**Ejen Ali** (dịch sang tiếng Anh là "**Agent Ali**", tiếng Việt: "**Đặc vụ Ali**" - theo cách dịch của VTVCab, Đài Truyền hình Việt Nam), là series phim hoạt hình của Malaysia được sản xuất bởi WAU Animation, đề cập tới một cậu bé vô tình trở thành điệp viên của tổ chức M.A.T.A sau khi kích hoạt thiết bị *Infinity Retina Intelligence System* (tạm dịch: Hệ thống võng mạc vô cực thông minh) viết tắt là "I.R.I.S", một thiết bị mẫu tạo bởi M.A.T.A, được điều khiển bằng tín hiệu thần kinh giúp cho người dùng có thể thực hiện các thao tác được lập trình sẵn bằng máy tính. Sau sự cố đó, Ali và chú của cậu (Bakar) cùng nhau thực hiện những nhiệm vụ mà tổ chức M.A.T.A đưa ra.

Series phim này được trình chiếu dưới định dạng truyền hình độ nét cao (HDTV) và trình chiếu trên kênh TV3 (Malaysia) vào 8/4/2016. Đây là series phim hoạt hình đầu tiên được bảo hộ dưới dạng một sản phẩm sáng tạo của Công ty Truyền thông Media Prima Berhad Studio.

Quá trình sản xuất
------------------

Ý tưởng của sản phẩm được xuất phát bởi Usamah Zaid Yasin, đạo diễn và biên kịch của series này, sau khi WAU Animation được thành lập vào năm 2013. Để sáng tạo nên cốt truyện đó, ngài Usamah và các cộng sử của mình đã theo dõi rất nhiều những bộ phim, series hoạt hình và đọc các tiểu thuyết về gián điệp và trí thông minh. Việc tạo nên series Điệp viên Ali đã mất hai năm trước khi những sản phẩm đầu tiên của series này được làm ra vào tháng 7 năm 2015. Về tên nhân vật, Usamah đã lý giải rằng Ali là một cái tên dễ nhớ và được tìm thấy khá phổ biến trong các sách tham khảo cho học sinh Malaysia. Họ ban đầu cảm thấy hơi bối rối trong việc chọn tên nhân vật đơn giản và dễ nhớ. Và cuối cùng, cái tên "Ali" đã được lựa chọn.

Ban đầu, WAU Animation dự định làm dự án Điệp viên Ali với hình thức là phim hoạt hình điện ảnh, thế nhưng do một chút khó khăn về tài chính và sau khi thảo luận với nhiều bên cũng như một số ý kiến góp ý, họ cảm thấy rằng sẽ là một tổn thất lớn nếu họ chỉ sản xuất mỗi một phim hoạt hình điện ảnh khi mà ý tưởng cho Điệp viên Ali thì rất rộng. Họ quyết định lên kế hoạch kéo dài series này lên đến 5 mùa rồi mới sản xuất phiên bản điện ảnh của series trên.

Quá trình Phát sóng
-------------------

### Mùa 1

Tập đầu tiên được phát sóng vào 8/4/2016, sau đó tập 2 và tập 3 của mùa một được lần lượt phát sóng vào ngày 15/4 và 22/4. Kế đó, các tập 4, 5, 6 của mùa một được trình chiếu liên tục trong các ngày 22/7, 29/7 và 5/8. Tập 7 đến tập 9 của series chiếu từ 28/10/2016 trong 3 tuần liên tiếp. Tập 10 đến tập 12 của series chiếu lần lượt vào các ngày: 30/12/2016, 6/1/2017 và 13/1/2017. Tập cuối cùng của mùa một (tập 13) chiếu vào 3/3/2017.

Tất cả các tập phim trên được trình chiếu vào 17:30 chiều (giờ Kuala Lumpur, tức 16:30 giờ Hà Nội) trên kênh truyền hình TV3 của Malaysia.

Series này sẽ bắt đầu được trình chiếu ở kênh Disney Channel Asia bắt đầu vào 15/12/2017, vào lúc 12:00 trưa giờ Bangkok, Jakarta (13:00 chiều giờ Kuala Lumpur) ở các nước trong khu vực Đông Nam Á (trong đó có Việt Nam)

### Mùa 2

Tập đầu tiên của Phần 2 được phát sóng vào ngày 22 tháng 9 năm 2017, với tập 2, 3 và 4 được hiển thị vào ngày 29 tháng 9 lần lượt là ngày 6 và 13 tháng 10. Giống như Phần 1, được hiển thị vào mỗi Thứ Sáu, lúc 5 giờ 30 phút chiều. Trên TV3, các tập 5, 6, 7, 8 được hiển thị vào ngày 17 Tháng 11, ngày 24 tháng 11, ngày 1 tháng 12 và ngày 8 tháng 12 tương ứng. Tập 9 đến 11 phát sóng từ ngày 9 tháng 2 đến ngày 23 tháng 2 năm 2018. Tập 12 được phát sóng vào ngày 23 tháng 3 năm 2018.Tập 13 (tập cuối mùa 2) sẽ phát sóng vào ngày 30 tháng 3 năm 2018.

Các loại lõi trong phim
-----------------------

Trong phim, các đặc vụ được phân ra theo bốn lõi.

* Neuro
	+ Là những đặc vụ có chiến lược gia tài ba, có khả năng phân tích những địa điểm, thời gian, địa hình,... để đưa những chiến thuật tuyệt vời nhất cho cả đội,...
* Techno(Tekno)
	+ Là những đặc vụ, nhà khoa học thông minh chuyên chế tạo những thiết bị tối tân giúp các đặc vụ hoàn thành nhiệm vụ,...
* Inviso
	+ Là những đặc vụ có khả năng chiến đấu, quan sát nhanh, di chuyển nhanh nhẹn và bền bỉ, rất hợp để đột nhập và đánh cắp những thiết bị tối tân từ căn cứ kẻ địch,...
* Kombat
	+ Là những đặc vụ tuy chậm nhưng mạnh, sức chịu đòn cao, ý chí kiên cường, không bao giờ đầu hàng đối phương và chuyên dùng để đánh trực tiếp vào căn cứ kẻ địch, đánh lạc hướng,...

Nhân vật
--------

### Nhân vật chính

* Ali (Ida Rahayu Binti Isop @ Yusoff thủ vai)
	+ Ali thuộc hệ lõi Techno(Tekno)

Là cậu bé 12 tuổi vô tình trở thành điệp viên của tổ chức M.A.T.A (*Meta Advance Tatical Agency*) khi kích hoạt thiết bị có tên *Infinity Retina Intelligence System* (Viết tắt: I.R.I.S, tiếng Việt: Hệ thống võng mạc vô cực thông minh), thiết bị nguyên mẫu được thiết kế bởi M.A.T.A, được điều khiển thông qua sóng não giúp người dùng có thể kích hoạt nhiều tính năng được lập trình sẵn bởi máy tính như tính toán đường đi, gợi ý chiến lược tấn công, … Thế nhưng, người sử dụng sẽ bị mất sức khi sử dụng vì I.R.I.S sử dụng nguồn năng lượng từ chính người sử dụng. Ali trở thành điệp viên của tổ chức này vì I.R.I.S chỉ đã được đồng bộ với cơ thể của cậu dẫn tới việc chỉ có Ali mới có thể sử dụng các tính năng của thiết bị này. Cậu đã trở thành điệp viên tạm thời và được huấn luyện như một điệp viên chuyên nghiệp. Ở trường, cậu không quá xuất sắc trong học tập và thường xuyên đi học muộn. Cậu có người bạn thân tên là Viktor. Khi làm điệp viên, ngoài I.R.I.S thì Ali còn có 2 vũ khí: Chiếc Yoyo (Yoyo Blast) là vũ khí dành cho đặc vụ thuộc hệ Kombat, dùng để tạo ra các cú bắn bằng dòng xung kích điện và cũng có thể tạo ra lá chắn laser để bảo vệ Ali. Đôi giày Aero Boots, trang phục thuộc hệ Neuro – được kết nối với IRIS – để giúp Ali nhảy cao và xa hơn ở tầm cao nhất là 25m và cũng có thể sử dụng trong một số trường hợp cần thiết. Đặc biệt là cậu được huấn luyện theo phong cách Inviso từ đặc vụ Rizwan.

* Bakar (Mohd Shafiq Bin Mohd Isa thủ vai)
	+ Bakar là chú của Ali, điệp viên chiến đấu của MATA, thuộc hệ lõi Kombat, và là em trai của mẹ Ali(đã qua đời). Có cơ thể săn chắc và rất giỏi trong chiến đấu tay đôi. Bakar luôn chăm sóc cho Ali. Đôi lúc Bakar rất lơ đãng và ham ăn nhưng vẫn là nhân vật quan trọng của MATA.
* Tướng Rama (Azmam Bin Zulkiply thủ vai)
	+ Người đứng đầu tổ chức MATA, thuộc hệ lõi Neuro, là một người chỉ đạo các đặc vụ, phân tích, đưa ra chiến thuật và là một người có tính cách nóng tính.
* Rizwan (Azman Bin Zulkiply thủ vai)
	+ Rizwan là điệp viên giỏi nhất của tổ chức M.A.T.A, thuộc hệ Inviso. Cặp găng tay công nghệ cao (High-Tech pair or Gloves) mà Rizwan sử dụng có thể hạ gục được đối thủ bằng cách tấn công vào huyệt đối phương, ngoài ra cũng có thể tấn công bằng lòng bàn tay vào các huyệt chính của đối phương. Trang phục của Rizwan (Camouflage Suit) có khả năng cải trang thành người khác từ các các trang phục có sẵn như mũ. Ngoài ra, Rizwan còn dùng que kẹo để phóng vào huyệt ở cổ để tê liệt đối phương.
* Alicia (Noorhayati Maslini Omar thủ vai)

Alicia là một cô bé 12 tuổi thuộc trụ lõi Neuro và là con gái nuôi của tướng Rama - có thông tin rằng cha mẹ ruột của Alicia đã chết?, là bạn học cùng lớp với Ali. Alicia được đào tạo trở thành đặc vụ từ nhỏ, theo Zain (Người từng đứng đầu trụ lõi Neuro của M.A.T.A và là người thầy bí mật của cả Ali và Alicia): Alicia có kĩ năng và kinh nghiệm thực chiến vượt trên tất cả bạn bè cùng lứa. Cô bé có tính cách cao ngạo, ích kỷ nhưng vô cùng trực quan, sắc sảo và luôn tuyệt đối có trách nhiệm với hành động của mình. Alicia và Ali luôn dành sự chú ý và quan tâm đặc biệt cho nhau trong xuyên suốt mạch truyện. Alicia tuy luôn mâu thuẫn với Ali khi thực hiện nhiệm vụ được M.A.T.A giao kể từ lúc Ali làm đặc vụ nhưng Alicia luôn hiểu, cô chính là người hiểu rõ mọi thứ về Ali hơn bất cứ ai xung quanh cậu. Trong sự kiện Dos và Trez [Tay sai của Uno (Djin: người từng đứng đầu trụ lõi Inviso của M.A.T.A)] tấn công để cướp đi Azurium, nội tâm phức tạp của cô bé dần bị phơi bày rõ ràng hơn. Trái ngược với những những gì đã thể hiện, nội tâm của Alicia lại vô cùng trong sáng và ấm áp bên cạnh một vẻ ngoài cực đoan và vô tâm. Cô bé đã khóc rất nhiều từ sau giai đoạn Ali kháng lệnh "protocol rush" (Từ bỏ tính mạng đồng đội để hoàn thành nhiệm vụ) từ đặc vụ Rizwan và một lần nữa khóc trước mặt mọi người sau cái chết của đặc vụ Zain khi tiến hành "protocol rush". Nội tâm của cô bé dần lộ rõ sự yếu đuối, sự sợ hãi tột cùng khi phải rời xa người mà cô xem là thầy, là bạn; xen lẫn một chút sự mỏng manh mà bấy lâu nay cô luôn cố kìm hãm và che giấu trước mọi người khi 2 lần đối diện và chứng kiến ranh giới của sự sống và cái chết. Về sau, cô gái nhỏ càng lúc càng công nhận con người và khả năng của Ali hơn, cô tỏ ra tôn trọng, yêu quý Ali hơn trước rất nhiều lần nhưng cô bé lại quyết định giữ tất cả trong lòng, tiếp tục kìm hãm nội tâm và che đậy lí trí của mình vì sự ngốc nghếch của Ali. Với cái cớ "để bảo vệ I.R.I.S" hay "thực hiện nhiệm vụ",... cô bé có thể làm bất cứ điều gì để bảo vệ cho cho người bạn thân, đồng thời cũng là người bạn duy nhất của mình - Ali khỏi cái bóng, vết xe đỗ của Zain. Vũ khí của cô là một cây ná đặc chế tự cao su có khả năng bắn đạn bằng kim loại để gây sát thương hoặc khống chế kẻ thù.

* Comot (Ida Rahayu Binti Isop @ Yusoff thủ vai)
	+ Comot là một chú mèo có lông màu xám(khi tắm sạch sẽ thì lông màu trắng) cũng là thú cưng của Ali, thuộc hệ lõi Inviso. Comot đã từng làm việc cho Abang Bear(một tên bắt trộm những chú mèo, sai những chú mèo làm mọi việc) để lấy trộm I.R.I.S, nhưng đã là thú cưng của Ali sau khi được Ali chăm sóc. Comot có khả năng tàng hình bằng những khả năng đã được luyện tập trong một bài kiểm tra kỹ năng cách đó 3 năm. Mắt phải của Comot có hiện tượng heterochromatic (hiện tượng tạp sắc).
	+ Viktor (Azmam Bin Zulkiply thủ vai) Là người bạn thân thiết của Ali, học giỏi, thông minh, luôn đạt được điểm A mặc dù thích chơi game rất nhiều. Viktor luôn giúp Ali vào lớp mỗi khi cậu ta đi muộn. Cậu ta có một fan hâm mộ và cũng là người yêu Viktor tên là Mia.
	+ Karya (Usamah Zaid Yasin thủ vai) Là một đặc vụ thuộc hệ lõi Inviso, có tài năng về ảo thuật (Đặc vụ chuyên ảo thuật), là 1 trong 4 đặc vụ (Karya(INVISO), Geetha(TEKNO), Leon(NEURO), Bakar(KOMBAT)) rèn luyện các đặc vụ nhí khóa học trở thành một siêu đặc vụ và người bảo vệ của trường học mà Ali và Alicia đang đi học.
	+ Leon (Muhammad Zulhilmi thủ vai) Là một đặc vụ thuộc hệ lõi Neuro, có tài năng phân tích, định hướng nhanh (Đặc vụ chuyên phân tích),... và là 1 trong 4 đặc vụ rèn luyện các đặc vụ nhí khóa học trở thành một siêu đặc vụ, có tính cách nóng tính.
	+ Geetha (Azi Shafian thủ vai) Là một đặc vụ thuộc hệ lõi Tekno, có tài năng chế tạo máy móc (Đặc vụ chuyên công nghệ) và là 1 trong 4 đặc vụ rèn luyện các đặc vụ nhí khóa học trở thành một siêu đặc vụ, có tính cách hiền từ, đôi lúc khi đặc vụ nhí thuộc hệ lõi Tekno không hoàn thành bài tập thì rất nóng tính.
	+ NHỮNG ĐẶC VỤ NHÍ RÈN LUYỆN KHÓA HỌC TRỞ THÀNH SIÊU ĐẶC VỤ(Có Ali và Alica)(Tổng cộng 12 đặc vụ nhí)
	+ Khai (Khairul Anwar Suwandi thủ vai) Là một đặc vụ nhí thuộc hệ lõi Tekno.
	+ Iman Là một đặc vụ nhí thuộc hệ lõi Kombat.
	+ Moon Là một đặc vụ nhí thuộc hệ lõi Inviso.
	+ Rudy Là một đặc vụ nhí thuộc hệ lõi Inviso.
	+ Jet Là một đặc vụ nhí thuộc hệ lõi Neuro.
	+ Roza Là một đặc vụ nhí thuộc hệ lõi Neuro.
	+ Mika Là một đặc vụ nhí thuộc hệ lõi Kombat.
	+ Chris Là một đặc vụ nhí thuộc hệ lõi Kombat.
	+ Bulat Là một đặc vụ nhí thuộc hệ lõi Tekno.
	+ Zass Là một đặc vụ nhí thuộc hệ lõi Inviso.

### Nhân vật phản diện

Uno (Azuan Wanji Shamsir thủ vai) 

* Là thành viên cũ của M.A.T.A. Cứu Cyberaya cùng 3 đặc vụ Neuro, Tekno và Kombat. Nhưng bị bỏ lại khi bị thương nặng khiến cho Uno mang lòng căm thù và tự thành lập tổ chức cho riêng mình. Thuộc hệ lõi Inviso.
* Jenny (Cinco) (Nor Meirysha Binti Nurrol Ashikin thủ vai)
	+ Là nhà phát minh của các thiết bị cho MATA, chuyên chế tạo vũ khí và bộ đồ điệp viên cho các thành viên của tổ chức này. Tuy nhiên ở 2 tập cuối của mùa 1 thì bị lộ ra là gián điệp của UNO, mật danh là Cinco, được cài vào M.A.T.A để lấy trộm IRIS. Thuộc hệ lõi Tekno.
* Dos
	+ Là một đặc vụ xinh đẹp nhưng nguy hiểm của tổ chức Uno. Cô thuộc hệ lõi Inviso, có khả năng chiến đấu nhanh nhẹn. Cây châm cài tóc của cô có khả năng gây chích điện, đôi giày của cô có khả năng tăng tốc.
* Trez
	+ Là cộng sự của Dos, thuộc loại Kombat, anh có thân hình to lớn và sức khỏe vô đối.
* Dr. Aaron (Tiến sĩ Aaron)
* Seis và Siete
* Neonymus (Emil Villamor thủ vai)
* Wak Musang
	+ Là một tay buôn nhưng đối lốt là người bán hàng rong. Hiên tại đã bị M.A.T.A giam giữ.
* Komeng
* Abang Bear

Trò chơi
--------

Trước khi series *Điệp viên Ali* (Ejen Ali) được ra mắt, WAU Animation phối hợp với Media Prima Digital ra mắt tựa game đầu tiên *Ejen Ali: MATA Training Academy* (tiếng Việt: *Điệp viên Ali: Trại huấn luyện MATA*) miễn phí cho hai nền tảng di động phổ biến là Android và iOS. Tựa game có trên 260 ngàn lượt tải về. Tựa game thứ hai *Ejen Ali Emergency* được ra mắt cho iOS và Android vào tháng 9 năm 2016.

Cả hai trò chơi đều đoạt giải trong giải thưởng Mob-Ex Awards 2017. *Ejen Ali: MATA Training Academy* đoạt 3 giải vàng: Ứng dụng sáng tạo tốt nhất (Best App - Creativity), Ứng dụng có chủ truyền thông tốt nhất (Best App - Media Owner), Ứng dụng tốt nhất cho thiết bị máy tính bảng (Best App - Tablets) và một giải bạc: Ứng dụng Trò chơi và Giải trí tốt nhất (Best App - Games & Entertainment). *Ejen Ali: Emergency* đạt giải vàng cho Ứng dụng Trò chơi và Giải trí tốt nhất (Best App - Games & Entertainment) và một giải bạc cho Ứng dụng tốt nhất cho thiết bị máy tính bảng (Best App - Tablets).

Hiện tại, hai trò chơi này, ngoài Malaysia, đều có thể tải về tại Việt Nam cũng như các nước khác trong khu vực.

Giải thưởng
-----------

**Liên hoan phim Malaysia lần thứ 28 (Festival Filem Malaysia 28)**

| Giải thưởng | Kết quả |
| --- | --- |
| Phim Hoạt hình Xuất sắc nhất | Đoạt giải |

Tham khảo
---------

1. ↑  "Dunia risikan Ejen Ali di TV3 Lưu trữ 2017-01-11 tại Wayback Machine" Harian Metro. ngày 30 tháng 3 năm 2016.
2. ↑  "Fenomena Ejen Ali Lưu trữ 2016-06-07 tại Wayback Machine" Harian Metro. ngày 2 tháng 4 năm 2016.
3. ↑  The Making of Ejen Ali.
4. ↑  ""Media Prima's latest gaming app sees over 260,000 downloads", Marketing Interactive".
5. ↑  ""Media Prima Labs bag four gold medals at Mob-Ex Awards 2017", tờ New Straits Times (Malaysia)".
6. ↑  "MALAYSIA FILM FESTIVAL 28" FINAS. ngày 6 tháng 9 năm 2016.