**Ky Quan San**, còn được gọi là **Kỳ Quan San** hay **Bạch Mộc Lương Tử**, là đỉnh núi cao nhất trong dãy núi cùng tên ở ranh giới giữa hai huyện Bát Xát tỉnh Lào Cai và huyện Phong Thổ tỉnh Lai Châu và là đỉnh núi cao thứ tư ở Viêt Nam.

Tên gọi
-------

Người Pháp khi làm bản đồ đã ghi tên núi theo phiên âm của người bản địa là *Ky Kouân Chan*.

Đến 2013, khi những đoàn leo núi người Việt đầu tiên đặt chân lên đỉnh núi này, người ta đã gọi nó là **Bạch Mộc Lương Tử**, có thể do sự nhầm lẫn với vị trí của đỉnh Pờ Ma Lung (白木梁 | *Bạch Mộc Lương* - *Đỉnh Cây Trắng*) - một đỉnh núi khác ở biên giới thuộc địa phận Phong Thổ, Lai Châu cách đó không xa. Và đến năm 2014 thì bia kim loại với tên *Bạch Mộc Lương Tử* đã được xây dựng trên đỉnh núi. Cứ như vậy, bia đỉnh núi với tên *Bạch Mộc Lương Tử* tồn tại được 5 năm. Đến năm 2019 thì bia đỉnh núi với tên đúng là **Ky Quan San** mới được mang lên để thay thế bia cũ. 

**Ky Quan San** là phiên âm tiếng bản địa (tiếng Thái) của *Kê Quan Sơn* | 鸡冠山 - nghĩa là *Núi Mào Gà,* xuất phát từ dáng núi xếp chồng lên nhau thành khối trên đỉnh*,* còn **Kỳ Quan San** là một cách phiên âm sai, nhưng vẫn được dùng khá phổ biến.

Vị trí địa lý
-------------

Dãy núi này là ranh giới tự nhiên giữa hai xã Sin Suối Hồ huyện Phong Thổ, tỉnh Lai Châu  và xã Trung Lèng Hồ huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cai. 

Đỉnh núi có độ cao tuyệt đối 3.046m. Đây cũng là đỉnh núi cao thứ tư đã được khám phá ở Việt Nam, sau Fansipan, Pu Si Lung và Pu Ta Leng.

*Ky Quan San* cũng là tên bản ở chân núi của xã Sàng Ma Sáo, huyện Bát Xát, Lào Cai.

Chinh phục
----------

Bia đỉnh núi của Ky Quan San
Việc leo đỉnh cao nhất thuộc dãy núi này được bắt đầu từ năm 2013[*cần dẫn nguồn*]. Đến nay thì đây là một trong những cung đường trekking khá phổ biến mặc dù đây là một cung dài và thường phải mất đến 3 ngày 2 đêm để hoàn thành.

Hành trình dễ nhất để leo Ky Quan San là bắt đầu từ hướng Lào Cai. Đường lên đỉnh núi từ phía Lào Cai cần đi bẳng ô tô hoặc xe máy, qua trung tâm xã Mường Hum và đến tập kết ở *bản Nà Mào Sử* là trung tâm hành chính của xã Sàng Ma Sáo. Tại đây chuẩn bị các thủ tục và hậu cần cần thiết. Đường đi vượt qua *ngòi Tà Lơi* lên *đỉnh Muối* (2840m) - một đỉnh phụ nằm trên cung đường leo núi, từ đó lên đỉnh chính. Năm 2016, Thủy điện Tà Lơi hoàn thành, nên có đường cho xe cơ giới tới chân núi. Theo đường này thì từ xã Mường Hum tập kết ở *bản Séo Tà Lé* - trung tâm hành chính của xã Trung Lèng Hồ , từ đó theo *ngòi Tà Lơi* lên *đỉnh núi Muối*.

Xem thêm
--------

* Danh sách đỉnh núi cao nhất Việt Nam

Tham khảo
---------

1. ↑  Tập bản đồ hành chính Việt Nam. Nhà xuất bản Tài nguyên – Môi trường và Bản đồ Việt Nam. Hà Nội, 2013.
2. 1 2  Bản đồ tỷ lệ 1:50.000 tờ F-48-28-C. Cục Đo đạc và Bản đồ Việt Nam, 2004.
3. ↑  Thông tư 44/2013/TT-BTNMT ngày 26/12/2013 của Bộ Tài nguyên và Môi trường về Ban hành Danh mục địa danh dân cư... lập bản đồ tỉnh Lai Châu. Thuvien Phapluat Online, 2016. Truy cập 10/11/2018.
4. 1 2  
Hoàng Anh (2 tháng 1 năm 2015). "5 núi 2 cung trong mơ của phượt thủ". *Báo điện tử VnExpress*. Truy cập ngày 20 tháng 3 năm 2015.
5. 1 2  
Xuân Mai. "Chinh phục thiên đường hạ giới trên đỉnh Bạch Mộc Lương Tử". *Báo điện tử VietnamPlus*. Truy cập ngày 20 tháng 3 năm 2015.
6. 1 2  Thông tư 36/2013/TT-BTNMT ngày 30/10/2013 của Bộ Tài nguyên và Môi trường về Ban hành Danh mục địa danh dân cư... lập bản đồ tỉnh Lào Cai. Thuky Luat Online, 2016. Truy cập 10/11/2018.
7. ↑  
Hachi8 (11 tháng 1 năm 2015). "Lịch trình chinh phục núi Muối theo hai cung đường". *Báo điện tử VnExpress*. Truy cập ngày 20 tháng 3 năm 2015.
8. ↑  Hoàn thành nhà máy thủy điện Tà Lơi 2 ở Lào Cai VNEEP, 14/07/2016. Truy cập 10/11/2018.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về ***Ky Quan San***. |

Liên kết ngoài
--------------

| * x
* t
* s
Việt Nam 10 đỉnh núi cao nhất Việt Nam |
| --- |
| 
* Fansipan
* Pu Si Lung
* Pu Ta Leng
* Ky Quan San
* Khang Su Văn
* Tả Liên Sơn
* Phú Lương
* Pờ Ma Lung
* Nhìu Cồ San
* Chung Nhía Vũ

 |
| 
* Di tích đặc biệt
* Hang động
* Thác nước
* Chùa
* Đình
* Đền
* Nhà thờ
* Tháp cổ
* Tháp Chăm

 |