***Cryptocentrus melanopus*** là một loài cá biển thuộc chi *Cryptocentrus* trong họ Cá bống trắng. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1860.

Từ nguyên
---------

Từ định danh *melanopus* được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Hy Lạp cổ đại: *mélanos* (μέλανος; "đen") và *poús* (πούς; "chân"), hàm ý đề cập đến chóp đen trên vây bụng của loài cá này.

Tình trạng phân loại
--------------------

Russell và cộng sự (2010) ghi chú rằng, *C. melanopus* là tên do Castelnau đặt cho bức vẽ của ông về một loài cá bống, sau đó Bleeker đã chính thức mô tả loài này dựa vào bức vẽ đó. Không có bất kỳ mẫu vật của loài này được thu thập khi đó. *C. melanopus* được xếp vào một đồng nghĩa cao cấp của *Cryptocentrus leptocephalus*.

*C. melanopus* đôi khi được xác định là *C. singapurensis* (Herre, 1936), một đồng nghĩa thứ cấp của *C. leptocephalus*. Hình vẽ mẫu gốc do Herre (1936) cung cấp nhìn chung phù hợp với mô tả của *C. melanopus*, nhưng lại xuất hiện những đốm nhỏ như loài *C. leptocephalus*. Mẫu định danh của *C. singapurensis* hiện còn lưu giữ (số hiệu CAS-SU 29087) cho thấy các đặc điểm giống với *C. leptocephalus*. Nhiều khả năng bức vẽ của Herre là sự pha trộn giữa mẫu gốc và các mẫu phụ (paratype). Do có sự nhập nhằng này và sự nhầm lẫn trong việc phân loại hai loài, Hoese và cộng sự (2011) vẫn giữ lại danh pháp *Cryptocentrus melanopus*.

Phân loại
---------

*C. melanopus* đã được ghi nhận chắc chắn tại Singapore, Malaysia, Brunei, Việt Nam, Indonesia và Bắc Úc.

Mô tả
-----

Trên đầu của *C. leptocephalus* và *C. melanopus* đều có thêm các chấm nhỏ ngoài các đốm đỏ hồng lớn hơn. *C. melanopus* có ít chấm nhỏ hơn, và những chấm này lớn hơn so với *C. leptocephalus*; có một vệt đỏ kéo dài chứ không phải là đốm tròn nhỏ ở phía trên gốc vây ngực như *C. leptocephalus*; một vệt đỏ kéo dài từ mắt xuống hàm (*C. leptocephalus* không có). Dải màu sẫm đầu tiên bên dưới vây lưng sau ở *C. melanopus* nghiêng hoàn toàn về phía trước vây hậu môn, tiếp theo là 4 dải xiên màu sẫm hẹp hơn (có khi hợp nhất còn 3), còn ở *C. leptocephalus* dải màu sẫm đầu tiên chồng lên một phần gốc trước của vây hậu môn, theo sau chỉ có 3 dải.

Tham khảo
---------

1. ↑  Christopher Scharpf biên tập (2023). "Order Gobiiformes: Family Gobiidae (a-c)". *The ETYFish Project Fish Name Etymology Database*.
2. ↑  Russell, Barry C.; Fraser, Thomas H.; Larson, Helen K. (2010). "Castelnau's collection of Singapore fishes described by Pieter Bleeker". *The Raffles Bulletin of Zoology*. **58** (1): 93–102.
3. 1 2  Hoese, Doug; Shibukawa, Koichi; Sakaue, Jiro (2011). "A redescription of the gobiid fish *Cryptocentrus sericus* Herre, with clarification of *Cryptocentrus leptocephalus* and *C. melanopus*". *aqua: International Journal of Ichthyology*. **17** (3): 163–173.
4. ↑  R. Fricke; W. N. Eschmeyer; R. van der Laan biên tập (2023). "*Cryptocentrus melanopus*". *Catalog of Fishes*. Viện Hàn lâm Khoa học California. Truy cập ngày 13 tháng 1 năm 2024.

|  |  |
| --- | --- |
| Thẻ nhận dạng đơn vị phân loại | 
* Wikidata: Q2545002
* AFD: Cryptocentrus\_melanopus
* EoL: 222947
* FishBase: 67512
* GBIF: 5209074
* iNaturalist: 529988
* IRMNG: 10815832
* ITIS: 637190
* NCBI: 2608427
* WoRMS: 278338

 |