển tự: *O`zbekiston Sovet Sotsialistik Respublikasi*; tiếng Nga: Узбекская Советская Социалистическая Республика, chuyển tự: *Uzbekskaya Sovetskaya Sotsialisticheskaya Respublika*), hay còn gọi tắt là **Uzbekistan Xô viết**, là một trong những nước cộng hòa tạo nên Liên bang Xô viết sau này. Năm 1991, Uzbekistan Xô viết tuyên bố độc lập và đổi tên thành "*Cộng hoà Uzbekistan*."

Lịch sử
-------

Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Uzbekistan bao gồm Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan trước 1929, khi mà địa vị của Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan được nâng lên trạng thái cân bằng. Năm 1930, thủ đô của Uzbekistan được tái lập lại từ Samarkand thành Tashkent. Năm 1936, lãnh thổ của Uzbekistan được mở rộng vì có thêm Qaraqalpaqstan từ Kazakhstan trong giai đoạn cuối cùng của Liên bang Xô viết. Sau này một phần nhỏ lãnh thổ đã được đổi qua lại vài lần giữa Kazakhstan và Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Uzbekistan sau Thế chiến II.

Năm 1928, việc tập thể hóa các vùng đất về một chính thể đã được triển khai, vào cuối những năm 1930.

Những năm 1937-1938, trong cuộc "Đại thanh trừng", một số người bị cho là theo chủ nghĩa dân tộc đã bị hành quyết, bao gồm Faizullah Khojaev, thủ tướng đầu tiên.

Trong thời kỳ Thế chiến II, rất nhiều các nước công nghiệp đã chuyển tới Uzbekistan từ các vùng nguy hiểm ở phía tây của Liên Xô để bảo đảm an toàn.

Trong thời kỳ Xô viết, Hồi giáo trở thành một điểm nóng của chống tôn giáo trong chính quyền Cộng sản. Chính phủ đóng cửa phần lớn các miếu thờ, và các trường học tôn giáo trở thành bảo tàng chống tôn giáo.

Đảng Cộng sản là Đảng hợp pháp duy nhất tại Uzbekistan trước 1990. Chủ tịch cầm quyền lâu nhất tại Uzbekistan là Sharof Rashidov, đứng đầu Đảng Cộng sản Uzbekistan từ năm 1959 đến 1983. Islam Karimov, đứng đầu Đảng Cộng sản Uzbekistan từ năm 1989 và sau này nắm quyền Đảng mới, **Đảng Dân chủ Nhân dân** (PDP), trở thành tổng thống Uzbekistan năm 1990.

Vào ngày 1 tháng 9 năm 1991,Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Uzbekistan đổi tên thành *Cộng hòa Uzbekistan*, trước đây là một phần của Liên Xô trước 26 tháng 12 năm 1991. Với việc tan rã hoàn toàn của Liên bang Xô viết, Uzbekistan trở thành Quốc gia độc lập Uzbekistan. Islam Karimov làm tổng thống từ đó.

| * x
* t
* s
Các nước Cộng hòa trong Liên bang các nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết |
| --- |
| Chính | 
* Armenia
* Azerbaijan
* Byelorussia
* Estonia
* Gruzia
* Kazakhstan
* Kirghizia
* Latvia
* Litva
* Moldavia
* Liên bang Nga
* Tajikistan
* Turkmenia
* Uzbekistan
* Ukraina

 |  |
| Tồn tại ngắn | 
* *Karelia-Phần Lan* (1940–1956)
* Liên bang Ngoại Kavkaz (1922–1936)

 |
| Không thuộc Liên bang | 
* Abkhazia (1921–1931)
* Bukhara (1920–1925)
* Khorezm SSR (1920–1925)
* Nakhichevan (1920-1923)
* Moldavia Pridnestrovia (1990–1991)

 |

Tham khảo
---------
**Nymphaea caerulea**, hay **súng xanh Ai Cập**, **sen xanh Ai Cập**, là một loài thủy sinh thuộc chi Súng. Giống như những loài khác trong chi, N. caerulea có chứa chất aporphine (đừng nhầm lẫn với apomorphine). Đây là một loài hoa gắn liền với nền văn minh Ai Cập cổ đại.

Mô tả
-----

Sông Nin được xem là môi trường sống ban đầu của N. caerulea, cũng như các khu vực khác thuộc Đông Phi. Trong thời cổ đại, nó đã có mặt ở các vùng thuộc tiểu lục địa Ấn Độ và Thái Lan.

Lá của N. caerulea tròn và lớn, rộng chừng 25 đến 40 cm, có khía hình chữ V ở thân lá. Hoa của nó có đường kính khoảng 10 – 15 cm. Trong văn học, hoa của N. caerulea được mô tả là nở vào lúc bình minh và khép lại, chìm xuống nước vào lúc hoàng hôn. Thực tế, chồi hoa sẽ nhú lên bề mặt nước vào khoảng 2 - 3 ngày, và khi sẵn sàng, chúng sẽ mở những cánh hoa vào khoảng 9 - 10 giờ sáng và khép lại khi về xế chiều. Hoa và chồi không dâng cao lên khỏi mặt nước vào buổi sáng, và cũng không chìm vào ban đêm. Hoa có màu trắng hơi phớt màu xanh trời hoặc mang màu trắng-cẩm quỳ. Ở chính giữa của hoa mang màu vàng nhạt.

Sử dụng
-------

Chất aporphine trong loài hoa này đã được biết đến bởi người Maya và Ai Cập cổ đại. Chúng có tác dụng an thần nhẹ, gây tê hoặc giảm đau. Chúng cũng được sử dụng làm trà và nước hoa từ thời xưa.

Nghệ thuật
----------

Cùng với hoa sen trắng *Nymphaea lotus*, N. caerulea thường được mô tả trong nghệ thuật Ai Cập cổ đại: trên các bức vẽ, phù điêu...; chúng thường xuất hiện trong những khung cảnh nghi lễ tôn giáo. N. caerulea được coi là biểu tượng của mặt trời, vì những hoa của nó khép vào ban đêm và nở lại vào buổi sáng. N. caerulea là hiện thân của thần sắc đẹp và y học Nefertem.

Liên kết ngoài
--------------

* Missouri Botanical Garden: *Nymphaea caerulea*
* Nymphaea caerulea - Lucid Key

Chú thích
---------

1. 1 2  Bertol, Elisabetta; Fineschi, Vittorio; Karch, Steven B.; Mari, Francesco; Riezzo, Irene (2004). "Nymphaea cults in ancient Egypt and the New World: a lesson in empirical pharmacology". *Journal of the Royal Society of Medicine*. **97**(2): 84–85
2. ↑  "*Nymphaea caerulea*". *Germplasm Resources Information Network (GRIN)*.
3. ↑  Rawson, Jessica, *Chinese Ornament: The lotus and the dragon*, pp. 200 (quoted)–202, 1984, British Museum Publications, ISBN 0-714-11431-6
4. ↑  Wilkinson, Richard H. (2003). *The Complete Gods and Goddesses of Ancient Egypt*. Thames & Hudson. p. 133. ISBN 0-500-05120-8
**Chu Hoàn Vương** (chữ Hán: 周桓王; trị vì: 719 TCN - 697 TCN), tên thật là **Cơ Lâm** (姬林), là vị vua thứ 14 của nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Xung đột với nước Trịnh
-----------------------

Ông là cháu nội Chu Bình Vương – vua đầu tiên nhà Đông Chu. Do cha ông là thái tử Duệ Phụ mất sớm nên ông được kế vị ông nội.

Chu Hoàn vương có hiềm khích với nước Trịnh. Trịnh Trang Công lấn át thiên tử, ông nội Chu Bình Vương yếu thế phải chấp nhận đổi con tin: cha ông (Duệ Phụ) khi còn sống phải sang làm con tin ở nước Trịnh để con vua Trịnh là Hốt sang nhà Chu.

Khi lên nối ngôi, ông vẫn thù nước Trịnh. Năm 717 TCN, Trịnh Trang Công vào triều kiến Chu Hoàn Vương nhưng ông không tiếp đãi theo đúng lễ tiếp đãi chư hầu.

Trịnh Trang Công giận Hoàn Vương, sang năm 715 TCN tự ý cùng nước Lỗ trao đổi hứa điền.

Năm 707 TCN, Chu Hoàn Vương bèn mang quân đánh nước Trịnh để trả thù. Tuy nhiên Hoàn Vương bại trận, bản thân ông bị quân Trịnh bắn bị thương, phải lui binh.

Bị tiếm vương hiệu
------------------

Năm 704 TCN, vua nước Sở là Hùng Thông hội chư hầu ở đất Lộc, rồi đánh nước Tuỳ và sai sứ trách cứ nước Hoàng không dự hội. Hùng Thông thấy thế lực đã đủ mạnh, xin Chu Hoàn vương phong mình làm vương nhưng Hoàn vương không nghe. Hùng Thông bèn bất chấp thiên tử nhà Chu, tự tiếm hiệu xưng vương.

Năm 697 TCN, Chu Hoàn Vương mất. Ông ở ngôi 23 năm. Thái tử Cơ Đà lên nối ngôi, tức là Chu Trang Vương.

Đông Chu Liệt Quốc
------------------

Trong tiểu thuyết dã sử Đông Chu Liệt Quốc của tác giả Phùng Mộng Long, Chu Hoàn vương được miêu tả giống với sử sách, ông xuất hiện từ hồi thứ 5 cho tới hồi thứ 10.

Xem thêm
--------

* Chu Bình Vương
* Chu Trang Vương
* Trịnh Trang Công

Tham khảo
---------

* *Sử ký Tư Mã Thiên những điều chưa biết* - Chu bản kỷ, Bùi Hạnh Cẩn - Việt Anh dịch (2005), Nhà xuất bản Văn hoá thông tin
* Trình Doãn Thắng, Ngô Trâu Cương, Thái Thành (1998), *Cố sự Quỳnh Lâm*, Nhà xuất bản Thanh Hoá
* Phương Thi Danh (2001), Niên biểu lịch sử Trung Quốc, Nhà xuất bản Thế giới

Chú thích
---------

1. ↑  Trình Doãn Thắng, Ngô Trâu Cương, Thái Thành, sách đã dẫn, tr 20
2. ↑  Hứa điền là ruộng thiên tử dùng tế tự

| * x
* t
* s
Các vua nhà Chu |
| --- |
| Tây Chu | 
* Vũ vương
* Thành vương
* Khang vương
* Chiêu vương
* Mục vương
* Cung vương
* Ý vương
* Hiếu vương
* Di vương
* Lệ vương
* Tuyên vương
* U vương

 |
| Đông Chu | 
* Bình vương
* Huề vương
* Hoàn vương
* Trang vương
* Ly vương
* Huệ vương
* Đồi
* Tương vương
* Đái
* Khoảnh vương
* Khuông vương
* Định vương
* Giản vương
* Linh vương
* Cảnh Vương
* Điệu Vương
* Triều
* Kính Vương
* Nguyên Vương
* Trinh Định Vương
* Ai Vương
* Tư Vương
* Khảo Vương
* Uy Liệt Vương
* An Vương
* Liệt Vương
* Hiển Vương
* Thận Tịnh Vương
* Noản Vương
* *Đông Chu quân*

 |
| 

---

* Vua Trung Quốc
* Tam Hoàng Ngũ Đế
* Hạ
* Thương
* Chu
* Tần
* Hán
* Tam Quốc
* Tấn
* Ngũ Hồ loạn Hoa
* Nam Bắc triều
* Tùy
* Đường
* Ngũ đại Thập quốc
* Tống
* Tây Hạ
* Kim
* Tây Liêu
* Nguyên
* Minh
* Thanh
 |
Tập tin:Lucy and Janis hugging.pngLucy ôm Janis, người chăm sóc trước khi chia tay nhau lần cuối
**Lucy** (1964–1987) là một con tinh tinh tinh cái thuộc sở hữu của Viện nghiên cứu linh trưởng ở Oklahoma, và được nuôi dưỡng bởi Maurice K. Temerlin, Tiến sĩ, một nhà trị liệu tâm lý và giáo sư tại Đại học Oklahoma và vợ ông, Jane.

Bối cảnh
--------

Lucy sinh năm 1964, được các nhà nghiên cứu mang về từ một gánh xiếc tinh tinh hoạt động tại Florida. Từ những ngày mới sinh ra, người ta đã tách Lucy khỏi mẹ, một hành trình định mệnh đã đưa Lucy tới Viện Nghiên cứu Linh trưởng tại Oklahoma, Hoa Kỳ.
Temerlin và vợ nuôi Lucy như thể cô là một đứa trẻ, dạy cô ăn với đồ bạc, mặc quần áo, lật tạp chí và ngồi trên ghế ở bàn ăn tối. Nps đã được dạy [lấy [Ngôn ngữ ký hiệu của Mỹ]] bởi nhà nguyên thủy học Roger Fouts như một phần của dự án ngôn ngữ vượn và cuối cùng đã học được 140 dấu hiệu. Nó xuất hiện trên tạp chí *Life*, nơi con tinh tinh cái này trở nên nổi tiếng vì uống thẳng gin, nuôi dưỡng mèo, điêu khắc mô hình đầu người ra khỏi phân của chính mình và sử dụng  *Playgirl*  và máy hút bụi cho thỏa mãn tình dục. Trong khoảng thời gian đó, Temerlins lần đầu tiên giới thiệu cô với một con tinh tinh đực, và cô sợ hãi và không liên quan đến anh ta, chứ đừng nói đến việc anh ta hấp dẫn. Fouts đã viết rằng khi anh đến nhà của Lucy lúc 8:30 mỗi sáng, Lucy sẽ chào đón anh bằng một cái ôm, lấy ấm đun nước, đổ đầy nước, tìm hai cốc và túi trà, và phục vụ trà.
Năm 1977, Janis Carter là người hộ tống Lucy và một con tinh tinh nữa tới Tây Phi, đưa nó về môi trường tự nhiên, nơi tinh tinh có thể chung sống với bầy đàn.

Tham khảo
---------

1. ↑  Dale Peterson (1995). *Chimpanzee Travels: On and Off the Road in Africa*. London: The University of Georgia Press. tr. 136, 151. ISBN 0-8203-2489-2.
2. ↑  Pagan Kennedy. "Chimps Will Inherit the Earth?". Beacon Press.
3. ↑  David Goldenberg. "The Nipple Fetish". Gelf Magazine.
**Yery**, **Yeru**, **Ery** hay **Eru** (Ы ы; dạng in nghiêng: *Ы* *ы*), thường được gọi là Ы [ɨ] trong tiếng Nga hiện đại hoặc еры *yerý* trong lịch sử và trong tiếng Slavonic Nhà thờ hiện đại, là một chữ cái trong hệ thống chữ Kirin. Nó đại diện cho nguyên âm gần không có âm trung tâm /ɨ/ (nhiều phía sau hoặc phía trên hơn i) sau các phụ âm không viết trong (cứng) trong bảng chữ cái Belarus và Nga, và sau bất kỳ phụ âm nào trong hầu hết các tiêu chuẩn Rusyn, trong đó nó đại diện cho âm gần âm giữa trở lại nguyên âm không được bao quanh.

Chữ cái này thường được viết bằng chữ latinh sang tiếng Anh và hầu hết các ngôn ngữ Tây Âu khác là ⟨y⟩: Krylov (họ, Крылов), tiếng Việt đọc như chữ ⟨ư⟩. Cách viết đó khớp với tiếng Ba Lan, sử dụng ⟨y⟩ để biểu thị một âm rất giống. Tiếng Nga ⟨ы⟩ được sử dụng để chuyển chữ ⟨y⟩ của Ba Lan sang chữ Kirin: *Maryla* (Марыля). Tuy nhiên, ⟨y⟩ trong tiếng Latinh cũng có thể được sử dụng cho các mục đích khác (chẳng hạn như cho ⟨й⟩, hoặc như một phần của chữ số, ví dụ: ⟨я⟩) .

Nguồn gốc
---------

Giống như nhiều chữ cái Kirin khác, nó có nguồn gốc từ chữ ghép ꙑ (được biểu thị bằng Unicode là Yeru với Back Yer), được hình thành từ Yer ⟨ъ⟩ và ⟨і⟩ (trước đây được viết là không dấu chấm hoặc có hai dấu chấm) hoặc Izhe (⟨и⟩ mà trước đây giống với ⟨н⟩). Trong các bản thảo thời Trung cổ, nó hầu như luôn được tìm thấy dưới dạng ⟨ъі⟩ hoặc ⟨ъи⟩. Dạng hiện đại ⟨ы⟩ lần đầu tiên xuất hiện trong các bản viết tay Nam Slav vì mất đi sự đảo ngữ của các phụ âm cuối từ và phụ âm trước, vì vậy các chữ cái ⟨ъ⟩ và ⟨ь⟩ trở nên nhầm lẫn; kể từ cuối thế kỷ 14, ⟨ы⟩ được sử dụng trong các bản thảo Đông Slav.

Mã máy tính
-----------

| Kí tự | Ы | ы | Ꙑ | ꙑ |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **Tên Unicode** | CYRILLIC CAPITAL LETTER YERU | CYRILLIC SMALL LETTER YERU | CYRILLIC CAPITAL LETTER YERUWITH BACK YER | CYRILLIC SMALL LETTER YERUWITH BACK YER |
| Mã hóa ký tự | decimal | hex | decimal | hex | decimal | hex | decimal | hex |
| Unicode | 1067 | U+042B | 1099 | U+044B | 42576 | U+A650 | 42577 | U+A651 |
| UTF-8 | 208 171 | D0 AB | 209 139 | D1 8B | 234 153 144 | EA 99 90 | 234 153 145 | EA 99 91 |
| Tham chiếu ký tự số | &#1067; | &#x42B; | &#1099; | &#x44B; | &#42576; | &#xA650; | &#42577; | &#xA651; |
| KOI8-R và KOI8-U | 249 | F9 | 217 | D9 |  |  |  |  |
| Code page 855 | 242 | F2 | 241 | F1 |  |  |  |  |
| Code page 866 | 155 | 9B | 235 | EB |  |  |  |  |
| Windows-1251 | 219 | DB | 251 | FB |  |  |  |  |
| ISO-8859-5 | 203 | CB | 235 | EB |  |  |  |  |
| Macintosh Cyrillic | 155 | 9B | 251 | FB |  |  |  |  |

Tham khảo
---------

* Russian: An interactive online reference grammar, by Dr Robert Beard
**Nguyễn Đình Bảo** (sinh ngày 19 tháng 5 năm 1991) là một cầu thủ bóng đá Việt Nam hiện đang chơi bóng ở vị trí tiền đạo cho Câu lạc bộ bóng đá Quảng Nam.

Sự nghiệp
---------

Nguyễn Đình Bảo gia nhập hệ thống đào tạo trẻ của Sông Lam Nghệ An từ năm 2004. Năm 2007, cùng đội trẻ Sông Lam Nghệ An, Đình Bảo vô địch Giải U17 Quốc gia. Năm 2008, đội lại bảo vệ chức vô địch U17 Quốc gia và Đình Bảo trở thành vua phá lưới của giải. Năm 2011, Đình Bảo có mặt trong đội hình giành hạng ba Giải U21 quốc gia. Năm 2012, dưới sự dẫn dắt của Vũ Quang Nam, Đình Bảo cùng đội U21 Sông Lam Nghệ An đem lại cúp vô địch U21 quốc gia về xứ Nghệ sau 10 năm. Nhờ những đóng góp trong các chức vô địch giải trẻ mà Đình Bảo có biệt danh "Vua giải trẻ".

Từ 2012, Đình Bảo thi đấu ở V.League 2 dưới dạng cho mượn ở đội Trẻ Hà Nội (ACB) và XSKT Cần Thơ. Anh trở lại và góp mặt trong danh sách đăng ký thi đấu V.League 1 của Sông Lam Nghệ An. Sau hai mùa giải ở sân Vinh, trước thềm mùa giải 2016, Đình Bảo gia nhập Hải Phòng. Nhờ sự dìu dắt của huấn luyện viên Trương Việt Hoàng mà anh đã có sự "lột xác" khi chuyển đổi vị trí từ tiền đạo sang tiền vệ cánh trái, được người hâm mộ gọi với biệt danh **Tiểu phi cơ**.

Năm 2019, Đình Bảo gia nhập câu lạc bộ Sài Gòn nhưng không thể hiện được nhiều với hai bàn thắng sau 15 trận trên mọi đấu trường, và bị thanh lý hợp đồng vào giai đoạn 2 V.League 1 2020. Sau một thời gian thất nghiệp, Đình Bảo gia nhập Thanh Hóa, nhưng bị cắt hợp đồng sau hai tháng. Câu lạc bộ Quảng Nam tưởng chừng đã ký hợp đồng với Nguyễn Đình Bảo, nhưng không thể đăng ký thành công do không nắm được luật. Cuối cùng, Đình Bảo vẫn góp mặt trong đội hình Quảng Nam vào mùa giải 2021.

Sự nghiệp quốc tế
-----------------

Nguyễn Đình Bảo từng được triệu tập lên đội tuyển U-19 và U-21 Việt Nam.

Chú thích
---------

1. ↑  Số liệu chuyên môn trước vòng 9 giải HNQG – Eximbank 2013
2. ↑  Đội hình 11 cầu thủ gốc Nghệ đủ khả năng vô địch V.League
3. 1 2  "Vua giải trẻ" Nguyễn Đình Bảo chính thức đầu quân cho Thanh Hóa
4. ↑  "Sao" trẻ lo thất nghiệp
5. 1 2 3 4  Cựu cầu thủ SLNA Nguyễn Đình Bảo chính thức gia nhập CLB Quảng Nam
6. 1 2  CLB Quảng Nam ‘vồ hụt’ Đình Bảo vì không nắm điều lệ?
7. ↑  Thất vọng bóng đá Quảng Nam
***Mizuame*** (水飴?, nghĩa đen là "kẹo nước") là món kẹo ngọt đến từ Nhật Bản. Trong đó, một chất lỏng trong, đặc và dính được tạo ra bằng cách chuyển nguyên liệu từ dạng tinh bột sang dạng đường. *Mizuame* được thêm vào để tạo một lớp óng ánh cho *wagashi*, nó cũng thường được ăn theo cách đơn giản là ăn với mật ong, và có thể dùng làm nguyên liệu chính trong các món ngọt. Một số *Mizuame* được sản xuất với phong cách chế biến đơn giản với việc sử dụng xi rô ngô và có hương vị không quá phức tạp.

Phương pháp làm kẹo
-------------------

Có hai phương pháp được sử dụng để chuyển đổi tinh bột thành đường. Phương pháp truyền thống là lấy gạo nếp trộn với mạch nha và để quá trình enzym tự nhiên diễn ra, từ đó chuyển tinh bột thành xi-rô  chủ yếu bao gồm mạch nha.  Phương pháp thứ hai phổ biến hơn là phương pháp thủy phân axit tinh bột khoai tây hoặc tinh bột khoai lang bằng cách thêm các loại axit như axit hydrochloric, sulfuric hoặc nitric,  để tạo ra xi-rô glucose. Nếu được thực hiện theo phương pháp đầu tiên, sản phẩm cuối cùng sẽ được gọi là *mugi mizuame* (麦水飴, *mugi mizuame*?) , được cho là có hương vị hơn so với sản phẩm được làm từ axit.

Xem thêm
--------

* Xi-rô mạch nha lúa mạch
* Si rô Bắp
* Danh sách các loại siro

Tham khảo
---------

1. 1 2 3  Davidson, Alan (2002) [1999]. "Mizuame". *The Penguin companion to food* (bằng tiếng Anh). London: Penguin books. tr. 611. ISBN 0-14-051522-4. Truy cập ngày 28 tháng 4 năm 2021.
2. ↑  "(T.D.40064) Mizuame – Glucose". *Treasury decisions under customs and other laws* (bằng tiếng Anh). Washington: United States Department of the Treasury. **45**: 339–341. 1924 – qua HathiTrust. `|hdl-access=` cần `|hdl=` (trợ giúp)

Liên kết ngoài
--------------

* Tư liệu liên quan tới Mizuame tại Wikimedia Commons
**Thao túng đám đông** là việc sử dụng các kỹ thuật có chủ ý hoặc vô tình dựa trên các nguyên tắc tâm lý đám đông để thu hút, kiểm soát hoặc tác động đến mong muốn của đám đông nhằm hướng hành vi của họ tới một hành động cụ thể. Việc này phổ biến trong tôn giáo, chính trị và kinh doanh và có thể tạo điều kiện thuận lợi cho việc tán thành, không tán thành hoặc thờ ơ với một người, chính sách hoặc sản phẩm. Đạo đức của việc thao túng đám đông thường bị đặt vấn đề.

Thao túng đám đông khác với tuyên truyền—mặc dù chúng có thể củng cố lẫn nhau để tạo ra kết quả mong muốn. Nếu tuyên truyền là "nỗ lực nhất quán, lâu dài nhằm tạo ra hoặc định hình các sự kiện nhằm tác động đến mối quan hệ của công chúng với một doanh nghiệp, ý tưởng hoặc nhóm", thao túng đám đông là lời kêu gọi hành động tương đối ngắn gọn khi mầm mống tuyên truyền (cụ thể hơn là "trước tuyên truyền") được gieo rắc và công chúng được tổ chức thành một đám đông. Người tuyên truyền thu hút quần chúng, ngay cả khi bị chia cắt, trong khi người thao túng đám đông thu hút một bộ phận quần chúng tập hợp thành đám đông (chẳng hạn như một cuộc biểu tình chính trị, một giáo đoàn hoặc một cuộc họp trại) trong thời gian thực. Tuy nhiên, trong những tình huống như tình trạng khẩn cấp quốc gia, người thao túng đám đông có thể tận dụng phương tiện thông tin đại chúng để nói chuyện với quần chúng trong thời gian thực như thể đang nói chuyện với một đám đông.[*cần câu trích dẫn để xác minh*]

Tham khảo
---------

1. ↑  Adam Curtis (2002). *The Century of the Self*. *British Broadcasting Cooperation* (documentary). United Kingdom: BBC4. Bản gốc lưu trữ ngày 19 tháng 3 năm 2010. Truy cập ngày 20 tháng 12 năm 2019.
2. ↑  
Bernays, Edward L. (1928). *Propaganda*. Brooklyn, NY: Ig Publishing (xuất bản 2004). tr. 52. ISBN 978-0970312594.
3. ↑  Jacques Ellul, *Propaganda: The Formation of Men's Attitudes* (New York: Alfred A. Knopf, 1965): 15.
4. ↑  
Le Bon, Gustave (1895). *The Crowd: A Study of the Popular Mind*. [unknown] biên dịch. Courier Corporation (xuất bản 2012). ISBN 978-0486122083. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2021. The French Revolution ... had among its remote factors the writings of the philosophers, the exactions of the nobility, and the progress of scientific thought. The mind of the masses, thus prepared, was then easily roused by such immediate factors as the speeches of orators ....
5. ↑  Gustave Le Bon, *The Crowd: A Study of the Popular Mind*, Kindle Edition, Book I, Chapter 1 (Ego Books, 2008).

Liên kết ngoài
--------------
**Ảnh khỏa thân nghệ thuật** là một thể loại nhiếp ảnh nghệ thuật mô tả cơ thể con người khỏa thân với sự nhấn mạnh vào hình thức, bố cục, nội dung cảm xúc và các phẩm chất thẩm mỹ khác. Khỏa thân đã là một chủ đề nổi bật của nhiếp ảnh kể từ khi được phát minh, và đóng một vai trò quan trọng trong việc thiết lập nhiếp ảnh như một phương tiện mỹ thuật. Sự khác biệt giữa nhiếp ảnh mỹ thuật và các thể loại phụ khác không phải là tuyệt đối, nhưng có những đặc điểm xác định nhất định.

Sở thích khiêu dâm, mặc dù thường xuất hiện, chỉ là thứ yếu, phân biệt nhiếp ảnh nghệ thuật với cả nhiếp ảnh quyến rũ, tập trung vào việc thể hiện đối tượng của bức ảnh theo cách hấp dẫn nhất, và nhiếp ảnh khiêu dâm, có mục đích chính là kích thích tình dục người xem. Ảnh mỹ thuật cũng không được chụp để phục vụ bất kỳ mục đích báo chí, khoa học hoặc thực tế nào khác. Sự khác biệt giữa những điều này không phải lúc nào cũng rõ ràng, và các nhiếp ảnh gia, cũng như với các nghệ sĩ khác, có xu hướng đưa ra trường hợp riêng của họ trong việc mô tả tác phẩm của họ, mặc dù người xem có thể có đánh giá khác.

Khỏa thân vẫn là một chủ đề gây tranh cãi trên tất cả các phương tiện truyền thông, nhưng hơn thế nữa với nhiếp ảnh do tính hiện thực vốn có của nó. Khỏa thân nam ít phổ biến hơn nữ và hiếm khi được trưng bày hoặc xuất bản. Việc sử dụng trẻ em làm đối tượng trong chụp ảnh khỏa thân đặc biệt gây tranh cãi.

Tham khảo
---------

* Nude photography (art)
Khu vực Bắc, Trung Mỹ và Caribe của Vòng loại Giải vô địch bóng đá thế giới 2026 sẽ đóng vai trò là vòng loại cho FIFA World Cup 2026, được tổ chức tại Canada, Mexico và Hoa Kỳ, dành cho các đội tuyển quốc gia là thành viên của Liên đoàn bóng đá miền Bắc. , Hiệp hội bóng đá Trung Mỹ và Caribe (CONCACAF). Ba suất vào thẳng và hai suất vào vòng play-off liên liên đoàn trong giải đấu cuối cùng dành cho các đội CONCACAF.

Thể Thức
--------

Vào ngày 9 tháng 5 năm 2017, Hội đồng FIFA đã phê duyệt việc phân bổ suất tham dự Giải vô địch bóng đá thế giới 2026, bao gồm sáu suất vào thẳng và hai suất đá play-off liên liên đoàn cho khu vực CONCACAF. Tuy nhiên, trong một sự thay đổi về thể thức so với các kỳ World Cup trước, sẽ không có suất dành riêng cho quốc gia đăng cai, với suất của các quốc gia đăng cai đủ điều kiện tự động hiện được lấy từ hạn ngạch của liên đoàn của họ. Nếu giải đấu được đồng đăng cai, Hội đồng FIFA sẽ tự động quyết định quốc gia chủ nhà nào sẽ đủ điều kiện. Vào ngày 13 tháng 6 năm 2018, ba thành viên của CONCACAF—Canada, Mexico và Hoa Kỳ—đã được Đại hội FIFA lần thứ 68 chọn làm chủ nhà cho World Cup 2026.

Vào ngày 14 tháng 2 năm 2023, Hội đồng FIFA đã trao quyền tự động cho cả ba nước chủ nhà, để lại ba suất vào thẳng và hai suất vào vòng play-off liên liên đoàn sẽ được quyết định thông qua vòng loại CONCACAF. Vào ngày 28 tháng 2, CONCACAF đã công bố thể thức vòng loại cho vòng loại World Cup 2026.

* **Vòng 1**: Bốn đội CONCACAF xếp từ 29 đến 32 dựa trên bảng xếp hạng FIFA tháng 11 năm 2023 sẽ được chia thành hai trận đấu, thi đấu theo thể thức hai lượt sân nhà và sân khách. Hai người chiến thắng sẽ tiến vào vòng thứ hai.
* **Vòng 2**: Ba mươi đội, hai đội thắng ở vòng đầu tiên và các đội CONCACAF xếp hạng từ 1 đến 28 dựa trên bảng xếp hạng FIFA tháng 11 năm 2023, sẽ được bốc thăm vào sáu nhóm, mỗi bảng năm đội. Các đội sẽ thi đấu vòng tròn một lượt (hai sân nhà và 2 sân khách), chọn đội nhất bảng và đội nhì bảng vào vòng 3.
* **Vòng 3**: Mười hai đội đi tiếp từ vòng thứ hai sẽ được bốc thăm vào ba bảng bốn đội. Họ sẽ thi đấu vòng tròn hai lượt tính điểm trên sân nhà và sân khách, với ba đội nhất bảng sẽ giành quyền tham dự World Cup. Hai đội nhì bảng có thành tích tốt nhất sẽ giành quyền tham dự vòng play-off liên liên đoàn

Lịch thi đấu
------------

Các trận đấu
------------

Cầu thủ ghi bàn
---------------